Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1879/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 3
journal: Dz.U. 2004 nr 93 poz 888
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane
article: art. 71
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), , Sędzia WSA Grzegorz Antas, Sędzia WSA Artur Kuś, Protokolant specjalista Monika Gąsińska – Goc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2020 r. sprawy ze skargi I. V. i S. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego oddala skargę


UZASADNIENIE

I.

W dniu [...] stycznia 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta [...] przeprowadził czynności kontrolne w budynku usługowo-mieszkalnym zlokalizowanym na działkach nr ew. [...] i [...], obręb [...] przy ul. [...] i [...] w [...]. Podczas kontroli stwierdzono, że obiekt ten stanowi własność E. B., S. B., I. V. oraz J. S. (dalej jako Inwestorzy). Ustalono, że w pomieszczeniach znajdujących się na poddaszu od października 2017 roku prowadzona jest działalność gospodarcza pod nazwą "[...]". W dniu kontroli przedstawiono projekt budowlany budynku, stanowiący załącznik do pozwolenia na budowę (decyzja o pozwoleniu na budowę Nr [...] z [...] lipca 1995 r.) wydanego przez Urząd Rejonowy w [...]. Jednocześnie nie przedstawiono dokumentów zezwalających na zmianę sposobu użytkowania obiektu. Stąd też PINB w piśmie z [...] stycznia 2019 r. zwrócił się do Urzędu Miasta [...] Wydziału Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z zapytaniem czy takie przekształcenie nastąpiło. W odpowiedzi wskazano, że współwłaściciele w grudniu 1996 roku zawiadomili organ administracji architektoniczno-budowlanej o zakończeniu budowy przedmiotowego budynku i przystąpieniu do jego użytkowania. Jednakże Urząd nie posiada dokumentów dotyczących zmiany sposobu użytkowania obiektu. W załączeniu do omawianego pisma przesłano kserokopie: decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] lipca 1995 r., projektu budowlanego branży konstrukcyjnej, zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] kwietnia 1996 r. oraz aneksu do projektu budowlanego budynku usługowo-mieszkalnego, w którym wprowadzono zmiany dotyczące części podwórzowej budynku.

W dniu [...] stycznia 2019 r. PINB przeprowadził kolejną kontrolę budynku. Z treści protokołu kontroli wynika, że zgodnie z dokumentacją na drugim piętrze (trzecia kondygnacja) przewidziane zostały pomieszczenia mieszkalne, suszarnie, korytarz i schowek, a faktycznie pomieszczenia te są użytkowane jako biurowe. Ponadto pomieszczenia znajdujące się na poddaszu (czwarta kondygnacja), które według projektu zamiennego powinny mieć funkcję mieszkalną, zostały przystosowane na pokoje zabaw na potrzeby działalności gospodarczej pod nazwą "[...]". W wyniku kontroli stwierdzono zatem, że na trzeciej i czwartej kondygnacji lokale mieszkalne zmieniono na lokale usługowe. W wyniku dokonanych ustaleń PINB pismami z [..] stycznia i [...] lutego 2019 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie m.in. samowolnej zmiany sposobu użytkowania części mieszkalnej budynku usługowo-mieszkalnego.

Inwestorzy wnieśli o umorzenie wszczętego postępowania jako bezprzedmiotowego. Wyjaśnili, że zgodnie z dokumentami sposób użytkowania kondygnacji trzeciej, a więc drugiego piętra budynku został zmieniony odpowiednim zgłoszeniem, w związku z czym nie doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokali. Jako dokumenty potwierdzające ten fakt wskazano ewidencję ruchu budowlanego w gospodarce uspołecznionej w latach 1995-1998, zaś do pisma dołączono wypis z rejestru budynków oraz kopię pierwszej strony umowy najmu lokalu zawartej w dniu [...] stycznia 2002 r. z Towarzystwem Ubezpieczeń na Życie [...] S.A. Podkreślono, że funkcja lokali mieszkalnych znajdujących się na kondygnacji trzeciej i czwartej została zmieniona na usługową już w 1996 roku, o czym świadczy przytoczona ewidencja ruchu budowlanego w gospodarce nieuspołecznionej.

II.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r. PINB wstrzymał Inwestorom użytkowanie części mieszkalnej, znajdującej się na drugim piętrze tego budynku, jako części biurowej.

Po rozparzeniu zażalenia od powyższego postanowienia o wstrzymaniu użytkowania części obiektu, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie.

Nieprawomocnym wyrokiem z dnia 15 stycznia 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1678/19 tutejszy Sąd oddalił skargę I. V. i S. B. na to postanowienie.

III.

Jednocześnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] PINB Miasta [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 71 ust. 3, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm. - dalej jako P.b.) a także na podstawie art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2004 r. nr 93 poz. 888 - dalej jako ustawa zmieniająca) nakazał współwłaścicielom budynku usługowo-mieszkalnego przy [...] i [...] w [...] tj. E. B., S. B., J. S., I. V. sporządzenie i przedłożenie w terminie 4 miesięcy od daty uprawomocnienia się niniejszej decyzji projektu budowlanego zamiennego części biurowej znajdującej się na drugim piętrze budynku usługowo-mieszkalnego zlokalizowanego w [...] przy ul. [...], [...] na działkach oznaczonych nr geodezyjnymi [...] i [...] obrębu [...].

Zgodnie z decyzją projekt zamienny powinien być sporządzony zgodnie z przepisami określonymi w rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1935), przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane wraz z przynależnością do właściwej izby samorządu zawodowego potwierdzoną aktualnym zaświadczeniem wydanym przez tę izbę i uzgodniony z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, rzeczoznawcą ds. sanitarno-higienicznych oraz z rzeczoznawcą ds. bezpieczeństwa i higieny pracy.

IV.

Po rozpatrzeniu odwołania I. V. i S. B., decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] [...]WINB utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PINB.

Organ zwrócił przede wszystkim uwagę na postanowienie PINB wstrzymujące użytkowanie części mieszkalnej budynku znajdującej się na jego drugim piętrze (jako części biurowej).

Zdaniem [...]WINB organ powiatowy zastosował właściwy tryb postępowania. Zmiana sposobu użytkowania lokali usytuowanych na drugim piętrze budynku mieszkalnego usytuowanego przy ul. [...] i [...] w [...] nastąpiła przed dniem [...] maja 2004 r. co uzasadnia zastosowanie w sprawie przepisów ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do 30 maja 2004 r. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 3 ustawy zmieniającej przepisu art. 71a obecnie obowiązującej ustawy nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. W takiej sytuacji stosuje się przepisy dotychczasowe.

W ocenie [...]WINB materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje, że doszło do zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego. Dokumentacja dotycząca spornego budynku pozyskana w toku postępowania administracyjnego, tj. projekt budowlany budynku usługowo-mieszkalnego z dnia [...] czerwca 1995 r. potwierdza, że lokale na drugim piętrze budynku pierwotnie przeznaczone były na cele mieszkalne. Program użytkowy (pkt 7.3.3) wskazany w ww. projekcie jednoznacznie potwierdza, iż drugie piętro budynku powinno składać się z dwóch mieszkań, w skład których winny wchodzić kuchnia, jadalnia, łazienka, sypialnia, pokój dzienny, schowki, hol oraz schody. Akta sprawy wskazują natomiast, iż ww. lokale mieszkalne zostały przeznaczone na cele biurowe. Powyższe okoliczności potwierdziły czynności kontrolne przeprowadzone w dniu [...] stycznia 2019 r. oraz sporządzona podczas kontroli dokumentacja fotograficzna.

W postępowaniu, którego przedmiotem jest zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego, obowiązkiem organu jest ustalenie czy taka zmiana sposobu użytkowania faktycznie nastąpiła i miała charakter samowolny. Ustalenie, iż nastąpiła zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części sprowadza się zatem do wyjaśnienia, czy i w jakim zakresie podjęcie lub zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności związanej z jego użytkowaniem wpływa na zmianę wymagań stawianych obiektowi, związanych głównie z bezpieczeństwem jego dalszego, zmienionego użytkowania.

Ustalona zmiana sposobu użytkowania wypełnia przesłanki określone w art. 71 ust. 1 i 2 P.b. Zdaniem [...]WINB zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi pod pojęciem mieszkania należy rozumieć zespół pomieszczeń mieszkalnych i pomocniczych, mający odrębne wejście, wydzielony stałymi przegrodami budowlanymi, umożliwiający stały pobyt ludzi i prowadzenie samodzielnego gospodarstwa domowego. Nie ulega wątpliwości, że istnienie pomieszczeń biurowych w miejscu pomieszczeń mieszkalnych stanowi zmianę sposobu użytkowania zmieniającą warunki bezpieczeństwa pożarowego, pracy czy też higieniczno-sanitarne. Zgodnie z art. 5 ust. 2 P.b., obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Budynki, w których zorganizowano pomieszczenia pracy biurowej powinny być utrzymywane w sposób spełniający wymagania bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Nie mogą stanowić zagrożenia dla higieny i zdrowia użytkowników oraz muszą zapewniać odpowiednie warunki użytkowe i uwzględniać potrzeby osób niepełnosprawnych. W czasie ich użytkowania właściciel lub zarządca zobowiązany jest poddawać je kontrolom okresowym, które polegają na sprawdzeniu stanu technicznego elementów budynku, instalacji narażonych na wpływy atmosferyczne, instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska, instalacji gazowych i przewodów kominowych. Lokale mieszkalne określane są jako trwale wydzielone fragmenty nieruchomości budynku mieszkalnego, które służą do zaspokojenia potrzeb bytowych co najmniej jednej osoby, najczęściej rodziny.

W sprawie istotny jest fakt, że użytkowanie lokali na drugim piętrze budynku usługowo-mieszkalnego do celów biurowych nastąpiło przed dniem 31 maja 2004 r. Powoływana przez stronę ewidencja ruchu budowlanego w gospodarce uspołecznionej z lat 1995-1998 wskazuje jedynie, że złożone zostały dokumenty potwierdzające zakończenie procesu inwestycyjnego spornego obiektu i oddania go do użytkowania.

W ocenie [...]WINB organ powiatowy wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy jak również dokonał oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami. Przedłożone przy odwołaniu kopie umów najmu potwierdzają jedynie, iż zmiana sposobu użytkowania spornej części budynku nastąpiła przed dniem 31 maja 2004 r.

V.

Skargę na powyższą decyzję wniosła I. V. i S. B. (dalej jako Skarżący), kwestionując to rozstrzygnięcie w całości.

Decyzji [...]WINB zarzucili naruszenie:

1. art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 256 - dalej jako k.p.a.) oraz art. 83 ust 2 P.b. poprzez utrzymanie w mocy decyzji PINB Miasta [...] w sytuacji, gdy postanowienie organu I instancji zostało wydane na podstawie wadliwie ustalonego stanu faktycznego;

2. art. 50 ust 1 pkt 1 oraz art. 83 ust. 1 P.b. poprzez wstrzymanie użytkowania części mieszkalnej znajdującej się na drugim piętrze budynku przy ul. [...] i [...] w [...] w sytuacji braku ustalenia wszystkich okoliczności sprawy w tym dokładnej daty zmiany sposobu użytkowania tych pomieszczeń;

3. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym niewyjaśnienie kiedy rzeczywiście nastąpiła zmiana sposobu użytkowania przedmiotowych pomieszczeń bowiem organ nie wymagał od stron postępowania złożenia oświadczeń o tych okolicznościach a dołączona do akt umowa miała wykazać, że podczas jej zawierania strony powoływały się na zmianę sposobu użytkowania przedmiotowych pomieszczeń;

4. art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w odmówieniu mocy dowodowej i wiarygodności dokumentom złożonym przez strony mimo, iż pośrednio udowadniają lansowaną przez nich wersje o dokonaniu formalnej zmiany użytkowania przedmiotowych pomieszczeń pomimo, że dokumenty te mają moc dokumentów urzędowych, z czym wiąże się domniemanie istnienia faktów w nim stwierdzonych, co w konsekwencji doprowadziło do uznania okoliczności związana z dokonaniem przez strony formalności dotyczących zmiany sposobu użytkowania za nieudowodnioną.

W ocenie Skarżących odnośnie drugiego piętra budynku nastąpiła formalna zmiana jego użytkowania z funkcji mieszkalnych na biurową. Przedmiotowy budynek został wybudowany i oddany do użytkowania w 1996 r. jednakże co do drugiego piętra umowy na wynajem powierzchni biurowej zostały zawarte dopiero w lutym 1997 r. To właśnie w tym okresie była przeprowadzona procedura zmiany sposobu użytkowania drugiego piętra. Dokumenty, które pojawiły się po roku 1997 wspierają tą tezę. W szczególności wspomniana w toku postępowania ewidencja ruchu budowlanego w gospodarce uspołecznionej w latach 1995, 1996, 1997, 1998 z której wynika, że przeznaczenie pomieszczeń na drugim piętrze to były usługi.

Świadczy o tym również umowa najmu zawarta z TU na Życie [...] S.A. w której Skarżący wprost powołują się na decyzję określającą sposób użytkowania lokalu, podając ten dokument jako załącznik do umowy. Ponadto zgodnie z wypisem z rejestru budynków prowadzonym przez Urząd Miasta [...] jak i z danych organów administracyjnych wynika, że są sporne pomieszczenia to pomieszczenia handlowo-usługowe i tak są też przyjmowane ich funkcje do celów podatkowych. W żadnym z przywołanych dokumentów nie ma mowy o funkcji mieszkalnej tych pomieszczeń. W pierwotnym planie taka funkcja była przewidziana, ale od momentu oddania pomieszczeń do użytkowania zakwalifikowane były jako pomieszczenia biurowe i tak były wykorzystywane.

Skarżący wskazali na gotowość wprowadzenia środków poprawy bezpieczeństwa przeciwpożarowego, jednakże prace te nie mogą wiązać się z wstrzymaniem użytkowania obiektu, gdyż na powierzchnie biurowe mają zawarte umowy długoterminowe najmu i wstrzymanie użytkowania tych pomieszczeń jest równoznaczne z zerwaniem umów a częstokroć zawieszeniem działalności poszczególnych najemców.

W ocenie Skarżących organy nie wypełniły swoich obowiązków ustawowych i nie ustaliły w sposób prawidłowy stanu faktycznego sprawy nie przeprowadziły odpowiedniego postępowania dowodowego czym naruszyły naczelne zasady k.p.a. Skarżący w toku postępowania wielokrotnie wskazywali, że przed przystąpieniem do użytkowania drugiego piętra zmieniali jego przeznaczenie o czym świadczą dokumenty od innych organów i podmiotów, a odpowiedź Urzędu Miasta [...], że nie dysponuje dokumentami związanymi ze zmianą sposobu użytkowania pomieszczeń z mieszkalnych na biurowe w żaden sposób nie wykazuje, że takich decyzji nie było.

VI.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VII.

Skarga jest niezasadna.

Sąd w całości podziela tak ustalenia faktyczne organów dokonane w toku postępowania na podstawie prawidłowo zgromadzonego i ocenionego materiału dowodowego, jak również ich ocenę prawną.

Z dokumentacji projektowej z 1995 roku wprost i niesprzecznie wypływa wniosek, że drugie piętro przedmiotowego budynku (trzecia kondygnacja) stanowić winno pomieszczenia mieszkalne, składające się z dwóch mieszkań, w skład których powinny wchodzić: kuchnia, jadalnia, łazienka, sypialnia, pokój dzienny, schowki, hol oraz schody. Okoliczność ta nie była przy tym kwestionowana w toku postępowania, gdyż Skarżący nie przeczą dokonanej zmianie, kwestionując jedynie przyjęcie, że została dokonana nielegalnie.

Z akt sprawy wynika, że już z chwilą zawierania umów najmu w dniu [...] listopada 1996 r. oraz [...] grudnia 1996 r. pomieszczenia na drugim piętrze budynku wykorzystywane były jako biurowe. PINB i [...]WINB zasadnie przyjęły, że przed wejściem w życie nowelizacji Prawa budowlanego, tj. przed dniem 31 maja 2004 r. doszło do zmiany sposobu użytkowania.

W konsekwencji prawidłowo również zastosowały przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 maja 2004 r. W myśl bowiem art. 2 ust. 3 ustawy zmieniającej, art. 71a obecnie obowiązującej ustawy nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. W takiej sytuacji stosuje się przepisy dotychczasowe.

Na gruncie art. 71 Prawa budowlanego (w brzmieniu według tekstu jednolitego ogłoszonego w Dz. U. z 2003 r. nr 207 poz. 2016 ze zm.), zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymagała pozwolenia właściwego organu. Przepisy art. 32 stosować należało odpowiednio (ust. 1).

Na tle niniejszej sprawy jest niewątpliwe, że Inwestorzy legitymują się decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lipca 1995 r. oraz decyzją ją zmieniającą z dnia [...] kwietnia 1996 r., a nadto zawiadomieniem o zakończeniu budowy budynku. Niemniej jednak z materiałów zgromadzonych w sprawie wynika, że nie posiadają oni pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania części wzniesionego obiektu budowlanego. Udzielenie takiego pozwolenia, a nawet złożenie wniosku w tym przedmiocie nie wynika także z analizy ewidencji ruchu budowlanego w gospodarce uspołecznionej z lat 1995-1998. Rejestr ten świadczy wręcz o czymś przeciwnym. Wynika bowiem z niego (por. kolumna 5 wiersz 4 tabeli oraz objaśnienia poniżej), że zgłoszono do odbioru budynek o kodzie "01" a wiec mieszkalny a jednocześnie dodano zapis "+ usługi". Zgadza się ponadto liczba mieszkań, ich powierzchnia i ilość izb (zgodnie z projektem budowlanym).

Z pisma Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] stycznia 2019 r. wynika nadto, że jako organ właściwy do udzielenia pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania, nie posiada on żadnych dokumentów związanych z rzekomą zmianą, którą mieliby zgłosić mu Inwestorzy.

Tym samy wniosek organów o samowolnej zmianie sposobu użytkowania części budynku jest w pełni uzasadniony.

Wbrew twierdzeniom skargi umowa najmu z dnia [...] stycznia 2002 r., w której strona powołuje się na decyzję określającą sposób użytkowania lokalu (załącznik nr 4 do umowy) nie ma w sprawie znaczenia. Skarżący nie dołączyli do przedłożonej umowy (w zasadzie jej pierwszej strony) owego załącznika pomimo tego że z pewnością winien on być w ich posiadaniu.

Również wypis z rejestru gruntów określający przedmiotowy budynek jako handlowo-usługowy, odzwierciedla stan faktyczny a nie stan prawny obiektu i nie przesądza o jego zgodności z przepisami Prawa budowlanego. Wpis taki nie ma charakteru decyzji administracyjnej o znaczeniu konstytutywnym, zezwalającym na zmianę sposobu użytkowania budynku (jego części).

Oceniając sprawę w warstwie prawnej należy wskazać, że ustawodawca nie zdefiniował wprost pojęcia "zmiany sposobu użytkowania". W art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b. określił jedynie przykładowe i najczęściej występujące w praktyce przypadki, przy czym ten swoisty wykaz poprzedził zwrotem "rozumie się w szczególności". Zapis ten powoduje z jednej strony możliwość korzystania przez organ administracji ze swobody decyzyjnej w zakresie oceny zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, z drugiej zaś wymaga od niego uzasadnienia podjętej decyzji.

Według art. 71 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności: (...) podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zawierającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń.

Zmiana sposobu użytkowania części ocenianego obiektu polega na tym, że zmieniono część mieszkalną na obiekt biurowy co wiąże się ze zmianą warunków użytkowania w zakresie określonym art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, tj. przede wszystkim bezpieczeństwa pożarowego (wymusza potrzebę zmienionej funkcji pomieszczeń do wymagań przepisów przeciwpożarowych), bezpieczeństwa pracy (wymaga zastosowania odpowiednich przepisów kodeksu pracy w odniesieniu do warunków stworzonych nowych miejsc pracy w obiekcie), w zakresie warunków sanitarno-higienicznych (wymaga dostosowania instalacji i dostaw mediów technicznych do potrzeb zmienionej funkcji obiektu lub jego części) a także wpływu na wielkość lub układu obciążeń (nowa funkcja obiektu lub jego części wywołuje inne niż dotychczasowe obciążenia na konstrukcję obiektu.

Zmiana przeznaczenia budynku z funkcji mieszkalnej na cele biurowe zmienia więc co najmniej warunki bezpieczeństwa pożarowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne bądź wielkość lub układ obciążeń, co wynika z treści rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.). W tym zakresie podzielić należy stanowisko zaprezentowane w wyroku NSA z 21 grudnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1918/09.

Organy słusznie zwróciły uwagę, że z art. 61 w zw. z art. 5 ust. 2 P.b. wynika dla właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego obowiązek korzystania z niego w sposób zgodny z jego założonym i legalnym przeznaczeniem. W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w tym oględzin ustalono w sposób niewątpliwy, że użytkowanie drugiego pietra obiektu odbywa się niezgodnie z przeznaczeniem wynikającym z projektu budowlanego, zaś fakt ten nie został prawnie usankcjonowany (zalegalizowany).

W związku z tym, w wypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części postępowanie dotyczące likwidacji popełnionej samowoli budowlanej ma na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem czemu służy regulacja zawarta w art. 50, art. 51 i art. 55 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 71 ust. 3 P.b.

W sprawie wydano zatem postanowienie wstrzymujące użytkowanie spornego piętra. Zgodnie zaś z art. 50 ust. 4 postanowienie to traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, jeżeli w tym terminie nie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1.

W myśl art. 51 ust. 1 P.b. w brzmieniu znajdującym zastosowanie w niniejszej sprawie, przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4, właściwy organ wydawał decyzję:

1) nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych, bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo

2) nakładająca obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania lub

3) nakładającą obowiązek sporządzenia i przedstawienia w określonym terminie, projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych: przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

W związku z tym słusznie nałożono na Inwestorów obowiązek przedłożenia projektu zamiennego, którego przedłożenie powinno zalegalizować dokonaną nielegalnie zmianę sposobu użytkowania części obiektu.

W kontekście powyższego wszystkie podniesione zarzuty są chybione, zaś w ustalonych okolicznościach sprawy skarga jest niezasadna, zatem orzeczono o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.).