Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 276/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 71 ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant starszy asystent sędziego Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2017 r. sprawy ze skargi G. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2016 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B, na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 72, ust. 1, art. 75 ust. 1 pkt 4 i art. 77 ust.1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 ze zm.) oraz § 3 ust. 1 pkt 60 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza K. z dnia [...] r. nr [...], ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa biogazowi o mocy 2MW na nieruchomości położonej w Ł. na działce nr [...], w Ł. , obręb Ł. , gmina K.".

Przedmiotowa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] r. spółka K. w S. złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody dla realizację przedsięwzięcia pn.: "Budowa biogazowi o mocy 2MW na nieruchomości położonej w Ł. na działce nr [...], w Ł., obręb Ł. , gmina K.". Przedsięwzięcie, zajmujące ok. 2 ha z działki [...], ma składać się z hali przyjęć, składu i magazynu substratów przed procesem fermentacji, urządzeń dozujących substraty do komór fermentacyjnych, komór fermentacyjnych, zbiornika podziemnego płynnych substratów, urządzenia do separacji masy pofermentacyjnej, suszarni i wiaty, zbiorników biogazu, urządzenia do oczyszczania biogazu, układu kogeneracyjnego, wiaty separacji masy pofermentacyjnej, urządzeń i aparatury zabezpieczającej, monitorującej i sterującej przebieg procesów, infrastruktury towarzyszącej w tym utwardzenie dróg i placów, stacji transformatorowej i linii łączącej stację z siecią SN oraz węzła wytwarzania odpadów organicznych. Jako cel projektu wskazano budowę i eksploatację instalacji pozwalającej produkować energię elektryczną i cieplną z biogazu pochodzącego ze źródeł odnawialnych, przy wykorzystaniu lokalnego potencjału technicznego, w oparciu o surowce dostępnie lokalnie z gospodarstwa rolnego i zakładów przetwórstwa rolniczego w gminie.

Organ pierwszej instancji uznał, że planowana inwestycja jest przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 45 i 80 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Organ wskazał, że teren planowanej inwestycji nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Realizacja inwestycji wymaga natomiast zmiany przeznaczenia gruntu, która może nastąpić na mocy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wobec powyższego, Rada Miejska w K. przystąpiła do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru części wsi Ł. i W. Królewski położonego w gminie K.. Zgodnie ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy K. uchwalonym Uchwałą nr XXXIX/440/09 Rady Miejskiej w K. z dnia [...] r. teren, na którym planowana jest inwestycja określony jest jako obszar rolny, na którym dopuszcza się lokalizację generatorów energii odnawialnej (np. biogazownie), oraz obszary zagrożone erozją.

Organ pierwszej instancji wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B. (RDOŚ) i do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. (PPIS), jako organów uzgadniających o opinie, czy dla przedmiotowego przedsięwzięcia wymagana jest ocena oddziaływania na środowisko. Jak wynika z odpowiedzi udzielonych przez organy uzgadniające oba uznały, że dla planowanego przedsięwzięcia istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W związku z powyższym, Burmistrz wydał w dniu [...]. postanowienie o nałożeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania nu środowisko i ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia nu środowisko. Wnioskodawca przedmiotowy raport przedłożył w dniu [...]

Uzgadniając przedmiotowy raport, PPIS w piśmie z dnia [...]. wyraził opinię, że realizacja przedsięwzięcia wymaga spełnienia wskazanych w opinii warunków. Natomiast RDOŚ, postanowieniem z dnia [...]., odmówił uzgodnienia realizacji planowanego przedsięwzięcia uzasadniając to tym, iż przedłożona przez wnioskodawcę dokumentacja zawiera błędy merytoryczne, jest nierzetelna i oparta na niewłaściwych założeniach.

Pismem z dnia [...]. wnioskodawca przedłożył nowy raport oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia opracowany przez P. Sp. [...] z K.. Ponownie uzgadniając raport PPIS wyraził opinię, że realizacja przedsięwzięcia wymaga spełnienia szczegółowo określonych w opinii warunków. RDOŚ, postanowieniem z dnia [...]., uzgodnił realizację planowanego przedsięwzięcia pod warunkiem prawidłowego rozwiązania gospodarki ściekowej z wykluczeniem zastosowania zbiorników bezodpływowych.

Z warunkami określonymi przez RDOŚ nie zgodzili się mieszkańcy wsi Ł. , którzy w dniu [...] r. wnieśli protest, w którym zwrócili uwagę na obawy dotyczące kwestii przejezdności drogi oraz obawy co do zapachów towarzyszących eksploatacji tej inwestycji, transportu materiałów potrzebnych do budowy i wsadu do biogazowni po drodze polnej nr [...] pojazdami o ładowności ok. 30 ton, a także utrzymania drogi, z której korzystają mieszkańcy, gdyż zdewastowanie tej drogi uniemożliwi mieszkańcom dojazd do sklepu, ośrodka zdrowia, apteki, szkoły podstawowej oraz przystanku autobusowego. W dniu [...], mieszkańcy Ł. złożyli sprzeciw dotyczący warunków określonych w postanowieniu RDOŚ z dnia [...] r., w szczególności w zakresie rozwiązania gospodarki ściekowej - wykluczeniem zbiorników bezodpływowych. Następnie mieszkańcy wsi Ł. pismami z [...] oraz [...] r. wnieśli kolejne protesty, w których oznajmili, że nie zgadzają się z budową biogazowi oraz z wyznaczoną pomiędzy budynkami trasą przejazdu pojazdów, do budowy i obsługi instalacji. Protesty przekazane zostały do organów współdziałających.

Pismem z dnia [...]. wnioskodawca złożył nowy raport oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia. Organ pierwszej instancji ponownie wystąpił do organów uzgadniających o uzgodnienie nowych warunków do wydania decyzji.

Pismem z dnia [...] r. stu dwudziestu dwóch mieszkańców Sołectwa Ł. i W. Królewski wniosło protest, w którym stwierdzili, że planowana inwestycja doprowadzi do negatywnych skutków społecznych i przyrodniczych. Zarzucili przedsięwzięciu, że zagrożony zostanie jedyny zakątek wypoczynkowy, do którego przyjeżdżają mieszkańcy pobliskich sołectw i miasta, znacznie spadnie wartość pobliskich nieruchomości, duże będą straty społeczne. W opinii protestujących, biogazownia o takiej mocy winna być pobudowana z dala od skupisk ludzkich. Pobudowanie biogazowni w planowanym miejscu spowoduje uciążliwy zapach, który będzie docierał do mieszkań protestujących, skażenie wody oraz gruntu pod uprawy, negatywny wpływ na zdrowie mieszkańców. ograniczenie szans rozwoju agroturystyki oraz zwiększenie uciążliwości ruchu na drodze, a także ich niszczenie przez samochody dowożące substraty. Protestujący wnieśli ponadto o przedstawienie przez inwestora ekspertyzy drogi gminnej zlokalizowanej na działkach [...] pod kątem stwierdzenia, czy spełniają one wymogi poruszania się po nich aut o tonażu 30 Mg.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w piśmie z dnia [...] r. (znak: [...]) wydał opinię, w której uzgodnił warunki do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach planowanego przedsięwzięcia nakazując: odprowadzanie wód opadowych z utwardzonych placów do zbiornika bezodpływowego, po uprzednim podczyszczeniu w separatorze substancji ropopochodnych, odizolowanie terenu inwestycji od przyległych terenów pasami zieleni średnio- i wysokopiennej, zakaz wykraczania ewentualnej szkodliwości związanej z eksploatacją biogazowni poza teren będący w dyspozycji inwestora oraz narzucając obowiązek projektowania inwestycji zgodnie z obowiązującymi przepisami, przyjmując technologie uwzględniające wymogi ochrony środowisku w tym zdrowia ludzi.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w B. w dniu [...]. wydał postanowienie znak: [...], w którym uzgodnił wskazane warunki do realizacji planowanego przedsięwzięcia.

Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. nr [...] Burmistrz K. ustalił dla spółka K. w S. środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn.: "Budowa biogazowi o mocy 2MW na nieruchomości położonej w Ł. na działce nr [...], w Ł. , obręb Ł. , gmina K.", określając jednocześnie rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczeniami uciążliwości dla terenów sąsiednich, wymogi dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymienionej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, w szczególności w projekcie budowlanym, w przypadku decyzji niezbędnej do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Ponadto organ pierwszej instancji w przedmiotowej decyzji stwierdził konieczność zapobiegania, ograniczenia i monitorowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, prowadzenia monitoringu obiektów urządzeń i instalacji w zakresie dotrzymania obowiązujących standardów wynikających z harmonogramu i terminów określonych w decyzji dopuszczającej obiektu do eksploatacji, przy czym wyniki z monitoringu należy przedstawić w terminie 18 miesięcy od dnia dopuszczenia przedsięwzięcia do eksploatacji, wykonania analizy porealizacyjnej w pełnym zakresie analizowanych w raporcie składników środowiska, po upływie 6 miesięcy od dnia oddania obiektu do użytkowania, zastosowania odpowiednich środków ochronnych, w przypadku stwierdzenia przekroczeń wartości dopuszczalnego prawem hałasu lub innych przekroczeń, w przypadku wykonywania działalności pogarszającej stan środowiska, konieczne będzie podjęcie odpowiednich decyzji nakazujących wstrzymanie takich działalności, do czasu zainstalowania urządzeń lub wykonania innych czynności zabezpieczających środowisko.

Od wyżej wskazanej decyzji odwołania jednakowej treści wnieśli: A. K., S. O., K. O., M. G., H. G., M. O., J. P., G. N., A. K. i W. S..

Odwołujący się zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenie m.in. art. 7, art. 77 §1 oraz art. 80 kpa poprzez niewłaściwe przyjęcie, że uzgodniony przez RDOŚ oraz PPIS raport oddziaływania inwestycji na środowisko jest prawidłowy i wyczerpujący oraz że nie wymaga dodatkowej opinii biegłego w zakresie oceny zasadności raportu, brak wyczerpującego zebrania dowodów w sprawie i pominięcie okoliczności, że planowana inwestycja położoną jest zbyt blisko zabudowy mieszkaniowej, rezerwatów przyrody "[...]" i rezerwatu "[...]" oraz jezior, nie ustalono wartości odorantów oraz poziomu akustycznego związanego z planowaną inwestycją, nie ustalono częstotliwości przewożenia substratów na teren biogazowi, nie dokonano analizy w zakresie miejsca przekazywania odpadów technologicznych i nie ustalono, do jakiej oczyszczalni będą przewożone nieczystości płynne. Odwołujący się zarzucili zaskarżonej decyzji ponadto naruszenie art. 5, art.29, art. 33 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji ("uouioś") poprzez brak odpowiednio zrealizowanej procedury udziału społeczeństwa w postępowaniu oraz naruszenie art. 77 ust. 1 pkt 1 i art. 80 ust. 1, 85 ust. 2 pkt 1 uouioś poprzez wydanie decyzji sprzecznej z postanowieniem RDOŚ w B. z [...] r. oraz pominięcie wniosków społeczeństwa co do negatywnego wpływu planowanej inwestycji na środowisko i nieuwzględnieniu w decyzji ustaleń zawartych w raporcie o oddziaływaniu inwestycji na środowisko. Odwołujący się podkreślili, że organ pierwszej instancji złamał przepisy art. 82 ust. 1 i art. 66 uouioś poprzez brak obligatoryjnych elementów decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania inwestycji oraz art. 73 § 1 Kpa poprzez odmowę sporządzenia fotografii akt postępowania, a przez to ograniczenia dostępu strony do akt postępowania.

Wymienioną uprzednio decyzją z dnia [...] r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza K..

Organ drugiej instancji wskazał na konieczność uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w sytuacji, w której przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Kolegium podniosło, że w przypadku tego organu wymagane jest, zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 1 ustawy, uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia natomiast od organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej oczekuje się, w myśl art. 77 ust. 1 pkt 2 ustawy, jedynie wyrażenia opinii. SKO zwróciło również uwagę, że organy współdziałające nie powinny wykraczać poza granice uprawnień przyznanych im przez przepisy prawa, każdy z nich ma bowiem inny zakres przedmiotowy działania oraz inne merytoryczne przygotowanie do oceny planowanego przedsięwzięcia, wynikające z zakresu jego działalności.

W ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie, przy wydawaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach powinny być wzięte pod uwagę wyniki oceny oddziaływania na środowisko, w tym uzgodnienie RDOŚ w B.. W sytuacji, w której organ ten pozytywnie uzgodnił warunki realizacji przedsięwzięcia, Burmistrz K. nie miał podstaw do wydawania decyzji odmownej.

Jak wskazało Kolegium, planowane przedsięwzięcie znajduje się poza terenami objętymi formą ochrony wskazanej w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2013 r., poz. 627 ze zm.), w tym rezerwatem "[...]" oraz poza wyznaczonymi, mającymi znaczenie dla Wspólnoty i projektowanymi przekazanymi do Komisji Europejskiej obszarami Natura 2000.

Na odprowadzenie ścieków wód opadowych i roztopowych wymagane jest odrębne pozwolenie wodno-prawne, które określa szczegółowe warunki na podstawie odrębnej dokumentacji, jaką jest operat wodno-prawny. Natomiast w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wskazano konieczność zastosowania separatora do podczyszczania wód opadowo-roztopowych przed wprowadzeniem ich do gruntu.

Organ wskazał, że wnioskodawca oraz mieszkańcy sołectwa z pobliskich nieruchomości zaopatrywani są w wodę pitną z gminnego wodociągu, ze stacji uzdatniania wody W. i W. , a nie ze studni w Ł. . Wykonanie i eksploatowanie inwestycji zgodnie z obowiązującymi normami prawnymi i przyjętą technologią nie powinno spowodować zanieczyszczenia warstwy wodonośnej.

Kolegium podniosło, że kwestia zaorania drogi jest przedmiotem odrębnego postępowania prawnego w tym zakresie.

Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że w świetle obowiązujących obecnie rozwiązań prawnych, do uzgodnienia i opinii organów współdziałających nie stosuje się przepisów kpa wskazując jednocześnie, że strony zawiadamiane były o wszczęciu postępowania i o wszystkich podejmowanych w sprawie czynnościach w drodze wysyłania im zawiadomień na adresy domowe oraz w sposób zwyczajowo przyjęty – na tablicach ogłoszeń i na stronie internetowej Urzędu Miejskiego. Udział społeczeństwa został zatem zapewniony.

SKO wskazało, że w toku prowadzonego postępowania brane były pod uwagę wnoszone przez strony uwagi, na wniosek G. N. została zmieniona trasa wjazdu i wyjazdu z planowanej inwestycji. Żądanie wykonania przez wnioskodawcę ekspertyzy nośności drogi, której nie jest zarządcą jest natomiast nieuprawnione, dlatego też w decyzji wskazano, że korzystanie z dróg (w tym wjazd i wyjazd), będzie się odbywać na zasadach określonych przez zarządcę drogi zgodnie z ustawą z dnia 21 marcu 1985 r. o drogach publicznych. Organ zwrócił uwagę, że G. N. udostępniono wszystkie zgromadzone w przedmiotowej sprawie dokumenty, z których mogła sporządzać notatki, kopie lub odpisy. Z uwagi jednak na informacje niejawne i ochronę danych osobowych została ona pouczona, że nie może wykonywać fotografii.

W ocenie Kolegium, odwołujący się nie sprecyzowali, jakich obligatoryjnych elementów nie zawiera decyzja i jaki brak zapisu z art. 82 ust. 1 uouioś mają na myśli.

SKO zwróciło uwagę, że w przedmiotowej decyzji nie rozstrzygano aspektów sprawy, które są już rozstrzygnięte w powszechnie obowiązującym prawie tj. w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (jak powinna być prowadzona gospodarka odpadami), ustawie z dniu 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (gdzie jest określone na jakich zasadach mają być opróżniane zbiorniki bezodpływowe i jakie oczyszczalnie są uprawnione do przyjmowania ścieków), w ustawie z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu, (gdzie określone są zasady w jakich dawkach i na jakich glebach i terenach dopuszczalne jest stosowanie nawozów organicznych), w ustawie z dnia 18 lipca 2001 r. prawo wodne, (gdzie określone są warunki wykonywania urządzeń wodnych i korzystania z wód oraz wprowadzanie ścieków do wód i ziemi), w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane i w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. prawo geologiczne i górnicze, (gdzie określone są warunki i sposób posadowienia na gruncie określonej klasy budowli), w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, (gdzie określone są warunki budowy, nośności drogi i korzystania z dróg).

W opinii Kolegium, w uzgodnieniach warunków do przedmiotowej decyzji wydanych przez organy współdziałające tj. RDOŚ i PPIS nie ma ustaleń budzących wątpliwości, co do ich rzetelności czy sprzeczności z obowiązującymi normami prawnymi, stąd też nie ma, zdaniem organu odwoławczego, powodu i potrzeby do uzyskania dodatkowej opinii biegłego w przedmiotowej sprawie.

Skargę na powyższą decyzję wniosła G. N., zarzucając jej naruszenie: art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 10 kpa, art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 9 kpa, art. 84 kpa, art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 3 uouioś, art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 85 ust. 2 pkt 1b uouioś i art. 7, art. 77 § 1 i art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 80 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 66 ust. 1 i art. 63 ust. 4 uouioś i art. 138 § 1 pkt 2 kpa, art. 33 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 35 uouioś, art. 8, art. 9 i art. 138 § 1 pkt 2 kpa a także art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 2 uouioś.

Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji również błąd ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę decyzji polegający na przyjęciu, że budowa biogazowni o mocy 2 MW na nieruchomości nr [...] nie będzie wywierała szkodliwego wpływu na środowisko oraz skupiska ludzi położone w bezpośredniej odległości 210m. W ocenie skarżącej, organ nie ustalił w sposób prawidłowy: odległości od zabudowań, natężenia przywozu i wywozu substancji o nieprzyjemnym zapachu, wpływu zmian w infrastrukturze drogowej na funkcjonowanie lokalnej społeczności, wpływu na środowisko – w tym na znajdujące się w pobliżu rezerwaty, kierunku oraz siły wiatru w miejscu planowanej budowy, co ma wpływ na zakres rozprzestrzeniania się nieprzyjemnego zapachu, sposobu "zrzucania" ścieków powstałych w trakcie pracy biogazowni oraz tego, że inwestycja stanowi zagrożenie dla części okolicznych mieszkańców, którzy pobierają wodę ze studni znajdującej się przy skrzyżowaniu dróg.

Skarżąca podniosła, że w jej ocenie wnioskodawca nie jest w stanie jednoznacznie określić, w jakiej ilości będzie dowożony substrat do biogazowni a także, jak często i w jakiej ilości będzie wywożony z biogazowni osad, co ma związek również z ilością i intensywnością powstającego odoru podczas transportu, załadunku i rozładunku materiału organicznego. Przedstawiony raport nie uwzględnia w sposób prawidłowy emisji zanieczyszczeń do powietrza związków odorotwórczych typu merkaptany, siarkowodór, amoniak. Ponadto, raport nie uwzględnił jako istotnych źródeł emisji substancji odorowych powstających na etapie rozładunku dowiezionych substratów i odbioru pozyskanego w procesie fermentacji beztlenowej produktu.

W ocenie skarżącej planowane przedsięwzięcie jest społecznie nieakceptowane, co jest w dużej mierze wynikiem braku uwzględnienia oczekiwań i obaw społeczności lokalnej i na etapie planowania lokalizacji inwestycji. Powyższe przedsięwzięcie zlokalizowane jest w bezpiecznej odległości od najbliższych obszarów Natura 2000, natomiast znajduje się w bliskiej odległości od zabudowań mieszkalnych, a także od pobliskiego rezerwatu. Najbliżej położone zabudowania mieszkalne znajdują się odległości 210 metrów od planowanej inwestycji.

Jak wskazała skarżąca, organ wydając przedmiotową decyzję nie kierował się zasadą przezorności, która jest jedną z zasad polityki ekologicznej. Podstawową przesłanką tej zasady jest ocena potencjalnych skutków oddziaływania na środowisko planowanych działań oraz podjęcie stosownych działań mających na celu minimalizację i kompensację oddziaływania planowanej inwestycji. Zgodnie z tą zasadą, jeżeli w trakcie przedmiotowej oceny stwierdzi się brak pewności, co do określonych skutków, należy przyjąć, iż one wystąpią.

Skarżąca podniosła, że organ w toku prowadzonego postępowania powinien dokonać niezbędnych w sprawie ustaleń oraz ich oceny prawnej. W przypadku braku widomości specjalnych w badanym zakresie, organ winien był zwrócić się do biegłego o sporządzenie w sprawie opinii.

W ocenie skarżącej istotna jest również kwestia emisji substancji wpływających na zanieczyszczenie powietrza. Organ nie dokonał tego, zdaniem skarżącej, prawidłowo.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację przedstawioną w treści zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kontrola zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z treści przepisów art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016, poz. 1066 ze zm.) w zw. z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej powoływanej jako ppsa), nie uzasadnia, zdaniem Sądu, uwzględnienia wniesionej w sprawie skargi.

Zaskarżona do Sądu decyzja SKO z dnia [...] r. oraz poprzedzająca ją decyzja Burmistrza K. z dnia [...] r., wydane zostały w wyniku rozpatrzenia wniosku inwestora o wydanie decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia polegającego budowie biogazowni o mocy 2MW na nieruchomości położonej w Ł. na działce nr [...], obręb Ł. , gmina K.. W konsekwencji rozpatrzenia ww. wniosku Burmistrz K. decyzją z dnia [...] r. określił środowiskowe uwarunkowania realizacji wskazanego przedsięwzięcia, a SKO utrzymało w mocy tą decyzją, co zostało zakwestionowane przez skarżącą, mocą wniesionej do Sądu skargi. Przedmiot sporu stanowi zatem kwestia możliwości i legalności określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia.

Materialnoprawną podstawę obu wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm., zwanej dalej ustawą). Z zawartych w wymienionej ustawie przepisów wynika, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach służy ustaleniu i określeniu środowiskowych warunków realizacji przedsięwzięć kwalifikowanych, a więc takich, które mogą znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 1 i 2 ustawy). Dlatego też postępowanie w sprawie uwarunkowań środowiskowych przedsięwzięcia przeprowadza się przed wydaniem decyzji zezwalającej na inwestycję (art. 72 ust. 1 ustawy). Postępowanie to dotyczy planowanego dopiero przedsięwzięcia i sprowadza się do ustalenia, czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora we wniosku zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie jego ochrony.

Zgodnie za art. 71 ust. 2 ustawy uzyskanie decyzji środowiskowej jest wymagane dla przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko bądź przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z delegacją zawartą w art. 60 ustawy, określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Kwestią bezsporną w sprawie jest kwalifikacja przedmiotowej inwestycji jako przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 45 i 80 ww. rozporządzenia. Bezsprzecznie zatem, przedmiotowa inwestycja wymagała określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia.

Na tle unormowań ustawy można wyszczególnić dwa rodzaje decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tj. te, których wydanie musi być poprzedzone postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania na środowisko oraz te, które są wydawane bez przeprowadzenia oceny oddziaływania. Pierwsza ze wskazanego typu decyzji środowiskowych wiąże się z postępowaniem wyjaśniającym prowadzonym w pełnym zakresie, druga zaś objęta jest postępowaniem uproszczonym.

W przypadku decyzji środowiskowych poprzedzonych przeprowadzeniem oceny oddziaływania na środowisko zachodzi konieczność uzyskania wymaganych art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy stanowisk innych organów co do warunków realizacji przedsięwzięcia, tj. regionalnego dyrektora ochrony środowiska w postaci uzgodnienia i państwowego inspektora sanitarnego w formie opinii, a ponadto należy zapewnić społeczeństwu udział w postępowaniu (art. 79 ust. 1 ustawy). Natomiast w sprawach dotyczących decyzji środowiskowych, w ramach których ocena oddziaływania nie jest przeprowadzana, organ właściwy do wydania decyzji będzie mógł przystąpić od razu do orzekania, bez konieczności uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska i zasięgnięcia opinii państwowego inspektora sanitarnego co do tych warunków. W takim wypadku nie ma również wymogu zapewnienia możliwości udziału społeczeństwa przed wydaniem decyzji.

Dla zakresu postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oraz dla treści samej decyzji środowiskowej determinujące znaczenia ma zatem kwestia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko tj. mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (pkt1), bądź też mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, z tym że w tym ostatnim wypadku, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy (pkt 2). W niniejszej sprawie obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony zgodnie z art. 63 ust. 1 ustawy przez Burmistrza K. w postanowieniu z dnia [...] r., wydanym po wcześniejszym zasięgnięciu opinii organów współdziałających – RDOŚ (postanowienia z dnia [...] r.) i PPIS (opinia z dnia [...] r.), które to organy zgodnie stwierdziły, że w sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Skoro zatem przedmiotowe przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i skoro obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 w zw. z art. 64 ustawy, to tym samym wydanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zgodnie ze wskazanymi powyżej uwagami musiało być i zostało w sprawie prawidłowo poprzedzone postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a co za tym idzie opracowaniem raportu o oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz uzyskaniem wymaganych art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy stanowisk innych organów co do warunków realizacji przedsięwzięcia. Przepisy art. 77 § 1 pkt 1 i 2 ustawy obligują bowiem organ prowadzący postępowanie główne w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach do wystąpienia - przed wydaniem decyzji środowiskowej - do organów współdziałających o zajęcie stanowiska w kwestii warunków realizacji przedsięwzięcia. Takie też stanowisko organy współdziałając zajęły w przedmiotowej sprawie po przedłożeniu przez inwestora w dniu [...] r. ostatecznej wersji trzech jednolitych egzemplarzy raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a czego konsekwencją było dokonanie przez RDOŚ ostatecznie stosownego uzgodnienia (postanowienie z dnia [...] r.) i przedłożenie przez PPIS żądanej opinii (opinia z dnia [...] r.).

Wskazać należy, że art. 80 ust. 1 ustawy wymaga, aby w sytuacji, gdy była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko właściwy organ, wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, wziął pod uwagę: 1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy; 2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko; 3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa; oraz 4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone. Oznacza to, że organ orzekając w sprawie środowiskowych uwarunkowań ma obowiązek wzięcia pod uwagę wszystkich wymienionych w art. 80 ust. 1 ustawy wyznaczników. Decyzja środowiskowa, zgodnie z art. 71 ust. 1 ustawy, określa środowiskowe uwarunkowania realizacji danego przedsięwzięcia. Określenie to, w sytuacji przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko następuje na podstawie wymienionych w art. 80 ust. 1 ustawy elementów, w tym raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Z powyższego wynika, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko stanowi zasadniczy dowód w sprawie dotyczącej środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, który właściwy organ obowiązany jest uwzględnić przy wydawaniu decyzji środowiskowej (poprzedzonej przeprowadzeniem oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko). Raport dostarcza bowiem organowi wiedzę o istotnych okolicznościach faktyczny sprawy, przede wszystkim o potencjalnych zagrożeniach środowiskowych związanych z realizacją przedsięwzięcia, co jest niezbędne do określenia przez organ konkretnych wymagań ochrony środowiska, a więc warunków, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować wpływ na środowisko negatywnych dla niego czynników związanych z realizacją inwestycji. Elementy, które powinien zawierać każdy raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymienia art. 66 ustawy. Raport jako środek dowodowy w postępowaniu administracyjnym, mający charakter dokumentu prywatnego inwestora, powinien być oceniany przez organ przy zachowaniu wszystkich obowiązujących w procedurze administracyjnej reguł dowodowych. Raport nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 kpa, nie korzysta więc z domniemania zgodności jego treści ze stanem faktycznym i nie może zastąpić swobodnej oceny dowodów. Jego wartość dowodową organ administracji ma zatem obowiązek ocenić na podstawie art. 80 kpa, a więc w świetle całokształtu materiału dowodowego sprawy. Rzeczą organ jest więc dokonanie rzetelniej, wnikliwej i wszechstronnej oceny raportu, jak każdego dowodu zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, zgodnie z obowiązującymi zasadami postępowania dowodowego. Organ powinien więc zweryfikować raport w kontekście spełnienia wymogów formalnych i merytorycznych. Nie powinien być uznany za środek dowodowy zgodny z prawem raport niespełniający ustawowych wymagań określonych w art. 66 ustawy (Krzysztof Gruszecki, Komentarz Lex do art. 66 ustawy; wyrok NSA z dnia 26 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 2032/13; wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 maja 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 2593/16; wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 października 2016 r.; sygn. akt IV SA/Wa 1252/16 – wyrok dostępne na stornie CBOIS). Pomimo, iż raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest dokumentem prywatnym, to jednak jest on dokumentem opracowywanym przez osoby posiadające wiadomości specjalne, wiedzę specjalistyczną z danej dziedziny (co nie oznacza, że osoba tak musi być biegłym w rozumieniu przepisów kpa; raport nie stanowi opinii biegłego w rozumieniu art. 85 § 1 kpa). Musi być on zatem kompleksowy, spójny i logiczny.

Choć raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko podlega ocenie organu prowadzącego postępowanie w sprawie o środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia zgodnie z zasadami postępowania dowodowego, to jednak ocena ta z pewnych koniecznych względów musi być ograniczona, gdyż organ nie dysponuje odpowiednią specjalistyczną wiedzą, aby móc w pełni ocenić wszystkie jego aspekty. Jeżeli więc w danej sprawie przedstawiony został raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, który w ocenie organu odpowiada przepisom prawa oraz jest spójny, logiczny i przekonujący, to nie jest koniecznym szczegółowa ocena wartości dowodowej tego raportu w sytuacji, gdy organ administracji publicznej dokonał oceny, iż jest on zupełny zarówno pod względem formalnym jak i merytorycznym. Organ nie jest zobowiązany do samodzielnego badania i ustalania parametrów w oparciu o wiedzę specjalistyczną w sytuacji, gdy dysponuje opinią, którą uznaje za wiarygodną i zupełną. Z tych samych powodów ograniczona musi być także ocena raportu dokonywana przez sądy administracyjne (wyrok NSA z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 1862/11, publ. lex nr 1358431; wyrok NSA z dnia 1 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 2105/11, publ. lex nr 1340187; wyrok NSA z dnia 26 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 2032/13 – dostępny na stronie CBOIS). Dlatego też ocena Sądu odnośnie raportu dotyczyć może jedynie kwestii jego kompletności, spójności, logiki wywodów i spełnienia wymogów ustawowych, a nie weryfikacji treści raportu objętych wiedzą specjalistyczną.

Kluczowy dowód w spawie dotyczącej środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, jaki stanowi przedkładany przez inwestora raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, jak każdy inny dowód w sprawie może być kwestionowany przez inne podmioty uczestniczce w postępowaniu jako strony lub na prawach strony. Aby jednak zastrzeżenia tych podmiotów wobec przedłożonego raportu nie były uznane za gołosłowne, powinny zostać poparte na przykład opinią ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu. Raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy raportu, której wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora (wyrok NSA z dnia 18 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 383/08, publ. lex nr 526577; wyrok NSA z dnia 26 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 2032/13 – dostępny na stronie CBOIS). Skoro w niniejszej sprawie takiego kontrraportu skarżąca nie przedłożyła, nie było podstaw do nie uznania przedłożonego w sprawie raportu za podstawowy dowód w kontrolowanej sprawie zważywszy, że w ocenie Sądu spełnia wymogi formalne, jest kompletny, spójny, a zwarte w nim wnioski są logiczne. Uznając zatem, że skuteczność zarzutów wobec raportu zależy od okoliczności poparcia ich odpowiednimi dowodowymi i argumentacją, i że skarżąca nie przedstawiła żadnych konkretnych dowodów na poparcie zgłaszanych zarzutów do raportu, Sąd nie podzielił wszystkich zarzutów skarżącej, które niezależnie od sposobu sformułowania, zmierzały do podważenia prawidłowości raportu jako dowodu, na podstawie którego wydane zostały rozstrzygnięcia orzekających organów w sprawie. Należy podnieść, że skarżąca nie wykazała niezgodności raportu z konkretnym przepisem art. 66 ustawy czy przepisem prawa materialnego, w oparciu o który została ustalona treść wymagania ustalonego w określonym przepisie art. 66 ustawy. Także zatem i z tego powodu zarzuty skarżącej odnośnie raportu i jego oceny należy uznać za chybione.

Chociaż raport jest dokumentem prywatnym, nie oznacza to jednak, wbrew zarzutom skargi, że musiał być on poddany ocenie przez biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 kpa. Właściwe rzeczowo i miejscowo organy w tej sprawie, tj. Burmistrz Gminy K. i Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B, są wyspecjalizowanymi organami powołanymi przez ustawodawcę do orzekania w tego rodzaju sprawach (wyrok NSA z dnia 21 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 2316/15 – dostępny w CBOIS). Stosowną wiedzę w tym zakresie posiadają także organy uzgadniające i opiniujące warunki realizacji przedsięwzięcia, które to wypowiadały się w sprawie i analizowały przedłożony raport, tj. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w B. i Państwowy Inspektor Sanitarny w B..

Również zarzut skarżącej oparcia rozstrzygnięć organów na dostarczonym przez inwestora raporcie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Niewątpliwie podstawę do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stanowi raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia sporządzony przez uprawniony podmiot na zlecenie inwestora. Raport ten, zgodnie z rozwiązaniami normatywnymi ustawy, podlegał ocenie organów obu instancji. Dlatego też nie można poczynić w tym zakresie organom żadnych zarzutów. Raport inwestora (jego wersje) w toku przedmiotowego postępowania był kilka razy uzupełniany, co także potwierdza, że był on przedmiotem dokładnej analizy zarówno orzekających o istocie sprawy organów, jaki organów uzgadniających i opiniujących. Jak podkreślono to powyżej, organ nie miał obowiązku uzyskania opinii biegłego, skoro uznał raport za kompletny, rzetelny i logiczny.

Należy zaznaczyć, że organ I instancji w oparciu o art. 82 ust. 1 pkt 5 ustawy nałożył na inwestora obowiązek sporządzenia analizy porealizacyjnej, której zakres i termin przygotowania został określony w decyzji. Na etapie sporządzania i kontroli analizy porealizacyjnej organ ponownie podda ocenie inwestycję, szczególnie w kontekście, czy wszystkie obostrzenia związane z realizacją i funkcjonowaniem inwestycji, a określone w decyzji pierwszej instancji są zachowane. Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy w analizie porealizacyjnej dokonuje się porównania ustaleń zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności ustaleń dotyczących przewidywanego charakteru i zakresu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz planowanych działań zapobiegawczych z rzeczywistym oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko i działaniami podjętymi dla jego ograniczenia. Jeżeli na tym etapie ujawnią się nieprawidłowości, właściwe organy będą zobowiązane do ich oceny i podjęcia określonych prawnie działań. W ocenie Sądu, nałożenie obowiązku sporządzenia analizy porealizacyjnej zmierza do zabezpieczenia interesów właścicieli sąsiednich nieruchomości, w tym i skarżącej.

Jak już Sąd zaznaczył to wcześniej, organ prowadzący postępowanie środowiskowe, wydając decyzję środowiskową obowiązany jest uwzględnić wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa (art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy), jednakże sprzeciw społeczności lokalnej w stosunku do inwestycji nie może być, jak chce tego skarżąca, podstawą do wydania decyzji odmownej, co ma związek z charakterem tej decyzji i celami, dla których jest ona wydawana (wyrok WSA w Łodzi z dnia 28 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Łd 60/17 – dostępny na stronie CBOIS). Przepisy nakazują jedynie zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu i umożliwienie zgłoszenia uwag oraz wniosków, natomiast nie nakładają obowiązku uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia. Innymi słowy, żaden przepis ustawy nie uzależnia wydania pozytywnej dla inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach od zgody czy akceptacji, bądź braku sprzeciwu społeczności lokalnej, z tego powodu sprzeciw społeczny nie może blokować wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w sytuacji, gdy spełnione są warunki do wydania takowej decyzji. (wyrok WSA: w Szczecinie z dnia 13 marca 2014 roku, sygn. akt II SA/Sz 1208/13; wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 kwietnia 2010 roku, sygn. akt II SA/Kr 42/10; wyrok WSA w Łodzi z dnia 2 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 519/15 – dostępne na stronie CBOIS).

Jako całkowicie bezpodstawny należy także uznać zawarty w odwołaniu zarzut skarżącej, że organ nie ustosunkował się w uzasadnieniu swojej decyzji do uwag i wniosków zgłoszonych w związku z udziałem społeczeństwa. Jak wynika bowiem z uzasadnienia decyzji organu I instancji, organ się do tych uwag odniósł poprzez szeroki opis przebiegu postępowania, w którym przywołał okoliczność zgłaszania uwag i wniosków, oraz ich treść. Motywując rozstrzygnięcie odniósł się natomiast do kwestii będących przedmiotem zgłoszonych w związku z udziałem społeczeństwa uwag i wniosków (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 27 październik 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 295/16 – dostępny na stronie CBOIS).

Pokreślić należy, że dokonana przez Sąd analiza akt sprawy wykazała, że w sprawie zgodnie z wymogami ustawy przeprowadzono procedurę określenia środowiskowych uwarunkować realizacji przedsięwzięcia. Organ I instancji, po uzyskaniu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego nałożył na inwestora postanowieniem z dnia [...] r. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, ustalając przy tym zakres raportu, który winien złożyć inwestor. Po złożeniu przez inwestora raportu został on, a także jego kolejne wersje, poddany kontroli oraz procedurze uzgadniania i opiniowania. Ostatecznie, po wielokrotnej weryfikacji raportu, został on pozytywnie uzgodniony przez Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska, a także pozytywnie zaopiniowany przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Raport był na wniosek organu oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska uzupełniany, ale ostatecznie po zajęciu pozytywnych stanowisk przez organy współdziałające stał się podstawą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ uznawszy, iż spełnione są warunki określone w ustawie i nie zachodzą przesłanki negatywne (art. 80 ust. 2, art. 80 ust. 1 w zw. z art. 77 ust. 1, art. 81 ust. 1, art. 81 ust. 2, art. 81 ust. 3 ustawy), wydał pozytywną dla inwestora decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po przeprowadzeniu postępowania, w którym zapewnił pozostałym stronom prawo do czynnego udziału w postępowaniu oraz poddał wnikliwej analizie podnoszone przez strony zastrzeżenia i argumenty, jak chociażby zgłoszone przez skarżącą uwagi dotyczące trasy wjazdu do i wyjazdu z planowanej inwestycji, które uwzględnił zmieniając zgodnie z wnioskiem strony lokalizację tej trasy na mniej uciążliwą. Zgłaszane w toku postępowania zarzuty były weryfikowane w świetle dowodów zebranych w toku postępowania, w tym raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, któremu w ostatecznej wersji - jak wykazano powyżej - należało przyznać moc dowodową, a także w świetle uzgodnienia RDOS i opinii PPIS oraz obowiązujących przepisów. Wbrew wyrażonym w skardze zarzutom dotyczącym niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz dokonania błędnej oceny materiału dowodowego stwierdzić należy, że zebrany w sprawie materiał dowodowy, w obliczu zarzutów skargi nie pozwala na przyznanie argumentom skarżącej skuteczności. Wbrew jej stanowisku, organ przeprowadził wyczerpujące i długotrwałe postępowanie wyjaśniające w zakresie oceny skali oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Postępowanie to wykazało, że przy zastosowaniu rozwiązań przyjętych w raporcie oraz wymogów wskazanych przez organy współdziałające i określonych przez organ orzekający, planowana inwestycje nie będzie stanowiła zagrożenia dla środowiska. W tym kontekście należy podkreślić, że kwestie uznane przez skarżącą za niewyjaśnione wynikają albo są regulowane przez odrębne ustawy (np. kwestia wytrzymałości drogi), albo też z dokumentów zgromadzonych w toku postępowania. Wobec powyższego należało uznać, że zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji poprzedzone zostały prawidłowymi ustaleniami poczynionymi na podstawie dowodów zebranych w postępowaniu administracyjnym, w tym w szczególności przedłożonego przez inwestora raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, będącego przedmiotem ostatecznie pozytywnego uzgodnienia i zaopiniowania przez wyspecjalizowane organy współdziałające. Skarżąca nie przedstawiła w sprawie żadnego kontrdowodu (ekspertyzy, opinii) podważającego wiarygodność przedłożonego przez inwestora raportu. Dokonana przez organy ocena całości materiału zgromadzonego w sprawie nie narusza zatem art. 80 kpa. W ocenie Sądu, orzekające w sprawie organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 kpa) oraz w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa). Podniesione w skardze zarzuty naruszenia powyższych przepisów są więc nieusprawiedliwione.

Zauważyć należy również, że w sprawie, poza weryfikacją raportu i uzyskaniem wymaganych ustawą opinii oraz uzgodnień, została zapewniona także możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, zgodnie z wymogami określonymi w przepisach art. 33 i nast. ustawy, o czym świadczą zgromadzone w aktach administracyjnych dokumenty, potwierdzające okoliczność wypełnienia przez organ obowiązków informacyjnych dotyczących wyszczególnionych w ustawie czynności i aktów. W przywołanym art. 33 ust. 1 ustawy zostały wymienione instrumenty prawne gwarantujące społeczeństwu udział w podejmowaniu decyzji. Stanowią je wyszczególnione w tym przepisie informacje wymagane do podania przez organ do publicznej wiadomości, bez zbędnej zwłoki przed wydaniem lub zmianą decyzji. Ustawodawca w sposób samoistny i specyficzny określił w ustawie termin podania informacji do publicznej wiadomości (bez zbędnej zwłoki – art. 33 ust. 1 ustawy), sposób podania informacji do publicznej wiadomości (art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy) i adresata informacji (społeczeństwo - art. 33 ust. 1 ustawy). Jak nadmieniono to już wcześniej społeczeństwo ma zagwarantowany udział w tych postępowaniach, w których przeprowadzana jest ocena oddziaływania na środowisko (art. 79 ust. 1 ustawy). Oznacza to, że w postępowaniach, dla których przeprowadzenie oceny ma charakter fakultatywny, społeczeństwo będzie miało zagwarantowany udział dopiero od momentu wydania postanowienia ustalającego konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania. Dopiero zatem od tego momentu aktualizują się obowiązki informacyjne organu określone w art. 33 ust. 1 ustawy, którym to organ powinien zadośćuczynić bez zbędnej zwłoki, co jak przyjmuje się w doktrynie powinno nastąpić po wpłynięciu raportu do organu odpowiedzialnego za przeprowadzenia procedury udziału społeczeństwa (Krzysztof Gruszecki, Komentarz Lex do art. 33 ustawy). W sprawie zapewniono społeczeństwu udział w postępowaniu od [...] r., a więc w drugiej fazie prowadzonego postępowania, w następstwie wpłynięcia do organu drugiej wersji raportu i zajęcia przez organy współdziałające pozytywnych stanowisk co do warunków realizacji przedsięwzięcia (postanowienie RDOŚ z dnia [...] r., opinia PPIS z dnia [...] r.). Sąd nie podziela stanowiska skarżącej (wyrażonego w odwołaniu), iż w sprawie należało przeprowadzić procedurę udziału w społeczeństwa już w pierwszej fazie postępowania w związku z wydaniem przez RDOŚ postanowienia z dnia [...] r., którym to organ współdziałający odmówił uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia w oparciu o pierwszą wersję raportu. Brak uzgodnienia przez RDOŚ warunków realizacji przedsięwzięcia stanowi obligatoryjną przesłankę do wydania decyzji odmawiającej określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, o czym organ I instancji powiadomił inwestora, który to wnosząc o niewydawanie decyzji odmownej, zobowiązał się do usunięcia błędów w dokumentacji, a następnie przedłożył nowy raport (pismo z dnia [...].). Do czasu przedłożenia drugiej wersji raportu nie było zatem potrzeby uruchomiania procedury udziału społeczeństwa, skoro i tak pierwszy raport nie mógł stanowić postawy do wydania decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia, a zatem nie było celowym w tej fazie postępowania składanie uwag i wniosków przez społeczeństwo. Sąd zatem nie dostrzegł w zakresie momentu, w którym to zapewniono społeczeństwu udział w postępowaniu naruszenia prawa, mogącego stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, a więc mogącego mieć wpływ na wynik sprawy. Takiego wpływu nie może mieć też uchybienie organu polegające na nie wyrażeniu zgody na dokonanie fotokopii dokumentacji zgromadzonej w aktach postępowania. Skarżąca nie wykazało bowiem, że na skutego tego uchybienia została pozbawiona możliwości dokonania określonych, konkretnych czynności w postępowaniu.

Należy także zaznaczyć, mając na uwadze zarzuty skargi, że wydanie zgodnej z prawem decyzji środowiskowej wymagającej przeprowadzenia postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania na środowisko wymaga zgodnie z art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy uzyskania stanowisk innych organów co do warunków realizacji przedsięwzięcia, tj. regionalnego dyrektora ochrony środowiska w postaci uzgodnienia i państwowego inspektora sanitarnego w formie opinii. Niewątpliwe takie stanowisko organy współdziałając zajęły w przedmiotowej sprawie, ostatecznie pozytywnie uzgadniając i opiniując warunki realizacji przedsięwzięcia. Okoliczność ta jest bezsporna w sprawie. Istotne jest rozróżnienie mocy wiążącej opinii i uzgodnienia dla postępowania głównego. Uzgodnienie, w przeciwieństwie do opinii, jest formą o znaczeniu stanowczym, bowiem wiąże organ administracyjny rozstrzygający w postępowaniu głównym (por. uchwała Składu Pięciu Sędziów NSA z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt OPK 14/98; wyroki WSA w Warszawie z dnia 8 kwietnia 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 1289/09 oraz z dnia 17 września 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 822/09; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 3 grudnia 2010 r., sygn. akt II SA/Rz 625/10 - dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://cbois.nsa.gov.pl). Wiążący charakter stanowiska zajętego przez organ uzgadniający wyraża się w niemożności wydania decyzji pozytywnej w przypadku negatywnego stanowiska organu uzgadniającego oraz w niedopuszczalności określenia w decyzji pozytywnej warunków realizacji przedsięwzięcia w sposób odmienny niż uczynił to organ uzgadniający. Pozytywne stanowisko organu uzgadniającego nie obliguje zaś organu prowadzącego postępowanie w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko do wydania pozytywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli ten ostatni organ z uzasadnionych przyczyn nie akceptuje któregokolwiek z istotnych ustaleń lub warunków określonych w postanowieniu organu uzgadniającego (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 30 czerwca 2011 r. o sygn. akt. IV SA/Po 1027/10 - dostępny na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://cbois.nsa.gov.pl). W świetle powyższego należy stwierdzić, że instytucja współdziałania organów w toku załatwiania sprawy zakłada co do zasady jednolitość stanowiska i zgodność poglądów zainteresowanych podmiotów w danej sprawie.

W tym stawnie rzeczy, uwzględniając wszystkie poczynione uwagi stwierdzić należy, ze skoro przeprowadzone w sprawie postępowanie odpowiada wymogom określonym w przepisach ustawy, a rozstrzygnięcia organów znajdują oparcie na prawidłowo zgromadzonym i ocenionym materiale sprawy (raporcie, uzgodnieniu RDOŚ, opinii PIS), natomiast zarzuty skargi, z uwagi przede wszystkim na ich gołosłowność i ogólnikowość nie mogły odnieść zamierzonego skutku, to tym samym Sąd na postawie art.151 ppsa zobowiązany był do oddalenia wniesionej w sprawie skargi, o czym orzekł w sentencji wyroku.