Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2580/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 25, art. 40c ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak Protokolant Aneta Stefaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi L. L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2008 r., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] o nałożeniu na L. L. kary pieniężnej w wysokości 17 580 złotych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Powyższe decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W dniu [...] maja 2008 r. kontroli drogowej przy ulicy [...] w R[...] (droga wojewódzka nr [...]) poddany został pojazd marki [...] o nr rej. [...], należący do skarżącego L. L., którym strona wykonywała transport drogowy pospółki. Pojazdem tym kierował Pan R. K. Ww. pojazd poddano ważeniu, na legalizowanym miejscu ważenia pojazdów zlokalizowanym przy drodze wojewódzkiej nr [...] w miejscowości K. za pomocą nieautomatycznych elektronicznych wag przenośnych do pomiarów statycznych o numerach fabrycznych [...] i [...] z legalizacją ważną odpowiednio do dnia 30 marca 2009 r. i 31 maja 2009 r. Z przeprowadzonej kontroli został sporządzony protokół, który został podpisany przez kierowcę oraz inspektora transportu drogowego. Kopia protokołu została doręczona kierującemu pojazdem. W wyniku ważenia pojazdu stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi na drodze, na której dopuszczony jest ruch pojazdów o naciskach osi do 8 t dopuszczalnego nacisku osi dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości między osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m oraz przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu.

Wraz zawiadomieniem z dnia [...] maja 2008 r. strona otrzymała kopię protokołu z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów w miejscowości K. oraz kopię legalizacji wag użytych do pomiarów.

Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] na L. L. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną w łącznej kwocie 17.580 złotych. W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż z przeprowadzonej kontroli wynika, że przedmiotowy pojazd poruszał się drogą wojewódzką, na której jest dopuszczony ruch pojazdów o nacisku osi do 8 ton.

Zgodnie z wykonanym pomiarem nacisków osi wskazanym w protokole kontroli suma nacisków osi składowych drugiej podwójnej osi napędowej pojazdu silnikowego przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m wyniosła 26,90 t, co stanowi przekroczenie dopuszczalnego nacisku podwójnej osi pojazdu silnikowego (14,5 t) na tej kategorii drodze o 12,40 tony. Konsekwencją stwierdzonego naruszenia, zgodnie z lp. 6 pkt 9 lit. d i e załącznika nr 2 do ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 z późn. zm.) w związku z art. 13g ust. 2 ww. ustawy jest łączna kara pieniężna w wysokości 16140 zł (1740 + 14400).

Niezależnie od powyższego zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r., Nr 32, poz. 262 ze zm.) dopuszczalna masa całkowita czteroosiowego pojazdu samochodowego z dwiema osiami kierowanymi nie może przekraczać 32 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony. Przeprowadzone ważenie pojazdu wykazało, że masa rzeczywista kontrolowanego pojazdu marki [...] o nr rej. [...] po odjęciu możliwych błędów ważenia wynosiła 39,00 t. Powyższe stanowi przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 7,00 tony, czego konsekwencją jest zgodnie z lp. 9 pkt 15 lit. c załącznika nr 2 do ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 z późn. zm.) w związku z art. 13 g ust. 2 ww. ustawy kara pieniężna w wysokości 1440 złotych. Suma tych kar wyniosła 17,580 złotych. W tej sytuacji skoro pojazd był nienormatywny winno być wydane zezwolenie na jego przejazd. Wobec braku zezwolenia nałożenie kary w ww. wielkości było zasadne.

Od decyzji wydanej przez organ I instancji L. L. odwołał się do Głównego Inspektora Transportu Drogowego, wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Zarzucił, iż miejsce ważenia pojazdów nie odpowiadało normom prawnym, przez co pomiar dokonany w trakcie kontroli drogowej nie gwarantował uzyskania wyników odpowiadających rzeczywistym naciskom osi i masie ważonego pojazdu.

Po rozpoznaniu odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją nr [...] z dnia [...] października 2008 r. zaskarżoną decyzję wydaną w I instancji w całości utrzymał w mocy. Organ II instancji nie zakwestionował ustaleń poczynionych przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego i prawidłowości nałożonej na stronę kary w łącznej wysokości 17 580 złotych za przekroczenie nacisku dla podwójnej osi i za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. Odnosząc się do argumentów skarżącego organ wskazał, że zasadzają się wyłącznie na treści rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. nr 188, poz. 1345), którego wymogów miało nie spełniać miejsce do ważenia użyte w trakcie kontroli i dlatego zdaniem skarżącego wyników ważenia nie można uznać za miarodajne.

Według oceny organu akt prawny, na który powołuje się skarżący nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, albowiem dotyczy wag samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu. Tymczasem ważenie dokonano na nieautomatycznych wagach przenośnych do pomiarów statycznych, a zatem miejsce do ważenia w K. nie musi podlegać ocenie pod kątem zgodności z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. Natomiast wagi użyte w trakcie kontroli winny spełniać jedynie wymogi określone rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 października 2003 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne (Dz. U. nr 183, poz. 1791). Obecnie kwestie te reguluje rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych z dnia 31 stycznia 2008 r. (Dz. U. nr 26, poz. 152). Rozporządzenie z 2003 roku nie wprowadzało szczególnych warunków dla miejsca, na których miało być wykonywane ważenie przy pomocy wag nieautomatycznych. Poza tym w obowiązujących przepisach brak jest uregulowania procedury ważenia za pomocą wag nieautomatycznych przez organy kontrolne. Mimo tego, Inspekcja Transportu Drogowego korzysta wyłącznie z miejsc wypoziomowanych, odpowiednio zbadanych i zatwierdzonych przez odpowiednie organy. Takim miejscem było miejsce do ważenia w miejscowości K.

Reasumując, Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, że w świetle materiału dowodowego procedura ważenia przebiegała prawidłowo, w miejscu do tego przeznaczonym i za pomocą zalegalizowanych urządzeń, dlatego też wyniki uzyskane w trakcie ważenia nie powinny budzić wątpliwości.

Na decyzję z dnia [...] października 2008 r. L. L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego tj. art. 75 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn., zm.). Według skarżącego wydając decyzję o nałożeniu kary pieniężnej w niniejszej sprawie organ I instancji posłużył się dowodem, który nie był uzyskany zgodnie z prawem, natomiast organ II instancji, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję naruszył prawo w takim samym zakresie. Z tego względu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie oraz zasądzenie o zwrocie uiszczonej kary pieniężnej.

W uzasadnieniu skargi strona ponowiła swoje zarzuty dotyczące miejsca ważenia pojazdów w miejscowości K. a mianowicie, że nie spełniało ono wszystkich norm, przewidzianych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. nr 188, poz. 1345), a zatem wyników ważenia pojazdu skarżącego nie można uznać za wiarygodne.

Zdaniem strony organ nietrafnie powołał przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 października 2003 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne (Dz. U. Nr 183, poz. 1791), a obecnie zastąpione przez przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 26, poz. 152), albowiem przepisy te określają wyłącznie wymagania wobec samych przyrządów pomiarowych, nie odnosząc się w najmniejszym stopniu do procesu ważenia pojazdów ani też miejsc ważenia.

Skarżący nie negował, że wagi użyte do ważenia jego pojazdu spełniały wymagania, określone w ww. rozporządzeniu z 2003 r., jednakże w jego ocenie nie upoważnia to do używania tych przyrządów swobodnie i w dowolnych miejscach.

Strona podniosła, że nie zgadza się z twierdzeniem organu, że rozporządzenie z 25 września 2007 r. dotyczy tylko ważenia pojazdów bez zatrzymania się. Świadczy o tym fakt, że w ww. rozporządzeniu znajduje się definicja ważenia dynamicznego, jak i statycznego.

Z tych względów stanowisko do ważenia pojazdów w K. nie odpowiada wymaganiom jakościowym, dlatego też na podstawie ważenia na tym stanowisku nie można stwierdzić, że skontrolowany pojazd rzeczywiście wykazywał cechy pojazdu nienormatywnego, którego przejazd po drogach publicznych wymagałby zezwolenia.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2008 r. odpowiadają prawu.

Spór między stroną a organem dotyczy wymogów jakim powinno odpowiadać miejsce do ważenia pojazdów w miejscowości K., na którym dokonano pomiarów nacisków osi i masy całkowitej pojazdu skarżącego za pomocą nieautomatycznych elektronicznych wag przenośnych do pomiarów statycznych. Bezsporne jest, iż wagi te w dacie kontroli posiadały ważną legalizację, odpowiadały wymogom, przewidzianym w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 października 2003 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne (Dz. U. Nr 183, poz. 1791). Rozporządzenie to zostało zastąpione rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 31 stycznia 2008 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne oraz szczegółowego zakresu sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 26. poz. 152).

Rozporządzenie to, jak słusznie podnosi skarżący nie wprowadzało szczególnych warunków dla miejsca, na którym miało być wykonywane ważenie przy pomocy wag nieautomatycznych ani też nie regulowało procedury ważenia za pomocą tych wag. Nie oznacza to jednakże, że należy do miejsca ważenia stosować normy przewidziane w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2007 r. w sprawie wymagań, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu oraz szczegółowego zakresu badań i sprawdzeń wykonywanych podczas prawnej kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych (Dz. U. Nr 188, poz. 1345), albowiem rozporządzenie to dotyczy ważenia za pomocą innych wag niż te, które były użyte podczas kontroli pojazdu skarżącego. Rozróżnia się bowiem dwa rodzaje wag: wagi do ważenia pojazdów w ruchu oraz wagi nieautomatyczne do ważenia stacjonarnego. Te ostatnie wagi były użyte do pomiaru nacisków osi i masy pojazdu skarżącego. Wagi do pomiaru pojazdów w ruchu mogą służyć do pomiarów dynamicznych i statycznych. Dlatego też rozporządzenie Ministra Gospodarki z 25 września 2007 r. posługuje się m.in. definicjami ważenia statycznego, ale to ważenie statyczne przeprowadzane jest tylko za pomocą wag do ważenia pojazdów w ruchu. W niniejszej sprawie nie użyto wag do ważenia pojazdów w ruchu, dlatego też wymogi co do miejsca ważenia pojazdów przewidziane w rozporządzeniu z 2007 r. nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie.

Mimo, że przepisy rozporządzeń odnoszących się do pomiarów przy pomocy wag nieautomatycznych do ważenia statycznego nie stawiają szczegółowych wymogów co do miejsca ważenia, Inspekcja Transportu Drogowego korzysta z miejsc wypoziomowanych, zbadanych i zatwierdzonych przez uprawionych geodetów. Tak też było w niniejszej sprawie.

W tym stanie rzeczy działanie organów kontrolnych, ważących pojazd skarżącego w miejscowości K. było prawidłowe. Jak wynika z protokołu udostępniono kierowcy do wglądu świadectwo legalizacji wag, zapewniono mu możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wagi ze świadectwami legalizacji i zgłoszenia uwag, a także poinformowano go o wymaganiach związanych z dokonywaniem pomiarów oraz udostępniono mu protokół pomiaru pochylenia terenu. W obecności kierowcy dokonano odczytu wag, następnie sporządzono protokół, który został bez zastrzeżeń podpisany przez kierowcę.

Wyniki kontroli nacisków osi i dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu wykazały przekroczenia dopuszczalnego nacisku i masy pojazdu, a zatem pojazd skarżącego należało uznać za nienormatywny w rozumieniu art. 4 pkt 25 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 z późn. zm.). Zaś poruszanie się takiego pojazdu po drogach publicznych wymaga stosownego zezwolenia (art. 64 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm.). Takiego zezwolenia skarżący nie posiadał, dlatego też prawidłowo nałożona została na niego kara pieniężna stosownie do art. 40c ust. 1 i 2 w zw. z art. 13 g ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity w Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 z późn. zm.) oraz na podstawie lp. 6 pkt 9 lit. d i e i lp. 9 pkt 15 lit. c załącznika do ww . ustawy.

W tym stanie rzeczy wobec bezzasadności zarzutów skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.