Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1854/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6017 Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie
Hasła tematyczne: Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 § 1 - § 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2107
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: art. 15zzs[4] ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art. 77 § 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 12 ust. 1, art. 12 ust. 2, art. 14 ust. 1 pkt 4 lit. b, art. 14 ust. 6, art. 14 ust. 5, art. 14 ust. 3, art. 14 ust. 5, art. 14 ust. 3 pkt 3 lit. b
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie uprawnień budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu sierpnia 2014 r. B. K. (dalej też jako "skarżący", "strona" lub "wnioskodawca") zwrócił się do Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej (...) Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa (dalej także jako "Komisja Okręgowa", "O.K.K.", lub "organ I instancji") z wnioskiem o nadanie uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych bez ograniczeń. Do wniosku skarżący dołączył między innymi odpis dyplomu wydanego przez Uniwersytet [...] w B. o ukończeniu studiów na kierunku inżyniera środowiska w specjalności urządzenia sanitarne i uzyskaniu w dniu (...) lipca 2011 r. tytułu zawodowego inżyniera oraz odpis posiadanych uprawnień budowlanych z dnia (...) grudnia 1998 r. W toku postępowania Okręgowa Komisja wezwała skarżącego między innymi do udokumentowania przebiegu praktyki zawodowej. W odpowiedzi skarżący wyjaśnił, że posiada uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych, w związku z czym, na podstawie art. 14 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm., dalej także jako "P.b."), nie podlega przepisowi z art. 14 ust. 3 pkt. 3 lit. b tej ustawy. Poinformował też, że do wniosku z (...) lutego 2013 r. załączył książkę praktyki zawodowej, zarejestrowaną pod numerem (...) w dniu (...) grudnia 1998 r. w Urzędzie Wojewódzkim w B. która do dnia dzisiejszego nie została zwrócona przez Okręgową Komisję Kwalifikacyjną. Organ w odpowiedzi wskazał, że do wniosku, który wpłynął do niego w dniu 14 lutego 2013 roku, nie dołączono ww. książki praktyki zawodowej, co wynika z treści wniosku, w którym wnioskodawca nie wykazał, aby dołączył przedmiotową książkę. W odpowiedzi skarżący podtrzymał stanowisko o przekazaniu organowi książki praktyki zawodowej wskazując, że w dniu (...) lutego 2013 r. pracownik Komisji Okręgowej przyjął dwa wnioski o nadanie uprawnień, a tylko do jednego z nich wnioskodawca załączył książkę praktyki zawodowej zarejestrowaną pod numerem (...). Strona wskazała też, że przekazanie książki praktyki zawodowej potwierdziła OKK decyzją z dnia (...) kwietnia 2013 r.

Decyzją z dnia (...) listopada 2014 r. Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna odmówiła nadania skarżącemu uprawnień budowlanych w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych bez przeprowadzenia egzaminu. W uzasadnieniu organ wskazał, że w posiadanych przez niego aktach, nie figuruje wniosek o nadanie uprawnień z dnia (...) lutego 2013 r., którego kopię skarżący dołączył do swojego pisma z dnia (...) października 2014 r. - wypełniony komputerowo i z ręcznie dopisanym załącznikiem nr 6 dotyczącym książki praktyki zawodowej. Organ pierwszej instancji stwierdził, że w aktach znajduje się jedynie sygnowany tą samą datą ręcznie wypełniony wniosek na druku, ówcześnie obowiązującym i stosowanym przez OKK. Na obydwu dokumentach figuruje stempel Izby potwierdzający przyjęcie dokumentu wraz z nadaniem sygnatury akt. OKK przyjęła więc za wiarygodny dokument znajdujący się w jej aktach, gdyż zgodnie z obowiązującą w tamtym czasie praktyką przyjmowane były jedynie wnioski wypełnione na zatwierdzonym druku. Organ zauważył też, że ręczny dopisek dotyczący książki praktyki zawodowej mógł zostać dokonany w każdym czasie i wobec braku drugiego egzemplarza w aktach, za wiarygodny uznał ten wniosek, który nie zawierał wzmianki o książce praktyki zawodowej. OKK ustaliła przy tym, że skarżący posiadał pięć lat praktyki w projektowaniu i jeden rok praktyki przy wykonywaniu robót budowlanych. Ostatecznie, decyzją z dnia (...) listopada 2014 r. Organ przyjął, że posiadana przez wnioskodawcę roczna praktyka zawodowa, uznana mu w trakcie postępowania o nadanie uprawnień budowlanych do projektowania w ograniczonym zakresie w 1998 roku., co do czasu trwania nie spełnia wymagań określonych w art. 14 ust. 3 pkt. 3 lit. b) P.b.

Z uwagi na uwzględnienie wniesionego przez skarżącego odwołania i uchylenie decyzji z dnia (...) listopada 2014 r., w toku postępowania skarżący cofnął swój wniosek z dnia (...) sierpnia 2014 r. o nadanie uprawnień budowlanych i organ I instancji decyzją z dnia (...) grudnia 2015 r. umorzył postępowanie.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, wyjaśniając, że jest zainteresowany kontynuowaniem postępowania w sprawie i organ odwoławczy decyzją z dnia (...) grudnia 2016 r. uchylił w całości decyzję pierwszoinstancyjną z dnia (...) grudnia 2015 r., przekazując sprawę OKK do ponownego rozpatrzenia.

Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna (...) Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia (...) kwietnia 2019 r. odmówiła nadania skarżącemu uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych. Jako przyczynę odmowy wskazano brak dowodu potwierdzającego odbycie praktyki zawodowej, tj. książki praktyki zawodowej. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie.

Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa (dalej też jako "Komisja Krajowa", "K.K.K.", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji"), decyzją z dnia (...) marca 2020 roku nr (...), utrzymała w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej (...) Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia (...) kwietnia 2019 r.

W podstawie prawnej organ odwoławczy podał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 256, dalej także jako "k.p.a.") w związku z art. 36 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 1117) oraz art. 12 ust. 2, art. 14 ust. 1 pkt 4 lit b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Zdaniem Komisji Krajowej, z dołączonych akt sprawy wynika, że organ I instancji przeprowadził szczegółowe postępowanie dowodowe, w wyniku którego ustalił, że strona nie dołączyła do wniosku z dnia (...) lutego 2013 r. żadnej książki praktyki zawodowej. W ocenie Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej rozpoznając odwołanie wnioskodawcy w pierwszej kolejności należało ustalić, czy wnioskodawca jest zwolniony na podstawie art. 14 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane z obowiązku odbycia praktyki zawodowej. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 14 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane: "Do osób ubiegających się nadanie uprawnień budowlanych bez ograniczeń, posiadających uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie w tej specjalności, nie stosuje się przepisów ust. 3 pkt 1 lit. b i c, pkt 3 lit. b lub pkt 5 lit. b i c." Zdaniem Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej, dokonując wykładni ww. artykułu, należy brać pod uwagę rozwiązania systemowe dotyczące praktyki zawodowej. Cytowany przepis jest bowiem wyjątkiem od zasady nadawania uprawnień budowlanych po uprzednim odbyciu praktyki zawodowej i jako wyjątek musi być rozpatrywany na tle zasady, od której czyni odstępstwo. W pierwszej zatem kolejności należy zauważyć, że stosownie do art. 13 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, uprawnienia budowlane mogą być udzielane do projektowania lub kierowania robotami budowlanymi, w ograniczonym zakresie lub bez ograniczeń. Na podstawie tych kryteriów możemy wyodrębnić dwie zasadnicze samodzielne funkcje techniczne w budownictwie: samodzielną funkcję techniczną kierownika budowy i samodzielną funkcję techniczną projektanta. Nadanie uprawnień w danym rodzaju obwarowane jest odrębnymi przesłankami. Inaczej mówiąc, inne przesłanki należy spełnić, w szczególności w zakresie praktyki zawodowej, gdy chodzi o uprawnienia budowlane do projektowania, inne zaś gdy chodzi o uprawnienia do kierowania robotami budowlanymi. Co do zasady - w świetle art. 14 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane - osoba ubiegająca się o uprawnienia do projektowania musi odbyć zarówno praktykę na budowie jak i projektową, a osoba ubiegająca się o uprawnienia do kierowanie robotami budowlanymi - wyłącznie praktykę na budowie. W ocenie Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej powyższe rozwiązanie systemowe należy uwzględnić w ramach wykładni art. 14 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane. Oznacza to, że ze zwolnienia przewidzianego w art. 14 ust. 5 mogą korzystać osoby posiadające już uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie w danym rodzaju i danej specjalności, ubiegające się o uprawnienia bez ograniczeń w tym samym rodzaju tej samej specjalności, co posiadane uprawnienia w ograniczonym zakresie. W przeciwnym bowiem razie np. osoba posiadająca uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w danej specjalności, mogłaby uzyskać uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń, mimo że nie odbyła praktyki projektowej i - co ważne - nigdy samodzielnie nie sporządzała projektów architektoniczno-budowalnych. W ocenie organu II instancji kryterium zwolnienia, określonego w art. 14 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane, jest zatem jasne. Kryterium tym jest nabyte uprzednio prawo do wykonywania w ograniczonym zakresie konkretnej funkcji technicznej w danej specjalności, np. funkcji kierownika budowy. Osoby, które takich uprawnień nie mają, ze zwolnienia korzystać nie mogą, gdyż nie posiadając np. uprawnień do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w danej specjalności nie mogły silą rzeczy nabyć żadnego doświadczenia zawodowego w zakresie samodzielnego kierowania budową w tej specjalności. Z tego względu - zdaniem Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej - stosowanie przepisu art. 14 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane nie może prowadzić do nadawania - bez odbycia stosownej praktyki - uprawnień budowlanych do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych bez ograniczeń osobie, która w ogóle samodzielnie nie wykonywała takich funkcji. Nie może zatem prowadzić do nadania - bez stosownej praktyki - uprawnień budowlanych do pełnienia bez ograniczeń samodzielnej funkcji technicznej kierownika budowy w danej specjalności, skoro osoba ubiegająca się o takie uprawnienia nigdy nie pełniła, wobec braku stosownych uprawnień, samodzielnie, nawet w ograniczonym zakresie, funkcji kierownika budowy w tej specjalności. Skoro zatem nie była uprawniona w mniejszym rozmiarze, to tym bardziej nie jest uprawniona w rozmiarze większym.

Tymczasem, z akt sprawy wynika, że na mocy decyzji Wojewody (...) z dnia (...) grudnia 1998 r. wnioskodawca posiada uprawnienia budowlane do projektowania w specjalności instalacyjnej w zakresie instalacji i urządzeń: wodociągowych i kanalizacyjnych, cieplnych, wentylacyjnych i gazowych w ograniczanym zakresie. Zdaniem organu odwoławczego wnioskodawca jest zatem zwolniony z obowiązku odbycia praktyki w przypadku ubiegania się o uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych. Skarżący ubiega się zaś o nadanie uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych. W tej sytuacji, aby skorzystać ze zwolnienia określonego w art. 14 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane, zdaniem organu, wnioskodawca powinien legitymować się uprawnieniami budowlanymi do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych. Skarżący takich uprawnień nie posiada, stad wniosek, że nie jest on zwolniony z obowiązku odbycia praktyki wymaganej do uzyskania żądanych uprawnień budowlanych.

Dlatego też, w ocenie K.K.K., kluczowe znaczenie dla pozytywnego rozpoznania wniosku strony ma okoliczność odbycia zgodnej z prawem i prawidłowo udokumentowanej praktyki zawodowej. Organ zaznaczył, że zdaniem skarżącego, odbył i udokumentował przedmiotową praktykę w książce praktyki zawodowej zarejestrowanej w dniu [...] grudnia 1998 r. w Urzędzie Wojewódzkim w B. pod numerem [...]. Komisja Krajowa zauważył jednakże, że chociażby na podstawie faktów przyznanych przez samą stronę, w książce praktyki zarejestrowanej w dniu [...] grudnia 1998 r. w Urzędzie Wojewódzkim w B. pod numerem (...), została udokumentowana praktyka odbyta w latach 1999-2005. Tymczasem praktyka powinna mieć miejsce po ukończeniu studiów lub co najwyżej po ukończeniu trzeciego roku, w żadnym zaś wypadku nie przed rozpoczęciem studiów. Jak wyjaśnił skarżący w trakcie przesłuchania, studia na kierunku inżynieria środowiska rozpoczął w 2007 r. ukończył zaś [...] lipca 2011 r. uzyskując tytuł zawodowy inżyniera. Oznacza to, że w książce praktyki zarejestrowanej w dniu (...) grudnia 1998 r. w Urzędzie Wojewódzkim w B. pod numerem (...) została udokumentowana praktyka, rozpoczęta i zakończona jeszcze przed podjęciem przez wnioskodawcę studiów zawodowych na kierunku inżynieria środowiska, który jest kierunkiem odpowiednim dla specjalności uprawnień, o które ubiega się strona. Z całą pewnością więc praktyka udokumentowana w ww. książce nie mogłaby stanowić podstawy do nadania stronie żądanych uprawnień budowlanych. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał, że skarżący nie odbył zgodnej z prawem praktyki zawodowej na budowie i w związku z tym w sprawie nie występują okoliczności uzasadniające uchylenie lub zmianę zaskarżonej decyzji.

Na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia (...) marca 2020 roku nr (...), skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając rażące naruszeniem przepisów prawa, poprzez rozpatrzenie wniosku zawierającego braki oraz wadliwą ocenę praktyki zawodowej. Skarżący podkreślił, że nigdy nie był wzywany do przedłożenia praktyki po 2011 roku, w związku z czym nie dokonano w toku postępowania sprawdzenia całej jego praktyki zawodowej pod względem merytorycznym i rzeczowym.

Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że przedmiotowa sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374) i zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2020 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.

Poza brakiem udziału stron w samym posiedzeniu, na którym zapada wyrok, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw w trybie zwykłym. W ramach tej kontroli, tak jak w każdym przypadku sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej "p.p.s.a.").

Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zdaniem Sądu, żadna z wyżej wskazanych przesłanek nie zaszła w sprawie, a zaskarżona decyzja Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia (...) marca 2020 roku, jak i utrzymana nią w mocy decyzja Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej (...) Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia (...) kwietnia 2019 r., nie naruszają prawa.

Wbrew zarzutom skargi, w ocenie Sądu, stan faktyczny w sprawie został ustalony przez organy prawidłowo i zgodnie z regułami wynikającymi z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010r., sygn. akt II FPS 8/09). Przesądzenie o prawidłowości przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych umożliwia ocenę procesu subsumcji tego stanu faktycznego pod zastosowane przez organy w sprawie przepisy prawa materialnego, czyli art. 12 ust. 2 oraz art. 14 ust. 1 pkt 4 lit b, ust. 3 i ust. 5 ustawy - Prawo budowlane.

I tak, zgodnie z art. 12 ust. 1 P.b. za samodzielną funkcję techniczną w budownictwie uważa się działalność związaną z koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień architektonicznych i technicznych oraz techniczno-organizacyjnych, a w szczególności działalność obejmującą:

1) projektowanie, sprawdzanie projektów architektoniczno-budowlanych i technicznych oraz sprawowanie nadzoru autorskiego;

2) kierowanie budową lub innymi robotami budowlanymi;

3) kierowanie wytwarzaniem konstrukcyjnych elementów budowlanych oraz nadzór i kontrolę techniczną wytwarzania tych elementów;

4) wykonywanie nadzoru inwestorskiego;

5) sprawowanie kontroli technicznej utrzymania obiektów budowlanych.

Z kolei zgodnie z ust. 2 cyt. przepisu, samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, określone w ust. 1 pkt 1-5, mogą wykonywać wyłącznie osoby posiadające odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową, dostosowane do rodzaju, stopnia skomplikowania działalności i innych wymagań związanych z wykonywaną funkcją, stwierdzone decyzją, zwaną dalej "uprawnieniami budowlanymi", wydaną przez organ samorządu zawodowego. Warunkiem uzyskania uprawnień budowlanych jest zdanie egzaminu ze znajomości procesu budowlanego oraz umiejętności praktycznego zastosowania wiedzy technicznej (ust. 3).

Jak stanowi natomiast art. 14 ust. 1 P.b. uprawnienia budowlane są udzielane w specjalnościach:

1) architektonicznej;

2) konstrukcyjno-budowlanej;

3) inżynieryjnej:

a) mostowej,

b) drogowej,

c) kolejowej w zakresie kolejowych obiektów budowlanych,

d) kolejowej w zakresie sterowania ruchem kolejowym,

e) hydrotechnicznej,

f) wyburzeniowej;

4) instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń:

a) telekomunikacyjnych,

b) cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych,

c) elektrycznych i elektroenergetycznych.

Zgodnie natomiast z art. 14 ust. 3 P.b. uzyskanie uprawnień budowlanych w specjalnościach, o których mowa w ust. 1, wymaga:

1) do projektowania bez ograniczeń:

a) ukończenia studiów drugiego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności,

b) odbycia rocznej praktyki przy sporządzaniu projektów,

c) odbycia rocznej praktyki na budowie;

2) do projektowania w ograniczonym zakresie:

a) ukończenia:

– studiów pierwszego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub

– studiów drugiego stopnia na kierunku pokrewnym dla danej specjalności,

b) odbycia rocznej praktyki przy sporządzaniu projektów,

c) odbycia rocznej praktyki na budowie;

3) do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń:

a) ukończenia studiów drugiego lub pierwszego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności,

b) odbycia odpowiednio półtorarocznej lub trzyletniej praktyki na budowie;

4) do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie:

a) ukończenia:

– studiów drugiego stopnia na kierunku pokrewnym dla danej specjalności lub

– studiów pierwszego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności, lub

– studiów pierwszego stopnia na kierunku pokrewnym dla danej specjalności, lub

b) posiadania:

– tytułu zawodowego technika lub mistrza, albo

– dyplomu zawodowego albo dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe, w zawodzie nauczanym na poziomie technika

- w zawodach związanych z budownictwem określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 16, w zakresie odpowiednim dla danej specjalności,

c) odbycia praktyki na budowie w wymiarze:

– półtora roku w przypadku, o którym mowa w lit. a tiret pierwsze i drugie,

– trzech lat w przypadku, o którym mowa w lit. a tiret trzecie,

– czterech lat w przypadku, o którym mowa w lit. b;

5) do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń:

a) ukończenia studiów drugiego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności,

b) odbycia rocznej praktyki przy sporządzaniu projektów,

c) odbycia półtorarocznej praktyki na budowie;

6) do projektowania i kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie:

a) ukończenia:

– studiów pierwszego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności lub

– studiów drugiego stopnia na kierunku pokrewnym dla danej specjalności,

b) odbycia rocznej praktyki przy sporządzaniu projektów,

c) odbycia półtorarocznej praktyki na budowie.

Warunkiem zaliczenia praktyki zawodowej jest praca polegająca na bezpośrednim uczestnictwie w pracach projektowych albo na pełnieniu funkcji technicznej na budowie pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, a w przypadku odbywania praktyki za granicą pod kierunkiem osoby posiadającej uprawnienia odpowiednie w danym kraju (ust. 4). Jak przewiduje natomiast art. 14 ust. 5 P.b., do osób ubiegających się o nadanie uprawnień budowlanych bez ograniczeń, posiadających uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie w tej specjalności, nie stosuje się przepisów ust. 3 pkt 1 lit. b i c, pkt 3 lit. b lub pkt 5 lit. b i c.

Bezspornym jest, że Wojewoda (...) decyzją z dnia (...) grudnia 1998 roku nadał skarżącemu uprawnienia budowlane do projektowania w specjalności instalacyjnej w zakresie instalacji i urządzeń: wodociągowych i kanalizacyjnych cieplnych, wentylacyjnych i gazowych ograniczonego do instalacji wraz z przyłączami (z wyłączeniem przyłączy gazowych) w budownictwie jednorodzinnym i zagrodowym oraz innych budynków o kubaturze do 1000 m3 i prostej funkcji technologicznej, takich jak: magazyny, niewielkie obiekty handlowe, warsztaty rzemieślnicze.

Zatem skarżący, dysponując uprawnieniami projektowymi w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych - w ograniczonym zakresie - ubiegał się w ramach przedmiotowego postępowania o nadanie mu uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w tej samej specjalności.

Co do zasady osoba ubiegająca się o uzyskanie uprawnień do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń, zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 3 P.b., winna legitymować się ukończeniem studiów drugiego lub pierwszego stopnia na kierunku odpowiednim dla danej specjalności oraz odbyciem odpowiednio półtorarocznej lub trzyletniej praktyki na budowie. Z tego obowiązku może być zwolniona wyłącznie osoba, która posiada już uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie w tej specjalności. W realiach przedmiotowej sprawy, organy prawidłowo, w ocenie Sądu, stwierdziły, że w przypadku skarżącego nie zachodzi możliwość zastosowania powyższego zwolnienia od wymogu odbycia stażu.

Przepis art. 12 ust. 1 P.b. wyraźnie odróżnia bowiem, wśród samodzielnych funkcji technicznych, działalność obejmującą projektowanie, sprawdzanie projektów architektoniczno-budowlanych i technicznych oraz sprawowanie nadzoru autorskiego od działalności obejmującej kierowanie budową lub innymi robotami budowlanymi. Jednocześnie, w myśl art. 12 ust. 2 P.b. definicja decyzji nadającej "uprawnienia budowlane" wprost odnosi się do samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, określonych właśnie w ust. 1 pkt 1-5 ww. przepisu. Oznacza to, zdaniem Sądu, że uprawnienia budowlane każdorazowo muszą być definiowane w pierwszej kolejności poprzez pryzmat ujętego w art. 12 ust. 1 P.b. katalogu samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie a dopiero później przyporządkowane jednej z ujętych w art. 14 ust. 1 P.b. specjalności (w tym instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych). W konsekwencji, aby skorzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 14 ust. 5 P.b., skarżący, ubiegając się o nadanie mu uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych, winien dysponować przyznanymi mu już uprzednio w ograniczonym zakresie uprawnieniami również do kierowania robotami budowlanymi. Tymczasem skarżący legitymuje się ograniczonymi uprawnieniami, co prawda w tej samej specjalności, ale odmiennymi – projektowymi. Skoro, jak już wyżej wskazano, zgodnie z art. 12 ust. 2 P.b. "uprawnienia budowlane" zawsze dotyczą konkretnej samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, to uregulowana w art. 14 ust. 5 P.b., instytucja zwolnienia od wymogu odbycia stażu, o którym mowa w art. 14 ust. 3 pkt 3 lit. b, może znaleźć zastosowanie wyłącznie w przypadku osoby rozszerzającej jedynie zakres przyznanych jej uprawnień w ramach jednej ze zdefiniowanych samodzielnych funkcji technicznych. Nie jest natomiast dopuszczalna sytuacja, w której na mocy art. 14 ust. 5 P.b., zwolnienie od wymogu odbycia stażu, o którym mowa w art. 14 ust. 3 pkt 3 lit. b, przysługiwałoby osobie, która w ramach określonej specjalności, dysponuje uprawnieniami do działalności obejmującej inną funkcję techniczną, czyli tak jak w przypadku skarżącego, który, posiadając ograniczone uprawnienia projektowe, ubiega się o nadanie mu uprawnień do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń.

Skoro zatem skarżący nie mógł być zwolniony od odpowiedniej praktyki na budowie, kluczową kwestią stało się jej udokumentowanie w toku postępowania, poddanego kontroli Sądu, przy czym istotnym jest też okres, od którego w ogóle tego typu praktyka mogła być uwzględniona. Zgodnie bowiem z art. 2 ustawy z dnia 22 lutego 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 roku, poz. 695) do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe (a więc do dnia 30 kwietnia 2019 roku). Tym samym w niniejszej sprawie zastosowanie znajdzie przepis § 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 11 września 2014 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, zgodnie z którym:

"1. Praktyka zawodowa, o której mowa w art. 14 ust. 4 ustawy, odbywana jest po uzyskaniu dyplomu ukończenia wyższej uczelni lub po uzyskaniu tytułu zawodowego technika lub mistrza albo dyplomu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe w zawodzie nauczanym na poziomie technika oraz jest potwierdzona przez osobę wpisaną na listę członków izby, posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane.

2. Zakres praktyki zawodowej powinien być zgodny z zakresem specjalności uprawnień budowlanych, o które ubiega się wnioskodawca.

3. Do praktyki zawodowej zalicza się praktykę odbytą po ukończeniu trzeciego roku studiów wyższych, potwierdzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i wpisaną na listę członków izby."

Tymczasem skarżący przedłożył odpis dyplomu wydanego przez Uniwersytet [...] w B. poświadczający ukończenie przez niego studiów na kierunku "inżyniera środowiska" w specjalności urządzenia sanitarne i uzyskanie w dniu [...] lipca 2011 r. tytułu zawodowego inżyniera, przy czym studia na tym kierunku rozpoczął w 2007 roku. W tej sytuacji, kwestia ewentualnego udokumentowania praktyki, odbytej przez skarżącego w latach 1999-2005 (wokół której w istocie ogniskował się spór pomiędzy stronami), a więc przed podjęciem przez niego w 2007 roku studiów na kierunku "inżyniera środowiska", nie rzutuje na ewentualną możliwość wykazania praktyki na budowie, zgodnie z dyspozycją § 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 11 września 2014 r. Skarżący w toku postępowania stosownej praktyki, o której mowa w art. 14 ust. 3 pkt 3 lit. b P.b., nie udokumentował. Jednocześnie, wbrew zarzutom skargi, organ pierwszej instancji kierował w toku postępowania do skarżącego stosowne wezwania, chociażby w dniu (...) czerwca 2015 roku (k. nr 30), do wskazania okresu odbywania praktyki na budowie, osób, które nią kierowały oraz obiektów, na których miała miejsce, bez zaznaczania jakiejkolwiek cezury czasowej. To sam skarżący w udzielonej odpowiedzi odwoływał się jedynie do praktyki zawodowej z lat 1999 – 2005 (pismo - k. nr 31.1). Zasadna jest tym samym konstatacja organu odwoławczego, że praktyka wykonywana w tym okresie, jako niezgodna z cyt. powyżej § 3 rozporządzenia, w ogóle nie podlegałaby ocenie merytorycznej i w konsekwencji nie mogłaby być zaliczona do wymiaru praktyki zawodowej wymaganej do uzyskania uprawnień żądanych przez stronę. Organy prawidłowo zatem uznały, że skarżący nie odbył zgodnej z prawem praktyki zawodowej na budowie i w związku z tym nie było podstaw do uwzględnienia jego wniosku o nadanie uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych bez ograniczeń.

Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.