Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 649/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2019-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6260 Statut
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność uchwały w części
Oddalono skargę w części
Powołane przepisy: article: art. 147 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 35 ust. 1, art. 5a ust. 2, art. 36 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Chobian (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2019r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Opatowie na uchwałę Rady Miejskiej w Ćmielowie z dnia 30 grudnia 2009r. Nr XL/301/2009 w przedmiocie uchwalenia statutów sołectw i osiedli działających na terenie gminy I. stwierdza nieważność § 16 pkt 1 załączników nr od 4 do 27 zaskarżonej uchwały w części, w jakiej określa, że do wyłącznej właściwości Zebrania Wiejskiego należy wybór sołtysa i rady sołeckiej oraz § 26 ust. 1 i 2 załączników nr od 4 do 27; II. stwierdza nieważność § 26 ust. 1 i 2 załączników nr 1, 2 i 3 zaskarżonej uchwały w części, w jakiej dla ważności wyboru Zarządu Osiedla wymaga obecności co najmniej 1/5 uprawnionych do głosowania osób; III. oddala skargę w pozostałej części.


UZASADNIENIE

Uchwałą Nr XL/301/2009 z dnia 30 grudnia 2009 r. Rada Miejska w Ćmielowie, wskazując jako podstawę prawną art. 18 ust. 2 pkt 7, art. 35 ust. 1 oraz art. 40 ust.2 pkt 1, art.41 ust. 1, art. 42 i art.48 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142 poz.1591 ze zmianami) oraz § 8 Statutu Miasta i Gminy Ćmielów w § 1, uchwaliła statuty sołectw i osiedli działających na terenie Miasta i Gminy Ćmielów, określające organizację i zakres działania w brzmieniu stanowiącym załączniki do tej uchwały od nr 1 do 27:

Załącznik nr 1 Statut Osiedla Nr 1 w Ćmielowie,

Załącznik nr 2 Statut Osiedla Nr 2 w Ćmielowie,

Załącznik nr 3 Statut Osiedla Nr 3 w Ćmielowie,

Załącznik nr 4 Statut Sołectwa Boria,

Załącznik nr 5 Statut Sołectwa Borownia,

Załącznik nr 6 Statut Sołectwa Buszkowice,

Załącznik nr 7 Statut Sołectwa Brzóstowa,

Załącznik nr 8 Statut Sołectwa Czarna Glina,

Załącznik nr 9 Statut Sołectwa Drzenkowice,

Załącznik nr 10 Statut Sołectwa Glinka,

Załącznik nr 11 Statut Sołectwa Grójec,

Załącznik nr 12 Statut Sołectwa Jastków,

Załącznik nr 13 Statut Sołectwa Krzczonowice,

Załącznik nr 14 Statut Sołectwa Łysowody,

Załącznik nr 15 Statut Sołectwa Piaski Brzostowskie,

Załącznik nr 16 Statut Sołectwa Podgrodzie,

Załącznik nr 17 Statut Sołectwa Przeuszyn,

Załącznik nr 18 Statut Sołectwa Podgórze,

Załącznik nr 19 Statut Sołectwa Ruda Kościelna,

Załącznik nr 20 Statut Sołectwa Stoki Duże,

Załącznik nr 21 Statut Sołectwa Stoki Małe,

Załącznik nr 22 Statut Sołectwa Stoki Stare,

Załącznik nr 23 Statut Sołectwa Trębanów,

Załącznik nr 24 Statut Sołectwa Wiktoryn,

Załącznik nr 25 Statut Sołectwa Wola Grójecka,

Załącznik nr 26 Statut Sołectwa Wólka Wojnowska,

Załącznik nr 27 Statut Sołectwa Wojnowice.

W załącznikach nr 1, 2 i 3 uchwały wskazano między innymi, że:

§ 26. 1. Dla dokonania ważnego wyboru Przewodniczącego i Zarządu Osiedla, na ogólnym zebraniu mieszkańców wymagana jest obecność, co najmniej 1/5 uprawnionych do głosowania, stałych mieszkańców osiedla, posiadających czynne prawo wyborcze.

2. O ile w wyznaczonym terminie na zebraniu wyborczym nie ma wymaganej liczby uprawnionych mieszkańców osiedla, wybory Przewodniczącego i członków Zarządu Osiedla w nowym terminie mogą zostać przeprowadzone bez względu na liczbę obecnych na zebraniu.

W załącznikach od nr 4 do 27 uchwały wskazano, że:

§ 16. Do wyłącznej właściwości Zebrania Wiejskiego należy:

1) wybór Sołtysa i Rady Sołeckiej oraz ich odwołanie;

§ 26. 1. Dla dokonania ważnego wyboru Sołtysa i Rady Sołeckiej, na zebraniu wiejskim wymagana jest obecność, co najmniej 1/5 uprawnionych do głosowania, stałych mieszkańców sołectwa, posiadających czynne prawo wyborcze.

2. O ile w wyznaczonym terminie na zebraniu wyborczym nie ma wymaganej liczby uprawnionych mieszkańców sołectwa, wybory Sołtysa i członków Rady Sołeckiej w nowym terminie mogą zostać przeprowadzone bez względu na liczbę obecnych na zebraniu.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą uchwałę, domagając się stwierdzenia jej nieważności w całości, Prokurator Rejonowy w Opatowie zarzucił istotne naruszenie:

- art. 35 ust. 1 w związku z art. 5a ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez niepoddanie projektu statutu sołectwa społecznym konsultacjom z mieszkańcami tego sołectwa w sposób, który powinien zostać uprzednio określony w uchwale rady miejskiej regulującej zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami;

- art. 35 ust. 3 pkt 2 w związku z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez nadanie w § 16 pkt 1 statutu organowi uchwałodawczemu, jakim jest Zebranie Wiejskie kompetencji do wyboru Sołtysa i członków Rady Sołeckiej.

W uzasadnieniu skarżący Prokurator stwierdził, że Rada Miejska w Ćmielowie podejmując zaskarżoną uchwałę nie odwołała się do treści regulacji ustalającej zasady przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami. Nie wskazała zwłaszcza, że taka regulacja została w gminie wprowadzona. Należy zatem przyjąć, że uchwalony przez tę Radę statut sołectwa nie został poddany zgodnie z wymogami ustawowymi społecznej konsultacji z mieszkańcami tego sołectwa. Przy tak przeprowadzonych "konsultacjach" wątpliwości budzi to, czy projekt statutu został w ogóle uprzednio w sposób właściwy podany do wiadomości mieszkańców sołectwa, skoro żaden z mieszkańców nie wypowiedział się na temat jego treści. Tymczasem projekt statutu nie tylko należy podać do publicznej wiadomości, ale konieczne jest przekazanie wyjaśnień mieszkańcom terenu, których statut ma dotyczyć oraz stworzenie realnych możliwości sformułowania przez te osoby uwag lub propozycji, a także - rozważenie tych propozycji czy zastrzeżeń. Takich rozważań organ stanowiący nie przeprowadził, bo brak jakichkolwiek danych przemawiających za tym, że jakakolwiek propozycja, czy też zastrzeżenie do statutu zostały zgłoszone.

Prokurator podał, że choć wynik konsultacji w sprawie statutu nie jest wiążący dla rady, to jednak ich brak lub ich przeprowadzenie w sposób prowizoryczny, nie dający mieszkańcom realnej możliwości wyrażenia swojej opinii, należy ocenić jako istotne naruszenie prawa, które powinno skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały w sprawie określenia statutu jednostki pomocniczej.

Dalej autor skargi podkreślił, że z redakcji § 16 pkt 1 statutu wynika, że do kompetencji "Zebrania" jako organu uchwałodawczego należy "dokonywanie wyboru Sołtysa i Rady Sołeckiej oraz ich odwołanie". Prokurator zaznaczył, że nie jest możliwe rozumienie tego zapisu w ten sposób, że czynności wyborcze będą jedynie podejmowane na Zebraniu Wiejskim. Omawiany zapis jest niezgodny z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o samorządzie gminnym. Przepisy te bowiem w żadnym wypadku nie wymieniają Zebrania "wiejskiego" jako organu elekcyjnego. Powyższe oznacza, że nawet, jeśli ilość osób stanowiących organ uchwałodawczy zwany "Zebraniem" jest tożsama z ilością osób uprawnionych do wyboru Sołtysa i członków Rad Sołeckiej, to "Zebranie" (wiejskie) jako organ jednostki pomocniczej nie jest uprawniony do wyboru Sołtysa i członków Rady Sołeckiej. Gdyby bowiem ustawodawca chciał, aby wyboru Sołtysa i członków Rady Sołeckiej dokonywało "Zebranie" to taki zapis znalazłby się w art. 36 ust. 2, poszerzając uprawnienia organu uchwałodawczego o zadania elekcyjne. Prokurator zwrócił uwagę, że w ramach uchwalonego Statutu pojawia się jedno pojęcie "Zebrania" w dwóch odrębnych rolach, po pierwsze jako organu uchwałodawczego, a po drugie jako ogółu mieszkańców uprawnionych do głosowania przy wyborze organów jednostki pomocniczej. Wnoszący skargę podkreślił, że ustawodawca nadał zebraniu wiejskiemu wyłącznie uprawnienia uchwałodawcze, co oznacza, że niedopuszczalne jest przypisywanie mu kompetencji elekcyjnych w odniesieniu do innych organów sołectwa. W przypadku tej drugiej roli zebrania brak jest ponadto upoważnienia dla organu stanowiącego Gminy do wprowadzenia pojęcia kworum dla dokonania wyborów organów jednostki pomocniczej, bowiem art. 26 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym jest regulacją kompletną i nie przewiduje żadnego kworum dla ważności wyboru sołtysa oraz członków rady sołeckiej.

Mając zatem na uwadze podniesione okoliczności Prokurator uznał, że zaskarżona uchwała w zakresie podlegającym zaskarżeniu została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego i z tych względów zaistniała konieczność stwierdzenia jej nieważności w zaskarżonym zakresie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że przed uchwaleniem statutu sołectwa, Rada poddała jego projekt konsultacjom z mieszkańcami, co wynika z treści protokołu nr XL/2009 z obrad Sesji Rady Miejskiej w Ćmielowie odbytej 30 grudnia 2009 r. Z uwagi jednak na okres czasu, który upłynął od momentu przeprowadzania konsultacji, Gmina Ćmielów nie dysponuje innymi dokumentami obrazującymi dokładny przebieg tych konsultacji. Skoro jednak Przewodnicząca Rady Miejskiej poinformowała Radę, że statuty zostały poddane konsultacjom to znaczy, że konsultacje zostały dokonane w oparciu o uchwałę Uchwała Rady Miejskiej w Ćmielowie nr IV/27/2006 z dnia 29 grudnia 2006 r.

W zakresie drugiego z zarzutów organ wskazał, że użyte w § 16 pkt 1 statutu sołectwa sformułowanie, że do wyłącznej właściwości Zebrania Wiejskiego należy wybór Sołtysa i Rady Sołeckiej oraz ich odwołanie wbrew zarzutowi skargi nie miało na celu nadania kompetencji elekcyjnych Zebraniu Wiejskiemu rozumianemu jako organ uchwałodawczy sołectwa. Charakter tego określenia należy interpretować w bezpośredniej korelacji z zapisami § 12 ust. 1, § 17 oraz § 25 ust. 1 statutu, w których w sposób wyraźny wskazano, że:

"W celu rozwijania aktywności społecznej i gospodarczej w sołectwie oraz zapewnienia łączności sołectwa z Radą Miejską i Burmistrzem, mieszkańcy sołectwa wybierają ze swego grona Sołtysa i Radę Sołecką" (§ 12 ust. 1);

"1. Prawo do udziału w Zebraniu Wiejskim mają wszyscy stali mieszkańcy sołectwa, czyli zamieszkujący w sołectwie pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania.

2. Prawo do głosowania posiadają wszyscy obecni na Zebraniu mieszkańcy stale zamieszkali na terenie sołectwa i posiadający czynne prawo wyborcze" (§ 17);

Zebranie Wiejskie, na którym ma być dokonany wybór Sołtysa i członków Rady Sołeckiej zwołuje Burmistrz w terminie 6 miesięcy po wyborze Rady Miejskiej na nową kadencję, określając termin, miejsce Zebrania oraz wyznaczając Przewodniczącego Zebrania" (§ 25 ust. 1).

Powyższe zapisy wyraźnie wskazują, że intencją Rady nie było nadanie jakichkolwiek pozaustawowych kompetencji elekcyjnych Zebraniu Wiejskiemu, rozumianemu jako organ uchwałodawczy jednostki pomocniczej gminy (sołectwa). Zwrot użyty w § 25 ust. 1 statutu - Zebranie Wiejskie, na którym ma być dokonany wybór Sołtysa i członków Rady Sołeckiej jasno sugeruje, że jest to zebranie (spotkanie, wydarzenie) mieszkańców sołectwa, na którym to właśnie ma zostać dokonany wybór Sołtysa i członków Rady Sołeckiej. Wyboru tego zgodnie z zapisami statutu nie dokonuje więc organ uchwałodawczy, a ogół mieszkańców sołectwa (uprawnionych do głosowania), zorganizowany w jednym miejscu i w jednym czasie (zebraniu), nazwanych przez Rade Miejską Zebraniem Wiejskim, które to ma na celu wybór (ewentualnie odwołanie) Sołtysa i członków Rady Sołeckiej.

Na rozprawie przed sądem występujący za stronę skarżącą Prokurator oświadczył, że nie dysponuje dowodami świadczącymi o tym, że konsultacje nie zostały przeprowadzone, a taki zarzut formułuje w oparciu o materiał dowodowy nadesłany przez Gminę. W szczególności uważa, że fakt podjęcia w 2006 r. uchwały w sprawie zasad i trybu przeprowadzenia konsultacji jest niewystarczający do ustalenia, że podjęcie zaskarżonej uchwały było poprzedzone konsultacjami, gdyż Rada powinna wcześniej podjąć odrębną uchwałę w sprawie przeprowadzenia konsultacji w sprawie uchwalenia statutu sołectwa. Precyzując skargę w zakresie zarzutów dotyczących konkretnych przepisów regulaminów wskazał, że kwestionuje regulacje zawarte w § 16 ust. 1 i § 26 ust. 1 i 2 co do załączników od 4-27, a więc statutów sołectw. Reasumując oświadczył, że kwestionuje wszystkie załączniki z uwagi na brak konsultacji, jeśli natomiast chodzi o poszczególne regulacji prawne tylko załączniki dotyczące statutów sołectw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga tylko częściowo zasługuje na uwzględnienie.

Domagając się stwierdzenia nieważności całej uchwały, a więc także wszystkich jej załączników stanowiących statuty osiedli (załączniki nr od 1 do 3) i statuty sołectw (pozostałe załączniki od nr 4 do 27), Prokurator zarzucił, że uchwała została podjęta z naruszeniem art. 35 ust. 1 w zw. z art. 5a ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym – dalej u.s.g. - bez wymaganych konsultacji z mieszkańcami. Jak wynika z uzasadnienia skargi, jej autor powyższy zarzut wywiódł z tego, że w Gminie Ćmielów nie podjęto wcześniej uchwały na podstawie art. 5a oraz, że skoro brak jest danych przemawiających za tym, że jakakolwiek propozycja czy też zastrzeżenia do statutu zostały złożone, świadczy to o tym, że konsultacje nie zostały przeprowadzone.

W związku z tym zauważyć należy, że po pierwsze w Dzienniku Urzędowym Województwa Świętokrzyskiego Nr 43 z 2007 r. pod poz. 676 została opublikowana uchwała Nr IV/27/2006 Rady Miejskiej w Ćmielowie z dnia 29 grudnia 2006 r., podjęta na podstawie art. 5a ust. 2 u.s.g. w sprawie zasad i trybu przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami Miasta i Gminy Ćmielów. W związku z tym zawarte w skardze twierdzenie, że takiej uchwały nie było i wynikający z tego wniosek, że nie było także konsultacji nie zasługuje na uwzględnienie. Powyższy zarzut został zmodyfikowany na rozprawie sądowej w ten sposób, że zdaniem strony skarżącej Rada Gminy przed podjęciem zaskarżonej uchwały powinna była podjąć odrębną uchwałę na podstawie art. 5a, regulującą kwestie dotyczące tylko konsultacji w sprawie statutów, o których mowa w art. 35 u.s.g. Zarzut ten także w ocenie Sądu jest niezasadny.

Zgodnie z art. 5a u.s.g. w jego brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały:

1. W wypadkach przewidzianych ustawą oraz w innych sprawach ważnych dla gminy mogą być przeprowadzane na jej terytorium konsultacje z mieszkańcami gminy.

2. Zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami gminy określa uchwała rady gminy.

Z treści powyższego przepisu w sposób jednoznaczny wynika, że podjęta na jego podstawie uchwała ma zastosowanie do wszystkich wypadków przewidzianych ustawą, a także w innych sprawach ważnych dla gminy, a wiec do wszystkich konsultacji, bez względu na ich przedmiot. W przeciwnym razie przepis ten, a dokładnie jego ust. 2 miałby inne brzmienie, a mianowicie przewidywałby, że zasady i tryb konsultacji z mieszkańcami określają w każdym przypadku odrębne uchwały rady gminy.

Jak wynika z protokołu sesji, na której została podjęta zaskarżona uchwała, Przewodnicząca Rady poinformowała, że statuty zostały poddane konsultacjom, były omawiane na posiedzeniach komisji stałych Rady, które wydały pozytywne opinie. Niesporne jest, że organ obecnie nie dysponuje żadnymi innymi dokumentami potwierdzającymi przeprowadzenie konsultacji zgodnie z uchwałą z 29 grudnia 2006 r., o której była mowa wyżej. Z kolei strona skarżąca poza wcześniej podniesionymi zarzutami nie dysponuje żadnymi dowodami, z których wynikałoby, że wbrew temu, co zostało oznajmione przez Przewodniczącą Rady na sesji w dniu 30 grudnia 2009 r. takie konsultacje nie zostały przeprowadzone.

Zgodnie z art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części, albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Warunkiem zastosowania powyższej regulacji jest jednoznaczne ustalenie, że dany akt narusza prawo. Jak przyjmuje się w orzecznictwie do istotnych naruszeń skutkujących stwierdzeniem nieważności należy zaliczyć naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego przez wadliwą ich wykładnię, a także przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał.

Niewątpliwie brak konsultacji, które były wymagane w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały stanowiłby naruszenie przepisów regulujących procedurę podjęcia zaskarżonej uchwały, jednakże, aby na tej podstawie stwierdzić nieważność aktu, w ocenie Sądu musi być wykazane w sposób bezsporny i jednoznaczny, że takie konsultacje się nie odbyły. Tymczasem w niniejszej sprawie takiego zarzutu nie można postawić tylko na tej podstawie, że po upływie 10 lat nie zachowały się dokumenty, potwierdzające ich przeprowadzenie. Skoro Rada Miejska w Ćmielowie przed podjęciem zaskarżonej uchwały podjęła wcześniej, na podstawie art. 5a u.s.g. uchwałę w sprawie zasad i trybu przeprowadzania konsultacji i na sesji, na której zostały uchwalone statuty Przewodnicząca Rady poinformowała o przeprowadzeniu konsultacji, brak jest podstaw do ustalenia, że oświadczenie to nie odpowiadało prawdzie bądź też, że konsultacje nie zostały przeprowadzone zgodnie z zasadami i trybem określonymi uchwałą Rady Miejskiej w Ćmielowie Nr IV/27/2006 z 29 grudnia 2006 r. W tym miejscu dodatkowo zauważyć należy, że podstawą do stwierdzenia nieważności uchwały nie może być sama wątpliwość czy została ona podjęta z zachowaniem wymogów procedury, jak również taką podstawą nie może być niezachowanie przez organ dokumentacji dotyczącej procedury podejmowania uchwały. Brak bowiem takiej dokumentacji nie jest wystarczającym dowodem do ustalenia, że przykładowo konsultacje nie zostały przeprowadzone, jeśli nie ma żadnego innego dowodu potwierdzającego taką tezę.

Za uzasadniony natomiast uznać należy zarzut dotyczący regulacji zawartej w § 16 pkt 1 statutów wszystkich sołectw, a więc załączników do zaskarżonej uchwały od nr 4 do 27, w części, w jakiej przewiduje, że do wyłącznej kompetencji Zebrania Wiejskiego należy wybór Sołtysa i Rady Sołeckiej. Zapis zawarty w tej jednostce redakcyjnej wszystkich statutów sołectw jest jednoznaczny i nie pozostawia wątpliwości co do tego, że określa kompetencje Zebrania Wiejskiego jako organu sołectwa, a nie zebrania czy też spotkania mieszkańców. Świadczy o tym chociażby regulacja zawarta w pozostałych punktach § 16, określających, co należy do Zebrania Wiejskiego jako organu. Okoliczność, że w innym miejscu statutów sołectw Rada wskazała, że wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej dokonują mieszkańcy świadczy jedynie o tym, że § 16 pkt 1 w zaskarżonej części nie tylko narusza art. 36 ust. 2 u.s.g., zgodnie z którym sołtys oraz członkowie rady sołeckiej wybierani są w głosowaniu tajnym, bezpośrednim, spośród nieograniczonej liczby kandydatów, przez stałych mieszkańców sołectwa uprawnionych do głosowania, ale dodatkowo powoduje, że w ten sposób statut jest wzajemnie sprzeczny. Nawet więc jeśli, jak wskazuje się w odpowiedzi na skargę, intencją organu było przy redagowaniu § 16 pkt 1 statutów sołectw określenie, że wyboru sołtysa dokonują mieszkańcy na zebraniu rozumianym jako spotkanie mieszkańców sołectwa, to wobec jednoznacznego określenia w tym punkcie, że wyboru dokonuje Zebranie Wiejskie (a nie mieszkańcy na zebraniu), należało stwierdzić nieważność w tej części wszystkich statutów sołectw.

Za uzasadniony uznać należy także zarzut dotyczący regulacji zawartej w § 26 ust. 1 i 2 i to wszystkich załączników do zaskarżonej uchwały, a przewidującej dla ważności wyborów sołtysa i członków rady sołeckiej (załączniki nr od 4 do 27) oraz wyboru Zarządu Osiedla (załączniki od 1 do 3) obecność co najmniej 1/5 uprawnionych do głosowania.

Z przytoczonego wcześniej art. 36 ust. 2 u.s.g. wynika, że czynne prawo wyborcze przysługuje stałym mieszkańcom sołectwa uprawnionym do głosowania, zaś bierne prawo wyborcze posiada nieograniczona liczba kandydatów, jak również, że wybór sołtysa i członków rady sołeckiej następuje w głosowaniu tajnym i bezpośrednim. Przepis ten jest regulacją kompletną i nie zastrzega żadnego kworum dla ważności wyboru sołtysa i członków rady sołeckiej, podobnie jak i odwołujący się do niego przepis art. 37 ust. 4 u.s.g. Jakkolwiek trudno dopatrywać się w zakwestionowanej regulacji istotnego zagrożenia praw wyborców, a tym bardziej zasad praworządności, to jednak przyjąć należy, że wprowadzenie w statucie dodatkowych warunków ważności wyboru uznać należy za niedopuszczalne, ponieważ modyfikują one mające charakter ius cogens ustawowe zasady wyboru sołtysa i rady sołeckiej (por. m.in. wyrok WSA w Kielcach z dnia 10 października 2019 r., sygn. II SA/Ke 595/19 i powołane tam: wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 17 lipca 2019 r., sygn. II SA/Go 356/19, wyrok WSA w Kielcach z dnia 18 lipca 2019 r., sygn. II SA/Ke 382/19, wszystkie na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podkreślenia wymaga, że uwagi powyższe dotyczą wyłącznie kworum, od którego uzależniona jest ważność wyborów sołtysa i członków rady sołeckiej oraz zarządu osiedla i dlatego w takim też zakresie Sąd stwierdził nieważność § 26 ust. 1 Statutów. W konsekwencji należało również wyeliminować poprzez stwierdzenie nieważności § 26 ust. 2 wszystkich załączników zaskarżonej uchwały przewidujących wyznaczenie kolejnego terminu zebrania wyborczego, z uwagi na bezprzedmiotowość zawartej w nich regulacji.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł w punkcie I i II sentencji wyroku na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., w związku z art. 91 ust. 1 i art. 94 ust. 1 zdanie ostatnie u.s.g. W pozostałej części z przyczyn podanych na wstępie skarga podlegała oddaleniu, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.