Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1138/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Człowiekowska Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara-Dubiel WSA Sebastian Pietrzyk (spr.) Protokolant: Starszy Referent Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi M. S.-K. i T. K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 11 lipca 2022 r. znak: WI-I.7840.15.76.2020.GT w przedmiocie wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia budowy skargę oddala.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia 11 lipca 2022 roku utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 15 czerwca 2020 r., znak: AB.6743.156.2020.ŁM, wnoszącej sprzeciw na wykonanie budowy budynku rekreacji indywidualnej, parterowego wolnostojącego, o pow. zabudowy 34,96 m2 oraz bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o poj. 6 m3 na dz. ewid. nr [...], [...], [...] położonych w miejscowości W..

Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach.

W dniu 18 marca 2020 roku Skarżący M. S. – K. i T. K. złożyli do Starosty Tatrzańskiego zgłoszenie dotyczące budowy budynku rekreacji indywidualnej, parterowego wolnostojącego o pow. zabudowy 34,96 m2 oraz bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o poj. 6 m3 na dz. ewid. nr [...], [...], [...] położonych w miejscowości W..

Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2020 r., na inwestorów nałożono obowiązek uzupełnienia wniosku i brakujących dokumentów w terminie do dnia 8 czerwca 2020 r.

W dniu 21 kwietnia 2020 r. wpłynęła odpowiedź na powyższe postanowienie, w której inwestorzy udzielili odpowiedzi na większość ze wskazanych punktów (pozostałe kroki formalne nałożone ww. postanowieniem zostały uzupełnione przez reprezentującego zgłaszających pełnomocnika w dniu 12 maja 2020 r.).

Przedmiotowy wniosek rozpatrywany był, kiedy działki objęte zgłoszeniem (na mocy obwieszczenia Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie z dnia 21 kwietnia 2020 r., znak: DNT-I5140.4.2020.MK) zostały włączone do wojewódzkiej ewidencji zabytków jako część obszaru wsi W. w gminie K. pod nazwą "P. P.". Z kolei na mocy zarządzenia nr [...] Wójta Gminy K. z dnia 6 maja 2020 r. obszar "P. P." we wsi W. został włączony do gminnej ewidencji zabytków.

Stosownie do treści art. 39 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 roku, poz. 2351 ze zm.) – dalej tez jako "PrBud" stanowi, że prowadzenie robót budowlanych w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Powyższy przepis ma także zastosowanie także do wykonywania robót budowlanych, które wymagają dokonania zgłoszenia właściwemu organowi (w związku z istnieniem analogii pomiędzy wydaniem pozwolenia na budowę i przyjęciem zgłoszenia robót budowlanych). Zatem objęcie przedmiotowych działek ww. formami ochrony konserwatorskiej nie mogły zostać pominięte przez organ podczas rozpatrywania przedmiotowego zgłoszenia.

W związku z powyższym organ administracji architektoniczno-budowlanej po ponownym rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku nałożył w drodze postanowienia obowiązek uzupełnienia wniosku i brakujących dokumentów w terminie do dnia 10 czerwca 2020 r. Do zgłoszenia należało przedłożyć uzgodnienie (w postanowieniu błędnie użyto sformułowania, dot. "opinii") Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Krakowie dla przedmiotowej inwestycji. Należało również wykazać, że projektowany zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe nie będzie zlokalizowany na obszarze podlegającym szczególnej ochronie środowiska, bowiem działki objęte zgłoszeniem zlokalizowane są na terenie Małopolskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (k. 52 a.a. akt organu I instancji).

W dniu 25 maja 2020 r. wpłynęła odpowiedź na powyższe postanowienie. W odpowiedzi inwestorzy wnieśli m.in. o przedłużenie terminu przedmiotowego postępowania. Organ nie przychylił się jednak do tego wniosku, wskazując że postępowanie w sprawie zgłoszenia nie nosi cech klasycznego postępowania w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Wytyczne, co do jego rozpatrywania zostały zawarte w ustawie szczegółowej, tj. w art. 30 PrBud. I tak organ na rozpatrzenie zgłoszenia ma wyłącznie 21 dni. Jego zakończenie następuje poprzez brak działania organu, wobec którego dokonano zgłoszenia (tzw. milcząca zgoda organu) lub wniesieniem sprzeciwu w drodze decyzji. Rolą organu jest weryfikacja złożonych dokumentów pod kątem ich kompletności i zgodności z obowiązującymi przepisami oraz ocena czy inwestycja mieści się w wykazie robót zamieszczonym w art. 29 Prawa budowlanego. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia, organ nakłada na zgłaszającego, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia brakujących dokumentów, w określonym terminie, a w przypadku ich nieuzupełnienia wnosi sprzeciw, w drodze decyzji. Dlatego obowiązkiem zgłaszającego jest przygotowanie kompletnego wniosku/uzupełnienie w ściśle określonym terminie. W związku z powyższym przedłużenie terminu w procedurze zgłoszenia nie jest możliwe.

W odpowiedzi inwestorzy wskazali, że projektowany bezodpływowy zbiornik na nieczystości ciekłe o poj. 6 m3 nie będzie zlokalizowany na obszarze szczególnej ochrony środowiskowej, jak również na terenie narażonym na powodzie (w myśl § 34 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie). Zgodnie z art. 6 ust. 1 Ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody formami ochrony przyrody są m.in. obszary chronionego krajobrazu. W piśmie z dnia 25 maja inwestorzy wskazali również, że cyt. "(...) szczególna wartość przyrodnicza nie jest pojęciem tożsamym z obszarami chronionymi z uwagi na wyróżniające się walory krajobrazowe, (...)".

Organ nie podzielił jednak tego stanowiska. Zgodnie ze stanowiskiem zajętym przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie zawartym w piśmie znak: Op-I.43.1.2019.MSz (styczeń 2019 r.) wskazuje się co prawda, że w ustawie o ochronie przyrody oraz w prawie ochrony środowiska nie funkcjonuje definicja "obszarów podlegających szczególnej ochronie środowiska". Niemniej jednak pojęcie takie istniało w ustawie z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska. W art. 3 pkt 7a) tej ustawy zdefiniowano obszar szczególnej ochrony środowiska jako: "tereny, których specyficzne cechy, właściwości lub walory poszczególnych elementów środowiska wymagają specjalnych zabiegów technicznych, organizacyjnych lub innych w celu zapewnienia wszystkim użytkownikom możliwości korzystania z tych zasobów zgodnie z ich przeznaczeniem". Wobec przyjęcia tego typu definicji można uznać, że obszar podlegający szczególnej ochronie przyrody, obejmujące zamknięty katalog form ochrony przyrody (w tym obszar chronionego krajobrazu). Jeśli zatem , dany teren jest objęty jedną z form ochrony wskazanych w tym przepisie, to można stwierdzić, że korzysta on ze szczególnych regulacji chroniących ten obszar. Nie jest zatem możliwe wykonanie ww. bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe na przedmiotowych działkach, który ma stanowić integralną część projektowanego budynku rekreacji indywidualnej.

Wobec tego, że nałożony obowiązek wskazanym postanowieniem nie został wykonany, dlatego też organ złożył sprzeciw.

Od powyższej decyzji organu I instancji, w terminie wymaganym, odwołanie wniósł pełnomocnik Inwestorów. W swoim wystąpieniu odwołujący podnieśli, że nie zgadzają się z wydanym rozstrzygnięciem, a swoje stanowisko uargumentowała we wniesionym odwołaniu.

Wojewoda Małopolski w pierwszej kolejności zauważył, że w sprawie zastosowanie znajduje ustawa Prawo budowlane w stanie prawnym sprzed nowelizacji, która weszła w życie 19 września 2020 r., na mocy art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020, poz. 471), który brzmi: Do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.

Organ odwoławczy wskazał, że rozpoczęcie procesu inwestycyjnego powinno być co do zasady poprzedzone uzyskaniem pozwolenia na budowę. Zasadę tę wyraża art. 28 Prawa budowlanego stanowiąc, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 29 - 31 ww. ustawy, gdzie wyliczono w sposób enumeratywny rodzaje budów oraz innych robót budowlanych, które nie wymagają pozwolenia na budowę. Katalog obiektów i robót budowlanych zawarty w tych przepisach ma charakter zamknięty, co oznacza, że tylko wymienione w nich roboty budowlane i obiekty budowlane mogą być wykonane bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę. Niedopuszczalna jest w tym przypadku wykładnia rozszerzająca.

Organ administracji architektoniczno-budowlanej, właściwy do rozpatrzenia zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, zobowiązany jest do oceny zamierzenia pod względem przyporządkowania zgłaszanej inwestycji do katalogu robót zwolnionych z obowiązku pozwolenia na budowę, bądź stwierdzenia, że zgłaszane roboty wykraczają poza zakres wyjątków, a także oceny przedsięwzięcia z punktu widzenia jego zgodności z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, jak również prawa miejscowego.

W myśl art. 29 ust. 1 pkt 2a i pkt 3a Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki oraz budowa zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3. Natomiast stosownie do treści art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego budowa obiektów, o których mowa w cytowanym powyżej przepisie, wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Zatem parterowy, wolno stojący budynek rekreacji indywidualnej, rozumiany jako budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2 oraz bezodpływowy zbiornik na nieczystości ciekłe o pojemności do 10 m3 są wymienione jako obiekty budowlane niewymagające pozwolenia na budowę lecz wyłącznie dokonania zgłoszenia.

W przedmiotowej sprawie zgłoszenie dotyczy budowy parterowego, wolno stojącego budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy 34,96 m2 oraz bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o pojemności 6 m3 na działkach nr [...], nr [...] i nr [...] położonych w miejscowości W.. Na obszarze objętym planowaną inwestycją nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Organ odwoławczy wskazał, że Starosta Tatrzański wniósł sprzeciw wobec przedmiotowego zamierzenia budowlanego z powodu nieuzupełnienia przez Inwestorów wszystkich dokumentów i informacji wymaganych postanowieniami: z dnia 8 kwietnia 2020 r., znak: AB.6743.156.2020.ŁM oraz z dnia 11 maja 2020 r., znak: AB.6743.156.2020.ŁM. Jednakże organ odwoławczy zwrócił uwagę na inną kwestię mającą decydujący wpływ na niniejsze rozstrzygnięcie. Mianowicie, zaznaczono, iż na etapie prowadzonego postępowania odwoławczego analiza akt sprawy wykazała, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zakopanem prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych objętych przedmiotowym zgłoszeniem (karty nr 70 i nr 80 akt organu I instancji). Co więcej, z ogólnodostępnych portali internetowych pod adresami:

https://polska.e-mapa.net/,

https://tatrzanski.e-mapa.net/,

https://mapy.geoportal.gov.pl/

jednoznacznie wynika, że w miejscu przeznaczonym pod budowę projektowanej inwestycji istnieje już budynek, pokryty dachem i widniejący jako budynek mieszkalny "m1" oraz oznaczony numerem 268D, który jest o takim samym kształcie, jak planowany do realizacji zgłaszany budynek rekreacji indywidualnej. Stąd też Wydział Infrastruktury Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie pismem z dnia 10 maja 2022 r., znak: Wl-1.7840.15.76.2020.GT, zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Zakopanem z prośbą o udzielenie informacji, czy stwierdzono rozpoczęcie lub wykonanie robót budowlanych objętych analizowanym zgłoszeniem, a jeżeli tak - do wskazania, w jakim zakresie zostały one wykonane.

W odpowiedzi na powyższe, za pismem z dnia 19 maja 2022 r., znak: NB.501.3.7.2020, organ nadzoru budowlanego poinformował, że cyt.: analiza materiału dowodowego wskazuje, ze w miejscu przeznaczonym pod budowę budynku rekreacji indywidulanej jak w zgłoszeniu z dnia 18 marca 2020 r. dotyczącym zamiaru budowy parterowego, wolno stojącego budynku rekreacji indywidualnej oraz zbiornika na nieczystości ciekłe o poj. 6 m3 istnieje budynek mieszkalny. W związku z zakończeniem postępowania wyjaśniającego i uznaniem skargi za zasadną, wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie: "budowy budynku rekreacji indywidualnej położonego na działkach nr ewid. [...], [...], [...] położonych w W., P. - bez wymaganego pozwolenia na budowę" prowadzone pod znakiem [...], które nie jest zakończone ostateczną decyzją. Ponadto podczas rozmowy telefonicznej przeprowadzonej w dniu 11 lipca 2022 r., na okoliczność której sporządzono notatkę służbową o znaku: WI-I.7840.15.76.2020.GT, pracownik organu nadzoru budowlanego poinformował, że to postępowanie nie zostało zakończone. Natomiast w dniu 28 czerwca 2022 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zakopanem wydał postanowienie nr 257/22, znak: NB.5160.3.22.2020.ABM, o wstrzymaniu ww. robót budowlanych do czasu uzupełnienia przez Inwestorów żądanych w tym piśmie dokumentów.

Z zaprezentowanego powyżej stanu faktycznego wynika, że zgłaszający przystąpili do wykonywania robót budowlanych, mimo iż Starosta Tatrzański decyzją z dnia 15 czerwca 2020 r., znak: AB.6743.156.2020.ŁM, wniósł sprzeciw wobec dokonanego zgłoszenia, a postępowanie odwoławcze w tej sprawie do dnia dzisiejszego nie było zakończone.

W takiej sytuacji, mając na względzie utrwalone orzecznictwo sądowo-administracyjne, uzasadnione jest wniesienie przez organ sprzeciwu wobec dokonanego zgłoszenia na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym: organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli: budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy (podkreślenie własne). Bowiem doszło do naruszenia przez Inwestorów przepisu art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, ponieważ przystąpiono do robót budowlanych, gdy organ I instancji wniósł sprzeciw w ustawowym terminie. Stąd też należy utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Tatrzańskiego z dnia 15 czerwca 2020 r., znak: AB.6743.156.2020.ŁM.

Powyższe stanowisko zostało potwierdzone m.in. przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w decyzji z dnia 19 maja 2022 r., znak: DOA.7210.83.2021.KL oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w wyroku z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II OSK 245/18, orzekł cyt.: Przesłanki zgłoszenia sprzeciwu od zamiaru wykonania robót budowlanych zostały przez ustawodawcę wymienione w art. 30 ust. 6 pkt 1-3 ustawy Prawo budowlane. Norma art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy Prawo budowlane stanowi, iż właściwy organ wnosi sprzeciw jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza (...) inne przepisy. Wskazany przepis art. 30 ust. 6 pkt 2 zawiera zatem samodzielną podstawę do zgłoszenia sprzeciwu, gdy budowa narusza "inne przepisy", przy czym należy zwrócić uwagę, że ustawodawca nie sprecyzował, jak też nie określił, jakie przepisy miał na uwadze. W związku z tym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w określeniu "inne przepisy" powinny się mieścić przepisy uregulowane w ustawach, jeżeli z przepisów tych wynikają normy o charakterze bezwzględnie obowiązujący. Do przepisów o takim charakterze można zaliczyć między innymi przytoczony wyżej art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane.

W tym miejscu Wojewoda Małopolski wskazuje, że sprzeciw wobec zgłoszenia można złożyć jedynie w terminie określonym ustawą Prawo budowlane. Nie jest możliwe, z uwagi na upływ tego terminu, ponowne wydanie decyzji o sprzeciwie. Stąd też, w wyniku zainicjowanej odwołaniem instancyjnej kontroli decyzji o sprzeciwie, organ II instancji nie może wydać orzeczenia reformatoryjnego, tj. uchylić zaskarżonego rozstrzygnięcia organu I instancji i ponownie wnieść sprzeciw z odmiennych przyczyn niż przyjął to organ stopnia podstawowego lub uchylić zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy, badając ponownie dane zgłoszenie, może zatem albo utrzymać w mocy decyzję o sprzeciwie w przypadku uznania, że sprzeciw jest zasadny, albo uchylić taką decyzję i orzec o przyjęciu zgłoszenia czy też umorzyć postępowanie I lub II instancji. Nie może natomiast uchylić decyzji i przekazać sprawy do ponownego rozpatrzenia, nawet w sytuacji, gdy zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 138 § 2 kpa. Bowiem organ I instancji nie ma już kompetencji do ponownego orzeczenia ze względu na upływ terminu liczonego od daty zgłoszenia lub jego uzupełnienia. Z tego powodu (tj. terminu) nie można również uchylić w całości zaskarżonej decyzji i ponownie orzec merytorycznie o sprzeciwie, nawet jeśli w ocenie organu odwoławczego sprzeciw jest słuszny, ale z innego powodu.

W okolicznościach niniejszej sprawy, przystąpienie przez zgłaszających do wykonywania robót budowlanych bez zachowania warunku wynikającego z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, zgodnie z którym: Zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej, w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, może, w drodze decyzji, wnieść sprzeciw. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (podkreślenie własne) oznacza, że rozpoczęcie inwestycji nastąpiło z naruszeniem prawa. To z kolei skutkuje obowiązkiem podejmowania działań przez organy nadzoru budowlanego. W obecnym stanie faktycznym organem właściwym w sprawie robót wykonanych bez skutecznie dokonanego zgłoszenia jest organ nadzoru budowlanego - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Zakopanem.

Reasumując, biorąc pod uwagę powyżej przytoczony stan faktyczny i prawny, działając zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 kpa, w przedmiotowej sprawie należy utrzymać w mocy decyzję Starosty Tatrzańskiego z dnia 15 czerwca 2020 r., znak: AB.6743.156.2020.ŁM, wnoszącą sprzeciw na wykonanie budowy budynku rekreacji indywidualnej, parterowego wolno stojącego, o pow. zabudowy 34,96 m2 oraz bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o poj. 6 m3 na dz. ewid. nr [...], [...], [...] położonych w miejscowości W..

Skargę na powyższą decyzją wnieśli skarżący M. S. – K. i T. K. reprezentowani przez pełnomocnika radcę prawnego W. P., podnosząc zarzuty naruszenia:

1) art. 6 w zw. z art. 8 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji administracyjnej przez Wojewodę Małopolskiego z naruszeniem zasady zaufania do działań podejmowanych przez organy władzy publicznej, a to poprzez przeprowadzenie postępowania jednostronnego, niesprawiedliwego, pomijającego interes Skarżących, czego bezpośrednim skutkiem jest błędne przyjęcie, że do realizacji zamierzenia budowlanego objętego zgłoszeniem budowlanym doszło,

2) art. 6 w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 w zw. z art. 107 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów regulujących zasady prowadzenia postępowania, w postaci nieprzeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, przyjęcie z góry, że do realizacji inwestycji objętej zgłoszeniem doszło, co jest trudne do zaakceptowania, gdyż obowiązkiem Wojewody Małopolskiego było wystąpienie chociażby do innych organów z zapytaniem, czy dokonane było przez Skarżących inne zgłoszenie budowlane.

Składając przedmiotową skargę należy wskazać, że zaskarżona decyzja administracyjna została wydana z naruszeniem regulacji o charakterze materialnym, jak i procesowym. Warto zaznaczyć, że naruszenie o charakterze materialnym jest wynikiem uprzednich nieprawidłowości procesowych, stąd w pierwszej kolejności należy podnieść zarzut naruszenia zasady zaufania do działań podejmowanych przez organy władzy publicznej, gdyż uzasadnienie zaskarżonej decyzji potwierdza, że postępowanie administracyjne nie miało charakteru postępowania merytorycznie prawidłowego, postępowania bezstronnego, uwzględniającego interes Skarżących.

Podniesiono, że wątpliwym jest działanie Wojewody Małopolskiego, który bez pozyskania jakichkolwiek dowodów potwierdzających zajęte stanowisko, bez szczegółowej analizy poczynionych ustaleń wynikających z dokumentacji elektronicznej, a tym samym bez poszanowania uzasadnionego interesu Skarżących uznaje niejako z góry, że doszło do realizacji zamierzenia inwestycyjnego objętego rozpatrywanym zgłoszeniem, czemu Skarżący stanowczo zaprzeczają wskazując, że tego rodzaju działanie narusza ich uzasadniony interes, zasadę zaufania do działań organów władzy publicznej.

Obowiązkiem Wojewody Małopolskiego było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w sposób zgody z zasadą prawdy materialnej, o której mowa w art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Dopiero realizacja powyższych reguł pozwoli przyjąć, iż ustalony w sprawie materiał dowodowy pozwala na swobodną, a nie dowolną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Uwzględniając powyższe należy wskazać, że zaskarżona decyzja została wydana w ramach dowolnie zgromadzonego i ocenionego materiału dowodowego, gdyż niepełnego, uwzględniającego wyłącznie z góry przyjęte błędne stanowisko, iż do zamierzenia budowlanego objętego zgłoszeniem budowlanym doszło, co jest niezgodne z rzeczywistością. Tym samym realizacja zasady prawdy materialnej winna doprowadzić organ II instancji do wniosku wprost przeciwnego niż ustalony w zaskarżonej decyzji administracyjnej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Małopolski wniósł o jej oddalenie z powodu jej bezzasadności.

W dniu rozprawy wpłynęło do sądu pismo pełnomocnika Skarżących radcy prawnego W. P.. W piśmie tym wskazano, że skoro Wojewoda ustalił, że doszło do wykonania obiektu będącego przedmiotem zgłoszenia, to organ zamiast podtrzymać sprzeciw powinien w pierwszej kolejności zweryfikować czy oby nie realizacja obiektu, o którym mowa w uzasadnieniu decyzji organu II instancji nie nastąpiła na skutek zgłoszenia dokonanego jeszcze w dniu 4 października 2019 roku.

Ponadto do pisma tego załączono kserokopię postanowienia nr [...] z dnia 28 czerwca 2022 roku znak: NB.5160.3.22.2020ABM Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Zakopanem, który m na podstawie art. 48 ust. 1 pkt. 2) w zw. z art. 48a ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane wstrzymano budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego składającego się z kondygnacji parteru i poddasza wraz z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi i infrastrukturą techniczną (k. 73)

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje.

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd oddala skargę w oparciu o art. 151 p.p.s.a.

Zgodnie z brzmieniem art. 15zzs4 ust.2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.) w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich, wojewódzkie sądy administracyjne przeprowadzają rozprawę wyłącznie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających prowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym, że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. W myśl art. 15zzs4 ust.3 Przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

W rozpoznawanej sprawie strony postępowania zostały wezwane o podanie, czy wnoszą o przeprowadzenie rozprawy zdalnej, a jeżeli tak - to o wskazanie adresu elektronicznego na platformie ePUAP - w terminie 7 dni od dnia doręczenia - pod rygorem przyjęcia, że strona nie ma możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie zdalnej. Wobec tego, że strony postępowania wskazały, że mają możliwość techniczną do wzięcia udziału w rozprawie zdalnej, zostały do pełnomocników stron wysłane linki umożliwiające wzięcie udziału w rozprawie zdalnej. Pomimo tego, jednak pełnomocnicy stron ani też strona nie wzięła udziału w zdalnej rozprawie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia 11 lipca 2022 roku utrzymująca w mocy decyzję Starosty Tatrzańskiego z dnia 15 czerwca 2020 r., znak: AB.6743.156.2020.ŁM, wnoszącej sprzeciw na wykonanie budowy budynku rekreacji indywidualnej, parterowego wolnostojącego, o pow. zabudowy 34,96 m2 oraz bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe o poj. 6 m3 na dz. ewid. nr [...], [...], [...] położonych w miejscowości W..

Skarga jest nieuzasadniona.

Podniesione w skardze zarzuty koncentrują się na wskazywaniu, że postępowanie prowadzone przez organy było postępowaniem "jednostronnym, niesprawiedliwym, pomijającym interes Skarżących, czego bezpośrednim skutkiem jest błędne przyjęcie, że do realizacji zamierzenia budowlanego objętego zgłoszeniem budowlanym doszło". Ponadto podniesiono, że "nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i przyjęcie z góry, że do realizacji inwestycji objętej zgłoszeniem doszło jest trudne do zaakceptowania, gdyż obowiązkiem Wojewody Małopolskiego było wystąpienie chociażby do innych organów z zapytaniem, czy dokonane było przez Skarżących inne zgłoszenie budowlane".

Do argumentacji tej nawiązuje również stanowisko Skarżących zawarte w piśmie z dnia 17 stycznia 2023 roku (złożone w sądzie w dniu 23 stycznia 2023 roku), w którym ponadto wskazano na okoliczności związane z prowadzonym postępowaniem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Zakopanem – dalej też jako "PINB".

Nie zasługuje na uwzględnienie podnoszony argument, że istniejący budynek został zrealizowany (jest realizowany) na podstawie zgłoszenia, które miało być dokonane w dniu 4 października 2019 roku, z czym łączy się stanowisko Skarżących, że inwestycja objęta zgłoszeniem z dnia 18 marca 2020 roku nie jest i nie była realizowana, co ma stanowić o bezzasadności sprzeciwu.

Stanowisko o tyle jest nietrafne, że nie koresponduje z treścią akt sprawy, a w tym i również z treścią oświadczeń i wyjaśnień składanych przez samych Skarżących w toku postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do tych zarzutów, trzeba wskazać, że wbrew twierdzeniom Skarżących organy przeprowadziły postępowanie w sposób wnikliwy i ustaliły w sposób nie budzący wątpliwości istotne w sprawie okoliczności, które uzasadniały wniesienia sprzeciwu.

Przypomnieć w tym miejscu wypadnie, że postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2020 roku Starosta Tatrzański nałożył na wnioskodawczynię obowiązek uzupełnienia wniosku poprzez uwzględnienie cyt.: "na dołączonych do zgłoszenia kopiach map (tj. ewidencyjnej oraz do celów planistycznych) należy dodatkowo uwzględnić lokalizację wszystkich budynków i innych obiektów (zatwierdzonych w odrębnych postępowaniach przez tut. organ), wraz z towarzyszącymi elementami zagospodarowania działek. Dołączoną do zgłoszenia kopię mapy do celów planistycznych należy ponadto uzupełnić o: podanie prawidłowej powierzchni zabudowy projektowanego budynku rekreacji indywidualnej (spójnej z danymi zawartymi na wniosku); uwzględnienie wszystkich wymiarów budynku; umieszczenie w legendzie mapy właściwych adnotacji o nie objęciu zgłoszeniem prac związanych z wykonaniem nawierzchni utwardzonej, miejsc postojowych, miejsca gromadzenia odpadów stałych, projektowanej instalacji wodociągowej, energetycznej (wraz z przyłączem) oraz studni; Należy dodatkowo wyjaśnić, czy wjazd na jedną z przedmiotowych działek jest istniejący, czy projektowany" (k. 37 a.a.).

W wykonaniu tego obowiązku Skarżący, działający przez pełnomocnika pana W. S. złożyli pismo z dnia 16 kwietnia 2020 roku, w którym wskazali, że "Na kopii mapy uwzględniono lokalizację wszystkich budynków i innych obiektów wraz z towarzyszącymi elementami zagospodarowania działek. Podano prawidłową powierzchnię zabudowy projektowanego budynku rekreacji indywidualnej z uwzględnieniem wszystkich wymiarów budynku. Umieszczono w legendzie mapy właściwe adnotacje o nie objęciu zgłoszeniem prac związanych z wykonaniem nawierzchni utwardzonej, miejsc postojowych, miejsca gromadzenia odpadów stałych, projektowanej instalacji wodociągowej, energetycznej (wraz z przyłączem oraz studni. Wjazd na przedmiotową działkę jest projektowany wg odrębnego postępowania." (k. 45 a.a. I instancji)

Ponadto na samej mapie (k. 40 a.a. I instancji) zaznaczono, budynek projektowany (objęty przedmiotowym zgłoszeniem), projektowane miejsce postojowe nie objęte zgłoszeniem oraz wskazano na obrysy budynków (bez bliższego dookreślenia ich charakterystyki), które – jak wynika z legendy mapy – są objęte odrębnym postępowaniem (nie sprecyzowano jednak jakim postepowaniem, jak też na jakim etapie to postepowanie się znajduje, ani też czego dotyczy).

W toku postępowania przez organem odwoławczym ujawniono dane z geoportalu (por. k. 126 a.a. II instancji), z których jednoznacznie wynika, że na nieruchomości objętej zgłoszeniem, w miejscu w którym – jak wynika z mapy złożonej przez Skarżących (por. k. 45 a.a. I instancji) – miał być zlokalizowany budynek objęty przedmiotowym zgłoszeniem z dnia 18 marca 2020 roku i w którym to miejscu (stosownie do treści mapy złożonej przez Skarżących; por. k. 45 a.a. I instancji) nie istniał żaden inny budynek, według stanu na dzień 10 maja 2022 roku istnieje budynek, który jest zadaszony.

Powyższa okoliczność, w świetle zgromadzonych materiałów, wyjaśnień Skarżących, przedłożonych przez nią w toku postępowania przed organem I instancji dokumentów oraz danych z geoportalu oraz wyjaśnień PINB – nie budzi najmniejszych wątpliwości. Również sami Skarżący nie przedstawili – ani w toku postępowania przed organem, ale i również w ramach postępowania przed sądem, jakichkolwiek konkretnych okoliczności czy zarzutów, których organ nie wziął pod uwagę lub które pominął. Argumentacja Skarżących sprowadza się w istocie o ogólnego odwołania się do zasad gromadzenia materiału dowodowego w sprawie, ustalania stanu faktycznego czy zasady budzenia zaufania przez organy. Powyższe nie jest jednak wystarczające. Nie jest również wystarczające w realiach niniejszej sprawy, zanegowanie okoliczności, które ujawnione zostały w oparciu o dane z geoportalu, a które również potwierdzone zostały przez PINB. Co więcej dane ujawnione w oparciu o geoportal są w pełni zgodne z wcześniejszymi wyjaśnieniami Skarżących i przedstawionymi przez nich mapami i planami zagospodarowania nieruchomości. Jednoznacznie z tych dokumentów wynika, że właśnie w miejscu, gdzie budowano budynek mieszkalny jednorodzinny (tak wg. Wstępnej kwalifikacji zawartej w postanowieniu nr 257/22 z dnia 28 czerwca 2022 roku znak: NB.5160.3.22.2020ABM Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Zakopanem) miał być zlokalizowany budynek "budynek rekreacji indywidualnej" objęty przedmiotowym zgłoszeniem z dnia 18 marca 2020 roku. Nie budzi również najmniejszych wątpliwości, że nie chodzi z pewnością o inne budynki, które były "zatwierdzone odrębnym postępowaniem", albowiem jak wyraźnie wynika z treści mapy (k. 40 a.a. I instancji) te inne budynki znajdują w zupełnie innym miejscu na działce. Nie zasługuje, w świetle powyższego, zatem również na uwzględnienie podnoszony przez Skarżących argument, że istniejący budynek został zrealizowany (jest realizowany) na podstawie zgłoszenia, które miało być dokonane w dniu 4 października 2019 roku.

Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że trafne są ustalenia organu, że Skarżący przystąpili do wykonywania zgłaszanych robót budowlanych bez zachowania warunku wynikającego z art. 30 ust. 5 PrBud, zgodnie z którym zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Przy czym do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu w tym terminie.

Słusznie zauważa zatem organ, że rozpoczęcie inwestycji nastąpiło z naruszeniem prawa, co z kolei skutkowało koniecznością wydania sprzeciwu na zasadzie art. 30 ust. 6 pkt. 2) PrBud.

Ze względu na powyższe skarga na zasadzie art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.