Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 880/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6196 Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 60 ust. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 74 poz 676
law: Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu.
article: art. 155
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędziowie Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędzia del. WSA Jolanta Rudnicka Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 2070/07 w sprawie ze skargi M. Z. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby funkcjonariusza oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 2070/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. Z. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2006 r., nr [...], w przedmiocie zwolnienia ze służby funkcjonariusza.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał na następujący stan faktyczny i prawny sprawy: w dniu [...] listopada 2005 r. M. Z. złożyła raport do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o zwolnienie jej ze służby z dniem [...] lutego 2006 r. z powodu nabycia praw emerytalnych oraz ze względu na stan zdrowia.

Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2005 r., wydanym na podstawie art. 50 oraz art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.), zwolnił M. Z. ze służby w ABW z dniem [...] lutego 2006 r.

Raportem z dnia [...] stycznia 2006 r. M. Z. wystąpiła do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego o zmianę w trybie art. 155 k.p.a. wskazanego wyżej rozkazu w części dotyczącej podstawy prawnej zwolnienia ze służby w ABW. Jako przyczynę uzasadniającą złożenie przedmiotowego wniosku funkcjonariuszka wskazała zapadłe prawomocne orzeczenie Regionalnej Komisji Lekarskiej nr [...] Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2006 r., stwierdzające jej trwałą niezdolność do dalszej służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.

Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego decyzją z dnia [...] marca 2006 r. , nr [...], odmówił zmiany rozkazu personalnego z dnia [...] grudnia 2005 r. wskazując, że podstawę prawną rozkazu o zwolnieniu funkcjonariuszki ze służby, którego wzruszenia domaga się strona w trybie art. 155 k.p.a., stanowił przepis art. 60 ust. 3 powołanej ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu. Stosownie natomiast do treści tego przepisu, funkcjonariusza zwalnia się ze służby w terminie 6 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby, a zwolnienie na tej podstawie ma charakter obligatoryjny. Natomiast decyzja wydana na podstawie art. 155 k.p.a. może dotyczyć wyłącznie kwestii rozstrzygniętych decyzją ostateczną, a nie kwestii nowych. Dlatego też organ podkreślił, że w trybie art. 155 k.p.a. nie można zmienić podstawy prawnej zwolnienia ze służby na podstawie, która nie istniała w dacie wydania powołanego rozkazu o zwolnieniu M. Z. ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.

Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego decyzją z dnia [...] marca 2006 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podtrzymując dotychczas zaprezentowane stanowisko w sprawie. Organ podkreślił, że uchylenie lub zmiana decyzji na postawie art. 155 k.p.a. może zajść jedynie wtedy, gdy ustawodawca w przepisie materialnoprawnym przewidzi pewien luz decyzyjny. Natomiast rozkaz personalny z dnia [...] grudnia 2005 r. stanowi decyzję związaną, której przepis, będący podstawą rozstrzygnięcia, nie pozwala na żadne luzy interpretacyjne.

Na tę decyzję M. Z. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, podnosząc, iż w trybie art. 155 k.p.a. organ działa w ramach ograniczonego uznania administracyjnego, nakazującego rozważenie interesu społecznego lub słusznego interesu strony. Organ zatem ocenia, czy powinien wzruszyć decyzję, czy pozostawić ją w obrocie prawnym.

W ocenie skarżącej, podstawą prawną jej zwolnienia ze służby powinien być art. 60 ust. 1 pkt 1 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu obligujący do zwolnienia funkcjonariusza ze służby w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, przy czym, zdaniem skarżącej, bez znaczenia jest, czy niepełnosprawność została potwierdzona przed wydaniem rozkazu o zwolnieniu ze służby, czy też po jego wydaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 978/06 oddalił skargę M. Z. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2006 r., wskazując, że przedmiotem podstępowania określonego w art. 155 k.p.a. jest jedynie ustalenie przesłanek do uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji oraz, że w przypadku skarżącej dwie przesłanki zostały spełnione (zgoda skarżącej oraz za zmianą lub uchyleniem decyzji przemawia słuszny interes strony). Sąd uznał natomiast, iż niespełniona została ostatnia z przesłanek umożliwiających zastosowanie art. 155 k.p.a. w postaci nieistnienia przepisu szczególnego, który sprzeciwiłby się zmianie lub uchyleniu ostatecznej decyzji w tym trybie.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 października 2007 r., sygn. akt I OSK 2009/06 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, wskazując, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji nie podał jaki przepis szczególny ustanawia zakaz stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczących zmiany lub uchylenia na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przepisy szczególne mogą ustanawiać wyraźny zakaz zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznych, lecz musi to jasno wynikać z treści takiego przepisu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpatrzeniu sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] marca 2006 r., nr [...], wyrokiem z dnia 31 marca 2008 r., oddalił tę skargę.

Sąd wskazał, że przepis art. 155 k.p.a. pozostawia organowi swobodę w zakresie przyznania ochrony prawnej interesowi strony, co nie oznacza, że organ jest zobligowany do uwzględnienia wniosku strony zgłoszonego w ramach tego przepisu. Nawet zatem w przypadku spełnienia przesłanek z art. 155 k.p.a. organ administracji nie jest zobowiązany do zmiany, czy też uchylenia decyzji.

Sąd zwrócił uwagę, iż zgodnie przepisem stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia - art. 60 ust. 3 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm.), funkcjonariusza zwalnia się ze służby w terminie do 6 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia wystąpienia ze służby. Wynika z tego, zdaniem Sądu, że powołany przepis nie pozostawia organowi jakiegokolwiek luzu decyzyjnego, co do trybu rozwiązania stosunku służby, wręcz przeciwnie, organ jest w takim przypadku zobligowany, jeżeli przed wydaniem decyzji strona nie cofnie złożonego oświadczenia woli, do wydania decyzji zgodniej z treścią art. 60 ust. 3 powołanej ustawy. Natomiast użycie przez ustawodawcę w tym przepisie sformułowania "do 6 miesięcy" oznacza, iż organ ma wpływ tylko i wyłącznie na datę rozwiązania stosunku służbowego.

W związku z tym, w ocenie Sądu pierwszej instancji w sprawie zwolnienia funkcjonariusza Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego ze służby w przypadku pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby nie ma miejsca na uznanie administracyjne, w związku z czym tryb ten nie może służyć uchyleniu lub zmianie decyzji o rozwiązaniu stosunku służbowego w tym trybie.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w związku z tym uznać należy, iż poszukiwanie przepisu szczególnego, ustanawiającego zakaz stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, do czego zobowiązał Naczelny Sąd Administracyjny, nie jest konieczne dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Ocena wyrażona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2007 r. odnosi się bowiem w całości do wad wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2006 r. Podkreślono natomiast, że Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w dniu 31 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 2070/07, oparł swoje rozstrzygnięcie na zupełnie odmiennych ustaleniach od zakwestionowanych przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. Z. złożyła skargę kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1) naruszenie prawa materialnego, to jest:

a) art. 155 k.p.a. w związku z art. 60 ust.1 pkt 1 i 63 ust. 1 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz.U. Nr 74 poz.676, ze zm.), polegającego na błędnej ich wykładni, przez przyjęcie, że nie jest możliwe dokonanie w trybie art. 155 k.p.a., zmiany podstawy prawnej decyzji o zwolnieniu ze służby funkcjonariusza Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w sytuacji, gdy w dacie wydania tej decyzji nie było jeszcze potwierdzonej trwałej niezdolności do służby funkcjonariusza lecz jeszcze przed dniem rozwiązania stosunku służbowego zostało to potwierdzone stosownym orzeczeniem właściwej komisji lekarskiej;

b) art. 60 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, przez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, że z jego treści wynika zakaz stosowania regulacji przewidzianych w art. 154 i 155 k.p.a.

2) naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm.), przez dokonanie odmiennej wykładni prawa - w zakresie konieczności wskazania istnienia negatywnych przesłanek w postaci zakazu wynikającego z przepisu szczególnego, do zastosowania art. 155 k.p.a., w niniejszej sprawie - niż uczynił to Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 października 2007 r. w sprawie I OSK 2009/06

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2007 r., wynika, że Sąd ten za prawidłową uznał dokonaną przez Sąd I instancji wykładnię art. 155 k.p.a. na gruncie niniejszej sprawy, to jest dopuścił możliwość zmiany decyzji w wypadku zaistnienia przesłanek pozytywnych (wniosek strony, słuszny interes strony oraz interes publiczny), przy braku przesłanki negatywnej (istnienie przepisu szczególnego zakazującego zmianę decyzji). Skarżąca podkreśliła, że mimo, iż Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził tego wprost w uzasadnieniu, to należy to wyprowadzać z całości wydanego rozstrzygnięcia, bowiem gdyby było inaczej, to zgodnie z art. 184 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny oddaliłby skargę. Skoro zatem uchylił wyrok nie oddalając skargi, to zdaniem skarżącej, obowiązkiem Sądu I instancji było wykonanie wytycznych tegoż wyroku. W związku z tym skarżąca wskazała, że uznać należy za niedopuszczalne i naruszające art. 190 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym niniejszą skargą kasacyjną wyroku, że nie ma potrzeby wskazywania szczególnego przepisu uniemożliwiającego zmianę rozkazu o zwolnieniu ze służby (w zakresie podstawy prawnej) w trybie art. 155 k.p.a.

Autor skargi kasacyjnej podniósł, że w związku z tym stwierdzić należy, że Sąd I instancji dokonał własnej, błędnej wykładni art. 155 k.p.a. w związku z art. 60 ust.3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, stwierdzając, że właśnie z art. 60 ust. 3 wynika zakaz stosowania regulacji przewidzianych w 154 i 155 k.p.a. Wskazano, że są inne przepisy dotyczące zwolnienia ze służby funkcjonariuszy, związane ze składaniem wniosku, jak art. 63 ust. 1 i 2 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu. Zdaniem skarżącej wynika z nich, że wniosek funkcjonariusza o zwolnienie ze służby jest wymagany, do skrócenia okresów pozostawania w służbie w określonych wypadkach, przy czym skarżąca podkreśliła, ze ograniczenia w stosowaniu przepisów art. 154 i art. 155 k.p.a., nie wynikają wprost z brzmienia tych przepisów, jednak można je wyprowadzić w drodze wykładni z całego systemu przepisów prawa administracyjnego, mając na uwadze zgodność z podstawowymi zasadami konstytucyjnymi oraz racjonalność ustawodawcy. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazano, że pierwszym i podstawowym warunkiem uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest to, aby przepisy szczególne nie sprzeciwiały się takiemu rozstrzygnięciu. Zwrócono tajże uwagę, iż decyzje wydawane na podstawie art. 155 k.p.a., jak i na podstawie art. 154 k.p.a., mają charakter uznaniowy na co wskazuje, użyty w tych przepisach zwrot "może", przy czym uznaniowość odnosi się do samej zmiany decyzji, a nie do decyzji, która ma być zmieniana.

W dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej podniesiono, że jeżeli chodzi o możliwość zmiany lub uchylenia decyzji o zwolnieniu ze służby funkcjonariuszy Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w takim zakresie i okolicznościach, jak żądała tego skarżąca, to dokonując wykładni art. 155 związku z art. 60 i 63 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, nie sposób pomijać względów celowościowych i słusznościowych dopuszczających, zdaniem skarżącej, zastosowanie takiego trybu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone art. 183 § 2 powołanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skuteczne natomiast zakwestionowanie prawidłowości sprawowanej kontroli przez sąd administracyjny pierwszej instancji jest możliwe w przypadku wskazania przepisów prawa, które naruszył sąd, a następnie powiązanie zarzutów z nimi związanych z odpowiednimi normami prawa procesowego bądź materialnego, które wadliwie zastosowano w postępowaniu administracyjnym, a nadto wykazanie, że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wskazać należy, że jeśli skargę kasacyjną oparto o obie podstawy z art. 174 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd odwoławczy najpierw bada zasadność zarzutów naruszenia przepisów postępowania, gdyż tylko wtedy, gdy stan faktyczny został prawidłowo ustalony, lub nie został podważony, można przejść do badania zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Podkreślić należy, że w niniejszej sprawie miał zastosowanie art. 190 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, przy czym przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 wskazanej ustawy należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Nawet w przypadku odmiennej interpretacji prawa lub możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wyrażone przez sąd mają moc wiążącą. Poza tym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 i art. 135 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 tej ustawy.

W związku z tym uznać należy, że pojęcie "wykładni prawa" użyte w art. 190 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozumieć wąsko jako ustalenie znaczenia przepisów prawa. Związanie sądu pierwszej instancji wykładnią dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny nie obejmuje zatem kwestii będących jej przedmiotem, lecz wykraczających poza przesłanki pozytywnego lub negatywnego ustosunkowania się do podstaw kasacyjnych, poglądów prawnych wypowiedzianych na marginesie orzeczenia, a także ocen dotyczących stanu faktycznego sprawy. Sąd pierwszej instancji jest związany dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnią prawa odnośnie takiego, a nie innego rozumienia określonych przepisów prawa w zakresie sformułowanych w skardze kasacyjnej jej podstaw, co nie odnosi się jednak do oceny prawidłowości ustaleń stanu faktycznego.

Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej o naruszeniu w zaskarżonym wyroku art. 60 ust. 1 pkt 1 i art. 63 ust. 1 powołanej ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, to należy dojść do wniosku, że nie zasługują na uwzględnienie, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny odniósł się już do nich w wyroku z dnia 17 października 2007 r., sygn. akt I OSK 2009/06, uznając je za nietrafne.

W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie był związany taką właśnie wykładnią dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 października 2007 r., sygn. akt I OSK 2009/06, w którym to wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd pierwszej instancji nie podał, jaki przepis szczególny ustanawia zakaz stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczących zmiany lub uchylenia na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Agencji Wywiadu.

W zaskarżonym wyroku z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 2070/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po ponownym rozpoznaniu sprawy stwierdził, że poszukiwanie przepisu szczególnego, ustanawiającego zakaz stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 60 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu, nie jest konieczne dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Okoliczność ta, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego niniejszą skargę kasacyjną, nie oznacza, że Sąd pierwszej instancji nie wykonał wytycznych Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 17 października 2007 r.

W związku z tym zarzut naruszenia art. 190 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznać należy za nieuzasadniony.

Wskazać należy, że art. 155 k.p.a. stanowi, że "decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia (...)".

Nie można przyznać racji skardze kasacyjnej, że na gruncie niniejszej sprawy dopuszczalna jest zmiana zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. Prawna bowiem możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 k.p.a. uwarunkowana jest prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron. Zatem postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 k.p.a. nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej ostatecznym rozstrzygnięciem, nie można w nim upatrywać środka zmierzającego do ponownego rozpoznania sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, niejako "w kolejnej instancji".

W związku z tym stwierdzić należy, że w trybie art. 155 k.p.a. nie można zmienić podstawy prawnej zwolnienia ze służby na podstawie, która nie istniała w dacie wydania decyzji ostatecznej o zwolnieniu skarżącej ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (por. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA 4093/01).

Za Sądem pierwszej instancji podkreślić także wypada, że w sprawach, w których nie jest możliwe rozpoznanie sprawy w ramach tzw. uznania administracyjnego, wzruszenie decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a., nie jest możliwe. W niniejszej natomiast sprawie decyzja o zwolnieniu skarżącej ze służby w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nie była decyzja uznaniową, gdyż organ administracji państwowej był związany wnioskiem skarżącej dotyczącym tego zwolnienia, nie istniały wówczas inne podstawy zwolnienia skarżącej ze służby, zaś wzruszenie w trybie art. 155 k.p.a. ostatecznych decyzji, które nie są wadliwe, może dotyczyć tylko takich decyzji, które mają charakter uznaniowy lub przy wydaniu których organ administracji ma do wyboru pewną granicę rozstrzygnięć, z których każda jest zgodna z prawem. Natomiast w sprawie zwolnienia funkcjonariusza Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego ze służby w przypadku pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby, nie mamy do czynienia z uznaniem administracyjnym i dlatego ten tryb nie może służyć uchyleniu lub zmianie decyzji o rozwiązaniu służby w tym trybie.

W związku z tym zarzuty skargi kasacyjnej o naruszeniu w zaskarżonym wyroku art. 155 k.p.a. w związku z art. 60 ust. 3 ustawy o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu nie zasługują na uwzględnienie.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji.