Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 803/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Agencja Mienia Wojskowego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 174 pkt 2, art. 151, art. 132 § 1, art 133 § 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Dariusz Chaciński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 września 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 207/18 w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia miejsca w internacie 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od R. S. na rzecz Prezesa Agencji Mienia Wojskowego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 września 2018 r. II SA/Wa 207/18, oddalił skargę R. S. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z [...] grudnia 2017 r. nr [...], w przedmiocie opróżnienia miejsca w internacie.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł R. S. Zaskarżając wyrok w całości zarzucił mu naruszenie:

1. prawa materialnego, tj.: art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 21 ust. 1, 2, 3, 6 i 8, art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP poprzez ich błędną wykładnię i w rezultacie:

- uznanie przez Sąd I instancji kwatery oraz wspólnej kwatery stałej za równoważne, a w rezultacie uznanie, że uzyskanie prawa do zamieszkania we wspólnej kwaterze stałej stanowi realizację uprawnienia określonego w art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP,

- uznanie, że kwatera zbiorowa otrzymana w ramach zakwaterowania na terenie Akademii Sztuki Wojennej spełnia cechy nieodpłatności, gdy w świetle umowy nr [...] nie można jej nadać cech nieodpłatności,

2. przepisów postępowania o istotnym wpływie na wynik sprawy:

a) art. 174 pkt 2 i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. polegające na oddaleniu wniesionej skargi w miejsce jej uwzględnienia co wynikało z niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności a mogących mieć wpływ na treść jej rozstrzygnięcia oraz dokonania przez Sąd dowolnej oceny materiału dowodowego w szczególności poprzez:

- pominięcie przez Sąd I instancji, że nie można za równoważne uznać kwatery oraz wspólnej kwatery stałej a w rezultacie nie można również uznać, że uzyskanie prawa do zamieszkania w wspólnej kwaterze stałej stanowi również realizację uprawnienia określonego w art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP,

- pominiecie przez Sąd I instancji, że kwatera zbiorowa otrzymana przez skarżącego w ramach zakwaterowania na terenie Akademii Sztuki Wojennej nie spełnia cechy nieodpłatności zakwaterowania przysługującego żołnierzowi na podstawie art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP,

- pominięcie okoliczności, że instytucją odpowiedzialną za realizacją prawa określonego w art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP jest Agencja Mienia Wojskowego a nie Akademia Sztuki Wojennej bądź jakikolwiek inny podmiot, co skutkuje koniecznością uznania, że nie można uznać kwatery zbiorowej zapewnionej przez Akademię za realizację obowiązku Agencji Mienia Wojskowego wynikającego z art. 21 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sil Zbrojnych RP,

- pominięcie przez Sąd I instancji okoliczności, że skarżący nie podpisywał żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że przyjęcie kwatery zbiorowej w Akademii wiąże się z realizacją prawa, jako żołnierza zawodowego do mieszkania w zasobach Agencji Mienia Wojskowego, jak również, że skarżący nie wykazywał woli zamieszkiwania w Akademii Sztuki Wojennej;

b) art. 132 § 1 i 133 § 1 p.p.s.a. poprzez dokonanie przez Sąd I instancji ustaleń i orzekanie nie na podstawie akt sprawy i poza granicami sprawy.

Wobec powyższego skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji celem ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zażądał także przeprowadzenia rozprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes Agencji Mienia Wojskowego wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Ostatecznie obydwie strony postępowania zrzekły się rozprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły.

Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organ i Sąd I instancji.

Dla lepszego zrozumienia zapadłego rozstrzygnięcia przypomnieć jedynie należy istotę sprawy. Kpt. R. S. otrzymał kwaterę w internacie przy ul. [...] w [...]. Następnie w wyniku skierowania na Podyplomowe Studia Operacyjno-Taktyczne w [...] w [...] został przeniesiony do rezerwy kadrowej oraz przyznane zostało mu prawo do kwatery wspólnej w Akademii Sztuki Wojennej. Na podstawie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z [...] sierpnia 2017 r. R. S. został zobowiązany do opróżnienia miejsca w internacie przy ul. [...] lok. [...] w [...]. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z [...] grudnia 2017 r., a Sąd I instancji oddalił skargę na tę ostatnią decyzję, przywołując art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (uzSZ).

Zaskarżony wyrok, mimo niepełnego uzasadnienia, odpowiada jednak prawu. Zgodnie bowiem z art. 51 ust. 6 uzSZ "Uprawnienie, o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje żołnierzowi, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, jeżeli zapewniono mu zakwaterowanie we wspólnej kwaterze stałej." W art. 51 ust. 1 pkt 1 mowa jest natomiast o żołnierzu zawodowym, któremu przysługuje miejsce w internacie lub kwaterze internatowej. Z zestawienia tych dwóch przepisów wynika, że żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje uprawnienie do zamieszkania w internacie lub kwaterze internatowej, jeżeli zapewniono mu zakwaterowanie we wspólnej kwaterze stałej. Z kolei, art. 41 ust. 2 uzSZ stanowi, że żołnierz zawodowy, który utracił prawo do zakwaterowania (co jest równoznaczne z brakiem uprawnienia), jest obowiązany opróżnić lokal mieszkalny, miejsce w internacie albo kwaterze internatowej, a niewykonanie tego obowiązku prowadzi do zastosowania art. 41 ust. 4 i 6 uzSZ, czyli wezwania do opróżnienia zajmowanej kwatery i wydania decyzji o opróżnieniu, gdy wezwania nie wykonano. Wszystkie wskazane tu przepisy zostały zresztą powołane w kwestionowanej decyzji.

Dokonując analizy zaskarżonej decyzji, Sąd I instancji swoje rozstrzygnięcie oparł na analizie prawa do zakwaterowania żołnierza zawodowego, wynikającego z art. 21 ust. 1 i 2 uzSZ, wskazując przy tym, że skarżącemu przysługuje jeszcze dodatkowo prawo do osobnej kwatery stałej w [...]. Z tego powodu w skardze kasacyjnej pojawił się zarzut naruszenia art. 132 § 1 i 133 § 1 p.p.s.a. (z jej uzasadnienia wynika, że nie chodzi o art. 132 § 1, ale o art. 134 § 1 p.p.s.a.). Obydwa te zarzuty są jednak niezasadne. W aktach sprawy znajduje się bowiem decyzja o przydziale kwatery stałej w [...] z [...] sierpnia 2002 r. (k. 61 akt adm.), a zatem Sąd I instancji orzekał w oparciu o materiał zgromadzony w aktach sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), a oceny prawne z tego faktu wynikające, które wywiódł Sąd I instancji, nie wykraczają poza granice sprawy dotyczącej obowiązku opróżnienia miejsca w internacie, w oparciu o art. 41 ust. 6 uzSZ, niezależnie od trafności tych ocen.

Jeśli zaś chodzi o wywód prawny przeprowadzony przez Sąd I instancji, to w przypadku uzyskania przez żołnierza zawodowego prawa do wspólnej kwatery stałej, przy jednoczesnym uprawnieniu do miejsca w internacie, zajmowanego ze względu na poprzednie miejsce pełnienia służby, do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wystarczające byłoby odwołanie się do normy z art. 51 ust. 6 w zw. z art. 41 ust. 4 i 6 uzSZ, bez pogłębionej analizy w zakresie praw wynikających z art. 21 ust. 1 i 2 uzSZ, zwłaszcza, że analiza ta nie była pełna, gdyż nie dokonano rozróżnienia prawa do kwatery stałej i prawa do wspólnej kwatery stałej, na gruncie prawa do zakwaterowania żołnierza zawodowego, wynikającego z art. 21 ust. 1 i 2 uzSZ, co podnosi skarga kasacyjna. Nie miało to jednak wpływu na ostateczny wynik sprawy, gdyż w jej okolicznościach faktycznych istniała podstawa prawna do nakazania opróżnienia miejsca w internacie, wskazywana zresztą w podstawach prawnych zaskarżonej decyzji (organ I instancji przywołał natomiast art. 51 ust. 2 pkt 2 uzSZ). W takiej sytuacji podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty, nawet jeśli częściowo trafne, nie mogły prowadzić do zmiany zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Mając to na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym, w trybie art. 182 § 2 p.p.s.a.