Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt II SPP/Gd 63/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Wojewódzki Konserwator Zabytków
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych - SPP

SENTENCJA

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2019 r na posiedzeniu niejawnym wniosku Towarzystwa Opieki nad Zabytkami o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na bezczynność Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Towarzystwo Opieki nad Zabytkami, działające jako stowarzyszenie, wniosło o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Przedmiotem działalności Towarzystwa jest podejmowanie działań i realizowanie przedsięwzięć zmierzających do ochrony zabytków i krajobrazu kulturowego oraz pobudzenie inicjatywy społecznej na rzecz ochrony i opieki nad zabytkami.

Według wyjaśnień złożonych na wezwanie referendarza sądowego, wystosowanego w toku rozpoznawania wniosku, reprezentujący Towarzystwo oświadczyli, że stowarzyszenie działa społecznie, nie uzyskuje żadnego dochodu ze swojej działalności. Odstąpiono od pobierania składek od około 140 członków Towarzystwa z przyczyn ogólnoludzkich. Członkowie działają nieodpłatnie, wykazując się dużą ofiarnością i zaangażowaniem. Konkretne koszty, niemożliwe do poniesienia przez Stowarzyszenie są ponoszone przez dobrowolnego darczyńcę.

Z treści złożonego formularza wynika, że Towarzystwo nie posiada żadnego kapitału zakładowego ani środków trwałych. Na rachunkach bankowych Towarzystwa znajduje się kwota niemal 1200 zł. Zdaniem wnioskodawcy, działalność Towarzystwa jest realizowana na rzecz dobra wspólnego i ze względu na bardzo ograniczone środki, jakim Towarzystwo dysponuje, wniosek zasługuje pozytywne rozpatrzenie.

Rozpoznając przedmiotowy wniosek starszy referendarz sądowy zważył, co następuje:

Z treści przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) wynika, że zwolnienie od kosztów sądowych obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 2 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że prawo pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta lub jednostka wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.

Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.

Złożony na urzędowym formularzu z 14 czerwca 2019 r. - w związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w kwocie 100 zł - wniosek Stowarzyszenia o zwolnienie od wpisu sądowego od skargi i dalszych, ewentualnych kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie.

Skarżące Towarzystwo jest stowarzyszeniem rejestrowym, którego działalność i organizacja uregulowane są w ustawie z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U z 2019 r., poz. 713). Skarżące stowarzyszenie działa na podstawie statutu, o którym mowa w art. 10 Prawa o stowarzyszeniach.

Z treści § 47 ust. 1 Statutu stowarzyszenia wynika, że na majątek Towarzystwa składają się ruchomości, nieruchomości i fundusze. Z ust. 2 tego przepisu wynika, że na fundusze składają się: 1) składki członkowskie, 2) darowizny, zapisy, spadki i dotacje oraz nawiązki orzekane przez sądy, 3) wpływy z działalności statutowej i majątku nieruchomego oraz imprez organizowanych przez Towarzystwo na podstawie obowiązujących przepisów, 4) wpływy z odpłatnej działalności pożytku publicznego.

W myśl art. 34 - Prawa o stowarzyszeniach Stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą, według ogólnych zasad określonych w odrębnych przepisach. Dochód z działalności gospodarczej stowarzyszenia służy realizacji celów statutowych i nie może być przeznaczony do podziału między jego członków. Najczęściej główny dochód stowarzyszenia, o ile nie prowadzi ono działalności gospodarczej, stanowią składki uiszczane przez jego członków.

Z wyjaśnień nadesłanych przez skarżące Towarzystwo wynika, że składki nie są pobierane z przyczyn ogólnoludzkich, a konkretne koszty działalności w razie konieczności pokrywa dobrowolny darczyńca.

Argument, iż członkowie Towarzystwa nie opłacają stałych określonych składek członkowskich nie uzasadnia zwolnienia stowarzyszenia od kosztów sądowych, ponieważ w istocie oznacza to, iż strona skarżąca dobrowolnie pozbawiła się środków finansowych, z których ewentualnie mogłaby pokryć koszty postępowania sądowego. Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 22 stycznia 2009 r., sygn. akt II OZ 22/09, LEX nr 551904.

Dodatkowo w obecnej chwili skarżące Towarzystwo posiada na rachunku bankowym środki, które w pełni wystarczą na uiszczenie wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł. Nie można zatem przyjąć, że strona wnioskująca środków na prowadzenie niniejszej sprawy nie posiada. Oznacza to, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Z tych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.