Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 460/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 140aa ust. 1-3 oraz art. 64 ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 7, 77 i 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją znak: [...] z dnia [...] marca 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej "k.p.a."), art. 64 ust. 1 i 2, art. 64 c, art. 140 aa ust. 1, 3 pkt 1 i 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. b), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137; dalej: "p.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 260; dalej: "u.d.p."), § 3 ust. 1 pkt 2 lit. b), § 5 ust 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2013 r. poz. 951) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji", "WITD") z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] nadkładającej na P. S. (dalej: "skarżący") karę pieniężną w wysokości [...] złotych.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] sierpnia 2013 r. w miejscowości S. na drodze krajowej nr [...] inspektorzy inspekcji transportu drogowego zatrzymali do kontroli zespół pojazdów składający się z trzyosiowego samochodu ciężarowego marki Volvo o nr rej. [...] wraz z dwuosiową przyczepą marki Koegel o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów kierował J. S., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem elementów betonowych ścieków w ilości 4 sztuk (ładunek podzielny) na trasie z Polski do Słowacji, w imieniu skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: P. S. PPHIU "[...]". Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r.

Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. organ I instancji działając na podstawie art. 140 aa ust. 1 – 3, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. b) p.r.d. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości [...] złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej pojazdu oraz przekraczał dopuszczalną masę całkowitą zespołu pojazdów.

Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. skarżący odwołał się od wskazanego rozstrzygnięcia organu I instancji. Uzasadniając podniósł m.in., iż stan faktyczny ustalony w protokole kontroli wyklucza konieczność wymagania dla realizowanego przewozu zezwolenia kategorii VII. Zauważył, iż pojazd podczas kontroli drogowej spełniał parametry przewidziane dla okazanego wówczas zezwolenia kategorii VI, które w jego ocenie uprawniało do wykonywania przejazdu kontrolowanym pojazdem. Ponadto skarżący zwrócił uwagę, iż podczas kontroli nie dokonano pomiarów długości, wysokości i szerokości pojazdu, co powoduje brak możliwości rzetelnego zakwalifikowania wymaganego zezwolenia. W jego ocenie organ I instancji naruszył art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 81 k.p.a., a użyte do pomiarów wagi typu SAW 10C nie zapewniają możliwości przeprowadzenia pomiarów masy całkowitej, co podano

w instrukcji, świadectwie homologacji tych wag. Skarżący zwrócił także uwagę na kwestię nazwy organu, który wydał zaskarżoną decyzję oraz kwestię odpowiedzialności kierowcy za stwierdzone naruszenia. Jednocześnie wskazał, iż podczas kontroli zaszły okoliczności wyłączające jego odpowiedzialność określone w art. 140 aa ust. 4 pkt 1 p.r.d., gdyż nie miał wpływu na powstanie naruszenia, ponieważ na skutek pomyłki załadowano niewłaściwy ładunek. Skarżący wniósł zatem o uchylenie decyzji organu I instancji jako wydanej z rażącymi błędami merytorycznymi oraz z naruszeniem przepisów prawa materialnego.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] marca 2014 r., wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję WITD. Uzasadniając GITD wskazał, iż w wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów, stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm:

- nacisk 19,25 t na podwójnej osi napędowej pojazdu (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 w górę) – przekroczenie o 0,25 t, (przekroczenie dopuszczalnej wartości

o 1,31 %);

- rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów 44,25 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie dmc o 4,25 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 10,62 %);

- podmiot wykonujący przejazd nie miał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Przedstawił ramy materialno-prawne niniejszego postępowania, przywołując brzmienie art. 2 ust. 35 a, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 p.r.d., § 3 ust. 1 pkt 2 lit. b) oraz § 5 ust 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, art. 41 ust. 1 i ust. 3 u.d.p. GITD zauważył , iż norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Powtórzył, iż podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o wartość większą niż 10 % i nie większą niż 20 %, dlatego stosownie do treści art. 140 ab ust. 1 pkt 3 p.r.d. wymierzono karę pieniężną w wysokości [...] złotych, obok stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej.

Organ odwoławczy uznał, iż w ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należy nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII – w pozostałych przypadkach, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do p.r.d. jest wydawane na przejazd pojazdu:

a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych

w kategoriach I-VI;

b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.

GITD wyjaśnił, iż ustalając kategorię zezwolenia, którą powinna legitymować się strona postępowania kieruje się następującymi kryteriami. Po pierwsze, rodzajem drogi na której stwierdzono nienormatywność pojazdu. Eliminowane są te kategorie zezwoleń, które nie mogłyby zostać przyznane na przejazd po drodze, na której stwierdzono naruszenie. Po drugie, rodzajem parametrów normatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju nie mogą być przekroczone, co oznacza, że w tym zakresie muszą być normatywne. Przy ich wyodrębnieniu posłużono się zwrotem "nie większe od dopuszczalnych". Organ zatem bada, spośród kategorii zezwoleń odpowiadającej drodze, na której stwierdzono naruszenie, parametry normatywne pojazdu, eliminując następnie te kategorie zezwoleń, które nie spełniają tego rodzaju warunków. Po trzecie, organ kieruje się rodzajem parametrów nienormatywnych pojazdów, od spełnienia których ustawodawca uzależnił uzyskanie zezwolenia. Parametry tego rodzaju mogą zostać przekroczone, ale jedynie do górnej granicy określonej przepisami prawa. Kolejną czynnością jest zatem zakwalifikowanie przekroczonego parametru do kategorii zezwolenia, dla której możliwe byłoby jego uzyskanie i które nie przekraczałoby maksymalnych, ściśle określonych wielkości dla danej kategorii zezwolenia. Jeżeli pomimo tego nie jest możliwe ustalenie kategorii zezwolenia od I do VI, to kwalifikacja stwierdzonego naruszenia jest dokonywana w oparciu o zezwolenie kategorii VII. Jeżeli zatem kontrolowany pojazd nie spełnia warunków normatywnych lub warunków nienormatywnych, albo poruszał się po kategorii drogi, dla której nie przewidziano przekroczenia parametru ustalonego podczas kontroli dla kategorii zezwoleń od I do VI, to wówczas możliwa jest kwalifikacja prawna stwierdzonego naruszenia jedynie

w oparciu o brak zezwolenia kategorii VII. Zezwolenie na tę kategorię wydaje się bowiem, gdy przekroczono wielkości dopuszczalnych odstępstw określonych

w zezwoleniach kategorii I - VI.

GITD wyjaśnił, iż skarżący na dzień kontroli legitymował się zezwoleniem kategorii VI nr [...] wydanym dnia [...] maja 2013 r. na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres [...] miesięcy w terminie od [...] maja 2013 r. do [...] maja 2015 r., które zezwalało na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego, który spełnia wymogi w zakresie masy, nacisków, wymiarów, określone w pozycji nr 6. Zauważył, iż norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Bez znaczenia pozostaje kwestia długości, szerokości, czy wysokości kontrolowanego zespołu pojazdów, skoro już na podstawie pomiaru podwójnej osi napędowej stwierdzono, iż wymagane jest zezwolenie kategorii VII. Nadto organ odwoławczy podniósł, iż w niniejszej sprawie przewożono ładunek podzielny – elementy betonowe ścieków w ilości 4 sztuk, a więc okazane zezwolenie nie uprawniałoby podmiot wykonujący przejazd właśnie do przewozu takiego ładunku – ładunku podzielnego. Jednakże w niniejszym przypadku stwierdzono, iż występuje brak zezwolenia kategorii VII ze względu na parametry wagowe uzyskane podczas czynności kontrolnych.

Organ odwoławczy wskazał, iż strona nie może przenieść odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie na kierowcę. Zauważył, iż zgodnie z art. 140aa ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, stanowi, że karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd, a ustawodawca nie wskazał kierowcy jako adresata takiej decyzji i był to zabieg celowy. Nadto GITD podniósł, iż zasada odpowiedzialności przedsiębiorstwa transportowego za naruszenia przepisów, których dopuszczają się kierowcy zapisana jest wprost w przepisach dotyczących czasu pracy kierowców. Brak jest podstaw do uznania, że strona nie miała wpływu na powstanie naruszenia, skoro naruszenie było w istocie wynikiem decyzji podmiotu wykonującego przejazd, gdyż to on wykonuje przejazd.

Organ odwoławczy zważył, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz art. 77 k.p.a. i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Nadto zawiera niezbędne elementy określone w art. 107 k.p.a. Za chybione GITD uznał również zarzut naruszenia przepisów o właściwości organu wydającego zaskarżoną decyzję. Nie stanowi bowiem naruszenia przepisów wskazanie w nazwie organu wydającego decyzję "[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego [...] K., ul. B. [...]", gdyż "[...] K., ul. B. [...]" świadczy o miejscu, siedzibie organu wydającego decyzje.

GITD wskazał, iż nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Skarżący nie dostarczył także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jego odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 p.r.d. Nadto nie znajduje zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d., gdyż przewożono elementy betonowe ścieków w ilości 4 sztuk, które nie stanowią ładunku sypkiego, ani drewna. Jednocześnie zauważył, iż podmiot wykonując przejazd powinien mieć wiedzę na temat przewożonego ładunku w zakresie jego właściwości i ilości, trasy oraz parametrów pojazdu, którym przejazd jest wykonywany. Następnie powinien wystąpić o stosowne zezwolenie, a jeżeli przepis prawa stoi na przeszkodzie w jego uzyskaniu powinien rozważyć zmianę sposobu przejazdu, aby nie narażać się na negatywne konsekwencje finansowe. Zgodnie natomiast z 64 ust. 1 p.r.d. już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. A zatem, podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Pojazd po załadunku towaru powinien być pojazdem normatywnym. Jeśli ma on trudności z takim rozmieszczeniem ładunku, który nie będzie powodował przekroczenia nacisków osi, winien rozważyć możliwość zmniejszenia ilości przewożonego towaru. Nie kto inny bowiem, ale właśnie podmiot wykonujący przejazd jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenia tych regulacji.

Organ odwoławczy wskazał, iż wyjaśnienia złożone przez skarżącego pismem

z dnia [...] sierpnia 2013 r. nie stanowią dowodów świadczących, że dochował on należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, jak i nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Dlatego też nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. To podmiot wykonujący przejazd przecież decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przejazdu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy wykonującego transport, jak i innych uczestników ruchu.

Konkludując GITD stwierdził, iż wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanego naruszenia, tj. wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, było okolicznością, na którą skarżący miał wpływ, a przy realizacji przejazdu nie dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem.

W skardze na powyższą decyzję, skarżący wniósł o jej uchylenie w całości,

a w konsekwencji uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji z dnia [...] listopada 2013 r. Wydanym rozstrzygnięciom zarzucił naruszenie:

– art. 2 Konstytucji RP oraz art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez ugruntowanie stanu niezgodnego z prawem;

– niewłaściwe przyporządkowanie stanu faktycznego do normy materialnej art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. a p.r.d.;

– niesprawdzenie oraz nieprzeprowadzenie postępowania w zakresie wysokości

i szerokości kontrolowanego pojazdu;

– zastosowanie kary za brak zezwolenia kategorii VII w sytuacji przekroczenia norm osi podwójnej napędowej, którego przedmiotowe zezwolenia nie dotyczy;

– bezpodstawne niezastosowanie zapisu art. 140 aa ust. 4 pkt 1 lit. a i b p.r.d.;

– art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia stanu faktycznego

w zakresie odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia;

– art. 80 k.p.a. poprzez pominięcie dowodów w postaci złożonych przez stronę wyjaśnień i wniosków oraz art. 123 § 1 k.p.a. poprzez niewydanie żadnego postanowienia o niedopuszczalności wskazanego dowodu z dokumentu;

– naruszenie zasady legalizmu przez bezpodstawne zastosowanie kary z art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. a do przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego;

– naruszenie przepisów o właściwości.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Rozpoznając sprawę w świetle powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2013 r. o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości [...] złotych.

Podstawę materialnoprawną nałożenia na skarżącego kary pieniężnej stanowił art. 140 aa ust 1-3 p.r.d., zgodnie z którym za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną

w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). Z kolei w ust. 3 pkt 2 cyt. przepisu przewidziano, iż karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na:

1) podmiot wykonujący przejazd;

2) podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym,

a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1.

Zgodnie z definicją pojazdu nienormatywnego, zawartą w art. 2 ust. 35a ustawy Prawo o ruchu drogowym, jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Mając na uwadze konstrukcję cytowanego przepisu stwierdzić należy, iż możliwość nałożenia na dany podmiot kary pieniężnej poprzedzać musi ustalenie, czy spełnia on przesłanki umożliwiające zakwalifikowanie go jako jednego z wymienionych enumeratywnie adresatów cytowanej normy prawnej. Następną dopiero kwestią jest konieczność wykazania, że okoliczności sprawy i dowody przypisane temu podmiotowi jednoznacznie wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu drogowego.

Jak stanowi przepis art. 64 ust. 1 p.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:

1) uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ,

a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;

2) przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa

w pkt 1;

3) pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego przez pilota, w przypadku gdy pojazd przekracza co najmniej jedną z następujących wielkości:

a) długość - 23 m,

b) szerokość - 3,2 m,

c) wysokość - 4,5 m,

d) rzeczywista masa całkowita - 60 t;

4) zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym.

Nadto zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II (ust. 2 ww. art. 64). Natomiast wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (ust. 3 art. 64). Stosownie zaś do ust. 4 art. 64 kierujący pojazdem nienormatywnym jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać uprawnionym osobom zezwolenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, albo wypis z zezwolenia w przypadku zezwolenia kategorii I.

Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 u.d.p. po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t,

z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tej ustawy. W przepisie tym znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia w drodze rozporządzenia, wykazu: dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t (pkt 1); dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do

8 (pkt 2) – mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.

Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061) określa, że droga krajowa nr 7 w miejscowości S. (po której poruszał się kontrolowany pojazd) została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 11,5 t.

Zgodnie natomiast z § 5 ust 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego, wyposażenia, nacisk osi nie może przekraczać w przypadku podwójnej osi napędowej, przy i odległości (d) między osiami, składowymi pomiędzy 1,3 m a 1,8 m (1,3 ≤ d < 1,8) - 18 ton, albo 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5c, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony. Ponadto stosownie do treści § 3 ust 1 pkt 2 lit. b) ww. rozporządzenia dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać w przypadku trzyosiowego pojazdu samochodowego

i dwuosiowej przyczepy 40 ton.

W myśl art. 140aa ust. 1 i 2 p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej, którą wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub zarządca drogi. Zasady ustalania tej kary szczegółowo określa art. 140ab p.r.d. uzależniając jej wysokość w pkt od 1 do 3 od kategorii zezwolenia, którym nie legitymował się podmiot wykonujący przejazd pojazdem nienormatywnym.

W rozpoznawanej sprawie – organy inspekcji drogowej ustaliły, że pojazd skarżącego przekraczał parametry w zakresie dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej pojazdu oraz przekroczył dopuszczalną masę całkowitą. W trakcie kontroli stwierdzono bowiem naruszenie dopuszczalnych norm w postaci: nacisku

19,25 t na podwójnej osi napędowej pojazdu – tj. przekroczono dopuszczalny nacisk

o 0,25 t; rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów 44,25 t – tj. przekroczenie dmc o 4,25 t. Nadto pojazd nie posiadał zezwolenia kategorii VII. Kierowca kontrolowanego pojazdu uczestniczący w kontroli nie zakwestionował sposobu przeprowadzonego ważenia oraz podpisał protokół kontroli bez zastrzeżeń.

Organ administracji przeprowadził obszerne wyjaśnienia co do rozumienia kategorii zezwoleń i co do ich znaczenia dla orzekanych kar pieniężnych za przejazd pojazdem nienormatywnym. Wyjaśnił zatem z jakich powodów zakwalifikowano do nałożenia kary pieniężnej przejazd do kategorii VII (art. 140ab ust. 1 pkt 3 ustawy). Otóż, norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, a zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Nadto w kontrolowanej sprawie przewożono ładunek podzielny tj. elementy betonowe ścieków w ilości 4 szt., a zatem okazane zezwolenie kategorii VI (które zezwalało na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego, który spełnia wymogi w zakresie masy, nacisków, wymiarów określone w lp. 6 załącznika nr 1 do ustawy Prawo o ruchu drogowym) nie uprawniało podmiotu wykonującego przejazd do przewozu takiego ładunku. Powyższe ustalenia tj. przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o wartość większą niż 10% i nie większą niż 20% uprawniały organy inspekcji drogowej do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w kwocie [...] złotych stosownie do art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit b) p.r.d., obok stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podzielił stanowiska skarżącego, co do dochowania przez przewoźnika należytej staranności i braku wpływu na stwierdzone naruszenie. Organ administracji odnosząc się do argumentacji skarżącego zasadnie uznał brak podstaw do zwolnienia skarżącego

z odpowiedzialności administracyjnej na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d. Przepis ten

w zakresie wskazanym w jego ust. 4 pkt 2 nie mógł mieć zastosowania w sprawie, gdyż przewożony ładunek (elementy betonowe ścieków) nie był drewnem, ani ładunkiem sypkim.

Wobec natomiast ustaleń organów inspekcji drogowej brak było także podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d. – okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych

z przejazdem, nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Należy zauważyć, iż nie wystarczy jedynie zakwestionować swojej odpowiedzialności oraz oświadczyć, iż dochowało się należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz że nie miało się wpływu na powstanie naruszenia. Z konstrukcji ww. przepisu wynika, iż to skarżący powinien udowodnić okoliczności na poparcie twierdzeń przywołanych w toku postępowania administracyjnego. Zatem brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć, a podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności, aby prowadzona działalność gospodarcza była wykonywana zgodnie z przepisami prawa (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 378/13 z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2165/12 oraz z dnia 24 czerwca 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 604/13).

W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę – organy administracji drogowej słusznie przyjęły, że podnoszone przez skarżącego w piśmie

z dnia [...] sierpnia 2013 r. okoliczności, nie usprawiedliwiają powstania naruszenia,

a tym bardziej nie świadczą o dochowaniu należytej staranności w realizacji przez podmiot wykonujący przejazd czynności związanych z przewozem, jak również nie uprawdopodobniają, że przewoźnik nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Podmiot wykonujący przejazd posiadając wiedzę na temat ładunku, który podjął się przetransportować powinien był podjąć kroki celem takiego załadunku, aby pojazd po wykonaniu czynności załadunkowych był normatywnym. Natomiast sposób doboru określonych środków (stworzenia własnych procedur załadunku, szczegółowa organizacja pracy, ustalenie trasy przejazdu) jest kwestią indywidualną podmiotu wykonującego tenże przejazd.

Za niezasadną Sąd uznał argumentację skarżącego, iż wagi użyte podczas kontroli nie mogły być wykorzystywane do wyznaczenia dmc. Należy zauważyć, iż – jak wskazał organ odwoławczy – do pomiarów nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów zastosowano przenośne wagi do pomiarów statycznych typu SAW 10C o nr fabrycznych CH 953130 i CH 953344, które legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji. Natomiast zastosowany przez organy inspekcji drogowej sposób ważenia (przy pomocy dwóch wag, gdzie wyniki pomiarów poszczególnych osi są sumowane, w wyniku czego otrzymuje się naciski na osiach wielokrotnych oraz masę całkowitą pojazdu) jest zgodny z instrukcją producenta.

W niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że organy w toku postępowania zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie

z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.), oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w decyzjach,

w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.