Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1967/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-11-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Działalność gospodarcza
Skarżony organ: Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 55(1)
journal: Dz.U. 2017 poz 459
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.
article: art. 104a ust. 1, art. 99 ust. 1, art. 120 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 944
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne.
article: art. 28 w zw. z art. 156 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Krzysztof Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 marca 2021 r. sygn. akt VI SA/Wa 2265/20 w sprawie ze skargi P. W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia uchybień stwierdzonych w trakcie kontroli w aptece ogólnodostępnej 1. oddala skargę kasacyjną 2. zasądza od P. W. na rzecz Głównego Inspektora Farmaceutycznego 460 (czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 26 marca 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 2265/20, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.), oddalił skargę P. W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z [...] sierpnia 2020 r. w przedmiocie nakazu usunięcia uchybień stwierdzonych w trakcie kontroli w aptece ogólnodostępnej.

P. W. złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając orzeczenie w całości oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Ponadto wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym koszów zastępstwa procesowego za obie instancje wedle norm prawem przepisanych. Skarżący zrzekł się rozprawy.

Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, a to art. 551 k.c. w związku z art. 104a ust. 1, art. 99 ust. 1 oraz art. 120 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 944 ze zm.; dalej jako: p.f.) poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że kontynuacja działalności aptecznej o jakiej w nich mowa (dokładniej przyjęcie warunków prowadzenia apteki zwartych w zezwoleniu), które jest wymagane do przeniesienia zezwolenia na prowadzenie apteki, może stanowić podstawę przekształceń podmiotowych w postępowaniu administracyjnym, w szczególności przeniesienia przymiotu strony w administracyjnym postępowaniu kontrolnym ze zbywcy apteki na nabywcę apteki.

2) przepisów postępowania w postaci art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że Skarżący miał charakter strony w postępowaniu administracyjnym, podczas gdy stroną tego postępowania była i winna pozostać osoba w stosunku do której została wszczęta kontrola (J. W.). W związku z naruszeniem art. 28 k.p.a. doszło do niezastosowania art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., co skutkowało brakiem uznaniem decyzji za nieważną, a uchybienie takie stanowi naruszenie przepisów postępowania, które w sposób oczywisty miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Argumentację na poparcie zarzutów sformułowanych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto organ wniósł o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga nie może być uwzględniona.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez Sąd I instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa. Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. Natomiast istota sporu prawnego rozpatrywanej sprawy, a także sposób sformułowania zarzutów oraz ich wzajemne powiązanie powodują konieczność łącznego ich rozpatrzenia. W sprawie niniejszej zarzuty naruszenia prawa procesowego zostały bowiem tak skonstruowane, że powiązano je ściśle z naruszeniem prawa materialnego, a zatem celowym jest ich łączne rozpoznanie. Również argumentacja towarzysząca zarzutom prawnomaterialnym praktycznie była tożsama z argumentacją towarzyszącą zarzutom procesowym.

W związku z powyższym w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów materialnoprawnych. Za całkowicie chybione uznać należy zarzuty naruszenia art. 551 k.c. w związku z art. 104a ust. 1, art. 99 ust. 1 oraz art. 120 ust. 1 pkt 2 Prawa Farmaceutycznego. Jak zasadnie zauważył bowiem Sąd I instancji, za węzłowy w niniejszej sprawie należy uznać art. 104a ust. 1 p.f., który stanowi, że organ zezwalający przenosi zezwolenie, o którym mowa w art. 99 ust. 1 p.f., na rzecz podmiotu, który nabył całą aptekę ogólnodostępną, w rozumieniu art. 551 k.c., od podmiotu, na rzecz którego zostało wydane zezwolenie, jeżeli: 1) nabywca apteki spełnia wymagania, o których mowa w art. 99 ust. 3, 3a, 4-4b i art. 101 pkt 2-5 p.f. oraz przyjmuje w pisemnym oświadczeniu wszystkie warunki zawarte w zezwoleniu; 2) adres prowadzenia apteki nie ulega zmianie.

W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko przedstawione w zaskarżonym wyroku, iż relewantną okolicznością na gruncie rozpatrywanej sprawy jest fakt kontynuacji przez Skarżącego kasacyjnie działalności Apteki, na prowadzenie której zostało wydane zezwolenie z [...] października 2015 r. znak: [...]. Z powyższych względów prawidłowa jest konstatacja WSA, iż wydając decyzję na podstawie art. 104a ust. 1 p.f., przenoszącą zezwolenie na prowadzenie apteki ogólnodostępnej na jej nabywcę, organ zezwalający stwierdza, że nabywca spełnia wszystkie wymagania określone w tym przepisie na prowadzenie apteki. Skarżący kasacyjnie nabył Aptekę na podstawie warunkowej umowy sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa z [...] lutego 2018 r. i na podstawie art. 104a ust. 1 p.f., decyzją MWIF z [...] marca 2018 r. na Skarżącego zostało przeniesione zezwolenie udzielone na prowadzenie Apteki z dotychczasowego zezwoleniobiorcy. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji w pełni zasadnie przyjął, że kontynuacja działalności apteki przez Skarżącego kasacyjnie jako jej nabywcy, zobowiązuje go zatem również do usunięcia wszystkich nieprawidłowości jeżeli zostały one stwierdzone w działalności apteki przed jej zbyciem przez dotychczasowego zezwoleniobiorcę. Wbrew bowiem twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji słusznie przyjął, że nabywca całej apteki ogólnodostępnej, w rozumieniu art. 551 k.c., jest obowiązany do jej prowadzenia zgodnie z przepisami prawa. Trafnie również podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że nabywca apteki ponosi odpowiedzialność za nieprawidłowości popełnione przez zbywcę apteki, w tym sensie, że jest zobligowany do ich usunięcia. W związku z powyższym usprawiedliwione jest wydanie przez organ, na podstawie art. 120 ust. 1 pkt 2 p.f., decyzji administracyjnej wobec nabywcy apteki, nakazującej usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień, popełnionych przez zbywcę apteki.

Uznane za trafne nie mogą zatem zostać ściśle powiązanie z powyższymi wywodami zarzuty kasacyjne naruszenia prawa procesowego opisane w punkcie 2 petitum skargi kasacyjnej. W tej sytuacji, nie sposób bowiem zgodzić się ze stanowiskiem Skarżącego kasacyjnie, jakoby w niniejszej sprawie miało dojść do naruszenia art. 28 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Skoro usprawiedliwiony jest pogląd o istnieniu podstaw do uznania Skarżącego kasacyjnie, będącego nabywcą Apteki, za stronę postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, to niezasadne są także zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 i art. 3 § 1 p.p.s.a.

Trafnie również podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że Skarżący błędnie przyjmuje, że odpowiedzialność nabywcy apteki za nieprawidłowości popełnione przez jej zbywcę, polegająca na obowiązku ich usunięcia, wiąże się z niebezpieczeństwem cofnięcia nabywcy apteki zezwolenia na jej prowadzenie, za nieusunięcie nieprawidłowości przez zbywcę apteki, lub z utratą rękojmi należytego prowadzenia apteki przez jej zbywcę. Trzeba bowiem pamiętać, że takie skutki prawne strona może ponosić wyłącznie za własne działania, a więc za brak usunięcia nieprawidłowości po nabyciu apteki, które popełnił zbywca apteki lub za własną utratę rękojmi należytego prowadzenia apteki.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. oraz art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).