Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 829/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 10
journal: Dz.U. 1983 nr 65 poz 294
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.
article: art. 84 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 13 marca 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Asesor WSA Ewa Alberciak Protokolant asystent sędziego Joanna Wegner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2008 roku sprawy ze skargi R. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 829/07

UZASADNIENIE

W dniu 20 listopada 2007 roku R.K. wniósł skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] Nr [...] znak [...] utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...] Nr [...] nie stwierdzającą u R.K. choroby zawodowej pod postacią uszkodzenia słuchu wywołanego hałasem.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny:

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. decyzją z dnia [...] Nr [...] nie stwierdził u R.K. choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu.

R.K. odwołał się od decyzji do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł..

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U z 1998 r. nr 90 poz. 575 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U Nr 65, poz. 294 ze zm.) w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów w tych sprawach (Dz.U Nr 132, poz.1115), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Na skutek skargi wniesionej przez R.K., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawomocnym wyrokiem z dnia 21 października 2004 r. sygn. akt 3 II SA/Łd 993/03 uchylił decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...]. W uzasadnieniu powołanego wyroku Sąd zarzucił organom szereg uchybień o charakterze procesowym, wskazując między innymi, że orzeczenia lekarskie - w oparciu o które organy obu instancji wydały decyzje – były zbyt lakoniczne i nie zawierały wyjaśnienia przyczyn między ubytkiem słuchu u R.K., jeżeli nie był on zawodowy, a narażeniem na hałas. Nadto, w ocenie Sądu, należało wyjaśnić przyczynę upośledzenia słuchu, która była podstawą do zwolnienia skarżącego z odbywania służby wojskowej i uzupełnić dane dotyczące narażenia na hałas zarówno z okresu nauki zawodu jak i w okresie pracy zawodowej.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. wydał decyzję z dnia [...], w której nie stwierdził u skarżącego choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego hałasem.

W odwołaniu od powyższej decyzji R.K. wniósł o ponowne, wnikliwe rozpatrzenie jego sprawy. W treści odwołania strona domagała się skierowania go do klinik laryngologicznych specjalizujących się w chorobach słuchu i kliniczne określenie przyczyn utraty słuchu.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. utrzymał w mocy decyzją organu I instancji z dnia [...]. Rozstrzygnięcie organu odwoławczego wydano na podstawie art. 12 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. z 1985 r., Nr 65, poz. 294 ze zm.) w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U, Nr 132, poz. 1115) i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że w efekcie ponownego rozpoznania sprawy, organ I instancji przeprowadził postępowanie mające na celu uzupełnienie danych dotyczących warunków pracy R.K. w hałasie, w tym także jako ucznia [...] z okresu od 1 września 1962 r. do 30 czerwca 1965 r. na podstawie zeznań świadków (byłych uczniów i pracowników) wskazanych przez zainteresowanego oraz dokonał oceny narażenia zawodowego w oparciu o dokumentacje z całego okresu zatrudnienia R.K., co zostało uwidocznione w "Karcie oceny narażeniu zawodowego".

Zgromadzone dane dotyczące narażenia na hałas, w tym wyniki pomiarów jakie były możliwe do uzyskania, zostały przedłożone Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Ł. z prośbą o ponowne badanie z uwzględnieniem uwag Sądu.

Poradnia Chorób Zawodowych WOMP po przeprowadzeniu badań w oparciu o uzyskane wyniki i analizę całej dokumentacji stwierdziła brak podstaw do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu. Organ odwoławczy podkreślił, że orzeczenie WOMP nr [...] z dnia [...] zawiera rozpoznanie schorzenia narządu słuchu wraz ze szczegółowym i obszernym uzasadnieniem dlaczego tego schorzenia nie można uznać jako następstwa wykonywania pracy w narażeniu na hałas i co przemawia za jego pozazawodową etiologią.

Cytując rozważania jednostki medycznej organ II instancji wyjaśnił, że czynnikiem eliminującym możliwość rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu jest obraz kliniczny, który nie jest charakterystyczny dla ubytku słuchu spowodowanego hałasem. Świadczy o tym m. in. podwyższenie progu słuchu zarówno dla niskich, średnich jak i wysokich częstotliwości, stwierdzona rezerwa ślimakowa (która jest wyrazem zaburzeń przewodzenia dźwięku i nie występuje w ubytkach pohałasowych), upośledzenie słuchu spowodowane hałasem nigdy nie osiąga tak znacznego stopnia, a ubytki słuchu dla częstotliwości niskich nie są tak duże jak stwierdzane u badanego. Powyższe wyniki badań zostały zweryfikowane za pomocą badań obiektywnych (audiometria impendancyjna, otoemisja akustyczna), które nie potwierdziły obecności ubytku słuchu typu odbiorczego jaki jest charakterystyczny dla następstw oddziaływania hałasu na narząd słuchu. Zatem stwierdzony u R.K. obustronny ubytek słuchu typu mieszanego znacznego stopnia, większy w uchu prawym, nie daje podstaw do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu ponieważ rodzaj tego ubytku nie jest charakterystyczny dla następstw zdrowotnych narażenia na hałas. Organ podkreślił także, że w orzeczeniu Nr [...] WOMP odniósł się również do przyczyny zwolnienia strony z odbycia służby wojskowej wskazanej w zaświadczeniu WKU z dnia 3 marca 2003 r., którą było "jednostronne upośledzenie słuchu wyłącznie w zakresie tonów wysokich pochodzące z ucha wewnętrznego, nerwu słuchowego lub ośrodków centralnych". Jednostka medyczna wskazała, że jednostronne upośledzenie słuchu nie jest charakterystyczne dla uszkodzenia słuchu spowodowanego hałasem, które zawsze jest obustronne, nie może więc być przyczynowo wiązane z narażeniem na hałas.

Ponadto jednostka orzecznicza wyjaśniła, że współczesna medycyna mimo ogromnego postępu nie zna odpowiedzi na wiele pytań dotyczących patogenezy i leczenia wielu chorób. Tak więc zdarza się, że nie można podać przyczyny choroby per se, ale można stwierdzić, czy istnieje związek przyczynowy pomiędzy zgłoszonymi przez badanego dolegliwościami, a warunkami pracy i skutkiem o charakterze choroby zawodowej.

W trybie odwoławczym od orzeczenia WOMP R.K. został raz jeszcze zbadany w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (po złożeniu wniosku o ponowne badanie oraz zmianę jednostki orzeczniczej drugiego stopnia). Wyniki przeprowadzonych badań przedstawiono w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] nr rej. [...]. Potwierdzony został brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, a umotywowanie swojego stanowiska Instytut oparł o analizę uzyskanych wyników kompleksowych badań audiologicznych, które wykazały brak merytorycznego uzasadnienia do uznania związku przyczynowego pomiędzy stwierdzonym niedosłuchem a wykonywaniem pracy w warunkach stwarzających ryzyko wystąpienia uszkodzenia słuchu. Swoje stanowisko jednostka orzecznicza podtrzymała również w piśmie z dnia 5 lutego 2007 r. stanowiącym odpowiedź na prośbę Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. o uzupełnienie orzeczenia z dnia [...].

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. po ponownej analizie całości zebranej dokumentacji w sprawie stwierdził, że w ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji zgodnie z poleceniem Sądu uzupełnił dochodzenie epidemiologiczne. R.K. był łącznie poddany czterem badaniom specjalistycznym w uprawnionych do orzekania o chorobach zawodowych jednostkach organizacyjnych służby zdrowia i wydane przez nie orzeczenia zawierają stwierdzenia zgodne w treści o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej - zawodowego uszkodzenia słuchu, bowiem ubytek słuchu u pacjenta nie jest typowy dla przewlekłego urazu akustycznego i nie upoważnia do przyjęcia zawodowej etiologii choroby. Skoro więc typ mieszany ubytku słuchu rozpoznany u strony nie jest uszkodzeniem słuchu spowodowanym działaniem hałasu, czyli chorobą narządu słuchu wymienioną pod poz. 15 wykazu chorób zawodowych, to nie zachodzi domniemanie istnienia związku przyczynowego pomiędzy stwierdzonym u niego ubytkiem słuchu a wykonywaniem pracy zawodowej w narażeniu na hałas. Tylko wówczas bowiem mogłoby takie domniemanie powstać, gdyby u R.K. rozpoznano obustronne odbiorcze uszkodzenie słuchu typu ślimakowego (o lokalizacji ślimakowej), które jest charakterystyczne dla uszkodzeń słuchu spowodowanych działaniem hałasu.

Odnosząc się do żądania strony o przeprowadzenie dodatkowych badań w "Klinikach Laryngologicznych specjalizujących się w chorobach słuchu i ich powstawania" – organ odwoławczy wyjaśnił, że upoważnionymi do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub braku podstaw do jej rozpoznania są jedynie lekarze posiadający wymagania kwalifikacyjne (określone w przepisach w sprawie specjalizacji lekarskich niezbędnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych) i zatrudnieni w jednej z właściwych jednostek orzeczniczych. Jednostką organizacyjną właściwą do rozpoznawania chorób zawodowych I stopnia jest Poradnia Chorób Zawodowych WOMP, a w trybie odwoławczym Instytut Medycyny Pracy (jednostka naukowo - badawcza w dziedzinie medycyny pracy). Brak było zatem podstaw do uwzględnienia żądań skarżącego.

Ponadto organ odwoławczy, wskazując, że podstawę do rozpatrzenia niniejszej sprawy stanowiło rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, wyjaśnił, że zgodnie z § 1 ust. 1 w/w rozporządzenia za choroby zawodowe uważa się choroby określone w załączniku do tego rozporządzenia, jeżeli spowodowane zostały działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Przy ocenie działania czynników szkodliwych dla zdrowia uwzględnia się m. in. rodzaj, stopień i czas narażenia zawodowego, sposób wykonywania pracy. W tym celu przeprowadza się postępowanie wyjaśniające oraz analizuje wszelką posiadaną dokumentację. Rozpatrzono cały okres zatrudnienia i czynności wykonywane na stanowiskach pracy R.K. w narażeniu na hałas przy uwzględnieniu natężeń tego hałasu w poszczególnych miejscach zatrudnienia. Zaskarżoną decyzję Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. wydał w oparciu o orzeczenia lekarskie uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych placówek medycznych oraz informacje o narażeniu zawodowym ujęte w dochodzeniu epidemiologicznym, jak również w karcie oceny narażenia zawodowego. Została udokumentowana (łącznie) prawie 40-letnia praca skarżacego z okresowym narażeniem na hałas ponadnormatywny, ale był to tylko pierwszy z niezbędnych warunków do stwierdzenia choroby zawodowej. Nie został spełniony drugi podstawowy warunek do rozpoznania choroby zawodowej, a mianowicie, zaistniałe dolegliwości nie wykazały klinicznego obrazu zmian chorobowych, jakie charakteryzują uszkodzenie słuchu spowodowane hałasem w środowisku pracy i wskazane zostało, że ich etiologia jest pozazawodowa. Zatem nie wypełniony został wymóg zawarty w § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Organ odwoławczy podkreślił nadto, że samo narażenie na czynnik mogący spowodować chorobę zawodową nie jest jednoznaczne z powstaniem choroby zawodowej, lecz tylko jednym z elementów mogących wpłynąć na zaistnienie zawodowego schorzenia. W ocenie organu, na podkreślenie także zasługuje okoliczność, że inspektor sanitarny nie może stwierdzić choroby zawodowej, jeżeli upoważnione jednostki orzecznicze nie rozpoznały choroby zawodowej i wskazują na pozazawodowe przyczyny stwierdzonego schorzenia oraz w sposób jednoznaczny wykluczają jego zawodową etiologię.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. R.K., kwestionując ustalenia i wnioski przeprowadzonego postępowania, ponownie wniósł o przeprowadzenie badań w specjalistycznych klinikach laryngologicznych. Skarżący podkreślił swoją trudną sytuację zdrowotną i oświadczył, że pozytywne orzeczenie stwierdzające chorobę zawodową mogłoby w konsekwencji wspomóc go finansowo w walce o poprawę stanu zdrowia.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1. uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja jak również decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa w stopniu skutkującym ich uchyleniem.

W rozpoznawanej sprawie podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 roku w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132 poz.1115). Zgodnie z treścią w/w § 10 rozporządzenia z dnia 30 lipca 2002 roku postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem wejścia rozporządzenia w życie jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów.

Stosownie do treści art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 25 lutego 1998 r., III RN 130/97 (OSNP 1999/1/2), wypowiadając się w kwestii związania sądu administracyjnego tą oceną na gruncie art. 30 ustawy o NSA wyjaśnił, że oznacza to, że "(...) ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on zawsze związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy". Ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu administracyjnego utraci moc wiążącą w wypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny (por. wyr. NSA z dnia 22 września 1999 r., I SA 2019/98 ). Podobny skutek (tj. ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny), może spowodować zmiana (po wydaniu orzeczenia sądowego) istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia (tj. zawierającego ocenę prawną) w przewidzianym do tego trybie. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w niniejszej sprawie, a organ związany był zaleceniami Sądu. Pierwszorzędne znaczenie ma zatem ocena wykonania przez organy administracji zaleceń Sądu zawartych w wytycznych wskazanych w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 października 2004 roku w sprawie sygn. akt 3 II SA/Łd 993/03.

W wskazanym wyżej wyroku Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. wydana została bez dokładnego zbadania warunków, w jakich uczył się R.K. w szkole przyzakładowej dla pracujących i pracował w Zakładach A. w Ł.. W aktach sprawy brak było dokumentacji pochodzącej z tego okresu. Załączone do akt administracyjnych wyniki pomiarów poziomu hałasu, wykonanych w Zakładów A., dotyczyły okresu, gdy skarżący nie był w tych zakładach już zatrudniony. Sąd wskazał także, że organ odwoławczy zobowiązany był zgromadzić materiał dowodowy, określający warunki panujące w w/w zakładach. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy wydał orzeczenie w oparciu o ustalenia, dotyczące pracy zawodowej po roku 1973, choć skarżący naukę zawodu i pracę rozpoczął w roku 1962.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji wystąpił do Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej w Ł. z wnioskiem o udostępnienie danych dotyczących narażenia na hałas skarżącego zatrudnionego w Zakładach A. w Ł. w latach 1962 – 1973 jako ucznia [...], a następnie starszego referenta oraz nastawiacza maszyn i urządzeń (pismo z dnia 16 marca 2005 roku, k. 22 akt administracyjnych). W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 10 maja 2005 roku Powiatowa Stacja Sanitarno – Epidemiologiczna w Ł. poinformowała o braku w archiwum pomiarów natężenie hałasu przeprowadzanych na wskazanych wyżej stanowiskach pracy. Mając powyższe na uwadze organ I instancji wystąpił do skarżącego o wskazanie świadków na okoliczność warunków nauki i pracy w Zakładach A. Powyższe również było konsekwencją zaleceń Sądu. W toku postępowania odebrano zeznania dwóch świadków – S. K. i S. C. Zeznań nie złożył J. J. – jeden ze świadków wskazanych przez skarżącego. W ten sposób uzupełniony materiał przesłany został do Przychodzi Konsultacyjno – Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy – Poradni Chorób Zawodowych celem ponownej oceny stanu zdrowia skarżącego. W świetle przytoczonych okoliczności uznać zatem należy, że organy uzupełniły we wskazanym zakresie uchybienia postępowania, które były przedmiotem zarzutów Sądu.

Kolejnym zarzutem wobec organów, który stanowił podstawę uchylenia wcześniej wydanych, negatywnych decyzji w sprawie choroby zawodowej, był zarzut lakoniczności orzeczeń lekarskich, które wyłączając związek przyczynowy między ubytkiem słuchu a narażeniem na hałas, nie ustalały przyczyny stwierdzonego ubytku.

Godzi się w tym miejscu podnieść, że w orzecznictwie NSA i obecnie WSA wielokrotnie podkreślano, że choroba zawodowa to pojęcie prawne, a nie medyczne. Kwalifikacji prawnej schorzenia dokonuje inspektor sanitarny uwzględniając faktyczne zagrożenie występujące w miejscu pracy narażające na dane schorzenie. Rolą lekarza jest natomiast stwierdzenie stanu chorobowego i jego przyczyn. W utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto stanowisko, że orzeczenia jednostek organizacyjnych służby zdrowia w sprawie choroby zawodowej nie są wyłącznie elementarną diagnozą określającą występowanie konkretnej choroby lub jej brak, lecz stanowią szczegółową opinię, która powinna odpowiadać wymaganiom stawianym przepisem art. 84 § 1 k.p.a. W braku szczegółowego uzasadnienia stanowiska co do rozpoznania choroby zawodowej lub niezakwalifikowania schorzenia jako choroba zawodowa organ inspekcji sanitarnej ma obowiązek zażądania od wspomnianych zakładów służby zdrowia, z powołaniem się na uregulowania zawarte w § 7 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.), uzupełnienia opinii o uzasadnienie, które stanowi element niezbędny do wydania prawidłowej decyzji administracyjnej w sprawie stwierdzenia (odmowy stwierdzenia) choroby zawodowej. Ponowne orzeczenia jednostek medycznych miały usunąć właśnie tego rodzaju wątpliwości. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, zarówno ponownie wydane orzeczenie Poradni Chorób Zawodowych przy Przychodzi Konsultacyjno – Diagnostycznej Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z dnia [...] Nr [...] jak również orzeczenie z dnia [...] wydane przez jednostkę II stopnia – Przychodnię Chorób Zawodowych przy Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. i uzupełnione pismem z dnia 5 lutego 2007 roku, spełniają wymagania, o których mowa wyżej. W szczególności orzeczenie jednostki medycznej I stopnia w sposób pełny, jasny i logiczny wyjaśnia przyczyny niemożności zakwalifikowania schorzenia skarżącego jako choroby zawodowej. Wprawdzie orzeczenie nie wyjaśnia przyczyny stwierdzonego u skarżącego ubytku słuchu, jednakże zawiera szczegółowe uzasadnienie braku możliwości poczynienia takich ustaleń przy jednoczesnym wskazaniu przyczyn, dla których nie można uznać ubytku słuchu skarżącego za związane z wykonywaną pracą zawodową. Jednocześnie odniesiono się do przyczyn zwolnienia R.K. ze służby wojskowej, podanych w zaświadczeniu Wojskowej Komendy Uzupełnień w T. z dnia 3 marca 2003r. i dokonano oceny tego dokumentu w kontekście przesłanek wynikających z cyt. rozporządzenia dotyczących podstaw stwierdzenia choroby zawodowej. Tym samym również w tej części zalecenia Sądu zostały wykonane.

Rozpoznanie odwoławczej jednostki orzeczniczej, którą na wyraźne żądanie skarżącego był Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. stwierdzone w oparciu o przeprowadzoną, wskazaną w tym orzeczeniu specjalistyczną diagnostykę audiologiczną w pełni potwierdziło prawidłowość diagnozy lekarskiej I instancji.

Reasumując, zgodnie z § 10 ust. 1 cytowanego rozporządzenia inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzję o braku podstaw do jej stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego oraz wyników dochodzenia epidemiologicznego. W tej sytuacji skoro specjalistyczne jednostki służby zdrowia właściwe w sprawach rozpoznawania chorób zawodowych orzekły o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wymienionej w Wykazie, stąd nie było możliwe jej stwierdzenie, gdyż rozpoznawanie chorób zawodowych stanowi zagadnienie medyczne i organy inspekcji sanitarnej są związane negatywnym orzeczeniem lekarskim. Powyższy pogląd był wielokrotnie wyrażany w orzecznictwie NSA (por. wyrok NSA z dnia 9 czerwca 1998r. sygn. akt I SA 297/98 LEX 45837, wyrok NSA z dnia 24 maja 2001 r. sygn. akt I SA 1801/00 LEX 77663, wyrok NSA z dnia 9 lipca 1998r. sygn. akt II SA 634/98 Pr. Pracy 1998/12/38).

Przepisy obowiązującego w dacie orzekania rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych pozwalały na stwierdzenie choroby zawodowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych będącym załącznikiem tego rozporządzenia w przypadku, gdy zostanie wykazany związek przyczynowy pomiędzy powstałym schorzeniem wymienionym w Wykazie chorób zawodowych, a warunkami pracy osoby ubiegającej się o stwierdzenie u niej choroby zawodowej. Nie sam fakt pracy w warunkach szkodliwych stanowi podstawę stwierdzenia choroby zawodowej, lecz wykazanie, że występujące schorzenie zostało wywołane pracą w warunkach szkodliwych. Stwierdzenie utraty słuchu (co ma miejsce u skarżącego) nie oznacza więc automatycznego stwierdzenia choroby zawodowej. W przypadku choroby zawodowej wymienionej w pkt 15 Wykazu chorób zawodowych nie chodzi bowiem o każde uszkodzenie słuchu, ale tylko takie, które zostało wywołane działaniem hałasu. W przedmiotowej sprawie medyczne jednostki orzecznicze stwierdziły jednoznacznie, że schorzenie skarżącego nie zostało wywołane czynnikami zawodowymi (hałasem), a charakter tego schorzenia nie jest charakterystyczny dla klinicznego obrazu głuchot spowodowanych hałasem w środowisku pracy. Swoje opinie jednostki orzecznicze wyczerpująco uzasadniły i poparły wynikami przeprowadzonych badań i testów specjalistycznych. W tej sytuacji nawet stwierdzenie przez organy sanitarne pracy w warunkach szkodliwych (co potwierdziło dochodzenie epidemiologiczne) nie upoważniało do podjęcia decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej w przypadku negatywnego orzeczenia lekarskiego, którym organy sanitarne są związane w danej sprawie i nie mają prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia.

W kontekście powyższych ustaleń za nieuzasadniony należy uznać zarzut skarżącego wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa i pominięciem wytycznych zawartych w wyroku WSA. Sąd nie neguje udokumentowanego naukowo zgubnego wpływu hałasu na ludzki organizm, co jednak nie zmienia oceny, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy występujący bezspornie w środowisku pracy skarżącego hałas nie był przyczyną choroby zawodowej u skarżącego.

Sąd podziela również stanowisko organów w kwestii braku podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o ponowne przeprowadzenie badań słuchu w innych klinikach specjalistycznych. Zgodnie bowiem z § 7 ust. 1 w/w rozprządzenia "Jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznawania chorób zawodowych są poradnie chorób zawodowych, kliniki chorób zawodowych, oddziały chorób zawodowych wchodzące w skład odpowiednich zakładów społecznej służby zdrowia, akademii medycznych lub instytutów naukowo-badawczych, a w odniesieniu do pracowników kolejowych - oddziały i poradnie medycyny pracy kolejowej służby zdrowia". Tylko orzeczenia wydane przez wyżej wskazane jednostki orzecznicze są wiążące dla organów sanitarnych w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej (§ 10 ust. 1 w/w rozporządzenia).

Sąd doszedł do przekonania, iż organy administracyjne, mając na uwadze wskazówki zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 października 2004 roku podjęły wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i zgromadzenia całości materiału dowodowego. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w oparciu o całokształt materiału dowodowego zebranego w sprawie. W uzasadnieniu tych decyzji organy sanitarne w sposób wyczerpujący przedstawiły motywy, przesłanki oraz okoliczności faktyczne i prawne, którymi kierowały się rozpoznając sprawę. Organy w sposób szczegółowy odniosły się do podnoszonych przez stronę zarzutów i składanych wniosków, przy czym większość z nich wynikała z polemiki skarżącego z orzeczeniami lekarskimi. Sąd podziela ocenę organu, że w świetle zebranego materiału dowodowego oraz stanu faktycznego i prawnego sprawy brak było podstaw do wydania orzeczenia o uznaniu schorzenia skarżącego za chorobę zawodową.

Mając powyższe na uwadze, stosownie do treści art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł o oddaleniu skargi.

TG.