Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 580/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 66, art. 67
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca) Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Protokolant Specjalista Beata Basak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 października 2018 r. sprawy ze skargi I. P. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odstąpienia od nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krasnymstawie z dnia [...] r. nr [...]; II. przyznaje [...] M. M. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., znak: [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania I. P. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.) zwanej dalej "k.p.a." w związku z art. 80 ust. 2 pkt 2 oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 z późn. zm.) zwanej dalej "Pr. bud." – utrzymał w mocy wydaną w postępowaniu wznowieniowym decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]., znak: [...] o odmowie uchylenia własnej decyzji z dnia [...] r.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Na wniosek W. I., organ I instancji po przeprowadzeniu oględzin, decyzją ostateczną z dnia [...] r. na podstawie art. 67 ust. 1 Pr. bud., odstąpił od wydania nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego usytuowanego na działce o nr ewid.[...] położonej w I. , stwierdzając, że budynek ten jest użytkowany i nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia.

W piśmie z dnia [...] r. I. P. - właścicielka działki sąsiedniej nr ewid [...] - wniosła o wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją podnosząc, że organ nie zapewnił jej udziału w postępowaniu zakończonym tą decyzją.

Po przeprowadzeniu oględzin w dniu [...] r. organ I instancji decyzją z dnia [...] r. odmówił wznowienia, jednak na skutek uchylenia tej decyzji przez organ odwoławczy - postanowieniem z dnia [...] r. wznowił postępowanie, w toku którego przeprowadził kolejne oględziny w dniu [...] r., a następnie wydał wskazaną wyżej decyzję z dnia [...] r., którą - na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., w związku z art. 67 ust. 1 Pr. bud. - odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z dnia [...] r.

W odwołaniu od tej decyzji I. P. zarzucała, że organ I instancji nie zawiadomił jej przed wydaniem decyzji o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz złożenia oświadczeń, czy wniosków dowodowych. Podnosiła ponadto, że sporny budynek mieszkalny nie nadaje się do remontu i zagraża życiu ludzi, jak i konstrukcji budynku znajdującego się w jego bezpośrednim sąsiedztwie.

Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił zarzutów odwołania i zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję tego organu.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że nie zachodzą przesłanki z art. 67 ust. 1 Pr. bud. uzasadniające rozbiórkę spornego budynku. Przepis ten stanowi, że jest to możliwe tylko wówczas, gdy nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, natomiast sporny budynek – zdaniem organu - jest użytkowany i nadaje się do remontu. Budynek ten jest budynkiem o konstrukcji drewnianej z dachem dwuspadowym pokrytym eternitem z nielicznymi ubytkami eternitu. Ściany budynku obite są płytami pilśniowymi z licznymi ubytkami. Komin od strony północnej posiada ubytek cegieł. Podmurówka z cegły palonej pełnej z niewielkimi ubytkami. Stolarka okienna drewniana. Deski w ścianach szczytowych wypaczone, zmurszałe. Budynek jest w średnim stanie technicznym. Zamieszkały jest przez R. K. z córką z nadania socjalnego Gminy I.. Działka jest ogrodzona, budynek nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Wewnątrz budynku znajdują się pokój, kuchnia i przedsionek. W przedsionku belki stropowe są popodpierane drewnianym stemplami. W kuchni widoczne są lekkie ugięcia belek stropowych, a ściany miejscami spękane. Budynek jest użytkowany, a R. K. czeka na przydział lokalu z Urzędu Gminy I..

Organ ustalił również, że jako właściciele działki nr ewid.[...] w rejestrze gruntów ujęci są [...] H. L., którzy jednak oświadczyli, że stan prawny tej działki nie jest uregulowany, dlatego nie chcą więcej uczestniczyć w postępowaniu. Oznacza to – zdaniem organu - że sporny budynek znajduje się w zasobach Gminy I. i będzie remontowany, a zatem brak podstaw do nakazania jego rozbiórki w trybie art. 67 ust. 1 Pr. bud.

Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że w sprawie planowanego przez Gminę I. remontu tego budynku, organ nadzoru budowlanego powinien przeprowadzić postępowanie w trybie art. 66 Pr. bud., określając w odrębnej decyzji zakres oraz termin wykonania potrzebnych robót w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z przepisami techniczno – budowlanymi. Tylko bowiem wówczas, gdy właściciel lub zarządca nieruchomości nie wykona robót budowlanych obejmujących remont, odbudowę lub wykończenie obiektu w zakresie niezbędnym do poprawy jego stanu technicznego, organy nadzoru budowlanego mogą wydać decyzję na podstawie art. 67 ust. 1 Pr. bud. nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę należącego do niego obiektu (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 lipca 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 1621/04, czy wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 499/13).

Organ odwoławczy wskazał przy tym, że adresatem decyzji wydanej na podstawie art. 67 ust 1, czy art. 66 Pr. bud. może być właściciel lub zarządca obiektu, dlatego organ I instancji powinien ustalić to w sposób jednoznaczny.

Odnosząc się do zawartego w odwołaniu zarzutu, że skarżąca nie miała możliwości uczestniczenia w każdym stadium postępowania, organ odwoławczy stwierdził, że choć organ I instancji przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie skierował do niej zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem zaskarżonej decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, to jednak skarżąca nie wykazała, by przez to została pozbawiona możliwości udowodnienia swoich twierdzeń, czy możliwości złożenia wyjaśnień i by uchybienie to mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Skarżąca była natomiast zawiadamiana o oględzinach, w których uczestniczyła – miała więc faktycznie możliwość wnoszenia uwag.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie I. P. wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego, zarzucając jej wydanie z naruszeniem:

- art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 8 § 1, art. 9, art. 10 § 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I Instancji pomimo, że skarżącej nie zawiadomiono o zamiarze wydania tej decyzji, co pozbawiło ją możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym oraz zgłoszenia oświadczeń oraz wniosków dowodowych, w szczególności wniosku o przeprowadzenie dodatkowych oględzin z udziałem biegłych z zakresu budownictwa;

- art. 7 w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nieustalenie właściciela lub zarządcy spornego budynku, a więc podmiotów odpowiadających za stan techniczny budynku, do których powinna być skierowana decyzja;

- art. 136 w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie zgłoszonego przez skarżącą na etapie postępowania przed organem drugiej instancji wniosku dowodowego o przeprowadzenie dodatkowych oględzin nieruchomości z udziałem biegłych z zakresu budownictwa lub mających niezbędną wiedzę specjalistyczną pracowników organu w celu ustalenia, czy sporny obiekt rzeczywiście nadaje się do remontu, gdyż zdaniem skarżącej stan techniczny tego budynku zagraża życiu ludzi. W rzeczywistości budynek ten stanowi "ruinę", z której odpadają cegły z komina oraz płaty eternitu na działkę skarżącej, na której w bezpośrednim sąsiedztwie (ok 3 m) znajduje się jej dom.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zasadnie wznowił postępowanie zakończone wydaniem decyzji własnej z dnia [...] r. o odmowie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid.[...] stwierdzając, że w postępowaniu tym nie brała udziału skarżąca, posiadająca interes prawny jako współwłaścicielka nieruchomości sąsiadującej bezpośrednio z tą działką, a więc że zachodzi podstawa wznowienia wskazana w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ zasadnie zatem rozpatrywał na nowo sprawę co do jej istoty, zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a.

Wydane rozstrzygnięcie jest jednak wadliwe.

Postępowanie zostało wszczęte w związku ze stwierdzeniem przez W. I. złego stanu technicznego budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid.[...] położonej w I. .

Zasady utrzymywania obiektów budowlanych w należytym stanie technicznym i tryb postępowania z obiektami, które nie spełniają wymagań technicznych określają przepisy art. 61-70 Pr. bud.

W świetle tych przepisów, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego są obowiązani utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 oraz zapewnić, dochowując należytej staranności, bezpieczne użytkowanie obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury (...) – art. 61 Pr. bud.

Organy nadzoru budowlanego mają natomiast obowiązek wszczęcia postępowania i wydania – zależnie od tego, czy obiekt jest użytkowany, czy też nie oraz czy nadaje się do remontu – właściwej decyzji na podstawie art. 66 bądź 67 Pr. bud.

Przepis art. 66 dotyczy zasadniczo obiektów użytkowanych, choć może być również stosowany do obiektów nieużytkownaych. Stanowi on, że w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany:

1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo

2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo

3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo

4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia

- organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Z kolei obiektów nieużytkowanych lub niewykończonych (wyłącznie) dotyczy art. 67 Pr. bud., zgodnie z którym jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Jednocześnie szczegółowy tryb postępowania w odniesieniu do takich obiektów reguluje wydane na podstawie art. 72 ust. 1 Pr. bud. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych (Dz.U. z 2004 r., Nr 198, poz. 2043).

W świetle przytoczonych przepisów, w razie wszczęcia przez organ nadzoru budowlanego postępowania w związku z podejrzeniem złego stanu technicznego obiektu budowlanego, organ powinien badać nie tylko to, czy stan ten zagraża bezpieczeństwu życia i mienia i wymaga dokonania określonych robót, ale również to, czy obiekt jest użytkowany, czy nie.

W pierwszym przypadku organ powinien ocenić, czy zachodzą przesłanki z art. 66 Pr. bud., zaś w drugim przypadku – czy zachodzą przesłanki z art. 67 Pr. bud. Mimo bowiem tego, że w obu przypadkach chodzi o obiekt budowlany znajdujący się w złym stanie technicznym, to jednak ustawodawca przewidział odmienne sposoby postępowania z takimi obiektami, zależnie od tego, czy obiekt jest użytkowany, czy nie.

W razie ustalenia, że obiekt jest użytkowany organ orzeka w sprawie na wyłącznie na podstawie art. 66 Pr. bud. (a nie art. 67 Pr. bud.), wydając – po stwierdzeniu przesłanek wymienionych w tym przepisie - decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości

Natomiast w odniesieniu do obiektów budowlanych nieużytkowanych (niewykończonych) organ powinien prowadzić postępowanie badając przesłanki z art. 67 Pr. bud. Podkreślić należy, że w takim przypadku organ powinien dokonać czynności wskazanych w w/w rozporządzeniu w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych. Zgodnie z tym rozporządzeniem, przed wydaniem decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego organ nadzoru budowlanego w pierwszej kolejności ustala przyczyny niewykonania przez właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego remontu, odbudowy lub wykończenia obiektu budowlanego. Następnie organ dokonuje oględzin i oceny stanu technicznego obiektu (§ 2 ). Z czynności tej sporządzany jest protokół, który zawiera opis stanu technicznego obiektu budowlanego, wskazuje przyczyny powstania uszkodzeń lub zniszczenia obiektu budowlanego, określa stan zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz zagrożenia dla środowiska i zdrowia ludzi. Jeżeli w wyniku oględzin powstaną uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, organ nadzoru budowlanego nakazuje właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego sporządzenie ekspertyzy technicznej tego obiektu, którą wykonują osoby mające uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności, rzeczoznawca budowlany albo jednostka badawczo-rozwojowa bądź uczelnia posiadająca kompetencje do prowadzenia badań naukowych i prac rozwojowych dotyczących budownictwa (§ 4 ). Kolejny etap postępowania stanowi rozprawa, którą organ nadzoru budowlanego wyznacza, doręczając jednocześnie właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego odpis protokołu oględzin (§ 5 ). Jeżeli ustalenia wynikające z oględzin, rozprawy oraz ekspertyzy technicznej (jeśli był nałożony obowiązek jej sporządzenia) pozwalają na stwierdzenie, że obiekt budowlany lub jego część nie nadaje się do remontu, wykończenia lub odbudowy, organ nadzoru budowlanego, wydaje decyzję o nakazie rozbiórki (§ 6).

Z przytoczonych przepisów wynika, że obowiązkiem organu nadzoru budowlanego w tym postępowaniu dotyczącym nieużytkowanego obiektu budowlanego jest nie tylko zbadanie stanu technicznego tego obiektu, ale konieczne jest również ustalenie, czy jego właściciel ma zamiar podjąć działania zmierzające do podjęcia i wykonania w nim prac remontowych. W sytuacji, gdy właściciel uzna, że jest w stanie podjąć prace remontowe, nie ma podstaw do nakazania rozbiórki obiektu nieużytkowanego. W takiej sytuacji, jeżeli wykonanie robót jest możliwe z technicznego punktu widzenia, organ powinien wydać decyzję na podstawie art. 66, określając rodzaj koniecznych do wykonania robót oraz termin ich wykonania. Dopiero w przypadku niewywiązania się przez właściciela z nałożonych obowiązków możliwe będzie wydanie nakazu rozbiórki na podstawie art. 67 (wyroki WSA w Warszawie z dnia: 23 listopada 2004 r., IV SA 2055/03, LEX nr 728412, oraz 28 lipca 2005 r., VII SA/Wa 1621/04, LEX nr 842398). Podkreślić przy tym należy, że wydanie decyzji nakładającej na właściciela obiektu nieużytkowanego obowiązków wykonania określonych prac remontowych następuje we wszczętym już postepowaniu dotyczącym takiego obiektu. Rozstrzygnięcie o tym, czy zachodzą, czy też nie, przesłanki z art. 67 Pr. bud. nie jest bowiem możliwe bez zapewnienia właścicielowi dokonania remontu obiektu. Dopiero w razie stwierdzenia, że właściciel przeprowadził prace remontowe albo że - pomimo zobowiązania go przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 66 Pr. bud. - remontu nie wykonał, organ będzie mógł orzec w trybie art. 67 Pr. bud. o rozbiórce obiektu bądź o odmowie rozbiórki.

W niniejszej sprawie organy naruszyły powyższe przepisy, gdyż stwierdzając, że sporny budynek mieszkalny jest użytkowany, wydały decyzję na podstawie art. 67 Pr. bud., który dotyczy wyłącznie budynków nieużytkowanych. Organy przyjęły, że jest on zamieszkały przez R. K. z córką (z nadania socjalnego Gminy I.), a na czas remontu R. K. otrzyma mieszkanie bądź lokal socjalny. Ustalając, że obiekt jest użytkowany, organ powinien zbadać przesłanki z art. 66 Pr. bud. i wydać na podstawie tego przepisu właściwe rozstrzygnięcie. Niedopuszczalne było natomiast badanie przesłanek z art. 67 Pr. bud. w odniesieniu do budynku użytkowanego.

Już tylko z tego powodu decyzje organów obu instancji są wadliwe.

Niezależnie od tego stwierdzić należy, że kwestia użytkowania spornego budynku nie została jednoznacznie zbadana przez organy – nie wiadomo bowiem, czy R. K. już wyprowadziła się z tego budynku i czy na stałe, czy tylko okresowo. Okoliczność ta wymaga ustalenia, gdyż od tego zależy, czy organ będzie badać przesłanki z art. 66 czy art. 67 Pr. bud.

W obu przypadkach organ powinien należycie ustalić stan techniczny spornego budynku, gdyż rację ma skarżąca, że ocena tego stanu jako "średniego" dokonana przez organy nie jest przekonująca. Bezspornie zastrzeżenia budzi sama konstrukcja budynku, skoro belki stropowe są ugięte i wymagają podparcia drewnianymi stemplami. Ponadto dach budynku zawiera ubytki eternitu, a ściany szczytowe są wypaczone i zmurszałe, zaś elementy budynku spadają na działkę skarżącej, zagrażając jej bezpieczeństwu. Zdaniem Sądu, należyta ocena stanu technicznego tego budynku wymaga specjalistycznej wiedzy i organ powinien rozważyć sporządzenie ekspertyzy, która pozwoliłaby określić w jaki sposób właściciel/ zarządca powinien usunąć stwierdzone nieprawidłowości budynku użytkowanego bądź jaki powinien być zakres prac remontowych budynku nieużytkowanego (art. 66 Pr. bud. i § 4 rozporządzenia)

Wbrew argumentacji organu odwoławczego - w świetle tego, co wyżej wskazano - w odniesieniu do obiektów budowlanych nieużytkowanych, kwestia ewentualnego remontu takich obiektów podlega rozpatrzeniu w jednym postępowaniu, którego celem jest usunięcie nieprawidłowości i ewentualnego stanu zagrożenia jakie obiekt ten stwarza. Niedopuszczalne jest wydanie odmownej decyzji na podstawie art. 67 Pr. bud. ze wskazaniem, że kwestia ewentualnego remontu obiektu będzie rozpatrywana w odrębnym postępowaniu. Jak bowiem wyjaśniono, prawidłowe zastosowanie art. 67 Pr. bud. wymaga uprzedniego ustalenia, czy właściciel wykonał zamierzony remont. Wydanie na podstawie art. 67 Pr. bud. decyzji o odmowie nakazania rozbiórki obiektu jest możliwe bowiem tylko wtedy, gdy stan budynku pozwala na przeprowadzenie prac remontowych i właściciel takie prace wykona. W razie natomiast stwierdzenia, że budynek jest nieużytkowany a znajduje się w stanie technicznym wymagającym remontu, organ prowadząc podstępowanie dotyczące takiego obiektu, powinien nałożyć na właściciela/zarządcę obiektu na podstawie art. 66 Pr. bud. obowiązek wykonania określonych robót. W takim przypadku wydanie decyzji o odmowie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego jest bezpodstawne.

W związku z tym, Inspektor Nadzoru Budowlanego, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji o odmowie wydania nakazu rozbiórki spornego budynku na podstawie art. 67 Pr. bud., niezasadnie wskazał w uzasadnieniu, że kwestię ewentualnego remontu tego budynku i jego zakresu, organ powinien badać w odrębnym postępowaniu. W razie stwierdzenia, że budynek jest nieużytkowany, obowiązkiem organu I instancji było już w niniejszym postępowaniu rozważenie nakazania właścicielowi budynku wykonania określonych robót budowlanych.

W związku z powyższym, również w niniejszym postępowaniu organ powinien prawidłowo określić właściciela bądź zarządcę spornego budynku, gdyż okoliczność ta nie została należycie ustalona, co podnosi zarówno skarżąca, jak i organ odwoławczy. Ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, by właścicielem czy zarządcą spornego budynku była Gmina I., choć organ ustalił, że Gmina planuje remont tego budynku. Prawidłowe ustalenie adresata decyzji nakazującej wykonanie określonych robót budowlanych, w tym remontu, jest niezbędne, gdyż skierowanie decyzji do osoby, której nie przysługuje prawo własności czy zarządcy nieruchomości może spowodować, że decyzja będzie niewykonalna, co stanowi rażące naruszenie prawa i podstawę stwierdzenia nieważności takiej decyzji (art. 156 k.p.a.). Ustalając właściciela lub zarządcę nieruchomości, organ będzie miał na względzie przy tym, że nie można wykluczyć, że adresatami decyzji wydanych na podstawie art. 66 lub 67 Pr. bud. mogą być także władający nieruchomością, zwłaszcza w razie nieuregulowanego stanu prawnego nieruchomości (zob. A. Plucińska – Filipowicz (red.), Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III, Lex WKP 2018, komentarz do art. 66).

Dodatkowo wskazać należy, że organ nadzoru budowlanego w każdym przypadku powinien mieć na uwadze także treść art. 69 Pr. bud., zgodnie z którym w razie konieczności niezwłocznego podjęcia działań mających na celu usunięcie niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, lub ingerencji lub naruszeń, o których mowa w art. 66 ust. 1a, organ nadzoru budowlanego zapewni, na koszt właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, zastosowanie niezbędnych środków zabezpieczających.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a., gdyż nie dokonały one dostatecznych ustaleń stanu faktycznego i błędnie zastosowały art. 67 Pr. bud.

W związku z tym Sąd uwzględnił skargę uchylając - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz.1302) – zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. O wynagrodzeniu ustanowionej dla skarżącej w ramach prawa pomocy radcy prawnej Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 2 cyt. ustawy oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715).

Rozpatrując sprawę ponownie organ uwzględni powyższe uwagi tj. ustali, czy sporny budynek jest użytkowany, kto jest jego właścicielem, rozważy sporządzenie ekspertyzy stanu technicznego budynku i zależnie od tych ustaleń, zobowiąże właściciela do wykonania określonych robót w celu usunięcia nieprawidłowości albo wyda decyzję nakazującą rozbiórkę.