Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 420/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2007-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska (spr.) Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus as. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant sekr.sąd. Justyna Frankowska po rozpoznaniu w wydziale IV na rozprawie w dniu 14 lutego 2007r. sprawy ze skargi G.O. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie równoważnika pieniężnego za brak lokalu. oddala skargę /-/ I. Kucznerowicz /-/ E. Makosz- Frymus /-/ E. Kręcichwost- Durchowska AT


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2005 r., nr [...] Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w P. na podstawie art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej ( tekst jednolity Dz. U. z 2002 r., nr 147, poz. 1230 ze zm. ) stwierdził brak uprawnień do otrzymania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego przez [...] G.O. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] stycznia 2005 r. [...] G.O. złożył oświadczenie mieszkaniowe z którego wynika, że posiada on tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w postaci umowy najmu mieszkania mieszczącego się w T. przy ulicy [...]. Od [...] lipca 2005 r. zgodnie z art.78 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 75 cyt. ustawy, nie posiadają w miejscu pełnienia służby albo w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie przysługującego im tytułu prawnego oraz nie zachodzi przypadek z art. 82 ust. 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej. Biorąc pod uwagę powyższy stan prawny, uznać należy, iż strażak posiadający tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w postaci umowy najmu, nie spełnia przesłanek do uzyskania równoważnika za brak lokalu.

Od powyższej decyzji [...] G.O. wniósł odwołanie.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej na podstawie art. 104 i 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa ) oraz art. 78 ust. 1 i 3 i art. 83 ust. 5 pkt 3b ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej ( tekst jednolity Dz. U. z 2002 r., nr 147, poz. 1230 ze zm. ) uchylił zaskarżoną decyzję oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Komendantowi Miejskiemu Państwowej Straży Pożarnej w P. W uzasadnieniu decyzji wskazano m. in., że z załączonego do odwołania raportu i oświadczenia mieszkaniowego wynika, że odwołujący zajmuje lokal mieszkalny w ramach stosunku najmu od dnia [...] grudnia 2002 r. w T. przy ulicy [...], czyli strażak posiada tytuł prawny do lokalu mieszkalnego. Biorąc powyższe pod uwagę, organ odwoławczy podziela stanowisko organu I instancji, że strażak nie spełnia przesłanek do otrzymania równoważnika za brak lokalu. Tym niemniej w sentencji zaskarżonej decyzji nie orzeczono o wstrzymaniu wypłaty co jest niezbędną przesłanką decyzji w tym zakresie.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r., nr [...]Komendant Miejski Państwowej Straży Pożarnej w P. na podstawie art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej ( tekst jednolity Dz. U. z 2002 r., nr 147, poz. 1230 ze zm. ) stwierdził brak uprawnień do otrzymania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego przez [...] G.O. od dnia [...] lipca 2005 r., jednocześnie wstrzymał wypłatę powyższego świadczenia od dnia [...] października 2005 r. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu [...] stycznia 2005 r. [...] G.O. złożył oświadczenie mieszkaniowe z którego wynika, że posiada on tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w postaci umowy najmu mieszkania mieszczącego się w T. przy ulicy [...]. Zgodnie z art.78 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 75 cyt. ustawy, nie posiadają w miejscu pełnienia służby albo w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie przysługującego im tytułu prawnego oraz nie zachodzi przypadek z art. 82 ust. 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej. Biorąc pod uwagę powyższy stan prawny, uznać należy, iż strażak posiadający tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w postaci umowy najmu, nie spełnia przesłanek do uzyskania równoważnika za brak lokalu.

W zakreślonym terminie [...] G.O. i wniósł odwołanie od powyższej decyzji.

Decyzją z dnia [...] marca 2006 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej na podstawie art. 104 i 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm. - dalej kpa ) oraz art. 78 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej ( tekst jednolity Dz. U. z 2002 r., nr 147, poz. 1230 ze zm. ) :

- w pkt 1 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w części stwierdzającej ustanie uprawnień do otrzymania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego

- w pkt 2 uchylił decyzję w części dotyczącej daty wstrzymania wypłaty równoważnika z dniem [...] października 2005 r.

- w pkt 3 wstrzymał wypłatę równoważnika z dniem [...] stycznia 2006 r.

W uzasadnieniu decyzji wskazano m. in., że odwołujący zajmuje lokal mieszkalny w ramach stosunku najmu czyli strażak posiada tytuł prawny do lokalu mieszkalnego. Wstrzymanie wypłaty równoważnika nie może nastąpić z datą wsteczną i może dotyczyć tylko świadczeń za okres bieżący. Zgodnie z decyzją [...][...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej decyzja nr [...]Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w P. z dnia [...] listopada 2005 r. została uchylona i nie wywarła żadnych skutków prawnych. Zgodnie z § 4 ust. 2 Rozporządzenia MSWiA z dnia 18 listopada 2005 r. w sprawie trybu przyznawania strażakowi Państwowej Straży Pożarnej równoważników pieniężnych za remont albo za brak lokalu mieszkalnego, wypłata równoważnika pieniężnego za brak lokalu następuje do dnia 10 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Świadczeniem bieżącym w tym stanie rzeczy jest równoważnik za miesiąc styczeń.

[...] G.O. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem skarżącego interpretacja prawa przeprowadzona zarówno przez organ I jak i II instancji jest błędna i prowadzi do naruszenia jego ustawowego prawa do mieszkania jak i do równoważnika pieniężnego za brak lokalu, w szczególności naruszenia art. 78 cyt wyżej ustawy. Błędna i nieuzasadniona jest interpretacja polegająca na przyjęciu, iż za tytuł prawny do lokalu mieszkalnego uznano także umowę najmu od osoby prywatnej. Interpretacja ta jest zaczerpnięta z prawa cywilnego, które w postępowaniu administracyjnym nie powinno mieć zastosowania. Uprawnienie z art. 78 jest pochodną uprawnienia z art. 74 cyt. ustawy, a które gwarantuje prawo do lokalu mieszkalnego. Tym samym zaskarżona decyzja narusza także ten artykuł ustawy.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe twierdzenia. Jednocześnie organ wskazał m. in., że zajmowany przez skarżącego lokal na podstawie umowy najmu ma powierzchnię spełniającą przysługujące skarżącemu normy zaludnienia. Gdyby wolą ustawodawcy było wyłączenie niektórych tytułów prawnych spod działania ww. przepisu art. 78 cyt. ustawy znalazłoby to odzwierciedlenie w jego treści poprzez enumeratywne ich wskazanie, bądź poprzez wymienienie tylko tych, do których przepis ma zastosowanie. Podkreślić także należy, że prawo do równoważnika za brak lokalu nie jest tożsame z prawem do lokalu mieszkalnego. Świadczą o tym np. przepisy wykonawcze do ustawy o Policji regulujące to zagadnienie, które prawo najemcy do świadczenia uzależniają od faktycznej wysokości czynszu, a nie statusu podmiotu wynajmującego, czy choćby wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2000 r., sygn. akt I SA 644/99 dotyczący uprawnień mieszkaniowych strażaka emeryta.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się nieuzasadniona.

W postępowaniu sądowo-administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności, mająca obecnie umocowanie i określone granice w przepisach art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) Zgodnie z tą zasadą, sąd administracyjny nie jest związany zarzutami skargi, zawartą w skardze argumentacją - zobowiązany jest natomiast do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Granice rozpoznania skargi przez sąd są z jednej strony wyznaczone przez kryterium legalności działań organów w konkretnej i zaskarżonej sprawie, z drugiej strony przez zakaz pogarszania sytuacji prawnej skarżącego.

Sąd administracyjny dokonał kontroli sprawy według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydawania zaskarżonego aktu.

Od 1 lipca 2005 r. zgodnie z treścią art. 78 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje równoważnik pieniężny, zwany równoważnikiem za brak lokalu mieszkalnego, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 75, nie posiadają w miejscu pełnienia służby albo w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie przysługującego im tytułu prawnego oraz nie zachodzi przypadek z art. 82 ust. 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej. Równoważnik pieniężny stanowi zatem rekompensatę za brak lokalu mieszkalnego, ale tylko wtedy jeżeli strażak lub członkowie jego rodziny, o których mowa w art. 75, nie posiadają w miejscu pełnienia służby albo w miejscowości pobliskiej lokalu mieszkalnego lub domu na podstawie przysługującego im tytułu prawnego. Faktem bezspornym w niniejszej sprawie jest, że skarżący zajmuje od dnia [...] grudnia 2002 r. lokal mieszkalny, w ramach stosunku najmu, w T. przy ulicy [...] i że lokal ten ma powierzchnię spełniającą przysługujące skarżącemu normy zaludnienia. Ma tym samym zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Powyższe fakty wynikają z raportu i oświadczenia mieszkaniowego znajdującego się w aktach administracyjnych.

Zdaniem Sądu tym samym należy uznać, iż strażak posiadający tytuł prawny do lokalu mieszkalnego w postaci umowy najmu, nie spełnia przesłanek do uzyskania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Przepisy ustawy nie wyłączają spod działania przepisu art.78 ust. 1 cyt. ustawy strażaków, którzy zajmują lokal na podstawie umowy najmu zawartej z osobą fizyczną. Z taką sytuacją mielibyśmy do czynienia gdyby ustawodawca wskazał enumeratywnie o jaki tytuł prawny mu chodzi lub gdyby niektóre z nich wykluczył. I tak np. w § 5 pkt 1 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania ( MP. Nr 75, poz. 708) określono, że równoważnik ten przysługuje policjantowi wówczas, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o przydziale, umowy najmu lokalu, za który płacą czynsz regulowany, spółdzielczego lokalu albo domu jednorodzinnego, domu mieszkalno-pensjonatowego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość.

Skarżący posiada tytuł prawny do zajmowania lokalu mieszkalnego położonego w T. przy ulicy [...] jakim jest umowa najmu zawarta w dniu [...] grudnia 2002 r. W świetle ustawy z dnia 21czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego ( tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. nr 31, poz. 266 ze zm. ) jest lokatorem i zajmuje lokal służący do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych.

Za nietrafny należy uznać zarzut skarżącego, że zaskarżona decyzja narusza 74 i 80 cyt. ustawy. Art. 74 ust. 1 stanowi, że strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Zaś art. 80 ust 1, że strażakowi mianowanemu na stałe, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, zwana dalej "pomocą finansową", z zastrzeżeniem ust. 5, chyba że strażak nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Z brzmienia powyższych przepisów nie wynika by posiadanie przez [...] G.O. lokalu mieszkalnego położonego w T. przy ulicy [...]na podstawie umowy najmu zawartej z osobą fizyczną, pozbawiało go prawa do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej bądź pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, określonych w ww. ustawie.

Nie można zdaniem Sądu w świetle powyższego uznać, że nie otrzymanie lokalu mieszkalnego przez skarżącego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, automatycznie daje mu uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego określonego w art. 78 ust. 1 cyt. ustawy.

Nie stwierdziwszy zatem, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo. Sąd nie mógł uwzględnić skargi i dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

/-/ I. Kucznerowicz ./-/ E. Makosz-Frymus /-/ E. Kręcichwost-Durchowska

AT