Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 187/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2009-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7,  art. 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 190,  art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c,  art. 200,  art. 205
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.), Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta i Gminy z dnia [...] r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego W. W. kwotę [...] złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] sygn. akt [...] oddalił skargę W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia.

W. W. wniósł skargę kasacyjną na powyższe orzeczenie.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] sygn. akt

[...] uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznanej sprawie Sąd

I instancji wadliwie podzielił stanowisko organów administracji, że stan faktyczny sprawy dawał podstawy do stwierdzenia, że zostały spełnione przesłanki zastosowania przepisów o naliczaniu kar za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia.

Zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości. Ustęp 6

w pkt 4 art. 83 powoływanej ustawy stanowi natomiast, że ust. 1 i 2 tego przepisu nie stosuje się do drzew i krzewów, których wiek nie przekracza 5 lat. Zgodnie natomiast z art. 88 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia.

Z przepisów ustawy o ochronie przyrody oraz przepisów wykonawczych do niej wynika przy tym, że ustalenia jednostkowej stawki kary za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia, dokonuje się w szczególności z uwzględnieniem szerokości obwodu pnia i gatunku drzewa mierzonego na wysokości 130 cm (art. 85 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody). Dla wymierzenia kary administracyjnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia niezbędne było więc jednoznaczne ustalenie wieku usuniętych drzew ich gatunku oraz wyliczenie obwodu pnia drzewa na wysokości 130 cm.

O ile ustalenie gatunku drzewa oraz obliczenie jego obwodu nie jest zabiegiem skomplikowanym, to nie ulega wątpliwości, że zbadanie wieku drzewa wymaga wiadomości specjalnych. Pomiarem wieku, wysokości oraz przyrostu drzew i drzewostanów zajmuje się dziedzina dendrologii - dendrometria. Tymczasem

w protokole oględzin z dnia [...] brak jest jakichkolwiek informacji odnośnie wiedzy specjalistycznej w tym zakresie pracowników dokonujących ustaleń na miejscu wycinki drzew. Podkreślić należy, że strona, która tak jak skarżący nie posiada wiedzy specjalistycznej ma prawo żądać weryfikacji ustaleń organu

w zakresie wieku drzew z uwagi na możliwość zastosowania dolegliwej sankcji.

Organy obydwu instancji w żaden sposób nie uzasadniły dlaczego wybrały metodę liczenia wieku drzew na podstawie "okółków". Metoda ta o ile jest możliwa do zastosowania w stosunku do drzew młodej sosny, to praktycznie jest nieprzydatna do drzew liściastych takich jak brzoza brodawkowata. Należy także mieć na uwadze fakt, iż mogą zdarzyć się przypadki, że w ciągu jednego roku będzie przyrost np. dwóch "okółków" lub w ciągu dwóch lat jednego "okółka". Uzależnione jest to między innymi od żyzności gleby, warunków panujących w poszczególnych latach wzrostu drzew tj. temperatury, opadów, nasłonecznienia, zaś w skrajnie niekorzystnych warunkach zdarza się, że drzewa nie przyrastają w ogóle (por. Jerzy Grochowski "Dendrometria" Państw. Wyd. Rol. i Leś., Warszawa 1973 r.)

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego za niedopuszczalne należy uznać oparcie się, przy ustalaniu kary pieniężnej za wycięcie drzew, na ustaleniach poczynionych przez pracowników organu administracji odnośnie wieku wyciętych drzew bez możliwości weryfikacji prawidłowości wyciągniętych przez nich wniosków.

Skarżący wprawdzie nie kwestionował wyników pomiarów drzew dokonanych w protokole z [...] jednakże, jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej, działał w zaufaniu do pracowników organu administracji, iż mają oni odpowiednią wiedzę w zakresie dokonywanej czynności. Dopiero w skardze do Sądu I instancji skarżący zgłosił wątpliwości w zakresie uznania protokołu za wiarygodny

w szczególności w zakresie ustalonego wieku ściętych drzew. NSA podkreślił, że skarżący nie kwestionował ilości wyciętych drzew i przeprowadzonych pomiarów obwodów pni drzew. Do wyjaśnienia pozostawała zatem jedynie kwestia wieku drzew i w tym zakresie należało przeprowadzić postępowanie wnikliwie i ze szczególną starannością, mając na uwadze, że granica wieku drzew, powodująca konieczność uzyskania pozwolenia wynosi 5 lat, a organy administracji w przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym przyjęły wiek usuniętych drzew na 6 - 7 lat. Zatem uwzględniając margines błędu w przyjętej metodzie ustalania wieku drzew należało skorzystać z innych powszechnie uznanych i stosowanych w dendrometrii metod obliczania wieku drzew, tj. na podstawie słojów - przyrostów rocznych, ale przede wszystkim tabel określenia wieku drzew na podstawie pierśnicy i obwodów opracowanych przez prof. Longina Majdeckiego.

Za uzasadnione zatem NSA uznał stanowisko autora skargi kasacyjnej, że organy administracji nie wyjaśniły dlaczego przyjęły taką metodę ustalania wieku sosny i w jaki sposób ustalono wiek ściętych brzóz, bo w tym zakresie w protokole

z [...] nie ma żadnej informacji.

W tej sytuacji NSA uznał, iż ustalenia poczynione przez organy administracji, co do wieku drzew dokonane na podstawie protokołu z oględzin i wydane na ich podstawie rozstrzygnięcie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na W. W. zapadło bez prawidłowego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy

z naruszeniem art. 7 i 77 Kpa, zaś Sąd I instancji zaakceptował taki stan rzeczy mimo zachodzących przesłanek uzasadniających uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem Sąd I instancji rozpoznał skargę przy uwzględnieniu okoliczności, które nie zostały bezspornie ustalone. Przyjął do podstawy rozstrzygnięcia stan faktyczny sprawy, który nie został jednoznacznie ustalony w toku postępowania administracyjnego i na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego sprawy ocenił zgodność zaskarżonej decyzji z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając ponownie sprawę ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu [...] funkcjonariusz Straży Miejskiej w [...] udał się do miejscowości [...] w celu sprawdzenia informacji o wycince drzew w okresie pomiędzy Świętami Bożego Narodzenia a sylwestrem, na działce nr [...] obręb [...]. Ustalono, że na polecenie właściciela działki W. W., R. R. dokonał wycięcia kilkudziesięciu sztuk drzew gatunku sosna i brzoza. Wykonano zdjęcia wyciętych drzew.

W dniu [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] zawiadomił W. W. o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie usunięcia drzew gatunku sosna i brzoza z terenu wyżej opisanej nieruchomości. W tym też dniu odbyły się oględziny miejsca zdarzenia z udziałem 3 przedstawicieli Gminy i W. W. W czasie oględzin spisano protokół z dokonanych pomiarów obwodów pni wyciętych drzew na wysokości 130 cm. W protokole określono, iż pomiarem objęto drzewa, których wiek przekroczy 5 lat / więcej niż 5 okółków/. Obwód wyciętych drzew ustalono w centymetrach. Protokół odczytano i podpisano. Przy podpisie W. W. znajduje się zapis "bez uwag".

W dniu [...] W. W. zwrócił się do Burmistrza Miasta

i Gminy [...] o wydanie zgody na wycięcie drzew rosnących na jego działce

nr [...], w obrębie [...]. Wskazał, że jego działka jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczona na zabudowę letniskową

i mieszkalną i dlatego też, chce usunąć samosiewy drzew sosny o obwodzie na wysokości 130 cm od [...] cm i brzozy o obwodzie [...] cm, z powierzchni około [...] arów.

W dniu [...] W. W. zwrócił się z pismem do Burmistrza Miasta i Gminy [...] wyjaśniając, że wycinki samosiewów sosnyi brzozy dokonał w dobrej wierze, bowiem kierował się ustawą o ochronie i kształtowaniu środowiska z dnia 31 stycznia 1980r.Wskazał, że według ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody, miałby prawo do uzyskania zezwolenia na wycięcie tych drzew bez uiszczenia opłaty za ich usunięcie, gdyż wyrosły po uchwaleniu stosownego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podał, że wiek wyciętych drzew wynosił [...] lat co stwierdzono w czasie oględzin i opomiarowania wyciętych drzew. Zwrócił się do Burmistrza o umorzenie wszczętego postępowania, bowiem wycięcie przez niego drzew było nieumyślne, a szkodliwość czynu dla środowiska żadna.

Burmistrz Miasta i Gminy [...] w dniu [...] zawiadomił W. W. , zgodnie z art. 10 Kpa, o zgromadzeniu materiału dowodowego w przedmiotowej sprawie i możliwości zapoznania się z jej aktami.

W dniu [...] W. W. zwrócił się z pismem do Burmistrza Miasta i Gminy [...] o wydanie decyzji umożliwiającej mu odtworzenie wyciętego drzewostanu w oparciu o art. 88 ust.1 pkt 3 ustawy o ochronie przyrody oraz odroczenie płatności na okres 3 lat. Wskazał, że podjął działania w celu odtworzenia drzewostanu na działce nr [...], tj. ilości i powierzchni zgodnie z protokołem oględzin miejsca wycinki z dnia [...]. Podał, że działał nieświadomie, gdyż zgodnie z nową ustawą miałby prawo do uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew bez opłat za ich wycinkę. Zgodził się również na odtworzenie drzewostanu (gatunek, ilość, powierzchnia) w miejscu wskazanym przez Urząd Miasta Myślibórz. Załączył zdjęcia z przykładami odtworzenia korony drzew z pni wyciętych drzew.

W dniu [...] W. W. zapoznał się z aktami sprawy

i zapowiedział, że uwagi wniesie na piśmie do dnia [...], a następnie zwrócił się o przedłużenie terminu do wniesienia uwag do dnia [...] celem złożenia opinii prawnej.

W dniu [...] W. W. wystąpił do Burmistrza Miasta

i Gminy [...] o umorzenie wszczętego postępowania, a w przypadku gdyby umorzenie nie było możliwe, podtrzymał swój wniosek wyrażony w piśmie z dnia

[...]. Wskazał, że swoim działaniem nie wyrządził nikomu krzywdy,

a gdyby wystąpił o zezwolenie na wycięcie drzew to by je otrzymał bez poniesienia opłaty. Jego zdaniem, ustawa o ochronie przyrody jest bardzo restrykcyjna, zaś Burmistrz kierując się dobrem społecznym i nie krzywdząc obywatela winien umorzyć wszczęte postępowanie lub wydać decyzję w oparciu o art. 88 ust. 3 w/w ustawy, bowiem koszty odtworzenia będą adekwatne do jego przewinienia, a przyroda wróci do stanu pierwotnego. Dołączył opinię prawną.

W dniu [...] pracownicy Gminy dokonali oględzin przedmiotowej nieruchomości i ustalili, że drzewa z gatunku sosna zwyczajna i brzoza brodawkowata zostały usunięte w taki sposób, że nie ma możliwości zachowania ich żywotności i możliwości odtworzenia korony oraz wykonali zdjęcia.

Burmistrz Miasta i Gminy [...] decyzją z dnia [...], nr [...] na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 4 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) orzekł o wymierzeniu W. W. administracyjnej kary pieniężnej w wysokości [...] zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia :

1) [...] drzew z gatunku "brzoza brodawkowata", o obwodzie pni mierzonym na wysokości 130 cm wynoszącym odpowiednio: [...]

2) [...] drzew z gatunku "sosna zwyczajna", o obwodzie pni mierzonym na wysokości 130 cm wynoszącym odpowiednio: [...]

rosnących na terenie nieruchomości położonej w miejscowości [...] oznaczonej numerem ewidencyjnym działki [...] oraz, że uiszczenie kary winno nastąpić

w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca wysokość kary stała się ostateczna zgodnie z art. 88 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody.

W uzasadnieniu organ przytoczył stan faktyczny sprawy i stwierdził, iż jego zdaniem, wyjaśnienia strony nie zwalniają jej z poniesienia odpowiedzialności z tytułu wycięcia przedmiotowych drzew. Burmistrz był zobowiązany na podstawie art. 88 ust. 1pkt 2 ustawy o ochronie przyrody do wymierzenia W. W. kary pieniężnej zgodnie z art. 89 ust. 1 w zw. z art. 85 ust 4 pkt 1 i ust. 8 tej ustawy, gdyż ten wyciął w/w drzewa bez zezwolenia organu. Sposób naliczenia kary przez organ zawarty został w załączniku nr 1 do decyzji.

W. W. złożył odwołanie od powyższej decyzji i wniósł o:

1) umorzenie postępowania na podstawie art. 107 Kpa w zw. z art. 7 i 8 Kpa;

2) wydanie decyzji na podstawie art.88 ust.1, ust. 3 i ust. 4 ustawy o ochronie przyrody

lub

3) zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa z uwagi na fakt, że rozpoznanie sprawy zależy od rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny zagadnienia wstępnego, od którego zależy wydanie decyzji

w przedmiotowej sprawie. Na mocy art. 100 § 1 Kpa Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno wystąpić do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem

o rozpatrzenie zgodności art. 88 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody z art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie jakim nakłada na organy samorządu terytorialnego obowiązek nałożenia kary administracyjnej za wycięcie drzew lub krzewów bez zezwolenia, pomimo, że zezwolenie na wycięcie drzew lub krzewów zostałoby wydane bez opłaty za ich usunięcie.

W. W. uzasadnił wniosek o umorzenie postępowania załączoną wcześniej do akt sprawy opinią prawną.

Odnośnie pkt 2 odwołania wskazał, że art. 88 ust. 1pkt 2 ustawy o ochronie przyrody mówi o usuwaniu drzew i krzewów bez zezwolenia, jednak art. 88 ust. 3 tej ustawy umożliwia odroczenie płatności wymierzonej kary na okres 3 lat. Według niego organ bezprawnie pomija art. 88 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy twierdząc, że ust. 3 wyklucza stosowanie ust. 1 pkt 2 tegoż artykułu.

Odnośnie pkt 3 odwołania, strona przytoczyła treść art. 7 i art. 8 Kpa. Według W. W. nie można nałożyć na niego kary pieniężnej za wycięcie drzew, gdyż złamał prawo nieświadomie. Nie do pogodzenia z zasadami sprawiedliwości społecznej jest stan, w którym niedopełnienie przez obywatela obowiązku wystąpienia do organu o zezwolenie na wycięcie drzew skutkuje wymierzeniem kary administracyjnej w wysokości trzykrotnej opłaty za wycięcie drzew lub krzewów, mimo, iż danemu podmiotowi wydano by zezwolenie na wycięcie drzew bez uiszczenia opłaty.

Zdaniem strony, przepisy ustawy o ochronie przyrody, "przy braku pozostawienia luzu decyzyjnego wskazanym organom lub chociażby możliwości zastosowania środka bardziej adekwatnego do popełnionego czynu i naruszonych zasad prawa materialnego stoją w jaskrawej sprzeczności z art. 2 i art. 64 pkt 3 Konstytucji RP".

W. W. przytoczył treść art. 2 i art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wskazując, że przepisy ustawy o ochronie przyrody je naruszają. "Interes społeczny w zachowaniu [...] letnich drzewek, porosłych działkę budowlaną nie jest do pogodzenia z prawem własności oraz zasadami sprawiedliwości społecznej, gwarantowanymi w Konstytucji."

Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, odmówiło zawieszenia postępowania. Wskazało, że w sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 97 §1 pkt 4 Kpa. Nadto, Kolegium wyjaśniło, że nie ma uprawnień do kierowania pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją RP.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] decyzją z dnia [...], nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody ( Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.), po rozpoznaniu odwołania W. W. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...], nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, że zgodnie z art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości. Ustęp 6 tegoż artykułu wprowadza wyjątki od obowiązku uzyskania zezwolenia na wycięcie drzew lub krzewów.

Kolegium uznało, że w niniejszej sprawie nie zaistniała żadna przesłanka wyłączająca konieczność uzyskania zezwolenia na usunięcie przedmiotowych drzew.

Ponadto, organ odwoławczy wskazał, że art. 86 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody stanowi wyjątek od obowiązku pobrania opłat za dozwolone usunięcie drzew lub krzewów, nie zwalniając przy tym z obowiązku uzyskania pozwolenia na ich usunięcie. W niniejszym postępowaniu właściciel przyznał się do usunięcia drzew, lecz przyczyny dla których to zrobił, nie zwalniały go z obowiązku ubiegania się o zezwolenie na ich usunięcie, pomimo istnienia podstaw prawnych do nie obciążania go opłatą za ich usunięcie. Dokonanie usunięcia bez stosownego zezwolenia organu administracji podlega sankcji z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy

o ochronie przyrody. Przepis ten jest bezwzględny i nie daje możliwości zastosowania organom stosującym prawo kryteriów cennych przy określeniu odpowiedzialności za tego rodzaju działanie. Zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy

o ochronie przyrody, zasadą jest ustalenie administracyjnej kary pieniężnej

w wysokości trzykrotnej opłaty za usunięcie drzew lub krzewów ustalonej na podstawie stawek, o których mowa w art. 85 ust. 4 pkt 1, ust. 6. Przepis ten odwołuje się do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. Nr 228, poz. 2306 z późn. zm.), w którym wskazano, że dla celów ustalenia wysokości należnej opłaty, przyjmuje się stawki w zł za 1 cm obwodu pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm. Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie administracyjna kara pieniężna ustalona została prawidłowo przy zastosowaniu zasad określonych

w ustawie o ochronie przyrody i obowiązujących aktach wykonawczych. Dodatkowo Kolegium pouczyło stronę o możliwości złożenia wniosku do Burmistrza Miasta

i Gminy [...] o rozłożenie na raty wymierzonej kary pieniężnej, na okres nie dłuższy niż 5 lat.

W. W. , reprezentowany przez pełnomocnika złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i zarzucił jej naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia :

- art. 107 § 3 Kpa, polegające na niewskazaniu faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, a w szczególności tych, na podstawie których przyjęto, ze wiek ściętych drzew przekroczył 5 lat;

- art. 15 Kpa poprzez ograniczenie się przez organ odwoławczy jedynie do kontroli decyzji wydanej przez organ I instancji, bez ponownego rozpoznania sprawy;

- art. 7 i 77 § 1 Kpa polegające na niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i niepowołaniu biegłego celem ustalenia wieku ściętych drzew;

- art. 89 § 2 Kpa poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy w sytuacji, gdy było to potrzebne do wyjaśnienia sprawy przy udziale biegłych i w drodze oględzin.

Ponadto zarzucił naruszenie zasady:

- prawidłowej legislacji, wyrażonej w art. 2 Konstytucji, poprzez zastosowanie art. 88 ust.1 pkt 2 w związku z art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody i wymierzenie za wycięcie drzew na działce budowlanej kary administracyjnej w kwocie [...] zł, podczas gdy za wycięcie takich drzew w lesie groziłaby grzywna

w kwocie do [...] zł;

- proporcjonalności sankcji wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji, poprzez zastosowanie art. 88 ust. 1 pkt 2 w związku art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody i wymierzenie kary administracyjnej w kwocie [...] zł za wycięcie drzew bez zezwolenia w sytuacji, gdy strona i tak uzyskałaby takie zezwolenie po złożeniu stosownego wniosku, przy czym zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 7 ustawy

o ochronie przyrody nie pobierano by żadnej opłaty z tego tytułu.

Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Pełnomocnik wskazał, że postępowanie administracyjne prowadzone przed Kolegium ograniczyło się jedynie do rozpoznania odwołania, co narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zdaniem pełnomocnika, stronie nie przedstawiono dowodów uzasadniających wymierzenie przedmiotowej kary administracyjnej. W sprawie nie powołano biegłych celem ustalenia wieku ściętych drzew, ani nie przeprowadzono rozprawy. Odręczne zapiski zatytułowane "protokół", nie spełniają cech dokumentu – protokołu oględzin, określonych w § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 września 2004r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie terenów, zieleni, zadrzewień albo drzew lub krzewów (Dz. U. Nr 219, poz. 2229). Według pełnomocnika w piśmie tym nie wskazano :

- daty oględzin/ jest jedynie data odczytania i podpisania pisma/,

- imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego sporządzającego dokument, danych osób uczestniczących w czynnościach / nazwiska przedstawicieli Gminy,

a nie Burmistrza, który jest organem, są nieczytelne/;

- daty usunięcia drzew;

- przyczyn, z powodu których nastąpiła wycinka.

Ponadto pełnomocnik wskazał, że w tym dokumencie zawarto informację, iż pomiarem objęto drzewa, których wiek przekroczy (a nie przekroczył) 5 lat, zaś

w stosunku do sosen dodano, ze mierzono tylko te " posiadające więcej jak 5 okółków". Brak jest informacji dlaczego obrano taką metodę ustalania wieku sosny

i w jaki sposób ustalono wiek brzóz. Dokument ten zawiera liczne skreślenia

i miejscami jest nieczytelny. Wskazane uchybienia, zdaniem pełnomocnika, przesądzają o nieprawidłowości przeprowadzonych oględzin i konieczności ponowienia tej czynności. Pełnomocnik zauważył, że bezsporne jest, iż W. W. usunął drzewa bez zezwolenia, lecz organy administracyjne nie przedstawiły dowodów na to, że na ścięcie drzew na własnej nieruchomości potrzebował on zgody właściwego organu. Organ odwoławczy nie odniósł się do przesłanki z art. 83 ust. 6 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody, że wycięcie drzew nie jest wymagane jeśli wiek drzew nie przekracza 5 lat.

Ponadto, zdaniem pełnomocnika, zastosowanie sankcji z art. 88 ust. 1 pkt 2

w związku z art. 89 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, narusza wzorce konstytucyjne określone w art. 2 i 31 ust. 3 Konstytucji. W sprawie nie jest kwestionowane, że wycięte drzewa wyrosły na nieruchomości po zakwalifikowaniu jej miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele budowlane. Oznacza to, że zezwolenie na wycięcie drzew zostałoby wydane skarżącemu i to bez uiszczenia opłaty z tego tytułu. Traktowanie przez ustawodawcę jedną miarą osób, których działania mają na celu uniknięcie opłaty i osób, które na skutek nieznajomości prawa o stosowne zezwolenie nie występują jest sprzeczne z zasada demokratycznego państwa prawa oraz zasadą proporcjonalności. Pełnomocnik przywołał także art. 158 § 1 Kodeksu wykroczeń, dotyczący wyrębu bez wymaganego pozwolenia drzewa

w lesie, którego właścicielem jest obwiniony za co grozi grzywna w wysokości [...] zł i przepadek pozyskanego drewna. Na tym tle zarysowuje się, zdaniem pełnomocnika, dysproporcja pomiędzy karą za wykroczenie a sankcją administracyjną wymierzoną skarżącemu, tym bardziej widoczna, że lasy są szczególnie cennym składnikiem środowiska, zaś szkoda dla środowiska wyrządzona przez wycięcie drzew na nieruchomości skarżącego jest nieporównywalna ze szkodą wyrządzoną przyrodzie poprzez wycięcie tych samych drzew w lesie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów skargi, Kolegium podniosło, że decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji pochłania ustalenia tegoż organu i ocenę przeprowadzonych dowodów w zakresie objętym rozstrzygnięciem. Utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji oznacza jej aprobatę, po dokonanym przez organ odwoławczy rozpatrzeniu sprawy i analizie przedstawionych w odwołaniu zarzutów. Bezspornym pozostawał wiek drzew, wobec oświadczenia złożonego przez skarżącego w piśmie z dnia [...], wskazującego na ustalenie wieku drzew na ok. [...]lat. Fakt ten nie został przez stronę zakwestionowany. Protokół z dnia [...], odzwierciedlający pomiar obwodów wyciętych drzew wskazywał, że czynnością tą objęte zostały drzewa powyżej 5 lat. Kolegium zaznaczyło, że w/w protokół strona podpisała nie wnosząc do niego zastrzeżeń. Ponadto organ uznał, że zarzuty skargi dotyczące prawidłowej legislacji winny być skierowane do ustawodawcy, nie zaś do organu stosującego obowiązujące prawo.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn.zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).

Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanego wyżej kryterium legalności Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie do końca z przyczyn

w niej podniesionych.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż zgodnie z art. 190 ustawy Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Powyższy przepis znajduje zastosowanie, gdy doszło do orzeczenia, o którym mowa w art. 185 § 1 ww. ustawy, a mianowicie, gdy zaszła konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny.

W tej sytuacji Sąd, podzielając stanowisko NSA uznał, iż ustalenia poczynione przez organy administracji, co do wieku drzew dokonane na podstawie protokołu

z oględzin i wydane na ich podstawie rozstrzygnięcie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na W. W., zapadło bez prawidłowego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy z naruszeniem art. 7 i 77 Kpa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji w pierwszej kolejności uzupełni materiał dowodowy niniejszej sprawy poprzez wykazanie wieku każdego ze ściętych drzew, ze szczególnym zwróceniem uwagi na wyjaśnienie metody zastosowanej do ustalenia tego wieku.

Odnosząc się do zarzutu skargi naruszenia zasady prawidłowej legislacji wyrażonej w art.2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i proporcjonalności sankcji wyrażonej w art.31 ust.3 Konstytucji, poprzez zastosowanie art.88 ust.1 pkt 2

w związku z art.89 ust.1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

(Dz.U. Nr 92, poz.880 z późn.zm.) Sąd zauważa, że w świetle niedokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, ocena tych zarzutów byłaby przedwczesna.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.

O zwrocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200

i 205 § 1-3 w/w ustawy.