Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 152/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Oddalono skargi kasacyjne
Powołane przepisy: article: art. 184, art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 36a ust. 3. art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 72 ust. 2 pkt 1 a lit. a, ust. 3 i ust. 4
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art. 11f
journal: Dz.U. 2008 nr 193 poz 1194
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędziowie sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) sędzia NSA Jerzy Siegień Protokolant asystent sędziego Aleksandra Tokarczyk po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2022 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych W. K. i K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 102/20 w sprawie ze skarg U. S., J. S., S. K., A. J., A. K., K. G., K. K., P. K., W. K. i M. L. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2012 r. znak [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargi kasacyjne.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 18 marca 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 102/20, na skutek skarg U. S., J. S., S. K., A. J., A. K., K. G., K. K., P. K., W. K. i M. L. uchylił decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 16 lutego 2012 r. w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej w punktach VI, IX i X, w pozostałym zakresie oddalił skargi U. S., J. S., K. G., K. K., P. K., W. K. i M. L. oraz oddalił w całości skargi S. K., A. J. i A. K.

Skargi kasacyjne od tego wyroku wnieśli M. L., W. K. i K. K.

Skarga kasacyjna M. L. została prawomocnie odrzucona postanowieniem z 29 września 2020 r.

W. K. w swojej skardze kasacyjnej, zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w części, która ją dotyczyła (punkt II zaskarżonego wyroku, w którym oddalono jej skargę w części pozostałej po uchyleniu punktów VI, IX i X zaskarżonej decyzji), przytoczyła podstawy kasacyjne, z których wynika, że zarzuca naruszenie:

- art. 36a ust. 3 w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 243, poz. 1623 ze zm.) w zw. z art. 72 ust. 2 pkt 1a lit. a, ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. nr 199, poz. 1227 ze zm.) oraz w zw. z art. 11f ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 193, poz. 1194 ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie powołanych przepisów wyrażające się przyjęciem, że zaskarżona decyzja, którą zmieniono decyzję organu pierwszej instancji i wprowadzono szereg rozwiązań zamiennych w zakresie obsługi komunikacyjnej nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji, nie wymagała wydania nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowań, pomimo tego, że z zaskarżonej decyzji wynika, iż doszło do zmiany granic pasa drogowego w stosunku do decyzji organu pierwszej instancji i inwestycja objęła inne działki niż określono to w decyzji organu pierwszej instancji,

- art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.) przez sformułowanie przez Sąd pierwszej instancji oceny prawnej sprzecznej z oceną prawną wyrażoną przez Naczelny Sąd Administracyjny we wcześniej wydanych w rozpoznawanej sprawie wyrokach, mianowicie w zakresie bezwzględnego związania decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach,

- art. 190 p.p.s.a. poprzez niewykonanie przez Sąd pierwszej instancji wytycznych i wskazań co do dalszego postępowania zawartych we wcześniej wydanych przez NSA wyrokach w rozpoznawanej sprawie w zakresie konieczności odniesienia się do zagadnienia "zapewnienia mediów na nieruchomości skarżących",

- art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez całkowite pominięcie zarzutów skargi dotyczących "zapewnienia przyłączy mediów do nieruchomości należących do skarżących".

We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano uchylenia zaskarżonego wyroku w części dotyczącej skarżącej i przekazania w tym zakresie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika z urzędu skarżącej zwrotu kosztów pomocy prawnej. Ponadto zrzeczono się rozprawy (dosłownie wniesiono o rozpoznanie skargi kasacyjnej "poza rozprawą").

K. K. w swojej skardze kasacyjnej, zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w części, która go dotyczyła, przytoczył podstawy kasacyjne, z których wynika, że zarzuca naruszenie:

na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

- art. 190 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez zawężenie wskazań co do dalszego postępowania w zakresie spornych ekranów akustycznych odnośnie do okoliczności, które powinny zostać wyjaśnione w ponownym postępowaniu odwoławczym, względem wytycznych zawartych w wyrokach NSA z 25 lutego 2014 r. (sygn. akt II OSK 339/14) i z 5 grudnia 2019 r. (sygn. akt II OSK 1145/18),

- art. 190 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez zaniechanie wykładni art. 86 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, która wskazywałaby zakres czynności koniecznych do przeprowadzenia przez organ administracji,

- art. 135 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez uchylenie w części jedynie decyzji organu drugiej instancji, mimo że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, iż wadliwa jest także decyzja organu pierwszej instancji,

- art. 153 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 8 ust. 1 k.p.a. i § 9 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. nr 43, poz. 430 ze zm.) przez pominięcie wśród wskazań co do dalszego postępowania obowiązku stosowania reguły równego traktowania zawartej w art. 8 ust. 1 k.p.a.,

oraz na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

- § 9 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. przez ich niezastosowanie, pomimo że z akt sprawy wynika, iż zachodzą przesłanki określone w powołanych przepisach rozporządzenia zlokalizowania zjazdu z ul. [...] bezpośrednio do nieruchomości skarżącego kasacyjnie,

- § 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 października 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. poz. 1109) przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, pomimo że z akt sprawy wynika, iż .podwyższenie dopuszczalnych poziomów hałasu dotyczy także takiej zabudowy, jaka występuje przy tej części ul. [...], której dotyczy sprawa.

We wnioskach skargi kasacyjnej, uwzględniając pismo procesowe z 3 stycznia 2021 r., zażądano uchylenia zaskarżonego wyroku w punkcie I i II oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania oraz rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.

Skarżący W. K., K. K., P. K. i M. L. pismami z 1 marca 2022 r. wnieśli o zawieszenie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z powodu śmierci K. G.

Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Przed przystąpieniem do merytorycznej oceny podstaw kasacyjnych przytoczonych w obu skargach kasacyjnych konieczne jest odniesienie się do wniosków o zawieszenie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z uwagi na śmierć K. G.

Skarżący, którzy złożyli wnioski o zawieszenie postępowania przed Sądem drugiej instancji nie podają daty śmierci K. G. Sądowi drugiej instancji wiadomo z urzędu (z postanowienia WSA w Warszawie z 22 czerwca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 2601/20), że K. G. zmarła 22 czerwca 2021 r., czyli po wydaniu zaskarżonego wyroku. Z akt rozpoznawanej sprawy wynika, że w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji była reprezentowana przez pełnomocnika, mianowicie swoją zstępną (wnuczkę) A. R. (k. 4268, tom XX akt sprawy). Udział K. G. w postępowaniu administracyjnym oraz następnie przed sądem administracyjnym był związany z tym, że zaskarżona decyzja dotyczyła także działek nr [...] i [...], stanowiących w chwili wydania zaskarżonej decyzji – jak przyjął organ administracji - własność K. G, z których na drogę zostały przeznaczone działki nr [...] i [...], a przy dotychczasowym właścicielu pozostały działki nr [...] i [...]. Jak wynika z aktualnych w chwili orzekania przez NSA odpisów z ksiąg wieczystych działka nr [...] od 28 sierpnia 2017 r. jest własnością skarżącego K. K. (księga wieczysta nr [...]), zaś działka nr [...] stanowi własność S. N., P. R., A. B. i J. J. R., przy czym wpisy prawa własności pochodzą z 1975 r. (księga wieczysta nr [...]). K. G. poza wniesieniem skargi od zaskarżonej decyzji później nie wnosiła skarg kasacyjnych od wydanych w sprawie wyroków Sądu pierwszej instancji następnie uchylonych przez NSA (wyroki z 31 lipca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 851/12 i z 6 listopada 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 377/15), którymi m.in. oddalano skargę K. G. K. G. nie wniosła też skargi kasacyjnej od zaskarżonego w rozpoznawanej sprawie wyroku Sądu pierwszej instancji Przytoczone okoliczności wskazują, że niezaskarżenie przez K. G. wyroku Sądu pierwszej instancji mogło być wynikiem jej oceny polegającej na uznaniu, że wyrok ten nie z jej punktu widzenia nie narusza prawa. Wyrok Sądu pierwszej instancji w części dotyczącej K. G. nie został też zaskarżony przez innych skarżących, w tym przede wszystkim przez skarżących, którzy wnieśli skutecznie skargi kasacyjne. Ze skarg kasacyjnych W. K. oraz K. K. wyraźnie wynika, że zaskarżają oni wyrok Sądu pierwszej instancji tylko w takim zakresie, w jakim dotyczy on tych skarżących.

Zgodnie z art. 168 § 3 p.p.s.a. jeżeli zaskarżono tylko część orzeczenia, staje się ono prawomocne w części pozostałej z upływem terminu do zaskarżenia, chyba że Naczelny Sąd Administracyjny może z urzędu rozpoznać sprawę także w tej części. Stosownie do art. 186 Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną uchyla wyrok także w części niezaskarżonej, jeżeli zachodzi nieważność postępowania. Podstawy nieważności postępowania zostały określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Żadna ze wskazanych w powołanym przepisie podstaw nieważności w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Z powyższego wynika, że zaskarżony wyrok w części, która dotyczy K. G, jest prawomocny. W tym zakresie wyrok ten na podstawie art. 170 p.p.s.a. wiąże także NSA, co oznacza, że niedopuszczalna jest ocena zaskarżonego wyroku i zaskarżonej decyzji w zakresie działek nr [...] i [...].

Zgodnie z art. 11g ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w postępowaniu przed organem odwoławczym oraz przed sądem administracyjnym nie można uchylić decyzji w całości ani stwierdzić jej nieważności, gdy wadą dotknięta jest tylko część decyzji dotycząca odcinka drogi, nieruchomości, działki. W rozpoznawanej sprawie K. G. brała udział w postępowaniu administracyjnym i następnie przed sądem administracyjnym z uwagi na objęcie zaskarżoną decyzją działek nr [...] i [...]. Skarżący K. K. i W. K. brali udział w postępowaniu administracyjnym i przed sądem administracyjnym z uwagi na objęcie zaskarżoną decyzją działek nr [...], [...] i [...]. Zatem, ewentualne stwierdzenie w postępowaniu kasacyjnym naruszenia prawa zaskarżoną decyzją odnośnie do działek, które stanowią własność skarżących kasacyjnie, i uchylenie z tego powodu zaskarżonego wyroku, nie może stanowić podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji w zakresie, w jakim dotyczy ona działek nr [...] i [...].

Według art. 192 p.p.s.a. do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej stosuje się w zakresie zawieszenia postępowania m.in. art. 124 p.p.s.a. Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd zawiesza postępowanie z urzędu m.in. w razie śmierci strony. Zawieszenie z urzędu postępowania w razie śmierci strony ma służyć zapewnieniu udziału w postępowaniu następców prawnych zmarłej strony po to, aby mogli oni bronić w postępowaniu przed sądem swoich praw. O takim celu zawieszenia postępowania z urzędu w razie śmierci strony świadczą przepisy, które stanowią o tym, że podjęcie postępowania w przypadku jego zawieszenia z powodu śmierci strony może nastąpić dopiero po zgłoszeniu się lub wskazaniu jej następców prawnych albo ustanowienia we właściwej drodze kuratora spadku, czy też zgłoszenia się lub wskazania zarządcy sukcesyjnego w sprawach wynikających z prowadzenia przedsiębiorstwa zmarłego (art. 128 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Także o takim celu tej instytucji prawnej świadczą przepisy stanowiące o tym, że nie zawiesza się postępowania z urzędu w razie śmierci strony, gdy przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego oraz że w takim przypadku postępowanie podlega od razu umorzeniu (art. 125 § 3 i art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). W takim bowiem przypadku z uwagi na przedmiot postępowania ściśle związany z osobą zmarłego w razie śmierci strony brak praw lub obowiązków, które w postępowaniu przed sądem mogłyby być bronione albo kwestionowane.

W ocenie NSA wskazany cel zawieszenia postępowania z urzędu w razie śmierci strony odpada w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym ze skargi kasacyjnej, gdy wyrok zaskarżony skargą kasacyjną stał się już wobec zmarłej strony prawomocny na podstawie art. 168 § 3 p.p.s.a. i dodatkowo w sprawie takiej, jak rozpoznawana, gdy z mocy przepisów szczególnych (art. 11g ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych) istnieją ograniczenia dotyczące zakresu możliwego uchylenia zaskarżonej decyzji. Wówczas udział w postępowaniu spadkobierców zmarłej strony nie jest potrzebny w celu ochrony praw następców prawnych zmarłego, gdyż niezależnie od ich udziału ani zaskarżony wyrok, ani zaskarżona decyzja w odniesieniu do zmarłej strony nie mogą być uchylone lub zmienione.

Uwzględniając powyższe NSA uznał, że śmierć K. G. po wydaniu zaskarżonego wyroku nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 w zw. z art. 192 p.p.s.a., gdyż niezależnie od udziału w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jej następców prawnych ani zaskarżony wyrok, ani zaskarżona decyzja w zakresie, który dotyczy nieruchomości z uwagi na które K. G. brała udział w postępowaniu administracyjnym i przed sądami administracyjnymi, nie mogą być przez Naczelny Sąd Administracyjny uchylone lub zmienione. Z tego powodu NSA oddalił wnioski o zawieszenie postępowania przed Sądem drugiej instancji z powodu śmierci K. G.

Odnosząc się do skarg kasacyjnych wskazać należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie – jak już wskazano - podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy (wskazane naruszenia przepisów prawa). Rozpoznając zatem w tak określonych granicach sprawę NSA uznał, że skargi kasacyjne W. K. i K. K. nie są zasadne.

W zakresie skargi kasacyjnej W. K. wskazać należy, że podstawa kasacyjna zawierająca zarzut naruszenia art. 36a ust. 3 w zw. z art. 32 ust. 1 pkt 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 72 ust. 2 pkt 1a lit. a, ust. 3 i ust. 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz w zw. z art. 11f ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych wynika z nieporozumienia. Skarżąca kasacyjnie myli decyzję wydaną przez organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. o zmianie decyzji organu pierwszej instancji z decyzją, o której mowa w art. 36a ust. 3 Prawa budowlanego. Z art. 72 ust. 1 pkt 1 i art. 72 ust. 2 pkt 1a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko wynika, że wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje także przed uzyskaniem decyzji o zmianie decyzji o pozwoleniu na budowę, z wyjątkiem zmiany takiej decyzji w zakresie określonym w art. 72 ust. 2 pkt 1a powołanej ustawy. Zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę następuje w trybie art. 36a ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego. Takiej decyzji w rozpoznawanej sprawie nie wydano. Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zmienił decyzję tego organu działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Taka zmiana decyzji nie ma nic wspólnego ze zmianą decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 36a ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego. Zmiana decyzji o pozwoleniu na budowę w trybie art. 36a ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego dotyczy decyzji ostatecznej i tylko decyzji o pozwoleniu na budowę. Zmiana decyzji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. dotyczy zmiany decyzji nieostatecznej w postępowaniu odwoławczym i może dotyczyć każdej decyzji wydawanej w postępowaniu, do którego mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy wydając decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., nawet, gdy orzeka w sprawie pozwolenia na budowę, nie wydaje jednocześnie decyzji na podstawie art. 36a ust. 1 i ust. 3 Prawa budowlanego. Nie jest więc zobowiązany do uzyskania nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 1 i art. 72 ust. 2 pkt 1a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Na podstawie art. 86 powołanej ustawy jest związany decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach wydaną przed złożeniem wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Wskazana podstawa kasacyjna nie jest więc zasadna.

Jeżeli chodzi o podstawy kasacyjne skargi kasacyjnej W. K. zawierające zarzut naruszenia art. 190 p.p.s.a. należy zauważyć, że podstawy te nie zostały wyjaśnione w sposób zrozumiały. Wynika z nich, uwzględniając także uzasadnienie skargi kasacyjnej, że zarzuca się Sądowi pierwszej instancji, iż odstąpił od wykładni prawa dokonanej w rozpoznawanej sprawie przez NSA w wyrokach z 25 lutego 2014 r. (sygn. akt 339/14) i z 5 grudnia 2019 r. (sygn. akt II OSK 1145/18), przyjmując wbrew tej wykładni, że organy administracji oraz sąd administracyjny są bezwzględnie związane decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Natomiast z uzasadnienia zaskarżonego wyroku (str. 39 – 40 uzasadnienia) wynika, że Sąd pierwszej instancji zastosował wykładnię prawa w zakresie związania decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach przyjętą przez NSA w poprzednich wyrokach wydanych w rozpoznawanej sprawie i w związku z tym sformułował odpowiednie wskazania co do dalszego postępowania (str. 41 – 43 uzasadnienia). Wskazane podstawy nie są więc zasadne.

W końcu nie jest też zasadna podstawa kasacyjna skargi kasacyjnej W. K., w której zarzuca się naruszenie art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. O zapewnieniu dostępu do mediów na nieruchomościach skarżących W. K., K. K. i P. K. Sąd pierwszej instancji wypowiedział się w ostatnim akapicie punktu XI uzasadnienia. Zarzut całkowitego pominięcia zarzutów dotyczących mediów na nieruchomościach wskazanych skarżących nie jest zatem zasadny.

Odnosząc się do podstaw kasacyjnych skargi kasacyjnej K. K. zawierających zarzuty naruszenia art. 190 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., art. 153 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 8 ust. 1 k.p.a. i § 9 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, a także podstawy kasacyjnej zawierającej wyłącznie zarzut naruszenia § 9 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie oraz podstawy kasacyjnej zawierającej zarzut naruszenia § 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 października 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku należy przede wszystkim zauważyć, że w uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie wyraźnie wskazuje, że zaskarżony wyrok jest dla niego korzystny. W świetle tego stwierdzenia jasne jest, że we wskazanych podstawach kasacyjnych kwestionowane jest w istocie uzasadnienie zaskarżonego wyroku. Potwierdza to także treść pisma procesowego skarżącego kasacyjnie z 3 stycznia 2021 r. Analiza tych podstaw kasacyjnych, a także odpowiadających im fragmentów uzasadnienia skargi kasacyjnej, wskazuje, że skarżący kasacyjnie zmierza do tego, aby Sąd pierwszej instancji, a obecnie NSA, sformułował takie zalecenia co do dalszego postępowania, aby organ administracji nie miał żadnego marginesu swobody podczas ponownego rozpoznania sprawy. W ocenie NSA rozpoznającego sprawę takie stanowisko skarżącego kasacyjnie nie jest uzasadnione.

W art. 141 § 4 zdanie drugie p.p.s.a. stanowi się, że jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Jednakże wspomniane wskazania co do dalszego postępowania nie mogą prowadzić do zobowiązania organu administracji do załatwienia sprawy w ściśle określony sposób. Zauważyć należy, że ustawodawca jedynie w wyjątkowych sytuacjach, które w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą, przewiduje możliwość wydania wyroku, którym zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 p.p.s.a.). Już to wskazuje, że omawiane podstawy kasacyjne nie są zasadne, gdyż – jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej – skarżący zmierza do tego, aby w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku lub uzasadnieniu wyroku Sądu drugiej instancji znalazły się stwierdzenia, które prowadziłyby do przesądzenia, iż w ogóle nie należy instalować ekranów akustycznych oraz że należy bezwzględnie zapewnić wjazd z projektowanej drogi bezpośrednio na nieruchomość skarżącego. Istotne jest przy tym też to, że skarżący kasacyjnie nie kwestionuje tego, że Sąd pierwszej instancji uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na konieczność wyjaśnienia okoliczności związanych z usytuowaniem ekranów akustycznych i bezpośredniego zjazdu z projektowanej drogi, jednakże uważa, że sformułowane w związku z takim rozstrzygnięciem zalecenia co do dalszego postępowania nie realizują w pełni jego interesów. W świetle tego co zostało powiedziane wskazania co do dalszego postępowania są w ocenie NSA rozpoznającego sprawę zgodne z dotychczas przyjętą w wydanych przez NSA w sprawie wyrokach wykładnią prawa i odpowiadają wskazaniom co do dalszego postępowania, o których mowa w art. 141 § 4 p.p.s.a. Omawiane podstawy kasacyjne nie są zatem zasadne.

Jeżeli chodzi o podstawę kasacyjną skargi kasacyjnej K. K. zawierającą zarzut naruszenia art. 135 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. wskazać należy, że uchylenie przez Sąd pierwszej instancji także decyzji organu pierwszej instancji byłoby sprzeczne z art. 31 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Jak się przyjmuje (np. w wyroku NSA z 30 listopada 2010 r., sygn. akt 2148/10), powołany przepis odnosi się do decyzji organu pierwszej instancji. Wskazana podstawa kasacyjna nie jest zatem zasadna.

Uwzględniając powyższe NSA uznał, że skargi kasacyjne nie są zasadne i wobec tego na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił je.

Odnosząc się do wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawartego w skardze kasacyjnej skarżącej W. K. NSA wskazuje, że zgodnie z art. 254 § 1 p.p.s.a. powinien on zostać złożony do Sądu pierwszej instancji.