Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1588/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2022-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 8, art. 75 §1 , art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 24 ust. 2a, 2b, 2c
journal: Dz.U. 2020 poz 2052
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Elżbieta Mazur – Selwa Sędziowie WSA Ewa Partyka AWSA Karina Gniewek – Berezowska /spr./ Protokolant referent Katarzyna Kubik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2022 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków - skargę oddala -


UZASADNIENIE

W dniu 20 listopada 2019 r. A.B. zwrócił się do Starosty [...] z wnioskiem o aktualizację granic oraz wyjaśnienie błędów i nieprawidłowości dotyczących dziełek nr [...] i [...] położonych w [...]. Wyjaśnił, że "z niewiadomych mu względów doszło do zmiany granic ww. działek w kierunku wschodnim, w następstwie czego kontur budynku gospodarczego - garażu, posadowionego na działce nr [...] znajduje się poza poprzednią granicą działki, w sytuacji w której powinien on być usytuowany zgodnie z poprzednią granicą oznaczoną kolorem czarnym, jak to wynika z rzeczywistego położenia". W dalszej części podniósł że "powyższe zmiany są całkowicie sprzeczne ze szkicem sytuacyjnym do sprawy sygn. akt [...], wpisanym do operatu technicznego [...] w dniu [...].01.2016 r. oraz wykazem zmian gruntowych z dnia [...].12.2015 r., stanowiącego załącznik do opinii uzupełniającej z dnia [...].01.2016 r. oraz z protokołem z czynności ustalenia przebiegu granic w dniu [...].11.2015 r.

Po przeprowadzeniu postępowania Starosta [...] decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...] orzekł o odmowie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gm. [...], polegającej na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...].

Wskutek złożonego odwołania rozstrzygnięcie to zostało uchylone decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano na konieczność dokonania szczegółowej analizy i opisu zmian dotyczących przebiegu przedmiotowej granicy, dokonywanych na przestrzeni lat, od założenia ewidencji gruntów poprzez odnowienie operatu ewidencji gruntów i budynków, aż do chwili obecnej. Organ polecił ustalić co było podstawą nadania atrybutu - ZRD2 dla punktów granicznych nr [....] i [...]. Wskazano także, że organ I instancji nie odniósł się do danych ewidencyjnych, obrazujących ww. przebieg granicy, wynikający z dokumentacji z założenia mapy zasadniczej, pochodzącej z operatu nr [...]. W ocenie WINGiK Starosta winien dokonać analizy znajdującej się w aktach sprawy ww. mapy zasadniczej (operat nr [...]) oraz zgromadzonych w sprawie map z założenia ewidencji gruntów, z odnowy operatu ewidencyjnego i obowiązującej mapy ewidencyjnej w celu wyjaśnienia dokładnego stanu faktycznego sprawy. Należy ustalić jakie konkretnie dokumenty i dane pomiarowe stały się podstawą wykazania przebiegu przedmiotowej granicy, w tym obliczenia współrzędnych wyznaczających ją punktów granicznych.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ dokonując analizy materiału dowodowego stwierdził, że do punktów granicznych nr [...] i [...], wyznaczających przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] został błędnie przypisany operat z okazania stanu posiadania po odnowieniu ewidencji gruntów (operat nr [...]). W trakcie czynności wyjaśniających pomyłka ta została przez Starostę [...] sprostowana i do ww. punktów granicznych przypisano właściwy operat geodezyjny, który stanowił podstawę wykazania przedmiotowej granicy (operat nr [...]).

Decyzja z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] Starosta [...] orzekł o odmowie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gm. [...], polegającej na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...].

W uzasadnieniu powołując się na § 36 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 r., poz. 393 – dalej "rozporządzenie z 29 marca 2001 r.") - obowiązującego do dnia 30 lipca 2021 r. wskazał, że wnioskodawca nie dostarczył dokumentów mogących w świetle ww. przepisu stanowić podstawę wprowadzenia żądanych zmian w zakresie przebiegu granic. Sam fakt, że budynek gospodarczy o nr ewid. [...] częściowo znajduje się poza granicą działki nr [...] nie może być podstawą do zmiany przedmiotowej granicy. Usterki stwierdzone w operacie nr [...], na który powołuje się wnioskodawca, szczegółowo opisane w decyzji nr [...] z dnia [...].12.2018 r. powodują, iż nie może on być podstawą do aktualizacji operatu ewidencyjnego.

A.B. wniósł odwołanie od tej decyzji domagając się jej uchylenia i dokonania aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków poprzez usunięcie błędnie i sprzecznie z prawem zaktualizowanych przez organ danych, dotyczących granicy między działkami nr [...] i [...], położonych w [...], poprzez przywrócenie granicy między działkami zgodnie z protokołem z czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości z dnia 27 listopada 2015 r., ewentualnie uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wskazał, że Starosta opisowo wskazuje przebieg prac geodezyjnych począwszy od operatu [...], jednakże nie ma to żadnego przełożenia na dokładną analizę mapy zasadniczej pochodzącej od tego operatu oraz zgromadzonych w sprawie map z założenia ewidencji gruntów, z odnowy operatu geodezyjnego i obowiązującej mapy ewidencyjnej. Nie wyjaśniono dokładnie stanu faktycznego, podjęte ustalenia organu są błędne i niezgodne z rzeczywistym stanem prawnym i faktycznym. Wbrew stanowisku organu nie wystąpił z wnioskiem o merytoryczne rozstrzygnięcie przebiegu granic między działkami, lecz o usunięcie wprowadzonych danych pozbawionych podstawy prawnej i prowadzących do zmiany stanu prawnego nieruchomości.

Po uzupełnieniu w trybie art. 136 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - zwanej dalej "k.p.a.") postępowania WINGiK decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. i art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2020 r. poz. 2052 ze zm. - zwanej dalej "P.g.ik.) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem sprawy jest aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie danych ewidencyjnych, dotyczących przebiegu granic pomiędzy działkami nr [...] i [...], położonymi w [...], gmina [...]. Wyjaśnił, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że ewidencja gruntów dla obrębu [...] zgodnie z przepisami dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów (Dz. U. Nr 6, poz. 32) została założona w latach 60-tych. Pierworys mapy ewidencyjnej w systemie parcelowym w skali 1:2880 dla wsi [...] został sporządzony w 1964 r. W 1982 r. na terenie wsi [...] wykonano pomiary sytuacyjno-wysokościowe, obejmujące tereny zabudowane o obszarze ok. 300 ha w celu sporządzenia mapy sytuacyjno-wysokościowej w skali 1:1000. Pomiar obejmujący swym zakresem działki nr [...] i [...], zgodnie ze szkicem polowym nr 357 wykonano bezpośrednio na gruncie metodą ortogonalną na podstawie obowiązujących wówczas przepisów i instrukcji technicznych. W wyniku ww. prac geodezyjnych został sporządzony operat techniczny, wpisany do ewidencji zasobu w dniu [...] stycznia 1984 r. pod nr [...] (nowy nr [...]).

Następnie w 1984 r. została założona analogowa mapa ewidencyjna w skali 1:2880, sporządzona w systemie działkowym, opracowana na bazie wówczas obowiązującej mapy ewidencyjnej w skali 1:2880. W tym roku w rejestrze gruntów obrębu ewidencyjnego [...] jako właściciele m.in. działki nr [....] o pow. 0,13 ha wpisani zostali G.S. s. W. i G.G. c. J. i A., natomiast dla działki nr [...] o pow. 0,14 ha, jako właściciela wpisano B.A. s. J. i C.

W dalszej kolejności w latach 90-tych XX wieku przeprowadzone zostało odnowienie ewidencji gruntów dla obrębu [...]. Jednym z celów ww. odnowienia operatu ewidencyjnego było założenie numerycznej mapy ewidencyjnej w skali 1:2000. W przedmiotowym zakresie przebieg granicy został wykazany na podstawie danych z operatu technicznego nr [...] uzyskanych w oparciu o pomiar bezpośredni na gruncie.

W 1995 r. przeprowadzono okazanie stanu posiadania po odnowieniu ewidencji gruntów. Na podstawie rejestrów gruntów do okazania stanu posiadania przy działkach nr [...] i [...] widnieją wpisy, że ogłoszoną ustnie decyzję dotyczącą powierzchni i granic wskazanych w odnowionym operacie ewidencji gruntów strony przyjmują bez zastrzeżeń jako zgodną ze stanem faktycznym, pod którymi figurują podpisy na dzień 14.12.1995 r. W wyniku ww. czynności został sporządzony operat techniczny nr [...]. Po odnowieniu ewidencji zmianie uległa powierzchnia działki nr [...] z 0,13 ha na 0,1282 ha oraz powierzchnia działki nr [...] z 0,14 ha na 0,1849 ha.

Organ ustalił, że ww. numeryczna mapa ewidencyjna wykonana podczas odnowienia ewidencji gruntów i budynków w 1996 r. aktualizowana była od tamtego czasu na bieżąco na podstawie przyjmowanej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dokumentacji geodezyjnej.

W 2016 r. w prowadzonym postępowaniu sądowym, dotyczącym działki nr [...] Sąd Rejonowy w [...] I Wydział Cywilny postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r. sygn. akt [...] stwierdził nabycie służebności gruntowej przejazdu i przechodu przez zasiedzenie, które następnie zostało zmienione postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia [...] lutego 2017 r. sygn. akt [...]. Na rzecz ww. postępowań sądowych został sporządzony operat techniczny z pomiaru uzupełniającego granic działek nr [...] i [...] nr [...], przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] stycznia 2016 r., obejmujący swym zakresem również działki nr [...] i [...]. Orzeczenia te wpłynęły do Starostwa w dniu 29 maja 2017 r., w wyniku czego zaktualizowano obowiązującą mapę ewidencyjną w skali 1:2000 m.in. w zakresie przebiegu granicy między działkami nr [...] i [...] oraz konturu budynku, położonego na działce nr [...], na podstawie ww. operatu technicznego nr [...]. Z mapy zatytułowanej "Mapa uzupełniająca po zmianie granic" w skali 1:1000, wchodzącej w skład ww. operatu wynika, że przebieg granicy między działkami nr [...] i [...] na wysokości budynku gospodarczego, położonego na działce nr [...] został ustalony wzdłuż ściany ww. budynku. Powyższy stan ujawniony w części kartograficznej operatu ewidencyjnego został zmieniony na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] orzekającej o aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gmina [...], polegającej na wykreśleniu z części kartograficznej zmian wprowadzonych na podstawie operatu technicznego z pomiaru uzupełniającego granic działek nr [...] i [...], wpisanego w dniu 19 stycznia 2016 r. przez Starostę [...] do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] i przywróceniu danych ewidencyjnych ujawnionych przed wprowadzeniem przedmiotowych zmian. Decyzja ta została doręczona A.B. reprezentowanemu przez C.B. i stała się ostateczna w dniu 19 stycznia 2019 r.

Organ odwoławczy ustalił, że na kopii mapy ewidencyjnej w skali 1:2000 z 2019 r., obowiązującej przed modernizacją ewidencji gruntów i budynków przedmiotową granicę między działkami nr [...] i [...] stanowił odcinek wyznaczony przez położenie dwóch punktów granicznych nr 10-8988 i 10-23241 (na podstawie zarysu pomiarowego. Na ww. mapie ewidencyjnej w skali 1:2000, na działce nr [...] brak jest uwidocznionego budynku gospodarczego, zlokalizowanego przy ww. granicy. Następnie w latach 2018-2019 m.in. dla obrębu [...], gmina [...] zostały przeprowadzone prace geodezyjne związane z modernizacją ewidencji gruntów i budynków. Projekt operatu opisowo - kartograficznego był wyłożony do wglądu w siedzibie Starostwa w okresie od 17 lipca 2019 r. do 6 sierpnia 2019 r. A.B. nie skorzystał z możliwości zapoznania się z danymi ewidencyjnymi.

W wyniku przeprowadzenia prac modernizacyjnych dla obrębu [...] został sporządzony operat techniczny nr [...], przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 17 września 2019 r. Ze sprawozdania technicznego, stanowiącego integralną część ww. operatu wynika, że w ramach przeprowadzonej modernizacji budynki ujawnione w ewidencji gruntów i budynków zostały zweryfikowane poprzez wykonanie wywiadu terenowego. Ponadto budynki których brak w terenie stwierdzono zostały usunięte z ewidencji budynków, natomiast budynki ewidencyjne dotychczas nieujawnione w ewidencji zostały do niej wprowadzone.

Z zamieszczonej w aktach sprawy "Mapy wywiadu terenowego budynków" w skali 1:1000 wynika, że na działce nr [...], nastąpiła zmiana w treści mapy w zakresie budynków, bowiem został wniesiony budynek o nr [...]. Pomiar obejmujący swym zakresem przedmiotowy budynek, usytuowany na działce nr [...], zgodnie ze szkicem nr 24 wykonano bezpośrednio na gruncie, którego kontur określają pikiety B218, B219, B220 i B214. Ponadto w wyniku prac modernizacyjnych uzupełniono bazę ewidencji gruntów i budynków o atrybuty punktów granicznych, zgodnie z przepisami rozporządzenia.

Informacja Starosty [...] z dnia [...] września 2019 r. o tym, że projekt operatu opisowo - kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków m.in. obrębu [...], gmina [...] stał się operatem ewidencji gruntów i budynków została ogłoszona dnia [...] września 2019 r. pod poz. [...]. A.B. nie zgłosił zarzutów do danych w zakresie działki nr [...]

WINGiK ustalił, że w wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] nie zmienił się, jedynie uzupełniono atrybuty punktów granicznych nr [...] i [...] oraz przypisano im operat źródłowy nr [...], a także ujawniono w operacie ewidencyjnym budynek gospodarczy o nr ewidencyjnym [...], który częściowo znajduje się poza granicą działki nr [...]. Nie uległy zmianie powierzchnie przedmiotowych działek nr [...] i [...] i wynoszą odpowiednio 0,1282 ha i 0,1849 ha.

Organ wyjaśnił, że z wykazu współrzędnych punktów granicznych po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków wynika, że wykonawca przedmiotowym punktom granicznym nr [...] i [...] nadał atrybuty ZRD2 (źródło danych o położeniu) tj. geodezyjne pomiary terenowe niepoprzedzone rozgraniczeniem nieruchomości, wznowieniem znaków granicznych, wyznaczeniem punktów granicznych lub ustaleniem ich położenia w innym trybie oraz BPP2 (błąd średni położenia punktu względem osnowy), mieszczący się w przedziale 0,11-0,30 m. Z materiału dowodowego oraz wyjaśnień Starosty [...] przy piśmie z dnia 14.07.2021 r. wynika, że ww. atrybuty zostały określone w oparciu o operat nr [...] z założenia mapy zasadniczej, który został sporządzony w wyniku pomiarów bezpośrednich, przeprowadzonych w nawiązaniu do osnowy I klasy pomiarowej, a także na podstawie obowiązujących wówczas przepisów i instrukcji K-1.

W toku prowadzonego przez organ I instancji postępowania stwierdzono, że do punktów granicznych nr [...] i [...] błędnie przypisano operat nr [...]. W związku z powyższym organ I instancji do bazy ewidencji gruntów i budynków dla ww. punktów granicznych wprowadził operat techniczny nr [...] z pomiaru sytuacyjno- wysokościowego, przyjęty do ewidencji zasobu w dniu 6 stycznia 1984 r., stanowiący podstawę wprowadzenia zmiany w zakresie przebiegu granicy między działkami nr [...] i [...].

Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie w sprawie aktualizacji danych ewidencyjnych nie wpływa na treść i zasięg prawa własności, a jedynie ujawnia treść dokumentów dostępnych organowi prowadzącemu ewidencję gruntów i budynków. WINGiK ustalił na podstawie zarysu pomiarowego, że w obowiązującym operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie przedmiotowego postępowania granica między działką nr [...] a działką nr [...] biegnie od punktu granicznego nr [...] (punkt na trójmiedzy działek nr [...], [...] i [...]) do punktu granicznego nr [...]. Następnie organ dokonał porównania współrzędnych punktów granicznych nr [...] i [...], zawartych w wykazie współrzędnych punktów - stan aktualny, ze współrzędnymi punktów granicznych, po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków, zawartych w wykazie współrzędnych punktów granicznych oraz ze współrzędnymi punktów granicznych, obowiązujących przed modernizacją, z czego wynika, że są one tożsame.

Organ odwoławczy uznał zatem, że przebieg granicy przedmiotowych działek nr [...] i [...] w operacie ewidencyjnym wykazany jest prawidłowo.

Odnosząc się do zarzutów A.B. o nieuzasadnione uzupełnienie atrybutów punktów granicznych, a także dokonanie błędnych pomiarów budynku gospodarczego o nr ewid. [...] oraz wprowadzenie przedmiotowych pomiarów do ewidencji sprzecznie z istniejącym stanem rzeczy, prowadzącym do zmiany położenia przedmiotowego budynku w stosunku do granicy działek oznaczonych nr [...] i [...], położonych w [...] organ uznał je za nieuzasadnione. Wyjaśnił, że celem modernizacji było m.in. dostosowanie bazy danych ewidencji gruntów i budynków do obowiązujących przed zmianą przepisów rozporządzenia z 29 marca 2001 r. Wykonawca ustalił atrybuty zgodnie z modelem pojęciowym danych ewidencyjnych, zawartych w załączniku nr 1a do ww. rozporządzenia nadając im atrybuty ZRD2 i BPP2. Odnośnie usytuowania budynku gospodarczego o nr ewidencyjnym [...], położonego na działce nr [...] wyjaśnił, że został on wykazany po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków, w wyniku bezpośredniego pomiaru na gruncie.

Organ odwoławczy dokonał porównania współrzędnych dwóch naroży ww. budynku (punkty nr [....] i [...]), pochodzących z wydruku obiektu z bazy obiektów - stan aktualny, ze współrzędnymi punktów nr 500 i 520, pochodzącymi z operatu nr [...], otrzymując odpowiednio różnice (dx=0,02m; dy=0,01 m) oraz (dx= -0,04m; dy=0,01 m). W związku z uzyskanymi odchyłkami mieszczącymi się w dopuszczalnych wartościach stwierdził, że aktualny stan uwidoczniony w bazie obiektów nie różni się od danych pomiarowych pochodzących z operatu nr [...] w ww. zakresie.

Natomiast odnosząc się do protokołu z czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami [...] i [...] z dnia 27 listopada 2015 r., pochodzącego z dokumentacji geodezyjnej nr [...] organ wskazał, że ww. czynności wykonane były w ramach postępowań sądowych o sygn. [...] i [...]. Stan ujawniony w części kartograficznej operatu ewidencyjnego na podstawie ww. operatu [...] został zmieniony na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] orzekającej o aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków, polegającej na wykreśleniu z części kartograficznej zmian wprowadzonych na podstawie operatu technicznego z pomiaru uzupełniającego granic działek nr [...] i [...], wpisanego w dniu 19 stycznia 2016 r. przez Starostę do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] i przywróceniu danych ewidencyjnych ujawnionych przed wprowadzeniem przedmiotowych zmian. W uzasadnieniu ww. decyzji Starosta [...] przedstawił szczegółowo dokonane w sprawie ustalenia i motywy podjętego rozstrzygnięcia. Decyzja ta stała się ostateczna. Zatem operat nr [...] nie może stanowić podstawy wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy między działkami nr [...] i [...].

WINGiK zgodził się ze stanowiskiem organu I instancji, że wnioskodawca nie dostarczył dokumentów mogących w świetle § 36 rozporządzenia z 29 marca 2001 r., stanowić podstawę wprowadzenia żądanych przez skarżącego zmian w zakresie przebiegu granic. Sam fakt, że budynek gospodarczy o nr ewid. [...] częściowo znajduje się poza granicą działki nr [...] nie może być podstawą do zmiany przedmiotowej granicy. Usterki stwierdzone w operacie nr [...], na który powołuje się wnioskodawca, szczegółowo opisane w decyzji z [...] grudnia 2018 r. powodują, że nie może on być podstawą do aktualizacji operatu ewidencyjnego. Żądanie wnioskodawcy może być dokonane po przedłożeniu przez niego stosownej dokumentacji geodezyjnej. Ponieważ takiej dokumentacji nie przedłożył należało decyzję organu I instancji utrzymać w mocy. Przeprowadzone postępowanie nie wykazało, że rozpatrywane dane ewidencyjne są błędne albo są niezgodne ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, A.B. wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W obszernej skardze kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie:

1. art. 20 ust. 1 pkt 1 P.g.ik. oraz § 45 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001 r. poprzez ich niezastosowanie zgodnie z wnioskiem skarżącego:

- pomimo wystąpienia przesłanek uzasadniających wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów i budynków zgodnie z jego wnioskiem w zakresie przebiegu granic działek nr [...] i [...] w miejscu, w którym biegnie ściana budynku gospodarczego na działce nr [...],

- bezpodstawne uznanie, że do punktów granicznych [...] i [...] wyznaczających przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...] został błędnie przypisany operat z okazania stanu posiadania po odnowie ewidencji gruntów - operat [...], a pomyłka ta została przez Starostę sprostowana i do ww. punktów granicznych przypisano właściwy operat geodezyjny, który stanowił podstawę wykazania granicy - operat nr [...], w sytuacji, w której z jednej strony błędy te determinują stan właścicielski gruntów stron jak również ostateczne posadowienie budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr [...]. Niedopuszczalnym pozostaje wymaganie od skarżącego przedstawiania jakiejkolwiek dokumentacji będącej podstawą zmian danych ewidencyjnych, skoro błąd pomiarowy czy też błąd w przyjęciu prawidłowego operatu leży po stronie organu,

- w sytuacji, w której błędy przyjętych operatów spowodowały stan rzeczy, w którym część budynku skarżącego położona jest na nieruchomości sąsiedniej tj. dz. [...], który w czasie jego budowy posadowiony został zgodnie z obowiązującym wówczas operatem i w granicach działki nr [...], co powoduje po jego stronie niepowetowaną szkodę i problemy sąsiedzkie, mając na względzie fakt, że powierzchnia dziełek granicznych się nie zmieniła, a przebieg granic decyduje o powierzchni.

2. art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez bezzasadną odmowę wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] zmiany wykazanego na mapie ewidencyjnej przebiegu granic działki nr [...] oraz jej powierzchni, w sytuacji w której prawidłowe było dokonanie zmian zgodnie z wnioskiem. Tym bardziej że strony spisały w tym zakresie i z takim przebiegiem granic protokół graniczny z czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami [...] i [...] z dnia 27 listopada 2015 r. i zgodnie z treścią tego protokołu do takiego ustalenia doszło w związku ze zgodnymi oświadczeniami stron poprzez ustalenie, że "granica między działkami [...] i [...] przebiega od działki [...] linią ogrodzenia z elementów betonowych do budynku gospodarczego na działce [...], następnie po zachodniej ścianie budynku i dalej na południe linią ogrodzenia z elementów betonowych na dł. 28,40 bramy wyjazdowej w pole".

3. art. 10 ust. 2, art. 20 ust. 1 pkt 1 oraz art. 24 ust. 2b pkt 1d P.g.ik. poprzez wydanie rozstrzygnięcia sprzecznego ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją;

4. art. 24a P.g.ik. w zw. z § 44 pkt 2 i 6 w zw. z § 45 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez nieuzasadnione uzupełnienie atrybutów punktów granicznych, a także dokonanie błędnych pomiarów budynku gospodarczego o nr [...] oraz wprowadzenie przedmiotowych pomiarów do ewidencji sprzecznie z istniejącym stanem rzeczy, prowadzącym do zmiany położenia przedmiotowego budynku w stosunku do granicy działek oznaczonych nr [...] i [...] położonych w [...].

5. art. 24a P.g.ik. w zw. z § 36-38 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nieuzasadnioną odmowę aktualizacji operatu, w sytuacji w której zgodnie z mapami ewidencyjnymi, przedłożonymi za pismem z dnia 26 kwietnia 2021 r. odnośnie działki nr [...], z roku 2017, 2018, i dwiema mapami ewidencyjnymi z 2018 r. następowała zmiana przebiegu granicy w mapach ewidencyjnych. Organ I instancji w ogóle nie odnosi się do tej sytuacji i błędów jakie następowały w tych latach w dokumentacji geodezyjnej przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...].

6. art. 24a ustawy w zw. z § 36-38 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez ich niezastosowanie i całkowite pominięcie w aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków protokołu z czynności ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami [...] i [...] z dnia 27 listopada 2015 r. w sytuacji w której zgodnie z treścią protokołu do takiego ustalenia doszło w związku ze zgodnymi oświadczeniami stron poprzez ustalenie przebiegu granicy (w sposób opisany wyżej).

7. art. 24a P.g.ik. w zw. z § 36-38 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez ich niezastosowanie i nieuzasadnione przyjęcie, że nie doszło do zmiany granicy pomiędzy działkami [...] i [...], w wyniku prac modernizacyjnych w następstwie których został wpisany operat techniczny do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...], w sytuacji w której, jak twierdzi organ w wyniku tych prac modernizacyjnych doszło do pomierzenia i ujawnienia budynku gospodarczego [...] w operacie ewidencyjnym w innych odległościach od granicy działek [...] i [...], w sytuacji w której budynek już widniał w ewidencji, nie doszło do zmiany powierzchni zabudowy ww. budynku, a ewidentnie w wyniku pomiarów modernizacyjnych doszło do zmiany granicy pomiędzy działkami [...] i [...], na co wskazuje położenie budynku po przeprowadzonej modernizacji,

8. art. 24a P.g.ik. w zw. z § 36-18 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez ich niezastosowanie i nieuzasadnione niepoinformowanie właściciela działki [...] o czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych podczas ostatnich prac modernizacyjnych, w sytuacji w której w wyniku tych pomiarów modernizacyjnych doszło do zmiany granicy pomiędzy dz. nr [...] i [...], na co wskazuje położenie budynku po przeprowadzonej modernizacji, który widniał już w ewidencji gruntów i budynków przed modernizacją aktualnego operatu obwiązującego od 29.08.2019 r.

9. art. 24 ust. 2a i 2b P.g.ik. w zw. z § 44 pkt. 2 i 6 w zw. z § 45 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. poprzez dokonanie przez organ aktualizacji ewidencji gruntów i budynków na podstawie przeprowadzonej modernizacji, pomimo że w wyniku w/w aktualizacji doszło do ukształtowania nowego stanu prawnego nieruchomości o nr [...] i [...], władczego wyznaczenia przez organ przebiegu granicy między działkami, podjęcia konstytutywnych rozstrzygnięć przy braku wymaganej ku temu podstawy prawnej (decyzji administracyjnej, orzeczenia sądowego w przedmiocie rozgraniczenia) - co uznać należy za sprzeczne z prawem, wykraczające poza granice uprawnień organu - organ nie jest władczy do korygowania przebiegu granic pomiędzy działkami na podstawie własnej, "wytworzonej" na poczet w/w postępowania dokumentacji, powyższe działania organu stanowią obejście właściwego trybu dokonywania zmian przebiegu granic pomiędzy działkami (co powinno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej), nie można uznać ich za deklaratoryjne potwierdzenie stanu istniejącego wcześniej,

10. art. 24 ust. 2a i 2b P.g.ik. w zw. z § 44 pkt. 2 i 6 w zw. z § 45 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez odmowę aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków tj. odmowę usunięcia danych w zakresie błędnie zaktualizowanego przez organ przebiegu granicy między działkami nr [...] i [...], pomimo że w/w dane, ujawnione przez organ I instancji na podstawie przeprowadzonej modernizacji, są oczywiście błędne, niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym, zamieszczone przez organ na podstawie własnej, "wytworzonej" na potrzeby postępowania podziałowego dokumentacji - wprowadzone przez organ zmiany mają charakter konstytutywny, skutkują skorygowaniem przebiegu granicy między działkami, ukształtowaniem nowego stanu prawnego nieruchomości, co wykracza poza uprawnienia organu. W pełni uzasadnionym, zdaniem skarżącego był wniosek o ich usunięcie i przywrócenie stanu poprzedniego,

11. art. 24 ust. 2a i 2b P.g.ik. w zw. z § 44 pkt. 2 i 6 w zw. z § 45 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez zaniechanie przez organ weryfikacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie granicy między działkami nr [...] i [...], pomimo że dokonana przez organ I instancji zmiana granicy oparta została na własnych, konstytutywnych ustaleniach, nie zaś decyzji administracyjnej czy orzeczeniu sądowym wydanym w ramach postępowania rozgraniczeniowego - dokonana zmiana pozostaje w sprzeczności z rzeczywistym stanem prawnym w/w działek, zebranymi dokumentami i materiałami źródłowymi, oparto ją wyłącznie na własnej dokumentacji organu wytworzonej na potrzeby postępowania,

12. art. 6 w zw. z art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak rozpatrzenia przez organ sprawy w sposób wnikliwy i wyczerpujący, a w konsekwencji poczynienie ustaleń i interpretacji błędnych i sprzecznych z obowiązującym prawem, w tym poprzez odmowę aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków (usunięcia wprowadzonych przez organ, błędnych zmian dot. przebiegu granicy między działkami nr [...] i [...]), pomimo że w/w zmiana oparta została na konstytutywnych i dowolnych ustaleniach organu, doprowadziła do ukształtowania nowego stanu prawnego nieruchomości, a nie do potwierdzenia stanu istniejącego wcześniej, tym samym wykraczała poza uprawnienia organu, istotnie ograniczyła uprawnienia skarżącego - z tego tytułu jako oczywiście błędna, niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym oraz dokumentacją źródłową, w związku z czym powinna podlegać usunięciu zgodnie z wnioskiem skarżącego, ewentualnie skutkować podjęciem przez organ stosownych czynności weryfikacyjnych, czego organ zaniechał.

13. art. 6 w zw. z art. 7 w zw. z art. 8 w zw. z art. 75 § 1 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak rozpatrzenia przez organ sprawy w sposób wnikliwy i wyczerpujący i w konsekwencji poczynienie ustaleń i interpretacji błędnych i sprzecznych z obowiązującym prawem.

14. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z § 46 ust. 1, ust. 2 pkt 1 oraz § 47 ust. 1 i 3 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r., poprzez niezastosowanie wskazanych przepisów pomimo wystąpienia przesłanek uzasadniających ich zastosowanie i odmówienie wprowadzenia zmian w operacie bez wyjaśnienia stanu faktycznego objętego zgłoszeniem, wbrew ciążącemu na organie obowiązkowi aktualizacji danych znajdujących się w operacie ewidencyjnym i zbadania w tym względzie otrzymanych dokumentów, w tym przedstawionych przez skarżącego w toku całego postępowania, stanowiących podstawę do ich zmiany.

15. art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, wbrew ciążącemu na organie II instancji na mocy art. 77 § 1 k.p.a. obowiązkowi w tym zakresie i w konsekwencji niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz sporządzenie uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu podtrzymując ww. argumentację skarżący zakwestionował stanowisko organu o odmowie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków.

W odpowiedzi na skargę WINGiK w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja w przedmiocie odmowy aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gmina [...], polegającej na zmianie przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i [...].

Zgodnie z art. 24 ust. 2a, 2b i 2c P.g.ik. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:

1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z:

a) przepisów prawa,

b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4,

c) materiałów zasobu,

d) wykrycia błędnych informacji;

2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania (ust. 2a).

Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:

1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie:

a) przepisów prawa,

b) wpisów w księgach wieczystych,

c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu,

d) ostatecznych decyzji administracyjnych,

e) aktów notarialnych,

ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych,

f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu,

g) wpisów w innych rejestrach publicznych,

h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b;

2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach (ust. 2b).

Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (ust. 2c).

Sposób zakładania i prowadzenia ewidencji oraz zakres informacji nią objętych, a także szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych, określa rozporządzenie z 29 marca 2001 r.

Z § 44 i 45 ust. 1 rozporządzenia z 29 maca 2001 r., obowiązującego do dnia 30 lipca 2021 r. wynika, że do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy:

1) utrzymywanie systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy;

2) utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi;

3) archiwizacja wycofanych danych ewidencyjnych;

4) udostępnianie danych ewidencyjnych;

5) ochrona danych ewidencyjnych przed ich utratą, zniszczeniem, niepożądaną modyfikacją, nieuprawnionym do nich dostępem i ujawnieniem;

6) okresowa weryfikacja danych ewidencyjnych;

7) sporządzanie powiatowych zestawień zbiorczych danych objętych ewidencją;

8) modernizacja ewidencji (§ 44).

Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu:

1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi;

2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych;

3) wyeliminowania danych błędnych (§ 45 ust. 1).

Postępowanie ewidencyjne jest postępowaniem rejestrowym, co oznacza, że nie rozstrzyga sporów o prawa do gruntów, budynków, lokali ani nie nadaje tych praw, rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Wprowadzane w trakcie procedury aktualizacji zmiany są wtórne wobec zdarzeń prawnych, z których wynikają. Zmian w stanie prawnym zapisanym w ewidencji gruntów dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych (por.m.in. wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 listopada 2019 r., sygn. II SA/Łd 542/17 to i wszystkie powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl ).

W świetle powyższego uaktualnienie informacji na wniosek wymaga "wskazania" dokumentacji geodezyjnej, potwierdzającej zasadność proponowanej zmiany.

Skarżący domaga się aktualizacji danych ewidencyjnych poprzez ustalenie przebiegu granicy pomiędzy działkami [...] i [...] ustalonej w toku toczącego się z jego wniosku postępowania o stwierdzenie nabycia służebności gruntowej przejazdu i przechodu przez zasiedzenie na rzecz działki [...] położonej w [...], według protokołu z czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości włączonego do zasobu pod nr [...], zgodnie z którym przebieg granicy między działkami nr [...] i [...] na wysokości budynku gospodarczego, położonego na działce nr [...] przebiega wzdłuż ściany ww. budynku.

Tymczasem organy na podstawie analizy dokumentów źródłowych od założenia ewidencji gruntów dla Gminy [...], przez kolejne aktualizacje, odnowienia i wreszcie przeprowadzoną w latach 2018 i 2019 modernizację gruntów stwierdziły, że przebieg granicy pomiędzy działkami [...] i [...] odpowiada tym dokumentom, co oznacza, że część budynku garażowego na działce [...] znajduje się poza nią.

W sporze tym rację należy przyznać organom.

Ewidencja gruntów dla obrębu [...] została założona w latach 60-tych. Pierworys mapy ewidencyjnej w systemie parcelowym w skali 1:2880 został sporządzony w 1964 r. W 1982 r. na terenie wsi [...] wykonano pomiary sytuacyjno – wysokościowe w skali 1:1000. Pomiar obejmujący swym zakresem działki [...] i [...] zgodnie ze szkicem polowym ( k. 73) wykonano bezpośrednio na gruncie. W wyniku prac geodezyjnych został sporządzony operat techniczny, wpisany do ewidencji zasobu 6 stycznia 1984 r. [...]. W 1984 r. została założona analogowa mapa ewidencyjna w skali 1:2880 sporządzona w systemie działkowym, na bazie wówczas obowiązującej mapy ewidencyjnej w skali 1:2880. Powierzchnia gruntów nie zmieniła się ( mapa przejścia z systemu parcelowego na działkowy w skali 1:2880 akta administracyjne -k. 65). W 1984 r. w rejestrze gruntów obrębu ewidencyjnego [...] jako właściciele działki [...] o pow. 0,13 ha wpisani zostali G.S. i G.G., natomiast dla działki [...] o pow. 0,14 ha A.B.

W latach 90 -tych XX wieku przeprowadzone zostało odnowienie ewidencji gruntów dla obrębu [...], celem założenia numerycznej mapy 1:2000. Granice zostały ustalone na podstawie operatu technicznego nr [...] w oparciu o pomiar bezpośrednio na gruncie, w wyniku okazania posiadania. Zamieszczono w nim oświadczenia właścicieli działek, że "ogłoszoną ustnie decyzję dotyczącą powierzchni i granic wskazanych w odnowionym operacie ewidencji gruntów przyjmują bez zastrzeżeń jako zgodną ze stanem faktycznym" ( akta administracyjne -k.78 i 79). Po odnowieniu ewidencji zmianie uległa powierzchnia działki [...] z 0,13 ha ma 0,1282 ha, oraz powierzchnia działki [...] z 0,14 na 0,1849 ha. Granice między działkami stanowił odcinek wyznaczony przez położenie dwóch punktów granicznych nr [...] i [...] ( akta administracyjne -k.83). Na mapie nie było uwidocznionego budynku gospodarczego na działce [...] przy granicy z działką [...].

W latach 2018 – 2019 dla obrębu [...] zostały przeprowadzone prace geodezyjne związane z modernizacją ewidencji gruntów i budynków, której zadaniem było dostosowanie baz danych ewidencji gruntów i budynków do zgodności z modelem pojęciowym oraz utworzenie inicjalnej powiatowej bazy [...].

Zapisy tej ewidencji odpowiadają zapisom znajdującym się w dotychczasowych dokumentach.

Projekt operatu został wyłożony do wglądu osób zainteresowanych. Z protokołu wyłożenia projektu operatu wynika, że skarżący nie skorzystał z możliwości zapoznania się z danymi ewidencyjnymi ujawnionymi. Z informacji zaś Starosty [...] z 26 września 2019 r. wynika, że projekt operatu opisowo -kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków miejscowości [...] gmina [...] stał się operatem ewidencji gruntów i budynków ( poz. [....]). W terminie 30 dni nie zostały zgłoszone zarzuty ( akta administracyjne – k.102-110).

Ze sprawozdania technicznego operatu wynika, że w ramach przeprowadzonej modernizacji zbiory punktów granicznych niezbędnych do numerycznego opisu granic działek ewidencyjnych utworzono na podstawie istniejących map numerycznych w odniesieniu do punktów granicznych ujawnionych w bazie EGiB zweryfikowano wartości atrybutów źródło danych (ZRD), kod rzędu granicy (RZG) oraz błąd położenia względem osnowy geodezyjnej 1 klasy (BPP). Brakujące atrybuty dla punktów granicznych, uzupełniono na podstawie materiałów znajdujących się w zasobie oraz na podstawie danych podstawowych ujawnionych w bazie graficznej po dokonaniu szczegółowych uzgodnień z Geodetą Powiatowym i wyznaczonym przez niego pracownikiem. Budynki ujawnione w ewidencji gruntów i budynków zostały zweryfikowane poprzez wykonanie wywiadu terenowego. Budynki, których brak stwierdzono w terenie usunięto z ewidencji, budynki dotychczas nie ujawnione zostały do niej wprowadzone ( sprawozdanie techniczne – k. 90-94).

W wyniku modernizacji ewidencji gruntów przebieg granicy nie zmienił się, uzupełniono jedynie atrybuty punktów granicznych nr [...] i [...] oraz ujawniono budynek gospodarczy [...]. Nie uległy również zmianie powierzchnie działek, jak też współrzędne punktów granicznych ( k.240, 207 i 208).

Analiza przedstawionych dokumentów wskazuje, że ujawniona w toku modernizacji granica pomiędzy działkami [...] i [...] została wykazana na podstawie prawidłowo powołanych i skompletowanych dokumentów, stanowiąc wyłącznie formę rejestracji tych danych. Granica pomiędzy tymi działkami od momentu założenia ewidencji do chwili obecnej nie uległa zmianie. Zmiany powierzchni działek, które w tym czasie miały miejsce związane były z aktualizacją danych i przyjętymi sposobami liczenia, do których z resztą strony nie zgłaszały żadnych zastrzeżeń. Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów, które mogłyby podważyć prawidłowość tych zapisów.

Wbrew postawionym przez skarżącego zarzutom nie mogły być podstawą wpisów do ewidencji gruntów ustalenia przebiegu granic pomiędzy działkami [...] i [...] dokonane w toku postępowania cywilnego o stwierdzenie nabycia służebności wprowadzone do dokumentacji geodezyjnej pod nr [...].

Jak wynika z akt sprawy dokumentacja ta została sporządzona na potrzeby prowadzonego przez Sąd Rejonowy w [...] postępowania sygn. akt [...]. W postanowieniu Sądu Rejonowego, jak również w zmieniającym to postanowienie, postanowieniu Sądu Okręgowego w [...] z [...] lutego 2017 r., sygn. akt [...] orzeczono jedynie o zasiedzeniu służebności przejazdu i przechodu z wniosku skarżącego A.B. o stwierdzenie nabycia służebności gruntowej przejazdu i przechodu przez zasiedzenie na rzecz działki nr [...] położonej w [...].

W toku tego postępowania geodeta dokonał ustalenia przebiegu granic nieruchomości, co zostało wprowadzone do zasobu geodezyjnego pod nr [...].

Tymczasem zgodnie z § 36 rozporządzenia z 28 marca 2001 r. przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej:

1) w postępowaniu rozgraniczeniowym;

2) w celu podziału nieruchomości;

3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów;

4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości;

5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej;

6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków;

7) przez Straż Graniczną, jeżeli dokumentacja ta określa przebieg granic państwa z dokładnością odpowiednią dla ewidencji;

8) w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych.

Ponadto ustalenie przebiegu granic w postępowaniu sądowym z wyłączeniem postępowania administracyjnego jest możliwe jedynie w sprawach o własność lub o wydanie nieruchomości albo jej części, jeżeli ustalenie przebiegu granic jest potrzebne do rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy. W tym wypadku sąd w orzeczeniu zamieszcza również rozstrzygnięcie o rozgraniczeniu nieruchomości – art. 36 P.g.ik.

Dokonane w postępowaniu o zasiedzeniu służebności przejazdu i przechodu- [...] ustalenia z przebiegu granic nieruchomości nie dotyczyły żadnego z wyżej wymienionych postępowań. W powołanych wyrokach ustalono wyłącznie przebieg szlaku drożnego ustanowionej służebności, nie mogły w związku z tym stanowić podstawy zmiany przebiegu granicy.

Wyjaśnić również należy, że biegły wykonując mapę dla ustalenia służebności drogi koniecznej korzysta z dokumentacji załączonej do ewidencji gruntów, a więc aktualnej na dzień sporządzenia opinii mapy ewidencyjnej. Nie może dokonywać rozgraniczenia. W sytuacji kiedy istnieją rozbieżności między mapą, a rzeczywistym przebiegiem granicy właściwym jest postępowanie rozgraniczeniowe. Biegły nanosi na mapę punkty wyznaczonego przebiegu drogi służebnej, które w przypadku odmiennego położenia granicy ulegną odpowiednio przeniesieniu przy zachowaniu szklaku służebnego.

Dlatego prawidłowe jest stanowisko organu, że ustalenie przez biegłego przebiegu granic w opinii sporządzonej na potrzeby ustanowienia służebności, nie miały charakteru wiążącego i nie mogły stanowić podstaw do wpisu do zasobu. Tym samym bezzasadne są ponoszone w skardze zarzuty naruszenia § 36 - 38 rozporządzenia z 29 marca 2001 r. poprzez nie uwzględnienie w toczącym się postępowaniu dokonanego rozgraniczenia.

Co jeszcze bardziej istotne dla oceny zapisów ewidencji gruntów Starosta [...] decyzją z [...] grudnia 2018 r. dokonał aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gmina [...] poprzez wykreślenie zmian wprowadzonych na podstawie operatu technicznego z pomiaru uzupełniającego granic działek [...] i [...] wpisanego do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...] i przywrócił dane ewidencyjne ujawnione przed wprowadzeniem zmian wyjaśniając, że ustalenia wykraczały poza zakres przedmiotu postępowania, a ponadto nie wskazano w nich informacji, na jakiej podstawie przyjęto te granice.

Nie mogły być podstawą aktualizacji, czego domagał się skarżący, dane wykreślone z rejestru.

Konsekwentnie, powoływana przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego, a następnie w skardze mapa z 15 marca 2017 r. przedstawiająca przebieg granicy wraz z naniesionym budynkiem garażowym właśnie według danych wpisanych do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] nie mogła być podstawą podnoszonych zarzutów.

Bezzasadny jest również podnoszony przez skarżącego zarzut, że na skutek błędnego przypisania w modernizacji ewidencji gruntów punktom granicznym o numerach [...] oraz [...] operatu nr [...] zamiast operatu nr [...] doszło do nieuprawnionej zmiany stanu własności.

Z przeprowadzonego przez organy postępowania wynika, że granica pomiędzy działką [...] a [...] biegnie od punktu granicznego [...] ( punkt na trójmiedzy działek nr [...], [...] i [...]) do punktu granicznego nr [...], które to punkty zostały wyznaczone w wyniku odnowienia ewidencji gruntów, na podstawie mapy zasadniczej ( operat [...]). W modernizacji ewidencji gruntów błędnie przypisano tym punktom operat sporządzony podczas prac związanych z odnowieniem ewidencji gruntów tj. [...].

Prawidłowo wyjaśniono, że operat ten nie mógł być podstawą wprowadzenia zmian. Przepisy regulujące odnowienie tj. § 91 -96 obowiązującego w 1995 r. zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów ( M.P. Nr 11, poz. 98 ) nie przewidywały wprowadzenia jakichkolwiek zmian, czy sprostowań danych ewidencyjnych. Odnowienie miało wyłącznie na celu uczytelnienie mapy ewidencyjnej. Zatem aktualne w tym zakresie pozostały poprzednie operaty co do ustalenia m.in. przebiegu granic, ale jak prawidłowo wyjaśnił organ odwoławczy nie miało to znaczenia dla przebiegu granicy pomiędzy działkami [...] i [...].

Porównanie bowiem współrzędnych punktów granicznych zawartych w wykazie współrzędnych punktów według stanu aktualnego ( po przyporządkowaniu punktom granicznym właściwego operatu [...]), stanu po przeprowadzonej modernizacji oraz przed modernizacją ( k.240, 208 i 209) wykazało, że są one tożsame, a co za tym idzie nie nastąpiła zmiana przebiegu granicy. Ne powiódł się tym samym zarzut naruszenia § 44 i 45 rozporządzenia z 29 marca 2001 r.

Zatem nie jest prawdą, że w wyniku przypisania błędnego operatu doszło do zmian własnościowych. Stan własności wynikający z przebiegu granicy nie uległ zmianie. Stwierdzana zaś nieprawidłowość została wyeliminowana przez organ poprzez przypisanie punktom granicznym właściwego operatu technicznego nr [...], co niewątpliwie nie wpłynęło na zmianę miejsca ich położenia.

Nieuzasadniony okazał się również zarzut, że w wyniku prac ewidencyjnych doszło do zmiany położenia budynku. Sporny budynek garażowy został uwidoczniony dopiero w wyniku prac modernizacyjnych. Wcześniejsze dane w tym zakresie wprowadzone operatem [...] zostały wykreślone na podstawie decyzji Starosty [...] z [...] grudnia 2018 r. nr [...] i nie mogą w związku z tym stanowić podstawy porównywania dla aktualnie ustalonego położenia budynku. Nie mniej jednak porównanie współrzędnych dwóch naroży budynku ze współrzędnymi punktów pochodzących z operatu [...] wskazuje na to, że aktualny stan, uwidoczniony w bazie obiektów nie różni się od danych pomiarowych pochodzących z tego operatu, co bezpodstawnymi czyni podniesione przez skarżącego zarzuty dotyczące jakiejkolwiek zmiany położenia budynku.

Nie ma racji skarżący zarzucając organowi brak wyczerpującego i wszechstronnego zebrania materiału dowodowego – art. 7, 8, 75 §1 , 77 § 1, i 80 k.p.a. Zebrany przez organ materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia, a wyciągnięte przez organ wnioski wynikają z jego prawidłowej oceny oraz prawidłowo powołanych i zastosowanych przepisów, czemu organ dał wyraz w uzasadnieniu decyzji. W świetle powyższego całkowicie bezzasadny jest zarzut dokonania przez organ samodzielnych i konstytutywnych ustaleń, podczas gdy jak wykazało przeprowadzone postępowanie organ oparł się wyłącznie o sporządzone mapy. W konsekwencji nie mógł odnieść oczekiwanego rezultatu zarzut sprzeczności decyzji ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją.

Podsumowując Sąd stwierdza, że zasadnie organy oceniły, że w sprawie nie zachodziły podstawy do aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów, tym samym również zarzut naruszenia art. 24 ust. 2a i 2b P.g.i.k. nie odniósł oczekiwanego rezultatu.

Mając to wszystko na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji na podstawi art. 151 p.p.s.a.