Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 919/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2006-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA A. Cudak (spr.), Sędziowie NSA B. Klimowicz, WSA P. Kowalski, Protokolant Asystent sędziego I. Wędrak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 października 2006 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W., decyzją z dnia [...], Nr [...], określił W. S. wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2001 w 10 % zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 2.926,70 zł. z tytułu sprzedaży samodzielnego lokalu mieszkalnego.

Organ podatkowy ustalił, że dnia [...] lutego 1999 r. W. i A. S. nabyli w drodze aktu notarialnego od Gminy Ł. lokal nr [...] położony w Ł. przy ulicy A. W dniu [...] lutego 2001 r. W. S. wspólnie z mężem A. za pośrednictwem ustanowionego pełnomocnika w osobie R. M. M. uprawnionego do jednoosobowej reprezentacji Prezesa Zarządu Biura Holdingowo-Consultingowego B sp. z o.o. z/s w Ł. dokonali sprzedaży stanowiącego odrębną nieruchomość lokalu mieszkalnego oznaczonego numerem [...], położonego w Ł. przy ul. A, za łączną kwotę 66.000,00 zł. Powyższa czynność została poprzedzona przedwstępną umową sprzedaży wyżej wymienionej nieruchomości, zawartą w dniu [...] lutego 2006 r., zgodnie z którą podatniczka i jej mąż otrzymali od kupujących zadatek w wysokości 23.000,00 zł.

Z uwagi na okoliczność, iż odpłatne zbycie nieruchomości dokonane przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie, bądź wybudowanie stanowi źródło przychodu, podlegające opodatkowaniu 10% zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych (art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a/ w zw. z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – tj. Dz.U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. postanowieniem z dnia [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w tym podatku za 2001 r.

Na etapie prowadzonego postępowania podatkowego organ podatkowy uwzględnił jako rozliczenie poniesionych wydatków mieszkaniowych poniesione przez podatniczkę i jej męża nakłady na łączną kwotę 7.465,40 zł. Natomiast dowody potwierdzające dokonane wpłaty na kwotę 81.221,20 zł., nie zostały uwzględnione jako wydatek uprawniający do skorzystania ze zwolnienia podatkowego, na zasadzie określonej w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a/ ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż zostały dokonane przed dniem uzyskania przychodu ze sprzedaży lokalu mieszkalnego przy ulicy A w Ł.

Od powyższej decyzji pismem z dnia 16 stycznia 2006 r. W. S. wniosła odwołanie. Strona domagała się uchylenia decyzji organu I instancji. Wyraziła pogląd, iż o zwolnieniu z obowiązku zryczałtowanego 10 % podatku dochodowego od osób fizycznych nie może przesądzać data sprzedaży mieszkania przy ul. A, lecz cel na jaki środki pochodzące ze sprzedaży zostały przeznaczone.

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia [...], Nr [...], utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Skarbowego, podtrzymując stanowisko zawarte w decyzji organu podatkowego I instancji, oparte na ustaleniach dokonanych w toku postępowania podatkowego przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego Ł.-W.

Na powyższą decyzję organu odwoławczego W. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konkluzji wniosła o jej uchylenie.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera w sobie sprzeczność, co do zastosowania art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z art. 21 tej ustawy, polegającą na tym, iż z jednej strony w decyzji podkreśla się, iż sprzedaż lokalu na cel nabycia domu jednorodzinnego winna nastąpić wcześniej lub, co najmniej jednocześnie z poniesieniem wydatku na nabycie, by następnie z powołaniem się na art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a/ uczynić z tej okoliczności zarzut, iż skarżąca poczyniła owe wydatki wcześniej. Ponadto podatniczka wskazała, iż w świetle złożonych aktów notarialnych, pieniądze uzyskane ze sprzedaży lokalu mieszkalnego przy ul. A w Ł. zostały przeznaczone na nabycie niewielkiego domu jednorodzinnego przy ul. C w Ł. – N., co prowadziła do chwili ogłoszenia upadłości Biuro Holdingowo – Consultingowe B sp. z o. o. w Ł.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Prawidłowość zastosowania przepisów prawa materialnego jest uzależniona od niewadliwych, zupełnych i wszechstronnych ustaleń stanu faktycznego. Analizując w tym zakresie zaskarżoną decyzję Sąd uznał, że organ podatkowy dopuścił się naruszeń szeregu przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przede wszystkim należy podkreślić, że zgodnie z obowiązującą w postępowaniu podatkowym zasadą prawdy materialnej, wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej organy w toku postępowania zobowiązane są do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Stosownie do treści art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Oczywiście przedmiotem ustaleń organów podatkowych są okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, a więc takie, które umożliwiają ocenę istnienia przesłanek, określonych w spornych przepisach prawa materialnego. W niniejszej sprawie zaś przedmiotem rozbieżności pomiędzy organem podatkowym a podatnikiem jest to, czy kwota przychodu uzyskana ze sprzedaży lokalu mieszkalnego korzysta ze zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a/ ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przepis ten stanowi, że wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane ze sprzedaży nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) w części wydatkowanej na nabycie w kraju, nie później niż w okresie dwóch lat od dnia sprzedaży, budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, gruntu albo prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego, lub na nabycie wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawa do jednorodzinnego domu mieszkalnego, prawa do lokalu mieszkalnego w małym domu mieszkalnym oraz na budowę, rozbudowę albo remont lub modernizację własnego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego. Zatem obowiązkiem organu podatkowego, wynikającego z wyżej wskazanych art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, było wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych w zakresie przesłanek wcześniej cytowanego przepisu. Organ podatkowy nie wywiązał się z powyższych obowiązków.

Z analizy akt postępowania podatkowego wynika, że organ podatkowy nie wyjaśnił wielu okoliczności faktycznych. Nie ustosunkowano się również do szeregu dowodów złożonych przez stronę w toku postępowania podatkowego. Wystarczy wskazać, że w aktach sprawy znajduje się umowa nr [...] z dnia [...] stycznia 2000 r., zawarta pomiędzy Biurem Handlowo-Consultingowym B spółka z o.o., a W. i A. małżeństwem S. (k. 21). Na podstawie tej umowy spółka zobowiązała się do wykonania pod klucz inwestycji w postaci budowy domu jednorodzinnego. W § 3 e/ tego stosunku prawnego wynika, że inwestorzy zobowiązali się do udzielenia spółce pełnomocnictwa do sprzedaży mieszkania za określoną przez B cenę i dysponowania środkami finansowymi z tego źródła wyłącznie w celu realizacji czynności związanych z budową domu na potrzeby inwestora. Z kolei w aktach sprawy znajduje się akt notarialny z dnia [...] stycznia 2000 r.(k. 13) na podstawie, którego małżonkowie S. udzielili B spółce z o.o. pełnomocnictwo i upoważnienie do sprzedaży lokalu mieszkalnego przy ulicy A osobom, za cenę i na warunkach według uznania pełnomocnika oraz do odbioru i pokwitowania ceny sprzedaży. Natomiast z aktu notarialnego z dnia [...] lutego 2001 r. (k. 12) wynika, że przy umowie sprzedaży przedmiotowego lokalu strona sprzedająca reprezentowana była przez pełnomocnika w osobie prezesa zarządu spółki B. W § 3 umowy zamieszczono zapis, że przed zawarciem umowy kupujący wpłacili pełnomocnikowi zaliczkę w kwocie 23.000 zł., zaś resztę ceny w wysokości 43.000 zł. zostanie zapłacona do dnia 28 lutego 2001 r. na konto pełnomocnika. Z ogólnej charakterystyki przedsięwzięcia, znajdującej się na stronie 27 akt postępowania podatkowego wynika, że inwestorzy w ramach rozliczenia kosztów inwestycji mogą wykorzystać własne mieszkanie w relacji metr za metr. Wreszcie w aktach administracyjnych na stronie 24 znajduje się kserokopia faktury VAT nr [...] z dnia [...] lutego 2001 r., opiewająca na kwotę 66.000 zł., a więc tożsamą z ceną sprzedaży mieszkania. Jako nabywcę wskazano W. i A. S., a przedmiot sprzedaży wskazano budowa domu jednorodzinnego.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji, wyżej wskazane dowody nie zostały w ogóle uwzględnione przy rozstrzyganiu w niniejszej sprawie. Powyższe fakty całkowicie pominięto przy ustalaniu faktycznego będącego podstawą rozstrzygnięcia. Organy podatkowe, wbrew treści art. 191 Ordynacji podatkowej, nie dokonały wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Skoncentrowano się jedynie na analizie faktur w zakresie daty ich wystawienia. Natomiast organ podatkowy całkowicie zbagatelizował fakt, że w ramach rozliczenia inwestycji budowy domu jednorodzinnego podatniczka wraz z swym mężem udzieliła wykonawcy B pełnomocnictwo do sprzedaży mieszkania. Wykonawca w imieniu podatniczki przystąpił do aktu sprzedaży mieszkania. Co więcej B odebrał całą kwotę z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego. Powyższe okoliczności powinny być ocenione w aspekcie przesłanek z art. 21 ust. 1 pkt 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ podatkowy powinien ocenić, czy przychody uzyskane ze sprzedaży lokalu mieszkalnego podatniczki nie zostały wydatkowane na budowę własnego budynku mieszkalnego.

Z uwagi na powyższe należy uznać, że zaskarżona decyzja narusza przepisy art. 122, 187 § 1, 191 oraz 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Uchybienia te, które w istocie polegały na nie ustaleniu istniejącego stanu faktycznego sprawy są na tyle istotne, że mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uniemożliwiają one ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Dlatego też Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) uchylił zaskarżoną decyzję.

Ponownie rozpoznając sprawę organ podatkowy dokona oceny całego zebranego w sprawie materiału dowodowego. Wyjaśni również zagadnienia dotyczące inwestycji, której wykonawcą była spółka B. Dopiero po ustaleniu pełnego stanu faktycznego organ dokona subsumcji pod normę przepisu art. 21 ust. 1 pkt 32 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z powyższych względów orzeczono jak w wyroku.