Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1114/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.122 ust. 1,6 i 11
journal: Dz.U. 2018 poz 996
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, Sędzia WSA Andrzej Góraj, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi [...] Wojewódzkiej Komendy Ochotniczych Hufców Pracy na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dofinansowania kosztów kształcenia z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy młodocianego pracownika 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz [...] Wojewódzkiej Komendy Ochotniczych Hufców Pracy kwotę 680 (słownie: sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] września 2019 r. [...] Wojewódzka Komenda Ochotniczych Hufców Pracy, dalej: "skarżąca", zwróciła się do Urzędu [...] o dofinansowanie kosztów kształcenia z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy młodocianego pracownika K. R. w zawodzie [...].

Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] października 2019 r., na podstawie art. 122 ust. 6 i ust. 11 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148 z późn. zm.), art. 104 ustawy dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.), odmówił dofinansowania kosztów kształcenia młodocianego pracownika, K. R.

Uzasadniając wskazał, że zgodnie z § 6 ust. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 lipca 2011 r. w sprawie szczegółowych zadań i organizacji Ochotniczych Hufców Pracy (Dz. U. Nr 5, poz. 16), prowadzenie warsztatów szkoleniowo - produkcyjnych dla uczestników OHP obejmuje swym zakresem kształcenie z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy. Skoro zatem OHP, wypełniając zadania ustawowe, nie prowadzi działalności gospodarczej, to tym samym dofinansowanie kosztów kształcenia, które zgodnie z art. 122 ust. 11 ustawy Prawo oświatowe, udzielane jest podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą w rozumieniu art. 2 pkt 17 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 362) - nie może zostać udzielone na rzecz [...] Wojewódzkiej Komendy OHP.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpoznaniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 127 k.p.a. w związku z art. 17 pkt 1 k.p.a. i art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570 z późn. zm.), decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadniając rozstrzygnięcie, SKO w [...] zwróciło uwagę, że zgodnie z art. 122 ust. 11 ustawy Prawo oświatowe, dofinansowanie, o którym mowa w ust. 1, udzielane podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą w rozumieniu art. 2 pkt 17 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 362), stanowi pomoc de minimis. Takie doprecyzowanie nie znajdowało się w poprzednim stanie prawnym.

Zatem aby rozstrzygnąć, czy wnioskodawcy przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, należy wyjaśnić, czy prowadzi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 2 pkt 17 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. W przepisie tym stanowi się, że ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej, należy przez to rozumieć działalność gospodarczą, do której mają zastosowanie reguły konkurencji określone w przepisach części trzeciej tytułu VI rozdziału 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.

SKO w [...] zgodziło się ze stanowiskiem Prezydenta [...], że skoro zadania statutowe OHP, do których należy m.in. kształcenie i wychowanie młodzieży, jest finansowane z budżetu państwa, zatem nie można dofinansować zadań, na które jednostka ta otrzymuje środki przewidziane w budżecie jednostki sektora finansów publicznych.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, instytucjami rynku pracy, realizującymi zadania określone w ustawie, są m.in. Ochotnicze Hufce Pracy. Stosownie do ust. 3 tego przepisu, Ochotnicze Hufce Pracy są państwową jednostką wyspecjalizowaną w działaniach na rzecz młodzieży, w szczególności młodzieży zagrożonej wykluczeniem społecznym, oraz bezrobotnych do 25 roku życia. Stosownie do art. 11 ustawy, Ochotnicze Hufce Pracy są państwową jednostką budżetową, nad którą nadzór sprawuje minister właściwy do spraw pracy.

W myśl art. 12 ust. 1 o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, Ochotnicze Hufce Pracy wykonują zadania państwa w zakresie zatrudnienia oraz przeciwdziałania marginalizacji i wykluczeniu społecznemu młodzieży, a także zadania w zakresie jej kształcenia i wychowania. W tym zakresie w szczególności prowadzą działania mające na celu:

1) umożliwienie młodzieży, która nie ukończyła szkoły podstawowej albo nie kontynuuje nauki po ukończeniu tej szkoły, zdobycie kwalifikacji zawodowych oraz uzupełnienie wykształcenia podstawowego;

1) umożliwienie młodzieży uzupełniania ponadgimnazjalnego lub ponadpodstawowego wykształcenia ogólnego i zawodowego.

W zakresie zatrudnienia oraz przeciwdziałania marginalizacji i wykluczeniu społecznemu młodzieży Ochotnicze Hufce Pracy, w szczególności:

1) prowadzą pośrednictwo pracy oraz organizują zatrudnianie dla:

a) młodzieży w wieku powyżej 15 lat, która nie ukończyła szkoły podstawowej albo nie kontynuuje nauki po ukończeniu tej szkoły,

a) bezrobotnych do 25 roku życia,

a) uczniów i studentów;

1) prowadzą poradnictwo zawodowe dla młodzieży oraz mobilne centra informacji zawodowej;

1) inicjują międzynarodową współpracę i wymianę młodzieży;

1) (uchylony);

1) refundują koszty poniesione przez pracodawcę na wynagrodzenia i składki na ubezpieczenia społeczne młodocianych pracowników, zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego.

Z przytoczonych przepisów wynika m.in., że Ochotnicze Hufce Pracy mogą, poza pośrednictwem pracy, również same organizować zatrudnienie młodocianych w celu ich przygotowania zawodowego, jak i refundować koszty poniesione przez innych pracodawców zatrudniających młodocianych w ramach przygotowania zawodowego. Wykorzystując na ten cel środki publiczne, Ochotnicze Hufce Pracy wspierają finansowo pracodawców, udzielając im pomocy de minimis.

SKO w [...], argumentując odwołało się do Komentarza do ustawy Prawo oświatowe pod red. M. Plicha, w którym wskazano, iż "Przepis ust. 11 zastrzega, że dofinansowanie przygotowania zawodowego młodocianych, które w świetle obowiązującego prawa należy kwalifikować, jako formę dotacji ze środków publicznych dla podmiotów spoza sektora finansów publicznych, stanowi tzw. pomoc de minimis; ustawodawca odsyła w tym zakresie do odpowiednich aktów prawa unijnego. Wystarczy w tym miejscu wyjaśnić, że Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej co do zasady zakazuje udzielania przez państwa pomocy publicznej przedsiębiorcom, chyba że zachodzą pewne, szczególne sytuacje (zob. art. 107-109 TFUE). Jednakże w tym przypadku kwoty pomocy publicznej udzielanej przedsiębiorcom w formie wypłaty dofinansowania są relatywnie niskie i z punktu widzenia całości gospodarki jest oczywiste, że nie mogą one zdeformować konkurencji na jednolitym rynku Unii Europejskiej."

W ocenie SKO w [...], [...] Wojewódzka Komenda OHP nie może zostać uznana za podmiot prowadzący działalność gospodarczą, który może skorzystać z dofinansowania kosztów kształcenia swoich podopiecznych, ponieważ OHP znajduje się w państwowym systemie wsparcia kształcenia i zatrudnienia młodzieży i jest finansowany z budżetu państwa w części 31-praca, jako dysponent środków budżetowych II stopnia - Komendant Główny OHP.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2020 r. [...] Wojewódzka Komenda Ochotniczych Hufców Pracy zakwestionowała decyzję SKO w [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...] o odmowie przyznania dofinansowania kosztów kształcenia z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy.

Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji:

I. Naruszenie prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię, tj.:

1. art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2020 r., poz. 910) polegające na jego niezastosowaniu,

1. art. 122 ust. 11 ustawy Prawo oświatowe polegające na błędnym zastosowaniu i uznaniu, iż skarżąca nie jest objęta dyspozycją tego przepisu,

1. art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej o pomocy de minimis z którego wynika, iż do celów reguł konkurencji określonych w Traktacie, przedsiębiorstwem jest każda jednostka wykonująca działalność gospodarczą niezależnie od formy prawnej i sposobu finansowania.

II. Naruszeniu przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: art. 7, art. 10, art. 77, art. 80 i art. 107 k.p.a. - poprzez ich niezastosowanie mimo kompletnego materiału dowodowego w sprawie i oparcia decyzji na błędnych ustaleniach dotyczących statusu skarżącego, co skutkowało podjęciem przez organ decyzji noszącej cechy dowolności.

Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji SKO w [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] października 2019 r. i przyznanie dofinansowania zgodnie z wnioskiem skarżącej, względnie o przekazanie sprawy do ponownego jej rozpoznania. Wniosła również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości trzykrotności stawki minimalnej według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi zwrócono uwagę, że organy wydające rozstrzygnięcia nie uwzględniły faktu, iż w przedmiotowej sprawie [...] Wojewódzka Komenda OHP nie organizuje zatrudnienia młodocianych u pracodawców, którym refunduje koszta, a jest pracodawcą dla osób zatrudnionych w [...] Wojewódzkiej Komendzie OHP i z tego względu może ubiegać się o dofinansowanie na takich samych zasadach jak inni pracodawcy.

Stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji byłoby zasadne jedynie do niektórych jednostek OHP, takich jak centra Kształcenia i wychowania. Zgodnie bowiem z § 6 ust 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 lipca 2011 r. w sprawie szczegółowych zadań i organizacji Ochotniczych Hufców Pracy (Dz. U. z 2011 r. Nr 155, poz. 920), centra kształcenia i wychowania, będące ponadwojewódzkimi jednostkami OHP, realizują zadania w zakresie:

1) prowadzenia rekrutacji do centrów kształcenia i wychowania młodzieży z terenu całego kraju we współdziałaniu z wojewódzkimi komendami OHP i jednostkami samorządu terytorialnego;

1) umożliwienia uczestnikom OHP uzupełnienia wykształcenia ogólnego oraz zdobycia kwalifikacji zawodowych;

1) prowadzenia rejonowych ośrodków szkolenia zawodowego młodzieży;

1) prowadzenia warsztatów szkoleniowo-produkcyjnych dla uczestników OHP;

1) pracy wychowawczo-terapeutycznej z młodzieżą zagrożoną demoralizacją i wchodzącą w konflikt z prawem;

2) przygotowania młodzieży do aktywnego zachowania na rynku pracy;

2) prowadzenia świetlic środowiskowych dla młodzieży ze środowiska lokalnego;

1) organizacji kształcenia i podnoszenia kwalifikacji zawodowych kadry OHP;

1) współpracy z pracodawcami i organizacjami reprezentującymi pracodawców.

Wskazane w pkt 4 prowadzenie warsztatów szkoleniowo-produkcyjnych dla uczestników OHP obejmuje swym zakresem kształcenie z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy przez młodocianego pracownika i takie przyuczenie, które nie odbywa się na podstawie zatrudnienia młodocianego na podstawie umowy o pracę, nie uprawnia tych jednostek OHP do uzyskania refundacji kosztów kształcenia młodocianego pracownika, gdyż jest to działalność prowadzona w ramach działalności statutowej, na którą powołuje się organ.

Skarżąca zwróciła uwagę, że w budżecie [...] Wojewódzkiej Komendy Ochotniczych Hufców Pracy w [...] wykazuje się dofinansowanie kosztów kształcenia z tytułu przyuczenia do zawodu jako przychód. Uzyskane z tego tytułu pieniądze są zatem traktowane jako dochód dla budżetu państwa.

Zgodnie z art. 2 ust 16 ustawy o postępowaniu w sprawach udzielania pomocy publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 708), beneficjentem pomocy jest podmiot prowadzący działalność gospodarczą, w tym podmiot prowadzący działalność w zakresie rolnictwa lub rybołówstwa, bez względu na formę organizacyjno-prawną oraz sposób finansowania, który otrzymał pomoc publiczną.

Zdaniem skarżącej, odmienna interpretacja przepisów dotyczących dofinansowania kosztów kształcenia z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy przez młodocianego, kłóciłaby się z celem instytucji pomocy publicznej de minimis, która z założenia jest pomocą o niewielkich rozmiarach i uniemożliwiałaby OHP realizację celów ustawowych nałożonych na OHP, jako instytucję rynku pracy, przepisami ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1482 z późn. zm.), w tym przepisem art. 6 ust. 3 i art. 11 ust. 1, gdyż budżet [...] Wojewódzkiej Komendy OHP nie przewiduje dofinansowania kosztów kształcenia-przyuczenia do wykonywania określonej pracy. Tego aspektu sprawy w ogóle nie wzięto pod uwagę wydając zaskarżoną decyzję.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.); dalej jako "p.p.s.a.", który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przeprowadzona przez Sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola legalności wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji, wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, stanowiących materialnoprawną podstawę jej wydania. Organ również nie rozważył w sprawie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, mających znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, czym naruszył przepisy postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 122 ust. 1, 6 i 11 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 996 z późn. zm). W dacie wydawania zaskarżonej decyzji przepis art. 122 ust. 1 ustawy stanowił, że pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli:

1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianych określone w przepisach w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania;

1) młodociany pracownik ukończył naukę zawodu i zdał:

a) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy będącego rzemieślnikiem - egzamin czeladniczy zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1989 r. o rzemiośle (Dz. U. z 2018 r. poz. 1267),

b) w przypadku młodocianego zatrudnionego w celu przygotowania zawodowego u pracodawcy niebędącego rzemieślnikiem - egzamin zawodowy;

1) młodociany pracownik ukończył przyuczenie do wykonywania określonej pracy i zdał egzamin, zgodnie z przepisami, o których mowa w pkt 1.

Spornym zagadnieniem w niniejszej sprawie okazała się wykładnia i zastosowanie przepisu art. 122 ust. 11 ww. ustawy, wedle którego, dofinansowanie, o którym mowa w ust. 1, udzielane podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą w rozumieniu art. 2 pkt 17 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 362 z późn. zm.), stanowi pomoc de minimis udzielaną zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz.Urz.UE.L 352 z 24.12.2013, s. 1) lub rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz.Urz.UE.L 352 z 24.12.2013, s. 9).

W ocenie organów orzekających w sprawie, strona skarżąca nie może zostać uznana za podmiot prowadzący działalność gospodarczą, który może skorzystać z dofinansowania kosztów kształcenia swoich podopiecznych, ponieważ OHP znajduje się w państwowym systemie wsparcia kształcenia i zatrudnienia młodzieży i jest finansowana z budżetu państwa w części 31 - praca jako dysponent środków budżetowych II stopnia - Komendant Główny OHP.

Zgodnie z art. 2 pkt 16 i 17 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, przez "beneficjenta pomocy" należy rozumieć podmiot prowadzący działalność gospodarczą (w rozumieniu unijnego prawa konkurencji), w tym podmiot prowadzący działalność w zakresie rolnictwa lub rybołówstwa, bez względu na formę organizacyjno-prawną oraz sposób finansowania, który otrzymał pomoc publiczną. Przepisy te nie wprowadzają odrębnych kryteriów kwalifikowania danego podmiotu, jako beneficjenta pomocy, w zależności od tego, czy dotyczy to pomocy publicznej (spełniającej wszystkie przesłanki określone w art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej), czy pomocy de minimis.

Ustawodawca wymaga zatem, by wnioskodawca ubiegający się o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika, którego zatrudniał w procesie jego kształcenia na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, miał być w momencie składania wniosku podmiotem zatrudniającym w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Takie brzmienie przepisu art. 122 ust. 11 ustawy Prawo oświatowe, nie wyklucza wykładni tego przepisu pozwalającej na stosowanie tej regulacji wobec jednostek takich jak [...] Wojewódzka Komenda Ochotniczych Hufców Pracy.

Przepis art. 122 ustawy Prawo oświatowe stanowi bowiem, że dofinansowanie dotyczy wszystkich pracodawców prowadzących działalność gospodarczą w rozumieniu art. 2 pkt 17 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, o ile spełnią warunki określone w tym przepisie. Żaden przepis nie przewiduje w tym zakresie wyłączeń podmiotowych.

Art. 2 pkt 17 ww. ustawy, według stanu prawnego obowiązującego na dzień wydania zaskarżonej decyzji, stanowił, że ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej, należy przez to rozumieć działalność gospodarczą, do której mają zastosowanie reguły konkurencji określone w przepisach części trzeciej tytułu VI rozdziału 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) definiuje przedsiębiorstwa jako podmioty prowadzące działalność gospodarczą, bez względu na ich status prawny i sposób ich finansowania (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 12 września 2000 r. w sprawach połączonych od C-180/98 do C-184/98 Pavlov i In., ECLI:EU:C:2000:428, pkt 74; wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 10 stycznia 2006 r. w sprawie C-222/04 Cassa di Risparmio di Firenze SpA i in., ECLI:EU:C:2006:8, pkt 107).

Kwalifikacja podmiotu na podstawie prawa krajowego nie jest przy tym decydująca. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, aby wyjaśnić różnicę między działalnością gospodarczą a niegospodarczą, konsekwentnie utrzymuje, że wszelka działalność, polegająca na oferowaniu na rynku towarów i usług jest działalnością gospodarczą (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 16 czerwca 1987 r. w sprawie 118/85 Komisja przeciwko Włochom, ECLI:EU:C:1987:283, pkt 7; wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 1998 r. w sprawie C-35/96 Komisja przeciwko Włochom, ECLI:EU:C:1998:303, pkt 36; wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 12 września 2000 r. w sprawach połączonych od C-180/98 do C-184/98 Pavlov i in., ECLI:EU:C:2000:428, pkt 75). Przy czym, niezależnie od tego, czy działalność ta prowadzona jest w celu osiągnięcia zysku - podmioty nienastawione na zysk również mogą bowiem oferować na rynku towary i usługi (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 29 października 1980 r. w sprawach połączonych od 209/78 do 215/78 i 218/78 Van Landewyck, ECLI:EU:C: 1980:248, pkt 88; wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 16 listopada 1995 r. w sprawie C-244/94 FFSA i in., ECLI:EU:C:1995:392, pkt 21; wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 1 lipca 2008 r. w sprawie C-49/07 MOTOE, ECLI:EU:C:2008:376, pkt 27 i 28).

Jak zatem wynika z powyższego, zakres pojęcia działalności gospodarczej i w konsekwencji również pojęcia przedsiębiorstwa w unijnym prawie konkurencji jest niezwykle szeroki (https://www.taxpress.pl/#!/baza-wiedzy-artykuly/pomiedzy- dominium-a-imperium—aktywnosc-panstwa-na-styku-wladztwa-publicznego-i- dzialalnosci-gospodarczej-a-pojecie-przedsiebiorstwa-w-prawie-unijnym/112).

Należy również wskazać, że kwestia prowadzenia działalności gospodarczej przez władze publiczne (w tym ich jednostki) była wielokrotnie podnoszona

w wyrokach sądów unijnych i decyzjach Komisji Europejskiej. Przykładowo, TSUE orzekł w sprawie AAMS, że władze publiczne prowadzące działalność gospodarczą można uznać za przedsiębiorstwa publiczne. Nie ma przy tym znaczenia, czy

jednostki prowadzące działalność gospodarczą posiadają osobowość prawną, czy

też nie posiadają osobowości prawnej i funkcjonują w strukturach władz publicznych (por. wyrok TSUE z dnia 16 czerwca 1987 r. w sprawie AAMS C 118/85). Podobnie

w sprawie Tieliikelaitos (2008/765/WE: Decyzja Komisji z dnia 11 grudnia 2007 r.

w sprawie pomocy C 7/06 (ex NN 83/05) przyznanej przez Finlandię dla przedsiębiorstwa Tieliikelaitos/Destia (notyfikowana jako dokument nr C(2007) 6073) Komisja Europejska uznała, że przedsiębiorstwem może być jednostka, która

prowadzi działalność gospodarczą, jest własnością państwa, nie posiada osobowości prawnej i ma status pośredni pomiędzy organem administracyjnym a spółką państwową.

Warto również zwrócić uwagę, że w wyroku Komisja v. Włochy TSUE potwierdził, że istnieje możliwość udzielenia pomocy publicznej jednostce, która jest częścią administracji państwowej i nie ma wyodrębnionej osobowości prawnej (por. wyrok TS z 16 czerwca 1987 r. w sprawie 118/85 Komisja v. Włochy TSUE pkt 13).

Ochotnicze Hufce Pracy działają w oparciu o przepisy ustawy z dnia 20

kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2019 r.

poz. 1482 z późn. zm.). Są państwową jednostką budżetową (art. 11 ust. 1 ww. ustawy). Niewątpliwie wykonują one zadania państwa w zakresie zatrudnienia oraz przeciwdziałania marginalizacji i wykluczeniu społecznemu młodzieży, a także

zadania w zakresie jej kształcenia i wychowania, co wynika z art. 12 ust. 1 i 2 ww. ustawy.

W rozpoznawanej sprawie organy pominęły jednak fakt, że [...] Wojewódzka Komenda OHP wystąpiła z wnioskiem o dofinansowanie kosztów kształcenia młodocianego pracownika, jako pracodawca dla osób zatrudnionych w [...] Wojewódzkiej Komendzie OHP. Kształcenie młodocianego pracownika w celu przygotowania zawodowego było odpłatne, tak jak u innych podmiotów organizujących i prowadzących szkolenia zawodowe.

Jak słusznie zwróciła uwagę strona skarżąca, jedynie niektóre jednostki OHP, takie jak centra kształcenia i wychowania, prowadzą na podstawie § 6 ust 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 lipca 2011 r. w sprawie szczegółowych zadań i organizacji Ochotniczych Hufców Pracy (Dz. U. Nr 155, poz. 920) m.in. warsztaty szkoleniowo-produkcyjne dla uczestników OHP, obejmujące swym zakresem kształcenie z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy przez młodocianego pracownika, ale takie przyuczenie nie odbywa się na podstawie zatrudnienia młodocianego na podstawie umowy o pracę i nie uprawnia tych jednostek OHP do uzyskania refundacji kosztów kształcenia młodocianego pracownika, gdyż jest to działalność prowadzona w ramach działalności statutowej, na którą powołują się organy.

Podsumowując, zdaniem Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] nie dokonało właściwej wykładni przepisów dotyczących dofinansowania kosztów kształcenia z tytułu przyuczenia do wykonywania określonej pracy przez młodocianego z punktu widzenia istotnego dla rozpoznania sprawy.

Ponownie rozpoznając wniosek [...] Wojewódzkiej Komendy OHP, obowiązkiem organu będzie uwzględnienie wskazówek płynących z uzasadnienia wyroku w zakresie interpretacji przepisów prawa, regulujących zasady przyznawania dofinansowania kosztów nauki zawodu młodocianych pracowników oraz okoliczności istotnych z punktu widzenia definiowania podmiotów w ramach przepisów dotyczących przyznawania wsparcia o charakterze pomocy de minimis.

Zaskarżoną decyzję należało zatem uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. Zważywszy, że stwierdzone naruszenie przepisów prawa dotyczy również organu I instancji, sąd uchylił także decyzję tego organu na podstawie art. 135 p.p.s.a. uznając, że jest to konieczne dla końcowego załatwienia sprawy (pkt 1 wyroku).

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w pkt 2 wyroku. W ocenie Sądu, ani rodzaj i stopień zawiłości sprawy ani niezbędny nakład pracy radcy prawnego nie uzasadniał zasądzenia kosztów zastępstwa w wyższej wysokości niż stawka minimalna przewidziana w § 14 ust. 1 pkt I lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sp rawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).

Sąd uznał, iż niezbędne koszty postępowania stanowią: koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł oraz 200 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi, łącznie 680 zł.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w oparciu o zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II z dnia 10 grudnia 2020 r., wydane na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem CON/ID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 z późn. zm.).