Postanowienie WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SAB/Wr 40/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-11-18 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
658
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Odmówiono przyznania prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata
*Umorzono postępowanie w zakresie wniosku/postępowanie wpadkowe
Powołane przepisy: article: art. 249 a par. 1 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a i art. 258 par. 2 pkt 7 i art. 245 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. R. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie weryfikacji decyzji Prezydenta W. z dnia [...] r., nr [...] odmawiającej przyznania zasiłku celowego postanawia: I. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata; II. umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 10 lutego 2015 r. umorzono postępowanie z wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych.

Postanowieniem Sądu z dnia 6 maja 2015 r. odrzucono skargę.

Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 22 maja 2015 r. odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i umorzono postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu została uzasadniona nadużyciem prawa do przyznania prawa pomocy.

Po rozpoznaniu sprzeciwu od tego postanowienia Sąd postanowieniem z dnia 7 lipca 2015 r. również odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i umorzył postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Odmowa ustanowienia pełnomocnika z urzędu została uzasadniona nadużyciem prawa do przyznania prawa pomocy.

W postanowieniu tym Sąd stwierdził, że skarżący w okresie od 2009 r. do 2014 r. wniósł 456 skarg i wniosków wszczynających postępowanie sądowe. W okresie tym większość skarg została odrzucona, a więc nie doszło do ich merytorycznego rozpoznania.

Skarżący złożył również w ponad 140 sprawach wnioski o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczeń kończących postępowanie sądowe, a także wnioski o dokonanie wykładni tych orzeczeń i wstrzymanie ich wykonania. Skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia kończącego postępowanie zostały odrzucone, ponieważ nie zostały sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika. Wnioski o wykładnię orzeczeń zostały załatwione odmownie lub też dodatkowo umorzono postępowanie wszczęte kolejnymi wnioskami w tym przedmiocie. We wszystkich sprawach odmówiono wstrzymania wykonania orzeczenia.

Ponadto skarżący wielokrotnie składał wnioski o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, przy czym po wyznaczeniu przez Naczelny Sąd Administracyjny innego Sądu, np. w G. , w O. skarżący złożył kolejny wniosek o wyłączenie składu tego innego Sądu.

Skarżący wniósł również w 2014 r. szereg skarg o wznowienie postępowania sądowego.

W okresie od 2009 r. do listopada 2014 r. liczba zarejestrowanych wniosków o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika wyniosła 240 wniosków.

W 2014 r. 106 wniosków o ustanowienie pełnomocnika z urzędu pozostawiono bez rozpoznania wobec nieuzupełnienia jego braków poprzez złożenie wniosku na wymaganym urzędowym formularzu lub niesprecyzowania w jakiej sprawie żądane jest prawo pomocy. Natomiast 45 wniosków o przyznanie prawa pomocy zostało oddalonych postanowieniami Sądu z uwagi na nadużycie prawa pomocy, a w 37 sprawach odmówiono przyznania prawa pomocy postanowieniem referendarza z uwagi na nadużycie tego prawa. Ponadto w 2014 r. w 40 sprawach poinformowano skarżącego pismem referendarza sądowego, że jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy, a w 39 sprawach umorzono postępowanie wszczęte takim wnioskiem.

W okresie od 2009 r. do 2013 r. m. in. w 27 sprawach przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W większości spraw wyznaczony z urzędu adwokat składał opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący wypowiadał również pełnomocnictwa wyznaczonym z urzędu pełnomocnikom.

Istotne jest, że liczba skarg wniesionych przez skarżącego stale wzrasta, gdyż w marcu 2015 r. zarejestrowano ponad 500 spraw i wniosków skarżącego, a maju 2015 r. zarejestrowano ponad 600 spraw.

Charakter rozstrzygnięć poddanych kontroli sądowej i liczba wniesionych spraw oraz liczba wniosków o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczeń kończących postępowanie sądowe (zakończonych postanowieniami o odrzuceniu tych skarg), a także liczba wniosków o dokonanie wykładni tych orzeczeń i wstrzymanie ich wykonania oraz systematyczny wzrost liczby skarg wniesionych przez skarżącego, a przy tym i wniosków o przyznanie prawa pomocy do tych skarg dowodzą, że celem skarżącego nie jest faktyczna obrona swych praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym lecz inicjowanie postępowań sądowych, stanowiące cel sam w sobie.

Poza tym znane są Sądowi z urzędu okoliczności, że w wielu sprawach skarżący składał wniosek o przyznanie prawa pomocy i towarzyszący mu wniosek o odroczenie rozprawy. W postanowieniu tutejszego Sądu z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt IV SAB/Wr 168/14, podjętym w innej sprawie skarżącego, wskazano zaś, że skarżący zmierza w ten sposób do spowodowania przewlekłego prowadzenia postępowania.

Przedstawione okoliczności uprawniały do stwierdzenia, że domaganie się przez skarżącego prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu w tej sprawie również na obecnym etapie postępowania stanowi nadużycie tego prawa.

Oceny tej nie niweczy fakt, iż wniosek o przyznanie prawa został złożony w celu zaskarżenia postanowienia odrzucającego skargę, a więc orzeczenia kończącego postępowanie sądowe.

O ile Sąd zobligowany jest wszcząć postępowanie na skutek wniesienia każdej skargi, to już przyznanie uprawnienia procesowego, które wiąże się z przejęciem przez Skarb Państwa kosztów udziału strony w postępowaniu, musi być racjonalnie uzasadnione. Sąd, jako gospodarz postępowania, będący jednocześnie dysponentem środków publicznych w tym zakresie, nie może akceptować sytuacji, w której koszty wszczętych przez skarżącego licznych, merytorycznie wątpliwych postępowań sądowych, zostałyby sfinansowane przez Skarb Państwa (post. NSA z dnia 3 lutego 2015 r. sygn. akt I OZ. 61/15 ). Podkreślenia wymaga, że postanowienie to wydane zostało przez NSA po rozpoznaniu zażalenia skarżącego w innej sprawie, tj. o sygn. akt IV SAB/Wr 153/14, w której podjęto postanowienie odmawiające skarżącemu przyznania prawa pomocy z uwagi na nadużycie prawa do przyznania prawa pomocy, zaś wniosek o przyznanie tego prawa został złożony po wydaniu, w dniu 22 lipca 2014 r. postanowienia odrzucającego skargę o wznowienie postępowania sądowego, a więc w celu zaskarżenia orzeczenia kończącego postępowanie sądowe.

Prawo pomocy stanowi formę realizacji prawa do sądu i nie może być przyznane podmiotowi, który ze swojego prawa czyni nienależyty użytek.

Z powyższych względów w ocenie Sądu wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu nie zasługiwał na uwzględnienie (pkt I sentencji).

Sąd umorzył ponadto postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na to, że skarżący jest zwolniony z obowiązku ich ponoszenia na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 14 października 2015 r. sygn. akt I OZ 1203/15 oddalił zażalenie od tego postanowienia.

W jego uzasadnieniu NSA stwierdził m. in., że ocena działań stron postępowania sądowoadministracyjnego pod kątem nadużycia prawa wymaga każdorazowo wnikliwej analizy, tak, aby mieć pewność, że rzeczywiste prawo do sądu nie doznało żadnego uszczerbku. Sąd ten podkreślił, że w niniejszej sprawie Sąd I instancji zasadnie ocenił żądanie przyznania prawa pomocy jako nadużycie tego uprawnienia. Ilość spraw podlegający kontroli jednoznacznie dowodzi, że celem skarżącego nie jest faktyczna obrona swoich praw w postępowaniu sądowym, lecz inicjowanie tych postepowań, które stanowią cel sam w sobie. Charakterystyczne jest, że skutkiem działania skarżącego jest "pączkowanie spraw".

W postanowieniu tym stwierdzono ponadto, że o ile sąd zobligowany jest wszcząć postępowanie na skutek wniesienia każdej skargi, to już przyznanie uprawnienia procesowego, które wiąże się z przejęciem przez Skarb Państwa kosztów udziału strony w postępowaniu, musi być racjonalnie uzasadnione. Sąd, jako gospodarz postępowania, będący jednocześnie dysponentem środków publicznych w tym zakresie, nie może akceptować sytuacji, w której koszty wszczętych przez skarżącego licznych, merytorycznie wątpliwych postępowań sądowych, zostałyby sfinansowane przez podatników.

Pismem z dnia 5 listopada 2015 r. skarżący złożył w sześciu spraw, w tym w też w niniejszej sprawie, wniosek o ustanowienie adwokata ze względu na nowe okoliczności.

W uzasadnieniu tego pisma podał, że domaga się ustanowienia adwokata z uwagi na ciężką sytuację materialną spowodowaną brakiem pracy i dochodów oraz jakiejkolwiek pomocy ze strony MOPS i innych osób. Jest zmuszony głodować, gdyż ostatni dochód jaki otrzymał to było jednorazowe stypendium szkoleniowe z PUP w [...] r. w wysokości [...] zł brutto. Toczą się postępowania sądowe o zapłatę za czynsz i energię i grozi mu eksmisja na bruk i śmierć z głodu. Decyzją PUP z dnia [...] r. pozbawiono go statusu osoby bezrobotnej bez możliwości ponownej rejestracji mimo, że nigdzie nie pracuje i nie otrzymuje dochodów. Pozbawiono go zatem ewentualnej pomocy ze strony służby zdrowia. Domaga się ustanowienia adwokata, ponieważ sędziowie WSA we Wrocławiu orzekają w sposób stronniczy i znieważają w ten sposób jego osobę oraz naruszają jego wizerunek, godność, autonomiczność i bezpieczeństwo. Dążą do ludobójstwa i eksterminacji jego osoby na tle rasistowskim i korupcyjnym. Pozbawiają go możliwości pozyskania zatrudnienia i pomocy na życie w postaci zasiłku celowego lub okresowego. Skazują go na bezdomność. Wskazał, że wyroki zapadłe w sprawach o sygn. akt IV SA/Wr 254/13 i IV SA/Wr 560/13 i IV SAB/Wr 35/13 wiążą Sąd i w pozostałych sprawach. Dochodzi więc do tego, że Sąd odmawia mu pomocy i ustanowienia adwokata zarówno w sprawach, w których Sąd wydał wyrok lub postanowienie kończące sprawę oraz do innych postępowań, w których skarga nie została jeszcze załatwiona.

Sprawy wszczęte jedną skargą powinny być rozpoznane łącznie. Nie jest jego winą, że organy administracji wydały wiele rozstrzygnięć, aby zmanipulować sprawę i utrudnić postępowanie. Przewodniczący Wydziału w sposób stronniczy manipuluje w sprawach i odmawia mu prawa pomocy, co prowadzi jedynie do przewlekłości w zakończeniu sprawy i zamyka mu drogę do Sądu. Agresja oraz bezczynność w sprawie, z jaką spotyka się w WSA we Wrocławiu narusza jego dobra osobiste i również zamyka drogę do Sądu i do sprawiedliwego wyroku.

W uzasadnieniu tego pisma podał również, że Sąd odmawiając mu prawa pomocy nie wypowiedział się merytorycznie w żadnej sprawie z góry przesądzając o oczywistej bezzasadności wniosku o przyznanie tego prawa, co zamyka mu drogę do Sądu. Dodał, że Sąd nie kwestionuje jego sytuacji materialnej a jedynie skupia się na obciążeniu Sądu i jego postawie w innych zakończonych sprawach. Jest to stronniczość i matactwo procesowe. Udział adwokata jest niezbędny, gdyż Sąd w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 560/13 i IV SA/Wr 254/13 oddalając skargę wydał wyrok częściowy wbrew słusznemu interesowi strony, ponieważ odmówił połączenia spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Odmowa uzasadnienia wyroku i ustanowienia adwokata jest oczywistym ludobójstwem w rozumieniu art. 5 i art. 6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Sąd pozbawia go praw obywatelskich, narusza jego godność i wizerunek oraz bezpieczeństwo.

W piśmie tym powołał się na postanowienie NSA z dnia 16 lipca 2015 r., sygn. akt I OZ 852/15 uchylające postanowienie tutejszego Sądu z dnia 29 kwietnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wr 254/13 umarzające postępowanie wszczęte jego wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie dotyczącym ustanowienia adwokata, gdyż przedstawione okoliczności nie stanowią przesłanki do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Okoliczność, że referendarz sądowy odmówił uprzednio przyznania prawa pomocy obliguje Sąd I instancji do merytorycznej oceny wniosku.

Każdy wniosek wszczyna odrębne postępowanie i Sąd w swym rozstrzygnięciu nie może powoływać się na inne oddalone sprawy ani też nie może kilku wniosków wniesionych oddzielnie rozpoznać jednym postanowieniem. Jest to matactwo procesowe, gdyż ocena przedstawionych okoliczności w danej sprawie decyduje o zasadności każdego wniosku z osobna i tylko te okoliczności powinny znaleźć się w orzeczeniu sądu. Skarżący zgodnie z art. 134 p.p.s.a. nie musi szczegółowo uzasadniać swojej skargi ani wniosku o ustanowienie adwokata, jednak sąd już takich ulg nie posiada, gdyż zgodnie z art. 258 p.p.s.a referendarz sądowy w swoim rozstrzygnięciu może jedynie oceniać spełnienie wymogów formalnych lub materialnych uzasadniających przyznanie lub odmowę przyznania prawa pomocy, a w razie oczywistej bezzasadności skargi powinien przedłożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy sądowi zgodnie z art. 247 p.p.s.a.

Nowe okoliczności wskazują więc na stronniczość sędziów WSA we Wrocławiu, którzy dążą do jego ludobójstwa i twierdzą, że zagraża on im osobiście i porządkowi prawnemu składając odwołania do SKO i skargi do WSA.

Dodał, że stronniczość sędziów potwierdzają dokumenty np. postanowienie NSA z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. akt I OZ 1214/14 uchylające postanowienie WSA we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 209/13, w którym stwierdzono, że Przewodniczący Wydziału naruszył dyrektywę nakazującą sędziemu zachowanie szczególnej dbałości o przewidziane prawem wymogi formalne skargi, które zobowiązują Sąd do jej odrzucenie, tylko gdy strona na wezwanie nie usunie braków tej skargi. Takim dokumentem jest tez w ocenie skarżącego np. pismo Prezesa WSA we Wrocławiu z dnia 9 października 2015 r., w którym poinformowano skarżącego, że zwrócono uwagę Przewodniczącej I Wydział, aby jego pisma o prawo pomocy były kierowane do właściwego sądu a nie zwracane na adres domowy. Pismem tym jest również powołane wyżej postanowienie NSA z dnia 16 lipca 2015 r. sygn. akt I OZ 852/15.

Wraz z tym pismem skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

W przedmiocie zaskarżenia (rubryka nr 3) wskazał bezczynność SKO.

W jego uzasadnieniu skarżący ponownie podał, że domaga się ustanowienia adwokata ze względu na trudną sytuację materialną i bytową, brak pracy i dochodów i pomocy z MOPS i ze strony innych osób. Jest osobą bezrobotną, zmuszoną głodować. Ostatni dochód jaki otrzymał to stypendium szkoleniowe z PUP w kwocie [...] zł Czynsz wynosi 500 zł miesięcznie i toczy się postępowanie sądowe o jego zapłatę i zapłatę za zużycie energii. Nie osiąga dochodów więc nie może przedstawić żadnych dokumentów to potwierdzających. Posiada mieszkanie kwaterunkowe i nie posiada innych nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych. Dodał, że domaga się ustanowienia adwokata z urzędu, gdyż Sąd jest do niego uprzedzony i stronniczy i dąży do zniesławienia i ludobójstwa jego osoby.

Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie zasługuje na uwzględnienie.

Ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu obejmuje z mocy art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.); dalej p.p.s.a prawo pomocy w zakresie częściowym, a przyznanie tego prawa następuje na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w sytuacji, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.

Rozpoznając niniejszy wniosek stwierdzić więc należy, że skarżący w okresie od 2009 r. do 2014 r. wniósł 456 skarg i wniosków wszczynających postępowanie sądowe.

W tym okresie większość skarg została odrzucona, a więc nie doszło do ich merytorycznego rozpoznania.

Skarżący złożył również w ponad 140 sprawach wnioski o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczeń kończących postępowanie sądowe, a także wnioski o dokonanie wykładni tych orzeczeń i wstrzymanie ich wykonania. Skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia kończącego postępowanie zostały odrzucone, ponieważ nie zostały sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika. Wnioski o wykładnię orzeczeń zostały załatwione odmownie lub też dodatkowo umorzono postępowanie wszczęte kolejnymi wnioskami w tym przedmiocie. We wszystkich sprawach odmówiono wstrzymania wykonania orzeczenia.

Ponadto skarżący wielokrotnie składał wnioski o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, przy czym po wyznaczeniu przez Naczelny Sąd Administracyjny innego Sądu, np. w G. , w O., skarżący złożył kolejny wniosek o wyłączenie składu tego innego Sądu.

Skarżący wniósł również szereg skarg o wznowienie postępowania sądowego.

W okresie od 2009 r. do listopada 2014 r. zarejestrowano 240 wnioski o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika.

W 2014 r. 106 wniosków o ustanowienie pełnomocnika z urzędu pozostawiono bez rozpoznania wobec nieuzupełnienia jego braków poprzez złożenie wniosku na wymaganym urzędowym formularzu lub niesprecyzowania w jakiej sprawie żądane jest prawo pomocy. Natomiast 45 wniosków o przyznanie prawa pomocy zostało oddalonych postanowieniami Sądu z uwagi na nadużycie prawa pomocy, a w 37 sprawach odmówiono przyznania prawa pomocy postanowieniem referendarza z uwagi na nadużycie tego prawa. Ponadto w 2014 r. w 40 sprawach poinformowano skarżącego pismem referendarza sądowego, że jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy ustawy, a w 39 sprawach umorzono postepowanie wszczęte takim wnioskiem.

W okresie od 2009 r. do 2013 r. m. in. w 27 sprawach przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W większości spraw wyznaczony z urzędu adwokat składał opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Skarżący wypowiadał również pełnomocnictwa wyznaczonym z urzędu pełnomocnikom.

Istotne jest, że liczba skarg wniesionych przez skarżącego stale wzrasta; w marcu 2015 r. bowiem zarejestrowano ponad 500 spraw i wniosków skarżącego, w maju 2015 r. ponad 600 spraw, a w listopadzie 2015 r. liczba ta wyniosła 633 sprawy.

Charakter rozstrzygnięć poddanych kontroli sądowej i liczba wniesionych spraw oraz liczba wniosków o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczeń kończących postępowanie sądowe (zakończonych postanowieniami o odrzuceniu tych skarg), a także liczba wniosków o dokonanie wykładni tych orzeczeń i wstrzymanie ich wykonania oraz systematyczny wzrost liczby skarg wniesionych przez skarżącego, a przy tym i wniosków o przyznanie prawa pomocy do tych skarg dowodzą, że celem skarżącego nie jest faktyczna obrona swych praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym lecz inicjowanie postępowań sądowych, stanowiące cel sam w sobie.

Poza tym znane są Sądowi z urzędu okoliczności, że w wielu sprawach skarżący składał wniosek o przyznanie prawa pomocy i towarzyszący mu wniosek o odroczenie rozprawy zmierzając w ten sposób do spowodowania przewlekłego prowadzenia postępowania

Powołane przez skarżącego okoliczności dotyczące stronniczości sędziów przejawiającej się w uchyleniu przez NSA np. postanowień tutejszego Sądu umarzających postępowanie wszczęte wnioskiem o ustanowienie adwokata w sytuacji, gdy WSA w ocenie NSA powinien był merytorycznie rozpoznać ten wniosek (np. post. NSA z dnia 16 lipca 2015 r. sygn. Akt I OZ 852/15), nie stanowią przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Ponadto merytoryczna ocena wniosku nie jest równoznaczna z przyznaniem prawa pomocy, gdyż może ona polegać także na odmowie przyznania tego prawa. Poza tym w powołanym postanowieniu NSA stwierdził, że przedstawione przez Sąd I instancji okoliczności mogłyby ewentualnie wskazywać na odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Niezasadne jest przy tym twierdzenie skarżącego, że Sąd w innych sprawach nie oceniał jego sytuacji materialnej, a jedynie skupił się na obciążeniu sprawami wszczętymi jego skargami i postawą w tych sprawach.

Referendarz sądowy odmówił bowiem skarżącemu przyznania prawa pomocy w innych sprawach skarżącego właśnie z uwagi na nadużycie tego prawa, a na poparcie tego stanowiska referendarz dokonał analizy liczby spraw wszczętych skargami i wnioskami skarżącego i charakteru rozstrzygnięć wydanych przez Sąd.

Na nadużycie tego prawa składa się więc szereg działań skarżącego podejmowanych w jego sprawach zawisłych przed sądem.

Ocena, iż strona postępowania sądowego nadużywa prawa do sądu wyklucza zatem możliwość przyznania prawa pomocy nawet w sytuacji, gdy strona ta wykazała, że spełnia przesłanki materialne warunkujące przyznanie prawa pomocy uregulowane w art. 246 p.p.s.a

Powołane przez skarżącego okoliczności dotyczące jego sytuacji materialnej w tym zaległości czynszowych, braku dochodu, pomocy z MOPOS, utraty statusu osoby bezrobotnej i postępowań sądowych o zapłatę czynszu, gazu i prądu nie zmieniają więc oceny, że skarżący nadużywa prawa do sądu.

Przedstawione okoliczności uprawniały do stwierdzenia, że domaganie się przez skarżącego prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu również w tej sprawie stanowi nadużycie tego prawa.

Prawo pomocy stanowi formę realizacji prawa do sądu i nie może być przyznane podmiotowi, który ze swojego prawa czyni nienależyty użytek.

Niezasadne okazały się tym samym argumenty, że odmowa przyznania prawa pomocy narusza prawa obywatelskie skarżącego, jego wizerunek, godność i bezpieczeństwo, jak również to, że Sąd powinien oceniać jedynie okoliczności przedstawione we wniosku o przyznanie prawa pomocy, a nie okoliczności wynikające z innych spraw sądowych ani też, że wniosek o prawo pomocy nie musi zawierać uzasadnienia.

Z tych względów wniosek skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu nie zasługiwał na uwzględnienie (pkt I sentencji).

Natomiast odnośnie wniosku w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że skarżący jest zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.

W tej sytuacji postępowanie wszczęte tym wnioskiem należało w pkt II sentencji umorzyć jako zbędne, na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3, art. 249a i art. 239 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.