Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 3/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 1, art. 37 ust. 1
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: par. 30, par. 34 ust. 2, par. 55
journal: Dz.U. 1975 nr 8 poz 48
law: Rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego.
article: par. 14 ust. 2 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2013 poz 490
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez  Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (sp.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...], II. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 757,- (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., znak [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.) umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie administracyjne dotyczące legalności zabudowy zlokalizowanej na działce nr [...], przy ul. Ł. [...] w G., należącej do M. M. w związku z niestwierdzeniem samowoli budowlanej.

W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] kwietnia 2013 r. na wniosek J. G. zostało wszczęte postępowanie dotyczące legalności przedmiotowej zabudowy. W wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] maja 2013 r. ustalono, że na terenie działki nr [...] zlokalizowany jest budynek byłej pieczarkarni, powstały w 1977 r. i użytkowany jako pieczarkarnia wraz z częścią garażowo-gospodarczą; obecnie jest one nieużytkowany w części głównej. Obiekt ten został zrealizowany przez ówczesnego właściciela nieruchomości – S. L. Budynek składa się z części zasadniczej na rzucie prostokąta o wym. ok. 261,66 m x 5,86 m i istniejącej od strony północnej części gospodarczo-garażowej o wym. 5,80 m x 5,22 m. Wysokość pieczarkarni w najwyższy punkcie wynosi 3,45 m, średnia wysokość części gospodarczo-garażowej – 2,60 m. Jest to budynek parterowy o konstrukcji murowanej, z cegły ceramicznej pełnej na zaprawie wapiennej. Stropodach jednospadowy, płaski z prefabrykowanych płyt kanałowych o układzie konstrukcyjnym podłużnym. Krycie dachu wykonano papą na warstwie spadkowej z żużla. Spadek dachu z części garażowej w kierunku zachodnim, a z budynku głównego – w kierunku wschodnim. Stolarka okienna i drzwiowa drewniana, bramy drewniane, posadzka utwardzona betonem. Budynek od strony zachodniej i południowej zlokalizowany w granicy z działkami nr [...] i [...] oraz styka się w narożniku działki z działką nr [...], przy czym część garażowa oddalona jest od granicy o 0,4 m. Od strony wschodniej budynek usytuowanyt jest w odległości ok. 3,5 m od granicy z działką nr [...], na której znajduje się budynek produkcyjny w odległości od ok. 7,18 m do 7,3 m od budynku pieczarkarni. Zbliżenie do wymienionej granicy jest wynikiem wtórnego podziału działki, dokonanego już po powstaniu budynku. Organ I instancji ustalił, że obecny właściciel nieruchomości nie posiada archiwalnej dokumentacji projektowej ani pozwolenia na budowę, mimo obowiązku posiadania takowych dokumentów wynikającego z przepisów prawa budowlanego. M. M. dysponuje jedynie kserokopią strony tytułowej dziennika budowy nr 1 z pieczęciami urzędowymi, dotyczącego budowy pieczarkarni przez poprzedniego właściciela na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...] kwietnia 1977 r. W tej sytuacji organ I instancji zwrócił się do Starosty G., Gminy G. oraz Wojewody Wielkopolskiego o udzielenie informacji, czy zachowały się dokumenty lub odpowiednie rejestry, związane z powyższym pozwoleniem na budowę i zakończeniem budowy rozważanego budynku. Adresaci powyższego wezwania wskazali jednak na brak takich rejestrów i dokumentacji z okresu budowy omawianego obiektu budowlanego. Brak dokumentu pozwolenia na budowę w zbiorach archiwalnych nie może być jednak automatycznie traktowany jako brak decyzji o pozwoleniu na budowę, gdy sprawa dotyczy robót budowlanych wykonanych przez kilkudziesięcioma laty. Konsekwentnie zatem organ I instancji uznał, że kserokopia pierwszej strony dokumentu urzędowego, jakim jest dziennik budowy, stanowi dowód, że przedmiotowy budynek powstał w oparciu o pozwoleniu na budowę i nie ma podstaw do uznania go za samowolę budowlaną. Nie stwierdzono przy tym, aby omawiane zabudowania stanowiły bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa życia, zdrowia lub zmienia zarówno z uwagi na stan techniczny, jak i na lokalizację. Nie stwierdzono również by wspomniany obiekt budowlany został zrealizowany z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych; tym bardziej, że do niedawna nikt nie kwestionował faktu powstania tego budynku.

Pismem z dnia [...] lipca 2013 r. J. G. odwołał się od powyższej decyzji z dnia [...] lipca 2013 r., zarzucając organowi I instancji rażące naruszenie art. 105 § 1 k.p.a.

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że jest niezadowolony z kwestionowanej decyzji. Ponadto wyjaśnił, że organ I instancji nie wskazał dowodu, z którego wynika, że na dwa, znacząco różnicą się obiekty budowlane, zostało wydane jedno pozwolenie na budowę nr [...] z dnia [...] kwietnia 1977 r. Argumentował, że gdyby to był jeden obiekt budowlany, to na mapach nie oznaczono by dwóch obiektów. Budynek pieczarkarni wymagał poza tym posiadania książki obiektu budowlanego. W aktach sprawy brak natomiast informacji na temat tego dokumentu. Z decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. nie wynika również, by organ próbował zapoznać się z dokumentami dotyczącymi płatności podatku od wymienionej nieruchomości. Ponadto organ I instancji nie przeprowadził wszystkich możliwych dowodów, pomijając w szczególności dowód z przesłuchania stron, co z kolei doprowadziło do naruszenia art. 7 k.p.a. Skarżący podzielił przy tym stanowisko organu I instancji, w świetle którego brak dokumentu pozwolenia na budowę nie świadczy automatycznie o samowoli budowlanej, lecz niemniej nie oznacza to również, że obiekty budowlane powstały, są użytkowane i utrzymywane zgodnie z prawem.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., znak [...], Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 k.p.a. umorzył w całości postępowanie administracyjne dotyczące legalności zabudowy zlokalizowanej na działce nr [...].

W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił w całości ustalenia faktyczne dokonane przez organ I instancji. Organ II instancji wyjaśnił zarazem, że nie udało się odnaleźć archiwalnej dokumentacji związanej z realizacją przedmiotowej pieczarkarni. Jednocześnie podstawą prowadzenia odpowiednich postępowań naprawczych musi być jednoznaczne stwierdzenie, że dany obiekt budowlany powstał bez wymaganego pozwolenia na budowę lub niezgodnie z tym pozwoleniem albo zatwierdzonym projektem budowlanym. Obecnie właścicielowi działki [...] nie można postawić skutecznie zarzutu nielegalnego wzniesienia omawianego obiektu budowlanego, co z kolei oznacza, że prowadzenie wspomnianych postępowań naprawczych było bezprzedmiotowe. Wprawdzie M. M. dysponuje jedynie kserokopią strony tytułowej dziennika budowy nr 1, wydanego na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...] kwietnia 1977 r., lecz niemniej w sprawie nie został również przedstawiony żaden przeciwdowód dla tego dokumentu. Z tej perspektywy wywody zawarte w odwołaniu z dnia [...] lipca 2013 r. mają jedynie charakter polemiczny i nie znajdują dostatecznego oparcia w materiale dowodowym. Tym bardziej, że niniejsze postępowanie dotyczy jedynie kwestii legalności omawianego obiektu budowlanego, a nie jego stanu technicznego. W tej sytuacji nie postępowanie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Przyczyną uchylenia decyzji organu I instancji z dnia [...] lipca 2013 r. był natomiast wyłącznie brak wyraźnego wskazania w sentencji tego rozstrzygnięcia, że postępowanie zostało umorzone w całości.

Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. J. G. złożył skargę na powyższą decyzję z dnia [...] listopada 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając rażące naruszenie: (1) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez ich niepełne zastosowanie, (2) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego zastosowanie w części dotyczącej umorzenia postępowania w całości, (3) art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, (4) art. 79 § 2 k.p.a., (5) art. 136 k.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie, (6) art. 63 ust. 1 w zw. z art. 95 pkt 9 i art. 81c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 93 pkt 10 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. nr 38 poz. 229 z późn. zm.).

W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organy administracji publicznej nie wyjaśniły dostatecznie kwestii obowiązku przechowywania dokumentacji budowlanej. Tymczasem zarówno poprzednio obowiązująca ustawa – Prawo budowlane z 1974 r., jak i obecnie obowiązująca ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2012 nr 243 r. 1623 z późn. zm.) wprowadzała obowiązek posiadania tych dokumentów przez właściciela nieruchomości. Za taką konkluzją przemawia § 32 ust. 2 w zw. z § 55 rozporządzenia Ministra Gospodarki terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. nr 8 poz. 48 z późn. zm.) oraz przepis karny zawarty w art. 59 pkt 12 ustawy – Prawo budowlane z 1974 r. Analogiczny obowiązek został nałożony również w art. 63 ust. 1 powołanej ustawy – Prawo budowlane z 1994 r., a jego wykonanie zabezpiecza przepis karny z art. 93 pkt 9 tejże ustawy. M. M. powinna zatem przechowywać dokumenty potwierdzające legalność przedmiotowych budynków. Z akt sprawy nie wynika tymczasem, by organ I instancji zażądał od właścicielki posesji udostępnienia planu realizacyjnego i projektu budowlanego ze wszystkimi rysunkami zamiennymi wraz z naniesionymi zmianami, wprowadzonymi w toku wykonywania robót budowlanych. Tym samym nie zostały podjęte wszystkie czynności zmierzające do dokładnego ustalenia stanu faktycznego w sprawie. Ponadto nie wyjaśniono również, dlaczego M. M. posiada tylko kserokopię strony tytułowej dziennika budowy nr 1. Poza tym nie zbadano, czy budynek pieczarkarni jest funkcjonalnie połączony z budynkiem garażowo-gospodarczym czy raczej są to dwa odrębne budynki. Nie wyjaśniono w szczególności, czy budynek garażowo-gospodarczy posiada od strony południowej ścianę odrębną czy wspólną z pieczarkarnią i dlaczego spadek dachu obu tych budynków jest przeciwny, a na mapie zaznaczono dwa obiekty budowlane zamiast jednego. Nie poddano poza tym analizie, z jakich materiałów budowlanych i jak sposób zostały wykonane te budynki. Ponadto nie wyczerpano wszystkich środków dowodowych, gdyż pominięto dowód w postaci przesłuchania stron, przejrzenia dokumentów podatkowych i książki obiektu budowlanego. Wreszcie organ II instancji niedostatecznie precyzyjnie określił, jakie postępowanie – administracyjne czy tylko odwoławcze – zostało umorzone w decyzji z dnia [...] listopada 2013 r.

W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Jak wynika z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie trzeba zauważyć, że pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r. J. G. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli legalności budynków położonych na działce nr [...], przy ul. Ł. [...] w G., należących do M. M. (k. 1 akt adm. organu I instancji). Okoliczność tę należy uznać za bezsporną, gdyż nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania.

Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.). Zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a., jeżeli postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się przedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza z kolei, że nie ma przedmiotu w postaci praw i obowiązków stron, które miałyby być skonkretyzowane w toku postępowania administracyjnego.

Z tej perspektywy kluczową rolę w rozpatrywanej sprawie odgrywały przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. nr 38 poz. 229 z późn. zm.), gdyż to one mogły stanowić podstawę konkretyzacji praw i obowiązków właściciela działki nr [...]. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 powołanej ustawy, roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Jak wynika z kolei z art. 37 ust. 1 cytowanej ustawy lub ich części, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, jeżeli właściwy organ stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: (1) znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod zabudowę innego rodzaju, lub (2) powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Zainicjowanie postępowania naprawczego z art. 37 ust. 1 powołanej ustawy wymaga zatem najpierw wykazania, że dany obiekt budowlany został wzniesiony niezgodnie z obowiązującymi przepisami, a w szczególności niezgodnie z art. 28 ust. 1 cytowanej ustawy, tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ administracji publicznej stwierdziły w tej mierze, że kserokopia dziennika budowy nr 1, wydanego na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...] kwietnia 1977 r. (k. 10 akt adm. organu I instancji) uprawdopodobnia fakt wydania stosownego pozwolenia na budowę. Tym bardziej, że w toku postępowania administracyjnego nie został w tym zakresie przeprowadzony żaden przeciwdowód, a samo istnienie spornej zabudowy na działce nr [...] aż do chwili obecnej nie było kwestionowane.

Nie negując co do zasady powyższego stanowiska, trzeba jednak podkreślić, że konkluzja organów administracji publicznej jest przedwczesna. Należy bowiem zauważyć, że organy nadzoru budowlanego nie zbadały w sposób dostatecznie wnikliwy charakteru kwestionowanej przez skarżącego zabudowy na działce nr [...]. W świetle materiału dowodowego, zgromadzonego w aktach sprawy może bowiem powstać pytanie, czy wspomniana zabudowa obejmuje jeden czy dwa obiekty budowlane. Z protokołu kontroli z dnia [...] maja 2013 r. wynika, że omawiana zabudowa składa się z części zasadniczej, stanowiącej nieużytkowaną obecnie pieczarkarnię, oraz części garażowo-gospodarczej (k. 10 akt adm. organu I instancji). Część garażowo-gospodarcza nie stanowi jednak prostej kontynuacji części zasadniczej. Każdy z tych elementów ma inne wymiary i to w sposób przekładający się na różnicę w ich bryłach (przednia i tylna ściana części garażowo-gospodarczej jest cofnięta względem przedniej i tylniej ściany części zasadniczej). Poza tym każda z tych części ma inny spadek dachu. Uwagi te znajdują swoje potwierdzenie w dokumentacji fotograficznej, załączonej do protokołu kontroli z dnia [...] maja 2013 r., i w rzucie parteru tej zabudowy (k. 13 akt adm. organu I instancji). Co więcej, na mapach znajdujących się w aktach sprawa są uwidocznione dwa obiekty budowlany w miejscu opisanej zabudowy (k. 1 i 8 akt adm. organu I instancji).

Okoliczności te nie zostały dostatecznie wyjaśnione przez organy administracji publicznej, co w sposób istotny wpłynęło na wynik postępowania. Jeżeli bowiem omawiana zabudowa na działce nr [...] składa się w istocie z dwóch obiektów budowlanych, to powstaje pytanie, czy budynek garażowo-gospodarczy został wybudowany zgodnie z prawem. Wspomniana kserokopia dziennika budowy z dnia [...] kwietnia 1977 r. dotyczy bowiem jedynie pozwolenia na budowę pieczarkarni. Tym samym w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy nie można z góry wykluczyć potrzeby przeprowadzenia w przedmiotowej sprawie postępowania legalizacyjnego w zakresie budynku garażowo-gospodarczego. Jednoznaczne przesądzenie tej kwestii wymaga jednak uprzedniego rozstrzygnięcia przez organy administracji publicznej, czy zabudowa na działce nr [...] stanowi jeden obiekt budowlany czy raczej dwa sąsiadujące ze sobą obiekty budowlane.

Zastrzeżenia budzi także kompletność materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. Organy administracji publicznej mogły bowiem w poruszanym wyżej zakresie wezwać skarżącą do określenia daty powstania części garażowo-gospodarczej i wystąpić do właściwych organów z prośbą o przekazanie informacji, czy podatek od nieruchomości z działkę nr [...] płacony był od jednego obiektu budowlanego czy też od dwóch obiektów budowlanych. Podjęcie opisanych działań mogłyby się z kolei przyczynić do przełamania przedstawionych wątpliwości.

Ponadto organy nadzoru budowlanego poprzestały jedynie na odebraniu od właściciela działki nr [...] wspomnianej kserokopii dziennika budowy, wydanego na podstawie pozwolenia z dnia [...] kwietnia 1977 r. Zaniechano natomiast ustalenia, czy osoba ta dysponuje innymi dokumentami w postaci projektów lub rysunków budowlanych. Nie ustalono również, dlaczego posiada ona jedynie kserokopię strony tytułowej wymienionego dziennika budowy. Dla zapewnienia zupełności materiału dowodowego należało w niniejszej sprawie wezwać właściciela przedmiotowej działki do złożenia wszystkich znanych mu i posiadanych przez niego dokumentów dotyczących budowy pieczarkarni z częścią garażowo-gospodarczą. Niewykluczone bowiem, że mimo wydanego pozwolenia na budowę pieczarkarni, ta ostatnia mogła powstać niezgodnie z projektem budowlanym, co z kolei mogłoby uzasadniać jednak wdrożenie odpowiedniego postępowania naprawczego. Obecnie taka weryfikacja jest natomiast niemożliwa ze względu na zaniechania organów administracji publicznej.

Wreszcie organy nadzoru budowlanego nie uzyskały również jednoznacznego stanowiska Starosty G. co do dysponowania przez niego odpowiednimi dokumentami archiwalnymi. W odpowiedzi na zapytanie organu I instancji pismem z dnia [...] czerwca 2013 r., znak [...], Starosta G. wskazał bowiem enigmatycznie, że "nie posiada rejestrów o wydanych pozwoleniach na budowę z przełomu lat 70-tych i 80-tych, w których widniałby wpis o wydanym pozwoleniu na budowę budynku pieczarkarni z częścią gospodarczo-garażową" na rozważanej działce (k. 15 akt adm. organu I instancji). Takie samej odpowiedzi udzielono w piśmie z dnia [...] września 2013 r., znak [...] (k. 62 akt adm. organu II instancji) na podobne zapytanie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Przytoczone wyżej stanowisko może być jednak interpretowane na dwa sposoby, gdyż można wywodzić, że (1) Starosta G. w ogóle nie dysponuje wspomnianymi rejestrami albo że (2) nie dysponuje on tylko rejestrem, w którym wpisano by omawiane pozwolenie na budowę z dnia [...] kwietnia 1977 r. Opisana niejasność ma więc istotne znaczenie w świetle całości materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy.

Nie ulega zatem wątpliwości, że organu administracji publicznej naruszyły art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmując wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powyższe uchybienie spowodowało w konsekwencji naruszenie również art. 77 § 1 k.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, oraz art. 80 k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Powyższe wady miały charakter istotny i oddziaływały na wynik kontrolowanego postępowania.

Sąd przychyla się natomiast co do zasady do stanowiska organów nadzoru budowlanego, w świetle którego wspomniana kserokopia strony tytułowej dziennika budowy, wydanego na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 1977 r., może stanowić dowód na okoliczność, że takie pozwolenie zostało rzeczywiście wydane. Zgodnie z § 30 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (dz. U. nr 8 poz. 48 z późn. zm.), dziennik budowy wydawany był przez właściwy organ za zwrotem kosztów. Oznacza to, że wydanie takiego dokumentu następowało po wstępnej weryfikacji przez właściwy organ administracji publicznej, co z kolei uprawdopodabnia fakt wydania przedmiotowego pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 1977 r.

Ponadto, zgodnie z § 34 ust. 2 powołanego rozporządzenia, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, należącego do jednostki gospodarki uspołecznionej, ma obowiązek przechowywania przez okres istnienia obiektu planu realizacyjnego i projektu ze wszystkimi rysunkami zamiennymi lub naniesionymi zmianami, wprowadzonymi w toku wykonywania robót budowlanych. Obowiązek ten został następnie rozciągnięty w § 55 cytowanego rozporządzenia również na właścicieli lub zarządców obiektów budowlanych, należących do osób fizycznych. Tym samym właściciel działki nr [...] miał prawny obowiązek przechowywania dokumentacji budowlanej dotyczącej realizacji pieczarkarni. Konkluzja ta nie uzasadnia jednak w żadnym razie wniosku, że brak wspomnianych dokumentów świadczy automatycznie o nielegalnym powstaniu danego obiektu budowlanego. Brak ten może co najwyżej rodzić negatywne konsekwencje prawne na płaszczyźnie dowodowej dla aktualnego właściciela nieruchomości lub odpowiednie sankcje karne.

W tej sytuacji należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) uchylić zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r., znak [...] (k. 95-97 akt adm. organu II instancji), oraz poprzedzającą ją decyzję z Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...] lipca 2013 r., znak [...] (k. 27 akt adm. organu I instancji) z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając ponownie sprawę, organy administracji publicznej powinny ustalić, czy przedmiotowa zabudowa na działce nr [...] składa się z jednego czy z dwóch obiektów budowlanych, i podjąć próbę uzupełnienia materiału dowodowego przez wezwanie właściciela wymienionej działki do złożenia wszystkich posiadanych dokumentów dotyczących budowy pieczarkarni i części garażowo-gospodarczej, wystąpienie o stosowane informacje do organów podatkowych i ponowne zwrócenie się do Starosty G. o udzielenie jednoznacznej odpowiedzi w kwestii archiwalnych rejestrów znajdujących się w jego dyspozycji.

Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490).

O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.