Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1596/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 4, art. 5, art. 92
journal: Dz.U. 2012 poz 1265
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka,, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi "A" Sp. Jawna w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] r. o godzinie [...] w miejscowości K. w ciągu drogi krajowej [...] przeprowadzono kontrolę pojazdu o nr rej. [...] , którym kierował J. K.. Kontrolowanym pojazdem Firma "A" Sp. J. z siedzibą w miejscowości B. wykonywała przewóz drogowy rzeczy na trasie B. – C. – L. – R..

W toku kontroli Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego na podstawie przedstawionej przez kierowcę faktury o nr [...] stwierdził, iż kontrolowana firma wykonuje przewóz drogowy rzeczy na podstawie wypisu nr [...] z zaświadczenia nr [...] na przewozy drogowe na potrzeby własne.

Jednakże na podstawie okazanych dokumentów, w szczególności zaświadczenia potwierdzającego spełnienie wymogów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, stwierdzono, że kierowca J. K. prowadził działalność gospodarczą z zakresu usług kierowania pojazdami pod nazwą "[...] K. J." z siedzibą w miejscowości L. na rzecz firmy "A" Sp. J. Powyższe zostało potwierdzone przez kierowcę J. K. podczas przesłuchania w charakterze świadka.

W tej sytuacji [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego pismem z dnia [...] r. zawiadomił o wszczętym z urzędu postępowaniu administracyjnym. W piśmie tym poinformowano stronę o przysługującym jej prawie do wypowiedzenia się co do zebranych materiałów (art. 10 kpa.). Przedsiębiorca w odpowiedzi na zawiadomienie przedłożył następujące dokumenty: potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię zgłoszenia rejestracyjnego podatnika podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego NIP, potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię zaświadczenia o numerze identyfikacyjnym REGON, odpis

z KRS-u, potwierdzone za zgodność z oryginałem kopie dokumentów potwierdzających przebycie przez kierowcę J. K. badań lekarskich oraz psychologicznych, jak również kursu na przewóz rzeczy oraz potwierdzone za zgodność z oryginałem kopie umów o pracę tj:

• zawartą w dniu [...] r. przez "A" Sp. J. reprezentowany przez P. H. z P. K. na okres [...] r. – [...] r., podpisaną w dniu [...] r. po stronie pracodawcy przez P. H. oraz po stronie pracownika nazwiskiem K. (bez podania imienia),

• zawartą w dniu [...] r. przez "A" Sp. J. reprezentowany przez P. H. z P. K. na okres [...] r., podpisaną w dniu [...] r. po stronie pracodawcy przez P. H. oraz po stronie pracownika nazwiskiem K. (bez podania imienia),

• zawartą w dniu [...] r. przez "A" Sp. J. reprezentowany przez P. H. z J. K. na okres [...] r., podpisaną w dniu [...] r. po stronie pracodawcy przez P. H. oraz po stronie pracownika nazwiskiem K. (bez podania imienia) - z adnotacją, że została odebrana przez J. K. w dniu kontroli drogowej tj. [...] .,

• zawartą w dniu [...] r. przez "A" Sp. J. reprezentowany przez P. H. z J. K. na okres [...] r., podpisaną w dniu kontroli drogowej tj. [...] r. po stronie pracodawcy przez P. H. oraz po stronie pracownika przez J. K..

Przedsiębiorca oprócz dokumentów przedłożył wyjaśnienia, w których oświadczał, iż w dniu [...] r. pracownik działu kadr sporządził dwie umowy o pracę, dla J. K. i P. K., które to przekazał właścicielowi Spółki do podpisu, który w tym samym dniu przekazał przedmiotowy dokument P. K.. W wyniku powstałej sytuacji do działu kadr wpłynęły dwie umowy podpisane przez P. K.. W dniu [...] r. P. K. oraz J. K. zostali telefoniczne poinformowani, aby zgłosili się do Zakładu pracy w celu podpisania umowy na czas określony, która miała obowiązywać od [...] r. Podczas postępowania wyjaśniającego w dniu [...] r. J. K. oświadczył, że w okresie próbnym tj. w miesiącu [...] r. nie zgłosił się po umowę o pracę oraz nie pobierał z Działu Realizacji Zamówień zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu, ponieważ był przekonany, że świadczy usługi w ramach swojej działalności na rzecz "A" H., a stosunek pracy będzie go łączyć z Zakładem od [...] r.

W tej sytuacji w dniu [...] r. organ wystąpił do [...] oddział w B, z zapytaniem czy "A" Sp. J. zgłosił J. K. do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego.

Jednocześnie w tym samym dniu zostało wysłane wezwanie do firmy Usługi Kierowcy K. J. do przedłożenia kserokopii faktur wystawionych przez firmę Usługi Kierowcy K. J. na rzecz firmy "A" Sp. J. za wykonane usługi kierowania pojazdami za okres od [...] r.

W dniu [...] r. do organu wpłynęło pismo J. K. z informacją, że w okresie prowadzenia działalności gospodarczej nie wystawił na rzecz "A" H. w B. żadnych faktur. Pismo to nie zostało podpisane. [...] w B. odmówił udostępnienia przedmiotowych informacji.

W tym stanie rzeczy [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] r. działając na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1265) oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli z dnia 30 listopada 2012 r. nałożył na "A" Spółka Jawna, karę pieniężną w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu organ I instancji zrelacjonował przebieg postępowania i podał, że całość zebranego materiału dowodowego została dokładnie przeanalizowana, lecz zdaniem organu, nie stanowi podstawy do odstąpienia od nałożenia kary. Zgodnie z art. 26 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, stosunek pracy nawiązuje się w terminie określonym w umowie jako dzień rozpoczęcia pracy, a jeżeli terminu tego nie określono - w dniu zawarcia umowy. Natomiast kontrolowany kierowca podczas kontroli, do protokołu z przesłuchania w charakterze świadka pod rygorem odpowiedzialności karnej, o której został pouczony, zeznał, że prowadzi działalność gospodarczą z zakresu usług kierowania pojazdami pod nazwą "B" K. J.". Dla firmy "A" Sp. J. świadczy usługi kierowania pojazdami od [...] r., za które to wystawił faktury. Z przedstawionego zapisu w sposób precyzyjny wynika, że J. K. był przekonany, że świadczy usługi kierowania pojazdem na rzecz firmy "A" Sp. J. Nadto, podczas czynności kontrolnych J. K. przedłożył zaświadczenie o spełnieniu wymogów ustawy o transporcie drogowym tj. przebycie przez kierowcę J. K.: badań lekarskich oraz psychologicznych jak również ukończeniu kursu na przewóz rzeczy. Przedmiotowy dokument został wystawiony przez firmę Usługi Kierowcy K. J. i podpisany przez J. K. w miejscu przeznaczonym dla podpisu przedsiębiorcy. Podczas czynności kontrolnych kierowca przedłożył również zaświadczenie potwierdzające brak aktywności kierowcy J. K. wystawione przez firmę Usługi Kierowcy K. J. i również podpisane przez niego jako przedsiębiorcę. Powyższe J. K. potwierdził w przesłanych wyjaśnieniach, że "(...) nie pobierał z Działu Realizacji Zamówień zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu ponieważ był przekonany, że świadczy usługi w ramach swojej działalności na rzecz Zakładu Mięsnego H., a stosunek pracy będzie go łączyć z Zakładem [...] r." Podczas czynności kontrolnych kierowca okazał również kartę kierowcy. Z danymi na niej zawartych wynika, iż J. K. w miesiącu listopadzie prowadził pojazd o nr rej. SBI24422 którego właścicielem jest "A" Sp. J. Powyższe potwierdził J. K. podczas czynności przesłuchania świadka "Oświadczam, że przeważnie kieruję pojazd o nr rej. [...] należący do firmy "A" Sp. J. Oprócz umowy o pracę, przedsiębiorca nie przedstawił żadnego innego dokumentu, który poświadczałby dopełnienie obowiązku zgłoszenia pracownika do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego, który to obowiązek wynika z art. 36 ust. 1, 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r. (Dz. U. Nr 205, poz. 1585 z późn. zm.). Pracodawca jako płatnik składek na ubezpieczenie społeczne oraz zdrowotne ma obowiązek zgłosić swojego nowozatrudnionego pracownika do [...] i odprowadzić za niego odpowiednie składki w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia.

W związku z powyższym, organ I instancji nie dał wiary wyjaśnieniom strony, a także przedłożonym przez nią dokumentom. Organ dał natomiast wiarę zeznaniom kierowcy J. K. złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, a także sporządzonemu protokołowi kontroli, który został przez kierowcę podpisany bez żadnych uwag.

W tym stanie rzeczy organ I instancji uznał, iż przewóz z dnia kontroli nie spełniał wymogów przewozu na potrzeby własne, wskazanych w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Pojazd o nr rej. [...] stanowił co prawda własność spółki "A" Sp. J., jednakże w dniu kontroli nie był prowadzony zarówno przez właścicieli spółki jak i ich pracowników. W związku z powyższym przewóz z dnia kontroli miał charakter transportu drogowego.

Ponadto, organ I instancji dokonał analizy zebranych w sprawie materiałów dowodowych na gruncie art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i po zbadaniu całości materiału dowodowego stwierdził, że powyższa regulacja nie może zostać zastosowana w niniejszej sprawie. W związku z faktem, iż powstałe nieprawidłowości są oczywiste, a wysokość kary jest sztywno określona i wynika z taryfikatora zawartego w załączniku do ustawy o transporcie drogowym oraz z uwagi na to, że postępowanie administracyjne nie opiera się na winie, bądź niezawinionym działaniu strony, lecz jest to odpowiedzialność za faktycznie powstałe naruszenia przepisów zawartych w obowiązujących aktach prawnych, orzeczono o wymierzeniu kary w kwocie [...] . zł.

Następnie postanowieniem z dnia [...] r. organ I instancji uzupełnił treść wydanej decyzji z dnia [...] r., poprzez zamieszczenie w niej pouczenia o przysługującym stronie środku odwoławczym.

Pismem z dnia [...] r. strona przesłała odwołanie, w którym podkreśliła, iż wydana przez organ I instancji decyzja posiada wadę formalną. Organ wydający ją nie wskazał w niej możliwości odwołania się. W związku z powyższym na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 kpa strona wniosła o stwierdzenie jej nieważności.

Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono.

W motywach organ II instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, jednym z warunków uznania przewozu drogowego za przewóz na potrzeby własne, jest prowadzenie pojazdów samochodowych używanych do ww. przewozu przez przedsiębiorcę lub jego pracowników.

Termin "pracownik" został zdefiniowany w art. 2 Kodeksu pracy, stosownie do którego "pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę".

Zdaniem organu, skoro ustawodawca nie zdefiniował pojęcia pracownika na gruncie ustawy o transporcie drogowym, zasadne jest odwołanie się do legalnej definicji pojęcia pracownika sformułowanej w Kodeksie pracy. Zatem przepis art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, posługuje się pojęciem "pracownik", zdefiniowanym w art. 2 Kodeksu pracy.

Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 1999 roku (I PKN 451/99 OSNAP 2001/10/337) istotą stosunku pracy jest jego stałość, która polega na tym, że zobowiązanie pracownika nie polega na jednorazowym wykonaniu pewnej czynności lub na wykonaniu ich zespołu składającego się na określony rezultat, lecz wiąże się z wykonywaniem określonych czynności w powtarzających się odstępach czasu, w okresie istnienia trwałej więzi łączącej pracownika z pracodawcą.

W niniejszej sprawie kierowca J. K. w trakcie kontroli okazał m.in. wypis nr [...] z zaświadczenia nr [...] na krajowy niezarobkowy przewóz drogowy rzeczy wydany na rzecz "A" H. Spółka jawna, z datą ważności [...] r., oryginał faktury VAT na przewożony przez ww. przedsiębiorcę ładunek oraz dowód rejestracyjny kontrolowanego pojazdu, z którego wynikało, iż jest on w posiadaniu strony. Ponadto kierujący okazał kontrolującym zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdu wystawione przez siebie i zaświadczenie o spełnieniu wymogów ustawy o transporcie drogowym.

W toku postępowania przed organem I instancji strona złożyła wyjaśnienia, iż kierujący J. K. w chwili kontroli był jej pracownikiem. W dniu [...] r. dla J. K. została sporządzona umowa o pracę, która omyłkowo została podpisana przez jego syna - P. K.. Na dowód powyższych twierdzeń strona przesłała kserokopię umowy o pracę z dnia [...] r., odebraną przez kierowcę J. K. dopiero w dniu [...] r.

Pismem z dnia [...] r. wyjaśnienia złożył również kierujący pojazdem J. K., informując organ I instancji, iż w okresie prowadzenia działalności gospodarczej nie wystawiał na rzecz Zakładu Przetwórstwa Mięsnego H. w B. żadnych faktur. Jednakże zdaniem organu, późniejsze przedłożenie dowodów mających w istocie świadczyć o pracowniczym węźle prawnym łączącym skarżącego z kierowcą, nie mogło skutkować nienałożeniem kary (patrz: wyrok NSA z dnia 13 maja 2010 r., sygn. II GSK 573/09). Organ podkreślił, że strona nie przedstawiła żadnych dowodów, które wskazywałyby, że J. K. został zgłoszony do [...] jako pracownik z chwilą zawarcia umowy o pracę.

Organ odwoławczy pismem z dnia [...] r. wezwał stronę do przedłożenia oryginału lub kopii dokumentu z którego wynikać będzie, w którym dniu wpłynął wniosek strony do [...] , w sprawie zgłoszenia do obowiązkowych ubezpieczeń kierowcy J. K..

Strona w odpowiedzi na ww. wezwanie przesłała raport RMUA dla osoby ubezpieczonej za okres rozliczeniowy [...] r. oraz listę płac za ww. okres. Jednocześnie strona nadmieniła, iż wypłaty wypłacane są do

10-go dnia każdego miesiąca i dlatego wypłata za [...] r. nastąpiła dopiero w dniu [...] r., więc rozliczenie Z [...] w listopadzie za tego pracownika jest zerowe.

Organ odwoławczy analizując przesłaną przez stronę dokumentację stwierdził, iż strona nie wywiązała się prawidłowo z wezwania organu, bowiem nie przesłała dokumentu potwierdzającego dzień zgłoszenia pracownika do [...] (tj. wniosku o zgłoszenie pracownika do [...] ). Powyższy dokument były niezbędny do tego, aby ocenić, czy strona spełniła przesłanki przewozu na potrzeby własne określone w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym.

Odnośnie obowiązku zgłoszenia pracownika do ubezpieczenia społecznego organ wskazał, że jak stanowi art. 13 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) w przypadku osoby, która zatrudniona jest na podstawie umowy o pracę powinno pamiętać się o tym, że stosunek ubezpieczenia społecznego powstaje z dniem, w którym doszło do nawiązania stosunku pracy. Przez stosunek pracy należy rozumieć dzień, który został w umowie określony jako dzień, w którym pracownik winien rozpocząć pracę i od tego dnia pracodawca zobowiązany jest zgłosić pracownika w terminie 7 dni do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. W niniejszej sprawie strona nie wykazała jednak powyższego.

Tymczasem w świetle przywołanego wyżej wyroku NSA, to na przedsiębiorcy chcącym wykonywać przewóz na potrzeby własne, spoczywa szczególny obowiązek na tyle wcześniejszego i prawidłowego zapewnienia przejrzystości okoliczności świadczących o spełnianiu wymogów do wykonywania określonego rodzaju transportu, aby w razie ewentualnej kontroli nie powstała jakakolwiek wątpliwość w tym zakresie.

Podsumowując, organ uznał, że strona nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku określonego w art. 4 pkt 4a ustawy o transporcie drogowym. W ocenie organu odwoławczego kierowca J. K. nie był w chwili kontroli drogowej pracownikiem strony. Tym samym w chwili kontroli drogowej nie mógł być wykonywany przewóz na potrzeby własne tylko transport drogowy, w zakresie którego strona winna była legitymować się stosownym uprawnieniem jakim jest licencja.

W toku postępowania organ odwoławczy z urzędu uzyskał informację z Biura ds. Transportu Międzynarodowego GITD, zgodnie z którą strona nie posiada licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego (dowód: pismo z dnia [...] roku - w aktach sprawy). Ponadto z pisma ze Starostwa Powiatowego w B. z dnia [...] roku wynika, że stronie nie udzielono licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy. Ww. przedsiębiorca posiada zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne (dowód: pismo z dnia [...] r. w aktach sprawy).

W związku z powyższym organ II instancji stwierdził, iż strona w dniu [...] roku wykonywała transport drogowy rzeczy bez wymaganej licencji, dlatego też zasadne było nałożenie kary pieniężnej w wysokości [...] zł.

Nadto, zdaniem organu odwoławczego postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Organ odwoławczy nie podzielił też zarzutu strony w zakresie naruszenia art. 36 kpa, z uwagi na wysłane wezwania do uzupełnienia materiału dowodowego w dniu [...] r. Termin na rozpatrzenie przedmiotowej sprawy został wyznaczony na dzień [...] r., zaś wezwanie zostało sporządzone w dniu 14 czerwca 2013 r. Ponadto terminy określone w art. 35 kpa mają charakter instrukcyjny, ich upływ nie pozbawia organu możliwości orzeK. w sprawie. Nawet fakt wydania decyzji po terminach przewidzianych w kpa do załatwiania spraw nie powoduje niezgodności z prawem wydanej decyzji, a tym bardziej kwalifikowanej wadliwości.

W zakresie wniosku strony o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 7 kpa, organ odwoławczy wskazał, iż w sytuacji, kiedy rozpoczął bieg termin do wniesienia odwołania, należy w pierwszej kolejności brać pod uwagę rozpatrzenie środka odwoławczego - zwykłego, a dopiero w drugiej kolejności ewentualne rozpatrzenie sprawy w trybie nadzwyczajnym. Zakres rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania, jest bowiem szerszy niż przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 § 1 kpa, co nie jest bez znaczenia dla strony, gdyż ma to odzwierciedlenie w rozstrzygnięciu organu.

Wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji (nieostatecznej), nie może być środkiem konkurencyjnym względem odwołania, które przysługuje stronie, (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 6 listopada 2009 r., sygn. II OSK 1735/08 ).

W ocenie organu odwoławczego, zarzut strony o braku w decyzji I instancji pouczenia o przysługującym środku odwoławczym, aczkolwiek uzasadniony, to jednak nie miał żadnego wpływu na wynik niniejszej sprawy. Strona odwołała się bowiem skutecznie od wydanej decyzji.

Wreszcie, organ odwoławczy wyjaśnił, że podmiot prowadzący działalność gospodarczą winien liczyć się z konsekwencjami, jakie przewiduje ustawodawca za naruszenie przepisów, w tym przypadku ustawy o transporcie drogowym. Powyższe potwierdza również wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 31 marca 2008 roku (OTK-A 2008/2/30, Dz. U. RP 2008/57/349), który to stwierdza, iż wskazane regulacje zmierzają do wymuszenia takiej organizacji pracy przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy, ażeby działalność ta odbywała się w sposób bezpieczny, bez zagrożenia życia, zdrowia i mienia innych osób.

Kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych naruszeń określonych w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma związany, a nie uznaniowy charakter.

W tym stanie rzeczy orzeczono o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji jako zgodnej z prawem.

W skardze do sądu administracyjnego "A" Spółka jawna w B. wniosła o uchylenie decyzji ostatecznej jako wydanej z naruszeniem art. 4 pkt 4, art. 5 i art. 92 ust. 1 pkt 2 i 6 ustawy o transporcie drogowym oraz art. 2 i art. 22 § 1 i § 1 (1) ustawy – Kodeks pracy. Skarżąca Spółka zarzuciła, że organ odwoławczy dokonał wadliwej oceny charakteru prawnego łączącego ją z kierowcą J. K., gdyż organizowała jego pracę, stąd kierowca był podporządkowany jej czasowo i organizacyjnie, bowiem zgłaszał się do pracy codziennie i miał ustalony zakres czynności, tj. dostarczanie towarów wyprodukowanych przez firmę środkiem transportu, stanowiącym jej własność. Tymczasem organ odmawiając mocy oświadczeniu firmy, nie przesłuchał J. K. w charakterze świadka na okoliczność istnienia stosunku pracy w dniu [...] r., ani też nie zasięgnął opinii Państwowej Inspekcji Pracy, która mogłaby jednak znacznie ocenić charakter prawny tego stosunku.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako nieuzasadnionej, bowiem skarżący nie przedłożył dowodów, z których wynikałoby, że z kierowcą J. K. w dniu kontroli łączył go stosunek pracy.

Z kolei skarżąca Spółka pismem z dnia [...] r. nadesłała wyjaśnienia PIP Okręgowy Inspektorat Pracy z dnia [...] r.

W toku rozprawy sądowej złożono nadto zaświadczenie z dnia [...] r. o zatrudnieniu J. K. na okres próbny od dnia [...] r. oraz na czas określony od dnia [...] r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

W oparciu o należycie zebrany i oceniany materiał dowodowy prawidłowo organy administracji uznały bowiem, że kierujący pojazdem skarżącej Spółki i przewożący jej towar, J. K. nie był pracownikiem tej spółki w dniu kontroli drogowej, tj. [...] r.

Zupełnie niezrozumiały jest zarzut skargi, że kierowca J. K. nie został przesłuchany w charakterze świadka, skoro organy obydwu instancji w motywach decyzji powołały się na dowód z jego zeznań w dniu kontroli i wyjaśniły przyczyny, dla których dały wiarę właśnie zeznaniom J. K., a nie – odmiennym twierdzeniom skarżącej Spółki. W aktach postępowania znajduje się protokół przesłuchania tego świadka w dniu [...] r. przez starszego kontrolera M. C. jako funkcjonariusza [...] ego Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego. Treść zeznań J. K. nie pozostawia żadnych wątpliwości, że sporny przewóz w dniu [...] r. wykonywał w ramach własnej działalności gospodarczej z zakresu usług kierowania pojazdami prowadzonej pod firmą "[...] J. K.". Faktem jest, że J. K. podał, że usługi te świadczy na rzecz skarżącej Spółki od [...] r. i to przeważnie pojazdem tej spółki, a za usługi wystawia faktury, lecz następnie na wezwanie organu nie nadesłał żądanej faktury za przewóz w dniu [...] r. Do organu I instancji wpłynęło bowiem napisane maszynowo pismo, opatrzone datą [...] r., że w okresie prowadzenia działalności gospodarczej nie wystawiał faktur na rzecz skarżącej firmy, lecz pismo to nie zostało opatrzone żadnym podpisem, a zatem trafnie organy administracji odmówiły mu jakiejkolwiek mocy dowodowej.

Istotne dla oceny charakteru prawnego stosunku łączącego J. K. ze skarżącą Spółką są nie tylko zeznania J. K., ale przede wszystkim przedłożone przez niego w trakcie kontroli drogowej dokumenty w postaci zaświadczenia o spełnieniu wymogów ustawy o transporcie drogowym, zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu oraz karty kierowcy. Wszystkie te dokumenty zostały bowiem wystawione na rzecz firmy "[...] J. K." i podpisane przez J. K. jako przedsiębiorcę. Zatem przedłożona dokumentacja w pełni koreluje z zeznaniami J. K., iż w dniu [...] r. kierował pojazdem skarżącej Spółki i przewoził jej towar w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej.

Prawidłowo wskazały też organy administracji, że skarżąca Spółka w pisemnych wyjaśnieniach z dnia [...] r. przyznała, że J. K. w [...] r. nie pobierał w tym zakładzie zaświadczeń o nieprowadzeniu pojazdu, gdyż był przekonany, że świadczy usługi w ramach swojej działalności na rzecz ich firmy, a stosunek pracy będzie go łączył od [...] r. Zatem wszelkie przedłożone później dokumenty o zawarciu umowy o pracę na okres próbny od dnia [...] r., jak i złożone w toku rozprawy sądowej zaświadczenie o zatrudnieniu J. K., należy ocenić jako wytworzone wyłącznie na użytek niniejszego postępowania w celu uniknięcia konsekwencji niespełnienia wymogów przewozu na użytek własny. Zauważyć bowiem przyjdzie, że z zeznań J. K. z dnia [...] r. wynika, że przewóz drogowy rozpoczął w tym dniu o godz. [...] , podczas gdy umowę o pracę na okres próbny odebrał w dniu [...] r. Oczywiste jest, że J. K. potwierdził odbiór tego dokumentu już po kontroli drogowej, bowiem nie sposób przyjąć, że nastąpiło to przed godz. [...] . Gdyby zaś J. K. był pracownikiem firmy H. od dnia [...] r., to pracodawca winien był wyposażyć go w dokumentację, wymaganą ustawą o transporcie drogowym, a przede wszystkim zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdu. Wbrew poglądom skarżącej Spółki, to nie pracownik ma obowiązek zgłosić się po odbiór takiej dokumentacji, lecz jest to obowiązek podmiotu, wykonującego przewóz drogowy.

Nadto, zauważyć przyjdzie, że organy administracji mimo dysponowania zeznaniami J. K. i przedłożonymi przez niego dokumentami, podjęły dalsze czynności celem wyjaśnienia statusu prawnego kierowcy, a mianowicie próbowały ustalić, od kiedy został on zgłoszony do ubezpieczenia społecznego, zaś skarżąca Spółka przy piśmie z dnia [...] r. nadesłała szereg dokumentów, lecz z żadnego z nich nie wynika data, od której dokonano takiego zgłoszenia. Wszelkie nadesłane dokumenty zostały zaś sporządzone z takim opóźnieniem, że nie można w żaden sposób przyjąć, że zgłoszenie nastąpiło od dnia 1 listopada 2012 r., a więc od dnia rzekomego zatrudnienia J.a K. na okres próbny.

Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 22 § 1 Kodeksu pracy, stwierdzić przyjdzie, że aczkolwiek zawarcie umowy o pracę nie wymaga formy pisemnej pod rygorem uznania tej czynności za nieważną, to jednak z istoty umowa o pracę ma charakter czynności prawnej dwustronnej (art. 11 kodeksu pracy). Dla jej zawarcia wymagane jest zatem zgodne oświadczenie woli pracodawcy i pracownika. Tymczasem treść zeznań J. K. z dnia [...] r. jest oczywista. Podał wówczas, że przewóz wykonywał w ramach własnej działalności gospodarczej, a zatem w ramach umowy cywilnoprawnej, a nie – stosunku pracy.

Sam zakres obowiązków i fakt ich regularnego wykonywania, nie zmienia postaci rzeczy, że cechy te są wspólne zarówno przy umowie o pracę, jak i umowie zlecenia, czy o usługi. Sąd administracyjny nie podzielił także argumentacji skargi co do niezbędności zasięgnięcia przez organy administracji opinii organów inspekcji pracy. Żaden przepis ustawy o transporcie drogowym, wyżej powołanej, nie wskazuje na taki obowiązek, do którego zastosowanie miałby tryb z art. 106 kpa. Natomiast przedłożone przez skarżącą spółkę pismo PIP z dnia [...] r. w żaden sposób nie podważa stanowiska organów administracji, gdyż z jego treści nie wynika jakie fakty przedstawiła skarżąca, zwracając się o wyjaśnienie sprawy, a w szczególności, czy podała, że J. K. prowadził własną działalność gospodarczą, w ramach której świadczył usługi kierowcy na rzecz skarżącej. Co więcej, wyjaśnienia PIP stanowią o zawarciu umowy o pracę w sposób dorozumiany, podczas gdy z zeznań J. K. nie wynika, aby zawarł umowy o pracę od dnia [...] r., lecz był przekonany o wykonywaniu usługi kierowcy na rzecz skarżącej firmy. Wyjaśnienia skarżącej Spółki z dnia [...] r. potwierdzają taki stan rzeczy, że umowa na okres próbny od dnia [...] r. dotyczyła nie J. K., lecz jego syna P. K., który odebrał umowę w dniu [...] r., lecz następnie zwrócił ją pracodawcy wskutek błędu co do imienia. Stąd w dniu [...] r. sporządzono prawidłową umowę na rzecz P. K.. Zatem J. K. nie miał nawet świadomości, że w dniu [...] r. rozpoczynając o godz. [...] przewóz jako kierowca jest pracownikiem firmy H..

Odnosząc się do zarzutu skargi co do naruszenia art. 22 § 11 Kodeksu pracy, stwierdzić przyjdzie, że w niniejszej sprawie skarżąca Spółka nie przedłożyła dokumentu, z którego wynikałoby, że zawarto umowę o innej nazwie, niż umowa o pracę, lecz jak już wyżej podano, została ona zawarta z J. K. dopiero po wykonaniu spornego przewozu, zaś w dniu [...] r. kierujący pojazdem realizował przewóz w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, a więc w ramach umowy cywilnoprawnej.

W tym stanie rzeczy sąd administracyjny stwierdził, że organy administracji prawidłowo zebrały i należycie oceniły materiał dowodowy, a następnie trafnie uznały, że w dniu [...] r. J. K. nie był pracownikiem skarżącej Spółki. Zatem wykonywany w tym dniu transport drogowy nie mógł być zakwalifikowany jako niezarobkowy przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Skoro jest poza sporem, że skarżąca Spółka nie legitymowała się licencją na wykonywanie transportu drogowego, wymaganą zgodnie z art. 5 ust. 1 tej ustawy, spełnione zostały ustawowe przesłanki do orzeczenia kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł z mocy art. 92a ust. 1, 2 i 6 ustawy. Wreszcie, brak było podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary, gdyż nawet brak świadomości prawnej nie stanowi przesłanki z art. 92c ustawy.

Z tych względów skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani też organy administracji nie naruszyły reguł procedury w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy bądź skutkującym wznowienie tego postępowania. Zatem skarga podlega oddaleniu jako nieuzasadniona na podstawie art. 151 w zw. z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

sw