Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 525/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 34
journal: Dz.U. 2000 nr 84 poz 948
law: ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe"

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, Sędziowie sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.), sędzia WSA Łukasz Trochym, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi P[...] S.A. w W. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2021 r. nr [...] Minister Rozwoju, Pracy i Technologii po rozpatrzeniu odwołania P[...] SA w W. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] listopada 2020 r., nr [...].

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Wojewoda [...], działając na podstawie art. 34 i art. 35 ustawy z 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 2020 r., poz. 292 ze zm.) decyzją z [...] listopada 2020 r., nr [...], odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 października 2000 r. przez P[...] w W., prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa położonego w K., obręb [...], oznaczonego jako działka nr [...] o pow. [...] ha oraz nabycia prawa własności urządzeń znajdujących się na przedmiotowym gruncie.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła spółka P[...] S.A.

Minister Rozwoju, Pracy i Technologii decyzją z [...] stycznia 2021 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania P[...] SA w W. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] listopada 2020 r., nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowa decyzja została wydana między innymi na podstawie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe.

Podkreślono, że zgodnie z art. 34 ww. ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu P[...], co do których P[...] nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (tj. z dniem 27 października 2000 r ), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego P[...]. Natomiast budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na tych gruntach stają się z mocy prawa, nieodpłatnie, własnością P[...]. Nabycie ww. praw nie może naruszać praw osób trzecich.

Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy Skarb Państwa stał się właścicielem przedmiotowej działki z dniem 27 lutego 1945 r. (pkt I zarządzenia z dnia [...] stycznia 1945 r. Pełnomocnika Rządu Tymczasowego na Województwo [...] w sprawie przejęcia przedsiębiorstw [...] na własność Skarbu Państwa Polskiego - Gazeta Urzędowa Województwa [...] Nr [...], poz. [...]) na podstawie decyzji Urzędu Rejonowego w L. z [...] kwietnia 1993 r., nr [...]. Powyższe potwierdził Starosta [...], wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, w piśmie z [...] grudnia 2015 r., nr [...].

Podkreślono jednakże, że zgodnie z treścią działu III księgi wieczystej nr [...] prowadzonej m.in. dla działki nr [...], stan prawny nieruchomości ujawniony w dziale drugim jest niezgodny z rzeczywistym stanem prawnym, wobec stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Województwo [...] własności części nieruchomości stanowiącej m.in. działkę nr [...]. Podstawą stwierdzenia nabycia własności ww. nieruchomości przez Województwo [...] jest decyzja Wojewody [...] z [...] czerwca 2020 r., nr [...], stwierdzająca nabycie z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r., własność nieruchomości oznaczonej m.in. jako działka nr [...] przez Województwo [...], z uwagi na zajęcie ww. działki pod drogę publiczną wojewódzką nr [...].

Wskazano ponadto, że aktualnie działka nr [...] zajęta jest pod drogę publiczną krajową nr [...] relacji B. – K. – W., wymienioną w wykazie dróg krajowych, stanowiącym załącznik do uchwały Nr [...] Rady Ministrów z dnia [...] grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z [...] lutego 1986 r., Nr [...], poz. [...]).

Powyższe oznacza, że przedmiotowa nieruchomość pomimo, że w dniu 5 grudnia 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa, to w dniu 27 października 2000 r. prawo własności ustanowione było na rzecz Województwa [...], jako zarządcy drogi wojewódzkiej nr [...] relacji B. – K. – W., pod którą zajęta była działka nr [...].

Podkreślono, że w myśl art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 8 września 2000 r. nabycie przez P[...] prawa użytkowania wieczystego oraz własności urządzeń znajdujących się na gruncie nie może naruszać praw osób trzecich.

Wyjaśniono w związku z tym, że stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu, w trybie art. 34 ust. 1, następuje z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 8 września 2000 r., tj. 27 października 2000 r., to uwłaszczenie nie może nastąpić z naruszeniem praw osób trzecich istniejących w tej właśnie dacie.

Wskazano zatem, że stwierdzenie nabycia przez P[...] S.A. użytkowania wieczystego na gruncie położonym w K., obręb [...], oznaczonego jako działka nr [...] o pow. [...] ha, w trybie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r., w sposób oczywisty naruszałoby wynikający z art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 8 września 2000 r. wymóg poszanowania praw osób trzecich, w tym przypadku należące do Województwa [...] prawo własności.

W związku z powyższym stwierdzono, że wobec braku spełnienia przesłanki własności Skarbu Państwa do przedmiotowego gruntu w dniu 27 października 2000 r., a co za tym idzie wystąpienia negatywnej przesłanki uwłaszczenia, tj. naruszenia praw osób trzecich, Minister Rozwoju, Pracy i Technologii obowiązany jest utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2020 r.

Minister odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu podkreślił, że Wojewoda [...] zgromadził w toku postępowania administracyjnego niezbędny materiał dowodowy. Zaznaczył przy tym, że ewentualne pozostawanie przedmiotowego gruntu w posiadaniu P[...] S.A. według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. pozostaje w tym przypadku bez znaczenia skoro działka nr [...] nie stanowiła własności Skarbu Państwa na dzień 27 października 2000 r.

Skargę na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły P[...] S.A. zarzucając jej:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj.:

a. art. 7 oraz art. 8 k.p.a. poprzez brak podjęcia działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy,

b. art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 ab initio k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego;

2. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 34 ustawy z dnia z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe, tj. Dz.U. z 2018 poz. 1311 ze zm. (dalej jako PKP) poprzez odmowę stwierdzenie nabycia na rzecz Spółki P[...] S A. z dniem 27 października 2000 r. ex lege prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz prawa własności urządzeń znajdujących się na tej nieruchomości.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 2020 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie,

P[...] S.A. w W., Oddział Gospodarowania nieruchomościami w K., zwróciły się do Wojewody [...] z wnioskiem o uwłaszczenie, w trybie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 z późn. zm.) - dalej: ustawa o komercjalizacji PKP - nieruchomości składającej się z działki nr [...] o pow. [...] ha, położonej w K., obręb [...], uregulowanej w księdze wieczystej nr [...].

Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy o komercjalizacji PKP "grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu P[...], co do których P[...] nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy, z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego P[...]."

Z art. 34 ust. 1 ustawy o komercjalizacji wynikają trzy przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby P[...] mogły zostać uwłaszczone:

- grunt, który ma być przedmiotem uwłaszczenia stanowi własność Skarbu Państwa,

- grunt ten 5 grudnia 1990 r. znajdował się w posiadaniu P[...],

- do przedmiotowego gruntu P[...] nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych.

Podkreślić przy tym należy, że wymienione przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie. Oznacza to, że niespełnienie którejkolwiek z nich, nawet przy spełnieniu pozostałych, uniemożliwia skorzystanie z możliwości uwłaszczenia na podstawie art. 34 ustawy z 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe".

Minister Rozwoju, Pracy i Technologii utrzymując w mocy odmowną decyzję Wojewody [...], jako przesłankę odmowy uwłaszczenia wskazał, że w dniu 5 grudnia 1990 r. nieruchomość nie znajdowała się w posiadaniu P[...], bowiem przedłożona przez skarżącą spółkę dokumentacja nie potwierdziła w niniejszej sprawie spełnienia przesłanki posiadania przez przedsiębiorstwo państwowe "P[...]" przedmiotowego gruntu w stanie na dzień 5 grudnia 1990 r.

Podkreślono ponadto, że aktualnie działka nr [...] zajęta jest pod drogę publiczną krajową nr [...] relacji B. – K. – W., wymienioną w wykazie dróg krajowych, stanowiącym załącznik do uchwały Nr [...] Rady Ministrów z [...] grudnia 1985r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z [...] lutego 1986 r., Nr [...], poz. [...]).

Powyższe oznacza, że przedmiotowa nieruchomość pomimo, że w dniu 5 grudnia 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa, to w dniu 27 października 2000 r. prawo własności ustanowione było na rzecz Województwa [...], jako zarządcy drogi wojewódzkiej nr [...] relacji B. – K. – W., pod którą zajęta była działka nr [...].

W myśl art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 8 września 2000 r. nabycie przez P[...] prawa użytkowania wieczystego oraz własności urządzeń znajdujących się na gruncie nie może naruszać praw osób trzecich.

Wyjaśnić należy, że w związku z tym, że stwierdzenie nabycia prawa użytkowania wieczystego gruntu, w trybie art. 34 ust. 1, następuje z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 8 września 2000 r., tj. 27 października 2000 r., to uwłaszczenie nie może nastąpić z naruszeniem praw osób trzecich istniejących w tej właśnie dacie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2014r., sygn. akt I SA/Wa 1739/13).

Oznacza to, że P[...] w dniu 5 grudnia 1990 r. nie była w posiadaniu przedmiotowej działki (żaden ze zgromadzonych w niniejszej sprawie dowodów nie potwierdził posiadania w dniu 5 grudnia 1990 r. przez P[...] przedmiotowego gruntu).

W rozpatrywanej sprawie nie została zatem spełniona jedna z przesłanek wynikających z art. 34 powołanej ustawy. W tej sytuacji brak było prawnych możliwości pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącej spółki, niezależnie od ewentualnego spełnienia pozostałych przesłanek określonych w powołanym przepisie.

Wbrew zarzutom skargi nie doszło także do naruszenia art. 7, art. 75 art. 77 i art. 80 k.p.a., gdyż organ prowadził postępowanie z zachowaniem zasad określonych w tych przepisach. Nie został również naruszony przepis art. art. 107 § 3 k.p.a.. Decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Z uzasadnienia wynika, jakimi przesłankami kierował się organ wydając decyzję, wyjaśnia podstawę rozstrzygnięcia i okoliczności, które za takim rozstrzygnięciem przemawiają.

Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Warszawie, wydanego w oparciu o art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID – 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), w związku z zarządzeniem Prezesa NSA z dnia 16 października 2020 r.