Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 986/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 2 pkt1, art. 24 ust.2a pkt 1b
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
article: par 10 ust. 1, par 12 ust. 1, par 46 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 22 stycznia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2015 roku sprawy ze skargi W. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego zmiany danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją dnia [...], nr [...] Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru, na podstawie art. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. nr 193, poz. 1287 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania W.L. od decyzji Starosty R. z dnia [...]; znak: [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków Miasta R., odnośnie nieruchomości położonej w R. przy ulicy A. 60 i 61, stanowiącej działki ewidencyjne o nr 88/1, 88/3 oraz 197 - obręb 46, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.

Pismem z dnia 17 kwietnia 2014r. W.L. zwrócił się do Starosty R. o zmianę z urzędu danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków Miasta R., odnośnie nieruchomości położonej w R. przy ulicy A. 60 i 61, stanowiącej działki ewidencyjne nr 88/1, 88/3 oraz 197 - obręb 46, poprzez wpisanie jako właściciela w miejsce J.S. – W.L. i K.L. w częściach równych. Zdaniem wnioskodawcy postanowienie Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 15 marca 2011r. sygn. akt [...] utraciło byt prawny, ponieważ Sąd Rejonowy w Radomsku prawomocnym postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2012r. sygn. akt [...] wznowił postępowanie w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości zakończonej postanowieniem z dnia 15 marca 2011r., sygn. akt [...].

Starosta R. pismem z dnia 5 maja 2014 r. zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiotowej sprawie oraz zwrócił się do stron o udzielenie informacji na jakim etapie jest postępowanie wznowione postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt [...] w sprawie zasiedzenia nieruchomości położonej w R. przy ulicy A. 60 i 61, stanowiącej działki ewidencyjne: 88/1, 88/3 oraz 197 - obręb 46 i przedstawienie prawomocnego postanowienia w przypadku zakończenia postępowania.

Z uwagi na fakt, że żadna ze stron nie udzieliła odpowiedzi, organ we własnym zakresie w rozmowie telefonicznej z Wydziałem Cywilnym Sądu Rejonowego w Radomsku ustalił, że w sprawie o sygn. akt [...] dotychczas nie zapadało rozstrzygnięcie.

Decyzją z dnia [...]. Starosta R. umorzył prowadzone z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie wprowadzenia zmiany danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków Miasta R., odnośnie nieruchomości położonej w R. przy ulicy A. 60 i 61, stanowiącej działki ewidencyjne: 88/1, 88/3 oraz 197 - obręb 46. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 22 ust. l ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne organem właściwym do prowadzenia ewidencji gruntów jest starosta, który w oparciu o przepisy § 46 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, póz. 454 ze zm.), aktualizuje dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11 ww. rozporządzenia. Zgodnie z dyspozycją zawartą w § 47 ust. 3 ww. rozporządzenia, w przypadkach gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, starosta przeprowadza w sprawie aktualizacji postępowanie administracyjne.

Organ stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie brak jest podstaw do dokonania z urzędu zmian w operacie ewidencyjnym w zakresie przedmiotowej nieruchomości, ponieważ powołane przez wnioskodawcę przepisy, tj. art. 379 pkt 5, art. 401 pkt 2 i 524 § 2 K.p.c. w żadnym wypadku nie dają podstawy do stwierdzenia, iż postanowienie Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 15 marca 2011 r, sygn. akt [...] utraciło byt prawny w wyniku wznowienia postępowania na podstawie postanowienia z dnia 12 kwietnia 2012r., sygn. akt [...]. Organ podkreślił, że z art. 412 ust. 1 i 2 K.p.c. wynika, że po wznowieniu postępowania sąd ponownie rozpatruje sprawę, w granicach wznowienia i stosownie do okoliczności oddala skargę o wznowienie, lub uwzględniając ją zmienia zaskarżone orzeczenie albo je uchyla lub postępowanie umarza. Postanowienie sądu o wznowieniu postępowania w sprawie zasiedzenia nieruchomości nie jest zatem, w ocenie organu podstawą do wprowadzenia z urzędu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków.

Od powyższej decyzji W.L. złożył odwołanie, w którym wniósł o uchylenie decyzji w całości i wprowadzenie z urzędu wnioskowanych zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków Miasta R. Skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 105 § 1 K.p.a. poprzez bezpodstawne umorzenie wszczętego postępowania administracyjnego z urzędu oraz

- § 46 ust. 1 i 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków poprzez niewprowadzenie z urzędu zmian w operacie ewidencyjnym Miasta R., w zakresie przedmiotowej nieruchomości.

W ocenie skarżącego przedmiotowa decyzja jest bezpodstawna. Wskazał, że jeżeli wznowiono postępowanie cywilne, sąd rozpoznaje sprawę na nowo, co implikuje, że orzeczenie, jakie zapadło przed wznowieniem, traci byt prawny i nie stanowi prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie. Powyższa teza wynika wprost z treści art. 412 § 1 K.p.c. Skarżący wniósł o wznowienie ww. postępowania oraz uchylenie w całości orzeczenia z dnia 15 marca 2011 r. z powodu nieważności postępowania, ponieważ na skutek naruszenia przepisów prawa był pozbawiony możności działania (art. 524 § 2 w zw. z art. 401 pkt 2 K.p.c.). Nieważność postępowania stanowiąca podstawę wznowienia postępowania musi istnieć w chwili wydania zaskarżonego prawomocnego orzeczenia. Zatem, skoro sąd stwierdził zarówno dopuszczalność skargi o wznowienie postępowania, jak i zasadność wznowienia postępowania, to uznał także podstawy faktyczne i prawne skargi w tym zakresie, czyli nieważność postępowania, w tym nieważność prawomocnego orzeczenia z dnia 15 marca 2011 r. Zdaniem skarżącego uwzględniając orzecznictwo SN, w następstwie stwierdzenia nieważności postępowania stanowiącej podstawę wznowienia zaskarżone orzeczenie winno zostać uchylone.

Skarżący podniósł, że pomimo literalnie odmiennego brzmienia art. 412 § 2 k.p.c. w tym zakresie, ma ono zastosowanie tylko do restytucyjnych podstaw wznowienia, nie jest jednak dostosowane do sytuacji, gdy jako podstawy wznowienia rozpatrywane są przyczyny nieważności (Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Postępowanie rozpoznawcze. Tom II. Red T. Ereciński. Wyd. Praw. LexisNexis. Wydanie 4. Warszawa 2012. s. 520-522). Nadto postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania nie jest nowym postępowaniem, lecz dalszym ciągiem sprawy prawomocnie już rozstrzygniętej (Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Postępowanie rozpoznawcze. Tom II. Red T. Ereciński. Wyd. Praw. LexisNexis. Wydanie 4. Warszawa 2012. s. 444). W konsekwencji powołanego stanu prawnego, jak argumentuje skarżący, tj. uznania przez Sąd Rejonowy w Radomsku nieważności postępowania o stwierdzenie zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości, w tym postanowienia z dnia 15 marca 2011r. kończącego postępowanie w sprawie o sygn. [...] oraz zaistnienia podstaw prawnych do uchylenia ww. postanowienia, uczestnikowi J.S. nie przysługuje obecnie prawo własności przedmiotowej nieruchomości, a tym samym wynikające z niego prawo do ujawnienia jako właściciela w rejestrze ewidencji gruntów i budynków Miasta R.

Skarżący wskazał ponadto, że nie zgadza się z twierdzeniem, że będzie musiał wykazać istnienie orzeczenia sądu o przyznaniu mu prawa własności. Jego prawo własności wynika z aktualnego brzmienia księgi wieczystej i stwierdzenia nabycia spadku po osobie wpisanej jako współwłaściciel do tej księgi, która od dnia 18 września 1973 r. nabyła własność nieruchomości w całości. Zgodnie z księgą wieczystą nr [...] właścicielami przedmiotowej nieruchomości są M.J. i S.J. Skarżący wraz z K.L. jest spadkobiercą po M.velM.J., co czyni go sukcesorem prawa wpisanego do księgi wieczystej. Zgodnie z oświadczeniami woli S.J. i M.velM.J. z dnia 18 września 1973 r. złożonymi przed Sądem Rejonowym w Częstochowie w sprawie o podział majątku dorobkowego (sygn. akt [...]), nieruchomość opisana w powołanej księdze wieczystej stanowiła od dnia 18 września 1973 r. wyłączną własność M.velM.J. W ocenie skarżącego, niewątpliwie jednak do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o zasiedzenie przysługuje mu prawo własności i powinien być traktowany jak właściciel, z wszelkimi wynikającymi z tego faktu konsekwencjami.

Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazał, że zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy, w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się właścicieli nieruchomości, a w przypadku:

a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości,

b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Podobnie stanowi § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, póz. 454 ze zm.) zgodnie, z którym ewidencja obejmuje dane dotyczące właścicieli nieruchomości. W myśl § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia, prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. l pkt l i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie:

1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych,

2) prawomocnych orzeczeń sądowych,

3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali,

4) ostatecznych decyzji administracyjnych,

5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych,

6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. l pkt 2.

Zgodnie z art. 24 ust. 2a pkt 1b ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4 tj. m.in. odpisów prawomocnych orzeczeń sądowych w sprawach o własność nieruchomości lub jej części, w szczególności dotyczących: stwierdzenia nabycia prawa własności przez zasiedzenie, nabycia praw do spadku, zniesienia współwłasności, podziału majątku wspólnego, potwierdzenia nabycia prawa własności w wyniku uwłaszczenia.

W piśmiennictwie i orzecznictwie SN charakter prawny skargi o wznowienie postępowania jest sporny zarówno z uwagi na ocenę samego charakteru tego środka, jak i ocenę skutków wznowienia postępowania w relacji do postępowania, którego dotyczy skarga o wznowienie. Część prezentowanych w tym zakresie ocen opiera się na założeniu, że wznowienie postępowania nie powoduje powrotu do sytuacji procesowej istniejącej przed wydaniem orzeczenia, którego dotyczy skarga. Skarga o wznowienie postępowania podobnie jak pozew wszczyna nowe postępowanie sądowe, które nie stanowi kontynuacji postępowania zakończonego wcześniej prawomocnym orzeczeniem sądowym (por. postanowienia SN: z dnia 23 kwietnia 1992 r., II CRN 1/92, niepubl. i z dnia 7 kwietnia 1994 r., III CZP 41/94, PS 1998, nr 2, s. 100). Prezentowane są też poglądy odmienne, w myśl których na skutek wznowienia postępowania sprawa wraca do stanu przed uprawomocnieniem się zaskarżonego orzeczenia. W konsekwencji kontynuowana jest rozprawa zamknięta przed uprawomocnieniem się orzeczenia (por. postanowienie SN z dnia 13 sierpnia 2002 r., I PZ 62/02, OSNP 2004, nr 11, póz. 195). Jednoznaczną ocenę w tym zakresie utrudnia niejednolity charakter możliwych podstaw prowadzących do wznowienia postępowania. Z tego punktu widzenia teza o kontynuacji dotychczasowego postępowania jest łatwiejsza do obrony w przypadku podstawy restytucyjnej, gdzie w wyniku wznowienia postępowania ma być np. uzupełniony materiał dowodowy sprawy. Trudno byłoby natomiast uznać ją za zasadną, gdy wznowienie postępowania jest związane z podstawą nieważności. Nie można bowiem zakładać, że miałoby być kontynuowane postępowanie dotknięte nieważnością, skoro w wyniku uwzględnienia skargi powinno być zniesione. Teza o kontynuacji postępowania poprzedzającego wydanie wyroku zaskarżonego skargą o wznowienie i powrocie do stanu poprzedzającego zamknięcie rozprawy, musi zakładać również pośrednio, że po wznowieniu postępowania nie istnieje już orzeczenie objęte skargą o wznowienie. Wymagałoby to uchylenia zaskarżonego wyroku po wznowieniu postępowania, a brak jest ku temu podstaw. Takiej ocenie sprzeciwia się nadto brzmienie art. 414 wskazujące wyraźnie na utrzymywanie się skutków prawomocnego wyroku zaskarżonego skargą o wznowienie postępowania oraz brzmienie art. 412 § 2, z którego wynika, że przy orzekaniu o zasadności skargi zachodzi potrzeba odniesienia się do zaskarżonego orzeczenia. Ponieważ art. 412 nie różnicuje sposobu rozpoznania sprawy w zależności od podstawy wznowienia i jednocześnie jego § 1 przewiduje, że po wznowieniu postępowania sprawa jest rozpoznawana na nowo, należy przyjąć, że wznowienie postępowania nie oznacza zwykłej kontynuacji dotychczasowego postępowania. Wznowienie postępowania prowadzi jedynie do ponownego rozpoznania sprawy

W myśl art. 412 § 2 k.p.c., po ponownym rozpoznaniu sprawy sąd stosownie do okoliczności:

a) oddala skargę o wznowienie, gdy nie istnieją okoliczności stanowiące podstawy wznowienia,

b) uwzględnia skargę i zmienia zaskarżone orzeczenie,

c) uwzględnia skargę, uchyla zaskarżone orzeczenie i pozew odrzuca,

d) uwzględnia skargę, uchyla zaskarżone orzeczenie i umarza postępowanie.

Skarżący we wniesionym odwołaniu powołuje się również na orzecznictwo Sądu Najwyższego w tym m.in. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2006 r. sygn. akt V CO 17/06. Wskazanym jednak postanowieniem sąd orzekł o wznowieniu postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2005 r. oraz jednocześnie uchylił ten wyrok oraz poprzedzający wyrok Sądu Okręgowego z dnia 25 lutego 2004 r. Tymczasem postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w Radomsku tylko wznowił postępowanie w sprawie [...].

Mając powyższe na uwadze, w ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. postanowienie z dnia 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt [...], wbrew twierdzeniu skarżącego, nie wywołało skutków prawnych w postaci uchylenia postanowienia z dnia 15 marca 2011 r. sygn. akt [...] o zasiedzeniu nieruchomości przez J.S.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący powtórzył argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Podniósł zarzut naruszenia art. 105 § 1 K.p.a. oraz § 46 ust. 1 i 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków dodatkowo wskazał na naruszenie art. 412 § 1 i 2 oraz art. 414 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie, tj. uznanie, że wznowienie postępowania cywilnego nie oznacza zwykłej kontynuacji dotychczasowego postępowania i nie powoduje wyeliminowania skutków postanowienie zaskarżonego skargą o wznowienie postępowania. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i nakazanie wprowadzenia z urzędu wnioskowanych zmian. W uzasadnieniu skargi skarżący podtrzymał w całości dotychczasową argumentację przedstawioną w odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Ł. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. nr 193 z 2010r. poz.1287 z późn. zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 38 poz.454 z późn. zm.).

Zgodnie z treścią art.20 ust.2 pkt 1 ustawy z 17 maja 1989r. w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także:

1) właścicieli nieruchomości, a w przypadku:

a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości,

b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania;

W myśl art.24 ust.2a pkt 1b.) wymienionej ustawy informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:

1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:

a) przepisów prawa,

b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,

c) materiałów zasobu,

d) wykrycia błędnych informacji;

Zgodnie z treścią § 10 ust. 1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. ewidencja obejmuje:

1) dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali,

2) dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa.

W myśl § 12 ust.1 wymienionego rozporządzenia prawa osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 2 oraz w § 11 ust. 1 pkt 1 i 2, do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji na podstawie:

1) wpisów dokonanych w księgach wieczystych,

2) prawomocnych orzeczeń sądowych,

3) umów zawartych w formie aktów notarialnych, dotyczących ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali,

4) ostatecznych decyzji administracyjnych,

5) dyspozycji zawartych w aktach normatywnych,

6) umów dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2.

Zgodnie z treścią § 46 ust.1 rozporządzenia z 29 marca 2001r. dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11.

W myśl § 46 ust.2 wymienionego rozporządzenia z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z:

1) prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych,

2) opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych,

3) dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,

4) ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów.

W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest wpis w ewidencji gruntów właściciela działek ewidencyjnych nr 88/1, 88/3 i 197 obręb 46 w R. ul. A. 50 i 61.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że w dniu 17 kwietnia 2014r. skarżący zwrócił się do Starosty R. o zmianę z urzędu danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków działek nr 88/1, 88/3 i 197 przez wpisanie jako właściciela tych działek w miejsce J.S. – W.L. i K.L. w częściach równych. Jako uzasadnienie swojego wniosku skarżący podał, że utraciło byt prawny postanowienie Sądu Rejonowego w Radomsku z 15 marca 2011r. w spr. [...] stwierdzające nabycie własności spornych działek przez zasiedzenie przez J.S. z uwagi na wydanie przez ten sąd w dniu 12 kwietnia 2012r. w spr. [...] postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie [...]. W związku z czym, w ocenie skarżącego, winien on zostać wpisany w ewidencji wraz z K.L. jako właściciel spornych działek gdyż jest on spadkobiercą M.vel M.J., która wraz ze S.J. figuruje w księdze wieczystej jako właściciel działek.

Należy zaznaczyć, że w sprawie [...] o podział majątku dorobkowego toczącego się w Sądzie Powiatowym w Częstochowie M.vel M.J. oraz S.J. złożyli oświadczenie, że M.vel M.J. jest właścicielem działek nr 88/1, 88/3 i 197. W księdze wieczystej dla tej nieruchomości jako jej właściciele figurują M.vel M.J. oraz S.J. Według oświadczenia skarżącego wraz z K.L. jest on spadkobiercą po M.vel M.J.. Jednocześnie postanowieniem z dnia 15 marca 2011r. w spr. [...] Sąd Rejonowy w Radomsku stwierdził, że własność trzech spornych działek poprzez zasiedzenie nabyła J.S. Na skutek wniosku W.L. postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2012r. w spr. [...] Sąd Rejonowy w Radomsku wznowił postępowanie w spr. [...] i do chwili obecnej nie zostało ono zakończone.

Zasadnicze znacznie w niniejszej sprawie ma wyjaśnienie skutków prawnych postanowienia o wznowieniu postępowania wydanego w sprawie [...].

Podkreślić należy, że postępowanie cywilne można wznowić z powodu nieważności (art.401 K.p.c.) lub z powodu przyczyn restytucyjnych (art.403 K.p.c.).

W piśmiennictwie i orzecznictwie Sądu Najwyższego charakter skargi o wznowienie jest sporny zarówno z uwagi na ocenę samego charakteru tego środka jak i ocenę skutków wznowienia postępowania w relacji do postępowania, którego dotyczy skarga o wznowienie. Część prezentowanych w tym zakresie ocen opiera się na założeniu, że wznowienie postępowania nie powoduje powrotu do sytuacji procesowej istniejącej przed wydaniem orzeczenia, którego dotyczy skarga. Skarga o wznowienie postępowania podobnie jak pozew wszczyna nowe postępowanie sądowe, które nie stanowi kontynuacji postępowania zakończonego wcześniej prawomocnym orzeczeniem sądowym (por. postanowienia SN: z dnia 23 kwietnia 1992 r., II CRN 1/92, niepubl. i z dnia 7 kwietnia 1994 r., III CZP 41/94, PS 1998, nr 2, s. 100). Prezentowane są też wypowiedzi przeciwne, w myśl których na skutek wznowienia postępowania sprawa wraca do stanu przed uprawomocnieniem się zaskarżonego orzeczenia. W konsekwencji kontynuowana jest rozprawa zamknięta przed uprawomocnieniem się orzeczenia (por. postanowienie SN z dnia 13 sierpnia 2002 r., I PZ 62/02, OSNP 2004, nr 11, poz. 195). Jednoznaczną ocenę w tym zakresie utrudnia niejednolity charakter możliwych podstaw prowadzących do wznowienia postępowania. Z tego punktu widzenia teza o kontynuacji dotychczasowego postępowania jest łatwiejsza do obrony w przypadku podstawy restytucyjnej, gdzie w wyniku wznowienia postępowania ma być np. uzupełniony materiał dowodowy sprawy. Trudno byłoby natomiast uznać ją za zasadną, gdy wznowienie postępowania jest związane z podstawą nieważności. Nie można bowiem zakładać, że miałoby być kontynuowane postępowanie dotknięte nieważnością, skoro w wyniku uwzględnienia skargi powinno być zniesione. Teza o kontynuacji postępowania poprzedzającego wydanie wyroku zaskarżonego skargą o wznowienie i powrocie do stanu poprzedzającego zamknięcie rozprawy, musi zakładać również pośrednio, że po wznowieniu postępowania nie istnieje już orzeczenie objęte skarga o wznowienie. Wymagałoby to uchylenia zaskarżonego wyroku po wznowieniu postępowania, a brak jest ku temu podstaw. Takiej ocenie sprzeciwia się nadto brzmienie art. 414 wskazujące wyraźnie na utrzymywanie się skutków prawomocnego wyroku zaskarżonego skargą o wznowienie postępowania oraz brzmienie art. 412 § 2, z którego wynika, że przy orzekaniu o zasadności skargi zachodzi potrzeba odniesienia się do zaskarżonego orzeczenia. Ponieważ art. 412 nie różnicuje sposobu rozpoznania sprawy w zależności od podstawy wznowienia i jednocześnie jego § 1 przewiduje, że po wznowieniu postępowania sprawa jest rozpoznawana na nowo przyjmuje się, że wznowienie postępowania nie oznacza zwykłej kontynuacji dotychczasowego postępowania. Wznowienie postępowania prowadzi jedynie do ponownego rozpoznania sprawy. Pogląd taki został wyrażony w Komentarzu do Kodeksu postępowania cywilnego – Dariusz Zawistowski Lex 2014r.

Sąd w obecnym składzie uznał, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania nie powoduje uchylenia orzeczenia kończącego postępowanie, które wznowiono, z kilku powodów.

Po pierwsze treść art.412 § 2 K.p.c. określa jakiego rodzaju orzeczenia wydawane są po wznowieniu postępowania a mianowicie sąd może oddalić skargę o wznowienie bądź uwzględnić ją i zmienić zaskarżone orzeczenie albo je uchylić i pozew odrzucić lub postepowanie umorzyć. W sytuacji gdyby wydanie postanowienia o wznowieniu powodowało automatycznie uchylenie orzeczenia to niepotrzebne byłoby określenie w art.412 § 2 K.p.c., że w razie uwzględnienia skargi o wznowienie należy zmienić zaskarżone orzeczenie lub je uchylić. Skoro w art.412 § 2 K.p.c. znajduje się sformułowanie o zmianie lub uchyleniu zaskarżonego orzeczenia to oznacza, że samo postanowienie o wznowieniu nie skutkuje automatycznym uchyleniem orzeczenia.

Po drugie z żadnego przepisu Kodeksu postępowania cywilnego nie wynika, że wydanie postanowienia o wznowieniu powoduje uchylenie orzeczenia. Nie ulega wątpliwości, iż gdyby ustawodawca chciał wprowadzić taki skutek to określiłby to w przepisie Kodeksu postępowania cywilnego. Żadnego takiego przepisu w K.p.c. nie ma.

Po trzecie z treści art.414 K.p.c. wynika, że wniesienie skargi o wznowienie nie tamuje wykonania zaskarżonego wyroku a jedynie na wniosek strony sąd może wstrzymać wykonanie orzeczenia. Analiza wymienionego przepisu wskazuje, że mimo wniesienia skargi o wznowienie orzeczenie funkcjonuje w obrocie prawnym i wywołuje skutki prawne a jedynie na wniosek strony sąd może wstrzymać wykonanie orzeczenia. Dowodzi to, że wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania nie powoduje uchylenia zaskarżonego orzeczenia.

Pogląd, że postanowieniu o wznowieniu postępowania nie towarzyszy uchylenie przez sąd zaskarżonego orzeczenia został wyrażony w Komentarzu do Kodeksu postępowania cywilnego pod red. T.Erecińskiego (wyd.4 Warszawa 2012r. str.518). Sąd w obecnym składzie podzielił ten pogląd.

Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, iż postanowienie o wznowieniu postępowania spowodowało, że utraciło byt prawny postanowienie z 15 marca 2011r. w spr. [...]. W.L. na uzasadnienie swojego poglądu powołał się na treść Komentarza do Kodeksu postępowania cywilnego pod red. T.Erecińskiego (wyd.4 Warszawa 2012r. str.520). Aby odnieść się do tego poglądu należy zacytować fragment tego komentarza, na który powołuje się skarżący. Brzmi on następująco: " treść przywołanego przepisu (tj. art.412 § 2 K.p.c.) wskazuje, że ustawodawca polski przyjął rozwiązanie, w którym o losie zaskarżonego orzeczenia rozstrzyga się w orzeczeniu wydawanym w następstwie ponownego rozpoznania sprawy. Rozwiązanie takie mogłoby funkcjonować w odniesieniu do restytucyjnych podstaw wznowienia, nie jest jednak dostoswane do wypadku, gdy chodzi o przyczyny nieważności jako podstawy wznowienia".

Z treści cytowanego komentarza nie wynika teza jaką przedstawia skarżący. Analiza wymienionego cytatu wskazuje, iż jego autor wyraża sugestię, że rozwiązanie przyjęte w art.412 § 2 K.p.c. mogłoby funkcjonować w odniesieniu do podstaw restytucyjnych a nie przyczyn nieważności postępowania. Jest to zatem sugestia jego autora wyrażona w trybie przypuszczającym a nie wiążący pogląd. Wspomnieć tylko należy, iż sugestia ta nie została szerzej uzasadniona i pozostaje ona w sprzeczności z innym fragmentem komentarze do art.412 K.p.c. w którym wprost stwierdzono, że postanowienie o wznowieniu postępowania nie towarzyszy uchylenie przez sąd zaskarżonego orzeczenia. Sąd w obecnym składzie nie podzielił sugestii autora komentarza na którą powołał się skarżący.

Odnośnie postanowienie Sądu Najwyższego z 19 grudnia 2006r. w spr. V CO 17/06, na które powołuje się skarżący to dotyczyło one specyficznego stanu faktycznego w którym wznowiono postępowanie zakończone wyrokiem Sądu Najwyższego, uchylono ten wyrok oraz poprzedzający go wyrok Sądu Okręgowego a następnie przekazano sprawę temu Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. W wymienionym postanowieniu po wznowieniu postepowania faktycznie uchylono wyrok Sądu Najwyższego gdyż było to konieczne z uwagi na potrzebę ponownego rozpoznania sprawy przez Sąd Okręgowy. Rozstrzygnięcie przyjęte w postanowieniu w spr. V CO 17/06 nie oznacza, że w niniejszej sprawie postanowienie o wznowieniu z 12 kwietnia 2012r. jednocześnie uchyliło postanowienie w spr. [...]. Nic takiego nie wynika bowiem z sentencji postanowienia w spr. [...].

Reasumując tę część rozważań sąd uznał, że postanowienie o wznowieniu postepowania cywilnego nie oznacza, że automatyczne uchylone jest orzeczenie wydane w postępowaniu, które zostało wznowione. Sąd nie podzielił odmiennego poglądu w tym zakresie przedstawionego w skardze.

W niniejszej sprawie organy administracji słusznie uznały, że brak jest podstaw do dokonania z urzędu zmiany danych w ewidencji gruntów odnośnie właściciela działek nr 88/1, 88/3 i 197. Zmian danych ewidencyjnych dokonuje się z urzędu na podstawie dokumentów szczegółowo wymienionych w § 46 ust.2 rozporządzenia z 29 marca 2001r. Żaden z takich dokumentów nie został złożony. Z zebranego materiału dowodowego wynika natomiast, że w obrocie prawnym pozostaje nadal postanowienie Sądu Rejonowego w Radomsku z 15 marca 20112r., w spr. [...] przyznające J.S. własność spornych działek. Postanowienie z dnia 12 kwietnia 2012r. w spr. [...] nie spowodowało uchylenia postanowienia z 15 marca 2011r. J.S. jest nadal właścicielem spornych działek a więc brak jest podstaw do wpisania w ewidencji gruntów skarżącego i K.L. jako właścicieli tych działek.

Organy administracji trafnie również umorzyły postępowanie a nie odmówiły dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Należy zaznaczyć, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte z urzędu a nie na wniosek. Skoro okazało się, że brak jest podstaw do dokonania zmian ewidencyjnych to prawidłowo postępowanie zostało umorzone.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Wbrew poglądowi skarżącego postanowienie z 12 kwietnia 2012r. w spr. [...] o wznowieniu postępowania cywilnego nie spowodowało uchylenia postanowienia z 15 marca 2011r. J.S. jest nadal właścicielem trzech spornych działek. Nie został przedłożony żaden dokument, o którym mowa w § 46 ust.2 rozporządzenia z 29 marca 2001r., uzasadniający dokonanie zmian ewidencyjnych dotyczących właściciela trzech działek. Organy administracji słusznie uznały, że brak jest podstaw do wpisania skarżącego i K.L. jako właścicieli trzech działek. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę W.L.

D.Cz.