Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2119/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 116
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Krystyna Chustecka, Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.), Sędzia WSA Hieronim Sęk, Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi Z. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości podatkowe spółki z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. uchylił decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] października 2005 r. w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego – Z. F. za zaległości "I." sp. z o.o. (dalej jako "Spółka") z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za okres od grudnia 1999 r. do kwietnia 2000 r. w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności za odsetki za zwłokę i w tym zakresie umorzył postępowanie, w pozostałej zaś części utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy.

Powyższa decyzja została wydana na podstawie następującego stanu faktycznego sprawy.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. orzekł o odpowiedzialności podatkowej "I." sp. z o.o. jako płatnika zaliczek z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za miesiące: marzec - grudzień 1999 r. oraz styczeń - kwiecień 2000 r. i określił wysokość pobranego a nie wpłaconego podatku w łącznej kwocie 2716,65 zł.

Kwota zaległości podatkowej wynikającej z w/w decyzji nie została przez Spółkę uregulowana, a w wyniku prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych postępowania egzekucyjnego nie stwierdzono żadnego majątku Spółki, z którego można by skutecznie prowadzić egzekucję. Ustalono, że Spółka, od ok. 2000 r. nie mieści się pod adresem zgłoszonym do urzędu skarbowego jako jej siedziba, a dokonane w dniu [...] maja 2005 r. zajęcie jej rachunku bankowego okazało się nieskuteczne. W związku z brakiem majątku Spółki zarówno ruchomego, jak i nieruchomego, egzekucja z jej majątku należności podatkowych stanowiących dochód Skarbu Państwa okazała się bezskuteczna.

W związku z powyższym Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., po wszczęciu postępowania w dniu [...] sierpnia 2005 r., decyzją z dnia [...] października 2005 r., wydaną na podstawie art. 107 § 2 pkt 1 i 2, art. 108 § 1 i art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: O.p.) orzekł o odpowiedzialności Skarżącego za zaległości Spółki z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za grudzień 1999 r. oraz styczeń, luty, marzec i kwiecień 2000 r. wraz z odsetkami za zwłokę, tj. za okres, w którym Skarżący pełnił funkcję członka zarządu Spółki.

W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący wniósł o uchylenie rozstrzygnięcia organu I instancji i umorzenie postępowania w sprawie, stawiając zarzut naruszenia art. 116 O.p. w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2003 r. W szczególności Skarżący podkreślił, że ustawodawca posługując się w art. 116 O.p. zwrotem "pełnienie obowiązków członka zarządu" miał na myśli rzeczywiste ich wykonywanie. Ponadto Skarżący zaznaczył, że informował organ I instancji, że 30 września 1999 r. złożył wniosek o rezygnację z funkcji członka zarządu, która to rezygnacja została przyjęta przez prezesa Spółki o czym świadczy jego podpis. Nie zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, iż samo złożenie rezygnacji z pełnienia funkcji członka zarządu jest niewystarczające do uwolnienia się od odpowiedzialności. Z powyższego Skarżący wywiódł, że skoro zaległości podatkowe Spółki powstały po złożeniu rezygnacji z funkcji członka zarządu i jej przyjęciu, to odpowiedzialność za nie ponoszą pozostali członkowie zarządu. Ponadto Skarżący zauważył, że nie był w stanie wykazać majątku, z którego możliwa byłaby egzekucja i nie mógł złożyć wniosku o ogłoszeniu upadłości, ponieważ możliwość tą wykluczało złożenie rezygnacji z funkcji członka zarządu.

Powołaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Skarbowej w W., działając jako organ odwoławczy, uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej odpowiedzialności Skarżącego za odsetki za zwłokę i w tym zakresie umorzył postępowanie, w pozostałym zaś zakresie utrzymał ją w mocy.

W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz.1387; dalej "ustawa zmieniająca") do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy stosuje się przepisy ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie noweli tj. przed dniem 1 stycznia 2003 r. Ponadto powołując się na art.108 § 1 i § 2 pkt 2 lit. b) oraz § 3 O.p. wyjaśnił, że o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej orzeka się w drodze decyzji, która nie może zostać wydana przed dniem doręczenia decyzji o odpowiedzialności podatkowej płatnika lub inkasenta, natomiast egzekucja zobowiązania wynikającego z decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej może być wszczęta dopiero wówczas, gdy egzekucja z majątku podatnika okazała się w całości lub w części bezskuteczna. W oparciu o art. 116 O.p. wskazał także na przesłanki egzoneracyjne (uwalniające) członka zarządu od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki.

Przenosząc powyższe regulacje na grunt rozpatrywanej sprawy organ odwoławczy zauważył, że odpowiedzialność członka zarządu za zobowiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością obejmuje okres, w którym pełnił on funkcję członka zarządu, to jest od dnia powołania do dnia odwołania, przy czym powołanie i odwołanie musi nastąpić w drodze uchwały Zgromadzenia wspólników. Jeżeli nie dokonano wyboru nowego zarządu, ani też nie uzupełniono dotychczasowego, zgłoszenie rezygnacji z funkcji członka zarządu nie powoduje wygaśnięcia stosunku prawnego-członkostwa w zarządzie spółki. Tylko uchwała Zgromadzenia wspólników stanowi podstawę dokonania zmiany wpisu w rejestrze handlowym. W jego ocenie, z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że rezygnacja Skarżącego z funkcji członka zarządu we wrześniu 1999 r. nie została potwierdzona uchwałą Zgromadzenia wspólników, co oznacza, że Skarżący z chwilą złożenia pisma o rezygnacji nie utracił statusu członka zarządu.

Niezależnie od powyższego organ II instancji za niesporne uznał, że organ podatkowy szukał możliwości zaspokojenia swoich wierzytelności z majątku Spółki. Prowadzone postępowanie egzekucyjne okazało się bezskuteczne. W celu ustalenia, czy istnieje jakiś majątek, z którego możliwa byłby egzekucja organ podatkowy wystąpił również w dniu [...] stycznia 2005 r. do Wojewódzkiego Ośrodka Informatyki z zapytaniem czy wyżej wymieniona spółka posiada pojazdy mechaniczne. Dnia [...] lutego 2005 r. uzyskano z tego podmiotu odpowiedź negatywną. Także Skarżący nie wykazał majątku, z którego możliwe byłoby zaspokojenie wierzytelności. Wskazał bowiem jedynie, że wierzytelności takie mogły być zaspokojone z kaucji gwarancyjnych złożonych przez Spółkę, przy czym zastrzegł, że możliwość taka mogła istnieć kilka lat temu.

Odnosząc się do argumentów Skarżącego związanych z błędnym przyjęciem przez organ I instancji, że nie zachodziły okoliczności do ogłoszenia upadłości bądź też wszczęcia postępowania układowego, o którym mowa w przepisach rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 24 października 1934 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, że art. 1 § 1 stanowi, iż przedsiębiorca, który zaprzestał płacenia długów, będzie uznany za upadłego. Natomiast § 2 tego artykułu stanowi, że upadłość przedsiębiorcy będącego osobą prawną będzie ogłoszona także wówczas, gdy jej majątek nie wystarcza na zaspokojenie długów. Gospodarczą zatem przyczyną upadłości jest załamanie finansowe podmiotu gospodarczego, polegające w zasadzie na jego trwałej niewypłacalności, a więc braku możliwości zaspokojenia wszystkich wierzycieli. Zdaniem organu odwoławczego okoliczność taka niewątpliwie miała miejsce w rozpatrywanej sprawie, o czym świadczy fakt nie płacenia przez Spółkę podatków od 1998 r. oraz należności podwykonawcom, co skutkowało prowadzonym wobec spółki postępowaniem prokuratorskim.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. za chybiony uznał zarzut odnośnie zastosowania w rozpatrywanej sprawie przepisu art. 116 O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2003 r. W tym względzie wskazał, że z uzasadnienia decyzji organu I instancji wynika, że zastosowano przepis art. 116 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2002 r. o czy świadczy jego treść przytoczona w decyzji. W ocenie organu odwoławczego, nieprzekonywujący jest również podnoszony przez Skarżącego argument o braku jego winy w związku z niezłożeniem wniosku o upadłość Spółki lub wszczęcie postępowania upadłościowego, bowiem wiedział on, że Spółka nie płaci należności swoim podwykonawcom. Ponadto przy minimalnym wysiłku i w celu zabezpieczenia swoich interesów mógł udać się do właściwego dla rozliczeń Spółki urzędu skarbowego i sprawdzić czy płaci należności podatkowe, a ponadto ustalić jej sytuację finansową w oparciu o materiały dotyczące bilansu.

Jednocześnie Dyrektor Izby Skarbowej w W. podniósł, że organ podatkowy w decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej powinien wskazać nie tylko rodzaj należności, za jaką odpowiedzialność jest orzekana, ale także wysokość tych należności. Decyzja ta ma bowiem charakter konstytutywny, co oznacza, że zobowiązanie osób trzecich powstaje z dniem jej doręczenia i w kwotach jakie wskazano w decyzji. W niniejszej sprawie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. w wydanej decyzji określił kwotę podatku dochodowego od osób fizycznych, nie wpłaconą przez Spółkę jako płatnika, lecz nie podał kwoty odsetek należnych od powyższej zaległości na dzień wydania decyzji, co z uwagi na upływ terminu przedawnienia określonego w art. 118 § 1 O.p. spowodowało konieczność uchylenia decyzji organu I instancji w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności za odsetki i w tym zakresie umorzenia postępowania.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. w części dotyczącej orzeczenia o jego odpowiedzialności za zaległości podatkowe oraz decyzji ją poprzedzającej.

W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że nie kwestionował podstawy prawnej decyzji, a pomimo tego organ podatkowy uczynił z tego zasadniczy zarzut odwołania. Rozstrzygnięciu organów podatkowych Skarżący zarzucił brak wnikliwej analizy argumentacji zawartej w treści odwołania, zupełne pominięcie orzecznictwa i piśmiennictwa, co w rezultacie doprowadziło w jego ocenie do niekorzystnego rozstrzygnięcia sprawy.

Skarżący po raz kolejny wskazał, że z dniem 30 września 1998 r. złożył w Spółce swoją rezygnację, która została przyjęta przez Prezesa Zarządu w obecności drugiego słoweńskiego członka Zarządu. Podniósł także, że przekazał pełnomocnictwo dla V. D. do reprezentowania go na Zgromadzeniu Wspólników w celu odwołania go ze składu Zarządu. Opisując swój wpływ na sprawy Spółki wskazał, że nie podpisywał w imieniu Spółki jakichkolwiek dokumentów, deklaracji podatkowych, umów, ponieważ nie został do tego dopuszczony, z chwilą zaś złożenia rezygnacji zaprzestał jakichkolwiek kontaktów ze Spółką do 2001 r. W tym względzie Skarżący wyjaśnił, że wiosną 2001 r. był przesłuchiwany w Prokuraturze Rejonowej w R. w związku z brakiem zapłaty dla jednego z podwykonawców Spółki, a pismem z [...] maja 2001 r. zwrócił się do Sądu Rejonowego dla W. M. o ustanowienie kuratora dla Spółki z uwagi na brak organów władnych do działania w jej imieniu.

Niezależnie od powyższego Skarżący podkreślił, że Spółka z racji realizowanych wcześniej kontraktów powinna była otrzymać kaucje gwarancyjne, które mogły być przeznaczone na przynajmniej częściowe zaspokojenie jej wierzycieli. Z kwot tych mógł być zaspokojony także Skarb Państwa gdyby w porę podjęto stosowne działania.

W uzasadnieniu skargi Skarżący zwrócił również uwagę na treść art. 116 § 2 O.p., bowiem przepis ten ogranicza odpowiedzialność osób trzecich do okresu pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu. W jego ocenie, nawet przyjęcie za organami podatkowymi, że okres pełnienia obowiązków pokrywa się z okresem, w którym przysługiwał mu mandat członka Zarządu, powinien skutkować rozważeniem czy złożenie przez niego rezygnacji z tej funkcji nie powodowało wygaśnięcia mandatu. W kwestii tej Skarżący odwołał się do rozbieżnych poglądów wyrażanych w literaturze przedmiotu, rekapitulując, że nawet jeśli ostatecznie kwestia ta została rozstrzygnięta dopiero w Kodeksie spółek handlowych (art. 202 § 4), to i tak wątpliwości prawne nie powinny być rozstrzygane na niekorzyść podatnika. Odmienna praktyka organów podatkowych stanowi zaś o naruszeniu art. 121 O.p. Zdaniem Skarżącego, rezygnacja z pełnionej funkcji to jednostronny akt członka Zarządu, który staje się skuteczny z chwilą dotarcia do Spółki.

Powołując się na wyrok WSA w Olsztynie z 3 marca 2004 r. (sygn. akt III SA 2889/02, Monitor Podatkowy 2004/6/46) Skarżący stwierdził ponadto, że posłużenie się w art. 116 § 2 O.p. określeniem "pełnienie obowiązków" wskazuje, że chodzi tu o rzeczywiste (czynne, faktyczne) ich wykonywanie, a nie tylko o piastowanie (bierne) funkcji, z którą te obowiązki są związane.

Rozważając podniesioną przez organ podatkowy kwestię związaną z niewykazaniem okoliczności pozwalających na zwolnienie się z odpowiedzialności (przewidzianych w art. 116 § 1 O.p.) stwierdził, że ich wykazanie nie było możliwe.

Zdaniem Skarżącego, w rozpatrywanej sprawie przesłanką wyłączającą jego odpowiedzialność jako członka zarządu był brak winy w "niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęciu postępowania układowego". O ile organy podatkowe szczegółowo uzasadniły prawne i teoretyczne możliwości złożenia ww. wniosków, to nie oceniły okoliczności braku zawinienia w tym zakresie. Jak wynika zaś z art. 1 Prawa upadłościowego złożenie wniosku o upadłość jest uzależnione od posiadania wiedzy o przesłankach upadłości. On zaś takiej wiedzy nie posiadał. Na poparcie swojego stanowiska, w tym względzie, przywołał wyrok NSA z 20 listopada 2003 r., sygn. akt III SA 110/02 (POP 2004/6/115). Ponadto Skarżący stwierdził, że organy podatkowe nie podjęły jakichkolwiek czynności w celu ustalenia kiedy zaistniał właściwy moment do ogłoszenia upadłości. Brak takiej analizy, w opinii Skarżącego skutkuje zaś wadliwością zastosowania art. 116 O.p. Organ I instancji z faktu braku uregulowania przez Spółkę zobowiązań podatkowych (począwszy od grudnia 1999 r.) wyprowadza wniosek o spełnieniu przesłanki trudnej sytuacji ekonomicznej uzasadniającej ogłoszenie upadłości, jednakże zdaniem Skarżącego, należy domniemywać, że brak zapłaty był świadomą decyzją faktycznych władz Spółki.

Niezależnie od powyższego Skarżący zarzucił, że w zaskarżonej decyzji należało zaznaczyć, że jego odpowiedzialność ma charakter solidarny, a pozostali członkowie zarządu powinni być powiadomieni o toczącym się postępowaniu.

Końcowo Skarżący stwierdził, że organ podatkowy przed wydaniem decyzji orzekającej o odpowiedzialności osoby trzeciej winien ustalić czy nie istnieją ważne względy społeczno-gospodarcze przemawiające za odstąpieniem od obciążenia danej osoby odpowiedzialnością albo też czy wydanie takiej decyzji nie naruszy zasad współżycia społecznego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W., uznając zarzuty Skarżącego za niezasadne, wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie z [...] czerwca 2008 r. pełnomocnik Skarżącego, powołując się na poglądy prezentowane w literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądowym, podtrzymał argumentację prezentowaną uprzednio przez Skarżącego na temat charakteru i skutków rezygnacji członka zarządu z pełnionej funkcji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

W opinii Sądu zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. przenosząca odpowiedzialność za zaległości I. sp. z o.o. na Skarżącego nie narusza prawa.

W punkcie wyjścia wskazać należy, iż stosownie do art. 21 ustawy zmieniającej do odpowiedzialności podatkowej osób trzecich z tytułu zaległości podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, tj. przed dniem 1 stycznia 2003 r. stosuje się przepisy Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed tą datą. W związku z tym, iż zaległości Spółki dotyczyły okresu od grudnia 1999 r. do kwietnia 2000 r., orzekając o odpowiedzialności członka zarządu organy podatkowe zobowiązane były działać na podstawie przepisów O.p. obowiązujących przez 1 stycznia 2003 r. Tak też uczyniły. Właściwą treść przepisów przywołał zarówno w uzasadnieniu swojej decyzji Naczelnik Urzędu Skarbowego jak też Dyrektor Izby Skarbowej w W.

Zgodnie z odpowiednim brzemieniem art. 116 O.p. za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej i spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości (postępowanie układowe) albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa (§ 1). Odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu spółki (§ 2).

Z konstrukcji i treści cytowanego przepisu wynika, że członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe dotyczące zobowiązań podatkowych powstałych w okresie, gdy pełnił on te obowiązki, jeżeli egzekucja należności prowadzona przeciwko spółce okaże się bezskuteczna. Może się on jednak uwolnić od odpowiedzialności albo wykazując, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe, albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub brak postępowania układowego nastąpiły nie z jego winy, albo też wskazując mienie - oczywiście Spółki - z którego egzekucja jest możliwa.

Wskazane powyżej przesłanki można podzielić na dwie grupy: przesłanki pozytywne orzeczenia odpowiedzialności członka zarządu (które muszą być spełnione, aby wydanie decyzji w tym przedmiocie było możliwe) oraz przesłanki negatywne (które nie mogą zaistnieć, aby organ podatkowy mógł orzec o tej odpowiedzialności). Do przesłanek pozytywnych zaliczyć należy okoliczność, iż dana osoba pełniła obowiązki członka zarządu spółki, w okresie, w którym powstała zaległość podatkowa oraz konieczność stwierdzenia bezskuteczności egzekucji prowadzonej do majątku spółki. Przesłankami negatywnymi są natomiast te okoliczności, które może wskazać członek zarządu, a które potwierdzają podjęte przez niego działania zwalniające go z odpowiedzialności za zaległości spółki.

Sąd podziela pogląd, prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Warszawie z 30 czerwca 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 629/04, LEX nr 181425; wyrok NSA z 6 marca 2003 r., sygn. akt SA/Bd 85/03, LEX nr 79849), iż na organie podatkowym spoczywa obowiązek udowodnienia, że dana osoba była członkiem zarządu w okresie, którego dotyczą zaległości podatkowe oraz, iż egzekucja w stosunku do spółki okazała się bezskuteczna, natomiast wskazanie okoliczności zwalniających z odpowiedzialności spoczywa na członku zarządu.

Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, iż prowadząc postępowanie w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki organ podatkowy powinien więc wpierw stwierdzić istnienie przesłanek pozytywnych tej odpowiedzialności, a dopiero w przypadku ich stwierdzenia rozważyć, czy strona postępowania w sposób wiarygodny przedstawiła okoliczności egzoneracyjne (przesłanki negatywne). W przypadku natomiast braku którejkolwiek z przesłanek pozytywnych nie ma konieczności rozważania istnienia przesłanek negatywnych, gdyż orzeczenie o odpowiedzialności członka zarządu nie może nastąpić.

Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdził, iż postępowanie organów podatkowych było prawidłowe.

Przede wszystkim prawidłowo ustaliły one, iż egzekucja przedmiotowego zobowiązania z majątku Spółki była nieskuteczna. W aktach sprawy znajdują się bowiem dokumenty potwierdzające nieudane próby zajęcia rachunków bankowych Spółki, raporty poborcy skarbowego o nieskutecznych próbach przeprowadzenia egzekucji w siedzibie Spółki. W takich okolicznościach faktycznych w opinii Sądu organy skarbowe były uprawnione do przyjęcia, iż egzekucja względem Spółki okazała się bezskuteczna, co stanowiło jedną z przesłanek wszczęcia postępowania w sprawie odpowiedzialności członków zarządu.

W opinii Sądu prawidłowo również ustalono w sprawie, iż Skarżący jest osobą, wobec której można wszcząć postępowanie w sprawie odpowiedzialności osób trzecich za zaległości Spółki. Skarżącego można bowiem uznać za osobę pełniącą obowiązki członka zarządu w okresie, w którym powstały zaległości Spółki wobec Skarbu Państwa. Ze znajdującego się w aktach sprawy wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, iż Skarżący był członkiem zarządu Spółki od 28 sierpnia 1998 r. Sam wyciąg opatrzony został natomiast datą 18 lipca 2005 r. Brak jest na nim jednocześnie wzmianek o zmianach w składzie organów Spółki.

Sąd nie podzielił argumentacji prezentowanej przez stronę, iż funkcję członka zarządu przestał on pełnić z dniem złożenia rezygnacji ze stanowiska.

W powyższym zakresie wskazać przede wszystkim należy na uregulowania zawarte w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 czerwca 1934 r. Kodeks handlowy (Dz. U. Nr 57, poz. 502 ze zm., dalej: kodeks handlowy) dotyczące zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Akt ten w rozdziale III oddział 1 dotyczącym zarządu spółki nie regulował kwestii rezygnacji z udziału w zarządzie spółki. W piśmiennictwie prawniczym prezentowany był jednak pogląd – który Sąd podziela – iż w braku odmiennych postanowień umowy spółki każdy z członków zarządu może skutecznie zrzec się swojej funkcji w zarządzie, chyba że taki akt byłby sprzeczny z zasadami współżycia społecznego bądź też dany członek zarządu zobowiązał się do pełnienia funkcji w zarządzie przez oznaczony okres czasu (zob. S. Sołtysiński, A. Szajkowski, j. Szwaja, Kodeks handlowy – Komentarz, Tom I, C.H. Beck 1997 r., s. 1126). Z zastrzeżeniem tych wyjątków regułą jest jednak to, że z ważnych przyczyn członek zarządu może złożyć przed upływem kadencji rezygnację z pełnionej przez siebie funkcji. Pomimo złożenia rezygnacji jest on jednak nadal członkiem zarządu, a do skutecznego ustąpienia z zarządu konieczne jest jego formalne odwołanie przez wspólników lub inny uprawniony organ. Ponadto jeżeli przeciwko przyjęciu rezygnacji przemawiają ważne powody wspólnicy mogą złożonej rezygnacji nie przyjąć i domagać się dalszego wykonywania przyjętych przez daną osobę obowiązków członka zarządu – do końca kadencji albo do dnia zakończenia zgromadzenia wspólników zatwierdzającego sprawozdanie, bilans oraz rachunek zysków i strat za dany rok obrachunkowy (tamże, s. 1127). Podobny pogląd podzielony został również w orzecznictwie sądowym (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2002 r., sygn. akt I PKN 597/01, LEX 79029).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdza, iż powoływane przez stronę złożenie rezygnacji potwierdzone przez prezesa zarządu Spółki nie spowodowało automatycznie wygaśnięcia mandatu członka zarządu. Skarżący do momentu jego formalnego odwołania przez uprawniony organ (Zgromadzenie wspólników) w dalszym ciągu posiadał taki mandat, był uprawniony do prowadzenia spraw Spółki i posiadał prawo dostępu do jej dokumentacji. Skoro tak, to nie można podzielić prezentowanych przez niego poglądów, iż od momentu złożenia rezygnacji nie był już członkiem zarządu Spółki i z tego względu nie powinien ponosić odpowiedzialności za zaległości powstałe w tym czasie.

Z powyższych uwag wynika, iż organy podatkowe w niniejszej sprawie w sposób prawidłowy ustaliły, iż Skarżący był członkiem zarządu Spółki w okresie, w którym powstały zaległości podatkowe. Ponadto wykazały, iż egzekucja przedmiotowego zobowiązania z majątku spółki okazała się bezskuteczna. Tym samym ustaliły zaistnienie pozytywnych przesłanek orzeczenia o odpowiedzialności Skarżącego za zobowiązania Spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych.

W opinii Sądu Skarżący nie wykazał również – pomimo iż przepisy O.p. to na niego nakładały taki obowiązek - wystąpienia przesłanek negatywnych orzeczenia o jego odpowiedzialności za zobowiązania Spółki, tj. nie wykazał, iż we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające upadłości albo że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy. Nie wskazał także faktycznego mienia Spółki, z którego egzekucja była możliwa.

W powyższym zakresie Skarżący wyjaśniał jedynie, iż złożył rezygnację z funkcji członka zarządu w związku z czym nie miał wpływu na działalność Spółki oraz nie umożliwiano mu dostępu do dokumentów. To natomiast potwierdza brak jego winy w niezłożeniu odpowiednich wniosków.

W powyższym zakresie podnieść należy, iż – jak już wskazano wcześniej - samo złożenie rezygnacji z funkcji członka zarządu nie oznaczało automatycznie, że Skarżący utracił tę funkcję. Skoro tak, to nie można zaakceptować podnoszonego przez niego argumentu, iż od momentu złożenia rezygnacji nie miał już żadnych uprawnień w Spółce i nie był w stanie ocenić, czy należy złożyć wniosek o ogłoszenie jej upadłości. Sąd podziela w tym zakresie pogląd organów podatkowych, iż zaprzestanie przez Skarżącego brania udziału w dalszych pracach zarządu spółki świadczyło o jednostronnym zaniechaniu takiego działania z jego strony. W aktach sprawy brak jest bowiem dokumentów potwierdzających faktyczne wyłączenie strony ze składu zarządu oraz wpływu na działalność Spółki.

Bez wpływu na rozstrzygnięcie sprawy pozostają również podjęte przez Skarżącego działania w celu ustanowienia dla Spółki kuratora, gdyż zostały one podjęte dopiero w 2001 r., a więc w okresie późniejszym niż ten, którego dotyczyły zaległości podatkowe Spółki.

W opinii Sądu brak powołania w decyzjach organów podatkowych, iż odpowiedzialność Skarżącego ma charakter solidarny nie miała wpływu na wynik rozpatrywanej sprawy, a tylko tego rodzaju wpływ uzasadniałby wyeliminowanie tych decyzji z obrotu prawnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.