Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2586/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 49 ust. 5a i ust. 5b
journal: Dz.U. 1997 nr 123 poz 776
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz (spr.), Protokolant st. specjalista - Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2013r. sprawy ze skargi D. w W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] października 2012r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległych wpłat z tytułu obowiązkowych wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób niepełnosprawnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: Prezes Zarządu PFRON) decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. odmówił D. w W. (dalej: "skarżący") umorzenia zaległych wpłat w kwocie 53.129,00 zł oraz odsetek za zwłokę w kwocie 25. 094,00 zł za okres 12.2006r., od 01.2007r. – 12.2007r. i 01.2008r. z tytułu obowiązkowych wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych("PFRON") oraz umorzył postępowanie w sprawie umorzenia należnych wpłat za okres od 12.2005r – 11.2006r. na PFRON, jako bezprzedmiotowe. Decyzja ta została wydana w wykonaniu decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2012r., ([...] uchylającej decyzję Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] grudnia 2011r. ([...]) w całości i przekazującej sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W ww. decyzji Minister Pracy i Polityki Społecznej wskazał na konieczność umorzenia postępowania w części jako bezprzedmiotowego wobec przedawnienia się zobowiązań oraz zobowiązał organ pierwszej instancji do merytorycznego rozpatrzenia wniosku w części dotyczącej istniejących zaległości.

Od powyższej decyzji Prezesa Zarządu PFRON skarżący złożył odwołanie, wnosząc o umorzenie w całości zaległości wraz z odsetkami, twierdząc, że nie posiada majątku z którego można prowadzić egzekucję. Ponadto wskazał, że pozbawienie szpitala środków finansowych jest równoznaczne ze sprowadzeniem zagrożenia życia pacjentów, natomiast pozbawienie sprzętu jest równoznaczne z zaprzestaniem ratowania życia pacjentów pozostających pod opieką szpitala.

Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z [...] października 2012 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu przytoczył treść art. 49 ust. 5a i 5b ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm., dalej: "ustawa o rehabilitacji").

Zdaniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że nie zachodzi żadna z przesłanek , o których mowa w art. 49 ust. 5a i ust. 5b ustawy o rehabilitacji, w tym wskazywany przez stronę brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Strona w piśmie z dnia 24 lutego 2012r. oświadczyła, że dysponuje majątkiem ruchomym, który jest wykorzystywany do udzielania świadczeń zdrowotnych, co poświadcza załączone do tego pisma zestawienie sprzętu. Ponadto piśmie z dnia 7 marca 2012r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zastosował środek egzekucyjny w postaci pobrania należności przez poborcę skarbowego. Wreszcie z załączonych przez skarżącego kopii miesięcznych informacji o działalności D. w W. wynika, że strona posiada aktywa trwałe, o wartości odpowiednio: na koniec 2011r – 3 753 830 zł, na koniec marca 2012r. – 3 492 756 zł, oraz na koniec maja 2012r – 3 330 396 zł z tych dokumentów wynika również, że wartość aktywów obrotowych kształtuje się na następującym poziomie: na koniec 2011r. – 2 984 812 zł, na koniec marca 2012r. – 6 662 910 zł, oraz na koniec maja 2012r – 5 399 799 zł.

Niezależnie od powyższego organ odwoławczy zauważył, że stosownie do treści art. 49 ust. 5c pkt 2 ustawy o rehabilitacji Prezes Zarządu PFRON może na wniosek pracodawcy, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem pracodawcy lub interesem publicznym rozłożyć na raty powstałe z tytułu wpłat na PFRON zaległości, uwzględniając możliwości płatnicze pracodawcy oraz stan finansów Funduszu. Biorąc pod uwagę przedstawione przez stronę dokumenty, z których wynika, że znajduje się ona w trudnej sytuacji finansowej, powinna rozważyć możliwość wystąpienia do Prezesa PFRON z wnioskiem o rozłożenie na raty powstałej zaległości, co umożliwiłoby jej spłatę.

W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił jej naruszenie art. 49 ust. 5b pkt 6 ustawy o rehabilitacji. Podniósł, że nie posiada majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Jest publicznym zakładem opieki zdrowotnej wykonującym świadczenia wysokospecjalistyczne, majątek, który pozostaje w jego dyspozycji w całości wykorzystywany jest do wykonywania świadczeń. Sytuację finansową obrazuje złożona w toku postępowania informacja miesięczna o działalności podmiotu leczniczego za okres od stycznia do maja 2012r., z której wynika, że kwota nierozliczonych przez Narodowy Fundusz Zdrowia nadlimitów sięga blisko 3 000 000zł, a strata na działalności operacyjnej – 1 431 829 zł. Pozbawienie Centrum środków finansowych jest równoznaczne ze sprowadzeniem bezpośredniego zagrożenia zaprzestania udzielania świadczeń zdrowotnych i likwidacji działalności ośrodka.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, odnosząc się do dołączonych do skargi dokumentów podkreślił, że również one nie świadczą o spełnieniu przesłanek z art. 49 ust. 5b ustawy o rehabilitacji, w tym przesłanki braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Miesięczna informacja o działalności podmiotu leczniczego za okres od stycznia do sierpnia 2012r. wskazuje bowiem, że strona posiada aktywa trwałe o wartości na koniec sierpnia 2012r. – 3 102 590 zł, na tę datę wartość aktywów obrotowych wyniosła z kolei 5 148 680 zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a ocenie Sądu podlega zgodność wydanych aktów, w tym wypadku decyzji administracyjnej, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego, stosownie zaś do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a." - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z tą zasadą, Sąd ocenił decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] marca 2011 r. Przepisy ustawy o rehabilitacji, w dacie wydania badanych decyzji przewidywały, że do wpłat, o których mowa w art. 21 ust. 1, art. 23, art. 29 ust. 3a1, 3b i 3c, art. 33 ust. 4a, 4c, 7 i 7a, oraz art. 38 ust. 2 pkt 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307, z późn. zm.11)), stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 5a-5d oraz art. 49a i 49b, przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z póżn. zm.), zwanej dalej "Ordynacją podatkową", z tym że uprawnienia organów podatkowych określone w tej ustawie przysługują Prezesowi Zarządu PFRON.

Zgodnie z art. 49 ust. 5a ustawy o rehabilitacji, zaległości z tytułu wpłat na PFRON, odsetki za zwłokę lub opłata prolongacyjna mogą być umarzane w całości lub w części decyzją Prezesa Zarządu PFRON wyłącznie w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Art. 49 ust. 5b ustawy o rehabilitacji stanowi, iż całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 5a, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł, nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia, i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie, w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 oraz w art. 361 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. Nr 60, poz. 535, z późn. zm.);

3) nastąpiło trwałe zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

5) wysokość zaległej wpłaty nie przekracza pięciokrotnej kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

6) stwierdzono brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

7) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

W myśl art. 49 ust. 5c ustawy o rehabilitacji Prezes Zarządu PFRON, w drodze decyzji, na wniosek pracodawcy, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem pracodawcy lub interesem publicznym może:

1) odroczyć termin płatności należności lub rozłożyć ich zapłatę na raty,

2) odroczyć termin płatności zaległości z tytułu wpłat, odsetek za zwłokę lub rozłożyć ich zapłatę na raty - uwzględniając możliwości płatnicze pracodawcy oraz stan finansów Funduszu.

Nakaz istniejący w art.49 ust. 5a – nie pozwala przy umarzaniu zaległości na stosowanie jakichkolwiek innych ocen aniżeli są wskazane w cytowanym przepisie. Dopiero przepis art. 49 ust. 5c, dotyczący odroczenia terminu płatności lub rozłożenia zapłaty na raty pozwala Prezesowi Zarządu PFRON zastosować przesłanki takie jak interes pracodawcy lub interes publiczny. Wskazuje to, że decyzja o odmowie umorzenia zaległości uzależniona jest od zaistnienia kazuistycznie wyliczonych przypadków. Natomiast decyzja o odroczeniu terminu płatności bądź rozłożeniu zaległości na raty ma charakter uznaniowy.

Skarżący w dniu 5 lipca 2011 r. złożył wniosek o umorzenie zaległych wpłat na PFRON wraz z odsetkami za zwłokę powołując się na swoją trudną sytuację finansową, zasadnie więc Prezes Zarządu PFRON i Minister Pracy i Polityki Społecznej oceniali wskazane przez niego okoliczności przez pryzmat art. 49 ust. 5a ustawy o rehabilitacji.

Żaden z warunków wymienionych w przepisie art. 49 ust. 5b ustawy, w tej sprawie nie wystąpił, a zatem ani Prezes Zarządu PFRON, ani Minister nie byli upoważnieni do umorzenia zaległości w składkach i w odsetkach na rzecz Funduszu. Słusznie organy oceniły, iż z samych oświadczeń strony i dokumentów składanych w toku postępowania wynika, że skarżący dysponuje majątkiem ruchomym, który jest wykorzystywany do udzielania świadczeń zdrowotnych (pismo D. z 24.02.2012r. wraz z zestawieniem używanego sprzętu k 98 – 110 akt administracyjnych). Ponadto fakt posiadania środków trwałych oraz wierzytelności w stosunku do Narodowego Funduszu Zdrowia w związku nierozliczonymi tzw. nadlimitami (wierzytelności te, na koniec maja 2012r. przewyższają stratę na działalności operacyjnej prawie dwukrotnie) wynikają z załączonych przez skarżącego kopii miesięcznych informacji o działalności Centrum. Te informacje miesięczne wskazują, że strona posiada aktywa trwałe, o wartości odpowiednio: na koniec 2011r – 3 753 830 zł, na koniec marca 2012r. – 3 492 756 zł, oraz na koniec maja 2012 r – 3 330 396 zł, z tych dokumentów wynika również, że wartość aktywów obrotowych kształtuje się na następującym poziomie: na koniec 2011r. – 2 984 812 zł, na koniec marca 2012r. – 6 662 910 zł, oraz na koniec maja 2012r – 5 399 799 zł. Wreszcie, jak wskazał organ w zaskarżonej decyzji – z pisma z 7 marca 2012r. wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego W. w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zastosował środek egzekucyjny w postaci pobrania należności przez poborcę skarbowego na podstawie tytułu wykonawczego – [...].

Podnoszona przez stronę zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze okoliczność, iż majątek, który pozostaje w dyspozycji strony jest w całości wykorzystywany do wykonywania świadczeń, oraz, że pozbawienie szpitala środków finansowych będzie równoznaczne z zaprzestaniem ratowania życia i zdrowia pacjentów pozostających pod opieką Centrum nie świadczy o spełnieniu przesłanki braku majątku , o której mowa w art. 49 ust. 5a ustawy o rehabilitacji. Okoliczność ta mogłaby natomiast zostać wzięta pod uwagę pod kątem przepisu art. 49 ust. 5c ustawy o rehabilitacji, zgodnie z którym Prezes Zarządu PFRON może na wniosek pracodawcy, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem pracodawcy lub interesem publicznym rozłożyć na raty powstałe z tytułu wpłat na PFRON zaległości, uwzględniając możliwości płatnicze pracodawcy oraz stan finansów Funduszu. Na możliwość złożenia przez stronę takiego wniosku zwrócił uwagę organ w zaskarżonej decyzji.

Zdaniem Sądu, zarówno Prezes Zarządu PFRON i Minister Pracy i Polityki Społecznej ustalili na podstawie zebranych dowodów, stan sprawy i prawidłowo go ocenili, a więc przeprowadzone postępowanie spełniło wymogi art. 120, art.121, art.122 i art.187 Ordynacji podatkowej, a więc kolejno zasad: praworządności, zaufania do organów, prawdy obiektywnej i normy odnoszącej się do zakresu, sposobu oraz rozpatrywania materiału dowodowego. Uzasadnienia decyzji, analizując sytuację faktyczną Skarżącego, są zgodne z art. 210 Ordynacji podatkowej. Zarówno decyzja Prezesa Zarządu PFRON jak i Ministra Pracy i Pomocy Społecznej nie naruszyły przepisów prawa materialnego jak i procesowego. W konsekwencji zarzuty skargi są nieuzasadnione.

Z tych względów na podstawie art. 151p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.