Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 74/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-04-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 35
journal: Dz.U. 2018 poz 1382
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 74/19 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 kwietnia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Janusz Bociąga, Sędziowie: WSA Bożenna Blitek (spr.), WSA Ewa Michna, Protokolant: Tomasz Famulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2019 r., sprawy ze skargi A. Ś. na decyzję Wojewody z dnia 23 listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2018 r. nr [...] Prezydent Miasta orzekł o wymeldowaniu z pobytu stałego A. Ś. z lokalu nr [...] na os. D w K. Uzasadniając swoją decyzję organ I instancji wyjaśnił, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek M. K., który wniósł o wymeldowanie z pobytu stałego A. Ś. z wymienionego wyżej lokalu z uwagi na fakt, że osoba ta nie mieszka pod powyższym adresem z uwagi na wykonaną eksmisję. Do wniosku zostało załączone postanowienie Sądu Rejonowego I Wydział Cywilny z dnia 2 listopada 2017 r. sygn. akt [...] przysądzające spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w K na os. D nr [...] na rzecz M. K. oraz nakazujące dłużnikowi A. Ś. wydanie powyższego lokalu na rzecz nabywcy M. K. Ponadto został przedłożony protokół wykonanej eksmisji w dniu 8 sierpnia 2018 r. względem A. Ś. z powyższego adresu. W związku z powyższym organ I instancji, na podstawie zebranego materiału dowodowego w postaci postanowienia sądowego oraz protokołu czynności komorniczych, stwierdził, że A. Ś. faktycznie nie mieszka w lokalu na os. D w K i z uwagi na wykonaną eksmisję nie ma możliwości powrotu pod wskazany adres. Prezydent Miasta uznał zatem, że spełniona została przesłanka z art. 35 ustawy o ewidencji ludności, niezbędna do wymeldowania A. Ś. z przedmiotowego lokalu.

W odwołaniu od powyższej decyzji Prezydenta Miasta A. Ś. wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołujący potwierdził, że w dniu 8 sierpnia 2018 r. komornik sądowy wszedł do jego mieszkania, z czego został sporządzony protokół. Odwołujący nie był wówczas obecny w domu z powodu swojego złego stanu zdrowia oraz konieczności opieki nad chorą matką. W dalszej części swojego odwołania A. Ś. opisał swoją sytuacją życiową oraz zdrowotną. Ponadto odwołujący oświadczył, że nie zgadza się z trybem i sposobem prowadzonych przez Sąd Rejonowy I Wydział Cywilny postępowań o sygn. akt [...] oraz z działaniami komornika sądowego przeprowadzonymi w dniu 8 sierpnia 2018 r. Ponadto zarzucił organowi I instancji, że przed wydaniem decyzji o jego wymeldowaniu nie uwzględniono jego wyjaśnień złożonych do protokołu w dniu 25 września 2018 r. Poza tym w treści zaskarżonej decyzji zmieniono mu płeć bowiem użyto sformułowania: "Pani A.".

Decyzją z dnia 23 listopada 2018 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096) w związku z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2018 r. poz. 1382 z późn. zm.), Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2018 r. nr [...]. W ocenie Wojewody, w rozpatrywanej sprawie doszło do opuszczenia miejsca pobytu stałego w rozumieniu przepisów art. 35 ustawy o ewidencji ludności, gdyż w aktualnym stanie prawnym i faktycznym, w sytuacji gdy rzeczony lokal, dotychczas zajmowany przez A. Ś., został w wyniku egzekucji komorniczej, opartej o prawomocne postanowienie sądu, opróżniony i wydany wierzycielowi M. K., opuszczenie nabrało charakteru dobrowolnego i jest trwałe. Wykonanie orzeczenia Sądu przez komornika sądowego stanowi bowiem wyegzekwowanie przez organ państwa prawomocnego nakazu opuszczenia lokalu wydanego w związku z prawomocnym ustaleniem przez sąd powszechny, że osoba objęta nakazem opuszczenia lokalu nie ma tytułu do przebywania w nim, co zastępuje dobrowolne opuszczenie lokalu i nawet jeżeli po wykonaniu egzekucji eksmitowana osoba wejdzie do lokalu, nie stanowi to stałego jej pobytu z zamiarem stałego przebywania będącego generalną przesłanką zameldowania i nie uchyla zaistniałej wcześniej przesłanki wymeldowania. Organ II instancji wskazał, że prawomocne postanowienie, w którym Sąd nakazał A. Ś. wydanie go M. K. stanowi dowód utraty uprawnień do przebywania w dotychczas zajmowanym lokalu przy os. D w K, który na podstawie przepisów prawa cywilnego wiąże nie tylko stronę i Sąd, który ten wyrok wydał, lecz również inne sądy oraz organy państwowe i organy administracji publicznej. Wojewoda podkreślił, że powyższego stanowiska nie mogły zmienić przywołane w odwołaniu argumenty A. Ś. kwestionujące zarówno tryb i sposób prowadzenia postępowań przez Sąd Rejonowy, I Wydział Cywilny (sygn. akt [...]), jak i działania przeprowadzone w dniu 8 sierpnia 2018 r. przez komornika sądowego, gdyż nie posiada on kompetencji do oceny czynności podejmowanych zarówno przez Sąd jak i komornika sądowego w związku z wykonywaniem postanowienia Sądu nakazującego wydanie danego lokalu. Organ II instancji dodał, że w postępowaniu o wymeldowanie organy administracji publicznej nie mogą badać prawidłowości orzeczenia sądu powszechnego, a także jego wykonania przez komornika sądowego. Wojewoda podzielił zatem stanowisko Prezydenta Miasta wyrażone w zaskarżonej decyzji z dnia 26 września 2018 r., że opuszczenie lokalu wskutek wykonania postanowienia nakazującego wydanie lokalu jest opuszczeniem w rozumieniu art. 35 ustawy o ewidencji ludności, które w konsekwencji uzasadnia orzeczenie o wymeldowaniu osoby eksmitowanej. Organ odwoławczy nie znalazł też podstaw do podważenia dokonanej przez organ gminy w K oceny dowodów zebranych w sprawie, a uzasadnienie przedmiotowego odwołania nie dostarcza argumentów podważających tę ocenę. Odnosząc się natomiast do podniesionej w odwołaniu kwestii, że w treści zaskarżonej decyzji zmieniono odwołującemu płeć bowiem użyto sformułowania: "Pani A.", Wojewoda wskazał, że Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] 2018 r. nr [...], sprostował oczywistą omyłkę pisarską, która miała miejsce w niniejszej sytuacji. Wojewoda uznał zatem, że decyzja Prezydenta Miasta jest prawidłowa i zgodna z obowiązującymi przepisami prawa, gdyż pozostawienie spornego zameldowania sankcjonowałoby jedynie stan fikcji prawnej.

Z powyższą decyzją Wojewody nie zgodził się A. Ś. i pismem z dnia 22 grudnia 2018 r. wniósł na nią skargę, domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi skarżący opisał swoją sytuację życiową i zdrowotną. Skarżący zarzucił decyzjom organów obu instancji, że zawierają nieprawdziwe stwierdzenia odnośnie trybu i warunków opuszczenia przez niego mieszkania. Poza tym w decyzjach tych nie odniesiono się zupełnie do postanowienia Sądu Rejonowego uznając tylko, że jest prawomocne. Skarżący nadal bowiem nie zgadza się z trybem i sposobem prowadzonych przez Sąd Rejonowy I Wydział Cywilny (postanowienie z dnia 2 listopada 2017 r. sygn. akt [...]) postępowań bez rzeczowego i zgodnego z faktami rozpoznania sprawy oraz nie zgadza się z działaniami komornika sądowego, zwłaszcza w dniu 8 sierpnia 2018 r. W postępowaniu nie wzięto bowiem pod uwagę akt i danych z Grodzkiego Urzędu Pracy (w którym skarżący jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku) oraz Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Ponadto skarżący podniósł, że do dnia 8 sierpnia 2018 r. spełniał wymogi określone w art. 25 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności, gdyż mieszkał pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, a jego nieobecność w tym dniu była spowodowana złym stanem jego zdrowia oraz zdrowia jego matki, którą musiał się opiekować cały dzień.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

W ocenie Sądu, skarga jest całkowicie nieuzasadniona.

Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody 23 listopada 2018 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2018 r. nr [...] o wymeldowaniu skarżącego A. Ś. z miejsca stałego pobytu pod adresem K, Osiedle D nr [...]. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2018 r. poz. 1382 z późn. zm.), a w szczególności jej art. 35, który stanowi, że:

"Art. 35. Organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się."

Za "pobyt stały" w rozumieniu przytoczonego wyżej przepisu uważa się zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, tj. z wolą koncentracji w danym miejscu swych spraw życiowych. Z kolei "opuszczenie miejsca stałego pobytu" (lokalu) związane jest z zerwaniem związków z miejscem (lokalem) dotychczasowym i skoncentrowaniem swych spraw życiowych w innym miejscu. W świetle art. 35 ustawy o ewidencji ludności do wymeldowania w trybie administracyjnym niezbędne jest więc łączne spełnienie przesłanek: faktycznego opuszczenia lokalu i niedopełnienia obowiązku wymeldowania się.

W utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęło się uznawać, że orzeczenie o wymeldowaniu jest uzasadnione co do zasady wówczas, gdy opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu jest trwałe i dobrowolne. Brak cechy dobrowolności nie zawsze jednak stanowi przeszkodę do wymeldowania. Typowym takim przykładem jest eksmisja osoby zamieszkałej w lokalu na podstawie wyroku sądu wykonanego przez komornika. Dochodzi wówczas wprawdzie do przymusowego opuszczenia miejsca pobytu, ale skutkującego powstaniem obowiązku wymeldowania osoby eksmitowanej. W sprawach, w których przeprowadzona była egzekucja komornicza, wykonanie eksmisji jest równoznaczne z ustaniem pobytu skarżącego w spornym lokalu (tak też np. wyroki NSA: z 22.03.2017 r., sygn. akt II OSK 1832/15; z 19.06.2012 r., sygn. akt II OSK 526/11; z 08.03.2012 r., sygn. akt II OSK 1515/10; z 04.07.2008 r., sygn. akt II OSK 788/07 – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W szczególności Sąd podkreśla, iż w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 5 grudnia 2017 r., sygn. akt II OSK 580/16 (opubl. LEX nr 2456045): "Za równoznaczne z ustaniem pobytu w lokalu, w sprawach, w których przeprowadzona została egzekucja komornicza, należy uznać wykonanie eksmisji."

Jak wynika z akt sprawy, prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego I Wydział Cywilny z dnia 2 listopada 2017 r. sygn. akt [...] przysądzono spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nr [...] położonego w K na os. D nr [...] na rzecz M. K. oraz nakazano skarżącemu A. Ś. jako dłużnikowi wydanie powyższego lokalu na rzecz nabywcy M. K. Eksmisję A. Ś. wykonano w dniu 8 sierpnia 2018 r., o czym świadczy protokół komornika sądowego.

Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu, jednoznacznie świadczą o tym, że zostały spełnione przesłanki do wymeldowania skarżącego z przedmiotowego lokalu na podstawie art. 35 ustawy o ewidencji ludności.

Nie znajdując zatem podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w wyroku.