Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1338/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-04-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2, 3 i 3a
journal: Dz.U. 2017 poz 1778
law: Ustawa  z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk, Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędzia WSA Dorota Kozłowska (spr.), Protokolant Katarzyna Czabaj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. (dalej: ZUS, organ) decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej: K.p.a.), w zw. z art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1778 ze zm., dalej także: u.s.u.s.), po rozpatrzeniu wniosku J.K. (dalej: zobowiązany, skarżący) o ponowne rozpatrzenie sprawy umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek, uchylił decyzję ZUS Oddział w C. z dnia [...] nr [...] w części dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za płatnika opłacającego składki na własne ubezpieczenia, umarzając jednocześnie ww. należności oraz utrzymał w mocy decyzję w zakresie odmowy umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika z wyłączeniem należności za osobę prowadzącą działalność.

Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 14 maja 2018 r. zobowiązany wystąpił o umorzenie należności z tytułu składek, powołując się na trudną sytuację finansową i zdrowotną. Zaznaczył, że jest przewlekle i poważnie chory oraz korzysta z pomocy społecznej. Ciężkie problemy zdrowotne ma również jego małżonka, oboje nie posiadają przy tym oszczędności. Ponadto oświadczył, że przyczyną powstania problemów finansowych była niezasadna eksmisja z lokalu, w którym prowadził działalność gospodarczą. Zaistniała sytuacja doprowadziła do [...]. Dodał, że wieloletnia egzekucja należności nie doprowadziła do zaspokojenia roszczeń z tytułu składek.

Decyzją z [...] nr [...] ZUS Oddział w C. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o umorzenie składek na ubezpieczenie społeczne za okresy 02/1999-12/1999, 01/2000-12/2000, 01/2001-12/2001, 01/2002-12/2002 w kwocie 26.683,62 zł, na ubezpieczenie zdrowotne za okres 01/1999-03/1999, 03/2000-12/2000, 01/2001-02/2001, 01/2002-09/2002, 11/2002-12/2002 w kwocie 8.952,16 zł - za osoby zgłaszane do ubezpieczeń w części finansowanej przez ubezpieczonych

Z kolei decyzją z dnia [...] ZUS odmówił zobowiązanemu umorzenia należności z tytułu składek za ubezpieczonych pracowników w części finansowanej przez płatnika składek w łącznej kwocie 198.219,30 zł, w tym na ubezpieczenia społeczne za okres 02/1999-12/2002 w łącznej kwocie 157.723,23 zł, ubezpieczenie zdrowotne za okres 01/1999-09/1999, 03/2000-02/2001, 01/2002-09/2002, 11/2002-12/2002 – w łącznej kwocie 33.078,34 zł, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych z okres 05/1999-12/1999, 04/2000-05/2000, 09/2000-12/2002 w łącznej kwocie 10.244,71 zł. Odmówił nadto – w pkt 2. sentencji - umorzenia należności z tytułu składek osoby ubezpieczonej będącej równocześnie płatnikiem tych składek w łącznej kwocie 11.627,44 zł, w tym na ubezpieczenie zdrowotne za okres 01/1999-09/1999, 03/2000-02/2001, 01/2002-09/2002, 11/2002-12/2002.

Uzasadniając decyzję z dnia [...] ZUS wskazał, że:

- nie wystąpiła w sposób bezsporny żadna z przesłanek uzasadniających uznanie należności za całkowicie nieściągalne w myśl art. 28 ust. 2 u.s.u.s.;

- zobowiązany nie wykazał zgodnie z art. 28 ust. 3a u.s.u.s., iż ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną oraz zdrowotną spłata należności wiązałaby się z brakiem możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych jego gospodarstwa domowego;

- nie wykazano nadto, aby powstanie zadłużenia było następstwem jakiegoś szczególnego zdarzenia.

Zobowiązany w dniu 30 lipca 2018 r. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy umorzenia należności z tytułu składek.

W uzasadnieniu wniosku zobowiązany ponownie powołał się na trudną sytuację zdrowotną i finansową. Podniósł, że spłata zadłużenia nie jest możliwa, gdyż pozbawiłaby go oraz jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, zaś wieloletnia egzekucja, prowadzona przeciwko niemu przez ZUS, nie doprowadziła do zaspokojenia roszczeń z tytułu składek. Akcentował, że nie jest możliwe, by z jego emerytury wynoszącej 825,00 zł netto wyegzekwowana została kwota wynosząca ponad 200.000,00 zł.

Następnie zobowiązany podkreślił, że w związku ze śmiercią małżonki jego sytuacja rodzinna uległa pogorszeniu, gdyż jako osoba samotna nie ma możliwości spłaty zobowiązań. Dodał, że obecnie opiekuje się nim córka M., która jednak ze względu na własną trudną sytuację życiową nie jest w stanie udzielić mu pomocy finansowej.

Rozpoznając ponownie sprawę, ZUS decyzją z dnia [...] uchylił decyzję z dnia [...] w części dotyczącej pkt 2. sentencji, i na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 28 ust. 2 oraz art. 32 u.s.u.s. umorzył zobowiązanemu należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne – za okres 01/1999-09/1999, 03/2000-09/2002 oraz za 12/2002 w łącznej kwocie 9.686,43 zł – w części za płatnika opłacającego składki na własne ubezpieczenia. Jednocześnie ZUS utrzymał w mocy ww. decyzję w części dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika z wyłączeniem należności za osobę prowadzącą działalność.

W uzasadnieniu decyzji ZUS wskazał, że jak ustalono, zobowiązany pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 825,00 zł netto, ze świadczenia dokonywane są potrącenia komornicze w kwocie 53,12 zł miesięcznie. Prowadzi on samodzielnie gospodarstwo domowe, w którym stałe wydatki związane z utrzymaniem wynoszą: czynsz i podatek - 356,00 zł, opłaty eksploatacyjne - 552,45 zł, koszty leczenia - 445,43 zł, inne stałe wydatki - 49,54 zł. Ponadto ZUS ustalił, że zobowiązany korzysta z pomocy Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w C. w postaci programu wieloletniego: pomoc państwa w zakresie dożywiania - świadczenie pieniężne przyznane na okres od 1 sierpnia 2018 r. do 30 września 2018 r. w kwocie 120,00 zł miesięcznie. Posiada on zobowiązania pieniężne z tytułu podatków i ZUS, dochodzone przymusowo przez komornika sądowego, a ponadto jest współwłaścicielem w części 10/20 domu o pow. [...] m2 w C. przy ul. [...]. Zobowiązany nie posiada innych nieruchomości, praw majątkowych ani ruchomości, wierzytelności. Miesięczny dochód zobowiązanego wynosi 878,12 zł.

ZUS wskazał nadto, że dokonał zabezpieczenia hipotecznego na majątku nieruchomym zobowiązanego, zostało również wdrożone postępowanie egzekucyjne, w części umorzone przez komornika sądowego.

Następnie organ podniósł, że zadłużenie zobowiązanego jest wymagalne, ponieważ:

- należności na ubezpieczenia społeczne za okres od lutego 1999 r. do maja 2000 r. oraz od września 2000 r. do listopada 2001 r. są zabezpieczone wpisem do hipoteki, a odsetki zostały naliczone na dzień przedawnienia;

- bieg przedawnienia należności na ubezpieczenia społeczne za okres od 1 grudnia 2001 r. do września 2002 r. został zawieszony w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, zakończonym umorzeniem postępowania przez komornika sądowego w dniu [...] - termin przedawnienia nie upłynął (data odbioru postanowienia o wszczęciu postępowania - [...]);

- bieg przedawnienia należności na ubezpieczenia społeczne za okres od listopada 2002 r. do grudnia 2002 r. został zawieszony w związku z postępowaniem egzekucyjnym, które jest nadal prowadzone;

- należności na ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 1999 r. do września 1999 r., od marca 2000 r. do listopada 2001 r. są zabezpieczone wpisem do hipoteki, a odsetki zostały naliczone na dzień przedawnienia;

- bieg przedawnienia należności na ubezpieczenie zdrowotne za grudzień 2001 r. oraz za grudzień 2002 r. został zawieszony w związku z postępowaniem egzekucyjnym, które jest nadal prowadzone;

- bieg przedawnienia należności na ubezpieczenie zdrowotne za okres od stycznia 2002 r. do września 2002 r. został zawieszony w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, zakończonym umorzeniem postępowania przez komornika sądowego w dniu [...] - termin przedawnienia nie upłynął (data odbioru postanowienia o wszczęciu postępowania to 1 lipca 2004 r.).

Ponadto ZUS wskazał, że należności na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od maja 1999 r. do grudnia 1999 r., od kwietnia 2000 r. do maja 2000 r. oraz od września 2000 r. do listopada 2001 r. są zabezpieczone wpisem do hipoteki, a odsetki zostały naliczone na dzień przedawnienia.

Bieg przedawnienia należności na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od grudnia 2001 r. do września 2002 r. został zawieszony w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, zakończonym umorzeniem postępowania przez komornika sądowego w dniu [...] - termin przedawnienia nie upłynął (data odbioru postanowienia o wszczęciu postępowania to 1 lipca 2004 r.).

Natomiast bieg przedawnienia należności na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od października 2002 r. do grudnia 2002 r. został zawieszony w związku z postępowaniem egzekucyjnym, które jest nadal prowadzone, a należności z tytułu dodatkowej opłaty na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, są objęte aktualnie prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym.

Następnie ZUS przeanalizował przesłanki dotyczące umorzenia należności z tytułu składek i wskazał, że w przypadku zobowiązanego nie stwierdzono zaistnienia przesłanek całkowitej nieściągalności określonych w art. 28 ust. 3 pkt 1, 2, 3, 4, 4a, 4b, 6 u.s.u.s.

W tych ramach organ podnosił, że przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 1 nie wystąpiła z przyczyn oczywistych. Nadto, zobowiązany nie przedłożył żadnych dokumentów, z których wynikałoby, iż sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości lub umorzył postępowanie upadłościowe; nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym; nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym. ZUS wskazywał nadto, że wysokość nieopłaconych składek, o których umorzenie zobowiązany wnosi, przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Zobowiązany posiada nadto składniki majątkowe, z których można prowadzić egzekucję, tj. świadczenie emerytalne oraz nieruchomość. Brak jest przy tym podstaw do stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne - zobowiązany posiada majątek nieruchomy, na którym dokonano zabezpieczenia hipotecznego i może on stanowić przedmiot obrotu cywilnoprawnego, co skutkuje możliwością uznania go za źródło przychodu w celu spłaty zadłużenia.

Dalej ZUS stwierdził, że postępowanie egzekucyjne prowadzone przez komornika sądowego za okres 01/2000 - 03/2000 oraz 12/2001 - 09/2002 zostało wprawdzie umorzone w dniu [...] z uwagi na jego bezskuteczność, co wskazuje na wystąpienie w przedmiotowej sprawie przesłanki nieściągalności określonej w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s., jednak organ w ramach uznania administracyjnego postanowił odmówić umorzenia należności z tytułu składek. Rozstrzygnięcie takie wynika z faktu, że na majątku nieruchomym zobowiązanego dokonano zabezpieczenia hipotecznego i nie jest wykluczone, że w przypadku sprzedaży tego majątku roszczenia ZUS zostałyby przynajmniej w części zaspokojone.

Dodatkowo organ zaznaczył, iż zadłużenie za pozostały okres jest obecnie objęte postępowaniem egzekucyjnym, zatem możliwości przymusowego dochodzenia należności nie zostały wyczerpane.

Następnie ZUS wskazał na przesłanki umożliwiające umorzenie należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności, określone w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz wydanym na jego podstawie Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. Nr 141, poz. 1365, dalej także: rozporządzenie).

Analizując powyższe przesłanki organ zaznaczył, że zebrana w toku postępowania dokumentacja nie potwierdziła wystąpienia przesłanek zawartych w § 3 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 rozporządzenia. Organ wskazał, że zobowiązany nie prowadzi obecnie działalności gospodarczej, dlatego przesłanka umorzenia wymieniona w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nie występuje. Ponadto, powstanie zadłużenia nie było wynikiem klęski żywiołowej lub jakiegoś nadzwyczajnego zdarzenia. ZUS podniósł nadto, że stan zdrowia zobowiązanego nie ma wpływu na wysokość pobieranego świadczenia emerytalnego, zatem nie można stwierdzić istnienia przesłanki zawartej w § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia.

Z kolei analizując wystąpienie przesłanki przewidzianej w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia ZUS stwierdził, że zgromadzona dokumentacja oraz ustalone w sprawie okoliczności faktyczne wskazują na wystąpienie u zobowiązanego trudnej sytuacji finansowej i pozwalają na wniosek, że opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Organ skonstatował, że do wypłaty - po potrąceniu wydatków - pozostaje zobowiązanemu kwota około 772,00 zł i uzyskiwany w ten sposób w gospodarstwie domowym dochód jest niższy niż kwota minimum socjalnego, ustalanego przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, które dla 1-osobowego gospodarstwa emeryckiego wynosi aktualnie 1.124,47 zł. Wystąpienie trudnej sytuacji finansowej potwierdza ponadto fakt przyznania zobowiązanemu pomocy społecznej w postaci świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności.

Biorąc pod uwagę dodatkowo stan zdrowia zobowiązanego potwierdzony wydanym w dniu [...] orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, organ stwierdził, że będzie on ponosił stałe wydatki związane z leczeniem i nie jest prawdopodobne podjęcie przez niego jakiejkolwiek pracy zarobkowej w celu poprawy sytuacji finansowej. Uzasadnione jest w związku z tym twierdzenie, iż konieczność spłaty zadłużenia z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych i pociągnęłoby za sobą zbyt ciężkie skutki.

Reasumując, w ocenie ZUS zasadne jest umorzenie należności na ubezpieczenie zdrowotne w części za płatnika opłacającego składki na własne ubezpieczenia. Natomiast ZUS nie znalazł podstaw do zmiany decyzji z dnia [...] odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika za zatrudnionych pracowników.

Końcowo organ wskazał, że różnica w kwocie odsetek i kosztów upomnienia wskazanych w sentencji decyzji wynika z przeliczenia odsetek na dzień przedawnienia należności oraz z przypisu kosztów upomnienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższą decyzję z dnia [...] skarżący wniósł o jej uchylenie oraz o zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie decyzji i wskazanie jej rozstrzygnięcia, tj. uchylenia decyzji z dnia [...] i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez umorzenie należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika za zatrudnionych pracowników, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

1. art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 w zw. z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. poprzez ich błędne niezastosowanie i nieumorzenie należności objętych pkt II decyzji, podczas gdy z okoliczności sprawy, a w szczególności sytuacji majątkowej skarżącego wynika, że prowadzenie postępowania egzekucyjnego nie rokuje wyegzekwowania od niego zaległych składek, a nadto w jego wyniku nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, a tym samym po stronie skarżącego zaistniał stan całkowitej niewypłacalności, co potwierdza w szczególności umorzenie uprzedniego postępowania egzekucyjnego z uwagi na jego bezskuteczność;

2. art. 28 ust. 3a w zw. z art. 32 u.s.u.s. i § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia, poprzez jego błędne niezastosowanie i nieumorzenie należności objętych pkt II decyzji, podczas gdy z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że uregulowanie przez skarżącego zaległych składek pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, a nadto z uwagi na stan zdrowia, w tym przewlekłe choroby i orzeczony stopień niepełnosprawności skarżący pozbawiony jest możliwości podjęcia dodatkowego zatrudnienia i tym samym uzyskania wyższego dochodu, który umożliwiłby mu uregulowanie zaległych składek.

Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

1. art. 7 K.p.a., art. 8 § 1 K.p.a., art. 9 K.p.a., art. 11 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a., w tym podstawowych zasad ogólnych postępowania administracyjnego, poprzez ich niezastosowanie oraz:

- niewyczerpujące i błędne rozpatrzenie materiału dowodowego będącego w dyspozycji organu,

- dowolną ocenę materiału dowodowego,

- nieuwzględnienie interesu skarżącego i postawienie nad nim interesu obywateli,

co doprowadziło do błędnych, dowolnych i sprzecznych z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ustaleń, że skarżący nie pozostaje w stanie całkowitej niewypłacalności, która uzasadnia umorzenie należności objętych pkt II zaskarżonej decyzji na podstawie art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 w zw. z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s., a nadto ustaleń, iż skarżący nie spełnia przesłanek do umorzenia należności w trybie art. 3a w zw. z art. 32 u.s.u.s. i § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia, podczas gdy skarżący pozostaje w stanie całkowitej niewypłacalności, a dodatkowo uregulowanie przez niego zaległych składek niewątpliwie pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, zaś z uwagi na stan zdrowia, w tym przewlekłe choroby i orzeczony stopień niepełnosprawności pozbawiony jest on możliwości podjęcia dodatkowego zatrudnienia i uzyskania wyższego dochodu, który umożliwiłby mu uregulowanie zaległych składek,

a dodatkowo poprzez nienależyte i niewyczerpujące udzielenie informacji i uzasadnienie rozstrzygnięcia oraz prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania obywateli do władzy publicznej;

2. art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez jego błędne i nieuzasadnione niezastosowanie i nieuchylenie decyzji w części dotyczącej odmowy umorzenia składek finansowanych przez płatnika z wyłączeniem należności za osobę prowadzącą działalność i nie orzeczenie co do istoty sprawy, podczas gdy w okolicznościach niniejszej sprawy istnieją przesłanki do umorzenia należności we wskazanej części;

3. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez jego błędne i nieuzasadnione zastosowanie oraz utrzymanie w mocy decyzji w części dotyczącej odmowy umorzenia składek finansowanych przez płatnika z wyłączeniem należności za osobę prowadzącą działalność.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał na dotychczasowy przebieg postępowania oraz zaznaczył, że wydana decyzja narusza jego interes prawny, gdyż uniemożliwia mu skorzystanie z przewidzianej przez prawo możliwości umorzenia zaległych należności składkowych.

W ocenie skarżącego zaistniała przesłanka całkowitej jego niewypłacalności określona w art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s., co potwierdza w szczególności okoliczność umorzenia prowadzonego uprzednio postępowania egzekucyjnego z uwagi na jego bezskuteczność. Bez znaczenia jest zdaniem skarżącego fakt prowadzenia obecnie przez organ egzekucyjny innych postępowań egzekucyjnych. Organ powinien bowiem zweryfikować skuteczność tychże postępowań i szansę na zaspokojenie swojego roszczenia w ich wyniku, mając przy tym na uwadze wysokość potrąceń dokonywanych przez organ egzekucyjny i uprzednią bezskuteczność egzekucji. W ocenie skarżącego to możliwość zaspokojenia roszczenia w wyniku egzekucji ma decydujący wpływ na uznanie jej za skuteczną a drugorzędne znaczenie ma sam fakt wydania przez organ egzekucyjny postanowienia o umorzeniu egzekucji z uwagi na jej bezskuteczność.

W odniesieniu do zajęcia udziałów skarżącego w nieruchomości i potencjalnej możliwości zaspokojenia części roszczenia w wyniku egzekucji z tychże udziałów, skarżący stwierdził, że dotychczas egzekucja w tym zakresie była bezskuteczna, zatem zajęcie udziałów w nieruchomości w okolicznościach niniejszej sprawy nie rokuje spłaty zadłużenia. Organ winien zatem mieć na względzie obecną zdolność skarżącego do regulowania ciążących na nim zobowiązań a nie opierać się na hipotetycznych, przyszłych sposobach egzekucji. Skarżący przywołał cytaty z orzeczeń sądów administracyjnych, m.in. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 2365/06 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 324/18.

Zdaniem skarżącego, w stosunku do niego zaistniały przesłanki warunkujące umorzenie jego zaległych należności, objętych pkt II decyzji a sam organ potwierdził istnienie przesłanki określonej w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s., odmawiając jednak bezpodstawnie umorzenia należności.

Dalej skarżący wywodził, że nawet gdyby uznać, iż po jego stronie nie zaistniały przesłanki całkowitej niewypłacalności, to istnieją okoliczności do umorzenia zaległości składkowych przewidziane w art. 28 ust. 3a w zw. z art. 32 u.s.u.s. i § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia. W tych ramach stwierdził, że uiszczenie przez niego zaległych składek niewątpliwie pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, gdyż jego jedyny dochód (772,35 zł) nie przekracza minimum socjalnego. Kwota ta nie wystarcza na zaspokojenie nawet podstawowych kosztów i zobowiązań, takich jak czynsz, czy koszty leczenia (te ostatnie wynoszą około 450,00 zł miesięcznie). Z uwagi na stan zdrowia, skarżący nie ma możliwości podjęcia zatrudnienia a tym samym uzyskania wyższego dochodu, który umożliwiłby spłatę zaległości. Trudna sytuacja skarżącego potwierdzona została również przez sam organ.

Końcowo skarżący zaznaczył, że działając w ramach uznania administracyjnego organ nie wskazał przyczyn, dla których mimo zaistnienia przesłanek umorzenia należności, objętych pkt II decyzji, odmówił wydania pozytywnego rozstrzygnięcia, szczególnie w kontekście twierdzenia ZUS, iż skarżący spełnił przesłankę całkowitej niewypłacalności w rozumieniu art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. Organ naruszył zatem podstawowe zasady ogólne postępowania, zaś przede wszystkim, wbrew regulacji art. 80 K.p.a., oparł się na dowolnej a nie swobodnej ocenie materiału dowodowego.

Odpowiadając na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Pełnomocnik ZUS zaakcentował również, że wprawdzie w dniu [...] umorzone zostało wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne z uwagi na jego bezskuteczność, jednak w ramach uznania administracyjnego ZUS postanowił odmówić umorzenia należności, gdyż na majątku nieruchomym skarżącego dokonano zabezpieczenia hipotecznego i nie jest wykluczone, że w przypadku jego sprzedaży roszczenia ZUS zostaną przynajmniej w części zaspokojone. Uznano zatem, że przeprowadzenie egzekucji z nieruchomości jest możliwe. Nadto, pozostałe zadłużenie objęte jest egzekucją, nie zostały więc wyczerpane możliwości przymusowego dochodzenia należności, przy czym organem właściwym dla stwierdzenia nieskuteczności egzekucji nie jest ZUS a organ egzekucyjny.

Odnosząc się do zarzutu nieuwzględnienia przepisu art. 28 ust. 3a u.s.u.s. jako podstawy ewentualnego umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika składek z wyłączeniem należności za osobę prowadzącą działalność pełnomocnik ZUS zaznaczył, że wyżej powołany przepis ma zastosowanie wyłącznie do należności z tytułu składek w części za płatnika opłacającego składki na własne ubezpieczenie. Mając na uwadze treść tego przepisu, uznając trudną sytuację osobistą skarżącego, umorzono zadłużenie w części dotyczącej płatnika opłacającego składki na własne ubezpieczenia, a więc w części, w której umorzenie długu pomimo stwierdzenia braku całkowitej nieściągalności umożliwiają przepisy prawa. Nie było natomiast możliwe zastosowanie ww. przepisu jako postawy umorzenia należności z tytułu składek za zatrudnionych pracowników w części finansowanej przez płatnika.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że postępowanie w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek unormowane jest w art. 28 u.s.u.s., jak również w § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne.

Zgodnie z art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części tylko w przypadku stwierdzenia ich całkowitej nieściągalności. Całkowita nieściągalność zachodzi natomiast wyłącznie w przypadkach wymienionych enumeratywnie w ustawie, tj. wówczas, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe;

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Ponadto, zgodnie z art. 28 ust. 3a u.s.u.s., należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności.

Na podstawie art. 28 ust. 3b u.s.u.s. zostało wydane rozporządzenie wykonawcze i kwestie te reguluje § 3 ust. 1 tego rozporządzenia. Z ostatnio powołanego przepisu wynika, że ZUS może umorzyć ubezpieczonemu, będącemu płatnikiem składek należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie ich opłacić, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Powyższe rozporządzenie wskazuje przykładowo, że taka sytuacja ma miejsce, gdy:

1) opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

2) poniesione straty materialne w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodują, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności,

3) przewlekła choroba zobowiązanego lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny pozbawia zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Z powołanych regulacji wynika, że rozstrzygnięcia wydawane w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne podejmowane są w ramach tzw. uznania administracyjnego, o czym przesądzają użyte w powołanych wyżej art. 28 ust. 2 u.s.u.s. oraz art. 28 ust. 3a u.s.u.s. zwroty, odpowiednio: "należności z tytułu składek mogą być umarzane" oraz "należności z tytułu składek (...) mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane". Oznacza to zatem, że ZUS ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, przy czym wybór ten może być swobodny, ale nie dowolny (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 sierpnia 2007 r., sygn. akt II GSK 141/07, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Łd 584/09 - wszystkie wyroki powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Podkreślić przy tym należy, że proces podejmowania decyzji w sprawie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ma charakter dwuetapowy. Najpierw organ, ustalając istotne okoliczności faktyczne sprawy związane przede wszystkim z sytuacją majątkową, osobistą i rodzinną wnioskodawcy ocenia, czy okoliczności te odpowiadają choćby jednej z przesłanek określonych w art. 28 ust. 2, 3 i 3a u.s.u.s. oraz w § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia wykonawczego. Stwierdzenie, że okoliczności ustalone w sprawie nie odpowiadają żadnej z przesłanek umorzenia zaległości wyklucza możliwość pozytywnego rozstrzygnięcia dla ubezpieczonego. Z kolei drugi etap ma miejsce jedynie wówczas, gdy ZUS stwierdzi, że przesłanki te przemawiają za umorzeniem należności. Jednak, nawet pozytywna ocena występowania tych przesłanek nie obliguje organu do skorzystania z instytucji umorzenia należności z tytułu tych składek. Odmawiając w takiej sytuacji umorzenia zaległości organ ten działa w zakresie przyznanego mu uznania administracyjnego.

Zaakcentować trzeba, że uznaniowy charakter decyzji w sprawie umorzenia należności z tytułu składek nie odnosi się do ustalania przesłanek warunkujących umorzenie należności. W tym zakresie ZUS nie działa na podstawie uznania administracyjnego. Ustalając stan faktyczny sprawy w toku postępowania dowodowego i następnie porównując ten stan do hipotezy normy zezwalającej na umorzenie tych należności organ jest związany określonymi zasadami postępowania, zawartymi w K.p.a. oraz regułami logiki. Postępowanie organu w tym zakresie podlega ocenie sądu administracyjnego, który bada, czy został w sprawie zebrany kompletny materiał dowodowy, czy w procesie oceny dowodów nie naruszono reguł logiki i czy zastosowano właściwe przepisy do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Uznanie administracyjne odnosi się natomiast do wyboru konsekwencji prawnych (umorzyć należności lub odmówić ich umorzenia) w razie prawidłowego ustalenia, że zastosowanie instytucji umorzenia należności jest możliwe.

Podkreślenia dodatkowo wymaga, że decyzje w sprawach umorzenia składek mogą być wydawane wyłącznie w przypadku należności istniejących, do których uiszczenia strona jest zobowiązana.

W pierwotnym brzmieniu art. 24 ust. 4 u.s.u.s. stanowił, że należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, a w przypadku przerwania biegu przedawnienia, o którym mowa w ust. 5, po upływie 10 lat licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Z kolei art. 24 ust. 5 u.s.u.s. w pierwotnym brzmieniu stanowił, że bieg przedawnienia przerywa odroczenie terminu opłacenia należności z tytułu składek, rozłożenie spłaty tych należności na raty i każda inna czynność zmierzająca do ściągnięcia tych należności, jeżeli o czynności tej został zawiadomiony dłużnik.

Przepis był parokrotnie nowelizowany. Ustawa z dnia 18 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 241, poz. 2074 ze zm.) dokonała w art. 1 pkt 9 zmiany m.in. art. 24 ust. 4 u.s.u.s., stanowiąc, że należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Zgodnie z art. 23 ustawy zmieniającej weszła ona w życie w dniu 1 stycznia 2003 r.

Ustawą z dnia 18 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw dodano również do art. 24 m.in. ustęp 5b stanowiący, że bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia wszczęcia do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego oraz postępowania przed sądem.

Następnie art. 24 ust. 5b u.s.u.s. został zmieniony przez art. 10 pkt 10 lit. b) ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2004 r., Nr 121 poz.1264) z dniem 1 lipca 2004 r. i otrzymał brzmienie: Bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego.

Kolejna zmiana okresu przedawnienia została wprowadzona od 1 stycznia 2012 r. Z tym dniem na podstawie art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. Nr 232, poz. 1378) zmieniono treść art. 24 ust. 4 u.s.u.s. i skrócono okres przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne z 10 do 5 lat. Zgodnie z art. 27 powołanej ustawy, do przedawnienia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 24 ust. 4 ustawy systemowej, którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012 r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą z tym, że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 1 stycznia 2012 r. Wedle zasady wynikającej z tego przepisu do należności składkowych nieprzedawnionych do 1 stycznia 2012 r. (według zasad z zastosowaniem 10-letniego okresu przedawnienia) ma zastosowanie 5-letni termin przedawnienia, z tym jednak bardzo istotnym zastrzeżeniem, że liczy się go nie od daty ich wymagalności, tak jak o tym stanowi art. 24 ust. 4 ustawy systemowej, ale od dnia 1 stycznia 2012 r. Wyjątek od tej zasady ustanawia ust. 2 powołanego przepisu, stosownie do którego, jeżeli przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012 r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi, wcześniej przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego przepisu (tak: w wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt III AUa 1656/12, Lex nr 1350353).

W obecnym brzmieniu art. 24 ust. 4 u.s.u.s. stanowi, że należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6.

Sąd ma jednak na uwadze treść art. 24 ust. 5b u.s.u.s., a wcześniej art. 24 ust. 5 u.s.u.s.

Jak wynika z akt sprawy – z informacji o prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym (k. 15 akt administracyjnych) – tytuły wykonawcze zostały już wystawione we wrześniu 2000 r., kolejne tytuły wykonawcze były sukcesywnie wystawiane w latach 2001-2003. Cały czas toczyło się postępowanie egzekucyjne i jedynie postępowanie egzekucyjne prowadzone przez komornika sądowego w stosunku do należności składkowych za okres 01/2000 - 03/2000 oraz 12/2001 - 09/2002 zostało umorzone postanowieniem z dnia [...]. Niemniej nadal toczy się postępowanie egzekucyjne co do pozostałych należności składkowych. Ostatnio zaksięgowane ściągnięcie egzekucyjne nastąpiło w dniu [...]. Zatem składki nie przedawniły się z uwagi na zawieszenie biegu terminu przedawnienia.

Ponadto ZUS w decyzji z dnia [...] (str. 5 i 6) odniósł się szczegółowo do kwestii przedawnienia. Organ wskazał okoliczności, z powodu których należności składkowe nie uległy przedawnieniu.

W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu, ZUS prawidłowo ustalił i ocenił, że w przypadku skarżącego nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek (oprócz tych umorzonych postanowieniem z dnia [...]), wymienione enumeratywnie w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. w punktach od 1 do 6. Organ prawidłowo ocenił, że z oczywistych przyczyn nie zachodzi przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. (śmierć dłużnika) ani przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 oraz 4b u.s.u.s. (przesłanki te odnoszą się bowiem do postępowania upadłościowego oraz likwidacyjnego, a takich nie prowadzono wobec działalności skarżącego). ZUS zasadnie wywiódł, że nie ma zastosowania do skarżącego przesłanka zawarta w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s., gdyż zadłużenie przekracza koszty upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym (tj. 11,60 zł). Prawidłowo również organ ustalił, że nie zachodzą przesłanki wymienione w art. 28 ust. 3 pkt 3, 5 oraz 6 u.s.u.s., gdyż skarżący wprawdzie nie prowadzi działalności gospodarczej, ale zadłużenie z tytułu pozostałych składek (oprócz tych umorzonych postanowieniem z dnia [...]) jest objęte skutecznym postępowaniem egzekucyjnym i na poczet zadłużenia przekazywane są systematycznie wpłaty. Ponadto skarżący jest współwłaścicielem nieruchomości, na której ustanowiono hipotekę, zabezpieczającą zadłużenie z tytułu składek.

Natomiast z uwagi na umorzenie przez komornika sądowego, postanowieniem z dnia [...], postępowania egzekucyjnego w części dotyczącej składek za okres 01/2000 - 03/2000 oraz 12/2001 - 09/2002, organ wydał decyzję w ramach tzw. uznania administracyjnego. Organ odmówił umorzenia należności z tytułu powyższych składek, uznając, że na majątku nieruchomym skarżącego dokonano zabezpieczenia hipotecznego i nie jest wykluczone, że w przypadku sprzedaży tego majątku roszczenia ZUS zostałyby przynajmniej w części zaspokojone. ZUS dokonał wyboru treści rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, przy czym wybór ten w świetle podniesionych okoliczności nie nosił cech dowolności.

Również prawidłowo ZUS ocenił, że w przypadku skarżącego zostały spełnione warunki z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia uzasadniające umorzenie zaległych składek, ale wyłącznie za osobę prowadzącą działalność gospodarczą. Zasadnie bowiem organ doszedł do wniosku, że opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby skarżącego możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, skoro po potrąceniu wydatków pozostaje mu kwota około 772,00 zł i uzyskiwany w ten sposób dochód w gospodarstwie domowym jest niższy niż kwota minimum socjalnego, ustalanego przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych, które dla 1-osobowego gospodarstwa emeryckiego wynosi aktualnie 1.124,47 zł. Ponadto co istotne skarżący korzysta z pomocy opieki społecznej. Jest również osobą schorowaną. Sąd zauważa, że ZUS w zaskarżonej decyzji uchylając decyzję z dnia [...] w części dotyczącej pkt 2. sentencji, błędnie podał jako podstawę rozstrzygnięcia art. 28 ust. 2 u.s.u.s. zamiast art. 28 ust. 3a u.s.u.s., niemniej w uzasadnieniu organ powołał już prawidłową podstawę rozstrzygnięcia. Jednakże nie miało to wpływu na wynik sprawy, a skarżący zaskarżył decyzję jedynie w zakresie punktu II.

Sąd podkreśla, że w oparciu o przepisy rozporządzenia umorzeniu mogą podlegać jedynie składki za osoby będące jednocześnie ubezpieczonymi i płatnikami (należności z tytułu nieopłaconych składek za osobę prowadzącą działalność) – i w tej części skarżącemu zostały umorzone należności z tytułu składek.

Pozostałe należności, figurujące na koncie skarżącego dotyczą wyłącznie pracowników i nie podlegają umorzeniu na podstawie rozporządzenia. W związku z tym, z uwagi na sytuację materialną zobowiązanego ZUS nie mógł umorzyć należności wynikających ze składek za zatrudnionych pracowników. Umorzenie takie mogłoby bowiem nastąpić tylko w przypadku stwierdzenia całkowitej nieściągalności należności, zgodnie z art. 28 ust. 2 u.s.u.s., a taka w sytuacji skarżącego nie zachodzi, skoro nadal jest prowadzone postępowanie egzekucyjne co do pozostałych należności składkowych.

Bezzasadne okazały się więc podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego: art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s. w zw. z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. oraz art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z art. 32 u.s.u.s. i § 3 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia.

Przechodząc do zarzutów naruszenia prawa procesowego, w ocenie Sądu, organ przeprowadził w sposób prawidłowy postępowanie, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażoną w art. 7 K.p.a. i zasadą zupełności postępowania dowodowego, o której stanowi art. 77 § 1 K.p.a. W sprawie został zebrany kompletny materiał dowodowy, na podstawie którego właściwie, zgodnie z zasadami logiki i z poszanowaniem art. 80 K.p.a. oceniono przesłanki umożliwiające podjęcie rozstrzygnięcia o umorzeniu należności z tytułu składek. Nie została także naruszono zasada pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej art. 8 § 1 K.p.a., ani też określona w art. 9 K.p.a. zasada informowania stron i innych uczestników postępowania przez organ administracji publicznej. Nie naruszono także zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 K.p.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego wyjaśniono przesłanki, jakimi kierował się organ podejmując rozstrzygnięcia. Organ prawidłowo także zastosował art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymując w mocy decyzję w części dotyczącej odmowy umorzenia składek finansowanych przez płatnika z wyłączeniem należności za osobę prowadzącą działalność. Jak już wyżej wskazano ZUS nie mógł umorzyć w oparciu o art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 ust. 1 rozporządzenia należności składkowych wynikających ze składek za zatrudnionych pracowników.

Niezasadne okazały się więc zarzuty naruszenia przepisów postępowania i to w stopniu, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co uzasadnia oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302).