Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 275/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2020-07-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 64 par.1 pkt.4 i par. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło (sprawozdawca) asesor WSA Katarzyna Górska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 lipca 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów egzekucyjnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie postanowieniem "[...]". Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w O utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia "[...]". znak "[...]" w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania egzekucyjnego.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia oraz przekazanych Sądowi akt sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w I (dalej NUS) prowadził postępowanie egzekucyjne z majątku Zobowiązanego – M. C. (dalej Zobowiązany, Skarżący), na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia "[...]"r., o numerach od "[...]" do "[...]". Przedmiotowe tytuły wykonawcze obejmowały należności z tytułu podatku VAT za poszczególne okresy 2012 r. i 2013 r. w łącznej kwocie należności głównej "[...]"zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. postanowieniem z dnia "[...]"., ustalił Zobowiązanemu wysokość kosztów egzekucyjnych w kwocie "[...]"zł. W wyniku rozpoznania środka zaskarżenia od tego rozstrzygnięcia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w O (dalej DIAS, organ II instancji) uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Postanowieniem z dnia "[...]"r., NUS po ponownym rozpatrzeniu sprawy, ustalił wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego na kwotę "[...]"zł. DIAS, po rozpoznaniu zażalenia strony, postanowieniem z dnia "[...]"r., utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Pismem z dnia "[...]"r. Zobowiązany wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na postanowienie DIAS z "[...]" Wyrokiem z 5 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Ol 273/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, uchylił zaskarżone postanowienie DIAS. Sąd wskazał w pierwszej kolejności, że skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r., SK 31/14, nie jest wyeliminowanie z porządku prawnego podstawy prawnej do orzekania o wysokości kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. z zastosowaniem procentowego sposobu obliczania opłaty za dokonanie czynności egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej, w odniesieniu do kwoty egzekwowanych należności. Podstawa do takiego postępowania organu egzekucyjnego pozostała, niemniej jednak stosowanie tych przepisów nie może prowadzić do przekroczenia maksymalnego rozsądnego pułapu, który w pierwszej kolejności powinien być wyznaczony przez ustawodawcę. Jednakże dopóki ustawodawca tego nie uczyni, organy stosujące prawo muszą tak określać wysokość kosztów egzekucyjnych, aby nie można było zarzucić im naruszenia standardów określonych w omawianym wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Jak dalej wywodził Sąd, miarkowanie opłaty egzekucyjnej powinno pojawić się wówczas, gdy można stwierdzić, iż procentowo ustalone opłaty przekraczają maksymalny rozsądny pułap poszczególnych opłat.

Sąd zaznaczał, że w zaskarżonym postanowieniu nie wyjaśniono w sposób wystarczający, czy koszty egzekucyjne określone w wysokości "[...]"zł pozostają konsekwencją czynności podjętych przez organ egzekucyjny. Organ II instancji nie wykazał, że zachowano racjonalną zależność między wysokością opłat w egzekucji, a czynnościami, za podjęcie których opłaty te zostały naliczone.

Formułując szczegółowe zalecenia co do dalszego postępowania, Sąd wskazał, że organ powinien uwzględnić, że wysokość kosztów egzekucyjnych, nie może pozostawać w oderwaniu od stopnia efektywności egzekucji, poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy związanej z egzekucją należności publicznoprawnych. Jak wywodził Sąd, koszty egzekucyjne mają zapewnić funkcjonowanie aparatu egzekucyjnego z tym zastrzeżeniem, że jakkolwiek funkcja fiskalna powinna polegać na uzyskaniu (przynajmniej częściowego) zwrotu kosztów funkcjonowania aparatu egzekucyjnego, to istotne jest zachowanie racjonalnej zależności pomiędzy wysokością tych kosztów, a czynnościami organów, za podjęcie których zostały naliczone. Organy zobowiązane zostały, by dokonując ewentualnego miarkowania opłat egzekucyjnych, uwzględnić współmierność poniesionych kosztów organu egzekucyjnego, nakładu pracy poniesionego w związku z egzekwowaniem należności do kosztów egzekucyjnych, jakimi faktycznie zostaje obciążona strona, tak by nie doszło do pozyskania nieuzasadnionego dochodu. W tym celu organ II instancji zobowiązany został do wskazania, które czynności podjęte w postępowaniu egzekucyjnym uważa za skomplikowane i czasochłonne, a także dokładnie uzasadnić swój wybór.

Postanowieniem z dnia "[...]"., DIAS – powtórnie rozpoznając sprawę - uchylił w całości zaskarżone postanowienie NUS i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. DIAS w uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż w toku ponownego rozpatrzenia sprawy, organ egzekucyjny winien ustalić wysokość kosztów egzekucyjnych, zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku WSA w Olsztynie z dnia 5 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Ol 273/19. Organ egzekucyjny zobowiązany został przez DIAS do wykazania, że wysokość ustalonych kosztów egzekucyjnych powiązana jest z czasochłonnością postępowania oraz poziomem skomplikowania konkretnych czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny. Jednocześnie Organ egzekucyjny zobligowany został do wyjaśnienia Stronie, jakie okoliczności, świadczą o zachowaniu racjonalnej zależności pomiędzy wysokością opłat w egzekucji, a czynnościami jakie miały wpływ na powstanie kosztów w określonej wysokości.

Postanowieniem z dnia "[...]"r., Naczelnik Urzędu Skarbowego w I., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, ustalił wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie "[...]"zł.

NUS szczegółowo przedstawił przebieg postępowania zabezpieczającego, a następnie egzekucyjnego. Organ egzekucyjny wymienił poszczególne czynności wykonane przez pracowników organu w toku postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego, wskazał także dochodzoną kwotę należności, stanowiącą podstawę do wyliczenia kosztów egzekucyjnych. Organ, stosując się do wytycznych Sądu przeprowadził obszerny wywód w którym omówił rzeczywiste koszty funkcjonowania organu egzekucyjnego w trakcie prowadzonego postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego, tj. w okresie od października 2017 r. do lipca 2018 r. Organ uwzględnił w tym zakresie wydatki powstałe w związku z: wynagrodzeniami pracowników, opłatami za wodę i odprowadzaniem ścieków, koszty energii elektrycznej i cieplnej, sprzątania i ochrony, napraw, paliwa, badań lekarskich, sprzętu komputerowego, kosztów telefonii komórkowej i stacjonarnej, pozostałych wydatków bieżących i wynagrodzeń pracowników. Organ ustalił wartość średniego kosztu jednej godziny pracy pracownika komórki organizacyjnej prowadzącego w imieniu organu postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne w kwocie "[...]" zł. Następnie organ egzekucyjny wymienił czynności dokonane w toku postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego oraz wskazał przybliżony czas, tj. "[...]"godzin, jako niezbędny do dokonania powyższych czynności. Wyliczona w ten sposób łączna kwota rzeczywistego kosztu pracy, poniesiona przez organ egzekucyjny, stanowiła kwotę"[...]" zł ("[...]"godzin x "[...]"zł). NUS stwierdził jednakże, iż rzeczywiste koszty funkcjonowania organu egzekucyjnego w kwocie "[...]"zł, stanowią element kosztów egzekucyjnych uwzględniony przez ustawodawcę przy określaniu procentowych stawek opłat za czynności egzekucyjne oraz opłaty manipulacyjnej. Organ egzekucyjny wskazał, iż określając wysokość kosztów egzekucyjnych uwzględnił wpływ czasochłonności postępowania oraz poziom skomplikowania konkretnych czynności podejmowanych w toku postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego.

Pismem z "[...]"r. Zobowiązany wniósł zażalenie na przedmiotowe postanowienie organu I instancji. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucano naruszenie art. 7 Konstytucji RP w związku z art. 64 § pkt 4 u.p.e.a., poprzez niezastosowanie się do wskazówek interpretacyjnych Trybunału Konstytucyjnego (orzeczenie TK z dnia 28.06.2016 r., sygn. SK 31/14), do wskazówek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Ol 273/19 oraz do postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]"r. Jak wskazywano w uzasadnieniu zażalenia, organ egzekucyjny zignorował wskazówki organu odwoławczego, w myśl których wysokość kosztów egzekucyjnych w przedmiotowej sprawie winna zostać powiązana z czasochłonnością postępowania oraz poziomem skomplikowania konkretnych czynności organu podejmowanych w toku postepowania zabezpieczającego i egzekucyjnego oraz być powiązana z ustalonymi, rzeczywistymi kosztami funkcjonowania organu egzekucyjnego.

Postanowieniem z "[...]"r. DIAS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie NUS.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ II instancji po szczegółowym przedstawieniu stanu faktycznego sprawy wskazał, że w przedmiotowej sprawie, zasadnicze znaczenie miał fakt związania organów administracji prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 czerwca 2019 r., sygn. akt I SA/Ol 273/19. Organ II instancji w sposób szczegółowy omówił także wyrok TK z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. SK 31/14.

W dalszej części uzasadnienia organ wskazał, że z uwagi na brak określenia maksymalnych stawek wysokości opłaty wymienionej w art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. oraz opłaty manipulacyjnej, organ egzekucyjny przyjął metodę miarkowania wysokości kosztów egzekucyjnych - uwzględniając treść art. 64 § 1 pkt 6 u.p.e.a., określającego wysokość opłaty za zajęcie nieruchomości w wysokości 8%, nie więcej jednak niż 34.200 zł. DIAS wywodził, że skoro ustawodawca w treści powyżej wskazanego przepisu, określił maksymalną kwotę kosztów egzekucyjnych w wysokości 34.200 zł, to maksymalna opłata za zajęcie wierzytelności stanowiąca 5 % egzekwowanej należności nie może być wyższa niż 21.375 zł. DIAS wskazywał, że w przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny określił wysokość opłaty za czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w kwocie "[...]"zł, a więc w kwocie nieprzewyższającej ustalonego metodą proporcji maksymalnego pułapu tej opłaty. W ocenie organu odwoławczego, z uwagi na zastosowanie przyjętej metody proporcji, określającej maksymalną wysokość opłaty za określony rodzaj czynności egzekucyjnej, koszty egzekucyjne zostały naliczone w sposób prawidłowy i odpowiadający standardom wskazanym w wyroku TK z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14. Prowadzenie egzekucji z innego składnika majątkowego (w niniejszej sprawie z rachunku bankowego) jest bowiem mniej skomplikowane, niż prowadzenie egzekucji z nieruchomości. Skoro zatem, przy skomplikowanej czynności zajęcia nieruchomości opłata wynosi 8%, nie więcej niż 34.200 zł, to przy czynności zajęcia innego składnika majątkowego należy uwzględnić mniejszy nakład pracy. Analogicznie, określając wysokość opłaty manipulacyjnej w kwocie "[...]" zł, NUS prawidłowo przyjął za podstawę wyliczeń górną granicę kosztów z tytułu zajęcia nieruchomości. Ustalając wysokość opłaty manipulacyjnej organ miał na uwadze treść art. 64 § 6 u.p.e.a., zgodnie z którym opłata ta wynosi 1 % kwoty egzekwowanych należności objętych tytułem wykonawczym, nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr, w związku z czym opłata manipulacyjna, ustalona według metody proporcji, nie może być wyższa niż 4.275 zł. Z uwagi na zastosowanie przyjętej metody proporcji, w ocenie organu odwoławczego, opłata manipulacyjna, została naliczona przez NUS w sposób prawidłowy i odpowiadający standardom wskazanym w wyroku TK z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14.

Jak podkreślał DIAS z uwagi na brak jednoznacznych kryteriów zarówno w orzecznictwie sądowo administracyjnym jak i obowiązujących przepisach u.p.e.a., przyjęta metoda proporcji wprowadza miarodajne kryteria umożliwiające uwzględnienie wskazań wynikających z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. Przyjęte rozwiązanie, jako oparte na racjonalnych przesłankach, zostało zaakceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny (m. in. wyrok z dnia 24.05.2019 r., sygn. akt II FSK 407/19, wyrok NSA z dnia 28.02.2019 r., sygn. akt II FSK 2094/18). Jak podkreślał DIAS, Naczelny Sąd Administracyjny w przywoływanych orzeczeniach potwierdzał iż koszty egzekucyjne ustalone do wysokości maksymalnych stawek procentowych wskazanych w u.p.e.a., tj. w oparciu o przyjętą metodę proporcji opłat za czynności egzekucyjne, przystają do wzorców konstytucyjnych wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP.

DIAS odnosząc się do powołanego przez Zobowiązanego zarzutu dotyczącego niepowiązania przez organ egzekucyjny wysokości kosztów egzekucyjnych z czasochłonnością postępowania oraz poziomem skomplikowania konkretnych czynności organu podejmowanych w toku postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego, wskazał, że Organ I instancji, dokonując wyliczenia opłaty manipulacyjnej oraz opłaty za czynność egzekucyjną, porównał poziom skomplikowania zajęcia nieruchomości, z poziomem skomplikowania czynności zajęcia wierzytelności pieniężnej z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. W oparciu o tak przyjętą zasadę proporcji organ pierwszej instancji wyliczył kwotę powstałej opłaty za czynność zajęcia wierzytelności pieniężnej, w poszczególnych sprawach egzekucyjnych. Wyliczone w ten sposób opłaty mieściły się w przedziale przyjętym przez organ, wynikającym z metody proporcji. Wyliczona przez NUS kwota "[...]" zł, rzeczywistych kosztów funkcjonowania organu egzekucyjnego, stanowiła zaś w istocie wydatki organu egzekucyjnego, które stanowią tylko jeden z elementów składających się na koszty egzekucyjne.

Od powyższego rozstrzygnięcia skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiódł Zobowiązany. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 64 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1996r. postępowaniu egzekucyjnym w administracji (j.t. Dz.U. z 2016 r. poz. 599 ze zm.) poprzez niezastosowanie się do wskazówek interpretacyjnych wynikających orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. SK 31/14 przy wyliczaniu kosztów egzekucyjnych.

W uzasadnieniu skargi powtórzono, co do zasady, argumenty podnoszone wcześniej w zażaleniu. Skarżący wskazywał, że niniejsza sprawa była już przedmiotem rozpatrywania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie. W wyroku z dnia 5 czerwca 2019 sygn. akt I SA/OI 273/19 Sąd wyznaczył jednocześnie wskazówki co do tego, w jaki sposób winny być w przedmiotowej sprawie miarkowane koszty egzekucyjne. Jak zaznaczał Skarżący WSA w Olsztynie podkreślił, że dokonując ewentualnego miarkowania należy uwzględnić współmierność nakładu pracy poniesionego w związku z egzekwowaniem należności do kosztów egzekucyjnych, jakimi faktycznie zostaje obciążona strona, tak aby nie doszło do pozyskania nieuzasadnionego dochodu.

Jak podkreślał Skarżący, w przedmiotowej sprawie nakład pracy organu egzekucyjnego polegał jedynie na wykonywaniu czynności technicznych, które doprowadziły do natychmiastowej realizacji wierzytelności z rachunku bankowego. Wszelkie wykonywane przez organ egzekucyjny czynności mieściły się w ramach obowiązków służbowych pracowników organu egzekucyjnego. Skarżący podkreślał przy tym, że wpływ na bezproblemową realizację obowiązku miało przede wszystkim zachowanie Skarżącego, który nie czynił żadnych przeszkód w egzekucyjnej realizacji wierzytelności.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Organ podkreślał, że zastosowana przez organ I instancji metoda miarkowania opłat egzekucyjnych, poprzez określenie ich górnej granicy proporcjonalnie do górnej granicy opłaty za zajęcie nieruchomości, przystaje do wzorców konstytucyjnych, wynikających z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP oraz jest zgodna ze wskazówkami zawartymi w treści wyroku TK z 28 czerwca 2016 r. sygn. akt SK 31/14.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie była zasadna i jako taka podlegała oddaleniu.

Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie organy rozstrzygały będąc związanymi prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 5 czerwca 2019r. sygn. akt I SA/Ol 273/19.

Zasadnicza część wywodu i argumentacji sformułowanej przez WSA w Olsztynie w wyroku z 5 czerwca 2019r. sygn. akt I SA/Ol 274/19 przedstawiona została w części historycznej uzasadnienia. W tym miejscu przypomnienia wymaga jedynie, że Sąd w powyższym orzeczeniu wskazał, że organy nie wyjaśniły, czy koszty określone wobec strony skarżącej pozostają w rozsądnej proporcji do działań podjętych przez organ egzekucyjny. Formułując szczegółowe zalecenia co do dalszego postępowania Sąd wskazał że wysokość kosztów egzekucyjnych, nie może pozostawać w oderwaniu od stopnia efektywności egzekucji, poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych.

Ponownie rozstrzygając sprawę organ egzekucyjny rozważył w jaki sposób można naliczać opłaty na podstawie przepisów art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. uwzględniając zastrzeżenia Trybunału Konstytucyjnego z wyroku z dnia 28 czerwca 2016r. w sprawie SK 31/14. Wykonując zalecenia Sądu organy w związku z brakiem ustawowych regulacji, przyjęły, że opłata od zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego oraz zajęcia innej wierzytelności musi być mniejsza niż przy zajęciu nieruchomości w stopniu odpowiadającym przyjętej przez ustawodawcę maksymalnej stawce w kwocie 34 200 zł. Skoro ustawodawca uznał że 8% opłata dla zajętej nieruchomości może wynosić maksymalnie 34 200zł to organ egzekucyjny przyjął, zachowując proporcje, że 5% opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego oraz innej wierzytelności może wynosić maksymalnie 21 375 zł. Organ I instancji przyjął bowiem, że ustawodawca uwzględniając stopień skomplikowania czynności określił odmiennie wysokość opłat na 5% za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego oraz innej wierzytelności i 8% za zajęcie nieruchomości. Przejmując z ustawy egzekucyjnej różnicę w wysokości opłat przyjętych przez ustawodawcę pomiędzy 5% i 8% organ egzekucyjny, zachowując ustawową proporcje wskazał, że skoro opłata procentowa w wymiarze 8% została ograniczona maksymalnie do kwoty 34 200zł. to wypełnieniem wymogu miarkowania kosztów będzie przyjęcie proporcji od tej maksymalnej stawki z uwzględnieniem stawki procentowej dla zajęcia innej wierzytelności. Organ uznał więc, że wykonaniem zaleceń Sądu i wyroku Trybunału Konstytucyjnego będzie weryfikacja czy ustalone opłaty egzekucyjne nie przekraczają tak ustalonej granicy – tj. kwoty 21.375zł. dla zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i kwoty 4.275 zł. dla opłaty manipulacyjnej. Te wielkości wyznaczały niejako pułap niewspółmierności ustalonych opłat egzekucyjnych obliczanych metodą procentową. Organy obu instancji, odniosły się także do relacji naliczonych opłat egzekucyjnych do poziomu skomplikowania podejmowanych czynności egzekucyjnych. Podkreślano, że ustalając górne granice naliczanych opłat egzekucyjnych, przez odniesienie ich do limitu opłaty związanej z egzekucją z nieruchomości uwzględniono fakt mniejszego skomplikowania czynności zajęcia innych wierzytelności niż czynność zajęcia nieruchomości. W oparciu o tak przyjętą metodę organ wyliczył opłaty za czynności egzekucyjne w postępowaniu egzekucyjnym w niniejszej sprawie, szczegółowo wskazując w uzasadnieniu decyzji sposób wyliczenia i wysokość przyjętych opłat.

Wbrew zarzutom skargi organ uzasadnił przyjętą metodę obliczenia opłat egzekucyjnych, odnosząc te rozważania zarówno do stanowiska wyrażonego przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 28 czerwca 2016 r., jak i do stanowiska WSA w Olsztynie zawartego w wyroku z dnia 5 czerwca 2019r. Organy obu instancji szczegółowo odniosły się również do samej wysokości ustalonych opłat i ich relacji do stopnia skomplikowania podejmowanych czynności. Organ I instancji wskazał i opisał czynności jakie zostały podjęte w toku postepowania zabezpieczającego i egzekucyjnego oraz koszty jakie działania te generowały. Organ II instancji wywód ten powtórzył i podzielił. Wskazano przy tym, że opłaty egzekucyjne nie stanowią prostego ekwiwalentu, rzeczywistych kosztów poniesionych przez aparat administracyjny prowadzący postępowanie egzekucyjne. Organy odnosząc się do stopnia skomplikowania podejmowanych czynności egzekucyjnych wyjaśniały, że jest on mniejszy niż w przypadku egzekucji z nieruchomości, co skutkowało przyjęciem odpowiednio niższej granicy maksymalnej wysokości ustalanych opłat egzekucyjnych (ich miarkowania).

W tym kontekście podkreślić należy, że w wyroku 28 czerwca 2016 r. sygn. akt SK 31/14, do którego odwoływał się WSA w Olsztynie, Trybunał Konstytucyjny wyraźnie wskazywał, że opłaty egzekucyjne są formą zryczałtowanego wynagrodzenia dla organu prowadzącego egzekucję. Ustalane są one jednak w sposób niezwiązany z rzeczywistymi kosztami konkretnego postępowania egzekucyjnego. Ich wysokość określona została stosunkowo, jako określony procent od kwoty egzekwowanej należności. Taki sposób ukształtowania wysokości analizowanych opłat z założenia powoduje, że mają one charakter opłaty ryczałtowej - ponoszonej "za" wskazane w nich czynności, ale niezależnie od ich intensywności, rezultatów czy innych czynników, które mogłyby wpływać na ich wysokość. Kryterium ustalania ich wysokości nie jest więc co do zasady wartość konkretnych czynności czy świadczeń, które podlegają opłacie. Powoduje to, że wartość świadczenia organu egzekucyjnego nie zawsze odpowiada wysokości pobranej opłaty. Dalej Trybunał wskazywał, że stawki stosunkowe są obciążeniem proporcjonalnym do wysokości konkretnej kwoty podlegającej egzekucji. Tak określona wysokość opłaty egzekucyjnej może nie być w pełni adekwatna do nakładu pracy organu egzekucyjnego i stopnia skuteczności jego działań w konkretnej egzekucji. Jest to jednak sytuacja konstytucyjnie dopuszczalna. Trybunał zakwestionował zatem nie sam mechanizm stosunkowego ustalania opłat egzekucyjnych lecz brak istnienia górnej ich granicy, co w pewnych okolicznościach prowadzi do całkowitego wręcz zerwanie związku między świadczeniem organu egzekucyjnego a wysokością ponoszonych za dokonanie tych czynności opłat.

Wyrok WSA w Olsztynie z 5 czerwca 2019 r zobowiązywał organy w istocie do zbadania czy w przedmiotowej sprawie przepisy ustawy egzekucyjnej nie zostały zastosowane w sposób sprzeczny ze stanowiskiem Trybunału Konstytucyjnego, a wiec czy nie nastąpiło ustalenie kosztów egzekucyjnych w zawyżonej wysokości. Organy zobowiązane zostały do wykazania kryteriów w oparciu o które ustalały opłaty egzekucyjne, uzasadnienia tego wyboru oraz wyjaśnienia czy ustalone kwoty opłat egzekucyjnych nie tworzą po stronie organów nieuzasadnionego nakładem pracy dochodu. Organy zobligowane były także do wykazania czy koszty określone wobec strony skarżącej pozostają w rozsądnej proporcji do działań podjętych przez organ egzekucyjny. Nie można jednak pominąć okoliczności, że w wyroku z 5 czerwca 2019r. wyraźnie wskazano, że skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016r. nie jest wyeliminowanie z porządku prawnego podstawy prawnej do orzekania o wysokości kosztów egzekucyjnych na podstawie art. 64 § 1 pkt 4 i § 6 u.p.e.a. z zastosowaniem procentowego sposobu obliczania opłaty za dokonanie czynności egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej w odniesieniu do kwoty egzekwowanych należności. Ustalanie opłat egzekucyjnych jako określonej części dochodzonych należności nadal pozostawało opartą na prawie metodą ich ustalania, której wynik weryfikowany musiał być dopiero pod kątem ewentualnego naruszenia standardów określonych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016r.

Wobec złożoności stosowania przepisów objętych zakresowym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, działania organów egzekucyjnych zasługują na akceptację. Przyjęta przez organy metoda miarkowania kosztów jest akceptowana w judykaturze (Wyrok NSA z dnia 28 lutego 2019 r. sygn. akt. II FSK 2094/18, Wyrok NSA z dnia 24 maja 2019 r. II FSK 407/19). Zastosowana przez organy metoda proporcji, przy określeniu maksymalnych stawek opłat egzekucyjnych, wprowadza miarodajne, powtarzalne i co ważne weryfikowalne kryteria, umożliwiające uwzględnienie wskazań, zawartych w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r.

Odnosząc się do stanowiska skarżącego, zgodnie z którym, czynności organów egzekucyjnych nie odznaczały się skomplikowanym charakterem bowiem wpływ na bezproblemową realizację obowiązku miało przede wszystkim zachowanie Skarżącego, który nie czynił żadnych przeszkód w egzekwowaniu dochodzonych należności, wskazać należy, że argumentu tego nie można podzielić. Sam fakt, iż Zobowiązany nie utrudniał egzekucji, nie podejmował działań zmierzających do ukrycia majątku lub innych zmierzających do obniżenia skuteczności egzekucji nie może stanowić argumentu przemawiającego za obniżeniem wysokości opłat egzekucyjnych lub odstąpieniem od przewidzianego przepisami prawa sposobu ich ustalania. Opłaty egzekucyjne ustalane są właśnie w związku z podejmowaniem przez organy standardowych czynności przewidzianych tokiem postępowania egzekucyjnego. W żadnym miejscu ustawodawca nie łączy ich ustalenia lub sposobu naliczania z powstaniem szczególnych trudności w ramach postepowania egzekucyjnego lub podejmowaniem działań o charakterze wyjątkowym, ekstraordynaryjnym.

Z przyczyn wyżej wywiedzionych, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.