Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 2852-2854/98
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1999-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: Skoro podatnik odliczył podatek naliczony z faktur wystawionych przez podmiot nie uprawniony do wystawienia takich faktur, to nie spełniło to warunku uprawiającego do obniżenia podatku należnego i naruszyło obowiązki podatnika.

Argumenty skarżącego, że działał w dobrej wierze oraz że nie może odpowiadać za zachowanie każdego kontrahenta, nie mają w tej sprawie żadnego znaczenia prawnego.

Możliwość odliczenia podatku nie wiąże się bowiem ze stanem świadomości podatnika lub ze stopniem jego winy.

TEZY

Skoro podatnik odliczył podatek naliczony z faktur wystawionych przez podmiot nie uprawniony do wystawienia takich faktur, to nie spełniło to warunku uprawiającego do obniżenia podatku należnego i naruszyło obowiązki podatnika.

Argumenty skarżącego, że działał w dobrej wierze oraz że nie może odpowiadać za zachowanie każdego kontrahenta, nie mają w tej sprawie żadnego znaczenia prawnego.

Możliwość odliczenia podatku nie wiąże się bowiem ze stanem świadomości podatnika lub ze stopniem jego winy.


UZASADNIENIE

Inspektor Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w Z. w okresie od 20 grudnia 1996 r. do 19 listopada 1997 r. przeprowadził kontrolę prawidłowości rozliczeń zobowiązali podatkowych z budżetem Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością "T.".

W wyniku kontroli z 22 grudnia 1997 r. stwierdzono wiele nieprawidłowości dotyczących przedmiotu objętego zakazem kontroli. Skarżąca Spółka zażądała skierowania sprawy na drogę postępowania w sprawach zobowiązali podatkowych.

21 sierpnia 1998 r. Urząd Skarbowy wydał decyzje określające zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące wrzesień, październik i listopad 1993 roku.

Od decyzji tych Spółka "T." wniosła odwołanie domagając się ich uchylenia, podkreśliła, że są one "sprzeczne z konstytucją i prawdą materialną".

Brak jest bowiem podstaw do obciążania podatników aby prowadzili dochodzenie czy ich kontrahenci są podatnikami podatku od towarów i usług.

Izba Skarbowa w decyzją z 22 października 1998 r. utrzymała w mocy zaskarżone decyzje organu pierwszej instancji podnosząc, że firma "E." z Ł. będąca kontrahentem skarżącej spółki nie była podatnikiem podatku od towarów i usług. Numer identyfikacyjny, którym się ta firma posłużyła nie został jej nigdy nadany.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka "T." domagając się uchylenia decyzji organu odwoławczego wskazała także same zarzuty jak w odwołaniu od decyzji Urzędu Skarbowego dodając, że faktura wystawiona przez Przedsiębiorstwo "E." zawierała wszystkie dane przewidziane w przepisach podatkowych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Niesporne jest, że skarżąca spółka odliczyła podatek naliczony zawarty w fakturach VAT wystawionych przez podmiot, który nie był podatnikiem VAT. Podstawowym warunkiem uprawiającym podatnika do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego należy warunek, by faktura, z której wynika podatek naliczony wystawiona została przez podmiot uprawniony do jej wystawienia.

Wynika to bezpośrednio z przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 12 maja 1993 r. w sprawie podatku od towarów i usług /Dz.U. nr 39 poz. 176 ze zm./. Stanowi o tym przepis par. 17 tego rozporządzenia, natomiast przepis par. 19 precyzje niezbędne elementy faktury potwierdzającej dokonanie sprzedaży. Skoro skarżąca Spółka odliczyła podatek naliczony z faktur wystawionych przez podmiot nie uprawniony do wystawienia takich faktur, to nie spełniło to warunku uprawiającego do obniżenia podatku należnego i naruszyło obowiązki podatnika. Argumenty skarżącego, że działał w dobrej wierze oraz, że nie może odpowiadać za zachowanie każdego kontrahenta nie mają w tej sprawie żadnego znaczenia prawnego.

Możliwość odliczenia podatku nie wiąże się bowiem ze stanem świadomości podatnika lub ze stopniem jego winy /vide orzeczenie NSA I SA/Po 173/96 - Monitor Podatkowy 1997 nr 3 str. 86/.

Rejestr NIP jest jawny i uzyskanie stosownej informacji nie nastręcza żadnych trudności.

Zgodnie z przepisem art. 32 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podatnicy są obowiązani wystawiać faktury VAT. Zatem osoba nie będąca podatnikiem VAT faktury takiej nie może wystawić. Faktura pochodząca od podatnika niezarejestrowana, żadnych skutków prawnych wywołać nie może.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie przepisu art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ oddalił skargę stwierdzając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.