Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 2161/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2005-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Kremis, Sędzia WSA Andrzej Cisek, Asesor WSA Alicja Palus /sprawozdawca/, Protokolant Izabela Krajewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2005r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym wieży transformatorowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. Ś. stosując przepisy art. 66 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /tj. Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm./ oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego nakazał Zakładowi A W. S.A. jako właścicielowi obiektu budowlanego – wieżowej stacji transformatorowej, konstrukcji murowanej, nr [...] położonej na działce nr [...] w miejscowości Ź. gm. M., przy drodze krajowej nr [...] /poprzednia numeracja [...]/ usunięcie nieprawidłowości stwierdzonych w przedłożonym protokole z okresowej kontroli obiektu, stanowiącym załącznik do pisma z dnia 29 kwietnia 2002 r., powodujących jego niewłaściwy stan techniczny. Nakaz objął sześć konkretnie wskazanych przez organ orzekający czynności.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wyjaśnił, że murowana stacja transformatorowa [...] położona jest przy skrzyżowaniu drogi krajowej nr [...] z drogą gminną w miejscowości Ź., gm. M. na działce o pow. 9 m2, oznaczonej numerem geodezyjnym nr [...], [...], obręb Ź., pozostającej we władaniu Zakładu A S.A. we W. /własność Skarbu Państwa/. Organ orzekający wskazał jednocześnie, że stacja jest obiektem czynnym, zasilającym ok. 130 odbiorców wsi Ź., a żądanie jej usunięcia nie może być nakazane decyzją organu nadzoru budowlanego, bowiem nie mieści się w zakresie jego kompetencji. Organ ten podał również, że Generalna Dyrekcja Dróg Publicznych w W. – Oddział Południowo-Zachodni we W. stwierdziła, że obowiązująca organizacja ruchu na włączeniu drogi gminnej do krajowej uwzględnia zachowanie bezpieczeństwa dla uczestników ruchu drogowego, a lokalizacja stacji transformatorowej nie ma na to wpływu.

W dalszej części uzasadnienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. Ś. wyjaśnił, że prowadzone w sprawie postępowanie ograniczyło się do wyegzekwowania ustawowych obowiązków nałożonych przez ustawę – Prawo budowlane w zakresie użytkowania obiektów budowlanych i w tym kontekście opisał kolejno podejmowane w sprawie czynności. Z przedstawionych we wskazanym powyżej zakresie wyjaśnień organu wynika, że w dniu 29 kwietnia 2002 r. Zakład A S.A. we W. przedłożył – na skutek uprzedniego nakazu organu – protokół z okresowej kontroli stanu technicznej sprawności wieży transformatorowej, z którego wynika, że stan techniczny i użytkowy stacji oceniono jako dobry. W pkt. 3 protokołu wyszczególniono niezbędny zakres robót związanych z bieżącą konserwacją, które mają na celu powstrzymanie degradacji technicznej całego obiektu. Protokół pomiarów elektrycznych urządzeń stacyjnych potwierdza, że urządzenia stacji wytrzymały próbę napięciową i pod względem izolacji nadają się do pracy w sieci [...].

Od opisanej powyżej decyzji odwołanie do D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. wniósł A. K., zarzucając w nim, że z materiałów geodezyjnych wynika, że transformator stoi w pasie drogowym i zajmuje cały chodnik przy drodze gminnej oraz, że w latach 60 – tych linia średniego napięcia przebiegająca przy drodze krajowej została przeniesiona w pole, a transformator pozostał, natomiast z oświadczenia dyrektora Zakładu A S.A. we W. wynika, że przeniesienie tej stacji jest w zasadzie kwestią finansową.

A. K. wskazał również w odwołaniu, że stacja transformatorowa utrudnia skręt w lewo, a ponadto zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu niezgodność z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego nr SK/5/99 w dnia 17 października 2000r.

Po rozpatrzeniu odwołania D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją wydaną dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję zaskarżoną. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia przedstawił stan faktyczny sprawy, a następnie wyjaśnił, że organ pierwszej instancji działając w granicach swoich kompetencji określonych w ustawie – Prawo budowlane, podjął czynności niezbędne do wyeliminowania potencjalnych zagrożeń ze strony przedmiotowego obiektu budowlanego. Wskazał też, że jedyną prawnie dostępną możliwością interwencji tego organu była weryfikacja stanu technicznego obiektu, co zostało uczynione prawidłowo poprzez wydanie decyzji na podstawie art. 66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, który ma zastosowanie w razie stwierdzenia, że obiekt budowlany znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym. Podał również, że zaskarżona decyzja jest jedynym prawnie dopuszczalnym środkiem pomocy stronie w usunięciu potencjalnych zagrożeń związanych z przedmiotowym obiektem, jakiej udzielić mogą organy nadzoru budowlanego, natomiast dalsze żądania wykraczają poza kompetencje tych organów i powinny być kierowane do właściciela stacji transformatorowej, który może zdecydować o przeniesieniu jej w inne miejsce.

Prawidłowość decyzji organu odwoławczego zakwestionował A. K. poprzez skargę wniesioną do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu.

W skardze podniósł, że organ orzekający postąpił wyłącznie formalnie, mimo, że skarżący wskazywał na konkretne zagrożenia wynikające z usytuowania stacji transformatorowej, a nie wnosił o jej malowanie, czy tynkowanie.

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując jednocześnie na argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji, będącej przedmiotem skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie po rozważeniu następujących okoliczności faktycznych i prawnych.:

Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm./ "sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z przepisu tego wynika, że w rozpoznawanej sprawie, w której skarga wniesiona została przed wskazaną datą zastosowanie ma powołana wyżej ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/. Ponadto w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem /jeżeli ustawy nie stanowią inaczej/, formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu lub czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego, okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw do zastosowania w sprawie art. 145 § 1 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W szczególności Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a naruszenie przepisów postępowania, wynikające z braku prawidłowo sformułowanego zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania w trybie art. 66 pkt 1 powoływanej poprzednio ustawy – Prawo budowlane nie mogło – zdaniem Sądu – mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.

Zważyć zatem należy, że zgodnie z art. 104 kpa organ administracji publicznej właściwy w sprawie tzn. działający zgodnie z przyznaną mu przepisami ustrojowymi, materialnymi i procesowymi, kompetencją jest zobligowany do załatwiania sprawy w sposób w tym przepisie określony tzn. decyzją rozstrzygającą sprawę co do jej istoty w całości lub w części /chyba, że zaistnieją warunki umorzenia postępowania, o których mowa w art. 105 kpa/.

Rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty, które jest w zasadzie celem postępowania administracyjnego, następuje poprzez konkretyzację uprawnienia lub obowiązku podmiotu, legitymowanego wg kryteriów ustalonych w art. 28 i 29 kpa, którego sytuacja prawna zostaje skutkiem tego ukształtowana w inny sposób. Wszelka ingerencja w sferę prawną podmiotu przez organ działający w warunkach wcześniej wskazanych, może odbywać się wyłącznie na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego, odpowiedniej rangi, do których stosowania uprawniony jest organ prowadzący postępowanie i posiadający kompetencję orzeczniczą /decyzyjną/.

Podjęte w sprawie w sposób prawidłowy czynności dowodowe doprowadziły do stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego przedmiotowego obiektu.

Ustalenie to wynikało z przeprowadzonych oględzin obiektu oraz z protokołu okresowej kontroli stanu jego technicznej sprawności, w tym przede wszystkim treści pkt. 3 tego dokumentu, w którym określono niezbędny zakres robót mających na celu zarówno bieżącą konserwację, jak i powstrzymywanie degradacji technicznej całego obiektu. Dla prowadzącego postępowanie organu nadzoru budowlanego okoliczność ta oznaczała konieczność działania procesowego w warunkach określonych w przepisie art. 66 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane.

Organy orzekające w sprawie w postępowaniu instancyjnym były zatem zobligowane do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie czynności, które wyszczególnione zostały w orzeczeniu wydanym w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, utrzymanym następnie w mocy przez organ odwoławczy.

W ocenie Sądu decyzja zaskarżona oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa w sposób kwalifikowany, o jakim mowa w art. 145 § 1 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem nie wymagają wyeliminowania z obrotu prawnego. Ponadto – zdaniem Sądu – zaskarżona decyzja jako wydana na podstawie konkretnego upoważnienia ustawowego, pozostaje w zgodzie z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 października 2000r. /sygn. SK 5/99/, orzekającego o zgodności art. 5 kodeksu cywilnego z art. 2 i art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej /Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego Nr 7 z 2000 poz. 254/.

Wyjaśnić też należy, że ustawa z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych /obecnie obowiązująca w brzmieniu jednolitego tekstu ogłoszonego w Dz.U. z 2004r. Nr 204 poz. 2086/ dopuszcza w art. 38 i art. 39 sytuowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych związanych z potrzebami ruchu drogowego, a istniejące, nawet nie związane z takimi potrzebami pozwala pozostawić – w określonych warunkach – w dotychczasowym stanie. /Z akt sprawy wynika, że przedmiotowa stacja pochodzi z okresu przedwojennego i zasila również oświetlenie drogowe drogi gminnej i drogi krajowej/.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Niezależnie jednak od przedstawionych powyżej okoliczności Sąd uznał za konieczne zwrócić uwagę, że w dalszym ciągu organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji nie załatwił w sposób wymagany przepisami prawa sprawy, której przedmiot w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia 18 września 2001 r. określono jako "zagrożenie dla bezpieczeństwa mieszkańców wsi Ź. wynikające z lokalizacji wieżowej stacji transformatorowej nr [...] w miejscowości Ź., położonej przy drodze krajowej nr 94, gmina M.", i w której postępowanie – jak wynika z tego zawiadomienia – wszczęte zostało na wniosek A. K. i Gminy M.

Postępowanie to powinno być prowadzone w warunkach art. 66 pkt 3 /zd. drugie/ ustawy – Prawo budowlane i nie można go traktować zamiennie, czy utożsamiać z postępowaniem prowadzonym na podstawie art. 66 pkt 1 wskazanej powyżej ustawy, w trybie którego wydana została zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca.

W tym zakresie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. Ś. jest zobowiązany kontynuować czynności procesowe i odpowiednio do dokonanych już w postępowaniu i ewentualnych dalszych ustaleń, zakończyć postępowanie w sprawie, zgodnie ze wskazaniem zawartym w art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego.