Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 238/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2019-09-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 11, art. 32 ust. 4 pkt 2, art. 35 ust. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st. sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2019 r. sprawy ze skargi J. I. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2019 r. nr [...] Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania J. I. od decyzji Starosty [...] z [...] listopada 2018 r. nr [...] znak [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej [...] K. S.A. pozwolenia na budowę linii kablowej SN 15 kV i nN w ramach projektu "Budowa sieci elektroenergetycznej E. S.A. na przedpolu O/T. – strona wschodnia – Etap I" zlokalizowanych na działkach w gm. W. o nr:

- [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obr. K. ,

- 75, 91, 74, 81, 90, 66, 83, 85, 54, 53, 33, 34, [...], 19, [...], [...], 14, obr. Ostrowo,

- [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], ˝, [...], [...], obr. Z.,

- [...], [...], obr. B. ,

- [...], obr. G. ,

- [...], obr. P. ,

utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Decyzję tę wydano w następujących okolicznościach.

[...] września 2018 r. [...] K. S.A. (dalej: P. ) zwróciła się do Starosty [...] o zatwierdzenie ww. projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę linii kablowej SN 15 kV i nN w gm. W. na ww. działkach. Do wniosku dołączono 4 egz. projektu budowlanego, zaświadczenie projektanta o wpisie na listę członków samorządu zawodowego oraz o posiadanych uprawnieniach budowlanych, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomościami na cele budowlane, a także wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania i poinformował o prawie określonym w art. 10 § 1 k.p.a. J. I. – właściciel działki nr [...] w P. wniósł o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie ograniczenia własności nieruchomości i jej wykupu lub uzyskania odpowiedniego tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością przez [...] wobec braku spełnienia wymogu określonego w art. 4 w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. 2018 r. poz. 1202 ze zm., dalej: p.b.). Załączył kopie postanowienia Sądu Rejonowego w K. z [...] lutego 2017 r. w sprawie wniosku [...] o udzielenie zabezpieczenia, wniosku o uchylenie zabezpieczenia, pozwu o wykup przedmiotowej działki oraz wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 czerwca 2018 r. dot. skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 15 kwietnia 2016 r. sygn. II SA/Po 77/16 w sprawie ze skargi J. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego.

Ustosunkowując się do stanowiska J. I. spółka [...] dołączyła potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] lutego 2017 r. sygn. I Co [...] w sprawie z wniosku [...] o udzielenie zabezpieczenia. W odpowiedzi pełnomocnik J. I. stwierdził, że przedłożone przez spółkę oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest nieprawidłowe i niewystarczające. Dołączył zawiadomienie z Sądu Rejonowego w [...] o posiedzeniu Sądu w sprawie uchylenia zabezpieczenia.

Postanowieniem z [...] października 2018 r. Starosta K. odmówił zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Następnie decyzją z [...] listopada 2018 r. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 p.b. zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] pozwolenia na budowę przedmiotowej linii kablowej SN 15 kV i nN.

J. I. odwołując się od tej decyzji zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 6 w zw. z art. 8 k.p.a., art. 7 k.p.a. w zw. z art. 7 § 1 k.p.a., a także art. 3 pkt 11 p.b. i art. 35 ust. 4 p.b. w zw. z art. 32 ust. 4 p.b. w zw. z art. 4 p.b. poprzez błędną ocenę zebranego materiału dowodowego i w konsekwencji uznanie, że prawo do dysponowania nieruchomością może wynikać z postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia.

Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, Wojewoda na wstępie powołał art. 35 p.b. i wyjaśnił, że działki, na których zostanie przeprowadzona inwestycja stanowią drogi gminne i powiatowe, działki prywatne i należące do inwestora. Powierzchnia terenu objęta inwestycją, przy założeniu zajęcia pasa terenu o szer. 1 m wyniesie ok. 5740 m2. Obszar oddziaływania obejmuje działki wskazane jako teren inwestycji. Dalej organ wskazał, że inwestycja będzie realizowana na obszarze, na którym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla inwestycji celu publicznego – eksploatacja węgla brunatnego metodą odkrywkową – odkrywka [...] gm. W. – Etap I (uchwała Rady G. W. z [...].11.2017 r. nr [...]). Stwierdzono, że planowane przedsięwzięcie nie narusza ustaleń planu. Również projekt budowlany został sporządzony zgodnie z wymogami art. 34 i art. 35 p.b. i przepisami wykonawczymi, przepisami ochrony środowiska i przepisami techniczno-budowlanymi. Projekt budowlany jest kompletny, posiada wymagane opinie i uzgodnienia, informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, został też sporządzony przez uprawnionego projektanta.

Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji odnośnie uwzględnienia przedłożonego przez inwestora postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] lutego 2017 r. o udzieleniu [...] zabezpieczenia roszczeń przez uprawnienie do legitymowania się tytułem prawnym do dysponowania częścią nieruchomości nr [...] obr. [...] w celu występowania przed organami administracji budowlanej o wydanie na rzecz [...] decyzji budowlanych obejmujących budowę infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych m.in. budowę linii kablowej 15 kV począwszy od dnia postanowienia. Skoro inwestor złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b. jednym z podstawowych warunków uzyskania pozwolenia na budowę jest wykazanie się przez inwestora, że posiada on prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co następuje przez złożenie stosownego oświadczenia. Definicję tego prawa ustanowił przepis art. 3 pkt 11 p.b. Gdy oświadczenie inwestora budzi wątpliwości organ powinien zbadać, czy faktycznie inwestor ma prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Organ II instancji zaznaczył, że prawo to może wynikać ze stosunku zobowiązaniowego, a takim może być m.in. umowa użyczenia nieruchomości lub umowa nieuregulowana w k.c. (umowa nienazwana). Wskazał następnie, że działka nr [...] w [...] jest własnością J. I.. Z księgi wieczystej tej nieruchomości wynika, że zostało na tej nieruchomości ustanowione ograniczone prawo rzeczowe dot. służebności przesyłu polegające na prawie korzystania przez uprawnionego z nieruchomości. Z akt wynika też, że postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] lutego 2017 r. sygn. I Co [...] udzielające [...] zabezpieczenia zostało opatrzone klauzulą wykonalności. Z postanowienia tego wynika, że inwestor ma prawo legitymowania się tytułem prawnym do dysponowania częścią przedmiotowej działki nr [...] o pow. ok. [...] ha w celu uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej linii kablowej 15 kV. Brak jest więc p[odstaw do uznania, że decyzja Starosty [...] naruszyła przepisy art. 3 pkt 11, art. 35 ust. 4, art. 32 ust. 4 oraz art. 4 p.b.

Co do zaś nieprzeprowadzenia przez Starostę weryfikacji złożonego przez inwestora oświadczenia, Wojewoda wskazał, że Starosta pismem z [...] października 2018 r. zawiadomił inwestora o wpłynięciu wniosku strony o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia w przedmiocie ograniczenia własności nieruchomości i jej wykupu lub uzyskania odpowiedniego tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością przez inwestora oraz zwrócił się o ustosunkowanie się do pisma strony postępowania. Inwestor odpowiedział pismem z [...] października 2018 r., w którym wskazał, z czego wynika powyższe prawo.

Wojewoda podzielił też stanowiska organu I instancji odnośnie braku podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania, gdyż wydane przez Sąd Rejonowy w [...] postanowienie zabezpieczające uprawnia inwestora do złożenia oświadczenia w postępowaniu administracyjnym o wydanie pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy podkreślił, że zagadnieniem wstępnym, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie, natomiast to, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na treść decyzji nie może przesądzać o istnieniu zagadnienia wstępnego.

J. I. wnosząc do tutejszego Sądu skargę na powyższą decyzje zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie:

- art. 19 k.p.a. w zw. z art. 268a k.p.a., co skutkuje tym , że decyzja obarczona jest wadą nieważności (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.),

- art. 3 pkt 11 p.b. poprzez błędne uznanie, że prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane może wynikać z postanowienia sądu powszechnego o udzieleniu zabezpieczenia,

- art. 35 ust. 4 w zw. z art. 32 ust. 4 w zw. z art. 4 p.b. poprzez ich błędne zastosowanie i przyjęcie, że inwestor posiadał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

- art. 6 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności i działanie, które powoduje brak zaufania obywateli do organów państwa polegające na rozszerzeniu definicji legalnej pojęcia określonego w art. 3 pkt 11 p.b.,

- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do weryfikacji złożonego przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji. Ponadto skarżący wniósł o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych, o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentów oznaczonych w piśmie.

W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z [...] maja 2019 r. tutejszy Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 16 lipca 2019 r. sygn. II OZ 623/19 oddalił zażalenie J. I. na powyższe postanowienie.

Na rozprawie sądowej 4 września 2019 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, że brat skarżącego R. I. złożył 21 maja 2019 r. wniosek w przedmiocie zabezpieczenia o uchylenie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] lutego 2017 r. sygn. I Co [...] i wniósł o przeprowadzenie dowodu z akt tego postępowania. Pełnomocnik [...] wniósł o oddalenie powyższego wniosku podając, że nic nie wie o takim postępowaniu, a ponadto nie ma on znaczenia w sprawie.

Sąd na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z akt Sądu Rejonowego w [...]. Pełnomocnik skarżącego z powołaniem się na art. 105 p.p..a. zgłosił zastrzeżenia co do powyższego postanowienia i naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. Podtrzymał argumentację formułowaną we wszystkich pismach procesowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skargę J. I. jako niezasadną należało oddalić.

Sąd uznał za prawidłowo ustalony przez organ odwoławczy stan faktyczny zaistniały w sprawie, w związku z czym przyjął za własne ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym rozstrzygnięciu Wojewody z [...] stycznia 2019 r. (zob.: uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, dostępna na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nie powielając wszystkich ustaleń organu, szczegółowo opisanych w zaskarżonej decyzji, a które Sąd uznaje za prawidłowe, należy zwrócić uwagę, że stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b., w ramach postępowania wyjaśniającego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobligowany do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Ponadto, zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 p.b. organ ma obowiązek zbadania zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Wydając pozwolenie na budowę organ jest zobowiązany do podejmowania rozstrzygnięć realizujących cele w zakresie zagospodarowania terenu sformułowane w planie miejscowym. Art. 35 ust. 1 pkt 3 p.b. nakłada też na organ administracji architektoniczno-budowlanej obowiązek sprawdzenia przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę kompletności projektu budowlanego i posiadania wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7. Ostatnim z wymogów, jakie zostały nałożone na organ przed wydaniem pozwolenia na budowę jest sprawdzenie czy projekt budowalny został wykonany i sprawdzony przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowalne i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu lub jego sprawdzenia zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 (art. 35 ust. 1 pkt 4 p.b.). Zgodnie z art. 35 ust. 4 p.b. właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 p.b. Z powołanego przepisu wynika, że organ nie może uzależniać wydania pozytywnej decyzji od spełnienia dodatkowych warunków, nieprzewidzianych w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 p.b. W razie spełnienia przesłanek wskazanych w tych przepisach organ ma obowiązek wydać rozstrzygnięcie zgodnie z żądaniem inwestora.

W rozpoznawanej sprawie organ architektoniczno-budowany dokonał pełnej i rzetelnej oceny spełnienia wymagań określonych w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 p.b. Projekt budowlany spełnia wymogi formalne, jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Wystarczy wskazać, że plan miejscowy dla tego terenu został uchwalony specjalnie dla inwestycji celu publicznego – eksploatacji węgla brunatnego metodą odkrywkową – odkrywka [...] gm. W. – Etap I (uchwała Rady G. W. z [...].11.2017 r. nr [...]).

Niezasadne są zarzuty J. I. dotyczące naruszenia przepisów procesowych (art. 6 w zw. z art. 8 i art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a.) oraz przepisów prawa materialnego (art. 3 pkt 11, art. 35 ust. 4 w zw. z art./ 32 ust. 4 w zw. z art. 4 p.b.) co do wadliwej oceny, czy inwestor faktycznie posiadał w dacie wydania decyzji prawo do dysponowania działką nr [...] w [...], przez którą ma przebiegać przedmiotowa inwestycja, na cele budowlane.

Zdaniem Sądu organy prawidłowo uznały, że opatrzone klauzulą wykonalności, uzyskane na wniosek [...] postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] lutego 2017 r. sygn. I Co [...] o udzieleniu [...] zabezpieczenia roszczeń przez uprawnienie do legitymowania się tytułem prawnym do dysponowania częścią nieruchomości nr [...] obr. [...] w celu występowania przed organami administracji budowlanej o wydanie na rzecz [...] decyzji budowlanych obejmujących budowę infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych m.in. budowę linii kablowej 15 kV począwszy od dnia postanowienia, daje inwestorowi prawo do zabudowy ww. działki.

Na gruncie art. 32 ust. 4 pkt 2 p.b. w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że organy administracji co do zasady nie mają obowiązku sprawdzania, czy zawarte w oświadczeniu inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane dane są zgodne z rzeczywistością. Jest ono składane pod rygorem odpowiedzialności karnej i korzysta z domniemania, że dane zawarte w tym oświadczeniu są zgodne z rzeczywistością. Oświadczenie to może być przez organy administracji weryfikowane tylko wówczas, gdy w toku postępowania o wydanie pozwolenia na budowę wyjdą na jaw okoliczności podważające wiarygodność tego oświadczenia (por. wyrok WSA w Rzeszowie z 4 lipca 2019 r., sygn. II SA/Rz 472/19, wyrok NSA z 19 lutego 2019 r., sygn. akt II OSK 764/17, dostępne j.w.).

Wziąwszy pod uwagę, że kwestia prawa do dysponowania przez [...] nieruchomością nr [...]w [...] na cele budowlane stała się przedmiotem sporu pomiędzy inwestorem a właścicielem działki, obowiązkiem organów orzekających było weryfikacja nie tylko samego oświadczenia inwestora złożonego wraz z wnioskiem, lecz i samego prawa.

Przepis art. 3 pkt 11 p.b. określa, że przez prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Inwestor powinien wykazać na podstawie dokumentów (wypis z ksiąg wieczystych, wypis z rejestru gruntów, umowa cywilnoprawna, itp.) swoje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, tak jak to wynika z art. 4 p.b.

Definicja prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane ma charakter zakresowy. Zostały w niej wymienione w sposób zupełny prawa, z których może wynikać tytuł prawny do nieruchomości, od najszerszych uprawnień rzeczowych właścicielskich, przez tytuły o atrybutach słabszych, aż po uprawnienia wyłącznie obligacyjne. Kolejność tytułów prawnych, z których może wynikać prawo, o którym stanowi art. 3 pkt 11, nie ma decydującego znaczenia dla skutecznego wykazania się nim w procesie budowlanym. Do kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej nie należy rozstrzyganie sporów pomiędzy uprawnionymi z różnych tytułów prawnych. Jak zauważa się w orzecznictwie sądowym, z uszeregowania uprawnień do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie wynikają żadne skutki dla postępowania w sprawach budowlanych, organ administracji bowiem ma wyłącznie badać, czy dany inwestor legitymuje się jednym z wymienionych tytułów do nieruchomości (wyrok NSA z dnia 22 marca 2005 r., sygn. OSK 1291/04, dostępny j.w.). W art. 3 pkt 11 p.b. ustawodawca nie przesądził, czy prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane może przysługiwać więcej niż jednemu podmiotowi. Należy odróżnić sytuację, w której prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wynika z tytułu prawnego o charakterze niekonkurencyjnym (np. z faktu, że dana nieruchomość jest przedmiotem współwłasności), od sytuacji, w której prawo to wynika z tytułów o charakterze konkurencyjnym (np. gdy jeden podmiot wywodzi swoje uprawnienie z tytułu prawnego, jakim jest własność, inny zaś podmiot z tytułu prawnego, jakim jest ograniczone prawo rzeczowe w postaci użytkowania). W pierwszym przypadku nie istnieje konieczność rozstrzygania, czyje uprawnienie ma pierwszeństwo, gdyż są one równorzędne. W drugim przypadku istnieje konieczność podjęcia decyzji, któremu z uprawnień należy przyznać pierwszeństwo w realizacji (wyrok NSA z dnia 5 października 2009 r., II OSK 1351/08, dostępny j.w.).

Organ administracji architektoniczno-budowlanej powinien każdorazowo oceniać złożone przez inwestora oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, z uwzględnieniem reguł dowodowych określonych w k.p.a. W pewnych sytuacjach samo oświadczenie inwestora nie jest wystarczające. Powinien on wykazać prawo, o którym stanowi art. 3 pkt 11 p.b., na podstawie dokumentów (wypis z ksiąg wieczystych, wypis z rejestru gruntów, umowa cywilnoprawna itp.). W przypadkach wątpliwych pod względem prawnym rozstrzygnięcie w tym zakresie należy do sądu powszechnego, ponieważ źródło sporu dotyczące prawa dysponowania nieruchomością tkwi w stosunku cywilnoprawnym, a nie publicznoprawnym (por. wyroki NSA z dnia 9 listopada 2005 r., sygn. II OSK 179/05 oraz z dnia 15 maja 2015 r., sygn. II OSK 2511/13, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 września 2010 r., sygn. IV SA/Po 436/10, dostępne j.w.). W uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2011 r. (sygn. II OPS 2/10, ONSA WSA 2011, nr 2, poz. 22) wyjaśniono, że w razie sporów na tle prawa do terenu istnieje możliwość ich rozstrzygania przez sądy powszechne jako spraw cywilnych bez potrzeby angażowania organów administracji publicznej.

Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że inwestor – Kopalnia [...] wywiodła swe prawo do dysponowania nieruchomością nr [...] w [...] na cele budowlane z tymczasowego orzeczenia sądu powszechnego, któremu nadano klauzulę wykonalności. Orzeczenie to zostało wydane w sprawie z powództwa [...] o wykup przedmiotowej nieruchomości od J. I.. We wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę spółka [...], składając oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane co do działki nr [...] w [...], powołała się na postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z [...] lutego 2017 r. sygn. I Co [...] o udzielenie zabezpieczenia. Akta organu I instancji zawierają wymienione postanowienie z klauzulą wykonalności z dnia wydania postanowienia, na której Sąd stwierdził, że niniejszy tytuł uprawnia do egzekucji w całości oraz poleca wszystkim organom, urzędom oraz osobom, których to może dotyczyć, aby postanowienia tytułu niniejszego wykonały, a gdy o to prawnie będą wezwane udzieliły pomocy (k. 191 akt).

Organy orzekające trafnie stwierdziły, że zabezpieczenie roszczeń orzeczone tym postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] zostało dokonane właśnie na potrzeby niniejszej sprawy. Sąd wskazał bowiem w rozstrzygnięciu, że udziela [...] zabezpieczenia roszczeń przez uprawnienie wnioskodawcy do legitymowania się tytułem prawnym do dysponowania częścią nieruchomości oznaczonej nr ewid.[...] o pow. ok. [...] ha położonej w południowej jej części i graniczącej od zachodu z działką oznaczoną nr ewid.[...] na odległość ok. 159 m, od południa w kierunku zachodnim graniczącą z działkami oznaczonymi nr ewid.[...] i [...], położonymi w K. na długości ok. 173 m, od wschodu graniczącą na długość ok. 33 m z działką oznaczoną nr ewid. [...] w Kryszakowicach począwszy od granicy z działką oznaczoną nr ewid.[...] w kierunku północnym (zgodnie z wycinkiem mapowym – zał. nr [...]) wydzielonej z powierzchni całkowitej nieruchomości 5,53 ha, położonej w obrębie P., gm. W., dla której urządzona jest księga wieczysta [...], w której ujawniona jest własność J. C. I., w celu występowania przed organami administracji budowlanej o wydanie na rzecz [...] decyzji budowlanych obejmujących budowę infrastruktury technicznej i obiektów budowlanych w postaci bariery odwodnienia etap VI część hydrotechniczna i etap Via część elektryczna oraz na budowę linii kablowych 15 kV począwszy od dnia wydania postanowienia.

W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że rację miały organy orzekające uznając owe postanowienie za potwierdzone sądownie prawo [...] jako inwestora do dysponowania nieruchomością nr [...] w [...] na cele budowlane - inwestycję objętą niniejszym postępowaniem budowę linii kablowej.

Sąd nie podziela zarzutu skargi, jakoby postanowienie o udzielenie zabezpieczenia w powyższej formie wydane w postępowaniu o wykup nieruchomości nie mieściło się w granicach art. 3 pkt 11 p.b., bowiem jego przedmiot nie ma charakteru definitywnego i nie prowadzi do powstania tytułu prawnego. Zważyć należy, że sprawa o wykup przedmiotowej nieruchomości zainicjowana przez [...] jest sprawą z zakresu stosunków zobowiązaniowych. Mieści się zatem w granicach określonych treścią art. 3 pkt 11 p.b. Zabezpieczenie przez Sąd Rejonowy w [...] roszczenia [...] o wykup działki nr [...] w [...] ma zatem również charakter rozstrzygnięcia z zakresu stosunków obligacyjnych. Unormowało ono na czas postępowania sądowego o wykup tejże działki uprawnienia i obowiązki stron, a konkretnie kwestię prawa do dysponowania jej częścią na cele budowlane. Sąd nie może zgodzić się również z zarzutem skarżącego, jakoby fakt uzyskania przez [...] zgody na dysponowania przedmiotową nieruchomością w części oznacza, że inwestor nie spełnił wymogu określonego przepisem art. 4 p.b. W powołanym postanowieniu Sąd na tyle precyzyjnie określił zakres zabezpieczenia, że nie budzi wątpliwości, że dotyczy ono terenu objętego przedmiotową inwestycją.

W związku z powyższym, zdaniem Sądu prawidłowo organy orzekające uznały, że istniały podstawy do zatwierdzenia przedłożonego przez [...] projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przedmiotową budowę linii kablowej.

Ustosunkowując się zaś do zarzutu skargi naruszenia przez Wojewodę przepisów art. 19 w zw. z art. 268a k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przez osobę nieuprawnioną, Sąd stwierdził, że jest on również chybiony. Zgodnie z art. 268a k.p.a. organ administracji publicznej może upoważniać, w formie pisemnej, pracowników obsługujących ten organ do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień, zaświadczeń, a także do poświadczania za zgodność odpisów dokumentów przedstawionych przez stronę na potrzeby prowadzonych postępowań z oryginałem. Z akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja została wydana przez Wojewodę, za którego podpis pod nią – z jego upoważnienia – złożyła M. H. – Kierownik Oddziału Wydział Infrastruktury i Rolnictwa. Tak wydana i podpisana decyzja nie budzi zastrzeżeń Sądu w kontekście właściwości organu.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał skargę J. I. za niezasadną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.