Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3863/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, art. 107, art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 13 ust. 1, art. 15
journal: Dz.U. 2012 poz 680
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Anna Sękowska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2016 r. sprawy ze skargi V. P. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę


UZASADNIENIE

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] maja 2015 r. na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1 i art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680 z późn. zm.) zwanej dalej "ustawą o udzielaniu ochrony" odmówił skarżącemu (zwanemu także "cudzoziemcem") – V. P. nadania statusu uchodźcy oraz objęcia go ochroną uzupełniającą. Decyzją tą objęto także małżonkę skarżącego H. P. oraz małoletnie dzieci R. P., R. P. i A. P.

W uzasadnieniu wyjaśnił, że skarżący, deklarujący narodowość [...], 9 grudnia 2014 r. złożył wniosek o nadanie mu statusu uchodźcy. W uzasadnieniu wniosku oświadczył, że na stałe zameldowany jest w D., przy ul. [...], natomiast wraz z rodziną mieszkał w domu małżonki przy ul. [...]. Zadeklarowana przez cudzoziemca podczas składania wniosku uchodźczego przyczyna aplikowania o ochronę międzynarodową to obawa aplikanta o życie własne oraz najbliższych w związku z działaniami wojennymi, toczącymi się w rejonie ich zamieszkania, jak również złe warunki bytowe oraz brak pracy. Ponadto cudzoziemiec podał, iż nie chciał podporządkować się przejmującym władzę w mieście [...] [...] oraz walczyć przeciwko ludziom, których znał. Oświadczył we wniosku uchodźczym, że nie był prześladowany w kraju pochodzenia, nie doświadczył przemocy psychicznej i fizycznej. Wskazał, że nie był nigdy zatrzymywany, aresztowany, sądzony bądź skazany wyrokiem sądu, nie uczestniczył również w działaniach wojennych. Nie zadeklarował przynależności do organizacji politycznych, społecznych, religijnych. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że Cudzoziemiec nie spełnia przesłanek, o których stanowi Konwencja Genewska dotycząca statusu uchodźców. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdził także, że w przypadku aplikanta brak jest przesłanek do udzielenia ochrony uzupełniającej.

W odwołaniu cudzoziemiec wniósł o uchylenie decyzji pierwszej instancji. W uzupełnieniu odwołania z 8 czerwca 2015 wskazał na naruszenie:

- art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o udzielaniu ochrony, poprzez uznanie, iż nie zachodzą przesłanki do nadania skarżącemu, jego żonie i dzieciom statusu uchodźcy, podczas gdy cudzoziemiec w swoich zeznaniach i oświadczeniach wykazał, iż jego obawa jest uzasadniona i udowodniona w związku z niestabilną sytuacją w regionie [...], gdzie mimo zawartego w [...] porozumienia o zawieszeniu broni sytuacja jest nadal bardzo napięta;

- art. 15 ustawy o udzielaniu ochrony, poprzez uznanie, iż powrót do kraju pochodzenia i przeniesienie się na inne terytorium [...] nie spowoduje prześladowań, zaś ryzyko zagrożenia życia lub zdrowia prawie nie istnieje;

- art. 16 ustawy o udzielaniu ochrony, poprzez jego pominięcie i nie uwzględnienie okoliczności prześladowań ze strony [...] w związku z trwającym konfliktem zbrojnym na [...], noszącym znamiona katastrofy humanitarnej;

- art. 3 Konwencji o Prawach Dziecka z 20 listopada 1989 roku, poprzez niezbadanie jaki wpływ na rozwój emocjonalny, psychiczny i intelektualny dzieci będzie miała decyzja o nienadaniu statusu uchodźcy, a w konsekwencji wydalenia ich z terytorium Polski, jak również czy wydaleniu nie sprzeciwia się dobro dzieci i ich słuszny interes;

- niezastosowanie w sprawie Dyrektywy Rady 2004/83/WE z 29 kwietnia 2004 roku, m.in. art. 10 ust. 1 dotyczącego tego, iż odwołujący może być zakwalifikowany jako członek szczególnej grupy społecznej.

Cudzoziemiec wskazał także na istotne uchybienia zasadom postępowania, tj.: art. 7, w zw. z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.) – zwanej dalej k.p.a., poprzez nierozpoznanie istoty sprawy oraz nierozpoznanie w sposób należyty dowodów znajdujących się w aktach sprawy, w tym pominięcie istotnych faktów.

W piśmie z 14 lipca 2015 roku Cudzoziemiec podtrzymał swoje stanowisko dotyczące braku możliwości powrotu do kraju pochodzenia. Po raz kolejny zwrócił uwagę na niestabilną sytuację na [...], niezdolność władz do zapewnienia ochrony własnym obywatelom. Podkreślał, że nie może liczyć na pomoc socjalną ze strony państwa [...]. Wnioskodawca zwrócił uwagę także na problemy zdrowotne jakie dotykają jego żonę oraz dzieci, a które w ocenie Aplikanta są skutkiem doznanych przeżyć. Cudzoziemiec podkreślał także bardzo dobrą asymilację jego dzieci z polskim społeczeństwem, przede wszystkim poprzez szkołę.

Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] października 2015 r. utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji z [...] maja 2015 r.

W uzasadnieniu wskazała, że cudzoziemiec nie był prześladowany, nie brał udziału w działaniach wojennych, nie należał do żadnej partii politycznej. Nie stosowano wobec niego przemocy fizycznej. Oświadczył też, że nie był nigdy zatrzymywany lub aresztowany. Nie był skazany wyrokiem sądu, nie było prowadzone wobec niego żadne postępowanie sądowe, ani administracyjne. Cudzoziemiec oświadczył, że posiada wykształcenie wyższe niepełne. W latach 2013 - 2014 w D. pracował jako magazynier w przedsiębiorstwie [...]. Cudzoziemiec oświadczył, że jest zdrowy. Z [...] wyjechał [...] grudnia 2014 roku posługując się wewnętrznym paszportem [...]. Nie miał żadnych problemów z wyjazdem z kraju. Skarżący wyraził także obawy przed wcieleniem do armii [...].

Organ wskazał także, że w trakcie przeprowadzonego, przesłuchania 16 grudnia 2014 roku, skarżący podniósł, że przyjechał ponieważ podoba mu się Polska. W D. zaś jest bardzo niebezpiecznie, cudzoziemiec boi się o swoje dzieci, bowiem miasto jest pod ciągłym ostrzałem, ludzie z bronią kontrolują całe miasto, wprowadzają swój prządek. W szkole gdzie uczyły się dzieci kazano podpisać dokumenty, że dzieci będą uczyły się w języku [...]. Cudzoziemiec dodał, że osobistych problemów nie miał, nikt nie przychodził, nie straszył jego rodziny. Nie był też poddawany przemocy fizycznej, natomiast bał się o swoje życie. W czasie pobytu w D. Aplikant zwracał się o pomoc do organizacji dobroczynnej [...], która wspierała rodziny wielodzietne. Cudzoziemiec nie szukał jednak możliwości osiedlenia się w innej części [...]. Stwierdził, że obawia się reakcji ludzi na [...] kraju, którzy mogliby go pytać dlaczego tam przyjechał zamiast walczyć na [...]. Bał się, że ludzie ci będą mieli pretensje, że ich dzieci walczą, a on uciekł. Obawiał się jak zareagowałyby jego dzieci, gdyby na [...] ktoś zadawał im takie pytania. Cudzoziemiec zeznał też, że w D. pozostali jego rodzice oraz brat, którzy nie doznali na miejscu większych problemów.

Organ podkreślił, że cudzoziemiec wyrażał nadto ogólny niepokój co do sytuacji swojej ojczyzny, wskazując na potencjalne zagrożenie w postaci represji jakie na niego i jego rodzinę mogą spaść ze strony [...], przede wszystkim ze względu na deklarowaną postawę pro-[...], a także ogólnie niebezpieczną sytuację wynikającą z prowadzonych działań zbrojnych. Organ uznał, iż prezentowanie potencjalnych scenariuszy rozwoju konfliktu oraz eksponowanie obaw ludzi zagrożonych taką perspektywą, niewątpliwie stanowi pewien obraz aktualnego stanu świadomości i poczucia niepewności co do przyszłości [...] rejonów [...] i tamtejszych mieszkańców, nie może natomiast zdominować całościowej obiektywnej diagnozy sytuacji na [...] państwa [...]. W ocenie organu Cudzoziemiec nie przedstawił żadnych okoliczności, które można by traktować jako indywidualne prześladowania lub zagrożenia. Oświadczył, że nie był prześladowany, nie poddawano go przemocy fizycznej, natomiast ogólną sytuację odbierał jako związaną z odczuwanym psychicznym naciskiem, aczkolwiek nie przywoływał żadnych osobistych przeżyć, czy traumatycznych doświadczeń w miejscu pochodzenia.

Uwzględniając art. 18 ust. 1 ustawy o udzielaniu ochrony, Rada podkreśliła, że w przypadku skarżącego brak jest uzasadnionej obawy przed prześladowaniem na [...], a także nie występuje rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia. Jeżeli bowiem na części terytorium kraju pochodzenia nie zachodzą okoliczności uzasadniające obawę cudzoziemca przed prześladowaniem lub doznaniem poważnej krzywdy i istnieje uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec będzie mógł bezpiecznie i legalnie przemieścić się na tę część terytorium i zamieszkać na niej, koniecznym jest rozstrzygnięcie o braku uzasadnionych obaw oraz nie występowaniu rzeczywistych ryzyk. Rada wskazała również, iż Cudzoziemiec zdecydował o opuszczeniu [...] nie podejmując nawet próby uzyskania wsparcia i pomocy we własnym kraju. Realizując powzięty plan bez problemów natomiast przemieszczał się po terytorium [...], nie napotykając żadnych trudności ze strony władz czy innych podmiotów. W tym kontekście, zdaniem organu nie można także traktować za podstawę do ubiegania się o ochronę międzynarodową postaw czy prezentowanych poglądów mieszkańców [...] i [...], które skarżący określa uogólniająco jako niechęć do przesiedleńców z [...] czy nieprzyjazny stosunek do obywateli [...] przemieszczających się z terenów konfliktu. Jak wynika bowiem z opracowań Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia Urzędu do Spraw Cudzoziemców władze [...], tak na poziomie [...] jak i [...], wystąpiły z ofertą pomocy przesiedleńcom ze [...] a także z [...]. Podejmują działania w celu zapewnienia im schronienia. Powstały punkty informacyjne na wszystkich dworcach kolejowych. Uruchomiono "gorące linie" telefoniczne zarówno w Ministerstwie Polityki Społecznej, jak i w obwodowych oddziałach administracji państwowej, gdzie można uzyskać niezbędne informacje dotyczące osiedlenia, korzystania z opieki zdrowotnej, zatrudnienia oraz pobierania takich świadczeń jak rekompensaty, renty czy emerytury. Ponadto organy [...] władzy, pomagają przybywającym uchodźcom w zameldowaniu czy rejestracji samochodu oraz rejestracji firmy.

Odnosząc się do sytuacji we [...] Rada wskazała, że, na chwilę obecną brak jest jednoznacznych dowodów na to, że [...] faktycznie zamierza dokonać zbrojnej agresji na terytorium [...]. Co prawda faktem jest, że nieoznakowane grupy ludzi o poglądach [...], czy wprost oddziały zbrojne, którymi dowodzą najprawdopodobniej [....] czy [...], wspierani finansowo oraz militarnie przez [...], kontrolują pewne obszary w [...] regionach [...], powołały także własne organy władzy, a rząd w [...] nie chcąc dopuścić do utraty kontroli nad tą częścią kraju podjął w połowie kwietnia 2014 r. decyzję o przeprowadzeniu operacji antyterrorystycznej, w którą zaangażowano pododdziały wojsk wewnętrznych i [...] oraz [...], to jednakże powyższych działań na chwilę obecną nie należy, zdaniem międzynarodowych obserwatorów, określać mianem otwartego, międzynarodowego konfliktu zbrojnego. Rada wyjaśniła, że obie strony podejmują próby wygaszenia konfliktu.

Odnosząc się do możliwości powołania skarżącego do armii [...], Rada podkreśliła, że przepisy regulujące zasady poboru wyraźnie wyłączają z tego obowiązku osoby przesiedlone z terenów objętych konfliktem na [...] kraju, dając im oczywiście możliwość ochotniczego zaciągu do sił zbrojnych. Zgodnie z Dekretem [...] z [...] stycznia 2015 roku mobilizacja prowadzona jest na terytorium [...] obwodów [...] oraz w mieście K., natomiast nie obejmuje mieszkańców [...] oraz terenów pozostających pod kontrolą [...]. Organ podkreślił także, że z mobilizacji wykluczone są te same kategorie osób, które podlegają zwolnieniu ze służby zasadniczej, m.in. jedyni żywiciele rodzin, czy opiekunowie osób niepełnosprawnych lub niedołężnych, a także ojcowie lub opiekunowie co najmniej trojga małoletnich dzieci.

Podsumowując Rada podniosła, że w przypadku skarżącego nie istnieje żadne ograniczenie formalne, organizacyjne, ani też osobiste, które eliminowałoby go z grona osób mogących skutecznie korzystać z pomocy swojego państwa, ukierunkowanej na wewnętrznych przesiedleńców. Rada podkreśliła także, że integracja dzieci skarżącego w polskiej szkole jest kwestią zupełnie nieistotną z punktu widzenia kwalifikacji danych osób do udzielenia im ochrony międzynarodowej. Zdaniem Rady, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, Wnioskodawca nie spełnia przesłanek szczegółowo omówionych w toku wywodu i odnoszących się do instytucji statusu uchodźcy.

Analizując możliwość udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej organ wskazał natomiast, że nie należał on do żadnych organizacji militarnych czy politycznych, nie prowadzono wobec niego żadnych postępowań sądowych, ani administracyjnych na [...]. W przypadku skarżącego nie może być mowy o zagrożeniu karą śmierci bowiem ta została zniesiona na [...] w roku 2000. Brak uzasadnionych podstaw do przyjęcia, że skarżącemu mogłyby grozić tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, w przypadku jego powrotu na [...]. Analiza materiału dowodowego nie wskazuje na żadne zindywidualizowane zagrożenie dla cudzoziemca, a z pewnością obecnie nie można mówić o tym, by na [...] miało miejsce powszechne stosowanie przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego. Opisywany powyżej konflikt w obwodach [...] i [...], obejmuje ograniczony i relatywnie niewielki procent terytorium [...], poza którym nie występują zagrożenia dla ludności cywilnej. Jak to wykazano powyżej, nie ma przeszkód, aby Cudzoziemiec mógł skorzystać z ochrony instytucji własnego państwa na terenie wolnym od wszelkich zagrożeń o charakterze militarnym. Ze zgromadzonego materiału wynika jednak, iż skarżący nie podjął praktycznie żadnych prób uzyskania wsparcia. Bezpieczeństwo i obiektywną dostępność takiego rozwiązania potwierdza fakt, że sam przejazd przez całe terytorium kraju w drodze do Polski odbył się bez żadnych trudności, natomiast potwierdzone dane wskazują, iż poziom wsparcia i pomocy jaki oferuję władze [...] wewnętrznym przesiedleńcom jest znaczący, aczkolwiek zapewne niezupełnie wystarczający wobec wciąż znacznej skali potrzeb. Występujące na tym polu braki nie powinny być jednak interpretowane jako nieludzkie czy poniżające traktowanie. Biorąc pod uwagę całokształt sytuacji skarżącego Rada nie znalazła podstaw do udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej.

Rada nie dopatrzyła się też żadnych uchybień w postępowaniu, które uzasadniałyby uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o jej uchylenie a także uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. Naruszenie prawa materialnego, a to treści art. 1 Konwencji Genewskiej dotyczącej statusu uchodźców z 1951 roku, oraz Protokołu Nowojorskiego z 1967 roku, poprzez stwierdzenie, że nie jest uchodźcą w rozumieniu tych artykułów;

2. Istotne naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a to treści art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, oraz niewłaściwe uzasadnienie faktyczne decyzji;

3. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie do organów państwa;

4. art. 18 ust. 2 ustawy o udzieleniu ochrony w związku z art. 7 ust. 2 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Europy z 13 grudnia 2011 r. w sprawie norm dotyczących kwalifikowania obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako beneficjentów ochrony międzynarodowej, jednolitego statusu uchodźców lub osób kwalifikujących się do otrzymania ochrony uzupełniającej oraz zakresu udzielanej ochrony.

W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że organ II Instancji nie wziął pod uwagę kwestii podnoszonych w uzupełnieniu odwołania. Skarżący podkreślił, że przytoczył przypadki podobnych mu osób, które zostały zamordowane przez [...]. Nie wzięto również pod uwagę możliwości bezprawnego powołania skarżącego do wojska bez możliwości odbycia służby zastępczej. Niedostatecznie wyjaśniono również kwestię pomocy dla podobnych do jego rodzin na [...].

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

W dniu 10 marca 2016 r. do Sądu wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika skarżącego, w którym podniesiono również zarzut naruszenia art. 19 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 14 ust. 1 ppkt 3 lit. b) ustawy o udzielaniu pomocy cudzoziemcom, wobec jego zastosowania pomimo powołania się przez cudzoziemca na obawę prześladowań ze strony [...] zamieszkujących teren kraju nie objęty konfliktem zbrojnym, art. 20 ust. 1 pkt 1 w zw. Z art. 15 pkt 2 ww. ustawy poprzez jego zastosowanie pomimo wskazania przez cudzoziemca, że powrót na [...] może narazić go i jego rodzinę na poniżające traktowanie ze strony [...] zamieszkujących teren kraju nie objęty konfliktem zbrojnym. W piśmie podtrzymano również pozostałe zarzuty oraz wnioski sformułowane w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jedn. tekst Dz. U. z 2015 r., poz. 133 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego, ustalonego i obowiązującego w dniu wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jedn. tekst Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie pod kątem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, a nie celowości czy słuszności lub sprawiedliwości społecznej i z urzędu bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego, niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednak tylko w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona.

Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia.

Rozpoznając sprawę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu administracji ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa.

W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (jedn. tekst Dz. U. z 2012 r., poz. 680 ze zm.), Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 z późn. zm.), Protokołu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 517), a także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organy administracji obu instancji prawidłowo orzekły co do braku podstaw do przyznania skarżącemu ochrony międzynarodowej – statusu uchodźcy oraz ochrony uzupełniającej.

Stosownie do treści przepisu art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepis ten jest odpowiednikiem art. 1 A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. Uregulowanie to ma charakter taksatywny, zawiera katalog przesłanek warunkujących nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi “uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie “uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba – jak wskazane zostało w podręczniku Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) – muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu.

Dla przyjęcia, że obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana ocena w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Ponadto prześladowanie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej musi – w świetle art. 13 ust. 3 tej ustawy – po pierwsze ze względu na swą istotę lub powtarzalność, stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne w świetle art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 z późn. zm.), po drugie być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1.

Przenosząc powyższe reguły na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, że z uzasadnień wydanych decyzji wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemca zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jego wypowiedzi złożonych podczas późniejszych przesłuchań. Analiza materiału dowodowego nie wskazuje, aby w stosunku do skarżącego istniały rzeczywiste obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia. Skarżący nie wykazał, że posiada uzasadnione, a nie tylko domniemane obawy przed prześladowaniami. Nie potwierdził obiektywnego charakteru deklarowanych zagrożeń dla jego bezpieczeństwa, wolności, zdrowia i życia. Nie wykazał, aby władze kraju pochodzenia skarżącego, prowadziły wobec niego działania noszące znamiona prześladowań w rozumieniu art. 13 powołanej ustawy.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że powód, który wskazał skarżący, nie stanowi wystarczającej przesłanki nadania statusu uchodźcy, gdyż nie ma on charakteru prześladowań ze strony władz, ani prześladowań, przed którymi władze nie byłyby w stanie zapewnić obywatelowi należytej ochrony. Słuszne jest zatem stanowisko organów wobec poczynionych ustaleń, które jednoznacznie wskazują na to, że opuszczenie przez skarżącego jego kraju pochodzenia było motywowane zamiarem uniknięcia czynnego udziału w walkach. Ewentualność wcielenia skarżącego do armii [...] i perspektywy późniejszego uczestniczenia w działaniach zbrojnych przeciwko [...], nie może stanowić podstawy do objęcia takiej osoby ochroną międzynarodową. Objęcie obywatela wskazanymi wyżej obowiązkami nie może być postrzegane jako przejaw prześladowania obywatela przez państwo, albowiem stanowi uzasadnione nadzwyczajnymi i obiektywnymi przesłankami (tj. koniecznością obrony terytorium i ludności) korzystanie przez państwo z przysługujących mu fundamentalnych prerogatyw. Nie można byłoby uznać za pożądaną sytuacji, w której każdy z obywateli danego państwa, powołany do wojska w związku z koniecznością jego obrony, mógłby uzyskać z tego tytułu status uchodźcy w państwach trzecich. W oczywisty sposób powyższe uniemożliwiłoby praktyczne wykorzystywanie armii pochodzącej z poboru.

Również deklarowany powód niechęci do powrotu do kraju dotyczący obawy o nieprzychylne bądź wręcz nieludzkie i poniżające traktowanie cudzoziemca oraz jego rodziny przez innych obywateli [...], zamieszkujących część kraju nieobjętą konfliktem zbrojnym, nie stanowi uzasadnionej obawy przed prześladowaniami. Sąd podziela bowiem pogląd, że obawa o nieprzychylne traktowanie przez współobywateli, nie jest równoznaczne z dolegliwościami o charakterze prześladowań. Nadto cudzoziemiec nie wskazał jakichkolwiek konkretnych zdarzeń, które taką indywidualną obawę by uzasadniały.

Mając na uwadze powyższe Sąd podzielił w pełni argumentację organów administracyjnych, że skarżący nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy cudzoziemcami, jego żonie oraz małoletnim dzieciom. Nietrafny jest tym samym zarzut zawarty w skardze, a dotyczący naruszenia przepisów Konwencji Genewskiej dotyczącej statusu uchodźców oraz Protokołu Nowojorskiego z 1967 r. a także przepisów ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP powołanych przez pełnomocnika skarżących w piśmie procesowym z dnia 9 marca 2016 r.

W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

Organy zasadnie przyjęły, że w stosunku do skarżącego nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżący ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażony na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia.

W związku z powyższym, organ administracji słusznie uznał, że cudzoziemiec nie potrzebuje międzynarodowej ochrony, bowiem nie spełnia przesłanek uzasadniających uznanie go za uprawnionego do nadania statusu uchodźcy ani udzielenia mu ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, określonych w art. 13 ust 1 i art. 15 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Mając zatem na uwadze ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania statusowego organy prawidłowo przyjęły, że skarżący nie uwiarygodnił, że jest narażony na wymienione naruszenia praw człowieka. Nie przedstawił bowiem żadnego wiarygodnego dowodu, że władze kraju pochodzenia lub inne podmioty podejmowały krzywdzące wobec niego działania mające związek z wyjazdem z kraju pochodzenia i nie wykazał w wystarczającym stopniu, że władze [...] nie mogły lub nie chciały zapewnić mu ochrony w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy.

Wskazać również należy, że w istocie zarzuty skargi sprowadzają się do próby zakwestionowania poczynionych przez organy ustaleń faktycznych, do ich nieadekwatności w stosunku do aktualnej sytuacji politycznej na [...]. Zatem, w ocenie Sądu, organ trafnie orzekł, w oparciu o posiadany materiał dowodowy, że przytoczone przez skarżącego okoliczności nie dają podstaw uzasadniających obawę przed prześladowaniem z powodów, o których mówi art. 1 A pkt 2 Konwencji Genewskiej oraz nie uzasadniają udzielenia ochrony uzupełniającej.

Sąd również nie dopatrzył się w postępowaniu organów naruszenia przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa i art. 11 kpa. Wyjaśnić należy, że zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 kpa i zawarty w art. 77 § 1 kpa obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla skarżącego. Nie zwalnia to skarżącego z obowiązku dostarczania takich materiałów, z których chce on wyciągać korzystne dla siebie skutki zwłaszcza w sytuacji, gdy ze względu na specyfikę sprawy takiej jak przedmiotowa, organ nie ma możliwości zdobywania z urzędu dowodów wskazujących na prześladowania skarżącego czy zagrożenia jego praw do życia, w tym również życia rodzinnego, wolności i bezpieczeństwa. Jest to szczególne trudne w sytuacji, gdy za faktem ubiegania się o status uchodźcy stoją inne motywy migracji, zwłaszcza przyczyny ekonomiczne. Gdy więc ubiegający się o status uchodźcy twierdzi, że żywi obawę przed prześladowaniami, na nim spoczywa ciężar wykazania obaw (por. wyrok naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 18 marca 2002 r., sygn. akt V SA 3685/00, LEX nr 109238). Słusznie więc organy, opierając się o dostępne, aktualne materiały źródłowe, dokonały ich swobodnej, ale nie dowolnej oceny, ale też i na dokonanej prawidłowej ocenie sytuacji bezpieczeństwa w kraju pochodzenia cudzoziemca. Analiza sytuacji na [...], na podstawie opracowań i ekspertyz wskazuje, że [...] nie jest stroną żadnego międzynarodowego konfliktu zbrojnego, który miałby być źródłem powszechnego stosowania w tym kraju przemocy względem ludności cywilnej, a konflikt mający miejsce na [...] nie jest konfliktem o charakterze zbrojnym w rozumieniu art. 15 ust. 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony. Nie można również jeszcze mówić o występującym w tym kraju zespole zjawisk stanowiących wewnętrzny konflikt zbrojny, który stanowiłby poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia i zdrowia skarżącego. Obecnie nie można mówić, o tym by na [...] miało miejsce powszechne naruszanie praw człowieka lub stosowanie przemocy wobec ludności cywilnej.

Twierdzenia jakoby sytuacja w kraju pochodzenia skarżącego stanowiła dla niego zagrożenie i uniemożliwiała mu powrót do kraju nie znajduje uzasadnienia. Za potwierdzeniem braku zainteresowania władz osobą skarżącego należy fakt nieutrudniania mu przez władze kraju pochodzenia poruszania się po jego terytorium i opuszczenia przez niego granic. Ponownie podkreślić należy, że z materiału dowodowego sprawy nie wynika, aby skarżącemu groziły prześladowania ani innego rodzaju represje w chwili opuszczenia kraju i aby stan ten uległ zmianie w chwili obecnej. Powyższe potwierdza, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia skarżący nie byłby narażony na prześladowania.

Zauważyć również należy, że w przypadku skarżącego istnieje możliwość tzw. ucieczki wewnętrznej, czyli faktyczna możliwość zamieszkania w innym, bezpiecznym regionie [...], co w następstwie wskazuje na brak potrzeby udzielania cudzoziemcowi ochrony międzynarodowej. W tym miejscu należy zauważyć, że skarżący bez żadnych przeszkód wyjechał z D. W miejscu zamieszkania nie był prześladowany, poddawany przemocy fizycznej i psychicznej.

Według art. 18 ust. 1 ustawy o udzielaniu ochrony, jeżeli na części terytorium kraju pochodzenia nie zachodzą okoliczności uzasadniające obawę cudzoziemca przed prześladowaniem lub doznaniem poważnej krzywdy i istnieje uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec będzie mógł bezpiecznie i legalnie przemieścić się na tę część terytorium i zamieszkać na niej, uznaje się, że nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem lub rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia. Natomiast art. 8 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/95/UE z 13 grudnia 2011r. w sprawie norm dotyczących kwalifikowania obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako beneficjentów ochrony międzynarodowej, jednolitego statusu uchodźców lub osób kwalifikujących się do uzyskania ochrony uzupełniającej oraz zakresu udzielanej ochrony (tzw. dyrektywa kwalifikacyjna) stanowi, że oceniając wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej, państwa członkowskie mogą stwierdzić, że wnioskodawca nie potrzebuje ochrony międzynarodowej, jeżeli na części terytorium w jego kraju pochodzenia a) nie zachodzi uzasadniona obawa, że będzie on prześladowany, lub nie istnieje realne niebezpieczeństwo, że dozna on poważnej krzywdy lub, b) ma dostęp do zdefiniowanej w art. 7, ochrony przed prześladowaniem lub poważną krzywdą; a także może on bezpiecznie i legalnie pojechać i uzyskać wstęp do tej części kraju oraz można racjonalnie oczekiwać, że może on się tam osiedlić (ust. 1).

Reasumując, zdaniem Sądu, skarżący nie wykazał, aby był prześladowany z powodów określonych w ustawie lub aby mógł się obawiać takich prześladowań i aby z powodu żywionych obaw przed takimi właśnie prześladowaniami zmuszony był opuścić kraj pochodzenia.

W tym miejscu należy także podkreślić, że nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia lub sytuację ekonomiczną wnioskodawcy, lecz jedynie z uwagi na istniejące, realne i uzasadnione obawy prześladowania w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o taki status. Niemniej jednak trzeba stwierdzić, że w dniu [...] kwietnia 2014 r. została przyjęta ustawa o terytoriach okupowanych, która stanowi, że [...] mają prawo do swobodnego przemieszczania się po całym terytorium [...]. Według informacji pochodzących z wiarygodnych źródeł, a załączonych do akt administracyjnych sprawy wynika, że sytuacja bezpieczeństwa w rejonach [...] jest stabilna.

W ocenie Sądu organy obu instancji w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 kpa, zaskarżona decyzja została wyczerpująco uzasadniona, a przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ poinformował skarżącego o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym wyczerpał dyspozycję art. 10 § 1 kpa.

Z tych względów, oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżącego zarzutów, Sąd uznał, że nie dają one podstaw do postawienia organom orzekającym w niniejszej sprawie zarzutu naruszenia prawa i podważenia legalności zapadłych w sprawie decyzji, bowiem w rozpoznawanej sprawie, organy wydając zaskarżone decyzje, podjęły wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w sposób wyczerpujący zebrały i dokonały wszechstronnej, wnikliwej i prawidłowej oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a ustalone okoliczności faktyczne sprawy znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach administracyjnych sprawy.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.