Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 52/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2022-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8 § 2 , art. 77 § 1 i art. 80
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 102 ust. 1 pkt 2 lit. c, art. 99 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2021 poz 1212
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak Sędzia WSA Mirosław Surma po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] [...] r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] roku Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania P. K. utrzymał w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty [...], znak: [...] z dnia [...]., orzekającej o zatrzymaniu P. K., zam. [...] J., prawa jazdy kat. B, Nr [...]/[...], Nr druku [...], wydane dnia [...]. przez Starostę [...], w związku z niedostarczeniem w wymaganym terminie zaświadczenia o ukończeniu kursu reedukacyjnego w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że w dniu [...]. do Starostwa Powiatowego w J. wpłynęło pismo Federalnego Urzędu ds. Ruchu Drogowego w F. , z którego wynika, że P. K. w dniu [...]. kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości.

W związku z powzięciem informacji o kierowaniu przez P. K. pojazdem w stanie nietrzeźwości, decyzją znak: [...] z dnia [...]. Starosta [...] skierował Pana P. K. na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii. W decyzji tej organ wskazał stronie termin, w którym winien odbyć kurs oraz termin do przedłożenia zaświadczenia o odbyciu kursu reedukacyjnego. Pomimo jednak upływu wskazanego terminu, P. K. nie przedłożył organowi wymaganych orzeczeń i zaświadczenia. Dlatego też organ pierwszej instancji zatrzymał P. K. prawo jazdy kat. B.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 2 lit. c) ustawy z dnia [...] r. o kierujących pojazdami (j.t. Dz. U. z 2021r., poz. 1212 ze zmian.), starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie zaświadczenia o ukończeniu kursów reedukacyjnych, o których mowa w art. 99 ust. 1 pkt 4 lub 5.

Nie odbycie w wyznaczonym w skierowaniu z dnia [...]. terminie kursu reedukacyjnego w myśl art. 99 ust. 1 pkt 5 tej ustawy, stanowi podstawę do wydania przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Decyzja wydawana w trybie art. 102 ust. 1 pkt 2 lit. c) ustawy jest więc nieuchronną konsekwencją niewykonania obowiązku nałożonego przez Starostę [...] w decyzji o skierowaniu na kurs reedukacyjny.

Ten fakt jest konieczną, ale zarazem wystarczającą przesłanką zatrzymania prawa jazdy, przepisy nie wymagają bowiem dokonywania innych ustaleń w tym zakresie, w szczególności zaś wykluczają możliwość dokonania ponownej oceny zasadności samego skierowania na kurs reedukacyjny. Biorąc pod uwagę treść powołanego wyżej przepisu należy wskazać, że w sytuacji stwierdzonego nie odbycia przez zobowiązanego nakazanemu kursowi reedukacyjnemu, zobowiązuje on organy do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Skoro ustawodawca przesądził, że w przypadku nie odbycia kursu reedukacyjnego starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, to znaczy, że wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia nie było pozostawione swobodnemu uznaniu organu administracji. Ratio legis tak jednoznacznego rozwiązania ustawowego jest oczywiste, nadrzędną wartością jest tutaj bezpieczeństwo kierowcy oraz pozostałych uczestników ruchu drogowego.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł P. K..

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

I. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

1. Naruszenie przepisu art. 98a ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U.2021.1212) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w efekcie uznanie, że istnieją przesłanki do skierowania Skarżącego na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, podczas gdy Skarżący nigdy nie prowadził pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wstanie nietrzeźwości lub po użyciu alkoholu.

2. Naruszenie przepisu art. 102 ust.1. pkt 2 lit.c ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, poprzez niewłaściwe zastosowanie i w efekcie uznanie, iż wobec nieprzedstawienia przez Skarżącego w wyznaczonym terminie zaświadczenia o ukończeniu kursu reedukacyjnego Starosta powinien wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, podczas gdy Organ I instancji nie miał podstaw prawnych aby kierować Skarżącego na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, w związku z czym Skarżący nie był w ogóle zobowiązany do uczestnictwa w kursie reedukacyjnym.

3. Naruszenie przepisu art. 103 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r., poprzez niewłaściwe zastosowanie i w efekcie uznanie, iż zachodzą przesłanki cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, podczas gdy Skarżącemu nigdy nie zostało zatrzymane uprawnienie do kierowania pojazdami, silnikowymi na terenie Rzeczypospolitej Polskiej w związku z prowadzeniem pojazdu mechanicznego. w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu..

II. Naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało wpływ na; rozstrzygnięcie sprawy. . .

1. Naruszenie przepisu art. 7, art. 8 § 2, art. 77 § 1 i art. 80 naruszenie zasady prawdy obiektywnej - brak dokładnej okoliczności sprawy i dokonanie jednostronnej i wybiórczej oceny materiału dowodowego i w efekcie nieuwzględnienie istotnej dla sprawy okoliczności, iż nigdy skarżącemu nie zostało zatrzymane uprawnienie , do kierowania pojazdami silnikowymi na terenie Rzeczypospolitej Polskiej w związku z prowadzeniem pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu oraz wadliwości postępowania przed niemieckimi organami sprawiedliwości wobec Skarżącego, pozbawienie! go prawa do obrony jego praw, a także iż zakaz prowadzenia pojazdów dla Skarżącego wydany na terenie [...] obowiązywał jedynie do dnia [...] r.

2. Naruszenie przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niedokonaniu niezbędnych ustaleń faktycznych w przedmiocie tego, czy skarżący kierował pojazdem w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu na terenie Rzeczypospolitej [...] i czy zasadne było kierowanie go na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii oraz brak Odpowiedniego uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

3. Naruszenie art. 138 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji wydanej z

naruszeniem przepisów materialno-prawnych i postępowania czego skutkiem jest oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia na błędnie ustalonym stanie faktycznym.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. znak: [...] oraz poprzedzającej jej decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. w sprawie znak/ [...] oraz orzeczenie o umorzeniu postępowania administracyjnego w całości oraz zasądzenie od organu administracyjnego na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, na podstawie art. 200 p.p.s.a.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisu art. 98 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 20.11 r. (t.j. Dz.U.202lll212) poprzez niewłaściwe zastosowanie, wskazać należy, iż podstawę rozstrzygnięcia organu I i II instancji stanowiła informacja uzyskana z systemu elektronicznego EUCARIS, że na terenie [...] wobec Skarżącego został orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów, w odpowiedzi na którą Starostwo Powiatowe w J. zwróciło się do organu zagranicznego [...] (Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego) o: wyjaśnienie okoliczności związanych z orzeczonym zakazem prowadzenia pojazdów; W dniu [...] r. do . organu prowadzącego postępowanie w sprawie wpłynęła informacja z urzędu niemieckiego, iż P. K. jest odnotowany w Centralnym Rejestrze Wykroczeń Drogowych- w [...]. Wskazano, iż dnia [...] r. został skazany przez Sąd Rejonowy w [...] w związku z prowadzeniem pojazdu w ruchu drogowym pod wpływem alkoholu na karę grzywny. Ponadto został pozbawiony prawa do prowadzenia pojazdów na terenie [...] oraz uzyskania pozwolenia do prowadzenia .pojazdów przez okres 14 miesięcy (termin zakazu, upłynął dnia [...] r.). Dnia [...] r. został skazany przez Sąd Rejonowy [...] w związku z kierowaniem pojazdem bez prawa jazdy na karę grzywny oraz nałożono na niego zakaz wydawania pozwolenia na prowadzenie pojazdów na okres 7 miesięcy. Z kolei dnia [...] r. Starosta [...] wydał decyzję, w której orzekł o skierowaniu na kurs reedukacyjny P. K.. Skarżący podkreślił, że nie prowadził pojazdu w [...] pod wpływem alkoholu. Wskazał, że nie zna języka niemieckiego. Podczas kontroli przez policję niemiecką nie był badany na obecność alkoholu we krwi żaden sposób. Nie umiał odnaleźć się w sytuacji i nie miał świadomości, że toczy się przeciwko niemu postępowanie przed Sądem Rejonowym w [...]. Wskazano, iż dnia [...] r. został skazany przez Sąd Rejonowy [...] w [...]. Wyrok został wysłany listem na adres zamieszkania Pana P. K. w [...] wyłącznie w języku niemieckim, bez tłumaczenia na język polski, więc nie zrozumiał jego treści. W związku z brakiem tłumaczenia nie miał możliwości odwołania się od wyroku w terminie.

Konsekwencją tej sytuacji był kolejny wyrok z dnia [...] r. wydany przez Sąd Rejonowy [...] w związku z kierowaniem pojazdem bez prawa jazdy przez P. K. gdzie został skazany na karę grzywny oraz nałożono na niego zakaz wydawania pozwolenia na prowadzenie pojazdów na okres 7 miesięcy.

Podkreślono, że P. K. nie zostało zatrzymane prawo jazdy przez Starostę [...], który jest jedynym organem do tego upoważnionym. Żaden Sąd na terenie [...] nie orzekł utraty uprawnień. Prawo jazdy zostało odesłane z [...], bez pisma, przewodniego na adres zamieszkania P. K. w [...]. Żaden ż wyroków,’ które zapadły w [...] nie zabrania w obecnej chwili prowadzenia pojazdów przez P. K.. W Związku z powyższym skarżący stwierdził, że Starosta [...] zastosował w stosunku do Skarżącego procedurę, która to jest stosowana wobec kierowców zatrzymanych za jazdę pod wpływem alkoholu na terytorium [...]. Orzeczony natomiast-środek karny w stosunku do skarżącego został nałożony na terytorium [...] i tam jedynie obowiązywał, a okres jego obowiązywania zakończył się w dniu [...] r. Brak było zatem podstaw do uruchomienia przez Starostę [...] procedury skierowania skarżącego na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, w związku z tym, iż skarżący nigdy nie prowadził pojazd u pod wpływem alkoholu na terytorium [...], tym samym nigdy nie był osobą

zatrzymaną za przestępstwo z art. 178a §1 k.k. oraz nigdy nie został na Skarżącego nałożony środek karny w postaci zatrzymania prawa jazdy na terytorium [...]. .

W odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisu art. 102 ust.1 pet 2 lit.c ustawy z dnia [...] r. o kierujących pojazdami, podniesiono, iż Organ nie mógł orzec w stosunku do Skarżącego zakazu prowadzenia pojazdu wobec nieprzedstawienia przez Skarżącego zaświadczenia o ukończeniu . kursu reedukacyjnego, skoro Skarżący zgodnie z powyżej wskazanymi okolicznościami nie powinien w ogóle zostać skierowany na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, gdyż Skarżący nie prowadził pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu na terytorium Rzeczypospolitej [...], co wynika z informacji zgromadzonych w ewidencji kierowców. Wydany natomiast w postępowaniu przed zagranicznymi organami sprawiedliwości zakaz prowadzenia pojazdów na terenie .[...] już nie obowiązywał.

Podobnie, w związku z powyższym wobec Skarżącego i nie. zachodziły podstawy do wydania przez Starostę Powiatowego decyzji administracyjnej o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami, ponieważ wobec skarżącego na terytorium Rzeczypospolitej [...] nie wydano, zakazu prowadzenia pojazdów a wydany na terenie [...] zakaz prowadzenia pojazdów już nip obowiązywał. Wobec czego, należało przyjąć, iż Skarżący ma prawo prowadzenia pojazdów na terenie RP.

W zakresie zarzutu naruszenia przepisu art. 7, art. 8 § 2 , art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, zwrócono uwagę, iż Organ wydając decyzję administracyjną opierał się na wybiórczym i wyłącznie, niekorzystnym dla Skarżącego materiale dowodowym, który toinie uwzględnił okoliczności, że okres terminu orzeczonego przez sąd niemiecki środka karnego wobec skarżącego zakończył swój bieg z dniem [...] r. i obowiązywał wyłącznie na terenie [...]. Tym samym wyrok sądu niemieckiego nie mógł stanowić przesłanki do skierowania skarżącego na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, jako że wobec skarżącego nie doszło do skazania go przez polski sąd karny w sprawie o prowadzenie pojazdu w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu na terenie RP. W związku z powyższym, organ nie poczynił niezbędnych ustaleń faktycznych w sprawie i nie sprawdził czy faktycznie zasadnej było kierowanie skarżącego na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii.

Organ dokonując naruszenia zasady prawdy obiektywnej dopuścił się również naruszenia przepisu art. 107 § 3 k.p.a. uchybiając zasadom odpowiedniego uzasadnienia wydanej decyzji. Organ II instancji nie odnosi się do podnoszonych przez Skarżącego okoliczności sprawy. Przyjmuje jedynie za prawdziwe ustalenia Organu I instancji, nie dokonując prawidłowego ustalenia faktycznego sprawy i odstępując od właściwego uzasadnienia. Podkreślono, co zupełnie pominął organ wydający zaskarżoną decyzję, iż skarżący został pozbawiony prawa do kierowania pojazdami mechanicznymi na terytorium [...] i zakaz ten obowiązywał wyłącznie na terenie tego państwa. Zatem organ administracji błędnie przyjął, iż skarżący tym samym jest na terytorium [...] traktowany jako osoba, która dopuściła się czynu określonego w art.. 178a § 1 k.k., co uzasadniałoby w świetle przytoczonych przepisów ustawy o kierujących pojazdami, skierowanie na badanie psychologiczne z zakresu psychologii transportu. W związku z powyższym organ II instancji dokonał również naruszenia przepisu art. art. 138 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji wydanej z naruszeniem wskazanych na wstępie przepisów materialno-prawnych i przepisów postępowania administracyjnego, czego skutkiem jest oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia na błędnie ustalonym stanie faktycznym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j. t. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.

Organy w sposób prawidłowy ustaliły stan faktyczny w sprawie. Powyższe ustalenia Sąd w całości akceptuje i przyjmuję ja za prawidłowe i stanowiące podstawę do dalszych rozważań.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 2 lit. c) ustawy z dnia 05 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie zaświadczenia o ukończeniu kursów reedukacyjnych, o których mowa w art. 99 ust. 1 pkt 4 lub 5.

Powyższy przepis określa zakres prowadzonego postępowania administracyjnego.

W rozstrzyganej sprawie jak trafnie wskazano Starosta [...] decyzją z dnia [...]. wydano decyzję kierującą Pana P. K. na kurs reedukacyjny w zakresie problematyki przeciwalkoholowej i przeciwdziałania narkomanii, wskazując termin wykonania kursu w ciągu miesiąca i przedstawienia zaświadczenia o odbytym kursie staroście w terminie 6 tygodni od dnia doręczenia decyzji o skierowaniu Od tej decyzji strona wniosła odwołanie do Kolegium, ale po terminie do jego wniesienia. Kolegium odmówiło także stronie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w związku z czym decyzja kierująca na kurs reedukacyjny stała się ostateczna. Tym samym w ramach niniejszego postepowanie brak jest podstaw i możliwości do badania zasadności skierowania skarżącego na kurs reedukacyjny. Obowiązek odbycia takiego kursu został bowiem usankcjonowany ostateczną decyzją Starosty [...]. Tym samym jako całkowicie bezzasadne należy uznać zarzuty skarżonego w zakresie w którym kwestionują one prawidłowość i zasadność skierowania go na przedmiotowy kurs i to w zakresie naruszenia przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego.

Przedmiotem niniejszego postępowania było bowiem ustalenie czy skarżący wypełnił nałożony na niego obowiązek przedstawienie w wymaganym terminie zaświadczenia o ukończeniu kursu reedukacyjnego. I w tym zakresie postepowania zostało przeprowadzone w sposób całkowicie prawidłowy. Organy nie zruszyły zasad prowadzenia postępowania określonych w art. art. 7, art. 8 § 2 , art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. a decyzje zostały sporządzone zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 k.p.a.

Jeszcze raz należy podkreślić, na co trafnie wskazywał organ, że organ, że nie odbycie w wyznaczonym w skierowaniu z dnia [...]. terminie kursu reedukacyjnego, co jest okoliczności bezsporną, w myśl art. 99 ust. 1 pkt 5 tej ustawy, stanowi podstawę do wydania przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Decyzja wydawana w trybie art. 102 ust. 1 pkt 2 lit. c) ustawy jest więc nieuchronną konsekwencją niewykonania obowiązku nałożonego przez Starostę [...] w decyzji o skierowaniu na kurs reedukacyjny. Ten fakt jest konieczną, ale zarazem wystarczającą przesłanką zatrzymania prawa jazdy. A powyższa okoliczność w niniejszej sprawie bezspornie miała miejsce.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 p.p.s.a. skargę oddalił.