Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 3024/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par.34 pkt 7 lit.a
journal: Dz.U. 2008 nr 139 poz 883
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty  pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata  2007-2013.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska Sędziowie: WSA Irena Jakubiec-Kudiura WSA Dariusz Zalewski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A. Ł. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. W dniu [...] sierpnia 2014 r. do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] Oddziału Regionalnego Biura Wsparcia Inwestycyjnego (nazywanej dalej: "ARiMR") wpłynął wniosek A. L. o przyznanie pomocy w ramach działania 413 wdrażanie lokalnych strategii rozwoju dla operacji, które odpowiadają warunkom przyznania pomocy w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw", złożony w ramach naboru przeprowadzonego w dniach od [...] lipca 2014- [...] lipca 2014 r. przez [...] Lokalną Grupę Działania.

2. ARiMR pismem z dnia [...] września 2014 r. [...], na podstawie § 34 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U. z 2013 r. poz. 1163 ze zm.) oraz § 18 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" wezwała A. L. (nazywanego dalej: "skarżącym") do uzupełnienia złożonego wniosku poprzez złożenie dokumentów i wyjaśnień w terminie 21 dni od dnia otrzymania pisma.

3. Żądane dokumenty i wyjaśnienia zostały złożone przez skarżącego dnia [...] października 2014 r.

4. ARiMR, pismem z dnia [...] października 2014 r. [...], na podstawie § 34 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 oraz § 18 ust. 4 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw", wezwała skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez przesłanie w terminie 21 dni kalendarzowych dodatkowych dokumentów.

5. Skarżący pismem z dnia [...] października 2014 r. wniósł o przedłużenie terminu do złożenia żądanych przez ARiMR w piśmie z dnia [...] października 2014 r. dokumentów do dnia 5 grudnia 2014 r.

6. W odpowiedzi ARiMR pismem z dnia [...] listopada 2014 r. wyznaczyła nowy termin na uzupełnienie wniosku do dnia 5 grudnia 2014 r.

7. ARiMR po weryfikacji złożonej przez skarżącego przy piśmie z dnia 4 grudnia 2014 r. dokumentacji oraz po weryfikacji złożonych wyjaśnień, pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. [...] odmówiła przyznania pomocy stwierdziwszy braki we wniosku: w pkt 17.4 – poprzez nieuzupełnienie numeru obrębu ewidencyjnego, w pkt 19 – poprzez błędne zaznaczenie kategorii dodatkowej oraz w zał. IV.A – informacja o powierzchni działek związanych z operacją – w kol. 8 nie została uzupełniona o numery działek – wpisano daty, zaś w kol. 10 podano niepoprawiony numer elektronicznej księgi.

8. ARiMR po rozpatrzeniu wezwania skarżącego do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] grudnia 2014 r., pismem z dnia [...] lutego 2015 r. [...] uznała wezwanie za zasadne. Wniosek o przyznanie pomocy został przywrócony do rozpatrzenia, zaś pismo z dnia [...] grudnia 2014 r. [...] wycofane z obrotu prawnego.

9. ARiMR pismem z dnia [...] lutego 2015 r. [...] poinformował skarżącego, że wniosek o przyznanie pomocy wymaga uzupełnienia/złożenia poprawnych dokumentów/złożenia wyjaśnień i wezwała do złożenia dokumentów, w terminie 21 dni kalendarzowych od dnia otrzymania pisma.

10. Pismem z dnia [...] marca 2015 r. skarżący zwrócił się o wyrażenie zgody na przedłużenie terminu na złożenie kompletu wymaganych uzupełnień i poprawnych dokumentów do dnia 14 kwietnia 2015 r.

11. ARiMR pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. [...], znak: [...], odmówiła skarżącemu przyznania pomocy z uwagi na okoliczności określone w § 34 pkt 7 lit. a Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 lub § 18 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

ARiMR, powołując się na § 34 pkt 7 lit. a Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach Działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013, podała, że pomoc jest przyznawana jeżeli zakończenie operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną będącą refundacją kosztów kwalifikowalnych, wypłaconą po zrealizowaniu całej operacji, nastąpi nie później niż do dnia 31 grudnia 2014 r. Z uwagi na to , że na dzień wydawania pisma nie było możliwości podpisania naboru dla wniosków złożonych w ramach w/w naboru, wnioseknie mógł być sfinansowany.

W związku z powyższym ARiMR, na podstawie § 34 pkt 7 lit. a Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach Działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 odmówiła przyznania pomocy.

ARiMR stwierdziła również, że skarżący pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków nie usunął ich w terminie.

We wniosku nie usunięto następujących nieprawidłowości:

- zał. IV.A - informacja o powierzchni działek związanych z operacją - błędnie wypełniono kol. 8, w kol. 10 nie uzupełniono numeru elektronicznej księgi wieczystej;

- pkt.22.l-pkt22.4-błędnie wypełniono;

-pkt.26- nie uzupełniono;

-pkt.26.2- nie uzupełniono kosztów niekwalifikowalnych;

-zał. VI - zestawienie rzeczowo- finansowe- koszty zakupu wyposażenia nie zostały uzupełnione zgodnie z wybraną ofertą.

W Ekonomicznym Planie Operacji nie usunięto następujących nieprawidłowości:

- tab.B-2-nieczytelne opisy w tabeli;

- tab.C-5- nie uzupełniono zgodnie z zestawieniem rzeczowo- finansowym;

- tab. C-6.1- nie uzupełniono;

- tab.C-6.2 - nie uzupełniono we wszystkich kolumnach dla każdego urządzenia;

- tab.C.6.3- nie uzupełniono;

- tab.tab.F.1- nie uzupełniono;

- tab.F-2- nie uzupełniono;

- tab. G - nie uzupełniono;

- tab. H- brak wypełnionej tabeli.

Skarżący nie dostarczył/nie poprawił:

- w Formularzu informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis błędnie wypełniono pkt. A.5, A.6.A.8.

- brak 3 zapytań sporządzonych zgodnie z instrukcją oraz 3 odpowiadających tym zapytaniom ofert wraz z uzasadnieniem wyboru oferty.

Dostarczone oferty nie odpowiadały zapytaniom ofertowym:

- w ofercie wystawionej przez Firmę [...] s.c. wymiary stołu ze zlewem jednokomorowym były niezgodne z zapytaniem ofertowym (poz. 18.1)

- w ofercie wystawionej przez Firmę [...] brak wymiarów lady z zabudową, brak pojemności zbiornika na produkty sypkie oraz wymiaru stołu z basenem jednokomorowym (poz.8.3), regału magazynowego 4-półkowego (poz.15.2) oraz stołu ze zlewem jednokomorowym (poz. 17.1) były niezgodne z zapytaniem ofertowym

- w ofercie wystawionej przez Firmę [...] wymiary stołu z basenem jednokomorowym (poz. 8.3), ubijaczki kątowej (poz. 8.11), oraz stołu ze zlewem jednokomorowym (poz.16.1) były niezgodne z zapytaniem ofertowym. Ponadto w ofercie nie podano pojemności zbiornika na produkty sypkie.

ARiMR podała, że dostarczono dwa zapytania ofertowe skierowane do Firmy [...] s.c., natomiast brak było zapytania do firmy [...]. Wobec powyższego postępowanie ofertowe nie zostało przeprowadzone prawidłowo.

ARiMR stwierdziła również:

- brak pozwolenia na użytkowanie budynku- kopia potwierdzona za zgodność z oryginałem przez notariusza lub pracownika ARiMR;

- brak ostatecznej decyzji pozwolenie na budowę- kopia potwierdzona za zgodność z oryginałem przez notariusza lub praco wnika ARiMR;

- brak projektu budowlanego do wglądu, opieczętowanego przez właściwe starostwo na każdej stronie, z podaniem numeru decyzji ostatecznej pozwolenie na budowę.

- brak dziennika budowy - kopia potwierdzona za zgodność z oryginałem przez notariusza lub pracownika ARiMR;

- brak zgłoszenia zamiana wykonania robót budowlanych wraz ze wszystkimi załącznikami, opieczętowanego przez właściwe starostwo na każdej stronie na budowę komór - jeśli dotyczy;

- brak Zaświadczenia z właściwego starostwa lub oświadczenia skarżącego, że w terminie 30 dni od dnia zgłoszenia robót budowlanych właściwy organ nie wniósł sprzeciwu wobec zgłoszonego zamiaru wykonania robót budowlanych.

Z dostarczonej dokumentacji wynikało, że budowa komory mroźniczej i chłodniczej stanowiła element budowy budynku mieszkalno - usługowego kategorii I zgodnie z decyzją pozwolenie na budowę nr [...]. Wykonanie w/w komór w ramach operacji byłoby możliwe tylko pod warunkiem udowodnienia, że nie zostały one wykonane w ramach projektu budowlanego, a zostały wybudowane na podstawie odrębnego zgłoszenia.

W związku powyższym ARiMR odmówiła Skarżącemu przyznania pomocy, na podstawie § 18 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 139, poz. 883 ze zm.), zwanym dalej również: Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 roku.

12. Pismem z dnia [...] kwietnia 2015 r. skarżący wezwał ARiMR do usunięcie naruszenia prawa, które nastąpiło w wyniku wydania odmowy przyznania pomocy w formie dofinansowania realizowanego przedsięwzięcia gospodarczego w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" oraz nie wyrażenie zgody na przedłużenie terminu usunięcia braków, złożenia uzupełnień i wyjaśnień do wniosku grantowego zakwalifikowanego w 2014 r. do udzielenia wsparcia.

13. W odpowiedzi na wezwanie z dnia [...] kwietnia 2015 r. Prezes ARiMR, zwany dalej również: organem, pismem z dnia [...] maja 2015 r. [...], wyjaśniła, że w sprawie nie doszło do naruszenia prawa.

W uzasadnieniu organ podał, że w myśl § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 czerwca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego PROW na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014 r. poz. 884) do postępowań w sprawach dotyczących przyznania pomocy finansowej w i ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 wszczętych w terminach składania wniosków o przyznanie tej pomocy, które rozpoczęły bieg przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe.

W sprawie przyznania pomocy dla wnioskodawców, którzy złożyli wnioski o przyznanie pomocy w ramach naborów wszczętych przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia MRiRW z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., mają zastosowanie regulacje prawne zawarte w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013, poz. 1163).

Zgodnie z § 12a ust. 3 rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. jeżeli okaże się, że do dnia 31 grudnia 2014 r. nie jest możliwe przyznanie pomocy na projekt objęty wnioskiem w ramach limitu dostępnych środków, właściwy organ informuje Wnioskodawcę o odmowie przyznania pomocy. Przepisy ww. rozporządzenia uniemożliwiają podpisanie umowy przyznania pomocy po dniu 31 grudnia 2014 r. oraz wskazują na konieczność odmowy przyznania pomocy (na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013, poz. 173), z uwagi na okoliczności określone w § 34 pkt 7 lit. a ww. rozporządzenia, który wskazuje, że pomoc jest przyznawana: jeżeli zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną będącą refundacją kosztów kwalifikowanych, wypłaconą po zrealizowaniu całej operacji, nastąpi nie później niż do dnia 31 grudnia 2014 r.

Wniosek o przyznanie pomocy skarżący złożył do [...] Lokalnej Grupy Działania w dniu 28 lipca 2014 r., w ramach naboru wniosków wszczętego w dniu 14 lipca 2014 r. W związku z powyższym, w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy dla wniosków złożonych w ramach naborów wszczętych przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., co w przypadku skarżącego miało miejsce, powinny mieć zastosowanie regulacje prawne zawarte w przepisach rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. sprzed zmiany.

Pomoc może być przyznana jeżeli spełnione są wszystkie warunki jej przyznania. Określony w rozporządzeniu z dnia 8 lipca 2008 r. maksymalny termin zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną jest terminem prawa materialnego. Uchybienie terminu prawa materialnego wywołuje skutek prawny w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym.

Z uwagi na fakt, że dla wniosków złożonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia MRiRW z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., maksymalny termin zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną upłynął w dniu 31 grudnia 2014 r., Biuro Wsparcia Inwestycyjnego zobowiązane było do odmowy przyznania pomocy z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 34 pkt 7 lit a rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r.

Odnosząc się do wskazanej w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. [...]podstawy odmowy przyznania pomocy, tj. § 18 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r., stwierdzono, że nie powinna ona stanowić o odmowie przyznania pomocy, biorąc pod uwagę fakt przekroczenia i terminu zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną. Jednocześnie stwierdzono, że pismo Biura Wsparcia Inwestycyjnego z dnia [...] lutego 2015 r. o symbolu [...] wzywające skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie pomocy było bezzasadne uwzględniając § 34 pkt 7 lit. a rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r.

Odnosząc się natomiast do treści wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia [...] kwietnia 2015 r. stwierdzono, że zawarte w pismach o symbolu [...]standardowe pouczenie strony postępowania odnośnie przepisu § 34 ust. 7 lit. a rozporządzenia MRiRW z dnia 8 lipca 2008 r. nie stanowiło błędu administracyjnego w przedmiotowej sprawie, gdyż odnosiło się do całości postępowania o przyznanie pomocy i miało jedynie charakter informacyjny. Literalne brzmienie przepisu § 34 ust. 7 lit. a ww. rozporządzenia jednoznacznie określa, że pomoc jest przyznana jeżeli zakończenie realizacji operacji oraz złożenie wniosku o płatność ostateczną nastąpi do dnia 31 grudnia 2014 r.

14. Pismem z dnia 12 czerwca 2015 r., uzupełnionym pismem z dnia 14 sierpnia 2015 r. precyzującym przedmiot skargi, skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na pismo ARiMR z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak: [...].

W uzasadnieniu skargi skarżący postawił zarzut błędnego informowania przez pracowników ARiMR w pismach kierowanych do strony o ostatecznym terminie złożenia wniosku, który miał przypaść na dzień 31 marca 2015 r., a który w pismach z dnia [...] kwietnia 2015 r. i z dnia [...] maja 2015 r., z powołaniem się na przepisy prawne, określono na dzień 31 grudnia 2014 r.

Skarżący zauważył, że w wyniku błędnej kwalifikacji "zabudowy wraz z instalacją chłodniczo-mroźniczą" jako elementu działania o charakterze budowlanym i konieczności wyjaśnienia tej kwestii przez przedstawienie dodatkowej dokumentacji, zostały stracone dwa miesiące, które powinny być przeznaczone na usunięcie istotnych dla złożonego wniosku wad i braków oraz wymaganych załączników. W wyniku złożenia pisma z dnia [...] grudnia 2014 r. ARiMR dopiero [...] lutego 2015 r. przywróciła sprawę do ponownego rozpatrzenia. Pisma ARiMR z dnia [...] lutego i z dnia [...] lutego 2015 r. doręczone skarżącemu w dniu 4 marca 2015 r. wskazują, że wniosek w pierwszym kwartale 2015 r. był nadal poddawany ocenie kwalifikacyjnej, pomimo upływu terminu, na który Agencja powołała się dopiero w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz z maja 2015 r.

Zestawienie dat poszczególnych czynności podejmowanych przez ARiMR wskazywało na brak konsekwencji, niekompetencję i brak odpowiedzialności niektórych pracowników ARiMR i wprowadzanie w błąd petentów Agencji.

Biorąc powyższe pod uwagę skarżący zarzucił niewłaściwe co do czasu, jak i trybu, postępowanie osób obsługujących wniosek, podając, że: w dniu [...] lutego wystosowano informację o przywróceniu rozpatrywania wniosku, w formie wezwania na piśmie do uzupełnienia wniosku i usunięcia wad, od 4 marca skarżący otrzymywał jedynie ustne przekazy z ARiMR wskazujące na bezprzedmiotowość wymaganych pismem z dnia [...] lutego 2015 r. uzupełnień i zapowiedź odmowy przyznania dotacji na piśmie, czas między 24 marca a 14 kwietnia to okres braku jakiejkolwiek odpowiedzi na prośbę skarżącego o prolongatę terminu złożenia uzupełnień i na koniec - dwa pisma datowane na dzień [...] kwietnia, podpisane przez dwie różne osoby z ARiMR Biuro Wsparcia Inwestycyjnego [...] Oddziału Regionalnego, informujące o odmowie przyznania dotacji i odmowie prolongaty terminu złożenia uzupełnień.

15. W odpowiedzi na skargę ARiMR wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w piśmie z dnia [...] maja 2015 r., z której wynikało, że odmowa przyznania pomocy związana była z upływem czasu, do którego taka pomoc winna być udzielona. Wniosek skarżącego o przyznanie pomocy został złożony do [...] Lokalnej Grupy Działania w dniu 28 lipca 2014 r. w ramach naboru wniosków wszczętego w dniu 14 lipca 2014 r. W związku z powyższym, w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy dla wniosków złożonych w ramach naborów wszczętych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., co w przypadku skarżącego miało miejsce, powinny mieć zastosowanie regulacje prawne zawarte w przepisach rozporządzenia MRiRW z dnia 8 lipca 2008 r. sprzed zmiany.

Zgodnie z § 34 pkt 7 lit. a) rozporządzenia MRiRW z dnia 8 lipca 2008 r. pomoc jest przyznawana jeżeli zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną będącą refundacją kosztów kwalifikowanych, wypłacaną po zrealizowaniu całej operacji, nastąpi nie później niż do dnia 31 grudnia 2014 r. Z kolei zgodnie z § 12 a ust. 3 rozporządzenia MRiRW z dnia 8 lipca 2008 r. jeżeli okaże się, że do dnia 31 grudnia 2014 r. nie jest możliwe przyznanie pomocy na projekt objęty wnioskiem w ramach limitu dostępnych środków, właściwy organ informuje Wnioskodawcę o odmowie przyznania pomocy.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).

2. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że jej zarzuty nie są zasadne i skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

3. Rozpoznawana sprawa dotyczy wniosku skarżącego o przyznanie pomocy w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" rozpatrywanego przez ARiMR na podstawie ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 139, poz. 883 ze zm.).

Zgodnie z przepisami Rozporządzenia pomoc w ramach przedmiotowego działania jest przyznawana na wniosek. Proces wyłaniania projektu do finansowania ma charakter sformalizowany i podlega ściśle określonym regułom i aby projekt został poddany ocenie merytorycznej, wniosek musi spełniać wymogi formalne.

4. Stosownie do § 18 ust. 3 w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw": "Jeżeli wniosek o przyznanie pomocy zawiera inne niż określone w ust. 1 i 2 nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę w formie pisemnej, do ich usunięcia w terminie 21 dni od dnia doręczenia". Przepis § 18 ust. 4 pkt 2 ww. rozporządzenia stanowi, iż "Jeżeli wnioskodawca, pomimo wezwania do usunięcia nieprawidłowości lub braków, o których mowa w ust. 3 : usunął w terminie nie wszystkie nieprawidłowości lub braki, Agencja wzywa wnioskodawcę, w formie pisemnej, do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków w terminie 21 dni od dnia doręczenia wezwania". W myśl § 18 ust. 5 przedmiotowego Rozporządzenia: "Jeżeli wnioskodawca pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków nie usunął ich w terminie, pomocy nie przyznaje się, o czym Agencja informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, podając przyczyny nieprzyznania pomocy."

5. Podkreślenia wymaga fakt, iż przygotowana i powszechnie dostępna na stronach internetowych Agencji Instrukcja wypełniania wniosku o przyznanie pomocy ma na celu ułatwienie wnioskodawcom prawidłowe wypełnianie dokumentów aplikacyjnych. Określa ona wymagania w zakresie składanych dokumentów dotyczących prowadzonego postępowania w sprawie przyznania pomocy. Należy zaznaczyć, iż składając wniosek o przyznanie pomocy wnioskodawca powinien posiadać wiedzę dotyczącą przepisów prawnych mających zastosowanie w procesie przyznawania pomocy, jak również wymagań opracowania dokumentacji aplikacyjnej. Jednocześnie wnioskodawca przystępujący do Programu jest zobligowany do stosowania się do zapisów tejże instrukcji jak również do wezwania Agencji celem złożenia informacji niezbędnych do dokonania oceny wniosku pod kątem spełnienia przesłanek do udzielenia pomocy. Wnioskodawca winien wykazać, iż spełnia warunki przyznania pomocy oraz winien odpowiedzieć na uzasadnione wezwania do wyjaśnienia określonych wątpliwości. Istotne jest także, że zgodnie z mającymi zastosowanie w sprawie przepisami art. 21 ust. 3 w zw. z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. i wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich w udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wnioskodawcy ubiegając się o wsparcie finansowe ze środków publicznych winni dochować należytej staranności w uzyskaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów niezbędnych do oceny spełniania lub nie kryteriów przyznania pomocy ponosząc odpowiedzialność za ich poprawność zgodnie z określonymi przez organ wymaganiami.

6. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy uznać należy, iż kwestionowane skargą rozstrzygnięcie jest prawidłowe.

7. Wniosek o przyznanie pomocy skarżący złożył do [...] Lokalnej Grupy Działania w dniu 28 lipca 2014 r. w ramach naboru wniosków, wszczętego w dniu 14 lipca 2014 r. W związku z powyższym, w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy dla wniosków, złożonych w ramach naborów wszczętych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 czerwca 2014 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego PROW na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014 r. poz. 884)., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., co w przypadku skarżącego miało miejsce (wniosek o przyznanie pomocy skarżący złożył do [...] Lokalnej Grupy Działania w dniu 28 lipca 2014 r. w ramach naboru wniosków, wszczętego w dniu 14 lipca 2014 r.), powinny mieć zastosowanie regulacje prawne zawarte w przepisach rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. Zgodnie bowiem z § 2 ww. rozporządzenia z 5 czerwca, do postępowań w sprawach dotyczących przyznania pomocy finansowej w i ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, wszczętych w terminach składania wniosków o przyznanie tej pomocy, które rozpoczęły bieg przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Pomoc może być przyznana jeżeli spełnione są wszystkie warunki jej przyznania. W odniesieniu do złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie pomocy, jednym z warunków wynikających z rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. było zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną, nie później niż do dnia 31 grudnia 2014 r.

Określony w rozporządzeniu z dnia 8 lipca 2008 r. maksymalny termin zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną jest terminem prawa materialnego. Uchybienie terminu prawa materialnego wywołuje skutek prawny w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym.

Z uwagi na fakt, że dla wniosków złożonych w ramach wszczętych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia MRiRW z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., maksymalny termin zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną upłynął w dniu 31 grudnia 2014 r. skarżący powyższego terminu nie dotrzymał. Organ procedujący w tej sprawie, poprzez Biuro Wsparcia Inwestycyjnego ARiMR zobowiązany był do odmowy przyznania pomocy z uwagi na niespełnienie warunków określonych w § 34 pkt 7 lit a rozporządzenia z dni a 8 lipca 2008 r.

8. Skarżący wskazał jednak na naruszenia proceduralne organu I instancji w ramach prowadzonego postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący postawił zarzut błędnego informowania przez pracowników ARiMR w pismach kierowanych do strony o ostatecznym terminie złożenia wniosku, który miał przypaść na dzień 31 marca 2015 r., a który w pismach z dnia [...] kwietnia 2015 r. i z dnia [...] maja 2015 r., z powołaniem się na przepisy prawne, określono na dzień 31 grudnia 2014 r. Wskazywał również, że wniosek w pierwszym kwartale 2015 r. był nadal poddawany ocenie kwalifikacyjnej, pomimo upływu terminu, na który Agencja powołała się dopiero w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. oraz z maja 2015 r.

Odnosząc się do wskazanej w piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. [...]podstawy odmowy przyznania pomocy, tj. § 18 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013, organ przyznał, że nie powinna ona stanowić o odmowie przyznania pomocy, biorąc pod uwagę fakt przekroczenia terminu zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną. Jednocześnie stwierdzono, że pismo Biura Wsparcia Inwestycyjnego z dnia [...] lutego 2015 r. o symbolu [...] wzywające skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie pomocy było bezzasadne, uwzględniając jako podstawę prawną § 34 pkt 7 lit. a rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r.

Odnosząc się do treści skargi, zdaniem organu, zawarte w pismach o symbolu [...] standardowe pouczenie strony postępowania odnośnie przepisu § 34 ust. 7 lit. a rozporządzenia MRiRW z dnia 8 lipca 2008 r. nie stanowiło błędu administracyjnego w przedmiotowej sprawie, gdyż odnosiło się do całości postępowania o przyznanie pomocy i miało jedynie charakter informacyjny. Literalne brzmieniem przepisu § 34 ust. 7 lit. a ww. rozporządzenia jednoznacznie określa, że pomoc jest przyznana jeżeli zakończenie realizacji operacji oraz złożenie wniosku o płatność ostateczną nastąpi do dnia 31 grudnia 2014 r.

W ocenie Sądu zarzut skargi co do błędnego informowania skarżącego przez pracowników organu jest zasadny, nie mniej jednak naruszenia proceduralne po stronie organu nie miały wpływ na wynik rozstrzygnięcia, tj. odmowę przyznania pomocy i jest ono prawidłowe. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową.

Granice skargi w tej sprawie wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W tej sprawie granicą skargi jest prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Należy zauważyć, że zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 czerwca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego PROW na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014 r. poz. 884) do postępowań w sprawach dotyczących przyznania pomocy finansowej w i ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 wszczętych w terminach składania wniosków o przyznanie tej pomocy, które rozpoczęły bieg przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, stosuje się przepisy dotychczasowe.

W sprawie przyznania pomocy dla wnioskodawców, którzy złożyli wnioski o przyznanie pomocy w ramach naborów wszczętych przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia MRiRW z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., mają zastosowanie regulacje prawne zawarte w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty pomocy finansowej w ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013, poz. 1163).

Wniosek o przyznanie pomocy skarżący złożył do [...] Lokalnej Grupy Działania w dniu 28 lipca 2014 r. w ramach naboru wniosków wszczętego w dniu 14 lipca 2014 r. W związku z powyższym, w toku postępowania w sprawie przyznania pomocy dla wniosków złożonych w ramach naborów wszczętych przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., co w przypadku skarżącego miało miejsce, powinny mieć zastosowanie regulacje prawne zawarte w przepisach rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. sprzed zmiany.

Zgodnie z § 12a ust. 3 rozporządzenia z dnia 8 lipca 2008 r. jeżeli okaże się, że do dnia 31 grudnia 2014 r. nie jest możliwe przyznanie pomocy na projekt objęty wnioskiem w ramach limitu dostępnych środków, właściwy organ informuje Wnioskodawcę o odmowie przyznania pomocy.

Przepisy ww. rozporządzenia uniemożliwiają podpisanie umowy przyznania pomocy po dniu 31 grudnia 2014 r. oraz wskazują na konieczność odmowy przyznania pomocy (na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013, poz. 173), z uwagi na okoliczności określone w § 34 pkt 7 lit. a ww. rozporządzenia, który wskazuje, że pomoc jest przyznawana: jeżeli zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną będącą refundacją kosztów kwalifikowanych, wypłaconą po zrealizowaniu całej operacji, nastąpi nie później niż do dnia 31 grudnia 2014 r.

Pomoc może być przyznana jeżeli spełnione są wszystkie warunki jej przyznania. odniesieniu do złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie pomocy, zgodnie z § 34 w pkt 7 lit. a rozporządzenia, w wersji obowiązującej dla rozpatrzenia wniosku skarżącego, pomoc była przyznawana jeżeli zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną będącą refundacją kosztów kwalifikowanych, wypłacaną po zrealizowaniu całej operacji, nastąpiło nie później niż do dnia 31 grudnia 2014 r.,

Określony w rozporządzeniu z dnia 8 lipca 2008 r. maksymalny termin zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną jest terminem prawa materialnego. Uchybienie terminu prawa materialnego wywołuje skutek prawny w postaci wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnym. Dla biegu terminów prawa materialnego nie są bowiem istotne przyczyny jego uchybienia. W konsekwencji też złożenie wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania poza ustawowym terminem oznacza niemożność uwzględnienia wniosku skarżącego o przyznanie pomocy.

Dla wniosków złożonych w ramach postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia MRiRW z dnia 5 czerwca 2014 r., tj. przed dniem 17 lipca 2014 r., maksymalny termin zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczną upłynął w dniu 31 grudnia 2014 r. Błędne pouczenie skarżącego oraz prowadzenie postępowania po 31 grudnia 2014 r., nie wypełnia zdaniem Sądu przesłanki do uchylanie skarżonego aktu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a, tj. uznania, że miało miejsce: inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie decyzji lub postanowienia nastąpi, jeżeli naruszenie przepisów postępowania mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ustawa nie wymaga więc w tym wypadku, aby naruszenie przepisów postępowania miało wpływ na wynik sprawy. Wystarczy uznanie, że uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu, brak możliwości pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia po 31 grudnia 2014 r., z uwagi na przywoływane wyżej przepisy przejściowe powoduje, że ostateczne rozstrzygnięcie jest prawidłowe, a owe błędy proceduralne nie mają wpływu na wynik sprawy i zakres, którym była kontrola zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia.

9. Ponadto zauważyć należy, że skarżący pomimo wezwania do usunięcia pozostałych nieprawidłowości lub braków nie usunął ich w terminie. Jak wynika z akt sprawy we wniosku skarżącego nie usunięto m.in. następujących nieprawidłowości: zał. IV.A - informacja o powierzchni działek związanych z operacją - błędnie wypełniono kol. 8, w kol. 10 - nie uzupełniono numeru elektronicznej księgi wieczystej; pkt.22.1- pkt 22.4 błędnie wypełniono; pkt.26 - nie uzupełniono; pkt.26.2- nie uzupełniono kosztów niekwalifikowalnych; zał. VI - zestawienie rzeczowo-finansowe koszty zakupu wyposażenia nie zostały uzupełnione zgodnie z wybraną ofertą.

W Ekonomicznym Planie Operacji nie usunięto m.in. następujących nieprawidłowości: tab.B-2-nieczytelne opisy w tabeli; tab.C-5 - nie uzupełniono zgodnie z zestawieniem rzeczowo- finansowym; tab. C-6.1- nie uzupełniono; tab.C-6.2 - nie uzupełniono we wszystkich kolumnach dla każdego urządzenia; tab.C.6.3- nie uzupełniono; tab.tab.F.1- nie uzupełniono; tab.F-2- nie uzupełniono; tab. G - nie uzupełniono; tab. H- brak wypełnionej tabeli.

10. Mając na uwadze powyższe uchybienia wskazać należy, że skarżący został poinformowany przez organ o konsekwencjach braku złożenia poprawnych dokumentów – kierowane do skarżącego wezwania o uzupełnienie braków zawierały pouczenie, iż "W przypadku braku uzupełnienia/złożenia poprawnych dokumentów/złożenia wyjaśnień w ww. terminie nastąpi odmowa przyznania pomocy" (k. 131, k. 221 akt adm.).

Wnioskodawca, ubiegając się o wsparcie finansowe ze środków publicznych musi dochować należytej staranności w uzyskiwaniu i przedłożeniu właściwych dokumentów niezbędnych do oceny spełniania kryteriów przyznawania pomocy oraz zachowania terminu na dokonanie określonych czynności. W kontekście uchybień i braków we wniosku wskazać należy stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt II GSK 1405/11, iż w przypadku, gdy chociaż jeden z braków pomimo otrzymania ponownego wezwania do ich usunięcia nie został przez wnioskodawcę usunięty, stanowi to podstawę do odmowy przyznania pomocy.

W ocenie Sądu, już tylko powyższe uchybienia w zakresie braków stwierdzonych we wniosku skarżącego, zważywszy na treść § 18 ust. 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 lipca 2008 r., było podstawą do odmowy pomocy finansowej.

11. Reasumując w ocenie Sądu organ nie naruszył zasad postępowania określonych w przepisach ustawy o płatnościach oraz kodeksu postępowania administracyjnego. Rozpatrzony został w sposób wyczerpujący cały zgromadzony materiał dowodowy. Do poszczególnych dowodów organ odniósł się w toku postępowania. Inna ocena wyjaśnień skarżącego dokonana przez organ nie oznacza ich pominięcia. Organ w motywach zaskarżonej decyzji szczegółowo i logicznie przedstawił przesłanki, którymi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy, fakty, które uznał za udowodnione i dowody, na których się oparł, a także przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Wyjaśnił również podstawę prawną decyzji.

12. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, ARiMR w oparciu o prawidłowo zastosowany § 34 pkt 7 lit a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 17 lipca 2008 r., zasadnie odmówił skarżącemu przyznania pomocy finansowej, stąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić.