Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 180/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 5 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art. 153
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Tomasz Grossmann (spr.) Sędzia WSA Maria Grzymisławska-Cybulska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] lutego 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej jako "SKO" lub "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania E. S., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Zaskarżona decyzja SKO zapadła, jak wynika z jej uzasadnienia, w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Decyzją z [...] kwietnia 2021 r. nr [...] Prezydent Miasta K. (dalej jako "Prezydent Miasta" lub "organ I instancji") odmówił E. S. przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem, J. S., uzasadniając to faktem, że jego niepełnosprawność istnieje od – nie da się ustalić, a ponadto osoba sprawująca opiekę (E. S.) jest uprawniona i pobiera świadczenia (rentę socjalną i rentę rodzinną) z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Na skutek odwołania wniesionego przez E. S., SKO – decyzją z [...] czerwca 2021 r. nr [...] – uchyliło ww. decyzję organu I instancji w całości i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazało, że organ I instancji, poprzestając na literalnym brzmieniu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. (wykładni językowej) przyjął, że ponieważ skarżąca ma ustalone prawo do renty rodzinnej i renty socjalnej, to nie przysługuje jej świadczenie pielęgnacyjne w jakiejkolwiek wysokości. W zakresie tych rent nie poczynił jednak żadnych bardziej dogłębnych ustaleń i rozważań. Tymczasem kwestia pobierania renty socjalnej przez stronę wymaga wyjaśnienia. Dlatego – jak dalej wskazało SKO w referowanej decyzji kasacyjnej – ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji ustali, czy renta socjalna została przyznana w związku z całkowitą, czy częściową niezdolnością do pracy. Ponadto ustalenia wymaga, czy prawo do renty rodzinnej jest ustalone w zbiegu do innego świadczenia emerytalno-rentowego. W celu ustalenia tych kwestii organ I instancji powinien zwrócić się do ZUS. Ponadto z akt sprawy nie wynika, czy E. S. legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności, a kwestia ta ma istotne znaczenie w sprawie i wymaga wyjaśnienia. W związku z tym SKO poleciło organowi I instancji ustalić, czy lekarz orzecznik ZUS / komisja lekarska ZUS stwierdziła, że E. S. jest całkowicie niezdolna do pracy.

Wyrokiem z [...] sierpnia 2021 r. o sygn. akt IV SA/Po [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił sprzeciw od ww. decyzji kasacyjnej SKO.

Ponownie rozpoznawszy sprawę Prezydent Miasta – przywołaną na wstępie decyzją z [...] grudnia 2021 r. – odmówił przyznania E. S. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zawodowej w celu sprawowania opieki nad mężem J. S.. W uzasadnieniu wskazał w szczególności, że w dniu [...] marca 2021 r. E. S. (dalej jako "wnioskodawczyni" lub "skarżąca") złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem. Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w toku postępowania wynika m.in., że wnioskodawczyni świadczy wszelką pomoc w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych męża. Zarazem organ ustalił, że ma ona przyznaną rentę rodzinną w związku z całkowitą niezdolnością do pracy i że w zbiegu z tą rentą pobiera też rentę socjalną. Orzeczeniem z [...] czerwca 1976 r. Obwodowej Komisji Lekarskiej ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia nr [...] w K. E. S. została zaliczona do drugiej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia przed 16. rokiem życia. Jednakże organ I instancji odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia z uwagi na niespełnienie warunku dotyczącego momentu powstania niepełnosprawności J. S., a także biorąc pod uwagę fakt, że osoba sprawująca opiekę jest uprawniona i pobiera ww. świadczenia z ZUS.

W odwołaniu od tej decyzji wnioskodawczyni, reprezentowana przez ad G. – zarzuciwszy naruszenie:

- art. 17 ust. 1b u.ś.r. przez jego zastosowanie bez uwzględnienia okoliczności, iż na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. o sygn. K 38/13 doszło do uznania niekonstytucyjności części wskazanej normy prawnej w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną ze względu na datę powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, a przez to naruszenie art. 190 ust. 1 Konstytucji RP,

- art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. przez jego błędną wykładnię polegającą na pominięciu celów ustawy i przyjęcie, że okoliczność ustalonego prawa do renty rodzinnej w zbiegu z rentą socjalną dla osoby sprawującej opiekę stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego,

- art. 24a ust. 1-3 u.ś.r. w zw. z art. 9 k.p.a. przez brak poinformowania strony o konieczności dokonania wyboru korzystniejszego finansowo świadczenia,

- art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nieustalenie prawidłowego stanu faktycznego, tj.:

a) przyjęcie, iż powstanie niepełnosprawności odpowiednio po ukończeniu 18. i 25. roku życia skutkuje brakiem prawa strony do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony.

b) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, przez przyjęcie, iż sam fakt uprawnienia i pobierania świadczenia z ZUS skutkuje brakiem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i zwalnia organy rozstrzygające w sprawie z podejmowania działań zmierzających do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, pozwalającego na wydanie rozstrzygnięcia z uwzględnieniem słusznego interesu strony,

c) przez brak uwzględnienia przy rozstrzyganiu interesu społecznego i słusznego interesu strony, który wyraża się w szczególności pominięciem celu, w jakim ustawodawca przewidział istnienie świadczenia pielęgnacyjnego

– wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji w całości i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty poprzez ustalenie skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad mężem.

Utrzymując w mocy decyzję Prezydenta Miasta z [...] grudnia 2021 r. – przywołaną na wstępie decyzją z [...] lutego 2022 r. – SKO w uzasadnieniu stwierdziło, że organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, jednak – mając na względzie niewątpliwe ustalenie, że J. S., zgodnie z wydanym na stałe orzeczeniem nr [...] z [...] lutego 2016 r., posiada znaczny stopień niepełnosprawności, który datuje się od [...] stycznia 2012 r. – bezzasadnie w niniejszej sprawie nie zastosował ww. wyroku TK z 21 października 2014 r. Zdaniem SKO brak jest podstaw prawnych dla dokonywania przez organ I instancji wykładni przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych prowadzącej do sytuacji, w której pomimo uznania niekonstytucyjności art. 17 ust. 1b u.ś.r. przepis ten nadal, w niezmienionym kształcie, stanowi materialnoprawną podstawę wydawanych rozstrzygnięć.

Dalej SKO stwierdziło, że bezsporne w niniejszej sprawie jest też to, że E. S. z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wystąpiła [...] marca 2021 r., mając ustalone prawo do renty rodzinnej w związku z całkowitą niezdolnością do pracy. W zbiegu z tą rentą pobiera rentę socjalną. Została zaliczona do drugiej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia przed 16. rokiem życia (zob. ww. orzeczenie z 22 czerwca 1976 r.). Skarżąca sprawuje opiekę nad niepełnosprawnym mężem.

W nawiązaniu do tych ustaleń SKO podkreśliło, że narusza zasadę równości taka wykładnia art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., która pozbawia w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mające ustalone prawo do emerytury (renty) w wysokości niższej niż to świadczenie. Zdaniem organu w takiej sytuacji osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę/rentę, powinna dokonać wyboru jednego z tych świadczeń i zrezygnować z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie – renty. Jak jednak dalej wskazało SKO, w okolicznościach tej sprawy powyższe stanowisko traci na znaczeniu. Prawo wyboru jednego ze świadczeń: emerytalnego albo pielęgnacyjnego jest bowiem możliwe dopiero w sytuacji spełnienia pozostałych przesłanek uprawniających do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, wynikających z treści art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r., a mianowicie niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innego pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. W okolicznościach niniejszej sprawy nie jest sporne spełnienie wymogu sprawowania stałej opieki nad osobą posiadającą znaczny stopień niepełnosprawności. Jednakże SKO zakwestionowało realną możliwość podjęcia przez skarżącą, jako opiekuna, pracy lub innego zatrudnienia. Skarżąca na dzień składania wniosku była bowiem osobą w wieku [...] lat. Ma przyznaną rentę rodzinną w związku z całkowitą niezdolnością do pracy oraz pobiera rentę socjalną w zbiegu z ww. rentą rodzinną. Skarżąca została zaliczona do drugiej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia przed [...]. rokiem życia. Wobec tego, korzystając z zasad doświadczenia życiowego, SKO wskazało, że skarżąca z uwagi na wiek nie ma racjonalnych i obiektywnych możliwości podjęcia pracy lub innego zatrudnienia, zatem nie została spełniona niezbędna przesłanka przyznania świadczenia pielęgnacyjnego – niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym mężem. Organ przyjął, że skarżąca, będąc w wieku [...] lat, jest osobą, która wedle wszelkich zasad dotyczących wieku emerytalnego oraz zdolności podejmowania zatrudnienia ze względu m.in. na możliwości fizyczne i zdrowotne, jest wyłączona z rynku pracy. Przy czym skarżąca ani jej pełnomocnik nie wykazali, by było inaczej. W szczególności nie przedłożono żadnych dokumentów, np. w postaci zaświadczenia lekarskiego z zakresu medycyny pracy, z którego jasno wynikałaby zdolność podjęcia legalnego, rejestrowanego zatrudnienia. Jak bowiem podkreśliło SKO, przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest związane z pobieraniem innego świadczenia w niższej wysokości, ale z niepodejmowaniem lub rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na opisaną decyzję SKO z [...] lutego 2022 r., E. S., reprezentowana przez dotychczasowego pełnomocnika – zarzuciwszy naruszenie:

1) art. 17 ust. 1 u.ś.r. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż świadczenie pielęgnacyjne przysługuje wyłącznie osobom, które zaprzestają aktywności zawodowej z powodu konieczności sprawowania stałej i długotrwałej opieki nad osobą niepełnosprawną, w sytuacji, gdy wykładnia pojęcia rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej musi się odbywać przez pryzmat celu, jakiemu świadczenia opiekuńcze służą, a zatem pojęcie rezygnacji z zatrudnienia należy rozumieć nie tylko jako zaprzestanie konkretnego działania, ale także jako jego niepodejmowanie z uwagi na wystąpienie przeszkody uniemożliwiającej to działanie;

2) art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. w zw. z art. 32 Konstytucji RP przez ich błędną wykładnię i niezastosowanie, co doprowadziło do nieprzyznania świadczenia pielęgnacyjnego,

3) art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nieustalenie prawidłowego stanu faktycznego, tj.:

a) niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, przez przyjęcie, iż brak jest związku przyczynowego pomiędzy zrezygnowaniem z zatrudnienia przez skarżącą, a koniecznością sprawowania opieki nad osobą bliską legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, w sytuacji, gdy skarżąca nie podejmuje zatrudnienia z uwagi na stałą, całodzienną opiekę nad mężem,

b) przez brak uwzględnienia przy rozstrzyganiu interesu społecznego i słusznego interesu skarżącej, który wyraża się w szczególności pominięciem celu, w jakim ustawodawca przewidział istnienie świadczenia pielęgnacyjnego

– wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji SKO i poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta K. oraz o zasądzenie od SKO na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych, a także o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym. W uzasadnieniu skargi jej autorka umotywowała podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329; w skrócie "p.p.s.a.").

Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i zasadniczo na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] lutego 2022 r. ([...]) – utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z [...] grudnia 2021 r. ([...]) w przedmiocie odmowy świadczenia pielęgnacyjnego – Sąd nie dopatrzył się przy jej wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności tej decyzji, względnie stwierdzenia jej wydania z naruszeniem prawa.

Materialnoprawną podstawę obu ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111, z późn. zm.; w skrócie "u.ś.r.").

Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji trzeba w pierwsze kolejności uwzględnić fakt, że została ona wydana w sprawie, w której uprzednio zapadł prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z [...] sierpnia 2021 r. o sygn. akt IV SA/Po [...] (dalej też jako: "Wyrok WSA"), zawierający w swym uzasadnieniu określone oceny prawne oraz wskazania co do dalszego postępowania.

Jest to o tyle istotne, że w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Przy tym przez "ocenę prawną" rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w rozpoznanej sprawie. Pojęcie to obejmuje zarówno krytykę sposobu zastosowania normy prawnej w zaskarżonym akcie, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie tej normy przez organ, który wydał dany akt, zostało uznane za błędne, bądź za prawidłowe. Natomiast "wskazania co do dalszego postępowania" dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (zob. A. Kabat [w:] B. Dauter i in., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2021, uw. 3 i 5 do art. 153). W świetle cytowanego art. 153 p.p.s.a. zarówno organ administracji publicznej ponownie rozpoznający sprawę, jak i wojewódzki sąd administracyjny, są co do zasady związani oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi we wcześniejszym, prawomocnym wyroku. Utrata mocy wiążącej takich ocen i wytycznych następuje jedynie wyjątkowo: przede wszystkim w razie wzmiankowanej w art. 153 p.p.s.a. zmiany stanu prawnego powodującej, że pogląd sądu stanie się nieaktualny, a ponadto w razie zmiany, po wydaniu orzeczenia sądowego, istotnych okoliczności faktycznych, bądź też na skutek wzruszenia orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie (por. A. Kabat [w:] B. Dauter i in., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2021, uw. 9 do art. 153).

Żadna z przywołanych wyżej okoliczności nie wystąpiła w niniejszej sprawie, wobec czego zarówno orzekające ponownie – po Wyroku WSA – organy I i II instancji, jak i Sąd w obecnym składzie, pozostawali związani oceną prawną i wytycznymi zawartymi w tym wyroku, zgodnie z art. 153 p.p.s.a.

Z uwagi na powyższe należy przypomnieć, że WSA w zapadłym w tej sprawie wyroku o sygn. akt IV SA/Po [...] w całości podzielił stanowisko SKO – wyrażone w poprzedniej decyzji tego organu (kasacyjnej): z [...] czerwca 2021 r. – co do tego, że Prezydent Miasta na potrzeby załatwienia kontrolowanej sprawy administracyjnej przyjął (w poprzedniej decyzji: z [...] kwietnia 2021 r.) błędną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. WSA z aprobatą za organem II instancji powtórzył, że rozstrzygnięcie kontrolowanej sprawy w oparciu o jedynie językową wykładnię ww. przepisu nie da się pogodzić z realizacją konstytucyjnych zasad: równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP), sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP), obowiązku udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP) i osobom niepełnosprawnym (art. 69 Konstytucji RP). Przypomniał, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 26 czerwca 2019 r. o sygn. SK 2/17 orzekł, iż przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zd. drugie w zw. z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał wyjaśnił, że niedopuszczalne jest różnicowanie sytuacji prawnej osób rezygnujących z pracy w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnymi w oparciu o kryterium ustalonego prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Prowadzi to do wyłączenia opiekunów-rencistów z kręgu podmiotów uprawnionych do świadczeń pielęgnacyjnych, pomimo że sytuacja faktyczna takich osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi (gdy nie podejmują oni zatrudnienia, które mogliby podjąć przy jednoczesnym pobieraniu świadczenia rentowego) jest tożsama z sytuacją osób zdolnych do pracy, lecz rezygnujących z zatrudnienia w celu opieki nad osobą niepełnosprawną. Zdaniem WSA sprzeczna z zasadą równości jest taka sytuacja, gdy samo przyznanie prawa do renty osobie zdolnej do pracy skutkuje pozbawieniem jej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W konsekwencji – jak dalej wywiedziono w Wyroku WSA – SKO trafnie uznało, że samo posiadanie prawa do renty, czy pobieranie świadczeń rentowych, nie wyklucza możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Organ ten prawidłowo przyjął, że ustalenie treści normy prawnej określonej przepisem art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. z uwzględnieniem okoliczności, które legły u podstaw wydania wyroku TK o sygn. SK 2/17, nakazuje uznać, że kwestią rozstrzygającą o możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest poczynienie ustaleń co do tego, czy renta socjalna pobierana przez odwołującą się została przyznana w związku z całkowitą niezdolnością do pracy, czy też w związku z częściową niezdolnością do pracy. W ocenie WSA organ II instancji również trafnie zauważył, że organ I instancji niezasadnie nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego także co do tego, czy skarżąca legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności – która to kwestie również ma istotne znaczenie w sprawie, na gruncie art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.

Referowany wyrok o sygn. akt IV SA/Po [...] uprawomocnił się, wobec jego niezaskarżenia przez strony.

Jak z powyższego wynika, w Wyroku WSA zostało w szczególności wiążąco przesądzone (art. 153 p.p.s.a.), że kwestią rozstrzygającą o możliwości przyznania skarżącej w kontrolowanej sprawie świadczenia pielęgnacyjnego jest poczynienie ustaleń co do tego, czy pobierana przez nią renta została jej przyznana w związku z całkowitą, czy tylko częściową niezdolnością do pracy.

Należy stwierdzić, że organ I instancji przeprowadził w tym zakresie konieczne postępowanie wyjaśniające i ustalił, że skarżąca pobiera rentę rodzinną w związku z całkowitą niezdolnością do pracy (zob. zalegające w aktach adm. I inst.: informacja ZUS z [...].07.2021 r. znak: [...]; notatka służbowa pracownika MOPR z [...].08.2021 r.). Ustalenie to zostało zaakceptowane bez zastrzeżeń przez SKO w zaskarżonej decyzji, a jego prawidłowość nie budzi także wątpliwości Sądu w niniejszym składzie. Zresztą z treści skargi wynika, że okoliczność ta nie jest sporna pomiędzy stronami.

Mając na względzie powyższe ustalenie oraz przytoczoną wyżej ocenę prawną wyrażoną w uprzednio zapadłym w tej sprawie – i z mocy art. 153 p.p.s.a. w niej wiążącym – wyroku WSA o sygn. akt IV SA/Po [...], Sąd w niniejszym składzie stwierdził, że orzeczona przez organy obu instancji odmowa przyznania skarżącej wnioskowanego świadczenia odpowiada prawu.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę w całości oddalił.