Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 337/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162 par. 2, art 161
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Maciej Guziński, Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak, Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 listopada 2015 r. sprawy ze skargi A Sp. zo.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r. Dyrektor Izby Celnej we W. na podstawie art. 233 § 1 pkt1 w związku z art. 239 i art.201 ustawy z dnia 29-08-1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z dnia 03-07-2012 r. poz. 749 z późn. zm.) po rozpatrzeniu zażalenia A spółka z o.o. w K. ( dalej strona, skarżąca, spółka) na postanowienie z dnia [...]r. odmawiające stronie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] r. nakładającego na stronę karę porządkową utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie art. 216 § 1, art. 262 § 1 pkt 2, § 5, § 5a, art. 263 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 23b ust. 1 i 2 ustawy o grach hazardowych Naczelnik Urzędu Celnego w L. nałożył na stronę karę porządkową w wysokości [...] zł w związku z nieprzedłożeniem automatu do gier o niskich wygranych HOT SPOT PLATIN, do przeprowadzenia badania sprawdzającego przez wskazaną jednostkę badającą.

Pismem z dnia [...] r., spółka, za pośrednictwem ustanowionego w sprawie pełnomocnika wniosła zażalenie od w/w postanowienia do Dyrektora Izby Celnej we W. Zażalenie wpłynęło do organu w dniu [...] r. W dniu [...] r. Dyrektor Izby Celnej postanowieniem stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia.

Pismem z dnia [...] r. pełnomocnik strony złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji.

Postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie art. 162, art. 163 § 2 w związku z art. 239 ustawy z dnia 29-08-1997 r. Ordynacja podatkowa Dyrektor Izby Celnej we W. odmówił uwzględnienia wniosku strony.

W dniu [...]r. do organu wpłynęło zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu. Zaskarżonemu postanowieniu pełnomocnik strony zarzucił naruszenie art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieuwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w L. z dnia [...] r. nakładające na spółkę karę porządkową i bezpodstawne przyjęcie, że za uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia winę ponosi pełnomocnik spółki, a tym samym sama spółka, podczas gdy z okoliczności faktycznych wynika w sposób bezpośredni, że pełnomocnik dochował należytej staranności w wypełnieniu swoich obowiązków zawodowych, przygotował bowiem przedmiotowe zażalenie w terminie, omyłka została natomiast popełniona na ostatnim etapie sporządzania zażalenia i ma charakter techniczny, w związku z czym nie sposób przypisać winę za owe uchybienie zarówno pełnomocnikowi jak i spółce.

Dyrektor Izby Celnej utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie nie podzielił zarzutów zażalenia. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że w myśl art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] r. wynika, że postanowienie zostało wysłane na adres wskazany przez pełnomocnika jako adres do doręczeń i zostało doręczone w dniu [...] r. co wynika z pieczątki - datownika umieszczonej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki.

Podkreślił, biorąc pod uwagę treść przepisu art. 236 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, iż zażalenie wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, że termin na złożenie zażalenia od tego postanowienia upłynął w dniu [...] r. Jak wynika ze stempla pocztowego, znajdującego się na kopercie, w której nadano zażalenie, przesyłka ta została nadana w dniu [...] r., czyli po terminie wymienionym w art. 236 § 2 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Zaś na mocy art. 239 Ordynacji podatkowej powyższe stosuje się odpowiednio do zażaleń. Zgodnie z art. 163 § 2 Ordynacji podatkowej w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia ostatecznie organ celny właściwy do rozpatrzenia odwołania (zażalenia).

Dalej organ odwoławczy uzasadniał, że stosownie do postanowień art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W myśl § 2 tego artykułu podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia tego terminu. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy nawet przy dochowaniu należytej staranności, nie można było usunąć przeszkody do dokonania czynności. Inaczej mówiąc, gdy wykazane zostanie, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. E. Iserzon, J. Staraniek. "Kodeks postępowania administracyjnego", Komentarz, wyd. IV, W-wa 1980, str. 136). W literaturze dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa.

Odnosząc się do argumentów zawartych we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, organ wskazał, iż przepisy ustawy Ordynacja podatkowa są tak skonstruowane, że przy ocenie, czy uchybienie terminu, jest zawinione, czy też nie, nie rozróżnia się sytuacji w których zaniedbanie pracownika - w rozpoznawanej sprawie asystenta współpracującego z pełnomocnikiem skarżącej - było wynikiem zwykłego błędu czy jego kwalifikowanej postaci, tj. rażącego niedbalstwa bądź też winy umyślnej. Ponadto wina pracownika, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną uchybienia terminu, jest tożsama z winą podmiotu go zatrudniającego, organizującego pracę w sposób zapewniający nadzór pracownika merytorycznego nad wykonywaniem zadań przez pracownika technicznego.

W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącej sam przyznał, że winę za uchybienie terminowi do wniesienia skargi ponosi asystent będący pracownikiem kancelarii prawnej, w której pracuje pełnomocnik. Tego rodzaju uchybienie w ocenie organu odwoławczego należy uznać za posiadające znamiona winy polegającej na braku szczególnej staranności, jakiej należy wymagać od samego pełnomocnika. Niezależnie od tego czy błąd popełnił pełnomocnik skarżącej, czy pracownik kancelarii, winę za ten błąd ponosi pełnomocnik, a w konsekwencji również jego mocodawca.

Ponadto organ nie zgodził się z twierdzeniem pełnomocnika, że on sam dołożył należytej staranności wynikającej z jego obowiązków w tym zakresie, bowiem nie sprawdził prawidłowości nadania przesyłki, które to działanie nie wymaga szczególnego wysiłku. Pełnomocnik miał zaś obowiązek zorganizowania pracy, w sposób jaki zapewniałby mu sprawną obsługę toczących się postępowań oraz aby z powodu uchybień personelu administracyjnego kancelarii reprezentowane przez niego strony nie poniosły szkody związanej z uchybieniem terminu do dokonania czynności procesowych. Odwołując się do orzecznictwa sądów ( postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 1164/12, postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2008 r., sygn. akt II FZ 305/08 oraz z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. akt II GZ 487/11, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 1999 r., III CKN 1052/98, Lex Polonica nr 390726),organ II instancji argumentował, że profesjonalny pełnomocnik prowadzący kancelarię ponosi odpowiedzialność za osobę w niej zatrudnioną, a zatem zawinienie pełnomocnika strony w uchybieniu terminu nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu. Ponadto strona w złożonym zażaleniu nie wskazała żadnych nadzwyczajnych okoliczności, które ewentualnie uniemożliwiłyby pracownikowi kancelarii nadanie przesyłki w odpowiednim terminie. Wskazała jedynie, że przesyłka nie została nadana w terminie z powodu błędu pracownika administracyjnego kancelarii. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, sam fakt popełnienia błędu przez pracownika administracyjnego pełnomocnika, nie może być przesłanką do przywrócenia terminu do złożenia odwołania. Kryterium braku winy po stronie osoby, która dokonuje określonej czynności prawnej - jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu - wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności, jakiej można wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. W przypadku, gdy strona jest reprezentowania przez profesjonalnego pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu należy mieć na uwadze działania pełnomocnika, gdyż ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania profesjonalnego pełnomocnika procesowego obciąża stronę. W ocenie organu nie ulega wątpliwości, że skoro pełnomocnik odpowiada za winę osób, którymi się posługuje, to nie można uznać, że błąd pracownika Kancelarii stanowił okoliczność usprawiedliwiającą przekroczenie terminu do wniesienia skargi.

Spółka, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wywiodła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji w sprawie odmowy przywrócenia terminu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 162 § 1 o.p. poprzez nieuwzględnienie wniosku spółki o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] r. nakładającego karę porządkową i bezpodstawne przyjęcie, że za uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia winę ponosi pełnomocnik spółki, a tym samym sama spółka, podczas gdy z okoliczności faktycznych wynika w sposób bezpośredni, że pełnomocnik dochował należytej staranności w wypełnieniu swoich obowiązków zawodowych, przygotował bowiem przedmiotowe zażalenie w terminie, omyłka została natomiast popełniona na ostatnim etapie sporządzania zażalenia i ma charakter techniczny, w związku z czym nie sposób przypisać winę za owe uchybienie zarówno pełnomocnikowi jak i spółce. Wniosła więc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że w dniu [...] r. skarżąca działając przez swojego pełnomocnika wniosła zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego o nałożeniu kary porządkowej, poprzez nadanie jej listem poleconym w placówce pocztowej operatora publicznego - Urzędzie Pocztowym W. [...] Poczty Polskiej S.A. Zażalenie zostało przygotowane przez pełnomocnika z zachowaniem terminu na jego wniesienie, mianowicie dnia [...] r. zostało przekazane do wysyłki pracownikowi biurowemu, odpowiedzialnemu za przygotowywanie korespondencji do wysyłki.

Na skutek przeoczenia personelu administracyjnego pełnomocnika zażalenie zostało wysłane [...] r., pomimo jego prawidłowego przygotowania i oznaczenia do wysyłki w dniu [...]r., a zatem w dniu, w którym termin do wniesienia zażalenia był zachowany. W związku z powyższym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia przez skarżącą. Spółka podkreśliła, iż nieprawidłowa wysyłka (przypadająca po terminie na wniesienie zażalenia) dotyczyła wyłącznie kwestii nieprawidłowego jej wysłania przez pracownika administracyjnego Kancelarii, gdyż - jak już to podniesiono powyżej - samo zażalenie zostało przygotowane i przekazane do wysyłki w dniu, w którym termin do wniesienia tego zażalenia nie upłynął. Skarżąca podniosła, że zażalenie zostało napisane przez jej pełnomocnika. W Kancelarii przez niego prowadzonej obowiązuje procedura nadawania korespondencji, polegająca na przedłożeniu prawidłowo sporządzonego pisma w sekretariacie celem przygotowania czynności technicznych przez pracowników administracyjnych, w szczególności sporządzenia kopert (ich zaadresowania oraz oznakowania znakami operatora pocztowego), wprowadzenia danych do pocztowej książki nadawczej oraz oddania przesyłek z danego dnia w placówce operatora pocztowego. Omyłka popełniona więc została na ostatnim etapie sporządnia zażalenia i ma charakter techniczny, niezawiniony przez pełnomocnika.

W niniejszej sprawie nastąpiło przeoczenie pracownika administracyjnego Kancelarii. Zażalenie zostało bowiem prawidłowo sporządzone (w zakreślonym przepisami prawa terminie) a na skutek błędu pracownika administracyjnego Kancelarii, wysłane zostało po terminie. Pomyłka związana z przygotowywaniem pism do wysyłki jest wynikiem znacznej ilości korespondencji wychodzącej każdego dnia z Kancelarii Prawnej. W dniu [...] i [...] roku, zatem w okresie, w którym zostało poczynione uchybienie, z Kancelarii zostało wysłanych 120 pism, co z pewnością miało wpływ na owe przeoczenie.

Pełnomocnik skarżącej w dniu [...] r. otrzymał postanowienie, na mocy którego Dyrektor Izby Celnej stwierdził, uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego.

Dalej w skardze strona uzasadniała, że art. 161 o.p. wskazuje, że w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na wniosek zainteresowanego podmiotu, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Jak podkreśla orzecznictwo w jednym z najistotniejszych w niniejszym zakresie orzeczeń Sądu Najwyższego "jeżeli adwokat uczynił zadość wymaganiom staranności, troskliwości i ostrożności w prowadzeniu procesu, jeżeli w niczym nie uchybił swoim obowiązkom, nie dopuścił się żadnego niedbalstwa, a pracownik jego biura naruszył swoje obowiązki, które w danych warunkach adwokat mógł nań włożyć lub dopuścił się jakiegokolwiek innego czynu, co spowodowało niedopełnienie przez adwokata w terminie czynności procesowej, a adwokat przy największej ostrożności nie mógł zapobiec temu naruszeniu obowiązków lub innemu czynowi, to nie ma podstaw do przypisywania winy adwokatowi" (wyrok SN z dnia 11 lipca 1935 r., C III 1146/34).Podkreśliła, że pogląd przemawiający za dopuszczalnością przywrócenia terminu we wskazanych wyżej okolicznościach jest także reprezentowany w obecnej linii orzecznictwa Sądów Administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w postanowieniu z dnia [...] r. (sygn. akt: [...]) wskazał: "zdaniem Sądu pełnomocnik skarżącej Spółki wskazał także, iż uchybienie terminu do wniesienia skargi nie nastąpiło z jego winy. Niewątpliwie uprawdopodobnił, że dokonał wszelkich czynności niezbędnych do terminowego wniesienia skargi, a uchybienie terminowi wynikało z omyłki pracownika adresującego kopertę, w której złożono skargę. Świadczy o tym w szczególności fakt, iż w skardze z dnia [...]r. pełnomocnik strony skarżącej prawidłowo określił sposób wniesienia skargi do Sądu za pośrednictwem Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W tej sytuacji rozciągnięcie na pełnomocnika strony odpowiedzialności za uchybienie jego pracownika stanowiłoby nieuzasadnione rozszerzenie pojęcia winy, o której mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a.".

W ocenie skarżącej nie budzi wątpliwości w sprawie fakt, iż czynność wniesienia zażalenia została dokonana z uchybieniem przewidzianego w przepisach terminu dla jej dokonania, jednakże ani pełnomocnik, ani tym bardziej skarżąca za powyższe uchybienie nie ponoszą winy, o której mowa w art. 161 o.p. Pełnomocnik skarżącej sporządził zażalenie w sposób prawidłowy, o czym bezspornie świadczy jego treść (data na górze pisma wskazująca na jego przygotowanie [...] r.). Omyłka została natomiast popełniona na ostatnim etapie składania oświadczenia procesowego. W istocie najczęstszym zachowaniem strony, któremu można przypisać przymiot wadliwości wobec uchybienia terminowi jest niesporządzenie, bądź też w ogóle niewniesienie, czy niewysłanie danego oświadczenia procesowego. W niniejszym wypadku skarżąca poczyniła wszelkie starania celem prawidłowego wyrażenia swojego oświadczenia procesowego i podjęła odpowiednie działania, zmierzające do jego prawidłowego wyrażenia. Winy w uchybieniu nie sposób przypisać pełnomocnikowi, który dokonał sporządzenia prawidłowego pisma, zaś o niewniesieniu zażalenia w przepisanym terminie przesądziło jedynie mylne jego wysłanie dzień później przez pracownika biurowego pełnomocnika. W niniejszej sprawie nie sposób więc uznać, iż uchybienie terminowi miało charakter zawiniony, w szczególności w rozumieniu winy, jako przesłanki przypisania danego czynu określonemu podmiotowi, co podkreśla się w nauce o winie. Pełnomocnik dołożył wszelkich starań dla prawidłowego dokonania powyższej czynności i z uwagi na to wniosek o przywrócenie terminu powinien podlegać uwzględnieniu jako uzasadniony, a tym samym postanowienie Dyrektora Izby Celnej powinno podlegać uchyleniu w całości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy). Stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja/postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji/postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.).

Uwzględniając powyższe regulacje należało przyjąć, że skarga jest niezasadna, Sąd nie dopatrzył się bowiem takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.

W sprawie niespornym jest, że pismem z dnia [...] r., nadanym na poczcie w dniu [...]r., skarżąca spółka za pośrednictwem ustanowionego w sprawie profesjonalnego pełnomocnika wniosła zażalenie do Dyrektora Izby Celnej we W., od doręczonego na adres Kancelarii dnia [...]r. postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]r. o nałożeniu kary porządkowej. Zażalenie wpłynęło do organu w dniu [...] r. Dyrektor Izby Celnej, postanowieniem z dnia [...]r., doręczonym [...]r. na adres Kancelarii, stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego. Bezspornie 7-dniowy termin na złożenie zażalenia określony art. 236 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, od tego postanowienia upłynął w dniu [...] r.

Pismem z dnia [...] r. pełnomocnik strony złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu kary porządkowej.

We wniosku tym pełnomocnik strony stwierdził, że nastąpiło przeoczenie personelu administracyjnego pełnomocnika i powyższe zażalenie zostało wysłane [...] r., pomimo jego prawidłowego przygotowania i oznaczenia do wysyłki w dniu [...] r., a zatem w dniu, w którym termin do wniesienia zażalenia był zachowany.

Dyrektor Izby Celnej we W. uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Po rozpatrzeniu zażalenia utrzymał w mocy postanowienie organu pierszoinstancyjnego odmawiającego przywrócenia terminu do złożenia zażalenia.

Kwestią sporną w niniejszym postępowaniu jest więc ocena skutku prawnego uchybienia terminu przez personel administracyjny kancelarii adwokackiej. Wina w uchybieniu terminu przez pełnomocnika wywołuje negatywne skutki dla reprezentowanego.

Należy podkreślić, że przywrócenie terminu jest instytucją procesową mająca na celu ochronę podmiotu przed negatywnymi skutkami dla podjęcia czynności procesowej przez stronę postępowania.

Stosownie do postanowień art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. W myśl § 2 tego artykułu podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia tego terminu.

Oceniając zaskarżone postanowienie, Sąd orzekający w całości podzielił stanowisko organu zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia.

Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy prowadzeniu swoich spraw, w tym dokonywaniu czynności procesowych. O braku winy można mówić tylko w przypadku, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia.

Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przyczyny, które usprawiedliwiałyby stronę w przypadku uchybienia terminowi do dokonania czynności mają zastosowanie także do osoby, której strona zleciła dokonanie czynności. Uchybienie osób, którymi posługuje się strona (pełnomocników, pracownika firmy) obciążają stronę, skutkiem czego nie można uznać, że nie ponosi winy w uchybieniu terminowi do wniesienia zażalenia.

Ustanowienie pełnomocnika stanowi akt swobodnego wyboru strony. Jeżeli więc strona dokonała wyboru pełnomocnika, to działania tej osoby stanowią działania samej strony. Tym samym wniosek o przywrócenie terminu uchybionego przez pełnomocnika musiałby wskazywać, że po stronie pełnomocnika wystąpiły takie trudności, które uniemożliwiały wniesienie odwołania.

Z uwagi na fakt, iż we wniosku o przywrócenie terminu strona nie wskazuje, na okoliczności, które usprawiedliwiłyby złożenie zażalenia po terminie (doręczenie postanowienia było prawidłowe) należy stwierdzić, iż strona nie spełniła podstawowej przesłanki przywrócenia uchybionego terminu określonej przez przepis art. 162 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, którą jest uprawdopodobnienie, że uchybienie nastąpiło bez winy strony. W rozpatrywanej sprawie, poza przeoczeniem personelu administracyjnego pełnomocnika oraz przygotowywaniem w tym okresie dużej ilości korespondencji wychodzącej (około 120 pism), nie wskazano żadnych innych powodów, które uzasadniałyby pozytywne rozpatrzenie wniosku przez organ.

Przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Rzeczą organu rozpoznającego wniosek o przywrócenie terminu jest wyważenie - przy uwzględnień całokształtu okoliczności występujących w konkretnej sprawie - czy argumenty wspierające wniosek są mocniejsze od argumentów przemawiających za stabilizacją sytuacji ugruntowanej przez upływ czasu, a powstałej w następstwie niedokonania czynności procesowej w przepisanym terminie, oraz czy moc tych argumentów pozwala na stwierdzenie, że w sprawie zachodzi wypadek, który można uznać za wyjątkowy. Z brakiem winy mamy natomiast do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi, i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego terminu w przepisach prawa. Okolicznościami takimi mogą być na przykład nagła choroba lub błędne pouczenie.

Sąd nie podzielił argumentów zawartych w skardze i prezentowanego międzywojennego orzecznictwa sądowego i poglądu zawartego aktualnie w niektórych orzeczeniach sądów administracyjnych "jeżeli adwokat uczynił zadość wymaganiom staranności, troskliwości i ostrożności w prowadzeniu procesu, jeżeli w niczym nie uchybił swoim obowiązkom, nie dopuścił się żadnego niedbalstwa, a pracownik jego biura naruszył swoje obowiązki, które w danych warunkach adwokat mógł nań włożyć lub dopuścił się jakiegokolwiek innego czynu, co spowodowało niedopełnienie przez adwokata w terminie czynności procesowej, a adwokat przy największej ostrożności nie mógł zapobiec temu naruszeniu obowiązków lub innemu czynowi, to nie ma podstaw do przypisywania winy adwokatowi" (wyrok SN z dnia 11 lipca 1935 r., C III 1146/34, postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 20 września 2012r., sygn. akt II SA/Po 535/12). Sąd podziela ogólną regułę iż wina personelu administracyjnego uchybienia terminu obciąża adwokata.

Oczywistym jest w niniejszej sprawie, iż czynność wniesienia zażalenia została dokonana z uchybieniem przewidzianego w przepisach terminu dla jej dokonania. Twierdzenia skargi, że ani pełnomocnik, ani tym bardziej skarżąca za powyższe uchybienie nie ponoszą winy, o której mowa w art. 161 o.p., bo pełnomocnik skarżącej sporządził zażalenie w sposób prawidłowy, o czym bezspornie świadczy jego treść (data na górze pisma wskazująca na jego przygotowanie [...] r.), a omyłka została popełniona na ostatnim etapie składania oświadczenia procesowego są bezzasadne. Trafnie organ argumentował, że to pełnomocnik miał obowiązek zorganizowania pracy, w sposób jaki zapewniałby mu sprawną obsługę toczących się postępowań oraz aby z powodu uchybień personelu administracyjnego kancelarii reprezentowane przez niego strony nie poniosły szkody związanej z uchybieniem terminu do dokonania czynności procesowych. Profesjonalny pełnomocnik prowadzący kancelarię ponosi odpowiedzialność za osobę w niej zatrudnioną, a zatem zawinienie pełnomocnika strony w uchybieniu terminu nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu (vide; postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 1164/12, postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2008 r., sygn. akt II FZ 305/08 oraz z dnia 8 listopada 2011 r., sygn. akt II GZ 487/11, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 lutego 1999 r., III CKN 1052/98, Lex Polonica nr 390726). Skoro pełnomocnik odpowiada za winę osób, którymi się posługuje, to nie można uznać, że błąd pracownika Kancelarii stanowił okoliczność usprawiedliwiającą przekroczenie terminu do wniesienia skargi.

Skarżąca nie uprawdopodobniła więc uchybienia terminu bez własnej winy.

Mając na uwadze okoliczności rozpoznawanej sprawy należy podkreślić w ślad za organem, że strona powinna była już wraz z zażaleniem nadanym w dniu [...]r. złożyć wniosek o przywrócenie terminu. Z bezspornie ustalonego stanu faktycznego wynika, iż przyczyną uchybienia terminu do wniesienia zażalenia nie było błędne przekonanie strony, że zażalenie zostało złożone w terminie, ale fakt nadania przesyłki pocztowej przez pracownika biura po terminie. Tak więc już w dniu nadania przesyłki pracownik miał lub przynajmniej powinien mieć świadomość, że termin na złożenie zażalenia minął. Zgodnie z art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Wniosek o przywrócenie terminu na złożenie zażalenia powinien być złożony najpóźniej w dniu [...] r. czyli 7 dni od daty [...] r. Wniosek o przywrócenie terminu został jednak złożony w dniu [...] r. a więc z naruszeniem przepisu art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa, co uzasadnia oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.