Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 601/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2007-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6160 Ochrona gruntów rolnych i leśnych
Hasła tematyczne: Lasy
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b i c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77, art. 107 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3
journal: Dz.U. 2005 nr 45 poz 435
law: Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch Protokolant Sekretarz Sądowy Agnieszka Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2007 r. sprawy ze skargi S. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 czerwca 2007 r., nr [...] w przedmiocie zmiany użytku leśnego na użytek rolny 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatowego z dnia 7 lutego 2007 r., nr [...], 2. określa, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym nie mogą być wykonywane.


UZASADNIENIE

II SA/Gd.601/07

UZASADNIENIE

Decyzją z 7 lutego 2007 r. nr [...] Starosta Powiatowy działając na podstawie art. 13 ust. 2 oraz ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 28 września 1991r. o lasach / Dz. U. z 2005r., nr 45, poz. 435/ oraz na podstawie art. 104 kpa po rozpatrzeniu wniosku S. T. o zmianę użytkowania gruntu leśnego na rolny, nie zezwolił S. T. na zmianę użytku leśnego, terenu / Ls/ o powierzchni [...] ha, stanowiącego działkę nr [...] położoną w miejscowości B. D., gmina K. na użytek rolny.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że S. T. złożył wniosek w sprawie zmiany kwalifikacji działki nr [...] z użytku leśnego na rolny, konieczność zmiany użytku działki motywując chęcią doprowadzenia działki do stanu używalności rolnej, utworzenia plantacji leśnej i wybudowania budynku gospodarczego, podając jednocześnie, że po uzyskaniu powyższej zgody planuje wystąpić o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zaznaczając, że w bezpośrednim sąsiedztwie działki znajdują się domy mieszkalne i rekreacyjne oraz planowane siedlisko rolnicze.

Organ ustalił, że S. T. widnieje w krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności oraz podlega ubezpieczeniu społecznemu w zakresie emerytalno- rentowym oraz wypadkowym jako rolnik. Z zaświadczenia Urzędu Gminy z dnia 11 grudnia 2006r. wynika, że dla działki nr [...] w B. D. brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast w obowiązującym do dnia 31 grudnia 2003r. planie przedmiotowa działka stanowiła teren upraw rolnych. Zgodnie z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K., działka ta stanowi teren wskazany do umocnienia struktury płatów i korytarzy ekologicznych / dolesienia, zadrzewienia i zakrzaczenia/.

Na podstawie wizji lokalnej z dnia 5 stycznia 2007r. przeprowadzonej przy współudziale Nadleśnictwa ustalono, że działka stanowi teren położony na skarpie / stromość -30 st./, porośniętą osiką i topolą w wieku ok. 10-15 lat. Szczyt wzniesienia położony w obrębie działki porośnięty jest lasem osikowym z bukiem i dębem z obsiewu naturalnego. Działka stanowi enklawę w ciągu zabudowy rekreacyjnej / strona prawa/ i zabudowy mieszkaniowej istniejącej / strona lewa/. Nadleśnictwo negatywnie zaopiniowało wniosek dotyczący zmiany użytku leśnego na rolny, w obrębie działki [...], swoje stanowisko motywując tym, że lokalizacja i otoczenie tego gruntu wyklucza użytkowanie rolnicze, natomiast jednoznacznym wydaje się przeznaczenie części działki nr [...] na cele budowlane, co wymaga wszczęcia stosownych procedur drogą zmian w planie zagospodarowania przestrzennego.

Organ I instancji pouczył wnioskującego, że zgodnie z art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych / Dz. U. z 2004r., nr 121, poz. 1266 ze zm./ zmiana użytku leśnego na nieleśny i nierolniczy / w tym również pod budowę budynku gospodarczego/ wymaga zmiany w planie miejscowym, a w przypadku braku planu – uchwalenia nowego, z uwzględnieniem planowanych na przedmiotowym terenie inwestycji. Zmiana w planie miejscowym wymaga uzyskania zgody marszałka województwa wyrażonej po uzyskaniu opinii izby rolniczej. W przypadku wprowadzenia zmian do miejscowego planu, zgodnie z art. 4 ust. 11 powołanej ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, grunt przeznaczony na cele nierolnicze i nieleśne wymagać będzie wyłączenia z produkcji leśnej, przed uzyskaniem pozwolenia na budowę.

Zdaniem organu I instancji, utworzenie niewielkiego obszaru gruntu rolnego w ciągu zabudowy mieszkalnej i rekreacyjnej nie jest uzasadnione, jako że zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003r. / Dz. U. z 2003r., nr 80, poz. 717 ze zm./, w planowaniu przestrzennym uwzględnia się między innymi walory architektoniczne i krajobrazowe, walory ekonomiczne i przestrzenne, a utworzenie uprawy rolnej na niewielkim obszarze położonym w ciągu zabudowy mieszkaniowej i rekreacyjnej, skutkowałoby przerwaniem ciągłości funkcji na przedmiotowym terenie.

Nadto organ wskazał, że samosiew osiki i topoli porastający działkę umacnia skarpę i nie dopuszcza do obsuwania się zwałów ziemi. Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 4 w/wym. ustawy o lasach, właściciele lasów są obowiązani do trwałego utrzymywania lasów, zapewnienie ciągłości ich użytkowania, m.in. przebudowując drzewostan, który nie zapewnia osiągnięcia celów gospodarki leśnej. W związku z powyższym drzewostan rosnący w obrębie działki należałoby przebudować, wprowadzając rodzime gatunki drzew, po uzgodnieniu z Nadleśnictwem.

Organ I instancji powołał przepis art. 13 ust. 2 ustawy o lasach na mocy, którego zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów. Zdaniem organu I instancji w rozpoznawanej sprawie nie występuje ekonomicznie uzasadniona potrzeba, która stanowiłaby przesłankę do dokonania zmiany użytku leśnego na użytek rolny.

S. T. złożył odwołanie od powyższej decyzji. W uzasadnieniu odwołania podał, że w trakcie wizji lokalnej ustalono i zapisano w protokole, że nastąpi zmiana użytku leśnego na rolny i takiej treści protokół został przez odwołującego podpisany. Odwołujący podniósł, że przedmiotowa działka nr [...] w planie zagospodarowania przestrzennego figurowała jako działka rolna i odwołujący jako jej [...] nigdy nie został powiadomiony o zmianie przeznaczenia działki, a więc takiej zmiany dokonano bez jego wiedzy oraz w sytuacji braku aktualnego planu zagospodarowania przestrzennego. Natomiast przewidywany w studium zagospodarowania problem umocnienia skarpy i niedopuszczenia do obsuwania się zwałów ziemi odwołujący potrafi rozwiązać w inny sposób, nie naruszając struktury płatów.

Odwołujący podał nadto, że w latach 90 – tych uprawiał na tej działce truskawki a obecnie jest zdecydowany na podjęcie upraw roślinnych / borówki amerykańskiej, truskawki/ i zapewnia sukcesywną realizację przedstawionych zobowiązań dotyczących rodzaju upraw.

Powołując się natomiast na opinię leśników odwołujący wskazał, że według ich opinii porastający działkę samosiew osiki i topoli jest chwastem leśnym i w żadnym wypadku nie można tego terenu nazywać lasem

W konsekwencji odwołujący wniósł o umożliwienie mu jako rolnikowi prowadzenie wymienionej uprawy roślinnej.

Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia 28 czerwca 2007 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy.

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że uprawnienia i obowiązki właścicieli lasów, określa ustawa z dnia 28 września 1991r. o lasach, która w art. 13 nakłada na właściciela lasu obowiązek trwałego utrzymania lasu, w tym zachowania roślinności leśnej. Przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne wymaga zgody właściwego organu, zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych /Dz. U. z 2004r., nr 121, poz. 1266 ze zm./. Zgodnie z art. 7 ust. 1 tej ustawy zmiany przeznaczenia gruntu dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wyrażenie zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne następuje na wniosek wójta, burmistrza, prezydenta miasta- art. 7 ust. 3 ustawy z 3 lutego 1995r. Zgodę w przypadku pozostałych gruntów leśnych wyraża marszałek województwa po zaciągnięciu opinii izby rolniczej- art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy. Zatem odwołujący ma prawo złożyć wniosek w sprawie zmiany przeznaczenia gruntu leśnego, jednakże właściwym organem do złożenia wniosku do Marszałka Województwa o zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na rolne jest wyłącznie organ wykonawczy gminy- w niniejszej sprawie Burmistrz. Dopiero na etapie prac planistycznych właścicielowi gruntu przysługują środki ochrony jego praw przewidziane w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. wniesienie uwag do projektu planu. Organ II instancji wyjaśnił nadto, że postępowanie w sprawie przeznaczenia gruntów traktowane jest jako wewnętrzne postępowanie w procedurze planistycznej.

Organ wskazał, że przedmiotowa działka o powierzchni [...] ha stanowi użytek leśny /LsV/ co wynika z wypisu rejestru gruntów wynika według stanu na dzień 20 listopada 2006r. i według obowiązującego do 31 grudnia 2003r. miejscowego planu zagospodarowania gminy K. stanowiła teren upraw rolnych. Natomiast zgodnie z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K. stanowi fragment terenu oznaczonego symbolem [...] - tereny wskazane do wzmocnienia struktury płatów i korytarzy ekologicznych / dolesienia, zadrzewiania i zakrzewiania/. Ponadto w opinii Nadleśniczy Nadleśnictwa zaopiniował pozytywnie wniosek odwołującego w części działki, a mianowicie pow. [...] ha z przeznaczeniem na cele budowlane, co wymaga stosownych procedur drogą zmian w planie zagospodarowania przestrzennego. W ocenie Nadleśniczego zarówno lokalizacja, jak i otoczenie gruntu wyklucza jednak użytkowanie rolnicze. W dalszej kolejności Kolegium przytoczyło ustalenia zawarte w protokole oględzin przeprowadzonych w dniu 5 stycznia 2007r.z udziałem odwołującego – ustalenia te zostały przedstawione w powołanym wyżej uzasadnieniu organu I instancji.

Organ II instancji przytoczył treść powoływanych przepisów art. 13 ust. 2 i ust. 3 pkt ustawy o lasach z dnia 28 września 1991r. / Dz. U. Nr 45, poz. 435 z 2005r. ze zm./, które stanowią, że zmiana lasu na użytek rolny jest dopuszczalna w przypadkach szczególnie uzasadnionych potrzeb właścicieli lasów

Jak wskazało Kolegium, zasady ochrony lasów i prowadzenia gospodarki leśnej określają przepisy ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r. nr 45 poz. 435 ze zmianami). W tym zakresie w stosunku do lasów niestanowiących własności Skarbu Państwa decyzję wydaje Starosta na wniosek właściciela lasu.

Organ II instancji uznał, że bezspornym w sprawie jest, że przedmiotowa działka jest lasem w rozumieniu przepisów ustawy o lasach.

Stosownie do treści tej ustawy lasem jest grunt:

l) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony:

a) przeznaczony do produkcji leśnej lub

b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo

c) wpisany do rejestru zabytków;

2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

Za bezsporne Kolegium uznało również, że zmiana przeznaczenia gruntu leśnego na inne cele nieleśne wymaga, omówionego wyżej, przeprowadzenia postępowania w trybie art. 7 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych

W konsekwencji powyższych ustaleń organ II instancji uznał, że skoro obowiązkiem właściciela lasu jest jego trwałe utrzymanie, w tym zachowanie roślinności leśnej to należy podzielić argumentację organu I instancji, iż w sprawie nie występuje przypadek szczególny uzasadniający zmianę lasu na użytek rolny na podstawie ustawy o lasach.

W skardze na powyższą decyzję złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. T. podał, że nie zgadza się z ustaleniami organów administracji.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że ubiegał się o przeznaczenie działki nr [...] na działkę rolną. Grunt, na którym położona jest działka w planie zagospodarowania przestrzennego figurował jako rolny. Skarżący zarzucił, że o zmianie przeznaczenia, czyli o przekwalifikowaniu na działkę leśną nie został poinformowany.

Skarżący ponownie powołał się przebieg wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 5 stycznia 2007r, w trakcie której został zapewniony, że jego wniosek o przekwalifikowanie na działkę rolną zostanie pozytywnie zaopiniowany, tymczasem skarżący otrzymał decyzję negatywną. Skarżący zarzucił, że organ orzekający w II instancji nie wyjechał w teren, aby określić i zbadać wiek drzewostanu, nie dokonano też analizy załączonych zdjęć przedstawiających usytuowanie i drzewostan działki. Na działce tej, jak podał skarżący, nie rosną drzewa w wieku 10-15 lat prócz górnego pobocza działki. Resztę stanowi samosiew osiki, topoli i cierni określanych przez leśników chwastem leśnym.

Skarżący w podsumowaniu swojej skargi ponownie podkreślił, że do 2004r. przedmiotowa działka była działką uprawną mimo skosu i 30 % spadku. W tym czasie nikt nie interesował się osunięciem płatów skarpy, natomiast działalność rolnicza skarżącego polegająca na uprawie truskawek przynosiła efekty. Skarżący podniósł, że interesuje go przyczyna nagłej zmiany decyzji i uniemożliwienia mu prowadzenia działalności rolniczej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podkreśliło, że argumenty zawarte w skardze dotyczące wcześniejszego wykorzystywania gruntu nie mają w sprawie znaczenia w sytuacji, gdy działka ta jest lasem w rozumieniu ustawy o lasach co wynika z dołączonego do akt sprawy wypisu z rejestru gruntów. Konieczne jest zatem zachowanie trybu postępowania opisanego w uzasadnieniu decyzji wydanych przez organy administracji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Stosownie do art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działania administracji pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola, o której mowa w tym przepisie sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 cyt. przepisu). Oznacza to, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z zasady, że sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, wynika konsekwencja co do tego, iż sąd ten rozważa prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji jak i stan sprawy na dzień wydania rozstrzygnięcia.

Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę uznać należy za uzasadnioną, gdyż zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa procesowego, jak również narusza prawo w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W dniu 29 listopada 2006r. skarżący zwrócił się do Starosty z wnioskiem o przywrócenie pierwotnego stanu użytku na działce nr [...] we wsi B. D. gmina K., podając, że wraz z [...] jest [...] w/wym. działki, która obecnie według ewidencji gruntów jest powierzchnią leśną. W rzeczywistości, jak podał skarżący w swoim wniosku, porośnięta jest samosiewem osiki w wieku ok. 15 lat. W latach dziewięćdziesiątych bez wiedzy skarżącego, w ramach aktualizacji użytków rolnych zaniedbane pastwisko zostało zamienione na las. Skarżący podał, że po wyłączeniu terenu z produkcji leśnej zamierza wystąpić o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podając jednocześnie, że w bezpośrednim sąsiedztwie działki znajdują się domy mieszkalne i rekreacyjne oraz planowane siedlisko rolne.

W wykonaniu wezwania organu o uzasadnienie potrzeby zmiany użytku leśnego na rolny oraz udzielenie informacji dotyczącej planowanych na działce przedsięwzięć, skarżący wskazał, że na działce nr [...] zamierza doprowadzić grunt do stanu używalności rolnej, zagospodarować niewielką plantację leśną i zbudować budynek gospodarczy.

W okolicznościach niniejszej sprawy skarżący z jednej strony wystąpił o zmianę przeznaczenia części swojej działki na cele nieleśne i nierolnicze, a także o zmianę przeznaczenia lasu na użytek rolny. Organy administracji przedstawiły obowiązujący tryb postępowania dotyczący przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne obowiązujący na mocy ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych / Dz. U. z 2004r., nr 121, poz. 1266 ze zm/.

Natomiast przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 czerwca 2007r. jest odmowna decyzja zmiany lasu na użytek rolny wydana na mocy przepisów ustawy z dnia 28 września 1991r. o lasach / tekst jednolity Dz. U. nr 45 z 2005r., poz. 435 ze zm./.

Z zaświadczenia wydanego przez Burmistrza wynika, że działka ewid. położona w B. D. na mocy obowiązującego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy K. zatwierdzonego uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy z dnia 22 lutego 1990r. obowiązującego do dnia 31 grudnia 2003r. stanowiła teren upraw rolnych. Przy czym fakt przeznaczenia działki skarżącego na cele upraw rolnych nie pozbawił tej działki statusu gruntu leśnego, albowiem bez przeprowadzenia stosownych procedur, tj uzyskania zgody właściwego organu na przeznaczenie terenu leśnego na cele nieleśne, decyzyjnego wyłączenia gruntu spod gospodarki leśnej i dokonania zmian w ewidencji gruntów, formalnie nie może dojść do utraty przez działkę statusu prawnego lasu.

Biorąc powyższe ustalenia pod uwagę Sąd uznał, że w rozpatrywanej sprawie działaniu organu odwoławczego zasadnie można postawić zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego/ 7, 77 i 107 § 1 kpa/. Postępowanie odwoławcze winno polegać na ponownym rozpatrzeniu sprawy, od nowa, jak też i na kontroli zasadności zarzutów podniesionych w odwołaniu.

Art. 3 ustawy z 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435 z późn. zm. – tekst jednolity) stanowi źródło definicji legalnej lasu, przy czym podkreślić należy, że jest to definicja lasu w sensie prawnym, a nie faktycznym.

Lasem w rozumieniu ustawy jest grunt:

1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony:

a) przeznaczony do produkcji leśnej,

b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo

c) wpisany do rejestru zabytków,

2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne.

Zatem w myśl powyższego przepisu o tym, czy grunt o powierzchni przekraczającej 0,10ha ma charakter lasu decyduje nie sam rodzaj znajdujących się na nim upraw, rodzaj drzewostanu / określanego przez skarżącego jako chwast leśny/, lecz przeznaczenie go do produkcji leśnej lub związanie z gospodarką leśną/ art. 3 pkt 2 ustawy o lasach powoływany przez organy administracji/.

W praktyce o kwalifikacji gruntu jako lasu w oparciu o kryterium przeznaczenia rozstrzygają dane z ewidencji gruntów, prowadzonej na podstawie ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.)., a także plany urządzenia lasów lub uproszczone plany urządzenia lasów (jeśli grunt jest lasem w rozumieniu ustawy o lasach). Zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencja gruntów i budynków obejmuje w szczególności informacje dotyczące gruntów – ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych (...). Zauważyć też należy, że organy planowania przestrzennego są związane ustaleniami planu urządzania lasu, zwłaszcza, że w planie zagospodarowania przestrzennego nie mogą być przewidziane rozwiązania niezgodne z planem urządzania lasu. Natomiast przepisy ustawy z dnia 28 września 1991r. / tekst jednolity Dz. U. nr 56 z 2000r., poz. 679 ze zm./ w rozdziale 4 zawierają postanowienia i tryb postępowania dotyczący sporządzania dokumentów związanych z planami urządzenia lasów, ustalenia tych planów dotyczące granic i powierzchni lasów uwzględnia się w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, a usuwanie drzew z zasobów leśnych odbywa się na zasadzie pozyskiwania drewna i plany, o których mowa w ustawie stanowią podstawy dla pozyskiwania drewna.

Inne niż leśne użytkowanie działki jest możliwe w przypadku pozytywnego załatwienia wniosku o wydanie decyzji zezwalającej na zmianę gruntów leśnych na grunty rolne. Taka decyzja stanowi podstawę do zmiany zapisu w rejestrze ewidencji gruntów, a więc załatwienia sprawy zgodnie z oczekiwaniami właściciela.

W okolicznościach niniejszej sprawy do akt sprawy został złożony wypis z rejestru gruntów, z którego wynika, że działka nr [...] o powierzchni [...] ha stanowi użytek leśny według stanu na dzień 20 listopada 2006r.

W tych okolicznościach organy administracji uznały, że bezspornym jest, iż przedmiotowa działka jest lasem w rozumieniu ustawy o lasach. Nadto organy ustaliły, że w sprawie nie występuje przypadek szczególny, uzasadniający zmianę lasu na użytek rolny.

Jednakże, jak to wyżej wskazano postępowanie przed organem II instancji winno obejmować kontrolę zasadności zarzutów zawartych w odwołaniu do organu II instancji. Zarzutem nierozpoznanym przez organ administracji jest, ponowiony również w skardze do Sądu, zarzut przekwalifikowania działki skarżącego na leśną, bez jego wiedzy mimo, że w planie zagospodarowania przestrzennego figurowała ona jako działka rolna.

Powyższy zarzut nie został rozpoznany przez organ II instancji. W konsekwencji powyższego zostały naruszone zasady postępowania określone w przepisach art. 7 i 77 § 1 kpa nakładające na organ obowiązek rzetelnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Organ administracji nie ustosunkował się do zarzutów skarżącego i w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił przyczyn, dla których argumentów skarżącego nie uznaje za uzasadnione.

Wprawdzie o tym czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o lasach decyduje co do zasady, w pierwszej kolejności zapis w ewidencji gruntów, zatem urzędowym potwierdzeniem, czy dany obszar spełnia wymogi, o których mowa w tym przepisie, jest stosowny zapis w ewidencji gruntów i budynków, to powyższe nie zwalnia organu od rozpatrzenia zarzutu skarżącego. Z treści tego zarzutu wynika, że o takim zakwalifikowaniu gruntu skarżący nie był powiadomiony, w sytuacji, gdy obowiązujące do dnia 31 grudnia 2003r. postanowienia planu zagospodarowania przestrzennego określały, że działka nr ew. [...] położona w B. D. stanowi teren upraw rolnych. Powyższy plan, jak wynika z zaświadczenia Burmistrza, został zatwierdzony uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy z dnia 22 lutego 1990r i był dwukrotnie zmieniany uchwałami Rady Gminy z dnia 16 marca 1993r. i 29 listopada 1994r. Niezależnie od konieczności uzyskania decyzji zezwalającej na zmianę przeznaczenia gruntu, w celu zmiany zapisu w ewidencji gruntów, nawet w przypadku obowiązywania planu o treści wyżej podanej, organ nie odniósł się do zarzutu skarżącego.

Wobec przytoczonych zarzutów skarżącego wyjaśnienia wymagał stan faktyczny sprawy, a mianowicie, kiedy i w jakich okolicznościach dokonano zapisu w ewidencji gruntów o zakwalifikowaniu przedmiotowego terenu jako lasu, czy zapisu tego nie dokonano, w czasie obowiązywania planu zagospodarowania, który ten teren kwalifikował jako obszar upraw rolnych. Takie działanie byłoby sprzeczne z zapisami planu, a więc sprzeczne z prawem miejscowym i wymagałoby działania polegającego na usunięciu tego naruszenia poprzez zmianę zapisu. W aktach sprawy brak jest jednak tych dokumentów i w konsekwencji ustaleń co do podstaw dokonania wpisu w ewidencji gruntów. Stąd też przedwczesne było prowadzenie przez organy postępowania w celu ustalenia , czy występuje w sprawie szczególna potrzeba zmiany gruntu leśnego na rolny ustalenie organów.

Stosownie bowiem do treści art. 7 k.p.a., wyrażającego zasadę prawdy obiektywnej, organ administracji publicznej ma obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania norm prawa materialnego i winno korespondować z materiałem dowodowym zgromadzonym w toku postępowania i wynikami jego analizy. Stosownie bowiem do treści art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Dodatkowo, analiza art. 7 i 77 k.p.a. prowadzi do wniosku, że organ administracji zobowiązany jest z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego i rozwianiu wszelkich wątpliwości pojawiających się w toku jego ustalania. W rozpatrywanej sprawie, niedokonanie istotnych dla sprawy ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy uniemożliwia odparcie zarzutów skarżącego. W konsekwencji, powyższe doprowadziło to do naruszenia wyżej wskazanych art. 77 § 1 i 80 k.p.a., co z kolei prowadzi do stwierdzenia, że przeprowadzone w sprawie postępowanie pozostawało w niezgodzie z zasadą dochodzenia prawdy obiektywnej.

Nadto jak wynika z wypisu z rejestru gruntów właścicielami nieruchomości stanowiącej działkę nr położoną w B D. jest skarżący S. T. oraz U. T.. Skarżący w swoim wniosku z dnia 29 listopada 2006r. podał nadto, że jest rolnikiem i wraz z [...] współwłaścicielem powyższej działki. W niniejszej sprawie w postępowaniu administracyjnym nie uczestniczyła U. T. Organy nie ustaliły w sposób jednoznaczny czy pozostaje ona współwłaścicielką przedmiotowej nieruchomości. Jako współwłaścicielce przysługiwał by jej bowiem status strony w postępowaniu administracyjnym jako stronie mającej interes prawny. W konsekwencji powyższego organy administracji powinny były zawiadomić U. T. o toczącym się postępowaniu. Podkreślenia wymaga, że U. T. nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania i w aktach brak dowodu, z których wynikałoby, że brała nim udział . Pozbawienie strony udziału w postępowaniu przed organami administracji prowadzi do uznania, że decyzje w obu instancjach zostały wydane z naruszeniem prawa. Sąd uchyli zaskarżoną decyzję między innymi , jeżeli w wyniku rozpoznania sprawy ustali, że została ona wydana z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego / art. 145 par.1 pkt 1 lit. b Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/. Sąd będzie obowiązany wówczas uchylić decyzję, jeżeli stwierdzi istnienie jednej z przesłanek wznowienia niezależnie od tego, czy naruszenie prawa procesowego miało wpływ na decyzję . Przyczyny wznowienia określa art. 145 kpa, a zgodnie z § 4 pkt 4 tego przepisu w sprawie zakończonej decyzja ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.

Mając powyższe na uwadze i działając na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. b i c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji winien przeprowadzić postępowanie z uwzględnieniem powyższych uwag, przy czym w pierwszej kolejności winien ustalić strony postępowania, poprzez jednoznaczne ustalenie czy U. T. jest również współwłaścicielem działki nr [...] i stosownie do tych ustaleń –zapewnić udział wszystkim stronom w toczącym się postępowaniu zgodnie z zasadami przewidzianymi w kpa.

Jednocześnie , na mocy art. 152 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd określił w wyroku, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie mogą być wykonane.