Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 595/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art.10
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
article: art. 21 ust. 3, art. 30, art. 31
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na rok 2013 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 10 ustawy z dnia 9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2008r. nr 98 poz. 634 z późn. zm.), art. 21 ust. 3, art. 30 ust. 1, art. 31 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. z 2013r. nr 173), § 2 pkt 1, § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2014r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. z 2014 r. poz. 324), § 2 ust. 1 pkt 3, § 4 ust. 1, pkt 2, pkt 5, ust. 2, ust. 3, § 5 ust. 1, § 6 ust. 1, § 38 ust. 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., póz. 361), art. 2 lit. c, art. Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. L 316, z dnia 02.12.2009 r., str. 65), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z dnia [...] , nr [...] w przedmiocie przyznania M. K. płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.

W dniu 16 maja 2013r. M. K. złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, w którym ubiegała się o przyznanie płatności z tytułu realizacji:

1) pakietu 2 wariant 1 - Rolnictwo ekologiczne: uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania) do powierzchni 61,87 ha,

2) pakietu 2 wariant 3 - Rolnictwo ekologiczne: trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania) do powierzchni 0,48 ha,

3) pakietu 5 wariant 1 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarze Natura 2000: ochrona siedlisk lęgowych ptaków do powierzchni 31,00 ha.

Do wniosku strona dołączyła materiał graficzny, na którym zaznaczyła położenie działek rolnych.

W dniu 17 czerwca 2013r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wezwał stronę do uzupełnienia braków formalnych wniosku.

W dniu 26 czerwca 2013r. D. K. - pełnomocnik M. K. złożył korektę wniosku, do której załączył deklarację pakietów rolnośrodowiskowych.

W piśmie z dnia 29 sierpnia 2013r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] wezwał stronę do złożenia wyjaśnień.

W dniu 4 września 2013r. D. K. złożył korektę wniosku, do której załączył odpis wykazu zmian danych ewidencyjnych [...] dotyczących działki ewidencyjnej nr 752/4, wypis z rejestru gruntów nr [...] dotyczący działki ewidencyjnej nr 752/6, akt notarialny umowy sprzedaży i ustanowienia hipoteki rep. A nr [...] z dnia 16 października 2012r. oraz pełnomocnictwo z dnia 4 września 2013r.

W dniu 27 grudnia 2013r. została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie wzajemnej zgodności, w dniu 6 lutego 2013r. została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie realizacji programu rolnośrodowiskowego.

Decyzją z dnia [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] przyznał M.K. płatność rolnośrodowiskową na 2013r. w pomniejszonej wysokości, tj. w łącznej kwocie 72 558,32 zł, wskazując, że w roku 2013 rolnik nie zachowała powierzchni wszystkich trwałych użytków zielonych występujących w gospodarstwie. Nie zgłoszono działek rolnych; C – 0,30ha na działce ew. 45/1, G – 0,28 ha na działce ew. 216/1 i H – 0,23 ha na działce ew. 220.

Od powyższej decyzji M. K. złożyła odwołanie, w którym zarzucając naruszenie;

-§ 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013", poprzez jego błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że rolnik nie utrzymał powierzchni trwałych użytków rolnych pomimo, że w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że całą powierzchnia trwałych użytków rolnych została utrzymana;

- oraz § 38 ust. 8 cyt. rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że w przedmiotowym stanie faktycznym doszło do niezachowania powierzchni trwałych użytków zielonych, podczas gdy powierzchnia trwałych użytków zielonych została zachowana

Odwołująca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie płatności we wnioskowanym zakresie lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

W piśmie z dnia 31 lipca 2014r. organ wystąpił do wykonawcy kontroli na miejscu z prośbą o rozważenie zasadności przeprowadzenia kontroli na miejscu, w celu ustalenia, czy producent zlikwidował trwałe użytki zielone zlokalizowane na działkach ewidencyjnych nr: 16/1, 220, 45/1, deklarowane do płatności w 2012r. (działki rolne deklarowane we wniosku na 2012 r. w ramach pakietu 2.3: C o pow. 0,30 ha położona na działce ewidencyjnej nr 45/1, G o pow. 0,28 ha położona na działce ewidencyjnej nr 216/1, H o pow. 0,23 ha położona na działce ewidencyjnej nr 220, E o pow. 0,48 ha położona na działce ewidencyjnej 39/2).

W piśmie z dnia 10 września 2014r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] wskazał, że wymóg zachowania przez rolnika TUZ został zweryfikowany przez inspektorów w trakcie kontroli w zakresie realizacji Programu rolnośrodowiskowego w dniach 5-6 lutego 2014r. Inspektorzy uwzględnili zapisy zawarte w zmianie do planu działalności rolnośrodowiskowej z dnia 10 maja 2013r. oraz dane dotyczące działek deklarowanych do płatności jako TUZ w ramach 2013r. Nie stwierdzono nieprawidłowości w tym zakresie. Zgodnie z obowiązującymi wytycznymi, nie ma możliwości przeprowadzenia kontroli na miejscu za rok 2012. Kontrolę można przeprowadzić jedynie w oparciu o aktualne dane z wniosku o przyznanie płatności na rok 2014. Zgodnie z Książką Procedur PROW 2007-2013 KP-611-148-ARiMR/12/z, nie ma możliwości przeprowadzenia wizytacji oraz kontroli pojedynczych działek. Kontrola z zakresu "Programu rolnośrodowiskowego" PROW 2007-2013 polega na skontrolowaniu wszystkich zobowiązań w tym zakresie, jak również pomiaru wszystkich działek zadeklarowanych w ramach w/w działania. Procedura nie przewiduje realizacji kontroli, której wyniki byłyby przekazane w formie notatki służbowej, w związku z powyższym brak jest możliwości podjęcia wnioskowanych czynności.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazał, że szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy", objętego PROW na lata 2007-2013 określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. 2013 r. poz. 361), Zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. z 2014 r. póz. 324), do przyznawania (...) pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" w sprawach objętych postępowaniami: wszczętymi i niezakończonymi ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia (...) stosuje się przepisy dotychczasowe." Stosownie do treści § 4 rozporządzenia zmieniającego, które weszło w życie z dniem 14 marca 2014r., zaś postępowanie w sprawie przyznania płatności rolnośrodowiskowych zostało wszczęte w dniu 16 maja 2013r., w sprawie znajdują zatem zastosowanie przepisy rozporządzenia rolnośrodowiskowego w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją.

Zgodnie z § 2 rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli: (...) 3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 211 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej; 4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. (...) "

Stosownie do brzmienia § 4 rozporządzenia, zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane w ramach co najmniej jednego z następujących pakietów: (...) 2) Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne; (...) 5) Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000.(...) Rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe:

1) zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009(...), zwane dalej "trwałymi użytkami zielonymi", oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody;

2) prowadzi na formularzu udostępnionym przez Agencję rejestr działalności rolnośrodowiskowej zawierający wykaz wypasów zwierząt oraz działań agrotechnicznych, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin, przy czym rejestr ten w zakresie zastosowania nawozów prowadzi się dla całego gospodarstwa rolnego;

3) przestrzega innych wymogów określonych dla danego pakietu lub wariantu.

Wymogi dla poszczególnych pakietów i ich wariantów są określone w załączniku nr 3 do rozporządzenia.

Zgodnie z art. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 .. trwałe użytki zielone " oznaczają grunty zajęte pod uprawę traw lub innych pasz z roślin zielonych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysiewanych), niepodlegaiace płodozmianowi w gospodarstwie przez okres pięciu lat lub dłużej, z wyłączeniem obszarów odłogowanych zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2078/92, obszarów odłogowanych zgodnie z art. 22, 23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 oraz obszarów odłogowanych zgodnie z art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005; a w tym celu "trawy lub inne pasze z roślin zielonych" oznaczają wszelkie rośliny zielne, rosnące tradycyjnie na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (wykorzystywanych bądź nie do wypasania zwierząt). Państwa członkowskie mogą uwzględnić rośliny uprawne wyszczególnione w załączniku 1;"

Zgodnie z § 5 rozporządzenia, zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów, objęty obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit, c rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 (...) i zwierzęta ras lokalnych, do których została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa(...)" Stosownie do brzmienia § 6 ust. 1 ww. rozporządzenia, zobowiązanie rolnośrodowiskowe nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji, chyba że przepisy rozporządzenia dopuszczają dokonanie takiej zmiany (...) ". Zgodnie z § 38 ust. 6 rozporządzenia, jeżeli rolnik nie zachował któregokolwiek z występujących w gospodarstwie rolnym i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych i elementów krajobrazu rolniczego nieużytkowanych rolniczo, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje temu rolnikowi w wysokości zmniejszonej o 20% w roku, w którym stwierdzono takie uchybienie.

Organ odwoławczy podkreślił, że we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012 strona zadeklarowała w ramach pakietu 2.3 Rolnictwo ekologiczne, trwałe użytki zielone (TUZ) o powierzchni 1,29 ha położone na działkach ewidencyjnych nr:

-45/1 (działka rolna C o powierzchni 0,30 ha),

-216/1 (działka rolna G o powierzchni 0,28 ha),

-220 (działka rolna H o powierzchni 0,23 ha),

-39/2 (działka rolna E o powierzchni 0,48 ha).

Na podstawie decyzji z dnia 3 października 2013r., nr [...]. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...] przyznał M. K. płatność rolnośrodowiskową do deklarowanej powierzchni TUZ, tj. do powierzchni 1,29 ha; powierzchnia ta objęta została 5 - letnim zobowiązaniem rolnośrodowiskowym. We wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 strona zadeklarowała w ramach pakietu 2.3 Rolnictwo ekologiczne, trwale użytki zielone (TUZ) o powierzchni 0,48 ha położone na działce ewidencyjnej nr: 39/2. Z kolei we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014, strona zadeklarowała w ramach pakietu 2.3 Rolnictwo ekologiczne, trwale użytki zielone (TUZ) o powierzchni 1,29 ha położone na działkach ewidencyjnych nr:

-45/1 (działka rolna C o powierzchni 0,30 ha),

-216/1 (działka rolna G o powierzchni 0,28 ha),

-220 (działka rolna H o powierzchni 0,23 ha),

-39/2 (działka rolna E o powierzchni 0,48 ha).

Organ odwoławczy stwierdził, że w 2013r. strona zadeklarowała do płatności rolnośrodowiskowej w ramach pakietu 2.3 jedynie działkę rolną E o powierzchni 0,48 ha położoną na działce ewidencyjnej nr 39/2. Natomiast na pozostałych działkach ewidencyjnych, na których w 2012r. strona deklarowała TUZ i podjęła 5 - letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, zadeklarowała:

-w ramach działki ewidencyjnej nr 45/1 działkę rolną B/B1 mieszankę traw z motylkowymi na powierzchni 1,10 ha;

- w ramach działki ewidencyjnej nr 216/1 działkę rolną F/F1 mieszankę traw z motylkowymi na powierzchni 5,50 ha;

Strona nie zadeklarowała do płatności rolnośrodowiskowej działki ewidencyjnej o nr 220.

W sekcji VIII wniosku "Oświadczenie o sposobie wykorzystania działek rolnych" strona nie zadeklarowała działek rolnych z grupą upraw JPO TUZ/PRŚ na działkach ewidencyjnych nr: 45/1, 216/1, 220 (wykreśliła je z wniosku spersonalizowanego). W sekcji VII wniosku " Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych":

-strona wykreśliła działkę ewidencyjną nr 220;

- w kolumnie nr 10 strona wskazała powierzchnię gruntów rolnych ogółem na działkach ewidencyjnych nr 45/1 (działka rolna B/B1 1,10 ha) i 216/1 (działka rolna F/F1 5,50 ha),obejmującą wyłącznie powierzchnię mieszanki traw z motylkowymi

- w kolumnie nr 11 strona nie wskazała w ramach działek ewidencyjnych nr 45/1 i 216/1 powierzchni gruntów rolnych niezgłoszonych do programów pomocowych, tj. powierzchni TUZ deklarowanej w 2012r. i objętej 5 - letnim zobowiązaniem rolnośrodowiskowym.

Na działce ewidencyjnej nr 45/1 strona zadeklarowała jedynie działkę rolną [...] - mieszankę traw z motylkowymi o powierzchni 1,10 ha oraz oznaczyła na załączniku graficznym położenie ww. działki.

Organ odwoławczy podkreślił, że w 2012 r. strona deklarowała do płatności na ww. działce ewidencyjnej działki rolne: C TUZ o pow. 0,30 ha oraz B/B1 mieszankę traw z motylkowymi o pow. 1,10 ha. Dokonując porównania załączników graficznych z lat 2012 i 2013 organ stwierdził, że działka rolna B/B1 deklarowana w 2013 r. obejmuje obszar działki ewidencyjnej nr 45/1, na którym w 2012 r. strona oznaczyła położenie działek rolnych C oraz B/B1. W raporcie z kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu 6 lutego 2014r. wskazano, że powierzchnia zmierzona mieszanki traw z motylkowymi w ramach działki ewidencyjnej nr 45/1 wynosi 1,25 ha i odpowiada powierzchni stwierdzonej, jest zatem większa od powierzchni deklarowanej we wniosku (zastosowano kod DR13-), co dodatkowo potwierdza dokumentacja fotograficzna oraz szkice działki z zaznaczonymi kierunkami i miejscami wykonania fotografii. Z treści raportu z kontroli na miejscu nie wynika, aby stwierdzono TUZ na ww. działce ewidencyjnej. W kontroli na miejscu uczestniczył pełnomocnik strony – D.K., który nie zgłosił uwag do wyników kontroli. We wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 strona a zadeklarowała na działce ewidencyjnej nr 45/1 dwie działki rolne: B mieszankę traw z motylkowymi na pow. 0,80 ha i C TUZ na pow. 0,30 ha. Łączna ich powierzchnia wynosi 1,10 ha i odpowiada powierzchni użytkowanej rolniczo i deklarowanej do płatności w 2013 r. jako mieszanka traw z motylkowymi. Również położenie działki rolnej C na załączniku graficznym potwierdza, że działka ta jest zlokalizowana na powierzchni działki 45/1, która w 2013r. deklarowana była jako powierzchnia wykorzystywana pod uprawę traw z motylkowymi.

Na działce ewidencyjnej nr 216/1 strona zadeklarowała do płatności rolnośrodowiskowej jedynie działkę rolną [...] - mieszanka traw z motylkowymi o powierzchni 5,50 ha oraz oznaczyła na załączniku graficznym położenie ww. działki. Organ zwrócić jednak uwagę, że w 2012 r. strona deklarowała do płatności na ww. działce ewidencyjnej działki rolne: G TUZ opow. 0,28 ha oraz F/F1 mieszankę traw z motylkowymi o pow. 5,67 ha. Dokonując porównania załączników graficznych z lat 2012 i 2013 organ stwierdził, że działka rolna F/F1 deklarowana w 2013 r. obejmuje obszar działki ewidencyjnej nr 216/1, na którym w 2012 r. strona oznaczyła położenie działek rolnych G TUZ oraz F/F1. W raporcie z kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu 6 lutego 2014r. wskazano, że powierzchnia zmierzona mieszanki traw z motylkowymi w ramach działki ewidencyjnej nr 216/1 wynosi 5,61 ha, zaś powierzchnia stwierdzona wynosi 5,50 ha co dodatkowo potwierdza dokumentacja fotograficzna oraz szkice działki z zaznaczonymi kierunkami i miejscami wykonania fotografii.

Organ wskazał ponadto, że z treści raportu z kontroli na miejscu nie wynika, aby stwierdzono TUZ na ww. działce ewidencyjnej. W przeprowadzonej kontroli na miejscu uczestniczył pełnomocnik – D. K., który nie zgłosił uwag do wyników kontroli. We wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 strona zadeklarowała na działce ewidencyjnej nr 216/1 dwie działki rolne: F mieszanka traw z motylkowymi na pow. 5,22 ha i G TUZ na pow. 0,28 ha. Łączna ich powierzchnia wynosi 5,50 ha i odpowiada powierzchni użytkowanej rolniczo i deklarowanej do płatności w 2013 r. Również położenie działki rolnej G na załączniku graficznym potwierdza, że działka ta jest zlokalizowana na powierzchni działki 216/1, która w 2013 r. deklarowana była jako powierzchnia wykorzystywana pod uprawę traw z motylkowymi. W 2013r. strona wykreśliła z wniosku działkę ewidencyjną nr 220, na której w 2012 r. deklarowała do płatności działką rolną H JPOTUZ/RŚ o powierzchni 0,23 ha. Działka nie została skontrolowana z uwagi na to, że nie została zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013. Działka ta została ponownie zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2014.

Opierając się na powyższych ustaleniach organ odwoławczy stwierdził, że M.K. nie zachowała TUZ na działkach ewidencyjnych o nr 45/1, 216/1, 220 i dokonała zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego, naruszając przepisy rozporządzenia rolnośrodowiskowego, tj. § 2 pkt 3 w zw. z § 4 ust. 2, § 6 ust. 1, § 38 ust. 6.

Odnosząc się do zarzutów postawionych w odwołaniu organ wyjaśnił, że przez niezachowanie któregokolwiek z występujących w gospodarstwie rolnym i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych(...)" należy niewątpliwie rozumieć dokonanie zmiany uprawy lub zniszczenie uprawy dotychczasowej, w wyniku którego grunt nie będzie już zajęty pod uprawę traw lub innych upraw roślin zielonych. Takie rozumienie przywołanych zapisów uwzględnia cel analizowanej regulacji, jakim jest zachowanie gruntów stanowiących trwałe użytki zielone. W analizowanym stanie faktycznym doszło do zmiany uprawy.

Zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego l faktu wywodzi skutki prawne. W świetle powyższego wynika, że to wnioskujący o przyznanie płatności powinien wskazać okoliczności, z którymi wiąże korzystne dla siebie skutki prawne, jak również przedstawić dowody na poparcie powyższych okoliczności.

W toku prowadzonego postępowania zarówno strona, jak i pełnomocnik nie przedstawili żadnych dowodów, z których wynikałoby, że w 2013r. M.K. użytkowała trwałe użytki zielone zlokalizowane na działkach ewidencyjnych nr 45/1, 216/1, 220. Wydając niniejsze rozstrzygnięcie organ oparł się na raporcie z kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu 6 lutego 2014 r. oraz wnioskach i załącznikach z lat 2012, 2013, 2014. Kontrola działki rolnej została przeprowadzona przez zespół wyspecjalizowanych, odpowiednio przeszkolonych, inspektorów terenowych Biura Kontroli ARiMR, a przyjęta technika pomiaru za pomocą urządzenia GPS spełnia wymogi sprzętu, którym powinien być on wykonywany, w tym w zakresie tolerancji pomiarów. Wykonane pomiary należy więc uznać za prawidłowe, gdyż kontrolujący dokonali pomiaru działek rolnych po granicy faktycznie użytkowanego gruntu.

Organ podkreślił, że strona wypełniając wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej składa oświadczenie woli i wiedzy, za które ponosi odpowiedzialność. Podpisując wniosek strona oświadczyła m.in., że zna zasady przyznawania płatności; jest świadoma konsekwencji i sankcji dotyczących niewykonania zobowiązań wynikających z realizacji programu rolnośrodowiskowego; przestrzega na obszarze całego gospodarstwa rolnego podstawowych wymagań wynikających z realizacji programu rolnośrodowiskowego (oświadczenie zamieszczone na str. 4/4 wniosku). Ponadto strona zobowiązała się m.in. do niezwłocznego informowania na piśmie ARiMR o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności; o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia niniejszego wniosku do dnia przyznania płatności; realizacji 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego (zobowiązanie zamieszczone na str. 4/4 wniosku).

Reasumując organ stwierdził, że w ramach Pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne Wariant 1- Uprawy rolnicze (z certyfikatem zgodności) powierzchnia deklarowana wynosiła 61,87 ha, a powierzchnia stwierdzona 60,89 ha. Rolnik dokonał nieuprawnionego zwiększenia powierzchni działek rolnych zadeklarowanych w pakiecie 2.1 o powierzchnię 0,98 ha, co jest niezgodne z § 6 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego i powoduje, że płatność do powierzchni 0,98 ha nie przysługuje.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca podtrzymała zarzuty postawione w odwołaniu, tj. naruszenie;

-§ 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013", poprzez jego błędne zastosowanie polegające na uznaniu, że rolnik nie utrzymał powierzchni trwałych użytków rolnych pomimo, że w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że całą powierzchnia trwałych użytków rolnych została utrzymana oraz

- § 38 ust. 8 cyt. rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że w przedmiotowym stanie faktycznym doszło do niezachowania powierzchni trwałych użytków zielonych, podczas gdy powierzchnia trwałych użytków zielonych została zachowana

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej odmowy przyznania płatności do powierzchni wykluczonej.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że z wykładni stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji przepisów wynika, że ich zakresem objęta jest okoliczność usunięcia, zmniejszenia lub całkowitego zlikwidowania faktycznej powierzchni trwałych użytków zielonych. W niniejszej sprawie powierzchnia trwałych użytków zielonych nadal występuje tylko nie została zadeklarowana do płatności rolnośrodowiskowej. Powyższa okoliczność nie została jednak objęta sankcją. Wskazała, że prowadząc postępowanie organ nie wyjaśnił, czy na działce o nr 220 znajdowała się właściwa uprawa, nie ustalił, czy działka znajdowała się w dobrej kulturze rolnej, a zatem nie mógł stwierdzić, że zmniejszeniu legła wymagana powierzchnia trwałych użytków zielonych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz.U. z 2013r. poz.361 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z 29 października 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników.(Dz.U. UE l nr 318 poz.1).

Zgodnie z treścią § 2 ust.1 rozporządzenia z 13 marca 2013r., w brzmieniu obowiązującym przed 14 marca 2014r., płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli:

1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";

2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;

3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;

4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.

W myśl § 4 ust.1 pkt.2 i 5 wymienionego rozporządzenia zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane w ramach co najmniej jednego z następujących pakietów:

2) Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne;

5) Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000;

Zgodnie z treścią § 4 ust.2 wymienionego rozporządzenia rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe:

1) zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "trwałymi użytkami zielonymi", oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody;

2) prowadzi na formularzu udostępnionym przez Agencję rejestr działalności rolnośrodowiskowej zawierający wykaz wypasów zwierząt oraz działań agrotechnicznych, w tym zastosowania nawozów i wykonania zabiegów przy użyciu środków ochrony roślin, przy czym rejestr ten w zakresie zastosowania nawozów prowadzi się dla całego gospodarstwa rolnego;

3) przestrzega innych wymogów określonych dla danego pakietu lub wariantu.

W myśl § 5 ust.1 wymienionego rozporządzenia zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów, objęty obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28.01.2011, str. 8, z późn. zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 65/2011", i zwierzęta ras lokalnych, do których została przyznana pierwsza płatność rolnośrodowiskowa, a w przypadku:

1) o którym mowa w art. 16 ust. 3 akapit trzeci rozporządzenia nr 65/2011, działki rolne zadeklarowane we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej w ramach poszczególnych pakietów i ich wariantów objęte obszarem zatwierdzonym w rozumieniu art. 6 ust. 2 lit. c tego rozporządzenia;

2) gdy zobowiązanie rolnośrodowiskowe w zakresie pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 zostało podjęte przed dniem 15 marca 2011 r., zwierzęta ras lokalnych, do których została przyznana płatność rolnośrodowiskowa za 2011 r.

Zgodnie z treścią § 6 ust.1 cytowanego rozporządzenia zobowiązanie rolnośrodowiskowe nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji, chyba że przepisy rozporządzenia dopuszczają dokonanie takiej zmiany, w szczególności gdy zmiana ta polega na:

1) zwiększeniu obszaru gruntów rolnych, na których to zobowiązanie jest realizowane w zakresie pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 1, lub zmniejszeniu tego obszaru, jeżeli mimo tego zmniejszenia zobowiązaniem tym będzie objęty obszar gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009;

2) jednorazowym zwiększeniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania obszaru gruntów, na których to zobowiązanie jest realizowane w zakresie pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4, 5 lub 6;

3) jednorazowym dodaniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania poszczególnych wariantów pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4, 5, 6 lub 7;

4) zmianie:

a) miejsca uprawy roślin w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2, bez względu na zmianę miejsca realizacji wariantu, lub

b) rośliny uprawianej w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 na inną roślinę, która może być uprawiana w ramach któregokolwiek z tych wariantów, bez względu na zmianę realizowanego wariantu na inny z wymienionych wariantów, lub

c) wielkości obszaru, na którym jest uprawiana dana roślina w ramach wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego lub ósmego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2;

- jeżeli rośliny te będą uprawiane na gruntach rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej, a całkowity obszar, na którym są realizowane wymienione warianty, nie ulegnie zmianie;

5) zmianie miejsca uprawy roślin lub zmianie uprawianej rośliny w ramach:

a) wariantu pierwszego, drugiego lub trzeciego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 6,

b) wariantów pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 8

- jeżeli rośliny te będą uprawiane na gruntach rolnych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej i bez względu na zmianę wielkości obszaru, na którym to zobowiązanie jest realizowane;

6) zwiększeniu liczby zwierząt danej rasy lokalnej objętych tym zobowiązaniem w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 lub zmniejszeniu liczby tych zwierząt, jeżeli mimo tego zmniejszenia liczba tych zwierząt nie będzie niższa niż liczba zwierząt danej rasy, do których została przyznana:

a) pierwsza płatność rolnośrodowiskowa lub

b) płatność rolnośrodowiskowa za 2011 r. - w przypadku gdy zobowiązanie rolnośrodowiskowe w ramach tego pakietu zostało podjęte przed dniem 15 marca 2011 r.;

7) (uchylony);

8) zmianie wariantu pierwszego lub drugiego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 realizowanych na gruntach rolnych, na których jest uprawiana mieszanka wieloletnia traw albo mieszanka wieloletnia traw z motylkowatymi drobnonasiennymi, na wariant trzeci lub czwarty tego pakietu, jeżeli grunty rolne, na których są uprawiane te mieszanki, stały się trwałymi użytkami zielonymi;

9) zmianie wariantu pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 8 na inny z wariantów tego pakietu.

Zgodnie z treścią § 6 ust.2 i 3 rozporządzenia z 13 marca 2013r. zmianę zobowiązania rolnośrodowiskowego wprowadza się w planie działalności rolnośrodowiskowej. Zmianę zobowiązania rolnośrodowiskowego zgłasza się kierownikowi biura powiatowego Agencji we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok, w którym rolnik realizuje zmienione zobowiązanie rolnośrodowiskowe, chyba że przepisy rozporządzenia stanowią inaczej.

W myśl § 38 ust.6 cytowanego rozporządzenia jeżeli zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów określonych w części VII. Pakiet 8. Ochrona gleb i wód w ust. 3 pkt 7 lub w ust. 4 pkt 7 załącznika nr 3 do rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa przyznana w ramach odpowiednio wariantu drugiego lub trzeciego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 8 za rok poprzedzający rok, w którym zostało stwierdzone to uchybienie, podlega zwrotowi w części odpowiadającej procentowemu stosunkowi powierzchni obszaru, na którym stwierdzono to uchybienie, do powierzchni obszaru, na którym powinny być przestrzegane te wymogi w ramach danego wariantu.

Zgodnie z treścią art.2 pkt.c.) rozporządzenia nr 1120/2009 "trwałe użytki zielone" oznaczają grunty zajęte pod uprawę traw lub innych pasz z roślin zielonych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysiewanych), niepodlegające płodozmianowi w gospodarstwie przez okres pięciu lat lub dłużej, z wyłączeniem obszarów odłogowanych zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2078/92(7), obszarów odłogowanych zgodnie z art. 22, 23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999(8) oraz obszarów odłogowanych zgodnie z art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005(9); a w tym celu "trawy lub inne pasze z roślin zielonych" oznaczają wszelkie rośliny zielne, rosnące tradycyjnie na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (wykorzystywanych bądź nie do wypasania zwierząt). Państwa członkowskie mogą uwzględnić rośliny uprawne wyszczególnione w załączniku I;

Z przepisu rozporządzenia z 13 marca 2013r. wynika, że jedną z przesłanek przyznania płatności rolnośrodowiskowych jest realizowanie przez rolnika 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej. Realizacja tego zobowiązania polega między innymi na zachowaniu określonego w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych przy czym zobowiązanie to obejmuje obszar gruntów zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. Zobowiązanie rolnośrodowiskowe w zasadzie nie podlega zmianie w trakcie jego realizacji chyba, że zmianę taką przewidują przepisy rozporządzenia. W przypadku natomiast niezachowania przez rolnika określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych płatność rolnośrodowiskowa jest zmniejszona w danym roku o 20%.

W niniejszej sprawie kwestią sporną jest wysokość płatności rolnośrodowiskowej na 2013r. Organy administracji uznały, że skarżąca w 2013r. nie zachowała trwałych użytków zielonych na trzech działkach ewidencyjnych (nr 45/1,216/1 i 220) czym zmieniła zobowiązanie rolnośrodowiskowe i co uzasadniało zmniejszenie płatności na ten rok o 20%. Skarżąca natomiast podnosi, że w 2013r. zachowała trwałe użytki zielone na działkach ewidencyjnych nr 216/1 i 220 tyle, że nie zgłosiła je do płatności w 2013r. zaś odnośnie działki nr 45/1 to w 2013r. zmieniono plan działalności rolnośrodowiskowej poprzez wyeliminowanie trwałych użytków zielonych na tej działce. W związku z czym brak było podstaw do zmniejszenia jej płatności.

Przede wszystkim należy podnieść, że pięcioletni okres zobowiązania rolnośrodowiskowego skarżącej rozpoczął się w dniu 15 marca 2012r. We wniosku o przyznanie płatności na 2012r. M. K. zadeklarowała w ramach pakietu 2.3 trwałe użytki zielone (TUZ) o powierzchni 1,29 ha położone na czterech następujących działkach ewidencyjnych:

- na 45/1 (działka rolna C o powierzchni 0,30 ha)

- nr 216/1 (działka rolna G o powierzchni 0,28 ha)

- nr 220 (działka rolna H o powierzchni 0,23 ha)

- nr 39/2 (działka rolna E o powierzchni 0,48 ha).

Na 2012r. skarżącej przyznano płatność rolnośrodowiskową na deklarowanej powierzchni trwałych użytków zielonych – 1,29 ha.

Natomiast w 2013r. M. K. zadeklarowała do płatności trwałe użytki zielone o powierzchni 0,48 ha (działka rolna E na działce ewidencyjnej nr 39/2). Nie zgłosiła zaś do płatności TUZ działki rolnej C na działce ewidencyjnej nr 45/1, działki rolnej G na działce ewidencyjnej nr 216/1 oraz działki rolnej H na działce ewidencyjnej nr 220. Zadeklarowała jednocześnie w ramach działki ewidencyjnej nr 45/1 działkę rolną B/B1 – mieszanka traw z motylkowymi na powierzchni 1,10 ha oraz w ramach działki ewidencyjnej nr 216/1 działkę rolną F/F1 – mieszankę traw z motylkowymi na powierzchni 5,50 ha. W ogóle nie zgłosiła do płatności działki ewidencyjnej nr 220. W związku z czym powstała wątpliwość czy niezadeklarowanie do płatności na 2013r. powierzchni trwałych użytków zielonych na działkach ewidencyjnych nr 45/1,216/1 i 220 oznacza zmianę zobowiązania rolnośrodowiskowego w postaci niezachowania trwałych użytków zielonych na wymienionych działkach i w konsekwencji pomniejszenie płatności na 2013r.

Należy zaznaczyć, że rolnik ubiegający się o płatność rolnośrodowiskową zobowiązuje się realizować pięcioletnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej. W sytuacji gdy w wymienionym planie skarżąca zobowiązała się zachować trwałe użytki zielone na powierzchni 1,29 ha to winna realizować to zobowiązanie przez okres 5 lat. Konsekwencją przyjęcia takiego zobowiązania jest obowiązek rolnika deklarowania do płatności przez 5 lat tych działek na których miały być zachowane trwałe użytki zielone. Umożliwia to bowiem skontrolowanie przez organ administracji zadeklarowanych działek celem sprawdzenia czy realizowane jest zobowiązanie rolnośrodowiskowe. Brak zgłoszenia działek w kolejnych latach może oznaczać, że rolnik nie realizuje zobowiązania rolnośrodowiskowego. Kontroli podlegają bowiem jedynie działki zadeklarowane do płatności.

Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach M. K. do płatności na 2013r. zadeklarowała na działce ewidencyjnej nr 45/1 działkę rolną B/B1 – mieszankę traw z motylkowymi (1,10 ha) podczas gdy w 2012r. na działce ewidencyjnej 45/1 zadeklarowała działkę rolną C – 0,30 ha – trwałe użytki zielone oraz działkę rolną B/B1 – 1,10 ha – mieszanka traw z motylkowymi. Analiza załączników graficznych do wniosków o płatności w 2012r. i w 2013r. wskazuje, że działka rolna B/B1 zadeklarowana w 2013r. obejmuje obszar działki ewidencyjnej nr 45/1 na którym w 2012r. zadeklarowano położenie działek rolnych C oraz B/B1. Innymi słowy mieszanka traw z motylkowymi zadeklarowana w 2013r. na działce B/B1 obejmuje ten obszar działki ewidencyjnej nr 45/1, na którym zgłoszono w 2012r. działkę C i B/B1. Oznacza to, że mieszanka traw z motylkowymi zadeklarowana w 2013r. obejmuje między innymi obszar trwałych użytków zielonych zgłoszonych w roku poprzednim. Świadczy to, że w 2013r. skarżąca nie zachowała trwałych użytków zielonych na zgłoszonej w 2012r. działce rolnej C.

Nadto z raportu kontroli na miejscu z dnia 6 lutego 2014r. wynika, że powierzchnia mieszanki traw z motylkowymi na działce nr 45/1 wynosi 1,25 ha co znajduje potwierdzenie w dokumentacji fotograficznej oraz szkicach działki z zaznaczonymi kierunkami i miejscami wykonywania fotografii. Jest to powierzchnia większa od zadeklarowanej w 2013r. (1,10 ha). Z raportu kontroli nie wynika jednocześnie aby na działce ewidencyjnej nr 45/1 stwierdzono trwałe użytki zielone.

Odnośnie działki ewidencyjnej nr 216/1 to jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach do płatności w 2013r. skarżąca zadeklarowała jedynie działkę rolną F/F1 – mieszanka traw z motylkowymi (5,50 ha) podczas gdy w 2012r. na działce ewidencyjnej nr 216/1 zadeklarowała działkę rolną G – trwałe użytki zielone (0,28 ha) i działkę F/F1 – mieszanka traw z motylkowymi (5,67ha). Analiza załączników graficznych do wniosków o płatności za 2012r. i 2013r. wskazuje, że działka rolna F/F1 zadeklarowana w 2013r. obejmuje obszar działki ewidencyjnej 216/1 na którym zadeklarowano w 2012r. położenie działek G i F/F1. Innymi słowy mieszanka traw z motylkowymi zadeklarowana w 2013r. na działce F/F1 obejmuje ten obszar działki ewidencyjnej 216/1 na którym zgłoszono w 2012r. działki rolne G i F/.F1. Oznacza to, że mieszanka traw z motylkowymi zadeklarowana w 2013r. obejmuje między innymi obszar trwałych użytków zielonych zgłoszonych w roku poprzednim. Świadczy to, że w 2013r. skarżąca nie zachowała trwałych użytków zielonych na zgłoszonej w 2012r. działce rolnej G.

Z treści raportu kontroli na miejscu z 6 lutego 2014r. wynika, że powierzchnia mieszanki traw z motylkowymi na działce nr 216/1 wynosi 5,61 ha. Z raportu kontroli nie wynika jednocześnie aby na tej działce stwierdzono trwałe użytki zielone.

Odnośnie działki ewidencyjnej nr 220, na której w 2012r. zgłoszono trwałe użytki zielone – działka rolna H (0,28 ha), to nie została ona w ogóle zgłoszona do płatności w 2013r. W związku z czym działka ta została skontrolowana.

W sytuacji gdy rolnik w ramach pięcioletniego zobowiązania rolnośrodowiskowego zobowiązuje się zachować trwałe użytki zielone na działkach rolnych określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej to ma obowiązek wskazać te działki we wnioskach o przyznanie płatności w kolejnych pięciu latach. Umożliwia to bowiem skontrolowanie czy zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane na tych działkach. W przypadku gdy tego nie uczyni to świadczy to, że rezygnuje z realizacji zobowiązania w danym roku na tych działkach, które nie zostały zgłoszone.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca w 2013r. wykreśliła z płatności działkę ewidencyjną nr 220 oraz dokonała zmniejszenia powierzchni gruntów rolnych na działkach ewidencyjnych nr 45/1 i 2016/1. Jednocześnie nie wskazała w ramach działek ewidencyjnych nr 45/1 i 216/1 powierzchni gruntów rolnych niezgłoszonych do programów pomocowych tj. powierzchni trwałych użytków zielonych deklarowanych w 2012r. i objętych pięcioletnim zobowiązaniem rolnośrodowiskowym (sekcja VII kolumna 11 wniosku w aktach administracyjnych). W postępowaniu administracyjnym M.K. nie wyjaśniła dlaczego w 2013r. wykreśliła z płatności działkę ewidencyjną nr 220 oraz zmniejszyła powierzchnię gruntów rolnych na działkach nr 45/1 i 216/1. Na rozprawie w dniu 16 września 2015r. jej pełnomocnik podniósł natomiast, że odnośnie działek 216/1 i 220 chodziło o uproszczenie wniosku zaś niezgłoszone działki miały drobną, marginalną powierzchnię. W ocenie sądu skoro skarżąca w 2013r. nie zgłosiła do płatności wszystkich działek objętych pięcioletnim zobowiązaniem rolnośrodowiskowym to świadczy, że zaprzestała realizacji tego zobowiązania na tych działkach w danym roku. Trudno uznać za wiarygodną podnoszoną obecnie przyczynę niezgłoszenia działek do płatności, że chodziło o uproszczenie wniosku i niewielką powierzchnię trwałych użytków zielonych. Przyczyna ta nie była zgłaszana w postępowaniu przed organami administracji. W sytuacji gdyby skarżącej faktycznie chodziło jedynie o uproszczenie wniosku to winna zaznaczyć w sekcji VII kolumna 11 wniosku powierzchnię działek niezgłoszonych do płatności mimo realizacji na nich zobowiązania rolnośrodowiskowego. Umożliwiłoby to skontrolowanie czy na działkach nr 216/1 i 220 faktycznie jest realizowane zobowiązanie rolnośrodowiskowe mimo niezadeklarowania tych działek do płatności. M. K. jednak tego nie uczyniła. Podniesiona dopiero na rozprawie w dniu 16 września 2015r. okoliczność, że chodziło o uproszczenie wniosku i niewielką powierzchnię TUZ, w ocenie sądu, nie jest przekonująca. W ocenie sądu organy administracji słusznie potraktowały niezgłoszenie do płatności w 2013r. trwałych użytków zielonych na działkach nr 216/1 i 220 jako zmianę zobowiązania rolnośrodowiskowego skutkującą zmniejszeniem płatności rolnośrodowiskowej o 20%, zgodnie z treścią § 38 ust.6 rozporządzenia z 13 marca 2013r.

Odnośnie działki ewidencyjnej nr 45/1 to pełnomocnik skarżącej na rozprawie w dniu 16 września 2015r. podniósł, że w 2013r. była modyfikacja planu działalności rolnośrodowiskowej polegająca na braku trwałych użytków zielonych na tej działce. W związku z czym w 2013r. na działce nr 45/1 nie było TUZ. Dokumenty dotyczące zmiany planu rolnośrodowiskowego zostały załączone do pisma procesowego z 18 września 2015r. (k.68-81). Okoliczność ta również nie była wcześniej podnoszona ani w postępowaniu administracyjnym ani w skardze.

Przede wszystkim należy zaznaczyć, ze zmiana zobowiązania rolnośrodowiskowego w planie działalności rolnośrodowiskowej jest dopuszczalna jedynie wyjątkowo w przypadkach wskazanych w rozporządzeniu z 13 marca 2013r. W szczególności dotyczy to przypadków określonych w § 6 ust.1 wymienionego rozporządzenia. Nie każda zatem zmiana zobowiązania rolnośrodowiskowego zgłoszona przez rolnika jest skuteczna. Zmiana takiego zobowiązania jest bowiem możliwa jedynie w sytuacjach wskazanych w rozporządzeniu z 13 marca 2013r.

Analiza dokumentów skarżącej załączonych do pisma procesowego z 18 września 2015r. nie wskazuje aby na działce ewidencyjnej nr 45/1 zmieniono zobowiązanie rolnośrodowiskowe w zakresie trwałych użytków zielonych. Z dokumentów tych wynika, że na działce nr 45/1 na powierzchni 1,10 ha winna być mieszanka traw z motylkowymi czyli tak jak przyjęto to wcześniej w planie działalności rolnośrodowiskowej. Złożone dokumenty nie wskazują natomiast aby zmieniono powierzchnię trwałych użytków zielonych na wymienionej działce. Jeszcze raz należy podkreślić, że nie każde zgłoszenie przez rolnika zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego w okresie jego realizacji oznacza automatycznie zmianę takiego zobowiązania. Zmiana taka musi być bowiem dopuszczalna przez przepisy rozporządzenia z 13 marca 2013r. Stanowisko organów administracji w niniejszej sprawie wskazuje, że nie doszło do skutecznej zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego w okresie jest realizacji. Organy obu instancji podnoszą bowiem, że pięcioletnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe obejmowało trwałe użytki zielone na powierzchni 1,29 ha w tym 0,30 ha na działce ewidencyjnej nr 45/1. Organy nie podnoszą jednocześnie, że zobowiązanie rolnośrodowiskowe na 2013r. uległo zmianie w zakresie powierzchni trwałych użytków zielonych na działce nr 45/1. Wprost przeciwnie zarzucają skarżącej niedopuszczalną zmianę zobowiązania poprzez niezachowanie TUZ między innymi na działce nr 45/1. Nie ulega wątpliwości, iż gdyby doszło do skutecznej zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego, jak obecnie podnosi skarżąca, to organy administracji nie stawiałyby jej zarzutu niezachowania trwałych użytków zielonych na działce nr 45/1. Tak się jednak nie stało.

Analiza całego zebranego materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że nie doszło do skutecznej zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2013r. polegającej na wyeliminowaniu trwałych użytków zielonych z działki nr 45/1. W związku z czym sąd nie podzielił odmiennego poglądu skarżącej w tym zakresie wyrażonego na rozprawie w dniu 16 września 2015r. oraz w piśmie procesowym z 18 września 2015r.(k.66-67).

Konsekwencją niezachowania przez skarżącą w 2013r. trwałych użytków zielonych na działkach ewidencyjnych 45/1,216/1 i 220 było pomniejszenie płatności w tym roku o 20% stosowanie do § 38 ust.6 rozporządzenia z 13 marca 2013r. M.K. nie kwestionowała prawidłowości wyliczenia tego zmniejszenia. Po dokonaniu stosownych wyliczeń łączna kwota zmniejszenia wyniosła 18139,58 zł.

Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że M. K. zmieniła pięcioletnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe poprzez niezachowanie trwałych użytków zielonych na działkach ewidencyjnych nr 45/1,216/1 i 220. Skarżąca nie zgłosiła bowiem do płatności trwałych użytków zielonych na trzech wymienionych działkach ani nie zaznaczyła w sekcji VII kolumna 11 wniosku o płatność powierzchni gruntów rolnych niezgłoszonych do programów pomocowych tj. powierzchni TUZ objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym. Oznacza to, że zrezygnowała z realizacji w tym roku zobowiązania rolnośrodowiskowego w zakresie trwałych użytków zielonych. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika jednocześnie, iż doszło do skutecznej zmiany zobowiązania rolnośrodowiskowego w zakresie wyeliminowania trwałych użytków zielonych na działce nr 45/1. Organy administracji słusznie uznały, że spełnione zostały przesłanki zmniejszenia płatności na 2013r. określone w § 38 ust.6 rozporządzenia z 13 marca 2013r. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Z tych wszystkich względów, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę M. K.

ab/