Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1060/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2005-09-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2001 nr 71 poz 734
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Asesor WSA Arkadiusz Windak /spr./ Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Płocharska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2005 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego 1. o d d a l a skargę, 2. z a s ą d z a od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz radcy prawnego J.J. kwotę [...] tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej E.W. w postępowaniu sądowoadministracyjnym.


UZASADNIENIE

U z a s a d n i e n i e :

W dniu [...] r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie wpłynął wniosek E. W. o przyznanie dodatku mieszkaniowego.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Koordynator Zespołu ds. dodatków mieszkaniowych działając z upoważnienia Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie , na podstawie art. 104 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 7 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), odmówił E. W. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że dodatek mieszkaniowy stanowi różnicę między wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokal a wydatkami ponoszonymi przez wnioskodawcę, która w niniejszej sprawie okazała się liczbą ujemną. Do decyzji dołączono sposób wyliczenia służący ustaleniu wysokości dodatku mieszkaniowego.

E. W. złożył od tej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucają jej rażące naruszenie przepisów ustawy o dodatkach mieszkaniowych, w szczególności art. 7 ust. 7 tej ustawy. Odwołujący się zakwestionował prawidłowość danych przyjętych do obliczenia dodatku mieszkaniowego. Nadmienił, że do wydatków na mieszkanie powinny być doliczone koszty zużytej wody, odprowadzanych ścieków, wywóz śmieci i opłacanych podatków od nieruchomości. Zdaniem odwołującego się, bezpodstawnie zawyżono miesięczny dochód na 1 członka rodziny.

W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze , działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 6 ust. 1 oraz art. 17 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Uzasadniając treść dokonanego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze przywołało treść art. 2 ust. 1, art. 6 ust. 10 i art. 17 ustawy o dodatkach mieszkaniowy oraz §2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817). W oparciu o te przepisy oraz zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy organ odwoławczy ustalił, że dochód gospodarstwa domowego E. W. wyniósł [...] zł. miesięcznie, zatem 15% z tego dochodu stanowi kwotę [...] zł. W takiej wysokości wydatki na mieszkanie powinien ponieść odwołujący się. Natomiast łączna kwota wydatków po uwzględnieniu zwiększeń z tyt. braku centralnego ogrzewania i ciepłej wody przypadająca na powierzchnię normatywną wynosi [...] zł. Skoro łączna kwota wydatków na mieszkanie jest niższa od wydatków jakie powinien ponieść E.W. to w świetle obowiązujących przepisów prawa nie przysługuje mu dodatek mieszkaniowy.

Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że ustawa o dodatkach mieszkaniowych nie przyznaje kompetencji organom administracji do swobodnego uznania w przedmiocie odmowy lub przyznania dodatku mieszkaniowego.

Kolegium wskazało również, że definicja dochodu została uregulowana w art. 3 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, zgodnie z którym "za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba, że zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się dodatków dla sierot zupełnych, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej oraz dodatku mieszkaniowego". To zaś oznacza, iż dochód gospodarstwa domowego E. W. został obliczony prawidłowo. Jak wynika bowiem z materiału dowodowego dochód T. W. wyniósł [...] zł., zaś dochód E. W. wyniósł [...] zł. W sumie zatem miesięczny dochód gospodarstwa domowego to [...] zł.

Ustosunkowując się do kwestii wydatków na mieszkanie Kolegium wskazało, że zgodnie z §2 ust 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych, podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego stanowią następujące rodzaje wydatków w gospodarstwach domowych - osób używających lokali mieszkalnych w budynkach wielorodzinnych stanowiących ich własność oraz właścicieli domów jednorodzinnych: opłaty za energię cieplną i wodę dostarczane do lokalu, opłaty za odbiór nieczystości stałych i płynnych.

Nadto, organ zwrócił uwagę, że w świetle §2 ust 3 cyt. rozporządzenia, wydatki naliczone i ponoszone za okres dłuższy niż jeden miesiąc przelicza się na okresy miesięczne. W tej sytuacji prawidłowo organ I instancji ponoszone przez odwołującego się wydatki przeliczył na okresy miesięczne i w ten sposób ustalił wydatki na mieszkanie.

Do decyzji dołączono wykaz danych przyjętych do obliczeń dodatku mieszkaniowego oraz wyniki tych obliczeń.

Na powyższą decyzję E. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu błędne ustalenia faktyczne odnoszące się w szczególności do obliczenia dochodu jak i nieprawidłowe ustalenie wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania. Zarzuty swe skarżący ponowił również w piśmie procesowym z dnia [...] r.

Wraz ze skargą E. W. złożył także wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia [...] r. sygn. akt II SA/Sz 1060/04 przyznał E. W. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Reprezentujący skarżącego radca prawny J. J. sprecyzował zarzuty skargi w piśmie procesowym z dnia [...] r. wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz przyznanie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Argumentując żądania skargi strona skarżąca podała, że zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) w roku 2004 dodatek mieszkaniowy przysługiwał, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 110% kwoty najniższej emerytury obowiązującej w dniu złożenia wniosku, w przypadku gospodarstwa wieloosobowego, a takie właśnie (trzyosobowe) gospodarstwo domowe prowadzi skarżący. W przedmiotowym okresie przytoczony we wniosku miesięczny dochód gospodarstwa domowego wyniósł [...] zł., na który złożyły się kwoty z tytułu renty inwalidzkiej skarżącego oraz małżonki skarżącego. Uczący się syn skarżącego nie osiągał przychodów. Dochód na jednego członka gospodarstwa wyniósł zatem [...] zł. Obowiązująca w momencie wydania decyzji kwota najniższej emerytury wynosiła [...] zł., natomiast górną granicą ubiegania się w tym wypadku o przyznanie dodatku mieszkaniowego była kwota 110% z [...] zł. wynosząca [...] zł. Skarżący spełnił zatem wymóg dotyczący wysokości dochodu, czego organy administracji nie kwestionowały.

Skarżący podzielił w pełni ustalenia organów o do przyjętej wielkości normatywnej powierzchni użytkowej lokalu.

Jednocześnie pełnomocnik skarżącego podniósł, że ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu księgi wieczystej wynika, iż E. W. jest właścicielem lokalu mieszkalnego wraz z przysługującą mu ułamkową częścią prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz współwłasnością części wspólnej budynku. Spośród tytułów prawnych wymienionych w §2 ust. 1 w/w rozporządzenia, stan taki należy zakwalifikować jako pkt 3 tego przepisu. Co prawda we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego zaznaczono jako tytuł prawny pkt g: "własność budynku wielorodzinnego, w którym zajmuje lokal", jednakże można tą pomyłkę wytłumaczyć rażącą nieprecyzyjnością sformułowań tego formularza oraz niedoświadczeniem prawnym skarżącego. Organy dysponując odpisem księgi wieczystej nieruchomości skarżącego powinny z urzędu skorygować tą omyłkę lub wezwać skarżącego do jej poprawienia.

Skoro zatem rzeczywistym tytułem prawnym do mieszkania jest własność lokalu, określona w §2 ust. 1 pkt 3 w/w rozporządzenia, to według skarżącego, pod uwagę należy wziąć orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lutego 2005 r., który przepis §2 ust. 1 pkt 3 w/w rozporządzenia, w zakresie, w jakim wyłącza ubezpieczenie, podatek od nieruchomości i opłaty za wieczyste użytkowanie gruntów z wydatków stanowiących podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego i w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 23 listopada 2004 r., uznał za niezgodny z art. 6 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych oraz z art. 92 ust. 1 zdanie pierwsze Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

W związku z powyższym lista wydatków wymienionych w rozporządzeniu, stanowiących podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego, powinna przedstawiać się następująco: opłaty za energię cieplną i wodę dostarczane do lokalu, opłaty za odbiór nieczystości stałych i płynnych, zaliczki na koszty zarządu nieruchomością wspólną, koszty ubezpieczenia, podatku od nieruchomości i opłaty za wieczyste użytkowanie gruntów.

Wskazana przez skarżącego w piśmie z dnia [...] r. kwota miesięczna wydatków za odbiór nieczystości stałych wyniosła [....] zł. Natomiast koszt zużytej wody oraz odprowadzania nieczystości płynnych dał kwotę [...] zł.

Zgodnie z §3 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku braku instalacji ciepłej wody do ogrzewania, za koszt energii cieplnej przyjmuje się równowartość 5 kilowatogodzin energii elektrycznej według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy, z wyłączeniem opłaty abonamentowej oraz stałych opłat miesięcznych, na 1 m2 normatywnej powierzchni użytkowej. Wyliczona w niniejszej sprawie cena 1 kilowatogodziny energii elektrycznej wyniosła [...]. Przy powierzchni normatywnej lokalu określonej na 60 m2 ryczałt za energię cieplną wyniósł:

[...] zł.

W sytuacji trzech członków gospodarstwa domowego, ryczałt za ogrzanie wody wyniósł:

[...]zł.

Koszt ubezpieczenia wyniósł [...] zł rocznie, co stanowi [...] zł miesięcznie zaś roczna kwota podatku od nieruchomości to [...] zł, stanowiąc [...] zł. na miesiąc.

Roczna opłata za użytkowanie wieczyste gruntu na poziomie [...] zł., daje [...] zł. miesięcznie.

W myśl art. 6 ust. 4 pkt 2 ustawy, za wydatki poniesione przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy uznać należy opłaty za świadczenia związane z eksploatacją lokalu mieszkalnego. Za takie wydatki należy uznać także opłaty za gaz oraz energię elektryczną, które nierozerwalnie są związane z eksploatacją gospodarstwa domowego. Zdaniem skarżącego, o zakwalifikowaniu takich opłat do wydatków stanowiących podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego świadczyć może dodanie przez art. 1 pkt 5 lit. b) ustawy z dnia 8 października 2004 r. o zmianie ustawy o dodatkach mieszkaniowych art. 6 ust. 4a, w którym wyłączono z sumy wydatków, wydatki poniesione z tytułu:

1. ubezpieczeń, podatku od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów,

2. opłat za gaz przewodowy, energię elektryczną, dostarczanych do lokalu mieszkalnego na cele bytowe.

W ocenie skarżącego, wprowadzenie tego przepisu świadczy o tym, że ustawodawca wcześniej zaliczał tego rodzaju wydatki do podstawy obliczenia dodatku mieszkaniowego. Gdyby nie wynikało to z dotychczasowego brzmienia przepisów nie byłoby konieczne nowelizowanie ustawy w tym zakresie. Należy zatem przyjąć, że również opłaty za gaz przewodowy i energię elektryczną należy wliczyć do wydatków związanych z eksploatacja lokalu mieszkalnego.

Skarżący wskazał na następujące wydatki:

[...] zł z tytułu kosztu energii elektrycznej,

[...] z tytułu kosztu gazu przewodowego.

Po zsumowaniu wszystkich wydatków, otrzymana kwota wyniosła:

[...] zł.

Kwotę wydatków w [...] r. o którą należy pomniejszyć powyższą kwotę oblicza się według art. 17 ust. 2 pkt 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, gdyż średni miesięczny dochód na osobę, który wyniósł [...] zł. i był wyższy od 100% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie wieloosobowym (kwota najniższej emerytury wyniosła 562,58 zł.). Zatem kwotę tą ustala się jako 15% dochodów gospodarstwa domowego w gospodarstwie 2-4 -osobowym. Skoro dochody gospodarstwa wyniosły [...] zł. to kwota ta wyniosła:

[...] zł.

Podsumowując strona skarżąca uznała, że różnica między kwotami wydatków wyniosła

[...]zł.,

co stanowić powinno miesięczną kwotę dodatku mieszkaniowego.

W trakcie rozprawy w dniu [...] r. pełnomocnik skarżącego powołując się na nakład pracy zmodyfikował żądanie w zakresie przyznania kosztów zastępstwa procesowego poprzez wniosek o zasądzenia 150% kosztów stawki minimalnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego doprowadziła Sąd do uznania, że decyzja ta odpowiada prawu.

Zasady przyznawania dodatków mieszkaniowych określone zostały w ustawie z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.) Ustawa ta, określając formę ochrony najuboższych lokatorów, stanowi jednocześnie obok ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 71, poz. 733) realizację gwarancji prowadzenia przez władze publiczne polityki sprzyjającej zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych obywateli, przewidzianej w art. 75 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Ustawa o dodatkach mieszkaniowych uzależnia przyznanie dodatku mieszkaniowego od kryterium podmiotowego, stanowiąc w art. 2 katalog osób, którym dodatek ten przysługuje, a także od kryterium dochodowego (art. 3) oraz od powierzchni lokalu zajmowanego przez osobę uprawnioną (art. 5).

Zasadniczymi kwestiami spornymi, które pojawiły się na gruncie niniejszej sprawy, stały się rozbieżności co do sposobu obliczenia dochodu członków gospodarstwa domowego skarżącego oraz wysokości ponoszonych wydatków związanych z utrzymaniem mieszkania.

Stosownie do treści art. 17 ust. 1, w roku 2004 dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o których mowa w art. 2 ust. 1, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 160% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym lub 110% tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku.

Na potrzeby ustawy o dodatkach mieszkaniowych, w art. 3 ust. 3 prawodawca zdefiniował pojęcie dochodu, za który uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się dodatków dla sierot zupełnych, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej oraz dodatku mieszkaniowego.

Wobec takiej treści definicji legalnej dochodu, za nieuzasadnione Sąd uznał stanowisko E. W, zgodnie z którym, od dochodu powinny być odliczone składki na ubezpieczenie zdrowotne i dodatek pielęgnacyjny. W cyt. wyżej art. 3 ust. 3 ustawy, wśród możliwych do odliczenia od przychodu składek wymieniono tylko składki na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz ubezpieczenie chorobowe. Oznacza to, że brak jest podstaw do odliczenia od przychodu składek zdrowotnych.

Natomiast z konieczności wliczenia do dochodu zwolniono zasiłki pielęgnacyjne a nie dodatki pielęgnacyjne. W tym miejscu wypada zwrócić uwagę, że zagadnienie odliczenia od dochodu przychodu z tytułu dodatku pielęgnacyjnego stało się przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z dnia 21 lipca 2004 r., sygn. K 16/03, (OTK-A 2004/7/68) uznał, że art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych w zakresie, w jakim przepis ten nakazuje wliczanie dodatków pielęgnacyjnych do dochodu przy ubieganiu się o dodatek mieszkaniowy, jest zgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach administracyjnych wynika, że na dochód comiesięczny członków gospodarstwa domowego E.W. składają się:

- renta inwalidzka skarżącego wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym: [...] zł.

- renta żony skarżącego T. W.: [...] zł.

Łączne, miesięczne dochody wynoszą [...] zł., co w przeliczeniu na jednego członka gospodarstwa domowego daję kwotę [...] zł.

Stosownie do art. 17 ust. 2 ustawy, jeżeli średni miesięczny dochód, o którym mowa w wyżej cyt. ust. 1, jest równy lub wyższy od 100% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie wieloosobowym, lecz nie przekracza odpowiednich wysokości średnich miesięcznych dochodów wymienionych w ust. 1, wówczas dla celów obliczenia dodatku mieszkaniowego przyjmuje się wydatki poniesione przez osobę otrzymującą dodatek mieszkaniowy w wysokości 15% dochodów gospodarstwa domowego - w gospodarstwie 2-4-osobowym.

Przy wydawaniu decyzji o przyznaniu dodatku mieszkaniowego uwzględnia się kwotę najniższej emerytury obowiązującą w pierwszym dniu miesiąca, od którego zostaje przyznany dodatek, ogłaszaną przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (art. 3 ust. 2 ustawy). Kwota najniższej emerytury, stosownie do Komunikatu Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 21 lutego 2004 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sieroty zupełnej oraz kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent (M.P. z dnia 23 lutego 2004 r. Nr 10, poz. 162) wynosiła 562,58 zł.

Wynika z tego, że skarżący spełniał tzw. kryterium dochodowe wynikające z art. 3 ust. 1 ustawy.

Skoro średni miesięczny dochód z trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego dla gospodarstwa domowego E. W. wynosił [...], to 15% z tego dochodu stanowi [...] zł., którą to kwotę powinien ponieść skarżący jako miesięczne wydatki mieszkaniowe. Jako oczywistą omyłkę Sąd uznał wskazanie na 2 stronie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w wierszu 19 od góry wartość [...] zł. mającą stanowić dochód gospodarstwa domowego E. W. O oczywistej omyłce świadczy prawidłowo wskazana w dalszej części zdania, wysokość wydatków na mieszkanie jakie powinien ponieść skarżący i oraz przyjęte dane i dokonane obliczenia w załączniku do zaskarżonej decyzji.

Przechodząc do zagadnienia wydatków ponoszonych przez skarżącego należy stwierdzić, że stosownie do art. 6 ust. 3 i 4 ustawy, wydatkami tymi są świadczenia okresowo ponoszone przez gospodarstwo domowe w związku z zajmowaniem lokalu mieszkalnego, tj. czynsz, opłaty za świadczenia związane z eksploatacją lokalu mieszkalnego, opłaty eksploatacyjne w spółdzielni mieszkaniowej, zaliczki płacone przez właścicieli lokali mieszkalnych na koszty związane z nieruchomością wspólną, świadczenia związane z eksploatacją domu jednorodzinnego oraz inne wydatki wynikające z odrębnych przepisów.

Korzystając z delegacji zawartej w art. 9 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, Rada Ministrów rozporządzeniem z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817), ustaliła, m.in. szczegółowy wykaz i wysokość wydatków za zajmowany lokal mieszkalny, stanowiących podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego. W §2 ust. 1 tego rozporządzenia wyszczególniono, w zależności od statusu zajmowanego lokalu mieszkalnego, rodzaje wydatków wchodzących do podstawy obliczenia dodatku mieszkaniowego. Wyliczenie to ma charakter enumeratywny. Dla żadnej z opisanych w §2 ust. 1 kategorii lokali nie dopuszczono możliwości zaliczenia w poczet wydatków kosztów związanych z ubezpieczeniem, podatkiem od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów czy opłat za energię elektryczną.

Tym samym żądanie skarżącego uwzględnienia jako wydatków mieszkaniowych kosztów związanych z ubezpieczeniem, podatkiem od nieruchomości, opłatami za wieczyste użytkowanie gruntu i opłatami za energię elektryczną należało uznać jako prawnie nieuzasadnione. Faktu tego nie zmienia w niniejszej sprawie orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lutego 2005 r., sygn. U 14/02, (OTK-A 2005/2/12), którym Trybunał orzekł o niezgodności §2 ust. 1 w/w rozporządzenia w zakresie w jakim wyłącza ubezpieczenie, podatek od nieruchomości i opłaty za wieczyste użytkowanie gruntu oraz opłaty za energię elektryczną i gaz z wydatków stanowiących podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego. Trybunał orzekł bowiem o niezgodności tych postanowień z art. 92 ust. 1 zd. 1 Konstytucji w zakresie w jakim opisane regulacje znajdują zastosowanie do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem 23 listopada 2004 r. Skoro zaskarżona decyzja ostatecznie kończąc sprawę w administracyjnym toku instancji została wydana 26 sierpnia 2004 r., to wskazany wyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie mógł stanowić podstawy do uwzględnienia spornych wydatków, zgodnie z oczekiwaniem skargi.

Sąd nie podzielił wywodów skarżącego odwołujących się do nowelizacji ustawy o dodatkach mieszkaniowych przeprowadzonej na mocy ustawy z dnia 8 października 2004 r. o zmianie ustawy o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 240, poz. 2406). Skarżący stwierdził, że wyraźne wyłączenie z sumy wydatków, wydatków poniesionych z tytułu ubezpieczeń, podatku od nieruchomości, opłat za wieczyste użytkowanie gruntów, opłat za gaz przewodowy, energię elektryczną, dostarczanych do lokalu mieszkalnego na cele bytowe, świadczy, iż wcześniej ustawodawca zaliczył je do wydatków stanowiących podstawę obliczenia dodatku mieszkaniowego. Tezie tej przeczy obowiązująca organ w dniu wydania zaskarżonej decyzji regulacja prawna znajdująca się w §2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych. W ocenie Sądu wyszczególnienie w tym przepisie rodzajów wydatków w gospodarstwach domowych ma charakter zupełny.

Na podstawie obowiązujących przepisów oraz przedłożonych przez skarżącego dowodów dotyczących poniesionych kosztów w zakresie obejmującym dostawy wody i odprowadzenia ścieków (faktura z dnia [...] r., nr [...] wraz z fakturą korygującą w zakresie odprowadzania ścieków), wywozu odpadów stałych (dowód wpłaty z [...] r.), przy uwzględnieniu, iż wydatki naliczone i ponoszone za okres dłuższy niż jeden miesiąc przelicza się na okresu miesięczne (§2 ust. 3 w/w rozporządzenia), Sąd ustalił, że pełna wysokość tych wydatków wynosiła miesięcznie [...] zł., a nie jak przyjęto w załączniku do zaskarżonej decyzji [...] zł. Rozbieżność ta, wynikająca z nieuwzględnienia faktury korygującej, nie mogła mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Nawet uwzględnienie tej kwoty przy obliczeniu wysokości dodatku mieszkaniowego, wydatki na lokal przy równoczesnym dodaniu zwiększeń związanych z brakiem centralnego ogrzewania ([...] zł.) i brakiem centralnej cieplej wody ([...] zł.) okazały się niższe od wymaganych wydatków jakie powinno ponosić gospodarstwo domowe a określonych na poziomie 15% dochodów miesięcznych osób wchodzących w skład gospodarstwa domowego.

Zauważyć należy, że sporządzone przez stronę skarżącą w piśmie procesowym z dnia [...] r. wyliczenia oparte zostały, m.in., na wydatkach mieszkaniowych poniesionych przez E. W. za [...] r. Zarzucenie organom nieprawidłowości przy obliczeniu dodatku mieszkaniowego na podstawie przedłożonych przez skarżącego danych obejmujących kwoty wydatków mieszkaniowych poprzedzających złożenie w [...] r. wniosku o dodatek mieszkaniowy, a następnie dokonanie własnych wyliczeń w oparciu o inne kwoty wydatków poniesionych na przełomie [...] r. z samego założenia musiało prowadzić do odmiennych ustaleń. Uwzględnienie wydatków obejmujących okresy po wydaniu zaskarżonej decyzji było w świetle obowiązujących przepisów niedopuszczalne.

Abstrahując od odmiennych kwot przyjętych przez skarżącego do obliczeń, dokonał on nieprawidłowego sposobu wyliczenia wydatków na normatywną powierzchnię zajmowanego lokalu mieszkalnego, które powinno wyglądać następująco:

[...] zł.

/iloraz normatywnej powierzchni lokalu i iloczynu poniesionych faktycznie wydatków z powierzchnią użytkową zajmowanego lokalu określa należną kwotę wydatków gospodarstwa domowego w przeliczeniu na normatywną powierzchnię lokalu - art. 5 ust. 4 ustawy/

[...] zł. (należna kwota wydatków gospodarstwa domowego w przeliczeniu na normatywną powierzchnię lokalu zwiększona z tytułu braku centralnego ogrzewania i centralnej ciepłej wody) x 90% (§2 ust. 2 rozporządzenia)

= [...] zł. (wydatki przyjęte do obliczeń dodatku mieszkaniowego ponoszone na lokal po zwiększeniu).

Kwota dodatku mieszkaniowego:

[...] zł.

/różnica wydatków przyjętych do obliczeń ponoszonych na lokal po zwiększeniu i 15% wymaganego udziału własnego ponoszenia kosztów związanych z lokalem/.

Wychodząc poza zarzuty skargi, do czego Sąd jest zobowiązany na mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skład orzekający nie dopatrzył się w działaniach organów uchybień, które skutkować musiałyby wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skoro wydana decyzja nie narusza prawa, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw musiała ulec oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Orzeczenie w pkt II wyroku wydano w oparciu o art. 250 powołanej ustawy a wysokość wynagrodzenia pełnomocnika skarżącego ustalono z uwzględnieniem §14 ust. 2 pkt 1 lit. c) i w granicach określonych przez §15 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).