Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2202/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7,77,80,107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie sędzia NSA Jolanta Rajewska sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 maja 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2014/15 w sprawie ze skargi T.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 25 września 2015 r. nr [..] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia

23 maja 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2014/15, oddalił skargę T.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 25 września 2015 r. nr [..]w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że organ na podstawie wniosku T.G. z dnia 14 sierpnia 2015 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie przyznania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w formie specjalnego zasiłku celowego na opłatę kosztów turnusu rehabilitacyjnego.

Prezydent m.st. Warszawy decyzją z dnia 8 września 2015 r., odmówił skarżącej przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego.

Na podstawie zebranej w toku postępowania dokumentacji, w tym aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego przeprowadzonej w dniu 21 sierpnia 2015 r. organ ustalił, że od dnia 8 stycznia 2014 r. wnioskodawczyni jest najemcą lokalu kwaterunkowego wchodzącego w skład mieszkaniowego zasobu Dzielnicy Śródmieście. Mieszkanie składa się z korytarza, przedpokoju, łazienki z wc, dwóch pokoi i kuchni z bezpośrednim oświetleniem naturalnym. Lokal wyposażony jest w instalację elektryczną, gazową, zimną wodę, centralną ciepłą wodę, kanalizację i centralne ogrzewanie. Do zamieszkiwania w lokalu uprawniony jest również pełnoletni syn. T.G. nie wyraziła zgody na oględziny mieszkania za wyjątkiem korytarza. W dniu 21 sierpnia 2015 r., pracownik socjalny stawił się w miejscu zamieszkania ww., celem przeprowadzenia rodzinnego wywiadu środowiskowego. Pomimo, że wnioskodawczyni samodzielnie wyznaczyła dzień i godzinę przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, po raz kolejny, w dniu 21 sierpnia 2015 r. uniemożliwiła pracownikowi socjalnemu prawidłowe przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. Organ ustalił, iż miesięczny dochód wnioskodawczyni od dnia od dnia 1 marca 2015 r. wynosi 1 177,96 zł (renta 790,62 zł, dodatek mieszkaniowy 371,57 zł i dodatek energetyczny 15,77 zł). Dochód ten przekracza kryterium pomocy społecznej, dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o tj. 542 zł.

Wniosek T.G. organ rozpatrzył w trybie art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nie przekraczającej kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Organ uznał, że okoliczności niniejszej sprawy nie stanowią szczególnie uzasadnionego przypadku. Organ wskazał, że swoją postawą wnioskodawczyni uniemożliwiła pracownikowi socjalnemu rzetelne rozeznanie jej aktualnej sytuacji bytowej, ustalenia rzeczywistych potrzeb oraz wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy i ustalenia czy ww. spełnia przesłanki do otrzymania świadczenia z pomocy społecznej. W ocenie organu wnioskodawczyni, po raz kolejny, nie wykazała się aktywnością we wprowadzeniu pracownika socjalnego w swoją sytuację życiową, tj. nie wykazała woli współpracy z pracownikiem socjalnym.

Organ podkreślił, że brak współpracy z pracownikiem socjalnym zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej stanowił podstawę do odmowy przyznania świadczenia z pomocy społecznej.

Od decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 8 września 2015 r. T.G. wniosła odwołanie.

Opisaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta. Organ odwoławczy w pełni podzielił stanowisko organu pierwszej instancji zarówno co do ustaleń faktycznych jak i kwalifikacji prawnej, w tym wykładni art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że przepis art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej przewiduje przyznanie pomocy w szczególnie uzasadnionych przypadkach, a więc w sytuacjach zupełnie wyjątkowych, bowiem o możliwości jej przyznania nie decyduje dochód strony, a sytuacja życiowa, w jakiej się znalazła. Powołując się z kolei na orzecznictwo sądów administracyjnych SKO wskazało, że pod pojęciem szczególnie uzasadnionego przypadku, o którym mowa w wart. 41 pkt 1 u.p.s. rozumieć należy, zdarzenia występujące zupełnie okazjonalnie, wymagające wielu niefortunnych zbiegów wydarzeń, wykraczających poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości. Tymczasem w przedmiotowej sprawie, brak jest podstaw do uznania, że obecnie zaszły jakieś szczególne okoliczności, które uzasadniałyby przyznanie wnioskowanego świadczenia.

Skarżąca złożyła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie.

Oddalając skargę Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, jak też poprzedzająca ją decyzja Prezydenta m.st. Warszawy nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał, że z treści wywiadu środowiskowego wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, oraz że utrzymuje się z renty, której wysokość wynosi 790,62 zł, poza tym otrzymuje dodatek mieszkaniowy 371,57 zł i dodatek energetyczny 15,77 złotych miesięcznie. Oznacza to, że dochody skarżącej przekraczają kryterium ustawowe, przewidziane w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U.z 2013r., poz. 182 ze zm., zwanej dalej "u.p.s."), które na dzień wydawania decyzji przez organy obu instancji wynosiło 542 złote.

W konsekwencji, organy prawidłowo uznały, że w sprawie nie może znaleźć zastosowania art. 39 u.p.s., zaś wniosek skarżącej o przyznanie pomocy powinien być rozpoznany z uwzględnieniem brzmienia art. 41 pkt 1 u.p.s.

Sąd I instancji stwierdził, że organy prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy i prawidłowo przyjęły, że sytuacja osobista i życiowa skarżącej nie może być uznana za "szczególnie uzasadniony przypadek" o którym mowa w art. 41 pkt 1 u.p.s.

Okolicznością niesporną jest, iż zgodnie z orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 10 czerwca 2008 roku wnioskodawczyni nie jest całkowicie niezdolna do pracy. Zgodnie z orzeczeniem o niepełnosprawności ww. ma możliwość podjęcia zatrudnienia na stanowisku dostosowanym do niepełnosprawności. Ponadto, skarżąca posiada stały dochód, korzysta również ze świadczeń, takich jak zasiłek mieszkaniowy. Nie zaistniały również żadne nadzwyczajne okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na nagłe pogorszenie sytuacji życiowej skarżącej i na zwiększenie jej potrzeb, które wyczerpywałyby pojęcie "szczególnie uzasadnionego przypadku".

Sąd podkreślił, że organy prawidłowo ustaliły, że sytuacja skarżącej jest trudna, ale uzyskiwany przez nią dochód, a także udzielona jej dotychczas pomoc finansowa uzasadniały uznanie, że brak było podstaw do przyznania zasiłku celowego na opłatę kosztów turnusu rehabilitacyjnego.

Sąd I instancji zwrócił także uwagę na fakt, że skarżąca zamieszkuje z dorosłym synem, przy czym skarżąca nie udzieliła informacji jaka jest jego sytuacja oraz czy w i jakim zakresie może on pomóc skarżącej jak również, czy rzeczywiście prowadzi on odrębne gospodarstwo. Ponadto, T.G. nie wyraziła zgody na oględziny przez pracownika socjalnego mieszkania za wyjątkiem korytarza. Jest to wyraz odmowy współdziałania z pracownikiem socjalnym, który stanowi samodzielną podstawę prawną odmowy przyznania świadczeń z pomocy społecznej. Sąd podkreślił, że osoby, które wnoszą o przyznanie im pochodzących z podatków pieniędzy publicznych - w postaci np. zasiłku celowego - na zaspokojenie własnych potrzeb mają bezwzględny obowiązek współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji rodziny (art. 4 ustawy) pod rygorem odmowy przyznania świadczenia (art. 11 ust. 2 ustawy).

Sąd nie podzielił poglądu, że obowiązek przeprowadzania całego postępowania, co do wszystkich istotnych okoliczności zawsze spoczywa na organie i nie może być przerzucany na stronę. Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest wszechstronne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. To on w toku postępowania wyjaśniającego ma obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do prawidłowego ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia. Jest to bowiem warunek sine qua non prawidłowego, a więc zgodnego z istniejącym stanem faktycznym i obowiązującymi przepisami prawa, rozstrzygnięcia sprawy. Na organach prowadzących postępowanie spoczywają zatem dwa obowiązki: po pierwsze - określenia z urzędu, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego i - po drugie - obowiązek przeprowadzenia niezbędnych dowodów (z urzędu lub wskazanych przez stronę). Wskazane obowiązki organu nie przeczą tezie, że w postępowaniu administracyjnym ciężar przeprowadzenia dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wywodzi dla siebie skutki prawne. W sytuacji, kiedy ciężar dowodu spoczywa na stronie postępowania, wypływający z zasady prawdy obiektywnej obowiązek organu administracji ogranicza się do wezwania jej, aby przedstawiła stosowne dowody na okoliczność, która warunkuje korzystne dla niej rozstrzygnięcie sprawy w stosownym terminie. Niedopełnienie tego obowiązku przez stronę uzasadnia wyciągnięcie w stosunku do niej negatywnych skutków określonych w ustawie, tzn. w tym wypadku określonych w art. 11 ust. 2 u.p.s.

Zdaniem Sądu organy nie naruszyły dyspozycji art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Sąd zwrócił uwagę na brak współpracy skarżącej z pracownikiem socjalnym, co uniemożliwiało dokonanie pełnej oceny jej sytuacji życiowej. W takim stanie faktycznym sprawy organ zebrał materiał dowodowy pozwalający na wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia. Organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny, przestawiły motywy swoich rozstrzygnięć wskazując przy tym, na dyspozycję art. 41 u.p.s. i brak spełnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku" oraz brak współpracy ze strony wnioskodawczyni.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła T.G., zaskarżając go w całości zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.

1) art. 3 § 1 P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 15, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, nie zastosował środka określonego w ustawie, mimo, że organ II instancji nie podjął wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, jak również nie uzasadnił prawidłowo swojego rozstrzygnięcia, co doprowadziło do błędnego uznania, że w odniesieniu do skarżącej nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek umożliwiający przyznanie jej zasiłku celowego.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Wobec niestwierdzenia zaistnienia w niniejszej sprawie przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu I instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za niezasadne.

Zarzuty kasacyjne zostały w niniejszej sprawie oparte podstawie kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., to jest na istotnym naruszeniu przepisów postępowania, w postaci: art. 3 § 1 P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 15, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a.

Dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania, ale nadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia (por. wyrok NSA z dnia 5 maja 2004 r., FSK 6/04, LEX nr 129933; wyrok NSA z dnia 26 lutego 2014 r., II GSK 1868/12, LEX nr 1495116).

W kontekście przedstawionego wyżej zarzutu skargi kasacyjnej należy podkreślić, że w orzecznictwie NSA wielokrotnie sygnalizowano, że przepis art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskazuje cele działania sądów administracyjnych oraz zakres ich kognicji i żadna z jednostek redakcyjnych art. 3 cyt. ustawy nie odnosi się, przynajmniej wprost, do obowiązku sądu administracyjnego w zakresie sposobu procedowania przed tym sądem (por. wyrok NSA z dnia 4 września 2008 r., I OSK 266/08, LEX nr 490087). Jednakże mimo, że art. 3 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma zasadniczo charakter ustrojowo-procesowy i bezpośrednio nie podpada wprost pod żadną z dwóch podstaw kasacyjnych określonych w art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to jednak z uwagi na fakt, że w wyniku działania danego organu w oparciu o przepisy prawa ustrojowego mogą powstać, ustać lub przekształcić się stosunki prawne, uprawnione jest przyjęcie, że zarzuty naruszenia przepisów ustrojowych mogą być powołane w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. wyrok NSA z dnia 30 maja 2012 r., I GSK 748/11, LEX nr 12439680), o ile zarzut naruszenia art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powiązany jest z innymi przepisami procesowymi (por. postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 2009 r., II OSK 1375/09, LEX nr 582850, wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2008 r., I FSK 277/07, LEX nr 481336; wyrok NSA z dnia 11 maja 2012 r., I OSK 70/12, LEX nr 1166069).

Strona skarżąca kasacyjnie powiązała zarzut naruszenia art. 3 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z zarzutem naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) tej ustawy w zw. z art. 7, art. 15, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. akcentując niezasadne oddalenie przez Sąd I instancji skargi w wyniku zaakceptowania wad prawnych, którymi obarczona jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Można zatem zarzucić Sądowi I instancji naruszenie wyżej wymienionego przepisu tylko wówczas, gdy Sąd ten stwierdził naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a pomimo to Sąd ten nie spełnił dyspozycji tej normy prawnej i nie uchylił zaskarżonego orzeczenia. Natomiast w rozpatrywanej sprawie przedstawione przez Sąd I instancji przesłanki oddalenia skargi nie pozwalały na zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., gdyż Sąd I instancji nie stwierdził takich naruszeń prawa, które mogły mieć wpływ na sposób jej rozpatrzenia przez organ. Sąd dokonał wnikliwej, merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji i zasadnie uznał, że powołane w uzasadnieniu przepisy prawa nie zostały przez organ naruszone. Jeśli zatem z wyroku wynika, że Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to uznać należy, że rozstrzygnięcie wydane w oparciu o treść art. 151 powołanej ustawy jest zgodne z dyspozycją stosowanej przez Sąd I instancji normy prawnej.

Odnosząc się natomiast do twierdzeń skarżącej kasacyjnie, iż Sąd I instancji dokonał błędnej oceny kwestionowanej decyzji, bowiem nie uwzględnił, że organ nie podjął wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czym naruszył powołane w skardze kasacyjnej przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nie przekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Kompetencja do przyznania tego zasiłku jest bowiem kompetencją uznaniową ("może być przyznany specjalny zasiłek celowy"), a jedna z materialnoprawnych przesłanek jego przyznania określona została przy pomocy pojęć nieostrych ("w szczególnie uzasadnionych przypadkach"). Takie uwarunkowania specjalnego zasiłku celowego, który dodatkowo przedstawia się jako świadczenie o charakterze wyjątkowym, bo skierowane do osób lub rodzin, którym co do zasady nie przysługują świadczenia z pomocy społecznej, tj. osób lub rodzin, których dochody przekraczają kryterium dochodowe - determinują szczególny obowiązek współdziałania z organami pomocy społecznej osób, które ubiegają się o to świadczenie. Z art. 4 ustawy o pomocy społecznej wynika, że osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Z kolei art. 11 ust. 2 tej ustawy stanowi, że "brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej (...) może stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia (...)". Przez współdziałanie osoby ubiegającej się o pomoc należy rozumieć gotowość do podjęcia współpracy z pracownikiem socjalnym. Obowiązek współdziałania przedstawia się różnie w zależności od formy pomocy. Jest niewątpliwie większy, gdy pomoc ta może być przyznana wyjątkowo - "w szczególnie uzasadnionych przypadkach".

Skarżąca tego ustawowego obowiązku współdziałania z organami pomocy społecznej nie realizuje skoro sprzeciwia się przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego, odmawia udzielenia informacji o sytuacji jej syna, który z nią zamieszkuje, nie wyraża zgody na dokonanie oględzin całego mieszkania, a tym samym uniemożliwia dokonanie ustaleń faktycznych niezbędnych dla zastosowania względem niej świadczenia przysługującego w wyjątkowych sytuacjach, tj. specjalnego zasiłku celowego.

Ustalenia faktyczne, dotyczące braku współpracy przez skarżącą z pracownikami Ośrodka Pomocy Społecznej, dokonane w toku postępowania administracyjnego, a zaakceptowane przez Sąd I instancji miały odzwierciedlenie w treści akt administracyjnych (wywiad środowiskowy z dnia 21 sierpnia 2015 r.). Jako że skarżąca ubiegała się o przyznanie jej pomocy w oparciu o tzw. uznanie administracyjne, organ miał obowiązek ocenić, czy takie wsparcie było jej potrzebne. Ocena ta nie mogła zaś nastąpić bez wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, co z kolei nie mogło nastąpić bez aktywnego udziału wnioskodawczyni. W tym zatem kontekście, trudności w nawiązywaniu z nią kontaktu, czy też nieinformowanie przez nią organu o sytuacji dotyczącej jej syna, który z uwagi na regulacje zawarte w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym był zobligowany do udzielenia jej wsparcia (także materialnego), ewidentnie świadczyły o braku z jej strony współpracy i mogły w konsekwencji skutkować wydaniem decyzji odmownej. W sytuacji więc, gdy przeprowadzenie wywiadu środowiskowego (zgodnie z art. 107 ust. 4 u.p.s. jego aktualizacji) stanowiło podstawowy i nieodłączny element postępowania w przedmiocie przyznania skarżącej świadczenia z pomocy społecznej, a sama zainteresowana nie przejawiała chęci współpracy w jego sporządzeniu, to w konsekwencji stwierdzenie tej okoliczności (nawet przy dysponowaniu przez organy, z uwagi na częste korzystanie przez skarżącą kasacyjnie z pomocy społecznej, informacjami i dokumentami dotyczącymi jej sytuacji majątkowej), uprawniało organy obu instancji do odmowy przyznania świadczenia. Z tego więc powodu, prowadzenie dalszego postępowania dowodowego w tym zakresie organy słusznie uznały za zbędne.

Podkreślić przy tym należy, że samo wydanie wyroku niezgodnego z oczekiwaniem skarżącej kasacyjnie nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanym normom. Analiza skargi kasacyjnej w zakresie uzasadnienia rozpatrywanego zarzutu wskazuje zaś, że w istocie sprowadza się ono jedynie do polemiki z ustaleniami stanu faktycznego i jego oceną dokonaną przez organ orzekający w sprawie, którą Sąd I instancji zaaprobował. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ustalonym stanie faktycznym prawidłowo uznał, że nie istnieją podstawy do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. Organ rozpatrujący sprawę zgromadził materiał dowodowy pozwalający na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i jego ocenę. Sąd natomiast dokonał wnikliwej oceny zaskarżonej decyzji, zarówno w kontekście zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania i zasadnie uznał, że nie zostały one naruszone. Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zawartego w skardze kasacyjnej zarzutu co do wad postępowania administracyjnego w postaci naruszenia przez organy orzekające przywołanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania administracyjnego.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi wnoszącego skargę kasacyjną wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.), przyznawane jest zaś przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 - 261 P.p.s.a.