Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2224/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 35 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 138 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kuś, , Sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Sędzia WSA Renata Nawrot (spr.), , Protokolant sekr. sąd. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2020 r. sprawy ze skargi J. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego J. N. kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] sierpnia 2019 r., Nr [...], Wojewoda [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej jako: kpa), po rozpatrzeniu odwołania A. U. i H. U. (następców prawnych J.U.) od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r., Nr [...] , zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej J.N. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki nr ew. [...], położonej przy ul. [...] w [...]:

uchylił w całości decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r. Nr [...], znak: [...], i odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla powyższej inwestycji.

Zakwestionowana decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Starosta [...], decyzją z [...] listopada 2015 r. Nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. N., pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki nr ew. [...] obręb [...] położonej przy ulicy [...] w [...].

Z uzasadnienia decyzji wynika, że lokalizację projektowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] obr. [...] w [...] ustalono

w odległości 2,20 m ścianą zewnętrzną bez otworów okiennych i drzwiowych od sąsiedniej działki nr ew. [...] obr. [...] w [...] i jest ona zgodna jest z zapisami § 12 ust. 3 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie gdzie "W zabudowie jednorodzinnej, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, dopuszcza się: 1) sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust, 1 pkt. 2, lecz nie mniejszej niż 1,5m, na działce budowlanej

o szerokości mniejszej niż 16 m". Działka nr ew. [...] obr. [...] w [...] ma szerokość poniżej 16 m i wszystkie elementy budynku będą wykonane z materiałów budowlanych nierozprzestrzeniających ogień (NRO). Ponadto przedmiotowa inwestycja nie stoi również w sprzeczności z przepisami § 271 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, w zakresie odległości projektowanego budynku od terenów leśnych, ponieważ sąsiednia działka nr ew. [...] obr. [...] w [...] wg. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" w [...] położona jest na terenie [...]-zieleń publiczna na terenie leśnym.

Rozpoznając odwołanie J. U., Wojewoda [...], decyzją

z [...] stycznia 2016 r. Nr [...], utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2015 r. Nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. akt: VII SA/Wa 498/16, oddalił skargę J. U. na ww. decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postępowaniu sądowym kasacyjnym, wyrokiem z 25 czerwca 2018 r., w sprawie sygn. akt: II OSK 3185/17, uchylił zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję organu II instancji.

Wykonując wytyczne NSA, Wojewoda [...], postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r., zlecił Staroście [...] przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego co do przebiegu konturu lasu zarówno działki inwestycyjnej i działek sąsiednich.

Ponownie rozstrzygając sprawę, po wyroku NSA z 25 czerwca 2018 r., sygn. akt: II OSK 3185/17, Wojewoda [...] stwierdził, że: dostosowanie projektu budowlanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki nr ew. [...] obręb [...] położonej przy ulicy [...] w [...], do wymogu przepisu § 271 ust. 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.

w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2015 poz. 1422 ze zm., dalej rozporządzenie z sprawie warunków technicznych), zostało przesądzone ww. wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Wojewoda [...] uzyskał informację od projektanta, że na mapie do celów projektowych dla działki nr ew. [...] leżącej w obrębie[...]w [...] przy ul. [...], działka nr ew. [...] oznaczona jest symbolem [...]. Ponieważ w planie zagospodarowania przestrzennego obszar "[...]" w [...] takiego symbolu dla jednostki terenu nie ma, projektant uznał, że działka nr ew. [...] leży w jednostce terenowej [...] - zieleń publiczna, która nie jest lasem, gdyż zgodnie z § 54 pkt 1 ustaleń obowiązującego planu, podstawowym przeznaczeniem tej jednostki terenowej jest zieleń publiczna z ciągiem pieszym.

Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z powołanym wyrokiem NSA, działka nr [...] stanowi (przynajmniej w części) las w rozumieniu § 271 ust. 8 tego rozporządzenia

w sprawie warunków technicznych, zatem zasadne jest uaktualnienie danych z rejestru gruntów zarówno dla działki nr ew. [...] oraz działki inwestycyjnej nr ew. [...] obręb [...]położonej przy ulicy [...] w [...]. Organ odwoławczy uaktualnił wypis

z rejestru gruntów dla działki nr ew. [...] w [...].

Dalej powołał się na art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, wyjaśniając, że

z zebranego materiału dowodowego w sprawie, wynika, iż Inwestor do wniosku

o pozwolenie na budowę, załączył projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami

i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oświadczenie

o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Na terenie objętym przedmiotową inwestycją, obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...] zatwierdzonego Uchwałą Rady Miasta [...] Nr [...] z dnia [...] października 2003 r, (Dz. Urz. Woj. [...] 2003 Nr [...] poz. [...]). Zgodnie z ustaleniami przedmiotowego planu działka nr ew. [...] przy ul. [...] w [...] położona jest na terenie oznaczonym symbolem LS(M)2, tj. tereny leśne z możliwością wprowadzenia zabudowy mieszkaniowej. Zatem, jak ustalił Wojewoda [...] na podstawie z § 56 ust. 3 ustaleń ww. planu, na działce możliwa jest realizacja jednego budynku mieszkalnego

i zagospodarowania z nim związanego. Paragraf 58 stanowi o ustaleniach szczegółowych dla jednostki terenowej LS(M)2. Zamierzenie inwestycyjne jest zgodne

z ustaleniami obowiązującego planu.

Z dalszych ustaleń organu odwoławczego wynika, że decyzją z [...] lipca 2015 r. Nr [...], [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków pozwolił J. N. na przeprowadzenie badań archeologicznych, polegających na stałym nadzorze archeologicznym przy robotach ziemnych (zgodnie z załączonym do wniosku projektem inwestycji i programem badań archeologicznych) związanych z planowaną inwestycją polegającą na budowie domu jednorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną w granicach działki nr ew. [...] obręb [...], położonej w miejscowości [...], gm. [...], zlokalizowanej na obszarze stanowiska archeologicznego nr [...].

Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...], decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Nr [...], znak: [...], zezwolił Inwestorowi na trwałe wyłączenie z produkcji leśnej wskazanych gruntów leśnych wchodzących w skład działki nr ew. [...] obręb [...] położonej w [...], z przeznaczeniem pod budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, ciągu komunikacyjnego wraz z dwoma miejscami postojowymi oraz wiaty śmietnikowej.

Prezydent Miasta [...], pismem z dnia [...] września 2015 r., znak: [...], zaopiniował pozytywnie projekt budowlany zagospodarowania terenu - działka nr ew. [...]obręb [...] w [...] przy ul. [...], pod kątem ochrony zadrzewień. Projektant przedłożył analizę środowiskowo-ekonomiczną oraz charakterystykę energetyczną dla przedmiotowego budynku mieszkalnego.

Również jak stwierdził Wojewoda [...]projekt został sporządzony przez projektanta posiadającego właściwe uprawnienia budowlane i legitymującego się aktualnym na dzień sporządzenia projektu zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego.

Analizując zebrany materiał dowodowy w sprawie, organ odwoławczy stwierdził, że na podstawie § 55 ustaleń obowiązującego planu, działka nr ew. [...] (współwłasność rodziny U.), bezpośrednio sąsiadująca z działką nr ew. [...], położona jest na terenie oznaczonym symbolem ZP2/LS - teren zieleni publicznej na terenie leśnym. Ustalił, że przeznaczeniem jednostki terenowej jest las, funkcjonujący jako zieleń publiczna o charakterze rekreacyjnym oraz, że kontur lasu rozumiany jako grunt leśny (Ls), określony na mapie ewidencyjnej i w związku z aktualną, z dnia 17 lipca 2019 r., informacją o działce opisującą użytek jako: - las (Ls) o pow. uż. 0,0937 ha, - rola (R)

o pow, uż. 0,0957 ha - na analizowanym terenie, na wysokości lokalizacji budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki nr ew. [...] obręb [...] położonej przy ulicy[...] w [...] - jest równolegle granicą działki nr ew. [...] w jej części od strony ul. [...]. W dalszej części działki nr ew. 99, tj. od strony ul. [...] - użytek działki stanowi rola.

Powołując się zatem na stanowisko projektanta z [...] lutego 2019 r., który nie wykonał dokumentacji projektowej z uwzględnieniem § 271 ust. 8 rozporządzenia

w sprawie warunków technicznych, Wojewoda [...] uznał, że lokalizacja projektowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki nr ew. [...] obręb [...] położonej przy ulicy [...] w [...], nie spełnia wymogu przepisu § 271 ust. 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Projektowany budynek mieszkalny winien być odsunięty o 12 m od granicy działki nr ew. [...].

W tej sytuacji organ odwoławczy, uchylił w całości zaskarżoną decyzję i orzekł

o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji.

Skargę na decyzję Wojewody [...] wywiódł J. N. (Inwestor, skarżący) wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1. art. 9 ust. 1-3 ustawy - Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie polegające na nieprzeprowadzeniu procedury zmierzającej do uzyskania odstępstwa od przepisów techniczno - budowlanych, w szczególności § 271 ust. 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie;

2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez rozstrzygnięcie sprawy z pominięciem istotnych okoliczności stanu faktycznego i prawnego dotyczących ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczących działki nr ew. [...] z obr. [...]

w [...] oraz decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych

w [...]nr [...]z dnia [...] czerwca 2015 r., zezwalającej na trwałe wyłączenie z produkcji leśnej części działki nr ew. [...], a także braku wyznaczenia granicy lasu.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Wojewoda [...] wyjaśnił, iż lokalizacja projektowanego budynku nie spełnia wymogu przepisu § 271 ust. 8 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a projektowany budynek winien być odsunięty o 12 m od granicy działki nr ew. [...]. Zdaniem strony skarżącej zaskarżona decyzja jest błędna, a podstawa odmowy udzielenia pozwolenia na budowę nieracjonalna i świadcząca o powierzchownym zapoznaniu się z materiałem dowodowym. Skarżący nie kwestionuje, że działka nr ew. [...] na wysokości projektowanego budynku stanowi las, co przesądził Naczelny Sąd Administracyjny

w wyroku z dnia 25 czerwca 2018 r., sygn. akt II OSK 3185/17. Jednocześnie Sąd wskazał na konieczność zbadania dopuszczalności usytuowania budynku według lokalizacji przedstawionej w projekcie w świetle obowiązujących przepisów prawa.

Jak wywodzi autor skargi, Wojewoda [...] nie wziął pod uwagę istotnych okoliczności, które mają wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, a mianowicie, że działka o nr ew. [...] na której zaprojektowano budynek mieszkalny ma szerokość 12.80 m. Odsunięcie o 12 m, czego żąda organ, spowoduje w niniejszej sytuacji niemożność zrealizowania na działce jakiejkolwiek inwestycji budowlanej. W konsekwencji doprowadzi również do faktycznej zmiany przeznaczenia terenu nieruchomości, która

w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego została oznaczona symbolem LS(M)2. Przeznaczeniem podstawowym tego terenu jest las ochronny,

a przeznaczeniem dopuszczalnym towarzyszącym - zabudowa mieszkaniowa (§ 56 ust. 1 i 2 planu).

Skarżący powołał się także na pozytywną opinię Prezydenta Miasta [...]

z [...] września 2015 r. i decyzję Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych

w [...] nr [...]z dnia [...] czerwca 2015 r., zezwalającej na trwałe wyłączenie z produkcji leśnej części działki nr ew. [...].

Argumentując uzasadnienie konieczności zastosowania art. 9 Prawa budowlanego, wskazał, że nie ma wątpliwości, że w niniejszej sprawie wystąpiła szczególna sytuacja uzasadniająca udzielenie inwestorowi odstępstwa.

W dalszej części skargi podniesiono, że organ nie wykazał w toku postępowania przebiegu granicy lasu, czym naruszył w istocie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Należy domniemywać jak wywiódł skarżący, że granica ta według organu przebiega po granicy geodezyjnej między działką nr ew. [...] a [...]. Natomiast według ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego cała działka nr ew. [...] ma przeznaczenie leśne (las ochronny), które jest przeznaczeniem podstawowym według treści § 56 ust. 1 planu. Inwestor uzyskał decyzję zezwalającą na wyłączenie z produkcji leśnej fragmentu działki przeznaczonego pod zabudowę, dojazdy i dojścia. Obszar wyłączenia został zaznaczony na mapie załączonej do projektu adaptacji (s. 27). Można więc dojść w ocenie strony skarżącej do przekonania, że granicą lasu będzie w tym przypadku granica wyłączenia z produkcji leśnej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał argumentację zawartą

w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia

z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji

w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach,

a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), uchyla go lub stwierdza jego nieważność. Zakres kontroli Sądu wyznacza treść art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną (§ 1).

Na wstępie rozważań należy podkreślić, iż w sprawie tej wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 czerwca 2018 r. sygn. akt II OSK 3185/17. Zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania

w konkretnej sprawie administracyjnej. Ocena prawna może dotyczyć wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, a także kwestii zastosowania określonego przepisu do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. Celem wskazań jest zapobieżenie w przyszłości uchybieniom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego orzeczenia i wytyczenie kierunku działania przy ponownym rozpatrywaniu sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody [...], uchylająca decyzję Starosty [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielająca pozwolenia na budowę i odmawiająca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki nr ew. [...], położonej przy ul. [...] w [...].

W rozpoznawanej sprawie Inwestor oczekuje zatwierdzenia projektu budowlanego z uzyskaniem zgody na odstępstwo wynikające z art. 9 Prawa budowlanego. Nie ulega wątpliwości, że działka skarżącego oznaczone nr ew. [...] ma szerokość poniżej 16m. Również nie jest sporne w sprawie i strona skarżąca nie kwestionuje okoliczności, że działka nr ew. [...] stanowi las.

Skarżący opierając się na ustaleniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "[...]" w [...], wskazuje, iż działka nr ew. [...] przy ul. [...] w [...] położona jest na terenie oznaczonym symbolem LS(M)2, tj. tereny leśne z możliwością wprowadzenia zabudowy mieszkaniowej. Na podstawie § 56 ust. 3 powołanego planu na działce możliwa jest realizacja jednego budynku mieszkalnego i zagospodarowania z nim związanego.

Dodać należy, że Inwestor otrzymał zezwolenie na trwałe wyłączenie z produkcji leśnej wskazanych gruntów wchodzących w skład działki nr ew. [...], z przeznaczeniem pod budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, ciągu komunikacyjnego wraz

z dwoma miejscami postojowymi oraz wiaty śmietnikowej na podstawie decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z [...] czerwca 2015 r.

Co kluczowe w sprawie działka skarżącego nie spełnia wymogów do usytuowania budynku zgodnie z § 271 ust. 8 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, bowiem z uwagi na szerokość działki nie jest możliwe usytuowanie budynku w odległości 12 m od działki nr ew. [...].

Stwierdzić należy w rozpoznawanej sprawie, że postępowanie w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę zostało przeprowadzone bez należytego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności. Rzeczą organu administracji w postępowaniu

o pozwolenie na budowę była ocena, czy przedstawiony projekt budowlany inwestycji odpowiada wymaganiom określonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz czy jest zgodny z obowiązującym prawem budowlanym.

Skoro w ocenie organów planowane usytuowanie obiektu jest niezgodnie z § 271 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r., to stosownie do treści art. 9 Prawa budowlanego, w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Ocena, czy w danej sytuacji zachodzą takie przypadki należy do organu administracji architektoniczno-budowlanej, który powinien brać pod uwagę charakter przepisu techniczno-budowlanego, od którego ma być udzielone odstępstwo, ukształtowanie nieruchomości, na której na być realizowany obiekt budowlany, stan zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, ocenę proponowanych rozwiązań w świetle zasad wiedzy technicznej.

Odstępstwo nie może jednak powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych,

a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych.

Ustawodawca przewidział zatem, iż w pewnych sytuacjach – "przypadkach szczególnie uzasadnionych", możliwe jest niezastosowanie się do niektórych wymagań przepisów techniczno - budowlanych. Prawo do stosowania odstępstwa traktowane winno być jako wyjątek. Przepis art. 9 ust. 2 wskazuje na dwuszczeblowość procedury w sprawach o odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, a mianowicie na konieczność wydania upoważnienia przez właściwego ministra oraz postanowienia właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej o zgodzie na odstępstwo od konkretnego przepisu techniczno-budowlanego. Wydanie tego postanowienia należy do organu właściwego do wydania pozwolenia na budowę.

Celem art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane jest umożliwienie modyfikacji szczegółowych i bezwzględnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych

w wyjątkowych stanach faktycznych, w których nie jest możliwe zastosowanie się do nich z uwagi na różnego rodzaju okoliczności. Ocena, czy w danej sytuacji ma miejsce taki "szczególnie uzasadniony przypadek" należy do organów administracji architektoniczno-budowlanej, które powinny dokonać tego w oparciu o analizę materiału sprawy, w tym treści przepisu, od którego ma być udzielone odstępstwo, ukształtowanie nieruchomości, na której ma być realizowany obiekt, stan zagospodarowania nieruchomości sąsiednich, ocenę proponowanych rozwiązań w świetle wiedzy technicznej, itp. okoliczności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2019 r., sygn. akt: II OSK 1353/17, LEX nr 2656484).

Przepis art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowalne nie jest podstawą udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych w każdej sytuacji, w której inwestor uzna to za zasadne. Odstępstwo możliwe jest jedynie w sytuacjach "szczególnie uzasadnionych". W orzecznictwie wskazuje się, że za przesłankę szczególnie uzasadnionego przypadku, o jakim mowa w art. 9 ustawy Prawo budowlane należy uznać sytuację, kiedy inwestor pomimo wykazania prawa do dysponowania nieruchomością budowlaną i przeznaczenia terenu, na którym położona jest ta nieruchomość w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na taki cel - nie może zrealizować swego prawa podmiotowego jakim jest prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, ze względu na przepisy techniczno-budowlane (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2017 r., sygn. akt: II OSK 2495/16, LEX nr 2450746).

Przesłanka powołująca się na szczególnie uzasadnione przypadki jest typowym przykładem klauzuli generalnej opartej na stosowaniu pojęcia nieostrego,

a zastosowania odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych nie można traktować jako zasady. Organ stosujący prawo na obowiązek ocenić cały materiał dowodowy i rozważyć celowość zastosowania odstępstwa ze szczególnie ważnych względów i to nie tylko subiektywnych, ale również obiektywnych. Co prawda orzeczenie organu w kwestii zgody na odstępstwo wydawane jest w warunkach uznania administracyjnego, nie ulega jednakże wątpliwości, że w państwie prawa organ stosujący prawo nie ma możliwości arbitralnego wyboru norm prawnych i dowolnej oceny materiału dowodowego.

W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie, organ odwoławczy nie uwzględnił

w sposób regulacji art. 9 ustawy Prawo budowlane, a przecież inicjatywa zastosowania powyższej normy należy do organu a nie do inwestora. Jak wskazał NSA w wyroku

z dnia 10 maja 2006 r., sygn. II OSK 1194/05, wniosek taki składa tylko organ architektoniczno – budowlany przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie jest on uzależniony od wniosku Inwestora. Na marginesie Inwestor nie został powiadomiony przez organ o możliwości zainicjowania takiego postępowania celem wystąpienia z wnioskiem do organu.

Dlatego też, przy ponownym rozpoznaniu sprawy zachodzi konieczność dokonania szczegółowych ustaleń faktycznych i prawnych oraz wyjaśnienie, czy zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek" na gruncie danego stanu faktycznego. Organ ma obowiązek rozważyć czy możliwe jest rozwiązanie zamienne czy celowe jest zastosowanie odstępstwa ze szczególnie ważnych względów. Ustalenia te powinny być dokonane z zachowaniem reguł postępowania administracyjnego, w szczególności określonych w art. 77, art. 79 kpa. Zajętemu stanowisku należy dać pełny wyraz

w uzasadnieniu decyzji zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 kpa.

Z wyżej wskazanych względów kontrolowane rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dotknięte jest wadą powodującą uchylenie zaskarżonej decyzji.

W konkluzji za słuszny należy uznać zarzut skargi odnoszący się do naruszenia art. 9 ust. 1-3 Prawa budowlanego. Również Sąd podziela argumenty skargi, dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, w kontekście nie uwzględnienia w ocenie stanu prawnego zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dotyczącego działki Inwestora jak również decyzji Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...]nr [...]z [...] czerwca 2015 r. zezwalającej na trwałe wyłączenie z produkcji leśnej części działki nr ew. [...].

Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.