Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 2366/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 § 3, art. 193
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A.W., A.W., L.W. o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia [..] lipca 2016 r., znak: [..] w sprawie ze skargi kasacyjnej A.W., A.W., L.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 maja 2017 r., sygn. akt: IV SA/Po 850/16 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 31 maja 2017 r., sygn. akt: IV SA/Po 850/16 oddalił skargę A.W., A.W., L.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia [..] lipca 2016 r., znak: [..], którą Kolegium uchyliło decyzję własną z dnia [..] lipca 2015 r., znak: [..] i stwierdziło nieważność decyzji Wójta Gminy W. z dnia [..] marca 2014 r., nr [..].

Sąd uznał, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego następuje ustalenie przeznaczenia terenu, a także określenie sposobów jego zagospodarowania, natomiast podział ewidencyjny nieruchomości pełni funkcje służebną wobec miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, toteż wydana na podstawie art. 93 ust. 1 u.g.n. - który przewiduje, że podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego - decyzja Wójta Gminy W. z dnia [..] marca 2014 r., o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości składającej się z działek nr [..] o pow. 0,1157 ha, nr [..] o pow. 0,0232 ha, nr [..] o pow. 0,0011 ha, nr [..] o pow. 0,1537 ha, nr [..] o pow. 0,0869 ha i nr [..] o pow. 0, 0431 ha zapisanych w księdze wieczystej nr [..], położonych w M., stanowiących własność A. i A.W., w sposób oczywisty narusza przepis art. 93 ust. 1 u.g.n. w związku z § 13 ust. 5 pkt 3 lit. a uchwały nr [..] Rady Gminy W. z dnia [..] listopada 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy letniskowej we wsi M. (Dz.Urz. Woj. Wlkp. z dnia [..]). Zgodnie z § 13 ust. 5 pkt 3 lit. a ww. uchwały minimalna powierzchnia działki przeznaczonej pod zabudowę obiektami kubaturowymi, powstająca z wtórnego podziału terenu, nie może być bowiem mniejsza niż: 1000 m² dla terenu 1MNL, a 1500 m² dla terenu 2MNL. Tymczasem nowo wydzielone działki, nie spełniały warunku minimalnej powierzchni działki powstającej z podziału terenu określonej w § 13 ust. 5 pkt 3 lit. a ww. uchwały.

A.W., A.W. i L.W. pismem z dnia 4 sierpnia 2017 r. wnieśli skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w której zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia [..] lipca 2016 r. podnosząc, iż wykonanie decyzji skutkować będzie spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków w sferze własności skarżących, w szczególności L.W., która podjęła czynności zmierzające do uzyskania wymaganych prawem zezwoleń i dokumentacji architektonicznej w celu zagospodarowania otrzymanych od A. i A.W. nieruchomości, na co przeznaczyła znaczne środki finansowe. Ponadto, toczące się postępowanie w sposób znaczący utrudnia zbycie nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnicy postępowania zawarli swoje stanowisko w kwestii wstrzymania wykonania decyzji Kolegium, podnosząc, że skarżący A. i A.W. świadomie dokonali darowizny na rzecz córki, już po wszczęciu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy W. oraz w trakcie trwającego między nimi a uczestnikami postępowania sporu o zarządzenie drogi koniecznej, zatem przeznaczając środki finansowe mieli świadomość istniejącego ryzyka. Ponadto w księdze wieczystej jest zapis ostrzeżenia o zakazie zabudowy działek na określonym obszarze do czasu rozstrzygnięcia sprawy o zarządzenie drogi koniecznej (zawieszonej do czasu zakończenia postępowania w zakresie stwierdzenia nieważności decyzji), co w zasadzie uniemożliwia obecnie zabudowę działek.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy zaznaczyć, że kwestia wstrzymania wykonania decyzji stwierdzających nieważność decyzji wywołuje liczne kontrowersje w orzecznictwie i piśmiennictwie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym nie podziela poglądu, iż decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym i stwierdzająca nieważność decyzji co do zasady nie jest aktem nadającym się do wykonania. Powoduje bowiem skutek prawny, i to daleko idący, w postaci wyeliminowania z obrotu prawnego (z mocą ex tunc) innej decyzji administracyjnej, która może przyznawać określone uprawnienia bądź obowiązki danemu podmiotowi. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Zasadne może być zatem wnoszenie o wstrzymanie wykonania decyzji stwierdzających nieważność innych decyzji w sytuacjach, kiedy pomimo deklaratoryjnego charakteru takich aktów administracyjnych wykazać można zaistnienie konkretnych następstw (w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) wykonywania takich decyzji.

Niemniej jednak, kluczowym dla przedstawionych w tej sprawie okoliczności pozostaje brak sprecyzowania w złożonym przez skarżących wniosku, jakie to okoliczności faktyczne powodują, że w niniejszej sprawie brak wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lesznie z dnia [..] lipca 2016 r. mogłoby wiązać się z powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369). Z konstrukcji normy wyrażonej w art. 61 § 3 powołanej ustawy wynika, iż to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana.

Ani podjęte, a więc dokonane już czynności, zmierzające do uzyskania zezwoleń i dokumentacji architektonicznej w celu zagospodarowania nieruchomości, na co przeznaczono znaczne (choć nieokreślone) środki finansowe, ani brak możliwości zbycia nieruchomości w zaistniałej sytuacji, nie mogą uzasadniać wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nieważnościowej w niniejszym postępowaniu. Jej wstrzymanie nie zmieniłoby faktycznie sytuacji skarżących, kwestionujących obecnie decyzję w postępowaniu kasacyjnym. Zgodzić się należy także z argumentami uczestników postępowania, że podejmowanie przez L.W. kroków zmierzających do zagospodarowania terenu w sposób zgodny z decyzją Wójta, wobec której wniosek o stwierdzenie jej nieważności został złożony, przed przeniesieniem własności na jej rzecz, stanowi o świadomym działaniu strony, która nie może w związku z tym wiązać ewentualnego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody w sytuacji prawomocnego stwierdzenia nieważności decyzji Wójta.

W niniejszej sprawie nie bez znaczenia bowiem jest także fakt, iż zarówno obecna właścicielka nieruchomości, jak i poprzedni jej właściciele wykazują wspólne stanowisko w sprawie. W aktach sprawy znajduje się wpis aktu notarialnego z repertorium A nr [..], którym L.W. ustanowiła swoimi pełnomocnikami A.W. oraz A.W. upoważniając ich m.in. do zarządu, zawierania umów deweloperskich, umów kupna-sprzedaży, negocjacji w tym zakresie wobec nieruchomości będących przedmiotem decyzji wydanej w niniejszym postępowaniu.

Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku, tym samym na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił, jak w sentencji postanowienia.