Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2094/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 168 ust. 1 i 4, art. 251 ust. 4
journal: Dz.U. 2019 poz 869
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 lipca 2020 r. sprawy ze skargi Spółki Wodnej "Ł." w Ł. na decyzję Ministra Finansów z dnia ... sierpnia 2019 r., nr ... w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Spółki W.Ł w Ł jest decyzja Ministra Finansów (dalej także jako "Minister" lub "organ odwoławczy") z ... sierpnia 2019 r. nr ... w przedmiocie określenia kwoty dotacji przypadającej do zwrotu.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W budżecie państwa na rok 2018 w części 85/10 - województwo ł. zaplanowano dotację podmiotową dla spółek wodnych z terenu województwa Ł. na dofinansowanie działalności bieżącej w zakresie realizacji zadań związanych z utrzymaniem wód i urządzeń wodnych.

Pismem z 15 maja 2018 r. wystąpiono do Starostw Powiatowych województwa Ł. z prośbą o powiadomienie wszystkich spółek wodnych o możliwości pozyskania dotacji podmiotowej z budżetu Wojewody Ł. (dalej także jako "Wojewoda" lub "organ I instancji") w kwocie łącznej 98.000,00 zł oraz z rezerwy celowej budżetu państwa w kwocie łącznej 2.900.000,00 zł przyznanej decyzją Ministra Finansów z ... czerwca 2018 r. nr ....

W dniu ... czerwca 2018 r. do Ł. Urzędu Wojewódzkiego wpłynęły dwa wnioski Spółki W.Ł w Ł (dalej: "skarżąca", "strona" lub "spółka") o przyznanie w roku 2018 pomocy z budżetu państwa na konserwację urządzeń melioracji szczegółowej.

Pismem z ... lipca 2018 r. strona skarżąca została powiadomiona o wysokości przyznanych środków z budżetu Wojewody Ł. w kwocie 1.364,00 zł, a z rezerwy celowej budżetu państwa w kwocie 40.370,00 zł.

W dniu ... listopada 2018 r. do Ł. Urzędu Wojewódzkiego wpłynęło zawiadomienie o planowanym na ... grudnia 2018 r. odbiorze wykonanych robót końcowych przez stronę, związanych z przyznanymi dotacjami. Złożona przez stronę dokumentacja potwierdzająca wykorzystanie środków z przyznanych dotacji została zarejestrowana w kancelarii Ł. Urzędu Wojewódzkiego w dniu ... grudnia 2018 r. i zawierała wymagane dokumenty, tj. rozliczenie pomocy finansowej, protokół odbioru robót nr ... z ... grudnia 2018 r. oraz kopię faktury nr ... z ... grudnia 2018 r. W dniu ... grudnia 2018 r. środki finansowe z dofinansowania w kwocie 1.364,00 oraz 40.370,00 zł zostały przekazane na konto strony. Kopia potwierdzona za zgodność z oryginałem dokumentu zapłaty z ... stycznia 2019 r. za fakturę nr ... z ... grudnia 2018 r., wpłynęła do Ł. Urzędu Wojewódzkiego w dniu ...stycznia 2019 r.

Pismem z ...stycznia 2019 r. poinformowano stronę skarżącą o konieczności dokonania zwrotu całości przekazanych środków dofinansowania na rachunek Ł. Urzędu Wojewódzkiego do dnia 31 stycznia 2019 r.

W związku z tym, że do 31 stycznia 2019 r. strona nie dokonała zwrotu środków, w dniu ... lutego 2019 r. wezwano ją do zwrotu niewykorzystanej dotacji w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania, w związku z naruszeniem art. 109 ust. 4 oraz art. 168 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 869) dalej: ufp.

Z uwagi na fakt, iż strona nie dokonała zwrotu niewykorzystanej dotacji podmiotowej, Wojewoda wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu przez spółkę niewykorzystanej dotacji podmiotowej w kwocie 41.734,00 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych.

Decyzją z ... kwietnia 2019 r. nr ...W. Ł. określił skarżącej kwotę przypadającą do zwrotu budżetu państwa jako część dotacji celowej udzielonej spółce, przeznaczonej na dofinansowanie działalności bieżącej w zakresie realizacji zadań związanych z utrzymaniem wód i urządzeń wodnych, która nie została wykorzystana w terminie, tj. do 31 grudnia 2018 r. w wysokości 41.734,00 zł wraz z należnymi odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych oraz ustalił termin naliczania odsetek od ww. kwoty.

Po rozpatrzeniu odwołania spółki, decyzją z ... sierpnia 2019 r., nr .... Minister utrzymał w mocy decyzję Wojewody.

Organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 168 ust. 1 ufp, dotacje udzielone z budżetu państwa w części niewykorzystanej do końca roku budżetowego podlegają zwrotowi do budżetu państwa do dnia 31 stycznia następnego roku. W stanie faktycznym sprawy strona skarżąca miała obowiązek wykorzystania w terminie do 31 grudnia 2018 r. kwoty środków przyznanej dotacji z budżetu państwa na sfinansowanie zobowiązań za zrealizowane zadania wynikających z faktury nr ... z ... grudnia 2018 r., wystawionej przez wykonawcę U.T.K.-P.K.. Jednakże kwota wynikająca z ww. faktury w wysokości 41.734,00 zł została przekazana na rachunek wykonawcy dopiero 3 stycznia 2019 r. W ocenie Ministra wskazaną kwotę dotacji należy uznać za niewykorzystaną przez spółkę do końca roku budżetowego 2018. W związku z tym, kwota dotacji w wysokości 41 734,00 zł powinna zostać zwrócona przez stronę do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. Minister podkreślił, że W. Ł. Urząd Wojewódzki w piśmie z ...lipca 2018 r. poinformował spółkę, że W. Ł. w dniu ... czerwca 2018 r. zaakceptował podział dotacji podmiotowych z budżetu Wojewody, jak i dodatkowych środków pochodzących z budżetu państwa dla spółek wodnych z terenu województwa Ł. oraz poinformował o sposobie i terminie rozliczenia przedmiotowych dotacji. Strona została też powiadomiona o wysokości przyznanych środków z budżetu Wojewody w kwocie 1.364,00 zł oraz z rezerwy celowej budżetu państwa w kwocie 40.370,00 zł oraz o tym, że nie należy łączyć dotacji przyznanej z rezerwy celowej budżetu państwa dla spółek wodnych z dotacjami jednostek samorządu terytorialnego.

W skardze na decyzję Ministra z ... sierpnia 2019 r. spółka zarzuciła:

1) naruszenie art. 168 ust. 1 ufp poprzez bezpodstawne przyjęcie, że dotacja nie została wykorzystana do 31 grudnia 2018 r. podczas gdy spółka złożyła w dniu 12 grudnia 2018 r. wymagane dokumenty w postaci rozliczenia pomocy finansowej, protokołu odbioru robót oraz kserokopię faktury z ... grudnia 2018 r. i fizycznie wykorzystała przysługującą dotację w związku z realizacją inwestycji, a jedynie płatność nastąpiła ... stycznia 2019 r.;

2) naruszenie art. 168 ust. 4 ufp poprzez niesłuszne jego zastosowanie i pominięcie, że wykorzystanie dotacji następuje poprzez realizację celów na które została przeznaczona;

3) naruszenie art. 251 ust. ust. 4 ufp poprzez jego niezastosowanie i pominięcie, że wykorzystanie dotacji następuje nie tylko poprzez zapłatę za zrealizowane zadanie, ale także poprzez realizację celów;

4) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę skarżonej decyzji poprzez bezpodstawne przyjęcie, że dotacja nie została wykorzystana do 31 grudnia 2018 r. podczas gdy spółka złożyła ... grudnia 2018 r. wymagane dokumenty w postaci rozliczenia pomocy finansowej, protokołu odbioru robót oraz kserokopię faktury z ... grudnia 2018 r. i fizycznie wykorzystała przysługującą dotację w związku z realizacją inwestycji, a jedynie płatność nastąpiła ...stycznia 2019 r.;

5) naruszenie art. 107 § 3 w zw. z art. 140 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), dalej: kpa, przez poprzez brak prawno-relewantnej argumentacji organu odwoławczego bez przedstawienia motywów w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dlaczego organ II instancji nie uznał, że dotacja została wykorzystana pomimo, że zgodnie z art. 251 ust. 4 ufp dotacja została wykorzystana zgodnie z przeznaczaniem;

6) obraza art. 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez brak dwukrotnego przeprowadzenia przez dwa niezależne od siebie organy wnikliwego i rzetelnego postępowania w sprawie i uchylenie się przez organ II instancji od przeprowadzenia rzetelnej kontroli instancyjnej zaskarżonej odwołaniem decyzji Wojewody, i podjęcie w toku postępowania II instancyjnego próby obrony celem w istocie utrzymania w mocy rozstrzygnięcia organu I instancji pomimo dostrzeżonych rażących wadliwości w procedowaniu.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz.718.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem jego zgodności z prawem, a zatem ustalenie czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego. Realizując powyższe uprawnienia sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd uznał za prawidłowo ustalony przez organ odwoławczy stan faktyczny zaistniały w sprawie i opisany we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia, i w konsekwencji przyjął ustalenia stanu faktycznego dokonane w zaskarżonym rozstrzygnięciu Ministra z 30 sierpnia 2019 r. (zob. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Ustalenia faktyczne nie są też kwestionowane przez stronę, natomiast spór ogniskuje się wokół ich oceny prawnej.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art.168 ust. 1 ufp. Nie powielając wszystkich ustaleń organu odwoławczego szczegółowo opisanych w zaskarżonej decyzji, a które sąd uznaje za prawidłowe, należy zwrócić uwagę, że z treści powołanego przepisu w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że przeznaczenie dotacji określa cel dotacji oraz termin w jakim realizacja dotowanego zadania ma nastąpić. W konsekwencji tego zakres upoważnienia do dysponowania środkami pochodzącymi z dotacji, udzielonej na dofinansowanie kosztów realizacji konkretnego zadania, stanowią zarówno cel, na który środki te są wydatkowane, jak i określony termin realizacji dotowanego zadania. Wraz z upływem oznaczonego przepisami lub umową terminu wykorzystania dotacji nie ma podstaw prawnych do finansowania z dotacji określonego wydatku, bowiem środki publiczne stanowiące dotację celową nie pozostają już w dyspozycji jednostki, która ją otrzymała. Oznacza to, że przekroczenie dopuszczalnego terminu wykorzystania dotacji i dokonanie płatności ze środków dotacji po tym terminie nie może uzasadniać twierdzenia, że przeznaczenie dotacji zostało zachowane.

Dotacje będące przedmiotem rozpoznawanej sprawy zostały udzielone z budżetu państwa, stąd należy do nich stosować art. 168 ust. 4 ufp. Przepis ten zawiera definicję pojęcia "wykorzystania dotacji" w odniesieniu do dotacji z budżetu państwa, stanowiąc wprost, że przez wykorzystanie dotacji rozumieć należy zapłatę za zadania, na które dotacja została udzielona. Tak jednoznaczne brzmienie przepisu wyklucza jakiekolwiek wyjątki od określonego w ten sposób przez samego ustawodawcę rozumienia terminu "wykorzystania dotacji", a tym samym odstępstwa od ustanowionej w ten sposób zasady wykorzystywania dofinansowania. Tym samym w rozpoznawanej sprawie nie znajdzie zastosowania powoływany przez skarżącą art. 251 ust. 4 ufp, ponieważ ten przepis dotyczy wyłącznie dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z powołanym przepisem dotacja z budżetu samorządu terytorialnego zostaje wykorzystana w szczególności przez zapłatę, co oznacza, że zapłata za zrealizowanie zadania jest jednym ze sposobów wykorzystania dotacji.

Konkludując, w kontrolowanym postępowaniu sąd nie stwierdził żadnego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. Organy wyjaśniły wszystkie niezbędne do wydania decyzji okoliczności faktyczne. Podjęto wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia sprawy, zapewniając stronie udział w postępowaniu i podejmując niezbędne kroki w celu ustalenia przesłanek istotnych dla rozstrzygnięcia. Stan faktyczny sprawy został ustalony w prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu. Zebrany w sprawie materiał dowodowy został wnikliwie rozpatrzony i oceniony, a dokonana ocena nie wykracza poza granice swobodnej oceny dowodów. Uzasadnienie faktyczne zaskarżonej decyzji zawiera szczegółowe wykazanie faktów, na których oparł się organ, a uzasadnienie prawne odnosi się do prawidłowo zastosowanych przepisów prawa.

Mając powyższe na uwadze sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.