Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 877/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2012-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 48, art. 49b, art. 50 ust. 1 pkt. 3, art. 50 ust. 4, art. 51 ust. 1 pkt. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie zaniechania dalszych robót budowlanych; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia (...) Nr (...) (znak [...]), II. uchyla postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia (...) Nr (...) (znak [...]) oraz z dnia (...) Nr (...) (znak [...]) III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia (...) czerwca 2011 r., nr (...), znak (...), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 81 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) nakazał U. i A. N. zaniechania dalszych robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku gospodarczego i zasieku na opał na działce nr (...) w miejscowości P., gmina (...).

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że postępowanie administracyjne w sprawie prawidłowości prowadzonych robót budowlanych przy budynku gospodarczym i zasieku na opał na działce nr (...) w miejscowości P., gmina (...) wszczęte zostało przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego po przeprowadzeniu w dniu (...) grudnia 2010 r., kontroli przedmiotowej nieruchomości. Podczas jej trwania ustalono, że inwestorzy – U. i A. N., prowadzą roboty budowlane na podstawie zgłoszenia robót budowlanych, dokonanego w dniu (...) maja 2007 r. w Starostwie Powiatowym Wydział Architektury i Budownictwa obejmującego: 1. wyburzenie części budynku gospodarczego, 2. wymianę pokrycia dachowego nad budynkiem gospodarczym, 3. budowę zasieku na opał. Załączony do zgłoszenia projekt budowlany, opracowany przez mgr inż. R. L., przewidywał realizację m.in. rozbiórki części budynku gospodarczego, który po częściowej rozbiórce winien posiadać wymiary 6,24m x 9,04m i wys. 4,98m - 4,14m. Bezpośrednio przy budynku gospodarczym projektowany był zasiek na opał z bloczków żużlobetonowych zakończonej wieńcem żelbetonowym o wys. 2,10m. W trakcie kontroli pracownicy inspektoratu ustalili, że inwestorzy w czasie realizacji przedmiotowego budynku dokonali zmian w stosunku do dokonanego, w dniu (...) maja 2007 r., zgłoszenia robót budowlanych. Ściany oporowe zasieku na węgiel wymurowano do wys. 6,00m - 6,50m i łącznie z budynkiem gospodarczym zadaszono jednospadowym dachem, tworzącym konstrukcyjnie jedną całość. Powstały budynek konstrukcji murowanej z pustaka żużlowego wskutek dokonanych prac zwiększył wymiary do 9,05m x 12,50m wys. 6,00m–6,50m. Stwierdzony podczas prowadzenia oględzin stan zaawansowania robót określono jako stan surowy otwarty.

W dniu (...) stycznia 2011 r. A. N. przedłożył w siedzibie organu certyfikaty i atesty na wbudowane materiały oraz decyzję o warunkach zabudowy na rozbudowę budynku gospodarczego o część garażową wraz ze zmianą konstrukcji dachu wydaną przez Wójta Gminy B. w dniu (...) lipca 2010 r., nr (...), oraz utrzymującą ją w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) października 2010 r., nr (...).

Mając na względzie powyższe ustalenia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem nr (...) z dnia (...) stycznia 2011 r. wstrzymał roboty budowlane przy budowie przedmiotowego budynku gospodarczego, wykonywane na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane oraz nakazał inwestorom wykonanie niezbędnych zabezpieczeń realizowanego obiektu przed działaniem czynników atmosferycznych i dostępem osób trzecich oraz nałożył obowiązek dostarczenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia inwentaryzacji obiektu wraz z oceną techniczną. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła w dniu (...) lutego 2011 r. M. C., jednakże Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, postanowieniem z dnia (...) marca 2011 r., umorzył postępowanie zażaleniowe.

W dalszej kolejności organ wskazał, iż wobec wygaśnięcia z mocy prawa z dniem (...) marca 2011 r. postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych z dnia (...) stycznia 2011 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2011 r., nr (...), ponownie wstrzymał roboty budowlane przy budowie budynku gospodarczego, wykonywane na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Równocześnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego rozważając możliwości wydania jednej z decyzji, o jakich mowa w art. 51 ust. 1 powyższej ustawy uwzględnił fakt, że prowadzone roboty nie są sprzeczne z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy z dnia (...) lipca 2010 r., zaś z przedłożonej przez inwestorów w dniu (...) lutego 2011 r. inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną techniczną budynku gospodarczego jednoznacznie wynika, iż poddane szczegółowym badaniom i ocenie elementy konstrukcyjne budynku są w dobrym stanie technicznym natomiast budynek pod względem konstrukcyjnym został wybudowany poprawnie. Jak podkreślił organ, pomimo, iż budynek gospodarczy zlokalizowany jest w granicy nie ogranicza światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działce sąsiedniej (...). Zdaniem organu I instancji okoliczności powyższe przesądziły o konieczności wydania decyzji o zaniechaniu dalszego prowadzenia robót budowlanych, o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane, a więc najmniej uciążliwego środka przewidzianego ustawą.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła w dniu (...) czerwca 2011 r. M. C., właścicielka działki nr (...), podnosząc, iż pomimo trwającej od ponad trzech lat samowoli budowlanej, jakiej dopuścili się inwestorzy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie podejmuje w sprawie wystarczających działań.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia (...) lipca 2011 r., nr (...), utrzymał, na podstawie art. 138 § 2 kpa, zaskarżoną decyzję w mocy.

Uzasadniając powyższe stanowisko organ powtórzył dotychczasowy przebieg postępowania zapoczątkowanego pismem M. C. z dnia (...) listopada 2011 r., w którym podniesiono, iż na działce nr (...) w miejscowości P., gmina (...) dopuszczono się samowoli budowlanej polegającej na budowie budynku gospodarczego w granicy z działką nr (...). Organ podkreślił również, że nieostateczną decyzją Wójta Gminy B. z dnia (...) kwietnia 2011 r. zmieniono w części decyzję z dnia (...) lipca 2010 r. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego z częścią garażową oraz rozbudowę budynku gospodarczego o część garażową wraz ze zmianą konstrukcji dachu na terenie działki nr (...) w ten sposób, że ustalono nowe parametry wysokości. Następnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że inwestor w dniu (...) maja 2007 r. dokonał zgłoszenia prowadzenia robót budowlanych obejmujących wyburzenie części budynku gospodarczego, wymianę pokrycia dachowego nad budynkiem gospodarczym oraz budowę zasieku na opał. Inwestor wykonał faktycznie prace przekraczające zakres powyższego zgłoszenia dokonując podwyższenia ścian i zadaszenia zasieku na opał. Zdaniem organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zakwalifikował przedmiotowe prace jako prace przekraczające zakres dokonanego zgłoszenia i postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2011 r. wstrzymał ich prowadzenie. W ramach prowadzonego postępowania obowiązkiem organu było rozważenie, czy wykonane przez inwestora roboty nie naruszyły przepisów prawa, a więc czy są zgodne z warunkami technicznymi i zasadami wiedzy technicznej oraz z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów prawa organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest do wydania jednej z decyzji wymienionych w art. 51 ustawy Prawo budowlane, przy czym wybór konkretnego rozstrzygnięcia zależny jest od konkretnego stanu faktycznego występującego w danej sprawie, zaś samo rozstrzygnięcie musi być podjęte w przeciągu 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia o wstrzymaniu danych robót budowlanych.

Jak podkreślił Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w omawianym przypadku, organ I instancji prawidłowo, w terminie dwóch miesięcy od daty wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, zobowiązał inwestora, na podstawie art. 50 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane, do zaniechania prowadzenia dalszych robót budowlanych. Wykonane przez inwestora roboty budowlane, choć zostały wykonane w sposób wykraczający poza zakres dokonanego zgłoszenia, odpowiadają zasadom sztuki budowlanej. Zgodnie z przedłożoną w dniu (...) lutego 2011 r. inwentaryzacją budowlaną wraz z oceną techniczną budynek spełnia warunki dobrze wykonanego konstrukcyjnie. Jego realizacja nie ogranicza również dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działce sąsiedniej (...) oraz nie jest sprzeczna z obowiązującą decyzją o warunkach zabudowy. Tym samym, jak wskazał organ odwoławczy, przedmiotowa inwestycja jest zgodna z obowiązującym porządkiem prawnym.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu M. C., wnosząc o nakazanie Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego wzruszenie zaskarżonej decyzji i zobowiązanie organu do ponownego rozstrzygnięcia sprawy.

W uzasadnieniu skargi podtrzymano dotychczasowe zarzuty wskazując dodatkowo, iż wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Po 927/10, uchylono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) października 2010 r., nr (...), w przedmiocie warunków zabudowy działki (...), jak i poprzedzającą ją decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy B. z dnia (...) lipca 2010 r. Nr (...).

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 26 stycznia 2012 r. uczestnik postępowania – A. N., wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo podkreślił on, iż skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości, natomiast drugim z jej współwłaścicieli być zmarły mąż skarżącej, co powoduje wątpliwości, co do tego, czy ustalono spadkobierców męża skarżącej, a zarazem współwłaścicieli nieruchomości. Skarżąca wyjaśniła, iż jest współwłaścicielką nieruchomości graniczącej z terenem inwestycji, natomiast drugim z jej współwłaścicieli był zmarły w 1981 r. maż skarżącej. Mąż pozostawił testament, w którym do spadku powołał skarżącą, oraz córkę – W. S. i wnuczkę M. T. Skarżąca wyjaśniła, że do chwili obecnej nie zostało przeprowadzone postępowanie o nabyciu spadku, jak również nie poinformowała o fakcie śmierci męża organów prowadzących postępowania, gdyż nie wydawało się to jej istotne. Uczestnik postępowania – A. N. oraz przedstawiciel organu zgodnie oświadczyli, że nie mają wątpliwości, iż skarżąca jest współwłaścicielką nieruchomości.

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Równocześnie Sąd, na podstawie art. 135 powyższej ustawy uprawniony jest do stosowania przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującego w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) czerwca 2011 r., nr (...), znak (...), nakazującą U. i A. N. zaniechania dalszych robót budowlanych prowadzonych przy budowie budynku gospodarczego i zasieku na opał na działce nr (...) w miejscowości P., gmina (...).

W pierwszej kolejności wskazać należy, że przedmiotowa decyzja została wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie z powyższym artykułem organ nadzoru budowlanego jest uprawniony do wydania przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, decyzji, mocą której nakazuje on inwestorowi zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Przepis powyższy stanowi więc przykład przepisu odsyłającego, wskazując, że wydanie przedmiotowej decyzji jest możliwe wyłącznie po wydaniu postanowienia określonego w art. 50 ust 1 ustawy Prawo budowlane. Równocześnie postanowienie, o jakim mowa w powołanym powyższej artykule ustawy, traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia jego doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa w art. 51 ust. 1 (art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane). Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, termin, o jakim mowa w art. 50 ust. 4, ma charakter materialnoprawny (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II OSK 1833/06, LEX 510756), natomiast jego celem jest zakreślenie ram czasowych dopuszczalności wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Ustalenie, że termin, określony w art. 50 ust. 4 powyższej ustawy ma charakter materialnoprawny powoduje daleko idące konsekwencje. Po pierwsze, jego upływ wyłącza możliwości wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Po drugie postanowienie nakazujące wstrzymanie robót budowlanych, odnoszące się do tego samego obiektu budowlanego i tego samego stanu faktycznego z powołaniem się na jeden z przepisów art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, może być wydane tylko raz (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 04 czerwca 2007 r., sygn. akt II OSK 861/06, ONSAiWSA 2008, Nr 5, poz. 84). Tym samym termin, o jakim mowa w art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, nie może być skracany lub wydłużany, zaś za niedopuszczalne uznać należy dopuszczenie możliwości ponownego wydania w tym samym stanie faktycznym sprawy postanowienia, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 powyższej ustawy (zob. Z. Niewiadomski. Prawo budowlane. Komentarz. Warszawa 2007 s. 540).

W przedmiotowej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, wbrew dyspozycji art. 50 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, dwukrotnie wydał postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 powyższej ustawy. I tak, postanowieniem z dnia (...) stycznia 2011 r., nr (...), znak: (...), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, wstrzymał roboty budowlane przy budowie budynku gospodarczego na działce nr (...) w miejscowości (...), gmina Ż., a następnie, po wygaśnięciu postanowienia z dnia (...) stycznia 2011 r., postanowieniem z dnia (...) kwietnia 2011 r., nr (...), znak (...), ponownie wstrzymał roboty budowlane przy budowie przedmiotowego budynku gospodarczego. Działanie powyższe uznać należało za wadliwe, naruszające przepisy ustawy Prawo budowlane w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie oraz postanowienie z dnia (...) kwietnia 2011 r. Nie ulega bowiem wątpliwości Sądu, iż w świetle poczynionych powyżej uwag, za niedopuszczalne uznać należało ponowne wydania postanowienia, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, a w konsekwencji wydanie decyzji zobowiązującej do zaprzestania prowadzenia robót budowlanych po upływie terminu, o jakim mowa w art. 50 ust. 4 powyższej ustawy. Podkreślenia wymaga, że wydanie decyzji, o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, byłoby bowiem możliwe wyłącznie przed upływem terminu dwóch miesięcy, od daty doręczenia stronom postępowania postanowienia z dnia (...) stycznia 2011 r. Wszystkie działania podejmowane po upływie powyższego terminu uznać więc należało za niedopuszczalne.

Niezależnie od powyższych naruszeń, prowadzone przed organami nadzoru budowlanego postępowanie, w przedmiocie legalizacji robót budowlanych przy budynku gospodarczym i zasieku na opał, położonych na działce nr (...) w miejscowości P., gmina (...) obarczone jest wadami uzasadniającymi konieczność wyeliminowania wszystkich rozstrzygnięć podjętych w sprawie.

U podstaw prowadzonego przed organami nadzoru budowlanego postępowania leżało przekonanie, iż roboty wykonane zostały w warunkach określonych w art. 50 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo budowlane, a więc na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 powyższej ustawy. Organy uznały bowiem, iż inwestor dokonał w dniu w dniu (...) maja 2007 r zgłoszenia robót budowlanych, jednakże wykonane prace budowlane przekroczyły zakres zgłoszenia, uzasadniając prowadzenie postępowania legalizacyjnego w oparciu o art. 50 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo budowlane. Stanowisko powyższe uznać jednakże należy za błędne.

Niewątpliwie problematyka legalizacji samowoli budowlanej stanowi jedno z najtrudniejszych zagadnień do uregulowanych przepisach prawnych dotyczących prawa budowlanego. Ustawodawca zdecydował się bowiem na wprowadzenie trzech różnych trybów zwalczania samowoli budowlanej, zależnie od naruszeń, jakich dopuścił się inwestor. I tak, w art. 48 ustawy Prawo budowlane uregulowano postępowanie legalizacyjne w stosunku do budowy obiektu budowlanego (lub jego części) bez wymaganego pozwolenia na budowę, w art. 49b powyższej ustawy, wprowadzono zasady legalizacji obiektów budowlanych pobudowanych bez wymaganego zgłoszenia lub pomimo wniesienia sprzeciwu, natomiast w art. 50 – 51 ustawy Prawo budowlane uregulowane zostały pozostałe przypadki nielegalnego wykonywania robót budowlanych. W konsekwencji wybór jednego z trybów postępowania legalizacyjnego uzależniony został od kwalifikacja robót budowlanych, a więc ustalenia, czy na ich wykonanie niezbędne jest uprzednie uzyskanie pozwolenia na budowę, czy też do realizacji można przystąpić po dokonaniu skutecznego zgłoszenia organom architektoniczno – budowlanym. Istotnym jest także, czy prace polegają na budowie obiektu budowlanego.

Podkreślenia wymaga, że w powyższym zakresie organy nadzoru budowlanego nie są związane działaniami inwestora, a w szczególności dokonanym przez niego uprzednim zgłoszeniem wykonania robót budowlanych. Zgłoszenie nie przesądza bowiem o kwalifikacji wykonanych robót. Jak trafnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 693/10, LEX 754035, jeżeli zgłoszenie dotyczy inwestycji wymagającej pozwolenia na budowę, wbrew intencjom zgłaszającego, nie wywołuje skutków przewidzianych dla tej instytucji. Podobnie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 kwietnia 2004 r., sygn. akt OSK 108/04, ONSAiWSA 2004 Nr 1, poz. 26, wskazał, iż nawet gdy przyjmie się pogląd, że zgłoszenie wykonywania określonych robót budowlanych i brak sprzeciwu właściwego organu wyłącza co do zasady ustalenie, że roboty te były wykonywane bez wymaganego zgłoszenia, to jednak są sytuacje graniczne, gdy konieczne jest dokonanie oceny, czy mimo zgłoszenia obiekt budowlany nie został wybudowany w warunkach uzasadniających zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. Taki przypadek może wystąpić zwłaszcza w sytuacji, gdy inwestor wprawdzie zgłasza wykonanie określonych robót, ale rzeczywistym jego zamiarem jest wykonanie robót budowlanych zasadniczo odbiegających od robót objętych zgłoszeniem, przy czym okoliczności sprawy wskazują, że celem tego działania jest obejście przepisów o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę.

Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, iż inwestorzy – U. i A. N. dokonali w dniu (...) maja 2007 r. w Starostwie Powiatowym w K., w Wydziale Architektury i Budownictwa zgłoszenie prowadzenia robót budowlanych na działce nr (...) położonej w miejscowości P., gmina (...) obejmujących: 1. wyburzenie części budynku gospodarczego, 2. wymianę pokrycia dachowego nad budynkiem gospodarczym, 3. budowę zasieku na opał. Załączony do zgłoszenia projekt budowlany, opracowany przez mgr inż. R. L., przewidywał, że po częściowej rozbiórce budynek gospodarczy, będzie posiadać wymiary 6,24m x 9,04m i wys. 4,98m - 4,14m. Bezpośrednio przy budynku gospodarczym projektowany był zasiek na opał z bloczków żużlobetonowych zakończonej wieńcem żelbetonowym o wys. 2,10m. Przeprowadzone w dniu (...) grudnia 2010 r. oględziny przedmiotowej nieruchomości ujawniły, iż wykonano w istocie prace budowlane skutkujące realizacją innego obiektu budowlanego. Jak ustalono inwestorzy zamiast zasieku na węgiel wykonali ściany oporowe w wys. 6,00m - 6,50m, które łącznie z budynkiem gospodarczym zadaszono jednospadowym dachem, tworzącym konstrukcyjnie jedną całość. W istocie wskutek wykonanych prac budynek posiada wymiary 9,05m x 12,50m wys. 6,00m – 6,50m.

Zdaniem Sądu zakres wykonanych prac, w stosunku do dokonanego w dniu (...) maja 2007 r. zgłoszenia, nie pozwala na przyjęcie, aby inwestorzy dopuścili realizacji inwestycji, w warunkach określonych w art. 50 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo budowlane, a więc prowadzenia prac budowlanych z naruszeniem dokonanego zgłoszenia. Nie ulega wątpliwości Sądu, iż wykonane roboty winny zostać poprzedzone uzyskaniem pozwolenia na budowę. W istocie inwestor dokonał rozbudowy i nadbudowy obiektu - budynku gospodarczego, który wskutek prac zwiększył wymiary do 9,05m x 12,50m wysokość 6– 6,5m.

W powyższym zakresie za nieskuteczne uznać należało dokonane w dniu (...) maja 2007 r. zgłoszenie prowadzenia robót budowlanych, które miały obejmować jedynie wyburzenie części budynku gospodarczego wraz wymianą pokrycia dachowego oraz budowę zasieku na opał. Jak powyżej wskazano o trybie postępowania legalizacyjnego nie przesądzają czynności dokonane przez inwestora, a więc w szczególności uprzednie zgłoszenie prowadzenia robót budowlanych. Stwierdzenie, czy w sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 48 ustawy Prawo budowlane, czy też art. 50 ust. 1 pkt. 3 powyższej ustawy, uzależnione jest bowiem od dokonania przez organy nadzoru budowlanego oceny, czy pomimo dokonanego zgłoszenia obiekt budowlany nie został wybudowany w warunkach uzasadniających zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. W przedmiotowej sprawie organy zaniechały dokonania powyższej oceny, przyjmując, iż skoro inwestorzy dokonali w dniu (...) maja 2007 r. zgłoszenia prowadzenia robót budowlanych, to jakiekolwiek odstępstwa od dokonanego zgłoszenia, wskazują, iż w sprawie powinien znaleźć zastosowanie art. 50 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo budowlane. Organy zaniechały więc wyjaśnienia, czy rzeczywistym zamiarem inwestorów nie było wykonanie robót budowlanych zasadniczo odbiegających od robót objętych zgłoszeniem, a w szczególności, czy celem podjętych przez nich działań nie było obejście przepisów o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę. Sąd podkreśla bowiem raz jeszcze, że o wyborze trybu zwalczania samowoli budowlanej decyduje kwalifikacja danego obiektu budowlanego, a nie zaś czynności podjęte przez inwestora przed przystąpieniem do realizacji inwestycji.

Reasumując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że organy nadzoru budowlanego, prowadząc przedmiotowe postępowanie w sprawie budowy budynku gospodarczego i zasieku na opał na działce nr (...) położonej w miejscowości P, gmina (...), wadliwie uznały, iż postępowanie powyższe winno toczyć się w oparciu o art. 50 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo budowlane, a więc dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy.

W istocie zakres wykonanych robót pozwala na stwierdzenie, iż inwestor dokonał rozbudowy i nadbudowy obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, co skutkować powinno prowadzeniem postępowania legalizacyjnego w trybie art. 48 prawa budowlanego.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) czerwca 2011 r., nr (...), jak również, na podstawie art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o uchyleniu postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kaliszu z dnia (...) stycznia 2011 r., nr (...), znak: (...) oraz postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) kwietnia 2011 r., nr (...), znak (...).

Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji winny uwzględnić poczynione w niniejszym uzasadnieniu rozważania, co oznacza m.in. koniecznośc przeprowadzenia czynności legalizacyjnych w trybie art. 48 prawa budowlanego.

Organy mieć winny także na względzie, iż prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Po 927/10, uchylono decyzję Wójta Gminy B. z dnia (...) lipca 2010 r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji, polegającej na rozbudowie, nadbudowie budynku mieszkalnego wraz z częścią garażową, rozbudowie budynku gospodarczego o część garażową wraz ze zmianą konstrukcji dachu.

W trakcie ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego poczynić należy ustalenia, co do spadkobierców zmarłego współwłaściciela działki nr (...) – E. C. (k. 9 akt adm., k. 41 akt sądowych).

O wykonalności orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.