Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1780/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6221 Kary pieniężne z zakresu nadzoru ubezpieczeniowego
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2006 r. sprawy ze skargi T U. I. P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o działalności ubezpieczeniowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] kwietnia 2005 roku nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komisji Nadzoru Ubezpieczeń Emerytalnych na rzecz T.U. I. P. SA z siedzibą w W. kwotę 1400.00 /jeden tysiąc czterysta/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 2005 roku nr [...] Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych utrzymała w mocy decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] kwietnia 2005 roku nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej na T. U. I. P. S.A. w wysokości 10000.00 złotych w związku z wykonywaniem przez zakład ubezpieczeń działalności z naruszeniem przepisów art. 27 ust. 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej.

Decyzje Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych zapadły w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i wywody prawne:

Zgodnie z art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku /Dz.U. z 2003r. nr 124, poz. 1151/ o działalności ubezpieczeniowej, powołanie dwóch członków zarządu, w tym prezesa krajowego zakładu ubezpieczeń wymaga zgody organu nadzoru. Oznacza to, że w każdym czasie w skład zarządu zakładu ubezpieczeń powinny wchodzić dwie osoby legitymujące się zgodą organu nadzoru wydaną w trybie art. 27 ust. 5-8 ustawy. Z wykładni art. 27 ust. 5 ustawy wynika, że organ nadzoru może wydać dwie decyzje udzielające zgody. Ustawodawca uznał za konieczne, aby w każdym przypadku w składzie zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń wyznaczona była osoba pełniąca funkcję prezesa zarządu. Przyjęcie odmiennej interpretacji prowadziłoby do stanu, w którym przy braku prezesa, zgodą organu nadzoru na powołanie legitymowałoby się dwóch członków zarządu, z których żaden nie pełniłby funkcji prezesa. Wprawdzie przepisy ustawy o działalności ubezpieczeniowej nie statuują wprost obowiązku powołania prezesa, to jednak konstrukcja zawartych w ustawie norm prawnych wydaje się implikować powołanie prezesa zarządu, a właśnie dopiero takie precyzyjne postanowienie ustawy o działalności ubezpieczeniowej zabraniałoby stosowania wykładni celowościowej. Wskazać także należy na specyfikę działalności gospodarczej, jaką jest działalność ubezpieczeniowa, która ze względu na swoje społeczne i gospodarcze znaczenie została poddana szczególnym regulacjom, w tym nadzorowi wyspecjalizowanego organu administracji państwowej, który ma na celu ochronę interesu ubezpieczonych i zapobieganie sytuacji, w której zakład ubezpieczeń nie będzie w stanie wypłacać należnych świadczeń. Środkiem prowadzącym do realizacji tych celów jest z pewnością zapewnienie możliwie jak najlepszego zarządzania zakładem ubezpieczeń. Zarządzanie takie zapewnia funkcjonowanie w zakładzie ubezpieczeń prezesa zarządu, który stoi na jego czele i ma często decydujący wpływ na ostateczne decyzje podejmowane przez zarząd. Wykładnia przepisów o działalności ubezpieczeniowej powinna więc być dokonywana z uwzględnieniem powyższych celów ustawodawcy i w przypadku wątpliwości to one powinny pozostać naczelną dyrektywą interpretacyjną. Intencje ustawodawcy przy zmiany w ustawie o działalności ubezpieczeniowej, polegające na dodaniu art. 27 ust. 1a, zakład ubezpieczeń zinterpretował niepoprawnie i nie wiadomo, na jakiej podstawie wyciągnął wnioski, co do przyczyn zmiany. Z uzasadnienia projektu wynika, iż dodanie art. 27 ust. 1a było zmianą doprecyzowującą.

Z wykładni art. 106 ust. 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej nie wynika, aby zakład ubezpieczeń nie musiał posiadać prezesa zarządu. Nie wydaje się słuszne wyciąganie jakichkolwiek wniosków, co do istnienia bądź nieistnienia funkcji w zarządzie krajowego zakładu ubezpieczeń na podstawie przepisów dotyczących osób sprawujących funkcje kierownicze w głównym oddziale. Są to bowiem dwie odrębne formy prawne prowadzenia działalności ubezpieczeniowej.

Wprawdzie kodeks spółek handlowych nie zawiera przepisów, które wprost przewidywałyby konieczność ustanowienia prezesa zarządu spółki akcyjnej. Obowiązek ten jednak, zdaniem organu, zdaje się wynikać z niektórych jego przepisów. Przykładowo, na podstawie art. 371 § 2 ksh statut może przewidywać, że w przypadku równości głosów decyduje głos prezesa zarządu, jak również przyznawać mu określone uprawnienia w zakresie kierowania pracami zarządu. Konstrukcja powyższego przepisu zakłada kategoryczne istnienie funkcji prezesa. Gdyby ustawodawca nie uznał za konieczne powołanie funkcji prezesa to z pewnością zmiękczyłby zapis tego artykułu, chociażby przewidując możliwość nadania uprawnień, o których mowa w tym przepisie, innemu członkowi zarządu. Kolegialność działań nie oznacza przyzwolenia ustawodawcy na paraliż decyzyjny w zarządzie. Zapobieganie tym zjawiskom służy między innymi powołanie prezesa zarządu.

Ponadto treść przepisu art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczonych /Dz.U. nr 24, poz. 1153 ze zm./ wskazuje na sprawowanie przez Ministra Finansów nadzoru nad Komisją Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych. Z przepisu nie wynika jednak, aby Minister Finansów miał prawo wydawania wiążących organ nadzoru wytycznych dotyczących rozstrzygnięcia indywidualnych spraw administracyjnych.

Z postanowienia z dnia [...] kwietnia 2005 roku sądu rejestrowego wynika, iż wpisał on zmiany statutu wnioskodawcy dotyczące m. in. składu zarządu, zgodnie z którymi nie ma obowiązku powołania prezesa zarządu. Organ nadzoru nie jest jednak uprawniony do poddania ocenie – z punktu widzenia słuszności – decyzji sądu rejestrowego.

Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych poinformowała zakłady ubezpieczeń, w tym T. U. I. P. S.A. w W. o konieczności stosowania art. 27 ust. 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej, zgodnie z którym, w jej ocenie, ustawodawca uznał za konieczne, aby w każdym przypadku w składzie zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń wyznaczona była osoba pełniąca funkcję prezesa zarządu. Pomimo zaprezentowania przez organ powyższego stanowiska, w skład zarządu T. U. I. P. S.A. w W. nie został powołany prezes. Niepodjęcie przez zakład ubezpieczeń działań określonych ustawą o działalności ubezpieczeniowej, brak obiektywnych, niezależnych od zakładu ubezpieczeń okoliczności mających wpływ na zaniechanie określonych działań, jak również długość prowadzenia działalności z naruszeniem art. 27 ust. 5 ustawy, stanowi podstawę do zastosowania przez organ nadzoru sankcji w stosunku do zakładu ubezpieczeń. Podstawę prawną nałożenia kary pieniężnej stanowił art. 212 ust. 1 pkt 2 ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Jej wysokość, w przekonaniu organu, jest adekwatna do stwierdzonego rażącego naruszenia prawa i została oparta w oparciu o kryteria obiektywne takie jak: czas trwania nieprawidłowości, rozmiar naruszenia prawa oraz funkcję, jaką pełnią w systemie prawa naruszenie przez podmiot kontrolowany przepisy prawa. Nałożenie kary pieniężnej ma na celu uświadomienie, iż w każdym wypadku, działalność naruszająca normy prawa spotka się z reakcją organu o charakterze nadzorczo-represyjnym.

Skargę na decyzję Komisji Nadzoru i Ubezpieczeń Emerytalnych z dnia [...] lipca 2005 roku utrzymującą w mocy decyzją Komisji Nadzoru i Ubezpieczeń Emerytalnych z dnia [...] kwietnia 2005 roku o nałożeniu na zakład ubezpieczeń pod firmą T. U. I. P. S.A. z siedzibą w W. kary pieniężnej w wysokości 10000.00 złotych w związku z wykonywaniem przez zakład ubezpieczeń działalności z naruszeniem, przepisów art. 27 ust. 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło T. U. I. P. S.A. z siedzibą w W. wnosząc o:

1. stwierdzenie nieważności lub ewentualnie uchylenie w całości decyzji Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] lipca 2005 roku utrzymującej w mocy decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] kwietnia 2005 roku o nałożeniu na T. U. I. P. S.A. z siedzibą w W. kary pieniężnej w wysokości 10000.00 złotych w związku z wykonywaniem przez zakład ubezpieczeń działalności z naruszeniem przepisów art. 27 ust. 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej,

2. stwierdzenie nieważności lub ewentualnie uchylenie w całości decyzji z dnia [...] kwietnia 2005 roku o nałożeniu na T. U. I. P. S.A. z siedzibą w W. kary pieniężnej w wysokości 10000.00 złotych w związku z wykonywaniem przez zakład ubezpieczeń działalności z naruszeniem przepisów art. 27 ust. 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej,

3. dopuszczenie dowodów zawnioskowanych w skardze w postaci tekstu jednolitego statutu, postanowienia Sądu Rejonowego W. z dnia [...].04.2005r. w sprawie [...], uzasadnienie Sądu Rejonowego W. z dnia [...].09.2004r. w sprawie [...], postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] lipca 2005 roku,

4. zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzuciło:

I. naruszenie prawa materialnego przez:

a/ błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej /D.U. nr 124, poz. 1151 ze zm./ poprzez przyjęcie, iż istnieje obowiązek powołania prezesa zarządu w krajowym zakładzie ubezpieczeń wykonującym działalność ubezpieczeniową w formie spółki akcyjnej,

b/ niewłaściwe zastosowanie art.. 212 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej poprzez nałożenie z skarżącego kary pieniężnej w wysokości 10000.00 złotych w związku z oceną Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych, iż skarżący wykonuje działalność ubezpieczeniową z naruszeniem przepisów art. 27 ust. 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej,

c/ wydanie zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem prawa polegającym na domniemaniu przez Komisję Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych kompetencji do kształtowania struktury zarządu w krajowym zakładzie ubezpieczeń wykonującym działalność ubezpieczeniową w formie spółki akcyjnej w zakresie powoływania prezesa zarządu tj. naruszenie art. 7 Konstytucji RP i art. 6 kpa.

II. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 365 § 1 kpa poprzez wydanie zaskarżonej decyzji pomimo związania prawomocnym orzeczeniem Sądu Rejonowego W. [...] Wydział Krajowego rejestru Sądowego z dnia [...] kwietnia 2005 roku /sygn. akt [...].

W odpowiedzi na skargę Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych wnosiła o oddalenie skargi przywołując argumentacje zawartą w decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych kryteriów sąd uznał skargę za zasadną. Stwierdził bowiem naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, powodujące konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji utrzymanej nią w mocy na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W pełni uzasadniony jest, zdaniem sądu, zarzut naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 27 ust. 5 i art. 212 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej /Dz. U. nr 124, poz. 1151 ze zm., w brzmieniu z daty decyzji ostatecznej/,polegający na błędnej jego wykładni i niewłaściwym zastosowaniu przez przyjęcie, iż istnieje obowiązek powołania prezesa zarządu w krajowym zakładzie ubezpieczeń wykonującym działalność ubezpieczeniową w formie spółki akcyjnej i wobec jego niepowołania, nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w związku z oceną Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych, iż wykonuje on działalność ubezpieczeniową z naruszeniem przepisu art. 27 ust. 5 ustawy o działalności ubezpieczeniowej.

T. U. I. P. S.A. z siedzibą w W. jest spółką akcyjną.

Zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej w zakresie nieuregulowanym w ustawie, do krajowego zakładu ubezpieczeń wykonującego działalność w formie spółki akcyjnej stosuje się przepisy Kodeksu spółek handlowych.

Przepisy kodeksu spółek handlowych, zdaniem sądu, nie nakładają obowiązku powołania prezesa zarządu spółki akcyjnej. Jedyny przepis, w którym ustawodawca użył określenia "prezes zarządu", w odniesieniu do spółki akcyjnej, to art. 371 § 2 zd. 2 Kodeksu spółek handlowych. Jego brzmienie – "statut może przewidywać, że w przypadku równości głosów decyduje głos prezesa zarządu, jak również przyznawać mu określone uprawnienia w zakresie kierowania pracami zarządu", wbrew twierdzeniom organu, nie zakłada obowiązku ustanowienia prezesa zarządu. Użycie słowa "może" oznacza, iż Kodeks spółek handlowych stwarza możliwość, a nie obowiązek powołania członka zarządu do pełnienia funkcji prezesa i to tylko w sytuacji, jeśli wyraźnie upoważni go do tego statut spółki.

W przedmiotowej sprawie statut skarżącej spółki nie statuuje obowiązku powołania prezesa zarządu. Zgodnie z § 13 statutu, Zarząd Spółki skład się, co najmniej z trzech członków Zarządu powoływanych i odwoływanych przez Radę Nadzorczą. Rada Nadzorcza może wybrać z Członków Zarządu Prezesa Zarządu. Zarząd kieruje całokształtem bieżącej działalności spółki i reprezentuje ją na zewnątrz. Statut też określa zasadę reprezentacji spółki. Postanowienia statutu odpowiadają treści art. 371 k.s.h. Powyższe stanowisko zostało potwierdzone przez Sąd Rejonowy W., który postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005 roku zarejestrował zmiany § 13 statutu. Organ nadzoru był związany prawomocnym postanowieniem sądu z mocy art. 365 § 1 kpc.

Wspólne prowadzenie spraw przez zarząd spółki nie musi oznaczać paraliżu decyzyjnego. Nie można przecież odmówić skuteczności działania organowi kolegialnemu. Odmienny pogląd jest dowolny, zwłaszcza wobec regulacji ustawowej dopuszczającej taką właśnie procedurę funkcjonowania organu spółki akcyjnej. Sposób prowadzenia spraw spółki, w szczególności tryb podejmowania decyzji, jest jedynie wewnętrzną sprawą zarządu, ponieważ Kodeks handlowy pozostawia zarządowi znaczny zakres swobody.

Interpretacja przepisu art. 371 § 2 zd. 2 Kodeksu spółek handlowych dokonana przez organ, jest zdaniem sądu dowolna, nieznajdująca uzasadnienia w jego treści. Brak w zarządzie spółki prezesa zarządu nie jest więc jednoznaczny z jego paraliżem decyzyjnym.

Wobec tego, że przepisy Kodeksu spółek handlowych, w świetle powyższych rozważań, nie nakładają obowiązku powołania prezesa zarządu spółki akcyjnej należało rozważyć, w jaki sposób przedmiotową kwestię reguluje ustawa o działalności ubezpieczeniowej. Zgodnie bowiem z zacytowanym wyżej przepisem art. 31 Kodeksu spółek handlowych, przepisy kodeksu mają zastosowanie w sprawach nieuregulowanych ustawą o działalności ubezpieczeniowej.

Składu zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń prowadzącego działalność w formie spółki akcyjnej dotyczy art. 27 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej. Treść tego przepisu w dacie decyzji ostatecznej brzmiała następująco:

1. Zarząd krajowego zakładu ubezpieczeń, z wyłączeniem towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, składa się co najmniej z trzech osób.

2. Członkiem zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń może być osoba, która spełnia łącznie następujące wymagania:

1) posiada pełną zdolność do czynności prawnych;

2) posiada wyższe wykształcenie uzyskane w Polsce lub uzyskane w innym państwie wykształcenie będące wykształceniem wyższym w rozumieniu właściwych przepisów tego państwa;

3) nie była skazana za umyślne przestępstwo stwierdzone prawomocnym wyrokiem sądu;

4) daje rękojmię prowadzenia spraw zakładu ubezpieczeń w sposób należyty.

3. Co najmniej dwie osoby wchodzące w skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń, w tym prezes zarządu, muszą posiadać udowodnioną znajomość języka polskiego.

3a. Organ nadzoru, na wniosek organu zakładu ubezpieczeń właściwego w zakresie powołania członków zarządu, odstąpi, w drodze decyzji, od wymogu znajomości języka polskiego, o którym mowa w ust. 3, jeżeli nie jest to niezbędne ze względów nadzoru ostrożnościowego, biorąc w szczególności pod uwagę zakres działalności zakładu ubezpieczeń.

4. Co najmniej połowa członków zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń, w tym prezes zarządu, musi legitymować się, co najmniej pięcioletnim stażem pracy na samodzielnych stanowiskach kierowniczych w instytucjach finansowych.

5. Powołanie dwóch członków zarządu, w tym prezesa krajowego zakładu ubezpieczeń, następuje za zgodą organu nadzoru. O wyrażenie zgody występuje organ zakładu ubezpieczeń właściwy w zakresie powołania członków zarządu.

6. Wyrażenie zgody, o której mowa w ust. 5, następuje w drodze decyzji.

7. Organ nadzoru może w drodze decyzji odmówić wyrażenia zgody na powołanie osoby wchodzącej w skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń, jeżeli nie spełnia ona warunków określonych w ust. 2-4.

8. W przypadku odmowy udzielenia przez organ nadzoru zgody, o której mowa w ust. 5, powołanie członka zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń nie wywołuje skutków prawnych.

9. Organ krajowego zakładu ubezpieczeń właściwy w sprawie powoływania lub odwoływania członków zarządu jest obowiązany poinformować organ nadzoru o zmianach w składzie zarządu w ciągu 7 dni od dnia podjęcia uchwały o powołaniu lub odwołaniu.

Z wykładni językowej powyższego przepisu, wbrew twierdzeniom organu, wcale nie wynika, aby istniał obowiązek powołania prezesa zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń prowadzącego działalność w formie spółki akcyjnej. Przepis ten należy czytać w całości, a nie we fragmentach.

Składu zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń dotyczy ustęp 1 art. 27 ustawy, który stanowi wyłącznie, że skład zarządu składa się, co najmniej z trzech osób i nie określa, iż jeden z jego członków pełnić ma funkcję prezesa zarządu. Zważywszy na treść ustępu 1, jego usytuowanie, za właściwą należy uznać interpretację przyjmującą, iż ustanowione w ustępach 3-5 art. 27 ustawy wymogi względem prezesa zarządu aktualizują się wyłącznie wówczas, kiedy w danym zakładzie ubezpieczeń określony członek zarządu zostanie powołany do pełnienia funkcji prezesa. Trudno sobie wyobrazić, aby prezes zarządu, jeżeli już zostanie powołany, nie znał języka polskiego lub nie posiadał odpowiedniego stażem pracy, a więc nie legitymował się najwyższymi kwalifikacjami. Musi się przecież wyróżniać wśród członków zarządu odpowiednim przygotowaniem do pełnienia tej funkcji.

Powyższa interpretacja nie pozostaje w sprzeczności z wymogiem wydania dwóch decyzji przez organ nadzoru. Istotnie organ nadzoru nie może ich wydać więcej. W sytuacji wydania zgody na powołanie dwóch członków zarządu i zmiany stanowiska zakładu ubezpieczeń polegającej na powołaniu prezesa zarządu, organ nadzoru, dla wypełnienia obowiązku wynikającego z art. 27 ust. 5 ustawy, ma do dyspozycji regulację art. 212 ust. 2 ustawy.

Poświadcza ją natomiast pośrednio brzmienie art. 106 ust. 2 ustawy. Dotyczy on wprawdzie konieczności powołania dyrektora oddziału i nie przesądza o konieczności powołania prezesa zarządu, ale jego brzmienie dowodzi, że gdyby zamiarem ustawodawcy było, aby w skład zarządu wchodził prezes to niewątpliwie zawarłby w ustawie odpowiedni przepis w brzmieniu chociażby odpowiadającym powyższemu. Tymczasem takowego brak.

Powyższą interpretację potwierdza dokonana zmiana ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 2 sierpnia 2005 r.) w art. 1 wprowadziła zmiany w ustawie z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 124, poz. 1151, z późn. zm.) Uległo zmianie treść artykułu 27 ustawy. Dodany został ust. 1a w brzmieniu:

"W skład zarządu krajowego zakładu ubezpieczeń wchodzi prezes."

Powyższa zmiana nie jest zwykłym doprecyzowaniem. W sposób jednoznaczny, zdaniem sądu, wprowadziła obowiązek powołania prezesa zarządu w krajowym zakładzie ubezpieczeń. Wcześniej takowego obowiązku nie było. Czyni temu zadość dopiero brzmienie art. 27 poczynając od dnia 17 sierpnia 2005 roku.

Kompetencji i obowiązków nie można domniemywać. Dla ich uzasadnienia nie należy też stosować wykładni celowościowej. Obowiązek musi wynikać wprost z ustawy. Ustawodawca nie udzielił organowi nadzoru kompetencji do kształtowania struktury zarządu spółki akcyjnej w zakresie powoływania prezesa zarządu. Nie przewiduje tego żaden z przepisów ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej. W szczególności nie reguluje tej kwestii art. 32 ust. 2 ustawy dotyczący zakresu zmian w statucie wymagających przed ich zarejestrowaniem zatwierdzenia przez komisję Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych. Także wartości i zasady konstytucyjne nie przemawiają za dokonanym przez organ wyborem interpretacyjnym.

W konsekwencji błędnej wykładni art. 27 ust. 5 ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o działalności ubezpieczeniowej, Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych naruszyła także art. 212 ust. 1 pkt 2 ustawy, nakładając na zakład ubezpieczeń karę pieniężną. Skarżący nie dopuścił się naruszenia przepisów ustawy, nie zaistniały więc podstawy do nałożenia na niego kary pieniężnej.

Mając powyższe na uwadze sąd orzekł jak w wyroku.