Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 837/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 i 2, art. 42 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 35
journal: Dz.U. 1961 nr 18 poz 94
law: Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadzie i trybie wywłaszczania nieruchomości - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia del. WSA Małgorzata Jarecka Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Szpojankowski po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 891/15 w sprawie ze skargi D. W. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie I. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; II. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 8 stycznia 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 891/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględniając skargę D. W., uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "GINB", z dnia [...] lutego 2015 r., znak: [...], oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", z dnia [...] grudnia 2014 r., znak: [...], w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., znak: [...],[...] WINB, na podstawie art. 42 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), udzielił pozwolenia na użytkowanie gazociągu wysokiego ciśnienia DN250 relacji S.-W. na działkach o nr ew. [...] w m. Twierdza oraz nr [...] i [...] w m. G..

Organ I instancji ustalił, że gazociąg na ww. działkach powstał w wyniku przebudowy istniejącego gazociągu dokonanej w latach 1974-1975. W trakcie trwającego postępowania wyjaśniającego zarządca przedmiotowego gazociągu – O. S.A. nie przedłożył pozwolenia na budowę gazociągu (przebudowę po nowej trasie). W związku z takimi ustaleniami organ I instancji przyjął, że na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.), do legalizacji przedmiotowego gazociągu mają zastosowanie przepisy ustawy – Prawo budowlane z 1974 r. W tracie postępowania operator przedłożył dokumenty oceniające jakość wykonanego gazociągu oraz stan bezpieczeństwa kontrolowanego odcinka. Ponadto ustalono, że obecnie przedmiotowe działki nie są objęte żadnym z obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Poprzednio lokalizację gazociągu wysokoprężnego w pobliżu ww. działek przewidywał jedynie uchwalony w 1985 r. miejscowy plan ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy F.. Biorąc pod uwagę te ustalenia organ stwierdził, że przedmiotowy gazociąg nie znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę oraz nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia ani też pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. W związku z tym nie zachodzą okoliczności określone w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego z 1974 r., uzasadniające wydanie nakazu rozbiórki, a zatem spełnione zostały oba warunki legalizacji. Organ wskazał, że sprawa dotycząca samowoli budowlanej, w sytuacji, gdy nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 37 i art. 40 Prawa budowlanego, powinna zostać zakończona decyzją orzekająca o legalności inwestycji, zaś formą potwierdzającą ten stan jest pozwolenie na użytkowanie.

Odwołanie od ww. decyzji wniosła D. W..

Zaskarżoną decyzją GINB utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy potwierdził ustalenia i dokonaną ocenę organu I instancji. Dodatkowo wskazał, że Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. decyzją z dnia [...] lutego 1969 r., znak: [...], zezwoliło T. w T. na wejście na grunty stanowiące własność prywatną celem przebudowy gazociągu centralnego na trasie [...]. Następnie T. w T. na podstawie zlecenia TMI-520/111/73 wykonały projekt techniczny, na podstawie którego w latach 1974-1975 został rozebrany odcinek starego gazociągu o długości 360 m, a następnie ułożony nowy odcinek (w innej lokalizacji) o długości ok. 550 m, m.in. na działkach objętych niniejszym postępowaniem. Gazociągi budowane w latach 70-tych XX wieku objęte były przepisami odrębnymi – normami branżowymi. Odległości bezpieczne od gazociągów ułożonych w ziemi określała norma branżowa BN-71/8976-31, wprowadzona obwieszczeniem Polskiego Komitetu Normalizacyjnego z dnia 10 maja 1971 r. w sprawie ogłoszenia ustanowionych norm branżowych (BN) (M.P. z 1971 r. Nr 30, poz. 193). Normy branżowe były wówczas opracowywane dla konkretnych resortów i wiązały wyłącznie branżowe jednostki organizacyjne. Normami powszechnie obowiązującymi były wówczas wyłącznie Polskie Normy, o czym stanowił art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 listopada 1961 r. o normalizacji (Dz. U. Nr 53, poz. 298), natomiast w zakresie sytuowania gazociągów do przestrzegania norm branżowych zobowiązany był wyłącznie inwestor. Przedmiotowy gazociąg zlokalizowany jest w odległości 16,5 m od budynku mieszkalnego (powstałego na podstawie pozwolenia z 1992 r.) zlokalizowanego na działce nr ewid. [...] w m. G., której właścicielką jest D. W.. Jednocześnie z protokołu kontroli okresowej gazociągu z dnia 16 czerwca 2014 r. wynika m.in., że gazociąg jest w dobrym stanie technicznym z ochroną czynną na całej długości oraz nadaje się do dalszego użytkowania. Ponieważ w tej sprawie w oparciu o art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. nie stwierdzono "innych ważnych przyczyn", które przemawiałyby za nałożeniem nakazu rozbiórki, należało na podstawie art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. udzielić pozwolenia na użytkowanie spornego gazociągu, jako to uczynił organ I instancji.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wykonania gazociągu bez zgody właściciela działki i bez prawa do jej dysponowania organ wyjaśnił, że organy nadzoru budowlanego przy rozstrzyganiu spraw z zakresu samowoli budowlanej w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. nie badają, czy inwestor legitymuje się tytułem prawnym do nieruchomości, na której usytuowany jest obiekt budowlany stanowiący przedmiot postępowania (por. wyroki WSA w Warszawie: z 15 stycznia 2013 r., VII SA/Wa 1403/12; z 5 lipca 2007 r., VII SA/Wa 657/07).

Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie D. W., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 42 ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wydaniu pozwolenia na użytkowanie jedynie w odniesieniu do fragmentów (części) przechodzącego przez poszczególne działki gazociągu wysokiego ciśnienia; oraz art. 37 ust. 1 i 2 tej ustawy przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, iż użytkowanie gazociągu wysokiego ciśnienia DN250 relacji [...] przez G. SA na nieruchomości należących do skarżącej nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, podczas gdy stanowi zagrożenie chociażby dla budowanego przez skarżącą budynku gospodarczego i dla jego użytkowników oraz nie stanowi "innej ważnej przyczyny", podczas gdy istotnie ogranicza prawo własności skarżącej.

W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 stycznia 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 891/15, uwzględniając skargę wskazał, że pozwolenia na użytkowanie nie można udzielić na dowolnie wybrany fragment inwestycji. Przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. przewidywały możliwość wydania pozwolenia na użytkowanie "obiektu budowlanego", a zatem pewnej całości. Odcinek gazociągu, znajdujący się na działkach skarżącej, nie stanowi całości inwestycji, a tym samym nie jest obiektem budowlanym. Taka decyzja o pozwoleniu na użytkowanie sprawia, że poza działką skarżącej istnieją fragmenty tej samej inwestycji, które stanowią niezalegalizowaną samowolę budowlaną. Organ zatem nieprawidłowo zastosował art. 42 ust. 1 i 3 ww. ustawy.

Sąd, powołując się na treść art. 37 ust. 1 i 2 ww. ustawy, stwierdził, że skarżąca trafnie podniosła, ze udzielenie pozwolenia na użytkowanie ogranicza jej prawo do swobodnego dysponowania własnością. Gazociąg wysokiego ciśnienia, przebiegający przez działki skarżącej, ma średnicę 250 mm, przez co strefa bezpieczeństwa liczona od osi rurociągu powinna wynosić 12 metrów – zgodnie z § 136 ust. 2 pkt 1 rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 21 listopada 2005 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać bazy i stacje paliw płynnych, rurociągi przesyłowe dalekosiężne służące do transportu ropy naftowej i produktów naftowych i ich usytuowanie (Dz. U. z 2014 r., poz. 1853). Stosownie do § 137 ust. 2 ww. rozporządzenia, wewnątrz strefy bezpieczeństwa niedopuszczalne jest wznoszenie budowli, urządzanie stałych składów i magazynów oraz zalesianie, z zastrzeżeniem ust. 3, zgodnie z którym dopuszcza się w strefie bezpieczeństwa usytuowanie innej infrastruktury sieci uzbrojenia terenu pod warunkiem uzgodnienia jej z właścicielem rurociągu przesyłowego dalekosiężnego. Ponadto trudno nie zgodzić się z tezą, że gazociąg wysokiego ciśnienia może powodować niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Oceny, czy zachodzi któreś z niebezpieczeństw wymienionych w tym przepisie, winien dokonać organ, przede wszystkim w oparciu o oceny techniczne. Organ nakazał operatorowi gazociągu sporządzenie takiej oceny i na jej podstawie stwierdził, że gazociąg jest w dobrym stanie technicznym (co nie jest jednoznaczne ze stwierdzeniem, że gazociąg nie stanowi potencjalnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia). Organ powinien jednak ocenić, czy w wyniku budowy gazociągu nie doszło do pogorszenia warunków użytkowych dla otoczenia – czego nie uczynił.

W ocenie Sądu, organ nieprawidłowo zastosował art. 37 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 oraz art. 42 ust. 1 i 3 ww. ustawy. Biorąc pod uwagę powyższe wskazania, organ obejmie postępowaniem (które wszczęte zostało bez wskazania, czy wszczęcie nastąpiło z urzędu, czy na wniosek) cały fragment przebudowanego gazociągu, rozważy, czy w sprawie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 oraz art. 37 ust. 2, a jeśli dojdzie do wniosku, że nie ma podstaw do wydania nakazu rozbiórki, prawidłowo zastosuje art. 42 ww. ustawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył GINB, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. przez błędne przyjęcie, że organy wydały zaskarżoną decyzję z naruszeniem tego przepisu, z uwagi na to, że ocena stwierdzająca dobry stan techniczny gazociągu nie jest jednoznaczna ze stwierdzeniem, że gazociąg nie stanowi potencjalnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia, co skutkowało uwzględnieniem skargi, podczas gdy skarga winna być oddalona;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. przez błędne przyjęcie, że organy wydały zaskarżoną decyzję z naruszeniem tego przepisu, z uwagi na to, że udzielenie pozwolenia na użytkowanie gazociągu ogranicza prawo strony do dysponowania nieruchomością, podczas gdy przez zawarte w tym przepisie określenie "inna przyczyna" należy rozumieć taką przyczynę, której ustalenie i jej ocena prawna mieści się w zakresie działania organu administracji państwowej, w sytuacji gdy organy nadzoru budowlanego przy rozstrzyganiu spraw z zakresu samowoli budowlanej w oparciu o przepisy ww. ustawy nie badają, czy inwestor legitymuje się tytułem prawnym do nieruchomości, na której usytuowany jest obiekt budowlany stanowiący przedmiot postępowania, co skutkowało uwzględnieniem skargi, podczas gdy skarga winna być oddalona;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. przez błędną wykładnię i przyjęcie, że ocena techniczna gazociągu zawarta w protokole kontroli, wskazująca, że gazociąg jest w dobrym stanie technicznym nie jest jednoznaczna ze stwierdzeniem, że gazociąg nie stanowi potencjalnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia i wymaga dodatkowych ocen technicznych w sytuacji, gdy z protokołu tego wynika, że gazociąg jest w dobrym stanie technicznym z ochroną czynną na całej długości oraz nadaje się do dalszego użytkowania, co jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że gazociąg nie stanowi potencjalnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 61 § 1 K.p.a. przez błędne przyjęcie, że organ nieprawidłowo zastosował art. 42 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego z 1974 r. z uwagi na to, że pozwolenia na użytkowanie nie można wydać na wybrany fragment inwestycji, w sytuacji gdy przymiot strony wszczynającej postępowanie przysługiwał wyłącznie w stosunku do części obiektu zlokalizowanego na jej działkach.

Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik strony wnoszącej skargę kasacyną wniósł o wuzlędnienie skargi kasacyjnej; zaś pełnomocnik skarżącej wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W tej jednak sprawie nie zaistniały okoliczności skutkujące nieważnością postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.), dlatego Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, uchylając zaskarżone orzeczenie, rozpoznaje skargę, jeżeli uzna, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona. W tym przypadku Sąd orzeka na podstawie art. 188 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za zasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej.

Ma rację strona skarżąca kasacyjnie, że w okolicznościach tej sprawy stwierdzony stan techniczny gazociągu potwierdza zaistnienie pozytywnej przesłanki z wynikającej z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. warunkującej legalizację samowoli budowlanej. Jednocześnie w sprawie nie wykazano aby położenie przedmiotowego gazociągu względem sąsiedniej zabudowy nie spełniało wymaganych stref bezpieczeństwa (złożono do akt sprawy mapę przedstawiającą zwymiarowaną odległość budynku na działce nr [...] od gazociągu, która wynosi 16,35 m) oraz nie stwierdzono aby przedmiotowy gazociąg stanowił źródło niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo w sposób niedopuszczalny pogarszał warunki zdrowotne lub użytkowe dla otoczenia. Ocena Sądu I instancji w tym zakresie jest arbitralna. Sąd wskazał bowiem, że stosowna ocena organu administracyjnego powinna wynikać z oceny technicznej. Tym czasem do akt postępowania złożono ocenę stanu technicznego obiektu sieci przesyłowej (gazociągu), która potwierdza, że przedmiotowy gazociąg jest sprawny technicznie i nadaje się do dalszego użytkowania. Wbrew ocenie Sądu I instancji, takie wnioski z oceny technicznej wyczerpują hipotezę zawartą w ww. przepisie. Nie można bowiem przyjąć aby sprawność techniczna obiektu budowlanego mogłaby oznaczać, że gazociąg stanowi źródło niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo w sposób niedopuszczalny pogarsza warunki zdrowotne lub użytkowe dla otoczenia. Należy wskazać, że przedstawiona ocena techniczna została sporządzona na potrzeby okresowej obowiązkowej kontroli, która aktualnie jest przeprowadzana na podstawie art. 62 Prawa budowlanego z 1994 r. Taka kontrola ma na celu sprawdzenie realizacji obowiązków ciążących na właścicielu lub zarządcy obiektu. Do tych obowiązków zgodnie z art. 61 Prawa budowlanego z 1994 r. należy m.in. utrzymywanie i użytkowanie obiektu zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2. A zatem pozytywny wynik okresowej kontroli potwierdza, że dany obiekt budowlany jest użytkowany w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz jest utrzymywany w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszcza do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1-7 (w tym: spełnienie wymagań dotyczących nośności i stateczności konstrukcji, bezpieczeństwa pożarowego, higieny, zdrowia i środowiska, bezpieczeństwa użytkowania i dostępności obiektów, ochrony przed hałasem, możliwości utrzymania właściwego stanu technicznego). Dlatego zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 37 ust. 1 pkt 2 i art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. zawierają usprawiedliwione podstawy, ponieważ Sąd I instancji błędnie przyjął, że ocena stwierdzająca dobry stan techniczny gazociągu nie jest jednoznaczna ze stwierdzeniem, że gazociąg nie stanowi potencjalnego zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia.

W odniesieniu do zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących kwestii dysponowania nieruchomością na cele budowlane, Sąd, przy dokonaniu oceny, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazał na ustalenia dokonane w sprawie, z których wynika, że Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. decyzją z dnia [...] lutego 1969 r. zezwoliło T. w T. na wejście na grunty stanowiące własność prywatną celem przebudowy gazociągu. Sąd jednak nie ocenił skutków prawnych tej decyzji w kontekście przesłanki "innej ważnej przyczyny" wynikającej z treści art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. Należy jednocześnie wskazać, że skarżąca nie kwestionowała tej decyzji, lecz podnosiła, że taka decyzja nie stanowi pozwolenia na wykonanie robót budowlanych. Oczywiście z takim stanowiskiem należy się zgodzić i dlatego w tej sprawie zaistniała prawna potrzeba przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, skoro objęta niniejszym postępowaniem część gazociągu powstała bez pozwolenia na budowę. Należy jednak w kontekście zagadnienia prawnego jakim jest dysponowanie nieruchomością na cele budowlane dostrzec skutki prawne ww. decyzji zezwalającej na wejście na cudzą własność. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 35 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości (Dz. U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94), który zasadniczo odpowiada aktualnie obowiązującej normie prawne zawartej w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tego rodzaju zezwolenie daje inwestorowi prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane, tym samym stwarza warunki do wystąpienia o pozwolenie na budowę (zastępuje zgodę właściciela na wejście na teren, gdy ten nie wyraża zgody, jak również stanowi dowód na okoliczność, że inwestorowi przysługuje prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (por. wyroki NSA: z 15 grudnia 2016 r., I OSK 1570/16; z 5 kwietnia 2017 r., II OSK 2681/15). Ponadto wydanie decyzji mającej podstawę w art. 35 ust. 1 ustawy z 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (zob. też art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami) prowadzi do trwałego ograniczenia prawa własności nieruchomości, gdyż sprawia, że właściciel ma obowiązek znoszenia stanu faktycznego ukształtowanego przebiegiem urządzeń przez strefę, w której było lub mogło być wykonywane jego prawo (por. postanowienie SN z 22 kwietnia 2015 r., I CSK 717/14, LEX nr 1678063). Ograniczenie własności nieruchomości wynikłe z ww. decyzji ciąży zaś na każdoczesnym właścicielu nieruchomości wobec każdoczesnego przedsiębiorcy przesyłowego. W kontekście przesłanki "innej ważnej przyczyny", o jakiej mowa w art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r., uwzględnienie zatem skutków decyzji zezwalającej na wejście na cudzą własności nie może prowadzić do wydania nakazu rozbiórki, ponieważ w takich okolicznościach konkretnej sprawy nie występuje "inna ważna przyczyna". Należy też w kontekście inwestycji celu publicznego, do których zgodnie z art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami zaliczają się gazociągi, uwzględnić, że prawo własności nie jest prawem absolutnym i może doznawać różnych ograniczeń (patrz: art. 21 i art. 64 Konstytucji RP). Wymaga to wyważenia w okolicznościach konkretnej sprawy dwóch sprzecznych interesów, tj. prywatnego i publicznego. Istnienie gazociągu jest związane z dostarczaniem gazu ziemnego do odbiorców i w ten sposób obecnie realizuje się cele społeczno-gospodarcze jakie ciążą na Państwie. Stąd ustawodawca tego rodzaju inwestycje zalicza do inwestycji celu publicznego, które korzystają ze specjalnych rozwiązań prawnych mających na celu zapewnienie normalnego funkcjonowania całego społeczeństwa. Stwarza bowiem nie tylko warunki bytowe, ale decyduje także o możliwości prowadzenia działalności gospodarczej. W okolicznościach tej sprawy skarżąca nie wykazała zaś aby jej prawo własności do nieruchomości zostało ograniczone w stopniu, który mógłby powodować naruszenie istoty prawa własności. W tym miejscu należy wskazać, że w ramach normy prawnej jaką zawiera art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. kwestia ingerencji w prawo własności nieruchomości może decydować o zaistnieniu przesłanki "innej ważnej przyczyny". Jest to pogląd ugruntowany w orzecznictwie (por. wyrok NSA z 11 lutego 2014 r., II OSK 2192/12). Jednak w zależności od konkretnych okoliczności nie w każdej sprawie owa ingerencja w prawo własności będzie decydowała o zaistnieniu "innej ważnej przyczyny" warunkującej nakaz rozbiórki. Zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 37 ust. 2 Prawa budowlanego z 1974 r. zawiera usprawiedliwione podstawy, ponieważ w okolicznościach tej sprawy ograniczenie prawa własności nie wynika, jak trafnie podniosła strona skarżąca kasacyjnie, z udzielenia pozwolenia na użytkowanie, lecz z innych przedstawionych wyżej względów.

Trafnie również w skardze kasacyjnej podniesiono, że w okolicznościach tej sprawy możliwe jest wydanie pozwolenia na użytkowanie fragmentu gazociągu. Nie mamy bowiem do czynienia z klasycznym przypadkiem udzielenia pozwolenia na użytkowanie. W niniejszej sprawie tego rodzaju rozstrzygnięcie zostało wydane w wyniku przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. w związku z art. 37 i art. 42 Prawa budowlanego z 1974 r. Jak wynika wprost z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. postępowanie legalizacyjne może też dotyczyć części obiektu. W konsekwencji możliwa jest legalizacja tylko części obiektu, np. gazociągu, co w tej sprawie mogło nastąpić w formie udzielonego pozwolenia na użytkowanie, które to rozstrzygnięcie wydane na podstawie art. 42 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego z 1974 r. stanowi o legalizacji samowoli budowlanej. Nie istnieje zatem przeszkoda do wydania na podstawie art. 42 ust. 1 i 3 w zw. z art. 37 ust. 1 ww. ustawy rozstrzygnięcia kończącego postępowanie legalizacyjne dotyczącego tylko części obiektu budowlanego. Ponadto w ogólności mamy do czynienia z inwestycją o charakterze liniowym, a w takim przypadku postępowanie administracyjne może dotyczyć także części inwestycji linowej. To konsekwencja przyjętego w orzecznictwie stanowiska, które kwestionowanie tego rodzaju inwestycji ogranicza do części inwestycji dotyczącej interesu prawnego strony kwestionującej legalność danej inwestycji liniowej (tj. właściciela nieruchomości, przez którą dany odcinek inwestycji przebiega). To zaś oznacza, że usprawiedliwione jest stanowisko, zgodnie z którym w procedurze legalizacyjnej lub naprawczej możliwe, a nawet konieczne będzie przeprowadzenie postępowania administracyjnego w odniesieniu do określonej części inwestycji liniowej, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 61 § 1 K.p.a. i art. 42 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego z 1974 r. zawiera usprawiedliwione podstawy.

Z tych względów, skarga D. W. powinna zostać oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a. wobec stwierdzonej legalności zaskarżonej decyzji. W sprawie nie jest bowiem kwestionowane spełnienie także przesłanki legalizacyjnej z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. W tym zakresie w zaskarżonej decyzji GINB trafnie powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt II OPS 2/13. Zgodnie z tą uchwałą przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki, należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany, od daty jego budowy. W tej zaś sprawie od daty przebudowy przedmiotowego gazociągu, tj. od lat 1974-1975, istnienie gazociągu przewidywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego z 1985 r., co stanowi o zaistnieniu przesłanki legalizacyjnej z 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Ponadto w odniesieniu do lokalizacji budynku gospodarczego względem przedmiotowego gazociągu na działce nr [...] skarżąca nie wykazał aby budynek ten powstał legalnie i aby tym samym korzystał z ochrony prawnej wynikającej z przepisów Prawa budowlanego oraz przepisów dot. ochrony prawa własności. Dlatego należało uchylić zaskarżony wyrok i oddalić skargę.

Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 188 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a.