Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1016/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 9xaa
journal: Dz.U. 2021 poz 888
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
article: art. 189f  par. 1  pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski,, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant sekretarz sądowy Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2021 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za nieprzekazanie w terminie sprawozdania z odbierania odpadów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta S. decyzją z [...] r.

nr [...] wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 9xaa ust. 2 w związku z art. 9 nb ust. 1, ust. 2 i ust. 3a oraz art. 9zb ust. 1aa, art. 9 zd ust. 1 i art. 9 zf ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1439) nałożył na A Spółka z o.o. w P. (dalej jako strona lub skarżąca Spółka) karę w wysokości 2 200,00 zł za przekazanie sprawozdania za rok 2020 podmiotu zbierającego odpady komunalne do Prezydenta Miasta S. po wskazanym w ustawie terminie. W uzasadnieniu decyzji organ administracji publicznej wskazał, że wyżej wymieniony podmiot posiada zezwolenie na zbieranie odpadów i tym samym zobowiązany był do złożenia stosownego sprawozdania za 2020 r. do 31 stycznia 2021 r. Do złożenia wskazanego sprawozdania zobowiązany jest także podmiot zbierający odpady komunalne. Wskazane powyżej sprawozdanie zostało przekazane do organu administracji pierwszej instancji 22 lutego 2021 r. W dalszej części uzasadnienia przywołano treść art. 9xaa ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i podano, że podmiot zbierający odpady w nim wymienione, który przekazuje po terminie sprawozdanie, podlega karze w wysokości 100 zł za każdy dzień opóźnienia, nie więcej niż za 365 dni. W końcowej części uzasadnienia przybliżono działania podejmowane w ramach prowadzonego postępowania, jak również sposób ustalenia wysokości nałożonej kary.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona, która reprezentowana przez pełnomocnika adwokata Ł. J. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach. W odwołaniu tym powyższej decyzji zarzucono naruszenie postanowień art. 9xaa ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że organ pierwszej instancji może nałożyć karę na Spółkę, podczas gdy Spółka nie zbiera frakcji odpadów komunalnych opisanych w tym przepisie, to jest papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła. Wskazano na naruszenie postanowień art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, a w szczególności które z odpadów objętych zezwoleniem uznano za wypełniające znamiona odpadów komunalnych wymienionych w zastosowanym przepisie. Nadto podniesiono zarzut naruszenia postanowień art. 8 § 1 i art. 11 powyższego Kodeksu to jest zasady zaufania do organów władzy publicznej i zasady przekonywania, albowiem organ administracji publicznej nie ustosunkował się do twierdzeń strony jak również nie wyjaśnił czym się kierował nakładając przedmiotową karę. W uzasadnieniu odwołania przywołano stosowne regulacje obowiązujące w przedmiotowym zakresie i podkreślono, że faktycznie strona posiada zezwolenie na zbieranie odpadów komunalnych, jak również potwierdzono, że sprawozdanie zostało złożone 22 lutego 2021 r., przy czym było to zeznanie zerowe, a zatem wykazujące, że wymienione przez organ frakcje odpadów nie były zbierane. Dodatkowo przedstawiono odmienną interpretację przepisu, który legł u podstaw nałożenia kary, a mianowicie art. 9xaa ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach na zastosowanie do zbierających enumeratywnie w nim wymienionych rodzajów odpadów komunalnych, stanowiących frakcje odpadów komunalnych: papier, metale, tworzywa sztuczne i szkło. W dalszej części uzasadnienia wniesionego odwołania wskazano, że strona nie dysponuje zezwoleniem na zbieranie wymienionych odpadów komunalnych, a tym samym nie może być do niej zastosowany przepis przywołany w podstawie prawnej wydanej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przybliżył regulacje prawne dotyczące nakładania kar pieniężnych za nie przekazanie sprawozdania przez podmiot zbierający odpady w terminie przewidzianym w ustawie. Podkreślono, że do złożenia takiego sprawozdania zobowiązany jest także podmiot, który dysponuje zezwoleniem na zbieranie odpadów, których w danym roku kalendarzowym nie zbierał. W tej części uzasadnienia nie tylko przywołano treść poszczególnych przepisów, ale także przeprowadzono ich analizę zwłaszcza pod kątem przepisów przechodnich i wprowadzających w życie poszczególne regulacje. Końcową część tego fragmentu uzasadnienia odniesiono do uprawnień przysługujących w ramach postępowania administracyjnego organowi odwoławczemu. W dalszej części uzasadnienia organ wyższego stopnia przybliżył działania podejmowane przez organ pierwszej instancji i stwierdził, że wydana przez niego decyzja jest prawidłowa. Postępowanie dowodowe w sprawie przeprowadzone zostało zgodnie z regułami przewidzianymi w Kodeksie postępowania administracyjnego. Ustalenia poczynione przez ten organ zostały zaakceptowane przez organ wyższego stopnia. Podkreślono, że strona w 2020 r. zbierała na terenie przedmiotowej gminy odpady i stosowne sprawozdanie złożyła 22 lutego 2021 r., a zatem z naruszeniem przepisów przywołanych przez organ pierwszej instancji. Organ odwoławczy odniósł się do treści art. 189f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i nie stwierdził występowania w rozpoznawanej sprawie przesłanek uzasadniających jego zastosowanie, albowiem odwołująca się strona dopuściła się analogicznego uchybienia jak w roku poprzednim. W końcowej części uzasadnienia decyzji organ wyższego stopnia odniósł się do zarzutów wskazanych w odwołaniu i ich nie podzielił. W ocenie organu odwoławczego strona dysponuje zezwoleniem na zbieranie odpadów, takich jak szkło, tworzywa sztuczne czy papier i tektura. Nie podzielono zarzutu podnoszonego w odwołaniu, że strona w danym roku takich odpadów nie zbierała i złożyła sprawozdanie zerowe. W ocenie organu obowiązek złożenia takiego sprawozdania obejmuje również podmioty, które dysponując zezwoleniem w danym okresie z niego nie korzystali.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona, która reprezentowana przez pełnomocnika adwokata Ł. J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej powyższej decyzji zarzucono naruszenie postanowień art. 8 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 189f § 1 pkt 1 tego aktu poprzez naruszenie zasady utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw, polegające na tym, że nie zachodzą przesłanki przewidziane w przywołanym art. 189f dotyczące niezłożenia w terminie sprawozdania za 2020 r. pomimo zastosowania tego przepisu w roku wcześniejszym w analogicznym stanie prawnym. Nadto wskazano na naruszenie postanowień

art. 11 w związku z art. 107 § 3 w związku z art. 189f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez naruszenie zasady przekonywania, przez brak należytego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, a w szczególności nie zastosowania postanowień art. 189f § 1 pkt 1 powyższego aktu. W motywach skargi przedstawiono argumentację przemawiającą za jej uwzględnieniem z uwypukleniem okoliczności związanych ze składaniem stosownych sprawozdań za rok 2019 i 2020, przy czym przekroczenie w złożeniu sprawozdania za 2019 r. wynosiło 175 dni, natomiast w rozpoznawanej sprawie jedynie 22 dni. Nadto podkreślono, że argumentacja zamieszczona w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji nie spełniała wymogu realizacji zasady przekonywania, a tym samym dopuszczono się naruszenia wymienionych przepisów, a uzasadnienie organu odwoławczego jest ogólnikowe i nie zawiera wskazania na jakich motywach się oparto przy jej wydawaniu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów to nie podzielono ich zasadności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje;

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 poz. 137) wykazała, że decyzja ta nie narusza wymogów prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. Nr 2325 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Oznacza to, że nie każde uchybienie ze strony organu administracji uzasadnia uwzględnienie skargi, a jedynie takie, które miało lub mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny nie budzi najmniejszych wątpliwości, albowiem skarżąca Spółka sprawozdanie złożyła 22 lutego 2021 r., a zatem 22 dni po terminie, do którego była zobowiązana takie sprawozdanie złożyć. W następstwie występującego przekroczenia terminu do złożenia stosownego sprawozdania organy administracji publicznej zgodnie z treścią art. 9xaa pkt 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie nałożyły na skarżącą Spółkę karę w wysokości 2 200, 00 zł. Powyższe ustalenia nie budzą żądnych wątpliwości i przez pełnomocnika skarżącej Spółki nie są kwestionowane. W pismach do organów administracji pełnomocnik skarżącej Spółki akcentował, że w stosunku do tego podmiotu nie ciąży obowiązek złożenia stosownego sprawozdania z tytułu zbierania odpadów komunalnych, albowiem ocenie pełnomocnika skarżąca Spółka takich odpadów w 2020 r. nie zbierała. Stanowisko takie nie znajduje umocowania w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, albowiem jak wynika to z uzasadnienia organu odwoławczego skarżąca Spółka posiada zezwolenie na zbieranie odpadów komunalnych takich jak: papier, szkło czy tworzywa sztuczne. To czy z tego pozwolenia korzysta to jest już odrębna kwestia. Skoro jak zostało to stwierdzone skarżąca Spółka dysponuje stosownym zezwoleniem to tym samym ciążą na niej stosowne obowiązki wynikające z postanowień przywoływanej powyżej ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, a mianowicie obowiązana jest do złożenia sprawozdania za rok poprzedni w terminie do 31 stycznia roku następnego. Warto w tym miejscu zauważyć, że skarżąca Spółka o ciążącym na niej obowiązku wiedziała, ponieważ w roku poprzednim, a zatem za rok 2019 stosowne sprawozdanie złożyła również z naruszeniem wskazanego terminu, przy czym w ówczesnym okresie przekroczenie to było znaczniejsze, ponieważ wyniosło 175 dni, a nałożona kara wynosiła 17 500,00 zł. W świetle poczynionych ustaleń przyjdzie stwierdzić, że skarżąca Spółka o konieczności złożenia stosownego sprawozdania posiadała stosowną wiedzę, udokumentowaną wydaniem w tym zakresie decyzji administracyjnych. W tej sytuacji rozważania odnośnie braku obowiązku złożenia przedmiotowego sprawozdania nie mogą być uwzględnione, a podnoszone argumenty odnośnie wadliwej interpretacji postanowień ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie nie mogą być uznane za trafne i dające podstawę dla uwzględnienia wniesionej skargi. Jak się wydaje potwierdzeniem takiej oceny jest treść skargi wniesionej do tutejszego Sądu, ponieważ w skardze tej nie są już podnoszone zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego, lecz wyłącznie akcentuje się naruszenie postanowień przepisów o charakterze proceduralnym.

Jak zostało podkreślone powyżej w skardze podniesiono zarzut naruszenia postanowień art. 8 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 189f § 1 pkt 1 tego aktu poprzez naruszenie zasady utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw, polegające na tym, że nie zachodzą przesłanki przewidziane w przywołanym art. 189f dotyczące niezłożenia w terminie sprawozdania za 2020 r. pomimo zastosowania tego przepisu w roku wcześniejszym w analogicznym stanie prawnym. Tak sformułowany zarzut nie jest zasadny. Faktycznie w realiach rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy w odniesieniu do sprawozdania złożonego w roku wcześniejszym przyjął ocenę, że jego złożenie po upływie terminu przewidzianego dla dokonania takiej czynności, w przypadku sprawozdania o charakterze "zerowym" wyczerpuje znamiona odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu, jeżeli; waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Zaznaczyć trzeba, że organ pierwszej instancji przy wydawaniu własnej decyzji do postanowień tego przepisu nie odwoływał się, natomiast organ odwoławczy w uzasadnieniu wydanej decyzji nawiązał do treści przywołanego przepisu i zamieścił własną ocenę występującej w sprawie sytuacji. Jak można wywnioskować z tego fragmentu uzasadnienia zaskarżonej decyzji to organ ten w dalszym ciągu utrzymuje, że złożenie po terminie sprawozdania o charakterze "zerowym" stanowi znikome naruszenie prawa. Jednocześnie organ ten dostrzegł, co umknęło uwadze skarżącej Spółki, że organ ten odwołał się do pełnej treści art. 189 f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, ponieważ w przepisie tym mowa jest o zaprzestaniu przez stronę naruszania prawa. W ocenie organu odwoławczego dopuszczenie się kolejnego przekroczenia terminu złożenia wymaganego prawem sprawozdania wyczerpuje właśnie znamiona braku zaprzestania dopuszczania się naruszania prawa. Oznacza to, że argumentacja zaprezentowana w skardze nie jest trafna i nie może stanowić podstawy dla uwzględnienia wniesionej skargi. Podzielić należy stanowisko organu odwoławczego, że w rozpoznawanej sprawie występuje już sytuacja recydywy, a zatem powtórnego naruszenia prawa w zakresie terminowości składania stosownych sprawozdań i okoliczność ta wyłącza możliwość wykorzystania instytucji przewidzianej treścią art. 189 f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, jak również brak jest podstaw dla uznania, że organ wyższego stopnia zmienił utrwaloną praktykę orzeczniczą. W konkluzji tej części uzasadnienia przyjdzie zauważyć, że skarżącej Spółce umknęła jedna okoliczność, a mianowicie sytuacja przekroczenia terminu na złożenie wymaganego sprawozdania jest już kolejną i wskazuje jedynie na dość swobodny stosunek do ciążących na tym podmiocie obowiązków, a mających zakotwiczenie w treści postanowień ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

W rozpatrywanej skardze wskazano na naruszenie postanowień art. 11 w związku z art. 107 § 3 w związku z art. 189f § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez naruszenie zasady przekonywania, przez brak należytego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, a w szczególności nie zastosowania postanowień art. 189f § 1 pkt 1 powyższego aktu. Tak sformułowany zarzut w realiach rozpoznawanej sprawy nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego zamieszczono, w ocenie Sądu, wystarczającą argumentację przemawiającą za utrzymaniem w mocy decyzji organu pierwszej instancji i co jest szczególnie istotne zamieszczono argumentację dotyczącą motywów, które przesądziły o nie ograniczeniu się do pouczenia z uwagi na znikome naruszenie prawa. W ocenie organu odwoławczego było to kolejne naruszenie i Sąd podziela stanowisko, że skarżąca Spółka nie dochowała należytej staranności w zakresie wykonywanych zadań, ponieważ po raz kolejny dopuściła się analogicznego naruszenia, zatem pouczenie zamieszczone w pierwszej decyzji nie spowodowało respektowania obowiązujących regulacji prawnych.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.