Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 646/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 132 ust. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Ewa Machlejd, sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant spec. Agnieszka Wrzodak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez Wspólnotę Mieszkaniową [...] w [...] jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...]. Zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) – dalej jako: k.p.a., organ, po rozpatrzeniu odwołania B. P. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], uchylił w całości zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) – dalej jako: Prawo budowlane, nakazał B. P. odłączenie kominka w lokalu nr [...] od przewodu kominowego i jego zaślepienie, w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu 9 czerwca 2014 r. do organu powiatowego wpłynęło pismo Wspólnoty Mieszkaniowej [...] z prośbą o dokonanie kontroli legalności wybudowanego komina spalinowego na dachu budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...].

W trakcie oględzin lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...] przeprowadzonych w dniu 16 lipca 2014 r. ustalono, że "Lokal nr [...] usytuowany jest na VII piętrze w ośmiokondygnacyjnym budynku mieszkalnym. (...) W lokalu wentylacja mechaniczna. W pokoju dziennym znajduje się kominek z zamkniętą komorą spalania, opalany drewnem. W kominku znajduje się kratka nawiewna na dole kominka oraz kratka wentylacyjna na górze. Kominek podłączony do niezależnego przewodu kominowego wyprowadzonego ponad dach. Na dachu wybudowany komin o wysokości ok. 180 cm (40 x 40) z zamontowanym strażakiem nasadą z blachy."

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 oraz art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, nakazał B. P. rozbiórkę kominka z zamkniętą komorą spalania, opalanego drewnem w lokalu nr [...] oraz komina spalinowego wyprowadzonego ponad dach na wysokość 1,80 m w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...].[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2014 r., nr [...], uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 oraz art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego nakazał B. P.: 1. rozbiórkę przewodu kominowego spalinowego wyprowadzonego ponad dach na wysokość 1,80 m w budynku mieszkalnym wielorodzinnym średniowysokim przy ul. [...] w [...], 2. odłączenie kominka w lokalu nr [...] od przewodu wentylacyjnego i jego zaślepienie.

Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniosła B. P.

W wyniku rozpatrzenia odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał opisaną na wstępie decyzję z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...].

Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje przepis § 132 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Jak stanowi powyższy przepis w budynkach średniowysokich niedopuszczalne jest instalowanie i użytkowanie kominków opalanych drewnem zarówno z otwartym paleniskiem jak i zamkniętym wkładem kominkowym.

Według oświadczenia właścicielki lokalu B. P. (zawartego w treści protokołu oględzin) zakupiła ona lokal nr [...] w 2007 r. z wybudowanym kominem, a kominek w lokalu oraz podłączenie do komina zostało wykonane w 2008 r. przez właściciela lokalu. Natomiast z pisma [...] sp. z o.o. z dnia 27 lipca 2014 r. wynika, że lokal nr [...] został sprzedany B. P. na mocy aktu notarialnego repertorium A nr [...] w dniu [...] grudnia 2007 r. w stanie deweloperskim, bez jakiejkolwiek zabudowy kominkowej.

Organ zweryfikował powyższe oświadczenia z treścią dokumentacji stanowiącej podstawę do wydania pozwolenia na użytkowanie budynku. Z analizy projektu budowlanego (rzutu dachu budynku) wynika, że brak jest na nim naniesienia dodatkowego przewodu kominowego, co świadczy o jego wykonaniu po uzyskaniu przez inwestora decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. W ocenie organu bezcelowe jest prowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w celu ustalenia dokładnej daty jego budowy oraz podmiotu, który wykonał te roboty. Niewątpliwie komin, jak również kominek w lokalu nr [...], są ze sobą funkcjonalnie połączone i służą jednemu celowi. W zakresie zgodności z obowiązującymi przepisami prawa zarówno komin jak i kominek powinny być analizowane jako jedna funkcjonalna całość.

Organ uznał za zasadne zakończenie przedmiotowego postępowania administracyjnego wydaniem decyzji nakazującej B. P. wykonanie określonego obowiązku, gdyż stan obecny narusza obowiązujące przepisy prawa. Skarżąca wskazała, że kominek wykonał jej nieżyjący już mąż, co uzasadnia nałożenie obowiązków na B. P. jako obecnego właściciela mieszkania. Usunięcie niezgodności z przepisami techniczno-budowlanymi nastąpi poprzez odłączenie kominka w lokalu od przewodu kominowego, co skutecznie uniemożliwi jego dotychczasowe użytkowanie. Organ stwierdził jednocześnie, że brak jest podstaw prawnych do nakazania rozbiórki kominka, gdyż w momencie odłączenia kominka od przewodu kominowego nie będzie on powodował naruszenia prawa, a będzie stanowił jedynie element dekoracyjny mieszkania. W ocenie organu zbędna jest również rozbiórka komina wyprowadzonego ponad dach budynku. Stwierdził, że pozostawienie tego komina nie narusza przepisów prawa, a ewentualnie roboty budowlane polegające na jego rozbiórce ingerowałyby w części wspólne obiektu, co mogłoby przyczynić się do jego nadmiernej degradacji.

Na koniec organ zaznaczył, że skuteczne i trwałe odłączenie kominka w lokalu nr [...] spowoduje, że przewód kominowy wyprowadzony ponad dach nie będzie używany, zaś naruszenie § 132 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zostanie wyeliminowane.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...], zaskarżając ją w części w zakresie, w jakim organ nie nakazał B. P. rozbiórki komina spalinowego wyprowadzonego ponad dach na wysokość 1,80 m w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] w [...].

Skarżąca zarzuciła organowi:

1) naruszenie prawa materialnego – art. 50 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 1 pkt 7 Prawa budowlanego poprzez ich niezastosowanie i nienakazanie B. P. rozbiórki przewodu kominowego, spalinowego, wyprowadzonego ponad dach na wysokość 1,80 m w budynku mieszkalnym wielorodzinnym średniowysokim przy ul. [...] w [...], w sytuacji, gdy:

– organ w ogóle nie odniósł się do przesłanek określonych w art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, nie przestawił w tym zakresie żadnego uzasadnienia,

– organ nie dokonał żadnych ustaleń w zakresie tego, czy wybudowanie przedmiotowego komina zostało dokonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę,

– organ całkowicie pominął, że przesłanka wskazana w art. 50 ust. 1 pkt 4 jest w niniejszej sprawie spełniona, co wprost wynika z twierdzenia organu zawartego w uzasadnieniu skarżonej decyzji (str. 3), gdzie organ wskazał, iż przedmiotowy komin nie jest ujęty w projekcie budowlanym budynku;

2) niewyjaśnienie istoty sprawy poprzez niewskazanie przez organ, w jaki sposób kwalifikuje on wybudowanie komina na nieruchomości wielolokalowej, co stanowi podstawę dla dalszych rozważań co do tego, czy doszło czy też nie do naruszenia prawa i nierozstrzygnięcie w szczególności kwestii, czy są to prace, do których zastosowanie miałby art. 48 czy też art. 50 i dalsze Prawa budowlanego;

3) dowolne uznanie, że rozbiórka przedmiotowego komina nie jest konieczna, gdyż jego pozostawienie nie narusza prawa, w sytuacji, gdy organ sam stwierdził, że przedmiotowy komin nie został wybudowany w sposób zgodny z projektem budowlanym budynku, na podstawie którego wydano pozwolenie na jego użytkowanie;

4) dowolne uznanie, że roboty budowlane związane z rozbiórką przedmiotowego komina ingerowałyby w część wspólną obiektu, co mogłoby przyczynić się do jego nadmiernej degradacji, przy niewskazaniu przez organ w skarżonej decyzji na jakich faktach lub dowodach oparł on taki wniosek i przy nieskorzystaniu przez organ z wiedzy specjalnej, której organ nie posiada, a co stanowi także naruszenie art. 84 k.p.a.;

5) całkowite pominięcie przez organ przy wydawaniu skarżonej decyzji, że decyzja ta tworzy wrażenie akceptacji dla samowolnych działań budowlanych lokatorów w częściach wspólnych budynku wbrew woli i wiedzy pozostałych współwłaścicieli, a nadto, że taka decyzja akceptuje istnienia w budynku czy też na nim zbędnych dla budynku i wspólnoty instalacji – w tym przypadku komina;

6) zaniechanie odniesienia się do jakichkolwiek przesłanek dotyczących warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, innych niż art. 132 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., pomimo tego, że rozporządzenie to odnosi się w swoim rozdziale 5 i innych do przewodów kominowych;

7) całkowite pominięcie, że wszelkie negatywne konsekwencje związane z postawieniem na budynku wzniesionego bez wymaganej przepisami procedury, niefunkcjonalnego i do niczego nieprzydatnego komina obciąży zarówno w zakresie finansowym, jak i w zakresie odpowiedzialności prawnej, wobec organów nadzoru, jak i faktycznej, Wspólnotę, tj. ogół mieszkańców budynku przy ul. [...] w [...].

Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Pismem z dnia 2 czerwca 2015 r. B. P. wniosła o odrzucenie skargi.

W piśmie z dnia 13 stycznia 2016 r. skarżąca uzupełniła uzasadnienie zarzutów podniesionych w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna i prowadzi do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W rozpatrywanej sprawie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. nakazał B. P., w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 i art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, rozbiórkę przewodu kominowego spalinowego wyprowadzonego ponad dach na wysokość 1,80 m w budynku mieszkalnym wielorodzinnym średniowysokim przy ul. [...] w [...] oraz odłączenie kominka w lokalu nr [...] od przewodu wentylacyjnego i jego zaślepienie. Organ odwoławczy zaskarżoną decyzją na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił w całości decyzję organu I instancji i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazał B. P. odłączenie kominka w lokalu nr [...] od przewodu kominowego i jego zaślepienie, w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Uchylenie i zmianę rozstrzygnięcia organu stopnia powiatowego organ II instancji uzasadnił koniecznością zmiany podstawy prawnej rozstrzygnięcia z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego na art. 51 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. W ocenie organu w niniejszej sprawie jest możliwość doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem przez wykonanie określonych czynności.

Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Zgodnie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji:

1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo

2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo

3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Stosownie do treści art. 50 ust. 7 ww. ustawy przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

W ocenie Sądu zastosowana przez organy procedura legalizacyjna w trybie art. 51 ust. 1 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego jest prawidłowa. Przepis art. 50 ust. 1 Prawa budowalnego odnosi się do samowolnie zrealizowanych robót budowlanych, które nie są budową w rozumieniu art. 48 ust. 1 i art. 49 b ust. 1, ale zostały wykonane:

1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub

2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub

3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub

4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.

Z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że budynek przy ul. [...] w [...] został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, ale projekt budowlany zatwierdzony decyzją Prezydenta [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] (zatwierdzającą projekt budowlany zamienny i udzielającą pozwolenia na budowę) nie przewidywał realizacji dodatkowego samodzielnego przewodu kominowego wyprowadzonego na dach, obsługującego kominek w lokalu mieszkalnym nr [...]. Przedmiotowy kominek wraz z przewodem kominowym został zrealizowany przez właściciela lokalu nr [...], już po uzyskaniu przez inwestora decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] października 2007 r., nr [...], udzielającej pozwolenia na użytkowanie zespołu mieszkaniowego "[...]" etap III wraz z garażem poziomu "0", zlokalizowanego na działce nr [...], obr. [...], przy ul. [...] w [...].

Na gruncie Prawa budowlanego zasadą jest, że wykonywanie robót budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 1). Z obowiązku tego zostały wyłączone roboty wskazane w art. 29 ust. 1 i 2 i w art. 30 Prawa budowlanego. Roboty budowlane polegające na wybudowaniu niezależnego przewodu kominowego wyprowadzonego ponad dach z kominem i podłączonym do niego kominkiem w lokalu mieszkalnym należy zakwalifikować jako przebudowę obiektu budowlanego. W art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego ustawodawca określa przebudowę jako wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. W wyniku zainstalowania urządzenia grzewczego (kominka) oraz obsługującego go niezależnego przewodu kominowego odprowadzającego spaliny z kominka do komina wybudowanego na dachu budynku niewątpliwie nastąpiła zmiana parametrów użytkowych obiektu w zakresie jego ogrzewania. Roboty tego rodzaju wymagały zatem uzyskania pozwolenia na budowę, bowiem nie zostały one ujęte w zamkniętym katalogu obiektów budowlanych oraz robót budowlanych zwolnionych z tego wymogu.

Należy zaznaczyć, że decyzje, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, wydaje właściwy organ nadzoru budowlanego w sytuacjach, gdy nie ma możliwości doprowadzenia wykonywanych bądź już wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, o czym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego (por. wyroki NSA: z dnia 13 września 2005 r., sygn. akt OSK 782/04; z dnia 7 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 1877/11; wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 marca 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 2427/13; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nakaz rozbiórki, orzekany na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, jest najdalej dolegliwą sankcją za naruszenie przepisów Prawa budowlanego i dlatego powinien być stosowany w ostateczności, po wyeliminowaniu możliwości przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Z drugiej zaś strony nie można wydać decyzji w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego, gdy okaże się, że nie ma możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowalnych do stanu zgodnego z prawem. Jednoznaczne wyjaśnienie możliwości doprowadzenia kwestionowanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem determinuje kierunek prowadzenia postępowania naprawczego: w oparciu albo o art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3, albo art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.

Badając zgodność z przepisami wybudowania komina spalinowego obsługującego kominek w lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...] organy nadzoru budowlanego obu instancji prawidłowo uznały, że jego realizacja nastąpiła z naruszeniem przepisu § 132 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422) – dalej jako: rozporządzenie. Zgodnie z treścią tego przepisu kominki opalane drewnem z otwartym paleniskiem lub zamkniętym wkładem kominkowym mogą być instalowane włącznie w budynkach jednorodzinnych, mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej oraz niskich budynkach wielorodzinnych. W § 8 rozporządzenia wprowadzono podział budynków na grupy wysokościowe, przy czym za budynki niskie (N), o których mowa m.in. w § 132 ust. 3 rozporządzenia, uznano budynki do 12 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości do 4 kondygnacji nadziemnych włącznie (pkt 1). Budynek przy ul. [...] w [...] jest ośmiokondygnacyjnym budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, zatem należy go zakwalifikować jako budynek mieszkalny wielorodzinny średniowysoki (SW) w rozumieniu § 8 pkt 3 rozporządzenia (budynki ponad 12 m do 25 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości ponad 4 do 9 kondygnacji nadziemnych włącznie).

Z powyższego wynika, że przedmiotowy kominek wraz z przewodem kominowym i kominem spalinowym mógłby być wykonany jedynie w budynku mieszkalnym o wysokości do 4 kondygnacji nadziemnych włącznie. Jego realizacja w budynku mieszkalnym wielorodzinnym średniowysokim niewątpliwie narusza przepis § 132 ust. 3 rozporządzenia.

Dodatkowo organ I instancji trafnie podniósł, że z uwagi na rodzaj wentylacji w obiekcie (wentylacja mechaniczna wyciągowa) obecny stan narusza także przepisy § 132 ust. 3 pkt 2 i § 150 ust. 9 rozporządzenia, zakazujące instalowania urządzeń grzewczych pobierających powietrze do spalania z pomieszczenia i z grawitacyjnym odprowadzeniem spalin przewodem od urządzenia w pomieszczeniach posiadających mechaniczną wentylację wyciągową.

Orzekające w sprawie organy odmiennie oceniły możliwość usunięcia stwierdzonej niezgodności z przepisami techniczno-budowlanymi. W ocenie organu I instancji w przedmiotowej sprawie nie ma możliwości doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem – tj. przepisem § 132 ust. 3 rozporządzenia, bowiem wybudowanie przewodu kominowego spalinowego w budynku mieszkalnym średniowysokim jest niedającym się usunąć naruszeniem prawa. Powyższe stwierdzenie uzasadniało wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, nakładającego na właściciela lokalu obowiązek rozbiórki przewodu kominowego oraz odłączenie kominka od przewodu wentylacyjnego i jego zaślepienie. Organ odwoławczy tej oceny nie podzielił i orzekł co do istoty sprawy w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

W ocenie Sądu organ II instancji wydając zaskarżoną decyzję błędnie uznał, że w rozpatrywanej sprawie istnieje możliwość doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie określonych czynności. W efekcie decyzja została wydana z naruszeniem przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego mającym wpływ na wynik sprawy.

Zgodzić się należy z oceną organu odwoławczego, że przewód kominowy wraz z kominkiem w lokalu nr [...] należy traktować jako funkcjonalną całość. Przedmiotem kontrolowanego postępowania były roboty budowlane polegające na budowie kominka z zamkniętą komorą spalania, opalanego drewnem, wraz z niezależnym przewodem kominowym i podłączonym do niego kominem wyprowadzonym ponad dach budynku na wysokość ok. 180 cm. W rozpoznawanym przypadku analizie pod kątem zgodności z przepisami prawa podlegała tak rozumiana całość wykonanych robót. Jak zostało ustalone, zainstalowanie w budynku mieszkalnym wielorodzinnym średniowysokim opisanej wyżej kompletnej i funkcjonalnej instalacji narusza przepisy techniczno-budowlane – § 132 ust. 3 rozporządzenia. Zdaniem Sądu pozbawione uzasadnienia jest jednak stwierdzenie organu odwoławczego, że w omawianym przypadku usunięcie niezgodności z przepisami techniczno-budowlanymi zostanie zapewnione przez odłączenie kominka od przewodu kominowego i jego zaślepienie.

Niewątpliwie instalacja w lokalu mieszkalnym samego kominka jako jedynie elementu dekoracyjnego mieszkania, niepodłączonego do przewodu kominowego i którego wykorzystanie zgodnie z przeznaczeniem z tego względu nie jest możliwe, nie stanowi naruszenia § 132 rozporządzenia. Wspomniany przepis dotyczy bowiem wyposażenia budynków w instalacje i urządzenia do ogrzewania budynku, nie zaś kominków użytkowanych jedynie jako elementy dekoracyjne, niepodłączonych do instalacji ogrzewczej, które funkcji grzewczej nie pełnią. Organ odwoławczy, formułując tezę o możliwości usunięcia stanu niezgodności z prawem przez odłączenie kominka w lokalu od przewodu kominowego i jego zaślepienie, pominął istotną okoliczność, że w wyniku wykonania tak określonych czynności w konstrukcji budynku pozostanie część samowolnie wybudowanej instalacji grzewczej przeznaczonej do obsługi kominka w lokalu nr [...], tj. przewód kominowy i komin wyprowadzony ponad dach budynku. W ocenie Sądu skoro stan niezgodności z przepisami techniczno-budowlanymi wywołały roboty budowlane polegające na budowie kominka jako funkcjonalnej całości, to pozostawienie części tej instalacji – nieprzewidzianej w projekcie budowlanym budynku zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę – nie może być uznane jako doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Trafnie podniosła strona skarżąca, że taki stan oznaczałby w istocie akceptację dla samowolnych działań budowlanych lokatorów w częściach wspólnych budynku, dokonanych wbrew woli i wiedzy pozostałych współwłaścicieli, a także zgodę na istnienie w budynku lub na nim instalacji zbędnych dla budynku i wspólnoty.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, mając na uwadze powyższe uwagi, organ rozważy, czy możliwe jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez nałożenie obowiązków, o których mowa w art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego, czy też koniecznym będzie skorzystanie z uprawnienia określonego w art. 51 ust. 1 pkt 1 tej ustawy i wydanie stosownego do ustalonego stanu faktycznego rozstrzygnięcia, którym może być decyzja nakazująca rozbiórkę.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 2 ww. ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). Wskazana w punkcie II wyroku kwota 757 zł obejmuje: 500 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi, 240 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika strony skarżącej oraz 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.