Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1416/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Mienie zabużańskie
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 i 2,  art. 148 i  art. 151  par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 20
journal: Dz.U. 2005 nr 169 poz 1418
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej   Polskiej
article: art. 145  par. 1 pkt 1a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: WSA Angieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.) Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2019 r. sprawy ze skargi B.Ś. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2019 r., nr [...]; 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz skarżącego B. Ś. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2019 r., nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, dalej "k.p.a.") oraz art. 9 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 2097, dalej "ustawa z dnia 8 lipca 2005 r."), Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Decyzją tą, Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2019 r., znak: [...], stwierdzono, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...], o potwierdzeniu W. Ś., B. Ś., T. Ś. oraz E. Ś. (obecnie P.) prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. Ś. s. A. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej we wsi J,, gmina O,, powiat [...], woj. [...], dalej "decyzja zabużańska", została wydana z naruszeniem prawa, jednak w związku z zaistnieniem okoliczności o których mowa w art. 146 § 1 k.p.a. nie jest możliwe uchylenie ww. decyzji.

Postępowanie prowadzone było w związku z wnioskiem z [...] lutego 2016 r. E. P., która wystąpiła do Wojewody [...] o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją dnia [...] lipca 2009 r. z powodu pozyskania nowych dokumentów świadczących o wielkości majątku pozostawionego we wsi J. przez W. Ś.

Pismem z dnia [...] marca 2016 r. organ wezwał wnioskodawczynię do podania dokładnej daty pozyskania dokumentów z archiwum.

Na podstawie otrzymanej w dniu [...] kwietnia 2016 r. od W. Ś. koperty, w jakiej B. Ś. otrzymał dokumenty z archiwum organ ustalił, iż archiwum litewskie nadało przesyłkę [...] grudnia 2015 r. listem ekonomicznym.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2016 r. Wojewoda zwrócił się do Pana B. Ś. o podanie dokładnej daty odbioru przesyłki zawierającej dokumenty nadane w dniu [...] grudnia 2015r. przez Archiwum Litwy.

Pismem z [...] maja 2016 r. Pan B. Ś. wskazał, iż dokumenty z archiwum litewskiego otrzymał w dniu [...] grudnia 2015 r. lub [...] grudnia 2015 r.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r., znak: [...], Wojewoda [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...], orzekającą o potwierdzeniu prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości przez W. Ś. we wsi J., gm. O., pow. [...], woj. [...], wskazując na uchybienie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowanie określonego w art. 148 k.p.a.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r., znak: [...], Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016r., znak: [...].

Na skutek skargi wniesionej przez Pana B. Ś., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 grudnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1547/16, uchylił postanowienia organów obydwu instancji.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r., znak: [...], Wojewoda [...] wznowił postępowanie w sprawie. potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. Ś., Wojewoda [...] w dniu [...] stycznia 2019 r. wydał decyzję znak: [...], w której stwierdził, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] o potwierdzeniu W. Ś., B. Ś., T. Ś. oraz E. Ś. (obecnie P.) prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez W. Ś. s. A. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej we wsi J., gmina O., powiat [...], woj. [...], wydana została z naruszeniem prawa, jednak w związku z zaistnieniem okoliczności o których mowa w art. 146 § 1 k.p.a. nie jest możliwe uchylenie ww. decyzji Wojewody [...].

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł Pan B. Ś.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego i analizie akt sprawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał tę decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji zreferował przepisy tyczące się instytucji wznowienia postępowania i związanie organu podstawą wznowienia wynikającymi z wniosku o wszczęcie postępowania (granice wznowienia).

Wskazał, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Przepis ten wymaga ponadto, by okoliczności faktyczne lub dowody, które spełniają te wymogi były również istotne dla sprawy. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest fakt, że pojawiły się nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane wcześniej organowi, który wydał decyzję, Strony dołączyły bowiem do wniosku o wznowienie postępowania dokumenty pozyskane z Centralnego Archiwum Państwa L. w W., z których wynika, że powierzchnia nieruchomości pozostawionych przez W. Ś. poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej jest znacząco większa niż ta przyjęta w decyzji z dnia [...] lipca 2009 r. Bezdyskusyjnym jest również fakt, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją został złożony, po upływie wskazanego w art. 146 § 1 k.p.a., pięcioletniego terminu przewidzianego na uchylenie decyzji ostatecznej z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Jak wynika bowiem z akt sprawy Pani E. P. (osoba, która najpóźniej ze wszystkich stron postępowania odebrała rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego) otrzymała decyzję z dnia [...] lipca 2009 r., w dniu [...] czerwca 2009 r., natomiast wniosek o wznowienie postępowania został złożony w [...] Urzędzie Wojewódzkim w dniu [...] lutego 2016 r. Oznacza to, że ww. wniosek został złożony po upływie pięcioletniego terminu przewidzianego na uchylenie decyzji ostatecznej z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., który w przedmiotowej sprawie upływał z dniem [...] czerwca 2014 r.

Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy natomiast kwestii interpretacji art. 20 ustawy z dnia [...] lipca 2005 r., zgodnie z którym do postępowań zakończonych wydaniem decyzji lub zaświadczeń potwierdzających prawo do rekompensaty stosuje się art. 145, art. 145a, art. 146 § 2, art. 147-152, art. 154 § 2, art. 155-159 oraz art. 161-163 Kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Strony skarżącej przepis ten wyłącza stosowanie art. 146 § 1 k.p.a., zarówno w stosunku do decyzji wydanych na podstawie przepisów odrębnych, jak też w stosunku do decyzji wydanych na gruncie ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Odmienny pogląd prezentuje Wojewoda [...], który uznał, że w/w przepis ma zastosowanie jedynie do decyzji i zaświadczeń wydanych na podstawie przepisów odrębnych.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podzielił stanowisko organu I instancji. Oznacza to, że w ocenie tego organu art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. ma zastosowanie jedynie do decyzji i zaświadczeń, które wydane zostały na podstawie przepisów odrębnych od ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. Konsekwencją powyższego stwierdzenia jest konieczność stosowania do decyzji ostatecznych wydanych na podstawie ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. art. 146 § 1 k.p.a. oraz terminów w nim określonych, co potwierdza orzecznictwo sądowoadministracyjne (np. wyrok z dnia 17 sierpnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 503/16). Ratio legis tego przepisu wyraża się w możliwości wzruszenia w trybach w nim wskazanych decyzji i zaświadczeń wydanych na podstawie odrębnych przepisów. Jest to zatem przepis o charakterze przejściowym. We wcześniejszych regulacjach dotyczących mienia zabużańskiego, tj. ustawie z dnia 12 grudnia 2003 r. o zaliczaniu na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami państwa polskiego (Dz. U. z 2004 r. Nr 6 poz. 39 ze zm.), czy też ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115 poz. 741 ze zm.), możliwe było jedynie zaliczenie na poczet ceny sprzedaży albo opłat z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa wartości nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Nie była za nie wypłacana rekompensata. Wydane wcześniej decyzje i zaświadczenia mogły być wzruszane na podstawie tego przepisu. Natomiast wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji wydanej na podstawie ustawy z 8 lipca 2005 r. możliwe jest na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Również z orzecznictwa wynika, że art. 20 ustawy ma zastosowanie do postępowań zakończonych wydaniem decyzji lub zaświadczeń na podstawie odrębnych przepisów. Dlatego w niniejszej sprawie zastosowanie znalazł przepis art. 146 § 1 k.p.a., zgodnie z którym uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Z akt administracyjnych bezspornie wynika, że termin z art. 146 § 1 k.p.a. upłynął. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r., znak: [...] doręczona została Stronom odpowiednio w dniu [...] czerwca 2009 r. (Panu B. Ś. oraz Panu T. Ś.), w dniu [...] czerwca 2009 r. (Panu W. Ś.) oraz w dniu [...] czerwca 2009 r. (Pani E. P.). Ma więc rację organ I instancji, że uchylenie ww. decyzji z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie może nastąpić, bowiem od dnia jej doręczenia upłynęło 5 lat (termin ten upłynął w dniu 24 czerwca 2014 r.), zaś wniosek o wznowienie postępowania złożono w dniu [...] lutego 2016 r.. Treść art. 146 § 1 k.p.a. wskazuje natomiast w sposób jednoznaczny, że upływ określonych w nim terminów, jako negatywnej przesłanki do uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji, jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności, które to spowodowały. Termin pięcioletni, chociaż zamieszczony w przepisie proceduralnym ma przy tym charakter materialny, co oznacza, że jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby wydana została z naruszeniem prawa.

Zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a. w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł B. Ś.

Przedmiotowej decyzji zarzucił:

1) wydanie jej z naruszeniem 146 § 1 k.p.a. w zw. z art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005r. o realizacji prawa do rekompensaty, polegającym na jego zastosowaniu i przyjęciu, iż upłynął termin 5 lat od dnia doręczenia decyzji Wojewody [...] z dnia [...] roku, co powoduje, iż organ ma jedynie obowiązek stwierdzenia, że kontrolowana decyzja wydana została z naruszeniem prawa, kiedy to norma ta w ogóle nie ma zastosowania w niniejszej sprawie z uwagi na treść art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku,

2) wydanie jej z naruszeniem art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku - polegającym na braku jego zastosowania z uwagi na błędną jego wykładnię polegającą na tym, iż w ocenie obu organów przepis ten ma zastosowanie wyłącznie do decyzji wydanych na podstawie przepisów odrębnych od ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku, a nie decyzji wydanych na podstawie ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku, kiedy to treść tego przepisu nie dokonuje takiego rozróżnienia,

3) wydanie jej z naruszeniem art 32 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji w zw. art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku - polegającym na nieuprawnionym i dyskryminującym uprzywilejowaniu osób, które uzyskały decyzję lub zaświadczenie potwierdzające prawo do rekompensaty wydane na podstawie odrębnych przepisów w stosunku do osób, które uzyskały decyzję potwierdzającą prawo do rekompensaty na podstawie ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku w zakresie możliwości nadzwyczajnego wzruszenia decyzji potwierdzającej prawo do rekompensaty na skutek pojawienia się określonych przesłanek do nadzwyczajnego wzruszenia decyzji, a co za tym idzie możliwości zmiany decyzji i możliwości wyrównania rekompensaty w majątku uprawnionych,

4) wydanie jej z naruszeniem art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji w zw. art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku - polegającym na braku możliwości uzyskania pełnego (w granicach 20% wartości pozostawionego mienia) zaspokojenia roszczeń strony skarżącej i pozostałych uczestników za mienie, którego pozbawieni zostali na skutek zmiany granic Rzeczypospolitej Polskiej po II wojnie światowej, wobec braku możliwości zmiany uzyskanej w 2009 roku decyzji stwierdzającej prawo do rekompensaty z uwagi na błędną interpretację art. 20 ustawy z dnia 8 lipca 2005 roku,

5) naruszenie art. 107 § 1 pkt. 9 k.p.a. poprzez brak wskazania w pouczeniu wysokości wpisu od skargi albo podstawy do wyliczenia wpisu, a także możliwości ubiegania się przez stronę o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy.

W związku z tym wniesiono o uchylenie obu decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania tymże organom oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ocenie podlega konkretna sprawa, rozpoznawana wcześniej przez organ administracji publicznej, pod kątem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafności rozstrzygnięcia.

Kompetencje sądu administracyjnego nakładają na niego obowiązek oceny przebiegu postępowania administracyjnego i to zarówno czynności podejmowanych w toku tego postępowania jak i treści i podstaw wydanej decyzji administracyjnej. Działanie sądu ma bowiem na celu ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji czy postanowienia, które w jakikolwiek sposób naruszałyby obowiązujące prawo. (por. wyrok NSA Warszawa z 20 stycznia 2010 r. I GSK 982/08 LEX nr 594803). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej "P.p.s.a", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Postępowanie o wznowienie jest postępowaniem nadzwyczajnym, w którym w pierwszej kolejności organ bada czy podanie o wznowienie zawiera przesłanki wskazane w art. 145 § 1 K.p.a.: czy zostało wniesione w terminie o jakim mowa w art. 148 K.p.a. i czy wniosek pochodzi od uprawnionego podmiotu. Są to przesłanki dopuszczalności wznowienia. Po spełnieniu tych wymagań rozstrzyga sprawę w granicach podstaw wznowienia.

Niesporne było pomiędzy stronami, że pojawiły się nowe dowody istniejące w dacie wydawania decyzji zabużańskiej a z których wynikało, że w istocie poza granicami obecnej Polski pozostał majątek w większych rozmiarach niż ustalony w tej decyzji.

Spór w związku z tym powstał na tle wykładni art. 20 ustawy z 8 lipca 2005 r.

I tak organ twierdził, że przepis ten ma wyłącznie zastosowanie do decyzji wydanych pod rządami poprzednich regulacji zabużańskich natomiast skarżący wywodzi, że w świetle wykładni literalnej ale i celowościowej nie ma podstaw do takiej interpretacji tego przepisu.

Przepis art. 20 ustawy z 8 lipca 2005 r. w swej pierwotnej wersji stwierdzał, że "do postępowań zakończonych wydaniem decyzji lub zaświadczeń potwierdzających prawo do rekompensaty stosuje się przepisy działu II rozdziału 12 i 13 kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 146 § 1". Ponieważ przepis budził wątpliwości interpretacyjne dokonano nowelizacji tego przepisu ustawą z 3 października 2008 r. o zmianie ustawy o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami R.P. (D.U. nr 197, poz. 1223). Po tej nowelizacji przepis ten stanowi, że do postępowań zakończonych wydaniem decyzji lub zaświadczeń potwierdzających prawo do rekompensaty stosuje się art. 145, 145a, 146 § 2, 157-152, 154 § 2, 155-159 i 161-163 k.p.a., z tym że do zaświadczeń przepisy te stosuje się odpowiednio.

Przepis ten jest przepisem szczególnym pozwalającym na stosowanie procedury wymienionej w art. 145 k.p.a. (wznowienie postępowania) czy procedury wymienionej w art. 155 (uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznej na mocy której strona nie nabyła prawa), do decyzji i zaświadczeń potwierdzających prawo do rekompensaty.

Jak trafnie podniesiono w skardze w uzasadnieniu rządowego projektu ustawy nowelizującej (druk nr 788 z 10 lipca 2008 r Sejmu R.P. VI Kadencji) wskazywano na konieczność tej nowelizacji w zakresie określenia instytucji o jakich stanowi kodeks postępowania administracyjnego a które służą do podważania zaświadczeń i decyzji wydanych na podstawie odrębnych przepisów. Wskazano także na konieczność rozciągnięcia wymienionych instytucji procesowych na zaświadczenia tak aby możliwa zmiana decyzji i zaświadczeń wydanych na podstawie przepisów odrębnych.

Dokonana przez organ wykładnia tego przepisu, wskazująca na możliwość stosowania m.in. procedury wznowieniowej tylko i wyłącznie do decyzji czy zaświadczeń wydanych na podstawie odrębnych przepisów (tu. poprzednich regulacji zabużańskich) w świetle celu tego przepisu i jego nowelizacji oraz przy zastosowaniu wykładni literalnej, jest wadliwa. Prowadzi bowiem do konstatacji, że tylko decyzje wydane na podstawie poprzednich regulacji mogą być zmieniane w trybie art. 145 czy 155 k.p.a.

Sąd w pełni podziela argumentację skargi, że wykładnia literalna nie czyni rozróżnienia w zakresie podstawy prawnej ocenianej decyzji administracyjnej czy zaświadczenia. Zgodnie z rzymską zasadą lege distinguente nec nostrum est distinguere przyjmuje się, że w sytuacji w której ustawa nie rozróżnia, nie dokonuje się rozróżnienia.

Norma ta nie zawiera ograniczenia co do zakresu przedmiotowego stosowania tej regulacji w przeciwieństwie choćby do art. 4, 6 ust. 3, 7 tej ustawy. W normach tych jasno wskazuje się, że stosuje się je nie tylko do stanów faktycznych objętych normą ustawy z 8 lipca 2005 r. ale i tych, które zaistniały pod rządami przepisów odrębnych czy osób które posiadają decyzje i zaświadczenia potwierdzające prawo do rekompensaty na podstaw przepisów odrębnych. Trafne jest zatem spostrzeżenie autora skargi, że ustawodawca w sposób świadomy używa na gruncie ustawy z 8 lipca 2005 r. różnych pojęć, rozróżnia decyzje, zaświadczenia i określa, które instytucje stosuje się do określonych zdarzeń prawnych. Zakładając zatem racjonalność ustawodawcy, zdaniem Sądu, brak jest podstaw aby art. 20 ustawy z 8 lipca 2005 r. w brzmieniu znowelizowanym stosować wyłącznie do decyzji czy zaświadczeń wydanych na podstawie przepisów odrębnych. Ustawodawca takiego zastrzeżenie nie zawarł w hipotezie tej normy. Oznacza, że dokonujący wykładni tej normy nie ma podstawą do zastosowania jej tylko i wyłącznie do decyzji czy zaświadczeń wydanych na gruncie przepisów odrębnych.

Ustawa z 7 lipca 2005 r. w sposób szczególny określa mechanizm realizacji prawa do rekompensaty. Reguluje przedmiot, wskazuje podmioty mogące ubiegać się o wydanie decyzji i określa cały mechanizm związany z realizacją prawa, jak i organy właściwe do rozpoznania wniosku. Tylko w art. 20 odsyła do przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w aspekcie możliwości wzruszania ostatecznych decyzji administracyjnych, co oznacza, że przepis ten jest przepisem szczególnym, pozwalającym na stosowanie wymienionych w tym przepisie procedur. Szczegółowe odesłanie do konkretnych norm oznacza, że inne, nie wymienione w art. 20 nie mają w tego rodzaju sprawie zastosowania – wolą ustawodawcy.

Sumując, skoro w art. 20 prawodawca nie wymienił art. 146 § 1 K.p.a., to organ nie mógł z powołaniem się na tę regulację stwierdzić, że wobec spełnienia się przesłanek z art. 146 § 1 zasadne jest stwierdzenie, że brak jest podstaw do uchylenia decyzji zabużańskiej z uwagi na upływ czasu od doręczenia decyzji.

Brak możliwości zastosowania art. 146 § 1 k.p.a. oznacza, że upływ czasu jako negatywna przesłanka wznowieniowa nie występuje. Dlatego organ, po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, w sytuacji w której wystąpiła przesłanka z art.145 § 1 pkt 5 k.p.a. powinien wydać decyzję na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylić decyzję dotychczasową i wydać nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy, przy uwzględnieniu art. 145 § 2 K.p.a.

W związku z tym Sąd uznał, że organy dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 20 ustawy z 8 lipca 2005 r. poprzez wadliwą jego wykładnię oraz prawa procesowego tj. art. 151 § 2 K.p.a, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stanowi przesłankę do uchylenia obu decyzji. Z tych względów i na podstawie ww. przepisów ppsa i art. 135 ppsa sąd orzekł jak w wyroku.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 § 2 i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (D.U. 2015, poz. 1800) zasądzając od organu na rzecz skarżącego 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w tym 480 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ, mając na względzie wykładnię prawa dokonaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyda decyzję zgodną z prawem.