Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 692/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2017-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

SENTENCJA

Dnia 22 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Ławniczak Sędziowie WSA Ireneusz Fornalik WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Małgorzata Błoszyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2017 roku przy udziale sprawy ze skargi x na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [ ...] roku nr [ ...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...]r. utrzymał

w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. o ustaleniu [...] kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego.

Wskazane wyżej decyzje wydane zostały w oparciu o następujące ustalenia:

[...] w dniu [...]r. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na [...] r. (wniosek kontynuacyjny), załączając deklaracje pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007 – 2013 oraz [...] załączników graficznych.

We wniosku zadeklarował realizację następujących pakietów:

2.- Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.3 – Trwałe użytki zielone ( dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...]ha

3.–Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.2. Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na powierzchni [...] ha

4.-Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami NATURA 2000 w wariancie 4.1 – Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...]ha

5.–Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach NATURA 2000 w wariancie 5.1 – ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...] ha.

Kolejnymi korektami wniosku z dnia [...]r. dokonywał zmian wniosku.

W dniu [...]r. ( data wpływu do organu) [...] złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w przypadku przeniesienia posiadania gruntów lub stada zwierząt ras lokalnych, składając oświadczenie o kontynuowaniu realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego w ramach PROW na lata 2007 – 2013.

Ostatecznie po dokonaniu kolejnych zmian wniosku wnioskodawca zadeklarował następujące pakiety:

2.- Rolnictwo ekologiczne w wariantach:

2.1 – Uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...] ha

2.3 – trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...]ha

3.– Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariantach:

3.1.1. Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na powierzchni [...] ha

3.1.2. Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na powierzchni [...]ha

4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami NATURA 2000 w wariancie 4.1 – Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...] ha

5.– Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach NATURA 2000 w wariancie 5.1 – ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...]ha

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją wydaną w dniu [...] r. przyznał wnioskodawcy płatność rolnośrodowiskową (w pomniejszonej wysokości ) w kwocie [...] zł z tytułu

2.- Rolnictwo ekologiczne w wariantach:

2.1 – Uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...] ha

2.3 – trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...]ha

3.–Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie:

3.1.2. Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na powierzchni [...]ha

4.-Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami NATURA 2000 w wariancie 4.1 – Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni[...] ha

5.–Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach NATURA 2000 w wariancie 5.1 – ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...] ha oraz

odmówił przyznania płatności z tytułu

3.– Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie:

3.1.1. Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na powierzchni [...]ha, a także

umorzył postępowanie w części dotyczącej wskazanych w decyzji działek rolnych, odnośnie których wnioskodawca wycofał wniosek o przyznanie płatności.

Wyjaśniając dokonane pomniejszenia wysokości przyznanej płatności organ wskazał:

W wariancie 2.3 – trwałe użytki zielone działka [...] położona na działce ewidencyjnej [...] została po raz pierwszy zadeklarowana przez wnioskodawcę zmianą wniosku dokonaną w dniu [...]r.

W wariancie 2.1 – Uprawy rolnicze, działka rolna [...] położona na działce ewidencyjnej [...] została po raz pierwszy zadeklarowana przez wnioskodawcę zmianą wniosku dokonaną w dniu [...] r. Na działkę te nie złożono również wniosku

o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności.

Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia r[...]. przyznał [...]płatności rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości.

Jak wyjaśnił organ, zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej

w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów., objęty obszarem zatwierdzonym

w rozumieniu art. 6 ust 2 lit c rozporządzenia Komisji nr 65/2011. W związku z powyższym do działki rolnej [...]oraz do działki rolnej [...] organ odmówił przyznania płatności.

Wskazano również, że wnioskodawca nie przejął wariantu 2.3. na działce ewidencyjnej nr [...], jak wskazał w zmianie do wniosku z dnia [...]. , bowiem [...] nie podjęła w ramach tego wariantu zobowiązania.

Uzasadniając odmowę przyznania płatności w ramach pakietu 3.1.1. Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na powierzchni [...] ha, organ wyjaśnił, że podejmując zobowiązanie w r. [...] wnioskodawca nie zobowiązał się do realizacji wariantu 3.11, stąd tez płatność w tym zakresie została odmówiona. Również odnośnie tego wariantu, wnioskodawca nie złożył wniosku o przejęciu zobowiązania na jego realizację na działce nr [...].Organ wyjaśnił również, że wnioskodawca nie przejął wariantu 3.1.1. na działce ewidencyjnej nr [...], jak wskazał w zmianie do wniosku

z dnia [...] r., bowiem [...]nie podjęła w ramach tego wariantu zobowiązania.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję wyjaśnił, że w ramach wariantów 2.1. i 2.3 wnioskodawca zadeklarował do płatności nową działkę ewidencyjną nr [...], która w świetle obowiązujących przepisów - § 6 ust 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania program rolnośrodowiskowy objętego programem rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007 – 2013 ( Dz. U. z 2013 r., poz. 361 ze zm.) nie może być dodana w drugim roku trwania realizowanego zobowiązania.

Wnioskodawca nie złożył również wniosku o wstąpienie do toczącego się postępowania w sprawie przyznania kolejnej płatności rolnośrodowiskowej i nie zobowiązał się do kontynuowania zobowiązania podjętego przez przekazującego działkę nr [...]. Zatem płatność d tej działki nie może być przyznana.

Organ wyjaśnił również, że płatność w ramach pakietu 3.1.1 została odmówiona, ponieważ [...] podejmując zobowiązanie rolnośrodowiskowe w [...] r. nie podjął zobowiązania na realizację tego wariantu. Natomiast wariant 3.1.1 zgodnie

z uregulowaniami wskazanymi w § 51 ust 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. rolnik może kontynuować realizację tego zobowiązania, jeśli podjął je przed dniem 15 marca, 2011 r. na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w § 58, w zakresie pakietu 3.W aktach sprawy brak wniosku o przejęciu zobowiązania na realizacje wariantu 3.11. na działce ewidencyjnej [...].

Organ wyjaśnił również, że wnioskodawca nie przejął wariantu 2.3 ani wariantu 3.1.1. na działce ewidencyjnej nr , [...] jak wskazał w zmianie do wniosku z dnia [...] r., bowiem[...] nie podjęła w ramach tych wariantów zobowiązania. Dla działki ewidencyjnej nr [...][...] podjęła zobowiązanie do wariantu 2.1 rolnictwo ekologiczne – uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności na powierzchni [...] ha, natomiast[...] w dniu [...]r. złożył zmianę do wniosku, w której wskazał, że rzeczywista uprawa na działce rolnej położonej na tej działce na powierzchni [...] ha to łąka trwała, a deklarowany wariant to 2.3, czyli rolnictwo ekologiczne trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności. Zatem, co podkreślił organ, wnioskodawca nie dochował zobowiązania na tej działce podjętego przez przekazującą, co skutkuje brakiem przyznania płatności do powierzchni [...]ha.

Organ wyjaśnił również, że na obniżenie płatności miał wpływ również fakt, że wnioskodawca w dniu [...]r. wycofał działki rolne w wraz z nimi działki ewidencyjne, na które w [...] r. podjął zobowiązanie w ramach realizowanego wariantu 5.1 - działki rolne [...]) oraz działkę rolną [...], na której w[...] r. podjął zobowiązanie w ramach wariantu 3.1.2

Zgodnie natomiast z § 38 ust 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., jeżeli rolnik nie zachował któregokolwiek z występujących

w gospodarstwie rolnym i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych i elementów krajobrazu rolniczego nieużytkowanych rolniczo, o których mowa w § 4 ust 2 pkt 1, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje temu rolnikowi w wysokości zmniejszonej o[...]% w roku, w którym stwierdzono takie uchybienie. Zatem płatność została obniżona o [...]%.

Organ wyjaśnił także, ze organ uznał za skuteczne przejęcie działek ewidencyjnych nr [...]. Wnioskodawca zobowiązał się do kontynuowania zobowiązania podjętego przez przekazująca ww. działki ewidencyjne [...]. Jednakże, dla działki ewidencyjnej nr [...][...] podjęła zobowiązanie do wariantu 2.1 rolnictwo ekologiczne – uprawy rolnicze

z certyfikatem zgodności na powierzchni [...]ha, natomiast [...] w dniu [...]r. złożył zmianę do wniosku, w której wskazał, że rzeczywista uprawa na działce rolnej położonej na tej działce na powierzchni [...] ha to łąka trwała

a deklarowany wariant to 2.3, czyli rolnictwo ekologiczne trwałe użytki zielone

z certyfikatem zgodności. Zatem, co podkreślił organ, marek Wojtczak nie dochował zobowiązania na tej działce podjętego przez przekazującą, co skutkuje brakiem przyznania płatności do powierzchni [...]ha.

Odnosząc się do składanych przez wnioskodawcę zmian wniosku, organ odwoławczy wskazał, że zmiany, które zostały zgłoszone do dnia [...] r. zostały uznane przez organ i podlegały weryfikacji. Natomiast zmiana złożona

w dniu [...] r., jak również zmiana z dnia [...] r. zostały złożone po terminie, zatem powierzchnie jak i warianty nią dodane nie mogły być brane pod uwagę podczas rozpatrywania sprawy.

Odnosząc się do kwestii ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, organ wskazał na treść art.29 ust.1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. nr 98, poz.634 ze zm.), wyjaśniając że przedmiotem postępowania prowadzonego na podstawie powołanego przepisu jest ustalenie, czy

w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków

z wymienionych w tym przepisie funduszy. Organ wskazał, że w toku postępowania prowadzonego w sprawie przyznania [...] płatności na [...] r. stwierdzono, że beneficjent zmniejszył powierzchnię użytków rolnych objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym i tym samym nie realizuje zobowiązania o którym mowa w § 4 ust 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013, poz. 361 ze zm.) oraz nie zachował na terenie gospodarstwa powierzchni trwałych użytków zielonych, określonych w planie działalności rolnosrodowiskowej. W związku z niezachowaniem na terenie gospodarstwa powierzchni TUZ , płatność na rok [...] przyznana stronie na mocy wskazanej wyżej decyzji, została, na podstawie § 38 ust. 6 rozporządzenia, ustalona w wysokości zmniejszonej o [...] %.W konsekwencji braku dotrzymania 5-letniego zobowiązania dotyczącego programu rolnośrodowiskowego, uzyskane płatności uznane za nienależnie pobrane, podlegają zwrotowi.

Jako podstawę prawną windykacji organ wskazał § 39 ust 1 i 2 ww. rozporządzenia Ministra i Rolnictwa Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 oraz art. 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 styczna 2011 roku ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28.01.2011, str. 8, z późn. zm.).

[...] wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Poznaniu, w której domagając się uchylenia zaskarżonych decyzji zarzucił:

1. przedwczesne wydanie decyzji w przedmiocie zwrotu płatności albowiem decyzji Kierownika Agencji restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]stanowiąca podstawę wydania niniejszej decyzji, nie jest ostateczna w toku instancji, strona złożyła odwołanie do Dyrektora ARiMR

2.naruszenie prawa materialnego art. 5 ust 4 rozporządzenia Komisji (WE) ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady ( WE) nr 1698/20055, skutkujące przyjęciem, że nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie, podczas gdy płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwej władzy – ARiMR

i w tym stanie rzeczy płatność nie podlega zwrotowi

3. naruszenie prawa materialnego art. 5 ust 4 rozporządzenia Komisji (WE) skutkujące przyjęciem, że on zastosowania w niniejszej sprawie, podczas gdy od daty dokonania płatności upłynęło 12 miesięcy i w tym stanie rzeczy płatność nie podlega zwrotowi

4. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 107 § 1 i 3 k.p.a. polegające na nie wywiązaniu się z obowiązku zawarcia

w zaskarżonym akcie pełnego uzasadnienia prawnego i faktycznego i w zasadzie ograniczenie się do dokonania ich wykładni i wskazania zakresu ich zastosowania

5 obrazę przepisów prawa materialnego , mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 4 ust 1 lit h rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, zgodnie z którym trwałe użytki zielone są to grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielonych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewnych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres pięciu lat lub dłużej, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że beneficjent nie zachował trwałych użytków zielonych i w konsekwencji niezasadne zmniejszenie płatności o [...]%.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji

i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego

w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a -c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a.

Przy czym, w myśl art. 134 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, co oznacza, że ma prawo, a nawet obowiązek, wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wskazanych wyżej ustaw, Sąd uznał, że skarga jest niezasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]o ustaleniu [...]kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego

Zgodnie z art. 29 ust. 1, 2 i 8 ustawy z 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w drodze decyzji administracyjnej ustala kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1. pochodzących z funduszy Unii Europejskiej; 2 krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej.

Zgodnie z § 39 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013, poz. 361 ze zm.) płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi jeżeli rolnik nie realizuje całego zobowiązania rolnośrodowiskowego, w szczególności w związku z niesporządzeniem planu działalności rolnośrodowiskowej albo sporządzeniem go niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu, lub nie spełnia innych warunków przyznania płatności rolno środowiskowej określonych w rozporządzeniu. Płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi również w przypadku, gdy rolnik zmniejszył obszar, na którym powinien realizować zobowiązanie rolnośrodowiskowe, do powierzchni mniejszej niż powierzchnia, do której została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa

w ramach tego pakietu, przy czym zwrotowi podlega ta część płatności, która została przyznana do działki rolnej objętej zmniejszeniem (§ 39 ust. 2 pkt 2 ).

Jak wynika z § 2 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., koniecznymi warunkami przyznania płatności rolnośrodowiskowej - obok wymogów określonych w pkt 1 i 2 - jest realizacja przez rolnika 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L z 2005 r. nr 277, s. 1, z późn. zm.). Określone wyżej zobowiązanie rolnośrodowiskowe, obejmuje wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej (pkt 3) oraz spełnienie warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określonych w rozporządzeniu. Jak stanowi natomiast § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 1698/2005, rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L z 2009 r. nr 316, s. 1, z późn. zm.), zwane dalej "trwałymi użytkami zielonymi" (TUZ), oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody.

W przypadku dokonania nienależnej płatności, jak stanowi art. 5 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE Nr L 25, str. 8 z 28 stycznia 2011 r. ze zm.) beneficjent zwraca odnośną kwotę powiększoną o odsetki obliczone zgodnie z ust. 2. Wyjątki w tym zakresie przewidziane zostały jedynie w okolicznościach określonych w ust. 3. Zgodnie zaś z art. 18 ust. 1 zdanie drugie tego rozporządzenia,

w przypadku zobowiązań wieloletnich, zmniejszenia pomocy, wykluczenia

i odzyskiwanie mają zastosowanie również do kwot wypłaconych już z tytułu tego zobowiązania w latach wcześniejszych.

W kontrolowanej sprawie, jak wynika z ustaleń faktycznych dokonanych przez organy skarżący składając wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok [...]r. zobowiązał się do przestrzegania warunków uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym przez okres 5 lat od dnia rozpoczęcia jego realizacji.

We wniosku kontynuacyjnym o przyznanie płatności na [...]r. (zmiana do wniosku [...] r.) w wariancie 2.3 – Trwałe użytki zielone skarżący zadeklarował po raz pierwszy działkę [...] położoną na działce ewidencyjnej [...].

W związku z powyższym do działki rolnej [...] organ odmówił przyznania płatności. Ponadto, na działce ewidencyjnej [...] na zadeklarowanej powierzchni [...] ha, jak ustalił organ, użytkowany jest trwały użytek zielony, a nie jak deklarowano wcześniej mieszanka wieloletnia traw z motylkowatymi drobnonasiennymi. Ponadto, do wskazanej powierzchni [...] ha wnioskodawca nie przejął zobowiązania rolnośrodowiskowego do pakietu 2.3 oraz 3.1.1, jak wskazano w piśmie wnioskodawcy z dnia [...]r., ponieważ przekazując grunty [...] nie podjęła takiego zobowiązania.

W wariancie 2.1 – Uprawy rolnicze, wnioskodawca zadeklarował we wniosku kontynuacyjnym o przyznanie płatności na [...] r. (zmiana do wniosku [...] r.) po raz pierwszy działkę [...] położoną na działce ewidencyjnej [...]. W związku

z powyższym również do tej działki rolnej organ odmówił przyznania płatności. Ponadto, na działkę tę, położoną na działce ewidencyjnej nr [...], wnioskodawca nie złożył również wniosku o przejęcie zobowiązania na realizację wariantu 3.1.1.

Organ ustalił także, że wnioskodawca w dniu [...] r. wycofał działki rolne a wraz z nimi działki ewidencyjne, na które w [...]r. podjął zobowiązanie w ramach realizowanego wariantu 5.1 - działki rolne[...] ) oraz działkę rolną , [...] na której w [...] r. podjął zobowiązanie w ramach wariantu 3.1.2.

Powyższe ustalenia, jak wynika ze skargi, nie są kwestionowane przez skarżącego.

Zdaniem Sądu, organy prawidłowo, w oparciu o poczynione ustalenia oceniły, że wystąpiły przesłanki uzasadniające ustalenie skarżącemu kwoty nienależnie pobranych płatności.

Realizując 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe skarżący zobowiązany był zatem utrzymać trwałe użytki zielone przez cały zadeklarowany okres. Wywiązanie się

z obowiązków przyjętych w ramach programu ocenia się bowiem w całym okresie 5 -letniego zobowiązania, a stwierdzenie uchybień w realizacji tego programu oznacza niedotrzymanie zobowiązania i powoduje obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności za cały okres ich pobierania. Wycofanie przez skarżącego z wniosku

o przyznanie płatności kontynuacyjnej w [...]r. części działek, na których w [...]r. podjął zobowiązanie w ramach realizowanego wariantu 5.1 - działki rolne [...]) oraz działka rolną [...], na której w [...] r. podjął zobowiązanie w ramach wariantu 3.1.2, spowodowało brak zachowania w gospodarstwie rolnym i określonych

w planie działalności rolnośrodowiskowej TUZ i zmniejszenie powierzchni użytków rolnych objętych zobowiązaniem. Stąd też, jak prawidłowo ustaliły i oceniły organy,

w przypadku stwierdzenia w [...] r. niespełnienia przez beneficjenta któregokolwiek

z wymogów w ramach określonych pakietów i ich wariantów, na podstawie art. 18 rozporządzenia nr 65/2011, przyznana płatność rolnośrodowiskową podlega odzyskaniu w części, której dotyczy niespełnienie wymogu.

W świetle ustalonych i przedstawionych wyżej okoliczności, w ocenie Sądu, organy prawidłowo uznały, że kwota płatności rolnośrodowiskowej

w wysokości [...] zł jest płatnością nienależną w rozumieniu art. 5 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011, podlegającą zwrotowi.

Jednocześnie, zdaniem Sądu, nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 5 ust. 3 ww. rozporządzenia nr 65/2011. Zgodnie z tym przepisem obowiązek zwrotu,

w przypadku dokonania nienależnej płatności, nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta

w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności.

Sąd w pełni podziela ocenę dokonaną w tym zakresie przez organy, że wypłacone skarżącemu w dniu [...] r. na podstawie decyzji z dnia [...]r. nie wynikały z pomyłki organu, bowiem w dniu wydania decyzji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR nie posiadał informacji, z których wynikałoby, że producent zmniejszy powierzchnię objętą zobowiązaniem oraz nie zachowa na terenie gospodarstwa powierzchni trwałych użytków zielonych określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej. Ponadto, jak słusznie wskazał organ, rolnikowi znane były zasady i tryb realizacji programu rolnośrodowiskowego wynikające ze wskazanych wyżej przepisów. Składając wniosek o przyznanie płatności oświadczył bowiem, że znane mu są zasady tryb i warunki uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym,

o czym świadczy podpis rolnika pod oświadczeniem. Niewątpliwie zatem

w przedmiotowej sprawie niedotrzymanie zobowiązań wieloletnich przez skarżącego nie wynikało z pomyłki organu, a z zaniechania prowadzenia przez beneficjenta działalności rolniczej na terenach objętych zobowiązaniem.

Nieuzasadniony jest również zarzut naruszenia w niniejszej sprawie art. 4 ust 1 lit h rozporządzenia (UE) nr 1307/2013, w zakresie, w jakim skarżący kwestionuje ustalenia organów dotyczące braku zachowania przez beneficjenta trwałych użytków zielonych i w konsekwencji zmniejszenie płatności o [...]%. Kwestie te bowiem zostały rozstrzygnięte decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia[...] r. utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. o przyznaniu [...] płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości.

Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organy art. 107 § 3 k.p.a., który stanowi, że każda decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne, zawierające wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, oraz uzasadnienie prawne czyli wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji,

z przytoczeniem przepisów prawa. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organy obu instancji powyższym obowiązkom sprostały.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.