Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1030/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 156 par 1 pkt 2, art. 107 par 3, art. 66a par 1, art. 77 par 1, art. 7, art. 84, art. 156 par 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par 1 lit. c , art. 200, art. 205 par 2 ,
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 66 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2017 poz 1405
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 marca 2020 r. sprawy ze skarg A. J. i E. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących A. J. i E. J. kwotę [...]zł ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

A. J., E. J., B. J. i M. J. pismem z dnia 8 września 2014 r. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta gminy D. z dnia [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie i eksploatacji farmy wiatrowej [...] w gminie D..

Zdaniem stron stwierdzenie nieważności tej decyzji winno nastąpić z uwagi na rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz okoliczność, że decyzja obarczona jest wadą powodującą jej nieważność z mocy prawa, o czym stanowi art. 165 § 1 pkt 7 k.p.a.

Wnioskodawcy podnieśli argument wadliwości sporządzonego na potrzeby postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań, raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Wskazali, że dokument ten dotyczy nie projektowanej farmy wiatrowej, ale instalacji już działającej, której rozmiary, produktywność i obszar oddziaływania są znacznie niższe aniżeli przedsięwzięcia, które jest planowane. Stąd w ocenie skarżących dane zawarte w raporcie nie są miarodajne, a obliczenia dotyczące prędkości wiatru i pomiarów natężenia hałasu obarczone są błędem.

W ocenie skarżących decyzja została wydana z rażącym naruszeniem art. 82 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2017 r. poz. 1405 – j.t. ze zm.), zwanej dalej "ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku", bowiem inwestor w dacie sporządzania raportu był w posiadaniu rocznego pomiaru wiatru, ale nie udostępnił tego dokumentu zespołowi wykonującemu raport, skutkiem tego było przyjęcie za wystarczającą analizy prognozy oddziaływania farmy wiatrowej przy prędkości wiatru do 5 m/s (tj. 3 m/s).

Skarżący wywodzili, że rażące naruszenie prawa w niniejszej sprawie przejawia się również w zaaprobowaniu przez organ raportu oddziaływania na środowisko uchybiającego wymogom stawianym przepisami tej ustawy. W ocenie skarżących autorzy raportu stawiając tezę o braku negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oparli się na danych z literatury, a nie rzeczywistych pomiarach. Zdaniem skarżących zbadano jedynie wariant "uśpiony" działania farmy, nie wykonano obliczeń dla średniej rocznej, czy wartości nominalnej prędkości wiatru, nie analizowano tzw. "róży wiatrów". Ponadto nie dopełniono rocznego okresu monitoringu ornitologicznego dla terenu przedsięwzięcia. Zdaniem stron, raport nie uwzględnia też skali oddziaływania inwestycji na stanowiącą ich własność działkę nr [...] położoną w obrębie ewidencyjnym K., którą nabyli z zamiarem jej komercjalizacji poprzez zabudowę mieszkaniowo – rekreacyjno- usługową.

Odnośnie do drugiej ze wskazywanych podstaw stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D., wnioskodawcy podnieśli, że zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, decyzja wydana z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska jest nieważna.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D. wyjaśniając, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej jest postępowaniem szczególnym. Przedmiotem tego postępowania jest ustalenie, czy na podstawie ściśle określonych przesłanek, wbrew wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. zasadzie trwałości decyzji administracyjnych, można wzruszyć zapadłe rozstrzygnięcie.

Zdaniem organu, rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana, jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego

Kolegium nie podzieliło stanowiska skarżących w przedmiocie wad raportu jak również odniosło się do przedstawionej przez skarżących metodologii obliczeń pomiaru hałasu. W ocenie Kolegium decyzja z dnia [...] r, spełnia warunki określone w art. 82 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz w art.107§ 3 k.p.a., bowiem Wójt Gminy D. prawidłowo określił wymogi, które powinny być wzięte pod uwagę w fazie projektowania i wydania decyzji, o której mowa w art. 72 ust.1 pkt.1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.

A. J., E. J., B. J. i M. J. nie zgadzając się z rozstrzygnięciem złożyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i wnieśli o jej załatwienie z uwzględnieniem ich słusznego interesu jako właścicieli działki nr [...] w obrębie K., uchylenie decyzji SKO z dnia [...] oraz stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] Kolegium ponownie dokonało szczegółowej analizy wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy D. i podzieliło pogląd wyrażony w tej decyzji, nie znajdując przesłanek do zadośćuczynienia żądaniu skarżących.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie A. J., E. J., B. J. i M. J. podnieśli zarzuty naruszenia prawa i ich interesu, w tym:

- mającego wpływ na wynik sprawy rażącego naruszenia prawa materialnego, w szczególności art. 62 ust. 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 61 ust. 1 pkt 1, art. 63 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 66 ust. 1 pkt 5 i 7, art. 67 pkt 1 i art. 71 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku w związku z art. 21 i art. 64 Konstytucji RP;

- naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., które miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy, przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, w tym niezastosowanie;

- naruszenia interesu prawnego skarżących przez pozbawienie ich zaskarżanym ustaleniem warunków środowiskowych możliwości zabudowy na działce nr [...] w obrębie K..

Wojewódzki Sąd administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 536/15 oddalił opisaną wyżej skargę.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd zwrócił uwagę, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia polegającego na budowie i eksploatacji farmy wiatrowej [...] Podkreślił, że ustawodawca dopuszczając wyeliminowanie ostatecznej decyzji administracyjnej z obrotu prawnego przewidział taką możliwość tylko w takim przypadku, gdy narusza ona prawo w sposób rażący. Zatem nie każde naruszenie prawa może stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, a tylko takie, którego charakter nie pozwala na pozostawienie jej w obrocie prawnym.

W ocenie Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonało prawidłowej oceny wniosku skarżących i zasadnie uznało, że w badanej sprawie brak jest przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D., bowiem ani skarżący, ani dopuszczone do udziału sprawie Stowarzyszenie na R. M. Gminy D., nie byli w stanie wskazać przepisów, o których można byłoby na gruncie niniejszej sprawy powiedzieć, że zostały naruszone w sposób rażący, a wyrażona w skardze i pismach procesowych ocena dotycząca naruszenia przez organ prawa, sprowadza się do tego, aby organ właściwy do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji, przeprowadził postępowanie zmierzające do merytorycznej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Odnosząc się do zarzutów skargi i podniesionych przez Stowarzyszenie argumentów Sąd wskazał, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 62 ust. 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 63 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. b i d, art. 66 ust. 1 pkt 5 i 7, art. 67 pkt 1 i art. 71 ust. 1 tej ustawy, bowiem przywołane przez skarżących przepisy statuują obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz wskazują na niezbędne elementy, które przy jej przeprowadzeniu winny zostać uwzględnione.

Takim niezbędnym elementem, który z jednej strony umożliwia organowi dokonanie właściwej oceny w jaki sposób planowane przedsięwzięcie będzie wpływało na środowisko, a także daje możliwość wdrożenia odpowiednich środków, w celu zminimalizowania negatywnego wpływu - z drugiej, jest raport oddziaływania na środowisko.

W badanej sprawie dokument taki, w ramach oceny oddziaływania na środowisko, został sporządzony i poddany ocenie przez Wójta Gminy D.. Analiza treści raportu wskazuje, że – wbrew twierdzeniom strony skarżącej, zawiera on wszystkie, przewidziane w art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku elementy. W szczególności dotyczy to danych, o których mowa we wskazywanych w skardze i piśmie procesowym Stowarzyszenia z dnia 9 kwietnia 2018 r. przepisach ww. ustawy, które w ocenie skarżących i Stowarzyszenia zostały rażąco naruszone.

Wbrew wywodom skargi raport opisuje wpływ planowanej inwestycji na warunki życia ludzi i nieruchomości znajdujące się w zasięgu jej oddziaływania, wskazując jednocześnie na okoliczność, że ma ona polegać na demontażu 9 z 10 istniejących już turbin i budowę 9 nowych elektrowni wiatrowych o mocy do 2 MW każda.

Sąd zauważył, że wskazywane we wniosku, a następnie skardze rażące naruszenie prawa przejawia się w niewłaściwej i niezgodnej z oczekiwaniami stron analizie czynników dotyczących oddziaływania inwestycji na środowisko, błędnej metodologii wyliczeń dotyczących prędkości wiatru i poziomu hałasu generowanego przez farmę wiatrową i niewłaściwej interpretacji przeprowadzonych badań.

Tego rodzaju zastrzeżenia, które kwestionują ustalenia w zakresie stanu faktycznego, przyjętego za podstawę orzekania mogłyby stanowić przedmiot odwołania i rozważań Samorządowego Kolegium Odwoławczego działającego jako organ drugiej instancji w postępowaniu zainicjowanym odwołaniem od decyzji, nie mogą jednak stanowić podstawy stwierdzenia jej nieważności. Brak jest bowiem w takim przypadku oczywistości naruszenia prawa, potwierdzenie zasadności podnoszonych przez strony argumentów wymagałoby bowiem przeprowadzenia postępowania co do meritum sprawy, w kontekście podnoszonych zarzutów, a to z kolei nie mieści się w ramach postępowania nieważnościowego.

Sąd nie dopatrzył się także naruszenia polegającego na niezgodności planowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przywoływany przez strony zapis § 4 pkt 1 planu miejscowego mówi bowiem o niedopuszczalności lokalizacji tylko takich obiektów, których eksploatacja powoduje przekroczenie dopuszczalnych norm uciążliwości do środowiska poza granicami działki, na której przedsięwzięcie się znajduje, a nie o lokalizacji inwestycji, której działanie wykracza poza granice tej działki nie przekraczając dopuszczalnych norm.

W przedmiocie drugiej, wskazywanej we wniosku skarżących podstawy stwierdzenia nieważności decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. Sąd wyjaśnił, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze trafnie zauważyło, iż przywoływany przez skarżących art. 11 ustawy Prawo ochrony środowiska utracił moc obowiązującą z dniem 15 listopada 2008 r., z dniem wejścia w życie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku A. J., E. J., B. J. i M. J. zarzucili mu zarówno naruszenie licznych przepisów prawa materialnego (w tym art. 62 ust. 1 pkt 1a, 1b, 1ca, 1d i pkt 2, art. 63 ust. 1 pkt 1 lit a oraz b, pkt 2 lit. b oraz d, w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a i b, pkt 8 lit. a i c, w zw. z art. 67 pkt 1 w zw. art. 71 § 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko), jak też naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia (art. 141 ust. 4 w zw. z art. 106 ust. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Wyrokiem z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 3147/18, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję, jak również poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r.

Sąd ten za uzasadniony uznał zarzut naruszenia art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wskazując, że na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie przeprowadził dowód z pism złożonych jako załącznik do protokołu przez Prezesa Stowarzyszenia na rzecz Mieszkańców Gminy D., jednak dowodu tego nie ocenił.

Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się też z Sądem I instancji, że "skarżący ani Stowarzyszenie nie byli w stanie wskazać przepisów, o których można byłoby na gruncie niniejszej sprawy powiedzieć, że zostały naruszone w sposób rażący, a wyrażona w skardze i pismach procesowych ocena dotycząca naruszenia przez organ prawa, sprowadza się do tego, aby organ właściwy do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji, przeprowadził postępowanie zmierzające do merytorycznej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego". W jego ocenie, Sąd nie dostrzegł, że w decyzji Wójta Gminy D. z [...] r. badanie zgodności lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zgodnie z art. 80 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku ograniczyło się jedynie do lakonicznego stwierdzenia zawartego na stronie 9 uzasadnienia, według którego "po analizie wypisów i wyrysów z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy D. stwierdzono, że przedsięwzięcie jest zgodne z zapisami tego planu". W uzasadnieniu decyzji środowiskowej brak jest przy tym jakichkolwiek informacji pozwalających na identyfikację miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co do którego stwierdzono ww. zgodność z planowanym przedsięwzięciem.

Naczelny Sąd Administracyjny nie zgodził się również z Sądem I instancji, że wbrew twierdzeniom strony, raport zawiera wszystkie wymagane dane dotyczące sposobu realizacji planowanej inwestycji. Sąd I instancji uznał, że w raporcie przedstawiono alternatywne warianty lokalizacyjne i technologiczne przedsięwzięcia, w tym wariant zerowy i uzasadniono z jakich względów proponowany wariant jest najkorzystniejszy. Jednak zdaniem Sądu odwoławczego, przedstawienie alternatywnych wariantów lokalizacyjnych i technologicznych przedsięwzięcia nie jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a, b ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku zawiera opis analizowanych wariantów, w tym wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, a także wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru.

Sąd ten zwrócił ponadto uwagę, że jeżeli warianty realizacji przedsięwzięcia uwzględniają różne moce zespołu, to w istocie raport opisuje nie jedno lecz dwa przedsięwzięcia. Dodał, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby Sąd I instancji dokonał oceny raportu i ustosunkował się do zarzutów skargi w świetle zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego sprawy, w tym w szczególności do raportu w zakresie opisu wariantów realizacji przedsięwzięcia. Zdaniem NSA, Sąd I instancji mając na uwadze art. 133 § 1 , art. 106 § 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie dokonał oceny zachowania przez organy zasad postępowania, w tym postępowania dowodowego oraz nie przeprowadził kontroli zachowania wymagań dotyczących raportu zgodnie z art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę organ przeprowadzi postępowanie uwzględniając wyrażone wyżej stanowisko.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy D. z dnia [...] r., nr [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy decyzja w sposób niewątpliwy dotknięta jest jedną z kwalifikowanych wad nieważności, wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. Dodał, że rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu poprzez proste ich zestawienie, a charakter naruszenia prawa powoduje, że decyzja taka nie może być zaakceptowana, jako akt wydany przez organ praworządnego państwa i powinna ulec wyeliminowaniu z obrotu prawnego.

Zdaniem Kolegium, analiza nadesłanych akt sprawy pozwala na stwierdzenie, że Wójt Gminy D., przeprowadził przedmiotowe postępowanie z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa. W szczególności, przeprowadzono postępowanie w sprawie oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko; zapewniono udział społeczeństwa; o wszelkich podejmowanych czynnościach zawiadamiano strony-których krąg został ustalony na podstawie wypisów z rejestru gruntów.

Kolegium za chybiony uznało zarzut nieważności przedmiotowej decyzji z mocy prawa (art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a.), bowiem wskazany we wniosku o stwierdzenie nieważności art. 11 ustawy Prawo ochrony środowiska przestał obowiązywać od dnia 15 listopada 2008 r. tj. od momentu wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Organ zaznaczył, że obowiązek przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko lub stwierdzenie braku potrzeby przeprowadzenia takiego postępowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia, w myśl art. 63 ust. 1 i ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wymaga wydania przez organ postanowienia w tym zakresie po zasięgnięciu opinii organów współdziałających (art. 64 ust. 1 ww. ustawy). Wójt Gminy D. wywiązał się z tego obowiązku i postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzenia wspomnianej oceny wydał w dniu [...] grudnia 2012 r., określając jednocześnie w nim zakres raportu. Postanowienie to zostało wydane po uzyskaniu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w S. z dnia [...]. - potwierdzającej konieczność przeprowadzenia oceny) i opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. z dnia [...] r. (stwierdzającej potrzebę przeprowadzenia ww. oceny).

Po przedłożeniu przez inwestora raportu, Wójt Gminy D. zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku podał o tym do publicznej wiadomości w drodze ogłoszenia z dnia 18 marca 2013 r. wywieszonego na okres 21 dni na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu i na tablicy ogłoszeń sołectw [...] oraz na stronie BIP Gminy D..

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w S. postanowieniem z dnia [...] dokonał uzgodnienia warunków realizacji i eksploatacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. w opinii sanitarnej z dnia [...] kwietnia 2013 r., zaopiniował pozytywnie przedsięwzięcie polegające na budowie i eksploatacji farmy wiatrowej [...], określając warunki w tym zakresie.

Kolegium ustaliło, że zaskarżona decyzja Wójta Gminy D. spełnia wymogi wynikające z art. 82 i art. 85 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. W decyzji, w pkt 1.1. i 2. opisano inwestycję wraz z jej lokalizacją, wskazano, że polega ona na demontażu 9 z 10 istniejących turbin wiatrowych Farmy Wiatrowej [...], oraz na budowie 9 nowych elektrowni wiatrowych o mocy do 2 MW każda, o łącznej mocy do 20 MW. Wskazano, że do podłączenia Farmy [...] zostanie wykorzystana istniejąca infrastruktura. Przedsięwzięcie będzie realizowane na terenie Gminy D., powiat s., województwo [...]; turbiny elektrowni wiatrowych zostaną zlokalizowane w obrębie: K., na działkach nr: [...], [...],[...]; obręb C. - działki nr: [...] W pkt II decyzji zapisano obowiązki ciążące na inwestorze na etapie realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, wśród których w ppkt 11 nakazano wykonanie pomiarów poziomów hałasu w punktach wyznaczonych na skraju najbliższej zabudowy mieszkaniowej; w pkt III określono wymagania z zakresu ochrony środowiska dotyczące uwzględnienia ich w projekcie budowlanym; w pkt IV organ stwierdził, że nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny ooś w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę, zaś w pkt V określono szczegółowe wymagania dla sporządzenia analizy porealizacyjnej, w tym, m.in. 3-krotny w ciągu 5 lat monitoring ornitologiczny i chiropterologiczny.

Kolegium zaznaczyło, że przy sporządzaniu raportu wzięto pod uwagę zarówno dostępne w tej materii opracowania krajowe jak i zagraniczne. Posiadane przez osoby opracowujące raport kwalifikacje i doświadczenie nie dają podstaw do kwestionowania ustaleń. Analiza wspomnianego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko potwierdza, że wskazane zostały wszystkie aspekty, które wpływają na środowisko - m.in. hałas oraz pole elektromagnetyczne. Jeżeli chodzi o hałas, to stwierdzono, że na skutek realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia żadne normy nie zostaną przekroczone. Kolegium szczegółowo omówiło zastosowaną w tym zakresie metodę obliczeń i nie dopatrzyło się nieprawidłowości wskazywanych przez wnioskodawców.

W ocenie organu, analiza obowiązującego na przedmiotowym terenie planu miejscowego prowadzi do wniosku, że realizacja przedsięwzięcia jest zgodna z przyjętym uchwałą Rady Gminy D. nr [...] z dnia [...] r. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego pod lokalizację elektrowni wiatrowych w obr. [...] dla [...]

Za wykraczające poza zakres postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego zamierzenia zakończonego decyzją Wójta Gminy D. Kolegium uznało kwestie związane z ustalaniem warunków zabudowy na wniosek stron czy też zgodność z prawem ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy D..

Mając na względzie to, że oceny legalności ostatecznej decyzji dokonuje się tylko i wyłącznie na podstawie materiału zgromadzonego w postępowaniu zwykłym Kolegium nie uwzględniło wniosku stron, zamieszczonego w uzupełnieniu wniosku z dnia 15 października 2014 r. o powołanie biegłych i przesłuchanie nowych świadków.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnieśli: A. J., E. J., B. J. i M. J., z tym że skarga B. i M. J. została odrzucona postanowieniem z dnia 14 listopada 2019 r. (sygn. akt II SA/Sz 1030/19) – jako wniesiona po terminie.

A. J. i E. J. zaskarżonej decyzji zarzucili:

1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez zaniechanie zbadania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgodności planowanego przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie lokalizacji obiektów powodujących przekroczenie dopuszczalnych norm uciążliwości dla środowiska poza granicami przynależnej im działki i samodzielne ustalenie właściwego dla planowanego przedsięwzięcia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy to organ I instancji jest właściwy do ustalenia i wskazania w decyzji właściwego planu zagospodarowania przestrzennego,

b) art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a) i b) wspomnianej wyżej ustawy z dnia 3 października 2008 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zawiera opis wariantów uwzględniający szczególne cechy przedsięwzięcia lub jego oddziaływania, w tym (i) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego (ii) racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla środowiska, podczas gdy w istocie warianty takie nie zostały przygotowane, co uniemożliwiało wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,

c) art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przeprowadzenie postępowania w sprawie wbrew wskazaniom co do dalszego postępowania wyrażonym w prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2019 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II OSK 3147/18,

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 158 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. polegające na odmówieniu stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Wójta Gminy D. z dnia [...] r., znak [...], podczas gdy naruszenia prawa materialnego, których dopuścił się organ I instancji w postaci:

- zaniechania badania zgodności planowanego przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie lokalizacji obiektów powodujących przekroczenie dopuszczalnych norm uciążliwości dla środowiska poza granicami przynależnej im działki,

- wydania decyzji środowiskowej bez spełnienia przez raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wszystkich wymaganych ustawowo przesłanek - przybrały postać rażącego naruszenia prawa, a wydanie decyzji odpowiadającej prawu nie było w takiej sytuacji możliwe,

b) art. 107 § 3 k.p.a. polegające na zaniechaniu wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji faktów, które Samorządowe Kolegium Odwoławcze przyjęło za udowodnione, dowodów na których się oparło oraz wyjaśnienia podstawy prawnej zaskarżonej decyzji, co uniemożliwia rekonstrukcję toku myślenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego,

c) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. polegające na zaniechaniu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, tj. zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, co uniemożliwiło Kolegium ustalenie, że zostały spełnione przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] Wójta Gminy D. z dnia [...] i tym samym naruszało słuszny interes skarżących,

d) art. 80 k.p.a. polegające na przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów i zastąpienie jej oceną swobodną oraz wybiórczą, co skutkowało przyjęciem nieprawidłowej podstawy faktycznej i prawnej zaskarżonej decyzji,

e) art. 84 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku zawartego w piśmie z dnia 15 października 2014 r. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych, podczas gdy jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności opinia biegłych gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne,

f) art. 75 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku zawartego w piśmie z dnia 15 października 2014 r. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków w tym piśmie wskazanych, podczas gdy jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, w szczególności zeznania świadków, zaś w przedmiotowej sprawie zeznania tych świadków służyły wyjaśnieniu sprawy, a zaniechanie dopuszczenia i przeprowadzenia tego dowodu uniemożliwiło ustalenie prawidłowej podstawy faktycznej zaskarżonej decyzji,

g) art. 66a § 2 k.p.a. poprzez uznanie, że brak metryki sprawy jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, podczas gdy jest to okoliczność istotna pod kątem zgodności wydania decyzji z prawem, w szczególności z procedurą administracyjną w kontekście istnienia przesłanek wyłączenia pracowników organów administracji publicznej oraz kontroli znajdujących się w aktach sprawy dokumentów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

W oparciu o przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167), art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) sądowa kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w § 2 tego przepisu sprawowana jest według kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) zaskarżone orzeczenie podlega wówczas wyeliminowaniu z obrotu prawnego.

Kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana według wskazanego wyżej kryterium, doprowadziła do uznania, że decyzja ta narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podkreślić należy, że wskazany na wstępie obowiązek kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obejmuje także zbadanie, czy organ administracji ponownie rozpoznający sprawę po wyroku sądu administracyjnego wypełnił powinność wynikającą z art. 153 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z brzmieniem powyższego przepisu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.

Uchylając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 kwietnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Sz 536/15) oraz zaskarżoną decyzję jak również poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...], Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 stycznia 2019 r., (sygn. akt II OSK 3147/18) wskazał na różnego rodzaju "wątpliwości co do prawidłowości przeprowadzenia kontroli legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji SKO w K. z [...] r." przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. Jednocześnie nakazał organowi ponownie rozpoznającemu sprawę przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem wyrażonego we wspomnianym uzasadnieniu wyroku stanowiska.

Należy podkreślić, że kontrola rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się do oceny, czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd, gdyż jest to głównym kryterium poprawności nowowydanej decyzji (por. wyr. NSA z 20 kwietnia 2011 r., II OSK 729/10). Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 p.p.s.a. w razie złożenia skargi powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu.

W ocenie Sądu z takim właśnie naruszeniem mamy w tym wypadku do czynienia bowiem organ ponownie rozpoznając sprawę wypełnił zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego jedynie częściowo.

Wspomniany Sąd oceniając prawidłowość wyroku z dnia 18 kwietnia 2018 r. zwrócił uwagę na następujące uchybienia:

- naruszenie art. 106 § 3 p.p.s.a. z uwagi na brak oceny przeprowadzonych na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r. dowodów zawnioskowanych przez Stowarzyszenie na rzecz Mieszkańców Gminy D.,

- niedostrzeżenie naruszenia art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku polegającego na ograniczeniu się przez organ w trakcie badania zgodności lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego do lakonicznego stwierdzenia, że taka zgodność zachodzi przy jednoczesnym braku informacji pozwalających na identyfikację miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co do którego stwierdzono ww. zgodność z planowanym przedsięwzięciem,

- błędne przyjęcie przez Sąd, że raport zawiera wszystkie przewidziane w art. 66 wspomnianej ustawy elementy treści, podczas gdy nie przedstawiono w nim prawidłowo wariantów realizacji przedsięwzięcia.

Organ przedstawił swoje stanowisko w zakresie pierwszych dwóch kwestii, wyjaśniając, że w postępowaniu nieważnościowym (z jakim mamy do czynienia w niniejszej sprawie) dokonuje się oceny legalności ostatecznej decyzji tylko i wyłącznie na podstawie materiału zgromadzonego w postępowaniu zwykłym wobec czego ocena wspomnianego wyżej dowodu wnioskowanego przez Stowarzyszenie (na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2018 r.) powinna być negatywna. Wskazał ponadto, że nie doszło do zarzucanego przez strony naruszenia art. 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku bowiem analiza obowiązującego na przedmiotowym terenie planu miejscowego prowadzi do wniosku, że realizacja przedsięwzięcia jest zgodna z przyjętym uchwałą Rady Gminy D. nr [...] z dnia [...] r. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego pod lokalizację elektrowni wiatrowych w obr. [...]

Natomiast Kolegium nie odniosło się w żaden sposób do argumentacji Sądu dotyczącej nieprawidłowości dotyczących przedstawienia w raporcie wariantów realizacji przedsięwzięcia.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wariant "zerowy" polegający na niepodejmowaniu przedsięwzięcia nie jest wariantem przedsięwzięcia, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Natomiast samo przedstawienie alternatywnych wariantów lokalizacyjnych i technologicznych przedsięwzięcia nie jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 lit a oraz b cytowanej ustawy zawiera opis analizowanych wariantów, w tym: a) wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, b) wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem wyboru. Sąd ten wyraził także wątpliwości co do możliwości przedstawienia wariantów przedsięwzięcia uwzględniających różne moce zespołu nie przesądzając jednak jednoznacznie, czy powyższe mankamenty uzasadniają stwierdzenie nieważności decyzji z [...] r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że w "Raporcie oceny oddziaływania na środowisko" przedstawiono w punktach 6.1 do 6.3 rozpatrywane warianty lokalizacyjne oraz technologiczne, a także wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Naczelny Sąd Administracyjny powziął jednak wątpliwości czy warianty te przedstawiono prawidłowo.

Wobec powyższego, Kolegium rozpoznając ponownie sprawę powinno było szczegółowo odnieść się do powyższych kwestii i zbadać, czy wspomniany raport zawiera wszystkie wymagane przepisami elementy (w szczególności czy przedstawiono racjonalny wariant alternatywny przedsięwzięcia), ewentualnie w razie stwierdzenia w tym zakresie jakichkolwiek uchybień winno rozważyć, czy stanowią one o rażącym naruszeniu prawa o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Należy bowiem podkreślić, że w niniejszej sprawie kontroli Sądu nie została poddana decyzja o ustaleniu środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia lecz decyzja o odmowie stwierdzenia nieważności tejże decyzji (z dnia [...].).

Zgodnie z treścią wspomnianego wyżej art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

Jak słusznie wskazało Kolegium, stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy decyzja dotknięta jest jedną z kwalifikowanych wad wymienionych w cytowanym powyżej przepisie. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu tego przepisu zachodzi wtedy gdy treść decyzji pozostaje w wyraźniej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa.

Należy w pełni zgodzić się z Kolegium, że w niniejszej sprawie jest ono obowiązane ocenić czy istnieją podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji na podstawie materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy zakończonej tą decyzją.

Taki też pogląd – powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 1034/10 - wyrazili sami skarżący w swoim wniosku z dnia 8 września 2014 r. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] r., wskazując (na stronie 2 wniosku), że "... oceny legalności decyzji ostatecznej dokonuje się tylko i wyłącznie na podstawie materiałów zgromadzonych w postępowaniu zwykłym zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej, co oznacza, że badany jest stan faktyczny, jak i prawny z daty wydania decyzji, w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne o stwierdzenie jej nieważności. Celem tego rodzaju postępowania, co do zasady nie może być rozpoznawanie sprawy tak jak w postępowaniu zwykłym, w taki sposób jakby to była kolejna instancja".

Mając na uwadze powyższe, za niezrozumiały należy uznać podnoszony przez nich zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegającego na zaniechaniu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, tj. zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego jak również naruszenia art. 84 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., polegającego na nieuwzględnieniu wniosku zawartego w piśmie z dnia 15 października 2014 r. o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych oraz dowodu z zeznań świadków.

Co więcej, zawarty we wspomnianym piśmie z dnia 15 października 2014 r. wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych oraz z zeznań świadków jest tak ogólny, że nie sposób się do niego odnieść. Z wniosku nie wynika bowiem jakich świadków należałoby – zdaniem skarżących – przesłuchać, ani też jakiego rodzaju opinia miałaby zostać sporządzona, z jakiego zakresu i na jaką konkretnie okoliczność.

Jak słusznie skarżący podnoszą w swoim wniosku o stwierdzenie nieważności – "... koniecznym warunkiem dla ustalenia występowania przesłanki nieważności decyzji w postaci wydania jej z rażącym naruszeniem prawa będzie stwierdzenie oczywistego charakteru naruszenia normy prawa materialnego przez organ orzekający w sprawie lub dokonanie przez ten organ oceny materiału dowodowego w sposób oczywiście sprzeczny ze zgromadzoną w aktach dokumentacją sprawy lub innymi oczywistymi, znanymi temu organowi faktami".

Gdyby przyjąć za skarżącymi, ze omawiane kwestie są na tyle skomplikowane, że wymagają przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, wówczas nie sposób byłoby mówić o ich "oczywistym" charakterze.

Z tych względów nie można zgodzić się ze skarżącymi, że doszło do naruszenia cytowanych wyżej przepisów z uwagi na nieprzeprowadzenie przez Kolegium wspomnianych dowodów.

Za niejasny natomiast należy uznać zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i zastąpienie jej "oceną swobodną oraz wybiórczą". Treść uzasadnienia skargi wskazuje przy tym, że zdaniem stron powyższe wiąże się z nieprzeprowadzeniem dowodu z opinii biegłego i z przesłuchania świadków "na okoliczności przyczyniające się do wyjaśnienia sprawy, tj. istnienia przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji środowiskowej".

O ile intencje skarżących wydają się zrozumiałe w przypadku zarzutu nieprzeprowadzenia wspomnianych dowodów o tyle wątpliwości może budzić zarzut braku oceny dowodów, które nie zostały przeprowadzone. Nie ulega bowiem wątpliwości, że prawidłowa ocena możliwa jest jedynie w wypadku tych dowodów, które zostały przeprowadzone.

Natomiast, z przyczyn, o których była już mowa wcześniej, uzasadniony okazał się zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. z uwagi na brak ustaleń i stosownej oceny raportu w zakresie rozpatrywanych w nim racjonalnych wariantów lokalizacyjnych, technologicznych oraz wariantu najkorzystniejszego dla środowiska.

Z kolei jeśli chodzi o zarzut naruszenia 80 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko z uwagi na nieprawidłowości w zakresie ustalenia zgodności przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego należy uznać, że takie uchybienia miały miejsce, jednak nie miało to wpływu na wynik sprawy.

Niewątpliwie organ I instancji w decyzji z dnia [...] r. powinien był nie tylko wskazać, że przedsięwzięcie jest zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ale też przywołać stosowną uchwałę w tym przedmiocie i wyjaśnić swoje stanowisko. Powyższe mogłoby jednak stanowić istotne naruszenie prawa gdyby w oparciu o akta sprawy dało się wysnuć wniosek, że organ badania wspomnianej zgodności z planem zaniechał, albo gdyby wziął pod uwagę niewłaściwy plan zagospodarowania przestrzennego. Tymczasem w niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Treść uzasadnień decyzji Wójta Gminy D. oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w powiązaniu z dokumentacją zawartą w aktach sprawy nie nasuwa żadnych wątpliwości co do tego, który miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego organy te brały pod uwagę.

Nie ulega przy tym wątpliwości, że farma elektrowni wiatrowych na działkach wymienionych w decyzji z dnia [...] r. objęta została uchwałą nr [...] Rady Gminy D. z dnia [...] r. w sprawie zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy D. części miejscowości [...]

Ta właśnie uchwała została przywołana w karcie informacyjnej przedsięwzięcia (rozdział 5 - "Powierzchnia zajmowanej nieruchomości a także obiektu budowlanego oraz dotychczasowy sposób ich wykorzystania i pokrycie szatą roślinną", str. 13), jak również w "Raporcie oceny oddziaływania na środowisko" (Rozdział 17 – "Materiały źródłowe). Dodatkowo we wspomnianym Raporcie zacytowano uregulowania zawarte we wskazanej uchwale w rozdziale 2 "Opis planowanego przedsięwzięcia" pkt 2.4 "Zasady lokalizowania elektrowni wiatrowych określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego".

W § 4 ust. 1 tej uchwały wskazano, że na terenach oznaczonych na rysunku zmiany planu symbolami EW. 1, EW. 2, EW. 3, EW. 4, EW. 5, EW. 6, EW. 7, EW. 8 i EW. 9 ustala się następujące przeznaczenie podstawowe: budowa elektrowni wiatrowej. Z kolei § 1 ust. 1 ww. uchwały stanowi, że uchwala się zmianę miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy D. dla działek nr ew. [...] o łącznej powierzchni 17,1748 ha.

Powyższe zapisy nie pozostawiają wątpliwości, że na terenie obejmującym przedmiotową inwestycję miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje budowę elektrowni wiatrowej.

Należy przy tym dodać, że inwestycja ta została już zrealizowana, zaś obecnie planowany jest demontaż 9 z 10 istniejących turbin Farmy Wiatrowej [...] oraz budowę 9 nowych elektrowni wiatrowych o takiej samej mocy – tj. 2 MW, jednak wyższych o około 20 metrów. Planowana wysokość wieży elektrowni - 100 m także jest zgodna z zapisami wspomnianego planu, bowiem § 4 ust. 1 pkt 1 cytowanej wyżej uchwały przewiduje maksymalną wysokość wieży wiatrowej – 100 m.

Wątpliwości skarżących wzbudziło jednak uregulowanie zawarte w § 4 ust. 4 pkt 1 tej uchwały, zgodnie z którym ustala się zakaz lokalizacji obiektów powodujących przekroczenie dopuszczalnych norm uciążliwości dla środowiska poza granicami przynależnej im działki lub wywołujących w obrębie swojej działki nieodwracalne zmiany środowiska.

Zdaniem Kolegium, zapis ten dotyczy obiektów innych niż elektrownie (o przeznaczeniu dopuszczalnym określonym w § 4 ust. 2 uchwały) natomiast nie dotyczy elektrowni, bowiem te stanowią przeznaczenie podstawowe dla opisanych wyżej terenów. Z kolei, w ocenie skarżących zapis dotyczy także elektrowni ponieważ ust. 4 odnosi się do wszelkich obiektów a nie tylko obiektów innych niż elektrownie.

Zdaniem Sądu, powyższa okoliczność nie ma jednak rozstrzygającego znaczenia dla sprawy, w sytuacji gdy w raporcie przedstawiono wyliczenia wskazujące, że elektrownia nie powoduje przekroczeń obowiązujących norm uciążliwości dla środowiska.

Co więcej skarżący nie wskazują, że do takich przekroczeń dojdzie w jakimkolwiek zakresie (czy to emisji hałasu, czy pola i promieniowania elektromagnetycznego), a jedynie sugerują, że organy niedostatecznie te okoliczności zbadały.

Tymczasem Kolegium, powołując się na wnioski z raportu oraz zestawiając je z przepisami prawa regulującymi dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku stwierdziło, że normy emisji hałasu nie zostały przekroczone. Podobnie brak jest przekroczeń w zakresie pól elektromagnetycznych.

Podobne stanowisko zajął Wójt Gminy D. w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] r. (pkt 15 lit. d uzasadnienia).

Wbrew sugestiom skarżących brak jest natomiast zapisów w uzasadnieniu decyzji Kolegium, z których wynikałoby, że "właściwy dla sprawy będzie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalony uchwałą z dnia [...]

Na stronie 9 wspomnianego uzasadnienia faktycznie została przywołana wymieniona wyżej uchwała jednak wyłącznie w odniesieniu do działki skarżących nr [...]. W § 7 tej uchwały ustalono tereny funkcjonalne wyznaczone liniami rozgraniczającymi tereny o różnym przeznaczeniu lub różnym sposobie zagospodarowania, w tym w pkt 3 – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, usług nieuciążliwych na działkach nie mniejszych niż 800 m2 – oznaczone symbolem MNU-1. Tego rodzaju tereny znalazły się także na wspomnianej działce nr [...].

Należy zaznaczyć, że zgodnie z § 1 uchwały z 30 czerwca 2005 r., uchwala się miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Gminy D. na całym obszarze z wyłączeniem działek obręb C.: nr [...] Powyższe oznacza, że wspomniany plan nie obejmuje terenu na którym ma powstać przedmiotowe przedsięwzięcie.

Skarżący zwrócili uwagę na zapisy § 30 ust. 1 pkt 3 tej uchwały, zgodnie z którym ustala się strefy ochrony od elektrowni wiatrowych w odległości 400 m. Strony nie wskazują co prawda, że ich działka znalazła się w tejże strefie ochronnej jednak sugerują, że organ okoliczność tę powinien zbadać.

W ocenie Sądu pomijając okoliczność, że Kolegium nie jest uprawnione do badania prawidłowości uchwał w przedmiocie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego jak również rozwiązywania ewentualnych sprzeczności pomiędzy zapisami tych planów, należy zaznaczyć, że okoliczność ta nie ma rozstrzygającego znaczenia dla sprawy ponieważ zapisy § 30 ust. 1 pkt 3 cytowanej wyżej uchwały nie mają charakteru bezwzględnego. Zgodnie z § 30 ust 3 tej uchwały, wielkości stref ochronnych mogą ulec zmniejszeniu w przypadku zastosowania odpowiednich zabezpieczeń.

Na marginesie jedynie należy dodać, że ewentualna rezygnacja z przedmiotowego przedsięwzięcia nie zmieniłaby sytuacji skarżących ponieważ wiązałaby się pozostawieniem wzniesionych już 9 elektrowni, a zatem wspomniana strefa ochronna nie zostałaby zniesiona.

W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie także kolejny zarzut, naruszenia art. 66a § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że brak metryki sprawy jest bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, podczas gdy jest to okoliczność istotna pod kątem zgodności wydania decyzji z prawem, w szczególności z procedurą administracyjną w kontekście istnienia przesłanek wyłączenia pracowników organów administracji publicznej oraz kontroli znajdujących się aktach sprawy dokumentów.

Jak słusznie wskazało Kolegium, brak metryki jest uchybieniem jednak nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy. Strony podnoszą, że powyższy brak może mieć znaczenie w kontekście istnienia przesłanek do wyłączenia pracowników organów administracji publicznej oraz kontroli znajdujących się w aktach sprawy jednak nie wskazują na jakiekolwiek konkretne uchybienia w tym zakresie. W szczególności nie wymieniają żadnego pracownika, który winien podlegać w tym wypadku wyłączeniu, jak również dokumentu, co do którego zachodziłyby jakiekolwiek wątpliwości.

Powyższe nie zmienia jednak faktu, że w sprawie doszło do naruszenia art. 153 p.p.s.a., jak również art. 107 § 3 k.p.a. ponieważ Kolegium nie zastosowało się do wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonych w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 stycznia 2019 r.

Z tego względu, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi orzekł jak w pkt I. sentencji. O kosztach orzeczono w oparciu o przepis art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.

Organ ponownie rozpatrując sprawę uwzględni przedstawione wyżej uwagi, a zwłaszcza dokona jednoznacznych ustaleń czy "Raport oceny oddziaływania na środowisko" zawiera wszystkie wymagane przepisami elementy (w szczególności czy przedstawiono w nim racjonalny wariant alternatywny przedsięwzięcia), ewentualnie w razie stwierdzenia w tym zakresie jakichkolwiek uchybień rozważy, czy stanowią one o rażącym naruszeniu prawa o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Analiza w tym zakresie winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia skonstruowanym stosownie do art. 107 § 3 k.p.a.