Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 233/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2012-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia
Powołane przepisy: article: art. 58-59, art. 107 par. 3, art. 113, art. 134
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Popowska Sędziowie NSA Tadeusz Geremek WSA Maciej Dybowski ( spr ) Protokolant st. sekr. sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2012r. przy udziale sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lutego [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia


UZASADNIENIE

Podaniem z dnia [...] września 2010 r. J. W. (dalej Wnioskodawca, Odwołujący albo Skarżący) złożył do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. (dalej MGOPS) wniosek o zasiłek celowy w związku z powodzią, obsunięciem się ziemi lub huraganem w 2010 r., w kwocie [...] zł.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...], Dyrektor MGOPS odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia. Na skutek odwołania Wnioskodawcy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej SKO albo Kolegium) decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...], Dyrektor MGOPS ponownie odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia, a SKO decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Decyzją datowaną, zapewne omyłkowo, na dzień "[...] (doręczoną Wnioskodawcy w dniu [...] lutego 2011 r.), Dyrektor MGOPS ponownie odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia, a SKO decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...], Dyrektor MGOPS ponownie odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia, a SKO decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

Po raz kolejny rozpoznawszy sprawę, Dyrektor MGOPS - działając na podstawie art. 77 § 4, art. 104 i art. 130 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa), art. 18 ust. 1 pkt 4, art. 24, art. 40 ust. 2 i 3, i art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. 2009 r., nr 175, poz. 1362 ze zm.) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, obsunięcie się ziemi lub huragan w 2010 r. (Dz. U. nr 132, poz. 889, dalej rozp.RM) - decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] czerwca 2011 r.), odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia. W uzasadnieniu Dyrektor MGOPS wskazał, że oszacowane szkody w uprawach Wnioskodawcy wynoszą mniej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej z trzech lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody, albo z trzech lat w okresie pięcioletnim poprzedzającym rok, w którym wystąpiły szkody, z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji – co oznacza, że nie został spełniony wymóg z § 2 pkt 3 rozp.RM, stanowiący jeden z warunków przyznania wnioskowanej pomocy.

Pismem z dnia [...] lipca 2011 r. Wnioskodawca złożył odwołanie od decyzji z [...] czerwca 2011 r., wnosząc o przywrócenie terminu do jego wniesienia i o zmianę zaskarżonej decyzji Dyrektora MGOPS. Uzasadniając wniosek napisał, że decyzję otrzymał dnia [...] czerwca 2011 r. i tym samym czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem [...] lipca 2011 r. Zarazem jednak podniósł, że jest samotnym rolnikiem i opiekuje się "staruszką matką". W związku z powyższym ma "ogrom obowiązków", co było przyczyną uchybienia terminowi.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] (dalej postanowienie z [...] sierpnia 2011 r.), SKO – na podstawie art. 17 pkt 1 i art. 134 kpa – stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że Odwołujący otrzymał decyzję z [...] czerwca 2011 r. z pouczeniem o możliwości zaskarżenia, w dniu [...] czerwca 2011 r. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje podpis "W. J." i data "[...]" [k. 26 akt MGOPS]. Odwołanie wpłynęło do MGOPS dnia [...] lipca 2011 r. Z zestawienia dat odbioru decyzji oraz złożenia odwołania wynika, że ustawowy termin do jego złożenia został przekroczony. SKO doszło do przekonania, że wskazany w odwołaniu powód przekroczenia ustawowego terminu (opieka nad osobą w podeszłym wieku) nie jest wystarczający do uznania wniosku o przywrócenie terminu. SKO nadmieniło, że Wnioskodawca już kilka razy składał odwołanie w swej sprawie, zatem wie, jak i kiedy należy je napisać i złożyć. Osoba sprawująca opiekę na drugą osobą może swobodnie podejmować decyzje we własnych sprawach oraz wykonywać je w terminie (k. 31 MGOPS).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej WSA) z dnia [...] sierpnia 2011 r. Wnioskodawca wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia SKO z dnia [...] sierpnia 2011 r., przywrócenie terminu do złożenia odwołania i następnie pozytywne jego rozpatrzenie.

W uzasadnieniu Skarżący podkreślił, że ustawowemu terminowi uchybił tylko o jeden tydzień, przy czym uchybienie to nastąpiło absolutnie nie z Jego winy. Pozostaje On bowiem samotnym rolnikiem i opiekuje się schorowaną matką liczącą [...] lata – zapewnia jej niezbędną opiekę zdrowotną, kupuje lekarstwa i żywność. Ostatnio, z uwagi na operację obu oczu, dowozi matkę na badania kontrolne do Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w K. Ponieważ odległość wynosi ponad 70 km w jedną stronę, z badań tych wracają w bardzo późnych godzinach wieczornych. Skarżący podkreślił, że pracę kończy ok. godz. 2400, a wstaje ok. godz. 500. W tym zaś przypadku matka skarżącego "zarzuciła gdzieś" przedmiotową decyzję MGOPS. Z uwagi na słaby wzrok i chore oczy nie umiała właściwie odczytać daty tej decyzji, a listonosz mimo wszystko jej właśnie doręczył to pismo (k. 4 akt IV SA/Po 964/11).

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] września 2011 r. nr [...], SKO wniosło o jej oddalenie zaznaczając, że w razie uchybienia terminowi, art. 58 kpa wyznacza trzy warunki jego przywrócenia, które muszą wystąpić jednocześnie, tj.: brak winy po stronie zainteresowanego, wniesienie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi oraz równoczesne dopełnienie czynności, dla której określony był termin. W ocenie SKO Skarżący spełnił drugi i trzeci warunek, natomiast nie do przyjęcia jest fakt braku winy w postaci opieki na osobą starszą, która przeszła operację oczu. Organ odwoławczy podkreślił, że z treści skargi wynika, że Skarżący przebywał wraz z matką w Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w K. – gdzie znajduje się urząd pocztowy i w nim mógł wysłać skargę (k. 7-8 akt IV SA/Po 964/11).

Prawomocnym wyrokiem z dnia 3 listopada 2011 r. IV SA/Po 964/11, WSA w pkt 1 stwierdził nieważność postanowienia z [...] sierpnia 2011 r., a w pkt 2 określił, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu (k. 18 akt IV SA/Po 964/11).

W uzasadnieniu WSA ustalił, że Skarżący nie dochował 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. Skarżący złożył odwołanie dopiero w dniu [...] lipca 2011 r., tj. w dniu jego nadania w urzędzie pocztowym (art. 57 § 5 pkt 2 kpa) – a nie jak błędnie stwierdziło Kolegium w odpowiedzi na skargę, w dacie wpływu odwołania do organu I instancji – czyli 4 dni po terminie. Z uwagi jednak na fakt, że Skarżący równocześnie z odwołaniem złożył wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to, w ocenie Sądu, w sprawie winien w pierwszym rzędzie znaleźć zastosowanie art. 59 § 2 kpa, zgodnie z którym o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.

WSA analizując wzajemną zależność zachodzącą między art. 59 i 134 kpa podkreślił, że w przypadku wniesienia przez stronę odwołującą się, równocześnie z wniesionym po terminie odwołaniem, wniosku o przywrócenie terminu, organ winien w pierwszej kolejności rozpoznać wniosek i w rezultacie podjąć rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 59 § 2 kpa, tj. przywrócić bądź odmówić przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Istniejące rozbieżności interpretacyjne dotyczą jedynie tego, czy w przypadku odmowy przywrócenia terminu konieczne jest jeszcze wydanie przez organ rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 134 kpa (tj. stwierdzającego wniesienie odwołania z uchybieniem terminu) – a jeśli tak, to czy dokonuje się tego odrębnym postanowieniem czy w jednym postanowieniu acz dwuzakresowym, tj. wraz z rozstrzygnięciem o odmowie przywrócenia terminu – czy też nie ma już konieczności orzekania na podstawie art. 134 kpa.

W niniejszej sprawie obowiązkiem Kolegium, do którego wpłynęło odwołanie Skarżącego wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, było rozpoznanie i rozstrzygnięcie tego wniosku w formie procesowej przewidzianej w art. 59 § 2 w zw. z § 1 zd. pierwsze kpa, tj. w postaci postanowienia o przywróceniu, względnie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wprawdzie jak wynika z uzasadnienia postanowienia z dnia [...] sierpnia 2011 r., organ odwoławczy przystąpił do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu, to jednak ostatecznie wniosku tego we właściwej formie nie rozstrzygnął, czym rażąco naruszył art. 59 § 2 kpa. Postanowienie wydane na podstawie art. 134 kpa w żadnym razie nie "konsumuje" rozstrzygnięcia wymaganego na gruncie art. 59 kpa i nie może tego ostatniego zastępować. Tym bardziej, że nieorzeczenie przez organ o przywróceniu (bądź odmowie przywrócenia) uchybionego terminu do wniesienia odwołania, a w to miejsce wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, można postrzegać jako nieuprawnione ograniczenie konstytucyjnego prawa Skarżącego do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji). W tym konkretnym przypadku – prawa do sądowej kontroli ustaleń organu w sprawie istnienia podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

WSA zwrócił również uwagę, że SKO, wbrew dyspozycji art. 7, 8, 9 i art. 77 § 1 kpa, nie przeprowadziło w sposób należyty postępowania wyjaśniającego co do przyczyn niedochowania terminu do wniesienia odwołania, wadliwie poprzestając na przyjęciu wyjaśnienia – w ocenie Sądu: zbyt ogólnikowego – zawartego we wniosku o przywrócenie terminu, że powodem niedochowania terminu był "ogrom obowiązków" związanych z samotnym prowadzeniem przez Skarżącego gospodarstwa i opieką nad matką (k. 19-24 akt IV SA/Po 964/11).

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] (dalej postanowienie z [...] lutego 2012 r.), Kolegium stwierdziło, że odwołanie Wnioskodawcy od decyzji z [...] czerwca 2011 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia, orzekając również o jego niedopuszczalności.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało na bezsporność wniesienia przez Odwołującego podania o przywrócenie terminu oraz dokonania czynności dla której został ustanowiony przywracany termin. Analizując przesłanki przywrócenia terminu o których stanowi art. 58 § 1 i 2 kpa, zdaniem Kolegium, Odwołujący w ogólnikowy sposób wskazał, że jest samotnym rolnikiem opiekującym się staruszką matką. Kolegium pismem z [...] stycznia 2012 r. zwróciło się do Dyrektora Poczty Polskiej w K. o udzielenie informacji w zakresie funkcjonowania w Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w K. urzędu pocztowego. W odpowiedzi uzyskano informacje, że w okresie o którym pisze Odwołujący, w szpitalu funkcjonowała filia urzędu pocztowego, od poniedziałku do piątku w godzinach od 1000 do 1700. Z tego też tytułu osoba dowożąca miała możliwość złożenia odwołania. Ustawodawca nie stawia szczególnych wymogów co do treści odwołania. Przywrócenie terminu nie jest natomiast możliwe, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa.

Kolegium powołując się na zasady doświadczenia życiowego wskazało, że osoby składające wniosek o przywrócenie terminu z przyczyn związanych z obowiązkiem wykonywania opieki nad osobami chorymi, czy też w podeszłym wieku, zawsze dołączały odpisy dokumentów związanych z chorobą czy leczeniem. W przypadku Odwołującego dokumentów takich brak. Tym samym postępowaniu Odwołującego należy przypisać winę co do zachowania terminu do wniesienia odwołania tym bardziej, że wcześniej składał odwołania i wiedział, jakie wymagania powinna spełniać ta czynność procesowa (k. 2-4 akt SKO).

Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. Wnioskodawca złożył skargę do WSA na postanowienie z [...] lutego 2012 r., zaskarżając je w całości.

Skarżący podkreślił, że powyższe postanowienie dotknięte jest bezwzględną nieważnością, ponieważ zostało wydane przez inny skład orzekający, a podpisane przez inny skład.

Skarżący zwrócił również uwagę na brak Jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji z [...] czerwca 2011 r. Twierdzenie SKO, że Skarżący mógł wysłać odwołanie w ustawowym terminie, korzystając z urzędu pocztowego znajdującego się w Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w K. jest bez znaczenia, ponieważ nie wiedział On, że w placówce tej znajduje się urząd pocztowy. Poza tym, Skarżący przebywając w szpitalu nie miał ze sobą odwołania. W tym czasie przez cały dzień opiekował się chorą matką. W sprawie zaistniały zatem przesłanki do przywrócenia Skarżącemu terminu do wniesienia odwołania Do skargi dołączył kserokopie: karty informacyjnej leczenia szpitalnego P. W. z [...] kwietnia 2011 r. i orzeczenia Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. z [...] kwietnia 2005 r. o znacznym stopniu niepełnosprawności P. W. (k. 2, 3, 4, 15 akt IV SA/Po 233/12).

W odpowiedzi na skargę z [...] marca 2012 r. nr [...], Kolegium wniosło o jej oddalenie. SKO wyjaśniło, że wydając postanowienie z [...] lutego 2012 r. wzięło pod uwagę postanowienia zawarte w art. 59 i 134 kpa, i dlatego orzekło, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia, a nadto orzekło o jego niedopuszczalności (k. 6-7 akt IV SA/Po 233/12).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek z innych powodów, aniżeli w niej zostały wskazane.

Przedmiotem kontroli zgodności z prawem w niniejszym postępowaniu było postanowienie SKO z [...] lutego 2012 r. oraz czynności procesowe Kolegium poprzedzające jego wydanie.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę miał na uwadze, że wyrokiem z [...] listopada 2011 r. IV SA/Po 964/11, WSA stwierdził nieważność postanowienia z [...] sierpnia 2011 r., w którym Kolegium stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z [...] czerwca 2011 r. Kolegium rozpoznając ponownie niniejszą sprawę i Sąd w niniejszym postępowaniu na zasadzie art. 153 ppsa pozostawały związane oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w powyżej opisanym wyroku WSA.

Zgodnie z art. 153 ppsa, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną należy rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych i wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012 r., s. 397 uw. 1, 2; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2011 r., s. 544, nb1-3). Artykuł 153 ppsa ma charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Nieprzestrzeganie tego przepisu w istocie podważałoby obowiązującą w demokratycznym państwie prawnym zasadę sądowej kontroli nad aktami i czynnościami organów administracji i prowadziło do niespójności działania systemu władzy publicznej. Związanie oceną prawną wyrażoną w wyroku (uzasadnieniu orzeczenia) oraz wynikającymi z niej wskazaniami co do dalszego postępowania oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz obowiązany jest do podporządkowania się jemu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej (wyrok NSA z: 30.7.2009 r., II FSK 451/08, Lex nr 526493; 23.9.2009 r., I FSK 494/09, Lex nr 594010; 13.7.2010 r., I GSK 940/09, Lex nr 594756; wyrok WSA we Wrocławiu z 14.1.2010 r., I SA/Wr 1591/09, Lex nr 559604). Dlatego w razie wnoszenia kolejnych skarg z powodu niewłaściwego wykonania zapadłego wyroku uwzględniającego skargę, sąd administracyjny jedynie weryfikuje sposób wywiązania się organów ze skierowanych do nich wskazań, nie wnika on natomiast w materię objętą zakresem wcześniejszych ocen (wyrok NSA z dnia 21.4.2010 r., II FSK 2129/08, Lex nr 596261). Należy w tym miejscu dodatkowo podkreślić, że art. 153 ppsa pełni szczególną rolę w kontekście skuteczności oraz wykonalności orzeczeń sądów administracyjnych. Naruszenie art. 153 ppsa przez organy administracji pociąga za sobą niebezpieczeństwo ponownego zaskarżenia podjętej decyzji do sądu administracyjnego, unicestwienie bytu prawnego przedmiotowej decyzji oraz konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania administracyjnego co do istoty sprawy. W ten sposób toczące się postępowanie administracyjne z nieuzasadnionych powodów ulega przedłużeniu. Dlatego art. 153 ppsa określa taką relację między organem administracyjnym a sądem, która sprowadza się do związania organu oceną prawną i wskazaniami do dalszego postępowania, gdzie nie ma miejsca na polemikę organu z oceną prawną i wskazaniami do dalszego postępowania.

W wyroku z 3 listopada 2011 r. IV SA/Po 964/11, WSA w czytelny sposób dokonał oceny prawnej oraz sformułowania wiążących wskazań, których prawidłowe zastosowanie uczyniłoby działanie Kolegium zgodnym z prawem. WSA ustalił, że Skarżący rzeczywiście uchybił terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z 21 czerwca 2011 r. Z uwagi jednak na to, że Skarżący wraz z odwołaniem wniósł o przywrócenie terminu do jego wniesienia, organ administracji winien w pierwszej kolejności działając w oparciu o art. 59 § 2 kpa rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu, a nie orzekać na podstawie art. 134 kpa o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Brak uprzedniego rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu został oceniony przez WSA jako rażące naruszenie art. 59 § 2 kpa. Zdaniem Sądu brak orzeczenia przez organ o przywróceniu uchybionego terminu do wniesienia odwołania, a w to miejsce wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi można postrzegać jako nieuprawnione ograniczenie konstytucyjnego prawa Skarżącego do sądu. W ostatnim akapicie uzasadnienia wyroku z 3 listopada 2011 r. WSA wyraźnie wskazał, że SKO uwzględniając zawarte w uzasadnieniu uwagi, po ewentualnym uzupełnieniu materiału dowodowego, winno wydać stosowne postanowienie o przywróceniu bądź odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, które należycie uzasadni, zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa.

Rozpoznając sprawę po powyższym wyroku WSA, SKO w dalszym ciągu nie rozpoznało wniosku Skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z [...] czerwca 2011 r., przywołując w podstawie prawnej postanowienia z dnia [...] lutego 2012 r. art. 59 i art. 134 kpa oraz stwierdzając w sentencji, że odwołanie Skarżącego od decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. zostało wniesione z uchybieniem terminu, a nadto orzekając o jego niedopuszczalności. To, że Skarżący wniósł odwołanie z uchybieniem terminu, w niniejszej sprawie nie budziło i nie budzi wątpliwości. Obowiązkiem SKO było natomiast rozstrzygnięcie w oparciu o art. 58 i 59 kpa, czy Skarżącemu winien zostać przywrócony termin do jego wniesienia. Innymi słowy, poprzestanie na stwierdzeniu w sentencji postanowienia, że Skarżący wniósł odwołanie z uchybieniem terminu w ogóle nie odnosi się do kwestii jego przywrócenia. Uchybienia tego nie mogą sanować w żaden sposób rozważania poczynione przez SKO w uzasadnieniu postanowienia z [...] lutego 2012 r. na temat przesłanek przywrócenia terminu oraz winy Skarżącego co do zachowania terminu do wniesienia odwołania. Kolegium zatem nie wykonując w prawidłowy sposób wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku WSA z 3 listopada 2011 r. po raz drugi, dopuściło się rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Ubocznie należy w tym miejscu dodać, że Kolegium w niezasadny sposób wywiodło z faktu funkcjonowania w Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w K. urzędu pocztowego wniosek, że Skarżący mając możliwość nadania odwołania w tym urzędzie pocztowym, nie uczyniwszy tego, ponosi winę w uchybieniu terminu do jego wniesienia. Powołując się w uzasadnieniu postanowienia z [...] lutego 2012 r. na doświadczenie życiowe dotyczące składania wniosku o przywrócenie terminu z przyczyn związanych z obowiązkiem wykonywania opieki nad osobami chorymi, SKO winno było pouczyć (art. 9 kpa) Skarżącego o potrzebie dołączenia odpisów dokumentów uprawdopodabniających stan zdrowia Jego matki oraz konieczność sprawowania ciągłej opieki nad nią w okresie właściwym do wniesienia odwołania. Odpisy tego rodzaju dwu dokumentów zostały załączone przez Skarżącego do pisemnej skargi do WSA. Z karty informacyjnej leczenia szpitalnego wynika, że matka Skarżącego dnia 6 kwietnia 2011 r. przebywała w szpitalu, celem leczenia operacyjnego zaćmy oka lewego. Wobec osoby tej orzeczeniem z dnia [...] maja 2005 r., nr [...], Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w K. orzekł znaczny stopień niepełnosprawności o charakterze trwałym. W takiej sytuacji poprzestanie jedynie na skierowaniu korespondencji do Dyrektora Poczty Polskiej w K. nie wypełniło konieczności rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy na podstawie art. 7, 8, 9 i 77 § 1 kpa, do czego SKO zostało zobowiązane w uzasadnieniu wyroku WSA z 3 listopada 2011 r.

Odnosząc się natomiast do sformułowanego w skardze zarzutu wydania postanowienia z [...] lutego 2012 r. przez nieprawidłowy skład orzekający, postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] (dalej postanowienie z [...] marca 2012 r.), Kolegium na podstawie art. 123 w zw. z art. 113 § 1 i 3 kpa sprostowało z urzędu omyłkę zawartą w postanowieniu z dnia 13 lutego 2012 r., błędnie nazwanego w postanowieniu z [...] marca 2012 r. "decyzją nr [...]...na stronie pierwszej decyzji", dodatkowo bez przytoczenia daty postanowienia, w ten sposób, że na stronie pierwszej decyzji, w wierszu 10 licząc od góry jest "W. G." a powinno być "I. Ch.", w ocenie Sądu uchybienie to nie miało wpływu na rozstrzygnięcie sprawy (k. 1 akt SKO). Na 3 oryginału postanowienia z [...] lutego 2012 r. jest rzeczywiście podpis I. Ch. (k. 4 akt SKO).

Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (t.j. Dz.U. 2012 r., poz. 270) stwierdził nieważność postanowienia z [...] lutego 2012 r.

Ponownie rozpoznając niniejsza sprawę Kolegium winno starannie, w prawidłowy sposób wykonać wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku WSA z 3 listopada 2011 r. IV SA/Po 964/11 przez wydanie postanowienia, które w sentencji rozstrzygnie o przywróceniu albo odmowie przywrócenia terminu do wniesienia przez Skarżącego odwołania od decyzji z [...] czerwca 2011 r., po uprzednim ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Niedopuszczalne jest sformułowanie "Dyskusyjne jest dla Kolegium..." – obowiązkiem organu jest bowiem jednoznacznie rozstrzygnąć, czy uznaje uprawdopodobnienie, że odwołujący uchybił terminowi bez swej winy, czy też że nie uznaje, a ocena w tej materii winna być logicznie uzasadniona. Podjęte rozstrzygniecie winno zostać uzasadnione zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa.