Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 192/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2013-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 134 par 1 , art. 152 , art. 145 par 1 lit. c, art. 200 w zw. z art. 205 par 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 107 par 3 ,, art. 7, art. 77 par 1 , , art. 80, art. 84 par 1, art. 107 par 3 , art. 138 par 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk- Meder ( spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Stefan Kłosowski Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant Joanna Białas-Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 października 2013r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego R. S. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. Nr[...] , wydaną na podstawie art.33 do art. 38, art. 59 ust.1 pkt 1, art. 87 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199 poz. 1227 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania R. S., od decyzji Burmistrza z dnia [...] r. Nr [...] , wydanej na rzecz Spółki A. z siedzibą w [...] , ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej "[...] ", składającej się z [...] elektrowni wiatrowych o łącznej mocy 39 MW, o wysokości wież do 150+4 m npt każda i średnicy śmigła 90m, wraz ze stacją elektroenergetyczną 110/30KV i niezbędną towarzyszącą infrastrukturą techniczną na terenie działek: nr [...] - obręb[...] , nr [...] - obręb [...] , gmina – Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium przedstawiło stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że w dniu [...] r. Spółka A. z siedzibą w [...] , złożyła do Burmistrza wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy elektrowni wiatrowych "[...] " wraz ze stacją elektroenergetyczną 110/30KV i niezbędną infrastrukturą techniczną. Do wniosku dołączono kartę informacyjną przedsięwzięcia, z treści której wynikało m.in., iż realizacja obejmować będzie 16 turbin (w trakcie postępowania zmieniono liczbę turbin na 13), zainstalowanych na wieżach o wysokości do 150+4 m npt i mocy po 3 MW każda, a łączna ich moc wyniesie 48 MW oraz wykaz [...] działek na których zlokalizowane będą wieże z turbinami i wykaz [...] działek, na które przedsięwzięcie będzie oddziaływać. Wniosek, w terminie późniejszym został uzupełniony o wypisy z rejestru gruntów dla ww. działek oraz o kopię mapy ewidencyjnej w skali 1:5000 z naniesionymi miejscami lokalizacji poszczególnych elektrowni i wskazującej obszar, na które farma wiatrowa będzie oddziaływać.

Po wszczęciu postępowania i zawiadomieniu stron w drodze obwieszczenia na podstawie art. 49 K.p.a., Burmistrz uzyskał opinie organów współdziałających, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (RDOŚ) i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS), co do konieczności przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a następnie postanowieniem z dnia [...] r. nałożył na wnioskodawcę obowiązek przeprowadzenia ww. postępowania określając zakres raportu.

Z uwagi na nałożenie na inwestora przez RDOŚ obowiązku uwzględnienia w raporcie wyników analizy przyrodniczej w ramach przeprowadzonego monitoringu przedinwestycyjnego z uwzględnieniem wszystkich okresów rocznego cyklu życiowego ptaków jak również migrującej fauny, raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został przedłożony organowi w lutym [...] r. a jego uzupełnienie w czerwcu [...] r. Raport ten został poddany uzgodnieniom z organami współdziałającymi, tj. RDOŚ i PPIS.

W toku postępowania, pismem z dnia [...] r., wnioskodawca poinformował organ I instancji o rezygnacji z wariantu realizacji 16 wież, wybierając wariant [...] wiatrowni o łącznej mocy 39 MW, co zostało uwzględnione w raporcie.

Z ustaleń organu wynikało również, że J. S., władający nieruchomościami w obrębie, pismem z dnia [...] r. wystąpił do Burmistrza z prośbą o udostępnienie mu raportu o oddziaływaniu na środowisko farmy wiatrowej "[...] ", jednakże z uwagi na to, że raport w tym okresie pozostawał w trakcie uzgadniania, został poinformowany (pismem z dnia [...] r.), iż treść raportu zostanie udostępniona społeczeństwu, a informacja o tym zostanie podana do publicznej wiadomości. Pismem z dnia [...] r. J. S. złożył uwagi do raportu, wnioskując jednocześnie o uznanie go stroną niniejszego postępowania. W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji o udokumentowanie swojego interesu prawnego w niniejszym postępowaniu, J. S. pismem z dnia [...] r. przedstawiając zarazem swoje stanowisko co do szkodliwości oddziaływania wiatrowni na środowisko, dołączył wykaz działek, będących jego własnością oraz opinię Polskiego Towarzystwa Ochrony Przyrody "[...] " odnoszącą się do przedłożonego przez inwestora raportu oraz opracowanie " Wstępna ocena wpływu planowanej farmy wiatrowej na awifaunę w rejonie miejscowości [...] i [...] ", sporządzone przez A. B..

Pismem z dnia [...] r. Burmistrz poinformował wnioskodawcę o nie uznaniu go za stronę postępowania z uwagi na fakt władania, na terenie[...] , nieruchomościami położonymi w odległości ok. 1,7 km od najbliższego wiatraka, zatem nie zlokalizowanymi w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia.

Organ I instancji w drodze obwieszczenia z dnia [...] r. poinformował o rozpoczęciu procedury udziału społeczeństwa w niniejszym postępowaniu informując o terminie ([...] r.) i miejscu zapoznania się z dokumentacją oraz możliwości składania uwag i wniosków.

W dniu [...] r. R. S., władający nieruchomością

w[...] , po zapoznaniu się z treścią raportu, przekazaną mu przez organ

w formie elektronicznej, złożył swoje uwagi na piśmie. Do uwag tych odniósł się autor raportu w piśmie z dnia [...] r. przesłanym do organu I instancji.

Z ustalonego przez Kolegium stanu faktycznego sprawy wynikało również,

że obwieszczeniem z dnia [...] r., wywieszonym na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta i Gminy w ach oraz sołectw [...] , [...] i[...] , strony zostały poinformowane o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym w terminie 7 dni.

Pismem z dnia [...] r., które wpłynęło do organu [...] r., Burmistrz został poinformowany przez inwestora o zmianie numeru działki nr [...] obręb [...] , która została przez Agencję Nieruchomości Rolnych podzielona na działki nr [...] i nr[...] .

W dniu [...] r. zgłosił udział w postępowaniu pełnomocnik R. S.- radca prawny A. H. wnosząc o przedłużenie wyznaczonego w obwieszczeniu z dnia [...] r. terminu do składania uwag ze względu na udzielenie pełnomocnictwa na tym etapie postępowania.

Burmistrz wniosku pełnomocnika nie uwzględnił i decyzją z dnia

[...] r. ustalił środowiskowe uwarunkowania dla wyżej opisanego przedsięwzięcia.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji pełnomocnik R. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zarzucał zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie art. 37 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko poprzez nie odniesienie się w pełni do wniosków i zarzutów składanych przez uczestników konsultacji i art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nie podjęcie przez organ działań koniecznych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli-zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej. Ponadto podniósł, że organ wydając decyzję nie odniósł się do wniosku strony wyrażonego w piśmie z dnia [...]r. o przesłuchanie autorów rozbieżnych raportów, tj. sporządzonego przez firmę B. na zlecenie inwestora oraz sporządzonego przez Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody "[...] " oraz o powołanie biegłego w celu wyjaśnienia rozbieżności. Dodatkowo zaznaczył, że w piśmie z zarzutami z dnia [...] r. wniósł o powołanie biegłych z dziedziny energetyki, ornitologii celem oceny prawidłowości sporządzonego raportu. W ocenie pełnomocnika, organ winien wyjaśnić dlaczego odmówił dokonania wnioskowanych czynności. Ponadto z decyzji wynika, że w ramach budowy farmy przewiduje się tymczasowe zaplecze budowy, z pawilonami socjalno-administracyjnymi dla pracowników, place parkingowe ciężkiego sprzętu, place składowania elementów konstrukcji, które będą zajmować grunt w długim czasie a oddziaływanie będzie negatywne, bezpośrednie, długoterminowe lecz odwracalne, natomiast nie wskazano na czym ta odwracalność ma polegać, jakie działania będą musiały być podjęte, kto poniesie koszty, na ile to będzie uciążliwe dla ludzi i zwierząt. Decyzja nie wyczerpuje tematu wpływu bezpośredniego i pośredniego przedsięwzięcia na zdrowie i warunki życia ludzi i dobra materialne. Nie uzyskano informacji, czy bliskość wiatrowni nie wpłynie negatywnie na funkcjonowanie internetu, telefonu, a także czy hałas nie będzie za duży dla ludzi i zwierząt domowych. Ze względu na liczne uwagi wniesione przez mieszkańców, w ocenie odwołującego się, przed budową należałoby przeprowadzić np. komputerową symulację z konkretnymi danymi poziomów hałasu, która jest powszechnie stosowana przy tych przedsięwzięciach. Brak też jest informacji o oddziaływaniu wiatraków w postaci infradźwięków – co, zdaniem odwołującego, wymaga uzupełnienia. Decyzja nie precyzuje jak rozstrzygnięte zostanie zagrożenie zwane efektem cienia. W zakresie oddziaływania na środowisko, brak jest w decyzji dokładnego odniesienia się do tego, czy projektowana zmiana przeznaczenia terenu na elektrownie wiatrowe nie będzie miała wpływu na jakość wód powierzchniowych

i podziemnych np. poprzez zanieczyszczenie ziemi produktami ropopochodnymi.

Z treści decyzji nie wynika nadto, jakie były wyniki postępowania uzgodnieniowego

z organami współdziałającymi.

Reasumując pełnomocnik odwołującego się podniósł, że jego zdaniem wobec tak dużej wątpliwości i podnoszonych zarzutów, organ miał obowiązek przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko, bądź powołania biegłych do zweryfikowania raportu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu przedmiotowego odwołania uznało decyzję organu pierwszej instancji za prawidłową

i opisaną na wstępie decyzją utrzymało ją w mocy.

Kolegium przywołało przepisy ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku

i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (zwanej dalej "ustawą o uioś") oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko, które ma zastosowanie w niniejszej sprawy ze względu na datę złożenia wniosku ([...] 2009 r.) oraz treść § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Wskazało również,

że przedsięwzięcie objęte niniejszym postępowaniem zaliczane jest na podstawie § 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia z 2004 r. do mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Następnie Kolegium podało- powołując się na treść art. 73 i 74 uioś – co powinien zawierać wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach,

oraz przywołało treść art. 62 ust. 1 powołanej ustawy wskazując, ze rola organu sprowadza się do kontroli, czy zamierzone oddziaływanie przedsięwzięcia mieści się

w wyznaczonych ustawowo standardach poszczególnych substancji lub energii emitowanych do środowiska, czy je przekracza.

Organ odwoławczy wymienił również niezbędne dowody, które organ musi zebrać przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a które wynikają z trybu postępowania opisanego w uioś oraz wskazał zasady ustalania kręgu stron postępowania i informowania stron o wszystkich czynnościach organu przez podanie do publicznej wiadomości w drodze obwieszczenia.

Kolegium powołując się na przepis art. 82, art. 85 ust. 1 i 2 ustawy o uioś podało, z jakich elementów winna składać się decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, a następnie stwierdziło, że decyzja organu i instancji została wydana w oparciu o w pełni zebrany materiał dowodowy natomiast organ wyczerpał tryb ustawowy niezbędny do jej wydania w zakresie wniosku inwestora, który spełnia wymogi art. 74 ust. 1 ustawy o uioś, ustalenia stron postępowania zgodnie z art. 28 K.p.a., wydania postanowienia o nałożeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i o zakresie raportu. Stwierdziło również, że organ zasięgnął opinii RDOŚ i PPIS, a po przedłożeniu przez inwestora raportu - uzgodnił raport z tymi organami.

Kolegium dokonało formalnej oceny decyzji Burmistrza i uznało,

że decyzja ta spełnia wymogi art. 85 ust. 2 ustawy o uioś.

W konkluzji Kolegium stwierdziło, że decyzja organu I instancji została wydana na podstawie w pełni zebranego materiału dowodowego określonego przepisami ustawy o dostępie do informacji o środowisku [...] oraz przepisami K.p.a.

W dalszej części uzasadnienia, odnosząc się do zarzutów zawartych

w odwołaniu Kolegium uznało je za nieuzasadnione. Stwierdziło, że Burmistrz nie mógł uwzględnić wniosku odwołującego się, zawartego w piśmie z dnia 24 września 2012 r., o przesłuchanie autorów rozbieżnych raportów, tj. sporządzonego przez firmę B. na zlecenie inwestora oraz sporządzonego przez Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody "[...] " oraz o powołanie biegłego w celu wyjaśnienia tych rozbieżności w sytuacji, gdy Towarzystwo to nie występowało w niniejszym postępowaniu na prawach strony. W ocenie organu odwoławczego, zarzut o nieuwzględnieniu w decyzji uciążliwości dla środowiska wynikającej z przeprowadzonych robót budowlanych (tymczasowe zaplecze budowy, place parkingowe ciężkiego sprzętu, place składowe elementów konstrukcji) również jest nieuzasadniony, gdyż w pkt I.2. decyzji pod nazwą: warunki wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji. Burmistrz w całości uwzględnił uwarunkowania wskazane w postanowieniu uzgadniającym RDOŚ z dnia [...] r. Nr[...] , dotyczące uwarunkowań środowiskowych przy wykonywaniu robót budowlanych związanych z budową farmy wiatrowej. Odnosząc się do zarzutu o braku informacji co do ewentualnie nadmiernego hałasu oddziaływującego na ludzi i zwierzęta domowe Kolegium uznało, że nie znajduje on potwierdzenia w dokonanej w raporcie symulacji rozprzestrzeniania się hałasu powodowanego przez turbiny oraz emisji infradźwięków. Organ II instancji zwrócił uwagę, że w części C załączników do raportu znajdują się mapy obrazujące rozkład izolinii poziomu hałasu rozprzestrzeniającego się od poszczególnych turbin, z których wynika, iż na terenach zabudowy mieszkaniowej dopuszczalny normatyw poziomu hałasu nie będzie przekroczony zarówno w ciągu dnia jak i w nocy, zaś w raporcie na str.97-100 szeroko opisano tematykę infradźwięków, podsumowując, iż nie ma żadnych dowodów na to, że infradźwięki, których źródłem są turbiny wiatrowe, wywierają negatywny wpływ na zdrowie ludzi lub ich samopoczucie. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego, niezasadny jest zarzut, iż w decyzji brak jest dokładnego odniesienia się do tego, czy projektowana zmiana przeznaczenia terenu na elektrownie wiatrowe nie będzie miała wpływu na jakość wód powierzchniowych i podziemnych, np. poprzez zanieczyszczenie ziemi produktami ropopochodnymi, bowiem z ustaleń zawartych w raporcie wynika, że w fazie budowy i eksploatacji przedsięwzięcia wystąpienie zanieczyszczeń produktami ropopochodnymi wód powierzchniowych może wystąpić jedynie w sytuacjach awaryjnych, np. wycieki z pojazdów transportowych lub budowlanych, jednakże sytuacje te będą eliminowane przez odpowiedni nadzór nad pracą tych pojazdów (vide: str.86-89 operatu). Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu kwestii dotyczących wpływu wiatrowni na funkcjonowanie internetu i telefonu oraz nie rozstrzygnięcia zagrożenia zwanego efektem cienia, Kolegium podniosło, iż badania nad tymi zagadnieniami znajdują się w fazie badań prowadzonych przez naukowców,

i jak dotychczas z ich badań nie wynika, iż praca wiatrowni ma na nie znaczący wpływ. Zdaniem organu odwoławczego nie bez znaczenia pozostaje, iż w trakcie prowadzenia postępowania organ na bieżąco, przy współudziale inwestora udzielał szczegółowych wyjaśnień osobom zwracającym się do organu; przekazywał na żądanie stron kserokopie dokumentów zebranych przez organ I instancji w postępowaniu (np. M. S.), udostępniał akta sprawy do wglądu, a odwołującemu się, na jego prośbę - udostępniono raport w formie elektronicznej (płytka CD).

Nie zgadzając się z przedmiotową decyzją pełnomocnik R. S. złożył na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie:

a) art. 80 K.p.a., poprzez wybiórczą ocenę zgromadzonego w sprawie materiału, oraz błędne ustalenia faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia, co zdaniem skarżącego miało istotny wpływ na wynik sprawy;

b) art. 11 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie stronie zasadności przesłanek, którymi organ odwoławczy kierował się przy załatwianiu sprawy, w szczególności poprzez nieodniesienie się w sposób merytoryczny do wszystkich zarzutów podniesionych przez stronę w odwołaniu od decyzji organu I instancji;

c) art. 127 K.p.a. w zw. z art. 138 § 1 Kpa oraz art. 7 K.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie przez organ odwoławczy niniejszej sprawy i nieodniesienie się do wszystkich zarzutów odwołania.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że nie kwestionował samego przebiegu postępowania prowadzącego do wydania decyzji, ani nie podnosił, iż decyzji brakuje określonych przez przepisy elementów, lecz skarżył konkretne rozstrzygnięcia, wskazywał na braki postępowania dowodowego, a w konsekwencji stronniczość organu oraz nieuwzględnienie słusznego interesu mieszkańców. Zdaniem skarżącego do postawionych w odwołaniu zarzutów organ odwoławczy odniósł się lakoniczne i niewyczerpująco. Zarzucał również, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji miał wiele uwag odnośnie postępowania dowodowego, bowiem organ I instancji uznał, iż w zakresie oddziaływania inwestycji na środowisko wystarczająca jest jedna opinia - raport przygotowany przez firmę B. . - sporządzona z wniosku inwestora. Zdaniem skarżącego, skoro planowana inwestycja należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zaś dla mieszkańców regionu stanowi novum, obawy stron postępowania związane z ryzykiem przedsięwzięcia są jak najbardziej uzasadnione. Dlatego też powołanie biegłych z dziedziny energetyki czy ornitologii -

o co wnosił skarżący - z pewnością pozwoliłoby na głębszą analizę ryzyka. Mimo podniesienia powyższych kwestii w odwołaniu Kolegium pominęło te zarzuty i nie wypowiedziało się na ten temat.

W dalszej części uzasadnienia skarżący zwrócił uwagę na stanowisko zgodnie

z którym, obowiązkiem organu przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest zebranie niezbędnych dowodów obejmujących m.in. wyniki weryfikacji raportu. W myśl art. 85 ust. 1 i ust. 2 ustawy o uioś decyzja

o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga uzasadnienia, które winno zawierać wyniki weryfikacji raportu, wskazania, czy i jak wykorzystano uwagi i wnioski społeczeństwa. Skarżący w piśmie z dnia [...] r. wniósł zarzuty do "Strategicznej prognozy oddziaływania na środowisko" sporządzonej przez B. s.c. pod potrzeby budowy farm elektrowni wiatrowych na obszarze gminy e.

W piśmie tym skarżący zwrócił uwagę m.in. na potrzebę powołania biegłych z dziedziny energetyki i ornitologii celem oceny prawidłowości sporządzonego raportu. Organ zwrócił uwagę, że skarżący zarzuty do raportu wniósł pismem z dnia[...] . jednak w dalszej części uzasadnienia brak jest jakiegokolwiek nawiązania do tej kwestii. Zdaniem skarżącego, Kolegium nie dostrzegło, że zarzuty nie zostały w ogóle przez organ I instancji uwzględnione, gdyż doręczono je organowi dnia [...] r., podczas gdy decyzje wydano w dniu [...] r. Zarzuty te jednak nie zostały pozostawione bez rozpoznania i pismem z [...] r., po wydaniu decyzji, organ I instancji doręczył skarżącemu swoje stanowisko w tej kwestii. Tym samym organ odniósł się merytorycznie do zarzutów skarżącego, ale doszło do tego,

w ocenie skarżącego, poza całym postępowaniem. Rozpatrzenie zarzutów nie miało żadnego wpływu na wynik postępowania. Nadto, kwestia ta została zupełnie pominięta przez organ II instancji.

Zdaniem skarżącego, powołującego się na orzeczenie Sądu Najwyższego, nie ulega wątpliwości, że naruszenie przepisów o postępowaniu dowodowym sprawia,

że ocena wyników postępowania dowodowego będzie wadliwa z tego powodu, iż jest oparta na materiale dowodowym niekompletnym lub nie w pełni rozpatrzonym. Organ

I instancji złożył skarżącemu odpowiedź na zarzuty, ale już po zakończeniu postępowania. Organ także zwrócił uwagę na fakt złożenia przez skarżącego zarzutów, jednak w żaden sposób się do nich nie odniósł, co w jego ocenie stanowi istotne naruszenie przepisów proceduralnych. W opinii skarżącego organ I instancji odnosząc się merytorycznie do pisma skarżącego kontynuował postępowanie dowodowe po wydaniu decyzji w sprawie, co nie powinno ujść uwadze organu II instancji.

Dodatkowo skarżący zwrócił uwagę, że w odpowiedzi na pismo skarżącego

z zarzutami do raportu organ I instancji podniósł, że "jeśli są jakiekolwiek przesłanki za tym, iż dokumentacja została sporządzona nieprawidłowo lub popełniono w niej jakieś błędy to należy je wykazać i udowodnić". Sama okoliczność, iż zalecenie to zostało sformułowane po zakończeniu postępowania budzi zastrzeżenia i pytania co do możliwości realnego współdziałania strony przy ustaleniu stanu faktycznego.

Zdaniem R. S., organ nie ustosunkował się także do zarzutu nie odniesienia się do wyników oceny dokonanej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, który wezwał wnioskodawcę przedsięwzięcia do złożenia wyjaśnień do przedłożonego raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko.

Nadto, w jego ocenie, organy obu instancji nie wyjaśniły, na czym ma polegać odwracalność negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji. Bezspornym jest,

iż obiekty budowlane będą trwale ujmować grunt w długim okresie czasu, zaś ich oddziaływanie będzie bezpośrednie i długoterminowe. W żadnej z decyzji nie wskazano w jaki sposób będzie wyglądać "odwracalność" ujemnych następstw inwestycji i w jakim zakresie uciążliwości z tym związane poniosą mieszkańcy, nadto brak wskazania jakie korzyści przyniesie przedsięwzięcie dla mieszkańców (jeśli w ogóle), w jaki sposób może zostać zniwelowany (np. przez inwestora) ujemny skutek w postaci zmniejszenia atrakcyjności terenu i cen nieruchomości, na których posadowione mają być wiatraki.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Pismem z dnia [...] r. uczestnik postępowania –Spółka C . z siedzibą, która to spółka połączyła się z inicjatorem niniejszego postępowania o wydanie środowiskowych uwarunkowań - wniosła o oddalenie skargi, z uwagi na brak dowodów na poparcie argumentacji skarżącego.

Na rozprawie, która odbyła się w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie dowodu z pisma Burmistrza z dnia

[...] r. skierowanego do pełnomocnika skarżącego, w którym organ odniósł się do zarzutów podniesionych przez stronę przed organem I instancji.

Postanowieniem wydanym w trybie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd postanowił dopuścić dowód ze wskazanego pisma.

W powołanym dokumencie stanowiącym odpowiedź na pismo pełnomocnika skarżącego z dnia [...] r. zawierającego zarzuty do "Strategicznego raportu oddziaływania na środowisko" sporządzonego przez B. s.c. pod potrzeby budowy farm elektrowni wiatrowych na obszarze gminy , Burmistrz poinformował, że po zasięgnięciu opinii zespołu autorów wskazanego wyżej raportu oraz przeanalizowaniu materiałów w powyższej sprawie, dla inwestycji polegającej na budowie farm elektrowni wiatrowych "[...] " została wydana decyzja środowiskowa. Decyzja ta została wydana na podstawie dokumentacji podlegającej ocenie i uzgodnieniu przez właściwe organy współdziałające oraz po przeprowadzeniu postępowania z udziałem społeczeństwa. Na potrzeby przedmiotowej inwestycji została także sporządzona dokumentacja planistyczna na odpowiednim poziomie ogólności i w rezultacie w dniu 27 września 2012 r. Rada Miejska w ach podjęła uchwałę Nr XXI/193/12 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części gminy pod potrzeby budowy farmy elektrowni wiatrowych "[...] 2" dla obszaru położonego w obrębach ewidencyjnych: [...] , [...] , [...] i[...] .

W dalszej części pisma Burmistrz podał, że kolejną kwestią jest niejasne odwoływanie się pełnomocnika skarżącego do raportu sporządzonego przez Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody "[...] ", jako dokumentu będącego "ekspertyzą prywatną", który jest równoważny z opracowanym przez B. s.c dokumentem. Jednocześnie Burmistrz zwrócił uwagę na kilka faktów odnośnie rozbieżności co do metodyki, według której sporządzono poszczególne opracowania. Raport OOŚ został sporządzony zgodnie z zakresem wydanym przez Burmistrza , uwzględniającym wymóg przeprowadzenia rocznego monitoringu przyrodniczego, natomiast opracowanie Polskiego Towarzystwa Ochrony Przyrody "[...] " zostało wykonane na podstawie przeprowadzonych terenowych wizytacji w ciągu 1 miesiąca, czyli lutego 2011 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 1270 ze zm.) obejmuje wszystkie, a nie tylko podniesione w skardze kwestie związane z procesem stosowania prawa

w postępowaniu administracyjnym. Obejmuje więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń odnośnie do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwie zinterpretowały i czy nie naruszyły zasad ustalania określonych faktów za udowodnione.

W zakresie tak ustalonej kognicji Sąd stwierdził uchybienia organu odwoławczego występujące w przestrzeganiu mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a., art. 80 K.p.a., art. 84 § 1 K.p.a.,

a przede wszystkim art. 107 § 3 K.p.a. i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., które to uchybienia bezpośrednio skutkują koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.

Podkreślić należy, że istotą dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego jest konieczność ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy przez organ wyższego stopnia w sytuacji skutecznego wniesienia odwołania przez stronę postępowania. Zasada dwuinstancyjności tworzy obowiązek merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, który nie może ograniczyć się do kontroli zaskarżonej decyzji. Postępowanie odwoławcze nie może polegać tylko na kontroli postępowania organu pierwszej instancji, lecz powinno mieć miejsce ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy niejako "od nowa", bowiem organ odwoławczy nie jest związany poczynionymi przez organ I instancji ustaleniami i dokonaną oceną dowodów.

Strona skarżąca, co podkreślała w skardze, nie wnosiła zarzutów formalnych do przebiegu postępowania poprzedzającego wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jak i formalnej zawartości wydanej decyzji punktu widzenia przepisów ustawy o uios. Zdaniem skarżącego fakt formalnie poprawnego postępowania oraz wydanie decyzji zawierającej wszystkie elementy, jakie zgodnie z ustawą winna zawierać nie oznacza, że czynności dokonane przez organ, stanowiące podstawę rozstrzygnięcia, zostały przeprowadzone należycie.

Wnoszone przez R. S. zarzuty dotyczyły uchybień

w postępowaniu dowodowym poprzedzającym wydanie przez Burmistrza

w dniu [...] r. decyzji w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej "[...] " składającej się z 13 elektrowni wiatrowych o łącznej mocy 39 MW, o wysokości wież do 150+4 m npt każda i średnicy śmigła 90 m wraz ze stacją elektroenergetyczną 110/30KV i niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie działek nr [...] obręb[...] , nr[...] , [...] , [...] , [...] i [...] obręb [...] w gminie e oraz nie odniesienia się przez organ I instancji do zarzutów i wniosków składanych przez stronę w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Skarżący podkreślał, że w postępowaniu przed organem I instancji domagał się powołania biegłych z dziedziny energetyki i ornitologii w celu oceny prawidłowości sporządzonego raportu, jednakże Burmistrz nie odniósł się do tego żądania. Zarzut ten skarżący ponowił w odwołaniu, jednakże organ odwoławczy rozpatrzył go łącznie z żądaniem przesłuchania autorów raportu i opinii Polskiego Towarzystwa Ochrony Przyrody "[...] " uznając go za niezasadny, gdyż Towarzystwo nie występowało w postępowaniu na prawach strony.

Zauważyć jednak należy, że jakkolwiek raport o oddziaływaniu farmy wiatrowej na środowisko został sporządzony w wyniku nałożenia tego obowiązku na inwestora postanowieniem Burmistrza z dnia [...] r., to jednak dokument ten jest dokumentem prywatnym i podlega ocenie przez organ na takiej samej zasadzie jak inne dokumenty prywatne złożone w postępowaniu przez inne strony postępowania, czy osoby zgłaszające swoje wnioski i uwagi w ramach udziału społeczeństwa w toczącym się postępowaniu. Skoro do raportu zostały zgłoszone uwagi oraz żądanie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, to organ winien je rozpatrzyć, a ewentualną odmowę przeprowadzenia dowodu uzasadnić w sposób zrozumiały dla stron, z argumentacją przekonującą o braku zasadności przeprowadzenia tego dowodu. Dodać również należy, że skoro raport o oddziaływaniu na środowisko farmy elektrowni wiatrowych jest dokumentem prywatnym, wytworzonym przez specjalistów zatrudnionych przez inwestora, to niedopuszczalne jest by jedyną miarodajną odpowiedzią na zarzuty zgłoszone w postępowaniu z udziałem społeczeństwa było przedstawienie stanowiska autorów raportu, które organ I instancji następnie jako własne przedstawia w decyzji ustalające środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (pismo B. s.c. bez daty, adresowane do Burmistrza , które wpłynęło do organu 30 sierpnia2012r.).Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając odwołanie skarżącego na powyższe nie zwróciło uwagi pomimo jasno sformułowanych przez skarżącego w tym zakresie zarzutów

w odwołaniu. Przypomnieć w tym miejscu należy, że jakkolwiek raport o oddziaływaniu na środowisko sporządzony jest przez podmioty wyspecjalizowane w tym zakresie, to jednak istotą prawidłowo prowadzonego postępowania jest możliwość przeprowadzenia przez organ własnej oceny tego specjalistycznego dokumentu. Skoro organ ma trudności z interpretacją raportu, czy innych specjalistycznych dokumentów złożonych w toku postępowania (str. 28 decyzji organu I instancji), winien rozważyć – tak jak to sugerował pełnomocnik skarżącego- przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, który na użytek toczącego się postępowania dokona obiektywnej oceny zarzutów, które odnoszą się do raportu.

Odnosząc się do kolejnych zarzutów skargi należy przyznać rację skarżącemu, że organ odwoławczy nie wyjaśnił, na czym ma polegać odwracalność negatywnego oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko jak i nie odniósł się do wyników oceny przedsięwzięcia dokonanej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji, analizując jej treść z punktu widzenia przestrzegania powinności jakie ustawodawca nałożył na organy rozpatrujące sprawę w postępowaniu odwoławczym Sąd stwierdził, że nie jest jego rolą zastępowanie organu administracji w poszukiwaniu w całokształcie sprawy motywów nie dostrzeżonych przez organ, a mogących uzasadniać jego rozstrzygnięcie. Motywy zawarte w uzasadnieniu decyzji administracyjnej stanowią jej integralną część i skoro organ wydał rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy decyzję organu I instancji, to z treści uzasadnienia winno wynikać, że rozstrzygnięcie, które zapadło w sprawie nie budzi wątpliwości organu, a zawarte w nim argumenty przekonują również strony postępowania. Decyzja Kolegium takich argumentów nie zawiera, a lakoniczne odniesienie się do zarzutów odwołania mogło jedynie utwierdzić stronę, że organ odwoławczy nie sprostał nałożonemu obowiązkowi ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy.

Uzasadnienie decyzji, stanowiące jej obowiązkowy składnik, jest wyrazem prawidłowego przeprowadzenia przez organ procesu rozpoznawczego i dedukcyjnego w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia sprawy. Uzasadnienie stanowi integralną część decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną jej część. Uzasadnienie winno spełniać rolę edukacyjno-perswazyjną w stosunku do adresatów decyzji, powinno również umożliwiać kontrolę poprawności rozstrzygnięcia. Z tego względu motywy decyzji powinny być tak ujęte, aby strona mogła poznać tok rozumowania poprzedzającego wydanie rozstrzygnięcia oraz zrozumieć i w miarę możliwości zaakceptować zasadność przesłanek faktycznych i prawnych, jakimi kierował się organ przy załatwianiu sprawy. Ponadto prawidłowo sporządzone uzasadnienie daje również możliwość pełnej i merytorycznej weryfikacji decyzji w postępowaniu sądowym (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 27.04.2012 sygn. akt II SA/Op 8/12- http:// orzeczenia.nsa.gov.pl)

Powyższa ocena odnosi się również do decyzji organu pierwszej instancji, której wady Kolegium mogło sanować w postępowaniu odwoławczym. Zgodnie z art. 107 § 3 K.p.a. organ ma obowiązek odnieść się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich zarzutów zgłaszanych przez stronę, do dowodów, których przeprowadzenia domagała się strona. Niedopuszczalne jest natomiast odnoszenie się przez organ do zgłaszanych w postępowaniu zarzutów w innych formach aniżeli wydana decyzja i "uzupełnianie" jej uzasadnienia pismami kierowanymi do strony lub jej pełnomocnika, bądź pismem przewodnim, przekazującym odwołanie strony organowi odwoławczemu. Skoro taka sytuacja miała miejsce w rozpoznawanej sprawie i była sygnalizowana przez stronę, to organ odwoławczy miał obowiązek odnieść się do działania organu w zakresie ustosunkowania się do zarzutów strony poza formalnie prowadzonym postępowaniem (pismo Burmistrza z dnia [...] r.).

W ocenie Sądu, stwierdzone uchybienia, które mogą mieć istotny wpływ na wynik postępowania, spowodowały konieczność uchylenia badanej decyzji, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań Sądu i sprowadzają się do przeprowadzenia postępowania zgodnie

z zasadami procedury administracyjnej, w tym dokonania własnych ustaleń w oparciu

o zebrany w sprawie materiał dowodowy. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji oparto o przepis art. 152 P.p.s.a., natomiast orzeczenie o zwrocie poniesionych kosztów postępowania, obejmujących wpis od skargi i koszty zastępstwa procesowego wydano na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.