Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 1790/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
658
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184 i 182 § 1 i 3
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 28 października 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D.L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Gd 16/21 o odrzuceniu skargi D.L. na bezczynność Burmistrza [...] w przedmiocie podziału nieruchomości postanawia: oddalić skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 28 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SAB/Gd 16/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a.") odrzucił skargę D.L. na bezczynność Burmistrza [...] w przedmiocie podziału nieruchomości.

W uzasadnieniu podniesiono, że decyzją z [...] września 2019 r. Burmistrz Gminy [...] (dalej "Burmistrz") ustalił warunki zabudowy dla działki nr [...] w obrębie [...], którą to decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] lutego 2020 r. utrzymało w mocy. Następnie, D.L. (dalej "skarżący") wniósł skargę na powyższą decyzję. Postanowieniem z 20 lipca 2020 r., sygn. II SA/Gd 380/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę. Postanowieniem z 13 października 2020 r., sygn. II OZ 765/20, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi.

Decyzją z [...] sierpnia 2020 r. Burmistrz zatwierdził na wniosek E.W. o podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] w obrębie [...].

Pismem z [...] września 2020 r. skarżący wniósł o uznanie go za stronę postępowania dotyczącego podziału nieruchomości stanowiącej własność E.W. oznaczonej jako działka nr [...] z działką nr [...] W.L. z działką nr [...] stanowiącej własność D.L. oraz zawieszenie tego postępowania. Ponadto, wniesiono o odroczenie (zmianę) terminu czynności okazania nowych granic wyznaczonego na [...] września 2020 r. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o sygn. II SA/Gd 380/20. Pismem z [...] września 2020 r. skarżący poinformował organ, że na nieruchomości nr [...] został dokonany wpis przez komornika.

Pismem z [...] października 2020 r. złożonym do Wydziału Geodezji Starostwa Powiatowego w [...] skarżący wniósł o "wycofanie decyzji o podziale działki nr [...] ". Zawiadomieniem z [...] października 2020 r. Starosta przekazał pismo według właściwości Burmistrzowi. Pismem z [...] października 2020 r. Burmistrz wezwał skarżącego do sprecyzowania żądania wystosowanego w ww. pismach w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie organ poinformował, że wniosek z [...] września 2020 r. o uznanie za stronę postępowania i jego zawieszenie nie może zostać uwzględniony z uwagi na fakt, że wydana w sprawie decyzja z [...] sierpnia 2020 r. zatwierdzająca podział stała się ostateczna i prawomocna [...] września 2020 r. Decyzja ta stanowi podstawę do wyznaczenia i utrwalenia na gruncie na wniosek właściciela nowych punktów granicznych.

Następnie skarżący złożył pismo z 9 października 2020 r. zatytułowane zażalenie na nierozpatrzenie w terminie przez Burmistrza wniosku z [...] września 2020 r. Postanowieniem z [...] listopada 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] orzekło, że organ rozpatrujący sprawę nie dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Ponadto, pismem z [...] października 2020 r. skarżący wniósł do Burmistrza o: 1) uznanie go za stronę postępowania podziałowego, 2) pilne rozpatrzenie wniosku z [...] września 2020 r., 3) wydanie z akt sprawy kserokopii wszystkich postanowień, decyzji i zawiadomień, 4) usunięcie bezpodstawnie i przedwcześnie wkopanych oznaczeń granic. Pismem z [...] listopada 2020 r. skarżący sprecyzował swoje żądania.

Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. Burmistrz odmówił wszczęcia postępowania z uwagi na fakt, że decyzja podziałowa jest ostateczna i prawomocna, a wnioskodawca nie jest właścicielem nieruchomości objętej podziałem. Postanowienie doręczono wnioskodawcy w dniu [...] grudnia 2020 r.

Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę (z [...] grudnia 2020 r., nadaną w dniu [...] grudnia 2020 r.) na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza wnosząc m.in. o zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku z [...] września 2020 r. i uznanie skarżącego za stronę postępowania podziałowego.

W odpowiedzi na skargę z [...] stycznia 2021 r. organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że [...] grudnia 2020 r. Burmistrz wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z [...] lutego 2021 r. wezwano skarżącego do wskazania w terminie 7 dni czy w związku z treścią odpowiedzi na skargę organu i wydanym postanowieniem - podtrzymuje swoją skargę. Pismem z [...] lutego 2021 r. skarżący podtrzymał w całości swoją skargę i poinformował, że wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] zażalenie na postanowienie Burmistrza z [...] grudnia 2020 r.

W motywach rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że skarżący zwalcza w istocie przewlekłość Burmistrza w sprawie rozpoznania jego wniosku z [...] września 2020 r. o uznaniu go za stronę postępowania podziałowego, dotyczącego działki nr [...], której właścicielką jest E.W. Sąd podkreślił, że z akt bezsprzecznie wynika, iż postępowanie, do którego skarżący chciałby zostać zaliczony jako strona, zakończyło się wydaniem decyzji z [...] sierpnia 2021 r., która [...] września 2020 r. stała się ostateczna i prawomocna. W ocenie Sądu, przedmiotem sprawy była wyłącznie ocena, czy Burmistrz dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania wywołanego wnioskiem z [...] września 2020 r., natomiast poza zakresem rozpoznania pozostawała kwestia prawidłowości ww. decyzji o podziale nieruchomości nr [...], w tym także kwestia czy skarżący jest stroną tego postępowania, czy też nie.

Sąd I instancji zaaprobował stanowisko wynikające z uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., sygn. II OPS 5/19, zgodnie z którym wniesienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny. Niewątpliwie bowiem, przy orzekaniu o bezczynności/przewlekłości organu należy ustalić moment, do którego organ ten pozostawał bezczynny/przewlekły. Sąd wskazał, że w związku wnioskiem skarżącego z [...] września 2020 r. organ informował go o prawnych możliwościach w zakresie uznania go za stronę postępowania podziałowego, dotyczącego nieruchomości, która nie stanowi przedmiotu jego prawa własności. I tak, w odpowiedzi na powyższy wniosek oraz pismo skierowane pierwotnie do Starosty z [...] października 2020 r., Burmistrz w wezwaniu z [...] października 2020 r. poinformował skarżącego o braku możliwości uznania go za stronę zakończonego postępowania, a dodatkowo postępowania, w którym skarżący nie ma interesu prawnego. Natomiast w odpowiedzi na kolejny jego wniosek z [...] października 2020 r. oraz na pismo z [...] listopada 2020 r. doprecyzowujące żądania, Burmistrz wydał postanowienie z [...] grudnia 2020 r. o odmowie wszczęcia postępowania odnosząc się jednocześnie w sposób procesowy do żądań skarżącego. Tym samym, w ocenie Sądu, w dacie wniesienia skargi nie toczyło się już postępowanie, w którym skarżący mógł brać udział. Co więcej, jego wniosek został rozpatrzony poprzez wydanie postanowienia z [...] grudnia 2020 r. o odmowie wszczęcia postępowania. Powyższe sprawiło więc, że skarga w opisanych okolicznościach stała się niedopuszczalna.

Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył D.L. reprezentowany przez pełnomocnika. Zaskarżając powyższe orzeczenie w całości zarzucił:

I. na podstawie art. 174 § 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w zw. z art. 149 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 149 § 1 oraz § 2 i 3 K.p.a. w zw. z art. 152 K.p.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 37 K.p.a. polegające na:

1.1. Braku dokonania przez Sąd I instancji na etapie procedowania i orzekania, kumulatywnej subsumpcji wyszczególnionych w petitum zarzutu kasacyjnego regulacji, który to brak łącznej subsumpcji skutkował:

1.2. dokonaniem przez Sąd I instancji błędnej oceny rzeczywistego charakteru pierwotnego wniosku skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r. skierowanego do Burmistrza oraz skargi, którą skarżący kasacyjnie wywiódł w następstwie braku rozpoznania jego wniosku skierowanego do Burmistrza, w tym błędnej oceny rzeczywistego zakresu żądania sformułowanego w treści wniosku z [...] września 2020 r. oraz następnie skargi skarżącego oraz ratio rzeczonego wniosku i wniesionej następczo skargi, która to błędna ocena Sądu I instancji wyrażała się w:

a) uznaniu przez Sąd I instancji iż pierwotny wniosek skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r. skierowany do Burmistrza zawierał wezwanie do uznania skarżącego kasacyjnie za stronę postępowania dotyczącego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W., tj. postępowania zakończonego w dacie złożenia wniosku mocą decyzji Burmistrza z [...] sierpnia 2020 r., a wiec postępowania, w którym ze względu na jego uprzednie zakończenie skarżący kasacyjnie nie mógł brać udziału jako strona a w konsekwencji:

b) uznaniu przez Sąd I instancji, iż skarga skarżącego kasacyjnie wniesiona w związku z uprzednim brakiem rozpoznania jego wniosku skierowanego do Burmistrza dotyczyła przewlekłości organu w zakresie rozpoznania wniosku skarżącego o uznanie za stronę postępowania w postępowaniu dotyczącego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. a w konsekwencji:

c) uznaniu przez Sąd I instancji, iż skarga dotyczyła przewlekłości Burmistrza w zakresie dokonania czynności, które w dacie wniesienia skargi przez skarżącego kasacyjnie nie mogły zostać faktycznie podjęte przez organ ze względu uprzednie zakończenie postępowania dotyczącego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. mocą decyzji Burmistrza z [...] sierpnia 2020 r. mającej w dacie złożenia skargi charakter decyzji ostatecznej, a finalnie ze względu na brak zawisłości w dacie złożenia skargi postępowania, w którym skarżący kasacyjnie mógł by brać udział,

1.3. która to ocena Sądu I instancji skutkowała odrzuceniem skargi na podstawie art. 58

§ 1 pkt 6 P.p.s.a. jako prawnie niedopuszczalnej, w sytuacji gdy:

1.4. szczegółowa analiza charakteru, zakresu przedmiotowego oraz kontekstu i ratio zarówno wniosku skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r., jak też skargi dokonana przy łącznym zastosowaniu regulacji art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 § 1 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 § 4 K.p.a., w zw. z art. 149 § 1 oraz § 2 i 3 K.p.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 36 K.p.a. prowadzi do wniosku, iż:

1.5. wniosek skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r. zawierał w rzeczywistości żądanie w materii wznowienia postępowania dotyczącego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. mocą decyzji Burmistrza z [...] sierpnia 2020 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. ze względu na brak uprzedniego udziału skarżącego w charakterze strony pomimo posiadanego interesu prawnego wyrażającego się w posiadaniu statusu wierzyciela E.W., w tym posiadania statusu wierzyciela w oparciu o prawomocny tytuł wykonawczy uprawniający także do egzekucji z nieruchomości E.W. objętej podziałem oraz wniosek o wstrzymanie postępowania dotyczącego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. w razie jego wznowienia na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. ze względu na fakt relacji rzeczonego postępowania z wynikiem postępowania ze skargi skarżącego kasacyjnie na decyzję SKO w [...] z [...] lutego 2020 r. nr [...] zaś:

1.6. skarga skarżącego kasacyjnie ze względu na rzeczywisty charakter oraz zakres przedmiotowy wniosku skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r. w rzeczywistości zawierała zarzut dopuszczenia się przez Burmistrza bezczynności w zakresie uprzedniego rozpoznania przez ten organ wniosku skarżącego z [...] września 2020 r. o wznowienie postępowania w przedmiocie podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. mocą decyzji Burmistrza z [...] sierpnia 2020 r. opartego na wystąpieniu przesłanki statuowanej na gruncie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. (tj. na braku uprzedniego udziału skarżącego kasacyjnie w charakterze strony pomimo posiadanego interesu prawnego wyrażającego się w posiadaniu statusu wierzyciela E.W. w tym posiadania statusu wierzyciela w oparciu o prawomocny tytuł wykonawczy uprawniający także do egzekucji z nieruchomości E.W. objętej podziałem), w tym w szczególności:

a) bezczynności w zakresie zbadania, czy zachodzą podstawy do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z [...] sierpnia 2020 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.,

b) wydania stosownego postanowienia w trybie art. 149 § 1 lub § 2 K.p.a.

c) bezczynności w zakresie rozpoznania wniosku o zawieszenie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. postępowania przedmiocie podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. w razie wydania postanowienia o jego wznowieniu w trybie art. 149 § 1 K.p.a. a w konsekwencji:

1.6. skarga skarżącego dotyczyła bezczynności w zakresie postępowania wznowieniowego, a wiec postępowania nadzwyczajnego, zmierzającego do wzruszenia ostatecznej decyzji lub aktu w szczególności dotyczyła braku realizacji czynności, które Burmistrz jako organ właściwy miał obowiązek w kontekście rzeczywistego charakteru wniosku skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r. wykonać pomimo uprzedniego zakończenia postępowania w przedmiocie podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. oraz w rezultacie:

1.7. skarga skarżącego stanowiła skargę, która ze względu na charakter, w szczególności ze względu na przedmiot (który w rzeczywistości stanowiła bezczynność organu w materii braku rozpoznania wniosku o wznowienie oraz wydania stosownego postanowienia rozpoznającego wniosek o wznowienie w trybie art. 149 K.p.a. oraz w razie wznowienia postępowania jego zawieszenia na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., a więc bezczynności w zakresie czynności, które nie tylko mogły, ale winny być dokonane pomimo wydania decyzji ostatecznej w dniu [...] sierpnia 2020 r.), winna zostać objęta przez Sąd I instancji merytorycznym rozpoznaniem i objęta orzeczeniem w trybie oraz na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a.

Sąd I instancji zatem w następstwie błędnej interpretacji charakteru oraz zakresu przedmiotowego wniosku skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r. oraz skargi skarżącego kasacyjnie, w tym braku dokonania przez Sąd I instancji oceny rzeczywistego charakteru oraz zakresu przedmiotowego wniosku oraz skargi w świetle regulacji art. 3 § 2 pkt 8, w zw. z art. 149 § 1 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 149 § 1 oraz § 2 i 3 K.p.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 36 K.p.a. uznał, iż wniosek oraz skarga dotyczą realizacji czynności, które ze względu na zakończenie postępowania o podział nieruchomości nie mogły zostać wykonane, a finalnie, iż skarga skarżącego jako niedopuszczalna w świetle regulacji art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. winna zostać objęta odrzuceniem, w sytuacji gdy: skarga skarżącego kasacyjnie jako zarzucająca bezczynność w zakresie braku rozpoznania wniosku o wznowienie oraz wydania postanowienia o wznowieniu lub odmowie wznowienia, a wiec czynności, które winny być dokonane w razie uprzedniego zakończenia postępowania decyzją ostateczną (w związku ze znaczeniem oraz skutkami procesowymi postępowania wznowieniowego) miała charakter dopuszczalny w świetle przywołanych regulacji art. 149 § 1, w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 149 § 1 oraz § 2 i 3 K.p.a. w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 36 K.p.a. oraz winna zostać poddana merytorycznemu rozpoznaniu.

2. Naruszenie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 § 1 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 149 § 1 oraz § 2 i 3 K.p.a. polegające na:

2.1. braku dokonania przez Sąd I instancji na etapie procedowania i orzekania kumulatywnej subsumpcji wyszczególnionych w petitum zarzutu kasacyjnego regulacji, który to brak łącznej subsumpcji przez Sąd I instancji wyszczególnionych regulacji skutkował:

2.2. uznaniem przez Sąd, iż okoliczność wydania przez Burmistrza [...] grudnia 2020 r. postanowienia w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego stanowi merytoryczne kompleksowe rozpoznanie wniosku skarżącego kasacyjnie, a finalnie tożsame jest z załatwieniem przez organ istoty sprawy, a finalnie stanowi przesłankę tamującą uznanie, iż nastąpiła przewlekłość lub bezczynność organu, a finalnie tamująca skuteczność skargi oraz kreuje niedopuszczalność skargi skarżącego kasacyjnie, która to ocena Sądu I instancji skutkowała:

2.3. wydaniem rozstrzygnięcia w materii odrzucenia skargi skarżącego kasacyjnie w trybie oraz na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. w sytuacji gdy:

2.4. szczegółowa analiza treści postanowienia Burmistrza z [...] grudnia 2020 r. dokonana przy uwzględnieniu art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 § 1 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 149 § 1 oraz § 2 i 3 K.p.a. prowadzi do wniosku, iż:

2.5. postanowienie organu w rzeczywistości nie zawierało odniesienia się do istoty sprawy, przede wszystkim nie zawierało szczegółowej oceny rzeczywistego żądania zawartego w pierwotnym wniosku skarżącego kasacyjnie, a wiec żądania w materii wznowienia postępowania, a w rezultacie nie zawierało rozstrzygnięcia, czy zachodzi statuowana na kanwie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. przesłanka do wznowienia postępowania dotyczącego podziału nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na rzecz E.W. zakończonego decyzją ostateczną z [...] sierpnia 2020 r. a w konsekwencji:

2.6. wydanie przez organ postanowienia z [...] grudnia 2020 r. nie stanowiło merytorycznego rozstrzygnięcia i załatwienia sprawy znoszącego bezczynność organu a finalnie nie stanowiło podstawy do uznania niedopuszczalności skargi D.L. oraz odrzucenia skargi, a finalnie:

2.7. nie stanowiło przesłanki ujemnej do merytorycznego rozpoznania skargi w trybie i na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o:

1. uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania;

2. zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wedle norm przepisanych.

Na podstawie art. 176 § 2 P.p.s.a. skarżący kasacyjnie wniósł o rozpoznanie niniejszej sprawy na rozprawie.

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył Burmistrz. Wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz wyraził zgodę na rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 182 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie.

Stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 P.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 P.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej wskazać należy, że zarzuty te sprowadzają się w istocie do błędnego, zdaniem skarżącego kasacyjnie, odczytania przez organ treści i żądań skarżącego zawartych w piśmie z [...] września 2020 r. Skarga kasacyjna zmierza bowiem do wykazania, że przedmiotowy wniosek nie był de facto wnioskiem o uznanie skarżącego za stronę postępowania i zawieszenie postępowania a wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Burmistrza Gminy [...] z [...] sierpnia 2020 r. Co za tym idzie, wniesiona w niniejszej sprawie skarga dotyczyła przewlekłości i bezczynności w zakresie postępowania wznowieniowego.

Wskazać zatem należy, że ze znajdującego się w aktach sprawy wniosku skarżącego z [...] września 2020 r. bezsprzecznie wynika, iż żądał on uznania go za stronę postępowania oraz zawieszenia postępowania prowadzonego przed organem administracji. Pomimo wzywania skarżącego do sprecyzowania tego wniosku, skarżący na żadnym etapie postępowania nie podniósł, iż domaga się wznowienia postępowania. Także w skardze skierowanej do Sądu I instancji skarżący wskazał, iż wnosi skargę na "przewlekłe postępowanie Burmistrza Gminy [...]". Z uzasadnienia skargi również nie można wywieść, iż dotyczy ona wznowienia postępowania.

Za trafne należy zatem uznać stanowisko Sądu I instancji, iż przedmiotem kontroli tego Sądu była wyłącznie ocena czy Burmistrz dopuścił się przewlekłości w prowadzeniu postępowania wywołanego wnioskiem z [...] września 2020 r., natomiast kwestia prawidłowości decyzji podziałowej z [...] sierpnia 2020 r. oraz uznanie skarżącego kasacyjnie za stronę postępowania pozostawało poza zakresem rozpoznania w niniejszej sprawie.

Należy podkreślić, że zasadniczym celem skargi na bezczynność/przewlekłość organu jest doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności/przewlekłości, a więc załatwienie sprawy. W związku z powyższym, nie jest możliwe merytoryczne rozpoznanie takiej skargi w danej sprawie w sytuacji, gdy została ona już merytorycznie rozstrzygnięta. Pogląd taki, w odniesieniu do bezczynności/przewlekłości organu, przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu 7 sędziów z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19, na którą powoływał się już Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu. Wskazano w niej, że wniesienie skargi na bezczynność/przewlekłość po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Celem skargi na bezczynność/przewlekłość jest bowiem doprowadzenie do zwalczenia pasywności organu administracji w zakresie prowadzonego postępowania i nadania sprawie należytego biegu, prowadzącego do merytorycznego jej zakończenia. Skarga na bezczynność/przewlekłość skierowana jest przeciwko wadliwemu procedowaniu organu, w wyniku którego konkretna i indywidualna sprawa administracyjna nie jest załatwiona. Ocena wystąpienia bezczynności/przewlekłości winna być więc dokonywana przez sąd administracyjny każdorazowo na dzień wniesienia skargi.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy wskazać należy, że w momencie złożenia skargi ([...] grudnia 2020 r., nadanej [...] grudnia 2020 r.), istniała już w obrocie prawnym ostateczna decyzja Burmistrza Gminy [...] z [...] sierpnia 2020 r. (decyzja ta stała się ostateczna [...] września 2020 r.). Tym samym, za trafne należy uznać stanowisko Sądu I instancji, że stan przewlekłości nie istniał w momencie składania skargi, a tym samym w kontekście uchwały 7 sędziów NSA o sygn. akt II OPS 5/19, brak było podstaw do merytorycznego rozpoznania takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie stwierdzenia o tym, czy organ administracji dopuścił się zarzucanej mu przewlekłości.

Analogiczna sytuacja występuje w kontekście wniosku skarżącego kasacyjnie z [...] września 2020 r., w którym domagał się on uznania za stronę postępowania i zawieszenia postępowania dotyczącego podziału nieruchomości. Wskazać bowiem należy, że skarżący domagał się powyższego w postępowaniu, które bezsprzecznie zakończyło się wydaniem decyzji ostatecznej, tj. przed złożeniem przedmiotowego wniosku. Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, organ informował skarżącego o możliwościach uznania go za stronę postępowania podziałowego. Burmistrz w piśmie z [...] października 2020 r. poinformował o braku możliwości uznania skarżącego za stronę zakończonego postępowania, bowiem nie posiada on interesu prawnego. Wskutek wniesienia zażalenia skarżącego na nierozpatrzenie przez Burmistrza jego wniosku z [...] września 2020 r., SKO w [...] postanowieniem z [...] listopada 2020 r. orzekło, że Burmistrz nie dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. wskutek wniesienia przez skarżącego pisma z [...] października 2020 r. sprecyzowanego pismem z [...] listopada 2020 r. Burmistrz odmówił wszczęcia postępowania z uwagi na fakt, że decyzja podziałowa stała się ostateczna i prawomocna, zaś wnioskodawca nie jest właścicielem nieruchomości objętej podziałem.

Podkreślić raz jeszcze należy, iż w sprawie bezspornym jest, że w dniu składania skargi na przewlekłość istniała już ostateczna decyzja Burmistrza Gminy [...]. Skoro zaś istniała ta decyzja to postępowanie w sprawie podziału nieruchomości zostało zakończone. W tych okolicznościach organ nie mógł dopuścić skarżącego do udziału w postępowaniu ani zawiesić tego postępowania, bowiem czynności te nie zostały dokonane w toku postępowania, a po jego zakończeniu.

Nie można tym samym skutecznie zarzucić Sądowi I instancji naruszenia powołanych w petitum skargi kasacyjnej przepisów postępowania, bowiem Sąd ten w nie był uprawniony do zastosowania przepisów odnoszących się do wznowienia postępowania. Sąd I instancji rozpoznając skargę niewątpliwie orzekał w granicach sprawy, oceniając postępowanie w sprawie przewlekłości organu. Nie orzekał zatem w granicach (w znaczeniu podmiotowym i przedmiotowym) innej sprawy niż ta, w której została wniesiona skarga, tym samym nie można mu zarzucić naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a.

Wobec tego uznać należy, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 P.p.s.a., postanowił, jak w sentencji. Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania NSA stwierdza, że w świetle art. 203 i art. 204 P.p.s.a., brak jest podstaw do takiego rozstrzygnięcia w przypadku, gdy – tak jak w rozpoznawanej sprawie – przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie kończące postępowanie w sprawie.