Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 204/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 106 ust.3
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędzia WSA Dorota Pawłowska Protokolant ref. Agata Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2022 r. sprawy ze skargi M. I. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 30 listopada 2021 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ"), działając na podstawie art. 109 ust. 1, ust. 3, ust. 4, ust. 6 w związku z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1285, dalej: "ustawa o świadczeniach") stwierdził, że M. I. (dalej: "Strona", "Skarżąca"), podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w charakterze wspólnika spółki jawnej [...] Sp. j. (dalej: "Spółka jawna"), w okresie od 10 września 2009 r. do 31 grudnia 2009 r.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes NFZ wyjaśnił, że 18 listopada 2021 r. do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wpłynął wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] Inspektorat w [...] z 16 listopada 2021 r. o wydanie decyzji w sprawie ustalenia okresu podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego przez Stronę z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w charakterze wspólnika Spółki jawnej w okresie od 10 września 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. ZUS poinformował, że według dokumentów będących w jego posiadaniu, 10 września 2009 r. Strona dokonała wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego Spółki jawnej. ZUS wskazał, że Strona od 20 września 2002 r. do 31 grudnia 2009 r. podlegała ubezpieczeniom społecznym z tytułu zatrudnienia w charakterze pracownika, zaś od 1 stycznia 2010 r. dokonała zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej jako wspólnik Spółki jawnej.

Organ wyjaśnił, że z informacji zawartych w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego z 22 listopada 2021 r. wynika, że Strona od 10 września 2009 r. pozostaje wspólnikiem Spółki jawnej, wpisanej pod numerem KRS: [...], przy czym Spółka jawna nie informowała ani o zawieszeniu wykonywania działalności, ani o rozpoczęciu likwidacji.

Prezes NFZ po przytoczeniu mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisów prawa wyjaśnił, że status wspólnika spółki jawnej nie zależy od faktycznego wykonywania działalności przez tę spółkę gdyż wpis w KRS nie ma charakteru deklaratoryjnego lecz konstytutywny.

Organ dodał, że zgromadzony materiał dowodowy, mając na względzie treść wniosku ZUS wskazuje zatem, że Strona winna podlegać obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w charakterze wspólnika Spółki jawnej w okresie od 10 września 2009 r. do 31 grudnia 2009 r.

Organ wyjaśnił również, że informacja zawarta w piśmie ZUS, zgodnie z którą M. I. podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu jako pracownik, nie stanowi przesłanki do uznania o niepodleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, zaskarżając decyzję Prezesa NFZ z 30 listopada 2021 r. w całości, wniosła o jej uchylenie w całości, a także zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423 z późn. zm.) w zw. z art. 25(1) § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1526 z późn. zm., dalej: "K.s.h."), polegającej na przyjęciu, iż Strona w okresie od dnia 10 września 2009 r. do dnia 31 grudnia 2009 r. powinna podlegać ubezpieczeniu zdrowotnemu, w sytuacji gdy:

1) Strona jako wspólnik Spółki jawnej rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej od 1 stycznia 2010 r.,

2) Spółka jawna pomimo, iż została wpisana do Krajowego Rejestru Przedsiębiorców 10 września 200 r, w okresie od 10 września 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. nie prowadziła działalności gospodarczej,

3) dzień powstania Spółki jawnej nie jest tożsamy z dniem rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej przez jej wspólników, a co za tym idzie nie można uznać, iż Strona prowadziła działalność gospodarczą jako wspólnik spółki od 10 września 2009 r., bowiem od tej daty stała się jedynie wspólnikiem Spółki jawnej, zaś prowadzenie działalności gospodarczej i uzyskiwanie z tego tytułu dochodów rozpoczęła 10 stycznia 2010 r.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sporna w niniejszej sprawie jest kwestia podlegania Skarżącej obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w formie spółki jawnej w okresie od 10 września 2009 r. do 31 grudnia 2009 r., w którym jak podnosi Skarżąca w skardze, pomimo rejestracji w KRS Spółki jawnej 10 września 2009 r., nie prowadziła działalności gospodarczej do 1 stycznia 2010 r.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy o świadczeniach, zgodnie z którym, w brzmieniu obowiązującym w spornym okresie, obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą lub osobami z nimi współpracującymi, z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (w obecnym brzmieniu: na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 i 1495 oraz z 2020 r. poz. 424 i 1086) lub przepisów o ubezpieczeniach społecznych lub ubezpieczeniu społecznym rolników).

Zgodnie z definicją z art. 5 pkt 21 ustawy o świadczeniach, osoby prowadzącej działalność pozarolniczą, jest nią osoba, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Jak natomiast wynika z art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej.

Z treści przytoczonych przepisów wynika, że obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlega spełniający warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, m.in. wspólnik spółki jawnej.

Dodania też wymaga, że zgodnie z art. 69 ust. 1 ustawy o świadczeniach, obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. a i c-i, powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniach społecznych. Jak natomiast wynika z art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w brzmieniu obowiązującym w spornym okresie, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne w następujących okresach: osoby prowadzące pozarolniczą działalność - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej (po 30 kwietnia 2018 r., na podstawie art. 36aa oraz przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców).

Z powyższej regulacji wynika, że objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik spółki jawnej istnieje od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia jej zaprzestania. Oznacza to, że wspólnik spółki jawnej jest objęty ubezpieczeniem zdrowotnym w okresie, w którym posiada status wspólnika spółki jawnej.

Jak wynika z art. 25(1) § 1 K.s.h., spółka jawna powstaje z chwilą wpisu do rejestru. Zgodnie natomiast z art. 84 § 2 K.s.h., rozwiązanie spółki następuje z chwilą wykreślenia jej z rejestru.

Z cyt. regulacji prawnej można wywieść, że wspólnik spółki jawnej posiada status wspólnika spółki jawnej w okresie kiedy spółka jawna jest wpisana do rejestru i w tym też okresie jest objęty ubezpieczeniem zdrowotnym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności jako wspólnik spółki jawnej. Ponadto z regulacji tej wynika, że sam fakt pozostawania danej osoby wspólnikiem spółki jawnej przesądza o podleganiu ubezpieczeniu zdrowotnemu, niezależnie od faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej przez tę spółkę w okresie, w którym spółka jawna jest wpisana do rejestru. Wyklucza to zatem argumentację Skarżącej, iż ocena wypełnienia przesłanki prowadzenia działalności pozarolniczej powinna się sprowadzać do samego stwierdzenia faktycznego jej prowadzenia w ramach spółki jawnej, a nie samego posiadania statusu wspólnika spółki jawnej. Ustawodawca przyjął bowiem rozwiązanie, zgodnie z którym o podleganiu obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego wspólnika spółki jawnej, rozstrzyga w istocie sam fakt istnienia spółki jawnej, który zamyka się w okresie od momentu wpisania spółki do rejestru do momentu jej wykreślenia z rejestru.

Skarżąca w niniejszej sprawie nie kwestionuje swojego statusu wspólnika Spółki jawnej w spornym okresie, a więc od 10 września 2009 r. do 31 grudnia 2009 r. W tym stanie rzeczy, Sąd stwierdza, że niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez Prezesa NFZ art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w zw. z art. 25(1) § 1 K.s.h. Prezes NFZ prawidłowo uznał w niniejszej prawie, że Skarżąca podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego w ww. okresie z tytułu prowadzenia działalności pozarolniczej jako wspólnik spółki jawnej przyjmując, że podstawą podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego wspólnika spółki jawnej jest fakt posiadania statusu wspólnika tej spółki, niezależnie od tego, czy spółka prowadzi faktyczną działalność. Stanowisko, że prawnie doniosła okoliczność prowadzenia pozarolniczej działalności związana jest wyłącznie z posiadaniem określonego statusu prawnego, tj. pozycji wspólnika w spółce jest zgodne z orzecznictwem Sądu Najwyższego (por. wyrok SN z 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt II UK 227/12).

Sąd stwierdził, że organ w przedmiotowej sprawie nie naruszył przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "P.p.s.a.") oddalił wniosek dowodowy zawarty w skardze. Sąd wyjaśnia, że wnioskowane dokumenty znajdują się w aktach administracyjnych sprawy i Sąd rozpatrując sprawę na podstawie akt administracyjnych sprawy jest zobligowany z mocy prawa do ich uwzględnienia.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a.