Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1864/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2005-10-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą

SENTENCJA

Sygn. akt II SA/ Kr 1864/ 01 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 października 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka-Duda WSA Barbara Pasternak ( spr. ) Protokolant: Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2005r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2001r., Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję tego samego organu z dnia [...] 2000r., II. zasądza od Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz skarżącego M. B. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] 2001r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy poprzedzającą ją decyzję własną z dnia [...] 2000 r. Nr[...], którą pozbawił M. B. uprawnień kombatanckich.

Uzasadniając decyzję I instancji Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził, że M. B. wąs uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu uczestnictwa w walkach o utrwalenie władzy ludowej, a to udział w walkach z reakcyjnym podziemiem w okresie od [...] czerwca 1948 r. do [...] grudnia 1948, w trakcie służby w I Brygadzie KB W, która w 1948 r. walczyła wyłącznie z WiN, NZW i AK, a więc z niepodległościowym podziemiem. Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych powołał się na istniejący i znajdujący się w aktach sprawy administracyjnej wykaz Centralnego Archiwum Wojskowego nr [...] z [...] 1995 r., z którego wynika przebieg walk I B. KBW w latach 1945 do 1954, oraz fakt, że w 1948 roku brała ona udział w zwalczaniu ugrupowań zbrojnego podziemia.

Wobec powyższego, w myśl przepisu art. 25 ust.2 pkt. 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, który stanowi, że tracą przywileje przewidziane ta ustawą osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej, orzekł o pozbawieniu M. B. uprawnień kombatanckich.

M. B. złożył do Urzędu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. We wniosku tym twierdził, że formacja, w której odbywał służbę wojskową, tj. I Brygada KBW [...] brała udział w walkach z UPA, wobec czego niesłusznym jest pozbawienie go uprawnień wynikających z cyt. ustawy. Zażądał przeprowadzenia-na okoliczność swojego udziału w walkach z UPA -dowodu z dokumentów archiwalnych znajdujących się w Centralnym Archiwum Wojskowym- W., oraz z wykazu MON, poz. 151.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie przepisu art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach..., oraz przepisów art. 138 § l pkt l w związku z art. 127 § 3 kpa, decyzją z dnia [...] 2001 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] 2000 r. o pozbawieniu M. B. uprawnień kombatanckich.

Uzasadniając powyższą decyzję, Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych podtrzymał wszystkie motywy , które przytoczył w uzasadnieniu decyzji ją poprzedzającej. Stwierdził, że nie narusza ona prawa, nadto ustalił, że M. B. nie przedłożył nowych dowodów, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.

Decyzję powyższą zaskarżył M. B.

W skardze podniósł, że Urząd d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych dopuścił się naruszenia szeregu przepisów procedury, a to: art. 7,8, 9,11,12, 75,77, 80 i 107§ 3 kpa, wydając zaskarżoną decyzję bez przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego, oraz bez należytego, odpowiadającego wymogom kpa jej uzasadnienia. Zarzucił także naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. 25 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy o kombatantach.. .poprzez bezpodstawne uznanie , że jest on tzw. "utrwalaczem władzy ludowej". W skardze twierdzi, że ma prawo do statusu kombatanta opartego na przepisie art. l ust. 2 pkt 6 ustawy .

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł ojej oddalenie, podtrzymując stanowisko wynikające z ustaleń poczynionych w toku postępowania. Decyzja o pozbawieniu M. B. uprawnień kombatanckich uzasadniona jest zebranym w sprawie materiałem, w szczególności ustaleniem, że skarżący pełnił służbę w Wojsku Polskim po 30 czerwca 1947 roku i brał udział w walkach z bandami i reakcyjnym podziemiem, zaś brak dowodów świadczących o udziale skarżącego w walkach z oddziałami UPA bądź Werwolfu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Zgodnie z przepisem art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1211/, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 12707. Dlatego też właściwym do rozpoznania skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w K.

Zgodnie z treścią przepisu art. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie.

Przepis art. 134 ustawy stanowi, że sąd bada w ramach swej kognicji, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany granicami skargi.

Skarga jest uzasadniona.

Przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrola zaskarżonej decyzji wykazała, że w toku postępowania wszczętego przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych doszło do naruszenia przepisów procesowych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie takie skutkuje, zgodnie z przepisem art. 145§1 pkt l c uchyleniem zaskarżonej decyzji, jak również decyzji ją poprzedzającej.

Zgodnie z treścią przepisu art. 7 kpa, w toku postępowania administracyjnego organ administracji publicznej ma obowiązek podejmować wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Art. 77 kpa stanowi, iż organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zaś przepis art. 78 kpa stanowi, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy.

Skarżący M. B., żądając we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przeprowadzenia dowodów z dokumentów archiwalnych CAW - [...], oraz z wykazu MON /poz. 1517, na okoliczność , iż w okresie służby wojskowej, która pełnił w I brygadzie KB W -[...] walczył z UPA na terenach województw lubelskiego, białostockiego i warszawskiego, udział w walkach z UPA, skorzystał z możliwości, jakie stronie postępowania administracyjnego daje przepis art. 78 kpa. Niewątpliwie żądanie skarżącego przeprowadzenia tych dowodów było uzasadnione przedmiotem toczącego się postępowania i dotyczyło okoliczności mających znaczenie dla sprawy, bo mogących stanowić podstawę do uznania uprawnień kombatanckich skarżącego.

W takiej sytuacji, organ administracji publicznej jest obowiązany żądanie strony rozpatrzeć i ocenić, a w razie stwierdzenia, że przeprowadzenie dowodu może mieć znaczenie dla ustalenia stanu faktycznego sprawy , ma obowiązek to żądanie uwzględnić. W szczególności dotyczy to sytuacji, kiedy ustalenie stanu faktycznego może być podstawą do rozstrzygnięcia dla strony negatywnego, co ma miejsce w rozpoznawanej sprawie.

Rozpatrując sprawę ponownie, na wniosek skarżącego, Kierownik Urzędu d/s Kombatantów przeprowadził dowód z wykazu CAW - jednostek zwalczających ugrupowania zbrojnego podziemia w latach 1945-1954, natomiast pominął żądanie skarżącego przeprowadzenia dowodu z wykazu MON/poz 1517, nie odnosząc się do niego w toku postępowania w żaden sposób. Taki sposób przeprowadzenia postępowania narusza powołany wyżej przepis art. 78 kpa. Jednocześnie doszło do naruszenia przepisów art. 7, 77 i 103 kpa. Zaniechanie przez organ przeprowadzenia żądanego przez stronę dowodu spowodowało naruszenie wyrażonej przez przepis art. 7 zasady prawdy obiektywnej, jako naczelnej zasady postępowania administracyjnego. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, celem uzyskania faktycznego i rzeczywistego obrazu sprawy, co stanowić ma podstawę do trafnego i zgodnego z przepisami prawa rozstrzygnięcia.

Z przepisu art. 78 kpa wynika dla strony gwarancja wpływu na zakres postępowania dowodowego. Nie przeprowadzenie , wbrew uzasadnionemu żądaniu strony dowodu na okoliczność mającą znaczenie dla sprawy jest nie tylko naruszeniem uprawnień strony wynikających z art. 78 kpa, ale także naruszeniem normy wynikającej z przepisu art. 77 kpa, który nakłada na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego- dotyczy to zarówno obowiązku działania zgodnie z art.7 kpa, jak i uwzględnienia uzasadnionych żądań strony postępowania.

W sprawie niniejszej, poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z wykazu MON póz 151, na który powołuje się skarżący, doszło do naruszenia wskazanych wyżej przepisów procesowych.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera jakiegokolwiek ustosunkowania się organu do żądania M. B. przeprowadzenia dowodu z wykazu MON póz 151, co skutkuje naruszeniem przepisu art. 107 § 3 kpa. Przepis ten nakłada na organ obowiązek wskazania faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz podania przyczyn, dla których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej innym dowodom. Uzasadnienie w niniejszej sprawie winno zawierać stanowisko organu co do żądania strony przeprowadzenia dowodu z wykazu MON poz 151. Przepisy kpa zawierają normy dotyczące uwzględnienia wniosku dowodowego strony /art. 78 § 2 /, oraz określają sytuacje, w których przeprowadzenie dowodu jest zbędne, bądź nieuzasadnione. W każdym jednak przypadku organ administracji ma obowiązek objaśnić w uzasadnieniu decyzji przebieg postępowania i tok myślenia, które doprowadziły do końcowego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia przewidzianych przepisem art. 107 § 3 kpa postulatów co do jego treści. Jest to wynikiem błędów proceduralnych, jakich dopuścił się organ w toku postępowania, a to naruszenia wyżej wskazanych przepisów.

Rozpatrując ponownie sprawę uprawnień kombatanckich skarżącego organ winien przeanalizować zasadność i celowość przeprowadzenia wszystkich dowodów, na które wskazuje skarżący, a w przypadku stwierdzenia, że mają one znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy-dowody takie przeprowadzić, a następnie dokonać wszechstronnej ich analizy, celem wydania prawidłowego rozstrzygnięcia.

Wobec stwierdzenia powyższych naruszeń, uwzględniając skargę, Sąd, działając w oparciu o przepisy art. 135 oraz art. 145 § l pkt l lit. c ustawy ppsa orzekł jak w sentencji Wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy ppsa.