Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SAB/Łd 210/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 12, art. 35, art. 36, art. 37 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 par. 2 pkt 8, art. 52 par. 1, art. 286 par. 1 i 2, art. 149 par. 1a, art. 58 par. 1 pkt 4, art. 161 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 2 w zw. z art. 154 par. 6, art. 200 i art. 205 par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 14 października 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda – Lenczewska Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2016 roku sprawy ze skarg S. M. i U. Z. na bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie prawidłowości wybudowania i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego 1) stwierdza, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2) odrzuca skargę S. M. na bezczynność organu w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3) umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu z pozostałych skarg; 4) wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 5) przyznaje od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. sumy pieniężne na rzecz skarżących: a) S. M. w kwocie 1000 (jeden tysiąc) złotych, b) U. Z. w kwocie 1000 (jeden tysiąc) złotych; 6) zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego na rzecz: a) S. M. kwotę 200 (dwieście) złotych, b) U. Z. kwotę 200 (dwieście) złotych.


UZASADNIENIE

W dniu 21 kwietnia 2016 r. S.M. i U.Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. postępowania w sprawie prawidłowości wybudowania i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego, położonych w B. przy ul. A nr 25, domagając się: pkt 1 - zobowiązania organu do wydania w określonym terminie aktu administracyjnego; pkt 2 - stwierdzenia, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa; pkt 3 – wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 149 § 2 w zw. z art. 156 § 6 p.p.s.a., mając na względzie, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce bez żadnego uzasadnienia i z rażącym naruszeniem prawa, pkt 4 - przyznania w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężnej w wysokości stanowiącej dla nich zadośćuczynienie za pogwałcenie ich praw do rozpoznania sprawy administracyjnej dotyczącej ich własności; pkt 5 - zasądzenia w trybie art. 200 p.p.s.a. od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowego.

Skargi S.M. zarejestrowano za sygn. akt II SAB/Łd 210/16 i II SAB/Łd 211/16, natomiast skargi U.Z. zarejestrowano za sygn. akt II SAB/Łd 212/16 i II SAB/Łd 213/16.

W analogicznych co do treści skargach ich autorzy wskazali, że wniosek o wszczęcie postępowania w tej sprawie datowany jest na dzień 27 maja 2014 r.

Wobec całkowitej bezczynności S.M. , zażaleniem z dnia 11 października 2014 r. w trybie art. 37 k.p.a. zaskarżył bezczynność PINB do [...]WINB.

Pismem z dnia 5 listopada 2014 r. PINB zawiadomił strony o wszczęciu postępowania i wyznaczył termin oględzin na dzień 1 grudnia 2014 r.

Postanowieniem z dnia [...] [...]WINB wyznaczył PINB dodatkowy termin na załatwienie sprawy do dnia 5 stycznia 2015 r.

Wobec bezskutecznego upływu wspomnianego wyżej terminu S.M. zaskarżył bezczynność PINB do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15 zobowiązał PINB do załatwienia wniosku skarżącego w terminie miesiąca od uprawomocnienia się wyroku oraz stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Nałożył także na organ grzywnę w wysokości 1000 zł.

Z uwagi na niezałatwienie sprawy w zakreślonym wyrokiem terminie skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na niewykonanie wyroku

z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny.

Zażaleniem z dnia 16 lutego 2016 r. S.M. powtórnie zaskarżył w trybie art. 37 k.p.a. bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez PINB. Postanowieniem z dnia [...] nr [...][...]WINB stwierdził, że PINB w B. pozostaje bezczynny w załatwieniu sprawy i prowadzi postępowanie przewlekle oraz, że bezczynność i przewlekłość mają charakter rażący, a ponadto wyznaczył organowi dodatkowy termin na załatwienie sprawy do dnia 20 kwietnia 2016 r.

U.Z. również w dniu 16 lutego 2016 r. złożyła do [...]WINB zażalenie na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez PINB. Postanowieniem

z dnia [...] nr [...][...]WINB stwierdził, że PINB w B. pozostaje bezczynny w załatwieniu sprawy i prowadzi postępowanie przewlekle oraz, że bezczynność i przewlekłość mają charakter rażący, a ponadto wyznaczył organowi dodatkowy termin na załatwienie sprawy do dnia 20 kwietnia 2016 r.

Wyznaczony przez [...]WINB termin upłynął bezskutecznie.

Według skarżących z przedstawionego toku postępowania wynika jednoznacznie, że PINB prowadzi postępowanie pozornie od maja 2014 r. Okresy, w których w sprawie organ nie dokonywał żadnych czynności są wielomiesięczne, a ostatnio to okres prawie półtoraroczny. Nie ulega zatem wątpliwości, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. uchyla się od merytorycznego rozpoznania sprawy i wydania decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 k.p.a.

Bezczynność organu powoduje, że niezałatwienie sprawy ze wszelkimi tego konsekwencjami negatywnymi dla strony, pozbawia również skarżących możliwości złożenia środków odwoławczych, a w dalszej konsekwencji wniesienia skargi do sądu, co godzi już w konstytucyjne wolności oraz prawa człowieka i obywatela. Postępowanie w tej sprawie trwa dłużej niż jest to konieczne do wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ nie podejmuje czynności procesowych zgodnie z wyrażoną w Kodeksie postępowania administracyjnego zasadą szybkości postępowania, a te które podjął mają charakter pozorny. PINB ignoruje nie tylko prawa skarżących, ale też orzeczenia [...]WINB wyznaczające kolejne terminy załatwienia sprawy, nie reaguje również na wyroki sądowe w przedmiocie bezczynności tego organu. Bezskuteczne są także nałożone na organ w tylu sprawach grzywny.

Argumentując wniosek o przyznanie w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. na rzecz skarżących sumy pieniężnej autorzy skargi wnieśli, aby sąd uwzględnił okoliczność całkowitego lekceważenia sobie przez organ obowiązków przewidzianych prawem. Skarżący czują się wykluczeni ze społeczeństwa, poprzez traktowanie przez organ ich spraw

z całkowitą ignorancją.

W tożsamych co do treści odpowiedziach na skargi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wniósł o ich oddalenie i wyjaśnił, że w dniu 27 maja 2014 r. wpłynął wniosek S.M. o wszczęcie postępowania w przedmiocie legalności wybudowania i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego, położonego przy ul. A nr 25 w B..

W związku z koniecznością przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego celem zebrania niezbędnego materiału dowodowego w sprawie w dniu 5 listopada 2014 r. wszczęto postępowanie administracyjne w przedmiocie legalności wybudowania

i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego, położonego przy ul. A nr 25 w B., wyznaczając termin oględzin na dzień 1 grudnia 2014 r. W dniu 27 listopada 2014 r. do PINB wpłynęło pełnomocnictwo do reprezentowania na oględzinach udzielone D.J. przez R. J. W dniu 28 listopada 2014 r. wpłynęło do PINB pismo z informacją, iż D.J. z powodu choroby przebywa na zwolnieniu lekarskim, w związku z powyższym wyznaczone na dzień 1 grudnia 2014 r. oględziny nie mogą się odbyć.

W toku prowadzonego postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia S.M. na bezczynność, postanowieniem z dnia [...] wyznaczył PINB dodatkowy termin rozpatrzenia przedmiotowej sprawy do dnia 5 stycznia 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpatrzeniu skargi S.M. z dnia 23 marca 2015 r. na bezczynność PINB, wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. zobowiązał PINB w B. do załatwienia wniosku skarżącego w terminie jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się wyroku.

Postanowieniem nr [...] z dnia [...][...]WINB, po rozpatrzeniu zażalenia U.Z. z dnia 16 lutego 2016 r. na bezczynność i przewlekłość PINB, wyznaczył dodatkowy termin na załatwienie przedmiotowej sprawy.

Wyrokiem z dnia 3 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 1058/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpatrzeniu skargi S.M. z dnia 29 października 2015 r., wymierzył PINB grzywnę za niewykonanie wyroku.

Odnosząc się przedmiotowych skarg Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego

w B. wyjaśnił, że okoliczność bezczynności czy też niezachowania ustawowych terminów w postępowaniu jest od niego niezależna. Brak odpowiedniej kadry pracowniczej, liczne rozbudowane postępowania administracyjne oraz częste wezwania pracowników inspektoratu jako świadków w postępowaniach prowadzonych przez organy ścigania utrudniają prawidłowe funkcjonowanie jednostki. Szeroki zakres ustawowych kompetencji organu nadzoru budowlanego przy niewielkiej liczbie pracowników powoduje, iż organ staje przed wyborem mniejszego zła wybierając kontrole, gdzie ewidentnie występuje bezpośrednie zagrożenie zdrowia i życia ludzi, narażając się tym samym na bezczynność czy przewlekłość w innych ważnych sprawach. W chwili obecnej organ posiada kadrę techniczną w postaci Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego powołanego z dniem 31 marca 2016 r. oraz dwóch inspektorów, którzy na dzień dzisiejszy muszą obsłużyć i zapewnić bezpieczeństwo mieszkańcom ponad 113 tysięcznego powiatu o obszarze 971 km2.

Na rozprawie w dniu 14 października 2016 r. sąd w trybie art. 111 § 2 p.p.s.a. połączył sprawę o sygn. akt II SAB/Łd 210/16 ze sprawami o sygn. akt II SAB/Łd 211/16, II SAB/Łd 212/16 i II SAB/Łd 213/16, celem ich wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, wskazując, że dalej sprawa będzie prowadzona za sygn. akt II SAB/Łd 210/16.

Obecni na rozprawie S.M. i U.Z. poparli wywiedzione przezeń skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skargi S.M. i U.Z. zasługują częściowo na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.).

Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.).

W przypadku takiej skargi niezbędne jest złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia, jak stanowi art. 37 § 1 k.p.a. Organ ten może wyznaczyć dodatkowy termin na załatwienie sprawy (art. 37 § 2 k.p.a.). Dopiero po wyczerpaniu tego trybu strona może wnieść skutecznie skargę. Dla uznania wyczerpania toku zażaleniowego przez stronę wystarczające jest wykazanie, że złożyła ona stosowne zażalenie do organu wyższego stopnia. Przy ocenie dopuszczalności skargi na bezczynność organu, jak i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nie ma znaczenia sposób rozpoznania takiego zażalenia przez właściwy organ wyższego stopnia.

W rozpoznawanych sprawach kwestia wyczerpania trybu zażaleniowego przez S.M. i U.Z. pozwalająca na skuteczne wniesienie skarg, nie budzi wątpliwości, co wynika z przedstawionego na wstępie stanu faktycznego.

Przechodząc do meritum spraw wyjaśnić następnie trzeba, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.

W toku postępowania administracyjnego jedną z podstawowych zasad jest szybkość postępowania administracyjnego wyrażona w art. 12 § 1 i 2 k.p.a. Jej istota sprowadza się do tego, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie

i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Natomiast sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie.

W myśl art. 35 § 1 - § 3 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca,

a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.

O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również

w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

Jeśli zaś chodzi o "przewlekłość postępowania", to przepisy prawa nie definiują wprost, na czym polega "przewlekłe prowadzenie postępowania", o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a i art. 37 § 1 k.p.a. Należy jednak przyjąć, że przewlekłość

w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy

w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 k.p.a., ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Organ prowadzi tym samym postępowanie w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy znaczenia (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 26 października 2012 r. sygn. II OSK 1956/12 – Lex nr 1233717, 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 549/13 – Lex nr 1369030, 14 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 2361/13 oraz wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w: Warszawie z dnia 11 września 2014 r. sygn. akt VIII SAB/Wa 55/14 – Lex nr 1554147 i 18 marca 2014 r. sygn. akt IV SAB/Wa 204/13 – Lex nr 1466033, Poznaniu z dnia 29 stycznia 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 1003/13, Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 sierpnia 2014 r. sygn. akt II SAB/Go 56/14 – Lex nr 1520247, Gliwicach z dnia 3 czerwca 2014 r. sygn. akt II SAB/Gl 23/14 –Lex nr 1476619). W jednym z wyroków Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 7 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 34/13 – Lex nr 1296088) stwierdził, że pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy.

Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 p.p.s.a.).

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.).

Przenosząc poczynione wyżej uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy podkreślić trzeba, że na skutek skargi S.M. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego, tutejszy sąd prawomocnym wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15 między innymi zobowiązał organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 27 maja 2014 r. w terminie jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rzeczony wyrok konsumował ocenę bezczynności organu za okres poprzedzający jego wydanie. Zatem w ramach sprawy niniejszej sąd badał wyłącznie, czy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. pozostawał w bezczynności, poczynając od momentu zwrotu akt administracyjnych wraz z odpisem prawomocnego wyroku zgodnie z art. 286 § 1 i 2 p.p.s.a., co - jak wynika z akt sprawy - miało miejsce w dniu 17 września 2015 r. Orzeczony wyrokiem miesięczny termin załatwienia sprawy upłynął bezskutecznie. Akta sprawy dowodzą ponadto, że od momentu przekazania Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi do chwili obecnej, organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, celem zakończenia postępowania i nie rozstrzygnął sprawy co do istoty. Nie budzi wobec tego żadnych wątpliwości, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w dacie złożenia skarg, jaki w dacie orzekania pozostawał w bezczynności.

Przystępując w następnej kolejności do oceny przewlekłości postępowania, sąd uwzględnił przede wszystkim fakt, że nie była ona dotychczas przedmiotem sądowej kontroli, zatem badaniu podlegał okres począwszy od momentu złożenia wniosku przez S.M. , co miało miejsce w dniu 27 maja 2014 r. aż do dnia orzekania w tej sprawie. Analiza akt sprawy dowodzi wprost, że prowadzone przez PINB postępowanie administracyjne od samego początku cechowało się przewlekłością, a kolejne czynności procesowe podejmowane były w znacznych odstępach czasu i cechowała je pozorność. Przede wszystkim wskazać trzeba, że organ z nieznanych powodów zwlekał z wszczęciem postępowania aż do 5 listopada 2015 r. Co więcej, przez okres dwóch lat nie zakończył postępowania rozstrzygnięciem co do istoty. Nie budzi również wątpliwości, że ani razu nie wypełnił ciążących nań obowiązków wynikających z art. 36 k.p.a. Zasada szybkości postępowania została zatem w sposób oczywisty naruszona, podobnie jak i granice rozsądnego terminu załatwienia sprawy.

Ustalony stan faktyczny sprawy uzasadnia wobec tego konkluzję, że zarówno bezczynność jak i przewlekłość postępowania miały charakter rażący, o czym sąd orzekł w punkcie pierwszym wyroku na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a.

Biorąc pod uwagę fakt, że cel skargi na bezczynność, jak i na przewlekłe prowadzenie postępowania jest zasadniczo tożsamy, bowiem skarżący zainteresowani są zobowiązaniem organu do załatwienia ich sprawy, a jak wspomniano wyżej tutejszy sąd wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15, po rozpoznaniu skargi S.M. na bezczynność, orzekł już o zobowiązaniu organu do załatwienia sprawy w przedmiocie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego w terminie jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się wyroku, to tym samym zobowiązanie organu wskazanym orzeczeniem do załatwienia sprawy wyczerpuje prawną możliwość ponownego rozstrzygania w tej kwestii. Powoduje bowiem, że rzeczona sprawa między tymi samymi stronami w zakresie żądania zobowiązania organu do wydania aktu w tej samej sprawie, została już prawomocnie osądzona. Powyższe ustalenia skutkują odrzuceniem skargi S.M. na bezczynność organu w zakresie zobowiązania do wydania aktu w oparciu o art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a, co sąd uczynił w punkcie drugim wyroku.

W odniesieniu do pozostałych skarg, sąd za bezprzedmiotowe uznał orzekanie

w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu i w punkcie trzecim wyroku umorzył postępowanie uwzględniając brzmienie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Podkreślić trzeba, że raz nałożone zobowiązanie do załatwienia sprawy (wydania aktu) - co miało miejsce wyrokiem tutejszego sądu z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15 - pozostaje w mocy do czasu jego wykonania, to jest do wydania aktu załatwiającego wniosek.

W punkcie czwartym wyroku sąd w trybie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., wymierzył organowi grzywnę w wysokości 2.000 zł. Grzywna pełni funkcję prewencyjną i powinna przeciwdziałać bezczynności i przewlekłości organu prowadzącego postępowanie. Realne zagrożenie sankcją powinno przede wszystkim zdyscyplinować organ i doprowadzić do sprawnego, a zarazem terminowego prowadzenia postępowania. Na wysokość zasądzonej w tej sprawie grzywny rzutował w głównej mierze okres bezczynności i przewlekłości oraz fakt, że w tej sprawie zapadł już prawomocny wyrok z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 118/15, zupełnie zignorowany przez organ orzekający oraz wyrok z dnia 3 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Łd 1058/15 orzekający na wniosek S.M. grzywnę za niewykonanie wyroku sygn. akt II SAB/Łd 118/15. Rzeczona grzywna powinna więc przywrócić zaufanie skarżącym do organów władzy publicznej i skłonić organ do sprawnego i efektywnego prowadzenia każdego postępowania administracyjnego.

W punkcie piątym wyroku sąd mając na względzie brzmienie art. 149 § 2 p.p.s.a. przyznał od organu na rzecz każdego ze skarżących sumy pieniężne w kwocie po 1000 złotych, która będzie stanowiła pewną rekompensatę z tytułu nieprawidłowości działań, a właściwie ich braku, ze strony organu. Na wysokość tych kwot ma również wpływ wielość spraw prowadzonych ze skarg S.M. i U.Z. przeciwko PINB w B..

O kosztach postępowania należnych od organu na rzecz U.Z. i S.M. w wysokości po 200 zł orzeczono w punkcie szóstym wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. Na zasądzone kwoty składa się równowartość uiszczonych wpisów sądowych od skarg.

IB