Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 951/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 4 oraz w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1945
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Siegień Sędzia NSA Robert Sawuła (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 listopada 2020 r., sygn. akt IV SA/Po 1508/20 w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 24 listopada 2020 r., IV SA/Po 1508/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Poznaniu oddalił skargę K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO lub Kolegium) w [...] z [...] października 2019 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, R. M. (inwestor) wystąpił do Wójta Gminy [...] z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i rozbudowie istniejącego budynku byłego młyna na budynek mieszkalny wielorodzinny – dla działki nr ewid. [...], obr. [...], gm. [...].

Sąd pierwszej instancji wskazał dalej, że decyzją z [...] sierpnia 2015 r., Wójt Gminy [...] ustalił warunki zabudowy dla wnioskowanej inwestycji, zaś na skutek odwołania K.S., SKO w [...] decyzją z [...] października 2015 r. uchyliło w całości powyższą decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

Następnie w wyroku ustalono, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy [...] decyzją z [...] listopada 2015 r., nr [...], ustalił warunki zabudowy dla wnioskowanej inwestycji. Od w/w decyzji odwołanie złożyła K.S., podnosząc, że nie wyraża zgody na zmianę sposobu użytkowania budynku usługowego na cele mieszkaniowe na dz. nr [...]. Wyjaśniła, że nieruchomość będąca jej własnością graniczy z nieruchomością inwestycyjną, albowiem były one zabudowane jako wspólne z podziałem na role od drogi publicznej nr 90: usługi dla ludności, zaplecze socjalne, budynki gospodarcze (obory) po stronie prawej budynek mieszkalny (tzw. Pałacyk) zbudowany w 1931 r., objęty ochroną. Odwołująca podkreśliła, że planowana w budynku usługowym ([...]) zmiana sposobu użytkowania na cele mieszkaniowe wielorodzinne spowoduje ograniczenie sposobu użytkowania jej nieruchomości, w ciągłej zwartej zabudowie (z młynem), mającej charakter gospodarczy (hodowla zwierząt, składowanie siana i słomy, warsztat gospodarczy). Z kolei plac, na którym znajdować się mają miejsca parkingowe, graniczy z domem mieszkalnym odwołującej (działka nr [...]). Jej zdaniem decyzja wójta zupełnie pomija istnienie tych nieruchomości, wskazuje natomiast na nieruchomość leżącą po drugiej stronie drogi – nr [...] – która nie pozostaje w tak bliskim sąsiedztwie, jak nieruchomości odwołującej.

Dalej w wyroku IV SA/Po 1508/20 przywołano, że SKO w [...] decyzją z [...] stycznia 2016 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z [...] listopada 2018 r. ustalającej warunki zabudowy. Na tę decyzję Kolegium skargę wywiodła K.S., a WSA w Poznaniu wyrokiem z 15 września 2016 r., IV SA/Po 205/16, uchylił ją i poprzedzającą decyzję Wójta Gminy [...] z [...] listopada 2016 r. W uzasadnieniu tegoż wyroku wskazano, że działka nr [...], na której znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny, jest "działką sąsiednią" w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym względem działki nr [...] (teren inwestycji), oraz że inwestycja kontynuuje funkcje wyznaczoną zabudową wielorodzinną na działce nr [...]. Mając jednak na uwadze, że budynek zlokalizowany na tej ostatniej działce jest jedynym w obszarze analizowanym budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, w dodatku usytuowanym bardzo nietypowo, bo w zabudowie zagrodowej, orzekający wówczas sąd wojewódzki nakazał wyjaśnienie również jego stanu prawnego, tj. czy ów budynek został wzniesiony i jest użytkowany zgodnie z prawem. Organowi powyższym wyrokiem nakazano również uzupełnienie postępowania wyjaśniającego – w tym przeprowadzenie nowej, wolnej od wad analizy architektoniczno-urbanistycznej – i na podstawie jej wyników podjęcie właściwego rozstrzygnięcia, przy tym należycie uzasadnionego.

Z poddanego aktualnie kontroli wyroku wynika, że ponownie prowadząc postępowanie decyzją z [...] czerwca 2019 r., nr [...], Wójt Gminy [...] ustalił warunki zabudowy (decyzja wzt) dla wnioskowanej inwestycji obejmującej przebudowę istniejącego budynku byłego młyna na budynek mieszkalny wielorodzinny – zmiana sposobu użytkowania, dla dz. nr ewid. [...], gm. [...], obręb [...], powołując w podstawie prawnej art. 4 ust. 2 pkt 2 i art. 59 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2017, poz. 1073 ze zm., Upzp) oraz art. 104 i 107 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017, poz. 1257 ze zm., K.p.a.).

Odwołanie od w/w decyzji wniosła K.S..

Odwołująca się podnosiła zarzuty braku przeprowadzenia oględzin, a wobec braku dachu zmianę kubatury budynku, podnosiła także zarzuty odnośnie urządzenia miejsc parkingowych.

Jak przywołano w wyroku IV SA/Po 1508/20 SKO w [...] powołaną na wstępie decyzją z [...] października 2019 r. utrzymało w mocy decyzję wzt, obszernie uzasadniając swe rozstrzygnięcie.

Skargę na powyższą decyzję wywiodła K.S. podnosząc zarzuty naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 107 § 1 i 3 K.p.a., domagając się jej uchylenia oraz decyzji wzt, a także zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi w znacznej mierze powtórzono argumentację odwołania, skarżąca akcentowała, że w jej ocenie decyzja "nie spełnia wymogu dobrego sąsiedztwa".

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

W piśmie procesowym skarżąca wniosła o wnikliwe rozpoznanie jej sprawy i uchylenie zaskarżonej decyzji, wskazując, że wydając decyzję wzt naruszono Prawo budowlane oraz prawo dobrego sąsiedztwa, bo niedopuszczalne jest, aby planować mieszkanie wielorodzinne w ciągu zabudowań rolniczo-gospodarczych. W ocenie skarżącej na działce inwestycyjnej nie ma warunków dla mieszkańców domu ośmiorodzinnego.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Poznaniu oddalił skargę.

W motywach tego orzeczenia sąd wojewódzki stwierdził, że realizując wytyczne uprzednio zapadłego wyroku, zarówno w analizie urbanistyczno-architektonicznej, jak i w uzasadnieniu decyzji wzt wskazano, że budynki mieszkalne, które nie znajdują się na wyznaczonym obszarze analizowanym, a jedynie części działek, na których są usytuowane, znajdujących się w wyznaczonym obszarze, nie ma wpływu na zachowanie ładu przestrzennego, albowiem ich elewacje frontowe znajdują się przy innych drogach niż wnioskowana inwestycja. Sąd pierwszej instancji uznał, że wyjaśnienie tej kwestii stanowiło realizację wytycznych zawartych w wiążącym w niniejszej sprawie wyroku IV SA/Po 205/16. Z uwagi na zakres żądania wniosku inwestora, stanowisko w tym zakresie sąd wojewódzki uznał za uzasadnione okolicznościami sprawy. Podkreślono, że – zgodnie z żądaniem inwestora – planowana przebudowa nie spowoduje zmian wysokości elewacji frontowej budynku, wysokości do szczytu dachu, szerokości elewacji frontowej. Odbudowany ma zostać tylko dach (który spłonął) ze spadkiem do 15%. Wniosek inwestora obejmuje zatem przebudowę wraz ze zmianą sposobu użytkowania, przy czym dopuszczalność wskazanego we wniosku sposobu użytkowania (budynek mieszkalny wielorodzinny) została przesądzona w prawomocnym wyroku IV SA/Po 205/16. Podkreślono, że wnioskodawca zwrócił się z wnioskiem o wydanie decyzji wzt na realizację inwestycji polegającej na przebudowie istniejącego budynku byłego młyna na budynek mieszkalny wielorodzinny, ze zmianą sposobu użytkowania. Również kąt pochylenia dachu ma zostać odtworzony zgodnie ze stanu sprzed pożaru, co jest możliwe, gdyż zarys kątów dachu jest widoczny na ścianach wewnętrznych budynku. Kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość oraz liczba kondygnacji budynku pozostaje bez zmian. Emisja zanieczyszczeń i hałas mieszczą się w granicy działki (w obrębie objętym inwestycji). Działka znajduje się w obrębie użytków klasy B i znajduje się na niej budynek usługowy ([...] w złym stanie technicznym).

W wyroku wskazano dalej, że poprawnie ustalono parametry zabudowy (analizę gabarytów oraz formę zabudowy sąsiedniej) przeanalizowanych dla działek zabudowanych i uwzględnionych w analizie, przyjmując że dla zmiany sposobu użytkowania obiektu już istniejącego, zbędna jest analiza linii zabudowy, natomiast wskaźnik zabudowy dla przedmiotowej inwestycji pozostaje istniejący, dlatego analiza średniego wskaźnika zabudowy na działkach sąsiednich nie jest wymagana. Przywołano, że w wiążącym w niniejszej sprawie wyroku wskazano, iż organy winny rozważyć zasadność powtórzenia procedury uzgodnień, decyzji o warunkach zabudowy z organami wymienionymi w art. 53 ust. 4 w zw. z art. 64 ust. 1 Upzp. Do tych zaleceń organ I instancji się zastosował i prawidłowo je zrealizował, w wyroku IV SA/Po 1508/20 zrekapitulowano formy i daty aktów współdziałania.

Dalej w motywach aktualnie kontrolowanego wyroku WSA w Poznaniu wskazano, że budynek, który ma zostać przebudowany, nie jest pokryty dachem. Wolą inwestora z uwagi na charakter tego zabytkowego budynku było odtworzenie kąta pochylenia dachu. Sąd wojewódzki zgodził się z Kolegium, że wobec tak ustalonych cech zabudowy istniejącej w obszarze analizowanym nie budzi zastrzeżeń dopuszczenie dla wnioskowanego budynku dachu płaskiego ze spadkiem do 15°, przy istniejącej wysokości elewacji frontowej budynku i istniejących trzech kondygnacji nadziemnych. Ustalona przez organ I instancji geometria dachu planowanej zabudowy odpowiada wymogom prawa.

Sąd pierwszej instancji w konkluzji stwierdził, że mając na uwadze wiążące w sprawie wytyczne zawarte w prawomocnym wyroku z 15 września 2016 r., IV SA/Po 205/16, oraz to, że zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw, a wobec nie dostrzeżenia z urzędu takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła K.S. – reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – zaskarżając to orzeczenie w całości.

I. Na podstawie przepisu art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., Ppsa) – zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) Ppsa poprzez jego niezastosowanie i tym samym uznanie, że zaskarżona decyzja nie podlega uchyleniu w całości, pomimo iż organ II instancji - tak samo zresztą jak organ I instancji - nie ustalił w sposób prawidłowy kręgu stron postępowania o wydanie warunków zabudowy, na podstawie przepisu art. 28 K.p.a. w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 Upzp, pomijając wśród tych stron właściciela działki nr [...], tj. A. S., a działka ta graniczy z działką, na której ma zostać zrealizowana inwestycja, co jest uchybieniem, które wprowadza stan niepewności prawnej wynikającej z decyzji, albowiem stanowi podstawę wznowienia postępowania;

2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Ppsa poprzez jego niezastosowanie i tym samym uznanie, że zaskarżona decyzja nie podlega uchyleniu w całości, pomimo iż organ II instancji - tak samo zresztą jak organ I instancji - dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego opisanych w punkcie II. poniżej, a to wobec błędnego przyjęcia, że w sprawie spełniona została zasada dobrego sąsiedztwa, która warunkowała wydanie warunków zabudowy;

3. art. 141 § 4 zd. 1 Ppsa poprzez jego błędne zastosowanie i sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku wbrew regułom wskazanym w tym przepisie, albowiem sąd nie wyjaśnił jakimi kryteriami kierował się dokonując oceny zaskarżonej decyzji, a ograniczył się jedynie do streszczenia wytycznych wyroku zapadłego w sprawie w 15 września 2016 r., IV SA/Po 205/16, i kontroli zaskarżonej decyzji w świetle wytycznych tego wyroku, podczas gdy nawet w sytuacji związania wytycznymi innego orzeczenia nie zwalnia to sądu orzekającego w sprawie od dokonania kontroli zaskarżonej decyzji, która do tej pory kontroli sądowej poddana nie była, a co powoduje, że orzeczenie wymyka się kontroli instancyjnej;

4. art. 153 Ppsa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w dowolnym przyjęciu przez sąd, że przy ocenie prawnej zaskarżonej decyzji związany jest nadal - i to w całości - wyrokiem z dnia 15 września 2016 r., IV SA/Po 205/16, podczas gdy w sprawie - po wydaniu tego wyroku - wnioskodawca zmienił wniosek, a sąd nie skontrolował czy zmiana ta nie powoduje, że wytyczne przestają dalej wiązać - co z kolei powoduje, że zakres badania zaskarżonej decyzji nie został precyzyjnie przez sąd ustalony;

II. Na podstawie przepisu art. 174 pkt 1 Ppsa zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną ich wykładnię, tj.:

- art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 4 oraz w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 2 Upzp poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że inwestycja opisana w decyzji wzt spełnia zasadę dobrego sąsiedztwa, zwłaszcza względem nieruchomości skarżącej kasacyjnie, podczas gdy dopuszczenie możliwości takiej zabudowy przeczyć będzie idei istnienia w sąsiedztwie zabudowy zagrodowej, co przejawia się w tym, że:

- lokalizacja budynku mieszkalnego - i to wielolokalowego - zaburzać będzie ład urbanistyczny stworzony przez współistnienie obecnie istniejących na obu działkach budynkach (tj. z działką nr [...]), wraz z budynkiem usługowym młyna,

- zlokalizowana na działce nr [...] zabudowa wielorodzinna daje podstawy do przyjęcia, że spełniona została zasada sąsiedztwa i inwestycja kontynuuje tak określoną funkcję zabudowy, podczas gdy to jedyna taka nieruchomość wśród innych nieruchomości zabudowanych,

- nie ma podstaw do różnicowania znaczenia obu ww. rodzajów zabudowy, co powoduje, że istniejąca w okolicy zabudowa wielomieszkaniowa nie może mieć większego (decydującego) znaczenia dla dopuszczalności lokalizacji nowej zabudowy,

- ustalony obszar analizowany nie może wydzielać tzw. podobszarów, z których jeden będzie mógł stanowić sąsiedztwo dla planowanej inwestycji, a drugi nie, co niezasadnie miało miejsce w niniejszej sprawie,

- okoliczność, że w wyroku z 15 września 2016 r., IV SA/Po 205/16, WSA w Poznaniu przesądził, że działka nr [...] jest działką sąsiednią, nie powoduje, że taki status traci działka skarżącej kasacyjnie, a zatem sposób zabudowy jej działki i sposób jej wykorzystywania także musi być wzięty pod uwagę dla oceny spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa dla nowej inwestycji,

- spełnienie zasady, o której mowa w przepisie art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 4 Upzp to konieczność spełnienia zasady "dobrego sąsiedztwa", a nie jedynie zasady sąsiedztwa.

Mając na uwadze powyższe, skarżąca kasacyjnie wnosi o:

1) na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 Ppsa o przeprowadzenie uzupełniających dowodów z: wydruku KW nr [...] prowadzonej dla nieruchomości składającej się z działki [...] (działka skarżącej kasacyjnie) oraz działki nr [...] (działka A. S.) - celem wykazania faktu własności do działek sąsiadujących z nieruchomością, której dotyczy decyzja o warunkach zabudowy i prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania aktualnych fotografii działki nr [...] i [...] - celem wykazania faktu sposobu - zagospodarowania i zabudowy tych działek, istnienia zabudowy zagrodowej i braku kontynuacji funkcji;

2) na podstawie art. 185 w zw. z art. 135 Ppsa - o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz decyzji organu I i II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji, ewentualnie:

3) na podstawie art. 185 Ppsa - o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Poznaniu;

4) na podstawie art. 250 § 1 Ppsa - o zasądzenie od Skarbu Państwa - właściwego sądu wojewódzkiego na rzecz adw. A. F. kosztów zastępstwa procesowego za pomoc prawną udzieloną skarżącej kasacyjnie z urzędu, nieopłaconą w żadnej części - w wysokości 4-krotności stawki podstawowej.

Na podstawie art. 182 § 2 Ppsa skarżąca kasacyjnie wskazuje, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że przy wydawaniu decyzji wzt – i nadal w zaskarżonej decyzji i zaskarżonym wyroku – doszło do naruszenia interesów prawnych skarżącej kasacyjnie, która chce zachować pierwotny sposób korzystania z nieruchomości. Planowany budynek mieszkalny wielorodzinny nie może tworzyć spójnego ładu urbanistycznego z istniejącymi na działce skarżącej kasacyjnie budynkami gospodarczymi.

Zdaniem skarżącej kasacyjnie sąd pierwszej instancji dokonał wadliwej wykładni art. 61 ust. 1 pkt 1 Ppsa i przyjął na tej podstawie, że inwestycja opisana w decyzji o warunkach zabudowy spełnia zasadę dobrego sąsiedztwa, zwłaszcza względem nieruchomości skarżącej kasacyjnie, podczas gdy dopuszczenie możliwości spełnienia takiej zabudowy przeczyć "będzie idei istnienia" w sąsiedztwie zabudowy zagrodowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (aktualny tekst jednolity Dz. U. 2022, poz. 329) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów. Sprawa podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony nie zażądały, stosownie do art. 182 § 2 Ppsa, jej przeprowadzenia.

W ocenie Sądu nie można stwierdzić, aby skarga kasacyjna posiadała usprawiedliwione podstawy.

A. Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 141 § 4 Ppsa, wedle którego uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Z naruszeniem art. 141 § 4 Ppsa mamy do czynienia w przypadku, gdy uzasadnienie nie odpowiada wymogom tego przepisu, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 Ppsa może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 Ppsa). Zarzut naruszenia tego przepisu mógłby być skuteczny wówczas, gdyby sąd I instancji nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem.

W przedmiotowej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom art. 141 § 4 Ppsa. Sąd I instancji wskazał podstawę prawną swego wyroku (art. 151 Ppsa) i wyjaśnił w dostateczny i jednoznaczny sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku jest zrozumiałe i nawiązuje do podstawy zaskarżonej decyzji. Wbrew zarzutowi skargi kasacyjnej sąd wojewódzki jednoznacznie wskazał, że kontroluje legalność zaskarżonej decyzji, na wstępie motywów części "zważeniowej" w sposób komunikatywny objaśnił przesłanki uwzględnienia skargi sądowoadministracyjnej. Rzeczowo i dość obszernie przywołano w zaskarżonym wyroku poszczególne ustalenia zawarte w decyzji wzt (s. 11-15 uzasadnienia wyroku), odnosząc się w tych aspektach do zarzutów samej skargi. Wbrew wywodowi ze skargi kasacyjnej uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest komunikatywne, a wyrok ten poddaje się kontroli instancyjnej.

B. Nie może zostać uznany za skuteczny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa w zw. z art. 28 K.p.a. i art. 61 ust. 1 pkt 1 Upzp, a to wobec nieprawidłowego – w ocenie strony skarżącej kasacyjnie – ustalenia kręgu stron postępowania w sprawie warunków zabudowy i pominięcie w nim właścicielki działki nr [...] – A. S. Przywołany w analizowanej podstawie kasacyjnej przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa odnosi się do uwzględnienia przez sąd administracyjny skargi m. in. na decyzję administracyjną, gdy stwierdzi on naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania. Uzasadniając ten zarzut kasacyjny wskazuje się na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., tj. przypadek, w którym strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Rzecz jednak w tym, że na tę przesłankę wznowienia postępowania może się powoływać wyłącznie pominięta strona postępowania administracyjnego. Wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji tylko wówczas, gdy powołuje się na nią podmiot uprawniony do skorzystania z tej konstrukcji, to jest ten, który bez własnej winy nie został dopuszczony do udziału w postępowaniu, ewentualnie następca prawny takiego podmiotu. Inne podmioty nie mogą się skutecznie na tę okoliczność powoływać. Dotyczy to również sądu administracyjnego rozstrzygającego sprawę ze skargi podmiotów biorących udział w postępowaniu, który z urzędu nie ma podstaw do podnoszenia, że podmiot nie wnoszący skargi został pominięty w postępowaniu administracyjnym i z tej przyczyny stosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa (por. np. wyroki NSA z: 1 marca 2018 r., II OSK 1837/17, LEX nr 2486317; z 17 listopada 2017 r., II OSK 87/17, LEX nr 2442985; z 14 listopada 2017 r., I OSK 82/16, LEX nr 2479195; 16 maja 2019 r., II OSK 1647/17, LEX nr 2699062). Sąd w tym składzie podziela pogląd wyrażony w przywołanych orzeczeniach, jak również wywody zawarte w wyroku NSA z 9 kwietnia 2019 r., II OSK 1259/17, LEX nr 2676862, gdzie wywiedziono, że tylko podmiot, który uznaje, że bez swej winy nie brał udziału w postępowaniu, co powoduje spełnienie przesłanki wznowieniowej określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., jest uprawniony do podnoszenia tego zarzutu w postępowaniu sądowym. Inne podmioty nie mogą się skutecznie na tę okoliczność powoływać. Dotyczy to również sądu rozstrzygającego sprawę ze skargi podmiotów biorących udział w postępowaniu, który z urzędu nie ma podstaw do dokonywania oceny odnoszącej się do tego, czy dany podmiot, który nie wniósł skargi, został pominięty w postępowaniu administracyjnym. Tym samym zarzut kasacyjny naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. b Ppsa, podniesiony przez K. S., której nie dotyczy zarzut pozbawienia prawa do czynnego udziału w postepowaniu administracyjnym, nie może zostać uznany za skuteczny.

Uwaga powyższa czyni bezprzedmiotowym wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentu, przedstawiony w skardze kasacyjnej.

C. Chybiony jest zarzut naruszenia art. 153 Ppsa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Trafnie sąd pierwszej instancji przyjął, że pozostawał związany oceną prawną wyrażoną w wyroku WSA w Poznaniu IV SA/Po 205/16 przyjmując, iż nie nastąpiła zmiana stanu prawnego lub faktycznego, a która powodować miałaby ustanie takiego związania. Strona skarżąca kasacyjnie podnosząc zarzut naruszenia art. 153 Ppsa eksponuje zmianę wniosku przez inwestora. Rzecz w tym, że w skardze kasacyjnej nie wskazano w jakim zakresie zmiana wniosku inwestora o wydanie warunków zabudowy miałaby dezaktualizować ocenę prawną wyrażoną w wyroku IV SA/Po 205/16. Oczywiste jest, że powyższym wyrokiem nie przesądzono o dopuszczalności ustalenia warunków zabudowy pod planowaną inwestycję, jednakowoż wyrażono w nim oznaczony osąd co do zastosowania prawa materialnego w odniesieniu do konkretnego zamierzenia inwestycyjnego (w zakresie zaistnienia tzw. "dobrego sąsiedztwa" z art. 61 ust. 1 pkt 1 Upzp) oraz sformułowano wytyczne co do ponownie prowadzonego postępowania w sprawie. WSA w Poznaniu zaskarżonym wyrokiem prawidłowo ustalił, że wytyczne zawarte w przywoływanym wyżej wyroku zostały zrealizowane, za prawidłowe uznać także należy i to stwierdzenie sądu a quo, że nie zdezaktualizowała się w tym zakresie ocena prawna wyrażona w wyroku IV SA/Po 205/16. Tym samym chybiony jest zarzut naruszenia art. 153 Ppsa.

D. Chybiony formalnie jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa, stawiając go autor skargi kasacyjnej podnosi jego naruszenie poprzez niezastosowanie, pomimo iż organy miały dopuścić się naruszenia prawa materialnego. Rzecz w tym, że przywołany art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa stanowi podstawę uwzględnienia skargi m. in. na decyzję administracyjną, gdy sąd stwierdzi inne – niż dające podstawę do wznowienia postępowania – naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponieważ w skardze kasacyjnej nie wskazano jakie to przepisy postępowania administracyjnego naruszyć miały orzekające w sprawie organy, zarzut uchybienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa przez sąd wojewódzki nie jest oparty na usprawiedliwionej podstawie.

E. Nie jest usprawiedliwiona podstawa kasacyjna, w ramach której wywodzi się o naruszeniu prawa materialnego, a to art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 4 oraz w zw. z art. 6 ust. 2 pkt 2 Upzp, poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że inwestycja opisana w decyzji wzt spełnia zasadę tzw. "dobrego sąsiedztwa". Strona skarżąca kasacyjnie, po pierwsze błędnie akcentuje, że respektowanie powyższej zasady winno uwzględniać zabudowę jej nieruchomości, tymczasem z art. 61 ust. 1 pkt 1 Upzp wynika jednoznacznie, że warunek jej zaistnienia ziszcza się już wówczas, gdy istnieje "co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej" i jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Po drugie, trafnie sąd pierwszej instancji wskazał, że w prawomocnym wyroku IV SA/Po 205/16 przesądzono, iż "działką sąsiednią" w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 Upzp w odniesieniu do planowanej inwestycji jest zabudowana budynkiem wielorodzinnym działka nr [...], zaś wyrokiem tym nakazano jedynie wyjaśnić legalność tam zlokalizowanej zabudowy. Słusznie sąd pierwszej instancji w aktualnie kwestionowanym wyroku ustalił, że legalność sposobu użytkowania zabudowy wielorodzinnej na działce nr [...] została wyjaśniona zgodnie z wytycznymi wyroku IV SA/Po 205/16, a kwestia ta nie jest podnoszona w skardze kasacyjnej. W tych okolicznościach zagadnienie spełniania wymogu kontynuacji zabudowy przez planowaną inwestycję jako zaistnienie warunku tzw. "dobrego sąsiedztwa" zostało w zaskarżonym wyroku prawidłowo ocenione i nie sposób uznać za trafną argumentację skargi kasacyjnej w tym aspekcie, gdzie podnosi się wyłącznie charakter zabudowy zagrodowej na działce skarżącej kasacyjnie. Również nie sposób dopatrzyć się naruszenia przepisów art. 61 ust. 4 Upzp, który to przepis nie mógł mieć w sprawie zastosowania, skoro planowana inwestycja nie jest zabudową zagrodową. W konsekwencji chybiony jest zarzut naruszenia art. 6 ust. 2 pkt 2 Upzp, skoro określona nim ochrona własnego interesu prawnego przy zagospodarowaniu terenów należących do innych osób lub jednostek organizacyjnych doznaje ograniczenia ustawą. Innymi słowy, z faktu, iż działka skarżącej kasacyjnie ma charakter zagrodowy, nie można było w realiach kontrolowanej sprawy i w kontekście wiążącej prawomocnie oceny zawartej w wyroku IV SA/Po 205/16, wykluczyć zabudowy wielorodzinnej na działce inwestora.

F. Skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, podlegała oddaleniu na zasadzie art. 184 Ppsa.

G. Sąd Naczelny nie mógł orzekać w przedmiocie przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącej kasacyjnie z tytułu udzielonego prawa pomocy, albowiem w tym zakresie właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny (art. 254 § 1 Ppsa).