Wyrok NSA, sygn. akt III SA 2649/01
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2003-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Podatkowe postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 48 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz. 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Teza: Użyte w art. 48 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej przez ustawodawcę pojęcie nieostre oraz sformułowanie "może" stanowi, że decyzja w sprawie zapłaty podatku na raty jest decyzją uznaniową tzn. pozostawiającą organom podatkowym możliwość wyboru konsekwencji prawnej. Poza koniecznością wniosku o raty pochodzącego od podatnika oraz wykazanie ważnego interesu podatnika wskazany przepis ani inne postanowienia Ordynacji podatkowej nie zawierają żadnych dodatkowych przesłanek, którymi organy podatkowe miałyby się kierować załatwiając sprawy tego rodzaju. Jeżeli zatem postępowanie dowodowo-wyjaśniające i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego sprawy są przeprowadzone poprawnie to samo wyprowadzenie z takiej oceny wniosku czy i w jakim stopniu rozłożyć płatność podatku na raty, wobec braku dających się zobiektywizować kryteriów normatywnych, jest natury słusznościowej, który uchyla się spod kontroli Sądu.

TEZY

Użyte w art. 48 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej przez ustawodawcę pojęcie nieostre oraz sformułowanie "może" stanowi, że decyzja w sprawie zapłaty podatku na raty jest decyzją uznaniową tzn. pozostawiającą organom podatkowym możliwość wyboru konsekwencji prawnej. Poza koniecznością wniosku o raty pochodzącego od podatnika oraz wykazanie ważnego interesu podatnika wskazany przepis ani inne postanowienia Ordynacji podatkowej nie zawierają żadnych dodatkowych przesłanek, którymi organy podatkowe miałyby się kierować załatwiając sprawy tego rodzaju. Jeżeli zatem postępowanie dowodowo-wyjaśniające i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego sprawy są przeprowadzone poprawnie to samo wyprowadzenie z takiej oceny wniosku czy i w jakim stopniu rozłożyć płatność podatku na raty, wobec braku dających się zobiektywizować kryteriów normatywnych, jest natury słusznościowej, który uchyla się spod kontroli Sądu.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2003 r. sprawy ze skargi "IH" Spółki z o.o. w W. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia 21 sierpnia 2001 r. (...) w przedmiocie rozłożenia na raty podatku od towarów i usług za okres: marzec 1999 r. - październik 2000 r. - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 21.8.2001 r. Izba Skarbowa w W. na podstawie art. 233 par. 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego W. z dnia 30.3.2001 r. rozkładającą firmie "I.-H." Spółce z o.o. w W. podatek od towarów i usług za okres od 3.1999 r. do 10.2000 r. w kwocie 121.292,80 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 43.098,80 zł na sześć rat.

W uzasadnieniu decyzji Izba Skarbowa stwierdziła, iż tylko w nadzwyczajnych losowych sytuacjach organ podatkowy może rozłożyć na raty spłatę zaległości podatkowych. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Izby Skarbowej, nie wystąpiła sytuacja finansowa i płatnicza Spółki, która nosiłaby cechy nadzwyczajności czy wyjątkowości.

Przyznała, że sytuacja ekonomiczna Spółki jest trudna i została spowodowana różnymi czynnikami, ale nie może stanowić o zastosowaniu ulgi w postaci rozłożenia zaległości na 36 rat - jak tego żąda spółka. Zdaniem Izby Skarbowej, nie wszystkie trudności i problemy, które doprowadziły do powstania zaległości były spowodowane czynnikami obiektywnymi niezależnymi od sposobu postępowania spółki.

W skardze Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.

W uzasadnieniu skargi wywodzi, iż argumentacja Izby Skarbowej eksponująca moment uznania decyzji w aspekcie zgody na rozłożenie zaległości na sześć rat i brak zgody na 36 rat świadczy o tym, że decyzja nie wynika z obiektywnych przesłanek a służy jedynie podkreśleniu władztwa w stosunku do podmiotu gospodarczego. Podniosła, iż w polityce finansowej stosowała się do obowiązujących przepisów prawa.

Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego orzeczenia, do czego Sąd jest upoważniony z mocy art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należy stwierdzić, że skarga w niniejszej sprawie jest bezzasadna.

Będący materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie art. 48 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej stanowi, że organ podatkowy, ze względu na ważny interes podatnika, na jego wniosek może rozłożyć na raty zapłatę podatku lub zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę. Użyte w tym przepisie przez ustawodawcę pojęcie nieostre oraz sformułowanie "może" stanowi, że decyzja w sprawie zapłaty podatku na raty jest decyzją uznaniową tzn. pozostawiającą organom podatkowym możliwość wyboru konsekwencji prawnej. Poza koniecznością wniosku o raty pochodzącego od podatnika oraz wykazanie ważnego interesu podatnika wskazany przepis ani inne postanowienia Ordynacji podatkowej nie zawierają żadnych dodatkowych przesłanek, którymi organy podatkowe miałyby się kierować załatwiając sprawy tego rodzaju. Jeżeli zatem postępowanie dowodowo-wyjaśniające i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego sprawy są przeprowadzone poprawnie to samo wyprowadzenie z takiej oceny wniosku czy i w jakim stopniu rozłożyć płatność podatku na raty, wobec braku dających się zobiektywizować kryteriów normatywnych, jest natury słusznościowej, który uchyla się spod kontroli Sądu.

Natomiast należy w tym miejscu podnieść, iż o "ważnym interesie podatnika" nie decyduje subiektywne przekonanie podatnika. Jego oceny należy dokonać w oparciu o kryteria zobiektywizowane, które są zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości.

Organy podatkowe obu instancji dokonując ustaleń i oceny kierunkowej dyrektywy wyboru, jaką jest interes podatnika wykazały, iż z sytuacji finansowej skarżącego nie wynika, aby istniało jego zagrożenie. Skarżący posiada majątek trwały na łączną kwotę 504.458,16 zł oraz finansowy majątek trwały w kwocie 373.930 zł.

Również niepowodzenia finansowe działalności gospodarczej, na które powołuje się skarżący nie mogą skutkować obowiązkowym rozłożeniem zaległości podatkowych na wnioskowanych 36 rat. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie w świetle przepisów art. 22 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Z tego też względu Sąd na podstawie art. 27 ust. 1 cyt. ustawy orzekł jak w sentencji wyroku.