Postanowienie WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 706/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2022-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 pkt 5a, art. 3 par. 2 pkt 6
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2022 poz 559
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.)
article: art. 35 ust. 1, art. 19 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2021 poz 1899
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
article: art. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 162
law: Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Żak Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.) Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal Protokolant Starszy inspektor sądowy Joanna Nowak po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2022 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. K. na zarządzenie Burmistrza [...] i Gminy Ł. z dnia [...] maja 2021 r., [...] w przedmiocie podania do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości stanowiących własność gminy przeznaczonych do zbycia w trybie bezprzetargowym w drodze dokonania zamiany p o s t a n a w i a : I. odrzucić skargę; II. zwrócić K. K. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi.


UZASADNIENIE

II SA/Ke [...]

UZASADNIENIE

W dniu 19 maja 2021 r. Burmistrz [...] i Gminy Ł., na podstawie art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami,

w wykonaniu uchwały nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...] listopada

2018 r. w sprawie wyrażenia zgody na zbycie nieruchomości stanowiących własność gminy Ł., wydał zarządzenie [...] w sprawie podania do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości stanowiących własność Gminy Ł. przeznaczonych do zbycia w trybie bezprzetargowym w drodze dokonania zamiany.

Z załącznika do tego zarządzenia wynika, że wykazem objęta została jedna nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] o pow. 1,06 ha położona w obrębie N. S..

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze K. K., zwana dalej skarżącą lub spółką, wniosła o uchylenie zarządzenia z 19 maja 2021 r. wskazując, że narusza ono jej interes prawny oraz uprawnienie do pozyskiwania kopalin ze złoża z nieruchomości spółki sąsiadujących z działką nr [...], jak również z tej nieruchomości, którą skarżąca miała zamiar nabyć od Gminy Ł. w drodze publicznego przetargu lub w drodze zamiany.

W uzasadnieniu wskazano, że spółka włada działkami nr [...] (umowa dzierżawy z [...] lipca 2021 r.) oraz podpisała warunkową umowę sprzedaży na ww. działki Rep. A [...]. Na terenie nieruchomości skarżącej, jak również na terenie "nieruchomości [...]", spółka w 2017 r. udokumentowała złoże N. S. I i jest jedynym podmiotem posiadającym prawo do informacji geologicznej oraz koncesję wydaną przez Marszałka Województwa Ś. z [...] marca 2021 r., w której został ustanowiony obszar i teren górniczy dla części tego złoża. Obszar górniczy od północy przebiega po granicy działki nr [...], na której udokumentowane jest złoże,

a działka ta znajduje się na terenie górniczym N. S. I. Uzyskując koncesję spółka uzyskała prawo do eksploatacji z części złoża N. S. I. Uzyskała także decyzję środowiskową na teren całego złoża.

Skarżąca podniosła, że prowadziła rozmowy z Gminą Ł. dotyczące zbycia przez Gminę nieruchomości. Temat ten był przedmiotem posiedzenia Rady Gminy Ł. z 27 listopada 2018 r. w trakcie którego organ twierdził, że nieruchomość zostanie przeznaczona do zbycia w drodze przetargu publicznego nieograniczonego.

Spółka zapewniała o gotowości udziału w publicznym przetargu, oferowała również zamianę nieruchomości na udział Ľ własności przysługujący spółce

w nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...], której współwłaścicielem w ˝ części jest Gmina Ł., zaś w Ľ części W. N. D..

Tymczasem w dniu 23 czerwca 2021 r. skarżąca powzięła informację

o przeznaczeniu nieruchomości do zbycia w trybie zamiany. Zaskarżony skargą wykaz nie został wywieszony na tablicy ogłoszeń w miejscowości N. S., w której znajduje się nieruchomość i w której spółka prowadzi kopalnię, ale wyłącznie

w budynku Urzędu Gminy Ł., do którego dostęp, z uwagi na obowiązujący stan epidemii, był istotnie ograniczony.

Po uzyskaniu informacji o przeznaczeniu nieruchomości do zbycia w trybie bezprzetargowym, spółka ustaliła, że zbycie w drodze zamiany ma nastąpić za udział Ľ w prawie własności nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...], przysługujący W. N. D.. Jak wskazano powyżej, skarżąca również jest współwłaścicielem tej nieruchomości w udziale Ľ. 30 czerwca 2021 r. spółka złożyła kolejny wniosek, jednakże "Organ nie jest zainteresowany zamianą ze skarżącą spółką – podmiotem który posiada koncesję na eksploatację złoża po granicy

z działką 137 oraz zawarł umowy na działki [...], [...] w N. S., są to działki kolejne i obecnie działka [...] jest wewnątrz gruntów Spółki, która udokumentowała złoża na nieruchomości, ale z drugim współwłaścicielem, powiązanym z podmiotem prowadzącym działalność konkurencyjną wobec skarżącej spółki lub z podmiotem konkurencyjnym różne informacje podawał Burmistrz publicznie." Skutkiem dokonania zamiany będzie nabycie własności przez podmiot konkurencyjny, niemal "w środku" kopani spółki, co w sposób oczywisty narusza jej interes prawny – prawo do pozyskiwania kopalin ze złóż, co stanowi naruszenie art. 125 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. W ocenie skarżącej, brak jest jakiejkolwiek racjonalnej argumentacji po stronie organu do dokonania zamiany z podmiotem trzecim – jeśli w interesie Gminy jest nabycie Ľ udziału w prawie własności nieruchomości objętej KW [...], to cel ten może zrealizować dokonując zamiany ze skarżącą, której przysługuje taki sam udział w prawie własności nieruchomości.

Skarżąca podniosła, że zaskarżone zarządzenie jest sprzeczne z uchwałą nr [...] Rady Gminy Ł. z dnia [...] kwietnia 2012 r. w sprawie określenia zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy Ł. – zgodnie z postanowieniem § 3 ust. 4 i 5 załącznika do uchwały preferowaną formą zbycia nieruchomości jest sprzedaż. Sprzedaż nieruchomości stanowiących własność gminy następuje w drodze przetargu. Uchwała zaś dopuszcza sprzedaż w drodze bezprzetargowej.

Ponadto Geolog Wojewódzki dwukrotnie informował organ, że działka nr [...] może zostać zbyta pod warunkiem przeznaczenia jej na eksploatację kopaliny ze złoża N. S. I celem umożliwienia racjonalnego zagospodarowania zasobów tych złóż oraz wyeliminowania zjawiska nieuczciwej konkurencji. Zdaniem skarżącej, zbycie nieruchomości wbrew stanowisku organu właściwego do udzielania koncesji na wydobywanie kopalin stanowi naruszenie art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

Spółka wskazała, że jej interes prawny został naruszony zaskarżonym zarządzeniem – przeniesienie własności nieruchomości na rzecz innego podmiotu utrudni lub wręcz uniemożliwi eksploatację kopaliny ze złoża N. S. I (poprzez dopuszczenie do graniczenia z kopalnią spółki konkurencyjnego podmiotu)

i uniemożliwi racjonalne gospodarowanie zasobów złóż na nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości i podkreślił, że z art. 35 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wynika obowiązek publikacji wykazu czy też informacji o wykazie w miejscowości, w której nieruchomość przeznaczona do zbycia jest położona. Nadto wszelkie wynikające z tego przepisu wymagania dotyczące publikacji samego wykazu oraz informacji o nim zostały przez organ dopełnione. Wykaz ten został wywieszony na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu tj. Urzędzie Miasta i Gminy w Ł. , opublikowany w dzienniku Echo Dnia oraz na stronie internetowej Urzędu oraz w Biuletynie Informacji Publicznej.

Organ podniósł, że zarówno zarządzenie jak i wykaz nie zawierają danych potencjalnego nabywcy nieruchomości. Samo zarządzenie, patrząc pod kątem jego treści i znaczenia dla skuteczności dokonania późniejszej transakcji zbycia nieruchomości, nie narusza w żaden sposób interesów skarżącej. Wręcz przeciwnie – jest ono zgodne z jej interesami, albowiem zamierzała nabyć nieruchomość od Gminy Ł., a nie byłoby to możliwe gdyby sporządzenia i publikacji takiego wykazu nie było. Skarżąca wiąże naruszenie swoich interesów dopiero z późniejszym faktem zbycia, czy też zamiaru zbycia nieruchomości przez Gminę na rzecz podmiotu powiązanego z konkurencyjną firmą zajmującą się wydobyciem kopalin na terenie Gminy Ł., który to zamiar nie został w żaden sposób zaskarżonym zarządzeniem objawiony.

Organ wskazał, że działka nr [...] położona jest na obszarze udokumentowanego złoża wapieni i dolomitów dewońskich N. S. I. Jest też położona na obszarze aż trzech terenów górniczych tj. [...] 1B, Winna oraz Ł. VC. Nie jest natomiast objęta żadną koncesją na wydobycie kopalin. Działki tej nie obejmuje wydana dla skarżącej koncesja z 30 marca 2021 r. W tej sytuacji skarżąca nie ma monopolu na całość złoża N. S. I, czy też na jego część obejmującą działkę nr [...] i nie doszło do naruszenia art. 125 ustawy Prawo ochrony środowiska w stosunku do skarżącej.

Bez znaczenia dla wyniku sprawy pozostaje również fakt wydania w dniu 27 marca 2021 r. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji odkrywkowej złoża wapieni dewońskich i dolomitów "N. S. I" przewidzianego do realizacji na działce nr [...]. Decyzje tego rodzaju nie rodzą dla inwestora żadnych praw do terenu planowanej inwestycji, a ich podstawowym zadaniem jest jedynie określenie wymagań, jakie planowane przedsięwzięcie będzie musiało spełniać, jeżeli powstanie w takim, a nie innym kształcie i zakresie.

Organ zauważył, że z art. 125 ustawy Prawo ochrony środowiska współgra art. 19 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jednak zaskarżone zarządzenie nie może naruszać tego przepisu, gdyż nie stanowi on żadnego wymogu formalnego, czy też merytorycznego w zakresie samego "wykazu o zamiarze zbycia nieruchomości", czy też jego publikacji.

Zarządzenie nie narusza również uchwały nr [...] Rady Gminy Ł. z [...] kwietnia 2012 r. w sprawie określenia zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy Ł.. Skarżąca pomija zapisy § 3 ust. 2 pkt 3, ust. 3 i ust. 6 załącznika do tej uchwały. Zgodnie z tym pierwszym zbycie nieruchomości może nastąpić w drodze zamiany. Kolejny z ww. przepisów mówi natomiast o tym, że zbycia nieruchomości dokonuje Wójt za zgodą Rady Gminy wyrażoną w uchwale. Ostatni z zapisów stanowi, że Wójt może zbyć w drodze bezprzetargowej nieruchomości, jeżeli zachodzą okoliczności dopuszczające takie zbycie, wymienione w art. 38 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami bez konieczności uzyskiwania odrębnej niż wskazano w ust. 3, zgody Rady Gminy na taką formę zbycia. Zgodnie natomiast z art. 37 ust. 2 pkt 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami nieruchomość jest zbywana w trybie bezprzetargowym, jeżeli zbycie następuje w drodze zamiany lub darowizny.

W piśmie procesowym z 20 października 2021 r., złożonym w wyniku wykonania zarządzenia sędziego sprawozdawcy zobowiązującego skarżącą do wykazania, że zaskarżone zarządzenie narusza jej interes prawny, spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:

- art. 22 Konstytucji RP gwarantującego przedsiębiorcom wolność prowadzenia działalności gospodarczej, art. 32 Konstytucji RP - zasady równości i niedyskryminacji, art. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców stanowiącego, że podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach - poprzez przeniesienie prawa własności nieruchomości nr [...] na rzecz innego podmiotu niż skarżąca, co stanowi naruszenie uprawnienia spółki do eksploatacji kopalin ze złoża N. S. na podstawie przyznanej jej koncesji;

- art. 19 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez niezastosowanie się do stanowiska organu właściwego do udzielania koncesji i zbycie nieruchomości nr [...] położonej w N. S., gm. Ł. w trybie bezprzetargowym w drodze zamiany w celu dokonania obejścia prawa, co w konsekwencji prowadzi do naruszenia art. 125 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska poprzez pozbawienie ochrony złoża i uniemożliwienie racjonalnego gospodarowania zasobami oraz wykorzystania kopaliny w sposób kompleksowy;

- art. 12 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez zbycie nieruchomości na rzecz konkurencyjnego wobec skarżącej podmiotu, co uniemożliwi racjonalne gospodarowanie zasobami i pozbawia możliwości eksploatowania północnej części złoża, pomimo że organ zobowiązany jest do gospodarowania nieruchomościami

w sposób zgodny z zasadami prawidłowej gospodarki;

- art. 35 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez podanie

w załączniku do zaskarżonego zarządzenia opisu nieruchomości nr [...] z pominięciem

istotnych informacji dotyczących przeznaczenia nieruchomości i sposobu jej zagospodarowania;

- § 26 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 8 kwietnia 2013 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących prowadzenia ruchu odkrywkowego zakładu górniczego poprzez uniemożliwienie eksploatowania złoża na nieruchomościach będących własnością spółki na obszarze sześciometrowego pasu ochronnego, który musi być zachowany od nieruchomości sąsiednich na podstawie normy [...],

- § 3 ust. 4 uchwały Rady Gminy Ł. N. [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r.

w sprawie określenia zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy Ł. poprzez zbycie nieruchomości nr [...], położonej

w miejscowości N. S., gmina Ł. w trybie bezprzetargowym, podczas gdy zgodnie ze wskazaną uchwałą preferowanym sposobem zbycia nieruchomości pozostaje sprzedaż.

W uzasadnieniu skarżąca opisała stan faktyczny sprawy wskazując, że

w piśmie z 24 lutego 2021 r. skierowanym do wspólników spółki, Burmistrz [...]

i Gminy Ł. wskazał, że przedmiotowa nieruchomość została przeznaczona do dokonania zamiany za udział w nieruchomości, w której Gmina Ł. jest współwłaścicielem z przeznaczeniem na cel publiczny związany z działalnością administracyjno-usługową, w związku z tym, brak jest możliwości nabycia lub wydzierżawienia nieruchomości, o co skarżąca wcześniej zabiegała.

Pismem z 2 lipca 2021 r. skarżąca została zobowiązana do przedłożenia umowy nabycia nieruchomości o nr [...] i [...] oraz dokumentu potwierdzającego prawo własności nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...]

i [...] położonych w Ł. . W odpowiedzi na powyższe zostały przedłożone warunkowe umowy sprzedaży dotyczące powyższych działek.

W piśmie z 20 lipca 2021 r. Burmistrz [...] i Gminy Ł. poinformował skarżącą, że działka nr [...] została zbyta w drodze zamiany za udział w nieruchomości położonej w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości zabudowanej Urzędu Miasta

i Gminy w Ł. .

Spółka podniosła, że nie ulega żadnej wątpliwości, że posiada interes prawny w zaskarżeniu zarządzenia z dnia [...] maja 2021 r.

K. P. spółka jawna z siedzibą w K. opracowała w 2016 r. Projekt Robót Geologicznych na poszukiwanie i rozpoznawanie w kat. C złoża wapieni i dolomitów dewońskich "N. S. I" oraz ustalenia warunków hydrogeologicznych N. S., gmina Ł., powiat kielecki, województwo świętokrzyskie, który został zatwierdzony decyzją z dnia [...] marca 2017 r. znak: OWŚ. [...]

Następnie Spółka na własny koszt przeprowadziła prace geologiczne oraz opracowała dokumentację geologiczną dla złoża N. S. I, zatwierdzoną decyzją Marszałka Województwa Ś. z dnia [...] listopada 2017 r. Następstwem udokumentowania złoża i poczynionych nakładów inwestycyjnych pozostaje wnioskowanie o wydanie koncesji na eksploatację złoża oraz nabycie własności nieruchomości znajdujących się na terenie udokumentowanego złoża - m. in. działki nr [...].

Spółka podkreśliła, że przysługuje jej prawo do eksploatacji kopaliny ze złoża N. S. I, posiada ona prawo do informacji geologicznej dla złoża N. S. I oraz koncesję na eksploatację z południowo-zachodniej części złoża N. S.,

a zatem przeniesienie prawa własności nieruchomości nr [...] na rzecz innego podmiotu narusza uprawnienie spółki do eksploatacji kopalin ze złoża N. S.

i pozostaje sprzeczne z art. 22 Konstytucji RP, art. 32 Konstytucji RP i art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców.

Nie ulega żadnej wątpliwości, że nabycie działki nr [...] było niezbędne do pełnego wykonania decyzji udzielającej koncesji oraz kompleksowego wykorzystania kopaliny, tak aby umożliwić eksploatację północnej części złoża.

W związku z wykonywaniem robót strzałkowych na podstawie koncesji, zostały

wyodrębnione 3 strefy: zagrożenia drganiami parasejsmicznymi górotworu (Rs), strefa

zagrożenia rozrzutem odłamków skalnych (Rr), strefa zasięgu powietrznej fali uderzeniowej (Rp), powyższe strefy swym zasięgiem obejmują nieruchomość Nr [...].

Zbycie tej nieruchomości na rzecz innego podmiotu powoduje, że złoże N. S. I w północnej części nie będzie eksploatowane, a ponadto nie będzie można również eksploatować złoża w pełnym zakresie na nieruchomościach, do których spółka ma tytuły prawne. Działka nr [...] odcina bowiem dojście do nieruchomości spółki, zaś działki Nr [...] są zbyt wąskie, by prowadzić prace wydobywcze.

Wskazując na § 26 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 8 kwietnia 2013 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących prowadzenia ruchu odkrywkowego zakładu górniczego skarżąca podniosła, że jest zobowiązana do przestrzegania normy [...], która wyznacza pasy bezpieczeństwa wyrobiska od obcych nieruchomości - zgodnie z normą spółka jest zobligowana do zachowania 6 m odstępu we własnych nieruchomościach od działki nr [...], co powoduje, że złoże nie może być eksploatowane na tym terenie.

Ubocznie skarżąca podniosła, że nabywca działki nr [...] we wniosku złożonym

przez Gminę Ł. do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa Oddział w K., w celu uzyskania zgody na nabycie nieruchomości, zobowiązał się użytkować rolniczo działkę przez okres 5 lat, co również powoduje naruszenie art. 125 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez uniemożliwienie racjonalnego gospodarowania zasobami złoża oraz kompleksowego wykorzystania kopalin.

Wydanie zaskarżonego zarządzenia powoduje również naruszenie art. 12 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zobowiązującego organ do gospodarowania nieruchomościami w sposób zgodny z zasadami prawidłowej gospodarki.

Zaskarżone zarządzenie narusza także przepis art. 35 ust. 2 pkt 3 ustawy

o gospodarce nieruchomościami poprzez podanie w załączniku do zarządzenia niepełnych informacji dotyczących przeznaczenia nieruchomości i sposobu jej zagospodarowania. W wykazie wskazano jedynie, że na terenie nieruchomości znajduje się teren górniczy Winna, pominięto natomiast, że na terenie nieruchomości nr [...], położonej w miejscowości N. S. udokumentowano złoże wapieni

i dolomitów dewońskich N. S. I, które zostało zatwierdzone decyzją Marszałka Województwa Ś. z dnia [...] listopada 2017 r. Nie ujawniono również, że na terenie nieruchomości znajdują się tereny górnicze Ł. V C, [...] 1 B.

Spółka wskazała, że po wydaniu zaskarżonego zarządzenia i powzięciu informacji, że zamiarem organu jest zbycie nieruchomości w drodze zamiany za udział w wysokości Ľ w prawie własności działek nr [...] i [...], podjęła kroki zmierzające do nabycia udziału w tych nieruchomościach w celu zaproponowania Gminie zawarcia umowy zamiany (o czym informowała Gminę) i przedłożyła umowę kupna zawartą w formie aktu notarialnego. Przedłożono również umowy dzierżawy, umowy przedwstępne sprzedaży oraz warunkową umowę sprzedaży dotyczącą działek o nr [...], położonych w N. S., na których również znajduje się złoże N. S..

W ocenie skarżącej spółki działania Burmistrza [...] i Gminy Ł. zmierzały do dyskryminowania skarżącej i bezzasadnego odrzucania wszelkich składanych przez nią propozycji dotyczących nabycia nieruchomości nr [...]. Zbycie nieruchomości na rzecz osoby powiązanej z kopalnią P. - podmiotem konkurencyjnym

w stosunku do skarżącej, uniemożliwia prowadzenie racjonalnej eksploatacji złoża N. S. i prowadzi do popierania i promowania nieuczciwej konkurencji.

W odpowiedzi na powyższe pismo organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i odniósł się szczegółowo do opisanych wyżej zarzutów uznając, że są one bezpodstawne.

Podniesiono, że jednym z istotnych elementów prawa własności jest możliwość swobodnego dysponowania tym prawem i zbywania go. Zarzuty skarżącej dążą do wykazania, że jej prawa i wolności chronione Konstytucją RP stoją wyżej, niż prawa

i wolności gwarantowane również przez tą samą Konstytucję Gminie, jako właścicielowi nieruchomości.

Organ wskazał, że skarżąca nie była zainteresowana pozostałym terenem złoża N. S. poza objętym udzieloną jej koncesją, co potwierdza fakt, że złożony w roku 2019 wniosek o dzierżawę nieruchomości stanowiącej własność Gminy Ł., oznaczonej jako działka nr [...] pozostał niezałatwiony, gdyż prowadzone kilkakrotne rozmowy w tym zakresie nie przyniosły żadnych rezultatów. Spółka nie przystąpiła do uzgodnienia warunków i do zawarcia umowy dzierżawy tej nieruchomości. Należy stwierdzić, że wszelka dokumentacja, która została przygotowana przez skarżącą do ubiegania się o wydanie koncesji na prowadzenie eksploatacji, nie obejmowała nieruchomości oznaczonej działką nr [...]. Ponieważ skarżąca nie była zainteresowana uzyskaniem koncesji na wydobywanie wapieni i dolomitów dewońskich na terenie nieruchomości oznaczonej nr [...], podjęta została decyzja

o zbyciu tej nieruchomości w drodze dokonania zamiany za udział w nieruchomości, w której Gmina była współwłaścicielem, z przeznaczeniem na cel publiczny.

Spółka mija się z prawdą twierdząc, że Burmistrz [...] i Gminy Ł. nie zastosował się do stanowiska organu właściwego do udzielenia koncesji i zbył nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] w trybie bezprzetargowym w celu obejścia prawa, czym naruszył m. in przepis art. 125 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Skarżąca w swoim piśmie obala sama ten argument stwierdzając, że zbycie ww. nieruchomości nastąpiło na rzecz konkurencyjnego podmiotu, czyli takiego, który jest zdolny do prowadzenia działalności konkurencyjnej, czyli działalności w zakresie wydobycia kopalin. W tej sytuacji nie sposób przyjąć, że sprzedaż przedmiotowej nieruchomości temu konkretnemu nabywcy, stanowiła przejaw pozbawienia złoża ochrony, czy jakąś inną formę jego zmarnowania.

W ocenie organu podjęta decyzja o przeznaczeniu nieruchomości do zbycia

w trybie dokonanej zamiany za udział w nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością stanowiącą własność Gminy Ł., w której Gmina była już współwłaścicielem, była decyzją zgodną z zasadami prawidłowej gospodarki, czyli zasadami określonymi w art. 12 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W ocenie organu wskazane w piśmie procesowym zarzuty dotyczące naruszenia art. 35 ust. 2 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami są niezasadne. Organ nie mógł wskazać w wykazie innych danych, w szczególności tych, o których pisze w piśmie pełnomocnik skarżącej, gdyż one nie wynikały z dokumentów stanowiących podstawę (zgodnie z przepisami) sporządzenia wykazu.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia § 26 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 8 kwietnia 2013 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących prowadzenia ruchu odkrywkowego zakładu górniczego.

Podkreślono, że wykonana na koszt spółki dokumentacja prac geologicznych przekazana została do Geologa Wojewódzkiego, który stał się jej dysponentem. Obecnie jest to dokumentacja ogólnodostępna, na podstawie której każdy podmiot może obecnie po dokonaniu odpowiedniej opłaty i złożeniu wniosku uzyskać informację geologiczną.

Zdaniem organu, skarżąca posiada jedynie interes faktyczny związany

z przedmiotową nieruchomością, który nie jest tożsamy z interesem prawnym

w rozumieniu przepisu art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Nie zmienia tego również fakt konieczności zachowania odpowiednich odległości od wyrobiska,

w stosunku do nieruchomości sąsiednich. Takie założenie jest uwzględnione także przez skarżącą w obecnym planie ruchu zakładu górniczego i nie zostało jej narzucone przez organ. Skarżąca sama zaproponowała i przyjęła takie rozwiązanie w złożonym przez siebie wniosku oraz dołączonym do niego projekcie ruchu zakładu górniczego. Takie odległości są niezbędne dla zachowania minimum bezpieczeństwa.

Zastosowany tryb zbycia nieruchomości położonej w obrębie N. S., oznaczonej działką nr [...] jest trybem zgodnym z obowiązującymi przepisami. Wyrażona w podjętej uchwale Nr [...] z dnia [...] listopada 2018 r. zgoda Rady Miejskiej w Ł. na zbycie tej nieruchomości, stanowiła podstawę do podjęcia przez organ wykonawczy gminy decyzji o trybie jej zbycia, a następnie rozpoczęcia procedury związanej ze zbyciem, która została przeprowadzona prawidłowo.

Organ wskazał, że spółka była wielokrotnie informowana o zajętym przez organ wykonawczy gminy stanowisku w zakresie braku możliwości nabycia tej nieruchomości (np. pismami z 24 lutego 2021 r. oraz z 20 lipca 2021 r.).

W związku z kolejnymi pismami, które wpływały od strony skarżącej, organ wykonawczy gminy pismem z dnia 2 lipca 2021 r. zwrócił się o przedłożenie przez spółkę dokumentów w postaci: umowy nabycia nieruchomości oznaczonej działkami nr [...] położonej w obrębie N. S. oraz dokumentu własności do udziału

w nieruchomości położonej w obrębie Ł., oznaczonej działkami nr [...] i [...]. Przedłożone przez spółkę dokumenty w postaci: umowy dzierżawy, wyciągu z aktu notarialnego przedwstępnej warunkowej umowy sprzedaży oraz wypisu z warunkowej umowy sprzedaży nie spełniły oczekiwań organu wykonawczego gminy. Zawarte przez spółkę umowy to umowy, na podstawie których nie dochodzi do rozporządzenia prawem własności do nieruchomości. Takie umowy są tylko zobowiązaniem przeniesienia własności po ziszczeniu się warunków w niej wskazanych. Warunek to zadanie nie tylko przyszłe, ale przede wszystkim niepewne. W związku z tym brak jest zatem pewności czy taka umowa wywoła przewidziane w niej skutki prawne, czy też nie.

Ponieważ spółka wbrew temu jak twierdziła w składanych wnioskach, nie legitymowała się żadnym tytułem prawnym do wskazanych nieruchomości, decyzja

w zakresie dokonania zamiany została podtrzymana i zrealizowana przez Gminę, gdyż była - w jej ocenie - najbardziej dla niej opłacalna z punktu widzenia celowości

i gospodarności, biorąc pod uwagę oczywiście potrzeby Gminy Ł. oraz jej mieszkańców.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na mocy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest jedynie pod względem zgodności z prawem. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm.), przytaczanej dalej jako p.p.s.a., sądowa kontrola, przeprowadzana w tak wyznaczonych granicach, obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 (czyli inne niż akty prawa miejscowego), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej.

Niniejsza sprawa dotyczy aktu określonego w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a., tj. aktu organu jednostki samorządu terytorialnego, innego niż akt prawa miejscowego, podjętego w sprawie z zakresu administracji publicznej. Stanowisko takie, w odniesieniu do aktu polegającego na podaniu do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości przeznaczonych do zbycia lub oddania w użytkowanie, najem, dzierżawę lub użyczenie, należy uznać za ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. przykładowo wyroki: WSA w Olsztynie z 18.11.2021 r., II SA/Ol 733/21, LEX nr 3263701; WSA w Łodzi z 13.03.2019 r., II SA/Łd 1112/18, LEX nr 2641293; WSA w Gdańsku z 26.03.2014 r., II SA/Gd 410/13, LEX nr 1470126; WSA w Gdańsku z 26.03.2014 r., II SA/Gd 410/13, LEX nr 1470126; NSA (do 31.12.2003 r.) w Warszawie z 15.10.2002 r., I SA 632/02, LEX nr 156824; NSA z 9.04.2019 r., sygn. akt I OSK 1564/17, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej CBOSA).

Sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę podziela argumenty podniesione przez Naczelny Sąd Administracyjny w przywołanym wyżej wyroku z 9 kwietnia 2019 r. i przyjmuje je jako własne. W wyroku tym NSA wyjaśnił, że gmina czy inna jednostka samorządu terytorialnego jest podmiotem prawa cywilnego, ma osobowość prawną i działa przez swoje organy "w sposób przewidziany w ustawie

i w opartym na niej statucie" (art. 38 K.c), ale jest również podmiotem prawa publicznego i to właśnie ta cecha powoduje, że wszystkie jej czynności, również te

o charakterze cywilnoprawnym (sprzedaż, najem czy dzierżawa), dotyczą gospodarowania majątkiem publicznym. W gospodarowaniu tym gminę, w odróżnieniu od innych podmiotów prawa cywilnego, w większym lub mniejszym stopniu ograniczają przepisy prawa publicznego zawarte w ustawie o samorządzie gminnym i ustawie

o gospodarce nieruchomościami. Ocena ich zachowania, w tym stopień ograniczenia czy też skrępowania nimi gminy podlega kontroli sądu administracyjnego. NSA wskazał, że sama sprzedaż (czy też zamiana – jak w stanie sprawy) jest czynnością cywilnoprawną opartą na równorzędności stron, a wadliwość jej zawarcia (nieważność, bezskuteczność) należy do kompetencji sądu powszechnego. Podejmowane jednak

w procedurze jej zawierania czynności organów (uchwały, zarządzenia) z powołaniem na przepisy prawa administracyjnego są aktami z zakresu prawa publicznego

i mieszczą się w pojęciu "spraw z zakresu administracji publicznej" zawartym zarówno w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jak i w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Przytoczone stanowisko podzielił też Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 14 października 2020 r., sygn. akt I OSK 1696/20 (por. też postanowienie NSA z 20 września 2019 r., sygn. akt I OSK 2118/19 oraz z 12 grudnia 2017 r., sygn. akt I OSK 2613/17, dostępne w CBOSA).

Wniesienie skargi było zatem dopuszczalne, zaś podstawę prawną zaskarżenia zarządzenia w przedmiocie podania do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości przeznaczonych do zbycia lub oddania w użytkowanie, najem, dzierżawę lub użyczenie stanowił art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r.

o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 559 z późn. zm.), przytaczanej dalej jako u.s.g. Zgodnie z jego treścią każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie

z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Wnosząc skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. skarżący winien wykazać, że istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną, a nie wyłącznie faktyczną sytuacją, a zaskarżonym przezeń aktem, polegający na tym, że akt ten narusza jego interes prawny lub uprawnienie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Przy czym, w przypadku przesłanki wskazanej w art. 101 ust. 1 u.s.g. interes prawny skarżącego musi zostać dodatkowo naruszony w postaci ograniczenia lub pozbawienia konkretnych uprawnień albo nałożenia obowiązków i naruszenie to musi występować w momencie zaskarżenia aktu (a najdalej w dacie wniesienia skargi), a nie dopiero w przyszłości. Kwestionując zarządzenie w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. trzeba zatem wykazać, że negatywnie wpływa ono na sferę prawno-materialną skarżącego, czyli np. pozbawia go pewnych, gwarantowanych prawem uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Stanowi to istotne zawężenie legitymacji skargowej w stosunku do zasady ogólnej wyrażonej w art. 50 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny. Do wniesienia skargi opartej o art. 101 ust. 1 u.s.g. nie legitymuje sprzeczność z prawem zaskarżonej uchwały, ani stan zagrożenia interesu prawnego. Przy korzystaniu z tego przepisu należy bowiem wykazać już dokonane, a nie tylko ewentualnie zagrażające, naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę kwestionowanym aktem. Zdarzenia przyszłe i niepewne nie mogą bowiem przesądzać o przyznaniu skarżącemu legitymacji do wniesienia skargi. Istotne jest również, że interes prawny musi dotyczyć konkretnej, indywidualnej sytuacji prawnej danej osoby (podmiotu). Oznacza to, że naruszenia interesu prawnego nie można wywodzić z ogólnych wartości czy zasad prawa. Podkreślenia przy tym wymaga, że w świetle art. 101 ust. 1 u.s.g. dopiero naruszenie interesu prawnego otwiera drogę do merytorycznej oceny zarzutów zawartych w skardze (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2001 r., sygn. akt II SA 1410/01, LEX nr 53376, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2001 r., sygn. akt II SA 1410/01, LEX nr 322175).

Analizując okoliczności przedstawione w skardze oraz w pismach procesowych złożonych przez obie strony wraz z załączoną do nich dokumentacją, Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała, by przysługiwało jej oparte na przepisie prawa materialnego uprawnienie, które zostało naruszone poprzez wydanie aktu objętego skargą. Taka sytuacja uniemożliwia dokonanie sądowej kontroli zgodności z prawem zaskarżonego zarządzenia i powoduje konieczność odrzucenia skargi stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a.

Zaskarżone zarządzenie w przedmiocie podania do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości przeznaczonych do zamiany zostało wydane na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1899 z późn. zm.), zwanej dalej u.g.n., z którego wynika, że właściwy organ sporządza i podaje do publicznej wiadomości wykaz nieruchomości przeznaczonych do zbycia lub oddania w użytkowanie, najem, dzierżawę lub użyczenie. Wykaz ten wywiesza się na okres 21 dni w siedzibie właściwego urzędu,

a także zamieszcza się na stronach internetowych właściwego urzędu. W przypadku nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, przekazuje wykaz wojewodzie, w celu jego zamieszczenia na stronie podmiotowej wojewody w Biuletynie Informacji Publicznej przez okres 21 dni. Informację o zamieszczeniu wykazu właściwy organ podaje do publicznej wiadomości przez ogłoszenie w prasie lokalnej o zasięgu obejmującym co najmniej powiat, na terenie którego położona jest nieruchomość.

Umieszczenie nieruchomości w wykazie, udostępnionym do publicznej wiadomości wprowadza tę nieruchomość jako własność publiczną do obrotu, co oznacza, że przed dokonaniem tej czynności nie jest możliwe jej zbycie, oddanie

w użytkowanie, użyczenie, wydzierżawienie czy też najem. Celem umieszczenia nieruchomości w wykazie jest zachowanie jawności dysponowania nieruchomościami przez Skarb Państwa i jednostki samorządu terytorialnego, a także umożliwienie wszystkim zainteresowanym ubiegania się o nabycie praw do nieruchomości umieszczonych w wykazie. Wykaz ma też na celu umożliwienie składania roszczeń dotyczących nieruchomości umieszczonych w wykazie, zanim zostaną one zbyte,

a także umożliwienie osobom uprawnionym skorzystania z prawa pierwszeństwa

w nabyciu nieruchomości (art. 34 u.g.n.).

Zarządzenie w przedmiocie podania do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości przeznaczonych do zbycia lub oddania w użytkowanie, najem, dzierżawę lub użyczenie, podjęte na podstawie art. 35 ust. 1 u.g.n. nie zawiera danych podmiotu, na rzecz którego nieruchomości ujęte w wykazie mają być zbyte bądź oddane w użytkowanie, najem, dzierżawę lub użyczenie. Wynika to z treści art. 35 ust. 2 u.g.n. określającego elementy składowe wykazu i informacje, jakie powinny się

w nim znaleźć. Jak powiedziano już wyżej, objęcie danej nieruchomości wykazem wprowadza ją do obrotu, ale w żaden sposób nie przesądza tego, kto ma być nabywcą wykazywanej nieruchomości ani też komu ma być ona oddana w użytkowanie, najem, dzierżawę lub użyczenie. Gmina, jako właściciel minia komunalnego ma prawa wynikające choćby z art. 18 ust. 2 pkt 9a u.s.g. do określenia zasad zbycia nieruchomości, bowiem przeznaczenie nieruchomości do obrotu należy wyłącznie do jej właściciela. W tym uprawnieniu mieści się także przeznaczenie konkretnej nieruchomości do zbycia w trybie bezprzetargowym w drodze zamiany, jak w niniejszej sprawie, a podstawą takiego działania gminy jest art. 37 ust.2 pkt 4 u.g.n. Z kolei organ wykonawczy gminy będąc uprawniony do gospodarowania mieniem komunalnym oraz zobowiązany do wykonania uchwał podejmowanych przez radę gminy w rozumieniu art. 30 ust.1 i ust. 2 pkt 3 u.s.g. decyduje o tym, które nieruchomości z przeznaczonych do zbycia przez gminę należy sprzedać, bądź zawrzeć inną umowę cywilnoprawną prowadzącą do ich zbycia. Tym samym należy jednoznacznie stwierdzić, że tylko i wyłącznie gmina jest uprawniona do podjęcia decyzji, które nieruchomości stanowiące mienie komunalne przeznaczyć do zbycia (ew. użytkowania, najmu, dzierżawy lub użyczenia), w jakiej formie zbycie ma nastąpić (przetargowej lub bezprzetargowej – zgodnie z art. 37 ust. 1 i 2 u.g.n.) i kto ma być nabywcą tych nieruchomości. W ten sposób gmina realizuje swoje uprawnienia właścicielskie, których wyrazem jest podanie do publicznej wiadomości wykazu, o jakim mowa w art. 35 ust. 1 u.g.n. Publiczne ogłoszenie wykazu stanowi jednocześnie jeden z pierwszych etapów procesu zmierzającego do zbycia danej nieruchomości.

W stanie sprawy zaskarżone zarządzenie Burmistrza [...] i Gminy Ł.

z [...] maja 2021 r. podjęte zostało w wykonaniu uchwały Rady Miejskiej w Ł. Nr [...] z dnia [...] listopada 2018 r. wyrażającej zgodę na zbycie m.in. działki nr [...]

o pow. 1,06 ha położonej w N. S., stanowiącej własność Gminy Ł.

(k. 97-99 akt sądowych). W zarządzeniu nie wskazano podmiotu, z którym Gmina zamierza zawrzeć umowę zamiany i nie określono, na jakie konkretnie nieruchomości planuje się zamienić. Strony zgodnie wprawdzie podają, że Gmina była zainteresowana nabyciem w drodze zamiany - za prawo własności działki nr [...] – udziału we własności w działkach oznaczonych numerami [...] i [...] położonych w Ł. (według stanu na 20 lipca 2021 r. udział Gminy Ł. w prawie własności tych działek wynosił ˝ - treść KW nr [...] – k. 21-27), jednak okoliczność ta ma charakter pozaprawny. Nie wynika ona i nie mogła wynikać

z zaskarżonego zarządzenia, a tym samym pozostaje bez znaczenia dla oceny interesu prawnego skarżącej spółki, a tym bardziej – dla jego naruszenia. Ujawniony

w ten nieformalny sposób zamiar Gminy Ł. co do przedmiotu zamiany za prawo własności działki nr [...] nie rodził po stronie spółki żadnego uprawnienia do jej nabycia czy też pierwszeństwa w nabyciu tej działki, gdyż ostatecznie to Gmina, jako właściciel i dysponent mienia komunalnego, miała prawo zdecydować, już po podaniu wykazu do publicznej wiadomości, o osobie nabywcy nieruchomości przeznaczonej do zamiany.

Z tych samych powodów interesu prawnego skarżącej nie można poszukiwać w podjętych przez nią działaniach polegających na zawarciu z P. C. umów: przedwstępnej umowy sprzedaży, warunkowej umowy sprzedaży i ostatecznie umowy przeniesienia własności w wykonaniu warunkowej umowy sprzedaży, dotyczących udziału Ľ części we współwłasności działek nr [...] i [...] (akty notarialne z 30 czerwca 2021 r., 7 lipca 2021 r. i 22 lipca 2021 r. – k. 138 – 140). Podobnie należy ocenić zawarcie przez spółkę w dniu 6 lipca 2021r. umowy dzierżawy działek nr [...], sąsiadujących bezpośrednio z działką nr [...], ujętą w wykazie

i przeznaczoną do zbycia w drodze zamiany (umowa dzierżawy – k. 82-83), czy też – jak podaje skarżąca w skardze – zawarcie warunkowej umowy sprzedaży tych działek (umowa ta nie została złożona do akt sprawy).

Czynności te niewątpliwie miały na celu zwiększenie atrakcyjności oferty skarżącej jako potencjalnego nabywcy działki nr [...], należy je jednak odczytywać nie inaczej niż w kategoriach ryzyka ekonomicznego wymuszonego zasadami rynkowymi

i podejmowanego przez każdego przedsiębiorcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Zawarte umowy cywilnoprawne nie dawały spółce żadnego uprawnienia czy też roszczenia, popartego konkretnym przepisem prawa materialnego, które przymusiłoby Gminę Ł. , będącą właścicielem działki nr [...], do działania innego niż zostało podjęte (czyli faktycznie do powstrzymania się od podania wykazu do publicznej wiadomości, czym spółka nie była przecież zainteresowana, skoro wyrażała chęć nabycia tej nieruchomości) czy też do zbycia tej działki na rzecz skarżącej. Sam fakt, że nieruchomości graniczące z działką nr [...] od strony południowej, objęte wydaną na rzecz spółki koncesją, należą do skarżącej, nie może stanowić o naruszeniu jej interesu prawnego zaskarżonym zarządzeniem, nie wpływa bowiem na sferę prawną właściciela nieruchomości sąsiedniej, o ile nie jest ona chroniona przepisem prawa materialnego. W tym konkretnym przypadku takiego przepisu spółka nie wskazała. Nie dopatrzył się go także Sąd badając z urzędu wymóg naruszenia interesu prawnego, którego spełnienie daje podstawę do przeprowadzenia merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu.

Okolicznością przemawiającą za przyjęciem naruszenia interesu prawnego spółki zaskarżonym zarządzeniem nie jest również posiadana przez nią koncesja na wydobywanie wapieni i dolomitów dewońskich uzyskana na podstawie decyzji Marszałka Województwa Ś. z dnia 30 marca 2021 r. Koncesja ta dotyczy bowiem jedynie południowo-zachodniego części złoża "N. S. I" nie obejmuje działki nr [...], która graniczy bezpośrednio z działkami, które spółka eksploatuje w ramach działającej kopalni. Jeżeli skarżąca miała plany poszerzenia koncesji na pozostałą część złoża, włącznie z działką nr [...], na co bez wątpienia wskazują podejmowane przez nią działania w zakresie pozyskania tej ostatniej działki, to nie przybrały one jakiejkolwiek formy prawnej, zaś uprawnienia koncesyjne wywodzone z ww. decyzji nie przekładają się w żaden sposób na powstanie po stronie spółki roszczenia wobec działki objętej wykazem, które zostałoby naruszone zaskarżonym zarządzeniem. Twierdzenie zawarte w skardze oraz powtórzone

w piśmie procesowym z dnia 20 października 2021 r., że spółka posiada prawo do eksploatacji kopaliny z całego złoża "N. S." nie jest poparte żadną argumentacją prawną, a ze złożonych dokumentów wynika jednoznacznie, że prawo do eksploatacji złoża dotyczy jedynie jego części, znajdującej się poza działką nr [...].

Interesu prawnego spółki nie można wywodzić z wyłącznego prawa do informacji geologicznej, na które powołuje się skarżąca.

Prawo do informacji geologicznej regulują przepisy art. 99 ust. 2, 3 i 4 ustawy

z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1072). Stanowią one, że:

- temu, kto, ponosząc koszt prac prowadzonych w wyniku decyzji wydanych na podstawie ustawy lub prowadzonych na podstawie zgłoszenia, o którym mowa w art. 85 ust. 2 i art. 85a ust. 1, uzyskał informację geologiczną, przysługuje prawo do nieodpłatnego korzystania z niej (ust. 1),

- w okresie 3 lat od dnia doręczenia decyzji zatwierdzającej dokumentację geologiczną lub od dnia przekazania dokumentacji sporządzonej w przypadkach,

o których mowa w art. 92 pkt 3 i 5, podmiotowi, o którym mowa w ust. 2, przysługuje wyłączne prawo do korzystania z informacji geologicznej w celu ubiegania się

o wykonywanie działalności, o której mowa w art. 100 ust. 2 (ust. 3; chodzi tu m.in.

o wydobywanie kopalin ze złóż – art. 100 ust. 2 pkt 1 ustawy),

- jeżeli przed upływem terminu określonego w ust. 3 ten, komu przysługuje wyłączne prawo do korzystania z informacji geologicznej, uzyskał decyzję stanowiącą podstawę wykonywania działalności, o której mowa w art. 100 ust. 2, zachowuje wyłączne prawo do korzystania z informacji geologicznej przez czas określony w takiej decyzji oraz dodatkowo przez 2 lata od dnia utraty jej mocy (ust. 4).

W sprawie nie jest kwestionowane, że skarżąca poniosła koszt prac prowadzonych w wyniku decyzji wydanych na podstawie ustawy Prawo geologiczne

i górnicze (oświadczenie K. P. spółka jawna z 2 października 2017 r. – k. 133, decyzja zatwierdzająca projekt robót geologicznych na poszukiwanie

i rozpoznanie złoża wapieni i dolomitów dewońskich "N. S. I" z 22 marca

2017 r. – k. 134 - 136). Z akt wynika, że decyzją z 30 listopada 2017 r. Marszałek Województwa Ś. zatwierdził – na wniosek K. P. spółka jawna – dokumentację geologiczną złoża wapieni i dolomitów dewońskich

"N. S. I" w miejscowości N. S., gmina Ł. (k. 11). Wedle oświadczenia pełnomocnika skarżącej złożonego na rozprawie przed Sądem w dniu 21 czerwca 2022 r., decyzja ta została doręczona spółce "w 2017 roku lub na początku 2018 roku" (k. 214). Zgodnie zatem z art. 99 ust. 3 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, spółce K. P. przysługiwało wyłączne prawo do korzystania z informacji geologicznej przez 3 lata od doręczenia tej decyzji, po czym prawo to wygasło, gdyż w tym okresie spółka nie uzyskała koncesji na wydobywanie kopalin, jak stanowi art. 99 ust. 4 tej ustawy (decyzja koncesyjna wydana została 30 marca 2021 r.).

Niezależnie od tego podkreślić należy, że nawet gdyby w stanie sprawy spełnione zostały warunki określone w art. 99 ust. 4 ustawy Prawo geologiczne

i górnicze, i co za tym idzie skarżącej przysługiwałoby wyłączne prawo do korzystania z informacji geologicznej, to i tak nie byłoby podstaw do przyjęcia, że jej interes prawny został naruszony zarządzeniem w sprawie podania do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości przeznaczonych do zamiany, obejmującego działkę nr [...].

Informacja geologiczna w rozumieniu ustawy Prawo geologiczne i górnicze to dane i próbki geologiczne wraz z wynikami ich przetworzenia i interpretacji,

w szczególności przedstawione w dokumentacjach geologicznych oraz zapisane na informatycznych nośnikach danych (art. 6 ust. 1 pkt 2). Jak stanowi cytowany wyżej art. 99 ust. 3 omawianej ustawy, wyłączne prawo do korzystania z informacji geologicznej przysługuje w celu ubiegania się o wykonywanie działalności polegającej m.in. na wydobywaniu kopalin ze złóż. Nie tworzy zatem żadnych praw podmiotowych do terenu, na którym położone są złoża udokumentowane w zatwierdzonej dokumentacji geologicznej, o jakiej mowa w art. 88 ust. 2 w zw. z art. 93 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Wyłączne prawo do informacji geologicznej nie jest również źródłem roszczeń, które mogłyby zostać naruszone aktem polegającym na podaniu do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości, stanowiących własność gminy, przeznaczonych do zbycia, o jakim mowa w art. 35 ust. 1 u.g.n. Zgodnie z art. 10 ust. 3 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, złoża kopalin niewymienionych w ust. 1 i 2 tego przepisu, a do takich należą wapienie i dolomity dewońskie, są objęte prawem własności nieruchomości gruntowej. Tym samym należą do właściciela nieruchomości, na której zostały udokumentowane.

Działalność polegająca na wydobywaniu kopalin ze złóż ma charakter koncesjonowany, co oznacza, że na tego rodzaju działalność konieczne jest uzyskanie koncesji wydawanej przez właściwy organ administracji publicznej. Wyłączne prawo do informacji geologicznej ma wprawdzie istotne, ale nie przesądzające, znaczenie przy uzyskaniu koncesji i nie rodzi dla organu koncesyjnego obowiązku wydania koncesji na rzecz podmiotu, który prawo takie posiada.

Jak stanowi art. 26 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze do wniosku o udzielenie koncesji dołącza się m.in. dowody istnienia:

- prawa do korzystania z informacji geologicznej, jakie w zakresie niezbędnym do prowadzenia zamierzonej działalności przysługuje wnioskodawcy, oraz kopię decyzji zatwierdzającej dokumentację geologiczną;

- prawa przysługującego wnioskodawcy do nieruchomości gruntowej,

w granicach której ma być wykonywana zamierzona działalność w zakresie wydobywania kopaliny metodą odkrywkową, lub dowód przyrzeczenia jego ustanowienia.

Z przywołanych przepisów wynika zatem, że wyłączne prawo do informacji geologicznej w rozumieniu art. 99 ust. 3 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, daje podmiotowi, które prawo to posiada, pierwszeństwo w zakresie uzyskania koncesji przed innymi podmiotami, którym z racji wyłączności do informacji geologicznej, prawo to nie przysługuje. Warunkiem do udzielenia koncesji jest jednak posiadanie tytułu prawnego do nieruchomości, na których kopalina została udokumentowana i które mają być tą koncesją objęte. Bez znaczenia pozostaje przy tym okoliczność, czy podmiot wnioskujący o wydanie koncesji posiada tytuł o charakterze zobowiązaniowym (np. umowę dzierżawy lub użytkowania) czy wywodzony z prawa rzeczowego do nieruchomości, na której znajduje się złoże. Pierwszeństwa wynikającego z wyłącznego prawa do informacji geologicznej nie można zatem utożsamiać z prawem podmiotowym, które może zostać naruszone przez podanie do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości stanowiących własność gminy na podstawie art. 35 ust. 1 u.g.n. Wręcz przeciwnie, skoro działka, którą skarżąca chciała pozyskać (nr [...]) należała do Gminy Ł., to jedynym trybem otwierającym możliwość jej nabycia, wydzierżawienia lub zawarcia umowy użytkowania, a tym samym uzyskania tytułu prawnego do tej nieruchomości, było wprowadzenie jej do obrotu poprzez podanie do publicznej wiadomości wykazu, o jakim mowa w art. 35 ust. 1 u.g.n., obejmującego tę właśnie działkę. Zaskarżone zarządzenie nie mogłoby więc naruszać żadnych praw podmiotowych spółki nawet wtedy, gdyby posiadała wyłączne prawo do informacji geologicznej.

Z treści skargi oraz pisma procesowego z 20 października 2021 r. wynika natomiast, że główną osią sporu pomiędzy stronami jest zbycie działki objętej wykazem na rzecz innego podmiotu aniżeli spółka, a więc podjęcie czynności cywilnoprawnej z pominięciem skarżącej. Jak już podkreślono wyżej, podanie do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości przeznaczonych przez Gminę Ł. do zbycia w trybie bezprzetargowym nie wskazuje nabywcy, lecz stanowi konieczne

i wymagane prawem działanie Gminy, która wykonując swoje uprawnienia właścicielskie zdecydowała o wprowadzeniu działki nr [...] do obrotu poprzez jej zbycie. Późniejsze czynności w postaci zawarcia przez Gminę umowy zamiany mają w stosunku do zaskarżonego zarządzenia charakter następczy, cywilnoprawny,

i są wyrazem dokonanego przez nią wyboru nabywcy, przysługującego Gminie

w ramach uprawnień właścicielskich. Nie mogą więc podlegać kontroli sądu administracyjnego ani stanowić argumentu przy ocenie interesu prawnego i jego naruszenia, która odnosi się do zarządzenia objętego skargą, a nie do umowy zawartej w wyniku podjęcia tego zarządzenia. Dlatego wszelkie argumenty powołane zarówno w skardze jak i w piśmie procesowym z 20 października 2021 r., wiążące naruszenie wskazanych przez spółkę przepisów z faktem zbycia działki nr [...] innemu podmiotowi, nie mogą w żaden sposób przesądzać o naruszeniu interesu prawnego spółki. Raz jeszcze podkreślić trzeba, że naruszenie interesu prawnego, wymagane art. 101 ust. 1 u.s.g., aby uruchomić możliwość merytorycznej kontroli zaskarżonego aktu, musiałoby nastąpić poprzez wydanie zarządzenia o podaniu do publicznej wiadomości wykazu, a nie wskutek podjęcia późniejszych czynności odnoszących skutki w sferze prawa cywilnego. Nie są więc zasadne zarzuty naruszenia:

- art. 22 i 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 162 z późn. zm.). Niezależnie od tego, że naruszenia tych przepisów upatruje skarżąca w fakcie przeniesienia prawa własności działki nr [...] na rzecz innego podmiotu niż spółka (co – jak podkreślono wyżej - jest argumentem nieprzydatnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy), powiedzieć trzeba, że przywołane przepisy stanowią zasady generalne (art. 2 Konstytucji – zasada ograniczenia wolności gospodarczej wyłącznie w drodze ustawy; art. 32 Konstytucji – zasada równości i zakaz dyskryminacji; art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców – zasada wolności działalności gospodarczej i równość przedsiębiorców), których uszczegółowienie następuje w konkretnych przepisach ustawowych. Zasady generalne, określające aksjologiczne założenia ustroju Rzeczypospolitej, nie mogą być źródłem interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g.;

- art. 12 u.g.n. "poprzez zbycie nieruchomości na rzecz konkurencyjnego podmiotu wobec skarżącej, co uniemożliwi racjonalne gospodarowanie zasobami

i pozbawia możliwości eksploatowania północnej części złoża, pomimo, że organ zobowiązany jest do gospodarowania nieruchomościami w sposób zgodny z zasadami prawidłowej gospodarki. Przepis ten nakłada na organy reprezentujące Skarb Państwa oraz jednostki samorządu terytorialnego obowiązek gospodarowania nieruchomościami w sposób zgodny z zasadami prawidłowej gospodarki. Podobnie jak w przypadku poprzedniego zarzutu, art. 12 u.g.n. ustanawia zasadę generalną i nie może być źródłem interesu prawnego, który zostałby naruszony zaskarżonym zarządzeniem.

Prawa podmiotowego na rzecz skarżącej spółki nie można także wywodzić z:

- § 26 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 8 kwietnia 2013 r.

w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących prowadzenia ruchu odkrywkowego zakładu górniczego (Dz. U. poz. 1008 z późn. zm.), którego naruszenie spółka wiąże z uniemożliwienia eksploatowania złoża na nieruchomościach będących jej własnością na obszarze 6-metrowego pasa ochronnego, zgodnie z normą [...] W decyzji koncesyjnej, na podstawie której skarżąca prowadzi wydobycie kopalin wskazano bowiem, że eksploatacja części złoża "N. S. I" prowadzona będzie w granicach wyznaczonego obszaru górniczego, z uwzględnieniem pasów ochronnych

o szerokościach wynikających z P. N. [...] "Górnictwo odkrywkowe. Pas zagrożenia i pas ochronny wyrobisk odkrywkowych. Użytkowanie i szerokość" (pkt 5 decyzji z 30 marca 2021 r.). Zarządzenie o podaniu do publicznej wiadomości wykazu obejmującego działkę nr [...], która stanowi granicę terenu górniczego, nie wpłynęło zatem w żaden sposób na sytuację prawną spółki i na jej uprawnienia wynikające z posiadanej koncesji;

- art. 19 ust. 1 u.g.n. w zw. z art. 125 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1973 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 1 u.g.n. sprzedaż nieruchomości, oddawanie

w użytkowanie wieczyste, użytkowanie, najem lub dzierżawę, jeżeli są położone na obszarach terenów górniczych - wymaga, w razie braku planu miejscowego, porozumienia z organem właściwym do udzielania koncesji na wydobywanie kopalin (pozostałe jednostki redakcyjne tego przepisu nie odnoszą się do stanu sprawy). Po pierwsze, przepis ten nie ma zastosowania do aktu polegającego na podaniu do publicznej wiadomości wykazu, o jakim mowa w art. 35 ust. 1 u.g.n., lecz do wymienionych wyżej czynności o charakterze cywilnoprawnym, mających charakter następczy. Po drugie, porozumienia z organem właściwym do udzielania koncesji na wydobywanie kopalin nie wymaga umowa zamiany, gdyż w zakresie zbycia nieruchomości wymieniono w tym przepisie jedynie sprzedaż. Stanowisko Marszałka Województwa Ś. zawarte w pismach z 12 lutego i 4 marca 2021 r. (k. 35 i 36), dotyczące w szczególności zalecenia, aby zbycie działek nr [...] zapewniło "możliwość dalszej realizacji koncesji, dla których ustanowione zostały tereny górnicze, a także wydobycie kopalin ze złóż w obrębie tych nieruchomości gruntowych" oraz, że działki "powinny być zbyte z przeznaczeniem pod eksploatację kopalin ze złóż" nie rodziło dla skarżącej żadnego prawa podmiotowego, które zostałoby naruszone zaskarżonym zarządzeniem.

Z kolei art. 125 ustawy - Prawo ochrony środowiska stanowi, że złoża kopalin podlegają ochronie polegającej na racjonalnym gospodarowaniu ich zasobami oraz kompleksowym wykorzystaniu kopalin, w tym kopalin towarzyszących. W odniesieniu do tego argumentu aktualne pozostaje przedstawione już wyżej stanowisko dotyczące zasad generalnych (taką ogólną regulacją są wymienione w zacytowanym przepisie sposoby ochrony złóż kopalin), które nie mogą być źródłem interesu prawnego skarżącej, a tym bardziej nie mogą świadczyć o naruszeniu jej interesu prawnego zarządzeniem objętym skargą;

- § 3 ust. 4 załącznika do uchwały Rady Gminy Ł. N. [...] z dnia [...] kwietnia 2021 r. w sprawie określenia zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy Ł. (Dz.Urz.Woj.Święt. z 2012 r., poz. 1843), zgodnie z którym preferowaną formą zbycia nieruchomości jest jej sprzedaż. Przepis ten również nie może być źródłem interesu prawnego skarżącej, gdyż w żaden sposób nie reguluje jej konkretnej sytuacji prawnej, nie tworzy uprawnienia dla spółki ani nie nakłada na nią żadnych obowiązków, w które ingerowałoby zarządzenie objęte skargą. Poza tym, przywołany przepis nie przewiduje, że wyłączną formą zbycia nieruchomości będących w zasobie gminnym ma być ich sprzedaż. § 3 ust. 2 załącznika do tej uchwały przewiduje bowiem inne formy zbycia nieruchomości, w tym również zamianę.

Interes prawny skarżącej nie wynika także z uzyskanej przez nią decyzji Burmistrza [...] i Gminy Ł. z [...] marca 2020 r. ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji odkrywkowej złoża wapieni dewońskich i dolomitów "N. S. I" (k. 38 – 69), przewidzianego do realizacji m.in. na działce nr [...] w N. S.. Decyzja ta wydana została na podstawie przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji

o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz

o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1029).

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe warunki realizacji przedsięwzięcia, a jej uzyskanie jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Wydanie tej decyzji jest jednym z pierwszych etapów uzyskania m.in. koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż (art. 71 ust. 1 i 2 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 4).

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wydana na rzecz spółki nie stanowi o jej prawie do eksploatacji złoża, ani nie rodzi po stronie właściwego organu obowiązku wydania koncesji na rzecz skarżącej. Nie rodzi również żadnych praw do terenu. Z decyzji z 27 marca 2020 r. nie wynikają więc dla spółki uprawnienia, które zostałyby naruszone zaskarżonym zarządzeniem.

Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy pozostawały okoliczności związane z historią negocjacji prowadzonych pomiędzy skarżącą a Gminą Ł. w zakresie – początkowo wydzierżawienia, a potem nabycia działki nr [...]. Nie prowadziły one do podjęcia przez strony czynności prawnych, które można by uznać za źródło interesu prawnego po stronie spółki, naruszonego zarządzeniem objętym skargą.

Bezspornym jest także, że skarżącej nie przysługuje pierwszeństwo w nabyciu działki nr [...], o jakim mowa w art. 34 ust. 1 u.g.n. ani jakiekolwiek roszczenia

o charakterze cywilnym w stosunku do nieruchomości objętej wykazem (np. wierzytelność z tytułu poczynionych na tej działce nakładów), które mogłyby zostać naruszone zaskarżonym zarządzeniem.

Spółka nie wykazała zatem, że zarządzenie Burmistrza [...] i Gminy Ł. z nr [...] z [...] maja 2021 r. wpłynęło na jej własną, indywidualną sytuację prawną, doprowadziło do ograniczenia lub pozbawienia skarżącej konkretnych uprawnień albo spowodowało nałożenie na nią określonych obowiązków. Argumentacja podnoszona przez skarżącą wskazuje jednoznacznie na naruszenie jej interesu faktycznego i to nie tyle poprzez samo podanie do publicznej wiadomości wykazu nieruchomości przeznaczonej do zbycia w drodze zamiany, oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...], lecz wskutek późniejszego zbycia tej działki na rzecz innego podmiotu niż spółka. Interes faktyczny nie jest jednak równoznaczny z interesem prawnym, gdyż ten ostatni musi wynikać z konkretnego przepisu prawa, który dawałby skarżącej uprawnienie lub obowiązek, naruszony wskutek wydania zaskarżonego zarządzenia.

Niewykazanie naruszenia interesu prawnego, o jakim mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g., powodowało konieczność odrzucenia skargi stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. (pkt I postanowienia). Poza kontrolą Sądu pozostać więc musiały zarzuty odnoszące się do zgodności z prawem zaskarżonego zarządzenia. Dotyczy to

w szczególności zarzutu naruszenia art. 35 ust. 2 pkt 3 u.g.n. polegającego na wadliwym opisie działki nr [...] w załączniku do zarządzenia, z pominięciem istotnych – w ocenie skarżącej - informacji dotyczących przeznaczenia nieruchomości i sposobu jej zagospodarowania oraz zarzutu odnoszącego się do sposobu ogłoszenia wykazu. Inne zarzuty, wyszczególnione w skardze i w piśmie procesowym spółki z 20 października 2022 r., które dotyczyły zarówno legalności aktu objętego skargą, jak

i spełnienia wymogów z art. 101 ust. 1 u.s.g., Sąd badał jedynie pod kątem oceny naruszenia interesu prawnego spółki (tak w szczególności zarzut naruszenia § 3 ust. 4 uchwały Rady Gminy Ł. z dnia 20 kwietnia 2021 r., § 26 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 8 kwietnia 2013 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących prowadzenia ruchu odkrywkowego zakładu górniczego, art. 12 u.g.n.

w zw. z art. 125 ustawy - Prawo ochrony środowiska, art. 19 ust. 1 u.g.n., przepisy Konstytucji RP i art. 2 ustawy – Prawo przedsiębiorców).

Orzeczenie o zwrocie uiszczonego przez skarżącą wpisu od skargi znajduje oparcie w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt II postanowienia).