Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1867/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 153 i art 145 par 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie WSA Anna Falkiewicz-Kluj WSA Monika Sawa Protokolant referent Agnieszka Stefańska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2020 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz M. C. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 1867/19

UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] po rozpoznaniu wniosku M.J. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] , stwierdzającej nieważność decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. Nr [...] , odmawiającej przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...] róg [...] ozn. Nr hip. [...] - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. a contrario uchyliło zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] i odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] .

Przedmiotowa decyzja wydana została w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne:

Organ ustalił, że nieruchomość położona przy ul. [...] róg [...] ozn. Nr hip. [...] została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. (Dz. U. Nr 50, poz. 279), zwanego dalej "dekretem [...]". Zgodnie ze świadectwem hipotecznym Sądu Okręgowego w W. Wydziału Hipotecznego z dnia [...] stycznia 1948 r. Nr [...] , tytuł własności działki gruntu Nr [...] (o pow. [...] m2) z nieruchomości oznaczonej "Nieruchomość [...] Nr [...] , rejestru hipotecznego [...] ", na dzień 15 stycznia 1948 r. zapisany był, przez zastrzeżenie, na imię W. J. - w ¼ części, S. J. - w ¼ części i A. D. - w 2/4 częściach, wszystkich niepodzielnie na mocy aktu kupna z dnia [...] czerwca 1939 r. z tytułu nabycia od W.

Wnioskiem z dnia [...] maja 1948 r., A. D. wystąpił do Wydziału Gospodarki Gruntami Zarządu Miejskiego o przyznanie mu prawa własności czasowej odnośnie 2/4 części nieruchomości [...] pod nazwą "Nieruchomość [...] Nr [...] , rejestru hipotecznego [...] " , zaś wnioskiem z dnia [...] lutego 1949 r., Urząd Likwidacyjny w W., działając jako ustawowy zarządca majątków opuszczonych - w rozumieniu art. 1 dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 13 poz. 87) również zwrócił się do Zarządu Miejskiego w W. o przyznanie w/w prawa.

Orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] , Prezydium Rady Narodowej W., po rozpatrzeniu wniosku Urzędu Likwidacyjnego w W. z dnia [...] lutego 1949 r., odmówiło przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] oznaczonej "Nr hip. [...] ".

Następnie, decyzją z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na wniosek M. J. z dnia [...] lipca 2013 r., stwierdziło nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r., nr [...] , odmawiającego przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...] róg [...] ozn. nr hip. [...] , z powodu braku podstawy prawnej do jego wydania (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) a decyzją z dnia 5 .maja 2016 r., wydaną na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ten sam organ utrzymał w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie.

Rozpoznając skargę, wniesioną przez M.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uchylił - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej: "p.p.s.a." – zaskarżoną decyzję uznając, że została ona wydana z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 w związku z 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Sąd Wojewódzki wskazał, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji o stwierdzeniu nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. - jako obarczonego kwalifikowaną wadą prawną wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. braku podstawy prawnej do wydania decyzji – podczas, gdy przedmiotowe orzeczenie nie zawiera wady prawnej, o jakiej mowa w tym przepisie.

Po pierwsze, Sąd wyjaśnił, że przesłanka braku podstawy prawnej do wydania decyzji jest spełniona wówczas, gdy przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie zawierają podstawy do wydania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej.

Po drugie, Sąd uznał, że skoro wnioski urzędów likwidacyjnych nie miały żadnego oparcia w wyrażonej przez właścicieli nieruchomości zgodzie na takie działanie, to nie mogły wywoływać skutków, określonych w art. 7 dekretu z dnia 26 października 1956 r. a w związku z tym, w analizowanej sprawie (cyt.): "nie sposób twierdzić, iż orzeczenie o odmowie przyznania prawa własności czasowej z powodu złożenia wniosku przez podmiot nieuprawniony jest obarczone wadą rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a."

Jednocześnie Sąd wyraził pogląd, że analiza treści orzeczenia z dnia [...] sierpnia 1961 r. wskazywała, iż zostało ono wydane wyłącznie w wyniku rozpoznania wniosku złożonego przez Urząd Likwidacyjny.

W rezultacie, wydając zalecenia dla organu, Sąd Wojewódzki polecił by ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] dokonało analizy, czy istotnie zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał podstawę do stwierdzenia, iż orzeczenie Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. obarczone jest kwalifikowaną wadą prawną - w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - uzasadniającą stwierdzenie nieważności tego orzeczenia w oparciu o ten przepis.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjna wniosła M.J.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. w sprawie I OSK 1896/17 oddalił skargę kasacyjną, chociaż jak wskazał nie został on prawidłowo uzasadniony.

NSA zgodził się zgodził się, że ustalenia faktyczne, polegające na przyjęciu przez Sąd I instancji, iż orzeczenie z dnia [...] sierpnia 1961 r. zostało wydane wyłącznie w wyniku rozpoznania wniosku złożonego przez Urząd Likwidacyjny a nie – jak podnoszono to w skardze kasacyjnej - również w wyniku rozpoznania wniosku A. D. – są prawidłowe.

Natomiast, przechodząc do kwestii materialno – prawnych podniósł , że wykładnia prawa materialnego, dokonana przez Sąd Wojewódzki nie była prawidłowa a dodatkowo nie była ona konsekwentna. Z jednej bowiem strony, Sąd przyjął, że (cyt.): "urzędy likwidacyjne nie były uprawnione do reprezentowania właścicieli nieruchomości ani zastępowania ich w postępowaniu o przyznanie im prawa do gruntu. Zatem, wnioski tych urzędów zgłaszane do organów właściwych do ich rozpatrzenia, nie mające żadnego oparcia w wyrażonej przez właścicieli nieruchomości zgodzie na takie działanie, nie mogły wywoływać skutków określonych w art. 7 dekretu z 26 października 1956 r." Z drugiej jednak strony, Sąd Wojewódzki uznał, że (cyt.): " nie sposób twierdzić, iż orzeczenie o odmowie przyznania prawa własności czasowej z powodu złożenia wniosku przez podmiot nieuprawniony jest obarczone wadą rażącego naruszenia prawa". Myśl ta przy tym nie została przez Sąd I instancji rozwinięta, choć nasuwa się w tym miejscu pytanie, w jaki sposób należałoby w związku z tym wyeliminować z obrotu prawnego orzeczenie rozstrzygające co do istoty sprawy, które zostało wydane na wniosek podmiotu nieuprawnionego, a dodatkowo – w realiach tej sprawy – orzeczenie odnoszące się do praw innego podmiotu (uprawnionego), choć jego wniosek nie był w tym przypadku podstawą rozstrzygnięcia.

W związku z tym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Kolegium, orzekając ponownie, winno wziąć pod uwagę, że niewątpliwie art. 7 ust.1 dekretu [...], stanowiąc, że dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, a jeżeli chodzi o grunty oddane na podstawie obowiązujących przepisów w zarząd i użytkowanie - użytkownicy gruntu, mogą w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną, stanowił podstawę prawną do wydania decyzji w przedmiocie tzw. wniosku "dekretowego" a zatem zgodzić się w tym przypadku należy z Sądem Wojewódzkim, iż nie można było mówić, że orzeczenie z 1961 r. zostało wydane bez podstawy prawnej. Tym niemniej do zbadania pozostaje kwestia, czy orzeczenie to naruszało w sposób rażący prawo.

Należało by w związku z tym rozważyć, czy wydanie orzeczenia merytorycznego na wniosek podmiotu niewymienionego w art. 7 ust. 1 dekretu [...] nie stanowiło przypadkiem takiego naruszenia prawa w odniesieniu do powyższego przepisu oraz odpowiednich przepisów regulujących kompetencje urzędów likwidacyjnych, to jest dekretu z dnia 8 marca 1946 r. o majątkach opuszczonych i poniemieckich (Dz. U. Nr 13, poz. 87 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministrów Skarbu i Ziem Odzyskanych z dnia 23 grudnia 1948 r. o zakresie działania i organizacji urzędów likwidacyjnych (Dz. U. Nr 62, poz. 481) i rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 listopada 1946 r. wydanego w porozumieniu z Ministrem Ziem Odzyskanych w sprawie organizacji i zakresu uprawnień urzędów likwidacyjnych (Dz. U. Nr 64, poz. 360). Z przepisów tych wynika bowiem, że podstawowym zadaniem urzędów likwidacyjnych było tylko zabezpieczenie majątków opuszczonych do czasu ich objęcia przez władze właściwe ze względu na rodzaj majątku, a ponadto sporządzenie inwentarza i oddanie majątku w najem lub dzierżawę oraz także jego sprzedaż. Wreszcie ocena ta może być także dokonywana w odniesieniu do właściwych przepisów proceduralnych, obowiązujących w dacie wydawania kontrolowanej decyzji, gdyż jest rzeczą ewidentną, że złożenie wniosku prze podmiot nieuprawniony nie mogło doprowadzić do wydania orzeczenia merytorycznego. Gdyby więc organ doszedł do wniosku, że kwestionowane orzeczenie z 1961 r. rażąco narusza prawo a zatem stwierdził jego nieważność – na zasadzie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – to aktualnym pozostaje do rozpoznania wniosek dekretowy, złożony przez A. D.

Ponownie rozpoznając sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławczego w [...] decyzja z dnia z [...] czerwca 2019 r., nr [...] po rozpoznaniu wniosku M.J. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. , stwierdzającej nieważność decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r., odmawiającej przyznania prawa użytkowania wieczystego do gruntu położonego w W. przy ul. [...] róg [...] ozn. Nr hip. [...] - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. a contrario uchyliło zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2015 r. i odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] .

Kolegium wskazało, że wyrokiem z dnia 26 listopada 2016 r. sygn. I SA/Wa 1082/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] sygn. [...] , którą Kolegium utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] czerwca 2013 r. sygn. [...] .

Podkreśliło, że stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Zwróciło uwagę, że w decyzji z dnia [...] listopada 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], ustaliło, że w niniejszej sprawie orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej wydane zostało wskutek rozpoznania wniosku Okręgowego Urzędu Likwidacyjnego. Bez wątpienia urzędy likwidacyjne nie były uprawnione do składania wniosków o przyznanie prawa własności czasowej w trybie dekretu.

Kolegium wskazało, że "WSA w Warszawie w wyroku z dnia 26 listopada 2016 r. przesądził, iż przedmiotowa decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej. Sąd wskazał bowiem, że trudno uznać aby orzeczenie o odmowie przyznania prawa własności czasowej do ww. gruntu zostało wydane bez podstawy prawnej. W ocenie Sądu, określona w art. 156 § 1 pkt 2 kpa przesłanka braku podstawy prawnej nie została w tym przypadku w ogóle spełniona.

Równocześnie jednak sąd wskazał, że wbrew stanowisku skarżącej, przedmiotowe orzeczenie z [...] sierpnia 1961 r. nie zawiera również wady rażącego naruszenia prawa określonej wart. 156 § 1 pkt 2 k.p.a."

W ocenie Kolegium skoro sąd przesądził, iż nie zachodzi w sprawie sytuacja braku podstawy prawnej, jak również nie miało miejsca rażące naruszenie prawa, zatem brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji Prezydium Rady Narodowej W.

Kolegium stwierdziło ponadto, że w sprawie nie zaszły przesłanki określone art. 156 § 1 w punktach 1, 3, 4, 5, 6 i 7. Decyzję wydał organ właściwy w ówczesnym stanie prawnym, była ona pierwszą decyzją w tej sprawie, skierowano ją do strony, nie była niewykonalna, nie zawierała też wady powodującej nieważność z mocy prawa.

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r., nr [...] do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego wniosła M.J.

Decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zarzucała naruszanie przepisu art. 153 p.p.s.a w zw. z art. 193 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w z w. z art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. (Dz. U. Nr 50, poz. 279 z późn. zm.) poprzez błędne uznanie, iż wiążące w sprawie są ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 1082/16), podczas gdy Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 lutego 2018 r. (sygn. akt I OSK 1896/17), oddając skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 1082/16), wskazał, iż nie jest prawidłowe uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2016 r. oraz wskazał, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno rozważyć czy wydanie orzeczenia merytorycznego na wniosek podmiotu niewymienionego w art. 7 ust. 1 dekretu [...] nie powinno stanowić takiego naruszenia prawa w odniesieniu do powyższego przepisu oraz odpowiednich przepisów regulujących kompetencje urzędów likwidacyjnych, która to ocena prawna oraz wskazana co do dalszego postępowania zawarte w wyroku NSA z dnia 9 lutego 2018 r. (sygn. akt I OSK 1896/17) są wiążące dla organów administracyjnych oraz sądów na podstawie art. 153 p.p.s.a.

Wnosiła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2019 r.

W uzasadnieniu skargi zwróciła uwagę , że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] szeroko przytacza wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 1082/16 na podstawie którego uchylono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r., powołując się na związanie oceną prawną oraz wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku WSA z 2016 r.

Jednocześnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze całkowicie pomija wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1896/17, wydany w skutek skargi kasacyjnej.

Skarżąca zwróciła uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. wskazał odmienną ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, niż Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wnosiło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Punktem wyjścia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji jest wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2018 r., sygn. akt I OSK 1896/17 którym co prawda oddalono skargę kasacyjną od wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2016 r. w sprawie I SA/Wa 1082/16 , jednakże jak wskazał sąd nie został on prawidłowo uzasadniony.

NSA zgodził się, że orzeczenie z dnia [...] sierpnia 1961 r. zostało wydane wyłącznie w wyniku rozpoznania wniosku złożonego przez Urząd Likwidacyjny, natomiast przechodząc do kwestii materialno – prawnych podniósł , że wykładnia prawa materialnego, dokonana przez Sąd Wojewódzki nie była prawidłowa a dodatkowo nie była ona konsekwentna.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. zawarł ocenę prawną oraz wskazana co do dalszego postępowania wskazując, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno wziąć pod uwagę czy orzeczenie Prezydium Rady Narodowej z [...] sierpnia 1961 r. naruszało w sposób rażący prawo tj. art. 7 ust. 1 dekretu [...]. Przy czym SKO w [...] powinno rozważyć czy wydanie orzeczenia merytorycznego na wniosek podmiotu niewymienionego w art. 7 ust. 1 dekretu [...] nie powinno stanowić rażącego naruszenia prawa w odniesieniu do powyższego przepisu oraz odpowiednich przepisów regulujących kompetencje urzędów likwidacyjnych. Winno również wziąć pod uwagę, że odmowa stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Rady Narodowej z [...] sierpnia 1961 r. prowadzi do sytuacji, w której w obrocie prawnym funkcjonuje orzeczenie rozstrzygające co do istoty sprawy, które zostało wydane na wniosek podmiotu nieuprawnionego, a dodatkowo – w realiach tej sprawy – orzeczenie odnoszące się do praw innego podmiotu (uprawnionego), choć jego wniosek nie był w tym przypadku podstawą rozstrzygnięcia i nie został do dziś rozpoznany.

Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa materialnego i procesowego.

Z powyższego przepisu wynika wprost, że ilekroć dana sprawa jest przedmiotem rozpoznania przez sąd lub organ, jest on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu.

W pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego. Wykładnia w tym sensie zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

W niniejszej sprawie Naczelny Sad Administracyjny nie wydał wyroku o charakterze kasacyjnym zawarł jednak odmienne od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wskazania co do dalszego postepowania.

Oznacza to obowiązek powtórnego rozpoznania tej sprawy przez ten organ i wydania decyzji, z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku NSA.

Niezastosowanie się przez organ administracji przy ponownym rozstrzyganiu do oceny prawnej wyrażonej przez sąd w wyroku narusza zasadę związania organu oceną prawną i oznacza, że podjęte w ten sposób rozstrzygnięcie jest wadliwe.

Uwzględniając powyższe, Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję z dnia [...] czerwca 2019 r., nie mógł dokonać jej oceny z pominięciem oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w powołanym wyroku NSA z dnia 9 lutego 2018 r. Sąd w niniejszym składzie obowiązany jest uwzględnić powyższą okoliczność w niniejszej sprawie z uwagi na treść art. 153 p.p.s.a., bowiem zgodnie z tym ostatnim przepisem, orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Odnosząc powyższe rozważania do rozpoznawanej sprawy, ocenie Sądu poddana została decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2019 r. które , orzekając ponownie uchyliło zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] i odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] sierpnia 1961 r. nr [...] .

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że kontrola legalności przez sąd administracyjny decyzji, wydanej w ramach związania wynikającego z art. 153 p.p.s.a., sprowadza się w głównej mierze do oceny, czy organy podporządkowały się ocenie prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku, w tym wypadku w wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r.

Przy czym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] powołało się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. całkowicie pomijając wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r. wydany w skutek skargi od wyroku WSA w Warszawie z dnia 26 listopada 2016 r. w którym pomimo oddalenia skargi od wyroku WSA wskazano, że uzasadnienie wyroku WSA nie jest prawidłowe. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2018 r. wskazał odmienną ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, niż Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 listopada 2016 r.

Zaznaczyć należy, ze obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, który ciąży na organie administracyjnym i na sądach, jest wyłączony jedynie w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego a taka sytuacja w sprawie niniejszej nie miała miejsca.

Oznacza to że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r. całkowicie pominęło ocenę prawną i wskazania co do dalszego postepowania wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lutego 2018 r.

Ze względu na jednoznaczną treść art. 153 p.p.s.a. takie orzeczenie organu nie mogło zostać uznane za dopuszczalne i skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

Ponownie rozpatrując sprawę, organ odwoławczy, zgodnie z oceną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2018 r, uwzględni zawarte w uzasadnieniu tego wyroku wskazania co do dalszego postępowania.

Z podanych wyżej przyczyn, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w pkt sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd postanowił jak w pkt II sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a.