Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1829/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 3;  art. 5 ust. 1 pkt 1;  art. 11 ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 96 poz 873
law: Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie
article: art. 93; art.93a;  art. 118 ust. 1;  art. 129a;
journal: Dz.U. 1998 nr 155 poz 1014
law: Ustawa z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Asesor WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant - Robert Żukowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2007 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia Kultury Fizycznej K. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2007 r. Nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dotacji podlegajacej zwrotowi oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Kierownik Działu Oświaty, Kultury, Sportu i Turystki Urzędu Gminy [...] określił kwotę w wysokości 5.897,10 zł. - jako kwotę dotacji udzielonej przez Gminę [...] – Stowarzyszeniu Kultury Fizycznej Klubowi Piłkarskiemu [...] w W. na podstawie umowy Nr [...] z dnia 17 sierpnia 2004 r. w sprawie zlecenia przez Gminę [...] realizacji zadania publicznego w zakresie obejmującym rozwój i popularyzację sportu dla mieszkańców, zwłaszcza dla dzieci i młodzieży w następujących dyscyplinach sportu: piłka nożna kobiet, tenis stołowy, piłka nożna mężczyzn - wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem i przypadającą do zwrotu na rzecz Gminy [...] od Klubu Piłkarskiego [...] wraz z odsetkami.

Rozpoznając sprawę w następstwie odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano na naruszenie wymogów określonych w art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.); określanej dalej jako: "k.p.a.", który zawiera katalog obligatoryjnych elementów orzeczeń administracyjnych. Organ II instancji wskazał, iż w zaskarżonej decyzji brak jest oznaczenia organu, gdyż na takie oznaczenie nie wskazuje, ani część nagłówkowa, ani pieczęć zawierająca imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe osoby upoważnionej do wydania decyzji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wójt Gminy [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2007 r. określił kwotę w wysokości 5.897,10 zł. - jako kwotę części dotacji - udzielonej przez Gminę [...] - Klubowi Piłkarskiemu [...] na podstawie umowy z dnia 17 sierpnia 2004 r. w sprawie zlecenia przez Gminę [...] realizacji zadania publicznego w zakresie obejmującym rozwój i popularyzację sportu dla mieszkańców, zwłaszcza dla dzieci i młodzieży w następujących dyscyplinach sportu: piłka nożna kobiet, tenis stołowy, piłka nożna mężczyzn - wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem i przypadającą do zwrotu na rzecz Gminy [...] od Klubu Piłkarskiego [...] wraz z odsetkami. Jednocześnie zaliczono kwotę w wysokości 5.597,10 zł, wpłaconą na rachunek Gminy w dniu 22 marca 2006 r. na poczet kwoty części dotacji określonej jako wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem i przypadającą do zwrotu na rzecz Gminy [...] .

W uzasadnieniu wskazano, iż część środków przekazanej Klubowi przez Gminę dotacji została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem wynikającym z zawartej pomiędzy stronami umowy. Wyjaśniono, iż na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 i ust. 4, art. 11 ust. 1-2 i art. 13 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 z późn. zm.), określanej dalej jako: "ustawa o działalności pożytku publicznego", zgodnie z uchwałą Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. Rady Gminy [...] w sprawie programu współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami zrównanymi z organizacjami pozarządowymi prowadzącymi działalność pożytku publicznego na 2004 r. oraz w zawiązku z zarządzeniem nr [...] Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2004 r., ogłoszono otwarty konkurs ofert na realizację zadań własnych Gminy w zakresie kultury fizycznej i sportu w Gminie [...] w 2004 r. W ogłoszeniu, w tym w załączniku do ogłoszenia, wskazano kryteria merytoryczne oraz standardy dotyczące realizacji zadań objętych ogłoszeniem oraz jednoznacznie określono wymóg realizacji zadań w zakresie kultury fizycznej i sportu, obejmujących realizację zorganizowanych form zajęć sportowych i rekreacyjnych w zakresie: piłki nożnej, siatkowej, koszykowej, żeglarstwa, tenisa stołowego, biegów przełajowych i na orientację dla mieszkańców gminy, w szczególności dla dzieci i młodzieży.

Wójt Gminy [...] wyjaśnił, iż w ramach konkursu ofert Klub Piłkarski [...] złożył ofertę na realizację zadania publicznego obejmującego "Rozwój i popularyzacje sportu dla mieszkańców zwłaszcza dla dzieci i młodzieży w następujących dyscyplinach sportu jak piłka nożna kobiet, tenis stołowy, piłka nożna mężczyzn (...)". Z oferty Klubu wynikało, iż Klub zaoferował Gminie realizację zadań w zakresie kultury fizycznej i sportu dla mieszkańców, zwłaszcza dzieci i młodzieży, zgodnie z wymogami określonymi w ogłoszeniu otwartego konkursu ofert, w związku z czym przedmiotowa oferta Klubu została wybrana jako spełniająca warunki wskazane w ogłoszeniu konkursu.

Wskazano, iż zgodnie z Zarządzeniem nr [...] Wójta Gminy [...] z dnia 16 sierpnia 2004 r. w sprawie wyboru oferty w otwartym konkursie ofert na realizację zadań publicznych w zakresie kultury fizycznej i sportu w Gminie [...] w 2004 r., w dniu 17 sierpnia 2004 r. pomiędzy Gminą [...] a Stowarzyszeniem - Klub Piłkarski [...] , zawarta została umowa nr [...] w sprawie realizacji zadania publicznego zleconego w konkursie ofert przez Gminę. Zgodnie z § 1 pkt 1 wyżej wskazanej umowy, Gmina [...] zleciła klubowi realizację zadania publicznego szczegółowo opisanego w ofercie złożonej przez Klub na realizację zadania publicznego obejmującego rozwój i popularyzację sportu dla mieszkańców, a zwłaszcza dla dzieci i młodzieży, w następujących dyscyplinach sportu, takich jak: piłka nożna kobiet, tenis stołowy, piłka nożna mężczyzn. W § 1 ust. 2 umowy Klub zobowiązał się do wykonania zadania w zakresie i na zasadach określonych w umowie (..). Natomiast zgodnie z § 5 umowy, Klub zobowiązał się do wykorzystania przekazanych środków finansowych (dotacji) zgodnie z celem, na jaki je uzyskał i na warunkach określonych w umowie. W oparciu o powyższą umowę, Klubowi została udzielona dotacja na realizację, objętego umową, zadania publicznego w zakresie kultury fizycznej i sportu obejmującego popularyzację sportu wśród mieszkańców, w kwocie 12.250,00 zł, którą to dotację wypłacono Klubowi w dwóch transzach.

Wójt Gminy wyjaśnił, iż podczas zebrania wiejskiego w dniu 24 listopada 2004 r. mieszkańcy [...] W. zakwestionowali działalność Klubu, podnosząc, że Klub korzystając ze środków Gminy zajmuje się osobami, które nie zamieszkują na terenie Gminy. Po dokonaniu analizy sprawozdań dotyczących rozliczenia dotacji w kontekście zarzutów zgłoszonych przez mieszkańców stwierdzono, iż rozliczenie dotacji nie spełnia wymogów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 października 2003 r. w sprawie wzoru oferty realizacji zadania publicznego, ramowego wzoru umowy o wykonanie zadania publicznego i wzoru sprawozdania z wykonania tego zadania (Dz. U. Nr 193, poz. 1891). W ocenie organu, treść sprawozdania nie spełniała wymagań wynikających z zawartej umowy, dotyczących w szczególności sposobu jego przygotowania oraz treści sprawozdania w następujących punktach: część I sprawozdania, w pkt. 3 - stwierdzono brak informacji o beneficjentach/adresatach zadania; część II sprawozdania, w pkt A dotyczącym informacji o wydatkach poniesionych przez cały czas trwania umowy - stwierdzono, że przedłożone do wglądu rachunki dotyczą jedynie okresu po przekazaniu II transzy dotacji; stwierdzono brak załącznika do sprawozdania - spisu wszystkich faktur, będącego podstawą do analizy i oceny poniesionych kosztów, pod kątem ich związku ze zleconymi zadaniami. W związku z wyżej wskazanymi zastrzeżeniami, Klub uzupełnił złożone sprawozdanie o listę beneficjentów oraz uzupełnił i poprawił dokumenty księgowe. Wójt Gminy wyjaśnił, iż po dokonaniu analizy przedmiotowej listy, przy uwzględnieniu zarzutów zgłoszonych przez mieszkańców, oraz porównaniu tej listy - z listą przedłożoną razem z ofertą Klubu na realizację zadania publicznego objętego niniejszą decyzją, powzięto wątpliwości - co do faktycznych beneficjentów objętych działalnością Klubu, na którą to działalność jako zadnia zlecone przez Gminę - przyznana została dotacja z budżetu Gminy. Wątpliwości co do faktycznych beneficjentów Klubu - finansowanych ze środków udzielonej Klubowi dotacji potwierdziły ustalenia dokonane w oparciu o dane z ewidencji ludności Gminy [...], z których wynikało, iż nazwiska i adresy zawodniczek Klubu wykazane na liście przedłożonej przez Klub, nie figurowały w rejestrze mieszkańców Gminy.

W związku ze wskazanymi wyżej wątpliwościami Urząd wystąpił do [...] Związku Piłki Nożnej, o przesłanie kopii potwierdzonych list zgłoszeniowych zawodniczek uprawnionych do gry w sezonie 2003/2004 i 2004/2005. W odpowiedzi [...]ZPN przesłał listę podstawową zawodników - zawodniczek, złożoną w przez Klub przed rozpoczęciem rozgrywek w sezonie 2004/2005. Z analizy listy zawodniczek, przedstawionej przez Klub [...] Związkowi Piłki Nożnej wynikało, iż objęte przedmiotową listą zawodniczki, poza jedną osobą, nie były mieszkankami Gminy [...].

Wobec braku wyjaśnień Klubu w powyższym zakresie, Urząd, po przeprowadzeniu analizy przedłożonych w rozliczeniu wykonania umowy faktur dokumentujących wydatki ze środków dotacji Gminy, wezwał Klub do zwrotu części udzielonej przez Gminę dotacji w kwocie 5.897,10 zł, uznając, że poniesione ze środków dotacji wydatki, wynikające z przedłożonych przez Klub i zakwestionowanych przez organ faktur nie dotyczyły działań Klubu obejmujących mieszkańców Gminy [...], a tym samym zadań zleconych przez Gminę, na realizacje których udzielona została dotacja.

Organ I instancji uznał, że zakwestionowane wydatki poniesione ze środków dotacji zostały wydatkowane niezgodnie z umową zawartą z Klubem przez Gminę i stanowią wydatki poniesione na zadania Klubu nie objęte powołaną wyżej umową. Podkreślono, iż zgodnie z § 5 umowy zawartej pomiędzy Gminą a Klubem - Klub jako Zleceniobiorca zobowiązał się do wykorzystania przekazanych przez Gminę środków finansowych (środków dotacji) zgodnie z celem, na jaki je uzyskał i na warunkach określonych umową. Wójt wyjaśnił, iż na podstawie § 6 umowy, Gmina jako Zleceniodawca uprawniona jest do kontroli prawidłowości wykonywania zadania przez Klub, w tym wydatkowania przekazanych Klubowi środków finansowych. Gmina uprawniona jest do żądania od Klubu jako Zleceniobiorcy dokumentów i innych nośników informacji oraz udzielania wyjaśnień i informacji związanych z realizacją zadania. Podkreślono, iż na podstawie § 8 ust. 2 umowy zawartej z Klubem, środki dotacji wykorzystane niezgodnie z umową podlegają zwrotowi. Wobec niewykazania przez Klub, iż zakwestionowane wydatki, dokonane wg wskazanych przez organ faktur, zostały poniesione zgodnie z warunkami zawartej z Klubem umowy na wykonanie zadania publicznego w zakresie kultury fizycznej i sportu - rozwój i popularyzacja sportu dla mieszkańców zwłaszcza dla dzieci i młodzieży obejmującego prowadzenie trzech sekcji sportowych: piłki nożnej kobiet, piłki nożnej mężczyzn i tenisa stołowego - zleconego Klubowi umową z dnia 17 sierpnia 2004 r., po dokonaniu analizy treści sprawozdania i załączonych do niego dokumentów (dowodów księgowych i list zawodniczek), sprawozdanie nie zostało przyjęte w zakresie wydatków wynikających z zakwestionowanych faktur w łącznej wysokości 5.897,10 zł.

Organ zaznaczył, iż na podstawie art. 16 ustawy o działalności pożytku publicznego, organizacje pozarządowe, podmioty wymienione w art. 3 ust 3 oraz jednostki organizacyjne podległe organom administracji publicznej lub przez nie nadzorowane, przyjmując zlecenie realizacji zadania publicznego w trybie określonym w art. 11 ust. 2, zobowiązują się do wykonania zadania w zakresie i na zasadach określonych w umowie, odpowiednio o powierzenie zadania lub o wsparcie realizacji zadania, sformułowanej z uwzględnieniem art. 176 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 z późn. zm.); określanej dalej jako: "ustawa o finansach publicznych z 2005 r." oraz przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego, a organ administracji publicznej zobowiązuje się do przekazania na realizację zadania odpowiednich środków publicznych w formie dotacji. Umowa, o której mowa wyżej wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności. Wyjaśniono, iż na podstawie art. 190 ustawy o finansach publicznych z 2005 r. - art. 145 i art. 146 - stosuje się odpowiednio do dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 145 ust. 1 i ust. 4 i ust. 5 pkt 1 ww. ustawy, dotacje udzielone z budżetu państwa wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie do dnia 28 lutego roku następującego po roku, w którym udzielono dotacji. Zwrotowi do budżetu państwa podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem.

Organ I instancji zaznaczył, iż prawidłowe wykorzystanie dotacji następuje poprzez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona. Gmina zleciła Klubowi realizację zadań własnych w zakresie kultury fizycznej i sportu, obejmujących mieszkańców Gminy. Wskazano, iż na podstawie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w przedmiocie rozliczenia środków udzielonej dotacji pod kątem ustalenia, czy dotacja została wykorzystana zgodnie z umową stwierdzono, że środki w kwocie 5.897,10 zł wykorzystano wyłącznie na udział w zawodach 19 osobowej grupy zawodniczek, nie będących, z wyjątkiem jednej osoby, mieszkankami Gminy [...], a nie prowadzenie zleconych umową zajęć w zakresie kultury fizycznej i sportu obejmujących zgodnie z umową i ofertą Klubu - rozwój i popularyzację sportu dla mieszkańców, zwłaszcza dla dzieci i młodzieży w następujących dyscyplinach sportu: jak piłka nożna kobiet, tenis stołowy, piłka nożna mężczyzn.

W ocenie organu, z postępowania wynika przy tym, że Klub nie przedstawił żadnych innych dokumentów, w tym dowodów księgowych, wskazujących na wydatki dotyczące prowadzenia zajęć w powyższym zakresie z dziećmi i młodzieżą będącymi mieszkańcami Gminy [...]. Istotne jest także, w ocenie Wójta Gminy, iż Klub w trakcie dokumentowania wykonania umowy oraz sposobu wydatkowania środków dotacji przedstawiał niewiarygodne dokumenty dotyczące beneficjentów objętych realizacją zleconego zadania oraz że wprowadzał organ w błąd co do prowadzonej przez Klub - za środki udzielonej dotacji - działalności, przedkładając przy rozliczeniu umowy (sprawozdaniu) listę zawodniczek niezgodną z listą osób, które rzeczywiście brały udział w rozgrywkach i zostały do tych rozgrywek zgłoszone i których udział w rozgrywkach sfinansowano ze środków dotacji udzielonej przez Gminę. Dopiero dodatkowe postępowanie wyjaśniające i sprawdzające, poprzedzone spostrzeżeniami mieszkańców sołectwa, zaniepokojonych niewłaściwym sposobem wydatkowania środków z budżetu Gminy, pozwoliły na ustalenie, iż informacje udzielane Gminie przez Klub były niezgodne z rzeczywistym stanem faktycznym, a w konsekwencji, że środki dotacji zostały wydatkowane niezgodnie z przeznaczeniem. Podkreślono, iż Gmina zlecając realizację zdań własnych, nie mogła dopuszczać finansowania zadań w zakresie kultury fizycznej i sportu obejmujących mieszkańców innej Gminy (innych Gmin), gdyż celem zlecenia zadania był rozwój kultury fizycznej na terenie Gminy [...] wśród mieszkańców Gminy zgodnie z zakresem określonych w ustawie o samorządzie gminnym - zadań własnych Gminy. Ponadto, zaznaczono, iż Klub nie wykazał, że realizował - zlecone umową z dnia 17 sierpnia 2004 r. - zadania w zakresie prowadzenia sekcji tenisa stołowego, na które również otrzymał środki dotacji stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania.

Rozpoznając sprawę w wyniku odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wskazano, iż bezzasadny jest zarzut rażącego naruszenia prawa, tj. art. 107 § 1 k.p.a. w związku z brakiem określenia organu wydającego zaskarżoną decyzję. Wyjaśniono, iż za spełnienie wymogów art. 107 § 1 k.p.a. uznaje się jeżeli co najmniej podpis osoby upoważnionej do wydania decyzji został opatrzony pieczęcią dostatecznie identyfikującą konkretny organ administracji publicznej. Zgodnie z art. 11a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) organem gminy jest wójt (burmistrz, prezydent miasta). W ocenie SKO, elementy decyzji jednoznacznie wskazują konkretną jednostkę samorządu terytorialnego - Gminę [...]. Zaskarżona decyzja zawiera podpis osoby upoważnionej do wydawania decyzji oraz pieczęć wskazującą na konkretny organ administracji tej gminy - wójta. W ocenie organu odwoławczego, nie ma w związku z tym wątpliwości w ustaleniu, iż organem wydającym decyzję jest Wójt tej jednostki samorządu terytorialnego czyli Gminy [...]. Jednakże, w celu uniknięcia w przyszłości wątpliwości co do prawidłowości określenia organu wydającego decyzję, SKO zaleciło zmianę praktyki i zamieszczanie pieczęci identyfikującej organ administracji publicznej wraz ze wskazaniem jednostki samorządu terytorialnego, bądź oznaczenie organu w części tzw. nagłówkowej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu niedopuszczalności rozstrzygania przez Wójta Gminy [...] czy środki przekazane Klubowi przez Gminę [...] zostały wydatkowane zgodnie z przedmiotową umową, z uwagi na treść § 16 umowy z dnia 17 sierpnia 2004 r., zgodnie z którym wszelkie spory związane z wykonywaniem umowy podlegają rozstrzygnięciu przed sądem powszechnym, organ odwoławczy stwierdził, iż jest to zarzut nietrafny. Wyjaśniono w tym kontekście, iż Gmina [...] zawarła ze Stowarzyszeniem umowę o powierzenie realizacji zadania publicznego, na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego, w związku z art. 118 ust. 1 i ust. 2 obecnie już nieobowiązującej ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 15, poz. 148, z późn. zm.); określanej dalej jako: "ustawa o finansach publicznych z 1998 r.". Na realizację zadania publicznego, Gmina [...] przekazała Stowarzyszeniu środki publiczne w formie dotacji. § 15 Umowy stanowił, iż w zakresie nieuregulowanym umową stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego oraz ustawy o finansach publicznych z 1998 r. Zleceniobiorca - Stowarzyszenie Klub Piłkarski [...] oświadczyło, że znane mu są obowiązki wynikające z przepisów prawa, w szczególności ustawy powołanej w §1 ust. 1 umowy, czyli wspomnianej wyżej ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Organ wyjaśnił, iż dotacją nazywane jest nieodpłatne przekazanie pewnej kwoty środków publicznych określonemu podmiotowi w celu realizacji zadań publicznych. Może ono nastąpić na podstawie umowy zawartej z beneficjentem dotacji. SKO podkreśliło, iż w świetle ugruntowanego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarcie umowy nie oznacza, że wszelkie stosunki pomiędzy podmiotami będą regulowane przez przepisy prawa prywatnego, a przekazane środki nie tracą swego publicznoprawnego charakteru (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2002 r., sygn. akt FPS 6/02, publ. ONSA 2003/1, poz. 8). Dodatkowo, wskazano, iż w przedmiocie dotacji wypowiedział się również Sąd Najwyższy, który w uzasadnieniu do wyroku z dnia 13 lutego 2003 (sygn. akt III RN 11/02, OSNP 2004/5/72) stwierdził, iż nie może zostać uznany za prawidłowy pogląd, "(...) jakoby okoliczność, iż dotacja została udzielona (...) na podstawie umowy, która to w kwestiach nieuregulowanych odsyła do Kodeksu cywilnego, powoduje w razie wadliwego wykorzystania dotacji, tylko powstanie odpowiedzialności kontraktowej, a niewłaściwe wykonanie zobowiązania mogłoby zostać stwierdzone jedynie w procesie cywilnym (...)".

Organ odwoławczy zaznaczył, iż obowiązująca w dacie zawarcia umowy, tj. w dniu 17 sierpnia 2004 r., ustawa o finansach publicznych z 1998 r. wskazywała w art. 93 i 93a tryb postępowania w przypadku wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem oraz zasady zwrotu dotacji. Art. 93a ust. 1 stanowił, iż w przypadku niedokonania zwrotu dotacji w terminie, o którym mowa w art. 93 ust. 1, czyli w terminie do dnia 28 lutego roku następującego po roku, w którym udzielono dotacji, organ lub inny dysponent części budżetowej, który udzielił dotacji, wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki. Obowiązujący od dnia 1 maja 2004 r. art. 129a tej ustawy wskazywał, iż przepisy art. 93 i art. 93a stosuje się odpowiednio do dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Nietrafne jest zatem, w ocenie organu II instancji, stwierdzenie, zawarte zarówno w odwołaniu, jak i w wyjaśnieniach Wójta Gminy [...], przekazanych Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu wraz z odwołaniem i aktami sprawy (pismo z dnia 12 maja 2007 r. OKT.410 - 01/05), iż w dniu zawarcia umowy nie obowiązywał obowiązek wydania decyzji w tej materii.

Również zarzut wydania decyzji w oparciu o przepisy ustawy o finansach publicznych z 2005 r., które nie obowiązywały w dacie zawarcia umowy, uznano za niezasadny. Wyjaśniono, iż zgodnie z art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, co oznacza, iż orzekają na podstawie przepisów obowiązujących w dniu wydania rozstrzygnięcia. W przedmiotowej sprawie brak jest przepisów intertemporalnych wskazujących na ograniczenia w stosowaniu w niniejszej sprawie przepisów ustawy o finansach publicznych z 2005 r., która zastąpiła poprzednio obowiązującą ustawę o finansach publicznych z 1998 r. Z przedstawionego powyżej stanu faktycznego i prawnego, w ocenie SKO, wynika jednak, iż również pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy, w dniu podpisania umowy, istniał obowiązek wydania przez Wójta Gminy [...] decyzji w sprawie zwrotu dotacji wraz z określeniem terminu, od którego nalicza się odsetki. Odpowiednikiem art. 129a ówcześnie obowiązującej ustawy o finansach publicznych jest art. 190 ustawy obecnie obowiązującej, a ówczesnych art. 93 i 93a, odpowiednio art. 145 i 146 ustawy obecnie obowiązującej.

W skardze na powyższą decyzję Stowarzyszenie Kultury Fizycznej Klub Piłkarski [...] w W. wniosło o jej uchylenie w całości. W uzasadnieniu wskazano, iż umowa zawarta pomiędzy Stowarzyszeniem a Gminą [...] z dnia 17 sierpnia 2004 r. w szczegółowy sposób regulowała kwestię rozliczania dotacji, wskazując w § 16, że wszelkie spory powstałe w związku z wykonywaniem umowy strony poddają pod rozstrzygnięcie właściwego sądu powszechnego. W tej sytuacji, zdaniem skarżącego, niedopuszczalne było wydanie przez Wójta Gminy [...] decyzji określającej wysokość kwoty dotacji podlegającej zwrotowi. Tym samym niedopuszczalne było również wydanie przez SKO decyzji utrzymującej w mocy decyzję Wójta. Zdaniem skarżącego, przy wydawaniu obydwu decyzji został naruszony art. 7 k.p.a., który mówi, że w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W ocenie Stowarzyszenia, niewątpliwie został naruszony zarówno interes społeczny, jak i słuszny interes obywateli – członków Klubu Sportowego [...].

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.); określanej dalej jako: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z treścią art. 134 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kierując się wskazanymi przesłankami oraz dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności, tak z przepisami procesowymi, jak i z normami prawa materialnego, Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu niedopuszczalności wydania przez organy orzekające w sprawie decyzji określających wysokość kwoty dotacji podlegającej zwrotowi, należy wskazać, iż stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o działalności pożytku publicznego, w brzmieniu obowiązującym w dacie zawierania przez Stowarzyszenie umowy o powierzeniu wykonywania zadania publicznego, organy administracji publicznej prowadzą działalność w sferze zadań publicznych, obejmującej m.in. zadania w zakresie upowszechniania kultury fizycznej i sportu, we współpracy z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3, prowadzącymi, odpowiednio do terytorialnego zakresu działania organów administracji publicznej, działalność pożytku publicznego w zakresie odpowiadającym zadaniom tych organów. Współpraca ta może odbywać się w szczególności w formach zlecania organizacjom pozarządowym oraz podmiotom wymienionym w art. 3 ust. 3 realizacji zadań publicznych na zasadach określonych w ustawie. Zgodnie z art. 3 ust. 4 pkt 1 ustawy o działalności pożytku publicznego zlecanie realizacji zadań publicznych, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 – jako zadań zleconych w rozumieniu art. 69 ust. 4 pkt 1 lit. d oraz art. 71 ust. 1 ustawy o finansach publicznych z 1998 r. – może mieć formę powierzania wykonywania zadań publicznych, wraz z udzieleniem dotacji na finansowanie ich realizacji. Organizacje pozarządowe, podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 oraz jednostki organizacyjne podległe organom administracji publicznej lub przez nie nadzorowane, przyjmując zlecenie realizacji zadania publicznego w trybie określonym w art. 11 ust. 2, zobowiązują się do wykonania zadania w zakresie i na zasadach określonych w umowie o powierzenie zadania sformułowanej z uwzględnieniem art. 71 ust. 2 ustawy o finansach publicznych z 1998 r. oraz przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego, a organ administracji publicznej zobowiązuje się do przekazania na realizację zadania odpowiednich środków publicznych w formie dotacji.

Podkreślić w tym kontekście należy, iż, zgodnie z art. 118 ust. 1 ustawy o finansach publicznych z 1998 r., w stanie prawnym obowiązującym w dacie zawarcia umowy nr [...] o powierzeniu wykonywania zadania publicznego, podmioty niezliczone do sektora finansów publicznych i niedziałające w celu osiągnięcia zysku mogą otrzymywać z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacje na cele publiczne związane z realizacją zadań tej jednostki. Stosownie do art. 129a ustawy o finansach publicznych z 1998 r. przepisy art. 93 i art. 93a stosuje się odpowiednio do dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie zaś z art. 93 ust. 1 dotacje udzielone z budżetu państwa wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi do budżetu państwa wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w terminie do dnia 28 lutego roku następującego po roku, w którym udzielono dotacji.

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy, należy za nieuprawnione uznać stanowisko skarżącego wskazujące na brak kompetencji organów obu instancji do określenia obowiązku zwrotu niewłaściwie wykorzystanej dotacji. Pogląd taki nie może zostać uznany za prawidłowy, gdyż całkowicie pomija publicznoprawne pochodzenie środków przekazanych na realizację zadania publicznego w zakresie upowszechniania kultury fizycznej i sportu. Podkreślić należy, że środki budżetowe, niezależnie od tego czy są to środki budżetu państwa czy też budżetu jednostki samorządu terytorialnego, nie tracą swego charakteru na skutek przekazania w postaci dotacji w trybie czynności cywilnoprawnej. Powierzenie wykonywania zadania publicznego wraz z udzieleniem dotacji na finansowanie jego realizacji następuje na podstawie umowy jednostki samorządu terytorialnego z organizacją pozarządową lub podmiotem wymienionym w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego, tak więc ten tryb dla dokonywania wydatków budżetowych jest normalnym sposobem przekazywania dotacji, przy czym kontrola jej wydatkowania odbywa się już w trybie administracyjnym. W świetle stosowanego odpowiednio art. 93 ust. 1 ustawy o finansach publicznych nie może budzić wątpliwości, że wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem dotacja podlega obowiązkowi zwrotu do budżetu jednostki samorządu terytorialnego wraz z odsetkami, co zresztą wynika również wprost z treści § 8 ust. 2 umowy z dnia 17 sierpnia 2004 r. Należy podkreślić, iż rozwiązania przyjęte w ustawie o finansach publicznych z 1998 r. mające na celu ochronę wydatków budżetowych jednostek samorządu terytorialnego stanowią regulację o charakterze bezwzględnie obowiązującym, co oznacza, że w żadnym wypadku nie mogą być zmodyfikowane wolą stron, a tym bardziej wyłączone.

Należy również wyjaśnić, iż ustawa o finansach publicznych z 2005 r., która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2006 r., zawiera w zakresie trybu postępowania w przedmiocie zwrotu dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego rozwiązania prawne analogiczne do obowiązujących w dacie zawarcia przez skarżące Stowarzyszenie umowy o powierzeniu wykonywania zadania publicznego. Biorąc pod uwagę brak w ustawie o finansach publicznych z 2005 r. regulacji intertemporalnych odnoszących się do możliwości dalszego stosowania przepisów o zwrocie dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, Wójt Gminy [...] orzekając po wejściu w życie nowych przepisów, prawidłowo zastosował nowe prawo. W świetle utrwalonego już orzecznictwa, jak też doktryny prawniczej, przy braku przepisów przejściowych należy się kierować zasadą bezpośredniego działania nowego prawa (por. uchwałę składu pięciu sędziów NSA z dnia 20 października 1997 r., sygn. FPK 11/97, ONSA 1993/1/10; wyrok składu siedmiu sędziów NSA z dnia 25 sierpnia 2003 r., sygn. FSA 1/03, ONSA 2004/1/1). Zasada ta polega na tym, że od chwili wejścia w życie nowych norm prawnych należy je stosować do wszelkich stosunków prawnych, zdarzeń czy stanów rzeczy danego rodzaju. Dotyczy to zdarzeń, które dopiero powstaną, jak i tych, które powstały przed wejściem w życie nowych przepisów, ale trwają w czasie dokonywania zmian prawa. Rozwiązanie takie odpowiada zazwyczaj przeświadczeniu prawodawcy, że nowe normy są bardziej dostosowane do aktualnych warunków niż prawo poprzednio obowiązujące. Stosowanie powyższej zasady wymaga jednak wielkiej ostrożności nie tylko ustawodawcy, ale także organów stosujących prawo, gdyż nie może prowadzić do pogwałcenia wartości konstytucyjnych. Chodzi przede wszystkim o zakaz retroakcji w postaci stanowienia norm prawnych odnoszących się do zdarzeń powstałych przed wejściem tych norm w życie lub nadal trwających po zmianie prawa, jeżeli wywołują negatywne skutki dla bezpieczeństwa prawnego i respektowania praw nabytych. W odniesieniu do trybu postępowania w przedmiocie zwrotu dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, przyjęcie przez ustawodawcę w ustawie o finansach publicznych z 2005 r. analogicznych rozwiązań prawnych, jak w ustawie o finansach publicznych z 1998 r. powoduje jednak, iż brak jest przeszkód do przyjęcia bezpośredniego działania nowego prawa.

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia przez organy obu instancji art. 7 k.p.a. z uwagi na naruszenie zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli – członków Klubu Sportowego [...] należy wskazać, iż zasada ogólna uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli jest ściśle powiązana z konstytucyjną zasadą praworządności, powtórzoną w art. 6 k.p.a., z treści której wynika, iż organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Tak więc w przypadku, gdy norma prawna wyznacza jednoznacznie następstwa prawne faktu, rozstrzygnięcie sprawy jest w pełni wyznaczone przez stosowaną normę prawną. Jeżeli zatem organ administracji publicznej rozstrzygając sprawę administracyjną ustaliłby następstwa prawne odmiennie, stanowiłoby to naruszenie normy prawa.

W rozpoznawanej sprawie, okolicznością bezsporną jest, iż dotacja została przekazana Stowarzyszeniu na realizację zadań własnych Gminy [...], określonych w art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, w zakresie kultury fizycznej i turystki, tj. na zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty, którą tworzą z mocy prawa mieszkańcy Gminy [...]. Zgodnie z pkt IV ppkt 3 ogłoszenia o otwartym konkursie ofert na realizację zadań publicznych w zakresie kultury fizycznej i sportu w Gminie [...] w 2004 r., stanowiącego załącznik do Zarządzenia nr [...] Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2004 r., zadania publiczne powierzone w wyniku rozstrzygnięcia konkursu powinny być realizowane zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym przepisami ustawy o kulturze fizycznej, a także z uwzględnieniem standardów dotyczących realizacji zadań w zakresie kultury fizycznej i sportu określonych przez Gminę w załączniku do ogłoszenia. Stosownie do ust. 1 powołanych standardów realizacja zadań w zakresie kultury fizycznej i sportu obejmuje realizację zorganizowanych form zajęć sportowych i rekreacyjnych w zakresie: piłki nożnej, siatkowej, koszykowej, żeglarstwa, tenisa stołowego, biegów przełajowych na orientację dla mieszkańców gminy, w szczególności dla dzieci i młodzieży, w tym we współpracy z placówkami oświatowymi. Należy zaznaczyć, iż okoliczność, że realizowane zadanie publiczne dotyczyć będzie zadań własnych gminy nie była kwestionowana przez Stowarzyszenie, które w złożonej w dniu 10 sierpnia 2004 r. ofercie realizacji zadania publicznego, wskazało jako nazwę zadania: "Rozwój i popularyzacja sportu dla mieszkańców a zwłaszcza dla dzieci i młodzieży w następujących dyscyplinach sportu jak piłka nożna kobiet, tenis stołowy, piłka nożna mężczyzn". Zgodnie z § 1 ust. 1 umowy z dnia 17 sierpnia 2004 r. o powierzeniu realizacji zadania Gmina [...] zleciła Stowarzyszeniu realizację zadania publicznego, szczegółowo opisanego w ofercie i w ust. 2, a Stowarzyszenie zobowiązało się wykonać zadanie w zakresie i na zasadach określonych w umowie, z zastrzeżeniem ust. 2.

Mając powyższe na względzie, należy wskazać, iż w sytuacji, gdy w wyniku dokonanej w oparciu o art. 17 ustawy o działalności pożytku publicznego kontroli i oceny realizacji powierzonego Stowarzyszeniu zadania publicznego stwierdzono, że dotacja przekazana na realizację zadań własnych Gminy [...], tj. na zaspokojenie potrzeb wspólnoty mieszkańców została w części wydatkowana na działalność Stowarzyszenia obejmującą osoby nie będące mieszkańcami Gminy [...], a zatem niezgodnie z przeznaczeniem, Gmina była na podstawie ustawy o finansach publicznych zobligowana do wszczęcia postępowania w przedmiocie zwrotu części dotacji wykorzystanej niezgodnie z umową o powierzeniu zadania publicznego.

Ponadto, odnosząc się do podniesionego w trakcie rozprawy zarzutu nieotrzymania pełnej treści Zarządzenia nr [...] Wójta Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. w sprawie ogłoszenia otwartego konkursu ofert na realizację zadań publicznych w zakresie kultury fizycznej i sportu w Gminie [...] w 2004 r. należy zauważyć, iż zgodnie z § 2 Zarządzenia ogłoszenie o konkursie podlegało publikacji przez jego zamieszczenie w [...], Biuletynie Informacji Publicznej, na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy [...] oraz na stronie internetowej Urzędu Gminy [...] . Nie można zatem stwierdzić, iż strona skarżąca była pozbawiona dostępu do informacji o konkursie ofert. Za niezasadny należy uznać również zarzut braku informacji o rozliczeniu drugiej transzy dotacji, skoro dokładne wyliczenia w tym zakresie zostały zawarte w piśmie Urzędu Gminy z dnia 8 grudnia 2005 r. (doręczonym stronie skarżącej w dniu 9 grudnia 2005 r.) oraz w uzasadnieniu decyzji organu I instancji. W odniesieniu natomiast do informacji skarżącego o braku uwag w opinii merytorycznej Działu Oświaty, Kultury, Sportu i Turystyki Urzędu Gminy [...] z dnia 19 października 2004 r. dotyczących celowości poniesionych wydatków – kosztów związanych z realizacją zadań statutowych w Klubie Piłkarskim [...] za okres od 27 sierpnia do 19 października 2004 r., należy zauważyć, iż powyższa opinia została wydana przed uzyskaniem przez Urząd Gminy, na zebraniu wiejskim w dniu 24 listopada 2004 r., informacji o nieprawidłowościach w wydatkowaniu kwoty dotacji.

Konkludując, w ocenie Sądu, w toku kontrolowanego postępowania nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również przepisów i zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w szczególności zasady nakazującej organom administracji publicznej uwzględniać interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.), w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.