Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1237/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-03-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6290 Reforma rolna
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156  par. 1,  art. 16,  art. 6, 7,  art. 77  par. 1,  art. 80,  art. 107  par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie WSA Dariusz Chaciński WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2018 r. sprawy ze skargi Fundacji im. [...] z siedzibą w K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności zarządzenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] maja 2015 r. nr [...] Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z [...] marca 2015 r. nr [...] o stwierdzeniu nieważności zarządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z [...] kwietnia 1950 r. nr [...] w części dotyczącej parcel budowlanych nr nr: [...] oraz parcel gruntowych nr nr: [...] objętych wykazem tabularnym [...], a w pozostałej części odmawiającej stwierdzenia nieważności ww. zarządzenia.

Powyższa decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Zarządzeniem z [...] kwietnia 1950 r. Minister Rolnictwa i Reform Rolnych orzekł o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości ziemskiej [....] objętej lwh [...] księgi tabularycznej przy Sądzie Okręgowym w [...] oraz lwh [...] księgi gruntowej gminy katastralnej [...] przy Sądzie Grodzkim w[...], o pow. [...] ha, stanowiącej własność A. O., z wyjątkiem obszaru [...] ha wchodzącego w skład lwh [...], stanowiącego lasy. Podstawę przejęcia nieruchomości stanowił art. 1 pkt 4 dekretu z dnia 28 listopada 1945 r. o przejęciu niektórych nieruchomości ziemskich na cele reformy rolnej i osadnictwa (Dz.U. Nr 51, poz. 321), umożliwiający przejęcie nieruchomości ziemskich niepodpadających pod działanie dekretu z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej(Dz.U. z 1945 r. Nr 3, poz. 13), które w toku przeprowadzenia reformy rolnej zostały w terminie do dnia 1 sierpnia 1945 r. fatycznie rozparcelowane.

W motywach zarządzenia podano, że orzeczeniem Urzędu Wojewódzkiego w [...] z [...] kwietnia 1950 r. przedmiotowa nieruchomość została uznana za niepodpadającą pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu o przeprowadzeniu reformy, gdyż ogółem obejmowała obszar [...] ha, a użytki rolne nie przekraczały [...] ha. Natomiast została ona faktycznie rozparcelowana przed dniem [...] sierpnia 1945 r., a nabywcy weszli w posiadanie nadanych działek.

O stwierdzenie nieważności powyższego zarządzenia wystąpiła R. O. - spadkobierczyni byłej właścicielki.

W następstwie przeprowadzenia zainicjowanego tym wnioskiem postępowania nadzorczego Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] czerwca 2011 r., utrzymaną w mocy decyzją z [...] sierpnia 2011 r., odmówił stwierdzenia nieważności zarządzenia z [...] kwietnia 1950 r. Decyzje te uchylone zostały prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 grudnia 2011 r. IV SA/Wa 1581/11 z uwagi na wydanie ich z istotnym naruszeniem przepisów postepowania. W motywach wyroku Sąd zwracał uwagę, że nie zostało wykazane, że całość przejętej nieruchomości, tj. [...] ha, została faktycznie rozparcelowana w toku przeprowadzania reformy rolnej. Znajdująca się w aktach kopia wykazu rozliczenia obszaru majątków przejętych na cele reformy rolnej wykazuje bowiem, że z majątku [...] została rozparcelowana jedynie powierzchnia [...] ha Tymczasem już we wniosku wszczynającym postępowanie jego inicjatorka kwestionowała fakt rozparcelowania nieruchomości przed [...] sierpnia 1945 r., przedstawiając na te okoliczność stosowną argumentację, do której organ się nie odniósł.

W tym stanie rzeczy sprawa stanowiła ponownie przedmiot rozpoznania przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, który decyzją z [...] marca 2015 r., utrzymaną w mocy decyzją z [...] maja 2015 r., w punkcie pierwszym stwierdził nieważność kontrolowanego zarządzenia w części dotyczącej parcel budowlanych nr nr [...] oraz parcel gruntowych nr nr: [...] objętych wykazem tabularnym [...], zaś w punkcie drugim odmówił stwierdzenia nieważności zarządzenia w pozostałej części.

W części, co do której stwierdzono nieważność zarządzenia Minister podnosił, że ze sporządzonego [...] września 1945 r. "Rejestru pomiarowo-szacunkowego gruntów rozparcelowanych we wsi[...]" (pozyskanego z Archiwum Narodowego w[...]) wynika, że parcelacji nie podlegały wymienione w sentencji decyzji parcele, wchodzące w skład wykazu hipotecznego tabularnego oznaczonego liczbą [...]. W konsekwencji ta część majątku nie spełniała materialnoprawnych przesłanek z art. 1 pkt 4 dekretu z dnia 28 listopada 1945 r. warunkujących jego przejęcie.

Odmiennie natomiast sytuacja przedstawiała się w odniesieniu do pozostałej części majątku (o pow. [...] ha), którego faktyczna parcelacja miała miejsce w kwietniu 1945 r. Przy czym interpretując użyte w redakcji art. 1 pkt 4 dekretu sformułowanie "faktyczna parcelacja", Minister stał na stanowisku (odwołując się w tej materii do poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r. I OSK 1364/12), że rozumieć je należy zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz.U. Nr 10, poz. 51) Musiało więc mieć miejsce zatwierdzenie projektu podziału, a następnie faktyczny podział na gruncie dokonany przez mierniczego do dnia [...] sierpnia 1945 r. Jako dowód przemawiający za tym, że tak rozumiana parcelacja się odbyła organ nadzoru wskazywał na informacje zawarte w protokole z [...] września 1946 r., gdzie podano, że obiekt rozparcelowano w czasie od [...] do [...] kwietnia 1945 r.; a także w piśmie Komendy Milicji Obywatelskiej z [...] sierpnia 1945 r., wedle którego majątek rozparcelowano [...] kwietnia 1945 r., a akty nadawcze w ilości [..] sztuk wręczono parcelantom. Wskazywał nadto na informację o "sparcelowaniu majątku" zawartą w protokole z przejęcia lasów z majątku [...] sporządzonym [...] września 1945 r. Zwracał również uwagę na treść ww. "Rejestru pomiarowego ...." z [...] września 1945 r, podkreślając przy tym, że dokument ów, stanowi część protokołu sporządzanego przez komisję klasyfikacyjno-szacunkową po klasyfikacji i oszacowaniu działek i inwentarza (§ 37 rozporządzenia z 1 marca 1945 r.), powoływaną przez państwowy urząd ziemski dla każdej gminy z osobna i prowadzącej swoje prace już po wprowadzeniu nabywców w posiadanie (§ 34 i 33 przywołanego rozporządzenia). A więc po zatwierdzeniu projektu podziału (§ 29 rozporządzenia) oraz wydzieleniu działek na gruncie (§ 31 rozporządzenia). Mając zatem na względzie tę sekwencje czynności, należy przyjąć, że fakt sporządzenia "Rejestru pomiarowego..." [...] września 1945 r. nie stoi w sprzeczności z wcześniejszymi ustaleniami, które jako datę faktycznej parcelacji (tj. zatwierdzenie projektu podziału oraz wydzielenie działek na gruncie) podają kwiecień 1945 r.

W tej sytuacji za nie zasadne uznawał argumenty inicjatorki postępowania wskazujące, że parcelacja odbyła się po [...] sierpnia 1945 r. Odnosząc się zaś do podnoszonej przez nią okoliczności późniejszego wydania aktów nadania ziemi (co miało miejsce w 1954 r.) Minister zwracał uwagę, że nie ma tom istotnego znaczenia, gdyż art. 1 pkt 4 dekretu z 28 listopada 1945 r. stanowił o "faktycznej parcelacji", wydanie aktu nadania było czynnością formalnoprawną. Z kolei przedkładana przez nią umowa najmu zawarta z [...] w dniu [...] maja 1945 r. dotyczy wyłącznie ruchomości, a pismo Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego w [...] z [...] kwietnia 1945 r. zawiera jedynie zgodę na objęcie majątku [...] przez [...]. Żaden natomiast dokument nie potwierdza, ze do takiego zajęcia doszło, a nawet gdyby taka sytuacja miała miejsce nie można przypuszczać, że dotyczyło to całego majątku. Mając zatem na względzie, że nie można jednoznacznie podważyć ustaleń zawartych w zarządzeniu Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z [...] kwietnia 1955 r. w części odnoszącej się do rozparcelowanej części majątku o pow. [...] ha, Minister Rolnictwa i Rozwoju wsi wyprowadził wniosek, ze kontrolowane rozstrzygnięcie w tej części jest prawidłowe i nie narusza rażąco prawa. Nie stwierdził również by było ono obarczone którąkolwiek z pozostałych wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.

Na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] maja 2015 r. w zakresie w jakim dotyczy ona odmowy stwierdzenia nieważności zarządzenia z [...] kwietnia 1950 r. R. O. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej, naruszenie art. art.: 6, 7, 77, 107 § 3 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

W motywach skargi zwracała uwagę, że faktyczna parcelacja nieruchomości dokonywana w trybie rozporządzenia wykonawczego do dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej obejmowała określony proces, składający się z szeregu etapów, w którym brały udział różne podmioty: komisja podziałowa, ogólne zebranie uprawnionych do korzystania z reformy, pełnomocnik gminy, i powiatowy, komisarz ziemski, mierniczy. Tym samym użyte w art. 1 pkt 4 dekretu z 28 listopada 1945 r. sformułowanie "faktycznie rozparcelowane" należy rozumieć zgodnie z przepisami tego rozporządzenia. Aby zatem mówić o faktycznej parcelacji nieruchomości musiałoby mieć miejsce zatwierdzenie jej podziału, a następnie faktyczny podział na gruncie według zatwierdzonego podziału dokonany przez mierniczego do [...] sierpnia 1945 r.

Tymczasem materiał dowodowy zgromadzony w aktach tak przeprowadzonej parcelacji nie potwierdza. Podważała ona przy tym możliwość wykorzystania jako miarodajnego dowodu protokołu z przejęcia majątku leśnego [...] z [...] września 1945 r. Zawiera on bowiem jedynie stwierdzenie "folwark sparcelowany przez Urząd Ziemski" i został sporządzony dwa miesiące po upływie terminu wymaganego do parcelacji, a nadto nie zawiera wskazania kiedy do niej miało dojść. Protokół z [...] września 1946 r. z kolei sporządzony został ponad rok od [..] września 1945 r. Ponadto zawiera jedynie lakoniczne stwierdzenie o przeprowadzonej parcelacji - i jak należy domniemywać z jego treści - służył on uzupełnieniu lub sprostowaniu treści innego protokołu, którego daty zresztą nie podaje. Wskazuje on ponadto, że "Komisja parcelacyjna" składała się z 3 osób, i że taka właśnie grupa miała podpisać "protokół przejęcia". Podczas gdy w myśl § 20 ust. 2 rozporządzenia z 1 marca 1945 r. Komisja podziału ziemi składać się winna z 7 osób: przewodniczącego, jego zastępcy oraz 5 członków. Skarżąca poddawała przy tym w wątpliwość realną możliwość przeprowadzenia procesu parcelacji w sposób opisany w rozporządzeniu w okresie 6 dni jak podaje ów protokół.

Kwestionowała nadto wiarygodność dowodu z "Rejestru pomiarowo-szacunkowego ...", wskazując, że jest to jedynie jego odpis sporządzony w 1947 r. przez osobę, o której brak informacji czy miała ona jakiekolwiek kompetencje do jego wykonania. Zwracała jednocześnie uwagę, że nie jest to wierny odpis oryginału, skoro zawiera adnotację "Numery parcel do rejestru wpisałem w [...] w czerwcu 1946 r." Odnosząc się z kolei do przywoływanego przez organ nadzoru pisma Komendy Milicji Obywatelskiej z [...] sierpnia 1945 r., zauważała, że brak jest jakiejkolwiek informacji potwierdzającej, iż rozumienie użytego w tym piśmie słowa "rozparcelowany" było zgodne z wymogami formalnoprawnymi, wynikającymi z rozporządzenia. Zwracała nadto uwagę, że skoro w roku 1954 pojawiły się dopiero akty nadania ziemi dla działek pochodzących z parcelacji to podważona jest przez to wiarygodność podawanej w nim informacji o [..] akta wręczonych parcelantom [...] lat wcześniej.

W związku z tak sformułowanymi zarzutami wnioskowała o uchylenie zaskarżonej decyzji jak też poprzedzającej ją decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] marca 2015 r. w części objętej jej punktem 2.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

W związku ze śmiercią R. O. na etapie postępowania sądowego, w jej miejsce w sprawie, podtrzymując skargę, wstąpiła Fundacja im. [...] z siedzibą w [...] - następca prawny zmarłej (następstwo potwierdzone postanowieniem Sądu Rejonowego [...] z [...] września 2017 r. [...]).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

skarga jest niezasadna.

Postępowanie zakończone zakwestionowaną decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi toczyło się w trybie nadzwyczajnym przewidzianym w art. 156 § 1 k.p.a., a jego przedmiotem była, wydane na podstawie art. 1 pkt 4 dekretu z dnia 28 listopada 1945 r. - o przejęciu niektórych nieruchomości ziemskich na cele reformy rolnej i osadnictwa (Dz.U. Nr 57, poz. 321) zarządzenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z [...] kwietnia 1950 r. o przejęciu na własność Skarbu Państwa nieruchomości ziemskiej [...] o łącznej pow. [..] ha, stanowiącej własność A. O. W wyniku przeprowadzonego postępowania nadzorczego Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi uznał, że w przedmiotowej sprawie w odniesieniu do części parcel ww. nieruchomości ziemskiej, wymienionych w punkcie 1 tenoru decyzji z [...] marca 2015 r., zarządzenie wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa, natomiast w pozostałej części, obejmującej łącznie areał [...] ha, brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zarządzenia (pkt 2 decyzji).

Ocenę organu w zakwestionowanej przez skarżącą części (w zakresie punktu 2) skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że postępowanie przeprowadzone przez Ministra miało na celu ustalenie czy badane w tym trybie zarządzenie obarczona jest którąkolwiek z kwalifikowanych wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., uzasadniających jego wyeliminowanie z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc (od dnia wydania). Wyeliminowanie w tym trybie kontrolowanego aktu stanowi zaś wyłom w ustanowionej w art. 16 k.p.a. generalnej zasadzie trwałości decyzji administracyjnych. Z tego też względu, aby mogło dojść do przełamania tej zasady, wady prawne decyzji (w tym wypadku zarządzenia) muszą znajdować potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Brak dowodów pozwalających na jednoznaczne stwierdzenie istnienia wspomnianych wad prawnych, wyklucza możliwość stwierdzenia nieważności aktu stosowania prawa. Korzysta on bowiem z domniemania legalności, będącego konsekwencją ww. zasady. Zasada ta zaś ma fundamentalne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa obrotu prawnego i stabilności ukształtowanych w przeszłości stosunków administracyjnoprawnych.

Zasadnicze znaczenie dla dokonanej legalności zarządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych (w odniesieniu do tej jego części, która dotyczy przejęcia nieruchomości ziemskiej [...] o obszarze [...] ha), a w konsekwencji zgodności z prawem podjętej przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzji miał fakt, że z uwagi na upływ czasu jaki upłynął od wydania przez owego zarządzenia, nie zachowały się kompletne akta archiwalne z postępowania poprzedzającego jego wydanie, obejmujące dokumentację z procesu parcelacji majątku, a próba ich odszukania – jak wynika z akt sprawy - się nie powiodła. W tym stanie rzeczy oceny legalności powyższego zarządzenia, była znaczenie ograniczona i mogła być dokonana wyłącznie przez pryzmat jego treści i zastosowanej przy jego wydawaniu podstawy prawnej oraz szczątkowej dokumentacji archiwalnej dotyczącej majątku [...].

Materialnoprawną podstawą zarządzenia była art. 1 pkt 4 dekretu z 28 listopada 1945 r., zgodnie z którym na cele reformy rolnej oraz osadnictwa mogły być przejęte nieruchomości ziemskie niepodpadające pod działanie dekretu z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej, które w toku przeprowadzenia reformy rolnej zostały w terminie do dnia [...] sierpnia 1945 r. faktycznie rozparcelowane. Warunkiem zastosowania tego trybu przejęcia nieruchomości było zatem stwierdzenie, że dana nieruchomość ma charakter ziemski i nie podpada pod działania dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, a mimo to w ramach przeprowadzonej reformy rolnej nastąpiła jej faktyczna parcelacja i miało to miejsce przed [...] sierpnia 1945 r. Parcelacja ta, jak zasadnie zauważała zarówno skarżąca jak i organ nadzoru, przeprowadzona miała być w zgodzie z przepisami rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o reformie rolnej (Dz.U. z 1945 r. Nr 10, poz. 51 ze zm.). Musiałby zatem przed 1 sierpnia 1945 r. zostać opracowany, rozpatrzony i zatwierdzony we właściwej procedurze projekt podziału ziemi (§ 22, § 27 i § 29 rozporządzenia) oraz zrealizowany faktyczny podział ziemi dokonany przez mierniczego wydelegowanego przez powiatowy urząd ziemski (§ 31 ust. 1 rozporządzenia), względnie prowizorycznie przeprowadzony podział na gruncie przez komisję podziału ziemi podział ziemi pod ogólną kontrola mierniczego (§ 31 ust. 2 rozporządzenia).

W okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy poza sporem jest, że majątek [...], stanowił nieruchomość ziemską, jak też to że nie podlegał on, ze względu na areał, działaniu przepisów dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, co znalazło potwierdzenie w treści orzeczenia Wojewódzkiego Urzędu Ziemskiego w [...] z [...] kwietnia 1945 r. nr [...]. Istota sporu sprowadza się natomiast do tego, czy jego faktyczna parcelacja (w części obejmującej [...] ha) miała miejsce przed [...] sierpnia 1945 r.- co uzasadniałoby podpadanie nieruchomości pod unormowanie za art. 1 pkt 4 dekretu z dnia 28 listopada 1945 r., czy też – jak wywodzi skarżąca - dokonało się to w okresie późniejszym, co wykluczałoby zastosowanie wobec niej tej regulacji.

Jak już wspomniano, dokumenty z procesu parcelacji przedmiotowej nieruchomości się nie zachowały. Organ nadzoru dysponował jedynie szczątkowymi dokumentami wskazującymi na jej przeprowadzenie. Wynikało z nich przy tym, że miała ona mieć miejsce w kwietniu 1945 r. Na ten okres wskazuje protokół z [...] września 1945 r. sporządzony na okoliczność "braku dowodów, ksiąg zapisów rachunkowo-gospodarczych usprawiedliwiających gospodarkę i dysponowanie mieniem państwowym w gospodarstwie [...]", gdzie m.in. podano, że obiekt "rozparcelowano w czasie do [...].IV-45r. do [...].IV.1945 r.", a nadto pismo Komendanta Milicji Obywatelskiej z [...] sierpnia 1945 r., gdzie powołuje się on na otrzymanie informacji, iż majątek został rozparcelowany [...] kwietnia 1945 r. i wręczono [...] akty nadawcze. Treść tego ostatniego pisma koresponduje przy tym z zachowanym rejestrem pomiarowo-szacunkowym gruntów rozparcelowanych we wsi [...] z [...] września 1945 r., zawierającym zestawienie parcel pochodzących z przedmiotowego majątku o łącznej pow. [...] ha oraz ich [...] nabywców, który to dokument, co należy podkreślić - jako element protokołu czynności dokonanych przez komisję klasyfikacyjno-szacunkową – sporządzany był, jak trafnie wywiódł Minister, po zatwierdzeniu projektu podziału oraz wydzieleniu działek na gruncie i wprowadzeniu ich nabywców w posiadanie (por. § 34 i 37 rozporządzenia z 1 marca 1945 r.).

Tak skąpy materiał dowodowy bez wątpienia ograniczał możliwość skontrolowania poprawności samego procesu parcelacji. Niemniej uprawnione było na jego podstawie wnioskowanie, że do niej w rzeczywistości doszło, a także, że mogła się ona zakończyć przed upływem granicznego terminu wynikającego z art. 1 pkt 4 dekretu z dnia 28 listopada 1948 r. Tym bardziej, że brak jest dowodów, które by podważały ustalenia w tym zakresie stanu faktycznego, podane także w uzasadnieniu kontrolowanego zarządzenia, a zwłaszcza by czyniły to w sposób pewny. Nie podważa ich w ten sposób w szczególności podnoszną przez skarżącą okoliczność wydania aktów nadania ziemi obejmujących parcele pochodzące z majątku [...] w latach [...] ub. wieku (ujawnionych w założonych dla nich odrębnych księgach wieczystych). Z jednej bowiem strony wręczenie tego dokumentu beneficjentowi reformy rolnej odbywało się już po zakończeniu "faktycznej parcelacji" nieruchomości ziemskich, której moment zakończenie wyznaczał faktyczny, tudzież prowizoryczny, podział ziemi przeprowadzony na gruncie (§ 31 rozporządzenia z 1 marca1945 r.). Z drugiej zaś, nie można wykluczyć, że pierwotne dokumenty nadania ziemi po ich wręczeniu, z różnych względów były korygowane bądź eliminowane.

Można wprawdzie mieć istotne wątpliwości, czy w rzeczywistości realnym było prawidłowe przeprowadzenie procedury parcelacyjnej przewidzianej ww. rozporządzeniem w tak krótkim okresie jaki jawi się z zachowanych dokumentów. Ten wszak wymaga działania różnych organów i prowadzenia przez nie szeregu czynności faktycznych i prawnych. Tymczasem wedle ww. dokumentów przeprowadzony on został zaledwie w tydzień (od [...] do [...] kwietnia 1945 r.). Jednakże same te wątpliwości, bez jednoznacznego udowodnienia, że określone czynności w ramach przywołanej procedury nie zostały przeprowadzone, bądź przeprowadzono je w sposób wadliwy, są zdaniem Sądu niewystarczający do stwierdzenia nieważności wydanego w trybie art. 1 pkt 4 dekretu z 28 listopada 1945 r. zarządzenia z powodu rażącego naruszenia prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. O rażącym naruszeniu prawa decyduje wszak przede wszystkim oczywistość tego naruszenia, prowadząca do nadania prawa lub jego odmowy wbrew wszystkim przesłankom przepisu (por. wyrok NSA z 4.03.2014 r. II OSK 2386/12 Lex nr 1495274). O takiej zaś oczywistości przy zasadniczych wątpliwościach co do realnie istniejącego na dzień [...] sierpnia 1945 r. stanu faktycznego na nieruchomości objętej zarządzeniem Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych, przesądzić nie sposób.

W sytuacji zatem, gdy na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, przy jednoczesnym niezachowaniu kompletnych akt z postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, nie sposób z całą pewnością stwierdzić, że do fatycznej parcelacji gruntów o pow. [...] ha wchodzących pierwotnie w skład nieruchomości ziemskiej [...], doszło po dniu [...] sierpnia 1945 r. (jak również brak jest możliwości jednoznacznego potwierdzenia, że doszło do niej z całą pewnością przed tą datą), kierując się wskazaną na wstępie zasadą trwałości decyzji, wobec niedających się usunąć wątpliwości, organ nadzoru zobligowany był przyznać prymat domniemaniu zgodności z prawem kontrolowanego zarządzenia. A to z kolei prowadzić musiało do odmowy stwierdzenia jego nieważności. Postępując zatem w ten sposób Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie przekroczył prawa, a zwłaszcza granic swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), a czynienie mu z tego względu zarzutów naruszenia zasady legalizmu (art.6 k.p.a.), czy też zasady prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 k.pa.) nie mogło odnieść zamierzonych przez skarżącą skutków. Motywy podjętej decyzji, wbrew temu co sugeruje skarżąca, zostały przedstawione w jej uzasadnieniu w sposób umożliwiający rekonstrukcję racji decyzyjnych organu, a wywód prawny przeprowadzony przez organ jest logiczny i znajduje oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach. Z tego względu także zarzut naruszenie przez Ministra art. 107 § 3 k.p.a., uznać należy za chybiony.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji.