Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 927/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 102 par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.7, art. 8, art. 11, art. 12,  art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80, art. 113 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 130a
journal: Dz.U. 2017 poz 128
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.
article: art. 836
journal: Dz.U. 2017 poz 459
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia WSA Paweł Mierzejewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 9 sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór nad pojazdem oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem wydanym w dniu 5 czerwca 2017 r. nr [...] Starosta, działając na podstawie art. 102 § 2 i art. 174 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.; dalej w skrócie jako "u.p.e.a.") oraz § 3 pkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 265 ze zm.) w związku z art. 130a ust. 5f, ust. 10, ust. 10f i ust. 10h ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 128; dalej w skrócie także jako "u.p.r.d."), art. 10, art. 11 art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r., Nr 152, poz. 1018 ze zm.), postanowił:

odmówić przyznania dozorcy M. G. zwrotu koniecznych wydatków za dozór sprawowany w okresie od dnia 13 maja 2007 r. do dnia 21 sierpnia 2013 r. włącznie nad pojazdem w postaci motocykla marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], usuniętym z drogi w miejscowości K.;

przyznać dozorcy M. G. kwotę w wysokości 3.207,59 zł brutto tytułem wynagrodzenia za dozór sprawowany nad pojazdem, o którym mowa w pkt 1 niniejszego postanowienia, w okresie od dnia 13 maja 2007 r. do dnia 21 sierpnia 2013 r. włącznie;

przekazać kwotę, o której mowa w pkt 2, na wskazany rachunek bankowy w terminie 14 dni, licząc od dnia, w którym niniejsze postanowienie stanie się ostateczne, przy czym za dzień zapłaty uważa się dzień obciążenia rachunku bankowego tutejszego organu na podstawie polecenia przelewu.

W uzasadnieniu wydanego postanowienia organ wskazał, że w dniu 20 maja 2017 r. do organu wpłynął wniosek dozorcy M. G., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] z siedzibą w C. (zwanego dalej "stroną" albo "skarżącym") w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu w postaci motocykla marki [...] usuniętego z drogi i zabezpieczonego na prowadzonym przez stronę parkingu. Motocykl usunięto z drogi w dniu 13 maja 2007 r. na podstawie dyspozycji wydanej przez funkcjonariusza Komendy Powiatowej Policji w C. w oparciu o art. 130a ust. 2 pkt 1 lit. a u.p.r.d. Wskazany pojazd był następnie przechowywany na parkingu strony do dnia 21 sierpnia 2013 r., to jest do momentu przekazania go uprawnionym pracownikom organu, zgodnie ze sporządzonym protokołem odbioru. W związku z nieodebraniem pojazdu z parkingu przez osobę uprawnioną w wyznaczonym terminie, wnioskiem z dnia 16 kwietnia 2016 r. Starosta wystąpił do Sądu Rejonowego w C. o orzeczenie przepadku wymienionego uprzednio pojazdu na rzecz Powiatu [...], czego następstwem było wydanie przez sąd dnia 10 stycznia 2017 r. postanowienia orzekającego zgodnie z wnioskiem (sygnaturą akt [...]).

Organ pierwszej instancji wskazał, że podstawę do przyznania dozorcy należności za sprawowany dozór stanowi artykuł 102 § 2 u.p.e.a., przy czym rozgranicza on dwa rodzaje należności przysługujące dozorcy: zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór, przy czym obie składowe przyznawane są na wniosek dozorcy. Tym samym, złożony przez stronę wniosek należy rozpatrzyć w kategorii właśnie tych dwóch składowych - koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór.

Wyliczenia należności dozorcy nie sposób dokonać jednak bez stosownego odniesienia do analizy instytucji samego dozoru. Zgodnie z art. 856 § 1 ustawy – Kodeks postępowania cywilnego obligatoryjnym obowiązkiem dozorcy jest przechowywanie rzeczy z należytą starannością, w sposób niepowodujący utraty wartości przedmiotu dozoru oraz wydanie jej na wezwanie uprawnionego, co odróżnia dozór od przechowywania. W konsekwencji powoduje to, że funkcja dozorcy ma wymiar osobisty i niezbywalny.

Organ zaznaczył, że wykładnia językowa art. 102 § 2 u.p.e.a. pozwala przyjąć, że przyznanie zwrotu koniecznych wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru nastąpić może w przypadku wykazania przez dozorcę wysokości oraz wskazania sposobu wyliczenia wydatków, jakie poniesione zostały przez niego w stosunku do określonego przedmiotu dozoru. Na dozorcy ciąży obowiązek wykazania poniesionych przez niego kosztów, na co wyraźnie wskazuje utrwalone orzecznictwo. W kwestii wynagrodzenia za dozór, przepis ten nie wskazuje żadnego sposobu ustalania wysokości należnego dozorcy wynagrodzenia, natomiast w orzecznictwie utrwalił się pogląd, zgodnie z którym zarazem możliwym, jak i w pełni zasadnym jest posiłkowanie się art. 836 k.c.

Z umów zawartych pomiędzy stroną a Powiatem [...] w dniach 29 grudnia 2011 r. i 10 grudnia 2012 r. w zakresie świadczenia usług związanych z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów usuniętych z drogi w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, jednoznacznie wynika, że w przypadku przechowywania pojazdu przez okres trwający dłużej niż trzy miesiące i nieodebrania go przez prawidłowo powiadomionego właściciela z parkingu, po przejęciu pojazdu na rzecz powiatu, wykonawca otrzyma środki za dozór, ustalane na podstawie odrębnych przepisów. W związku ze stanowiskiem WSA w Gdańsku, podzielanym przez organ, nie sposób uznać stawek wynikających z odpowiednich uchwał Rady Powiatu [...], ustalających wysokość obowiązujących stawek opłat za przechowywanie pojazdów, ponieważ określają one w zasadzie wysokość kosztów usuwania i przechowywania pojazdów na terenie danego powiatu, z uwzględnieniem konieczności sprawnej realizacji tych zadań, będących z mocy art. 130a ust. 5f ustawy - Prawo o ruchu drogowym zadaniem własnym powiatu. Stawki ustalone w drodze uchwały adresowane są do właściciela pojazdu usuniętego z drogi i w przypadku odbioru przez niego pojazdu z parkingu strzeżonego określają wysokość ciążącej na nim należności.

Organ wskazał dalej, że pismem z dnia 24 kwietnia 2017 r. wezwał stronę do przedstawienia dokumentów wskazujących wysokość poniesionych koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad przedmiotowym pojazdem, przy jednoczesnym wskazaniu ich wysokości oraz sposobu wyliczenia żądanej kwoty, a także sposobu wyliczenia wysokości żądanego za dozór wynagrodzenia i przedstawienia stosownych dowodów w tym zakresie. W ocenie organu najpełniejszą wiedzę na temat rzeczywistych wydatków poczynionych w związku z dozorem przedmiotowej ruchomości posiadać powinien sam dozorca. Wysokości tych wydatków nie sposób ustalić w oparciu o wysokość przeciętnych wydatków ponoszonych przez podobnych przechowawców.

W odpowiedzi organ otrzymał korespondencję pełnomocnika strony z dnia 10 maja 2017 r., z której treści wynika, że strona zwraca się z żądaniem przyznania zryczałtowanych kwot zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór w wysokościach określonych w tożsamych sprawach przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, to jest 5,46 zł za dobę przechowywania samochodu osobowego o masie do 3,5 t oraz 6,15 zł za dobę przechowywania roweru, motoroweru bądź motocykla. Pełnomocnik strony wniósł ponadto o dołączenie do akt sprawy i uwzględnienie zgromadzonego na 358 kartach materiału dowodowego, złożonego przez stronę w sprawach o analogicznym przedmiocie postępowania wraz z pismem z dnia 13 czerwca 2014 r., mającego stanowić udokumentowanie poniesionych przez stronę kosztów przechowywania wszystkich pojazdów na prowadzonym w ramach wykonywanej przez siebie działalności gospodarczej parkingu.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy, organ kierując się jednocześnie wytycznymi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, zawartymi w prawomocnych wyrokach wydanych w sprawach o analogicznym przedmiocie postępowania stwierdził, że strona w żaden sposób nie obrazuje wysokości koniecznych wydatków poniesionych względem przedmiotowej ruchomości. Co więcej, nie umożliwia ona dokonania wyliczenia wysokości poniesionych przez dozorcę koniecznych wydatków w związku z dozorem ruchomości, jak również wysokości poniesionych przez stronę wydatków w związku z dozorem wszystkich ruchomości usuniętych z drogi w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, przechowywanych jednocześnie na prowadzonym parkingu. Organ zgromadził i ocenił materiał dowodowy pozyskany w toku postępowania w niniejszej sprawie oraz postępowań w sprawach wszczętych z wniosku strony o analogicznym przedmiocie. Pośród nich wyszczególnić należy protokół z dnia 3 lipca 2014 r. Z jego treści wynika wprost, że strona nie potrafi wskazać kosztów poniesionych z tytułu dozorowania pojedynczego pojazdu. Zeznała również, że na prowadzonym parkingu, łącznie z pojazdami zabezpieczonymi w trybie przepisów art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym, nie były dozorowane inne pojazdy, zabezpieczone na podstawie odrębnych przepisów. Wyjaśniła, że prowadzone przez nią przedsiębiorstwo, oprócz właściciela zatrudniało jednego pracownika, a realizację zleceń przewiezienia i zabezpieczenia pojazdów nie zawsze wykonuje osobiście oraz potwierdziła fakt, że dozór zabezpieczonych pojazdów faktycznie odbywa się przy pomocy psa stróżującego oraz usług agencji ochroniarskiej.

Organ wskazał, że działalność gospodarcza prowadzona przez stronę posiada charakter wielobranżowy, bowiem jej przedmiotem są nie tylko usługi, ale również produkcja i handel. Przedstawione przez stronę materiały dowodowe w istocie obrazują koszty poniesione przez przedsiębiorcę w związku z prowadzeniem całości działalności gospodarczej. W konsekwencji dowody uniemożliwiają wyodrębnienie kosztów związanych wyłącznie z dozorowaniem ruchomości na prowadzonym parkingu, nie mówiąc już o wyodrębnieniu kosztów dozorowania wyłącznie ruchomości zabezpieczonych w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Jak wynika ze zgromadzonych materiałów, na parkingu dozorowane były jednocześnie pojazdy zabezpieczone także w trybie innych przepisów, w toku czynności podejmowanych przez inne organy - w szczególności prokuraturę i organy Policji. Sprzeczność ta rzuca cień wątpliwości, aby można było traktować przedstawiony przez stronę materiał dowodowy jako obiektywny.

Zdaniem organu, korzystanie z pomocy psa oraz usług firmy ochroniarskiej to pomocnicze środki techniczne zabezpieczające przedmiot dozoru, ułatwiające dozorcy wykonywanie swoich obowiązków, jednakże w żaden nie są one niezbędnymi wydatkami związanymi bezpośrednio z zabezpieczeniem dozorowanej ruchomości, a w szczególności przed utratą jej wartości. Nie można przy tym mówić o traktowaniu przedstawionych przez stronę materiałów en bloc przez organ, bowiem w istocie poddano je analizie, w wyniku której stwierdzono, że uniemożliwiają one wyliczenie wysokości zwrotu koniecznych wydatków związanych ze sprawowaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór przedmiotowej ruchomości. Zgromadzony materiał dowodowy nie wskazuje wysokości wyliczonego przez stronę zwrotu koniecznych wydatków w związku z dozorem motocykla, ani nie dokumentuje ich wysokości. Organ nie może przy tym określić wysokości poniesionych przez stronę koniecznych wydatków na podstawie kosztów dozorowania analogicznego rodzaju ruchomości ponoszonych przez samego dozorcę, a tym bardziej przez innych dozorców. Tym samym zasadnym jest odmówienie dozorcy przyznania zwrotu koniecznych wydatków względem przedmiotowej ruchomości.

W ocenie organu materiał dowodowy przedstawiony przez stronę nie określa również wysokości wyliczonego przez dozorcę wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu. Materiał ten obrazuje w istocie koszty funkcjonowania przedsiębiorstwa prowadzonego przez stronę, jakie poniesione zostały w poszczególnych latach jego działalności. Miesięczne wydatki na wodę, energię elektryczną, opał, abonament i opłaty telekomunikacyjne oraz za usługi agencji ochroniarskiej, monitorującej parking, czy wysokość uiszczonych podatków w żaden sposób nie wskazują wysokości należnego dozorcy wynagrodzenia z tytułu sprawowania dozoru nad przedmiotowym pojazdem. Złożone w toku postępowania wyjaśnienia nie opisują również sposobu wyliczenia żądanych należności, podobnie jak nie zawierają samych wyliczeń wysokości kwot należnego dozorcy wynagrodzenia.

Należy zatem przyjąć, że strona przerzuciła cały ciężar zgromadzenia materiału dowodowego w niniejszej sprawie na organ prowadzący postępowanie, wobec czego nie może negować kalkulacji stawek i oceny materiału zgromadzonego przez organ z urzędu. Właściwym jest zastosowanie art. 836 k.c., jednakże wyłącznie w zakresie, w jakim stanowi on o należnym wynagrodzeniu w danych stosunkach przyjętym. Zasadnym jest oparcie ustaleń na podstawie wysokości opłat miesięcznych, przyjętych przez podmioty gospodarcze prowadzące parkingi strzeżone, ponieważ uwzględniają one kwotę wydatków poniesionych przez przechowawcę oraz zazwyczaj długi czas przechowywania pojazdu na parkingu. Dokonując wyliczeń organ posłużył się uzyskanymi w toku analogicznych postępowania informacjami na temat wysokości przyznawanego przez inne organy egzekucyjne wynagrodzenia za dozór pojazdów usuniętych w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym i nieodebranych przez osoby uprawnione w ustawowym terminie przed dniem 21 sierpnia 2011 r. oraz wysokości przeciętnego wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach, stanowiącego podstawę ich wyliczenia. Organ uwzględnił również informację uzyskaną ze strony innego przedsiębiorcy, prowadzącego płatny parking dla pojazdów w miejscowości C., w kwestii obowiązujących abonamentów miesięcznych za parkowanie pojazdów.

W rozpatrywanym przypadku pojazd bezsprzecznie przechowywany był długoterminowo, przy czym jego właściciel nie był zainteresowany jego odbiorem z parkingu. Pojazd ten, z racji swojej niskiej wartości oraz niewielkich rozmiarów nie stwarzał szczególnych trudności w zabezpieczeniu oraz narażony był na niewielkie ryzyko kradzieży. Z tego względu, jego dozorowanie nie wymagało ze strony dozorcy użycia kosztownych środków technicznych celem jego zabezpieczenia, ani nie wiązało się z koniecznością zajęcia pełnowymiarowego miejsca parkingowego do jego postoju.

Organ skupił swoją uwagę wyłącznie na wysokości wynagrodzeń miesięcznych za dozór i parkowanie pojazdów, przy czym w stosunku do ruchomości w postaci motocykla organ nie uzyskał informacji w tym zakresie. Taki stan rzeczy utwierdził organ, że nie istnieje możliwość ustalenia miarodajnej wysokości przeciętnego wynagrodzenia, obowiązującego w danych stosunkach w przypadku parkowania jednośladów. Przyjął zatem, że zasadnym będzie wyliczenie wysokości przeciętnego wynagrodzenia za parkowanie pojazdu w postaci samochodu osobowego, a następnie odniesienie otrzymanej kwoty do zakresu obowiązków dozorcy, okoliczności towarzyszących przechowaniu, warunków sprawowana pieczy, wielkości miejsca niezbędnego do przechowywania oraz wielkości i wartości ruchomości w postaci motocykla.

Ustalając średniej wysokości wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach za parkowanie samochodu osobowego na parkingu organ uwzględnił wynikające z uzyskanych w toku postępowania odpowiedzi stawki następującej wysokości abonamentów miesięcznych w wartości brutto: 97,60 zł, 195,20 zł, 146,40 zł, 50,00 zł, 100,00 zł, 100,00 zł, 150,00 zł, 92,00 zł i 70,00 zł. Wyliczenie średniej z powyższych wartości, pozwala na określenie przeciętnej wysokości wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach na poziomie 111,24 zł brutto za miesiąc parkowania samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. Wyliczając kwotę wynagrodzenia za dozór motocykla organ dokonał tego jako iloczyn liczby pełnych miesięcy, w ciągu trwania których pojazd przechowywany był na parkingu i pomniejszonej dwu i pół krotnie wysokości ustalonego przez organ przeciętnej wysokości abonamentu miesięcznego za parkowanie pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 3,5 t. Kwota ta została powiększona o sumę należności wyliczonej proporcjonalnie do liczby dni, w których pojazd fizycznie znajdował się na parkingu w pierwszym i ostatnim miesiącu dozorowania, przy czym należność ta została wyliczona przez organ jako iloraz pomniejszonego dwu i półkrotnie ustalonego przez organ przeciętnej wysokości abonamentu miesięcznego za parkowanie pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 3,5 t i liczby dni przypadających odpowiednio w pierwszym i ostatnim miesiącu dozorowania, a następnie pomnożonej przez liczbę dni, w których pojazd fizycznie znajdował się na parkingu w każdym z tych miesięcy.

Przedmiotowy pojazd faktycznie znajdował się na parkingu od dnia 13 maja 2007 r. do 21 sierpnia 2013 r. włącznie. W świetle powyższych ustaleń i wyjaśnień, w ocenie organu, przyznanie dozorcy wynagrodzenia za dozór przedmiotowego pojazdu w tym okresie w wysokości 3.207,59 zł brutto należy uznać za właściwe i uzasadnione.

M. G. złożył zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji podnosząc zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez niezastosowanie art. 102 § 2 u.p.e.a. w zw. z § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez odmowę ustalenia i wypłaty na rzecz strony, jako przechowawcy zwrotu wydatków poniesionych w związku z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdów w oparciu o przedłożony materiał dowodowy, a także wadliwe ustalenie ryczałtowego wynagrodzenia za dozór sprawowany nad pojazdem - w oparciu o całkowicie dowolnie ustalone stawki. Nadto skarżący sformułował zarzut naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niezastosowanie art. 7, art. 8, art. 12, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej w skrócie jako "k.p.a.") poprzez pominięcie przedłożonych dowodów wskazujących na rozmiar poniesionych przez stronę koniecznych wydatków w związku ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem oraz całkowite dowolne ustalenie ryczałtowej stawki za dozór pojazdu.

Jako sprzeczne z treścią art. 102 u.p.e.a. skarżący uznał wywody organu, co do znaczenia pojęcia "koniecznych wydatków" oraz podważył sposób wyliczenia wysokości stawki opłaty za dozór. Jego zdaniem wysokość wynagrodzenia winna być wyliczona w oparciu o uśrednioną stawkę umówioną pomiędzy organem a stroną w kolejnych latach sprawowania dozoru.

Po rozpatrzeniu zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2017 r. nr [...] postanowiło utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy.

W pierwszym rzędzie organ odwoławczy wyjaśnił, że z użytego w art. 102 u.p.e.a. sformułowania "na żądanie dozorcy" wynika, że dozorca nie tylko powinien wskazać konieczne wydatki poniesione na dozór konkretnego pojazdu, ale musi również przedstawić sposób obliczenia tych kwot. Dopiero wtedy, gdy dozorca zgłaszający roszczenie z tytułu zwrotu wydatków koniecznych nie przedstawi żadnych dowodów i wyliczeń dotyczących wydatków poniesionych na dozór konkretnego pojazdu, konieczne jest ich ustalenie przez organ z urzędu w drodze możliwych do przeprowadzenia dowodów. Dowody te winny odnosić się do kosztów ponoszonych przez podmioty prowadzące tego rodzaju działalność. Nie można przy tym za zasadne uznać stanowiska wyrażonego w zażaleniu, jakoby prowadzący parking nie musiał wykazywać kosztów poniesionych w ramach przechowywania każdego konkretnego pojazdu. Przyjęcie takiego stanowiska prowadziłoby do oczywiście wadliwego wniosku, że każdorazowe złożenie żądania w sprawie dotyczącej konkretnego przecież pojazdu, upoważniałoby stronę do żądania zwrotu wszystkich wykazanych dokumentacją, poniesionych w ramach działalności kosztów - odnoszących się do wszystkich pojazdów znajdujących się na parkingu.

Organ podkreślił ponadto, że ustalanie powierzchni zajętej przez przedmiotowy pojazd zostało dokonane zgodnie z wskazaniami wynikającym z orzecznictwa sądów administracyjnych i było prawidłowe. W całości podzielił też stanowisko wyrażone przez organ pierwszej instancji, zgodnie z którym związanie wyznaczonej do usuwania z dróg pojazdów i przechowywania ich na parkingu jednostki z organem administracji publicznej ma charakter stosunku administracyjnoprawnego, w związku z czym nie obowiązują w nim zapisy umowne i taryfowe, które odnoszą się do sfery stosunków cywilnoprawnych. Bez znaczenia pozostaje przy tym fakt, że jednostka ta została wyłoniona w drodze przetargu i zawarto z nią umowę cywilnoprawną. W wyniku nieodebrania pojazdu przez uprawnioną osobę w ustawowym terminie nie dochodzi do zawarcia umowy przechowania pojazdu, gdyż nowy właściciel (powiat) wstępuje jedynie w taki sam stosunek administracyjnoprawny, jaki łączył dotychczasowego właściciela z przedsiębiorcą prowadzącym parking strzeżony, a więc w stosunek administracyjnoprawny. Słusznie zatem uznano, że wysokość wynagrodzenia za dozór nie może wynikać, jak chce tego strona, z zapisów umów zawartych przez nią z Powiatem [...].

W związku z tym, że przepisy u.p.e.a. nie określają kryteriów ustalenia wysokości wynagrodzenia za dozór pojazdu zastosowanie powinien znaleźć art. 836 k.c., zgodnie z którym jeżeli wysokość wynagrodzenia za przechowywanie nie jest określona w umowie albo w taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte, "chyba że z umowy lub z okoliczności wynika, że zobowiązał się przechować rzecz bez wynagrodzenia. Takie rozwiązanie nakłada na organ obowiązek przyjęcia wynagrodzenia w oparciu o ustalenia stosując metodę porównania, która pozwala na określenie wysokości wynagrodzenia na poziomie stawek innych podmiotów prowadzących tego rodzaju działalność".

W ocenie Kolegium, opartej na ugruntowanym orzecznictwie sądowoadministracyjnym, wysokość wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach w rozumieniu art. 836 k.c. powinna zostać ustalona na podstawie kryterium wynagrodzenia faktycznie stosowanego najczęściej przez innych przechowawców na terenie i w miejscu, gdzie przechowawca wykonuje umowę i dla rzeczy danego rodzaju. Zasadne jest przy tym, aby organ dokonał porównania cen faktycznie stosowanych na innych parkingach na stricte lokalnym i ościennym terenie - miasta, powiatu - przy tego rodzaju usługach (to jest rozeznania co do występujących u innych przechowawców wynagrodzeń oraz metod ich ustalania) i dopiero na podstawie ustalonego w wyniku analizy porównawczej miernika - ustalić wynagrodzenie w sprawie. W ocenie organu odwoławczego Starosta dokonał powyższych ustaleń w sposób prawidłowy. Z akt sprawy wynika, że organ do ustalenia wysokości stawki za dozór pojazdów przyjął kwoty w wysokości: 97,60 zł, 195,20 zł, 146,40 zł, 50 zł, 100 zł, 100 zł, 150 zł, 92 zł i 70 zł. Wszystkie wymienione kwoty wynikają z odpowiedzi uzyskanych od innych jednostek samorządu terytorialnego, na terenie których prowadzono podobne sprawy. Prawidłowo organ przyjął do porównania stawki abonamentowe, wynikające z dłuższego przechowywania pojazdów. Koszty dozorowania pojazdu przez dłuższy okres, z reguły przekraczający miesiąc, nie mogą być ustalone przy zastosowaniu stawek dobowych, te bowiem są dla klienta z reguły wyższe niż abonamentów okresowych. Dla ustalenia wysokości wynagrodzenia organ niższej instancji podjął niezbędne działania celem ustalenia stawki za przechowywania pojazdu możliwe zbliżonej do rzeczywistej obowiązującej w stosunkach danego rodzaju i w danym miejscu, zwracając się do podmiotów świadczących usługi parkingowe. Na tej podstawie organ ustalił stawkę w wysokości 111,24 zł, a następnie podzielił ją przez 2,5, uwzględniając powierzchnię zajętą przez pojazd. Jako prawidłowy uznać należy także finalny sposób obliczenia wysokości wynagrodzenia dozorcy. Organ przyjął ilość dni dokonywania dozoru i dokonał matematycznego wyliczenia. W rezultacie ustalono właściwą kwotę wynagrodzenia w wysokości 3.207,59 zł.

Postanowieniem z dnia 13 września 2017 r. organ odwoławczy sprostował oczywiste omyłki zawarte w postanowieniu z dnia 9 sierpnia 2017 r.

M. G. zaskarżył powyższe postanowienie organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o uchylenie wydanych w sprawie rozstrzygnięć.

Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił:

I. naruszenia przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

art. 7 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności poprzez zaniechanie ustalenia wysokości wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach, tj. ustalenia wysokości wynagrodzenia za dozór na parkingach strzeżonych na terenie powiatu [...] jak również na terenie powiatów ościennych, który to dowód bezsprzecznie przyczyniłby się do wyjaśnienia sprawy;

art. 7 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak podjęcia przez organ wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz dowolną ocenę przez organ materiału dowodowego, skutkujące błędem w ustaleniach faktycznych polegającym na przyjęciu, że ustalona przez organ stawka za przechowanie pojazdu jest prawidłowa, podczas gdy z prawidłowej oceny materiału dowodowego wynika, że jest ona rażąco zaniżona albowiem zestawienie przedstawione przez organ zawiera stawki odpowiednie dla parkingów strzeżonych jak i niestrzeżonych;

art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 12 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 w zw. z 107 § 3 k.p.a. poprzez bezpodstawne pominięcie przedłożonych przez skarżącego dowodów wskazujących na rozmiar poniesionych przez niego koniecznych wydatków w związku ze sprawowaniem dozoru nad pojazdem oraz całkowicie dowolne ustalenie ryczałtowej stawki za dozór pojazdu, a w konsekwencji podjęcie dowolnego rozstrzygnięcia w oderwaniu od stanu faktycznego niniejszej sprawy;

art. 80 k.p.a. poprzez dowolne przyjęcie stawki wynagrodzenia za dozór oraz zaniechanie zwrócenia się do przedsiębiorców wykonujących działalność podobną do skarżącego, to jest prowadzących parkingi strzeżone w celu ustalenia wysokości stawki obejmującej wydatki przechowania pojazdu oraz wynagrodzenia za dozór, jak również zaniechania zlecenia tej czynności biegłemu,

art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na argumentacji zawartej w rozstrzygnięciu organu I instancji,

art. 113 § 1 k.p.a. poprzez dokonanie przez organ rażąco dużej ilości sprostowań istotnych wadliwości zaskarżonego postanowienia doprowadzając de facto do merytorycznej jego zmiany, czego organ uczynić nie powinien,

art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu faktycznym zaskarżonego postanowienia faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, przyczyn, dla których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oraz zaniechania w sposób logiczny i spójny wskazania przesłanek jakimi kierował się organ wydając zaskarżone postanowienie,

II. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest:

błędne zastosowanie art. 102 § 2 u.p.e.a. w zw. z § 6 rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji z dnia 28 lutego 2011 r. poprzez odmowę ustalenia i zwrotu wydatków poniesionych w związku z wykonywaniem dozoru oraz niezasadnym zaniżeniem należnego wynagrodzenia za dozór pojazdu, w oparciu o całkowicie dowolnie ustalone stawki, które nie odpowiadają uśrednionemu wynagrodzeniu ryczałtowemu za dozór na parkingu strzeżonym jaki posiada skarżący,

niezastosowanie art. 836 Kodeksu cywilnego wskutek zaniechania ustalania wysokości zwyczajowo przyjętych stawek wynagrodzenia z tytułu przechowania pojazdu na parkingu strzeżonym na terenie powiatu [...], jak również powiatów ościennych.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że zaskarżone postanowienie jest całkowicie pozbawione podstaw tak faktycznych, jak i prawnych, a postępowanie prowadzone było z rażącym naruszeniem procedury administracyjnej, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności pominięto przedłożony przez niego materiał dowodowy w postaci dokumentów źródłowych dokumentujących konieczne wydatki związane z dozorem nad pojazdami, które poniósł w okresie sprawowanie dozoru. W sposób całkowicie dowolny ustalono wynagrodzenie za dozór sprawowany nad pojazdem - w oparciu o stawki za dozór, które zostały ustalone w oderwaniu od materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz w sposób wybiórczy zestawiając stawki odpowiednie dla parkingów strzeżonych jak i niestrzeżonych, co ewidentnie spowodowało zaniżenie przyjętej stawki za przechowanie pojazdu z ewidentnym pokrzywdzeniem skarżącego.

Nie jest jasne, dlaczego organ odwoławczy wskazał, iż w sposób prawidłowy stawka została ustalona. Co więcej, Kolegium zdaje się nie rozumieć powołanej przez siebie w uzasadnieniu podstawy prawnej, to jest art. 863 k.c., bowiem jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 lutego 2014 r. (sygn. akt I OSK 2239/12) organ stosując art. 863 k.c. winien zastosować metodę porównania, która pozwala na określenie wysokości wynagrodzenia na poziomie stawek innych podmiotów prowadzących tego rodzaju działalność - czyli podmiotów wyłącznie prowadzących parkingi strzeżone na terenie Powiatu [...] jak i powiatów ościennych. W ocenie skarżącego organ ustalając wynagrodzenie za dozór pominął całkowicie okoliczność jak kształtowała się wysokość wynagrodzenia innych podmiotów wykonujących podobne zadania. Niesłusznie posłużył się również stawką abonamentową za przechowywanie pojazdów do 3,5 t., po czym dokonał karkołomnych zabiegów w celu uzasadnienia pomniejszenia tak uśrednionej stawki prawie trzykrotnie.

Wszystkie wskazane okoliczności przemawiają za przyjęciem tezy, że Kolegium w sposób całkowicie dowolny określiło stawkę za dozór nad pojazdem.

Skarżący kwestionował również stanowisko organów w zakresie ustalenia koniecznych wydatków. Zaznaczył, że dołożył najdalej idącej staranności przedkładając materiał dowodowy wskazujący na rodzaj i wysokość koniecznych wydatków związanych z prowadzeniem dozoru nad pojazdami znajdującymi się na parkingu w okresie od 2007 do 2013 r. Zwrócił też uwagę, że siedziba i główna lokalizacja jego przedsiębiorstwa znajduje się w C., natomiast przedłożone dowody na poniesione koszty mają wyłączny związek z prowadzeniem parkingu strzeżonego w miejscowości C. Nawet samochody służące skarżącemu do prowadzenia działalności gospodarczej parkowane są na terenie siedziby przedsiębiorstwa. Jako całkowicie bezzasadne uznał twierdzenia, że koszty związane z funkcjonowaniem parkingu, w tym koszty ochrony parkingu, utrzymania psów, zatrudnienia pracownika, czy też koszty mediów zużywanych w czasie dozorowania przedmiotowych pojazdów nie stanowią koniecznych wydatków poniesionych przez skarżącego w związku ze sprawowanym dozorem.

Dalej wyraził pogląd, że wbrew twierdzeniom organu, z art. 102 § 2 u.p.e.a. nie wynika obowiązek podania przez dozorcę konkretnych wydatków poniesionych na dozór konkretnego pojazdu stosownie do warunków i miejsca przechowywania. Jeżeli organ kwestionował przedstawiony materiał dowodowy to stosowne ustalenia winien poczynić sam, będąc jednak związany regułami postępowania dowodowego. Organ winien przeprowadzić z urzędu postępowanie dowodowe i ustalić we własnym zakresie wysokość poniesionych przesz skarżącego kosztów związanych z dozorem pojazdu, np. poprzez powołanie biegłego w celu ustalenia wspomnianych kosztów, jak ma to miejsce w tożsamych sprawach. Tymczasem przedstawiona argumentacja Kolegium prowadzi do wniosku, iż doszło do całkowitego zaniechania wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia została dokonana w trybie uproszczonym. Orzekając zaś w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie wyżej wymienionych ustaw Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 sierpnia 2017 r. utrzymujące w całości w mocy postanowienie Starosty z dnia 5 czerwca 2017 r.

Starosta postanowieniem z dnia 5 czerwca 2017 r. odmówił przyznania skarżącemu M. G. zwrotu koniecznych wydatków za dozór sprawowany nad pojazdem w postaci motocykla marki [...] usuniętego z drogi w miejscowości K. i przechowywanego w okresie od 13 maja 2007 r. do 21 sierpnia 2013 r. Jednocześnie organ przyznał skarżącemu kwotę 3.207,59 zł brutto tytułem wynagrodzenia za dozór sprawowany nad przedmiotowym pojazdem w okresie od 13 maja 2007 r. do 21 sierpnia 2013 r. włącznie.

Należy w tym miejscu wskazać, że wydatki konieczne związane z wykonywaniem dozoru muszą być konkretne (zob. w tej materii: prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wydane w sprawach o analogicznym przedmiocie postępowania: III SA/Gd 930/16, III SA/Gd 931/16, III SA/Gd 932/16). Wydatki te winny nadto odnosić się do danego dozorcy i określonego pojazdu. Z kolei z uwagi na to, że art. 102 § 2 u.p.e.a. nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia, należy w tym zakresie odwołać się do art. 836 k.c. Powyższe stwierdzenia przesądzały zatem o sposobie dalszego rozpoznania sprawy.

Z odwołaniem się do przywołanych orzeczeń oczywistym jest nadto wskazanie, że to na dozorcy występującym do organu egzekucyjnego o zwrot wydatków i przyznanie wynagrodzenia za dozór ciąży obowiązek wykazania poniesionych wydatków oraz wskazania trudów związanych ze sprawowaniem dozoru. Nadto, przy określaniu wynagrodzenia należało uwzględniać zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu, jego warunki, wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną dla jego składowania. Dowodzenie tych kwestii należy do dozorcy, albowiem on ma wiedzę w tym zakresie i to on winien przedstawić dowody na okoliczność wysokości poniesionych wydatków, czy udokumentować owe trudy sprawowania dozoru.

W toku prowadzonego postępowania korespondencją z dnia 24 kwietnia 2017 r. organ pierwszej instancji wezwał skarżącego do przedstawienia dokumentów wskazujących wysokość poniesionych koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad przedmiotowym pojazdem, przy jednoczesnym wskazaniu ich wysokości oraz sposobu wyliczenia żądanej kwoty, a także sposobu wyliczenia wysokości żądanego za dozór wynagrodzenia i przedstawienia stosownych dowodów w tym zakresie. W odpowiedzi organ otrzymał pismo pełnomocnika strony (z dnia 10 maja 2017 r.), z którego treści wynika, że strona zwraca się z żądaniem przyznania zryczałtowanych kwot zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór w wysokościach określonych w tożsamych sprawach przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, to jest 5,46 zł za dobę przechowywania samochodu osobowego o masie do 3,5 t oraz 6,15 zł za dobę przechowywania roweru, motoroweru, bądź motocykla. Pełnomocnik skarżącego wniósł ponadto o dołączenie do akt sprawy i uwzględnienie zgromadzonego na 358 kartach materiału dowodowego, złożonego przez skarżącego w sprawach wraz z pismem z dnia 13 czerwca 2014 r., mającego stanowić udokumentowanie poniesionych przez dozorcę kosztów przechowywania wszystkich pojazdów przechowywanych na prowadzonym w ramach wykonywanej przez siebie działalności gospodarczej parkingu.

Należy wskazać, że organ pierwszej instancji dokonując ustaleń faktycznych posłużył się informacjami na temat wysokości przyznawanego przez inne organy egzekucyjne wynagrodzenia za dozór pojazdów usuniętych w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym i nieodebranych przez osoby uprawnione w ustawowym terminie przed dniem 21 sierpnia 2011 r. oraz wysokości przeciętnego wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach, stanowiącego podstawę ich wyliczenia. Z akt administracyjnych wynika, że organ pierwszej instancji rozesłał stosowne zapytania do następujących organów: Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...], Starosty [...]. W sporządzonych pismach zwrócono się o wskazanie zasad przyznawania dozorcom zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór pojazdów usuniętych z drogi w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym i nieodebranych przez osoby uprawnione w ustawowym terminie przed dniem 21 sierpnia 2011 r., w zakresie wysokości przyznanych dozorcom stawek tytułem zwrotu koniecznych wydatków i tytułem wynagrodzenia za sprawowany dozór oraz sposobu różnicowania tych stawek względem różnego rodzaju pojazdów.

Starosta zwrócił się również ze stosowanym zapytaniem do Naczelników Urzędów Skarbowych w C., S., B., K., S., S., W., Z., Ś., T., P., L., S., W., K., P., M., K., D., B., P. oraz B.

Prowadząc postępowanie wyjaśniające organ pierwszej instancji uwzględnił m.in. informację od Naczelnika Urzędu Skarbowego w C., zgodnie z którą w 2012 r. przyznano na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór w okresie od 12 października 2005 r. do 31 listopada 2011 r. w wysokości 8.635,80 zł. Organ egzekucyjny wyjaśnił w tym samym piśmie, że ustalił wynagrodzenie za dozór w oparciu o ceny za tego samego rodzaju usługi obowiązujące u innych, prowadzących tego samego rodzaju działalność przedsiębiorców na terenie miasta S. Podmioty te wskazały, że stawka abonamentowa za przechowywanie pojazdu osobowego na ich parkingu wynosi: u dwóch właścicieli parkingów 100 zł, natomiast u jednego 150 zł (100 zł + 100 zł + 150 zł = 350 zł : 3), co daje średnią 116,67 zł. W związku z tym organ egzekucyjny wyliczając wynagrodzenie za dozór przyjął średnią stawkę ceny za tego samego rodzaju usługi w wysokości 116,70 zł za każdy rozpoczynający się miesiąc przechowywania pojazdu od 12 października 2005 r. do 30 listopada 2011 r. to jest 74 miesiące. Iloczyn zastosowanej stawki i liczba miesięcy daje kwotę 8.635,80 zł (116,70 x 74= 8.635,80 zł).

Starosta Powiatu [...] w odpowiedzi na to samo pytanie podniósł, iż nie prowadził postępowań administracyjnych w przedmiocie zwrotu koniecznych wydatków oraz wynagrodzenia za dozór pojazdów usuniętych z drogi. Należności dozorów zostały uregulowane w odmiennym trybie tj. zawarto umowy w roku 2010 r. anektowane w roku 2011, które to określały stawki za usuniecie pojazdów, ich przechowywanie oraz wysokość wynagrodzenia w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdów lub w trakcie ich usuwania. Stawki określono w sposób następujący: 1. usuniecie i przechowywanie: a) rower lub motorower - za usunięcie - 40 zł; za każdą dobę przechowywania - 8 zł, b) motocykl - za usunięcie - 90 zł; za każdą dobę przechowywania - 8 zł, c) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t - za usunięcie - 320 zł; za każdą dobę przechowywania - 15 zł do 90 dni od dnia umieszczenia pojazdu na parkingu; za każdą dobę przechowywania - 9 zł po 90 dniu od dnia umieszczenia pojazdu na parkingu, za każdą dobę po wydaniu orzeczenia o przepadku pojazdu na rzecz Powiatu [...] - 2 zł; d) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t do 7,5 t - za usunięcie - 450 zł; za każdą dobę przechowywania - 25 zł, e) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 7,5 t do 16 t - za usunięcie - 650 zł; za każdą dobę przechowywania - 45 zł, f) pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 16 t - za usunięcie - 950 zł; za każdą dobę przechowywania - 70 zł, g) pojazd przewożący materiały niebezpieczne - za usunięcie - 1.200 zł; za każdą dobę przechowywania - 90 zł; 2. wysokość wynagrodzenia, w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu przed wydaniem dyspozycji usunięcia lub w trakcie usuwania pojazdu, jeżeli ustaną przyczyny jego usunięcia, wynosi: a) 50% stawek wynagrodzenia określonego w ust. 1 za usunięcie odpowiednio dla poszczególnych rodzajów pojazdów, gdy nie został rozpoczęty załadunek, b) 90% stawek wynagrodzenia określonego w ust. 1 odpowiednio dla poszczególnych rodzajów pojazdów, w pozostałych przypadkach. Przyjmującemu nie przysługuje wynagrodzenie za okres przechowywania pojazdu, w którym przyjmujący nie wywiązał się z obowiązku powiadomienia zlecającego o nieodebraniu pojazdu w terminie określonym w art. 130 a ust. 10 ww. ustawy. Okres ten liczony jest w następujący sposób: za każdy dzień po upływie 3 miesięcy i 3 dni na powiadomienie do dnia wpłynięcia powiadomienia od przyjmującego. Na rzecz przyjmującego przyznaje się wynagrodzenie miesięczne stanowiące iloczyn wynagrodzenia brutto za usunięcie oraz prowadzenie parkingu strzeżonego dla danego pojazdu oraz liczby usuniętych i przechowywanych pojazdów w danym miesiącu kalendarzowym.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. poinformował z kolei, że we wskazanym przez Starostę okresie prowadził sprawę w zakresie zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz holowaniem pojazdów która dotyczyła okresów w latach 2004 do 2007 oraz 2007 do 2008. W przedmiotowym postępowaniu przyjął stawki usług zawarte w umowach przesłanych do niego przez Urząd Skarbowy w K., na terenie którego pojazdy były parkowane. Z umowy umowa z dnia 29 grudnia 1994 r. zawartej pomiędzy Urzędem Skarbowym w K., a [...] z siedzibą w G. wynika, że ceny netto usług wynoszą: a) w przypadku samochodów osobowych i dostawczych do 3,5 t: holowanie za 1 km 2,00 zł; dojazd za 1 km 2,00 zł; załadunek i rozładunek 20,00 zł; parkowanie - doba 6,00 zł; powyżej 12 dni - abonament miesięczny 80,00 zł.

Natomiast Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. poinformował, że na podstawie informacji uzyskanych od sześciu podmiotów prowadzących parkingi strzeżone na terenie B. ustalono, że stawki opłat miesięcznych za przechowanie pojazdów osobowych kształtowały się w wysokości od 60 zł do 120 zł. W związku powyższym organ likwidacyjny przyjął do przyznania zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia za dozór wyliczoną średnią stawkę w wysokości 92 zł za każdy miesiąc dozoru pojazdu.

Z informacji od Naczelnika Urzędu Skarbowego w D. wynika, że dokonując analizy rynku, w zakresie cen za usługi parkingowe pojazdów na parkingach strzeżonych jakie obowiązywały w latach 2006 - 2008 i 2009 wyszła średnia rzędu 35 zł – 50 zł miesięcznie za parkowanie pojazdu w zależności od danego okresu czasu.

Co nadto istotne, organ pierwszej instancji uwzględnił również informację uzyskaną ze strony innego przedsiębiorcy - [...] Sp. z o.o. prowadzącego płatny parking dla pojazdów w miejscowości C., w kwestii obowiązujących abonamentów miesięcznych za parkowanie pojazdów. Zgodnie z treścią pisma z dnia 20 kwietnia 2017 r., stanowiącego odpowiedź na zapytanie organu z dnia 10 kwietnia 2017 r. stawka abonamentu miesięcznego za parkowanie samochodów osobowych i dostawczych do 3,5 t wynosi 70 zł brutto. Za samochodów dostawczych powyżej 3,5 t – 80 zł brutto, samochody ciężarowe, naczepy, przyczepy, autobusy – 170 zł brutto. Natomiast cena za parkowanie motocykli, motorowerów i rowerów nie została ustalona ze względu na brak zainteresowania ze strony właścicieli tych pojazdów. Wysokość abonamentu miesięcznego jest stała i nie jest uzależniona od okresu w jakim następuje parkowanie pojazdu.

Uwzględniając powyższe okoliczności uznać należy, że analiza kontrolowanego obecnie rozstrzygnięcia uzasadnia stwierdzenie, że organy w sposób prawidłowy zgromadziły materiał dowodowy oraz dokonały jego wnikliwej i rzetelnej oceny.

Sąd podziela stanowisko orzekających w sprawie organów, że skarżący nie przedstawił i nie wykazał konkretnych kosztów wykonywanego dozoru nad powyżej wskazanym pojazdem. W ocenie Sądu "wykazanie" konkretnych kosztów dozoru nad danym pojazdem nie jest równoznaczne z przedstawieniem różnych dokumentów związanych z kosztami prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej. Przedstawione przez skarżącego materiały dowodowe - jak słusznie przyjęły organy orzekające - obrazowały bowiem koszty poniesione przez skarżącego w związku z prowadzeniem całości działalności gospodarczej. W konsekwencji dowody te uniemożliwiają wyodrębnienie i wyszczególnienie kosztów związanych wyłącznie z dozorowaniem ruchomości na prowadzonym parkingu, nie mówiąc już o wyodrębnieniu kosztów dozorowania wyłącznie ruchomości zabezpieczonych w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym.

Z kolei ustalenie przez organ należności z tytułu sprawowanego dozoru wymagało posiłkowania się w tym zakresie przepisem art. 836 k.c., regulującym stosunek prawny przechowania, jako że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa kryteriów ustalenia wysokości wynagrodzenia za przechowanie rzeczy. Przepis ten stanowi, że jeżeli wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie jest określona w umowie albo w taryfie, przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach. Zatem w świetle treści przytoczonego przepisu i braku udokumentowania przez skarżącego rzeczywistych kosztów poniesionych w związku z dozorem pojazdu, zadaniem organów było ustalenie w oparciu o przepis art. 836 k.c. odpowiedniego wynagrodzenia dla skarżącego, przy uwzględnieniu faktu, że skoro wysokość wynagrodzenia nie została określona w umowie albo w taryfie, a z taką sytuacją mamy do czynienia w sprawie, to dozorcy należy się wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte.

Ustalenie wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach wymagało zatem porównania cen stosowanych na innych parkingach, z uwzględnieniem zakresu obowiązku przechowawców (dozorców) i okoliczności towarzyszących przechowaniu, takich jak miejsce przechowania, jego warunki, wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania w sposób zapewniający zachowanie jego właściwości.

Dokonując wyliczeń słusznie zaaprobowanych przez organ odwoławczy organ pierwszej instancji posłużył się uzyskanymi w toku postępowania szczegółowymi informacjami na temat wysokości przyznawanego przez inne organy egzekucyjne wynagrodzenia za dozór pojazdów usuniętych w trybie art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym i nieodebranych przez osoby uprawnione w ustawowym terminie przed dniem 21 sierpnia 2011 r. oraz wysokości przeciętnego wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach, stanowiącego podstawę ich wyliczenia. Co nadto istotne, organ pierwszej instancji uwzględnił również informację uzyskaną ze strony innego przedsiębiorcy, prowadzącego płatny parking dla pojazdów w miejscowości C., w kwestii obowiązujących abonamentów miesięcznych za parkowanie pojazdów.

Co oczywiste, nie można było przy ustaleniu stawki za przechowywanie pojazdu najbardziej zbliżonej do rzeczywiście obowiązującej w danych stosunkach oprzeć się na wysokości stawek wynikających z uchwał rady powiatu, o których mowa w art. 130a ust. 6 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Stawki te, jak wykazywano wcześniej, odnoszą się bowiem do podmiotów będących właścicielami pojazdów w chwili usunięcia ich z drogi, i jako takie nie mają waloru wiążącego organy orzekające. W realiach rozpatrywanej sprawy nie było również możliwe wyliczenie wysokości wynagrodzenia w oparciu o uśrednioną stawkę umówioną pomiędzy organem pierwszej instancji a skarżącym w kolejnych latach sprawowania dozoru (2007 – 2013).

Sąd podziela stanowisko organów, że przechowywany pojazd z racji swojej niskiej wartości oraz niewielkich rozmiarów nie stwarzał szczególnych trudności w zabezpieczeniu oraz narażony był na niewielkie ryzyko kradzieży. Z tego względu, jego dozorowanie nie wymagało ze strony dozorcy użycia kosztownych środków technicznych celem jego zabezpieczenia.

Należy zwrócić uwagę, że organ pierwszej instancji podejmując stosowne czynności wyjaśniające nie uzyskał informacji odnośnie wysokości wynagrodzeń miesięcznych za dozór i parkowanie ruchomości w postaci motocykla bądź też motoroweru czy roweru. Przedmiotowa okoliczność uzasadniała w ocenie Sądu przyjęcie do wyliczenia wynagrodzenia za dozór wysokości przeciętnego wynagrodzenia za parkowanie pojazdu w postaci samochodu osobowego, a następnie odniesienie otrzymanej kwoty do zakresu obowiązków dozorcy, okoliczności towarzyszących przechowaniu, warunków sprawowana pieczy, wielkości miejsca niezbędnego do przechowywania jak i wielkości i wartości ruchomości w postaci motocykla.

Ustalając zatem średnią wysokość wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach za parkowanie samochodu osobowego na parkingu organ zasadnie uwzględnił wynikające z uzyskanych w toku postępowania odpowiedzi stawki następującej wysokości abonamentów miesięcznych w wartości brutto: 97,60 zł, 195,20 zł, 146,40 zł, 50,00 zł, 100,00 zł, 100,00 zł, 150,00 zł, 92,00 zł i 70,00 zł.

W rozpatrywanej sprawie organy orzekające w sposób zasadny wzięły zatem pod uwagę okres sprawowania dozoru jako czynnik determinujący rodzaj miarodajnej do porównania opłaty i zasadnie dokonały ustaleń co do przyjętego w danych stosunkach wynagrodzenia za przechowanie pojazdu w oparciu o stawki abonamentowe.

Wyliczenie średniej z powyższych wartości, pozwalało na określenie przeciętnej wysokości wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach na poziomie 111,24 zł brutto za miesiąc parkowania samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. Wyliczając kwotę wynagrodzenia za dozór motocykla organ dokonał tego jako iloczyn liczby pełnych miesięcy, w ciągu trwania których pojazd przechowywany był na parkingu i pomniejszonej dwu i pół krotnie wysokości ustalonego przez organ przeciętnej wysokości abonamentu miesięcznego za parkowanie pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 3,5 t (to jest z uwzględnieniem powierzchni zajętej przez motocykl). Za trafne należy zatem uznać przyjęcie przez organy współczynnika odnoszonego do wynagrodzenia z tytułu przechowywania samochodu. Oczywisty jest bowiem związek między wielkością przechowywanego przedmiotu i nakładem pracy i trudnością w sprawowaniu dozoru. Przyjęty współczynnik jest adekwatny do różnicy między samochodem osobowym i motocyklem w kontekście wynagrodzenia za ich przechowywanie.

W sposób zasadny organ przyjął nadto ilość dni wykonywania dozoru i dokonał matematycznego wyliczenia ustalając właściwą kwotę wynagrodzenia w wysokości 3.207,59 zł.

W związku z tym, iż pojazd objęty wnioskiem skarżącego był przechowywany (dozorowany) na prowadzonym przez niego parkingu przez dłuższy okres czasu, zasadnym było oparcie się na stawkach opłat miesięcznych (abonamentowych). Kalkulacja tych opłat uwzględnia bowiem czas przechowywania pojazdu. Stawki dobowe są właściwe wówczas, gdy umowa jest bardziej okazjonalna, trwająca przez krótki czas nieoznaczony. W przypadku jedynie kilkudniowego przechowywania pojazdu związane z tym opłaty są wyższe, bo nie gwarantują stałego zysku. W sytuacji zaś, gdy pojazd jest przechowywany przez dłuższy okres, co ma zawsze miejsce w przypadku przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa (okres minimum 6 miesięcy), opłaty z tego tytułu są niższe. Składowanie takiego pojazdu nie wymaga bowiem zajęcia większej powierzchni ani przestrzeni manewrowej, gdyż pojazd nie jest w dowolnej chwili odbierany, a to wymaga zapewnienia stałego dostępu i odpowiedniej drogi dojazdowej oraz szerokości miejsca postojowego. Zajmowanie miejsca przez dozorowany pojazd można uznać za równoznaczne ze stałym parkowaniem, podobnie jak wykupienie abonamentu na parkingu, przy czym "abonamentowe" parkowanie nie jest równoznaczne z ciągłą rotacją, a raczej ze stałym zajmowaniem miejsca i strzeżeniem.

Z tych wszystkich względów Sąd uznał, wbrew zarzutom skargi, że wynagrodzenie za dozór pojazdu zostało w sprawie ustalone w sposób prawidłowy. Do przyjęcia takiego trybu ustalania wskazanej należności skłania treść art. 102 § 2 u.p.e.a. w zw. z art. 836 k.c.

Sąd uznał ponadto za niezasadne zarzuty odnoszące się do naruszenia wskazanych w skardze przepisów k.p.a. Wbrew argumentacji zawartej w skardze nie można uznać, że ocena stanu faktycznego sprawy oraz zgromadzonego materiału dowodowego przeprowadzona przez organy naruszyła art. 7, art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1, czy art. 80 k.p.a. Nie naruszono nadto zasad ogólnych postępowania wynikających z art. 7, 8, 11 i 12 k.p.a. Podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. również nie zasługuje na uwzględnienie.

Z treści powołanych przepisów wynika przede wszystkim to, że organ administracji publicznej podejmuje niezbędne czynności celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w sposób wyczerpujący zbiera i rozpatruje cały materiał dowodowy oraz ocenia na podstawie całego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. Przepisy te statuują m.in. zasadę swobodnej oceny dowodów, a zatem nie wyznaczają. one organowi merytorycznych reguł oceny wyników postępowania dowodowego. Oznacza to, że organ prowadzący postępowanie według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności. Oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodność i moc dowodów), organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów, wskazując w uzasadnieniu decyzji fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Powyższe reguły zostały w rozpoznawanej sprawie zachowane.

Podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 113 § 1 k.p.a. również nie zasługuje na uwzględnienie. Postanowieniem z dnia 13 września 2017 r. wydanym w przedmiocie sprostowania oczywistych omyłek organ odwoławczy nie dokonał bowiem merytorycznej zmiany postanowienia z dnia 9 sierpnia 2017 r.

Uznawszy w reasumpcji zarzuty podniesione w skardze za niezasadne jak i nie znajdując podstaw do stwierdzenia z urzędu, że wydane w sprawie postanowienia naruszają prawo (zob.: art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniesioną skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym orzeczono jak w sentencji wyroku.