Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1814/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-07-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 19
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2009 r. sprawy ze skarg A. L. i P. R. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz A. L. oraz P. R. po 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 4. poleca zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz A. L. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem nadpłaconego wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] października 2008 r. nr [...] uchylił decyzję Wojewody [...] w części dotyczącej stwierdzenia wydania

z naruszeniem prawa uchwały Wydziału Powiatowego dla Powiatu P. z dnia [...] czerwca 1932 r. zatwierdzającej plan parcelacji terenu położonego w P. i w tej części stwierdził nieważność tej uchwały oraz utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. w pozostałej części dotyczącej stwierdzenia nieważności tej uchwały.

W uzasadnieniu decyzji przedstawiono następujący stan faktyczny i prawny:

Uchwałą z dnia [...] czerwca 1932 r. Wydział Powiatowy dla Powiatu P., na podstawie art. 52 i nast. rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli (Dz. U. Nr 23, poz. 202 ze zm.), zatwierdził plan parcelacji terenu stanowiącego własność M. F. położonego w P. o powierzchni ogólnej [...] ha. Według planu podziału teren ten został podzielony na [...] działek o numerach [...].

Wojewoda [...] z urzędu wszczął postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności powyższej uchwały Wydziału Powiatowego dla Powiatu P. z dnia [...] czerwca 1932 r.

Na podstawie dokumentów ewidencyjnych oraz dokumentów dotyczących zmian własnościowych organ ustalił, że teren ten odpowiada działkom szczegółowo wskazanym w decyzji Wojewody [...].

Działki zapisane w księdze wieczystej KW nr [...] i KW [...] stanowią własność po 1/2 P. R. i Towarzystwa [...] S.A. w W. Działki zapisane w księdze wieczystej KW nr [...] oraz KW nr [...] stanowią własność A. L. w 1/12, P. R. w 11/24

i Towarzystwa [...] S. A w W. w [...].

Działki o nr [...], zapisane w księdze wieczystej KW nr [...] stanowią własność w 1/2 Miasta P., a w 1/2 Województwa [...],

w użytkowaniu wieczystym Portu Lotniczego Ł. Ponadto działki nr [...], zapisane w księgach wieczystych, odpowiednio: KW nr [...] oraz KW nr [...] stanowią własność Skarbu Państwa.

Ustalono także, że działki o obecnych numerach [...] zostały zbyte przez właściciela na rzecz prywatnych nabywców, a następnie Skarb Państwa nabył ich własność na podstawie umów cywilnoprawnych.

Działki o numerach [...] jako własność Skarbu Państwa stały się z mocy prawa przedmiotem użytkowania wieczystego Portu Lotniczego Ł. Sp. z o.o.,

a budynki na nich posadowione, stanowiące odrębny od gruntów przedmiot własności stały się własnością użytkownika wieczystego.

Następnie własność tych działek decyzjami Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. została przekazana na rzecz Miasta P. oraz Województwa [...] (po 1/2 udziału), co potwierdza zawiadomienie Sądu Rejonowego Wydziału Ksiąg Wieczystych z dnia 15 lutego 2002 r. Dalej działki te zostały wniesione aportem do spółki Port Lotniczy Ł. Sp. z o.o., co wynika z aktu notarialnego z dnia 1 kwietnia 2003 r., w którym przedstawiciele Miasta P. i Województwa [...] przenoszą na rzecz spółki Port Lotniczy Ł. Sp. z o.o. z siedzibą w P. udziały w prawie własności, między innymi wymienionych działek.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2004 r. nr [...], sprostowaną postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004 r., stwierdził w pkt 1, że uchwała Wydziału Powiatowego dla Powiatu P. z dnia [...] czerwca 1932 r. zatwierdzająca plan parcelacji terenu położonego w P., zapisanego w KW Ł. tom I karta 1 i tom I karta [...] o powierzchni ogólnej [...] ha, stanowiącego własność M. F. – w części obejmującej obecne działki o numerach [...], obrębu [...], arkusza mapy 1 (dawne działki nr [...] i nr [...] oraz nr [...]) została wydana z naruszeniem prawa oraz stwierdził jej nieważność w pozostałej części.

W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] maja 2004 r. Wojewoda [...] wskazał, że treść weryfikowanej uchwały, zatwierdzającej plan parcelacji przedmiotowej nieruchomości pozostaje w oczywistej, a więc rażącej sprzeczności z przepisami rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. Dotyczy to

w szczególności art. 52 w związku z art. 53 ww. rozporządzenia, bowiem teren objęty parcelacją w dniu podjęcia uchwały nie był terenem budowlanym, ponieważ w formie prawem wymaganej nie był za taki uznany przez organ uchwalający gminy.

Z powyższym, w ocenie organu pierwszej instancji, koresponduje treść pism Starosty Powiatowego z dnia 13 października 1934 r. i z dnia 14 stycznia 1935 r., natomiast uchwała Rady Gminnej Ł. z dnia [...] września 1934 r. wydana w oparciu o art. 53 lit a) powołanego rozporządzenia pozostaje bez wpływu na weryfikację uchwały z dnia 16 czerwca 1932 r., według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jej podjęcia.

Ponadto, przedmiotowa uchwała rażąco narusza art. 56 w związku z art. 7 powołanego rozporządzenia. Podziałem objęto obszar o powierzchni [...] ha i w jej wyniku miało powstać [...] parcel. Zdaniem organu, w sytuacji objęcia parcelacją tak dużego terenu istniała nieodzowna potrzeba sporządzenia planu zabudowania wskazana w art. 7, planu szczególnego, gdyż w tym przypadku nie można uznać, że nie istniała nieodzowna potrzeba uregulowania nowopowstającej części osiedla (art. 9 pkt d).

Odnosząc rozważania do działek oznaczonych obecnie w ewidencji numerami: [...] organ pierwszej instancji podniósł, że w stosunku do nich nastąpiły nieodwracalne skutki prawne, bowiem działki te zostały zbyte przez ich właściciela na rzecz osób trzecich. Brak natomiast podstaw do uznania, w oparciu o zebrany materiał dowodowy, iż w stosunku do pozostałych działek nastąpiły nieodwracalne skutki prawne.

Po rozpatrzeniu odwołania A. L. od powyższej decyzji, Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] października 2008 r., nr [...] uchylił decyzję Wojewody [...] w części dotyczącej stwierdzenia wydania uchwały z naruszeniem prawa i w tej części stwierdził nieważność uchwały z dnia [...] czerwca 1932 r. oraz utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. w pozostałej części.

W uzasadnieniu wskazano, że organ pierwszej instancji właściwie ocenił legalność kwestionowanej uchwały. Zgodnie bowiem z art. 52 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli podziałowi na dwie lub więcej działek podlegały tereny budowlane, na podstawie zatwierdzonego planu parcelacji. Terenem budowlanym zaś, stosownie do art. 53 lit a), były tereny, znajdujące się w obrębie osiedli, objęte prawomocnym planem zabudowania albo uznane przez organ uchwalający gminy za budowlane. Uznanie terenów za budowlane – w przypadku osiedli wiejskich – mogło nastąpić tylko za zgodą właściwego urzędu ziemskiego. Tym samym dopiero stosowna uchwała potwierdzała, że określona nieruchomość jest terenem budowlanym.

Z akt archiwalnych, w szczególności z pisma z dnia 22 listopada 1934 r. wynika, że uznanie za teren budowlany gruntów należących do M. F. nastąpiło pismem "delegata Okręgowego Urzędu Ziemskiego w P. z dnia [...] października 1932 r. L. dz. [...]", które jednocześnie stanowiło zgodę na podjęcie uchwały uznającej, że grunty te stanowią teren budowlany. Na tej podstawie Rada Gminy w Ł. podjęła stosowną uchwałę dopiero w dniu [...] września 1934 r.

Jednakże uznanie za teren budowlany nastąpiło już po wydaniu uchwały z dnia [...] czerwca 1932 r. Skoro zatem w dniu wydania kwestionowanej uchwały teren podlegający parcelacji nie był terenem budowlanym, bowiem nie istniał właściwy akt organu gminy to należy uznać, że nastąpiło rażące naruszenie ówcześnie obowiązującego prawa.

Minister Infrastruktury zaznaczył również, że zgodnie z art. 56 w/w rozporządzenia jeżeli na terenach podlegających parcelacji konieczne było przeprowadzenie nowych ulic lub dróg, powinny zostać również sporządzone plany zabudowania tych terenów w trybie wskazanym w art. 7 i następnych. Jeżeli zaistniała konieczność sporządzenia takiego planu właściwa władza powinna zawiesić postępowanie w sprawie planu parcelacji do czasu uprawomocnienia się planu zabudowania (art. 58 rozporządzenia). W badanej sprawie z akt wynikało, że po dokonaniu parcelacji terenu o powierzchni [...] ha miało powstać [...] parcel budowlanych, ponadto plan parcelacji przewidywał również powstanie nowych ulic, dwóch placów publicznych i dwóch działek na cele użyteczności publicznej oraz teren zarezerwowany pod zieleń. Z uwagi na fakt, iż z akt sprawy nie wynikało, aby sporządzono wymagany plan zabudowania tego terenu, organ odwoławczy uznał, że w tej części również nastąpiło rażące naruszenie art. 56 rozporządzenia, gdyż uchwała została podjęta bez prawomocnego planu zabudowania terenu.

Odnosząc się do zarzutu, że stronami postępowania winni być wszyscy spadkobiercy M. F. Minister Infrastruktury wskazał, że orzeczeniem Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1948 r., utrzymanym w mocy orzeczeniem Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] grudnia 1948 r. przedmiotowa nieruchomość została – na podstawie dekretu z dnia 6 września 1944 r. o reformie rolnej – przejęta na własność Skarbu Państwa. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby powyższe orzeczenia zostały wycofane z obrotu prawnego. Do chwili obecnej brak jest zatem podstaw do uznania, że spadkobiercy M. F. mogli być stronami niniejszego postępowania.

Ponadto, odnosząc się do skutków prawnych uchwały z [...] czerwca 1932 r. zatwierdzającej plan parcelacji organ podniósł, iż uchwała ta nie wywołała skutków w sferze prawno – własnościowej, a zatem ewentualne skutki nie mogły nastąpić w odniesieniu do prawa własności. Skutki jakie uchwała wywołała dotyczyły jedynie stanu faktycznego, tj. podziału nieruchomości na mniejsze jednostki. Przesłanka negatywna ujęta w art. 156 § 2 k.p.a. dotyczy wyłącznie skutków prawnych, które nie występują w sprawie. Tym samym Minister Infrastruktury ocenił, iż niezbędne było uchylenie decyzji pierwszej instancji w części stwierdzenia wydania uchwały z naruszeniem prawa

i orzeczenie w tym zakresie.

Skargi na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie wnieśli A. L. oraz P. R., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

A. L. decyzji Ministra Infrastruktury zarzucił naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez:

1) dowolne przyjęcie, że art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jest tożsamy z art. 101 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnem (Dz. U. Nr 36, poz. 341 ze zm.);

2) uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. w części stwierdzenia wydania uchwały z naruszeniem prawa i w tej części stwierdzenie nieważności uchwały z dnia [...] czerwca 1932 r. i utrzymanie w mocy w/w decyzji w pozostałym zakresie, w sytuacji w której:

- przedmiotowa decyzja nie została wydana z tak rażącym naruszeniem prawa, że stanowi to podstawę do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 101 ust. 1 lit. b) powołanego rozporządzenia z dnia 22 marca 1928 r.,

- przedmiotem prowadzonego postępowania była uchwała Wydziału Powiatowego dla Powiatu P.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że przedmiotowa uchwała została wydana w warunkach obowiązywania rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej o postępowaniu administracyjnem, która to okoliczność nie znalazła się w sferze rozważań Ministra Infrastruktury. Literalna wykładnia art. 101 ust. 1 lit. b) rozporządzenia statuuje normę prawną, zgodnie z którą decyzja zostaje uznana za nieważną gdy zostanie ustalone iż została wydana "bez jakiejkolwiek podstawy prawnej". Ewidentna odmienność konstrukcyjna i terminologiczna w odniesieniu do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wskazuje, że oba te przepisy nie mogą być utożsamiane.

Organy, prowadzące postępowanie w sposób całkowicie dowolny przyjęły, że przedmiotowa uchwała została wydana w taki sposób, że stanowi to podstawę do stwierdzenia jej nieważności, tak na gruncie dawnych przepisów, jak również obowiązującego art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Niezależnie od powyższego skarżący podkreślił, że nie jest dopuszczalne w oparciu o powołane przepisy, stwierdzenie nieważności innych aktów niż decyzje administracyjne, tym bardziej uchwały przedwojennych organów kolegialnych jakim była uchwała z 1932 r.

Wnosząc o uchylenie decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2008 r. P. R. zarzucił natomiast organowi naruszenie:

1) art. art. 7, 77, 107 k.p.a. poprzez nierozważnie istoty sprawy i niewłaściwe uzasadnienie wydanej decyzji wyrażające się m. in. na pominięciu istniejących dokumentów w sprawie potwierdzających, że przedmiotowe nieruchomości miały charakter gruntów budowlanych, a ponadto oparcie się przez organy jedynie na dwóch pismach urzędowych nie mających charakteru decyzji administracyjnych, których treść pozostaje w sprzeczności z innymi dokumentami istniejącymi w sprawie;

2) art. 156 k.p.a. polegające na stwierdzeniu nieważności uchwały Wydziału Powiatowego dla Powiatu P. z dnia [...] czerwca 1932 r. w sytuacji gdy przy jej wydawaniu nie nastąpiło rażące naruszenie prawa uzasadniające eliminację wskazanego aktu z obrotu prawnego;

3) art. 6 k.p.a. w zawiązku z art. 56 i art. 7 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli wyrażające się w uznaniu za nieważną uchwałę z 1932 r. na podstawie powołanych przepisów rozporządzenia obowiązujących w 1936 r., a nie uwzględnieniu ich treści w dniu podjęcia kwestionowanej uchwały;

4) art. 28 k.p.a. poprzez nieprawidłowe oznaczenie stron postępowania administracyjnego i wyrażające się w pominięciu spadkobierców M. F. właściciela gruntów, których dotyczyła uchwała z 1932 r., a którzy mają interes prawny w zachowaniu jej w obrocie prawnym, gdyż wskazana uchwała jest jednym z dowodów, który świadczy o tym, że grunty M. F. nie miały charakteru nieruchomości rolnych w związku z czym nie podlegały one przepisom dekretu o reformie rolnej z dnia 6 września 1944 r.

W odpowiedzi na skargi Minister Infrastruktury wniósł o ich oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Badając legalność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie stwierdzenia nieważności uchwały Wydziału Powiatowego dla Powiatu P. z dnia [...] czerwca 1932 r. zatwierdzającej plan parcelacji terenu położonego w P., Sąd uznał, że zostały one wydane z naruszeniem prawa, tj. przepisów o właściwości rzeczowej.

Zgodnie z art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Naruszenie każdego rodzaju właściwości przez organ administracji przy wydawaniu decyzji administracyjnej powoduje nieważność decyzji bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia. Przepisy o właściwości mają charakter bezwzględnie obowiązujący, a organy z urzędu muszą przestrzegać swojej właściwości.

Kontrolowane decyzje zostały wydane w trybie nadzorczym – na podstawie art. 156 k.p.a. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż w myśl przepisu art. 157 k.p.a. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej rozpoznaje organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten właśnie organ. Przepis art. 17 k.p.a. wskazuje organy wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu. Wątpliwości jednak pojawiają się, gdy po wydaniu kwestionowanej decyzji nastąpiła zmiana właściwości rzeczowej organów rozpoznających sprawy danego typu albo sprawy te nie są już załatwiane w formie decyzji administracyjnej. W takiej sytuacji – jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych - należy ustalić organ, na który przeszła właściwość w danych sprawach, a dopiero potem określić w stosunku do niego organ wyższego stopnia, który jest właściwy do rozstrzygnięcia sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji (vide postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2007 r. sygn. akt I OW 55/07).

Podstawę prawną uchwały, której stwierdzenia nieważności dotyczyło postępowanie zakończone kwestionowanymi decyzjami, stanowił art. 52 i nast. rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli (Dz. U. RP Nr 23, poz. 202 ze zm.). Zgodnie z art. 52 i 53 wskazanego rozporządzenia podział położonych w osiedlach terenów budowlanych, nie stanowiących własności Państwa albo związków komunalnych, na dwie lub więcej części, mógł być dokonywany tylko na podstawie zatwierdzonego planu parcelacji. W myśl art. 57 tego rozporządzenia do zatwierdzania planów parcelacji są powołane w gminach miejskich - magistraty, względnie zwierzchności gminne, w gminach wiejskich właściwe wydziały powiatowe, w uzdrowiskach, uznanych za posiadające charakter użyteczności publicznej, nie stanowiących gminy miejskiej, - wydziały wykonawcze komisyj uzdrowiskowych.

Przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli wskazywały, że od orzeczeń, wydanych w myśl artykułów 57 i 58, osobom interesowanym przysługuje prawo odwołania do władz wyższych w terminie i trybie, przewidzianych w artykułach 394 – 398 (art. 61). Od orzeczeń zaś starosty, wydanych w myśl artykułu 390, wydziału powiatowego, wydanych w myśl art. 389 w pierwszej instancji, lub w myśl art. 394 w instancji drugiej, magistratów miast, wydzielonych z powiatów, z wyjątkiem miasta W., wydanych w myśl artykułów 385 i 386 i wydziałów wykonawczych komisyj uzdrowiskowych, wydanych w myśl artykułu 388, - przysługuje osobom interesowanym prawo odwołania do wojewody (art. 395 rozporządzenia).

Przepisy art. 52-67 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli utraciły moc obowiązującą z dniem 31 lipca 1948 r. na podstawie art. 19 ustawy z dnia 25 czerwca 1948 r. o podziale nieruchomości na obszarze miast i niektórych osiedli (Dz. U. Nr 35, poz. 240). Zgodnie z art. 8 ust. 1 tej ustawy, która przejęła sprawy podziału nieruchomości, w sprawach podziału nieruchomości orzekały powiatowe władze administracji ogólnej, jako władze miernicze, po wysłuchaniu opinii miejscowych urzędów planowania przestrzennego.

Powyższa ustawa utraciła moc z dniem 1 września 1972 r., to jest po wejściu w życie ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa rodzinnego i zagrodowego (Dz. U. Nr 27, poz. 192). Przepisy tej ustawy przewidywały, że prezydia powiatowych rad narodowych ustalać będą w drodze uchwał, na podstawie szczegółowych planów zagospodarowania przestrzennego, które tereny przeznacza się w okresach do pięciu lat pod budownictwo jednorodzinne zagrodowe (tereny budowlane). Uchwały o ustaleniu terenów budowlanych miały zawierać również podział tych terenów na działki odpowiadające normatywnej powierzchni przeznaczonej pod budownictwo wielorodzinne lub budownictwo zagrodowe (działki budowlane) – art. 2.

Kolejno ustawa powyższa została uchylona z dniem 1 sierpnia 1985 r. przez ustawę z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99) – art. 100 pkt 6. Zgodnie z jej art. 12 ust. 3 podział nieruchomości następował na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej, zatwierdzającej projekt podziału. Z dniem 5 grudnia 1990r. przepis ten uzyskał nowe brzmienie i stanowił, że podział nieruchomości następuje na podstawie decyzji rejonowego organu rządowej administracji ogólnej, zatwierdzającej projekt podziału. Organem wyższego stopnia w stosunku do organu, który orzekał w pierwszej instancji był wówczas wojewoda.

W okresie od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 25 czerwca 1948 r. do 31 grudnia 1997 r. sprawy podziału nieruchomości należały zatem do właściwości organów administracji rządowej. Właściwość ta uległa zmianie z chwilą wejścia w życie ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741), która zmieniła właściwość rzeczową organów powołanych do orzekania w sprawach podziału nieruchomości, przekazując te sprawy organom samorządowym (wójtowi, burmistrzowi, prezydentowi miasta).

Z dniem 1 stycznia 1999 r. zlikwidowane zostały urzędy rejonowe, w których gestii poprzednio znajdowały się sprawy podziału nieruchomości. Zmieniła się również z dniem 1 stycznia 1999 r. w tej kategorii spraw właściwość organów wyższego stopnia w rozumieniu k.p.a., którymi w indywidualnych sprawach administracyjnych należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego są w myśl art. 1 ust. 1 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. Nr 122, poz. 593 ze zm.) - w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 18 grudnia 1998 r. o zmianie ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych - samorządowe kolegia odwoławcze, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Trzeba przy tym mieć na uwadze i to, że w związku z wdrożeniem z dniem 1 stycznia 1999 r. reformy ustrojowej państwa - zgodnie z art. 17 pkt 1 k.p.a., w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 ustawy z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrożeniem reformy ustrojowej państwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1126), samorządowe kolegia odwoławcze są organem wyższego stopnia w stosunku do jednostek samorządu terytorialnego, co oznacza odmiennie, niż było dotąd, generalnie właściwość kolegiów we wszystkich sprawach załatwianych przez organy tego samorządu niezależnie od tego, czy sprawy te należały do kategorii zadań własnych samorządu czy zleconych, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. Jednocześnie art. 137 ustawy z 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej - w związku z reformą ustrojową państwa (Dz. U. Nr 106, poz. 668), dokonano zmian w ustawie z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wprowadzając m.in. art. 9a, według którego od decyzji starosty w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa przysługiwało odwołanie do wojewody. Ustawa ta, jako szczególna, wyłączyła w tej kwestii właściwość samorządowych kolegiów odwoławczych, mimo iż w pierwszej instancji orzekał organ samorządowy, stanowiąc, że w tych sprawach, ale też tylko w tych, wojewoda jest organem odwoławczym, a co za tym idzie - jak przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w swym orzecznictwie - również organem wyższego stopnia w tych sprawach. Następnie, ustawą z dnia 7 stycznia 2000 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz innych ustaw (Dz. U. Nr 6, poz. 70), dokonano zmian w art. 9a rozszerzając właściwość wojewody jako organu odwoławczego -

a zarazem organu wyższego stopnia - na sprawy dotyczące wywłaszczeń, odszkodowań za wywłaszczone nieruchomości i zwrotów tych nieruchomości. Natomiast ustawą z dnia 2 marca 2000 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy o administracji rządowej w województwie (Dz. U. Nr 22, poz. 268) zostało w art. 2 nadane nowe brzmienie pkt 4 w art. 7 ustawy z 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie - zgodnie z którym wojewoda jest organem wyższego stopnia w rozumieniu przepisów o postępowaniu administracyjnym, jeżeli ustawy szczególne tak stanowią.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, która reguluje kwestie podziału nieruchomości, organy samorządu, jak zaznaczono, wyznaczyła jako właściwe rzeczowo do załatwienia tych spraw i nie przewiduje w tym postępowaniu udziału wojewodów jako organów odwoławczych, a tym samym organów wyższego stopnia w rozumieniu k.p.a. (vide stanowisko zawarte w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2002 r. sygn. akt I S.A. 3120/01).

A zatem sprawy podziału nieruchomości (dawniej parcelacji) należą obecnie do organów gmin. To zaś wskazuje, że organem wyższego stopnia "szczebla wojewódzkiego" w stosunku do organu, który wydał w dniu 16 czerwca 1932 r. uchwałę zatwierdzającą plan parcelacji (obecnie nieistniejącego), a zarazem - zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. - właściwym do orzekania w kwestii nieważności tej uchwały jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze

Wobec powyższego, wskazać należy, że rozpoznanie sprawy stwierdzenia nieważności uchwały z dnia [...] czerwca 1932 r. zatwierdzającej plan parcelacji przez Wojewodę [...] i Ministra Infrastruktury nastąpiło z naruszeniem przepisów art. 19 i art. 20 k.p.a. w związku z art. 157 k.p.a. i z tego powodu stwierdzono nieważność decyzji zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] maja 2004 r., jako wydanych przez organy niewłaściwe do orzekania w sprawie, co wyczerpuje przesłankę nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.

Z tych względów, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 powołanej ustawy.