Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2564/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116 par. 1 i 2;
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia NSA - Ewa Wrzesińska - Jóźków, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz - Wóltańska (spr.), Protokolant ref. staż. - Magdalena Walkowiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi R. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia ... czerwca 2014 r. nr ... w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe w opłacie paliwowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem postępowania toczącego się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie jest skarga R. J. (dalej jako Skarżący, Podatnik), na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] nr ... z dnia ... czerwca 2014 r., utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego I w [...] z dnia ... września 2013 r. nr ..., wydaną w przedmiocie orzeczenia solidarnej odpowiedzialności R. J. z "E." Sp. z o.o. z tytułu niewykonanego zobowiązania spółki z tytułu opłaty paliwowej za grudzień 2008 roku wraz z kosztami postępowania egzekucyjnego i należnymi odsetkami za zwłokę od powyższych zaległości podatkowych.

Przedmiotowe decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym.

Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] decyzją z dnia ... marca 2013 r. określił "E. " Sp. z o.o. z siedzibą w W. przy ...(zwanej dalej Spółką), zobowiązanie publicznoprawne z tytułu opłaty paliwowej, za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. w kwocie ... zł.

W związku z nieuregulowaniem zaległości w ustawowym terminie Dyrektor Izby Celnej w [...] na podstawie wystawionego w dniu ... maja 2013 r. tytułu wykonawczego nr ..., który został doręczony zastępczo ww. Spółce w dniu 27 maja 2013 r. wszczął przeciwko "E. " Sp. z o.o. postępowanie egzekucyjne. Prowadzone postępowanie nie doprowadziło do wyegzekwowania należności objętych tytułem wykonawczym. W związku z tym, że nie zdołano ustalić majątku ruchomego bądź nieruchomego stanowiącego własność "E." Sp. z o.o. uznano, iż egzekucja przeciwko Spółce jest nieskuteczna.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] postanowieniem nr ... z dnia ... lipca 2013 r. wszczął z urzędu wobec R. J., który pełnił w powyższym okresie funkcję Prezesa Zarządu Spółki, postępowanie w zakresie orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości podatkowe z tytułu niewykonanego zobowiązania publicznoprawnego z tytułu opłaty paliwowej Spółki wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz kosztami egzekucyjnymi. Postanowienie zostało doręczone w dniu 30 lipca 2013 r.

Decyzją nr ... z dnia ... września 2013 r. organ podatkowy pierwszej instancji orzekł o solidarnej odpowiedzialności R. J. z "E." Sp. z o.o. z tytułu niewykonanego zobowiązania ww. Spółki z tytułu opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. w kwocie ... zł wraz z kosztami postępowania egzekucyjnego od powyższych zaległości podatkowych w kwocie ... zł.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] wyjaśnił, że w art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa ustawodawca ustanowił przesłanki odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych za zaległości podatkowe tych spółek. Przesłanki te dzieli się na pozytywne i negatywne. Do pozytywnych zalicza się bezskuteczność egzekucji podatkowej oraz powstanie zobowiązania podatkowego w okresie pełnienia funkcji przez członka zarządu, o którego odpowiedzialności się orzeka. Natomiast wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości albo, że niezgłoszenie takiego wniosku oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z winy członka zarządu, bądź też, że wskazał on mienie spółki, z którego egzekucja jest możliwa, traktuje się jako przesłanki negatywne do orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu. Zaistnienie którejkolwiek z przesłanek negatywnych wyłącza odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki, W przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki pozytywne o odpowiedzialności członka zarządu.

Organ podatkowy pierwszej instancji wyjaśnił, że pomimo wystawienia przez Dyrektora Izby Celnej w [...] tytułu wykonawczego, zaległość Spółki z tytułu opłaty paliwowej nie została wyegzekwowana, a egzekucja wobec Spółki okazała się bezskuteczna. Bezsporny jest fakt, że R. J. pełnił funkcję Prezesa Zarządu "E." Sp. z o.o. w okresie, w którym powstała ww. zaległość podatkowa Spółki. Uchwałą numer ... z dnia ... listopada 2008 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników "E." Sp. z o.o. z siedzibą w W. podjęło uchwałę o powołaniu R.J. na stanowisko Prezesa Zarządu Spółki. Powyższe potwierdzają odpisy dokumentów znajdujących się w Sądzie Rejonowym dla m. st. Warszawy w Warszawie, Sądzie Gospodarczym w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] zauważył również, że zgodnie z danymi zawartymi w odpisie pełnym z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego nr ... (stan na 10 czerwca 2013 r.) R. J. został wpisany do KRS jako Prezes Zarządu "E." Sp. z o.o. w dniu 20 marca 2009 r. (wpis nr 4) , a w dniu 9 czerwca 2009 r. został z KRS wykreślony (wpis nr 5). W toku prowadzonego postępowania Strona nie przedstawiła żadnych dowodów mogących zwolnić ją z odpowiedzialności za zaległość podatkową Spółki. Ponadto organ stwierdził, że zgodnie z art. 107 § 2 pkt 2 i pkt 4 O.p. osoby trzecie odpowiadają również za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych i koszty postępowania egzekucyjnego.

Strona skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I w [...] z dnia ... września 2013 r. Decyzji zarzucono naruszenie:

-art. 122 w zw. z art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczność ustalenia czy na dzień odwołania R. J. z funkcji Prezesa Zarządu "E." Sp. z o.o. zachodziły przesłanki do zgłoszenia upadłości Spółki, a także czy niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub nie wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło z winy R. J., a także poprzez nieprzesłuchanie odwołującego się, a co za tym idzie uniemożliwienie złożenia przez Niego wyjaśnień w postępowaniu;

-art. 121 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nieudzielenie odwołującemu się niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem niniejszego postępowania w szczególności poprzez pouczenie odwołującego się o możliwości składania wniosków dowodowych w toczącym się postępowaniu;

-art. 178 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez uniemożliwienie wglądu w akta sprawy, tj. nieudostępnienie dokumentów zgromadzonych w wyniku przeprowadzonego postępowania przez Naczelnika Urzędu Celnego I w [...] sygn. akt ..., w wyniku którego została wydana decyzja z dnia ... marca 2013 r., która to decyzja w sposób pośredni kształtuje obowiązki odwołującego się, a ustalenia związane z wydaniem ww. decyzji kształtują obowiązki odwołującego się, a ustalenia związane z wydaniem ww. decyzji są istotne z punktu widzenia odpowiedzialności odwołującego się za zobowiązania powstałe w czasie pełnienia funkcji Prezesa Zarządu Spółki "E." Sp. z o.o.

Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ podatkowy pierwszej instancji, albowiem zdaniem Skarżącego rozstrzygniecie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w znacznej części. Jednocześnie wniesiono o:

-dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczność ustalenia czy na dzień odwołania R. J. z funkcji Prezesa Zarządu "E." Sp. z o.o. zachodziły przesłanki do zgłoszenia upadłości Spółki, a także czy niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło z winy R. J.,

-dopuszczenie dowodu z dokumentów księgowych znajdujących się w aktach Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Poznaniu sygn. akt ... na okoliczność ich treści;

-zwrócenie się do Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Poznaniu o udzielenie informacji na temat czy postępowanie przeciwko R. J. zostało zakończone, a jeżeli tak to w z jakim wynikiem, w sytuacji gdy nie zostało zakończone - o udzielenie informacji na jakim etapie znajduje się obecnie postępowania przeciwko R. J.,

-dopuszczenie dowodu z. pisma Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] z dnia ... września 2013 r. na okoliczność jego treści;

-dopuszczenie dowodu z wyjaśnień R. J..

Ponadto Strona skarżąca wniosła na podstawie art. 200a ustawy Ordynacja podatkowa o przeprowadzenie rozprawy oraz połączenie w celu ich łącznego rozpoznania spraw rozpoznanych przez Naczelnika Urzędu Celnego I w [...].

Dyrektor Izby Celnej w [...] opisaną w komparycji decyzją z dnia ... czerwca 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego I w [...] z dnia ... września 2013 r.

Dyrektor Izby Celnej w uzasadnieniu swojej decyzji wyjaśnił, że stosownie do treści art. 37q ustawy z dnia 27 października 1994 r. o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym (Dz. U. z 2012 r, poz. 931, z późn. zm.) do opłaty paliwowej stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm., dalej jako O.p.), chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej, stosownie zaś do art. 107 § 1 O.p. za zaległości podatkowe podatnika, odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie. Zgodnie z art. 107 § 2 pkt 2 i pkt 4 O.p., jeżeli dalsze przepisy nie stanowią inaczej, osoby trzecie odpowiadają również za odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych oraz koszty postępowania egzekucyjnego. Wskazano również, że możliwość rozciągnięcia na osobę trzecią odpowiedzialności za zaległości podatkowe oraz należności, o których mowa w art. 107 § 2 O.p. jest limitowana czasowo, albowiem zgodnie z art. 118 § 1 O.p. nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, upłynęło 5 lat. Początek biegu terminu, o którym mowa w analizowanym przepisie, powiązano z datą powstania zaległości podatkowej w rozumieniu art. 51 § 1 O.p. Biegnie on od końca roku kalendarzowego, w którym to zdarzenie miało miejsce, i trwa nieprzerwanie aż do upływu 5 lat. Zatem w tym przypadku końcem terminu do wydania decyzji o odpowiedzialności osób trzecich będzie ostatni dzień grudnia 5. roku po roku, w którym powstała zaległość podatkowa.

Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. upływał w dniu 26 stycznia 2009 r. (z uwzględnieniem brzmienia art. 12 § 5 ustawy Ordynacja podatkowa dot. sposobu liczenia terminów). Wobec powyższego w dniu 27 stycznia 2009 r. powstała zaległość podatkowa z tytułu obowiązku zapłaty opłaty paliwowej w wysokości ... zł, tak więc organowi podatkowemu przysługuje prawo do wydania decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej do dnia 31 grudnia 2014 r.

Skarżona decyzja została wydana w dniu ... września 2013 r., czyli przed upływem terminu, o którym mowa w art. 118 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa i doręczona Stronie w dniu 16 września 2013 r.

Organ odwoławczy wskazał, że rozpatrując ponownie sprawę winien również zbadać, czy nie doszło do przedawnienia należności głównej wynikającej z decyzji określającej wysokość opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2009 r., wskazując przy tym, że w sprawie ustawowy termin przedawnienia zobowiązania w opłacie paliwowej upływa z dniem 31 grudnia 2014 r., a tym samym brak jest przeszkód do kontynuowania postępowania podatkowego w sprawie, gdyż w sprawie nie nastąpiło przedawnienie zobowiązania głównego.

Dyrektor Izby Celnej w [...] wyjaśnił również, że zgodnie z przepisem art. 116 § 1 O.p. za zaległości spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

- nie wykazał, że:

we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy, nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Jednocześnie - stosownie do art. 116 § 2 O.p. (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r.) odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.

Dyrektor Izby Celnej w [...] wyjaśnił, że w art. 116 ustawy Ordynacja podatkowa ustawodawca ustanowił przesłanki odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych za zaległości podatkowe tych spółek. Przesłanki te dzieli się na pozytywne i negatywne. Do pozytywnych zalicza się bezskuteczność egzekucji podatkowej oraz upływ terminu płatności zobowiązania podatkowego w czasie pełnienia funkcji przez członka zarządu, o którego odpowiedzialności się orzeka. Natomiast wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości albo że niezgłoszenie takiego wniosku oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z winy członka zarządu bądź też, że wskazał on mienie spółki, z którego egzekucja jest możliwa, traktuje się jako przesłanki negatywne do orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu. Zaistnienie którejkolwiek z przesłanek negatywnych wyłącza odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe spółki. Przed wszczęciem postępowania w sprawie odpowiedzialności osoby trzeciej organ podatkowy powinien wykluczyć istnienie negatywnych przesłanek prowadzenia tego postępowania. Postępowanie to nie może być bowiem podjęte, jeżeli nie istnieją dostateczne dowody do stwierdzenia, że pierwotny dłużnik nie wywiąże się ze zobowiązania. Wynika to jedynie z posiłkowego charakteru odpowiedzialności osób trzecich. Zatem nie można wszcząć postępowania w zakresie ich odpowiedzialności przed dniem doręczenia decyzji określającej, o odpowiedzialności płatnika lub inkasenta, w sprawie zwrotu zaliczki naliczonego podatku od towarów i usług czy decyzji określającej wysokość należnych odsetek za zwłokę. W tych przypadkach zaległość po stronie pierwotnego dłużnika istnieje już wcześniej, a decyzje mają jedynie charakter potwierdzający uprzednio zaistniałe zdarzenia, jednakże dopiero ich wydanie pozwala na ustalenie wysokości zaległości podatkowej, zaliczek czy odsetek, za które będzie odpowiadała osoba trzecia. O ile wszczęcie postępowania w zakresie odpowiedzialności osoby trzeciej możliwe jest już po samym doręczeniu decyzji podatnikowi, płatnikowi czy inkasentowi, o tyle do czasu jej uprawomocnienia się decyzja o odpowiedzialności nie może być wydana. Posiłkowy charakter odpowiedzialności osoby trzeciej przejawia się, m.in. w tym, iż podjęcie wobec niej egzekucji możliwe jest dopiero w przypadku bezskuteczności egzekucji skierowanej do pierwotnego dłużnika.

Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] decyzją z dnia ... marca 2013 r. określił "E." Sp. z o.o. zobowiązanie publicznoprawne z tytułu opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. w wysokości ... zł. Decyzja została doręczona Spółce w dniu 4 kwietnia 2013 r. w trybie art. 150 ustawy Ordynacja podatkowa i stała się ostateczna z dniem 18 kwietnia 2013 r.

W związku z nieuregulowaniem zaległości w ustawowym terminie Dyrektor Izby Celnej w [...] na podstawie wystawionego w dniu ... maja 2013 r. tytułu wykonawczego nr ..., który został doręczony zastępczo ww. Spółce w dniu 27 maja 2013 r. wszczął przeciwko "E." Sp. z o.o. postępowanie egzekucyjne.

Z poczynionych przez organ egzekucyjny ustaleń wynika, że Spółka nie prowadzi działalności pod wskazanym adresem, natomiast w Krajowym Rejestrze Sądowym siedziba Spółki znajduje się w [...] przy ul. ... Spółka nie posiada środków transportu, jak również nie jest właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości. Prowadzone postępowanie nie doprowadziło do wyegzekwowania należności objętych ww. tytułem wykonawczym. Nie zdołano ustalić majątku ruchomego bądź nieruchomego stanowiącego własność "E." Sp. z o.o., tym samym w ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...] należało uznać, iż egzekucja przeciwko Spółce jest nieskuteczna. Prowadzone wobec Spółki postępowanie egzekucyjne nie doprowadziło do wyegzekwowania należności objętych ww. tytułem wykonawczym. W związku z tym, że nie zdołano ustalić majątku ruchomego bądź nieruchomego stanowiącego własność "E." Sp. z o.o. uznano, iż egzekucja przeciwko Spółce jest nieskuteczna.

Z zebranego materiału dowodowego wynika również, że Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników "E." Spółki z o. o. z siedzibą w .., uchwałą nr .. z dnia 5 listopada 2008 r. (Akt Notarialny Repert. A ...) podjęło uchwałę o powołaniu R. J. na stanowisko Prezesa Zarządu Spółki, zaś w dniu ... maja 2009 r. uchwałą nr ... r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników "E." Sp. z o.o. z siedzibą we Wrocławiu odwołało R. J. ze stanowiska Prezesa Zarządu Spółki, co potwierdzają odpisy dokumentów znajdujących się w Sądzie Rejonowym dla m. st. Warszawy w Warszawie, Sądzie Gospodarczym w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Organ wskazał, że w myśl postanowień art. 201 § 4 ustawy z dnia z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1030, z późn. zm., dalej jako K.s.h.) członek zarządu jest powoływany i odwoływany uchwałą wspólników, chyba że umowa spółki stanowi inaczej, ponadto członek zarządu może być uchwałą wspólników w każdej chwili odwołany, chyba że umowa spółki zawiera inne postanowienia w tej kwestii. Zatem mandat członka zarządu może wygasnąć w trakcie jego kadencji przez rezygnację z pełnionej funkcji albo odwołanie ze składu zarządu w każdym czasie uchwałą wspólników. Miarodajną chwilą dla oceny rezygnacji jest złożenie oświadczenia woli, które powinno być złożone radzie nadzorczej (art. 61 k.c.). W przypadku odwołania decyduje chwila oznaczona w uchwale wspólników.

Dyrektor ponadto stwierdził, że w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego zarówno przed Naczelnikiem Urzędu Celnego I w [...], jaki i Dyrektorem Izby Celnej w [...] Strona skarżąca nie kwestionowała, że od dnia 5 listopada 2008 r. do dnia 4 maja 2009 r. była Prezesem Zarządu "E." Sp. z o.o.

Dyrektor wyjaśnił również, że stosownie do treści art. 37o ust. 1 pkt 1 ustawy o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym podmiot zobowiązany jest do złożenia informacji o opłacie paliwowej właściwemu naczelnikowi urzędu celnego oraz obliczenia i wpłaty opłaty paliwowej w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek zapłaty. Obowiązek zapłaty opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. upływał w dniu 26 stycznia 2009 r., wobec powyższego w dniu 27 stycznia 2009 r. powstała zaległość podatkowa z tytułu obowiązku zapłaty opłaty paliwowej w wysokości ... zł.

W dniu 26 stycznia 2009 r., tj. w dniu, w którym upływał termin zapłaty opłaty paliwowej Strona skarżąca pełniła funkcję Prezesa Zarządu Spółki "E." Sp. z o.o. Organ podkreślił przy tym, że okoliczność pełnienia przez Skarżącego obowiązków członka zarządu (prezesa) w czasie upływu terminu płatności przedmiotowego zobowiązania podatkowego nie była kwestionowana przez Stronę, w odwołaniu Skarżący nie kwestionował również bezskuteczność egzekucji w stosunku do Spółki "E.".

W związku z powyższym w ocenie Dyrektor Izby Celnej w [...] zostały spełnione pozytywne przesłanki (bezskuteczność egzekucji podatkowej oraz upływ terminu płatności zobowiązania podatkowego w czasie pełnienia funkcji przez członka zarządu) do orzeczenia wobec Strony odpowiedzialności solidarnej ze Spółką za zobowiązania Spółki z tytułu opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r.

Dyrektor podkreślił przy tym, że kolejnymi przesłankami orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest:

- niewykazanie przez członka zarządu, że złożono we właściwym czasie wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo wykazanie braku winy (jakiejkolwiek) w niepodjęciu działań w tym kierunku,

- niewskazanie przez członka zarządu mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych spółki.

Organ stwierdził ponadto, że ciężar wykazania którejkolwiek okoliczności uwalniającej od odpowiedzialności spoczywa na członku zarząd, jednakże Strona zarówno w postępowaniu pierwszoinstancyjnym oraz w postępowaniu odwoławczym nie wskazała mienia Spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych Spółki.

W odwołaniu Strona skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczność ustalenia czy na dzień odwołania R. J. z funkcji Prezesa Zarządu "E." Sp. z o.o. zachodziły przesłanki do zgłoszenia upadłości Spółki, a także czy niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło z winy R. J. oraz dopuszczenie dowodu z dokumentów księgowych znajdujących się w aktach Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Poznaniu sygn. akt ... na okoliczność ich treści.

Dyrektor Izby Celnej w [...] wskazał ponadto, że nie uwzględnił wniosków dowodowych Strony o powołanie biegłego, ponieważ miały one na celu udowodnienie okoliczności, które były już stwierdzone innymi dowodami. Dowód z opinii biegłego nie mógł podważyć innych dowodów potwierdzających zaistnienie okoliczności, od których ustawodawca uzależnił możliwość przeniesienia odpowiedzialności, tj. iż egzekucja okazała się obiektywnie nieskuteczna, że skarżący pełnił funkcję prezesa jednoosobowego zarządu, wniosek o upadłość nie został złożony w terminie oraz że nie został on złożony właśnie z winy Strony, który będąc uprawniony do jednoosobowej reprezentacji Spółki, miał pełne możliwości prawne i faktyczne do podjęcia działania w tym zakresie. W ocenie organu odwoławczego opinia biegłego w przedmiocie stanu finansowego Spółki i kwestii złożenia wniosku o upadłość pozostaje bez bezpośredniego związku z rozstrzygnięciem sprawy z tego względu, że wniosku o upadłość w ogóle nie złożono.

Dyrektor podkreślił, że opinia taka mogła być dostarczona przez Stronę, bowiem ciężar udowodnienia faktów, z których chciał wywieść pozytywne dla siebie ustalenia spoczywał właśnie na nim. Organ wskazał przy tym, że powołanie biegłego jest obligatoryjne tylko gdy przepisy prawa tego wymagają, w innych wypadkach korzystanie z tego dowodu jest wyłącznie fakultatywne, o czym rozstrzyga brzmienie przepisu art. 197 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.

Dyrektor Izby Celnej w [...] wyjaśnił, że niniejsza sprawa nie opierała się na wiadomościach specjalnych, ale zobiektywizowanych faktach ustalonych na podstawie innych dowodów, Skarżący mógł posłużyć się w swoim interesie prawnym taką ekspertyzą, ale tego nie uczynił.

Dokonując analizy sytuacji finansowej Spółki Dyrektor wskazał, że z zebranego materiału dowodowego, w tym bilansu za rok obrotowy 2008, rachunku zysków i strat (wariant porównawczy) za okres od dnia 1 stycznia 2008 r. do dnia 31 grudnia 2008 r., bilansu za okres od stycznia do marca 2009 r. i rachunku zysków i strat (wariant porównawczy) za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do marca 2009 r., bilansu za okres od stycznia do kwietnia 2009 r. i rachunku zysków i strat (wariant porównawczy) za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do kwietnia 2009 r., wynika, że:

-suma aktywów i pasywów wynosiła odpowiednio na dzień 31 grudnia 2007 r. - 44 tys. zł, w okresie I-XII 2008 r. - .... zł, w okresie od IV-IV 2009 r. - ... zł;

-kapitał własny wynosił odpowiednio na dzień 31 grudnia 2007 r. ... zł, w okresie 1-Xli 2008 r. .... zł, w okresie od IV-IV 2009 r. .... zł;

-zysk/strata netto wynosił odpowiednio na dzień 31 grudnia 2007 r. -.... zł, w okresie I-XII 2008 r. -.... zł, w okresie od IV-IV 2009 r... zł.

W ciągu analizowanego okresu Spółka odnotowała spadek kapitału własnego o kwotę .... zł w 2008 roku w stosunku do 2007 roku. Spółka w ciągu dwóch analizowanych lat, tj. 2007 i 2008 roku ponosiła straty finansowe. W ocenianej Spółce wystąpił wzrost aktywów ogółem w poszczególnych latach, wzrost spowodowany był wzrostem w poszczególnych latach rzeczowych należności krótkoterminowych, w strukturze aktywów w 2008 roku 100% udział miały aktywa obrotowe, Spółka nie dysponowała majątkiem trwałym.

Ogólnie organ wskazał, że Spółka osiągała ujemne wyniki, dysponowała w 2007 roku niewielkim majątkiem trwałym a w latach 2008 i 2009 nie posiadała go w ogóle oraz niskim kapitałem podstawowym w wysokości .... zł. Przedstawione fakty, w ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...], świadczą jednoznacznie, iż problemy finansowe Spółki zaczęły się już w roku 2007, a sytuacja pogorszyła się jeszcze w 2008 r.

Organ wskazał ponadto, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w [...] decyzją nr ... z dnia ... listopada 2012 r. określił Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za okres rozliczeniowy listopad 2008 r. w kwocie ... zł, którego termin płatności upłynął w dniu 29 grudnia 2008 r. Ponadto Naczelnik Urzędu Celnego i w [...] decyzją nr ... z dnia ... marca 2013 r. określił Spółce obowiązek zapłaty opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy listopad 2008 r. w kwocie ... zł, a stan finansów Spółki nie pozwalał na pokrycie tych zobowiązań.

Zdaniem organu w świetle powyższego zachodzi podstawa do uznania, że skoro Spółka na dzień 29 grudnia 2008 r. (termin zapłaty podatku akcyzowego i opłaty paliwowej w łącznej kwocie ... zł) nie dysponowała majątkiem, który wystarczałby na zaspokojenia roszczeń wszystkich wierzycieli, w szczególności do uregulowania podatku akcyzowego i opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy listopad 2008 r. oraz Spółka nie posiadała żadnego majątku trwałego, to należy uznać, że zarząd Spółki w świetle przepisów art. 11 ust. 1 i 2 w związku żart. 21 ust. 1 Prawa upadłościowego, zobowiązany był nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Tym samym zdaniem organu, wniosek ten zarząd winien był zgłosić najpóźniej do dnia 13 stycznia 2009 r.

Dyrektor tym samym stwierdził, że biorąc pod uwagę okoliczność, że termin powyższy upływał w momencie, w którym R. J. pełnił funkcję Prezesa Zarządu Spółki, Strona winna była podjąć czynności zmierzające do ogłoszenia upadłości Spółki, gdyż Spółka nie dysponowała majątkiem, który wystarczałby na zaspokojenia roszczeń wszystkich wierzycieli.

W ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...] Strona skarżąca nie wykazała, że nie ponosi winy w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie, tj. przesłanki o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy Ordynacja podatkowa. Winą w rozumieniu tego przepisu jest każda postać winy, a zatem także niedbalstwo, tj. powinność i możliwość przewidywania, że nastąpi skutek w postaci trwałego zaprzestania płacenia długów w określonym terminie. Należy przy tym mieć na względzie, że rozważając kryterium braku winy, jako przesłanki zwalniającej od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Osoba zainteresowana (w tym członek zarządu) winna wykazać brak winy, czyli udowodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że uchybienie określonemu obowiązkowi było od niej niezależne.

W ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...] odpowiedzialność Strony skarżącej wynika bowiem z samego faktu piastowania stanowiska prezesa zarządu i bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy faktycznie wykonywał on obowiązki prezesa, czy też był pozbawiony procesu decyzyjnego.

Pełnienie funkcji członka zarządu równoznaczne jest z istnieniem po jego stronie szeregu obowiązków, w tym monitorowania działalności spółki. Członek zarządu winien więc znać na bieżąco stan finansowy spółki by ocenić możliwość spłaty jej zobowiązań, zaś w sytuacji budzącej wątpliwości co do jej wypłacalności, podjąć działania zmierzające do zaspokojenia swoich wierzycieli, w tym zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie, co z kolei w przyszłości mogłoby dać podstawę do uwolnienia członka zarządu od odpowiedzialności za zobowiązania. Tak więc wina członka zarządu powinna być oceniana według miary podwyższonej staranności oczekiwanej od osoby pełniącej funkcję organu osoby prawnej prowadzącej działalność gospodarczą.

Odnosząc się do zawartego w odwołaniu zarzutu naruszenia art. 122 w zw. z art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczność ustalenia czy na dzień odwołania R. J. z funkcji Prezesa Zarządu "E." Sp. z o.o. zachodziły przesłanki do zgłoszenia upadłości Spółki, a także czy niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło z winy R. J., organ wskazał, że należy uznać go za nieuzasadniony. Dyrektor wyjaśnił przy tym, że ze względu na rozkład ciężaru dowodu w sprawach dotyczących odpowiedzialności podatkowej członków zarządu spółki z o.o., podatnik musi być stroną aktywną od początku postępowania podatkowego w zakresie wykazywania przesłanek uwalniających go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe, Strona skarżąca takich przesłanek przed organem podatkowym pierwszej instancji nie przedstawiła. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...], skoro Skarżący chciał uzyskać kontrdowód do dowodów zebranych już przez organy podatkowe, winien sam zlecić ekspertyzę biegłemu, a nie tylko ograniczać się do wniosku o jego powołanie. Dopiero gdyby Strona przedłożyła taką opinię, a organy się do niej w żaden sposób nie ustosunkowały, mógłby im zarzucić dowolność w ocenie materiału dowodowego. Wskazano ponadto, że organ podatkowy nie miał obowiązku przesłuchiwać Skarżącego w celu umożliwienia złożenia wyjaśnień w postępowaniu.

Dyrektor nie uwzględnił także zarzutu naruszenia przez organ podatkowy pierwszej instancji art. 121 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nieudzielenie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem niniejszego postępowania w szczególności poprzez pouczenie odwołującego się o możliwości składania wniosków dowodowych w toczącym się postępowaniu. Wskazano, że Strona skarżąca w postanowieniu z dnia 10 lipca 2013 r. (doręczonemu Stronie w dniu 30 lipca 2013 r.) o wszczęciu postępowania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej Strony ze Spółką została pouczona o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania - o możliwości złożenia wyjaśnień oraz zapoznaniu się z materiałem dowodowym znajdującym się w aktach spraw, za chybiony również uznano zarzut naruszenia art. 178 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nieudostępnienie dokumentów zgromadzonych w wyniku przeprowadzonego postępowania przez Naczelnika Urzędu Celnego I w [...].

Zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w [...] w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pełnomocnik Skarżącego zarzucił naruszenie przepisów postępowania podatkowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a to:

- art. 122 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczność ustalenia czy na dzień odwołania R. J. z funkcji Prezesa Zarządu E. Sp. z o.o. zachodziły przesłanki do zgłoszenia upadłości Spółki, a także czy nie zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło z winy R. J.;

- art. 123 § 1 w zw. z art. 200a § 1 pkt 2 w zw. z 180 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie przez organ rozprawy na wniosek strony w celu przesłuchania w charakterze świadka młodszego eksperta Służby Celnej – B. J. na okoliczność ustnego wyjaśnienia sporządzonej przez nią analizy finansowej ".E. Sp. z o.o. na podstawie której to analizy organ dokonał ustalenia stanu faktycznego w sprawie;

- art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niezebranie materiału dowodowego w całości w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodu z dokumentów zgromadzonych w wyniku przeprowadzonego postępowania przez Naczelnika Urzędu Celnego I w [...] sygn. akt: ... w wyniku którego została wydana decyzja z dnia ... marca 2013 roku, która to decyzja w sposób pośredni kształtuje obowiązki odwołującego się, a ustalenia związane z wydaniem tej decyzji są istotne z punktu widzenia odpowiedzialności odwołującego się za zobowiązania powstałe w czasie pełnienia funkcji Prezesa Zarządu Spółki E. Sp. z o.o., co w konsekwencji uniemożliwiło skarżącemu weryfikację zasadności stwierdzenia bezskuteczności egzekucji wobec "E." Sp. z o.o.;

- art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez oparcie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej sytuacji finansowej "E." Sp. z o.o. oraz winy Skarżącego w niezłożeniu wniosku o zgłoszenie upadłości Spółki jedynie na dowodzie w postaci analizy młodszego eksperta Służby Celnej – B. J. w sytuacji, gdy zarówno wiedza jak i doświadczenie tej osoby nie podlegało żadnej weryfikacji ze strony Skarżącego;

- art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez wadliwe uzasadnienie decyzji, w szczególności nieustosunkowanie się organu do zgromadzonego materiału dowodowego w postaci dokumentów finansowych "E." Sp. z o.o.

Pełnomocnik Skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Zgodnie z treścią art. 116 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa za zaległości spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:

nie wykazał, że:

we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowanie układowe) albo

niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło bez jego winy,

nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.

Stosownie do art. 116 § 2 ww. ustawy (w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r.) odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu.

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] decyzją z dnia ... marca 2013 r. określił stronie zobowiązanie publicznoprawne z tytułu opłaty paliwowej, za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. w kwocie ... zł.

W związku z nieuregulowaniem zaległości w ustawowym terminie Dyrektor Izby Celnej w [...] na podstawie wystawionego w dniu ... maja 2013 r. tytułu wykonawczego nr ... wszczął przeciwko stronie postępowanie egzekucyjne.

Prowadzone postępowanie nie doprowadziło do wyegzekwowania należności objętych ww. tytułem wykonawczym. W związku z tym, że nie zdołano ustalić majątku ruchomego bądź nieruchomego stanowiącego własność "E." Sp. z o.o. uznano, iż egzekucja przeciwko Spółce jest nieskuteczna.

W dniu 5 listopada 2008 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników "E." Spółki z o.o. podjęło uchwałę o powołaniu R. J. na stanowisko Prezesa Zarządu Spółki, a w dniu 4 maja 2009 r. odwołało ze stanowiska Prezesa Zarządu Spółki. Zatem w czasie upływu terminu płatności opłaty paliwowej, tj. w dniu 27 stycznia 2009 r. (obowiązek zapłaty opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. upływał w dniu 27 stycznia 2009 r.) R. J. był Prezesem Zarządu "E." Sp. z o.o.

W związku z powyższym należy przyznać rację organowi, że zostały spełnione pozytywne przesłanki (bezskuteczność egzekucji podatkowej oraz upływ terminu płatności opłaty paliwowej w czasie pełnienia funkcji członka zarządu) do orzeczenia wobec Skarżącego odpowiedzialności solidarnej ze Spółką za zobowiązania Spółki w opłacie paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r.

Jak wskazano wyżej, kolejnymi przesłankami orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością są:

niewykazanie przez członka zarządu, że złożono we właściwym czasie wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo wykazanie braku winy (jakiejkolwiek) w niepodjęciu działań w tym kierunku;

niewskazanie przez członka zarządu mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych spółki.

Do pozytywnych przesłanek odpowiedzialności członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością za zobowiązania spółki należą: bezskuteczność egzekucji z majątku spółki oraz powstanie zaległości w czasie pełnienia obowiązków przez członka zarządu. Natomiast przesłanki negatywne tej odpowiedzialności zdefiniowane zostały następująco: wykazanie, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości (postępowania układowe), albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskazanie mienia, z którego egzekucja jest możliwa.

Należy tym samym wskazać, że orzekając o odpowiedzialności członka zarządu spółki z o.o. organ podatkowy jest zobowiązany wykazać jedynie okoliczności pełnienia obowiązków członka zarządu w czasie powstania zobowiązania podatkowego, które przerodziło się w dochodzoną zaległość podatkową spółki oraz bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce, zaś wykazanie zaistnienia którejkolwiek z przesłanek egzoneracyjnych spoczywa na członku zarządu.

Skarżący nie wskazał mienia Spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości Spółki. W odwołaniu Skarżący ograniczył się wyłącznie do stwierdzenia, że "według mojej wiedzy, będąc Prezesem spółki nie wystąpiły przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszenie upadłości, tj. nie było przesłanek i okoliczności wskazanych w Ustawie o Ordynacji Podatkowej zgodnie z art. 116 § 1 ust.".

W tym miejscu wyjaśnić należy, że wniosek o ogłoszenie upadłości winien być zgłoszony w ciągu dwóch tygodni od zaistnienia przesłanek do ogłoszenia upadłości, tj. od zaprzestania przez spółkę spłaty wymagalnych zobowiązań pieniężnych, ale także wtedy, gdy spółka na bieżąco wykonuje zobowiązania, jednakże przekraczają one wartość jej majątku. Przesłanki uwolnienia się przez członków zarządu spółki od odpowiedzialności za zobowiązania spółki sprowadzają się do wykazania należytej staranności w działaniach zmierzających do wszczęcia postępowania upadłościowego (art. 11 i art. 21 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze). Przesłanki uzasadniające złożenie wniosku o ogłoszenia upadłości następują od momentu zaprzestania przez spółkę spłaty wymagalnych zobowiązań pieniężnych lub gdy zobowiązania spółki przekroczyły wartość jej majątku, nawet jeśli były spełniane bieżące zobowiązania. Spółka nie dysponowała majątkiem trwałym. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że sytuacja finansowa przedsiębiorcy w analizowanych latach 2007-2009 była trudna. Spółka osiągała ujemne wyniki, dysponowała w 2007 roku niewielkim majątkiem trwałym a w latach 2008 i 2009 nie posiadała go w ogóle oraz niskim kapitałem podstawowym w wysokości 50,0 tys. zł. Przedstawione fakty, potwierdzają słuszność stanowiska organu, iż problemy finansowe Spółki zaczęły się już w roku 2007, a sytuacja pogorszyła się jeszcze w 2008 r.

Ponadto należy zauważyć, że Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] decyzją z dnia ... marca 2013 r. określił Spółce obowiązek zapłaty opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. w kwocie ... zł. Stan finansów Spółki nie pozwalał na pokrycie tych zobowiązań.

Skoro zatem Spółka na dzień 27 stycznia 2009 r. (termin zapłaty opłaty paliwowej) nie dysponowała majątkiem, który wystarczałby na zaspokojenia roszczeń wszystkich wierzycieli, w szczególności do uregulowania opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. oraz nie posiadała żadnego majątku trwałego, to należy uznać, że zarząd Spółki w świetle przepisów art. 11 ust. 1 i 2 w związku z art. 21 ust. 1 Prawa upadłościowego, zobowiązany był nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości.

W ocenie Sądu organ słusznie przyjął, że Skarżący nie wykazał, iż nie ponosi winy w niezłożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie, tj. przesłanki o której mowa w art. 116 § 1 pkt 1 lit. b) ustawy Ordynacja podatkowa. O braku winy nie może bowiem świadczyć stwierdzenie Skarżącego, że "według mojej wiedzy, będąc Prezesem spółki nie wystąpiły przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość lub wszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszenie upadłości". Podkreślić również należy, że odpowiedzialność Skarżącego wynika z samego faktu piastowania stanowiska prezesa zarządu i bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy faktycznie wykonywał on obowiązki prezesa, czy też był pozbawiony procesu decyzyjnego. Pełnienie funkcji członka zarządu równoznaczne jest z istnieniem po jego stronie szeregu obowiązków, w tym monitorowania działalności spółki.

Racje ma organ wskazując, że jedyną w zasadzie okolicznością, która mogłaby prowadzić do uwolnienia Skarżącego od odpowiedzialności za zaległości Spółki byłoby wykazanie, że w stosownym czasie złożony został wniosek o upadłość. Zatem wszelkie wnioski zmierzające do wykazania sytuacji finansowej Spółki miałyby sens i znaczenie jedynie w przypadku, gdyby faktycznie zgłoszono wniosek o upadłość, a Skarżący starał się wykazać, że nastąpiło to w stosownym czasie. Tymczasem w przypadku "E." Sp. z o.o. wniosek o upadłość nie został nigdy złożony. Z tych względów wszelkie wnioski dowodowe zmierzające do wykazania sytuacji finansowej Spółki nie mają żadnego znaczenia w sprawie, bowiem przesłanka wyłączenia odpowiedzialności członka zarządu w ogóle nie zaszła. Skoro zaś Skarżący był jedynym członkiem zarządu Spółki, a narastające zaległości podatkowe przewyższyły kilkakrotnie majątek Spółki, trudno mówić o braku winy w niezłożeniu wniosku o upadłość.

Skoro zatem w niniejszej sprawie

wystąpiła przesłanka bezskuteczności egzekucji administracyjnej,

upływ terminu płatności zobowiązania z tytułu opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r. nastąpił w czasie pełnienia przez Skarżącego funkcji Prezesa Zarządu Spółki,

Skarżący nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości,

Skarżący nie wykazał, że niezgłoszenie takiego wniosku oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z winy członka zarządu,

Skarżący nie wskazał mienia Spółki, z którego egzekucja jest możliwa,

to organ słusznie ocenił, że wobec Skarżącego istniały podstawy do orzeczenia solidarnej odpowiedzialności z "E." Sp. z o.o. z tytułu niewykonanego zobowiązania ww. Spółki z tytułu opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r.

Za nieuzasadniony należało uznać zarzut naruszenia przepisu art. 122 w zw. z art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie w szczególności poprzez niedopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rachunkowości na okoliczność ustalenia czy na dzień odwołania R. J. z funkcji Prezesa Zarządu "E." Sp. z o.o. zachodziły przesłanki do zgłoszenia upadłości Spółki, a także czy niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości (postępowania układowego) nastąpiło z winy R. J. Jak słusznie wyjaśnił organ ze względu na rozkład ciężaru dowodu w sprawach dotyczących odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o., podatnik musi być stroną aktywną od początku postępowania podatkowego w zakresie wykazywania przesłanek uwalniających go od odpowiedzialności za zaległości podatkowe (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 23 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Po 1199/08). Skarżący takich przesłanek przed organami podatkowymi orzekającymi w sprawie nie przedstawił.

Także twierdzenie Skarżącego, że organ II instancji pozbawił stronę możliwość czynnego udziału w postępowaniu podatkowym nie znajduje potwierdzenia, gdyż Skarżący w postanowieniu nr ... z dnia ... lipca 2013 r. o wszczęciu postępowania w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej ze Spółką z tytułu niewykonanego zobowiązania z tytułu opłaty paliwowej za okres rozliczeniowy grudzień 2008 r., został pouczony o przysługującym mu prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania - o możliwości złożenia wyjaśnień oraz zapoznaniu się z materiałem dowodowym znajdującym się w aktach sprawy oraz przed wydaniem decyzji zarówno organ podatkowy pierwszej instancji jaki i organ odwoławczy, w trybie art. 200 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, poinformował Skarżącego o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

Nie można również zgodzić się z zarzutem naruszenia art. 123 § 1 w zw. z art. 200a § 1 pkt 2 w zw. z 180 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nieprzeprowadzenie przez organ rozprawy na wniosek strony w celu przesłuchania w charakterze świadka młodszego eksperta Służby Celnej B. J. na okoliczność ustnego wyjaśnienia sporządzonej przez ww. analizy finansowej "E." Sp. z o.o. na podstawie której to analizy organ dokonał ustalenia stanu faktycznego w sprawie.

Organ odwoławczy może odmówić przeprowadzenia rozprawy, jeżeli przedmiotem rozprawy mają być okoliczności niemające znaczenia dla sprawy albo okoliczności te są wystarczająco potwierdzone innym dowodem (art. 200a § 3 ustawy Ordynacja podatkowa). Przeprowadzenie rozprawy jest obligatoryjne: - z urzędu - jeżeli zachodzą warunki opisane w art. 200a § 1 pkt 1 lub na wniosek strony w przypadku żądania spełniającego wymogi art. 200a § 2 ustawy Ordynacja podatkowa. Organ odwoławczy może odmówić przeprowadzenia rozprawy tylko wówczas, gdy jej przedmiotem mają być okoliczności niemające znaczenia dla sprawy albo okoliczności te są wystarczająco potwierdzone innym dowodem. Organ słusznie ocenił, że stanowisko Skarżącego co do podstaw merytorycznych przeprowadzenia rozprawy jest chybione. Powołane bowiem we wniosku o przeprowadzenie rozprawy argumenty nie stanowią okoliczności, które wymagają wyjaśnienia na rozprawie. Dokonana przez mł. eksperta Służby Celnej B. J. analiza dokumentacji finansowo-ekonomicznej "E." Sp. z o.o. nie jest opinią biegłego w rozumieniu art. 197 ustawy Ordynacja podatkowa, lecz stanowi jeden z dowodów w sprawie, który podlegał ocenie razem z innymi dowodami zgromadzonymi w toku postępowania. Celem powyższej opinii była ocena sytuacji finansowo-ekonomicznej Spółki w oparciu o dostępne wskaźniki, a nie udzielenie odpowiedzi na pytanie czy zachodziły przesłanki do zgłoszenia upadłości "E." Sp. z o.o. czy też niewszczęcie postępowania zapobiegającemu ogłoszenie upadłości nastąpiło z winy Skarżącego.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie działanie organu było prawidłowe, a zarzuty skargi – w związku z brzmieniem mających zastosowanie w sprawie przepisów prawnych – nieuzasadnione, zatem na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.