Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 688/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 240 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2017 poz 201
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Protokolant Asystent sędziego Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi K.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 listopada 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia nakazu płatniczego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 23 listopada 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy (dalej: Wójt Gminy) z dnia 25 września 2017 r. odmawiającą uchylenia nakazu płatniczego nr [...] z dnia 11 lutego 2015 r. ustalającego K. M. (dalej: podatnik, skarżący) wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2015 rok.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny.

Decyzją – nakazem płatniczym – z dnia 11 lutego 2015 r. Wójt Gminy ustalił podatnikowi łączne zobowiązanie pieniężne za rok 2015. Wysokość podatku rolnego i od nieruchomości ustalona została na podstawie złożonej przez podatnika informacji w sprawie podatku rolnego i od nieruchomości oraz danych z ewidencji gruntów i budynków, przy zastosowaniu stawek określonych w aktualnie obowiązujących przepisach podatkowych. Podatkiem rolnym opodatkowano grunty o powierzchni 0,7919 ha, natomiast podatkiem od nieruchomości grunty o powierzchni 13.343 mkw.

Pismem z dnia 2 grudnia 2016 r. podatnik wniósł o wznowienie postępowania i zmianę nakazów płatniczych dotyczących wymiaru podatku rolnego i od nieruchomości za lata 2012-2016. Wskazał, że działki o nr [...], [...], położne w obrębie geodezyjnym N. gminy W., które opodatkowane zostały podatkiem od nieruchomości jako tereny zabudowy mieszkaniowej, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego stanowią: drogę, która znajduje się na obszarze planu oznaczonym jako teren otwartych imprez kultury z amfiteatrem (nr [...]), działkę na terenie otwartych imprez kultury z amfiteatrem (nr [...]), działkę na terenie projektowanej przepompowni ścieków sanitarnych (nr [...]), działkę na terenie projektowanej zieleni parkowej z ciągiem pieszym oraz magistralą wodociągową (nr [...]), działkę na terenie projektowanej stacji transformatorowej (nr [...]).

Zdaniem podatnika, działki: drogowa, przeznaczona pod amfiteatr, przepompownię ścieków, ciągi piesze, zieleń parkową, magistralę wodociągową, powinny zostać przejęte na własność za wynagrodzeniem przez Gminę, realizującą lub planującą realizować inwestycje publiczne w ramach wykonywania zadań własnych gminy, zaś za działkę pod stację transformatorową podatkiem powinno być obciążone przedsiębiorstwo przesyłowe.

Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2016r. Wójt Gminy wznowił na żądanie podatnika postępowanie w sprawie wymiaru podatku rolnego i od nieruchomości.

Decyzją z dnia 25 września 2017r. Wójt Gminy odmówił uchylenia nakazu płatniczego z dnia 11 lutego 2015r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że podatnik powołał się na przesłankę wznowienia z art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2018r., poz. 800). Organ podatkowy stwierdził jednak, że przesłanka ta nie może być podstawą wznowienia, ponieważ w dniu wydania decyzji wymiarowej znane mu były okoliczności wskazane we wniosku o wznowienie. Decyzję w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości nr [...] wydał bowiem w dniu 21 sierpnia 2000r. Wójt Gminy. Miał on także wiedzę dotyczącą przeznaczenia opodatkowanych działek w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zespołu zabudowy turystycznej w północno-zachodniej części miejscowości N. (uchwalonego przez Radę Gminy w dniu 17 grudnia 1998r.).

Od decyzji tej odwołanie wniósł pełnomocnik strony, zarzucając błędne przyjęcie, iż w sprawie nie wystąpiła przesłanka wznowieniowa z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, ponieważ okoliczności, na które podatnik powołał się we wniosku o wznowienie postępowania, nie zostały przez organ wzięte pod uwagę, były zatem okolicznościami nowymi w rozumieniu ww. przepisu. Dodatkowo pełnomocnik podniósł, że podatnik wystąpił do Starosty o przywrócenie z urzędu w prowadzonym operacie ewidencji gruntów i budynków konturów użytków rolnych i ich klas gleboznawczych, w granicach działek nr [...], [...], z obecnie wykazywanego stanu jako tereny mieszkaniowe (B) na grunty rolne z odpowiednimi dla nich klasami gleboznawczymi oraz o wpisanie z urzędu w prowadzonym operacie ewidencji gruntów i budynków Gminy jako właściciela ww. działek. Zdaniem podatnika, to starosta błędnie zmienił w ewidencji gruntów oznaczenie ww. działek na tereny mieszkaniowe, mimo że nadal były to tereny rolnicze, co spowodowało opodatkowanie tych gruntów podatkiem od nieruchomości, zamiast podatkiem rolnym.

Decyzją z dnia 24 stycznia 2018r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję Wójta Gminy z dnia 25 września 2017r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 10 sierpnia 2018 r. stwierdziło nieważność własnej decyzji z dnia 24 stycznia 2018 r., w wyniku czego w obrocie prawnym pozostaje decyzja Wójta Gminy z dnia 25 września 2017 r.

Ponownie rozpatrując odwołanie podatnika wniesione od tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną obecnie do Sądu decyzją z dnia 23 listopada 2018 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia 25 września 2017 r.

W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze przytoczyło treść art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz.520) oraz art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Zwróciło uwagę, że wznowienie postępowania jest postępowaniem nadzwyczajnym, które ma na celu stworzenie prawnej możliwości ponownego postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia sprawy zakończonej ostateczną decyzją podatkową. Postępowanie wznowieniowe nie może być jednak wykorzystane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, bowiem nie jest to kontynuacja postępowania zwykłego. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w przedmiotowej sprawie brak jest nowych okoliczności faktycznych bądź dowodów, w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W dniu wydania decyzji wymiarowej Wójtowi Gminy znane były okoliczności wskazane we wniosku o wznowienie oraz w piśmie z dnia 23 sierpnia 2017r., a wynikające z decyzji w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Ponadto z pism podatnika wynika, że w istocie chodzi mu o zmianę zapadłego uprzednio ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego, a zatem o weryfikację samego zajętego wówczas merytorycznego stanowiska organu, z którym podatnik nadal się nie zgadza i próbuje je podważyć. Zdaniem organu jest do sytuacja niedopuszczalna, ponieważ postępowanie wznowieniowe nie może być wykorzystane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji wymiarowej.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący wniósł o uchylenie powyższej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając jej naruszenie:

1. przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj.

a) art. 121 w zw. z art. 122 ust. 1 i ust. 2, art. 187 § 1 i art. 235 Ordynacji podatkowej, poprzez nierozważenie wszystkich dowodów oraz okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na wynik sprawy, w szczególności pominięcie dowodów wskazanych w piśmie z dnia 17.05.2018 r. i nierozważenie, czy załączone do wskazanego pisma dowody stanowią nowe dowody, które także potwierdzają nowe okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, czy nie były znane organowi oraz czy są to dowody istotne dla sprawy;

b) art. 240 § 1 pkt 5 w zw. z art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez ich błędne zastosowanie i nieuznanie, że organ I instancji błędnie uznał, że w sprawie nie występują nowe dowody (potwierdzające nowe okoliczności) istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, nieznane organowi i istotne dla sprawy, bez rozważenia wszystkich zaoferowanych przez stronę dowodów i w konsekwencji nieuchylenie decyzji organu I instancji i nieprzekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

c) art. 229 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez pominięcie, niewyjaśnienie i niewzięcie pod uwagę okoliczności istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy, tj. faktu, że podatnik wystąpił do Starosty m.in. o przywrócenie z urzędu w prowadzonym operacie ewidencji gruntów i budynków, konturów użytków rolnych i ich klas gleboznawczych, w granicach działek nr [...], [...], położonych w obrębie N., z obecnie wykazywanego stanu jako tereny mieszkaniowe (B), na grunty rolne z odpowiednimi dla nich klasami gleboznawczymi.

prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy:

a) art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 187 § 1 i art. 235 i art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, poprzez ich niezastosowanie i nieuznanie, że organ I instancji błędnie nie przyjął, że nowe dowody w sprawie mają wpływ na ustalenie, czy działki będące własnością skarżącego, a przeznaczone pod drogi i na potrzeby jednostek samorządu terytorialnego podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości,

b) art. 2 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 187 § 1, art. 235 i art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, poprzez jego niezastosowanie i nieuznanie, że organ I instancji błędnie nie przyjął, że nowe dowody w sprawie mają wpływ na ustalenie, że działki nr [...], [...] podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym a nie podatkiem od nieruchomości,

c) art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w zw. z art. 194 § 3 i art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, poprzez ich błędne zastosowanie i nieuznanie, że organ I instancji nie dokonał krytycznej oceny zapisów w ewidencji gruntów dotyczących przeznaczenia działek nr [...], [...], pomimo że strona powołała nowe dowody wskazujące, że zapisy w operacie ewidencji gruntów stoją w sprzeczności ze stanem na gruncie.

W uzasadnieniu skargi podniesiono m.in., że z materiału dowodowego zaoferowanego w toku postępowania przez skarżącego jednoznacznie wynika, że na działkach o nr [...], [...] nie było żadnych zabudowań. Działki te wobec tego błędnie były oznaczone w ewidencji gruntów i budynków jako tereny mieszkaniowe, zamiast prawidłowo grunty rolne. Starosta wprowadził do ewidencji gruntów i budynków zmianę na zgodną ze stanem faktycznym w dniu 8 grudnia 2017 r. i obecnie ww. działki oznakowane są prawidłowo, tak jak powinny od samego początku. Zmiana została wprowadzona na podstawie operatu pomiarowego, który został sporządzony po wykonaniu przez uprawnionego geodetę czynności terenowych.

Powołany operat pomiarowy (załączony do wskazanego pisma) potwierdzał stan faktyczny istniejący przez cały czas - na długo jeszcze przed wydaniem przez Wójta Gminy nakazów płatniczych wymierzających skarżącemu podatek od nieruchomości za lata 2012-2016, co do których podatnik wystąpił o wznowienie postępowania. Załączone do wskazanego pisma mapy zawierają zapiski uprawnionych geodetów, które potwierdzają, że na przedmiotowych działkach nie znajdowały się żadne zabudowania, a tym samym nie stanowiły one terenów mieszkaniowych, lecz grunty rolnicze, za które nie powinien być wymierzany podatek od nieruchomości. Wskazane dokumenty znajdowały się w Starostwie Powiatowym (nie dysponował nimi Wójt Gminy), istniały w chwili wydawania w kolejnych latach nakazów płatniczych, nie były znane organowi podatkowemu (nie wziął ich pod uwagę).

Skarżący powołał się również na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 maja 2018 r. oraz decyzję Starosty z dnia 25 września 2018 r., którą organ ten dokonał z urzędu aktualizacji operatu ewidencyjnego w zakresie użytków gruntowych na działkach nr [...], [...], położonych w obrębie N. gmina W., polegającej na wpisaniu w miejsce użytku B - tereny mieszkaniowe, użytków rolnych, jakie występowały w ewidencji gruntów przed ich podziałem. W ocenie skarżącego doszło ostatecznie do przywrócenia zapisów w operacie do zgodności ze stanem na gruncie - takim jaki istniał od początku.

W okolicznościach sprawy organ II instancji powinien był dokonać oceny, czy przywołane powyżej nowe dowody (załączone do pisma z 17.05.2018 r.) pozwalają na podważenie domniemania wynikającego z wpisów do ewidencji gruntów i budynków, na podstawie art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej, czego nie uczynił.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje.

Skarga jest bezzasadna.

Jak wynika z akt sprawy, Wójt Gminy wydając nakaz płatniczy w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 rok kierował się danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków, z której wynikało, że skarżący jest właścicielem gruntów położnych na terenie gminy W. o łącznej powierzchni 5,6355 ha, z czego grunty o powierzchni 13.343 mkw, tj. działki nr [...], [...] położne w obrębie geodezyjnym N. sklasyfikowane są w ewidencji gruntów i budynków jako tereny mieszkaniowe oznaczone symbolem B, natomiast pozostałe działki sklasyfikowane są jako użytki rolne.

We wniosku o wznowienie postępowania skarżący wskazywał, że z uwagi na fakt przeznaczenia ww. działek w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele związane z inwestycjami publicznymi, działki te powinny zostać przejęte na własność za wynagrodzeniem przez gminę, która to gmina (jak i przedsiębiorstwo przesyłowe w odniesieniu do działki, na której zaplanowano posadowienie stacji transformatorowej) powinny być podatnikami podatku od nieruchomości.

W złożonej do Sądu skardze natomiast zasadniczy ciężar argumentacji skarżącego domagającego się wznowienia postępowania i uchylenia wydanych za lata 2012-2016 nakazów płatniczych, sprowadza się do wykazania, że oznaczenie ww. działek w ewidencji gruntów i budynków było błędne i że za błąd ten odpowiada Starosta.

Podstawę prawną żądania skarżącego wznowienia postępowania stanowi art. 240 § 1 pkt 5 O.p. Stanowi on, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Brzmienie cytowanego przepisu wskazuje, że o zaistnieniu powołanej przesłanki wznowienia można mówić wtedy, gdy spełnione zostaną łącznie cztery warunki: 1) wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody; 2) okoliczności (dowody) te nie były znane organowi, który wydał decyzję: 3) okoliczności (dowody) istniały w dniu wydania decyzji; 4) są one istotne dla sprawy.

Omawiana regulacja ma bogaty dorobek orzeczniczy, w którym wskazuje się, że ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody muszą charakteryzować się przymiotem nowości (nie wystarczy fakt, iż organ ich wcześniej po prostu nie analizował, bądź analizował, ale błędnie), mieć istotne znaczenie dla sprawy (wpływać na zmianę treści decyzji), istnieć w dniu wydania decyzji ostatecznej i być nieznane organowi wydającemu tę decyzję oraz stronie lub będąc znanymi stronie, zostać po raz pierwszy przez nią zgłoszone.

Organy prawidłowo uznały, że argumentacja skarżącego zawarta we wniosku o wznowienie postępowania odwołująca się do przeznaczenia działek w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele związane z inwestycjami publicznymi, nie stanowi nowych okoliczności ani nowych dowodów, istniejących w dacie wydawania decyzji, nieznanych organowi wydającemu decyzję. Decyzję w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości nr [...] wydał bowiem w dniu 21 sierpnia 2000r. Wójt Gminy. Miał on także wiedzę dotyczącą przeznaczenia opodatkowanych działek w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego zespołu zabudowy turystycznej w północno-zachodniej części miejscowości N. (uchwalonego przez Radę Gminy w dniu 17 grudnia 1998r.). Nie można przyjąć, że dana okoliczność nie była znana organowi wydającemu decyzję, jeśli wynikała ona z materiałów będących w dyspozycji tego organu, nawet jeśli nie znajdowały się one w aktach sprawy. Ponadto uzupełniająco dodać należy, że oprócz nieposiadania przez powołane przez skarżącego dowody i okoliczności przymiotów "nowych" i "nieznanych organowi", nie posiadają one również przymiotu "istotności dla sprawy". Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie jest dokumentem, na podstawie którego organy podatkowe ustalają dane niezbędne do opodatkowania gruntów, takim bowiem dokumentem jest ewidencja gruntów i budynków. Wynika to z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Odnosząc się natomiast do kwestii dotyczących błędnego zaklasyfikowania przedmiotowych działek w ewidencji gruntów i budynków jako terenów mieszkaniowych, mimo że nie są one zabudowane, w punkcie wyjścia należy wskazać, że Sąd orzeka na podstawie akt sprawy, co wynika z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej "p.p.s.a.". Oznacza to, że Sąd nie jest kolejną instancją, rozstrzygającą co do istoty sprawy, co na gruncie sprawy niniejszej sprowadzałoby się do rozstrzygnięcia o zaistnieniu podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Rolą Sądu jest natomiast skontrolowanie, na podstawie przedłożonych akt postępowania podatkowego, czy organ prawidłowo orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej. Jednocześnie dysponentem postępowania o wznowienie wszczętego na wniosek jest strona. Skoro bowiem strona twierdzi, że zachodzą nowe dowody i nowe okoliczności, które uzasadniają uchylenie decyzji ostatecznej, to powinna je organowi wskazać. Tymczasem strona dowody w postaci decyzji Starosty z dnia 25 września 2018 r. oraz decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego przedłożyła dopiero na etapie skargi. Organ nie mógł więc zbadać, czy dowody te spełniają warunki, o których mowa w art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, a Sąd nie może go w tym zastąpić, nie będąc kolejną instancją administracyjną. Decyzje te wydane zostały w datach: 24 maja 2018 r. i 25.09.2018 r., natomiast zaskarżona do Sądu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydana została w dniu 23 listopada 2018 r. Co więcej, pismem z dnia 3 października 2018 r., doręczonym w dniu 22 października 2018 r., pełnomocnik strony został poinformowany, że materiał dowodowy w sprawie został zebrany oraz o prawie zapoznania się z zebraną dokumentacją i wypowiedzenia się w sprawie, w terminie siedmiu do od daty otrzymania pisma. Jeżeli zatem zdaniem strony ww. dokumenty w postaci decyzji Starosty oraz decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego powinny stanowić podstawę uchylenia decyzji ostatecznej, powinna była je organowi przedłożyć. Przedłożenie tych dokumentów natomiast dopiero na etapie skargi do Sądu jest spóźnione.

Mając powyższe na uwadze, Sąd nie mógł - oceniając legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia - uwzględnić załączonych do skargi dokumentów w postaci decyzji Starosty oraz decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.

W odwołaniu pełnomocnik skarżącego wskazał, że podatnik wystąpił do Starosty o przywrócenie z urzędu w operacie ewidencji gruntów i budynków konturów użytków rolnych i ich klas gleboznawczych z terenów zabudowy mieszkaniowej na grunty rolne. W piśmie z dnia 17 maja 2018 r. powołał się natomiast na dokumenty (głównie strony tytułowe operatów) na okoliczność tego, że w kolejnych latach (nie z inicjatywy skarżącego) były prowadzone różne prace aktualizujące operat, którym towarzyszyły czynności terenowe uprawnionych geodetów. Podkreślić należy w tym miejscu, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie odniosło się do tych argumentów, co niewątpliwie jest wadliwością działania tego organu, i co zasadnie zarzuca skarżący w skardze. Niemniej jednak Sąd uznał, że ostatecznie wadliwość ta nie miała wpływu na wynik sprawy, powołane bowiem przez skarżącego okoliczności i dowody nie mogły skutkować uchyleniem decyzji ostatecznej (nakazu płatniczego), którego podstawą wydania były dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków.

Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, dane zwarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatków i świadczeń. Kategoryczna treść tego przepisu nie budzi wątpliwości i wskazuje, że organy podatkowe ustalając wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji. Przy wymiarze podatku od nieruchomości dla organów podatkowych wiążące są więc zapisy wynikające z ewidencji gruntów i budynków, a organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń w tej mierze. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. np. wyroki NSA: z 5 listopada 2009 r. sygn. II FSK 836/08, z dnia 15 kwietnia 2008 r., sygn. II FSK 372/07, publ. w: Lex nr 490966; z dnia 12 marca 2009 r., sygn. FSK 49/08, z dnia 2 kwietnia 2009r. II FSK 1949/07 publ. na stronie: http://www.orzeczenia.nsa.gov.pl/). Z tego też względu fakt, że w kolejnych latach prowadzone były różne prace aktualizujące operat, które jednak nie skutkowały zmianą oznaczenia spornych działek w ewidencji gruntów i budynków, pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia.

Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo (przed danymi ewidencyjnymi) wynika z regulujących ich prowadzenie, bezwzględnie obowiązujących przepisów, lub też w przypadku, gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (np. możliwe do zastosowania symbole ewidencyjne nie przewidują oznaczenia dla pewnych przedmiotów opodatkowania, wymienionych wprost w ustawie podatkowej). W takim przypadku organ podatkowy obowiązany będzie do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku. Sytuacja taka w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca.

Dopiero zmiana danych w ewidencji gruntów i budynków i to zmiana mająca charakter sprostowania błędu, może stanowić podstawę wzruszenia decyzji w trybie nadzwyczajnym. Zmiana natomiast w związku z dokonaną aktualizacją operatu ewidencyjnego, wywołuje skutki ex nunc (nie ma mocy wstecznej). W myśl art. 20 w związku z 22 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 44 Rozporządzenia starosta (prezydent miasta) jest organem administracji publicznej, który prowadzi ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów. Obowiązkiem starosty (prezydenta miasta) jest prowadzenie oraz utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Może być wywołana wnioskiem lub działaniem organu z urzędu. Dodatkowo § 46 ust. 2 ww. Rozporządzenia stanowi, że z urzędu wprowadza się zmiany wynikające, m.in. z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych, opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych. Z kolei, właściciele i osoby władające obowiązane są zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2 tej ustawy). Obowiązek zgłoszenia właściwemu staroście wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków w terminie 30 dni od dnia powstania tych zmian zapewnia, z jednej strony - aktualność tych danych, które powinny odzwierciedlać stan rzeczywisty, z drugiej zaś - ustanawiając, obowiązek po stronie właściciela zawiadamiania o tych zmianach w krótkim terminie, eliminuje możliwość dokonywania tych zmian z datą wsteczną, tj. obejmującą okres wcześniejszy, przed datą złożenia wniosku.

Zgodnie z § 49 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 ww. rozporządzenia, o dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiadamia organy podatkowe – w przypadku zmian danych mających znaczenie dla wymiaru podatków: od nieruchomości, rolnego i leśnego. Zawiadomienie to zawiera w szczególności oznaczenie dokumentu, który stanowił podstawę do zmiany, oraz datę jej wprowadzenia.

Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z dnia 21 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 986/11, że z przytoczonej regulacji wynika, że datą zmiany treści ewidencji jest data określona w skierowanym do organu podatkowego zawiadomieniu starosty. Powinna być ona również odnotowana w dzienniku zmian. Dopiero z tą datą - dokonania zmiany w ewidencji - określone grunty zmieniają swój charakter dla celów podatkowych. Wyłącznie zatem starostowie upoważnieni są do dokonywania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Zatem, jeżeli zmiany w ewidencji gruntów obejmujące zmiany rodzaju użytków gruntowych zostają wprowadzone w drodze decyzji administracyjnej, to wywołują skutek ex nunc, tj. na przyszłość, a nie skutek ex tunc, tj. z mocą wsteczną (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 2631/11, wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 6 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 1035/15, I SA/Sz 1036/15, I SA/Sz 1037/15).

Powyższe rozważania służą wykazaniu, że sam fakt, iż skarżący zwrócił się do starosty o dokonanie aktualizacji operatu ewidencyjnego (domagając się jednocześnie, aby nastąpiło to z urzędu) nie stanowi przesłanki uchylenia decyzji ostatecznej w wyniku wznowienia postępowania, co do zasady bowiem aktualizacja wywołuje skutki ex nunc (na przyszłość). Jak natomiast na wstępie zaznaczono, Sąd nie ocenia, jaki charakter miała aktualizacja operatu ewidencyjnego dokonana decyzją Starosty z dnia 25 września 2018 r., wkroczyłby bowiem w kompetencje organu podatkowego, który nie miał możliwości dokonania takiej oceny (dokument ten załączony został dopiero do skargi).

Uwzględniając powyższe, uznać należy, że przeprowadzone postępowanie nie wykazało istnienia nowych dowodów lub okoliczności, w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, które uzasadniałyby uchylenie bądź zmianę decyzji ostatecznej.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), skargę oddalił.