Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1524/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: art. 10e
journal: Dz.U. 2016 poz 2046
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77, art. 80, art. 107 par 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par 2, 6
journal: Dz.U. 2002 nr 96 poz 861
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu,  które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki (spr.) WSA Barbara Pasternak Protokolant Aleksandra Grabiec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2018 r. sprawy ze skargi E. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dofinansowania ze środków PFRON uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną przez E. B. (dalej skarżąca) decyzją z dnia 7 listopada 2017 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 35a ust. 1 pkt 7 lit. d, art. 66 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t. jedn., Dz. U. z 2016 r., Nr 127, poz. 2046 ze zm., zwanej dalej ustawą o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., zwanej dalej w skrócie - k.p.a.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] 2017 r. nr [...] o odmowie przyznania skarżącej dofinansowania ze środków PFRON do zakupu sprzętu komputerowego typu laptop.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało uruchomione w wyniku wniosku złożonego przez skarżącą w dniu 17 lutego 2017 r., w którym zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o dofinansowanie ze środków PFRON zakupu sprzętu komputerowego (w postaci laptopa) w celu likwidacji barier w komunikowaniu się. We wniosku tym skarżąca, wypełniając odpowiednie rubryki formularza, wskazała, że posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności na stałe. Ma trudności w poruszaniu się (schorzenie narządu ruchu). Posiadanie zatem sprzętu komputerowego umożliwi jej dokonywanie rozliczeń (opłat za prąd, gaz, czynszu), bez wychodzenia z domu. Internet umożliwi jej też kontakt z otoczeniem.

Prezydent Miasta, pismem z dnia 30 maja 2017 r. nr [...] poinformował skarżącą, że jej wniosek nie może zostać pozytywnie załatwiony z uwagi na brak środków finansowych przeznaczonych na realizację zadania dotyczącego likwidacji barier w komunikowaniu się w zakresie dofinansowania do wnioskowanego sprzętu elektronicznego.

Na skutek odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w dniu 26 lipca 2017 r. nr [...] wydało decyzję, którą uchyliło kwestionowane pismo (decyzję) z dnia [...] 2017 r. nr [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji.

Kolegium w szczególności podniosło w uzasadnieniu decyzji kasacyjnej, że w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, iż w przypadkach, gdy ustawodawca upoważnił organ administracji do rozstrzygnięcia indywidualnej sprawy jednostki, natomiast nie wskazał wyraźnie formy prawnej działania organu, należy się kierować domniemaniem rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji administracyjnej. Domniemanie załatwienia w formie decyzji należy stosować w sytuacji, kiedy z normy prawa materialnego, stanowiącej podstawę jej wydania, można w sposób nie budzący wątpliwości wyprowadzić w drodze konkretyzacji normy prawnej, uprawnienia lub obowiązki jednostki, dla którego nie została przewidziana wprost forma działania organu w drodze decyzji administracyjnej (uchwała 7 sędziów NSA z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II GPS 1/12). Zdaniem Kolegium skierowane do strony pismo, jako akt władczy j jednostronny, rozstrzygający o publicznym uprawnieniu jednostki, spełnia przesłanki konieczne do uznania go za decyzję administracyjną, mimo, że przepis wyraźnie o tym nie stanowi. Domniemanie bowiem decyzyjnej formy załatwienia sprawy oraz prawa do sądu i sprawiedliwego procesu osoby ubiegającej się o przedmiotowe świadczenie. Każe opowiedzieć się za decyzyjną postacią rozpatrzenia wniosku skarżącej. Jednocześnie Kolegium podkreśliło, że takie stanowisko znajduje też potwierdzenie w utrwalonym w tym zakresie orzecznictwie sądowoadministracyjnym, iż działanie organu w zakresie wnioskowanej pomocy ze środków PFRON następuje w formie decyzji administracyjnej (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 20 lipca 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 1054/10, z dnia 22 czerwca 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 1166/10, wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2010 r., sygn. akt l OSK 1090/09 i inne wskazane przez Kolegium orzeczenia). Wprawdzie Kolegium wskazało, że spotykane są również odmienne stanowiska, to jednak uznało, że kwestionowane przez skarżącą pismo jest decyzją administracyjną.

Decyzja odmawiająca przyznania dofinansowania została umotywowana przez organ brakiem środków finansowych na realizację zadania dotyczącego likwidacji barier w komunikowaniu się w zakresie dofinansowania do sprzętu elektronicznego. Sama odmowa przyznania wnioskowanego świadczenia w oparciu o' brak posiadanych środków jest niewystarczająca, zwłaszcza wobec braku wskazania jak środki te zostały rozdysponowane i w jakim czasie. Z uzasadnienia tej decyzji nie wynika, czy wnioski innych osób zostały rozpatrzone przed dniem złożenia wniosku przez skarżącą, czy też były załatwione później i według jakich kryteriów zostały rozpatrzone w pierwszej kolejności. Organ nie wskazał jaka ilość wniosków na realizację przedmiotowego zadania wpłynęła i przy jakim limicie środków na 2017 r. Kolegium uznało więc decyzję organu l instancji za wydaną z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), w dowolności, bez zebrania kompletnego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) i jego rozpatrzenia w całokształcie (art. 80 k.p.a.)

W związku z powyższym Kolegium uznało, że również forma kwestionowanego pisma (decyzji) narusza art. 107 § 3 k.p.a., gdyż nie zawiera wszystkich wskazanych w tym przepisie elementów, które zawierać powinna decyzja administracyjna. Zaistniała więc konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia.

W ponownym rozpatrzeniu sprawy organ l instancji - Prezydent Miasta - decyzją z dnia [...] 2017 r. nr [...] odmówił przyznania skarżącej dofinansowania ze środków PFRON do zakupu sprzętu komputerowego typu laptop.

W uzasadnieniu tej decyzji Prezydent wskazał, że do wniosku załączono kopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności umiarkowanym posiadającym charakter stały oraz fakturę proforma. Z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności wynika, że niepełnosprawność skarżącej istnieje od 1994 roku, a przyczyną niepełnosprawności są schorzenia kwalifikowane w symbolice R (tj. szeroko rozumiane upośledzenie narządu ruchu).

Zgodnie z § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (t. jedn., Dz. U. z 2015 r., poz. 926 z późn. zm.), o dofinansowanie ze środków Funduszu zadań na likwidację barier w komunikowaniu mogą ubiegać się osoby niepełnosprawne, jeżeli jest to uzasadnione potrzebami wynikającymi z niepełnosprawności. Prezydent zaznaczył, że przepisy ww. rozporządzenia nie definiują pojęcia "barier w komunikowaniu się". W ocenie MOPS za bariery w komunikowaniu, należy rozumieć bariery utrudniające lub uniemożliwiające osobie z niepełnosprawnością swobodne porozumiewanie się i/lub przekazywanie informacji, a co za tym idzie swobodne funkcjonowanie społeczne z uwagi na ograniczenia w komunikowaniu się ze względów zdrowotnych. Celem przedmiotowego zadania jest zatem przygotowanie osób niepełnosprawnych do pełnienia różnych ról społecznych poprzez stworzenie im możliwości włączenia się w życie społeczeństwa.

Na podstawie zebranej dokumentacji ustalono, że z uwagi na niepełnosprawność wynikającą z narządu ruchu może skarżąca posiadać problem w komunikowaniu się w wyniku ograniczenia bezpośredniego kontaktu z otoczeniem.

Pomimo faktu, iż Ośrodek rozumie trudną sytuację zdrowotną i materialną skarżącej, z uwagi na brak środków finansowych przeznaczonych na realizację zadania likwidacja barier w komunikowaniu się, nie ma możliwości przyznania dofinansowania w zakresie o które ubiega się skarżąca.

Złożone wnioski o dofinansowanie ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w ramach zadania likwidacja barier architektonicznych, technicznych oraz w komunikowaniu się zostały rozpatrzone po otrzymaniu z Funduszu informacji o wysokości środków oraz po podjęciu przez Radę Miasta uchwały w sprawie określenia rodzajów wysokości środków PFRON przypadających według algorytmu w 2017 r. na realizację zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych w Gminie. Ww. uchwała została podjęta 29 marca 2017 r.

W roku 2017 na realizację zadania likwidacja barier architektonicznych, technicznych oraz w komunikowaniu się przeznaczono kwotę 2 006 366,00 zł. Do dnia 31 maja 2017 r. w ramach ww. zadań wpłynęło 767 wniosków. Z uwagi na znacznie ograniczone środki finansowe Ośrodek w roku bieżącym przyjął następująca hierarchię przyznawania dofinansowania.

W przypadku pozostania wolnych środków finansowych lub uzyskania ich z rezygnacji osób, którym przyznano dofinansowanie przyznanie dofinansowania do likwidacji barier w komunikowaniu się miały by otrzymać osoby niepełnosprawne.

1) Dofinansowanie do sprzętu elektronicznego w roku 2017 mogą otrzymać osoby, które posiadają orzeczenie o stopniu niepełnosprawności i są objęte kształceniem specjalistycznym w rozumieniu zapisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2015 r., poz. 2156).

2) W przypadku niewykorzystania środków po rozliczeniu (w okresie IV kwartału) zadań z zakresu likwidacji barier architektonicznych i likwidacji barier technicznych, będzie istniała możliwość ponownej weryfikacji złożonych wniosków dotyczących likwidacji barier w komunikowaniu się.

Pismem z dnia 30 maja 2017 r. nr [...] nr kanc.: [...], została skarżąca poinformowana, że wniosek nie może być rozpatrzony z uwagi na brak środków. Tym samym, zaznaczył organ, żaden ze złożonych 465 wniosków do dnia 31 maja 2017 r. w ramach likwidacji barier w komunikowaniu się nie został rozpatrzony pozytywnie, z uwagi na brak środków finansowych. Środki, które zostały przeznaczone uchwałą Rady Miasta na likwidację barier architektonicznych, technicznych, komunikowaniu się zostały w pełni zagospodarowane i przeznaczone na likwidację barier architektonicznych jak i technicznych (zapewnienie platform przyschodowych, podnośników kąpielowe transportowych, krzeseł wannowych, urządzeń wspomagających codzienną pielęgnację). Organ zaznaczył także, że w ramach likwidacji barier architektonicznych do dnia 31 maja 2017 r. wpłynęło 162 wnioski z czego środków finansowych wystarczyło na rozpatrzenie 106 wniosków. W ramach likwidacji barier technicznych do dnia 31 maja 2017 r. wpłynęło 137 wniosków gdzie rozpatrzonych zostało pozytywnie 105. Nadmienił, że w obu tych zadaniach nadal osoby składają wnioski i oczekują na przyznanie dofinansowania. Zaznaczył, że niewątpliwym jest, iż Ośrodek dysponując określonymi, przyznanymi w konkretnej wysokości funduszami na realizację zadań rozdziela je jak największej liczbie osób uprawnionych z zachowaniem hierarchii potrzeb wynikającej z niepełnosprawności (umożliwienie wyjścia z miejsca zamieszkania poprzez zamontowanie platformy przyschodowej, zapewnień możliwości korzystania z toalety czy miejsca kąpielowego poprzez zakup podnośnika).

Ośrodek rozpatrując wniosek i przyznając pomoc musi posiadać pokrycie w środkach finansowych przeznaczonych na ten cel, gdyż w przeciwnym wypadku pomoc nie mogłaby zostać faktycznie zrealizowana. Zaciągnięcie zobowiązań finansowych bez pokrycia w środkach finansowych spowodowałoby naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

W chwili obecnej Ośrodek nie dysponuje wolnymi środkami pozyskanymi z rezygnacji osób, którym pomoc została przyznana w ramach innych zadań (tj. likwidacji barier architektonicznych czy barier technicznych) tym samym nie ma możliwości pozytywnego rozpatrzenia przedłożonego przez skarżącą wniosku.

Skarżąca nie zgodziła się z tą decyzją i wniosła od niej odwołanie pismem z dnia 27 września 2017 r.

Opisaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu l instancji.

W uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia SKO wskazało, że zgodnie z art. 35a ust. 1 pkt.7 lit. d ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych do zadań powiatu należy m. in. dofinansowanie likwidacji barier w komunikowaniu się w związku z indywidualnymi potrzebami osób niepełnosprawnych.

Zgodnie z § 6 pkt. 2 rozporządzenia z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych osoba niepełnosprawna może ubiegać się o dofinansowanie ze środków PFRON likwidacji barier w komunikowaniu się jeżeli jest to uzasadnione potrzebami wynikającymi z jej niepełnosprawności. Dzięki takiemu dofinansowaniu osoba niepełnosprawna powinna uzyskać możliwość lub znaczne ułatwienie w utrzymywaniu kontaktów z otoczeniem.

Z brzmienia ww. przepisu wynika, że o dofinansowanie ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w celu likwidacji barier w komunikowaniu się może ubiegać się każda osoba niepełnosprawna i to niezależnie od stopnia niepełnosprawności.

W ocenie Kolegium z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że wniosek o dofinansowanie ze środków PFRON likwidacji barier w komunikowaniu się został w sposób prawidłowy wypełniony. W szczególności we wniosku został wskazany cel dofinansowania - sprzęt komputerowy w postaci laptopa. W uzasadnieniu wniosku strona wskazuje, że ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności i urządzenie umożliwi komunikowanie się ze światem zewnętrznym , załatwianie spraw urzędowych, wizyty u lekarzy. Z wniosku wynika, że skarżąca cierpi na chorobę narządu ruchu. Z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 21 stycznia 2000 r., wynika iż skarżąca została zaliczona do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na stałe, a ustalony stopień datuje się od 12 października 1994 r. r. Wobec powyższego wskazany rodzaj schorzeń strony powoduje ograniczenia w komunikowaniu się.

Jak wynika z powołanych wyżej przepisów o dofinansowanie ze środków PFRON może ubiegać się każda osoba niepełnosprawna i to niezależnie od stopnia niepełnosprawności. Zatem sam fakt posiadania przez osobę ubiegającą się o takie dofinansowanie orzeczenia o niepełnosprawności stawia tę osobę, w ocenie Kolegium, w szerokim kręgu osób uprawnionych.

Jest niewątpliwym jednak to, że organy administracyjne dysponują określonymi, przyznanymi w konkretnej wysokości funduszami na realizację zadań i winny rozdzielić je jak największej liczbie uprawnionych oraz, że rzeczą organów jest dostosowanie środków do faktycznych potrzeb uprawnionych. Tak więc rozmiar dofinansowania będzie zawsze przedmiotem uznania organu, które nie może być dowolne, jednakże prawo do takiego dofinansowania jest wyraźnie określone w przytoczonych przepisach i wiąże się z zaistnieniem przesłanek pozytywnych - stwierdzenie niepełnosprawności. Organ decydujący o przyznaniu pomocy działa w ramach uznania administracyjnego. Istota instytucji uznania administracyjnego polega na tym, że organ ma prawo do oceny hierarchii zgłaszanych wniosków, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na ich realizację.

Kolegium podkreśliło, że działając w oparciu o uznanie organ zobligowany jest przede wszystkim do zachowania wszystkich standardów proceduralnych oraz wszechstronnego rozpatrzenia stanu faktycznego konkretnej sprawy. Należy mieć również na uwadze, że istotnie organ przyznając pomoc finansową zważać musi by przyznana konkretna pomoc miała pokrycie w środkach finansowych przeznaczonych na ten cel, gdyż w przeciwnym wypadku nie mogłaby zostać faktycznie zrealizowana.

Zdaniem Kolegium organ l instancji odmawiając skarżącej dofinansowania do zakupu sprzętu komputerowego wyjaśnił kryteria którymi kierował się przy przyznawaniu dofinasowania. Kolegium z urzędu wiadomym jest - wobec licznych odmów spowodowanych brakiem funduszy na realizację zadań, że organy udzielające wsparcia ze środków PFRON muszą dokonywać selekcji przy ich podziale. Organ przyznając określone świadczenia musi kierować się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru tych świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniać potrzeby osób korzystających z pomocy. Zdaniem Kolegium organ l instancji nie przekroczył granic uznania administracyjnego bowiem wyjaśnił w decyzji, że posiada niewystarczającą liczbę środków na realizację zadania z zakresu rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych, wyjaśnił również sposób podziału środków i wprowadzone kryteria rozdziału. Organ l instancji podał w szczególności, że w pierwszej kolejności pomoc zostanie udzielona w zakresie dofinansowania na likwidację barier architektonicznych, technicznych - sprzętów umożliwiających osobom niepełnosprawnym opuszczenie miejsca zamieszkania (tj. podjazdów, podnośników, platform itp.). Ponadto jak wynika z akt sprawy przyjęto hierarchię przyznawania dofinansowania w ramach zadania likwidacja barier w komunikowaniu się. Zatem dofinansowanie do sprzętu elektronicznego w roku 2017 mogą otrzymać osoby, które posiadają orzeczenie

0 stopniu niepełnosprawności i są objęte kształceniem specjalistycznym w rozumieniu zapisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Dopiero w przypadku niewykorzystania środków po rozliczeniu w IV kwartale zadań z zakresu likwidacji barier architektonicznych i likwidacji barier technicznych, będzie istniała możliwość weryfikacji ponownej złożonych wniosków. Odwołująca się według kryteriów ustalonych przez organ l instancji nie znalazła się obecnie w żadnej z grup które otrzymały wsparcie z uwagi na brak środków finansowych na wnioskowany cel. Wobec powyższego z uwagi na okoliczności, które przedstawił szczegółowo organ

1 instancji, głównie brak środków powodujące zastosowanie znacznych ograniczeń

w podziale kwot nie jest możliwe aktualnie udzielenia wnioskowanego wsparcia.

Z tych też przyczyn SKO utrzymało w mocy decyzję organu l instancji.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca nie zgodziła się z podjętym przez SKO rozstrzygnięciem.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpatrując sprawę, zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn., Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Warunki przyznawania świadczeń ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) na dofinansowanie do zakupu sprzętu komputerowego zostały określone przez ustawodawcę w art. 10e ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 2046), warunkując uprawnienie do tego świadczenia od spełnienia kryterium niepełnosprawności oraz kryterium dochodowego. Szczegółowe warunki, jakie powinny spełniać osoby niepełnosprawne ubiegające się o dofinansowanie określa natomiast rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (t. jedn., Dz. U. z 2015 r. poz. 926). Zgodnie z § 6 pkt 2 ww. rozporządzenia o dofinansowanie ze środków Funduszu zadań, jeżeli ich realizacja umożliwi lub w znacznym stopniu ułatwi osobie niepełnosprawnej wykonywanie podstawowych, codziennych czynności lub kontaktów z otoczeniem, mogą ubiegać się na likwidację barier w komunikowaniu się i technicznych - osoby niepełnosprawne, jeżeli jest to uzasadnione potrzebami wynikającymi z niepełnosprawności. Z kolei § 11 tego aktu określa co powinien zawierać wniosek osoby niepełnosprawnej o dofinansowanie ze środków Funduszu. Uzyskanie dofinansowania wskazanego we wniosku następuje natomiast na podstawie umowy cywilnoprawnej (§ 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia).

W rozpatrywanej sprawie nie budzą wątpliwości ustalenia organów, że przedmiotowy wniosek skarżącej spełniał wymogi formalne i w związku z tym podlegał weryfikacji zgodnie z ww. przepisami.

Analiza jednakże uzasadnienia uznaniowej decyzji SKO oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu l instancji doprowadziła Sąd do wniosku, że wbrew stanowisku Kolegium, przekroczyły one ramy uznania administracyjnego, naruszając postanowienia przepisów postępowania administracyjnego - artykułów: 7, 77 § 1 i 80 oraz 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej w skrócie -k.p.a.).

Z uzasadnienia decyzji uznaniowej powinno bowiem wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. W przeciwnym wypadku organ

naraża się na skuteczny zarzut naruszenia zasady prawdy obiektywnej i obowiązku wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz wadliwie sporządzonego uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a.), a zatem dowolności (arbitralności) rozstrzygnięcia.

W rozpatrywanej sprawie za podstawę odmowy przyznania dofinansowania skarżącej podano, że organ nie dysponuje środkami finansowymi na realizację wnioskowanego przez skarżącą celu - likwidacji barier w komunikowaniu się. Organ l instancji podniósł dodatkowo, że: "w przypadku pozostania wolnych środków finansowych lub uzyskania ich z rezygnacji osób, którym przyznano dofinansowanie przyznanie dofinansowania do likwidacji barier w komunikowaniu się miały by otrzymać osoby niepełnosprawne.

1) Dofinansowanie do sprzętu elektronicznego w roku 2017 mogą otrzymać osoby, które posiadają orzeczenie o stopniu niepełnosprawności i są objęte kształceniem specjalistycznym w rozumieniu zapisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2015 r., poz. 2156).

2) W przypadku niewykorzystania środków po rozliczeniu (w okresie IV kwartału) zadań z zakresu likwidacji barier architektonicznych i likwidacji barier technicznych, będzie istniała możliwość ponownej weryfikacji złożonych wniosków dotyczących likwidacji barier w komunikowaniu się."

Mając powyższe wyjaśnienia orzekającego organu na uwadze, stwierdzić należy, że zarówno organ l, jak i II instancji nie wskazały w sposób dostateczny, w motywach podjętych w ponownym rozpatrzeniu sprawy rozstrzygnięć, powodów wydania negatywnych dla skarżącej decyzji.

Zgodzić się należy jedynie częściowo z oceną SKO, że organ l instancji wyjaśnił motywy swojego działania, podając sposób podziału środków i wprowadzone kryteria ich rozdziału podkreślając, że nie mógł pozytywnie rozpatrzyć wniosku skarżącej z uwagi na brak środków finansowych, przeznaczonych na te cele. O ile rzeczywiście organ l instancji wskazał jaką kwotę na realizację zadań w postaci likwidacji barier architektonicznych, technicznych oraz w komunikowaniu się przeznaczono w 2017 r. (kwotę 2 006 366,00 zł.) oraz ile wniosków do dnia 31 maja 2017 r. w ramach ww. zadań wpłynęło (767 wniosków), to nie wyjaśnił w sposób przekonywujący, z jakich powodów żaden z 465 wniosków, jak podał organ, do dnia 31 maja 2017 r. w ramach likwidacji barier w komunikowaniu się nie został rozpatrzony pozytywnie. O ile Kolegium wyjaśniło, że w pierwszej kolejności pomoc została, jak wskazał organ l instancji, udzielona w zakresie dofinansowania na likwidację barier architektonicznych, technicznych - sprzętów umożliwiających osobom niepełnosprawnym opuszczenie miejsca zamieszkania (tj, podjazdów, podnośników, platform itp.) oraz, że przyjęta została hierarchia przyznawania dofinansowania w ramach zadania likwidacja barier w komunikowaniu się, to ani Kolegium, ani organ l instancji nie wyjaśniły w sposób przekonywujący i dający się zweryfikować skąd wynika i z jakich założeń oraz regulacji prawnych priorytet rozpoznawania wniosków o dofinansowanie na likwidację barier architektonicznych i technicznych przed wnioskami o dofinasowanie na likwidację barier w komunikowaniu się. Zgodzić się należy z argumentacją SKO, że organy pomocy społecznej, udzielające wsparcia ze środków PFRON muszą dokonywać selekcji przy ich podziale. Podniesienie jednakże, że dofinansowanie do sprzętu elektronicznego w roku 2017 na te cele mogą otrzymać osoby, które posiadają orzeczenie o stopniu niepełnosprawności i są objęte kształceniem specjalistycznym w rozumieniu zapisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty i to dopiero w przypadku niewykorzystania środków po rozliczeniu w IV kwartale zadań z zakresu likwidacji barier architektonicznych i likwidacji barier technicznych, niczego nie wyjaśnia w kwestii pierwszeństwa w rozpatrywaniu wniosków o dofinasowanie na likwidację barier architektonicznych i technicznych. Nie wskazano podstawy prawnej takiego działania. Organy podjęły więc arbitralne decyzje. Nie wiadomo, czy i ile było takich osób, które zrezygnowały z ubiegania się o dofinasowanie likwidacji barier architektonicznych i technicznych. Nadto, z jakich powodów żaden z wniosków o dofinasowanie na likwidację barier w komunikowaniu się, złożonych od początku roku do dnia złożenia przez skarżącą wniosku w dniu 17 lutego 2017 r., a więc w nieodległym przedziale czasowym, nie został pozytywnie przez organ rozpatrzony. Takie działanie organów jest przekroczeniem ram uznania administracyjnego, w jakich orzekały w niniejszej sprawie. Wprowadzone przez organ pomocy społecznej "kryteria" rozpoznawania wniosków o dofinasowanie w celu likwidacji barier w komunikowaniu się doprowadzają bowiem do nierównego traktowania wnioskujących beneficjentów, co stanowi naruszenie konstytucyjnej

zasady równego traktowania osób niepełnosprawnych i wskutek tego nie jest działaniem praworządnym. Organ nie może zasłaniać się kryteriami w selekcji środków, jakimi dysponuje na realizację określonego celu, które nie mają swojego nie tylko aksjologicznego, ale i prawnego (bo go nawet nie podano) uzasadnienia. Skoro organy administracji publicznej, mają działać na podstawie prawa, budując przy tym zaufanie obywatela do organów państwa, to nie mogą zapominać, w procesie decyzyjnym, że w świetle regulacji obowiązującej ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t. jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 2046; art. 35a ustawy) i rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 czerwca 2002 r. w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (t. jedn., Dz. U. z 2015 r. poz. 926) ze środków Funduszu mogą być finansowane w części lub całości zadania polegające m.in. na likwidacji barier architektonicznych, w komunikowaniu się i technicznych "w związku z indywidualnymi potrzebami osób niepełnosprawnych" (§ 2 pkt 4 rozporządzenia), a o dofinansowanie ze środków Funduszu zadań, jeżeli "ich realizacja umożliwi lub w znacznym stopniu ułatwi osobie niepełnosprawnej wykonywanie podstawowych, codziennych czynności" mogą ubiegać się - na likwidacje barier w komunikowaniu się - osoby niepełnosprawne, jeżeli jest to uzasadnione potrzebami wynikającymi z niepełnosprawności (§ 6 pkt 2 rozporządzenia). Przepisy prawa nie wykluczają więc osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, a więc takich jak skarżąca, z grona potencjalnych beneficjentów pomocy z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej.

Sąd w składzie orzekającym w tej sprawie, podobnie jak i w innych tego rodzaju sprawach, nie deprecjonuje zatem podniesionego przez orzekające organy argumentu o braku środków finansowych na wsparcie wszystkich niepełnosprawnych oraz konieczności ustalenia hierarchii potrzeb, które mogą zostać zaspokojone. Kryteria jednak działania organów pomocy społecznej w tym zakresie muszą mieć swoje prawne uwarunkowania. Tym bowiem charakteryzuje się działanie organu administracji w ramach uznania administracyjnego, że możliwość wyboru przez organ rozstrzygnięcia spośród dwóch lub więcej dopuszczalnych przez ustawę, a równowartościowych prawnie rozwiązań, doznaje ograniczenia w samej normie prawnej, wprowadzającej uznanie poprzez wyznaczenie ram tego działania w konkretnej kategorii spraw, a także postanowieniami naczelnych zasad postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., uzupełnionej postanowieniami art. 77 § 1 k.p.a., jak również zasadami i celami określonymi w ustawie o pomocy społecznej i innych aktach regulujących kwestie dofinasowania niepełnosprawnych w zakresie likwidacji barier architektonicznych, technicznych i w komunikowaniu się.

Decyzje tego rodzaju muszą być też poddane szczególnym rygorom w zakresie uzasadnienia, które powinno zawierać wszechstronną analizę zgromadzonego materiału dowodowego i wyczerpująco uargumentowane stanowisko organu. Z uzasadnienia decyzji uznaniowej powinno zatem wynikać, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Organ w przypadku rozstrzygnięcia negatywnego dla strony powinien zatem wykazać, że nie mógł inaczej orzec z uwagi na konkretne okoliczności prawne lub faktyczne. W przeciwnym wypadku organ naraża się na skuteczny zarzut naruszenia powyższych naczelnych zasad postępowania oraz wadliwie sporządzonego uzasadnienia (art. 107 § 3 k.p.a., a więc dowolności (arbitralności) rozstrzygnięcia.

Tego jednak, wbrew pozorom, zabrakło w niniejszym przypadku.

Wobec powyższego skarga musiała wywrzeć zamierzony skutek.

W ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględnią powyższe wskazania Sądu i mając na względzie cele i zasady pomocy społecznej, przepisy aktów pragmatycznych oraz przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego wydadzą stosowne decyzje załatwiając wniosek skarżącej (pozytywnie bądź nie) o przyznanie jej dofinasowania na likwidację barier w komunikowaniu się oraz należycie uzasadniając podjęte rozstrzygnięcia.

W takim stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.