Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2395/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1,2,3, art. 59 par. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa (spr.), , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 marca 2020 r. sprawy ze skargi A. C. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

I Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Komendant Główny Policji (zwany dalej: "KGP") postanowieniem z [...] sierpnia 2019r. nr [...] odmówił A. C. (zwany dalej: "Skarżącym") przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od rozkazu personalnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] (zwany dalej: "KWP") z [...] lutego 2019r. nr [...], na mocy którego zwolniono Skarżącego ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz.U. z 2019r. poz. 161, ze zm., zwana dalej: "u.P."). W podstawie prawnej KGP wskazał art. 59 § 2 i art. 58 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018r., poz. 2096, ze zm., zwana dalej: "k.p.a.").

W uzasadnieniu KGP wskazał, że Naczelnik Wydziału Prezydialnego KWP wnioskiem z [...] grudnia 2018r. wystąpił do KWP o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia Skarżącego (referenta [...] Wydziału Prezydialnego KWP) ze służby w Policji. KWP pismem z [...] grudnia 2018r. poinformował Skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji, na mocy art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. i pouczył o uprawnieniach strony związanych z postępowaniem. Pismo to przesłano na adres zamieszkania Skarżącego ([...], [...]) i wobec niepodjęcia, prawidłowo nadanej przesyłki w terminie, zwrócone nadawcy. Pismem z [...] grudnia 2018r. zawiadomiono Skarżącego o przesłuchaniu [...] stycznia 2019r. świadków, wysyłając pismo na ww. adres zamieszkania Skarżącego. Pismo to zwrócono nadawcy, wobec niepodjęcia w terminie prawidłowo nadanej przesyłki,

Ekspert Wydziału Kadr KWP w notatce służbowej z [...] stycznia 2019r. wskazał, że skontaktował się ze Skarżącym, w celu ustalenia, czy Skarżący odebrał pismo dotyczące wszczęcia postępowania i zawiadomienie o przesłuchaniu świadków. Skarżącego poinformowano, że w KWP wszczęto postępowanie administracyjne zmierzające do ustalenia czy istniały podstawy do zwolnienia Go ze służby w Policji i pouczono o przysługujących uprawnieniach (prawie zapoznania się z materiałem dowodowym i złożenia wyjaśnień). Zaproponowano też [...] stycznia 2019r. na dokonanie tych czynności w siedzibie organu. Skarżący nie skorzystał z uprawnień.

KWP zawiadomieniem z [...] stycznia 2019r. poinformował Skarżącego o zakończeniu czynności dowodowych w postępowaniu i wskazał, że na zakończenie postępowania do [...] lutego 2019r., pouczając o prawie do zapoznania się z materiałami zebranymi w postępowaniu. Pismo przesłano Skarżącemu na adres zamieszkania ([...], pl. [...]) i wobec niepodjęcia przesyłki w terminie, zwrócone nadawcy.

Skarżący [...] stycznia 2019r. skontaktował się telefonicznie z ekspertem Wydziału Kadr KWP, wskazując nowy termin zapoznania się z aktami sprawy – [...] stycznia 2019r.

Skarżący wnioskiem z [...] stycznia 2019r. poinformował, że z przyczyn obiektywnych - zdrowotnych nie jest w stanie zgłosić się [...] stycznia 2019r. do KWP i wniósł o wyznaczenie nowego terminu zapoznania się z aktami na [...] stycznia 2019r. Skarżący ww. terminie nie skorzystał z ww. uprawnień.

KWP ww. rozkazem personalnym z [...] lutego 2019r. zwolnił Skarżącego ze służby w Policji z dniem [...] marca 2019r., nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a. Rozkaz personalny przesłano Skarżącemu na adres zamieszkania ([...]) i wobec niepodjęcia ww. przesyłki w terminie, skutek doręczenia decyzji nastąpił, na mocy art. 44 k.p.a. z upływem [...] lutego 2019r.

Zastępca Naczelnika Wydziału Prezydialnego KWP w rozmowie telefonicznej z [...] kwietnia 2019r. poinformował Skarżącego, że nie ma On obowiązku dostarczać kolejnych zwolnień lekarskich, gdyż zgodnie z ww. rozkazem personalnym zwolniono Go ze służby w Policji. Skarżący oświadczył, że nie może zostać zwolniony ze służby, bo "tylko trochę brakuje mu do emerytury i nie można tak postępować z człowiekiem" Oświadczył, że nic nie odbierał z poczty i nic nie wie, nie będzie niczego rozliczał bo "nikt z nim nie rozmawiał i niczego nie otrzymał".

Skarżący [...] kwietnia 2019r. skontaktował się telefonicznie z ekspertem Wydziału Kadr KWP i podczas rozmowy został poinformowany o konsekwencjach wynikających z art. 44 i art. 73 § 1 k.p.a oraz wyznaczono u trzy terminy: [...], [...], [...] maja 2019r., w których może realizować swoje uprawnienia.

Skarżący wnioskiem z [...] czerwca 2019r. zwrócił się o pisemne wyjaśnienia, dlaczego od kwietnia na jego konto nie wpływa uposażenie, gdyż nie ma informacji o swojej sytuacji, nie podpisywał przesyłek awizowanych i nie nawiązano z nim w tej sprawie kontaktu.

Zastępca Naczelnika Wydziału Kadr KWP pismem z [...] czerwca 2019r. poinformował Skarżącego, że ww. rozkazem personalnym z [...] lutego 2019r. Skarżącego zwolniony ze służby w Policji z dniem [...] marca 2019r., a oryginał ww. rozkazu przesłano listem poleconym [...] lutego 2019r. na wskazany adres zamieszkania. Poinformowano Skarżącego o prawie wglądu do akt postępowania w sprawie zwolnienia Go ze służby w Policji. Pismo doręczono Skarżącemu [...] lipca 2019r.

Skarżący zapoznał się z aktami postępowania [...] lipca 2019r. i [...] lipca 2019r. (data stempla pocztowego) skierował do KGP wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. rozkazu personalnego KWP z [...] lutego 2019r., powołując się na art. 126 k.p.k. Skarżący wskazał, że pismem z [...] czerwca 2019r., doręczonym [...] lipca 2019r., otrzymał z KWP odpowiedź, z której wynika, że wydano rozkaz personalny, na podstawie którego zwolniono Go ze służby w Policji na mocy art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. Skarżący zaznaczył, że z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania i nieobecność w służbie związaną ze zwolnieniem chorobowym nie został poinformowany o toczącym się postępowaniu dyscyplinarnym, ani o wydanym rozkazie. Pozbawiło go to możliwości ochrony praw i wpływu na postępowanie. Zgodnie z art. 135p ust. 1 u.P. w związku z art. 126 § 2 dopuszczalne jest przywrócenie terminu zawitego, którego niedotrzymanie odbyło się z przyczyn niezależnych od strony. Skierowania pisma na adres inny niż ówczesny adres zamieszkania należy uznać za wystarczający do przywrócenia terminu. Niedopuszczalne jest też uznanie doręczenia zastępczego, gdyż nie otrzymał informacji o toczącym się postępowaniu. Szereg zaniedbań po stronie KWP sprawił, że wszelkie pisma powinny być kierowane na inny adres, konsekwencją czego został pozbawiony podstawowych praw do obrony własnych interesów.

Skarżący wraz z ww. wnioskiem wniósł odwołanie od ww. rozkazu personalnego KWP z [...] lutego 2019r., zaskarżając go w całości na mocy art. 135k ust. 1 i art. 135r ust. 3 u.P. i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W związku z tym Skarżący wniósł o przywrócenie terminu zawitego do wniesienia odwołania i o uchylenie ww. rozkazu w całości, na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 2 u.P.

KGP, po rozpatrzeniu ww. wniosku Skarżącego, wskazał na § 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 14 maja 2013r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów (Dz.U. z 2013r., poz. 644 ze zm., zwane dalej: "rozporządzeniem z 2013r."), zgodnie z którym sprawy osobowe to sprawy związane z nawiązaniem, zmianą i rozwiązaniem stosunku służbowego oraz wynikającymi z jego treści prawami i obowiązkami. Dotyczą one w szczególności m.in.: przyjęcia do służby, zwalniania z tej służby, mianowania, wyznaczania lub powalania na stanowisko służbowe, zwolnienia lub odwołania z tego stanowiska oraz należnego na nim uposażenia (§ 3 rozporządzenia z 2013r.). Nawiązanie, zmiana i rozwiązanie stosunku służbowego następuje przez wydanie rozkazu personalnego odpowiednio o mianowaniu, wyznaczeniu lub powołaniu na stanowisko służbowe, przeniesieniu, zwolnieniu lub odwołaniu z tego stanowiska albo o zwolnieniu ze służby (§ 19 ust. 1 rozporządzenia z 2013r.). Zgodnie z § 19 ust. 2 rozporządzenia z 2013r. do postępowania w sprawach osobowych dotyczących nawiązania, zmiany i rozwiązania stosunku służbowego w zakresie nieuregulowanym rozporządzeniem stosuje się przepisy k.p.a. Art. 58 k.p.a. ustanawia cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie: wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, uprawdopodobnienie braku winy oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której ustanowiony został przywracalny termin.

Zdaniem KGP przesłanką, która musi zaistnieć, aby możliwe było badanie okoliczności podniesionych we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania, jest złożenie żądania w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu z jednoczesnym złożeniem odwołania. Ustanie przyczyny uchybienia terminu to ustanie przeszkody do dokonania danej czynności procesowej, niemożliwej do przezwyciężenia przez osobę zainteresowaną, która dołożyła należytej staranności w tym zakresie. Niedochowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu będzie skutkowało nieuwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, gdyż jest to termin, który nie podlega przywróceniu (art. 58 § 3 k.p.a.).

Natomiast kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Uchybienie terminu może być poczytane jako zawinione przez stronę, jeżeli pragnęła ona wydarzenia albo godziła się na nie, jakkolwiek mogła mu zapobiec, lub jeżeli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć.

Strona powinna uwiarygodnić argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna.

Skarżący we wniosku o przywrócenie terminu wskazał na zmianę miejsca zamieszkania i nieobecność w służbie związaną ze zwolnieniem chorobowym oraz podniósł, że nie został poinformowany o toczącym się "postępowaniu dyscyplinarnym", ani o wydanym rozkazie w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji, a próbę doręczenia [...] lutego 2019r. tego rozkazu podjęto na bliżej nieokreślony adres. W aktach osobowych Skarżącego znajduje się 7 raportów składanych od listopada 2018r. (k. 43-49, część I akt osobowych), w których informował On o kolejnych zmianach adresu zamieszkania: - raport z [...] listopada 2018r. (wpływ do KWP [...] grudnia 2018r.) wskazał, że od [...] listopada 2018r. zamieszkuje: [...], [...], - raport z [...] stycznia 2019r. (wpływ do KWP [...] stycznia 2019r.) wskazał, że od [...] stycznia 2019r. zamieszkuje: [...], pl. [...], - raport z [...] stycznia 2019r. (wpływ do KWP [...] lutego 2019r.) wskazał, że od [...] stycznia 2019r. zamieszkuje: [...], - raport z [...] lutego 2019r. (wpływ do KWP [...] marca 2019r.) wskazał, że od [...] lutego 2019r. zamieszkuje: [...], [...], - raport [...] marca 2019r. (wpływ do KWP [...] marca 2019r.) wskazał, że od [...] marca 2019r. zamieszkuje: [...], ul. [...], - raport z [...] kwietnia 2019r. (wpływ do KWP [...] kwietnia 2019r.) wskazał, że od [...] kwietnia 2019r. zamieszkuje: [...], [...], - raport z [...] kwietnia 2019r. (wpływ do KWP [...] maja 2019r.) wskazał, że od [...] kwietnia 2019 r. zamieszkuje: [...], [...].

Zdaniem KGP organ pierwszej instancji kierował korespondencję na właściwe adresy wskazane przez Skarżącego w ww. raportach, a ww. rozkaz personalny KWP z [...] lutego 2019r. na adres wskazany w raporcie z [...] stycznia 2019r. Skarżący nie odebrał dwukrotnie awizowanej do niego przesyłki, wobec czego doszło do doręczenia zastępczego, w trybie art. 44 § 4 k.p.a. Skarżący nie odebrał też wcześniej kierowanej do niego korespondencji, związanej z prowadzonym postępowaniem administracyjnym, w tym zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego, a także pisma o zakończeniu postępowania administracyjnego. Skarżący miał wiedzę o prowadzonym postępowaniu w przedmiocie zwolnienia Go ze służby w Policji. Wynika to chociażby z rozmowy telefonicznej przeprowadzonej w styczniu 2019r., w której Skarżącego poinformowano o wszczęciu postępowania administracyjnego, czy innej rozmowy z [...] stycznia 2019 r., w której Skarżący kontaktując się z pracownikiem Wydziału Kadr KWP ustalał nowy termin zapoznania się z aktami postępowania administracyjnego. Wielokrotna zmiana w krótkim czasie adres zamieszkania przez Skarżącego może sugerować, że celowo unikał kontaktu, aby przedłużyć prowadzone postępowanie administracyjne i nie chciał współpracować z KWP. Nieodbieranie korespondencji było celowym działaniem, stanowiącym element przyjętej taktyki procesowej. Policjant z ponad czternastoletnim stażem służby musiał liczyć się z tym, że w związku z toczącym się postępowaniem może zostać zwolniony ze służby w Policji. Unikanie możliwości uzyskania wiedzy na temat statusu służbowego aż do [...] czerwca 2019r. (data wniosku o wyjaśnienie, dlaczego od kwietnia na konto nie wpływa uposażenie) stanowi działanie nie tylko zawinione, ale też nieodpowiedzialne.

Skarżący przy dochowaniu minimum staranności w prowadzeniu swoich spraw, miał możliwość dotrzymania terminu do wniesienia odwołania od ww. rozkazu personalnego KWP. Skoro nie chciał korzystać ze swoich uprawnień, ponosi skutki zaniedbań, natomiast organ nie może być obciążony zaniechaniem strony.

KGP stwierdził, że od [...] lutego 2019r. (doręczenie zastępcze decyzji o zwolnieniu - stosownie do art. 44 .p.a.), aż do [...] lipca 2019r. (data nadania odwołania od tej decyzji) nie zaszły okoliczności niezależne od Skarżącego, które uniemożliwiłyby mu wniesienie odwołania od ww. rozkazu personalnego. Przyczyną uchybienia terminu do wniesienia odwołania było celowe nieodebranie korespondencji, zawierającej ww. decyzję, skierowanej na właściwy adres. Uchybienie terminu nie nastąpiło bez winy Skarżącego, dlatego też nie może powoływać się na brak wiedzy o wydanej decyzji, jako niezawinionej przyczynie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji, skoro sam unikał przyjmowania informacji dotyczących decyzji.

Przywrócenie uchybionego terminu jest więc niedopuszczalne (art. 58 § 1 k.p.a.), niezależnie od tego, w jakiej dacie Skarżący złożył wniosek o przywrócenie tego terminu. Skoro koniecznym wymogiem, od którego uzależnione jest przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jest wykazanie, że jego przekroczenie nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, brak wykazania istnienia takich przeszkód przesądza o nieskuteczności wniosku.

KGP zauważył ponadto, że jeżeli przyczyną uchybienia terminu do wniesienia odwołania był brak wiedzy Skarżącego o wydanej i doręczonej decyzji (przy czym okoliczność ta była zawiniona przez stronę), to ustanie tej przyczyny nastąpiło najpóźniej [...] kwietnia 2019r., kiedy Zastępca Naczelnika Wydziału Prezydialnego KWP w rozmowie telefonicznej poinformował Skarżącego o zwolnieniu Go ze służby w Policji z dniem [...] marca 2019r. W tym kontekście wniosek z art. 58 § 2 k.p.a. wniesiono po terminie, co stanowi dodatkową przeszkodę do jego uwzględnienia.

2. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie ww. postanowienia KGP i przeprowadzenie rozprawy, z uwagi na naruszenie: a) art. 58 § 1 k.p.a. - przez uznanie, że Skarżący nie uprawdopodobnił, że bez jego winy doszło do uchybienia terminu na złożenie odwołania od ww. rozkazu personalnego z [...] lutego 2019r., gdy materiał dowodowy wskazuje, że Skarżący dopiero w piśmie z [...] czerwca 2019r. doręczonym [...] lipca 2019r. dowiedział się o istnieniu rozkazu; b) art. 7, art. 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. - przez wydanie decyzji bez przekonującego przytoczenia, które przesłanki do odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania organ uznał za wykazane, ważne i udowodnione, a które nie; c) art. 6 i 8 § 1 k.p.a. - przez działanie w sposób podburzający zaufanie obywateli do organów publicznych, w szczególności przez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, w sytuacji gdy z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością dojdzie do uchylenia rozkazu- ze względu na całkowity brak przesłanek, na podstawie których niniejszy rozkaz został wydany.

W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że ww. rozkaz personalny KWP z [...] lutego 2019r. przesłano na błędny adres: [...]. W czasie awizowania przesyłki Skarżący nie mógł odebrać przesyłki, gdyż ok. [...] stycznia 2019r. przeprowadził się do [...], ale z uwagi na chorobę nie mógł przesłać raportu w dniu zmiany adresu zamieszkania. Raport z [...] lutego 2019r. wysłał już z nowego adresu. Zwrócił też uwagę, że nieruchomość w miejscowości [...] jest budynkiem Agroturystyki "[...]", w którym przebywał w celu poprawy zdrowia. Niemożliwym jest ustalenie czy operator pocztowy próbował doręczyć przesyłkę Skarżącemu, czy w ogóle nie podjął próby doręczenia. Skarżący nie był świadomy wysłanego do niego rozkazu o zwolnieniu z służby w Policji. Dopiero, gdy na jego rachunek bankowy nie wpłynęło wynagrodzenie skontaktował się z jednostką Policji.

Zdaniem Skarżącego poinformowanie Go o wyniku toczącego się postępowania nie zostało udowodnione i nie pokrywa się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Dopiero pismo z [...] czerwca 2019r., doręczone [...] lipca 2019r. zawiera konkretną informację stanowiącą podstawę do uznania, że w tej dacie Skarżący dowiedział się o zwolnieniu ze służby w Policji. Nie można uznać, że rozmowy telefoniczne wskazane w uzasadnieniu postanowienia zawierały informacje o podstawie zwolnienia ze służby. Zdaniem Skarżącego twierdzenie, że celowo nie odbierał korespondencji należy uznać za nieprawdziwe.

3. KGP w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

4. Skarżący w piśmie z [...] listopada 2019r. podtrzymał twierdzenia i zarzuty skargi oraz uznał stanowisko KGP za nieuzasadnione.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

1. Skarga nie ma uzasadnionych podstaw, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

2. Istota sprawy sprowadzała się do oceny tego, czy istniały przesłanki do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, czy też przesłanek tych brak.

3. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu, należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Z treści ww. regulacji wynika obowiązek strony, która domaga się przywrócenia terminu, uprawdopodobnienia faktu, iż przez cały czas biegu terminu, któremu uchybiono, istniała przeszkoda nie do pokonania, na którą strona nie miała wpływu, a która uniemożliwiała dokonanie czynności procesowej w ustawowym terminie. Należy ponadto zwrócić uwagę na to, że ustawodawca, tworząc omawiany przepis sformułował jedynie obowiązek strony uprawdopodobnienia podnoszonych okoliczności, a nie ich dowodzenia. Stronę obciążają więc niewspółmiernie mniejsze obowiązki niż przy prowadzeniu postępowania dowodowego. Nie mniej jednak strona – w rozpoznawanej sprawie Skarżący - składając wniosek o przywrócenie terminu musi przywołać okoliczności świadczące o braku jej winy w dochowaniu terminu.

Stosownie do art. 58 § 2 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

Zgodnie z art. 58 § 3 k.p.a. przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne.

Stosownie zaś do art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia.

Powyższe przepisy wskazują, że przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności jest instytucją procesową, mającą na celu przede wszystkim ochronę strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Na podstawie ww. przepisów przywracane mogą być jedynie terminy przewidziane przepisami należącymi do prawa procesowego, a nie materialnego. Dopuszczenie możliwości przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ostatecznej, stanowi wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych i jako wyjątek powinien być interpretowany w sposób ścisły.

Art. 58 k.p.a. ustanawia cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie:

- wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu,

- dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu,

- uprawdopodobnienie przez zainteresowanego braku winy;

- dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której ustanowiony termin przywracalny.

Skarżący powinien więc złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania w terminie siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, z jednoczesnym złożeniem odwołania. Tylko wówczas możliwe jest badanie okoliczności podniesionych we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia odwołania. Niedochowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu będzie skutkowało nieuwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu, gdyż jest to termin, który nie podlega przywróceniu (art. 58 § 3 k.p.a.).

Ustanie przyczyny uchybienia terminu to ustanie przeszkody do dokonania danej czynności procesowej, niemożliwej do przezwyciężenia przez osobę zainteresowaną, która dołożyła należytej staranności w tym zakresie. Natomiast kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Uchybienie terminu może być poczytane jako zawinione przez stronę, jeżeli pragnęła ona wydarzenia albo godziła się na nie, jakkolwiek mogła mu zapobiec, lub jeżeli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie albo chciała czynności dopełnić, lecz nie dopełniła z powodu jakiejś przeszkody, którą mogła przezwyciężyć.

Art. 58 § 1 k.p.a., zgodnie ze stanowiskiem ugruntowanym w doktrynie i judykaturze, nie uzależnia uprawnienia do przywrócenia terminu od stopnia zawinienia. Oznacza to, że każdy, nawet najlżejszy stopień zawinienia w uchybieniu terminu wyłącza możliwość zastosowania tej instytucji. Uniknięcie negatywnych skutków dokonania czynności postępowania po upływie ustawowego terminu zakreślonego do jej wykonania wymaga więc uprawdopodobnienia nie tylko braku winy umyślnej (przy rozumieniu umyślności jako zamierzonego działania sprzecznego z regułą lub regułami postępowania bądź na powstrzymaniu się od działania mimo obowiązku czynnego zachowania), ale także lżejszej jej postaci - niedbalstwa (rozumianego jako niedołożenie należytej staranności, jakiej można wymagać od każdej osoby dbającej o swoje interesy - por. wyrok WSA w Warszawie z 5 września 2018r. sygn. akt V SA/Wa 499/18 – dostępny na www.nsa.gov.pl). Przy ocenie, czy uchybienie terminu było zawinione, należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 58 § 1 k.p.a., jako konieczną przesłankę przywrócenia terminu określa brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por wyrok NSA z 5 lipca 2017r. sygn. akt I OSK 894/17 – dostępny na www.nsa.gov.pl). Przywrócenie terminu jest dopuszczalne jedynie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie (zob. wyrok NSA z 28 lipca 2011r. sygn. akt II OSK 1096/11 – dostępny na www.nsa.gov.pl). Na stronie ciąży więc obowiązek uwiarygodnienia, przez przedstawienie stosownej argumentacji, że dochowała należytej staranności, jednakże dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody, niezależnej od osoby zainteresowanego i istniejącej przez cały czas, aż do wniesienia wniosku (por. wyrok WSA w Warszawie z 29 marca 2006r. sygn. akt IV SA/Wa 1559/05 – dostępny na www.nsa.gov.pl). Strona powinna zatem uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych oraz fakt, że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna

4. Zdaniem Sądu organ administracyjny, wydając kwestionowane postanowienie, nie naruszył prawa. Trafna jest bowiem argumentacja organu administracji, wyrażona w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia w zakresie zarówno wskazania, że Skarżący spóźnił się z wniesieniem wniosku o przywrócenie terminu, jak również w zakresie ustosunkowania się do argumentów Skarżącego i wskazanie, że przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia przez Skarżącego odwołania od ww. rozkazu personalnego KWP z [...] lutego 2019r. było niedopuszczalne (art. 58 § 1 k.p.a.), niezależnie od tego, w jakiej dacie Skarżący złożył wniosek o przywrócenie tego terminu.

W ocenie Sądu stanowisko KGP wyrażone w zaskarżonym postanowieniu ma potwierdzenie w obszernym materiale dowodowym, znajdujący się w aktach sprawy. Z materiału tego wynika, że Skarżący złożył 7 raportów, w których informował o zmianie adresu zamieszkania:

- z [...] listopada 2018r. (wpływ do KWP [...] grudnia 2018r.) - wskazał, że od [...] listopada 2018r. zamieszkuje: [...], [...],

- z [...] stycznia 2019r. (wpływ do KWP [...] stycznia 2019r.) - wskazał, że od [...] stycznia 2019r. zamieszkuje: [...], pl. [...],

- z [...] stycznia 2019r. (wpływ do KWP [...] lutego 2019r.) - wskazał, że od [...] stycznia 2019r. zamieszkuje: [...],

- z [...] lutego 2019r. (wpływ do KWP [...] marca 2019r.) - wskazał, że od [...] lutego 2019r. zamieszkuje: [...], [...],

- z [...] marca 2019r. (wpływ do KWP [...] marca 2019r.) - wskazał, że od [...] marca 2019r. zamieszkuje: [...], ul. [...],

- z [...] kwietnia 2019r. (wpływ do KWP [...] kwietnia 2019r.) - wskazał, że od[...] kwietnia 2019r. zamieszkuje: [...], [...],

- z [...] kwietnia 2019r. (wpływ do KWP [...] maja 2019r.) - wskazał, że od [...] kwietnia 2019r. zamieszkuje pod adresem: [...], [...].

KWP przed wydaniem ww. rozkazu personalnego z [...] lutego 2019r., co również wynika z akt administracyjnych, kierował korespondencję związaną z toczącym się w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. postępowaniem pod właściwe adresy, wskazane przez Skarżącego w ww. raportach. I tak pismo, na mocy, którego doszło do wszczęcia ww. postępowania skierowano [...] grudnia 2018r. na adres zamieszkania Skarżącego wskazany w raporcie z [...] listopada 2018r.: [...], [...] (k. 67 akt administracyjnych). Kolejne pismo w sprawie z [...] grudnia 2018r., w którym zawiadomiono Skarżącego o przeprowadzeniu [...] stycznia 2019r. dowodów z przesłuchań świadków również przesłano na ww. adres zamieszkania (k. 71 akt administracyjnych). KWP kolejne pismo z [...] stycznia 2019r. o zakończeniu czynności dowodowych i wskazujące termin zakończenia postępowanie na [...] lutego 2019r. skierował również pod właściwy adres: [...], pl. [...], wskazany w raporcie Skarżącego z [...] stycznia 2019r. Skarżącego w piśmie tym pouczono o prawie do zapoznania się z materiałami zebranymi w postępowaniu. Również ww. rozkaz personalny z [...] lutego 2019r. KWP skierował pod właściwy adres, wskazany przez Skarżącego w raporcie z [...] stycznia 2019r. – [...] (k. 119 akt administracyjnych).

Warto też zwrócić uwagę, że ekspert Wydziału Kadr KWP w notatce służbowej z [...] stycznia 2019r. wskazał, że skontaktował się ze Skarżącym w celu ustalenia, czy odebrał On pismo dotyczące wszczęcia postępowania administracyjnego i zawiadomienie o przesłuchaniu świadków. Poinformował także Skarżącego, że KWP wszczęła postępowanie administracyjne w zmierzające do ustalenia, czy zaistniały podstawy do zwolnienia go ze służby w Policji, na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. oraz pouczył o przysługujących uprawnieniach (prawie zapoznania się z materiałem dowodowym i złożenia wyjaśnień (k. 99 akt administracyjnych). Skarżącemu zaproponowano [...] stycznia 2019r. na dokonanie ww. czynności w siedzibie KWP. Skarżący nie skorzystał z ww. uprawnień. Z akt sprawy wynika ponadto, że Skarżący skontaktował się telefonicznie – [...] stycznia 2019r. z ekspertem Wydziału Kadr KWP, wskazując nowy termin zapoznania się z aktami sprawy na [...] stycznia 2019r. (k. 102 akt administracyjnych). Natomiast Skarżący we wniosku z [...] stycznia 2019r. poinformował, że z przyczyn obiektywnych – zdrowotnych, w związku z telefonicznym wyznaczeniem terminu, nie jest w stanie zgłosić się do KWP [...] stycznia 2019r. oraz wniósł o wyznaczenie nowego terminu zapoznania się z aktami na [...] stycznia 2019r. Skarżący nie skorzystał z przysługujących uprawnień [...] stycznia 2019r.

Już powyższe okoliczności wynikające z akt administracyjnych wskazują, że doszło do skutecznego wszczęcia i prowadzenia wobec Skarżącego postępowania w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. Wbrew twierdzeniom Skarżącego nie można też uznać, że nie wiedział On o toczącym się postępowaniu. Przeczą temu ww. notatki służbowe znajdujące w aktach, jak również twierdzenia samego Skarżącego zawarte w piśmie procesowym z [...] stycznia 2019r. Na tej podstawie należało uznać, że Skarżący najpóźniej od [...] stycznia 2019r. wiedział o toczącym się wobec Niego postępowaniu. Warto też wskazać, że w aktach administracyjnych sprawy znajdują się zwrotne potwierdzenia odbioru korespondencji, które wskazują na prawidłowość doręczeń korespondencji dokonywanych w toku ww. postępowania prowadzonego na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. Również z notatki służbowej pracownika Wydziału Kadr KWP z [...] stycznia 2019r. wynika, że w obiekcie noclegowym pod adresem [...] ul. [...] pozostawiane są awiza na recepcji, a korespondencja oczekuje na pobranie w placówce pocztowej (k. 107 akt administracyjnych).

Tym samym argumentacja podnoszona we wniosku o przywrócenie terminu nie mogła być uznana za usprawiedliwiającą przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący we wniosku tym, jako okoliczności usprawiedliwiające uchybienie terminowi, wskazał jedynie, że nie można uznać za doręczony zastępczo ww. rozkazu personalnego KWP z [...] lutego 2019r., gdyż Skarżący nie otrzymał informacji o toczącym się postępowaniu dyscyplinarnym. Skarżący wskazywał ponadto na zaniedbania KWP w zakresie kierowania korespondencji na inny adres niż ten, pod który należało ją kierować oraz na fakt, że pod adresem, pod którym próbowano doręczać korespondencję "nie znajdowały się żadne zawiadomienia o pozostawieniu listu w najbliższej placówce pocztowej. Na tej podstawie Skarżący uznał, że uchybienie terminu było niezależne od jego woli i że w toku ww. postępowania doszło do pozbawienia Skarżącego możliwości ochrony jego praw.

Twierdzeniom Skarżącego przeczą jednak dokumenty znajdujące się w aktach sprawy. Dokumenty te wskazują, że Skarżący miał wiedzę o toczącym się postępowaniu i miał możliwość, wbrew twierdzeniom zawartym we wniosku o przywrócenie terminu, brania udziału w tym postępowaniu. Prawidłowe było zatem uznanie przez KGP w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że Skarżący nie dopełnił koniecznego wymogu z art. 58 § 1 k.p.a. w postaci wykazania, że przekroczenie terminu na wniesienie ww. odwołania nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, jak również nie wykazał istnienia takich przeszkód.

KGP odniósł się ponadto w sposób obszerny do argumentacji Skarżącego zawartej we wniosku o przywrócenie terminu, wskazując w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia na przebieg prowadzonego wobec Skarżącego postępowania w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P. oraz podając konkretne daty prób doręczenia wysyłanej korespondencji oraz adresy, pod które kierowane były poszczególne pisma wydane w toku postępowania zakończonego ww. rozkazem personalnym KWP z [...] lutego 2019r., w związku z częstymi zmianami adresu przez Skarżącego.

W tym kontekście zgodna z art. 80 k.p.a. jest ocena KGP, że wielokrotne zmiany adresu przez Skarżącego, w krótkim okresie czasu, mogą sugerować, że Skarżący celowo unikał kontaktu i nie chciał współpracować z organem prowadzącym postępowanie w trybie art. 41 ust. 2 pkt 5 u.P., zaś nieodbieranie korespondencji stanowiło element przyjętej taktyki procesowej. Policjant z ponad czternastoletnim stażem służby powinien liczyć się z tym, że w związku z toczącym się postępowaniem administracyjnym, może zostać zwolniony ze służby w Policji.

Za racjonalną należało też uznać ocenę KGP, że unikanie przez Skarżącego możliwości uzyskania wiedzy na temat statusu służbowego aż do [...] czerwca 2019r. (data wniosku o wyjaśnienie, dlaczego od kwietnia na konto Skarżącego nie wpływa uposażenie) nie wskazuje na potrzebę przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, lecz stanowi działanie nie tylko zawinione, ale też nieodpowiedzialne. Skarżący przy dochowaniu minimum staranności w prowadzeniu swoich spraw miał możliwość dotrzymania terminu do wniesienia odwołania od ww. rozkazu personalnego KWP z [...] lutego 2019r. i świadomie nie chciał korzystać ze swoich uprawnień. Tym samym nie KGP, lecz Skarżący ponosi skutki swoich zaniedbań.

Trafna była również konstatacja KGP, że jeżeli przyczyną uchybienia terminu do wniesienia odwołania był brak wiedzy Skarżącego o wydanej i doręczonej decyzji - ww. rozkazu personalnego KWP z [...] lutego 2019r., to ustanie tej przyczyny nastąpiło najpóźniej [...] kwietnia 2019r., kiedy Zastępca Naczelnika Wydziału Prezydialnego KWP w rozmowie telefonicznej poinformował Skarżącego o zwolnieniu Go ze służby w Policji z dniem [...] marca 2019r. W tym kontekście prawidłowe było uznanie przez KGP, że wniosek Skarżącego o przywrócenie terminu, na mocy art. 58 § 2 k.p.a., był spóźniony, co stanowiło również przeszkodę do jego uwzględnienia.

Sąd w związku ze stwierdzeniem, że KGP w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo ocenił wszystkie okoliczności wynikające z akt sprawy i trafnie uznał, że nie było podstaw do przywrócenia Skarżącemu terminu do wniesienia odwołania.

5. Sąd w tym stanie sprawy, nie podzielając argumentów zawartych w złożonej skardze oraz uznając, iż KGP w zaskarżonym postanowieniu w sposób prawidłowy zebrał i ocenił materiał dowodowy, jak również przy wykonywaniu tych czynności nie naruszył przepisów prawa, orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "P.p.s.a.").

Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym z uwagi na treść art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Przedmiotem zaskarżenia był postanowienie KGP kończące postępowanie w zakresie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.