Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1006/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.103a ust.1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art.102 § 2
journal: Dz.U. 2002 nr 110 poz 968
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: § 3 pkt 1 lit.c i § 4
journal: Dz.U. 2002 nr 50 poz 449
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postepownaiu egzekucyjnym  w administracji

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Monika Nowicka, Sędzia NSA Anna Lech, Sędzia del. WSA Jacek Fronczyk (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 lutego 2010 r. sygn. akt III SA/Kr 813/09 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w T. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania należności z tytułu holowania i dozoru samochodów oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 25 lutego 2010 r. o sygn. akt III SA/Kr 813/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględnił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania należności z tytułu holowania i dozoru samochodów, uchylając zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji w częściach dotyczących odmowy przyznania należności oraz zasądzając od Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie na rzecz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. kwotę 357 zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w T., działając na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), § 3 pkt 1 lit. "b" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449), postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. przyznał [...] Sp. z o.o. w T. kwotę [...] zł z tytułu wykonywania dozoru niżej wymienionych samochodów i odmówił przyznania kwoty [...] zł z tytułu holowania i wykonywania dozoru nw. samochodów:

1) [...] o nr rej. [...],

2) [...] o nr rej. [...],

3) [...] o nr rej. [...],

4) [...] o nr rej. [...],

5) [...] p o nr rej. [...],

6) [...] o nr rej. [...],

7) [...] o nr rej. [...],

8) [...] o nr rej. [...],

9) [...] o nr rej. [...],

10) [...] o nr rej. [...],

11) [...] o nr rej. [...].

W motywach postanowienia organ zaznaczył, że dokonał analizy przepisów regulujących koszty przechowywania pojazdów usuniętych z drogi i umieszczonych na parkingu strzeżonym, a które nieodebrane przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia ich usunięcia, przechodzą na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Pojazd usunięty z drogi i nieodebrany w określonym terminie staje się własnością Skarbu Państwa z mocy prawa, a decyzja właściwego urzędu skarbowego o stwierdzeniu nabycia z tą chwilą własności pojazdu nie ma charakteru konstytutywnego, lecz wyłącznie deklaratoryjny, skoro potwierdza tylko to, co nastąpiło z mocy prawa. Zatem początkowym terminem ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru za pojazd winna być data, w której upłynął sześciomiesięczny termin, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.). Od tej bowiem chwili Skarb Państwa staje się właścicielem pojazdu i wchodzi w prawa i obowiązki dotychczasowego właściciela. Toteż Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w T. uznał, że Spółce należało przyznać jedynie zwrot kosztów przechowywania pojazdów za okres od dnia przejścia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa do daty wniosku właściwej jednostki Policji o przekazaniu pojazdu na własność Skarbu Państwa.

Na powyższe postanowienie [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. złożyła zażalenie, wnosząc o jego uchylenie w części dotyczącej odmowy przyznania jej kwoty [...] zł z tytułu zwrotu kosztów holowania i dozoru pojazdów wymienionych w tym postanowieniu. Spółka podniosła, że odmowa przyznania jej kosztów holowania i parkowania pojazdów za okres przed przejściem ich własności na rzecz Skarbu Państwa w istocie pozbawia ją możliwości uzyskania należnych pieniędzy, doprowadzając do strat po jej stronie.

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Krakowie utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy podniósł, że z art. 130a ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym wynika, iż koszty usunięcia pojazdu i jego parkowania obciążają właściciela. Zgodnie z art. 130a ust. 10 tej ustawy, Skarb Państwa staje się z mocy ustawy właścicielem pojazdu po upływie 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu, jeżeli w tym terminie pojazd nie został odebrany przez osobę upoważnioną. Z treści przywołanego przepisu jednoznacznie wynika, że upływ 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu skutkuje przejściem własności nieodebranego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa z mocy samego prawa. Skarb Państwa nie może ponosić kosztów holowania i parkowania pojazdu za okres, gdy nie był właścicielem pojazdu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [...] Sp. z o.o. z siedzibą w T. jej przedmiotem uczyniła część powyższego postanowienia, dotyczącą odmowy przyznania kwoty [...] zł z tytułu holowania oraz wykonywania dozoru samochodów. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 102 § 2 ww. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz § 3 ust. 2, § 4 ust. 1 pkt 3 w związku z § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – przez ich niezastosowanie do ustalonego stanu faktycznego sprawy, co miało wpływ na jej wynik.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Krakowie wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał skargę za uzasadnioną. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie nie ma zastosowania art. 102 § 2 ww. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sąd podzielił stanowisko organów, że koszty dozoru pojazdów obciążają Skarb Państwa dopiero od dnia ich przejęcia na własność i orzeka się o nich w ramach postępowania likwidacyjnego i na podstawie przepisów regulujących to postępowanie. Koszty powstałe przed tym dniem związane z usunięciem pojazdu z drogi i jego przechowaniem na parkingu strzeżonym, wbrew zarzutom skargi, nie stanowią kosztów postępowania likwidacyjnego i nie mają do nich zastosowania przepisy dotyczące postępowania egzekucyjnego w administracji.

Zdaniem WSA w Krakowie, koszty objęte żądaniem skarżącej stanowią koszty postępowania administracyjnego, związanego z przejęciem pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, o których należy rozstrzygać w trybie art. 264 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Przepis ten stanowi, że jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Według Sądu, nie ma uzasadnionych powodów, aby kwestionować, że koszty związane z usunięciem pojazdu z drogi i jego przechowaniem do czasu przejścia na własność Skarbu Państwa stanowią koszty postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją o przejęciu takiego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Jest to bowiem postępowanie poprzedzające postępowanie egzekucyjne i z tych powodów nie mogą mieć zastosowania przepisy o zwrocie kosztów dozorcy przechowującemu pojazd na podstawie przepisów regulujących postępowanie egzekucyjne.

Sąd zaznaczył, że zgodnie z art. 262 § 1 pkt 1 kpa, stronę obciążają te koszty postępowania, które wynikły z jej winy. W rozpatrywanej sprawie nie ma żadnych wątpliwości, że koszty usunięcia pojazdu z drogi z uwagi na bezpieczeństwo ruchu drogowego, a następnie jego przechowywanie na parkingu strzeżonym są kosztami wynikłymi z winy właściciela pojazdu, który jest stroną postępowania i adresatem decyzji o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Wynika to wprost z art.130a ust. 1 i 5c ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym.

Dlatego też, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, stosując art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił zarówno zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie organu I instancji.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Dyrektor Izby Skarbowej w Krakowie, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według obowiązujących norm.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1) naruszenie prawa materialnego, a to art. 262 § 1 pkt 1 w związku z art. 264 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez ich błędne zastosowanie do ustalonego w sprawie stanu faktycznego i przyjęcie, że organ orzekający w sprawie winien swoje rozstrzygnięcie oprzeć na tej właśnie podstawie prawnej oraz art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez przyjęcie, że nie może on stanowić podstawy rozstrzygania w niniejszej sprawie;

2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 262 § 1 pkt 1 kpa, poprzez uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji w sytuacji, gdy nie doszło do naruszenia prawa materialnego;

3) naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 262 § 1 pkt 1 kpa i art. 264 § 1 kpa, poprzez wskazanie, że przy ponownym rozstrzygnięciu wniosku skarżącej organ administracji powinien zastosować wskazane przepisy, w sytuacji, gdy nie mogą one stanowić podstawy rozstrzygnięcia, co w konsekwencji zobliguje organy do wydania postanowień naruszających przepisy prawa.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie zgodzono się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że rozstrzygnięcie sprawy powinno nastąpić w oparciu o art. 264 § 1 kpa w związku z art. 262 § 1 pkt 1 kpa. Podkreślono, że [...] Sp. z o.o. w T. nie było stroną postępowania w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Podniesiono także, iż załatwienie wniosku Spółki w trybie wskazanym przez Sąd oznaczać będzie zamknięcie Spółce drogi do zakwestionowania tego rozstrzygnięcia w drodze zażalenia. Zgodnie bowiem z przepisem art. 264 § 2 kpa, na postanowienie w sprawie kosztów postępowania zażalenie może wnieść jedynie osoba obowiązana do ich poniesienia.

Zdaniem autora skargi kasacyjnej, przyjęcie przez Sąd I instancji, że koszty dotyczące usunięcia z drogi pojazdu i jego przechowania do czasu przejścia na rzecz Skarbu Państwa powinny być ustalone w trybie art. 264 § 1 kpa, nie dawało samo w sobie podstawy do uchylenia zaskarżonych postanowień. Postanowienia te bowiem nie zamykają drogi do wydania postanowień w trybie art. 264 § 1 kpa, jeżeli by przyjąć, że stanowisko Sądu jest w tej kwestii zasadne.

Zaznaczono także, iż koszty usunięcia z drogi pojazdu oraz jego przechowywania dotyczą okresu, kiedy nie upłynął jeszcze 6-cio miesięczny termin, wskazany w art. 130a ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, a postępowanie prowadzone przez organ I instancji mogło być i było wszczęte dopiero po upływie tego terminu. Sąd nie wyjaśnił przy tym, na jakiej podstawie koszty powstałe przed wszczęciem postępowania należy zaliczyć do kosztów tegoż postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych.

Skarga kasacyjna analizowana pod tym kątem nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, co sprawia, że nie zasługuje na uwzględnienie. Jakkolwiek nie można podzielić argumentacji zawartej w motywach zaskarżonego wyroku, to jednak rozstrzygnięcie Sądu I instancji – mimo błędnego uzasadnienia – odpowiada prawu.

Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 29 listopada 2010 r. o sygn. akt I OPS 1/10 (publ. ONSAiWSA 2011/1/3, LEX nr 621105) przyjął, że jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.: Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) w związku z § 3 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449).

W uchwale tej wskazano, że celem regulacji zawartej w art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym jest ochrona dobra o istotnym publicznie znaczeniu, to jest bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz życia i zdrowia jego uczestników. Sąd podkreślił, że w dotychczasowym orzecznictwie dominował pogląd, iż początkowym terminem ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów związanych ze sprawowaniem dozoru za pojazd powinna być data, w której upłynął 6-miesięczny termin, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z tym przepisem, pojazd usunięty w trybie określonym w art. 130a ust. 1 lub 2 ustawy i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się; pojazd taki przechodził na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 maja 2009 r. o sygn. akt SK 54/08, OTK-A 2009/5/69 oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. o sygn. akt P 4/06, OTK-A 2008/5/76).

Naczelny Sąd Administracyjny, uzasadniając wskazaną wyżej uchwałę, stwierdził, że dla przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór w oparciu o przepis art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji konieczne jest powołanie się na przepisy wydanego na podstawie art. 174 tej ustawy rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazano, że wzajemne relacje § 3 i § 4 rozporządzenia są takie, iż § 3 określa rodzaje ruchomości, do których stosuje się przepisy działu II rozdziału 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a § 4 wskazuje, do jakich organów administracji i w przypadku, jakich ruchomości stosuje się przepisy tej ustawy dotyczące organów orzekających. Jednak katalog ruchomości wymienionych w § 4, do których przepisy rozporządzenia mogą być stosowane, musi być zgodny z katalogiem ruchomości wskazanych w § 3. Nie da się zatem zastosować w sprawie § 12 rozporządzenia, bo dotyczy on ruchomości niestanowiących własności Skarbu Państwa, wymienionych w § 3 ust. 2 rozporządzenia.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że pojazd usunięty z drogi nie jest ruchomością niestanowiącą własności Skarbu Państwa, w rozumieniu § 3 ust. 2 rozporządzenia, zatem przepisu tego w związku z § 4 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia w omawianej sprawie nie można zastosować. Podzielił natomiast stanowisko Sądu Najwyższego, że stosunek prawny, którego przedmiotem jest parkowanie usuniętego z drogi pojazdu jest – także w okresie poprzedzającym przejście pojazdu z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa – typowym stosunkiem administracyjnym, powstałym na skutek władczych działań organów administracyjnych. Zdaniem Sądu, nie ma bowiem żadnych racjonalnych przesłanek, aby w okresie poprzedzającym przejście pojazdu na rzecz Skarbu Państwa stosunek prawny powstały wskutek umieszczenia pojazdu w trybie administracyjnym na wyznaczonym przez starostę parkingu różnie kwalifikować, w zależności od tego, czy właściciel odbierze pojazd, czy też go nie odbierze w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia z drogi.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że istota regulacji dotyczącej usuwania pojazdów z drogi i dalszego postępowania z tymi pojazdami wynika z tego, że jest to wykonywanie zadania publicznego o charakterze administracyjnoprawnym, które jest realizowane przez organy administracji publicznej, ale w części także przy pomocy (z udziałem) podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Skoro zatem jest to zadanie wykonywane przez jednostki wyznaczone przez organy administracji publicznej, to również te jednostki wykonują zadanie z zakresu administracji publicznej, a wobec tego łączy te jednostki także z organami administracji publicznej stosunek prawny o charakterze administracyjnym oparty na założeniu, że otrzymają one wynagrodzenie i zwrot kosztów za wykonywanie nałożonych na nie obowiązków.

Skoro na podstawie § 3 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przepisy działu II rozdziału 6 ustawy dotyczące przechowywania, oszacowania i sprzedaży ruchomości stosuje się do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej, to właśnie ten przepis jest podstawą zastosowania art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w sytuacji, o której mowa w art. 130a ust. 1 i 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Wobec tego, w przedmiotowej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jeżeli właściciel nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi, na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z § 3 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wskazano przy tym, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r. w sprawie o sygn. akt P 4/06 uznał, że nieodebranie pojazdu przez 6 miesięcy oraz nieopłacenie kosztów jego usunięcia i parkowania są niewystarczające do przyjęcia domniemania, że pojazd został porzucony z zamiarem wyzbycia się własności. Przepis art. 130a ust. 10 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, utracił moc obowiązującą tylko w zakresie, w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu. Nie oznacza to jednak – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie podejmującym omawianą uchwałę – że usunięty z drogi pojazd nie może przejść na rzecz Skarbu Państwa jako rzecz niczyja objęta w posiadanie. Należy tylko wyjaśnić, czy nieodebranie pojazdu przez okres 6 miesięcy oznacza zamiar jego wyzbycia się. W ocenie Sądu, jeżeli właściciel pojazdu, pomimo wiedzy, gdzie pojazd się znajduje, nie odbiera go z parkingu przez okres 6 miesięcy, a następnie uprzedzony o możliwości utraty prawa własności zgadza się na to lub nie zajmuje stanowiska, można zasadnie uznać, że pojazd ten porzucił z zamiarem wyzbycia się własności.

Nabycie tego prawa przez Skarb Państwa byłoby wówczas możliwe w oparciu o przepis art. 181 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), wskutek objęcia w posiadanie samoistne rzeczy niczyjej. Wtedy organ orzekający na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, po ustaleniu, że pojazd stał się własnością Skarbu Państwa na podstawie objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej może przyznać, na żądanie nadzorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu usuniętego z drogi w trybie art. 130a ust. 1 i 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, przy czym określając wynagrodzenie, o którym mowa w art. 102 § 2, należy uwzględniać zakres obowiązków dozorcy i okoliczności towarzyszące przechowaniu, warunki sprawowania pieczy nad zajętą ruchomością oraz wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania w sposób zapewniający jego właściwości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 1999 r. o sygn. akt I SA/Wr 2390/97, oraz R. Hauser, Komentarz do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 17 czerwca 1975 r., CR 79/75, Postępowanie administracji w świetle orzecznictwa, t. V, Warszawa 1980, s. 150 i n.; W. Grześkiewicz, Egzekucja administracyjna – teoria i praktyka, ABC 2006).

W konkluzji przedmiotowej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył, że nie można uznać za prawidłową sytuacji, w której wyznaczony przez starostę podmiot prowadzący parking lub podmiot usuwający pojazd z drogi zostanie pozbawiony należności za dozór pojazdu przez okres 6 miesięcy, tylko z tego względu, że pojazd nie został odebrany przez właściciela. Stwierdzono także, iż zasadnie zaznacza się w doktrynie, że wskazane w art. 130a ustawy – Prawo o ruchu drogowym czynności wiążą się bezpośrednio z zapewnieniem porządku i bezpieczeństwa w ruchu drogowym, ponieważ zadanie to ma charakter publicznoprawny, należy bowiem do zadań państwa i to jego organy decydują o podjęciu właściwych działań. Wobec tego, Skarb Państwa powinien ponosić finansowe następstwa tych działań.

Przenosząc wywody wskazanej wyżej uchwały składu siedmiu sędziów na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku niezasadnie uznał, że nie miał w niej zastosowania art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jednakże, jak już wspomniano na wstępie, błędne uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie wpływa na trafność zawartego w nim rozstrzygnięcia. To zaś oznacza, że prawidłowe uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowień organów obu instancji prowadzi do ponownego rozpatrzenia sprawy przez te organy z uwzględnieniem stanowiska wyrażonego w niniejszym wyroku.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając w oparciu o art. 184 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.