Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 34/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 155
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.), Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Sędzia NSA Monika Nowicka, Protokolant Dominika Człapińska, po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie a Wójtem Gminy Radgoszcz w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku Parafii Rzymsko-Katolickiej, o uchylenie decyzji zatwierdzającej podział działki położonej w obrębie Luszowice, gmina Radgoszcz postanawia: wskazać jako organ właściwy do rozpoznania wniosku Wójta Gminy Radgoszcz


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 24 lutego 2010 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie wniósł o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego pomiędzy Wojewódzkim Inspektorem Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie, a Wójtem Gminy Radgoszcz poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania żądania Parafii [...] w L. o uchylenie na podstawie art. 155 k.p.a. decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w Dąbrowie Tarnowskiej z [...] maja 1996 r. zatwierdzającej podział działki położonej w obrębie L., gmina R., oznaczonej nr.

Wnioskodawca wyjaśnił, że postanowieniem z dnia 26 listopada 2009 r. Wójt Gminy Radgoszcz stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową i przekazał wniosek Parafii [...] w L. Wojewodzie Małopolskiemu, jako organowi właściwemu w sprawie.

Decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w Dąbrowie Tarnowskiej stała się ostateczna z dniem [...] czerwca 1996 r. Wójt Gminy Radgoszcz trafnie zauważył, że w chwili obecnej – na skutek reformy administracyjnej państwa – organ, który wydał zaskarżoną decyzję już nie istnieje. Nie sposób odmówić też racji stwierdzeniu, że fakt ten rzutuje na kwestię ustalenia właściwości rzeczowej w przedmiotowej sprawie. W ocenie wnioskodawcy zachodzi podstawa do przypuszczeń, że Wójt Gminy Radgoszcz w sposób nieprawidłowy zinterpretował wniosek w niniejszej sprawie. Z akt sprawy wynika bowiem niezbicie, że w piśmie z dnia 8 października 2009 r. strona wnioskowała o uchylenie decyzji w trybie art. 155 k.p.a., podczas gdy organ przekazujący sprawę powołuje się na orzeczenie dotyczące postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, które jest odmiennym, nadzwyczajnym trybem postępowania, w którym właściwość organu ustala się według innych zasad i w oparciu o inną podstawę prawną. Skoro nie budzi wątpliwości fakt, że intencją strony było wszczęcie postępowania w sprawie uchylenia decyzji na podstawie art. 155 k.p.a., właściwym do jego przeprowadzenia jest organ administracji publicznej, który ją wydał lub organ wyższego stopnia. Nie dotyczy to jednak spraw należących do zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego, w tych bowiem sprawach organami wyłącznie właściwymi są organy tych jednostek.

Zdaniem wnioskodawcy, rozpatrywanym przypadku mamy do czynienia z sytuacją, gdy organ który utracił właściwość uległ likwidacji i tym samym za "organ, który wydał decyzję" należy uznać organ, który w jego miejsce przejął kompetencję do wydawania decyzji w sprawach podziałowych. Co do zasady, ustrojowym następcą prawnym Urzędu Rejonowego w Dąbrowie Tarnowskiej jest Starostwo Powiatowe w Dąbrowie Tarnowskiej. Zgodnie bowiem z art. 94 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, do właściwości starosty przeszły, jeżeli przepisy szczególnie nie stanowiły inaczej – jako zadania z zakresu administracji rządowej – określone w przepisach zadania urzędów rejonowych zespolonej administracji ogólnej oraz zadania i kompetencje kierowników tych urzędów. Tym niemniej Starosta Dąbrowski nie przejął kompetencji do wszystkich rodzajów spraw prowadzonych wcześniej przez Kierownika Urzędu Rejonowego. Sprawy dotyczące podziałów nieruchomości należą bowiem aktualnie do właściwości organu wykonawczego gminy. Wynika to wprost z art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że podziału nieruchomości dokonuje się na podstawie decyzji wójta, burmistrza albo prezydenta miasta zatwierdzającej podział.

Skoro zatem decyzję wydał kierownik Urzędu Rejonowego Dąbrowie Tarnowskiej, zaś kompetencje urzędów rejonowych do wydawania decyzji administracyjnych zatwierdzających podział przejęły organy wykonawcze gmin, należy stwierdzić, że to Wójta Gminy Radgoszcz – jako organ właściwy również miejscowo –należy uznać za "organ, który wydał decyzję" w rozumieniu art. 155 k.p.a. Zgodnie z wyrażoną w tym przepisie zasadą, organem właściwym do przeprowadzenia postępowania, którego wszczęcia domagała się [...] Parafia w L. byłby – według jej wyboru – Wójt Gminy Radgoszcz albo Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie jako organ wyższego stopnia. Wydawanie decyzji w sprawach podziałowych stanowi przykład zadania własnego wójtów, burmistrzów, prezydentów miast – kompetencja ta została im bowiem przyznana wprost na mocy przepisu art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. A zatem to Wójt Gminy Radgoszcz jest jedynym organem właściwym do przeprowadzenia postępowania w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na wniosek Wójt Gminy Radgoszcz wskazał, że stanowisko wnioskodawcy jest nieprawidłowe, bowiem art. 7 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591) do kategorii zadań własnych gminy i to o charakterze obowiązkowym nie zalicza spraw geodezyjno-kartograficznych, a w szczególności zadań w przedmiocie podziału nieruchomości określonych m.in. w art. 96 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Podział nieruchomości w oparciu o wyżej określoną ustawę nie jest "zadaniem własnym gminy" o charakterze obowiązkowym, bowiem stosownie do treści art. 97 ust. 1 ustawy, podział nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny, natomiast bezspornym pozostaje, że zadania własne gminy o charakterze obowiązkowym są finansowane i zabezpieczane w budżecie Gminy Radgoszcz.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Przedmiotem sprawy jest negatywny spór kompetencyjny, powstały pomiędzy Wojewodą Małopolskim reprezentowanym przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako organ zespolonej administracji rządowej i Wójtem Gminy Radgoszcz. Żaden bowiem z tych organów nie uznaje się za właściwy do rozpoznania wniosku Parafii w L. o uchylenie, na podstawie art. 155 k.p.a., decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w Dąbrowie Tarnowskiej z dnia [...] maja 1996 r. zatwierdzającej podział działki nr [...] położonej w miejscowości L. Rozpoznając ten spór kompetencyjny należy zauważyć, że organ, który wydał wymienioną decyzję, został zlikwidowany z dniem 1 stycznia 1999 r. W takiej sytuacji właściwy organ do rozpoznania wniosku opartego na podstawie art. 155 k.p.a. należy określić według obecnej właściwości do rozpoznawania spraw tego rodzaju, to jest spraw o zatwierdzenie podziałów nieruchomości. W obecnym stanie prawnym kompetencje kierowników urzędów rejonowych do dokonywania podziałów nieruchomości przejęły organy wykonawcze gmin, to jest wójtowie, prezydenci lub burmistrzowie miast. Wynika to z art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Fakt, iż zgodnie z art. 97 ust. 1 tej ustawy podział nieruchomości dokonuje się na koszt osoby, która ma w tym interes prawny, nie zmienia tego, iż podziały nieruchomości są zadaniami własnymi gmin. Za zadania własne gmin uznaje się bowiem zadania publiczne, które służą zaspokajaniu potrzeb wspólnoty samorządowej i które są wykonywane przez gminy. Niewątpliwie podziały nieruchomości na wniosek mieszkańców gminy są takimi zadaniami. Do rozpatrzenia wniosku o uchylenie decyzji o podziale nieruchomości jest właściwy – zgodnie z art. 154 § 3 k.p.a. – organ wykonawczy gminy. Organem tym w niniejszej sprawie jest Wójt Gminy Radgoszcz. Z tych względów na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.