Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 752/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2016-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 40 § 2, art. 77 § 1, art. 78 § 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 21
journal: Dz.U. 2013 poz 173
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich - tekst jednolity.
article: art. 83
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: § 2, § 3, § 8d
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 30 poz 16 art. 2
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla  rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr  1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 4 ust. 8
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2016 r. sprawy ze skargi S spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] sierpnia S sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] sierpnia 2015 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2013.

Zaskarżona decyzja została wydana na tle następującego stanu faktycznego:

Wnioskiem z dnia [...] maja 2013 r. (wpływ do organu 17 maja 2013 r.) skarżąca wystąpiła o przyznanie m.in. pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2013 do działek rolnych o łącznej powierzchni 147,61 ha. W dniu 11 czerwca 2013 r. strona wycofała wniosku o płatność w odniesieniu do działek [...] oraz [...], położonych w [...].

Po przeprowadzeniu postępowania Kierownik BP ARiMR decyzją z dnia z [...] września 2014 r. nr [...] odmówił przyznania wnioskowanej pomocy finansowej ( ONW na rok 2013), wskazując, że jej przyznanie byłoby sprzeczne z przepisami § 2 pkt 2 oraz § 3 ust. 3 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczególnych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania ONW" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. z 2009 r. nr 40 poz. 329 ze zm. – dalej jako "rozporządzenie ONW"), a w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające zastosowanie regulacji art. 4 ust. 8 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich ( Dz. Urz. WE L 25/8 z dnia 28 stycznia 2011r. – dalej jako "rozporządzenie Komisji (WE) nr 65/2011").

Uzasadniając decyzję organ pierwszej instancji przytoczył definicje zawarte w art. 3 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. z 2012 r., poz. 86): producenta rolnego (pkt 3) oraz gospodarstwa rolnego (pkt 1), zaznaczając, że nadanie numeru ewidencyjnego stanowi potwierdzenie, iż jego właściciel zgłosił się do organu jako producent rolny i posiadacz gospodarstwa rolnego. Zaznaczył też, że uzyskanie wpisu do ewidencji producentów nie jest równoznaczne z uzyskaniem jakichkolwiek uprawnień do płatności, gdyż to czy podmiot jest uprawniony do uzyskania płatności rozstrzygane jest na gruncie danych przepisów dotyczących przyznania poszczególnych płatności. Rolnik nie dlatego jest producentem rolnym, że został wpisany do rejestru (zgodnie z zapisem ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności) lecz dlatego, że spełnia warunki określone w szczegółowych przepisach prawa materialnego.

Kierownik BP podkreślił, że celem wsparcia jest to, że jest ono przyznawane osobie, która rzeczywiście uprawia grunty tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać, i swobodnie dokonuje odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony oraz utrzymuje te grunty w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami), przy czym chodzi tu o wszelkie czynności niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa. Organ stwierdził, że wobec braku sformułowania oddzielnych definicji "posiadania gospodarstwa rolnego" na potrzeby rozdziału pomocy finansowej dla rolnictwa oraz z uwagi na posługiwanie się tym pojęciem we wszystkich powołanych aktach prawnych dotyczących pomocy dla rolnictwa, sięgnąć należy do regulacji Kodeksu cywilnego. Przytaczając art. 336 k.c., zaznaczył, że posiadanie jest stanem faktycznym polegającym na określonym władztwie nad rzeczą i występuje w dwóch postaciach: posiadania samoistnego i posiadania zależnego. Kierownik BP powołał się na przepisy art. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady WE nr 1166/2008 z dnia 19 listopada 2008 r. w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 571/88 (Dz. Urz. UE. L. 2008.321.14), definiujące gospodarstwo rolne jako wyodrębnioną jednostkę, zarówno pod względem technicznym, jak i ekonomicznym, która posiada oddzielne kierownictwo i prowadzi działalność rolniczą wymienioną w załączniku i na terytorium gospodarczym Unii Europejskiej jako działalność podstawową lub drugorzędną. Powołując się na omówione przepisy wskazał, że jednostka posiadająca odrębne środki produkcji, wyposażenie, nieruchomości, jednak zarządzana przez to samo kierownictwo, powinna być uznana za jedno gospodarstwo rolne. Organ powołał się również na orzecznictwo administracyjne (m. in. wyroki: NSA z 12 lipca 2012 r. II GSK 646/11, WSA w Warszawie z 6 czerwca 2014 r. VIII SA/Wa 168/14, WSA we Wrocławiu z 15 kwietnia 2014 r. III SA/Wr 778/13) oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (wyrok z 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12), zaznaczając, że taki wywód jest niezbędny aby wykazać, iż skarżąca spółka nie jest wyodrębnionym, samodzielnym i samorządnym producentem rolnym. Jest podmiotem zgłaszającym działki rolne, będące częścią wszystkich jednostek produkcyjnych zarządzanych przez P.M.. Wymienione w decyzji 103 spółki, zdaniem organu, zostały zarejestrowane i wnioskują o płatności z dwóch powodów: aby zmaksymalizować wysokość otrzymanych płatności oraz aby uzyskać płatności do działek, do których na mocy przepisów szczególnych płatność nie zostałaby przyznana (zarówno z powodu przekroczenia powierzchni, jak i z powodu braku możliwości zwiększenia powierzchni objętej zobowiązaniem rolnośrodowiskowym).

Organ pierwszej instancji wskazał, że P.M. w 2005 r. jako osoba fizyczna oraz wspólnik 5 innych wskazanych spółek z o.o. zgłosił do płatności łącznie 1159,55 ha. Już w 2008 r., wraz z 39 innymi spółkami, zadeklarował do płatności 2865,72 ha, w 2009 r. spółek było 60, a powierzchnia wynosiła już 3988,25 ha. W roku 2012 aż 90 podmiotów powiązanych kapitałowo, osobowo wnioskowało o płatności na łączną powierzchnię 3789,40 ha. W 2013 r. spółek powiązanych kapitałowo z P.M. było już 103. Zaznaczył przy tym, że wyjaśnienia powyższe pozwalają zrozumieć mechanizm i cel działań polegających na podziale dużego gospodarstwa na wiele gospodarstw mniejszych. Działanie takie byłoby dopuszczalne, jedynie pod warunkiem, że dojdzie do rzeczywistego podziału dużego gospodarstwa na mniejsze części, a wnioskujący o pomoc rzeczywiście obejmą w posiadanie wydzielone im działki i staną się w ten sposób odrębnymi producentami rolnymi. Celem takich rozwiązań w zakresie definicji "producenta rolnego" jest właściwy podział różnych rodzajów pomocy finansowej dla rolników będących faktycznymi posiadaczami gospodarstwa rolnego. Ponieważ wszystkie powołane wyżej akty prawne posługują się pojęciem "producenta rolnego", jako podmiotu posiadającego gospodarstwo rolne, rozumienie tego pojęcia na gruncie wszystkich ww. aktów prawnych musi być jednakowe, bowiem wszystkie uregulowania służą jednemu celowi, tj. właściwemu rozdzieleniu różnych rodzajów pomocy finansowej dla rolników.

Dalej Kierownik BP powołał art. 4 ust. 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 65/2011 z dnia 21 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich, którego treść stanowi, iż nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Kierownik BP zauważył, że należyte rozumienie pojęcia posiadania gospodarstwa rolnego jest konieczne dla oceny, czy S sp. z o.o. rzeczywiście posiadała gospodarstwo rolne. Wskazał, że jej wspólnikami byli P.M. i D.M.. Pierwszy z nich został zarejestrowany w ewidencji producentów jako osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne oraz dodatkowo jako wspólnik 103 podmiotów, w tym spółek z ograniczoną odpowiedzialnością i spółek cywilnych, które uzyskały odrębne wpisy do ewidencji producentów. Dodatkowo P.M. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą N, a także jest właścicielem K S.A. Nadto R. i P.M., pozostający wówczas w związku małżeńskim, będąc w posiadaniu odrębnych numerów w ewidencji producentów nadanych osobom fizycznym utworzyli dodatkowo 10 wskazanych w decyzji spółek, w których są jedynymi współwłaścicielami oraz 66 spółek cywilnych i spółek z o.o., w których jedno z małżonków pozostawało wspólnikiem. Również D.M. - syn R. i P.M. został zarejestrowany w ewidencji producentów jako osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne oraz dodatkowo jako wspólnik 31 spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, w których wraz z P.M. pozostawali jedynymi wspólnikami, zaś dwie z tych spółek są jedynymi wspólnikami trzynastu kolejnych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, utworzonych przez wskazane osoby w roku 2012. Organ podkreślił, że w 2013 r. podmiotów powiązanych z osobą P.M. było już 103 i tabelarycznie zanalizował wszystkie te podmioty pod kątem roli, jaką pełni w nich P.M. oraz deklarowanych przez nie powierzchni, które podlegają modulacji. Analiza ta doprowadziła organ do wniosku, że P.M. w 2013 r. występował jako wspólnik bądź prezes zarządu w 103 spółkach, przy czym wnioski o przyznanie płatności ONW dotyczyły łącznej powierzchni 3630,93 ha ( zgłoszono 4242,19 ha – 611,22 ha wycofanych z płatności ). Organ zauważył, że P.M. składając jeden wniosek o przyznanie płatności ONW do powierzchni 3.630,93 ha otrzymałby płatność jedynie do powierzchni 300 ha, i wynosiłaby ona 22.375 zł., natomiast składając wnioski w powyższy sposób przy uwzględnieniu modulacji ONW i przy najniższej stawce obowiązującej dla strefy I wyniosłaby 447.546,10 zł. Podobnie znaczne różnice wystąpiłyby w przypadku płatności rolnośrodowiskowych. W ocenie Kierownik BP tworzenie przez P.M. wielu spółek, które następnie odrębnie zgłaszały działki rolne, które gdyby musiały zostać zgłoszone łącznie uzyskałyby mniejsze płatności, jest działaniem obchodzącym prawo.

Przedmiotem deklaracji spółki we wniosku na rok 2013 pozostawały grunty rolne działek ewidencyjnych: nr [...] (później wycofana) oraz działki nr [...]. W latach 2005-2013 o płatności do tych działek ubiegało się (poza skarżącą) łącznie dziesięć różnych podmiotów, wyszczególnionych przez organ w decyzji. Analizując te okoliczności Kierownik BP doszedł do wniosku, że ww. działki były swobodnie przekazywane pomiędzy spółkami, w których wspólnikiem pozostawał P.M.., natomiast przeniesienia posiadania tych działek miały stanowić jedynie formalny tytuł prawny do pozornego wydzielenia gruntów o areale gwarantującym uzyskanie dopłat ONW i PRŚ przez spółki, a których płatności P.M., występując we własnym imieniu, nie otrzymałby. Organ podkreślił, że wskazana osoba jest również właścicielem firmy N prowadzonej w formie działalności gospodarczej, która to firma wykonywała usługi (prace rolne) na rzecz podmiotów, w których P.M. jest wspólnikiem. Dodatkowo Kierownik BP wskazał, że dla 103 spółek funkcjonujących w 2013 r., w 73 podano konto bankowe ( o przytoczonym w decyzji numerze), w którym jako właściciela wskazano P.M. lub jego syna – D.. Z umów spółek cywilnych oraz odpisów KRS spółek z o.o. wynika, że pozostawały one powiązane osobowo przez P.M., R.M. oraz D.M.. Przemawia za tym zarówno struktura organizacyjna spółek, w których osoby te mają bezpośredni wpływ na ich funkcjonowanie albo bezpośrednio, będąc jej wspólnikami bądź pełniąc inne funkcje umożliwiające im prowadzenie spraw spółek, np. prokurenta, pełnomocnika lub prezesa zarządu, względnie pośrednio, gdzie jako wspólnik występuje inna spółka, której wspólnikami są wymienione osoby. Dodatkowo P.M. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą N, a firma ta jest wykonawcą prac agrotechnicznych na deklarowanych przez podmioty działkach. Ponadto rejestrowane na przestrzeni lat 2005-2013 spółki podawały jako swe siedziby ten sam adres: ul. [...] lub ul. [...] (będący jednocześnie adresem zamieszkania P.M.), względnie [...] (przy czym do korespondencji wskazywano adres w [...]). Kierownik BP podkreślił również nieograniczoną decyzyjność P.M. jako bezpośredniego lub pośredniego wspólnika, prokurenta, bądź członka zarządu. Powyższe ustalenia doprowadziły organ do stwierdzenia braku przesłanek do uznania skarżącej jako spółki samodzielnie prowadzącej działalność gospodarczą i posiadającej autonomię w zakresie zarządzania. Organ zaznaczył również brak dokumentów potwierdzających samodzielność techniczną i ekonomiczną gospodarstwa spółki. W oparciu o analizę faktur przedstawionych przez stronę wskazał, że usługi rolnicze dla niej świadczył P.M. jako firma N lub spółka z o.o. G, której jest on prezesem. Również pozostałości po zbiorach nabyła spółka z o.o. G, zaś P.M. nabył 75 ton siana, co stanowi całą produkcję rolną strony. Również on regulował zobowiązania spółki ze swego kontra bankowego. Organ wskazał, iż protokół z kontroli gospodarstwa przeprowadzonej przez jednostkę certyfikującą dotyczy jedynie zgodności prowadzonej produkcji z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi, a nie stanowi dowodu w zakresie posiadania deklarowanych działek. Jednostka certyfikująca potwierdza jedynie fakt spełnienia kryteriów produkcji ekologicznej, a nie każdy kto prowadzi produkcję ekologiczną ubiega się o uzyskanie płatności rolnośrodowiskowej stanowiącej jedną z form wsparcia w ramach problematyki Rozwoju Obszarów Wiejskich. Analizując wysokość poniesionych kosztów produkcji rolnej oraz uzyskanych z niej dochodów oraz wpływ uzyskanych dotychczas dotacji na wynik finansowy strony organ uznał, iż została ona zawiązana wyłącznie w celu uzyskiwania dopłat.

Podsumowując Kierownik BP wywiódł, że P.M. nadzorował prace rolne zarówno jako zleceniodawca jak i zleceniobiorca usług, stwierdzając jednocześnie, że grunty rolne zgłaszane przez skarżącą oraz inne ww. podmioty, są de facto zarządzane przez tę samą osobę – P.M., a grunty zgłaszane do płatności przez niego oraz spółki, w których jest wspólnikiem, nie stanowią odrębnych gospodarstw, samodzielnych, niepowiązanych ze sobą ekonomicznie czy też technologicznie. Organ uznał, że to wskazana osoba prowadziła działalność rolniczą, która była działalnością zarobkową, wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły, prowadzoną na własny rachunek. To P.M. uzyskiwał przychody oraz ponosił wydatki związane z tą działalnością, a więc był posiadaczem jednego spójnego gospodarstwa rolnego, sztucznie podzielonego i zgłaszanego oddzielnie przez kilkadziesiąt podmiotów zarejestrowanych w ewidencji producentów jako odrębni producenci rolni. O trwałym charakterze posiadania nie świadczy również swobodne przekazywanie poszczególnych gruntów pomiędzy ww. podmiotami.

Organ pierwszej instancji zaznaczył, że przy tak stworzonej strukturze własnościowej 103 podmiotów, nie jest możliwa ich odrębność gospodarcza. Zorganizowanie wielu spółek przez tych samych udziałowców jest zdarzeniem nienaruszającym żadnych przepisów krajowych, czy unijnych, jednakże ustalony i wykazany związek pomiędzy poszczególnymi spółkami wynikający z ich struktury własnościowej i osobowej, tj. prowadzenia przez wszystkie podmioty tego samego rodzaju działalności, w takiej samej lokalizacji, korzystając ze wspólnego zaplecza, wskazaniu tego samego rachunku bankowego do przelewu środków uzyskanych z ARiMR, stanowi sztuczne działanie w celu obejścia przepisów prawa. P.M. brał udział w załatwianiu wszystkich spraw prowadzonych dla skarżącej (jak i wszystkich innych spółek), związanych z bieżącym funkcjonowaniem gospodarstw rolnych. W ocenie organu aplikowanie o pomoc przez te same osoby w ramach kilkudziesięciu spółek kapitałowych i osobowych należy postrzegać jako skierowane na ominięcie kwotowego limitu dofinansowania przysługującego jednemu beneficjentowi. Wyodrębnienie spółek miało na celu obejście przepisów prawa związanych z ograniczeniami dotyczącymi maksymalnych kwot wsparcia. W następstwie poczynionych ustaleń organ uznał, że powyższe działanie wyczerpało przesłanki z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011, którego treść stanowi, iż nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego wsparcia. Organ podkreślił, że środki pomocowe pochodzące z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich w większości są finansowane z budżetu Unii Europejskiej, w związku z powyższym podlegają ochronie zgodnie z rozporządzeniem Rady nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. WE L 312/1). Zaznaczył, że S sp. z o.o., składając wniosek o przyznanie płatności, nie była posiadaczem gospodarstwa deklarowanego do płatności, ponieważ gospodarstwo to posiadał P.M.. Gospodarstwo rozpatrywane jest jako całość wszystkich gruntów będących przedmiotem posiadania, a nie są to poszczególne działki ewidencyjne. Programy realizowane są w gospodarstwach a nie na poszczególnych działkach ewidencyjnych, które nie stanowią przecież odrębnego gospodarstwa. To P.M. pozostawał podmiotem prowadzącym gospodarstwo rolne, ponoszącym nakłady i czerpiącym z tego tytułu zyski, zaś gospodarstwo S sp. z o.o. zostało sztucznie utworzone w celu uzyskania wyższych płatności.

Organ pierwszej instancji odniósł się również do wniosku dowodowego strony o przesłuchanie wskazanych przez nią świadków uznając, iż przesłuchanie osób wskazanych w piśmie z dnia [...] maja 2014 r. nie ma znaczenia dla ustalenia faktycznego władztwa nad gruntem zatem przesłuchanie prezesa spółki w charakterze strony jak i wnioskowanych świadków wydłużyłoby niepotrzebnie postępowanie i nie wniosło niczego istotnego do sprawy.

W odwołaniu od decyzji Kierownika BP skarżąca spółka wniosła o jej uchylenie oraz o przyznanie płatności zgodnie z wnioskiem. Zarzuciła brak staranności przy zbieraniu dowodów i ustaleniach stanu faktycznego, nierzetelność prowadzonych postępowań, nieuzasadniony brak przeprowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie dowodów zgłoszonych przez strony, błędną, arbitralną i dowolną ocenę materiału dowodowego, nieprzeprowadzenie dowodów żądanych przez stronę oraz nieuzasadnione zastosowanie art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 i art. 32 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 oraz pozbawienie strony możliwości udziału w postępowaniu. Spółka wniosła ponadto o przesłuchanie zawnioskowanych wcześniej świdków, a ponadto o przeprowadzenie dowodów z dokumentów.

Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2015 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR (OR ARiMR ) utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji stwierdzając, że została ona wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Wskazał, że zasady przyznawania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) w odniesieniu do wniosków składanych w 2013 r. zostały określone w: ustawie z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173), ustawie z dnia 18 grudnia 2003r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2012 r. poz. 86 – dalej "ustawa EP"); rozporządzeniu ONW; rozporządzeniu Komisji (WE) nr 65/2011; rozporządzeniu Rady (WE) nr 1200/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. wdrażającym rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1166/2008 w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej w odniesieniu do współczynników dotyczących sztuk dużych oraz definicji dech objętych badaniem (Dz. Urz. Z dnia 15 grudnia 2009 r. L 329/1); rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1166/2008 r. w sprawie badań struktury gospodarstw rolnych i badania metod produkcji rolnej oraz uchylające, rozporządzenie Rady (EWG) nr 571/88 (Dz. Urz. UE. L. 2008.321.14); rozporządzeniu Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich.

Organ odwoławczy przywołał również regulację § 2, 3 rozporządzenia ONW. Wskazał, że w myśl art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady nr 2988/95 działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. Zgodnie z art. 33 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską celami wspólnej polityki rolnej są: a) zwiększenie wydajności rolnictwa przez wspieranie postępu technicznego, racjonalny rozwój produkcji rolnej; b) zapewnienie w ten sposób odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej, zwłaszcza przez podniesienie indywidualnego dochodu osób pracujących w rolnictwie; c) stabilizacja rynków; d) zagwarantowanie bezpieczeństwa dostaw; e) zapewnienie rozsądnych cen w dostawach dla konsumentów. Podkreślił, iż zasadniczym celem płatności do gruntów rolnych, finansowanych przez Unię Europejską jest wspieranie rolników tj. podmiotów , które faktycznie grunty takie uprawiają. Celem płatności do gruntów rolnych finansowanych przez Unię Europejską (m. in. płatności ONW ) jest wspieranie rolników, tj. osób, które faktycznie uprawiają grunty rolne. Dla uzyskania tej płatności nie wystarczy być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu przepisów Kc, ale należy je również rolniczo użytkować. Istotne jest także czy wnioskodawca faktycznie włada gruntem. Musi zatem wykazać, że faktycznie posiadał grunty rolne położone na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, na których prowadził działalność rolniczą.

Organ odwoławczy uznał, w oparciu o powołane przepisy oraz całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że strona nie była posiadaczem - w rozumieniu § pkt 2 rozporządzenia ONW – gruntów rolnych zgłoszonych do płatności ONW, ponieważ grunty te wchodziły w skład gospodarstwa rolnego P.M. i były przez niego zarządzane. Uznał, że w sprawie doszło do sztucznego podziału gospodarstwa rolnego, a podział ten ma na celu obejście przepisów prawa i uzyskanie nienależnych uprawnień do wnioskowanych płatności. Organ odwoławczy zgodził się w tym zakresie z ustaleniami dokonanymi przez organ pierwszej instancji, czyniąc analogiczne w uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji. Organ zaznaczył, że opisany w decyzji stan rzeczy wskazuje, że wskutek sztucznie stworzonych warunków do P.M. mogłyby wpłynąć płatności ONW w kwocie większej aż o 425 171,10 zł od faktycznie przysługujących i że tworzenie przez P.M. wielu spółek zgłaszających grunty jako odrębne podmioty ma charakter działania ukierunkowanego na obejście przepisów § 3 ust. 3 pkt 1 i 2 Rozporządzenia ONW, a co za tym idzie zwielokrotnienie wysokości uzyskanych płatności ONW. Dyrektor OR wskazał, że wprawdzie niniejsza sprawa dotyczy płatności ONW, jednakże w kontekście sztucznych warunków stworzonych w celu uzyskania płatności na rok 2013 koniecznym jest wskazanie, że multiplikowanie spółek pozwoliłoby na uzyskanie płatności również w ramach innych działań wspierających rolników, o które w 2013 r. wnioskowała skarżąca, a które realizowane są przez ARiMR, tj. płatności rolnośrodowiskowej oraz płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Wskazał, że w sytuacji gdy skarżąca jest podmiotem zgłaszającym działki rolne będące częścią gospodarstwa zarządzanego przez P.M., nie może zostać uznana za samodzielnego producenta rolnego. Wywiódł, że przedmiotem deklaracji spółki S we wniosku o przyznanie płatności ONW na rok 2013 były działki ewidencyjne: nr [...] oraz działki nr [...], powielając przedstawione już w decyzji organu I instancji dane, że o płatności do gruntów rolnych położonych na wskazanych wyżej działkach występowały spółki bądź osoby fizyczne powiązane z osobą P.M.. Według organu, przeniesienia posiadania tych działek mają charakter pozorny i stanowią jedynie formalny tytuł do pozornego wydzielenia gruntów o areale gwarantującym uzyskanie dopłat przez spółki, których wspólnikiem jest P.M.. Występując we własnym imieniu P.M. nie otrzymałby płatności ONW w takiej łącznej wysokości w jakiej mogłyby otrzymać pomoc finansową spółki gospodarujące na gruntach rolnych wydzielonych z jednego gospodarstwa będącego w posiadaniu wskazanej osoby. Organ odwoławczy podkreślił, że prezes zarządu składając wniosek o wpis S do ewidencji producentów podał numer rachunku bankowego, na który miały być przekazywane środki finansowe dystrybuowane przez ARiMR, należący do P.M. i wyraził zgodę na przelewanie tych środków na ten rachunek. Taka sytuacja miała miejsce w przypadku 73 spółek ze 103 powiązanych osobowo i kapitałowo z P.M..

Dyrektor OR stwierdził też, że adres siedziby S oraz adres do korespondencji przewijają się we wszystkich spółkach, które są powiązane z osobą P.M., przy czym adres do korespondencji pozostaje zawsze bez zmian. Zmiana formalnej siedziby skarżącej na [...] ma jedynie charakter pozorny, gdyż wszystkie decyzje dotyczące zarządzania gruntami zgłoszonymi do płatności na rok 2013 podejmuje się w miejscowości [...] – stamtąd są nadawane wszelkie przesyłki w sprawie.

Dyrektor OR zauważył również, że analiza składu personalnego zarządzającego 103 spółkami pozwala na stwierdzenie, iż spółka S, jak i pozostałe podmioty są w przeważającym stopniu zależne od P.M.. Zauważył, że pełniącymi funkcje zarządcze w tych spółkach zawsze są te same osoby tj. P.M., D.M., R.M., M.M. oraz M.P. i M.D., a także osoba zatrudniona na umowę o pracę w firmie P.M. N tj. M.P.. Natomiast w przypadku występowania innych osób, które pełnią w spółkach funkcje zarządcze przejawiają się zawsze osoby w różnej formie powiązane z P.M., np. K.R.. Związek P.M. i jego wpływ na działalność 103 podmiotów, w tym S sp. z o. o. pozwala obronić tezę, że powstanie skarżącej (oraz pozostałych podmiotów), to wynik celowego działania nastawionego wyłącznie na ominięcie konsekwencji wynikających z regulacji § 3 ust. 3 pkt 1 i 2 rozporządzenia ONW jak również, a w odniesieniu do innych rodzajów wnioskowanych płatności art. 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia RPŚ oraz przepisów modulujących, mających zastosowanie w odniesieniu do płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego.

W świetle powyższych stwierdzeń organ odwoławczy uznał, że zasadniczy cel stworzenia ww. spółek, w tym skarżącej oraz ich działalności jest sprzeczny z celem przepisów regulujących wspieranie rolników gospodarujących na gruntach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

Organ przeprowadzając analizę sprawozdawczości finansowej strony wskazał, że uwzględnił nie tylko dokumentację złożoną w toku postępowania przed Kierownikiem BP ale i dostarczona w dniu 26 listopada 2014 r. Organ podkreślił, że skarżąca nie ponosi kosztów związanych z zatrudnieniem pracowników ani żadnych kosztów związanych z wypłatą wynagrodzeń czy na ubezpieczenie społeczne. Zdaniem organu jest to zadziwiające albowiem wskazuje na fakt społecznego świadczenia pracy przez prezesa zarządu czy dyrektora zarządzającego w spółce. W świetle wysokości pensji jakie zazwyczaj pobierają osoby pracujące na tak wysoko postawionych w hierarchii przedsiębiorstw stanowiskach, brak pobierania wynagrodzenia przez zarządzających S świadczy o tym, że spółka zarządzana była wyłącznie na papierze. Ponadto organ podkreślił, że spółka generuje ze sprzedaży ( w latach 2011, 2012 i 2013 ) wyłącznie straty, zaś w latach poprzedzających zysk z działalności operacyjnej odpowiada wysokości uzyskanych dotacji od ARiMR.

Wskazał, iż analiza przedstawionej dokumentacji pozwala stwierdzić, że działalność spółki opierała się przede wszystkim na zlecaniu wykonywania usług podmiotom zewnętrznym. Za rok 2011 strona poniosła koszty usług obcych w wysokości 1 157,16 zł, za rok 2012 w kwocie 92 991,05 zł, a za rok 2013 w wysokości 36 228 zł. Z szeregu załączonych dokumentów przez stronę, wynika, że czynności w zakresie usług obcych zlecane były przez S na rzecz podmiotów powiązanych z P.M., natomiast płatności za zaciągnięte zobowiązania nie były regulowane przez skarżącą, a bezpośrednio przez P.M. ze wskazaniem, że czyni to za spółkę. Organ wskazał też na odległe położenie zgłoszonych do płatności ONW gruntów w odniesieniu do siedzib podmiotów ( powiązanych z P.M.), które miały wykonywać zlecone im usługi.

Zdaniem organu drugiej instancji, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala stwierdzić, że grunty zgłoszone do płatności ONW były w faktycznym posiadaniu P.M., a ich pozorny podział spowodowany był chęcią obejścia przepisów modulacyjnych i chęcią zwielokrotnienia możliwych do uzyskania płatności dystrybuowanych przez ARiMR. Grunty rolne zgłaszane przez S sp. z o.o. do płatności w roku 2013 były zarządzane w istocie przez P.M., a grunty zgłaszane do płatności przez P.M. oraz spółki, w których jest wspólnikiem pełniącym rolę zarządczą, nie stanowią odrębnych, samodzielnych gospodarstw, niepowiązanych ze sobą ekonomicznie czy też technologicznie. Analiza powiązań zarejestrowanych odrębnie w ewidencji producentów podmiotów, w których P.M. jest wspólnikiem prowadzi do wniosku, że to P.M. prowadził w roku 2013 działalność rolniczą, która była działalnością zarobkową wykonywaną w sposób zorganizowany i ciągły, prowadzoną na własny rachunek. To nie odrębna spółka S, a P.M. uzyskiwał przychody oraz ponosił wydatki związane z działalnością rolną, a więc był posiadaczem jednego gospodarstwa rolnego, sztucznie podzielonego i zgłaszanego oddzielnie przez kilkadziesiąt podmiotów zarejestrowanych w ewidencji producentów jako odrębni producenci rolni. Organ stwierdził, że S sp. z o.o. została zawiązana przez P.M. (faktycznego posiadacza jednego gospodarstwa) i powiązanych z nim wspólników w celu podzielenia łącznie posiadanego (w trybie umów cywilno – prawnych, czy też bezumownego użytkowania gruntów wchodząc w posiadanie bez podstawy prawnej) przez wyżej wymienionego areału ziemi na mniejsze gospodarstwa, a zasadniczym celem przyświecającym takim działaniom pozostawała chęć obejścia przepisów ustanawiających limity pomocy finansowej według kryteriów wielkości gospodarstwa i zasad, że płatność jest uzależniona od wielkości gospodarstwa maleje wraz z wzrostem jego powierzchni ( § 3 ust. 3 pkt 1 i 2 Rozporządzenia ONW).

Fakt wyodrębniania i zawiązywania przez P.M. poszczególnych spółek cywilnych i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością - w tym spółki S i dzielenie łącznie posiadanego przez niego areału na mniejsze gospodarstwa jest w sposób daleko idący działaniem pozostającym w sprzeczności z celem i sensem przepisów regulujących wspieranie rolników gospodarujących w niekorzystnych warunkach. W ocenie organu odwoławczego, w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, to P.M. finansował działania spółki S oraz nadzorował prace rolne zarówno jako zleceniodawca jak i zleceniobiorca usług. Organ stwierdził, że sporne grunty rolne były zarządzane przez P.M., a grunty zgłaszane do płatności przez P.M. oraz spółki, w których jest wspólnikiem pełniącym rolę zarządczą, nie stanowią odrębnych, samodzielnych gospodarstw, niepowiązanych ze sobą ekonomicznie czy też technologicznie. W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie uwzględniona została całość okoliczności sprawy dla oceny obiektywnego i subiektywnego aspektu uznania stworzenia sztucznych warunków dla otrzymania płatności ( w rozumieniu wynikającym z wyroku TSUE z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C - 434/12 ) a aplikowanie o pomoc finansową przez te same osoby w ramach kilkudziesięciu spółek kapitałowych i osobowych należy postrzegać jako skierowane na ominięcie kwotowego limitu dofinansowania przysługującego jednemu beneficjentowi. Organ wskazał, że prowadzenie działalności rolniczej w formie spółki nie może stanowić uzasadnienia dla obchodzenia przepisów prawa, regulujących przyznawanie wsparcia producentom rolnym.

Dyrektor OR za nieuzasadnione uznał żądanie zwrotu akt do organu I instancji w związku z twierdzeniem, że wobec złożenia wniosku w trybie zwykłym oraz w tzw. trybie transferowym wszystkie wnioski winny być bezwzględnie rozpoznawane łącznie, a tym samym organ pierwszej instancji naruszył prawo multiplikując ilość wydawanych odrębnie decyzji w sprawach dla każdego z pojedynczych wniosków składanych przez spółkę, których skarżąca jest następcą prawnym. Organ drugiej instancji, uznając te zarzuty za bezzasadne, wyjaśnił, że ze zgromadzonego materiału wynika, że w dniu [...] stycznia 2014 r. S sp. z o.o. przejęła E sp. z o. o., A sp. z o. o. oraz G sp. z o.o. W stosunku do tych wniosków zostały wydane odrębne decyzje, skierowane do S jako ich następcy prawego, od których złożone zostały odwołania.

W kwestii okoliczności dotyczących przesłuchania świadków Dyrektor OR ARiMR wskazał, że w trakcie postępowania podjęte zostały wielokrotne próby przesłuchania w tym charakterze osób wskazywanych przez ówczesnego prezesa zarządu S sp. z o.o. P.M., który jednocześnie występował jako reprezentant M.P. – prezesa zarządu spółki. Wskazał, iż P.M. zeznał, że S sp. z o.o. została założona przez niego i jego syna D.M.. Świadek wskazał, iż do [...] października 2012 r. oraz od [...] marca do [...] marca 2013 r. był udziałowcem spółki, od października 2012 do [...] maja 2013 członkiem zarządu, a prokurentem od sierpnia 2009 do [...] października 2012. Zeznał ponadto, że zarząd S sp. z o.o. w osobie D.M. zlecał prace jednoosobowemu przedsiębiorstwu, którego świadek jest właścicielem, a także, iż był stroną porozumienia, na podstawie którego usługi na rzecz S sp. z o. o., wykonywała G sp. z o.o. Były to usługi rolnicze wg zleceń i potrzeb spółki, zlecone przez zarządzających, a ponadto wskazał, iż spółka miała całkowitą możliwość korzystania z usług obcych więc bez jakiegokolwiek uszczerbku nie musiała ponosić inwestycji dotyczących zakupu maszyn. P.M. zeznał, iż na przełomie kwietnia i maja 2012 r. zlecał na rzecz S sp. z o.o. prace dotyczące działek w [...], a przedstawiciele S sp. z o. o. zlecali przedsiębiorstwu N prace w [...]. Jednakże przedsiębiorstwo wykonywało usługi na rzecz spółki S w okresie, kiedy świadek był w tejże spółce prokurentem, ale każdorazowo czas i miejsce oraz obszar działania określały osoby zarządzające spółką. Dodał też, iż zlecanie usług jego przedsiębiorstwu przez S sp. z o.o. było atrakcyjne dla zarządzających, gdyż ramowa umowa wieloletnia zawierała zapis o jedynie 10-procentowej marży. Ponadto świadek wskazał, iż nigdy nie był posiadaczem gruntów należących do S sp. z o.o. Posiadaczem gospodarstwa rolnego prowadzonego samodzielnie na odrębny rachunek i własne ryzyko była spółka S, która zarówno fizycznie władała gruntami gospodarstwa jak i posiadała i uzewnętrzniała wolę tego władztwa. Spółka także rzeczywiście i efektywnie prowadziła w gospodarstwie produkcję rolną decydując przez swe organy i osoby zarządzające co i jaką metodą uprawiać w gospodarstwie. Dodatkowo P.M. wskazał, iż na wniosek zarządu, jako prokurent ,wykonywał zlecone przez zarząd czynności na rzecz i w imieniu spółki oraz na jej ryzyko. Czynności zarządzających spółką były prowadzone wg jego wiedzy na jej rzecz, rachunek i ryzyko. Sposób prowadzenia działalności rolniczej w gospodarstwie spółki i samego prowadzenia gospodarstwa spółki był uzasadniony okolicznościami ekonomicznymi. Z jednej strony prowadzenie produkcji i gospodarstwa metodami ekologicznymi i zgodnie z zasadami programu rolnośrodowiskowego bardzo wyraźnie musiało wpływać na zmniejszenie przychodów z samej czystej produkcji rolniczej. Zmieniający się osobowo zarząd miał pełne prawo oczekiwać, iż dysproporcje te zostaną zniwelowane i wyrównane przez dopłaty. Sam sposób kontraktowania usług przez zarząd co najmniej w części mu znanej, w odniesieniu do usługobiorców, którymi kierował był wg niego korzystny i dobrze wynegocjowany przez spółkę ze względu na niewielką marżę od rzeczywiście poniesionych kosztów związanych z usługami. W sytuacji własnych inwestycji należy się spodziewać, że koszty ogólne obsługi majątku i zatrudnienia pracowników byłyby wyższe niż marża które spółka wynegocjowała. Co do ekonomiczności prowadzenia gospodarstwa spółki świadek podkreślił, iż majątek spółki w tym wszystkie przychody, w tym dopłaty były racjonalnie zarządzane. Samodzielność spółki i zarządu wynikała z faktu, że spółka posiadała swoje odrębnie zarządzane aktywa, w tym majątek spółki. Co do optymalizacji logistycznej i geograficznej decyzje o rozszerzeniu działalności o obszar [...] P.M. ocenił jako nienajlepiej trafioną i gdyby od świadka to zależało, to starałby się aby pozyskać grunty orne jak najbliżej [...].

W dalszej kolejności organ zrelacjonował treść zeznań świadka M.P., która wskazała, że w przedmiotowej spółce nie pełniła żadnej funkcji. W zakresie działań agrotechnicznych spółka stosowała albo swój materiał siewny albo z gospodarstwa rolnego P.M.. W ocenie tego świadka P.M. nie miał żadnego wpływu na funkcjonowanie spółki. Natomiast odpłatnie świadczył usługi. Gospodarstwo S sp. z o.o. prowadzone było na rzecz i w imieniu spółki. W zakresie swojego udziału w działalności S sp. z o. o. świadek zeznał, iż ze względu na to, iż była zatrudniona na podstawie umowy o pracę w N i G sp. z o.o. była obecna przy wykonywaniu prac z ramienia usługobiorcy na działkach zgłaszanych przez S sp. z o.o., przygotowywała dokumenty rozliczeniowe i mogła być także obecna przy obmiarach produkcji rolnej jako świadek na gruntach podczas lustracji osób reprezentujących spółkę. W ocenie świadka spółka była posiadaczem i użytkownikiem gruntów zgłaszanych do płatności, gdyż otrzymywane były zlecenia od spółki lub jej reprezentanta. Jako firma podwykonawcza wytyczne te były przekazywane przez N. Protokoły zleceń prac polowych i ich odbiory na dokumentach powykonawczych były podpisywane przez zarządy tych spółek.

Organ przedstawił też wyjaśnienia P.M., reprezentującego M.P., który zeznał, iż spółka niewątpliwie prowadzona była samodzielnie. Długoletnie umowy na usługi rolnicze, forma sposobu kontraktowania usług już wystarczało do przeprowadzenia całości niezbędnego w gospodarstwie procesu produkcyjnego. W jego ocenie, kierownictwo spółki dzięki zawartym umowom miały swobodę wyboru dodatkowych innych usługodawców, tak aby proces produkcyjny zoptymalizować i produkcyjnie zdywersyfikować. Działania spółki realizowały w pełnym zakresie cele płatności w zakresie działań PROW oraz misje i cele zakreślone przez prawo unijne. Działania spółki, w ocenie P.M., były przykładem wdrażania w rolnictwie i produkcji rolnej zasady zrównoważonego rozwoju jako doktryny łączącej konieczność rozwoju gospodarczego poprawy poziomu rozwoju w tym poziomu życia i rozwoju gospodarczego, w tym także wartości produkcji, ale w połączeniu z rozwojem zgodnie z zapewnieniem poprawy środowiska naturalnego i zachowaniu wartości przyrodniczych środowiska.

W odniesieniu do pozostałych osób zawnioskowanych przez stronę w charakterze świadków (M.D., R.B., S.K., D.M., M.P.) Dyrektor OR ARiMR wskazał na ich niestawiennictwo na terminy przesłuchań oraz na pismo P.M., w którym wskazał, iż przesłuchania świadków wydają się nie być niezbędne i konieczne oraz załączył tożsamej treści oświadczenia M.D. oraz M.P.. Wskazywali w nich oni, że S sp. z o.o. ponosiła wszelkie koszty na rachunek własny, na jej rachunek odbywała się sprzedaż, spółka prowadziła pełną księgowość, odrębną gospodarkę kasową, finansową i materiałową. W ocenie składających oświdczenia, zarząd spółki oraz osoby upoważnione mieli pełną swobodę w zarządzaniu gospodarstwem, tj. gruntami użytkowanymi przez spółkę i nigdy nikt nie ingerował w to jak zarządzane jest gospodarstwo.

Dyrektor OR ARiMR analizując uzyskany materiał dowodowy, stwierdził iż nie neguje prawidłowo prowadzonej przez spółkę dokumentacji finansowej i księgowej. Nie dał jednak wiary zeznaniom z których wynika, iż nikt nie ingerował w to jak zarząd zarządza gospodarstwem spółki. Wskazał, że na przestrzeni kilkudziesięciu miesięcy funkcję prezesa pełnili powiązani rodzinnie: P.M. oraz D.M., jak również K.R., piastujący jednocześnie funkcje zarządcze w innych spółkach powiązanych z osobą P.M. (np. I sp. z o. o. oraz S sp. z o. o.). W ocenie organu odwoławczego, zmiany na stanowisku prezesów zarządu S sp. z o.o. miały jedynie pozorny i stricte formalny charakter. Nie kwestionując dopuszczalności prawnej takich zmian podkreślił jednak, że za każdą z nich stał bądź osobiście P.M. bądź też osoby z nim powiązane, a co za tym idzie zawsze istniała daleko idąca zależność pomiędzy zarządem spółki (w dowolnym składzie), a P.M.. Należy odróżnić samodzielny byt S sp. z o. o. jako osoby prawnej, utworzonej na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych, od samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego, czego strona nie czyniła. Gospodarstwo rozpatrywane jest jako całość wszystkich gruntów będących przedmiotem posiadania, a nie są to poszczególne działki ewidencyjne. Beneficjenci realizują programy w gospodarstwach, a nie na poszczególnych działkach ewidencyjnych, które nie stanowią przecież odrębnego gospodarstwa. Zdaniem organu, materiał dowodowy wskazuje, że to P.M. prowadził gospodarstwo rolne, ponosił nakłady i czerpał z tego tytułu zyski, zaś gospodarstwo S sp. z o. o., jak wykazano, zostało sztucznie utworzone w celu uzyskania wyższych płatności realizowanych przez ARiMR. Tym samym w ocenie organu odwoławczego oświadczenia świadków, które wpłynęły do Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...] maja 2015 r. nie wniosły do sprawy okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnosząc się natomiast do zeznań świadka P.M. organ odwoławczy podkreślił, że dublowanie się go jako osoby zeznającej w charakterze świadka oraz osoby jednocześnie reprezentującej interesy prezesa zarządu S świadczą o braku samodzielności w działaniach M.P., której rola w zarządzaniu S sp. z o. o. pozostawała marginalna. Analizując zeznania złożone przez P.M. organ wywiódł, że jednoznacznie wynika z nich wykonywanie przez niego prac na rzecz spółki, w której sam sprawował kluczową i zarządczą rolę. Nawet jeśli sam nie zlecał prac swojej prywatnej firmie, to działania takie były wykonywane przez osoby blisko z nim powiązane np. syna. Niewiarygodne, w ocenie organu odwoławczego, są również wyjaśnienia P.M. dotyczące ekonomicznych powiązań pomiędzy S sp. z o. o., a firmą N, której jest właścicielem. Wskazano, że 10-procentowa marża, o której w zeznaniach wskazywał P.M. i tak w żaden sposób nie przyczyniała się do polepszenia wyniku finansowego Spółki, która na koniec 2013 r. poniosła stratę w wysokości 50501 zł. Strata ta zbilansowana mogła zostać wyłącznie dotacjami z ARiMR, na pozyskanie których nastawiona była S, a których wypłata została wstrzymana w związku ze stwierdzeniem sztucznego podziału gruntów rolnych będących w faktycznym władztwie P.M., a co za tym idzie stworzenia sztucznych warunków w celu uzyskania płatności.

Odnosząc się do twierdzeń P.M., iż strona była i jest posiadaczem gospodarstwa rolnego, racjonalnie zarządzanego, prowadzonego samodzielnie, na odrębny rachunek spółki, na jej rzecz i ryzyko Dyrektor OR ARiMR wskazał, że świadek pomija zasadniczy fakt, iż to on sam przez szereg lat pełnił w spółce - której zresztą jest założycielem - kluczowe funkcje zarządcze, wpływając tym samym w decydujący sposób na wszystkie aspekty jej funkcjonowania. Biorąc pod uwagę skalę powiązań pomiędzy poszczególnymi spółkami, w tym S sp. z o. o., powiązania personalne, fakt swobodnego przekazywania gruntów pomiędzy poszczególnymi spółkami i zestawi to się to z faktem każdorazowego, daleko idącego, osobistego zaangażowania w "życie" każdej ze spółek P.M., to nie można uznać, iż S sp. z o. o. (jak i pozostałe) działała samodzielnie. Zawsze bowiem - bezpośrednio lub pośrednio - wpływ na wynik finansowy spółki miały decyzje podejmowane przez P.M.. Jednocześnie wskazał, iż byt jego prywatnej firmy w dużym stopniu uzależniony był od zleceń otrzymywanych od spółek, w których pełnił on funkcje zarządcze.

Odnosząc się do zeznań świadka M.P. organ stwierdził, iż zasadniczo pokrywają się z zeznaniami P.M. i jednoznaczne wskazują na silne powiązanie i wpływ P.M. na funkcjonowanie spółki S a tym, samym nie potwierdzają jej samodzielności. Wskazał przy tym na fakt zatrudnienia tego świadka w firmie N oraz w spółce A.

Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ drugiej instancji uznał brak podstaw do uznania naruszenia art. 8 Kpa. Podkreślił, że w zaskarżonej decyzji zostało w sposób wyczerpujący wskazane, z jakich powodów i na podstawie jakich dowodów Kierownik BP uznał, iż w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do stosowania regulacji związanej ze sztucznymi warunkami, wyrażonej w art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011. Organ odwoławczy stwierdził, że nie została podważona obowiązująca w prawie polskim zasada odrębności podmiotów posiadających osobowość prawną, jednak przy stworzonej strukturze własnościowej 103 podmiotów (stan na rok 2013) utworzonych przez P.M. nie była możliwa ich odrębność gospodarcza. Zorganizowanie wielu spółek przez tych samych udziałowców nie jest zdarzeniem naruszającym przepisy krajowe czy unijne, jednakże ustalony i wykazany w niniejszej sprawie związek pomiędzy poszczególnymi spółkami wynikający z ich struktury własnościowej i osobowej, tj. prowadzenia przez wszystkie podmioty tego samego rodzaju działalności, w takiej samej lokalizacji, korzystając ze wspólnego zaplecza, wskazaniu częstokroć tego samego rachunku bankowego (należącego do P.M.) do przelewu środków uzyskanych z ARiMR, stanowi niewątpliwie pozorne działanie w celu obejścia przepisów prawa. To P.M. osobiście podpisywał dokumenty dotyczące transakcji z podmiotami powiązanymi z jego osobą, a w przypadku dokumentów dotyczących transakcji bądź umów zawieranych pomiędzy podmiotami, w których P.M. jest wspólnikiem występują inne osoby, ale z nim powiązane i działające na zlecenie wspólników tj. m.in. P.M..

Odnośnie natomiast podniesionego w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. zarzutu braku doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, organ odwoławczy podkreślił, że w dniu [...] czerwca 2013 r. w imieniu S sp. z o.o. K.R. - prezes zarządu spółki - dokonał w BP ARiMR zmiany danych w ewidencji producentów, gdzie wskazał adres korespondencyjny, na który przekazywać należy przesyłki pocztowe: ul. [...]. W międzyczasie nastąpiła zmiana na funkcji prezesa zarządu spółki, a stanowisko to z dniem [...] kwietnia 2014 r. objęła M.P.. Zaskarżona decyzja z dnia [...] września 2014 r. doręczona została w dniu 6 października 2014 r., a jako odbiorca podpisała się prezes zarządu S sp. z o.o. upoważniona do reprezentowania spółki tj. M.P..

W końcowej części uzasadnienia Dyrektor OR ARiMR odniósł się do treści pisma spółki z dnia [...] sierpnia 2015 r., w którym podniesiono szereg okoliczności, które jednak w ocenie organu odwoławczego nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie podjęte w sprawie.

W skardze na decyzję Dyrektora OW ARiMR, spółka S zarzuciła naruszenie art. 156 § 1 k.p.a., wnosząc jednocześnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, zobowiązanie organu do wydania decyzji w 30-dniowym terminie i wskazanie sposobu rozstrzygnięcia sprawy oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W skardze nie zawarto żadnego uzasadnienia podniesionego zarzutu.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, wskazując na brak możliwości ustosunkowania się do podniesionego w niej zarzutu z uwagi na jego lakoniczność.

W złożonym w dniu poprzedzającym rozprawę piśmie procesowym z [...] lutego 2016 r. skarżąca spółka, zaznaczając, że stanowi ono uzupełnienie skargi z dnia [...] sierpnia 2015 r. i przytaczając szczegółowo zarzuty pogrupowane w motywy merytoryczne zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie:

1) art. 2 lit. 2a i 2b rozporządzenia nr 73/2009 poprzez jego niewłaściwą wykładnię, wobec naruszenia przez organy legalnych definicji rolnika i gospodarstwa rolnego;

2) art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, wobec błędnego przyjęcia przez organy, że ewentualna korzyść z tytułu dopłat byłaby sprzeczna z celami systemów wsparcia wynikających z art. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 roku w sprawie wsparcia obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich;

3) art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 poprzez jego błędną wykładnię, a następnie błędne zastosowanie skutkujące pominięciem obligatoryjnego ustalenia, czy w przypadku gdyby spółka starała się tworzyć sztuczne warunki dla uzyskania pomocy z systemu wsparcia, wykluczałoby to osiągnięcie jakiegokolwiek celu tego wsparcia, a spółka uzyskałaby wyłącznie korzyść sprzeczną z celami tego systemu wsparcia, jak również poprzez przyjęcie, że nastąpił sztuczny podział gospodarstwa oraz do oceny istnienia korzyści i zgodności tej korzyści z celami wsparcia (element obiektywny wg wyroku TSUE C-434/12), przy badaniu czy zostały stworzone sztuczne warunki wymagane do otrzymania wsparcia, konieczna jest ocena działania także na etapie tworzenia beneficjentów w ewentualnym celu uzyskania tej korzyści;

4) art. 2 rozporządzenia nr 1166/2008 poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i zastosowanie definicji rolnika z powyższego aktu, podczas gdy zastosowanie w sprawie ma definicja legalna zamieszczona w art. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009;

5) § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (...) poprzez jego nieuprawnione zastosowanie;

6) art. 7 k.p.a., 75 k.p.a., 77 §1 i 2 k.p.a., 78 k.p.a. i 80 k.p.a., poprzez brak właściwego ustalenia przez organy stanu faktycznego sprawy i poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, co skutkowało przyjęciem, że nastąpił sztuczny podział gospodarstwa w sytuacji, gdy spółka rzeczywiście objęła grunty swego gospodarstwa zgłoszone do dopłat w wyłączne posiadanie i użytkowanie rolnicze - w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ pominął w ogóle ustalenie okoliczności faktycznych spraw w przedmiotowym dla części sprawy roku 2014. Ponadto wadliwie niespostrzeżenie, że z dowodów w sprawie zebranych wynika, iż spółka rzeczywiście objęła w wyłączne posiadania oraz rolnicze użytkowanie wszystkie grunty swego gospodarstwa zgłaszanego do dopłat, że prowadziła działalność rolniczą w zgłoszonym gospodarstwie na własny rachunek, rzecz ryzyko. Tym samym chybiona była teza o sztucznym podziale gospodarstwa;

7) art. 75 § 1 i 78 § 1 i 2 k.p.a. poprzez niezasadne uznanie, iż strona cofnęła wnioski dowodowe o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków,gdy wola strony była precyzyjnie wskazana i poparta warunkiem uznania przez organ okoliczności podnoszonych przez stronę za udowodnione innymi dowodami (art. 78 § 2) oraz pominięciem dowodów załączonych do pisma strony z dnia [...] kwietnia 2015 r. na okoliczności w nim wskazane;

8) art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na arbitralnym i dowolnym nie uznaniu za wiarygodne pisemnych oświadczeń świadków, ze względu jedynie na fakt, iż są one podobne w treści, a szczególnie na zgodność podkreślania przez świadków, że skarżąca spółka poprowadziła gospodarstwo na własną rzecz, rachunek i ryzyko - zarządzający w imieniu i na rzecz spółki mieli pełną swobodę w podejmowaniu decyzji - czyli zgodne zaprzeczenie tezy zawczasu przyjętej przez organy. Podobnie dowolna i sprzeczna z zebranymi przez organ dowodami ze sprawozdań finansowych spółki jest okoliczność, iż płatności miały być przekazywane na rachunek P.M., a nie dla spółki - gdy materialne dowody wskazują, iż wszystkie przekazywane płatności z tytułu dopłat rolniczych stanowiły majątek spółki i miały być przekazywane na jej rachunek, a nie P.M. - co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

9) art. 21 ust. 3 u.w.r. "poprzez przejście przez Sąd do porządku dziennego nad naruszeniem obowiązku pouczeń strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mają znaczenie dla ustalenia jej praw, wobec wyraźnie złożonego żądania oraz poprzez niezasadne uznanie, iż po stronie beneficjenta leży ciężar dowodu przesłanek negatywnych przyznania płatności";

10) art. 156 § 1 k.p.a. w związku z art. 40 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przy braku wprowadzenia do obrotu prawnego decyzji pierwszej instancji - braku skutecznego doręczenia decyzji pierwszej instancji. Organ nie zweryfikował skuteczności i doręczenia zaskarżonej decyzji.

Skarżąca wskazała również na naruszenie § 8d rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (...) poprzez odrębne rozpoznanie wniosków o płatności ONW.

W oparciu o podniesione zarzuty spółka wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, wskazanie sposobu rozstrzygnięcia sprawy oraz kosztów postępowania sądowego wg norm przepisanych.

Na rozprawie w dniu 25 lutego 2015 r. zastępca procesowy skarżącej spółki podkreślił, że organ bezzasadnie zakwestionował, iż spółka nie była posiadaczem gruntów zgłoszonych do płatności i w tym zakresie powołał się na stanowiska wyrażone przez tut. Sąd w innych sprawach dotyczących spółki S i B.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz.U. 2014. 1647 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie natomiast z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U 2012. 270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.) wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Przeprowadzone w zakreślonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności odnieść się należy do sformułowanego w piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. stanowiącym uzupełnienie skargi, zarzutu braku wprowadzenia do obrotu prawnego decyzji organu pierwszej instancji z uwagi na jej niedoręczenie pełnomocnikowi skarżącej. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela wyrażone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko, że wejście decyzji do obrotu prawnego następuje także w sytuacji, gdy doręczenie decyzji nastąpiło z naruszeniem przepisów postępowania, np. art. 40 § 2 k.p.a., tj. w sytuacji doręczenia decyzji stronie, a nie jej pełnomocnikowi ( vide: wyroki NSA z dnia 24 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2259/12, LEX nr 1450907 oraz z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1817/11, LEX nr 1298498). Czynność doręczenia decyzji po jej wydaniu ma charakter jednorazowy i nie jest dopuszczalne ponowne poprawne dokonywanie doręczenia w miejsce wcześniejszego wadliwego. Przyjęcie innej koncepcji godziłoby bowiem w zasadę trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych określoną w art. 16 k.p.a. Wydanie decyzji i jej doręczenie powoduje związanie organu, o którym mowa w art. 110 k.p.a. i nie ma żadnych podstaw do przyjmowania fikcji braku doręczenia i możliwości ponawiania tej czynności przez organ.

Należy zauważyć, iż w okolicznościach rozpoznawanej sprawy wadliwe, gdyż dokonane z naruszeniem art. 40 § 2 k.p.a. doręczenie decyzji organu I instancji organowi spółki S tj. jej jednoosobowemu zarządowi ( w osobie prezesa ) zamiast ustanowionemu pełnomocnikowi tj. P.M., nie wywołało żadnych negatywnych konsekwencji dla skarżącej spółki, która w terminie wniosła odwołanie od tej decyzji. Nadto z uwagi na ustrojowy model postępowania administracyjnego ( obligujący organ odwoławczy nie do tylko do kontroli rozstrzygnięcia organu I instancji, ale i do ponownego, merytorycznego rozpoznania sprawy ), także na tym etapie postępowania mogła ona w pełnym zakresie realizować prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu, w tym przedstawiać swoje stanowisko czy dowody, z czego zresztą skorzystała. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji jest możliwe wówczas, gdy naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie nie sposób dopatrzeć się takiego wpływu, a w związku z tym Sąd nie miał podstaw do zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. z powodu naruszenia art. 40 § 2 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutu zawartego w piśmie uzupełniającym skargę z dnia [...] lutego 2016 r., dotyczącego pominięcia zgłaszanych wniosków dowodowych, wskazać należy, że w piśmie pełnomocnika skarżącej spółki z dnia [...] maja 2015 r. wskazano, iż wobec złożonych oświadczeń "wniosek o przesłuchanie świadków wydaje się nie być niezbędnym i koniecznym w sprawie", co prawidłowo zostało zinterpretowane przez organ jako cofnięcie wniosku o bezpośrednie przesłuchanie przez organ wnioskowanych wcześniej osób, w związku ze złożeniem przez nie oświadczeń na piśmie. Okoliczności objęte treścią tych oświadczeń będą przedmiotem rozważań w dalszej części uzasadnienia.

Także na stronie 19 pisma procesowego z dnia [...] sierpnia 2015 r., złożonego przez pełnomocnika skarżącej spółki [...] sierpnia 2015 r. ( vide: "wnioski kierowane do organu" ) P.M. działając w tym charakterze oświadczył, że wobec złożonych pisemnych oświadczeń, organ może i powinien w trybie art.78 § 2 K.p.a uznać dowody z przesłuchań świadków za zbędne wobec wykazania okoliczności na które dowody te miały być przeprowadzone innymi dowodami - złożonymi przez stronę postępowania oświadczeniami wskazanych osób. Te oświadczenia procesowe pełnomocnika spółki i ich znaczenie oraz skutki prawne dla oceny legalności działań organu, analizować przy tym należy w świetle przepisów regulujących postępowanie dowodowe w sprawach płatności, które były przedmiotem postępowania tj. płatności ONW. Odnosząc się do kwestii obowiązku organów zebrania i rozpatrzenia materiałów dowodowych w sprawach z wniosku dotyczącego przyznania płatności ONW na rok 2013 r., w pierwszej kolejności wskazać należy na regulację art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, modyfikującą obowiązki nałożone na organ przepisami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Ponadto z art. 21 ust. 3 tej ustawy wynika, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Pamiętać należy, że postępowanie dotyczy pomocy finansowej udzielanej w związku z prowadzoną działalnością rolniczą. Nie dotyczy ono powstałego z mocy prawa obowiązku podatkowego, zatem podmiotem mającym przejawiać aktywność w tym postępowaniu, polegającą na wykazaniu spełnienia pozytywnych przesłanek do uzyskania pomocy jak również wykazania braku wystąpienia negatywnych przesłanek skutkujących odmowę udzielenia pomocy, jest ten, kto z takiej pomocy chce skorzystać ( producent rolny ). Oznacza to, że jego aktywność nie może sprowadzać się głównie do negowania dokonanych przez organ prowadzący postępowanie ustaleń. Zważywszy na omówioną regulację w zakresie przedstawiania materiału dowodowego sprawy jak i rozkładu ciężaru dowodu, stwierdzić należy, że organ drugiej instancji dokonał oceny wszystkich dowodów zaoferowanych mu przez stronę tj. o jakich mowa piśmie z dnia [...] sierpnia 2015 r. Za realizację przez skarżącą obowiązku "przedstawiania dowodów" o jakim mowa w art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, należy uznać zaoferowanie ( w znaczeniu: przedstawienie organowi ) dowodu, a nie tylko zgłoszenie wniosku dowodowego i to obejmującego środki dowodowe ( tu dokumenty ), którymi strona sama dysponuje ( jej dokumenty finansowe ) lub może je bez problemu uzyskać ( wypisu z KRS-u ). Trudno zatem uznać ogólnikowe domaganie się przez skarżąca spółkę przeprowadzenia dowodów, które są w jej dyspozycji ( dokumenty finansowe ) lub mają służyć kwestionowaniu ustalonych przez organy powiązań ( nie wiadomo w jakim zakresie) za przedstawienie dowodów. Nadto należy mieć na uwadze, iż organ poddał ocenie te dokumenty finansowe skarżącej, którymi z woli strony dysponował, przedstawił też skład osobowy jej organów, a w zakresie "historii" deklarowanych do płatności ONW na 2013 r. działek wskazał na posiadaną z urzędu wiedzę ( dane z ZSZIK ). Ustaleń tych, dokonanych w decyzji organu I instancji, żadnymi konkretnymi dowodami strona nie podważyła ani w odwołaniu ani w piśmie z dnia [...] sierpnia 2015 r. Z kolei brak precyzji wniosku ( np. żądanie dowodu z akt rejestrowych na okoliczność składu zarządu i składu kapitałowego spółek za okres od złożenia wniosku o płatność do dnia wydania decyzji ) przy wykazanej przez organy w uzasadnieniu decyzji ilości powiązanych 103 spółek, wskazuje na brak współdziałania z organem jak i zamiar bezpodstawnego przerzucenia na organ obowiązków dowodowych spoczywających na samej stronie i to, bez - choćby wskazania - jakie ustalenia organu i w stosunku do których spółek są wadliwe.

Przechodząc do oceny zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego wskazać przede wszystkim należy, że w ocenie Sądu organy obu instancji słusznie przyjęły, że w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające zastosowanie regulacji wyrażonej w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 stanowiącej, iż nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Sąd nie podzielił natomiast stanowiska organów co do tego, iż skarżąca spółka nie była posiadaczem gruntów zgłoszonych do płatności, gdyż grunty te były w posiadaniu P.M., a przeniesienie posiadania miało charakter pozorny, ani też co do tego, że skarżąca spółka nie prowadziła działalności rolniczej.

W związku z tymi stwierdzeniami organów w pierwszej kolejności należy zauważyć, że ocena, czy zachodzi przewidziana w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 przesłanka odmowy płatności z uwagi na ustalenie sztucznego stworzenia warunków do przyznania płatności może dotyczyć "beneficjentów", a więc podmiotów, które spełniają ustawowe warunki do przyznania płatności. Tymi warunkami są posiadanie gruntów zgłoszonych do płatności oraz bycie "rolnikiem", co uzależnione jest m.in. od prowadzenia działalności rolniczej. Wynika to z § 2 pkt 3 rozporządzenia ONW stanowiącego, że rolnikowi przysługuje płatność do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Z kolei zgodnie z § 2 pojęcie "rolnik" oznacza rolnika w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009. Rolnikiem w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009 określa się osobę fizyczną lub prawną lub grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo znajduje się na terytorium Wspólnoty, oraz która prowadzi działalność rolniczą. "Działalność rolnicza" w myśl art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009 oznacza produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska. Zatem, gdyby rzeczywiście skarżąca spółka nie była posiadaczem gruntów objętych wnioskiem i nie prowadziła działalności rolniczej, to nie przysługiwałyby jej płatności, gdyż nie spełniałaby warunków określonych w powołanym § 2 pkt 3 rozporządzenia ONW. Wówczas zupełnie bezprzedmiotowe byłoby badanie sztucznego stworzenia warunków w rozumieniu art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji nr 65/2011.

Niezależnie od powyższego wskazać należy, że posiadanie jest stanem faktycznym, a przeniesienie posiadania stanowi czynność realną, nie zaś czynność prawną. W związku z tym nie można do przeniesienia posiadania odnosić przepisów dotyczących pozorności czynności prawnych (art. 83 k.c.), co czyni nieuprawnionym stwierdzenie, że przeniesienie posiadania działek zgłoszonych do płatności ONW na rok 2013 na rzecz skarżącej spółki było pozorne.

Aby skutecznie zakwestionować posiadanie przez skarżącą spółkę gruntów zgłoszonych do płatności w 2013 r. oraz prowadzenie przez nią działalności rolniczej, organy musiałyby wykazać, że skarżąca spółka nie wykonywała w 2013 r. żadnych czynności mogących być uznane za przejawy posiadania gruntów, w szczególności działań związanych z uprawą tych gruntów. W związku z tym zauważyć należy, że w celu wykazania posiadania gruntów zgłoszonych do płatności, skarżąca spółka przedstawiła dowody w postaci dokumentów, z których wynikało, że spółka płaciła innym podmiotom za usługi rolnicze, materiał siewny oraz certyfikację gospodarstwa, a także zaoferowała osobowe wnioski dowodowe jak też przedstawiła pisemne oświadczenia osób, które w imieniu skarżącej spółki zlecały te usługi. Z oświadczeń tych wynikało, że zarząd spółki miał pełną swobodę w zarządzaniu gospodarstwem i spółka przez zarząd lub upoważnione osoby zlecała usługi rolne w gospodarstwie. Podnoszona przez organy okoliczność, że wykonywanie usług rolniczych spółka zlecała podmiotom powiązanym, nie jest w ocenie Sądu wystarczająca do uznania, że to nie S była posiadaczem gruntów i że to nie ona prowadziła działalność rolniczą. Takie stwierdzenie byłoby uprawnione tylko w wypadku wykazania przez organy pozorności zawieranych przez spółkę umów związanych z prowadzeniem działalności rolniczej. Jednak takie wykazanie pozorności w rozumieniu art. 83 k.c. konkretnych umów, z których wynikały płatności udokumentowane przez skarżącą, nie nastąpiło.

Ponieważ zatem przedstawione przez skarżącą w toku postępowania dowody w postaci dokumentów oraz złożone na piśmie oświadczenia osób działających w imieniu spółki, jak też zeznania świadków nie zostały w omawianym zakresie – tj. obejmującym kwestie posiadania i prowadzenia działalności rolniczej, skutecznie podważone przez organy, nieuprawnione było ich stwierdzenie, iż skarżąca spółka nie była posiadaczem gruntów zadeklarowanych we wniosku gruntów i nie prowadziła działalności rolniczej. Reasumując tę część rozważań stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu, organy nie podważyły skutecznie spełniania przez skarżącą określonych w § 2 pkt 3 rozporządzenia ONW warunków przyznania płatności, a co za tym idzie pozbawienie płatności mogło nastąpić jedynie w oparciu o powołany art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011.

Przechodząc do oceny zaistnienia przesłanek określonych w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011, należy zauważyć, że kwestia skutku w postaci sztucznego tworzenia warunków uprawniających do otrzymania płatności przez beneficjentów została jednolicie uregulowana w przepisach unijnych w odniesieniu do obu filarów Wspólnej Polityki Rolnej. Mianowicie w art. art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 znalazł się zapis: "nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia", a identyczna klauzula wprowadzona została w art. 30 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L nr 30).

Warto również podkreślić, że środki pomocowe przeznaczone na finansowanie płatności w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich wypłacane są z budżetu Unii Europejskiej, a w związku z tym podlegają ochronie zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich. Zgodnie z art. 4 ust. 3 tego rozporządzenia działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego, mającymi zastosowanie w danym przypadku, przez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści.

Należy zauważyć, że ani przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011, ani też przepisy rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 nie precyzują, na czym może polegać sztuczne stworzenie warunków wymaganych do uzyskania płatności, pozostawiając tym samym rozstrzygnięcie tej kwestii organom stosującym prawo.

Próba interpretacji przepisu art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 została podjęta przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w wyroku z 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor na Dyrżawen fond "Zemedelie" - Razplasztatelna agencja (www.eur-lex.europa.eu). Trybunał wskazał, że dowód w zakresie praktyki stanowiącej nadużycie ze strony potencjalnego beneficjenta takiego wsparcia wymaga, po pierwsze, zaistnienia ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w stosownych uregulowaniach cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty,

a po drugie, wystąpienia subiektywnego elementu w postaci woli uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań Unii poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek. Trybunał stwierdził, że do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więzi prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami.

Jak wynika z zacytowanego wyżej przepisu art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 oraz wykładni dokonanej w wyroku z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 pozbawienie danego podmiotu płatności jest możliwe w przypadku ustalenia przez organ zaistnienia trzech przesłanek: po pierwsze stwierdzenia sztucznego stworzenia warunków wymaganych do otrzymania płatności, po drugie wykazania celu w postaci osiągnięcia korzyści wynikających z uregulowań, a więc subiektywnego elementu w postaci woli uzyskania takich korzyści i po trzecie wykazanie sprzeczności tych korzyści z celami systemu wsparcia.

W ocenie Sądu prawidłowe ustalenia faktyczne poczynione przez organy w niniejszej sprawie były wystarczające do przyjęcia, że wszystkie wskazane wyżej przesłanki zaistniały w odniesieniu do płatności ONW na 2013 r., o które wystąpiła skarżąca spółka. Przez sztuczne stworzenia warunków wymaganych do otrzymania płatności należy rozumieć sztuczne wykreowanie określonych elementów stanów faktycznych, czy też manipulowanie nimi tak, aby odpowiadały one nie przepisowi prawnemu, który miałby w "normalnym" układzie rzeczy zastosowanie, ale przepisowi dla autora tej kreacji (manipulacji) korzystniejszemu (por. M. Godlewska, Pojęcie nadużycia prawa w prawie UE (cz. I), "Europejski Przegląd Sądowy" 2011, nr 6(69), s. 25-26).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy sztuczne stworzenie warunków polegało na utworzeniu wielu powiązanych podmiotów, które w kolejnych latach przenosiły między sobą posiadanie gruntów w taki sposób, by uzyskać płatności większe, aniżeli te, które przysługiwałyby, gdyby takich działań nie przeprowadzono. Nastąpiło w ten sposób wykreowanie stanu faktycznego pozwalającego na zawyżenie wysokości płatności. W związku z tym wskazać należy na regulacje przepisów § 3 ust. 3 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. nr 40, poz. 329 ze zm.).Zgodnie z nimi płatności ONW pozostają uzależnione od powierzchni zgłaszanych gruntów i maleją wraz ze wzrostem tej powierzchni i tak płatność ONW do powierzchni działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW przekraczającej 50 ha jest przyznawana w wysokości 50 % stawki podstawowej - za powierzchnię powyżej 50 ha do 100 ha i 25 % stawki podstawowej - za powierzchnię powyżej 100 ha do 300 ha. Istotne pozostaje przy tym, że w stanie prawnym obowiązującym dla płatności na 2013 r. podział dużego gospodarstwa na mniejsze przekłada się wprost na znaczący wzrost nie tylko pomocy ONW, ale także wzrost kwot płatności rolnośrodowiskowych i płatności otrzymywanych w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, o które również, tym samym wnioskiem na rok 2013 ubiegała się skarżąca. Zatem gdyby nie sztuczne stworzenie warunków, płatności te zostałyby wypłacone w znacząco niższej wysokości, aniżeli w sytuacji gdy wnioski takie złożyło kilkadziesiąt podmiotów powiązanych (w tym skarżąca spółka), które podzieliły się posiadanymi gruntami. W stosunku do tych wszystkich rodzajów pomocy, z uwagi na stosowanie zasad modulacji i degresywności, w przypadku złożenia jednego wniosku o przyznanie płatności w ramach wsparcia bezpośredniego,rolnośrodowiskowe i ONW, obejmującego wszystkie grunty podzielone między podmioty powiązane, otrzymane w ramach tych systemów wsparcia płatności zostałyby wypłacone w niższej wysokości, aniżeli w sytuacji gdy wnioski takie złożyło kilkadziesiąt podmiotów powiązanych (w tym skarżąca spółka), które podzieliły się posiadanymi gruntami.

Mając zatem na uwadze powyższe uregulowania należy stwierdzić, że utworzenie wielu podmiotów i przenoszenie pomiędzy nimi posiadanych gruntów, miało na celu czerpanie korzyści finansowych wynikających z obejścia powołanych wyżej przepisów wprowadzających w systemach wsparcia mechanizmy modulacji i degresywności płatności. Jak wskazano w przywołanym wyroku z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 do dokonania oceny, czy stworzenie sztucznych warunków nastąpiło w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia konieczne jest zbadanie m.in. takich elementów jak więź prawna, ekonomiczna czy personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne oraz ocena okoliczności świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami. Dokonując ustalenia "stworzenia sztucznych warunków" nie można zatem ograniczać się tylko do oceny działań samego beneficjenta, lecz również do działań osób czy podmiotów zaangażowanych w podobne projekty inwestycyjne ( vide: wyrok NSA z dnia 14 listopada 2014 r. II GSK 2576/14; LEX nr 1561888). Konieczna jest przy tym ocena działań podejmowanych zarówno na etapie tworzenia podmiotów powiązanych jak i na etapie występowania przez nie z wnioskami o płatności. Podmioty można uznać za powiązane jeżeli te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu nimi albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów, jak również osoby (zarówno fizyczne jak prawne), które łączą więzi o charakterze rodzinnym lub wynikające ze stosunku pracy, a także powiązania majątkowe pomiędzy tymi podmiotami lub osobami pełniącymi w tych podmiotach funkcje zarządzające, kontrolne albo nadzorcze.

W rozpoznawanej sprawie organy ustaliły utworzenie przez P.M., jego syna D.M. i żonę R.M. wielu podmiotów, powiązanych ze sobą, ubiegających się o płatności w ramach systemu wsparcia (w roku 2013 organy ustaliły 103 takie podmioty). Organy wskazały na powiązania kapitałowe między tymi podmiotami i funkcje pełnione w nich przez członków rodziny M.. Podmioty te przenosiły pomiędzy sobą posiadanie gruntów zgłaszanych do płatności. Z niekwestionowanych ustaleń organów wynika, że S jest spółką zawiązaną przez D. i P.M., z których pierwszy został prezesem spółki, a drugi prokurentem. Zgłoszone do płatności działki rolne były poprzednio zgłaszane przez inne podmioty powiązane z tymi samymi osobami fizycznymi. Usługi rolnicze na rzecz skarżącej spółki były wykonywane przez firmę N, prowadzoną przez P.M.. Organy wskazały, że w przypadku 73 podmiotów występujących o płatności wskazano to samo konto bankowe, którego właścicielem jest P.M.. Ponadto podmioty te miały ten same adresy siedziby i wskazywały te same adresy do korespondencji.

Dokonana przez organy analiza powiązań pomiędzy podmiotami, wskazująca na zbliżony czas ich powstania, sposób prowadzenia przez nie działalności, wspólne adresy i rachunki bankowe oraz łączące je więzi personalne ( w tym rodzinne ) i kapitałowe, pozwalała na ustalenie zamierzonej koordynacji działań tych podmiotów, polegających

na zgłaszaniu gruntów do płatności, w celu uzyskania korzyści wynikających

z uregulowań systemu wsparcia. Korzyści te miały wynikać z uzyskania większych płatności w związku ze zgłoszeniem przez wiele podmiotów podzielonych pomiędzy nie gruntów, aniżeli byłoby to w przypadku zgłoszenia całości gruntów przez jeden podmiot.

Istotne przy tym jest to, że nie było w rozpoznawanej sprawie żadnych okoliczności wskazujących na inne jeszcze uzasadnienie utworzenia przez członków rodziny M. tak wielu podmiotów, które wymieniały się między sobą posiadanymi gruntami. W szczególności nie wskazano na jakiekolwiek możliwe korzyści ekonomiczne, które miałyby wynikać z utworzenia i działania tak wielu podmiotów, nie mających żadnych środków produkcji i nie zatrudniających żadnych pracowników. Sens ekonomiczny utworzenia wielu powiązanych podmiotów i wykreowania posiadania przez te podmioty gruntów zawierał się wyłącznie w tym, aby w taki sposób zwiększyć rozmiar płatności przez obejście przepisów wprowadzających modulacje i degresywność płatności.

W związku z powyższym stwierdzić należy, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie, iż wyłącznym celem stworzenia sztucznych warunków przez utworzenie wielu podmiotów i dokonanie podziału między te podmioty gruntów zgłaszanych do płatności, było uzyskanie korzyści polegających uzyskaniu wyższych kwot wnioskowanych płatności, a to pozwalało na stwierdzenie zaistnienia subiektywnego elementu w postaci woli tych podmiotów (w tym skarżącej spółki) uzyskania takich korzyści.

Przechodząc do oceny zaistnienia trzeciej przesłanki zastosowania art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, a mianowicie sprzeczności korzyści z celami systemu wsparcia, należy wskazać, że wbrew stanowisku strony skarżącej w sprawie dotyczącej płatności ONW na rok 2013 nie ma zastosowania rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ( WE ) z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005, ale to ostatnie rozporządzenie czyli rozporządzenie z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (vide: Dz.U.UE L z dnia 21 października 2005 r.), uchylone z dniem 1 stycznia 2014 r. Stosownie do pkt 1 jego preambuły polityka rozwoju obszarów wiejskich powinna towarzyszyć politykom wsparcia rynku i dochodów w ramach wspólnej polityki rolnej i uzupełniać je, a tym samym przyczyniać się do osiągnięcia celów tej polityki ustanowionych w Traktacie. Jak wskazano w pkt 33 preambuły płatności z tytułu naturalnych utrudnień na obszarach górskich oraz płatności na innych obszarach z utrudnieniami powinny przyczyniać się, poprzez nieprzerwane użytkowanie gruntów rolnych, do utrzymania terenów wiejskich oraz utrzymania i wspierania zrównoważonych systemów rolniczych. Powinno się ustanowić obiektywne parametry dla ustalenia poziomu płatności w celu zapewnienia skuteczności tego systemu wsparcia oraz zapewnienia osiągnięcia jego celów. W art. 3 tego rozporządzenia zatytułowanym "Misje" wskazano, że EFFROW przyczynia się do wspierania zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich na terytorium całej Wspólnoty, uzupełniając polityki wsparcia rynku i wsparcia dochodów w ramach wspólnej polityki rolnej, politykę spójności oraz wspólną politykę rybołówstwa. W art. 4 zatytułowanym "Cele" wskazano że "1. Wsparcie rozwoju obszarów wiejskich przyczynia się do osiągnięcia następujących celów:

a) poprawy konkurencyjności rolnictwa i leśnictwa poprzez wspieranie restrukturyzacji, rozwoju i innowacji;

b) poprawy środowiska naturalnego i terenów wiejskich poprzez wspieranie gospodarowania gruntami;

c) poprawy jakości życia na obszarach wiejskich oraz popierania różnicowania działalności gospodarczej.

2. Cele określone w ust. 1 są wykonywane w ramach czterech osi określonych w tytule IV."

Wskazane cele są ściśle związane z zachowaniem obszarów wiejskich. Aby przeciwdziałać każdemu niewłaściwemu przydzieleniu środków wspólnotowych, nie należy przekazywać płatności w ramach wsparcia rolnikom, którzy sztucznie stworzyli warunki niezbędne dla uzyskania takiego wsparcia. Cel w postaci poprawy jakości życia ludności wiejskiej, zwłaszcza przez podniesienie indywidualnego dochodu osób pracujących w rolnictwie został też zapisany jako jeden z podstawowych celów wspólnej polityki rolnej w art. 39 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz.U.2004.90.864/2). Należy w związku z tym wskazać na fakt, iż skarżąca spółka nie zatrudniała żadnych pracowników i w tej sytuacji nie może być mowy, że jej funkcjonowanie w jakikolwiek sposób przyczyniało się realizacji celu zapewnienie odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej, w szczególności przez podniesienie indywidualnego dochodu osób pracujących w rolnictwie. Nie sposób też nie zauważyć, że wprowadzenie mechanizmów modulacji i degresywnych płatności miało przeciwdziałać koncentracji środków finansowych w największych gospodarstwach i zapobiegać niekorzystnemu traktowaniu małych gospodarstw, a w efekcie zmierzać do podniesienia indywidualnych dochodów osób pracujących w tych gospodarstwach. W związku z powyższym nie może budzić wątpliwości, że osiągnięcie korzyści wynikających z obejścia przepisów wprowadzających do systemu wsparcia modulacje i stawki degresywne, pozostaje w sprzeczności z celami systemu wsparcia, do których należy zapewnienie odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej. Wprawdzie organy orzekające w sprawie nie wskazały na przepisy powołanego rozporządzenia, ale odwołały się do traktatowych celów wspólnej polityki rolnej jak też do przepisów rozporządzenia ONW realizujących tożsame cele. Modulacje płatności wprowadzone przepisami krajowymi nie eliminują z płatności nikogo lecz wprowadzają stosowanie niższych kwot płatności dla większych obszarów gospodarstw rolnych. Zastosowanie stawek degresywnych w działaniach realizowanych w ramach PROW (m.in. pomoc ONW) ma realizować cel zrównoważonego rozwoju tych obszarów nie tylko w aspekcie związanym z właściwym wykorzystaniem zasobów naturalnych ale też w aspekcie społecznym i ekonomicznym dążąc do uzyskania spójności poprzez np. zmniejszanie różnic i nierówności społecznych. Jak już wskazano systemy wsparcia przewidują bezpośrednie wsparcie dochodów mające na celu zapewnienie odpowiedniego poziomu życia ludności wiejskiej. Cel ten jest ściśle związany z zachowaniem obszarów wiejskich i aby przeciwdziałać każdemu niewłaściwemu przydzieleniu środków wspólnotowych, nie należy przekazywać płatności w ramach wsparcia podmiotom, które sztucznie stworzyły warunki niezbędne dla uzyskania takiego wsparcia. W tej sytuacji organ odwoławczy zasadnie przyjął, że skumulowanie wysokich kwot wsparcia w rękach podmiotu zarządzającego wieloma podmiotami i zamiar uzyskania większej kwoty wsparcia aniżeli miałaby wynikać z przepisów modulacyjnych należy uznać za działanie sprzeczne z systemem wsparcia.

Reasumując należy stwierdzić, iż w wyniku utworzenia wielu podmiotów powiązanych (w tym skarżącej spółki) i dokonania podziału między te podmioty gruntów zgłaszanych do płatności (w tym działki zgłoszonej przez skarżącą spółkę

w 2013r.) doszło do stworzenia w sposób sztuczny warunków do przyznania pomocy, a otrzymanie w takiej sytuacji przez skarżącą płatności oznaczałoby uzyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia. W tej sytuacji w ocenie Sądu

do ustalonego stanu faktycznego znajdował zastosowanie powołany przez organy

art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011.

Nie jest również zasadny zarzut nierozpoznania łącznie wniosków skarżącej złożonych za dany rok ( § 8d ust. 1 rozporządzenia ONW ), a w konsekwencji prowadzenia i wydania decyzji w stosunku do każdego z wniosków odrębnie. Należy bowiem stwierdzić, iż wydanie co do każdego złożonego wniosku samodzielnej decyzji zamiast łącznego rozpoznania nie miało wpływu na wynik postępowania.

Z powyższych względów, Sąd nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.