Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 170/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11 ust. 2 i ust. 3, art. 12 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 995
law: Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska.
article: art. 3 ust. 1 pkt 19, art. 66 ust. 1, art. 41 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 797
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
article: art. 61, art. 63 ust. 1 pkt 1, art. 69 ust. 1 i ust. 1a, art. 75 ust. 1, art. 144 ust. 1 i 2, art. 160 ust. 1, art.  173
journal: Dz.U. 2020 poz 1228
law: Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe - tj

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 27 maja 2021 r. sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości Spółki A. w upadłości na zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie nieprawidłowości w zakresie przestrzegania wymagań ochrony środowiska oddala skargę.


UZASADNIENIE

Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że zarządzeniem pokontrolnym z "[...]" r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (dalej zwany organem), na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 995) oraz ustaleń kontroli przeprowadzonej w dniach 12.08.2020 r. i 30.11.2020 r., na terenie działki nr "[...]", obręb G.– tj. miejsca magazynowania odpadów przez spółkę A, udokumentowanych protokołem kontroli nr "[...]" , zobowiązał Syndyka R. P. do:

1. zaprzestania magazynowania odpadów niebezpiecznych w postaci substancji ropopochodnych na terenie ww. działki, czyli w miejscu na ten cel nieprzeznaczonym; termin realizacji: do dnia 31 marca 2021 r.;

2. niezwłocznego usunięcia zgromadzonych odpadów niebezpiecznych z terenu ww. nieruchomości i przekazania ich wyłącznie wyspecjalizowanemu odbiorcy odpadów posiadającemu stosowane zezwolenia w zakresie gospodarowania odpadami; kserokopie kart przekazania ww. odpadów przesłać do wiadomości Delegatury; termin realizacji: do dnia 31 marca 2021 r.

3. magazynowania odpadów niebezpiecznych, do czasu ich przekazania podmiotowi posiadającemu stosowane zezwolenia, wyłącznie na utwardzonej powierzchni terenu

w sposób uniemożlwiający negatywne oddziaływanie na środowisko; zgromadzone odpady zabezpieczyć przed negatywnym wpływem na środowisko wodne i gruntowe oraz życie i zdrowie ludzi; termin realizacji: natychmiast po otrzymaniu niniejszego pisma;

4. prowadzenia ewidencji odpadów z zastosowaniem zarówno kart ewidencji i kart przekazania odpadów za pośrednictwem indywidualnego konta w Bazie danych BDO; termin realizacji: do dnia 31 marca 2021 r., systematycznie, na bieżąco;

5. sporządzenia rocznego zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za 2018 i 2019 r.; zbiorcze zestawienie danych o odpadach za 2019 r. sporządzić za pośrednictwem indywidualnego konta w Bazie danych BDO; termin realizacji: natychmiast po otrzymaniu niniejszego pisma.

Zarządzenie pokontrolne doręczone zostało Syndykowi 13 stycznia 2021 r.

W dniu 12 lutego 2021 r. (data nadania pocztowego) R. P., jako Syndyk Masy Upadłości spółki A w upadłości, zaskarżyła powyższe zarządzenie pokontrolne w całości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, domagając się jego uchylenia i zasądzenia kosztów postępowania w związku z naruszeniem:

- art. 28 k.p.a., art. 30 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 144 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe poprzez przyjęcie, że to Syndyk Masy Upadłości jest stroną niniejszego postępowania, ma zdolność prawną do czynności prawnych w niniejszym postępowaniu i że posiada legitymację bierną;

- art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszystkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego

i prawnego, w tym w szczególności niepodjęcia postępowania wyjaśniającego po powzięciu informacji, że Syndyk Masy Upadłości nie objął masą upadłości składników objętych zarządzeniem.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca podniosła, że w dniu 30 listopada 2020 r. stawiła się na wezwanie organu celem złożenia wyjaśnień. Oświadczyła, że nie objęła składników będących przedmiotem niniejszego postępowania masą upadłości, a zatem za te składniki nie odpowiada. Na dowód przedłożyła plan likwidacyjny w postępowaniu upadłościowym. Podała, że nie brała udziału w czynnościach kontrolnych, dlatego nie mogła podpisać protokołu. Podkreśliła, że zgodnie z art. 144 ustawy Prawo upadłościowe syndyk nie ma możliwości działania poza czynnościami związanymi ze składnikami masy upadłości. Upadły zachowuje legitymację w sprawach, które nie dotyczą masy upadłości (wyrok Sadu Najwyższego z 14 października 2016 r., I CSK 714/15).

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym zarządzeniu pokontrolnym. Zaznaczył, że zakończenie kontroli w niniejszej sprawie nastąpiło już po ogłoszeniu upadłości, wobec czego protokół kontroli powinien podpisać syndyk, który sprawuje pieczę nad masą upadłości. Z dniem ogłoszenia upadłości bowiem upadły traci prawo zarządu oraz możliwość korzystania z mienia wchodzącego do masy upadłości i rozporządzania nim, o czym stanowi art. 75 Prawa upadłościowego. Na podstawie art. 144 ust. 1 tej ustawy, postępowanie powinno toczyć się przeciwko syndykowi. Syndyk jest stroną

w znaczeniu formalnym (procesowym), tzn. działa w postępowaniu we własnym imieniu. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości, pozostaje upadły. On bowiem jest podmiotem stosunku prawnego, na tle którego wyniknął spór. Prowadzenie sporu przez syndyka odbywa się więc na rzecz upadłego (stosownie do art. 160 ust. 1 P.u.). Użyte w art. 144 ust. 2 P.u. wyrażenie, iż postępowania dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone "jedynie" przez syndyka lub przeciwko niemu oznacza, że upadły będąc stroną

w znaczeniu materialnym, pozbawiony jest legitymacji formalnej do występowania

w tych postępowaniach. Organ podniósł też, że postępowanie kontrolne jest szczególnym rodzajem postępowania, a sama kontrola nie stanowi stricte postępowania administracyjnego, w rozumieniu ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 162), dalej: "k.p.a.", lecz jest wyłącznie czynnością procesową organu, którego kompetencja do jej przeprowadzenia wynika z przepisu szczególnego (art. 9 i 11 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska). Do postępowania w wyniku którego takie zarządzenie pokontrolne zostanie wydane nie stosuje się przepisów k.p.a., ponieważ ustawodawca nie odsyła w ustawie o Inspekcji Ochrony Środowiska do przepisów k.p.a. Dopiero wydanie decyzji administracyjnej następuje w trybie k.p.a. Postępowanie w przedmiocie wydania zarządzenia pokontrolnego ze względu na swój szczególny charakter jest postępowaniem odrębnym (por. wyr. NSA z 18 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 2036/09; wyr. WSA w Krakowie

z 13 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 647/17). Organ akcentował, że istotą postępowania określonego w art. 11 i art. 12 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska jest nakaz szybkiego reagowania przez organ na stwierdzone w toku kontroli przypadki naruszenia przepisów chroniących środowisko naturalne. Stąd też zadaniem organu jest ustalenie stanu faktycznego w zakresie koniecznym do kwalifikacji ewentualnych naruszeń prawa w zakresie tylko tego postępowania. Protokół z czynności kontrolnych, sporządzony z upoważnienia organu Inspekcji, w myśl art. 11 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska ma szczególny walor dowodowy (domniemanie zgodności treści ze stanem rzeczywistym), w zw. z art. 76 ust. 1 k.p.a.

Pismem z dnia 16 marca 2021 r. strona skarżąca, w wykonaniu wezwania Sądu, przedłożyła odpis postanowienia o ogłoszeniu upadłości spółki A i wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:

Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 120 i art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, zwanej dalej: "p.p.s.a."), na wniosek strony skarżącej, wobec braku sprzeciwu organu.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa

w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowanej wykładni tych przepisów. W myśl art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Na zasadzie art. 106 § 3 p.p.s.a sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy w świetle powyższych kryteriów, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone zarządzenie pokontrolne, wbrew stanowisku strony skarżącej, nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Podstawę prawną przedmiotowego zarządzenia stanowił art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 995). Stosownie do art. 12 ust. 1 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zarządzenia pokontrolnego, na podstawie ustaleń kontroli wojewódzki inspektor ochrony środowiska może: 1) wydać zarządzenie pokontrolne do kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub osoby fizycznej; 1a) wydać na podstawie odrębnych przepisów zalecenia pokontrolne; 2) wydać na podstawie odrębnych przepisów decyzję administracyjną; 3) wszcząć egzekucję, jeżeli obowiązek wynika

z mocy prawa lub decyzji administracyjnej. Zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, w terminie wyznaczonym w zarządzeniu pokontrolnym, mają obowiązek poinformowania wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska o zakresie podjętych i zrealizowanych działań służących wyeliminowaniu wskazanych naruszeń. Art. 31a ust. 1 cytowanej ustawy stanowi, że Kto: 1) w wyznaczonym terminie nie informuje organu Inspekcji Ochrony Środowiska o zakresie wykonania zarządzeń pokontrolnych albo

o przeprowadzeniu postępowania służbowego lub innego przewidzianego prawem postępowania przeciw osobom winnym dopuszczenia do uchybień, 2) niezgodnie z prawdą informuje organ Inspekcji Ochrony Środowiska o wykonaniu zarządzeń pokontrolnych lub przeprowadzeniu postępowania służbowego lub innego przewidzianego prawem, 3) korzystając z danych z Ekoinfonetu lub je przetwarzając nie podaje w wytwarzanych informacjach, że dane te pochodzą z Ekoinfonetu, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny.

Z treści przytoczonych przepisów wynika, że zarządzenie pokontrolne jest odrębną od decyzji administracyjnej prawną formą działania inspektora ochrony środowiska. Zarządzenie pokontrolne jest aktem o charakterze publicznym, w sposób władczy rozstrzyga indywidualną sprawę konkretnego podmiotu, nakłada na stronę określone obowiązki, których niewykonanie zagrożone jest odpowiedzialnością karną, stanowi więc inny akt z zakresu administracji publicznej dotyczący obowiązków wynikających z przepisów prawa, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i z tego tytułu podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego (por. wyroki NSA z 2 czerwca 2009 r., II GSK 1009/08, z 18 stycznia 2011 r., II OSK 2036/09, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej jako: "CBOSA").

W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarga jest dopuszczalna i została prawidłowo wniesiona, w terminie przez E. P. - jako Syndyka Masy Upadłości spółki A w upadłości, do której jako Syndyka Masy Upadłości spółki skierowano zarządzenie pokontrolne.

Prawidłowo organ wskazał, że do wydania zarządzenia pokontrolnego nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż jest to postępowanie odrębne (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., II OSK 723/12, pub. CBOSA). Co do zasady, badając zgodność z prawem zarządzenia pokontrolnego, Sąd może na mocy art. 146 § 1 p.p.s.a. uchylić ten akt, jeśli jego wydanie nie znajdowało oparcia w ustaleniach poczynionych w trakcie kontroli, bądź kontrola ta odbyła się

z naruszeniem obowiązującej procedury.

W rozpatrywanej sprawie nie są kwestionowane ustalenia faktyczne przeprowadzonej kontroli i stwierdzone w jej toku naruszenia ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 797) oraz ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2020 r. Poz. 1219). Rozstrzygnięcia Sądu wymaga natomiast, czy prawidłowo zarządzenie pokontrolne skierowane zostało do syndyka, a nie do spółki pozostającej w upadłości.

Z protokołu kontroli wynika, że organ w dniu 12 sierpnia 2020 r. przeprowadził oględziny ww. działki, na podstawie interwencji z 21 lipca 2020 r. dotyczącej podejrzenia nielegalnego składowania substancji niebezpiecznych na ww. działce.

W oględzinach uczestniczyli przedstawiciele organów ścigania: Komendy Wojewódzkiej Policji i Komendy Powiatowej Policji oraz L. K. – prokurent spółki A, będący też synem właściciela ww. nieruchomości, która została wynajęta spółce na cele prowadzonej działalności. W trakcie oględzin ustalono, że na terenie przedmiotowej działki znajduje się ok. 1400 sztuk pojemników typu mauzer o pojemności 1000 l wypełnionych gęstą substancją ropopochodną, posadowionych na terenie utwardzonym i nieutwardzonym, także spiętrzonych, niektóre otwarte, wydzielających silny zapach substancji ropopochodnych. Przedstawiciel spółki oświadczył, że odpady zostały wytworzone przez spółkę w trakcie prowadzenia działalności polegającej na myciu cystern kolejowych. Prezes spółki P. Z. w toku kontroli, obejmującej lata 2018-2020, przesłał organowi dokumenty potwierdzające, że kontrolowany podmiot zajmował się usługami mycia cystern kolejowych po paliwach płynnych. Wykorzystywał do tego mobilną instalację, którą eksploatował na podstawie umowy leasingowej. Zgodnie z oświadczeniem przedstawicieli spółki instalacja była posadowiona wraz

z całą infrastruktura na terenie bocznicy kolejowej na działce nr "[...]" w miejscowości G., obręb Z., gmina B., następnie została zdemontowana. Ustalono też, że spółka nie posiadała pozwolenia na wytwarzanie odpadów, zezwolenia na zbieranie odpadów ani zezwolenia na transport odpadów. Posiadała sporządzony operat gospodarki odpadami w zakresie wytwarzania odpadów dla mobilnej instalacji do świadczenia usług serwisowych polegających na myciu zbiorników przeznaczonych do transportu i przechowywania substancji oleistych, ropopochodnych, w tym paliw płynnych. Spółka nie okazała do kontroli kart ewidencji wytwarzanych i zbieranych odpadów ani kart przekazania odpadów za poprzednie lata. Dlatego nie ustalono faktycznej ilości i rodzaju odpadów wytworzonych w trakcie działalności. Ustalono, że spółka dokonała wpisu w rejestrze podmiotów wprowadzających produkty, produkty

w opakowaniach i gospodarujących odpadami (BDO) i uzyskała indywidualny nr rejestrowy. W protokole kontroli nr "[...]" organ wskazał, że:

- nieprowadzenie ilościowej i jakościowej ewidencji wytwarzanych i zbieranych odpadów stanowi naruszenie art. 66 - 72 ustawy o odpadach;

- niesporządzanie zbiorczych rocznych zestawień danych o odpadach do Urzędu Marszałkowskiego stanowi naruszenie art. 75-76 ustawy o odpadach;

- magazynowanie znacznych ilości odpadów niebezpiecznych w miejscu na ten cel nieprzeznaczonym; magazynowanie odpadów niebezpiecznych na nieutwardzonym terenie; nieselektywne magazynowanie odpadów; magazynowanie odpadów w sposób zagrażający środowisku stanowi naruszenie art. 25-26 ustawy o odpadach;

- zanieczyszczenie powierzchni terenu działki odpadami ropopochodnymi; gospodarowania odpadami w sposób niezapewniający ochrony środowiska stanowi naruszenie art. 16 ustawy o odpadach;

- brak uregulowanej strony formalno-prawnej w zakresie gospodarowania odpadami;

brak zezwolenia na zbieranie i transport odpadów; brak pozwolenia na wytwarzanie odpadów stanowi naruszenie art. 41 ustawy o odpadach i art. 180a ustawy Prawo ochrony środowiska;

-brak tytułu prawnego do terenu, na którym magazynowane są odpady stanowi naruszenie art. 25 ust. 2 ustawy o odpadach;

- brak wizyjnego sytemu kontroli miejsca magazynowania odpadów stanowi naruszenie art. 25 pkt 6d ustawy o odpadach;

-przekroczenie terminu magazynowania odpadów stanowi naruszenie art. 25 ust. 4 ustawy o odpadach;

- brak zezwoleń odbiorców odpadów w zakresie gospodarowania odpadami stanowi naruszenie art. 27 ustawy o odpadach.

W dniu 4 listopada 2020 r. organ wezwał syndyka do udziału w czynnościach kontrolnych. W dniu 30 listopada 2020 r. syndyk stawił się w siedzibie organu, umożliwiono mu zapoznanie się z protokołem kontroli i wniesienie uwag. Syndyk potwierdził odbiór protokołu, odmawiając jego podpisania, jak wyjaśnił, z powodu nieuczestniczenia w postępowaniu kontrolnym. Dostrzec zatem należy, że organ umożliwił właśnie syndykowi udział w postępowaniu kontrolnym, zawiadamiając go

o nim, umożliwiając w ten sposób mu zapoznanie się z przedmiotem kontroli, protokołem oględzin, dokumentami przedłożonymi przez spółkę, poczynionymi na ich podstawie ustaleniami i stwierdzonymi naruszeniami oraz umożliwiając wypowiedzenie się co do przedmiotu kontroli. Odmowa podpisania protokołu nie podważa jego ustaleń i nie warunkuje dalszego postępowania organu. Zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy

o Inspekcji Ochrony Środowiska protokół podpisują inspektor i kierownik kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowana osoba fizyczna, którzy mogą wnieść do protokołu umotywowane zastrzeżenia i uwagi. Art. 11 ust. 3 tej ustawy stanowi zaś, że w razie odmowy podpisania protokołu przez kierownika kontrolowanej jednostki organizacyjnej lub kontrolowaną osobę fizyczną, inspektor czyni o tym wzmiankę

w protokole, a odmawiający podpisu może w terminie siedmiu dni przedstawić swoje stanowisko na piśmie właściwemu organowi Inspekcji Ochrony Środowiska. W myśl tych unormowań podpisanie protokołu przez kierownika kontrolowanej jednostki służy tylko zapoznaniu tego podmiotu z ustaleniami kontroli i umożliwieniu mu zajęcie stanowiska co do ustaleń kontroli. Protokół kontroli stanowi dowód z przeprowadzonej kontroli niezależnie od jego podpisania przez przedstawiciela kontrolowanego podmiotu. Protokół z kontroli prowadzonej w trybie ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska ma cechy dokumentu urzędowego, w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. W myśl tego przepisu, dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało

w nich urzędowo stwierdzone. Protokół, jako dokument urzędowy, korzysta

z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. W wyroku z 23 marca 2021 r., sygn. akt III OSK 45/21, publ w CBOSA Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że zarządzenie pokontrolne wydane jest przez organ wyspecjalizowany w zakresie kontroli przestrzegania przepisów o ochronie środowiska oraz badania i oceny stanu środowiska, a wojewódzki sąd administracyjny nie jest uprawniony do wkraczania

w merytoryczne ustalenia przeprowadzonej kontroli.

W niniejszej sprawie, z prawa złożenia pisemnych wyjaśnień syndyk skorzystał, przedkładając organowi pismo, datowane 7 grudnia 2020 r., w którym zgłosił zastrzeżenia do protokołu kontroli. Podał, że nie brał udziału w czynnościach, nie posiada dokumentów związanych ze sprawą, nie włada terenem, z którego pobrano próbki. Zauważył, że jest to teren otwarty i każdy ma do niego dostęp.

Odnosząc się do tych uwag, wskazać należy, że protokół kontroli potwierdza, że to spółka jest wytwórcą przedmiotowych odpadów, a więc ich posiadaczem

w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach. I na spółce jako posiadaczu odpadów ciąży obowiązek prowadzenia na bieżąco ich ilościowej i jakościowej ewidencji (art. 66 ust. 1 ustawy o odpadach), posiadania zezwolenia na zbieranie odpadów ( art. 41 ust. 1 ustawy o odpadach) lub obowiązek przekazywania ich podmiotom, które takim zezwoleniem się legitymują (art. 27 ust. 2 ustawy o odpadach). Zaniechanie powyższych obowiązków obciąża aktualnie Syndyka Masy Upadłości spółki A w upadłości. Z przedłożonego Sądowi odpisu postanowienia Sądu Rejonowego V Wydział Gospodarczy, sygn. akt "[...]", wynika, że w dniu 10 września 2020 r., a więc już po oględzinach nieruchomości i wstępnych czynnościach wyjaśniających w postępowaniu kontrolnym, ogłoszona została upadłość obejmująca likwidację majątku dłużnika spółki A. Sąd wyznaczył syndyka w osobie R. P. Stosownie do art. 173 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1228), dalej jako: "P.u." syndyk niezwłocznie obejmuje majątek upadłego, zarządza nim, zabezpiecza go przed zniszczeniem, uszkodzeniem lub zabraniem go przez osoby postronne oraz przystępuje do jego likwidacji. Skutkiem ogłoszenia upadłości jest utrata zarządu nad majątkiem przez upadłego (art. 75 ust. 1 P.u.). Natomiast upadły jest nadal podmiotem praw i obowiązków. Nie zmienia się jego status prawny - w dalszym ciągu pozostaje podatnikiem i przedsiębiorcą. Może nadal prowadzić działalność gospodarczą, albo nie wykonywać faktycznie działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z 5 sierpnia 2020 r., sygn. akt II FSK 1560/18, publ. w CBOSA). Nadal może nabywać prawa i musi wywiązywać się z ciążących na nim zobowiązań. Stosownie do art. 144 ust. 1 P.u., po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Postępowania te syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym (art. 144 ust. 2 P.u.). Oznacza to, że syndyk jest właściwym co do wszystkich spraw, które dotyczą masy upadłości, gdyż to on faktycznie zarządza taką masą, a więc jest "kierownikiem kontrolowanej jednostki organizacyjnej", w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska i postępowania dotyczące składników przedsiębiorstwa mogą być wszczęte i prowadzone tylko z jego udziałem. Zgodnie z art. 160 ust. 1 P.u. w sprawach dotyczących masy upadłości syndyk dokonuje czynności na rachunek upadłego, lecz w imieniu własnym. Prowadzenie sporu przez syndyka odbywa się więc na rzecz upadłego, który w myśl art. 75 ust. 1 P.u. z chwilą ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego, traci prawo zarządu majątkiem oraz możliwość korzystania i rozporządzania mieniem wchodzącym do masy upadłości. Tym samym upadły, będąc stroną w znaczeniu materialnym, pozbawiony jest legitymacji formalnej do występowania w sprawie. Podstawienie syndyka w miejsce upadłego ma charakter bezwzględny (tak: NSA w wyroku z 15 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1528/15, CBOSA).

Sąd nie podziela stanowiska syndyka, że wytworzone przez upadłego odpady

w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, z dniem ogłoszenia upadłości nie stanowiły majątku spółki i z tego powodu nie weszły w skład masy upadłości (art. 61 P.u.). Odpady stanowią niewątpliwie materię, która może podlegać obrotowi prawnemu, mogą mieć też wymierną wartość w pieniądzu. Trzeba tylko ustalić jaką. Zauważyć należy, że pojęcie majątku nie zostało ustawowo zdefiniowane.

W doktrynie powszechnie wyróżnia się szersze i węższe znaczenie majątku. Pierwsze obejmuje ogół praw i obowiązków majątkowych, natomiast w węższym znaczeniu majątek ogranicza się wyłącznie do aktywów (por. Gudowski Jacek (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Część ogólna, cz. 1 (art. 44), WKP 2021, baza LEX).

W postępowaniu upadłościowym nie ma podstaw do zawężania rozumienia majątku.

W skład masy upadłości powinny wejść ruchomości (art. 69 ust. 1 P.u.), które nie zostały wyłączone spod egzekucji według przepisów ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1460, z późn. zm.)- art. 63 ust. 1 pkt 1 P.u. Nie może mieć także znaczenia dla rozstrzygnięcia okoliczność, że syndyk nie ujął przedmiotowych odpadów w spisie inwentarza. Stosownie do art. 69 ust. 1a, P.U. syndyk może uzupełnić ten spis.

W wyroku z 30 września 2020 r., sygn. akt II SA/Go 383/20, publ. w CBOSA, WSA w Gorzowie Wielkopolskim również stanął na stanowisku, że zarządzenie pokontrolne nakładające obowiązki dotyczące gospodarowania odpadami, prawidłowo skierowane powinno być do syndyka, jako kierownika kontrolowanej jednostki.

Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił skargę, na podstawie art. 151 p.p.s.a.