Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1062/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Minister Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 149 § 1 pkt 1 i 3 w zw. z art. 141 § 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Kamil Wertyński po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szpitala Wielospecjalistycznego Sp. z o.o. w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 października 2017 r. sygn. akt IV SAB/Gl 198/17 w sprawie ze skargi F.- [...] w W. na bezczynność Szpitala Wielospecjalistycznego Sp. z o.o. w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach; 2. zasądza od F.- [...] w W. na rzecz Szpitala Wielospecjalistycznego Sp. z o.o. w G. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 3 października 2017 r., sygn. akt IV SAB/Gl 198/17, po rozpoznaniu sprawy ze skargi F.- [...] w W. na bezczynność Szpitala Wielospecjalistycznego Sp. z o.o. w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zobowiązał Szpital Wielospecjalistyczny Sp. z o.o. w G. do załatwienia wniosku strony skarżącej z dnia 26 lutego 2017 r. w terminie 14 dni, stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz oddalił skargę w pozostałym zakresie.

W uzasadnieniu Sąd przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

F. - P. (powoływana dalej także jako "Fundacja") złożyła w dniu 26 lutego 2017 roku wniosek o udzielenie informacji publicznej w następującym zakresie:

1) liczby świadczeń określonych w art. 4a ustawy z 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. z 1993 r., poz. 78 ze zm.), wykonanych na terenie szpitala, z wyszczególnieniem dla każdego roku, począwszy od rozpoczęcia ich wykonywania włącznie, skończywszy na roku 2016, z podziałem na określone w ustawie przesłanki, tj. art. 4a ust. 1 pkt 1, 2, 3 bądź 4 (obowiązujący w 1997 r., utracił moc obowiązującą - obwieszczenie Prezesa Trybunału Konstytucyjnego, Dz. U. z 1997 r. Nr 157, poz. 1040);

2) sprawozdanych do Narodowego Funduszu Zdrowia procedur, z wyszczególnieniem ilościowym zastosowania poszczególnych procedur, rozpoznań współistniejących i z podziałem na lata, począwszy od roku rozpoczęcia ich wykonywania włącznie, skończywszy na roku obecnym. W czasie przed rozpoczęciem funkcjonowania Narodowego Funduszu Zdrowia - wyszczególnienie w identyczny bądź podobny, stosowany w tym okresie, sposób.

3) Liczby nielegalnych zabiegów przerywania ciąży wykonanych na terenie szpitala, z wyszczególnieniem dla każdego roku, począwszy od rozpoczęcia ich wykonywania włącznie, skończywszy na roku obecnym, jak również tytułów naukowych, specjalizacji, imion i nazwisk lekarzy oraz innych osób związanych z rzeczoną sprawą (oskarżonych, podejrzanych, podejrzanych o współudział), zatrudnionych przez placówkę obecnie bądź w przeszłości, a także opisem podjętych przez placówkę j jej pracowników działań w sprawie (jeśli wystąpiły).

Pismem z dnia 10 lipca 2017r. Szpital Wielospecjalistyczny Sp. z o.o. w G. odpowiedział na powyższy wniosek informując wnioskodawcę, że pytania w punkcie 1 i 2 nie stanowią informacji publicznej, natomiast odnośnie punktu 3, że w latach 2007 - 2017 nie stwierdzono przeprowadzenia nielegalnych zabiegów przerywania ciąży.

Natomiast Fundacja pismem z dnia 9 czerwca 2017r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Szpitala Wielospecjalistycznego Sp. z o.o. w G. (dalej także: "szpital" lub "organ"), polegającą na nie rozpoznaniu jej wniosku z [...] lutego 2017 roku skierowanego w trybie ustawy z 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 roku, poz. 2058 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa" lub "u.d.i.p.", wnosząc o: zobowiązanie spółki "Szpital Wielospecjalistyczny" Sp. z o.o. z siedzibą w G. do rozpatrzenia wniosku F. - [...] z siedzibą w W. o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności; stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; zasądzenie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 20 000 (słownie: dwadzieścia tysięcy) złotych oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego wszelkich kosztów postępowania. Z uzasadnienia skargi wynika, że strona skarżąca zarzuca bezczynność szpitala tylko w zakresie punktu 1 i 2 wniosku z [...] lutego 2017r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że nie dopuścił się bezczynności w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny powołanym na wstępie wyrokiem uwzględnił skargę w części dotyczącej pozostawania przez organ w bezczynności i nie podzielił stanowiska organu, że dane o które wnioskowała fundacja nie stanowią informacji publicznej, wszak odnoszą się niejako do statystycznych danych, liczbowo określonych zabiegów czy skonkretyzowanych nie osobowo a przedmiotowo świadczeń. Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa i z tych powodów uznał brak podstaw do zasądzenia od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 20 000 złotych, oddalając w tym zakresie skargę.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym, z mocy art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udostępnienia informacji mających charakter informacji publicznej będącej w jego posiadaniu. Także przedmiot wniosku Sąd uznał jako informację publiczną w świetle art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2, 3, 4 i 5 u.d.i.p. Dotyczy ona bowiem działań prowadzonych przez podmiot, w tym tych wykonywanych w ramach jego publicznoprawnych zadań. W tych okolicznościach brak było podstaw do zaakceptowania stanowiska organu, że dane te nie stanowią informacji publicznej, wszak odnoszą się niejako do statystycznych danych, liczbowo określonych zabiegów czy skonkretyzowanych nie osobowo a przedmiotowo świadczeń. Skoro zatem przedmiotowy wniosek został skierowany do organu zobowiązanego do jej udzielenia oraz dotyczył informacji udostępnianej w trybie omawianej ustawy, to stosownie do art. 14 ust. 1 u.d.i.p., udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, zaś ewentualna odmowa udostępnienia powinna nastąpić w formie decyzji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Szpital Wielospecjalistyczny sp. z o.o. w G. zaskarżając wyrok w odniesieniu do pkt. 1 i 2 i na podstawie art. 174 p.p.s.a. zarzucając mu naruszenie:

1. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 133 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. przez nieustalenie stanu faktycznego, skutkujące uznaniem, że informacje żądane we wniosku z dnia [...].02.2017 r. są informacjami publicznymi, przy czym naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ ustalenie stanu faktycznego przy prawidłowym zastosowaniu w/w przepisów skutkowałoby oddaleniem skargi na bezczynność;

b. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niedostateczne wyjaśnienie całości okoliczności faktycznych i podstawy prawnej rozstrzygnięcia, tj. pominięcie wyjaśnienia, dlaczego żądane informacje mają charakter informacji publicznej i dotyczą spraw publicznych, co uniemożliwia instancyjną kontrolę rozstrzygnięcia;

c. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak odniesienia się w uzasadnieniu wyroku w jakimkolwiek zakresie do zarzutów oraz stanowiska skarżącego kasacyjnie, wyrażonego w odpowiedzi na skargę na bezczynność, tj. przesłanek przemawiających za oddaleniem skargi na bezczynność, co uniemożliwia instancyjną kontrolę rozstrzygnięcia;

d. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. w związku z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 p.p.s.a. w związku z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. oraz art. 151 p.p.s.a. polegające na błędnym przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie zaistniała bezczynność w rozpoznaniu wniosku skarżącej Fundacji, pomimo że skarżący kasacyjnie pismem z dnia 10 lipca 2017 r. odpowiedział na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, wobec czego nie wystąpiła bezczynność organu w rozumieniu art. 13 ust. 1 u.d.i.p. a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ prawidłowe zastosowanie w/w przepisów doprowadziłoby do oddalenia skargi;

2. przepisów prawa materialnego:

art. 1 ust. 1 i 2 u.d.i.p w związku z art. 6 ust. 1 pkt 2 c u.d.i.p. przez niewłaściwe zastosowanie (względnie, z ostrożności procesowej, błędną wykładnię) polegające na uznaniu, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej i dotyczą przedmiotu działalności, podczas gdy prawidłowe zastosowanie zaskarżonych przepisów prowadzi do wniosku, że nie mają one takiego charakteru, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ prawidłowe zastosowanie ww. przepisów skutkowałoby oddaleniem skargi.

Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od fundacji na rzecz skarżącego kasacyjnie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.

Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego.

W niniejszej sprawie strona skarżąca oparła skargę kasacyjną na obu podstawach: naruszenia prawa materialnego oraz naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.).

Na wstępie wskazać należy, że nie uzasadnione są zarzuty naruszenia art. 133 §1 zdanie drugie p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a.

Zgodnie z brzmieniem art. 133 § 1 zdanie drugie p.p.s.a. wyrok może być wydany na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym albo jeżeli ustawa tak stanowi. Niezależnie od faktu niewłaściwego sformułowania tego zarzutu (brak wskazania czy chodzi o błędną jego wykładnię, czy też niewłaściwe zastosowanie) oraz braku uzasadnienia tego zarzutu, to wskazać należy, że mając na uwadze art.119 pkt 4 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność - tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie.

Jeżeli chodzi o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a., to nie były one stosowane przez Sąd I instancji w niniejszej sprawie, a nadto mają one charakter wynikowy. Ich zastosowanie przez sąd I instancji jest za każdym razem rezultatem uznania, że w sprawie zaistniało lub też nie zaistniało tego rodzaju naruszenie przepisów regulacji procesowej, która uzasadniałaby (lub też nie uzasadniałaby) wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego przejawu działania administracji publicznej. Nadto mając na uwadze szerokość orzekania stwierdzić należy, że art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w ogóle nie mógł być stosowany przez Sąd I instancji w sprawie, której przedmiotem jest bezczynność. Nie sposób zatem zarzucić WSA w Gliwicach naruszenia tego przepisu skoro nie mógł go nawet potencjalnie zastosować.

Niezasadny jest także zarzut naruszenia z art. 3 § 2 pkt 4 i 8 p.p.s.a., które to przepisy mają charakter ustrojowy. Nie stanowią one podstawy dla czynienia zaskarżonemu orzeczeniu zarzutu błędnego rozstrzygnięcia, gdyż celowi temu służą inne przepisy. Wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego, nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanej normie.

Częściowo zasadne są zarzuty naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a. Wyrokując na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd I instancji uznał skargę za uzasadnioną i zobowiązał Szpital Wielospecjalistyczny Sp. z o.o. w G. do załatwienia wniosku strony skarżącej z dnia 26 lutego 2017 r. w terminie 14 dni. Zwrócić jednak należy uwagę, że na pkt 3 wniosku strony skarżącej z dnia 26 lutego 2017 r. szpital udzielił odpowiedzi, a nadto przedmiotem skargi na bezczynność były tylko punkty 1 i 2 wspomnianego wniosku. Jednocześnie z uzasadnienia wyroku nie wynika dlaczego Sąd zobowiązał organowi załatwić wniosek strony skarżącej z dnia 26 lutego 2017 r. - w całości, a nie tylko jego pkt 1 i 2, a więc obejmując w ten sposób także punkt 3 tego wniosku, na który została już udzielona odpowiedź, a nawet nie był przedmiotem zaskarżenia. Pamiętać bowiem należy, że usprawiedliwiony będzie zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a tylko wówczas, gdy pomiędzy tym uchybieniem a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego będzie istniał potencjalny związek przyczynowy. Do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2009 r. I OSK 487/08), co ma miejsce w niniejszej sprawie.

Na częściowe uwzględnienie zasługują także zarzuty naruszenia prawa materialnego, a w szczególności art.1 ust.1 u.d.i.p. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Tym samym nie podpadają pod wskazany tryb informacje, którym nie przysługuje walor informacji publicznych.

Dla oceny, czy organ pozostaje w bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej istotne znaczenie ma zatem ustalenie, czy dysponuje on informacją, która jest informacją publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 i 2 w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1764 z późn. zm.) – dalej u.d.i.p., oraz czy jest on podmiotem zobowiązanym do udostępnienia tej informacji. Przy tym stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p. podmioty określone w ust. 1 i 2 tego artykułu są zobowiązane do udzielenia informacji, jeśli są w jej posiadaniu.

W niniejszej sprawie w pierwszej kolejności należało odnieść się do zarzutu dokonania błędnej wykładni art. 1 ust. 1 u.d.i.p., dopiero bowiem po stwierdzeniu, że przedmiotem wniosku była informacja publiczna można mówić o bezczynności w jej nieudostępnieniu. Uwzględniając wszystkie aspekty wynikające z treści tych przepisów, należy przyjąć, że informacją publiczną jest każda informacja dotycząca sfery faktów i danych publicznych, a więc każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów realizujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Definicja informacji publicznej zawarta w art. 1 ust. 1 ww. ustawy odsyła do pojęcia "sprawy publicznej", której definicji legalnej brak w przedmiotowej ustawie. Z pewnością jednak jest to sprawa, która, jak wynika z potocznego rozumienia pojęcia "publiczny", odnosić się musi w jakimś stopniu do kwestii dotyczących ogółu, służących ogółowi ludzi, dostępnych dla wszystkich, ogólnych, społecznych i nieprywatnych (Uniwersalny Słownik Języka Polskiego. Tom D-Ś, red. S. Dubisz, Warszawa 2008, s. 843), mogących interesować ogół obywateli. Przepis art. 6 ww. ustawy zawiera przykładowy katalog informacji oraz danych, które podlegają reżimowi ustawy. W świetle tego przepisu przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest spełnianie przez nią kryterium przedmiotowego. Decydujące znaczenie ma zatem wyłącznie treść i charakter konkretnej informacji. Dla zakwalifikowania danej informacji jako informacji publicznej konieczne jest, aby dotyczyła spraw publicznych – działalności jednostki samorządu terytorialnego w zakresie wykonywania zadań publicznych oraz gospodarowania mieniem. W przypadku wniosku będącego przedmiotem niniejszej sprawy muszą to być zadania publiczne przewidziane przepisami dotyczącymi samorządu gminnego i powiatowego, a także zadania zlecone z zakresu administracji rządowej. Powyższe zadania realizowane są ze środków publicznych (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 29 listopada 2018 r. sygn. akt I OSK 241/17, 30 stycznia 2019 r. sygn. akt I OSK 1449/16, 5 lipca 2017 r. sygn. akt I OSK 2559/15).

Tymczasem Sąd I instancji uwzględniając skargę ograniczył się w zasadzie do ogólnego stwierdzenia, że w okolicznościach tej sprawy brak jest podstaw do zaakceptowania stanowiska organu, że dane te nie stanowią informacji publicznej, wszak odnoszą się niejako do statystycznych danych, liczbowo określonych zabiegów czy skonkretyzowanych nie osobowo a przedmiotowo świadczeń, a także do zaaprobowania stanowiska wyrażonego w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 13 września 2017r., sygn. akt II SAB/Gd 57/17 (gdzie jednak również jest brak pogłębionej refleksji nad naturą żądanej przez wnioskodawcę informacji).

W szczególności wątpliwości co do publicznego charakteru informacji budzi żądanie udzielenia informacji o rozpoznaniach współistniejących z podziałem na lata, począwszy od roku rozpoczęcia ich wykonywania włącznie, skończywszy na roku obecnym. Tak postawione pytanie budzi bowiem wątpliwość, czy nie zmierza bowiem ono w istocie do analizy dokumentacji medycznej poszczególnych przypadków i wskazania dokonanych rozpoznań współistniejących, w wyniku których doszło do wykonania zabiegu przerwania ciąży. Informacja ta oparta o historię choroby pacjenta, objęta jest z kolei tajemnicą lekarską, i z racji zawartych w niej informacji o stanie zdrowia pacjenta, nie jest dostępna nieograniczonemu kręgowi podmiotów. Tajemnica lekarska jako termin prawniczy wprowadzony został w art. 40 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 277, poz. 1634 z późn. zm.). W świetle art. 40 ust. 1 powołanej ustawy tajemnica lekarska jest ujmowana jako obowiązek lekarza do zachowania w tajemnicy informacji związanych z pacjentem, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu. W piśmiennictwie wyróżnia się zakres podmiotowy i przedmiotowy tajemnicy lekarskiej. Na podstawie kryterium podmiotowego, zakres tajemnicy lekarskiej możemy podzielić na: fakty ustalone przez lekarza lub przekazane mu przez innego lekarza oraz fakty ujawnione przez pacjenta i inne osoby na jego żądanie. Tajemnicą lekarską objęte są zarówno wyniki przeprowadzanych badań jak i również diagnoza postawiona na ich podstawie, historia choroby i uprzednie postępowanie terapeutyczne, metody i postępy w leczeniu, wcześniejsze lub współistniejące schorzenia, hospitalizacje, przyjmowane leki. Rozciąga się to również na wszelkie materiały związane z postawieniem diagnozy lub leczeniem, a więc na zaświadczenia, notatki, kartoteki (por. M. Kapko, Komentarz do art. 40 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, w: E. Zielińska, Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Komentarz, LEX, 2008). Kwestia tajemnicy lekarskiej została, również uregulowana w art. 13 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 159 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem pacjent ma prawo do zachowania w tajemnicy przez osoby wykonujące zawód medyczny, w tym udzielające mu świadczeń zdrowotnych, informacji z nim związanych, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu medycznego.

Tak jak w przypadku żądania informacji z zakresu akt sprawy objętej indywidualnym postępowaniem jurysdykcyjnym nie podlegają ujawnieniu wszystkie informacje (dokumenty) i a pozostałe tylko po anonimizacji, a jedynie strona takiego postępowania ma pełny dostęp do akt sprawy, tak w przypadku przedmiotowych żądań niekoniecznie odnoszą się one w całości do informacji publicznej.

Z uwagi na różnorodność poruszanych w pytaniach kwestii Sąd I instancji powinien był odnieść się w miarę możliwości do każdego z pytań osobno i każde z nich ocenić indywidualnie. Lektura poszczególnych pytań stwarza bowiem możliwość rozróżnienia, które z tych pytań dotyczą tak naprawdę danych statystycznych w zakresie wykonywanych w szpitalu określonych zabiegów medycznych, w tym wypadku aborcji. Jest to punkt wyjścia albowiem jeśli zapytanie dotyczy w istocie informacji z zakresu statystyki medycznej to stanowisko organu, że nie jest to informacja publiczna nie może być akceptowane. Wskazane powyżej okoliczności powinny być zatem przedmiotem ponownej, dogłębnej analizy Sądu I instancji. Jednocześnie wskazać należy, że dla Sądu, który nie posiada z oczywistych względów specjalistycznej wiedzy medycznej oraz wiedzy co do sposobu gromadzenia danych w tym przedmiocie, pomocna byłaby także aktywna postawa organu jasno i jednoznacznie wskazująca dlaczego jego zdaniem żądane informacje nie są informacjami publicznymi, a nie ograniczająca się jedynie do kwestionowania stanowiska Sądu i wskazywania, że nie wszystko zostało wyjaśnione.

Natomiast kwestie związane z tym czy informacje publiczne są udostępniane na odmiennych zasadach określonych w innych ustawach, albo wiążą się z nimi określone ograniczenia (np. tajemnica statystyczna zob. wyrok WSA w Krakowie z 15 grudnia 2017r., sygn. akt II SA/Kr 1206/17) nie jest przedmiotem niniejszego postępowania sądowego dotyczącego wyłącznie bezczynności organu.

W konsekwencji należało uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. W tym stanie rzeczy na podstawie art.185 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt l sentencji wyroku.

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zostało wydane w oparciu o przepis art. 203 pkt 2 p.p.s.a.