Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 334/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-06-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 12 ust. 1 pkt 2 i uts. 2 pkt 2 i pkt 3
journal: Dz.U. 2014 poz 970
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami

SENTENCJA

Dnia 12 czerwca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia NSA Janusz Nowacki, , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2019 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy kategorii C i C+E oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 334/19

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania M.M. od decyzji Starosty [...] z [...] o odmowie wydania prawa jazdy kategorii C i C+E, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W podstawie prawnej decyzji Kolegium wskazało art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

W stanie faktycznym sprawy, M.M. złożył wniosek o wydanie prawa jazdy. W następstwie powyższego zostało wszczęte postępowanie, którego wynikiem była decyzja z [...] Starosty [...]. Mocą tej decyzji organ odmówił M.M. wydania prawa jazdy kategorii C i C+E. W uzasadnieniu decyzji podano, że 5 grudnia 2018 r. Organ I instancji wskazał, że prawomocnym wyrokiem sygn. akt [...] z 16 lutego 2017 r. Sąd Rejonowy w Ł. orzekł wobec M.M. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, z wyłączeniem pojazdów, do których kierowania wymagane jest posiadanie prawa jazdy kat. CE. M.M. nie zwrócił żądanego dokumentu oświadczając jednocześnie, że powyższy dokument zagubił.

Decyzją z [...] sierpnia 2017 r. Starosta [...] wykonał wyrok Sądu cofając wnioskodawcy uprawnienia do kierowania pojazdami kat B.

W uzasadnieniu decyzji o odmowie wydania prawa jazdy kategorii C i CE Starosta [...] stwierdził, że strona nie spełnia przesłanek do zwrotu zatrzymanego prawa jazdy określonych w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z 5 stycznia 2011 o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r. poz. 978 ze zm.) [dalej: ustawa o kierujących pojazdami].

Odwołanie od decyzji, w ustawowym terminie, złożył M.M., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez zobowiązanie Starosty [...] do wydania prawa jazdy kat. C, C+E. Zaskarżonej decyzji zarzucił:

naruszenie art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy o kierujących pojazdami poprzez błędną interpretację tych przepisów,

nieuwzględnienie, że art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy w brzmieniu ukształtowanym ustawą nowelizującą z dnia 26 czerwca 2014 r. w zakresie, w jakim pozbawia on osoby uprzednio posiadające uprawnienie do kierowania pojazdami mechanicznymi określonych kategorii prawa do odzyskania dokumentu potwierdzającego posiadanie tego rodzaju uprawnień odnośnie pojazdów mechanicznych co do których nie orzeczono wobec nich środka karnego w postaci zakazu ich prowadzenia jest oczywiście niezgodny z przepisami art. 2, art. 10 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 175 ust. 1 Konstytucji RP,

3) nieuwzględnienie sytuacji rodzinnej p. M.M., który jest głównym żywicielem rodziny.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami, prawo jazdy jest wydawane przez starostę, w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek osoby zainteresowanej. W art. 11 cyt. ustawy wymieniono wymagania, które musi spełniać wnioskodawca przy wydawaniu prawa jazdy. Stosownie natomiast do art. 12 ust. 1 pkt 2 powoływanej ustawy prawo jazdy nie może być wydane osobie w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych - w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu. Przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii:

AM, Al, A2, A, Cl, C, Dl lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B (ust. 2 pkt 2),

B+E, Cl+E, C+E, Dl+E lub D+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii Cl, C, Dl lub D (ust. 2 pkt 3).

W rozpatrywanej sprawie – jak podkreślił organ odwoławczy - prawomocnym wyrokiem sygn. akt [...] z 16 lutego 2017 r. Sąd Rejonowy w Ł. orzekł wobec M.M. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, z wyłączeniem pojazdów, do których kierowania wymagane jest posiadanie prawa jazdy kat. CE. Zgodnie z art. 365 § 1 k.p.c. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Stosownie do art. 182 § 1 i § 2 k.k.w. w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji rządowej lub samorządu terytorialnego właściwemu dla miejsca zamieszkania skazanego. Organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu.

Decyzją z [...] sierpnia 2017 r. Starosta [...] wykonał wyrok Sądu cofając wnioskodawcy uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B.

Dalej organ II instancji zwrócił uwagę, że wskazanym wyżej wyrokiem Sąd Rejonowy w Ł. nie orzekł o zakazie prowadzenia pojazdów pozostałych kategorii, ale też nie nakazał wydania prawa jazdy tych kategorii. Kompetencje do wydania zatrzymanego prawa jazdy lub do wydania prawa jazdy ma bowiem właściwy organ. Pozostaje więc do rozważenia kwestia wydania prawa jazdy kat. C i C+E.

Na wstępie podkreślenia wymaga, że organ właściwy rozpatrując wniosek w przedmiotowym zakresie zobligowany jest do dokonania weryfikacji i stwierdzenia, czy w świetle obowiązujących przepisów wnioskodawca spełnia wszystkie przewidziane prawem warunki. Jeżeli uzna, że występuje jakakolwiek negatywna przesłanka uniemożliwiająca dokonanie wnioskowanej czynności, to nie może postąpić wbrew przepisom.

Z powyższych rozważań wynika zatem, że organ I instancji rozpatrując wniosek o wydanie wnioskowanej kategorii prawa jazdy zobligowany był do stosowania właściwych przepisów. W ocenie Kolegium, rozpatrując wniosek o wydanie prawa jazdy należało mieć na uwadze przede wszystkim treść powołanego art. 12 ust. 1, 2 i 3 ustawy o kierujących pojazdami, z którego wynika, że prawo jazdy m.in. kat. C i C+E nie może być wydane w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B. Jak wskazało Kolegium, z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Stąd też, zdaniem Kolegium, cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami kategorii B ma wpływ na posiadanie prawa jazdy kategorii C i C+E.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Kolegium wyjaśniło, że jak stwierdził NSA w wyroku z 13 października 2017 r., I OSK 3181/15 obecnie obowiązujące przepisy pozwalają na wywiedzenie tezy, że w istocie z wyroku sądu karnego wynika dla strony bezpośredni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych określonej kategorii, a pośrednio - poprzez obowiązującą organy administracji publicznej treść art. 12 ust. 2 cyt. ustawy - również zakaz prowadzenia pojazdów kategorii wskazanych w tym przepisie. Ponadto Kolegium dodaje, że nie jest organem mającym kompetencje do oceny, czy dany przepis jest zgodny z Konstytucją RP.

Reasumując, w ocenie organu odwoławczego, wobec ustalonego stanu faktycznego i prawnego odmowa wydania prawa jazdy kat. C i C+E jest zasadna. Jeżeli wobec danej osoby obowiązuje orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu karnego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie prawa jazdy kategorii B to w tym czasie niedopuszczalne jest wydanie takiej osobie prawa jazdy kategorii C i C+E.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M.M. zarzucił zaskarżonej decyzji:

1/ naruszenie art. 12 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy o kierujących pojazdami poprzez błędną interpretację ww. przepisów polegającą na przyjęciu, że ww. przepisy wyłączają możliwość wydania zatrzymanego prawa jazdy kat. C, C + E w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B;

2/ nieuwzględnienie, iż art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 w brzmieniu ukształtowanym ustawą nowelizującą z 26 czerwca 2014 r. w zakresie w jakim pozbawia on osoby uprzednio posiadające uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi określonych kategorii, prawa do odzyskania dokumentu potwierdzającego posiadanie tego rodzaju uprawnień odnośnie pojazdów mechanicznych co do których nie orzeczono wobec nich środka karnego w postaci zakazu ich prowadzenia, jest oczywiście niezgodny z przepisami art. 2, art. 10 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 175 ust. 1 Konstytucji RP;

3/ nieuwzględnienie sytuacji rodzinnej M.M. - skarżący jest głównym żywicielem rodziny, ma na utrzymaniu kilkumiesięcznego syna K. (ur. 08.05.2018 r.) oraz żonę A. (małżeństwo zostało zawarte 27 października 2018 r.). Posiadanie przez M.M. prawa jazdy kat. C, C 1 E jest niezbędne do wykonywania zawodu kierowcy samochodów ciężarowych.

W związku z powyższym wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy kat C, C + E oraz zobowiązanie Starosty [...] na podstawie art. 145a § 1 ustawy p.p.s.a do wydania decyzji wyrażającej zgodę na wydanie M.M. prawa jazdy kat C, C + E oraz o zasadzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.] sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była możliwość wydania skarżącemu prawa jazdy kategorii C i C+E w sytuacji, gdy orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych wszelkich kategorii z wyłączeniem kategorii C+E.

Stan faktyczny był bezsporny. Wobec skarżącego prawomocnym wyrokiem sądu z 16 lutego 2017 r., na podstawie art. 42 § 2 k.k. orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych z wyłączeniem kategorii C+E na okres 3 lat. Wykonując ten wyrok Starosta [...] decyzją z [...] sierpnia 2017 r. cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kat. B.

Skarżący 5 grudnia 2018 r. złożył wniosek o zwrot prawa jazdy kat C i C+E. Starosta [...] decyzją z [...] odmówił skarżącemu wydania prawa jazdy kat C i C+E. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. zaskarżoną decyzją z [...] utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Materialnoprawną podstawę decyzji organów obu instancji stanowiły przepisy art. 12 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 978. ze zm.) [dalej: ustawa o kierujących pojazdami] w brzmieniu nadanym ustawą z 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2014 r., poz. 970), obowiązującym od 25 października 2014 r.

Przepis art. 12 ust. 1 pkt 2 powoływanej ustawy w znowelizowanym brzmieniu, stanowi że prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu. Z kolei art. 12 ust. 2 pkt 2 stanowi, że art. 12 ust. 1 pkt 2 ma zastosowanie także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii: AM, A1, A2, A, C1, C D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B, a także kategorii: B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E – w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D (art. 12 ust. 2 pkt 3).

W obowiązującym aktualnie stanie prawnym, mającym - jak zasadnie uznało Kolegium - zastosowanie do sytuacji skarżącego, skutek zdarzenia prawnego, jakim jest skazanie prawomocnym wyrokiem w postępowaniu karnym i orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie danej kategorii, zostaje rozciągnięty również na inne uprawnienia do prowadzania pojazdów, w szczególności wobec osób ubiegających się o uzyskanie prawa jazdy innej kategorii. Przy czym już w odniesieniu do stosowania art. 12 ustawy o kierujących pojazdami w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z 2014 r. w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego był wyrażany pogląd, zgodnie z którym zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B pozbawia wszelkich kategorii praw jazdy wymienionych w ustawie o kierujących pojazdami (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2015 r., I OSK 888/14, z 29 października 2015 r., I OSK 382/14, z 3 grudnia 2015 r., I OSK 603/14, z 9 grudnia 2015 r., I OSK 678/14 oraz z 15 lipca 2016 r., I OSK 2514/14). W konsekwencji negatywne rozstrzygnięcie przez organy zgłoszonego przez skarżącego wniosku o zwrot prawa jazdy w zakresie kategorii C i CE – było w pełni prawidłowe i zgodne z prawem.

W sprawie niniejszej pojawia się zagadnienie relacji między treścią wyroku sądu karnego orzekającego, jak w niniejszej sprawie, zakaz prowadzenia pojazdów w określonym zakresie, a mianowicie z wyłączeniem kategorii C i CE, a przepisami ustawy o kierujących pojazdami, przewidującymi zakaz wydania i zwrotu prawa jazdy kategorii "wyższych" (m.in. kategorii C i CE), w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii "niższej" (m.in. kategorii B). Należy przy tym wyjaśnić, że umowne określenie kategorii prawa jazdy jako "wyższych" i "niższych" opiera się na fakcie, że uzyskanie uprawnień w zakresie kategorii wyższej (np. C) wymaga dodatkowo spełnienia przesłanek odbycia szkolenia i zdania egzaminu państwowego wymaganego do uzyskania prawa jazdy kategorii B (art. 11 ust. 4 ustawy).

Problem ten stanowi podstawę argumentacji skarżącego, który zarzuca naruszenie zaskarżoną decyzją szeregu fundamentalnych zasad porządku prawnego, w tym zasad konstytucyjnych, poprzez swoiste rozszerzenie sankcji karnej wynikającej z prawomocnego wyroku sądu karnego poprzez odmowę wydania prawa jazdy w zakresie uprawnień, które nie zostały objęte zakazem orzeczonym w tym wyroku (kategorie C i CE).

W ocenie Sądu, argumentacja ta nie zasługuje na uwzględnienie.

Jak podniesiono już wyżej, w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B pozbawia wszelkich kategorii praw jazdy wymienionych w ustawie o kierujących pojazdami.

Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że za taką interpretacją omawianych przepisów przemawia wykładnia językowa i celowościowa. Ratio legis zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych stanowi wykluczenie z ruchu drogowego takich kierowców, którzy wykazali, że zagrażają bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza jeżeli uczynili to znajdując się w stanie nietrzeźwości. Trudno sobie wyobrazić, by racjonalny ustawodawca pozbawiając prawa do kierowania pojazdami osobowymi (kategorii B) zezwolił na prowadzenie pojazdów ciężarowych lub ciężarowych z przyczepą (kategorii C i C+E). Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje ponadto, że celem przyjętych rozwiązań prawnych jest niedopuszczanie do ruchu drogowego osób, które swoim postępowaniem, przez prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, zagroziły bezpieczeństwu w komunikacji. Przy tym zarówno przy interpretacji, jak i stosowaniu wymienionych przepisów należy mieć na względzie, że przepisy i zasady ruchu drogowego odznaczają się rygoryzmem służącym przede wszystkim zapewnieniu bezpieczeństwa wszystkich uczestników ruchu drogowego.

Jak wskazuje w swoich orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny, wyjaśniając relacje między orzeczeniem sądu karnego, a przepisami ustawy o kierujących pojazdami, decyzja organów administracji konkretyzuje swą treścią obowiązujące wobec skarżącego zakazy wynikające z przepisów ustawy o kierujących pojazdami, które to dolegliwości są skutkiem orzeczonego przez sąd karny środka karnego. Przy tym skutki te dotyczą zarówno ubiegającego się o prawo jazdy określonej kategorii, jak i dysponującego już takim prawem jazdy (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2015 r., I OSK 678/14).

Nie można zatem uznać, iż w świetle przywołanych wyżej przepisów kodeksu karnego oraz kodeksu karnego wykonawczego brzmienie art. 12 ust. 2 ustawy mogłoby być oceniane jako podważające treść i powagę wyroku karnego orzekającego o zastosowaniu wobec skarżącego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych z wyłączeniem kategorii C i C+E. Z treści wyroku karnego wynika bowiem jednoznacznie zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie obejmującym kategorię B, z czym ustawa o kierujących pojazdami wiąże konsekwencje określone między innymi w art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela przedstawione stanowisko. Przyjęcie odmiennej interpretacji stanowiłoby zaprzeczenie naczelnej wartości bezpieczeństwa w ruchu drogowym, jakiej mają służyć zarówno przepisy karne, sankcjonujące przestępstwa i wykroczenia godzące w tę wartość, jak i przepisy administracyjne dotyczące wydawania i zwrotu prawa jazdy, których naczelnym ratio legis również jest gwarancja bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Trzeba zauważyć, że prezentowane w zaskarżonej decyzji stanowisko w zakresie wykładni art. 12 ust. 2 ustawy znajduje bardzo istotne uzasadnienie w aktualnym stanie prawnym, po wejściu w życie nowelizacji ustawy o kierujących pojazdami z 2014 r. Nowelizacja art. 12 ust. 2 tej ustawy poprzez dodanie do jego treści instytucji zwrotu prawa jazdy i instytucji przywrócenia uprawnień była świadomym i zamierzonym zabiegiem ustawodawcy. Celem tych zmian było niedopuszczenie do ruchu drogowego osób, które w sposób znaczący zagroziły bezpieczeństwu komunikacji, a w szczególności osób prowadzących pojazd w stanie nietrzeźwości. Z analizowanych przepisów wynika jednoznaczny nakaz dla organu administracji publicznej niewydawania, niezwracania i nieprzywracania uprawnień w zakresie prawa jazdy określonej kategorii w okresie obowiązywania sądowego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych np. kategorii B (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 19 listopada 2015 r., III SA/Kr 679/15 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 14 stycznia 2016 r., III SA/Lu 1153/15).

Wobec kategorycznego brzmienia zakazów określonych w art. 12 ust. 2 w zw. z art. 12 ust. 1 ustawy, bez wpływu dla prawidłowości zaskarżonej decyzji pozostają powołane w skardze okoliczności dotyczące negatywnego wpływu zaskarżonej decyzji administracyjnej na sytuację majątkową i życiową skarżącego.

Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stwierdzić należy, że w stanie prawnym sprawy w istocie zarzuty te stanowią zakwestionowanie regulacji ustawowej, którą zastosowały organy, to jest art. 12 ustawy o kierujących pojazdami.

Należy zauważyć, że w świetle utrwalonych poglądów orzecznictwa sądowoadministracyjnego związanie sędziego ustawą, przewidziane w art. 178 ust. 1 Konstytucji, obowiązuje dopóty, dopóki ustawie tej przysługuje moc obowiązująca. Jeżeli w ocenie sądu istnieją istotne wątpliwości co do konstytucyjności przepisu ustawowego, który ma być zastosowany w sprawie, wątpliwości te powinny zostać rozstrzygnięte poprzez skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego (por. przykładowo wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 18 września 2008 r., II FSK 852/07; z 5 listopada 2010 r., II GSK 1208/10; z 21 stycznia 2011 r., II OSK 101/10; z 10 lutego 2011 r., II OSK 269/10; postanowienie z 12 sierpnia 2014 r., II FSK 2070/14, pub. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Sąd orzekający w rozpoznawanej sprawie nie ma jednak tego rodzaju wątpliwości, które nakazywałyby mu skierowanie do Trybunału wniosku o zbadanie zgodności z Konstytucją art. 12 ustawy o kierujących pojazdami.

Przepis art. 12 ust. 2 ustawy nie narusza zasady państwa prawnego. Organ działający na podstawie tego przepisu nie ingeruje w prawomocny wyrok sądu karnego. To właśnie prawomocny wyrok sądu karnego orzekający zakaz prowadzenia pojazdów leży u podstaw możliwości zastosowania art. 12 ust. 2 ustawy. Adresatem tego przepisu jest organ administracji publicznej, a sfera jego stosowania nie dotyczy sprawy sankcji karnej, o której rozstrzygał sąd karny, lecz odrębnej, choć powiązanej funkcjonalnie, sprawy rozstrzygnięcia w sferze prawa administracyjnego o uprawnieniach do prowadzenia pojazdów. Sposób orzekania sądu karnego w sprawie zakazu prowadzenia pojazdów jest determinowany specyfiką sankcji karnej, która musi być bardzo ściśle powiązana z zachowaniem sprawczym. Stosowanie art. 12 ust. 2 ustawy przez organy administracji publicznej opiera się na zupełnie innych przesłankach – chodzi tu nie o sankcję, lecz o ochronę bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

Ponadto trzeba przypomnieć, że wartością chronioną konstytucyjnie jest również bezpieczeństwo publiczne, co wynika z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, dopuszczającego ustanowienie w ustawie ograniczeń w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw sytuacji, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób, przy czym ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw. Bez systemu sankcjonowania działań godzących w tę wartość, jej ochrona nie byłaby możliwa. Jak wskazano już wyżej, regulacja zawarta w art. 12 ust. 2 ustawy ma bardzo istotne uzasadnienie celowościowe. Jej celem jest (czasowe) wykluczenie z ruchu drogowego tych kierowców, którzy swoim zachowaniem wykazali, że zagrażają bezpieczeństwu publicznemu (bezpieczeństwu ruchu drogowego). Z punktu widzenia chronionej konstytucyjnie wartości bezpieczeństwa publicznego nie da się bowiem zaakceptować sytuacji, w której osoba naruszająca w poważnym stopniu zasady ruchu drogowego, która swoim działaniem (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwym) stwarza realne niebezpieczeństwo w ruchu drogowym, mogłaby nadal być użytkownikiem ruchu drogowego prowadząc bez ograniczeń pojazdy wymagające wyższej kategorii uprawnień, niż te, których czasowo została pozbawiona.

Z omówionych względów uznać należy, że w ustalonych okolicznościach faktycznych sprawy zaskarżona decyzja pozostaje w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Organy obu instancji dokonały prawidłowej interpretacji i właściwie zastosowały przepisy art. 12 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy. Odnosząc się zaś do wywodów skargi dotyczących wkroczenia przez organy administracji publicznej, w sferę zarezerwowaną wyłącznie dla władzy sądowniczej co rodzi wątpliwości co do pozostawania przez art. 12 ust. 2 ustawy w zgodzie z art. 2, art. 10 ust. 1, art. 45 ust. 1 i art. 175 ust. 1 Konstytucji RP należy wyjaśnić, że organy administracji publicznej zobowiązane są do orzekania na podstawie przepisów obowiązującego prawa. W powiązaniu z zasadą legalności wyrażoną w art. 6 k.p.a. oznacza to, że przy załatwianiu indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej zobowiązane są stosować obowiązujące ustawy i akty wykonawcze, kierując się domniemaniem konstytucyjności tych przepisów, których niezgodności z Konstytucją Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził.

Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

k.ż.