Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 231/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2021-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200, 205 § 1
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 16 ust. 1 i ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1429
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.
article: art. 7, 77 § 1, art. 80, art. 107 § 1 i 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Asesor WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi J.J. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Rektora Uniwersytetu [...] na rzecz skarżącego J.J. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2020 r. (data wpływu do organu) J.J. zwrócił się do Rektora Uniwersytetu (dalej jako Rektor U) o udostępnienie informacji publicznej przez udostępnienie wglądu (z możliwością kopiowania) do:

1) archiwum/dokumentacji będącej w dyspozycji Uniwersytetu (dalej jako U) dla przedmiotowej sprawy upublicznionej w prowadzonym przez Urząd Patentowy RP ewidencji dotyczącej udzielenia patentu Pat. [...] Urzędu Patentowego RP, jak również U, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm.; dalej jako u.d.i.p.)

2) dochodów uzyskanych w latach 2014 - 2020 z komercjalizacji patentu Pat. [...] przez U ze szczególnym uwzględnieniem podmiotu Park [...] sp. z o.o., w którym U objął 100% udziałów, na zasadzie art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. e u.d.i.p.;

3) wykorzystanego na spotkaniu w szerszym gronie przez prof. dr hab. inż. A.P. pisma szkalującego wnioskodawcę, a skierowanego przez członka zarządu firmy D. do osoby zrównanej w swych prawach z "funkcjonariuszem publicznym".

W odpowiedzi z dnia [...] grudnia 2020 r. Rektor U w zakresie punktu 1 wniosku, poinformował, że nie może on zostać rozpatrzony w trybie u.d.i.p., gdyż: a) na jego podstawie nie jest możliwe określenie przedmiotu i zakresu żądania - wniosek nie wskazuje na konkretne informacje publiczne, których udostępnienia domaga się wnioskodawca; b) dokumentacja sprawy lub akta postępowania jako całość nie stanowią informacji publicznej, a przepisy u.d.i.p. nie regulują uprawnienia określanego jako dostęp do akt, wgląd do akt czy też dostęp do dokumentacji; c) dysponentem akt postępowania zgłoszeniowego, które toczyło się przed Urzędem Patentowym RP jest ten urząd, dlatego Rektor U nie jest właściwym podmiotem, do którego powinno być skierowane powyższe żądanie w trybie u.d.i.p.

Odnośnie punktu 2 wniosku, organ poinformował, że wniosek dotyczy udostępnienia informacji przetworzonej, bowiem dotyczy informacji, których uczelnia nie posiada w postaci gotowej do przekazania w zakresie wskazanym we wniosku,

a których pozyskanie wymaga nakładu pracy ze strony pracowników uczelni

i wytworzenia ich w postaci nowego dokumentu w oparciu o posiadaną przez uczelnię dokumentację i bazy. W związku z tym - powołując się na art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., Rektor U wezwał wnioskodawcę do wykazania w terminie 7 dni, że uzyskanie informacji przetworzonej w żądanym zakresie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Z kolei w zakresie punktu 3 wniosku organ poinformował, że wniosek nie może zostać rozpatrzony na podstawie u.d.i.p., gdyż nie dotyczy informacji publicznej. Żądany dokument ma charakter prywatny i nie podlega udostępnieniu jako informacja publiczna w trybie powołanej ustawy. Dokument ten nie wpływa w jakikolwiek sposób na sprawy publiczne, ma bowiem znaczenie wyłącznie dla bardzo wąskiej grupy podmiotów.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2020 r. J.J. ponowił swój wniosek

o udostępnienie informacji publicznej przez umożliwienie wglądu do:

1) wniosku o udzielenie patentu na wynalazek zarejestrowany jako Pat. [...] pt., którego jest twórcą, wraz z załącznikami, skierowanymi przez U do Urzędu Patentowego RP;

2) zanonimizowanych dochodów uzyskanych w latach 2014-2020

z "komercjalizacji" patentu Pat. [...] przez U ze szczególnym uwzględnieniem podmiotu Park [...] sp. z o.o., w którym U objął 100% udziałów, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit.e u.d.i.p.;

3) wykorzystanego na spotkaniu w szerszym gronie przez prof. dr hab. inż. A.P. wspomnianego pisma szkalującego wnioskodawcę.

W ocenie wnioskodawcy zarówno anonimizacja, jak i kserokopia z wykreśleniem informacji podlegającej anonimizacji nie stanowi, że informacja jest przetworzona. Wniosek dotyczy informacji nieprzetworzonej, takiej jak zanonimizowane kserokopie: wniosków, oświadczeń, umów, faktur, fragment - kopie raportu finansowego lub strona

z raportu finansowego zgłoszonego w BIP.

Mając na uwadze stanowisko organu wyrażone co do punktu 3 wniosku, wnioskodawca wskazał, że potwierdza ono jednoznacznie, że nie jest to sprawa prywatna, a bez dookreślenia jaką to grupę podmiotów ma na myśli Rektor jest to sprawa wykraczająca poza sprawę prywatną. Sprawa dotyczy wiarygodności oraz reputacji nauczyciela akademickiego. Zatem ta, jak również inne wnioskowane informacje publiczne, takie jak sposób postępowania z twórcami lub autorami "wartości intelektualnych" jest istotny dla całego środowiska akademickiego, ze szczególnym uwzględnieniem twórców wynalazków oraz przestrzegania Prawa Własności Przemysłowej stanowiącego, że w terminie 30 dni od zakończenia roku kalendarzowego w którym osiągnięte został korzyści z tytułu "komercjalizacji" wynalazku o tym fakcie podmiot zobowiązany w tym przypadku U ma obowiązek poinformować twórcę wynalazku. Prorektor U jesienią 2020 r. poinformował, iż udzieli informacji o dwu wdrożeniach pat. [...] z roku 2020, jednakże do 23 grudnia 2020 r. takiej informacji nie udzielił.

Rektor U decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...] – działając na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 17 oraz 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p., po rozpatrzeniu pkt 2 wniosku J.J., pracownika Instytutu Matematyki U z dnia [...] grudnia 2020 r. o udostępnienie do wglądu informacji publicznej dotyczącej dochodów uzyskanych w latach 2014-2020 z komercjalizacji patentu Pat. [...] przez U ze szczególnym uwzględnieniem podmiotu Park [...] sp. z o.o., w którym Uniwersytet objął 100% udziałów – odmówił udostępnienia żądanej informacji publicznej.

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w związku ze stwierdzeniem, iż żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej, wezwał wnioskodawcę do wykazania w terminie 7 dni, że uzyskanie informacji przetworzonej w żądanym zakresie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wnioskodawca nie podjął inicjatywy dla wykazania spełnienia tej przesłanki. W związku z tym należało odmówić udostępnienia żądanej informacji.

Organ zauważył, że informacja publiczna przetworzona to taka informacja publiczna, której podmiot zobowiązany nie posiada na moment wpłynięcia wniosku, ale jest w stanie ją wytworzyć w oparciu o posiadane zasoby informacyjne, stosownie do kryteriów wynikających z treści złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W przypadku informacji publicznej przetworzonej, jej udostępnienie poprzedzone jest procesem tworzenia nowej informacji, nieistniejącej w chwili skierowania wniosku w takim kształcie i w takiej postaci, jakiej oczekuje wnioskodawca. Wspomniany proces powstawania tej informacji skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań, stąd ustawodawca zdecydował, że proces wytworzenia nowej informacji w oparciu o posiadane dokumenty obwarowany będzie koniecznością wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).

Organ wskazał, że przedmiotowy wniosek z żądaniem udostępnienia informacji publicznej dotyczącej dochodów uzyskanych w latach 2014-2020 z komercjalizacji patentu Pat. [...] przez U (...), dotyczy informacji, których uczelnia nie posiada w postaci gotowej do przekazania i których udostępnienie zgodnie z żądaniem wnioskodawcy wymaga wytworzenia w oparciu o posiadane zasoby informacyjne, w tym przeszukania z okresu 7 lat ksiąg rachunkowych i dokumentów finansowych pod kątem wyszukania i wyekstrahowania z nich żądanych informacji. W księgach rachunkowych i dokumentach finansowych uczelni nie ma osobnej rubryki, zakładki dotyczącej dochodów z komercjalizacji patentu Pat. [...], w tym z komercjalizacji przez Park [...]. Nie są to zatem zwykłe czynności wykonywane w ramach bieżącej działalności uczelni. Tak więc w ocenie Rektora U czynności, które należy przeprowadzić, aby uwzględnić wniosek prowadzą do powstania informacji przetworzonej w rozumieniu u.d.i.p.

Dalej organ wyjaśnił, że wnioskodawca żądający informacji publicznej przetworzonej powinien wykazać nie tylko, że jest ona ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców, ale również, że jej uzyskanie stwarza realną możliwość wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji

i lepszej ochrony interesu publicznego. Przy czym nie wystarczy, aby uzyskanie informacji przetworzonej było istotne dla interesu publicznego - ma być szczególnie istotne.

Wnioskodawca nie wykazał, że udostępnienie wnioskowanych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, nie wskazał też celu pozyskania i sposobu wykorzystania wnioskowanych informacji. W ocenie Rektora U dokonanie przetworzenia informacji w zakresie określonym przez wnioskodawcę nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wnioskodawca występuje w postępowaniu we własnym imieniu, nie reprezentuje żadnej instytucji ani organizacji mającej

w zakresie działania ochronę interesów publicznych. Wniosek dotyczy zatem interesu indywidualnego, mającego znaczenie w sprawach osobistych wnioskodawcy. Uzyskanie przez wnioskodawcę żądanych informacji nie stwarza realnej możliwości wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania organów administracji

i lepszej ochrony interesu publicznego. Informacje te nie były zamawiane przez jakiekolwiek organy państwa czy też organy publiczne. Wnioskodawca nie wykazał, że istnieje realna możliwość wykorzystania informacji przez takie organy. Interesu publicznego nie można utożsamiać z jakimkolwiek prywatnym interesem wnioskodawcy.

Pismem z dnia [...] lutego 2021 r. J.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na powyższą decyzję, zarzucając jej naruszenie:

1) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., przez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla prawidłowego rozpoznania sprawy oraz dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, polegające na błędnym wskazaniu w treści uzasadnienia decyzji, iż uczelnia nie posiada w postaci gotowej do przekazania informacji w żądanym zakresie, a której udostępnienie wymaga wytworzenia ich w oparciu o posiadane zasoby informacyjne, w tym przeszukania

z okresu 7 lat ksiąg rachunkowych i dokumentów finansowych pod kątem wyszukania

i wyekstrahowania z nich żądanych informacji, bowiem owo przeszukanie

i udostępnienie nie może być rozumiane jednoznacznie z przeszukaniem

i wytworzeniem w rozumieniu wykładni językowej, gdyż udostępnienie informacji mogło przyjąć dowolną formę uznaną przez Rektora U, gdyż powyższe nie zostało zastrzeżone we wniosku wnioskującego. Mogła ona zatem przyjąć formę potwierdzonego za zgodność z oryginałem kserograficznego odwzorowania wystawionej faktury/kilku faktur lub kopii dokumentu z rejestru, a takie są dostępne organowi przez fakt bycia jedynym udziałowcem Spółki powołanej do przedmiotowej działalności w tym w zakresie udostępniania określonym praw z patentu. Zatem nie można jednoznacznie stwierdzić, iż wymagana informacja bez dookreślenia jej konkretnej formy wymaga dodatkowego nakładu pracy w postaci wytworzenia lub przetworzenia w postaci dodatkowych adnotacji, zestawień, sprawozdań etc. Równolegle zarzucił rozstrzygnięciu całkowicie błędne zrozumienie celu uzyskania informacji przez próbę zawężenia go tylko do interesu indywidualnego mającego znaczenie w sprawach osobistych wnioskodawcy, bowiem Regulamin zarządzania prawami autorskimi, prawami pokrewnymi, prawami własności przemysłowej oraz zasad komercjalizacji wyników badań naukowych i praw rozwojowych przyjęty przez Senat U i będący załącznikiem do jego uchwały z dnia 25 marca 2015 r., nr [...] ( dalej jako Regulamin) w postanowieniach "§ 10 pkt 15" dookreśla konkretny podział środków finansowych uzyskanych przez Uniwersytet lub jego spółkę celową, w której to U posiada 100% udziałów z różnych przyjętych i zrealizowanych form wdrożenia patentu, np. przez działanie o znamionach komercjalizacji, np. udzielenie/dzierżawę licencji na wykorzystanie patentu przez określone podmioty gospodarcze z uwzględnieniem ściśle sprecyzowanej kwoty wymagającej przekazania powyższych środków do dyspozycji wymienionych w tymże pkt potencjalnych beneficjentów, np. Instytutu, którego pracownikiem jest twórca patentu. Wypełnienie tego warunku opisanego dokumentem prawa wewnętrznego U wymaga również posiadania przez służby rachunkowe Uniwersytetu danych wyjściowych, na poziomie których powyższa kwota została lub w ustalonym terminie rozliczeniowym dookreślona i uprzednio, tj. przed dniem złożenia wniosku o udostępnienie niniejszej informacji, przetworzonego lub wytworzonego dokumentu, którym to np. osoba zarządzająca Instytutem zostanie poinformowana

o wysokości przekazywanego świadczenia będącego następstwem wymiernego działania o charakterze komercyjnym. Biorąc powyższe pod uwagę z automatu rozszerza się katalog osób bezpośrednio zainteresowanych żądaną informacją publiczną. W opinii skarżącego warunek powyższy można uznać za okoliczność stanowiącą o istnieniu szczególnego interesu publicznego dotykającego swoim zakresem podmiotowym z jednej strony zainteresowanych potencjalnych twórców będących pracownikami, uczelni jak również osoby funkcyjne na różnych poziomach organizacyjnych dokonujące realnych planów podziału uzyskiwanych w ten sposób dodatkowych środków oraz osoby zarządzające Centrum Przedsiębiorczości i Transferu Technologii, jak również osoby obsługujące od strony finansowej - Pion Prorektora ds. Rozwoju. Powyższe, z kolei w sposób jednoznacznie istotny może przyczynić się do ochrony szeroko rozumianego interesu publicznego oraz mieć potencjalny wpływ na poprawę funkcjonowania organów administracji publicznej oraz innej instytucji, w tym przypadku U;

2) art. 16 ust 1 pkt 2 u.d.i.p., który nakazuje wskazanie w treści uzasadnienia również imion, nazwisk i funkcji osób, które zajęły stanowiska w toku postępowania,

a które to elementy w zaskarżanym orzeczeniu nie występują.

Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przewidzianych.

W odpowiedzi na skargę Rektor U wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej przeprowadzonej pod względem legalności była decyzja Rektora U odmawiająca skarżącemu J.J. udostępnienia informacji publicznej, tj. dochodów uzyskanych przez U w latach 2014-2020 z "komercjalizacji" patentu Pat. [...] przez U, ze szczególnym uwzględnieniem podmiotu Park [...] sp. z o.o., w którym U objął 100% udziałów.

Sprawa została rozpoznana, po zawiadomieniu stron i umożliwieniu im wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem orzeczenia na posiedzeniu niejawnym, zarządzonym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r.

o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.).

W pierwszej kolejności należało rozważyć, czy żądane przez skarżącego w pkt. 2 jego wniosku z [...] grudnia 2020 r. informacje są informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. oraz czy Rektor U jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia tej informacji. Dopiero bowiem stwierdzenie powyższych okoliczności aktualizuje po stronie podmiotu do którego skierowano wniosek obowiązek udostępnienia informacji w trybie czynności materialno-technicznej, względnie podjęcia decyzji, o których mowa w art. 16 ust. 1 u.d.i.p.

U jest uczelnią publiczną w rozumieniu art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 478 ze zm.; dalej jak u.s.w.), powołaną ustawą z dnia 7 czerwca 2001 roku o utworzeniu U w [...] (Dz. U. Nr 74, poz. 785), posiadającą osobowość prawną (art. 9 ust. 1 u.s.w.), reprezentowaną przez Rektora (art. 23 ust. 2 pkt 1 u.s.w). W związku

z tym Rektor U jest podmiotem reprezentującym państwową osobę prawną, a tym samym jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej zgodnie

z art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.

Analizując natomiast wniosek skarżącego z punktu widzenia przedmiotowego należy wskazać, iż art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot

"w szczególności". Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę u.d.i.p., a także konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., II SA 181/02; wyrok NSA z dnia 20 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02 oraz wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 2036-2037/02, M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 28). Z powyższego wynika, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej. Niewątpliwie informacjach o dochodach uzyskiwanych z komercjalizacji wspomnianego we wniosku patentu przez U oraz Park [...] sp. z o.o., której jedynym udziałowcem jest tenże Uniwersytet (co wynika z wpisów w rubryce 7 Rejestru Przedsiębiorców KRS [...]), stanowi informację o majątku państwowej osoby prawnej oraz o dochodach spółki, w których ta osoba ma pozycję dominującą, a tym samym stanowi informację publiczną zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5 lit a i e u.d.i.p.

Podstawą wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej

w niniejszej sprawie był art. 16 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 3 pkt 1 u.d.i.p., a to wobec uznania, iż żądana przez skarżącego informacja stanowi informację przetworzoną, a jej uzyskanie nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Ten pierwszy przepis stanowi, iż odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy k.p.a., z tym że:

1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni;

2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji (art. 16 ust. 2 u.d.i.p.).

Natomiast przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 stanowi, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Pojęcie informacji przetworzonej nie zostało zdefiniowane w u.d.i.p. Stąd też należy się odwołać do rozumienia tego pojęcia wypracowanego w orzecznictwie.

W uzasadnieniu wyroku NSA z 21 października 2016 r., I OSK 446/15, sumującego poglądy orzecznicze w tym zakresie, wskazano, iż informacja przetworzona to taka informacja, która:

1. w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste;

2. jest wynikiem ponadstandardowego nakładu pracy podmiotu zobowiązanego wymagającej użycia dodatkowych sił i środków oraz zaangażowania intelektualnego

w stosunku do posiadanych przez niego danych i wyodrębniana w związku z żądaniem wnioskodawcy oraz na podstawie kryteriów przez niego wskazanych; jest to zatem informacja przygotowywana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów;

3. jest wynikiem działań wykraczających poza zakres działań mieszczących się

w ramach podstawowych kompetencji organu;

4. może być jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego;

5. nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją – informacja przetworzona obejmuje dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych, z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników – może być traktowana jako informacja przetworzona;

6. której przygotowanie jest zdeterminowane szerokim zakresem (przedmiotowym, podmiotowym, czasowym) wniosku, wymagającym zgromadzenia

i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej ilości dokumentów.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy podkreślić należy, że ani na podstawie pisma informującego skarżącego, iż informacja ma charakter informacji przetworzonej, ani też na podstawie uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wprawdzie zawierającej nieco bardziej rozbudowaną argumentację nie sposób zweryfikować, czy istotnie w niniejszej sprawie mamy do czynienia z informacją przetworzoną w rozumieniu wyżej wskazanym, a wypracowanym w orzecznictwie.

Podkreślić należy, iż zarówno pismo informujące stronę o przetworzonym charakterze informacji publicznej, jak i decyzja odmawiająca udostępnienia informacji, powinny zostać tak skonstruowane, aby można było ocenić rzetelność twierdzeń organu, iż żądana informacja jest informacją, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W przeciwnym razie wnioskodawca pozbawiony byłby realnej ochrony. Tym samym organy winny wskazać konkretne okoliczności, z których wywodzą swe stanowisko

o przetworzonym charakterze, a nie powielać w tym zakresie jedynie abstrakcyjnie tezy orzecznictwa, czy też piśmiennictwa, jak uczyniono w niniejszej sprawie bez szczegółowego odniesienia do realiów konkretnego wniosku i wprowadzonych przez organ zasad gromadzenia informacji (por. wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 10 sierpnia 2017 r., II SA/Go 451/17). W orzecznictwie trafnie wskazuje się bowiem, iż nie można zaniechać indywidualnej klasyfikacji informacji publicznej w każdej konkretnej sprawie, poprzestając na mechanicznym odwołaniu się do tez judykatury czy doktryny, które

w realiach tej sprawy mogą pozostawać w sprzeczności z celami i wartościami, jakie przyświecają tak całej ustawie, jak jej art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Czynności, jakie organ obowiązany jest podjąć, aby udostępnić informację mogą mieć różny stopień złożoności i dlatego nie można stworzyć takiego ich katalogu, który byłby zamknięty i adekwatny

w każdej sytuacji faktycznej (por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2016 r., I OSK 19/15).

W piśmie z dnia [...] grudnia 2020 r. Rektor U ogólnikowo wskazał, iż informacje, których skarżący domaga się w pkt 2 wniosku z dnia [...] grudnia 2020 "uczelnia nie posiada w postaci gotowej do przekazania w zakresie wskazanym w nim wniosku,

a których pozyskanie wymaga nakładu pracy ze strony pracowników uczelni

i wytworzenia ich w postaci nowego dokumentu w oparciu o posiadaną przez uczelnię dokumentację i bazy". Natomiast w uzasadnieniu decyzji dodatkowo podkreślono, że udostępnienie skarżącemu żądanej informacji "wymaga wytworzenia w oparciu

o posiadane zasoby informacyjne, w tym przeszukania z okresu 7 lat ksiąg rachunkowych i dokumentów finansowych pod kątem wyszukania i wyekstrahowania

z nich żądanych informacji. W księgach rachunkowych i dokumentach finansowych uczelni nie ma osobnej rubryki, zakładki dotyczącej dochodów z komercjalizacji patentu Pat. [...], w tym z komercjalizacji przez Park [...]".

Przede wszystkim budzi wątpliwości twierdzenie organu o potrzebie wytworzenie nowego dokumentu w sytuacji, gdy skarżący domagał się jedynie wglądu do dokumentów z których wynika osiągnięcie przez U lub powołaną przez niego spółkę, dochodu z tytułu komercjalizacji wskazanych przez niego w piśmie z dnia [...] grudnia 2020 r. Jak wynika z § 9 ust. 1 Regulaminu, którego obowiązywania organ nie kwestionował w odpowiedzi na skargę, zbywając go całkowitym milczeniem, komercjalizacja wyników prac intelektualnych polega na:

1. przeniesieniu praw do wyników na podmiot trzeci na podstawie umów

o charakterze odpłatnym, w szczególności na podstawie umowy sprzedaży, oddawanie;

2. oddaniu do używania wyników, w szczególności na podstawi umowy licencji, najmu lub dzierżawy;

3. objęciu lub nabywaniu udziałów lub akcji w spółkach.

Oznacza to, iż skarżącemu należało udostępnić powyższe dokumenty, tj. umowy, względnie faktury, po ich ewentualnym zanonimizowaniu. Nie jest przetwarzaniem informacji wysiłek intelektualny przy zbieraniu danych, polegający tylko na odszukiwaniu ich w określonych rejestrach, czy zbiorach, zanonimizowaniu i przekształceniu (np.

w wersję elektroniczną lub skopiowaniu). Podobnie nie stanowi o przetworzeniu informacji sięganie do materiałów archiwalnych. Takie czynności organu, jak np. selekcja dokumentów, są zwykłymi zabiegami związanymi z rozpatrywaniem wniosku

o udzielenie informacji publicznej i nie noszą cech przetwarzania informacji.

W orzecznictwie zwraca się jedynie uwagę, że w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia wielu kserokopii określonych dokumentów, może zmuszać do podjęcia takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok.

W takim jednak przypadku organ powinien wskazać jaka jest przybliżona liczba dokumentów, które należy przeanalizować, z jakim nakładem pracy będzie to związane, czego organ w niniejszej sprawie nie podał. Bez tych informacji sam długi okres czasu, którego dotyczy wniosek nie jest wystarczający do uznania, iż mamy do czynienia z informacją przetworzoną.

Ponadto w świetle powyższego Regulaminu budzi poważne wątpliwości twierdzenie organu, iż w dokumentach księgowo-finansowych nie odnotowuje się

w żaden sposób faktu uzyskania dochodu z komercjalizacji określonego wyniku pracy intelektualnej, w tym objętego wskazanym przez skarżącego patentem nr [...].

W § 10 Regulaminu określono bowiem zasady podziału środków uzyskanych

z komercjalizacji wyniku pracy między twórcę a U oraz sposobu ich podziału między poszczególne jednostki uczelni. M.in. 60 % środków przysługujących Uniwersytetowi przekazywanych jest jednostce, w której jest zatrudniony twórca (§ 10 ust. 15 Regulaminu). Wymaga to zatem zidentyfikowania określonych środków, jako pochodzących z konkretnego wyniku pracy oraz jego twórcy i jednostki w której jest zatrudniony, a następnie ich przekazania.

Brak wyczerpującego wyjaśnienia powyższych kwestii uniemożliwia kontrolę Sądu nad prawidłowością oceny co do dokonanej kwalifikacji informacji z punktu widzenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Decyzja w tym zakresie nie wyjaśnia dostatecznie stanu faktycznego. Przy czym dopiero konkretne okoliczności sprawy mogą doprowadzić do konstatacji, iż mamy do czynienia z informacją przetworzoną. Wymaga to jednak właściwego wyjaśnienia sprawy zgodnie z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz prawidłowego uzasadnienia decyzji o odmowie, zgodnie z zasadami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 kwietnia 2014 r., VII SA/Wa 971/13, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Gd 734/12), czego w niniejszej sprawie zabrakło. Zważyć bowiem należy, iż do decyzji o odmowie udostępnienia informacji, jak już powyżej wskazano stosuje się przepisy k.p.a.

z wyjątkami wskazanymi w art. 16 ust. 2 pkt 1 i 2. Oznacza to, że decyzja musi zawierać wszystkie niezbędne elementy wymienione w art. 107 § 1 k.p.a. Natomiast uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji powinno spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., a więc m.in. zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Jeśli chodzi kwestię dotyczącą czy uzyskanie żądanych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, to należy wskazać, iż art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ma w istocie przeciwdziałać lawinie wniosków zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej do realizacji celów osobistych lub komercyjnych i zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupione są nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych mu kompetencji, lecz na udzielaniu informacji publicznej. Dlatego wnioskodawca domagający się udzielenia informacji publicznej przetworzonej powinien wyjaśnić, w jaki sposób zamierza ją wykorzystać dla ochrony szczególnie uzasadnionego interesu publicznego. Wnioskodawca powinien przede wszystkim wykazać, że informacja, której się domaga, jest ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców i nie dotyczy wyłącznie jego interesu. (por. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2010 r., I OSK 1768/10, I. Kamińska, M. Rozbicka - Ostrowska, U.d.i.p. Komentarz, WK 2016, t. 1 do art. 3). Brak jest natomiast podstaw do udzielenia informacji publicznej przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, że zostanie ona realnie wykorzystana

w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa (por. wyroki NSA: z dnia 5 września 2013 r., I OSK 865/13, z dnia 9 listopada 2011 r., I OSK 1365/11 i z dnia 3 października 2014 r., I OSK 602/14, wyrok WSA

we Wrocławiu z dnia 15 stycznia 2014 r., IV SA/Wr 543/13).

Oznacza to, iż wykazanie, że uzyskanie żądanych informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego spoczywa, co do zasady, na autorze wniosku

o udzielenie takiej informacji, zgodnie z regułą koniecznego współdziałania organu

i podmiotu ubiegającego się o załatwienie określonej sprawy w konkretny sposób. Nie oznacza to jednak, że jedynie z powodu braku reakcji bądź niedostatecznej reakcji wnioskodawcy na wezwanie organu, mógł on odmówić udostępnienia żądanej informacji, albowiem to organ ocenia całokształt materiału zebranego w sprawie. Istnieją zaś sytuacje, w których z pewnych uzasadnionych względów, wnioskodawca nie może wykazać interesu publicznego, choćby z tego powodu, że ów interes jest obiektywnie trudny do uchwycenia, lecz istnieje. W takim przypadku organ prowadzący postępowanie w sprawie - stosownie do postanowień art. 77 § 1 k.p.a. - powinien

z urzędu zbadać czy w danej sprawie występuje interes publiczny uzasadniający udzielenie zainteresowanemu podmiotowi przetworzonej informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 21 lipca 2017 r., I OSK 720/16). Stąd w orzecznictwie wskazuje się, iż w razie niewykazania przez wnioskodawcę interesu publicznego przemawiającego za udostępnieniem żądanej informacji publicznej organ powinien we własnym zakresie zbadać jego istnienie i dopiero w razie ustalenia jego braku na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. wydać decyzję o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej,

a następnie szczegółowo wyjaśnić te kwestie w prawidłowo skonstruowanym uzasadnieniu wydanej decyzji, stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 11 września 2012 r., I OSK 1015/12, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 24 listopada 2011 r., II SA/Go 667/11).

W ocenie Sądu również w odniesieniu do tej kwestii organ nie poczynił wystarczających ustaleń, a uzasadnienie decyzji w sposób niedostateczny wyjaśnia zasadność przyjętego stanowiska, co narusza art. 7 , art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Zauważyć należy, iż jedynie prima facie wydawać by się mogło, iż skarżący działa jedynie we własnym interesie majątkowym, starając się dowiedzieć, czy uzyskano dochód z komercjalizacji jego projektu wynalazczego. Nie można bowiem zapominać

o treści wspomnianego § 10 ust. 15 Regulaminu określającego w jaki sposób środki uzyskane z komercjalizacji są dzielone; powinny w 60 % po odliczeniu części należnej dla autora projektu trafić do jednostki w której pracuje. Uzyskanie takiej informacji jest zatem elementem niezbędnym do kontroli, czy środki te są prawidłowo rozdzielane między poszczególne jednostki uczelni, na co niewątpliwie skarżący jako pracownik uczelni ma możliwość wpływania. Jednocześnie okoliczność ta przedstawia szerszy kontekst tej informacji i jej doniosłość z punktu widzenia interesu publicznego, czego organ zaniechał w jakikolwiek sposób rozważyć.

Rację ma też skarżący, iż organ niezgodnie z art. 16 ust. 2 pkt 2 u.d.i.p. nie wskazał imion, nazwisk i funkcji osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania

o udostępnienie informacji. Naruszenie to jednak ma poboczne znaczenie

[...] w kontrolowanej sprawie i nie sposób uznać, iż miało ono istotny wpływ na wynik postępowania.

Wobec naruszenia wskazanych powyżej przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - określanej dalej jako p.p.s.a.) uchylił zaskarżoną decyzję.

Wobec braku dostatecznego wyjaśnienia okoliczności, które pozwalają dokonać prawidłowej kwalifikacji żądanych informacji oraz czy ich uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego przedwczesne było się wypowiadanie w kwestii naruszenia przepisów materialnego, a ich przytoczenie i wykładnia nastąpiło jedynie

w celu wskazania granic niezbędnych ustaleń jakie należy poczynić w sprawie

i prawidłowości zastosowanej procedury.

Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni przedstawioną powyżej ocenę prawną oraz dokona szczegółowych ustaleń, których pozwolą na rozstrzygnięcie, czy

w niniejszej sprawie mamy do czynienia z informacją prostą, czy też przetworzoną oraz w zależności od wyników, czy zachodzą okoliczności wskazujące, iż uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Jako, iż skarga została uwzględniona, Sąd - na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. - zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot poniesionych przez niego kosztów postępowania, które sprowadzały się do wpisu od skargi w wysokości 200 zł, ustalonego z zgodnie z § 2 ust. 6 rozporządzenia RM z dnia 16 grudnia 2003 r.

w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnym ( Dz. U nr 221, poz. 2193).