Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1822/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 49 b ust 1 i 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 77
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak (spr.), Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi S K i A K na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania rozbiórki ogrodzenia I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących S K i A K kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U z 2013 r. poz. 267 ze zm.) oraz na podstawie art. 83 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( DZ U z 2013 r. poz. 1409 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania S i A K od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. nakazującej skarżącym wykonanie rozbiórki ogrodzenia oraz szlabanu będącego częścią tego ogrodzenia, zlokalizowanych na działce o nr ew. [...] obręb [...] w [...] od strony drogi gminnej – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ wskazał, ze na skutek pisma A B Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadził w dniu [...] marca 2014 r. oględziny na terenie działku o nr ew. [...]obręb [...]w [...] , które wykazały m.in. że na nieruchomości będącej własnością S i A K wykonano ogrodzenie pod strony drogi publicznej działki o nr ew. [...]obręb [...] oraz będący częścią tego ogrodzenia szlaban stanowiący bramę wjazdową.

Po wszczęciu postępowania organ powiatowy nakazał rozbiórkę ogrodzenia oraz szlabanu z uwagi na brak możliwości jego legalizacji. Wskazał, że zgodnie z Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...]zatwierdzonym Uchwałą Nr [...] z dnia [...] września 2007 r. przez Radę Gminy [...], działka o nr ew. [...]obręb [...] w [...] położona jest na terenie oznaczonym symbolami ZNp, ZN i KDW. Symbol ZNp opisany jest w tekście planu jako teren o przeznaczeniu podstawowym: zieleń parowów i skarp chronionych oraz przeznaczeniu uzupełniającym: teren ciągów pieszych rekreacyjno-turystycznych oraz zwyczajowych dojazdów i dróg. Na tym terenie obowiązuje zakaz grodzenia i przegradzania terenu. Symbol ZN opisany jest w tekście planu jako teren o przeznaczeniu podstawowym: zieleń naturalna. Na tym terenie także obowiązuje zakaz grodzenia i przegradzania z wyjątkiem ogrodzenia od strony terenu 172-ZNp, 17 –ZNp i 175–Znp, jednakże nie dotyczy to spornej działki. Natomiast symbol KDW oznacza teren drogi wewnętrznej o szerokości w liniach rozgraniczających 10 m.

Podzielając te ustalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż brak jest podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że w ustawie Prawo budowlane brak jest legalnej definicji ogrodzenia. W potocznym rozumieniu jest to płot, siatka, mur otaczający jakieś miejsce i utrudniający wejście lub wyjście. Ogrodzenie ma zatem na celu ochronę przed dostępem osób trzecich lub zwierząt. W świetle tej definicji obiekt zlokalizowany na działce o nr ew. [...] w [...] stanowi ogrodzenie, gdyż oddziela nieruchomość inwestorów od drogi publicznej, utrudnia i ogranicza dostęp do działki osób trzecich, w tym także Państwa B, którym przysługuje służebność drogi koniecznej do ich nieruchomości.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2015 r. wnieśli S i A K zarzucając naruszenie art. 30 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawo budowlane – w związku z błędną wykładnia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] , a także naruszenie przepisów postępowania – art. 7, 77, 80 i 89 § 2 kpa.

Zdaniem skarżących organy nadzoru w zasadzie nie przeprowadziły żadnego postępowania wyjaśniającego. Orzekając o braku możliwości legalizacji oparto się na dostarczonym przez Państwa B fragmencie planu miejscowego w postaci niepotwierdzonej za zgodność kserokopii. Podkreślili, że G i K B pozostają z nimi w sporze cywilnoprawnym o ustalenie sposobu korzystania ze służebności przejazdu, przechodzącą przez ich nieruchomość prywatną drogą w pasie tej służebności ( sprawa o sygn. akt [...] toczy się przed Sądem Rejonowym w [...]), a ich żądania w tym sporze dotyczą również szlabanu i tego, co nazywają ogrodzeniem.

Wyjaśnili, że prywatna droga stanowi nie tylko dojazd do posesji Państwa B, ale także do innych posesji, w tym przede wszystkim dojazd do domu skarżących oraz do należącego do nich parku krajobrazowego "[...] ". Podstawową jednak kwestią powinno być rozstrzygnięcie przez organy czy ustanowienie 20 sztuk barierek o wskazanych parametrach stanowi ogrodzenie działki uniemożliwiające bądź utrudniające wejście na ich nieruchomość. Organ uznając, że ustawione fragmentarycznie barierki stanowią ogrodzenie pominął całkowicie fakt, iż długość granicy całej ich nieruchomości wynosi 2, 5 km. Podkreślili, że organ odwoławczy nie odniósł się także do ich stanowiska, które przedstawiali w odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 r. i bezkrytycznie przyjął wadliwe ustalenia faktyczne i prawne pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz postępowania, co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Podstawową kwestią w niniejszej sprawie było ustalenie oraz ocena czy ustawienie 20 sztuk barierek nie połączonych ze sobą o długości od 1,40 m -1,80 m każda i wysokości od 0,70 m -0,75 m na długości ok. 30 m stanowi ogrodzenie działki skarżących, której obszar wynosi ponad 13 hektarów.

Organ przyjmując, iż jest to samowolnie wzniesione ogrodzenie działki nakazał skarżącym jego rozbiórkę na podstawie art. 49 b ust.1 i 3 Prawa budowlanego uznając brak możliwości legalizacji obiektu z uwagi na obowiązujące przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...]zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] września 2007 r. Podobną argumentację przedstawił [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie ustosunkowując się do argumentacji skarżących przedstawionej w odwołaniu.

Wskazać w związku z tym należy, że nakaz rozbiórki jest najdalej idącą konsekwencją samowoli budowlanej. Sankcja ta rodzi nieodwracalne bądź trudne do odwrócenia skutki. Z tego też względu bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego organ nie może podjąć decyzji nakazującej rozbiórkę.

W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego obu instancji przeprowadziły postępowanie z naruszeniem podstawowych zasad kodeksu postępowania administracyjnego skutkiem czego wadliwie zakwalifikowano ustawione przez skarżących barierki jako ogrodzenie działki.

Zgodzić należy się z organem, że w ustawie Prawo budowlane brak jest legalnej definicji ogrodzenia. Nie oznacza to jednak, że ustawodawca nie posługuje się tym określeniem np: w art. 3 pkt 9, art. 29 ust. 1 pkt. 23, art. 30 ust.1 pkt 3 ustawy. Organ słusznie wskazał, że ogrodzenie to taka konstrukcja jak, płot, siatka, lub mur uniemożliwiające wejście na teren, jednakże rozważań tych nie odniósł do obiektu będącego przedmiotem postępowania.

Z punktu widzenia Prawa budowlanego, ogrodzenie może być urządzeniem technicznym, które związane jest z obiektem budowlanym, zapewniającym możliwość użytkowania tego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, bądź też budowlą, gdy powstaje bez funkcjonalnego powiązania z innym obiektem budowlanym, a jego jedyną funkcją jest odgrodzenie terenu i zabezpieczenie przed dostępem z zewnątrz.

W ustalonym przez organy stanie faktycznym brak jest w ocenie Sądu podstaw do przyjęcia, ze dwadzieścia barierek o wskazanych parametrach luźno ustawionych na długości 30 m stanowi ogrodzenie działki skarżących.

Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż w aktach postępowania brak jest wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] , którego ustalenia stanowiły podstawę odmowy legalizacji spornego obiektu.

Za taki dokument nie może być uznana kserokopia wypisu z planu z datą [...] marca 2014 r. wydana K B. To organ administracji publicznej ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy ( art. 77 kpa) i dopiero po tak przeprowadzonym postępowaniu wydać rozstrzygnięcie.

Takich ustaleń organ nie poczynił także w odniesieniu do szlabanu , którego rozbiórkę orzekł. Budowa szlabanu, który ma na celu wygrodzenie fragmentu terenu i uniemożliwienie swobodnej komunikacji przez ten teren, to w istocie budowa ogrodzenia. Organ pominął jednak całkowicie argumentację skarżących, z której wynika, że szlaban był wykonany wraz z budową drogi dojazdowej do ich nieruchomości w 2011 r., a cała inwestycja była zgłoszona do Starostwa Powiatowego w dniu 1 października 2010 r.

Podsumowując Sąd uznał, że postępowanie powiatowego organu nadzoru budowlanego nie doprowadziło do wszechstronnego wyjaśnienia istoty sprawy. Także organ odwoławczy mimo, iż ciąży na nim obowiązek ponownego merytorycznego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy nie wykonał tych obowiązków, nie odniósł się także do argumentacji skarżących przedstawionej w odwołaniu.

Z wyżej wskazanych przyczyn Sąd uznał, że zaskarżona oraz poprzedzająca ja decyzja wydane zostały z naruszeniem prawa i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz U z 2012 r. poz 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.