Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2959/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-04-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 135, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 73 ust. 2
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina
article: par. 27 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 33 poz 262
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA - Joanna Zabłocka (spr.) Sędzia WSA - Beata Krajewska Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak Protokolant - ref. staż. Anna Głowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych: 1) uchyla zaskarżoną decyzję wraz z poprzedzającą ją decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR W. z siedzibą w W. z [...] maja 2014 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie na rzecz A. F. kwotę 1561 zł (tysiąc pięćset sześćdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2014 r. w przedmiocie ustalenia panu A. G. kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych za 2011 r.

Decyzje zostały wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] maja 2011 r. A. G. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: Biuro Powiatowe ARiMR) wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2011 rok w następujących pakietach:

pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.4 Trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania) do powierzchni 48,46 ha.

pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.1 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach do powierzchni 48,46 ha.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją Nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. przyznał Wnioskodawcy płatność rolnośrodowiskową w wysokości 35 414,30 zł, w tym:

pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.4 Trwałe użytki zielone (w okresie przestawiania) w wysokości 15 991,80 zł do powierzchni 48,46 ha.

pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.1 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach w wysokości 19 422,50 zł do powierzchni 48,46 ha.

Przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy wskazany przez Wnioskodawcę.

W dniu [...] maja 2012 r. A. G. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012 rok w pakietach:

pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.3 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) do powierzchni 48,46 ha.

pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.1 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach do powierzchni 48,46 ha.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia [...] stycznia 2013 roku przyznał Stronie płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości 23 429,07 zł, w tym:

pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne w wariancie 2.3 Trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) w wysokości 12 599,60 zł do powierzchni 48,46 ha.

pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone w wariancie 3.1.1 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach w wysokości 10 829,47 zł do powierzchni 27,02 ha.

Przyczyną przyznania środków w pomniejszonej wysokości dla pakietu 3 było ustalenie, że na działkach rolnych C i N wnioskowanych do pakietu 3 stwierdzono pozostawienie tej samej powierzchni nieskoszonej w roku 2012 co w roku 2011, podczas gdy zgodnie z załącznikiem 3 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm., dalej rozporządzenie MRiRW) dla pakietu 3, w przypadku użytkowania kośnego trwałych użytków zielonych istnieje wymóg koszenia w terminie od dnia 1 czerwca do dnia 30 września, nie więcej niż dwa pokosy w roku oraz pozostawienie 5-10% powierzchni działki rolnej nieskoszonej, przy czym w każdym roku powinno to dotyczyć innej powierzchni.

W związku z powyższym, zgodnie z załącznikiem Nr 7 do rozporządzenia MRiRW płatność za dany wariant na działce rolnej C i N podlegała, w ocenie Kierownika Biura ARiMR, zmniejszeniu o 100%.

Przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy wskazany przez producenta rolnego.

Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Stronę, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: Dyrektor Oddziału ARiMR) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Następnie, mając na uwadze stwierdzone w roku 2012 nieprawidłowości w realizacji programu rolnośrodowiskowego, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR zawiadomieniem z dnia 19 marca 2014 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia nienależnie pobranych środków finansowych przyznanych A. G. na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] grudnia 2011 r., to jest płatności rolnośrodowiskowej za 2011 r. i decyzją z dnia [...] maja 2014 r. orzekł o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach programu rolnośrodowiskowego w 2011 r. w wysokości 8593,03 zł.

Dyrektor Oddziału ARiMR wymienioną wyżej decyzją z dnia [...] września 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura ARiMR, wyjaśniając w uzasadnieniu, że wypłacone nienależnie A. G. środki publiczne za rok 2011 z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego pochodzą ze środków z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz ze środków krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634, z późn. zm.).

Organ II instancji ustalił, że Wnioskodawca na załączniku graficznym dołączonym do wniosku wskazał powierzchnię gruntów niepodlegających koszeniu, która po dokonanej analizie załącznika graficznego dołączonego do wniosku złożonego w roku 2012 okazała się tą samą powierzchnią, którą rolnik pozostawił nieskoszoną rok wcześniej. Na załącznikach graficznych z 4 maja 2011 r. i z 7 maja 2012 r. beneficjent wskazał ten sam obszar nieskoszony na działce rolnej C położonej na działce ewidencyjnej nr 9/1 oraz na działce rolnej N położonej na działce ewidencyjnej nr 134/2.

Organ orzekający stwierdził, że oceny czy niewykoszeniu podlegała ta sama powierzchnia w kolejnym roku można dokonać w oparciu o wskazania rolnika zaznaczone na załączniku graficznym, konieczność naniesienia właściwej powierzchni wynika bowiem z § 20 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia MRiRW.

Stwierdził ponadto, że zgodnie z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia MRiRW w przypadku "Ekstensywnej gospodarki na łąkach i pastwiskach" w sytuacji stwierdzenia uchybienia polegającego na nieprawidłowym wykoszeniu (Niewykoszenie lub wykoszenie w nieodpowiednim terminie) stosuje się 100 % zmniejszenia w części dotyczącej działki rolnej, w stosunku do której stwierdzono uchybienie. Biorąc pod uwagę powyższe do działek rolnych C i N płatność w roku 2012 nie została przyznana.

Następnie Dyrektor Oddziału ARiMR przywołał art.18 ust.1 rozporządzenia Komisji (UE) NR 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE.L.2011.25.8; dalej: rozporządzenie Komisji (UE) 65/2011), który stanowi, że "Pomoc objęta wnioskiem ulega zmniejszeniu lub nie jest przyznawana, jeżeli nie spełniono następujących obowiązków i kryteriów:

a) w przypadku środków, o których mowa w art. 36 lit. a) ppkt (iv) i (v) oraz lit. b) ppkt (v) rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 - odpowiednich norm obowiązkowych, a także minimalnych wymogów dotyczących stosowania nawozów i środków ochrony roślin, innych odpowiednich wymogów obowiązkowych, o których mowa w art. 39 ust. 3, art. 40 ust. 2 oraz art. 47 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 1698/2005, oraz zobowiązań wykraczających poza takie normy i wymogi; lub

b) kryteriów kwalifikowalności innych niż kryteria związane z wielkością obszaru lub liczbą zwierząt zadeklarowanych.

W przypadku zobowiązań wieloletnich, zmniejszenia pomocy, wykluczenia i odzyskiwanie mają zastosowanie również do kwot wypłaconych już z tytułu tego zobowiązania w latach wcześniejszych."

Uzasadniając wysokość kwoty przypadającej do zwrotu Organ II instancji wyjaśnił, że działka rolna C o powierzchni 5,48 ha, zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2012 odpowiada działce rolnej C o powierzchni 5,48 ha w roku 2011; działka rolna N o powierzchni 15,96 ha, zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2012 odpowiada działce rolnej N o powierzchni 15,96 ha w roku 2011. Zatem na kwotę nienależnie pobranych płatności, w łącznej wysokości 8593,03 zł składa się powierzchnia stwierdzonego uchybienia, co do której została w roku 2011 przyznana płatność pomnożona przez stawkę płatności z 2011 r., tj.: 21,44 ha x 400,79446967 zł = 8593,03 zł.

Dyrektor Oddziału ARiMR powołując się na art. 28a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz. 173) wyjaśnił, że nie ma możliwości odstąpienia od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności, ponieważ kwota tych płatności przekracza równowartość 100 Euro. Stwierdził również, że nie zostały spełnione przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu, określone w art.5 ust.3 rozporządzenia Komisji (UE) 65/2011, ponieważ to nie błąd ARiMR spowodował wypłatę nienależnych płatności.

A. G. zaskarżył decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1/ art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym zwłaszcza zaniechaniu zbadania argumentacji Skarżącego,

2/ art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz jego dowolnej ocenie, wyrażającej się zwłaszcza w niewzięciu pod uwagę stanowiska Skarżącego w toku postępowania administracyjnego,

3/ art. 8 i art. 107 § 3 k.p.a., polegające na nienależytym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji,

4/ art. 8, art. 9 i art.107 § 1 k.p.a., polegające na zignorowaniu zasady informowania oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli, poprzez brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji kluczowej informacji o możliwym działaniu ARiMR zmierzającym do zwrotu części płatności za realizację wariantu 3.1.1. działania "Programy rolnośrodowiskowe" przyznanej za rok 2011.

W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że pomyłkowo zaznaczył we wniosku o płatności na 2012 r. te same nieskoszone powierzchnie co w 2011 roku, podczas gdy w rzeczywistości w 2012 r. pozostawił nieskoszone inne powierzchnie. Zarzucił organowi, że ten nie wezwał go do wyjaśnienia błędu, ani nie wysłał kontroli, odstępując od ustalenia stanu faktycznego. Zarzucił również organowi, że ten w toku postępowania nie wziął pod uwagę stanowiska Skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału ARiMR wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca, powinny być uchylone, jednak z przyczyn innych niż wskazane w skardze.

Ustalony w sprawie przez organy orzekające, przedstawiony w części historycznej uzasadnienia stan faktyczny Sąd uznaje za prawidłowy i przyjmuje za podstawę dalszych rozważań. Zasadnicze elementy stanu faktycznego istotne dla rozstrzygnięcia sprawy to fakt, że Skarżący od 2010 r. składał wnioski o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych, w tym w ramach pakietu 3, wariant 3.1.1. "Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach". Terminem rozpoczęcia 5 letniego okresu zobowiązania był dzień 15 marca 2010 r.

Do pakietu tego przyznano mu płatność we wnioskowanej wysokości za 2010 r. i za 2011 r. Za 2012 r. płatność przyznano w wysokości pomniejszonej z uwagi na wykoszenie w 2012 r. tej samej części działek C i N co w 2011 r. i przez to niespełnienie obowiązku wykoszenia 5-10% powierzchni na innej części działek niż w latach poprzednich.

W tak ustalonym stanie faktycznych organy orzekające uznały, że również w 2011 r. nie został spełniony obowiązek pozostawienia niewykoszonej innej części działki i zastosował sankcję polegająca na pozbawieniu Strony prawa do płatności do działek C i N za 2011 r.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że zarzuty Strony co do błędnego ustalenia przez organy ARiMR stanu faktycznego sprawy, poprzez przyjęcie że niewykoszone zostały te części działek C i N, które Rolnik zaznaczył we wniosku są nieuzasadnione. Zgodnie z prawidłowo przywołanym przez Dyrektora Oddziału ARiMR przepisem §20 ust.2 pkt 2 rozporządzenia MRiRW "Rolnik zaznacza na materiale graficznym: (..) powierzchnię działki rolnej, która ma pozostać nieskoszona w danym roku - w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 3, 4 lub 5, (..) - a następnie dołącza ten materiał graficzny do wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej począwszy od drugiego roku realizacji zobowiązania rolno środowiskowego". W §4 ust.1 pkt 3 ww. rozporządzenia zapisany został "Pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone".

Podstawą przyznania płatności są informacje podane we wniosku, a organ orzekający nie ma obowiązku każdorazowego weryfikowania tych informacji. W myśl art. 21 ust.3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. nr 64, poz.427 ze zm., dalej: ustawa o wspieraniu.) to strona jest obowiązana przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, a ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Ponadto składając wniosek Wnioskodawca zobowiązał się do niezwłocznego informowania Agencji o każdej zmianie, która nastąpi od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, w szczególności jeśli dotyczy ona wykorzystywania gruntów rolnych czy powierzchni upraw. W przypadku stwierdzenia przez rolnika, że błędnie wypełnił wniosek, ma on możliwość złożenia korekty pod warunkiem, że nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że organ ten nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku (art.73 ust.2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U.UE.L.2009.316.65). Skarżący w odpowiednim terminie nie złożył takiej informacji.

Powyższe uchybienie Skarżącego pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, ponieważ podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, był brak podstawy prawnej do zastosowania przez Agencję sankcji za stwierdzone uchybienie.

Orzekając o obowiązku zwrotu dofinansowania przyznanego w ramach programu rolnośrodowiskowego w wariancie 3.1.1. do działek C i N za rok 2011 organy orzekające powołały się na przepis art.18 ust.1 rozporządzenia Komisji (UE) 65/2011 jako na podstawę umożliwiającą orzeczenie o obowiązku zwrotu kwoty wypłaconej w latach wcześniejszych. Należy jednak zauważyć, że zgodnie z ust.2 tego artykułu "Państwo członkowskie odzyskuje wsparcie lub nie przyznaje go lub określa kwotę zmniejszenia pomocy, w szczególności na podstawie rozmiaru, zasięgu i trwałości stwierdzonej niezgodności. Rozmiar niezgodności zależy w szczególności od ciężaru skutków niezgodności, przy uwzględnieniu celów, którym miały służyć niespełnione kryteria. Zasięg niezgodności zależy w szczególności od skutków, jakie niezgodność wywiera na całość operacji. To, czy niezgodność jest trwała, zależy w szczególności od długości okresu, w którym występują jej skutki, lub od możliwości wyeliminowania tych skutków za pomocą racjonalnych środków."

Przepis ten zobowiązał państwa członkowskie do odzyskiwania udzielonego wsparcia lub zmniejszania udzielanej pomocy przy zachowaniu proporcji pomiędzy rozmiarem stwierdzonej niezgodności i jej skutkami. Zobowiązanie to zostało, w ocenie Sądu, wykonane poprzez określenie przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w wyżej przywoływanym rozporządzeniu z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, sankcji za naruszenie poszczególnych obowiązków związanych z płatnością rolnośrodowiskową.

Zgodnie z §27 ust.1 tego rozporządzenia, jeżeli zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach określonych wariantów poszczególnych pakietów, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje w danym roku w zmniejszonej wysokości, w części dotyczącej: działek rolnych lub zwierząt lub stref buforowych - w stosunku do których stwierdzono takie uchybienie, z tym że w określonych przypadkach wymienionych w załączniku nr 7 do rozporządzenia wysokość płatności rolnośrodowiskowej jest zmniejszana w części dotyczącej danego pakietu albo wariantu. Zgodnie z ust.2 wysokość zmniejszeń płatności rolnośrodowiskowej w przypadku, o którym mowa w ust. 1, jest określona w załączniku nr 7 do rozporządzenia.

Niewątpliwie zgodnie z załącznikiem nr 3 do rozporządzenia MRiRW jednym z wymogów dodatkowych dla pakietu 3, w przypadku użytkowania kośnego trwałych użytków zielonych był wymóg pozostawienia 5-10% powierzchni działki rolnej nieskoszonej, przy czym w każdym roku powinno to dotyczyć innej powierzchni.

Załącznik nr 7 do rozporządzenia określa przypadki zmniejszeń płatności, w tym zmniejszeń dla wariantu 3.1 Ekstensywna gospodarka pałąkach i pastwiskach, w tym obniżenie płatności za dziewięć szczegółowo opisanych, różnych rodzajów naruszenia wymogów związanych z koszeniem. Nie przewidziano w nim jednak żadnej sankcji za pozostawienie nieskoszonej powierzchni 5-10% działki w kolejnych latach na tej samej powierzchni.

W takim stanie prawnym brak jest podstaw do zastosowania sankcji za to naruszenie dodatkowych wymogów określonych dla pakietu 3 w przypadku użytkowania kośnego użytków zielonych. Należy zauważyć, że nie jest to jedyny wymóg dodatkowy określony w załączniku nr 3, którego niespełnienie nie zostało obciążone sankcją.

Organy orzekające zastosowały sankcję wskazując na przepis, który mówi o niewykoszeniu lub wykoszeniu w nieodpowiednim terminie. Niewątpliwie, uchybienie popełnione przez Skarżącego nie może być zakwalifikowane jako niewykoszenie działki lub wykoszenie jej w nieodpowiednim terminie i wskazany przez organy przepis nie może być podstawą do nałożenia sankcji za niespełnienie przez Stronę opisanego w sprawie wymogu dodatkowego dla pakietu 3.

Już tylko na marginesie sprawy, Sąd zauważa, że organy powołały się na naruszenie wymogów, za które przewidziano sankcję najwyższą, stuprocentową. Wskazać należy, że za inne uchybienia związane z koszeniem przewidziano znacznie mniejsze sankcje, np. za wykoszenie całej powierzchni – 50%, za pozostawienie mniejszej niż 5% nieskoszonej powierzchni działki rolnej - 10%, za pozostawienie większej niż 50% nieskoszonej powierzchni działki rolnej -80%.

Rozpoznając sprawę ponownie Kierownik Biura ARiMR weźmie pod uwagę przedstawione wyżej stanowisko Sądu.

Wobec stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego Sąd nie odnosi się do podnoszonych w skardze zarzutów naruszenia przepisów procesowych, wskazując jedynie iż nie miały one wpływu na wynik sprawy.

Z wyżej przedstawionych przyczyn Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a., a poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art.135 p.p.s.a.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit.a w zw. z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( Dz.U. Nr 163, poz.1349 ze zm.).