Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 150/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Gospodarka gruntami
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 141 par. 4, art. 184, art. 185 par. 1, art. 203 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.) Sędzia NSA Barbara Adamiak Sędzia del. WSA Bożena Popowska Protokolant: sekretarz sądowy Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych Miasta Poznań i J.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 września 2010r. sygn. akt I SA/Wa 124/10 w sprawie ze skarg J.J., Miasta Poznań, J.W. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2009r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej 1. oddala skargę kasacyjną Miasta Poznań, 2. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 3. zasądza od Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej na rzecz J.W. kwotę 320 (trzysta dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 1 września 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 124/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. J., Miasta Poznania i J. W. na decyzję Ministra Infrastruktury z [...] listopada 2009 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Ministra Budownictwa z [...] stycznia 2007 r. nr [...]. Decyzją tą stwierdzono, iż orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu, dalej "PWRN", z [...] grudnia 1953 r. nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia nieruchomości położonej w Poznaniu, oznaczonej jako parcela nr [...] zostało wydane z naruszeniem prawa.

W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawił następujący stan sprawy:

Decyzją z [...] stycznia 2007 r. Minister Budownictwa, rozpoznając wniosek J. W. o stwierdzenie nieważności w/w orzeczenia, stwierdził, iż parcela nr [...] została wywłaszczona od A. L., J. W., S. W. i K. W., jednak A. L., aktem notarialnym z 10 listopada 1951 r., sprzedała swoją część nieruchomości A. K. i M. K., zatem nie będąc właścicielem nieruchomości nie powinna być stroną decyzji wywłaszczeniowej, co powoduje, że orzeczenie jest dotknięte wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., natomiast nie można uznać aby rażąco naruszało prawo. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Minister, w decyzji z [...] listopada 2009 r., wyjaśnił, że orzeczenie PWRN zostało poprzedzone zezwoleniem wydanym przez Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z [...] lutego 1952 r., które przesądzało o istnieniu celu określonego w narodowych planach gospodarczych i stanowiło akt wykonawczy do tych planów. Czyniło także zadość przepisom dekretu (Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podał jakiego dekretu), tj. było poprzedzone zezwoleniem Ministra Gospodarki Komunalnej z [...] października 1951 r. oraz opinią Wojewódzkiej Komisji Planowania Gospodarczego z [...] sierpnia 1951 r., w której to opinii wymieniono cele wywłaszczania i stwierdzono, że nie stawia się przeszkód w przejęciu tej nieruchomości na cele wojskowe. Organ wskazał, że w tamtym czasie budowa urządzeń i infrastruktury wojskowej musiała być objęta planowaniem gospodarczym, ponieważ wymagała zaangażowania państwowych środków majątkowych. Minister odniósł się również do pisma z 5 listopada 1952 r., przedstawionego przez J. W. (wnioskodawcę postępowania nadzorczego), z którego wynika, że część nieruchomości o pow. 7.650 m2 przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego była przeznaczona planem zabudowy miasta na cele sadowniczo-ogrodnicze z prawem zabudowy domkiem jednorodzinnym i budynkiem gospodarczym, jednak z tego jeszcze nie wynikało, która część nieruchomości miałaby mieć takie przeznaczenie. Natomiast z takich dokumentów jak ww. opinia z 16 sierpnia 1951 r., wniosku do Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z 7 grudnia 1951 r. wniosku wywłaszczeniowego z 29 lutego 1952 r. wynika, że zgodnie z planami zagospodarowania przestrzennego wywłaszczana nieruchomość ma być przeznaczona pod tereny zielone. W związku z tym, że plany zagospodarowania były elementem planowania gospodarczego, a także, że zezwolenie Przewodniczącego Komisji Planowania z 29 lutego 1952 r. obejmowało również tereny zielone, jak i cel wojskowy, Minister uznał, że ze względu na znaczną powierzchnie wywłaszczenia, a także brak wskazania, które konkretnie działki miały być przeznaczone na dany cel – oba te cele stanowiły materialnoprawną podstawę do wywłaszczenia nieruchomości w orzeczeniu z [...] grudnia 1953 r. Organ w decyzji z [...] listopada 2009 r. podzieli zatem stanowisko wyrażone w pierwszej instancji co do braku przesłanki rażącego naruszenia prawa, a także co do tego, że orzeczenie wywłaszczeniowe zostało skierowane do osoby niebędącej stroną w sprawie, tj. do A. L., która zbyła swoją część nieruchomości.

Skargi na tę decyzję wnieśli J. J., Miasto Poznań i J. W..

J. J. zarzucał, że wobec skierowania orzeczenia A. L. a nie nabywców nieruchomości miało cechę konfiskaty mienia, zatem rażąco naruszało prawo. Miasto Poznań wskazało, że zmiany w stanie własnościowego nie zostały ujawnione w księdze wieczystej, co było zaniedbaniem wyłącznie nowych właścicieli, a nie organu wywłaszczeniowego. J. W. podniósł, że orzeczenie przez wadę wskazaną w art. 156 § 1 pkt 4 jest obarczone rażącym naruszeniem prawa, gdyż organ nadzorczy błędnie ustalił, że wywłaszczona nieruchomość była w miejscowym planie zagospodarowania przeznaczona na cele publicznej, tj. zieleń oraz plac ćwiczeń dla wojska.

Przechodząc do rozważań, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skargi nie zasługują na uwzględnienie i na wstępie omówił jakie są cele i zasady postępowania nadzorczego, jak należy rozumieć rażące naruszenie prawa w świetle orzecznictwa i doktryny, podkreślając, że w sprawie nie wykazano dostatecznie, że postępowanie nadzorcze potwierdziło, że orzeczenia wydane zostały z rażącym naruszenie prawa, a następnie wyjaśnił: punkt odniesienia w postępowaniu nadzorczym stanowiły przepisy dekretu z dnia 26 kwietnia 1946 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych do realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. Nr 27, poz. 197 oraz Nr 55, poz. 438). Wnioskujące o wywłaszczenie Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Poznaniu było jednym z wykonawców narodowych planów gospodarczych, a jako cele wywłaszczenia wskazało budowę ulic, obwodnicy, urządzenie zieleni publicznej oraz placu ćwiczeń. Panujący wówczas w Polsce system gospodarki planowej opierał się na realizacji kilkuletnich planów gospodarczych (ustawa z dnia 2 lipca 1947 r. i z 21 lipca 1950 r.), do 1950 r. system gospodarki planowej opierał się tylko na planowaniu centralnym. Terenowe plany gospodarcze kilkuletnie i roczne dla województw i miast zaczęto wprowadzać po 1950 r. w oparciu o ustrój rad narodowych, materie objęte planowaniem terenowym były określone uchwałą Rady Ministrów z 31 maja 1950 r. i wchodziły do narodowych planów gospodarczych, a w systemie gospodarki planowej wszystkie inwestycje musiały wynikać z planów inwestycyjnych, które miały swoje odzwierciedlenie w narodowych planach gospodarczych. Organem centralnym administracji państwowej w zakresie planowania był Przewodniczący Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego. Zezwoleniem z 29 lutego 1952 r. pozwolono Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Poznaniu jako wykonawcy narodowych planów gospodarczych na nabycie m.in. parceli nr [...] i na dokonanie zbiorowego wezwania wszystkich właścicieli, następnie ogłoszeniem zbiorowym z 2 maja 1950 r. powiadomiono właścicieli nieruchomości, że są one niezbędne do realizacji narodowych planów. Wnioskiem z 28 maja 1952 r. wystąpiono o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, a z wniosku tego wynika, że wezwano właścicieli do zawarcia umów sprzedaży nieruchomości, ale umowy w określonym terminie nie zostały zawarte, to Prezydium przysługuje uprawnienie do nabycia ich drogą wywłaszczenia. Obwieszczenie z 20 sierpnia 1952 r. o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wymieniało A. L.. Zawiadomieniem z 10 listopada 1952 r. zawiadomiono o terminie rozprawy wywłaszczeniowej, która miała się odbyć 28 listopada 1952 r. Z przedstawionych dokumentów wynika zatem, że spełnione zostały warunki konieczne do przeprowadzenia postępowania wywłaszczeniowego zgodnie z dekretem z 26 kwietnia 1949 r. O tym, że powyższe warunki zostały spełnione mogą świadczyć także pisma z 25 sierpnia 1952 r. S. i K. W. i J. W. oraz fakt brania aktywnego udziału przez J. W. w rozprawie wywłaszczeniowej. Należy w tym miejscu przypomnieć, że stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady trwałości decyzji administracyjnych, dlatego musi wystąpić rażące naruszenie prawa, a nie zwykłe. Dlatego należy uznać, że organ prawidłowo ustalił, iż kwestionowane orzeczenie wywłaszczeniowe nie narusza rażąco prawa. Zgodzić się natomiast należy z oceną organu nadzorczego co do wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., tj. skierowanie orzekania do osoby niebędącej stroną w sprawie, przy tym bez znaczenia jest czy naruszenie przepisów miało charakter zawiniony czy nie.

Skargi kasacyjne wnieśli, reprezentowani przez radców prawnych, Miasto Poznań oraz J. W., domagając się:

– Miasto Poznań – zmiany wyroku i orzeczenia, że zaskarżone decyzje zostały wydane z naruszeniem prawa, zaś orzeczenie PWRN było zgodne z przepisami lub o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania,

– J. W. – uchylenia wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Miasto Poznań zarzuciło:

– naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 156 § 1 k.p.a. wskutek przyjęcia, że w niniejszej sprawie orzeczenie PWRN zostało wydane z naruszeniem prawa, albowiem decyzja wywłaszczeniowa została skierowana do A. L., która nie była właścicielem nieruchomości będącej przedmiotem wywłaszczenia, podczas gdy wywłaszczenie było zgodne z prawem, gdyż w księdze wieczystej jako właścicielka figurowała A. L., a więc organ wywłaszczeniowy, kierując się domniemaniem prawdziwości stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej, prawidłowo skierował decyzję wywłaszczeniową do tej osoby.

J. W. skargę kasacyjną oparł na następujących podstawach:

1) naruszeniu przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."):

– przez przyjęcie, że organ administracji publicznej (dalej: organ) dokonał prawidłowych ustaleń, iż przy wydawaniu orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Poznaniu z [...] grudnia 1953 r. o wywłaszczeniu nieruchomości nr Sa.II-56b/71/52, w części dotyczącej wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w Poznaniu przy ul. [...] stycznia, zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], oznaczonej jako parcela nr [...], o pow. 30.710 m2, stanowiącej współwłasność A. L., J. W., S. W. i K. W. (pkt 10 orzeczenia) nie doszło do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., podczas gdy:

– Sąd pierwszej instancji nie podjął kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a kontroli ustaleń poczynionych przez organ w przedmiocie zgodności z prawem kwestionowanego orzeczenia wywłaszczeniowego Sąd dokonał jedynie pod kątem spełnienia w toku postępowania wywłaszczeniowego proceduralnych wymogów określonych dekretem z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych, Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31 (dalej określany jako "dekret z 1949 r." lub "dekret"),

tj. w takim samym zakresie, jak uczynił to organ w zaskarżonej decyzji, tj. naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 kpa w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 151 p.p.s.a.,

– Sąd pierwszej instancji, niezwiązany zarzutami skargi, nie rozważył całości materiału dowodowego zebranego w sprawie, skutkiem czego uznał za trafne ustalenia organu, iż wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w celu pozyskania terenu "pod tereny zielone" i na "cel wojskowy" oraz że wywłaszczenie na powyższe cele stanowiło realizację zadania objętego planem gospodarczym, a także, iż było zgodne z przeznaczeniem tej nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania,

tj. naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 21 ust. 2 pkt 1 dekretu z 1949 r. oraz art. 151 p.p.s.a.,

– Sąd pierwszej instancji nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do zarzutów podniesionych w skardze, iż organ nie miał podstaw do przyjęcia, że przedmiotowa nieruchomość była w planie zagospodarowania przestrzennego miasta Poznania przeznaczona "na tereny zielone" i na "cel wojskowy" oraz, że "cel wojskowy" stanowił zadanie objęte planem gospodarczym,

tj. naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a.

2) naruszeniu prawa materialnego (art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.):

– przez błędną wykładnię art. 4 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 1 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31) oraz w związku z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 130 ze zm.) i uchwałą Rady Ministrów z dnia 31 maja 1950 r. w sprawie zakresu spraw objętych terenowymi planami gospodarczymi oraz trybu składania projektów tych planów – Instrukcja nr 7 (M.P. Nr A-70, poz. 813) – na skutek przyjęcia, że wywłaszczenie nieruchomości na "cel wojskowy" stanowiło zadanie objęte terenowym planem gospodarczym, i w związku z tym uznanie, że Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Poznaniu mogło być wykonawcą tego planu w powyższym zakresie.

Uczestnicy postępowania K.P. i M.C. wnieśli odpowiedź na obie decyzje kasacyjne, domagając się ich oddalenia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna Miasta Poznań nie posiada usprawiedliwionych podstaw.

Badając orzeczenie PWRN o wywłaszczeniu parceli nr [...] organ nadzoru uznał, że zostało ono wydane z naruszeniem prawa jako skierowane do osoby niebędącej stroną w sprawie. Taki wniosek Minister wyciągnął z faktu, iż przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego jedna ze współwłaścicielek nieruchomości – A. L. zbyła swoją część, jednak prawo nowych nabywców nie zostało ujawnione w księdze wieczystej, zatem organ wywłaszczeniowy o postępowaniu zawiadomił A. L. i do niej skierował orzeczenie, a nie do aktualnych właścicieli nieruchomości. Ocenę organu, że w związku z tym orzeczenie jest dotknięte wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. podzielił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Miasto Poznań stanowisku takiemu stawia zarzut, że w sprawie zawinili nabywcy nieruchomości od A. L., nie ujawniając swoich praw, a organ wywłaszczeniowy skorzystał z domniemania zgodności stanu ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

Jednak skarżące kasacyjnie Miasto Poznań nie ma racji twierdząc, że orzeczenie wywłaszczeniowe nie narusza prawa. Nie ma znaczenia fakt nieujawnienia przez nowych właścicieli swoich praw w księdze wieczystej, bowiem to organ prowadzący postępowanie wywłaszczeniowe obowiązany był wyjaśnić wszystkie okoliczności istotne w sprawie, a do takich należało ustalenie właścicieli nieruchomości. Niewypełnienie tego obowiązku przez organ jest wadą postępowania, która w postępowaniu nadzorczym jest wadą kwalifikowaną, prowadzącą nawet do stwierdzenia nieważności decyzji.

Wywłaszczenie nieruchomości polega na odjęciu dotychczasowemu właścicielowi jego prawa własności, zatem konieczne jest wykonanie przez organ czynności prawem przewidzianych. Przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawie wywłaszczenia konieczne – wezwanie właściciela do dobrowolnego odstąpienia nieruchomości, w trakcie postępowania – uczestnictwo właściciela w celu obrony swych praw do nieruchomości. Pominięcie właściciela jest naruszeniem prawa, bowiem odjęcie mu prawa własności nastąpiło z pogwałceniem przepisów, nakazujących zapewnienie mu udziału w czynnościach, których skutkiem jest wywłaszczenie.

W niniejszej sprawie wywłaszczenie odbyło się bez zapewnienia właścicielom udziału w postępowaniu, gwarantowanego przepisami, stanowiącymi podstawę wywłaszczenia (dekret z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych, Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31; dalej "dekret"), zatem z wadą, którą należy uznać za kwalifikowaną w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a. Wada ta została oceniona jako ta, o której mowa w pkt 4 § 1 art. 156 k.p.a., zatem jako skierowanie orzeczenia do osoby niebędącej stroną w sprawie. Ze stanowiskiem takim można polemizować, bowiem mając na uwadze skutki wywłaszczenia - odjęcie prawa własności, pominięcie właściciela w postępowaniu stanowi rażące naruszenie prawa, o czym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jednak musi to pozostać poza ocenę Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu ze skargi kasacyjnej Miasta Poznań.

Z mocy art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej, a skarga kasacyjna Miasta Poznań twierdzi, że orzeczenie nie narusza prawa i błędne jest uznanie, iż zawiera wadę kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Zarzut ten jest niesłuszny, z przyczyn wyżej wykonanych, zatem skargę kasacyjną Miasta Poznania należało oddalić.

Natomiast skarga kasacyjna J. W. zasługiwała na uwzględnienie, stwierdzić bowiem należy, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika co legło u podstaw uznania, że organ nadzoru dokonał prawidłowej oceny orzeczenia PWRN o wywłaszczeniu.

Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Trzeba stwierdzić, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku tylko pozornie spełnia te wymagania, zwłaszcza jeśli idzie o przedstawienie zarzutów skargi J. W., jak i co do części zawierającej rozważania, tj. podstawy prawnej rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję nadzorczą Ministra Infrastruktury J. W. postawił konkretne zarzuty, zawarł polemikę ze stanowiskiem organu, przedstawił swoje wątpliwości co do prawidłowości wywłaszczenia i dowody, z których one wynikają, jak też argumenty świadczące, jego zdaniem, o rażącym naruszeniu prawa przez orzeczenie wywłaszczeniowe. W uzasadnieniu wyroku trudno dopatrzeć się jakiejkolwiek odpowiedzi na tę skargę.

W rozważaniach uzasadniających rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd Administracyjny opisał poglądy orzecznictwa i doktryny dotyczące postępowania nadzorczego, następnie zawarł parę szkolnych uwag na temat planowania w latach 50–tych w PRL, przedstawił tok postępowania organu prowadzącego wywłaszczenie dot. parceli nr [...], wyliczył pewne tylko dokumenty z akt wywłaszczeniowych i skwitował, tak skonstruowane rozważania tym, że orzeczenie wywłaszczeniowe nie narusza rażąco prawa.

Zgodzić należy się ze skargą kasacyjną J. W., że takie uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. Z decyzji nadzorczych nie wynika dlaczego organ nadzoru uznał, iż wywłaszczenie było zgodne z przepisami co do zasady, natomiast odnosi się wrażenie, że organ ten w istocie nie dokonał oceny orzeczenia pod kątem wad wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a., natomiast uzasadnienie podporządkował z góry założonej tezie o prawidłowości wywłaszczenia, tj. braku rażącego naruszenia prawa. Zaskarżony wyrok błąd ten powiela, bowiem Wojewódzki Sąd nie ocenił czy w świetle dokumentacji sprawy wywłaszczenie było zgodne z prawem, a co za tym idzie rozstrzygnięcie nadzorcze prawidłowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie zajął się w ogóle przepisami, stanowiącymi podstawy wywłaszczenia, gdyż uzasadnienie wyroku nie daje odpowiedzi, które to były przepisy. Sąd w jednym miejscu mówi bowiem o dekrecie z dnia 26 kwietnia 1946 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych do realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. Nr 27, poz. 197 oraz Nr 55, poz. 438) (s. 5), w innym o dekrecie z dnia 26 kwietnia 1949 r. już bez tytułu i publikatora (s. 6), zaś podstawą prawną wywłaszczenia stanowiły przepisy dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz. U. z 1952 r. Nr 4, poz. 31). W takiej sytuacji trudno zgodzić się z twierdzeniem, że orzeczenie wywłaszczeniowe nie narusza rażąco prawa, gdyż nie ustalono o jakie prawo chodzi Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.

Przedstawienie przez Sąd kolejnych czynności w postępowaniu wywłaszczeniowym i konkluzja, że odbyło się ono zgodnie z przepisami (nie wiadomo którymi) budzi wątpliwości. Bezsporne jest przecież, że w postępowaniu tym nie brali udziału właściciele nieruchomości, bowiem organ wywłaszczeniowy nie dokonał ustaleń w tym względzie, a skoro tak to trudno uznać, że postępowanie było prawidłowe.

Niczego też nie wniósł do sprawy opis dotyczący planowania w latach 50-tych za PRL, skoro nie przekłada się to na tę konkretną sprawę, natomiast co do celu wywłaszczenia i spełnienia wymogów w tym zakresie brak jest jakiegokolwiek odniesienia się Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zwłaszcza w świetle dokumentów i argumentacji J. W., zawartej w skardze.

Z powyższych względów należało uznać, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonał kontroli zaskarżonej decyzji, a wydanego rozstrzygnięcia nie wyjaśnił.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184, art. 185 § 1 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a.