Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1791/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. art. 134, 135, 141 par. 1 pkt 4, 185 par. 1, 190
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 1971 nr 149 poz 2 art. 22 ust. 2 akapit 2
law: Rozporządzenie Rady nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na przeprowadzenie leczenia poza granicami kraju 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: organ, Prezes NFZ) decyzją z [...] maja 2011 r. nr [...] w nie wyraził zgody na przeprowadzenie leczenia A. K. (dalej: skarżąca) poza granicami kraju.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 września 2011 r. oddalił skargę skarżącej na decyzję Prezesa z [...] maja 2011 r. w przedmiocie wyrażenia zgody na przeprowadzenie leczenia poza granicami kraju.

Sąd wskazał, że [...] marca 2011 r. do Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynęło pismo [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] marca 2011 r., przy którym został przesłany wniosek skarżącej o przeprowadzenie leczenia poza granicami kraju – zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wniosku o leczenie lub badania diagnostyczne poza granicami kraju oraz pokrycie kosztów transportu (Dz. U. Nr 249, poz. 1867 ze zm.).

Prezes, po analizie przedstawionej dokumentacji medycznej i zapoznaniu się z opinią lekarza wnioskującego, prof. dr hab. med. C. S. - kierownika Kliniki [...] w G. pełniącego jednocześnie funkcję konsultanta wojewódzkiego w dziedzinie otolaryngologii dla województwa [...], opinią lek. med. D. F. - kierownika Oddziału Radioterapii Szpitala [...] w G. oraz opinią prof. dr hab. J. J. - konsultanta wojewódzkiego w dziedzinie radioterapii onkologicznej dla województwa [...], a także opinią prof. dr hab. M. R. konsultanta krajowego w dziedzinie radioterapii onkologicznej, nie wyraził zgody na przeprowadzenie radioterapii metodą IMRT oraz napromieniania jonami węgla na rzecz skarżącej poza granicami kraju. Podał, że przedmiotem wniosku wskazanym w części I w pkt 2.1 było przeprowadzenie poza granicami kraju leczenia lub badań diagnostycznych, których nie przeprowadza się w Polsce, w zakresie radioterapii metodą IMRT oraz napromieniania jonami węgla w ośrodku zagranicznym [...] w Niemieczech. Rozpatrując sprawę kierował się informacjami zawartymi we wniosku skarżącej, dołączonej do niego dokumentacji medycznej oraz opiniami lekarzy specjalistów. Zdaniem lekarza wnioskującego, konieczne było przeprowadzenie u skarżącej leczenia polegającego na zastosowaniu radioterapii metodą IMRT oraz napromienianiu jonami węgla. Zastosowanie takiej terapii nie było możliwe, w ocenie ww. lekarza, w ośrodkach krajowych, a zaniechanie leczenia doprowadziłoby do dalszego rozwoju nowotworu. Ponadto leczenie przy użyciu techniki IMRT oraz jonów węgła było w przypadku tego typu nowotworów, leczeniem skutecznym oraz pozwalało precyzyjnie modulować wiązki promieniowania z zaoszczędzeniem narządu wzroku. W związku z powyższym, prof. dr hab. med. C. S. zaproponował skierowanie skarżącej do niemieckiego ośrodka w H..

[...] Oddział Wojewódzki NFZ zwrócił się do prof. dr hab. med. J. J. – konsultanta wojewódzkiego w dziedzinie medycyny właściwej dla wnioskowanego leczenia, z prośbą o zajęcie stanowiska wobec zakresu wnioskowanego świadczenia. W odpowiedzi na powyższe, ww. konsultant wojewódzki w dziedzinie radioterapii onkologicznej wskazał, iż skarżąca została poddana zabiegowi operacyjnemu z powodu nowotworu jamy nosowej. Jego zdaniem zabieg ten był niedoszczętny, co oznacza, że skarżąca wymagała zastosowania pooperacyjnej radioterapii, na którą nie otrzymała skierowania. Jak wskazał Prezes NFZ, z dalszych informacji konsultanta wynikało, że u skarżącej doszło do nawrotu miejscowego i chora z własnej inicjatywy podjęła próbę znalezienia ośrodka, w którym można przeprowadzić radioterapię. Jak wynika z informacji przedstawionych przez ww. specjalistę, skarżąca zdecydowała się na leczenie przy użyciu techniki IMRT oraz jonów węgla (carbon ion therapy) w ośrodku w H.. W powyższej opinii podkreślono dodatkowo, iż chora nie była konsultowana przez specjalistę radioterapii, a taka konsultacja pozwoliłaby znacznie wcześniej ustalić właściwy plan leczenia. W opinii ww. konsultanta wojewódzkiego, nie było podstaw do kierowania chorej na zaproponowany drugi etap leczenia, bowiem napromienianie jonami węgla jest terapią o bardzo wąskich zastosowaniach, do których nie należy przypadek skarżącej.

Mając na uwadze stanowisko prof. dr hab. J. J., organ wskazał, że w trakcie procedowania wniosku zobowiązany jest do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego nie pozostawiającego żadnych wątpliwości. W związku z powyższym, zwrócił się do prof. dr hab. M. R. – konsultanta krajowego w dziedzinie medycyny właściwej dla wnioskowanego leczenia, tj. radioterapii onkologicznej, z prośbą o zajęcie stanowiska wobec świadczenia, o którym mowa we wniosku oraz o wydanie jednoznacznej opinii w zakresie możliwości przeprowadzenia wnioskowanego leczenia u skarżącej w Polsce, jak również o ewentualne wskazanie krajowych placówek przeprowadzających tego typu leczenie.

W odpowiedzi na powyższe prof. dr hab. M. R. poinformował, iż popiera opinię prof. dr hab. n. med. J. J. wyrażoną w piśmie z [...] marca 2011 r., podkreślając jednocześnie, iż leczenie, o które wnioskuje skarżąca, jest leczeniem dostępnym w ośrodkach krajowych, m.in. w ośrodkach radioterapii w województwie [...].

Prezes NFZ wskazał, że po otrzymaniu powyższego stanowiska, skierował [...] marca 2011 r. pismo do prof. dr hab. J. J. oraz lek. med. D. F. – Kierownika Oddziału Radioterapii Szpitala [...] w G., z prośbą o potwierdzenie możliwości przeprowadzenia leczenia przy użyciu techniki IMRT u skarżącej, a także o wskazanie ewentualnego terminu, w którym to leczenie mogłoby zostać przeprowadzone. Pierwszą opinią potwierdzającą możliwość przeprowadzenia niezbędnego dla skarżącej leczenia na terenie kraju była, jak podał organ, opinia lek. med. D. F., która w piśmie z [...] marca 2011 r. poinformowała, iż leczenie skarżącej w zakresie radioterapii IMRT może zostać zrealizowane w G. na Oddziale Radioterapii. Lekarz ten wskazał, że termin przyjęcia chorej do ww. ośrodka został wyznaczony na dzień [...] kwietnia 2011 r., po uprzednim zgłoszeniu się na konsultację dotyczącą przedmiotowego leczenia. Kolejną okolicznością potwierdzającą możliwość leczenia skarżącej na terenie kraju była, co zauważył w swoim rozstrzygnięciu Prezes NFZ, opinia prof. dr hab. J. J., w której ww. specjalista wskazał, że jeśli chora będzie mogła być leczona w trybie ambulatoryjnym, to napromienianie można rozpocząć w przeciągu kilku dni. W tym celu ww. specjalista poprosił o zgłoszenie się chorej ze skierowaniem lekarskim do Pracowni Teleterapii Kliniki [...] w G. lub w Zakładzie Radioterapii G. w G.. Prof. dr hab. J. J. potwierdził również, że w przedmiotowym przypadku nie ma wskazań do zastosowanie terapii jonami węgla, bowiem z powodzeniem całe leczenie można przeprowadzić przy użyciu wiązki fotonowej. Ponadto ww. specjalista podkreślił, że sytuacja pacjentki jest wynikiem zaniedbania polegającego na nieskierowaniu jej na pooperacyjne napromienianie po pierwotnym leczeniu operacyjnym.

Prezes NFZ wskazał, że w dniu, w którym zostało skierowane pismo do ww. specjalistów z prośbą o potwierdzenie możliwości przeprowadzenia niezbędnego dla skarżącej leczenia, dodatkowo skierowano pismo do lekarza wypełniającego wniosek - prof. dr hab. med. C. S., zwracając się z prośbą o ponowne ustosunkowanie się do konieczności skierowania skarżącej na przeprowadzenie wnioskowanego leczenia w [...] w Niemczech. W odpowiedzi prof. dr hab. med. C. S. poinformował, że po zapoznaniu się z opiniami specjalistów z dziedziny radioterapii onkologicznej, wycofuje swoje poparcie dla wniosku o leczenie skarżącej za granicą. Wyjaśnił dodatkowo, że wcześniejsza akceptacja wniosku spowodowana była faktem, że pacjentka odmówiła leczenia w Polsce oraz, że chora nawiązała kontakt z ośrodkiem onkologicznym w H..

Prezes, mając na uwadze powyższe okoliczności wskazał, że w sprawie skarżącej nie zostały spełnione przesłanki niezbędne do wydania decyzji pozytywnej. Stwierdził, że o ile świadczenie, o które wnioskowała skarżąca zostało zakwalifikowane do grupy świadczeń gwarantowanych, to należało ono do świadczeń, którym skarżąca mogła zostać poddana na terenie kraju w okresie niezbędnym dla jej stanu zdrowia. Organ podkreślił, że wszystkie opinie dotyczące wniosku skarżącej uzyskane w trakcie procedowania sprawy zostały wydane przez osoby posiadające duże doświadczenie w zakresie radioterapii onkologicznej, stąd nie było podstaw do ich kwestionowania. Ponadto fakt, iż stwierdzono możliwość przeprowadzenia leczenia skarżącej w ośrodkach krajowych świadczył o braku przesłanki do wyrażenia zgody na przeprowadzenie wnioskowanego leczenia w klinice zagranicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - rozpatrując skargę skarżącej – uznał, iż nie zasługiwała na uwzględnienie. Jego zdaniem z informacji zawartych w treści skargi, a także w dołączonej do dokumentacji opinii prof. dr hab. med. J. J., skarżąca została w 2010 r. w U. w G. poddana leczeniu, tj. niedoszczętnemu zabiegowi operacyjnemu nowotworu jamy nosowej, po przeprowadzeniu którego niezbędne było zastosowanie pooperacyjnej radioterapii, na którą chora nie otrzymała skierowania. W ocenie WSA należało zauważyć, że jednym z argumentów skarżącej była okoliczność, iż zaproponowana jej w C. w W. radioterapia techniką IMRT, związana była z cyt.: "graniczącym z pewnością ryzykiem utraty wzroku w prawym oku".

Zdaniem Sądu I instancji żadna z opinii uzyskanych na wniosek Prezesa nie potwierdziła informacji, że leczenie skarżącej w Polsce naraziłoby ją na ryzyko. Wręcz przeciwnie, w uzyskanych opiniach organ znalazł stwierdzenia, że leczenie "z powodzeniem" można przeprowadzić w ośrodkach krajowych (opinia prof. dr hab. J. J. z [...] marca 2011 r.).

Zdaniem Sądu fakt, że skarżąca wybrała możliwość leczenia poza granicami kraju, w sytuacji gdy została "zaniedbana" przez specjalistów z U. w G. nie oznacza, że organ, dysponujący środkami publicznymi, miał obowiązek finansowania świadczeń opieki zdrowotnej wykonanych poza granicami kraju, zwłaszcza w sytuacji, gdy dalsze leczenie mogło być prowadzone w kraju, o czym skarżąca, jak sama przyznaje, była poinformowana.

Zdaniem Sądu, Prezes w trakcie prowadzenia postępowania wyjaśniającego dokonał wszechstronnej analizy materiału dowodowego mającego znaczenie dla sprawy, stanowiącego podstawę do dokładnego wyjaśnienia, czy niezbędne do wydania decyzji pozytywnej ww. ustawowe warunki w przedmiotowym przypadku zostały spełnione. Organ dokonał wnikliwej analizy informacji zawartych zarówno we wniosku, jak i w dołączonej do niego dokumentacji, następnie podjął kroki mające na celu wyjaśnienie wszystkich informacji, które były niejednoznaczne i wątpliwe.

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła A. K. zaskarżając go w całości i wnosząc o uchylenie, a także przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Podniosła, że Sąd pierwszej instancji stwierdził w uzasadnieniu wyroku, odnosząc się do zarzutu sformułowanego w skardze, iż organ nie miał wiedzy na temat ryzyka utraty wzroku przez pacjentkę w przypadku oferowanego w kraju leczenia, tym samym nie widział podstaw do dokonywania dodatkowych ustaleń w tym zakresie i uznał, że argumentacja zawarta w dodatkowych opiniach była na tyle uzasadniona i przekonująca, że nie było podstaw do jej kwestionowania. Jej zdaniem powyższe ustalenia i zapatrywania Sądu pozostały w ewidentnej sprzeczności z zebranym w sprawie materiałem (przede wszystkim z treścią wniosku pacjentki o leczenie za granicą – cz. IIIb, pole nr 7 tegoż wniosku), bowiem jedynym asumptem dla ubiegania się skarżącej o przedmiotowe leczenie za granicą była obawa o utratę wzroku w wyniku zastosowania leczenia oferowanego w kraju.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 6 czerwca 2012 r. uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2011 r. sygn. akt VI SA/Wa 1547/11 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.

Oceniając zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów procesowych, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. polegające na przedstawieniu stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym Naczelny Sąd Administracyjny uznał go za zasadny. Stosownie do treści art. 141 § 4 p.p.s.a.: "Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż organ administracji w tej sprawie nie dokonał ustaleń w przedmiocie ryzyka utraty wzroku przez pacjentkę w przypadku oferowanego w kraju leczenia wyłącznie techniką IMRT, stwierdził, że: "ani z informacji zawartych w przedmiotowym wniosku, ani z informacji zawartych w dołączonej do niego dokumentacji nie wynika, by zaproponowane w kraju chorej leczenie polegające na zastosowaniu radioterapii techniką IMRT, niosło za sobą "graniczące z pewnością" ryzyko całkowitej utraty wzroku w prawym oku. Powyższe oznacza zatem, że organ nie miał wiedzy na temat ww. ryzyka, tym samym nie widział podstaw do dokonywania jakichkolwiek ustaleń ze specjalistami z dziedziny radioterapii onkologicznej, w zakresie różnicy w wysokości ryzyka leczenia wskazanego we wniosku, a leczenia zaproponowanego przez specjalistów z Polski.

We wniosku skarżącej o leczenie za granicą z dnia [...] marca 2011 r. w części IIIb, pole nr 7 "Cel wyjazdu i przewidywany sposób leczenia" wpisano: "LECZENIE KLINICZNE. RADIOTERAPIA (IMRT + CARBON ION BOOST). NAPROMIENIOWANIA TĄ METODĄ SĄ SKUTECZNE W PRZYPADKU TEGO TYPU NOWOTWORU, POZWALAJĄCE ZAOSZCZĘDZIĆ NARZĄD WZROKU (GAŁKĘ OCZNĄ I NERW WZROKOWY)". Wnikliwa analiza treści wniosku pacjentki daje podstawy do stwierdzenia, iż organ administracji, wbrew twierdzeniom Sądu pierwszej instancji, co zauważył NSA, miał dostateczną wiedzę na temat tego, że kwestia zaoszczędzenia lub nawet uratowania wzroku pacjentki jest jedną z najistotniejszych przesłanek, które skłoniły ją do złożenia wniosku o leczenie za granicą w ośrodku, który zgodnie z jej wiedzą i wiedzą lekarza podpisującego wniosek jest najlepszym ośrodkiem - najeefektywniej leczącym tego rodzaju schorzenie. Efektywność leczenia obejmuje niewątpliwie skuteczne zwalczenie raka, ale i zminimalizowanie skutków ubocznych leczenia metodami radioterapeutycznymi, wśród których niebezpieczeństwo pogorszenia lub utraty wzroku jest kwestią bardzo istotną.

Jak wskazał NSA, w zakresie kwestii zaoszczędzenia lub nawet uratowania wzroku metodą oferowaną przez ośrodek w H. organ administracji miał stosowne informacje, nie zapytał i nie skonsultowały tej istotnej kwestii ze specjalistami, których opinie legły u podstaw odmownej decyzji organu. Niezasadnie zatem uznał WSA, iż konsultanci ci nie wskazali na jakiekolwiek ryzyko związane z leczeniem oferowanym przez ośrodki krajowe, skoro nie byli oni wprost o takie ryzyko pytani. Jest to zaniedbanie organu administracji, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że rozważając wszystkie argumenty przytoczone we wniosku pacjentki o skierowanie na leczenie za granicą należy brać pod uwagę także to, czy leczenie za granicą, w ściśle określonym ośrodku medycznym (za pomocą specyficznej metody), nie będzie dla pacjentki bardziej efektywne od leczenia krajowego, zwłaszcza w zakresie uniknięcia poważnych skutków ubocznych (możliwości utraty lub pogorszenia wzroku), które może wywołać leczenie inną metodą w kraju. Tej istotnej okoliczności winny dotyczyć także opinie konsultantów, czego w analizowanej sprawie zabrakło.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r., poz. 270; dalej także: p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 tej ustawy. Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, nie może stosować postanowień art. 134 § 1 i art. 135 bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 § 3, art. 183 § 1 oraz art. 190 p.p.s.a. (wyrok NSA z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt II OSK 1117/05).

W dalszej kolejności należy wskazać, iż przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a. należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Nawet w przypadku odmiennej interpretacji prawa lub możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wyrażone przez sąd mają moc wiążącą (zob. Wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 marca 2007 r., sygn. akt III SA/Gl 1672/06).

W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie związany jest zatem wykładnią prawną dokonaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2012 r.(sygn. akt II GSK 346/12).

Mając na uwadze powyższe należy wskazać, iż stanowisko NSA w ww. przedstawionych kwestiach jest bardzo wyraziste i zawiera ono ocenę prawną w rozumieniu art. 190 p.p.s.a.

Biorąc pod uwagę stanowisko NSA powołującego się na stanowisko doktryny i judykatury oraz wskazującego, że jeśli w uzasadnieniu wyroku przy relacjonowaniu stanu sprawy sąd przedstawi ten stan nie w pełni zgodnie z dowodami zamieszczonymi w aktach administracyjnych i sądowoadministracyjnych tej sprawy, to uzasadnionym jest zarzut przedstawienia tego stanu niezgodnie ze stanem rzeczywistym sprawy, a tym samym zarzut naruszenia art. 141 § 1 pkt 4 p.p.s.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Taka sytuacja wystąpiła w rozpatrywanej sprawie.

Zdaniem Sądu, z informacji przedstawionych przez konsultantów nie wynika, by zaproponowane w kraju chorej leczenie polegające na zastosowaniu radioterapii techniką IMRT niosło za sobą "graniczące z pewnością" ryzyko całkowitej utraty wzroku w prawym oku. Oznacza to, że organ nie miał wiedzy na temat ww. ryzyka, tym samym nie widział podstaw do dokonywania jakichkolwiek ustaleń ze specjalistami z dziedziny radioterapii onkologicznej, o których mowa powyżej, w zakresie różnicy w wysokości ryzyka leczenia wskazanego we wniosku, a leczenia zaproponowanego przez specjalistów z Polski. Prezes NFZ uznał, że argumentacja zawarta w dodatkowych opiniach jest na tyle uzasadniona i przekonująca, że nie ma podstaw do jej kwestionowania, bowiem ani prof. dr hab. J. J., ani prof. dr hab. M. R. nie wskazali na jakiekolwiek ryzyko związane z tymże leczeniem, a prof. dr hab. J. J. poinformował nawet, że całość leczenia skarżącej można przeprowadzić z powodzeniem przy użyciu wiązki fotonowej na terenie kraju.

Analiza treści wniosku pacjentki daje podstawy do stwierdzenia, że organ administracji nie miał dostatecznej wiedzy na temat tego, że kwestia zaoszczędzenia lub nawet uratowania wzroku pacjentki jest jedną z najistotniejszych przesłanek, które skłoniły ją do złożenia wniosku o leczenie za granicą w ośrodku, który zgodnie z jej wiedzą i wiedzą lekarza podpisującego wniosek jest najlepszym ośrodkiem - najeefektywniej leczącym tego rodzaju schorzenie. Efektywność leczenia obejmuje skuteczne zwalczenie raka, ale i zminimalizowanie skutków ubocznych leczenia metodami radioterapeutycznymi, wśród których niebezpieczeństwo pogorszenia lub utraty wzroku jest kwestią bardzo istotną. W zakresie kwestii zaoszczędzenia lub nawet uratowania wzroku metodą oferowaną przez ośrodek w H. organ administracji nie posiadał stosownej informacji, nie zapytał i nie skonsultowały tej istotnej kwestii ze specjalistami, których opinie legły u podstaw odmownej decyzji organu. Niezasadnie zatem uznano, że konsultanci ci nie wskazali na jakiekolwiek ryzyko związane z leczeniem oferowanym przez ośrodki krajowe, skoro nie byli oni wprost o takie ryzyko pytani. Stanowi to ewidentne zaniedbanie organu administracji, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Obowiązkiem organu administracji jest wnikliwe wyjaśnienie zagadnienia ewentualnych skutków ubocznych oferowanej w kraju metody leczenia, a więc kwestii ryzyka zastosowania tej metody dla wzroku pacjentki, poprzez właściwe sformułowanie zakresu pytań kierowanych do konsultantów. Z tych obowiązków organ administracji w analizowanej sprawie się nie wywiązał, czym niewątpliwie naruszył w stopniu istotnym mogącym mieć wpływ na wynik sprawy art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., które to przepisy nakładają na organ administracji w toku postępowania obowiązek przestrzegania zasady prawdy obiektywnej i zasady uwzględniania słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.) oraz obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie (art. 77 § 1 k.p.a.).

W konsekwencji powyższego ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę argumenty przedstawione przez Sąd, a zwłaszcza to, czy leczenie za granicą, w ściśle określonym ośrodku medycznym (za pomocą specyficznej metody), nie będzie dla pacjentki bardziej efektywne od leczenia krajowego, zwłaszcza w zakresie uniknięcia poważnych skutków ubocznych (możliwości utraty lub pogorszenia wzroku), które może wywołać leczenie inną metodą w kraju. Tej istotnej okoliczności winny dotyczyć także opinie konsultantów, czego w analizowanej sprawie zabrakło (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2010 r., sygn. akt II GSK 587/10; wyrok NSA z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt II GSK 814/09; publ. na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy podkreślić, że na przesłankę efektywności leczenia wskazał również ETS w wyroku z dnia 16 maja 2006 r., sygn. akt C-372/04 na gruncie przepisu art. 22 ust. 2 akapit 2 rozporządzenia Rady nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie (Dz. U.UE.L.71.149.2) wyjaśniając, że przepis ten obejmuje nie tylko przypadki, w których leczenie w państwie pochodzenia jest zupełnie niemożliwe (niedostępne), ale również przypadki, w których leczenie w państwie przyjmującym będzie bardziej efektywne.

Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt1 lit c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. Stosownie do przepisu art. 152 p.p.s.a. orzekł o niewykonywaniu zaskarżonej uchwały do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.