Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 186/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2006-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar, po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody z dnia 13 stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta decyzją z dnia 5 grudnia 2005 nr [...] orzekł o wymeldowaniu J. M. z pobytu stałego z lokalu przy ulicy [...] w M. W uzasadnieniu organ wskazał, iż spełnione zostały przesłanki wymeldowania z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity - Dz. U. z 2001 r. nr 87, poz. 960, ze zm.), gdyż J. M. opuścił miejsce zameldowania i od około pięciu lat zamieszkuje wspólnie z konkubiną i dziećmi pod adresem M., ul. [...]. Powyższe wynika jednoznacznie z zeznań E. M. oraz A. M., które podały, iż J. M. wyprowadził się ze spornego lokalu dobrowolnie, gdyż miał romans z inną kobietą. Pozostali przesłuchani świadkowie nie mogli potwierdzić, czy skarżący mieszka w miejscu zameldowania. Również kontrola przeprowadzona przez Komendę Powiatową Policji w M. potwierdziła, że J. M. nie mieszka w spornym lokalu, lecz zamieszkuje pod adresem M., ul. [...] wraz z konkubiną i dziećmi. Organ pierwszej instancji ponadto wskazał, że na skutek zapadłego w dniu 27 maja 2002 r. wyroku Trybunału Konstytucyjnego sygn. akt 20/01 organy administracji, orzekając o wymeldowaniu badają jedynie fakt zamieszkiwania w lokalu przez osobę zameldowaną, gdyż celem obowiązku meldunkowego jest zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył J. M. podnosząc, iż przesłuchani świadkowie nie potwierdzili jego nieobecności w spornym lokalu, zaś wywiad przeprowadzony przez dzielnicowego jest nierzetelny, gdyż dzielnicowy, który jest mieszkańcem tej dzielnicy nawet gdy widział go to nie rozmawiał z nim na temat miejsca zamieszkania. Następnie J. M. wskazał , że około 3 do 5 lat temu, gdy pracował w MZK w M. do pracy i z pracy odwoził go służbowy autobus właśnie pod sporny lokal przy ulicy [...], "na co może znaleźć świadków".

Rozpoznając odwołanie, Wojewoda decyzją z dnia 13 stycznia 2006 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, wskazując na treść art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych podał, że zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma ustalenie, czy J. M. trwale opuścił sporny lokal. Zdaniem organu drugiej instancji, ta przesłanka została spełniona, gdyż jak wynika z zeznań świadków – M. Z. oraz córki odwołującego się A. M., J. M. nie zamieszkuje w lokalu. Powyższe zostało potwierdzone również w kontroli meldunkowej przeprowadzonej przez dzielnicowego, który swoje rozpoznanie oparł na własnym rozpoznaniu oraz na rozmowach przeprowadzonych z sąsiadami. Organ ponadto podał, że instytucja zameldowania ma charakter jedynie ewidencyjny i powinna odzwierciedlać istniejący stan faktyczny, wskazywać aktualne miejsce pobytu osób i tylko tym celom ma służyć. Zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala na uznanie, że sporny lokal nie jest rzeczywistym miejscem zamieszkania J. M..

Od powyższej decyzji J. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając zapadłemu rozstrzygnięciu:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 6 § 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz art. 15 § 1 tej ustawy poprzez przyjęcie, że nie zamieszkuje pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego pobytu, jak i niesłuszne przyjęcie, że nie przebywa pod tym adresem przez okres dwóch miesięcy,

2) naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 77 k.p.a. poprzez zebranie materiału dowodowego w sposób niezupełny i częściowy.

W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował zeznania złożone w toku postępowania administracyjnego przez E. M., A. M. oraz M. Z.. Wskazał, że E. M. wniosła o wymeldowanie go ze spornego lokalu, gdyż mężczyzna, z którym jest związana otrzymał wypowiedzenie umowy najmu lokalu, który zajmował, z powodu zaległości w regulowaniu opłat czynszowych i w związku z tym zaistniała potrzeba uzyskania ze strony tych osób pełnego dostępu do spornego mieszkania, a osoba skarżącego była przeszkodą uniemożliwiającą wprowadzenie się do tegoż mieszkania mężczyzny obecnie związanego z E. M. Okoliczność ta była znana organowi pierwszej instancji, jednak organ z naruszeniem art. 77 k.p.a. pominął ją w swoich rozważaniach. Następnie skarżący podniósł, że stronnicze i mijające się z prawdą są także zeznania złożone przez jego córkę – A. M., zaś przyczyną takiej ich treści jest fakt odebrania jej i żonie samochodu będącego współwłasnością małżeńską. Zeznania A. M. są prawdziwe jedynie w części - co do faktu, iż przebywa on często w lokalu przy ulicy [...] z uwagi na zamieszkiwanie pod tym adresem jego drugiej córki, urodzonej ze związku z E. Z. Skarżący podał, iż z kobietą tą nie pozostaje w konkubinacie wbrew twierdzeniom dzielnicowego, pomaga jej tylko w opiece nad dzieckiem. Odnosząc się do zeznań M. Z. skarżący wskazał, iż jest ona koleżanką jego córki A. M. i składała zeznania na jej prośbę, z braku innych świadków. Zdaniem skarżącego dowody z zeznań świadków nie pozostają bezstronne, gdyż świadczący nie pozostają bez własnego interesu: E. M. otrzyma mieszkanie do swojej dyspozycji i będzie mogła w nim zamieszkać z nowym mężczyzną, A. M. odegra się za odebranie jej samochodu, zaś M. Z. pomoże koleżance i zyska jej wdzięczność. Nadto skarżący podniósł, że E. M. zmieniła zamki w drzwiach wejściowych do mieszkania, a jego rzeczy osobiste przeniosła do piwnicy, w której obecnie skarżący zamieszkuje. O fakcie tym nie informował jednak policji, gdyż odradził mu to prokurator, z którym rozmawiał na ten temat. W konkluzji skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga, jako bezzasadna, podlega oddaleniu, gdyż zapadła decyzja jest zgodna z prawem.

Kwestię wymeldowania osoby z miejsca stałego pobytu normuje przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. nr 87, poz. 960 ze zm.). Zgodnie z jego treścią organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

Wskazać należy, iż organy administracyjne obu instancji, wydając decyzje w niniejszej sprawie, uwzględniły fakt zmiany treści art. 15 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który z dniem 15 czerwca 2002 r., na skutek orzeczenia o niezgodności z Konstytucją art. 9 ust. 2 w/w ustawy, zyskał odmienne brzmienie (por. orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r, w sprawie K 20/01, opublikowane w Dz. U. nr 78, poz. 716 w dniu 19 czerwca 2002 r.). Prawidłowo zatem, orzekając o wymeldowaniu, organy administracji nie badały uprawnienia skarżącego do przebywania w lokalu, ustalały natomiast, czy opuścił on ten lokal i czy opuszczenie to nastąpiło w sposób dobrowolny i trwały.

Powyższe jest konsekwencją charakteru i istoty czynności zameldowania wyłącznie jako aktu rejestracji danych o miejscu pobytu oznaczonej osoby (art. 1 ust. 2 cyt. ustawy). Zatem wymeldowanie jest wyłącznie aktem rejestracji danych o ustaniu pobytu danej osoby w dotychczasowym miejscu (o jego opuszczeniu).

W tym stanie rzeczy jako wymaganą prawem przesłankę wymeldowania skarżącego wskazać należy ustanie jego pobytu w lokalu nr [...] w M.

Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego z punktu widzenia zaistnienia przesłanki do wymeldowania skarżącego, w ocenie Sądu, prowadzi do wniosku, iż nie budzący wątpliwości jest fakt opuszczenia miejsca zameldowania przez J. M. Powyższe znajduje potwierdzenie w zeznaniach osób przesłuchanych w niniejszej sprawie – E. M., A. M. oraz M. Z. Osoby te zgodnie twierdzą, iż J. M. od paru lat nie mieszka w spornym lokalu, zabrał z niego swoje rzeczy osobiste, a z lokalu wyprowadził się dobrowolnie. Potwierdzeniem powyższego jest także wywiad przeprowadzony przez policję, z którego wynika, że skarżący nie mieszka w spornym lokalu od dłuższego czasu, widywany jest w nim jedynie sporadycznie. W ocenie Sądu, informacje te, potwierdzone w licznych środkach dowodowych, nie budzą wątpliwości co do ich wiarygodności, a z uwagi na to, że są spójne i w tym zakresie zbieżne – brak jest podstaw do ich kwestionowania.

J. D., o którego przesłuchanie w charakterze świadka zawnioskował skarżący w dniu 16 czerwca 2005 r. , nie został przesłuchany w toku postępowania administracyjnego z przyczyn obiektywnych. Pracuje on bowiem za granicą i w wyznaczonym przez organ terminie nie mógł się stawić w celu złożenia zeznań. Okoliczności te potwierdził sam skarżący w odwołaniu, nie ponawiając wniosku o przesłuchanie tej osoby. W toku postępowania przesłuchani byli jednak inni świadkowie – sąsiedzi przedmiotowego mieszkania, w tym żona J. D., H. D.

Skarżący nie podnosił kwestii nieprzesłuchania J. D. także w skardze.

W tej sytuacji w pełni uprawniony jest wniosek, że skarżący nie przedstawił żadnych dowodów, które potwierdzałyby, iż w spornym mieszkaniu przebywa. Ograniczył się jedynie do zakwestionowania zeznań przesłuchanych w sprawie osób, opisując z jakich przyczyn – jego zdaniem – wskazane osoby składały zeznania o przytoczonej wyżej treści .

Fakt, iż skarżący przychodził czasami do spornego lokalu, co wynika z zeznań E. M. oraz A. M., w ocenie Sądu ma na celu jedynie stworzenie pozoru przesłanki wyłączającej wymeldowanie i nie może być poczytane za zamieszkiwanie przez skarżącego w tym lokalu, które niweczyłoby jego opuszczenie przez skarżącego przewidziane w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Podnieść bowiem w tym miejscu trzeba, że skarżący zaczął przychodzić częściej do mieszkania, od czasu kiedy dowiedział się o toczącym się postępowaniu administracyjnym, co wynika z zeznań A. M..

Zdaniem Sądu, dokonanej przez organ orzekający oceny spełnienia przesłanki opuszczenia lokalu nie podważa podniesiona przez skarżącego okoliczność, że E. M. wymieniła zamki w drzwiach mieszkania uniemożliwiając mu w ten sposób wejście do lokalu. Należy bowiem w tym miejscu zwrócić uwagę, że skarżący nie skorzystał z przysługującego mu środka prawnego w postaci zwrócenia się do sądu powszechnego o przywrócenie naruszonego posiadania lokalu.

Wskazać ponadto należy, że fakt zamieszkiwania ( niezamieszkiwania) w przedmiotowym lokalu z zamiarem stałego pobytu powinien być wykazywany na daty wydawania decyzji przez organy administracji i organy kwestię tę miały na uwadze czyniąc ustalenia niezbędne do wydania decyzji.

Podkreślić należy, iż w ocenie Sądu, brak jest jakichkolwiek podstaw, by postawić organom administracji zarzut prowadzenia postępowania w sposób, który można by uznać za sprzeczny z naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego, wyrażonymi w art. 7, 77 i 80 kpa. W niniejszej sprawie podjęte zostały wszelkie kroki celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Nadto, organy wnikliwie przeprowadziły postępowanie dowodowe, dążąc do ustalenia wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz prawidłowo oceniając zebrane dowody - mimo pewnych niedociągnięć uzasadnienia decyzji.

Również skarga nie zawiera żadnych merytorycznych zarzutów przeciwko zapadłemu rozstrzygnięciu, stanowiąc w istocie jedynie polemikę z decyzjami organów administracji. Brak jest zatem podstaw, by ją uwzględnić.

Na marginesie jedynie dodać należy, że instytucja zameldowania, czy wymeldowania z lokalu ma charakter ewidencyjny i jako taka – nie rodzi żadnych uprawnień do lokalu, ani też nie przesądza o ich utracie. Jest to zatem wyłącznie akt, którego istota sprowadza się do rejestracji danych o miejscu pobytu oznaczonej osoby. Jeśli skarżący zamieszka ponownie w lokalu, w którym był zameldowany, powstanie po jego stronie obowiązek meldunkowy, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

W tym stanie rzeczy uzasadniona jest ocena, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.