Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 59/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 796da, art. 796 e
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny

SENTENCJA

Dnia 9 lipca 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , Protokolant Referent stażysta – Ewa Górska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2020 roku sprawy ze skargi "A" Spółka Jawna w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., na podstawie art. 233 § 1pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.), art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1169 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania ,,A’’ Spółki Jawnej z siedzibą w Ł. od decyzji Naczelnika Ł. Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.

W dniu 27.05.2015 r. ,,A’’ Spółka Jawna zgłosiła w formie elektronicznej (za pośrednictwem systemu ECS), do procedury wywozu w Urzędzie Celnym I w [...] towary ujęte w fakturze nr [...] w postaci odzieży damskiej (bluzki, sukienki) o łącznej wartości 9.361,50 USD. Jako odbiorcę towarów wskazano: N. A., B 7, B., Białoruś. Zgłoszenie to zostało zarejestrowane pod numerem MRN [...], a towary zwolniono do wywozu.

W dniu 25.06.2015 r. węgierski urząd celny przesłał wyniki kontroli towarów objętych ww. zgłoszeniem oraz poinformował o zmianie urzędu wyprowadzenia towarów, z urzędu [...] na [...]. Informacje te były podstawą potwierdzenia wywozu towarów.

Jednakże w oparciu o kolejną informację węgierskiej administracji celnej, że wycofuje potwierdzenie wywozu oraz w związku z wynikami weryfikacji przeprowadzonej przez białoruską administrację celną, w wyniku której nie stwierdzono deklaracji przywozowych towarów od polskiego eksportera, objętych ww. zgłoszeniem MRN, organ I instancji decyzją z dnia [...] r. unieważnił zgłoszenie wywozowe.

W odwołaniu spółka wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania, zarzucając naruszenie przepisów:

1) art. 66 rozporządzenia Rady EWG nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (dalej WKC) poprzez unieważnienie zgłoszenia celnego w innym przypadku niż określone zgodnie z procedurą Komitetu.

2) art. 251 ust. 2 lit. b rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r.

ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (dalej RWKC) poprzez unieważnienie zgłoszenia celnego w innym przypadku niż enumeratywnie wskazane w tych przepisach;.

3) art. 796e ust. 2 i 3 RWKC poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że ma on zastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy dotyczy on braku uzyskania komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" w ciągu 150 dni, a nie sytuacji gdy uzyskano potwierdzenie w terminie i po kilku latach nabrano wątpliwości, czy towary opuściły terytorium Wspólnoty;

4) art. 796da ust. 3 i 4 RWKC poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że ma on zastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy dotyczy on braku komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" w ciągu 150 dni, a nie w sytuacji gdy uzyskano potwierdzenie w terminie i po kilku latach nabrano wątpliwości, czy towary opuściły terytorium Wspólnoty;

5) art. 210 § 4 o.p. w związku z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo Celne poprzez brak uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji, które pozwalałoby na unieważnienie zgłoszenia celnego;

6) art. 191 o.p. w związku z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo Celne poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na błędnym przypisaniu stanu faktycznego do powołanej podstawy prawnej.

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że stosownie do treści art. 161 ust. 1 WKC, procedura wywozu pozwala na wyprowadzenie towaru wspólnotowego poza obszar celny Unii. Dokonanie wywozu wymaga spełnienia przewidzianych dla niego formalności, z uwzględnieniem środków polityki handlowej oraz, jeśli znajdują zastosowanie, należności celnych wywozowych. Zwolnienie do wywozu udzielane jest pod warunkiem, że towary opuszczą obszar celny Wspólnoty w tym samym stanie, w jakim znajdowały się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu (art. 162 WKC).

Z regulacji tych wynika, że dokonanie wywozu towaru winno być dokonane zgodnie z procedurą pozwalającą na wyprowadzenie poza obszar Wspólnoty towarów wspólnotowych, która wymaga zastosowania wobec towarów nią objętych określonych środków polityki handlowej i spełnienia formalności wywozowych. Towar przyjęty do procedury wywozu od chwili przyjęcia przez organ celny zgłoszenia celnego pozostaje pod dozorem celnym do momentu opuszczenia obszaru celnego Wspólnoty. Ostatecznej weryfikacji ilości i rodzaju wywożonego towaru dokonać może urząd celny wyprowadzenia, a w konsekwencji może zezwolić na opuszczenie przez towar terytorium Wspólnoty, ale ma również prawo odmówić wyprowadzenia towaru, jeżeli wykryje nieprawidłowości. Zwolnienie do wywozu, które jednoznaczne jest zezwoleniem właściwego urzędu celnego na opuszczenie przez ten towar obszaru celnego Wspólnoty, udzielane jest pod warunkiem, że towar opuszczając obszar celny Wspólnoty jest w tym samym stanie, w jakim znajdował się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu.

Szczegółowy tryb wymiany informacji pomiędzy organami celnymi w wypadku objęcia towaru procedurą wywozu poza obszar celny Unii regulują przepisy art. 796a-796e RWKC, ujęte w Rozdziale 3 zatytułowanym "Wymiana danych wywozowych między organami celnymi z wykorzystaniem technologii informatycznej i sieci komputerowych". Służą temu pewne standardy natury organizacyjnej i technologicznej, polegające na uproszczaniu procedur celnych przez administracje poszczególnych państw członkowskich, w tym m.in. polegające na wykorzystaniu systemów informatycznych. Według art. 4d RWKC, organy celne mogą stosować systemy teleinformatyczne do wymiany informacji między urzędami celnymi biorącymi udział w danej procedurze. Obecnie organy celne stosują we wzajemnej komunikacji tzw. System Kontroli Eksportu (ang. Export Control System, ECS). System ten umożliwia wymianę zgłoszenia wywozowego i wymianę informacji w formie elektronicznej między urzędami celnymi na terenie Unii Europejskiej. Umożliwia m.in. awizowanie wysyłki towarów do urzędu celnego granicznego i zwrotne informowanie urzędu celnego wywozu o wyprowadzeniu towarów z obszaru celnego Unii. Elektroniczne potwierdzenie wyprowadzenia towarów przesyłane z urzędu wywozu do zgłaszającego zastępuje kartę 3 SAD. W systemie tym dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza terytorium Unii jest komunikat IE599, podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych. Komunikat IE599 zawiera dane zgłoszenia z momentu zwolnienia zgłoszenia do procedury wywozu oraz informacje o potwierdzeniu wywozu lub zatrzymaniu towaru na granicy. Komunikat IE-599 jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu.

W sytuacji braku możliwości udokumentowania faktu wywozu towaru poza obszar celny Unii, dopuszczalne jest przedstawienie dowodów alternatywnych potwierdzających fakt wyprowadzenia danego towaru. Zgodnie z art. 796da ust. 4 RWKC, taki dowód może stanowić w szczególności jeden z następujących dokumentów lub kilka z nich:

a) kopia potwierdzenia dostawy podpisana lub uwierzytelniona przez odbiorcę spoza obszaru celnego Unii;

b) dowód zapłaty, faktura lub potwierdzenie dostawy należycie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorcę, który wyprowadził towary poza obszar celny Unii;

c) oświadczenie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorstwo, które wyprowadziło towary poza obszar celny Unii;

d) dokument poświadczony przez organy celne państwa członkowskiego lub kraju spoza obszaru celnego Unii;

e) prowadzony przez przedsiębiorców rejestr towarów dostarczonych na platformy wiertnicze i produkcyjne ropy naftowej i gazu oraz turbiny wiatrowe.

DIAS wskazał, że z art. 251 ust. 2 lit. b RWKC wynika, że zgłoszenie celne może zostać unieważnione po zwolnieniu towarów, jeżeli towary zostały zgłoszone do wywozu lub do procedury uszlachetniania biernego, pod warunkiem, że urząd celny wywozu został poinformowany, zgodnie z art. 972a ust. 1, lub uznaje on, zgodnie z art.796e ust.2, że zgłoszone towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty.

Organ wskazał, że z ustaleń faktycznych wynika, że w dniu 27.05.2015 r. w Oddziale Celnym I w [...], Agencja Celna ,,C’’ Spółka Jawna, działając z upoważnienia ,,A’’ Spółka Jawna, przedstawiła celem wyprowadzenia poza obszar celny Wspólnoty towary, na podstawie faktury [...]. Jako odbiorcę towarów wskazano: N. A., B 7, B., B.. Deklarowanym urzędem wywozu był OC I w [...] ([...]), natomiast urzędem wyprowadzenia miał być OC w D. ([...]).

Przedmiotowe zgłoszenie celne zostało przyjęte i zarejestrowane w elektronicznym systemie kontroli wywozu ECS pod numerem MRN [...], a towar został zwolniony do wnioskowanej procedury wywozu.

W dniu 4.06.2015 r. w systemie ECS pojawił się komunikat IE518, przesłany przez węgierski urząd celny ,,D’’ Oddział Celny na granicy węgiersko-ukraińskiej ([...]), zawierający wyniki kontroli towarów objętych ww. zgłoszeniem. Tym samym dokonano zmiany zadeklarowanego urzędu wyprowadzenia towarów z urzędu [...] na [...]. Na podstawie wspomnianego komunikatu IE518 został wygenerowany w systemie komunikat IE599 potwierdzający wywóz towarów poza obszar Wspólnoty.

Za pismem z dnia 25.05.2017 r. Izba Administracji Skarbowej we W. przekazała pismo Narodowego Urzędu Podatkowego i Celnego w [...] z dnia 8.05.2017 r., informujące, że w oparciu o wniosek bułgarskiej administracji celnej, strona węgierska przeprowadziła kontrolę dotyczącą prawidłowości zamknięcia procedur tranzytu. W związku z powyższym, węgierska administracja celna przeanalizowała historie przedmiotowych procedur tranzytowych i ustaliła, że w przypadku 31 przesyłek środki transportu zawierały takie towary, w których historiach występowały różne procedury wywozowe. Po zamknięciu procedur wywozowych towary były przeładowywane na tureckie środki transportu, a przedstawiciel ukraińskiej firmy G Ltd. lub H Ltd., który miał prawo rozporządzania towarami, zawnioskował o procedurę tranzytu towarów do Turcji. Każda z tych przesyłek składała się z licznych procedur wywozowych. Część procedur wywozowych zakończonych w urzędzie celnym [...] i objętych następnie procedurą tranzytu była zgłaszana do procedur wywozu w Polsce (numery zgłoszeń wywozowych zostały wskazane w załączniku 2).

Organ wyjaśnił, że w związku z tym, że na podstawie informacji przekazanej przez stronę bułgarską ustalono, że towary objęte zgłoszeniami wymienionymi w załączniku 2 faktycznie nie opuściły terytorium Unii Europejskiej, administracja celna Węgier wycofała potwierdzenie końcowego wywozu ww. towarów z obszaru Wspólnoty. Wśród zgłoszeń wymienionych w załączniku 2 znajdowało się zgłoszenie celne przyjęte w Oddziale Celnym I w [...] o ww. nr [...] z dnia 27.05.2015 r.

Ponadto, pismem z dnia 18.08.2017 r. w ramach międzynarodowej pomocy administracyjnej, Państwowy Komitet Celny Republiki Białorusi w M. ustalił, że wskazany jako odbiorca spornego towaru N. A. nie został zarejestrowany w Jednolitym Rejestrze Państwowym Osób Prawnych i Przedsiębiorców Indywidualnych Republiki Białorusi, a w centralnym archiwum danych informacji celnej w okresie od 01.01.2015 r. do 18.08.2017 r. nie stwierdzono deklaracji przywozowych, zgłaszanych przez obywateli Białorusi, wskazanych w zgłoszeniach celnych eksportowych od polskich nadawców, w tym przypadku, w zgłoszeniu o ww. nr [...] z dnia 27.05.2015 r.

W toku postępowania przed organem I instancji za pismem z dnia 7.03.2018 r. Spółka przedłożyła oryginał oświadczenia z dnia 29.01.2018 r. odbiorcy towaru (N. A. z B. na Białorusi) o otrzymaniu towaru z faktury [...] z [...]i deklaracji nr [...]. Jednocześnie w piśmie z dnia 17.07.2017 r. spółka stwierdziła, że nie ma kontaktu z kontrahentem.

Organ I instancji wystąpił do białoruskich władz celnych (pisma z dnia 09.04.2018r. i z dnia 30.04.2018 r.) z prośbą o weryfikację powyższego oświadczenia.

Administracja celna Białorusi w wyniku przeprowadzonej weryfikacji pismem z dnia 18.06.2018 r. poinformowała, że w systemie informatycznym, dotyczącym obywateli Republiki Białoruś, brak jest informacji o obywatelu N. A..

Zdaniem DIAS z powyższych ustaleń wynika, że towary objęte ww. zgłoszeniem z dnia 27.05.2015 r., nie opuściły obszaru Wspólnoty, a zatem zgodnie z art. 66 ust. 2 WKC, w związku z art. 251 ust. 2 RWKC, należało unieważnić ww. zgłoszenie celne.

W ocenie organu odwoławczego decyzja organu I instancji jest prawidłowa, a argumentacja przedstawiona w jej uzasadnieniu w obowiązującym stanie faktycznym oraz prawnym, przekonująca i właściwa. Akta sprawy wskazują, że zebrany materiał dowodowy jest kompletny i pozwolił na dokonanie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, Spółka miała zapewniony czynny udział w postępowaniu.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. uznał zarzuty zawarte w odwołaniu za nieuzasadnione. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 796da i 796e RWKC DIAS wskazał, że regulują one tryb wymiany informacji pomiędzy organami celnymi w przypadku objęcia towarów procedurą wywozu poza obszar Wspólnoty. Zgodnie z art. 796d ust. 2 RWKC urząd celny wyprowadzenia przesyła "wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" do urzędu celnego wywozu, najpóźniej w dniu roboczym następującym po dniu, w którym towary opuściły obszar celny Wspólnoty. W przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami urząd celny wyprowadzenia może przesłać komunikat w późniejszym terminie. W przedmiotowej sprawie zgłoszenie celne zostało dokonane z wykorzystaniem Systemu Kontroli Eksportu (ECS). Dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty jest komunikat IE599 podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych. Komunikat ten zawiera dane zgłoszenia z momentu zwolnienia zgłoszenia do procedury wywozu oraz informacje o potwierdzeniu wywozu lub zatrzymaniu towaru na granicy. Komunikat ten jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu. Otrzymanie przez zgłaszającego komunikatu IE599, który zawiera informację o potwierdzeniu wywozu stanowi dowód dokonania eksportu. W przypadku jednak, gdy w związku z ingerencją zewnętrzną ustalono, że procedura wywozu otwarta w Polsce nie została prawidłowo zakończona i towar nie opuścił obszaru Wspólnoty, w pełni uzasadnione jest przeprowadzenie postępowania dowodowego w celu zebrania dowodów alternatywnych, potwierdzających fakt wyprowadzenia danego towaru.

DIAS wyjaśnił, że organ I instancji stwierdził, że procedura wywozu otwarta w Polsce według ww. dokumentu MRN nie została prawidłowo zakończona i towar nie opuścił obszaru Wspólnoty. W związku z tym wezwał spółkę do nadesłania dokumentów potwierdzających dokonanie wywozu towaru. Spółka przedłożyła oryginał

oświadczenia odbiorcy towaru. Nie przedłożono jednak żadnych dokumentów przewozowych ani urzędowych, świadczących o wywiezieniu towaru z obszaru celnego Wspólnoty, albo poświadczających ich wprowadzenie do obrotu na obszarze celnym importera. Natomiast w aktach sprawy znajdują się urzędowe dokumenty, z których wynika, że towar objęty procedurą wywozu, po zamknięciu procedury wywozu, został w bułgarskim urzędzie celnym przeładowany na turecki środek transportu, a przedstawiciel ukraińskiej firmy, który miał prawo rozporządzania towarami, zawnioskował o procedurę tranzytu towarów do Turcji. Procedura ta nie mogła być uznana za faktycznie wykonaną, gdyż jej zakończenie nastąpiło z nielegalną ingerencją do systemu.

Zgodnie z art. 796e RWKC, urząd celny wywozu potwierdza wyprowadzenie towarów eksporterowi lub zgłaszającemu w następujących przypadkach:

a. po otrzymaniu komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia;

b. jeżeli, w przypadkach określonych wart. 796da ust. 2, nie otrzymał w ciągu 10 dni komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia, ale jest przekonany, że dowody przedstawione zgodnie z art. 796da ust. 4 są dostateczne.

Jeżeli w ciągu 150 dni od daty zwolnienia towarów do wywozu urząd celny wywozu nie otrzymał komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia ani dostatecznych dowodów zgodnie z art. 796da ust. 4, urząd celny wywozu może uznać to za informację, że towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty. O unieważnieniu zgłoszenia wywozowego urząd celny wywozu informuje eksportera lub zgłaszającego oraz deklarowany urząd celny wyprowadzenia. Termin ten nie stanowi cezury czasowej uniemożliwiającej unieważnienie zgłoszenia wywozowego w sytuacji, gdy w późniejszym terminie (po upływie 150 dni), zostanie wycofane potwierdzenie wyprowadzenia towaru z obszaru celnego Wspólnoty.

Dokumentem potwierdzającym wywóz towarów jest zgodnie z art. 796e ust. 1 lit. a RWKC komunikat IE599 – "Potwierdzenie wywozu", który jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu po otrzymaniu z urzędu wyprowadzenia komunikatu lE5l8 - "Wynik kontroli w urzędzie wyprowadzenia".

Komunikat IE599, wysyłany do eksportera towarów za pośrednictwem systemu kontroli eksportu ECS jest komunikatem systemowym. W przedmiotowej sprawie nadawcą tego komunikatu był urząd celny wywozu, czyli Oddział Celny w Ł. ([...] ). Komunikat ten był wygenerowany przez system w związku z wynikami kontroli przeprowadzonymi w urzędzie przeznaczenia, którym był węgierski urząd celny ([...]), gdzie towar został przedstawiony i następnie zgłoszony do procedury tranzytu. Przeprowadzona kontrola towarów, w konsekwencji spowodowała wysłanie przez węgierski urząd komunikatu lE518, zawierającego wyniki kontroli towarów w urzędzie przeznaczenia. Komunikat ten wysłano do urzędu wywozu [...]. Na jego podstawie został wygenerowany komunikat IE599, kierowany do eksportera, a który co do zasady potwierdza wyprowadzenie towaru poza obszar UE. Jednakże komunikat ten pojawi się również, gdy towary zostaną objęte w celu wyprowadzenia ich inną procedurą, w tym procedurą tranzytu i co miało miejsce w mniejszej sprawie.

Organ zauważył, że wskazane w sprawie przepisy art. 796a-796e RWKC mają charakter proceduralny, są przepisami wykonawczymi do WKC. Oznacza to, że zgłoszenie wywozu nawet potwierdzone z wykorzystaniem technologii informatycznej i sieci komputerowych w formie odpowiedzi elektronicznymi komunikatami, wymaganymi w systemie ECS, nie stanowi o zwolnieniu towaru. Organ wskazał, że oznacza to, że podstawowe znaczenie związane z eksportem towarów należy łączyć z wyprowadzeniem towaru poza granice UE, a potwierdzenie tego zdarzenia może mieć miejsce w każdej jednoznacznej i wiarygodnej formie, tym bardziej, kiedy pochodzi, tak jak w stanie faktycznym, od węgierskiej administracji celnej, która poinformowała, że towar wskazany w ww. MRN nie przekroczył granicy Wspólnoty, w związku z czym, wycofała potwierdzenie końcowego wywozu towaru.

Powyższe było podstawą do wezwania spółki (eksportera towaru) do dostarczenia dowodów, że towary opuściły obszar celny Wspólnoty. Dokumenty alternatywne, o których mowa wart. 796da RWKC, powinny w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzać, że objęty konkretnym zgłoszeniem celnym wywozowym towar, w tym samym stanie opuścił obszar celny Wspólnoty.

Odnosząc się do przedłożonego przez spółkę dokumentu, mającego potwierdzić wyprowadzenie towarów poza obszar celny Wspólnoty, DIAS wyjaśnił, że oświadczenie odbiorcy ( N. A. a z B. na Białorusi) z dnia 29.01.2018 r. o otrzymaniu towaru zostało przekazane w ramach pomocy prawnej do białoruskich władz celnych z prośbą o jego weryfikację, a zatem sprawdzenie autentyczności dokumentu i rzetelności danych w nim zawartych. Władze celne Białorusi pismem z dnia 18.06.2018r. poinformowały, że w systemie informatycznym, dotyczącym obywateli Republiki Białoruś, brak jest informacji o obywatelu N. A. .

W ocenie DIAS spółka nie przedłożyła żadnych dokumentów przewozowych ani urzędowych, świadczących o wywiezieniu towaru z obszaru celnego Wspólnoty, albo poświadczających ich wprowadzenie do obrotu na obszarze celnym importera. Natomiast w aktach sprawy znajdują się urzędowe dokumenty, z których wynika, że towar nie został wywieziony poza obszar Wspólnoty i nie dotarł do wskazanego i zadeklarowanego w zgłoszeniu celnym odbiorcy i miejsca poza obszarem celnym Wspólnoty.

Organ odwoławczy nie zakwestionował pierwotnego zakończenia procedury wywozu, jednak w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, w tym informacji przekazanej przez węgierskie władze celne o wycofaniu informacji o wyprowadzeniu towarów poza obszar Wspólnoty stwierdził, że zgodnie z art. 251 ust. 2 lit. b RWKC organ I instancji był uprawniony do przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu zebrania dowodów alternatywnych, potwierdzających fakt wyprowadzenia przedmiotowych towarów, a w przypadku ich braku, unieważnienia zgłoszenia celnego. Zgodnie bowiem z art. 251 ust. 2 pkt b RWKC, w drodze odstępstwa od art. 66 ust. 2 WKC, zgłoszenie celne może zostać unieważnione po zwolnieniu towarów w przypadku innych towarów, w odniesieniu do których urząd celny wywozu został poinformowany, zgodnie z art. 792a ust. 1, lub uznaje on, zgodnie z art. 796e ust. 2, że zgłoszone towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty.

Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej nie doszło także do naruszenia art. 191 o.p. W rozpatrywanej sprawie organ I instancji nie uchybił powyższym zasadom postępowania i dołożył wszelkich starań, by dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy, umożliwiający wydanie prawidłowej decyzji. Analiza akt pozwala na stwierdzenie, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i kompletny, zmierzający do wyjaśnienia wszystkich kwestii spornych. Świadczy o tym materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, w szczególności pismo węgierskiej administracji celnej, która wycofała potwierdzenie wyprowadzenia towarów poza granice Wspólnoty oraz pisma białoruskiej administracji celnej, z których wynika, że nie stwierdzono deklaracji przywozowych spornych towarów na Białoruś, a ponadto brak jest w systemie informatycznym informacji dotyczących obywateli Republiki Białoruś. O wszystkich pismach, które zostały przekazane, w ramach pomocy prawnej, przez administracje celne Węgier, Bułgarii oraz Białorusi, Spółka została poinformowana przez Naczelnika Ł. Urzędu Celno-Skarbowego w [...] powiadomieniem z dnia 19.12.2017 r. oraz pismami z dnia 21.11.2018 r. i 17.05.2019 r.

Organ wskazał, że w związku z poinformowaniem przez administrację celną Węgier, że towary objęte ww. MRN nie opuściły terytorium Wspólnoty i w związku z wycofaniem potwierdzenia ich wyprowadzenia i niepotwierdzeniem ich końcowego wywozu, zgodnie z art. 66 ust. 2 WKC, art. 251 ust. 2 RWKC, zasadne i uprawnione jest unieważnienie ww. zgłoszenia celnego. Przepisy będące podstawą unieważnienia zgłoszenia celnego zostały wskazane zarówno w podstawie prawnej, jak i wyjaśnione w uzasadnieniu decyzji, stąd niesłuszny jest zarzut naruszenia art. 210 § 4 o.p.

W skardze ,,A’’ Spółka Jawna z siedzibą w Ł. zarzuciła naruszenie:

1) art. 66 rozporządzenia Rady EWG nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (dalej WKC) poprzez unieważnienie zgłoszenia celnego w innym przypadku niż określone zgodnie z procedurą Komitetu;

2) art. 251 ust. 2 lit. b rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r.

ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (dalej RWKC) poprzez unieważnienie zgłoszenia celnego w innym przypadku niż enumeratywnie wskazane w tych przepisach;

3) art. 796e ust. 2 i 3 RWKC poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że ma on zastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy dotyczy on braku uzyskania komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" w ciągu 150 dni a nie sytuacji gdy uzyskano potwierdzenie w terminie i po kilku latach nabrano wątpliwości czy towary opuściły terytorium Wspólnoty;.

4) art. 796da ust. 3 i 4 RWKC poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że ma on zastosowanie w niniejszej sprawie w sytuacji, gdy dotyczy on braku komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" w ciągu 150 dni, a nie w sytuacji gdy uzyskano potwierdzenie w terminie i po kilku latach nabrano wątpliwości, czy towary opuściły terytorium Wspólnoty;

5) art. 210 § 4 o.p. w związku z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo Celne poprzez brak uzasadnienia prawnego i faktycznego decyzji, które pozwalałoby na unieważnienie zgłoszenia celnego;

6) art. 191 o.p. w związku z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo Celne poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na błędnym przypisaniu stanu faktycznego do powołanej podstawy prawnej.

Spółka powtórzyła argumentację zaprezentowaną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Strona wniosła o uchylenie decyzji organów I i II instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Z kolei stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325) – dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przy czym, co wymaga podkreślenia, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Dokonując, w tak zakreślonej kognicji, kontroli zaskarżonej decyzji, sąd uznał, że zarówno objęta wniesioną skargą decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z [...] r., jak i poprzedzającą ją decyzja Naczelnika Ł. Urzędu Celno-Skarbowego w Ł. z [...] r., odpowiadają obowiązującemu prawu.

Na wstępie wskazać należy, że zgłoszenie celne w niniejszej sprawie zostało złożone w 27 maja 2015 r., gdy obowiązywały przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny. Z dniem 1 maja 2016 r. weszło w życie rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z 9 października 2013 r. ustanawiające Unijny Kodeks Celny. Wobec braku przepisów przejściowych do oceny zdarzeń mających miejsce przed wejściem w życie przepisów nowych stosuje się przepisy materialnoprawne obowiązujące w dacie tych zdarzeń, zaś przepisy proceduralne mają zastosowanie do wszystkich postępowań zawisłych w momencie ich wejścia w życie.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 161-162 WKC regulują procedurę wywozu, oraz przepisy art. 788-796e RWKC.

Stosownie do art. 161 ust. 1 WKC, procedura wywozu pozwala na wyprowadzenie towaru wspólnotowego poza obszar celny Unii. Dokonanie wywozu wymaga spełnienia przewidzianych dla niego formalności, z uwzględnieniem środków polityki handlowej oraz, jeśli znajdują zastosowanie, należności celnych wywozowych.

Zgodnie z art. 162 WKC, zwolnienie do wywozu udzielane jest pod warunkiem, że towary opuszczą obszar celny Wspólnoty w tym samym stanie, w jakim znajdowały się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu.

Szczegółowy tryb wymiany informacji pomiędzy organami celnymi w wypadku objęcia towaru procedurą wywozu poza obszar celny Unii uregulowano w rozdziale 3 "Wymiana danych wywozowych między organami celnymi z wykorzystaniem technologii informatycznej i sieci komputerowych" RWKC. Zgodnie z art. 796d ust. 2 RWKC urząd celny wyprowadzenia przesyła "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" do urzędu celnego wywozu, najpóźniej w dniu roboczym następującym po dniu, w którym towary opuściły obszar celny Unii. W przypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami urząd celny wyprowadzenia może przesłać komunikat w późniejszym terminie.

W rozpoznawanej sprawie zgłoszenie celne zostało dokonane z wykorzystaniem Systemu Kontroli Eksportu (ECS). System ten jest systemem unijnym umożliwiającym wymianę zgłoszenia wywozowego i wymianę informacji w formie elektronicznej między urzędami celnymi na terenie Unii Europejskiej. Dokumentem potwierdzającym wywóz towarów poza terytorium Unii jest komunikat IE-599 podpisany przez system ECS przy użyciu klucza do bezpiecznej transmisji danych. Komunikat IE-599 zawiera dane zgłoszenia z momentu zwolnienia zgłoszenia do procedury wywozu oraz informacje o potwierdzeniu wywozu lub zatrzymaniu towaru na granicy. Komunikat IE-599 jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu. Otrzymanie przez zgłaszającego komunikatu IE-599, który zawiera informację o potwierdzeniu wywozu, stanowi dowód dokonania eksportu.

W przypadku jednak, gdy w związku z ingerencją zewnętrzną ustalono, że procedura wywozu otwarta w Polsce nie została prawidłowo zakończona i towar nie opuścił obszaru Unii Europejskiej, w pełni uzasadnione było przeprowadzenie przez organy celne postępowania dowodowego w celu zebrania dowodów alternatywnych, potwierdzających fakt wyprowadzenia objętego zgłoszeniem celnym MRN [...] towaru.

W niniejszej sprawie węgierska administracja celna uzyskała informację od bułgarskiej administracji celnej o zewnętrznej ingerencji w jej system informatyczny. W oparciu o informację bułgarskiej administracji celnej, strona węgierska przeprowadziła kontrolę celną dotyczącą zamknięcia procedury tranzytu przesyłek dostarczonych z Węgier, z oddziału Punkt I Odpraw Celnych D ([...]), według dokumentów tranzytowych T1, do bułgarskiego Urzędu Celnego ,,E’’. Procedury tranzytu zostały zakończone w bułgarskim Urzędzie Celnym ,,F’’ ([...]). W wyniku kontroli ustalono, że procedury tranzytu zostały zakończone w sposób nieprawidłowy, a komunikaty elektroniczne dotyczące zmiany zadeklarowanego urzędu przeznaczenia, przedstawienia towarów w urzędzie przeznaczenia, przeprowadzonej kontroli i zakończenia operacji zostały przesłane do urzędu celnego bez jakiegokolwiek udziału funkcjonariuszy celnych. Wobec powyższego węgierska administracja celna wycofała swoje potwierdzenie wywozu towarów.

Wobec ingerencji zewnętrznej w system elektronicznej obsługi zgłoszeń, oraz wycofania przez administrację węgierską potwierdzenia wywozu towaru, organ nie mógł uznać, że procedura wywozu otwarta w Polsce została prawidłowo zakończona i towar opuścił obszar Unii Europejskiej. Uzasadnione było przeprowadzenie postępowania w celu zebrania dowodów alternatywnych, potwierdzających fakt wyprowadzenia spornego towaru. Zgodnie z art. 796da ust. 4 RWKC taki dowód może stanowić w szczególności jeden z następujących dokumentów lub kilka z nich:

a) kopia potwierdzenia dostawy podpisana lub uwierzytelniona przez odbiorcę spoza obszaru celnego Wspólnoty;

b) dowód zapłaty, faktura lub potwierdzenie dostawy należycie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorcę, który wyprowadził towary poza obszar celny Wspólnoty;

c) oświadczenie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorstwo, które wyprowadziło towary poza obszar celny Wspólnoty;

d) dokument poświadczony przez organy celne państwa członkowskiego lub kraju spoza obszaru celnego Wspólnoty;

e) prowadzony przez przedsiębiorców rejestr towarów dostarczonych na platformy wiertnicze i produkcyjne ropy naftowej i gazu oraz turbiny wiatrowe.

W rozstrzyganej sprawie organ celny stwierdził, że procedura wywozu otwarta w Polsce na podstawie dokumentu MRN [...] nie została prawidłowo zakończona i towar nie opuścił obszaru Unii Europejskiej. W tej sytuacji prawidłowo powiadomieniem z 19 grudnia 2017 r. odebranym 15 stycznia 2018 r. wezwał eksportera do nadesłania dokumentów alternatywnych potwierdzających dokonanie wywozu towaru. W rozpoznawanej sprawie na eksporterze spoczywał obowiązek wykazania, że towar objęty zgłoszeniem celnym wywozowym, został wyprowadzony poza obszar celny Wspólnoty. Brzmienie art. 796da ust. 4 RWKC ("dowód może w szczególności stanowić jeden z następujących dokumentów lub kilka z nich") wskazuje, że dla wykazania faktu wywozu towaru wystarczy przedstawienie jednego z dokumentów, o których mowa w tym przepisie. Strona może także przedłożyć zupełnie inny, niewymieniony w tym artykule, dokument. Istotne jest jedynie to, by dokument, na który powołuje się strona, był wiarygodny, a więc by miał postać oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii. By potwierdzał fakt wywiezienia towarów poza obszar Wspólnoty. Dokument taki musi również pozwalać na identyfikację wywiezionego towaru w taki sposób, by można było bez żadnych wątpliwości stwierdzić, że dotyczy tego samego towaru, który został zgłoszony do procedury wywozu. Ocena mocy dowodowej i wiarygodności danego dokumentu należy natomiast do organu celnego, który potwierdza wyprowadzenie towarów eksporterowi lub zgłaszającemu, jeżeli jest przekonany, że dowody przedstawione zgodnie z art. 796 da ust. 4 RWKC są dostateczne (art. 796e ust. 1 lit. b RWKC). (por. wyroki: WSA w Lublinie z 13 grudnia 2018 r. sygn. akt III SA/Lu 443/18, WSA w Rzeszowie z 6 czerwca 2019 r. sygn. akt I SA/Rz 214/19, WSA w Poznaniu z 2 lutego 2016 r. sygn. akt III SA/Po 532/15 i z 1 czerwca 2016 r. sygn. akt III SA/Po 44/16, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W odpowiedzi na wezwanie organu celnego skarżący przedstawił: oświadczenie eksportera A. N. z 29 stycznia 2018 r., w którym potwierdził on, że towary wskazane w fakturze nr [...] z 27 maja 2015 roku oraz w deklaracji nr MRN [...] zostały mu dostarczone do Republiki Białorusi w ilości zgodnej z fakturą. W celu potwierdzenia okoliczności wskazanych w powyższym dokumencie organ celny zwrócił się do władz białoruskich, które pismem z 18 czerwca 2018 r. poinformowały, że w systemie informatycznym dotyczącym obywateli Republiki Białorusi brak jest informacji o obywatelu N. A. . Powyższa informacja w kontekście wcześniejszych ustaleń administracji białoruskiej z których wynika, że nabywca towaru N. A., nie jest zarejestrowany w Jednolitym Rejestrze Państwowym Osób Prawnych i Przedsiębiorców Indywidualnych Republiki Białorusi, oraz że w okresie od 1 stycznia 2015 r. do 18 sierpnia 2017 r. nie stwierdzono zgłoszonych przez niego deklaracji przywozowych towarów, wskazanych w zgłoszeniu celnym nr MRN [...] organy prawidłowo odmówiły wiarygodności zgłoszonemu przez stronę dokumentowi.

Zgodnie z art. 194 O.p. dokument urzędowy to dokument sporządzony w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej lub innej jednostki, jeśli na podstawie odrębnych przepisów uprawnione są do ich wydawania. Ordynacja nie ogranicza pojęcia dokumentów urzędowych do dokumentów krajowych. Dokumentem urzędowym jest także dokument sporządzony przez organy władzy publicznej innego państwa i honorowany przez władze Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie odrębnych przepisów. W myśl art. 86 Prawa celnego organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Dokumenty urzędowe mają zwiększoną moc dowodową i stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego korzystają z domniemania autentyczności i prawdziwości, chyba że zostanie ono skutecznie obalone innymi dowodami. W rozstrzyganej sprawie z dokumentów urzędowych administracji celnej Białorusi wynika, że nie zamieszkuje w tym kraju obywatel N. A.r, a ponadto, że nie był on także zarejestrowany w Jednolitym Rejestrze Państwowym Osób Prawnych i Przedsiębiorców Indywidualnych Republiki Białorusi, oraz że towar objęty deklaracją nr MRN [...] z 27 maja 2015 r. nie został zgłoszony w deklaracjach przywozu na teren tego kraju. W kontekście powyższego organy celne miały uzasadnione podstawy, aby odmówić wiarygodności dokumentowi prywatnemu przedstawionemu przez stronę skarżącą na potwierdzenie wywozu spornych towarów poza granice Unii Europejskiej.

Wbrew twierdzeniu skarżącego, dokonana przez organ celny ocena materiału dowodowego nie była dowolna. Dokument przedstawiony przez eksportera na potwierdzenie wywozu towarów poza obszar wspólnoty, jak każdy inny dowód, podlegał ocenie organów celnych i był prawidłowo weryfikowany przez inne dowody. W rozpoznawanej sprawie organy celne dokonały prawidłowej i wszechstronnej oceny wszystkich zebranych w toku postępowania dowodów. Ocena ta nie przekraczała granic wyznaczonych przez art. 191 O.p. Organy celne według swojej wiedzy i doświadczenia oceniły wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, rozpatrzyły przy tym poszczególne dowody, każdy z osobna i we wzajemnej łączności, i wyciągnęły z nich logiczne wnioski. W zaskarżonej decyzji trafnie organ odmówił wiarygodności oświadczeniu nabywcy przedstawionemu przez stronę na potwierdzenie wywozu zakupionych towarów poza obszar celny Unii Europejskiej, strona zaś nie przedstawiła innych dowodów, które pozwoliłyby stwierdzić, że wywóz taki miał faktycznie miejsce. Nie ulega bowiem wątpliwości, że komunikat IE-599 został wygenerowany w systemie w oparciu o komunikat IE-518, który został wysłany nieprawidłowo i wycofany przez stronę węgierską.

W kontrolowanym rozstrzygnięciu organy orzekające zgromadziły pełny materiał dowodowy i dokonały jego oceny w sposób rzetelny i wyczerpujący w zgodzie z zasadą wynikającą z art. 191 O. p., a wyniki tej oceny znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z wymogami przewidzianymi w art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 O.p. Organy obu instancji bowiem wskazały na podstawie jakich dowodów zostały ustalone istotne dla sprawy fakty, którym dowodom i wyjaśnieniom dały wiarę, a które zostały odrzucone, z jakich powodów i dlaczego nie podzielono argumentacji strony skarżącej.

Końcowo odnosząc się do zarzutów skargi wskazać jeszcze należy, że przepisy art. 796e ust. 3 i 4 RWKC nie wyznaczają organowi nieprzekraczalnego 150-dniowego terminu na unieważnienie zgłoszenia wywozowego. Zgodnie z art. 796e RWKC, urząd celny wywozu potwierdza wyprowadzenie towarów eksporterowi lub zgłaszającemu w następujących przypadkach:

a) po otrzymaniu komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia;

b) jeżeli, w przypadkach określonych w art. 796da ust. 2, nie otrzymał w ciągu 10 dni komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia, ale jest przekonany, że dowody przedstawione zgodnie z art. 796da ust. 4 są dostateczne.

Jeżeli w ciągu 150 dni od daty zwolnienia towarów do wywozu urząd celny wywozu nie otrzymał komunikatu "Wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" z urzędu celnego wyprowadzenia ani dostatecznych dowodów zgodnie z art. 796da ust. 4, urząd celny wywozu może uznać to za informację, że towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty. O unieważnieniu zgłoszenia wywozowego urząd celny wywozu informuje eksportera lub zgłaszającego oraz deklarowany urząd celny wyprowadzenia. Przy czym termin 150 dniowy nie zakreśla dla organu terminu na unieważnienie zgłoszenia wywozy. Należy także wskazać, że żaden przepis nie ogranicza maksymalnego czasu, w którym administracja celna może domagać się dowodów alternatywnych na okoliczność faktycznego wywozu towaru. Termin wskazany w art. 796 da ust. 1 RWKC jest terminem skierowanym do organu celnego po upływie, którego organ celny może podjąć czynności zmierzające do zbadania prawidłowości zakończenia procedury i umożliwić stronie przedłożenie dowodów alternatywnych wskazanych w art. 796 da ust. 4 RWKC w sytuacji stwierdzenia braku komunikatu potwierdzającego wywóz, czy jak miało to miejsce w niniejszej sprawie zakwestionowania legalności komunikatu IE-599.

Jak już wyżej wskazano dokumentem potwierdzającym wywóz towarów jest zgodnie z art. 796e ust. 1 lit. a RWKC komunikat IE-599 - "Potwierdzenie wywozu", który jest wysyłany do zgłaszającego przez urząd celny wywozu po otrzymaniu z urzędu wyprowadzenia komunikatu IE-518 - "Wynik kontroli w urzędzie wyprowadzenia". W rozpoznawanej sprawie organ celny Węgier wycofał potwierdzenie wyprowadzenia towarów objętych spornym w sprawie zgłoszeniem i nie potwierdził wywozu towarów z obszarów Unii. Konsekwencją powyższego było wezwanie eksportera do dostarczenia dowodów, że towary opuściły obszar celny Unii. Dowód przedstawiony przez stronę jako niewiarygodny nie mógł potwierdzić wyprowadzenia towarów poza obszar celny Unii. Powyższe zaś uzasadniało unieważnienie zgłoszenia. Zgodnie bowiem z art. 251 ust. 2 pkt b RWKC, w drodze odstępstwa od art. 66 ust. 2 WKC, zgłoszenie celne może zostać unieważnione po zwolnieniu towarów w przypadku innych towarów niż wymienione w art. 251 ust. 2 pkt a, w odniesieniu do których urząd celny wywozu został poinformowany, zgodnie z art. 792a ust. 1, lub uznaje on, zgodnie z art. 796e ust. 2, że zgłoszone towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty.

Komunikat IE-599, wskazujący, że towar objęty zgłoszeniem celnym opuścił obszar celny Unii, nie może mieć przesądzającego znaczenia dla stwierdzenia wywozu towaru, w sytuacji gdy istnieją wiarygodne dowody w postaci dokumentów urzędowych, potwierdzające, że do takiego wywozu towaru poza obszar celny Unii nie doszło. Organy celne mają prawo ocenić, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 191 O.p., czy wygenerowany komunikat IE-599, w konfrontacji z innymi dowodami zebranymi w sprawie jest dowodem wiarygodnym, czy też należy mu odmówić mocy dowodowej i oczekiwać od zgłaszającego przedstawienia alternatywnych dowodów potwierdzających fakt wyprowadzenia danego towaru, o których mowa w art. 796da ust. 4 RWKC (por. wyrok NSA z 7 lutego 2019 r. sygn. akt I GSK 994/16 nr LEX 2643711).

W ocenie sądu, w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, organy celne były uprawnione na podstawie art. 796e ust. 2 i 3 RWKC do uznania, że towar objęty przedmiotowym zgłoszeniem celnym nie opuścił obszaru celnego Unii Europejskiej, a w konsekwencji zachodziły podstawy do unieważnienia zgłoszenia celnego i dlatego na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.

eg