Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 2530/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1 pkt 3, pkt 3b
journal: Dz.U. 2012 poz 361
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Sędziowie: Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca), Protokolant: Starszy inspektor sądowy Katarzyna Motyl, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi: M. P. przy udziale D. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r.: oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] lipca 2014 r. odmawiającą M. i D. P. stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r.

Skarżący pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. wystąpił o zwrot kwoty 6.504 zł nienależnie pobranej przez pracodawcę tytułem podatku od "sankcji nałożonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego we W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. sygn. akt [...]. Wskazał także na indywidulaną interpretację wydaną na jego rzecz, potwierdzającą, że ww. odprawa/odszkodowanie nie podlega opodatkowaniu. W kolejnych pismach z dnia [...] i [...] czerwca 2014 r. skarżący podtrzymał żądanie i załączył korektę zeznania podatkowego za 2013 r.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. decyzją z dnia [...] lica 2014 r. odmówił stwierdzenia nadpłaty. Wskazał, że skarżący został zwolniony z pracy w trybie dyscyplinarnym na podstawie art. 52 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm) - dalej powoływana jako k.p., z powodu naruszenia obowiązków pracowniczych. Skarżący odwołał się do sądu pracy, który zasądził na jego rzecz odszkodowanie na podstawie art. 58 k.p. za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym, wskazując na uchybienia formalne przy wypowiadaniu ww. umowy. Ponadto skarżący wystąpił o do sądu pracy o wypłatę należnej mu odprawy, zgodnie zapisami Porozumienia Zbiorowego dla pracowników Spółek A i następców prawnych tych spółek zawartego w dniu [...] kwietnia 2009 r w G. pomiędzy pracodawcami – Spółkami [...] tworzącymi A [...] a Związkami Zawodowymi działającymi w [...] (dalej zwane Porozumieniem). Wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. sygn. akt [...] Sąd Apelacyjny przyznał skarżącemu odprawę zgodnie z zapisami Porozumienia w wysokości 36.042,36 zł ustalonej przez Sąd. Płatnik odprawy od ww. kwoty pobrał i odprowadził zaliczkę na podatek dochodowy w kwocie 6.504 zł, kierując się poglądem zawartym w indywidualnej interpretacji z dnia [...] września 2014 r. wydanej na jego wniosek. Zdaniem organu podatkowego wypłacona skarżącemu kwota nie korzystaja ze zwolnienia od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 i pkt 3b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. Nr 361 ze zm.), dalej powoływana jako u.p.d.o.f., gdyż podstawą wypłaty nie były opisane w tym przepisie akty prawne ale Porozumienie, ponadto stanowi odszkodowanie z tytułu utraconych korzyści w związku z bezprawnym zwolnieniem z pracy. Odnosząc się do treści wydanej na rzecz strony interpretacji indywidualnej organ podatkowy, badając jej treść stwierdził, że opisany w niej stan faktyczny, będący przedmiotem oceny, jest odmienny od istniejącego w sprawie. We wniosku strona podała bowiem, że odszkodowane zostało jej wypłacone na podstawie przepisów Kodeksu pracy, a nie Porozumienia.

Podgląd ten w odwołaniu zanegował skarżący, powołując się na indywidualną interpretację, z której jego zdaniem wynika, że wypłacone świadczenie korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. Zarzucał, że nie domaga się stwierdzenia nadpłaty ale jej zwrotu. W kolejnym piśmie skarżący ponownie opisał przebieg wydarzeń, wskazując, że wypłacono mu dwa odszkodowania wyższe, od którego niesłusznie pobrano podatek dochodowy wynikało z zapisów Porozumienia wydanego na podstawie przepisów Kodeksu pracy. Oznacza to, że Porozumienie jest częścią obowiązującego prawa pracy i stanowi rozwinięcie zawartych tam zasad. Spełnione zatem zostały warunki wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. Wypłacona kwota wynika z orzeczenia sądu, co uzasadnia zastosowanie art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. Ponadto ww. odszkodowanie nie jest żadną korzyścią ale sankcją dla pracodawcy łamiącego prawo. Pogląd ten potwierdza indywidualna interpretacja wydana na wniosek strony. Odnosząc się do pisma uzyskanego na wniosek byłego pracodawcy skarżący wskazał, że zostało ono wydane na podstawie nieprawdziwych faktów podanych przez pracodawcę, który stwierdził, że podstawą wypłaty jest ustawa o szczególnych zasadach rozwiązania z pracownikami stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. W kolejnych pismach skarżący podnosił, że pogląd zawarty w indywidualnej interpretacji wydanej dla strony jest prawidłowy, do wniosku o jej wydanie skarżący załączył Porozumienie co uchyla ocenę organu podatkowego, że stan faktyczny opisany we wniosku o wydanie interpretacji jest inny niż w rzeczywistości. Odnosząc się do interpretacji wydanej płatnikowi, wskazał na zasadę kolizji, zgodnie z którą późniejszy akt administracyjny uchyla wcześniejszy. W kolejnym piśmie, złożonym w wyniku wezwania w trybie art. 200 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. nr 749 ze zm.), dalej powoływana jako O.p., skarżący wskazywał, że płatnik wprowadził w błąd organ wydający interpretację ukrywając, że chodzi o odszkodowanie za bezprawne zerwanie umowy o pracę. Dalej wyjaśniał, że toczyły się trzy spory o odszkodowanie za bezprawne zwolnienie z pracy, o odprawę/odszkodowanie wynikające z ustawy ale należne na mocy Porozumienia i o dyskryminację. Pierwsza sprawa zakończyła się wyrokiem z dnia [...] grudnia 2010 r. sygn. akt [...] zasądzającym na rzecz strony odszkodowanie i prostującym świadectwo pracy (ale dopiero w 2014 r. po wyroku sądu z dnia [...] grudnia 2012 r.). Wyrokiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. sąd zasądził na rzecz strony odszkodowanie/odprawę wynikającą z Porozumienia opartego na prawie pracy. W opinii strony ww. odprawa nie jest żadną rekompensatą, która ma pokryć straty. Końcowo skarżący wyjaśnił, że Porozumienie wydane zostało na podstawie ustawy o związkach zawodowych i ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych, a zatem na podstawie Kodeksu pracy.

Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska zajętego przez organ I instancji. Po przywołaniu przepisów ustawy Ordynacja podatkowa dotyczących nadpłaty, stwierdził, że zobowiązanie wykazane w pierwotnie złożonej deklaracji było należne, co wyklucza możliwość stwierdzenia nadpłaty. W dalszych wywodach organ odwoławczy powołał się na przepisy art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b u.p.d.o.f. wywodząc, że wypłacone na rzecz skarżącego świadczenie nie mieści się w ich zakresie, a tym samym nie korzysta ze zwolnienia. Przywołując katalog źródeł prawa pracy organ podatkowy wskazał, że mieszczą się w nich układy zbiorowe pracy – będące rozwinięciem przepisów prawa pracy - ale nie są one aktem rangi ustawy lub aktu wykonawczego wydanego na jej podstawie. Do takich aktów należy Porozumienie, wypłacone zatem na jego podstawie świadczenia nie korzystają ze zwolnienia. Na poparcie swych racji organ podatkowy przywołał orzecznictwo sądów administracyjnych i Sądu Najwyższego. W dalszej części analizując charakter wypłaconej odprawy, posiłkując się uzasadnieniem wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia [...] kwietnia 2013 r., organ podatkowy stwierdził, że nie podlega ono zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f., gdyż ma charakter odszkodowania kompensacyjnego w zakresie utraconych korzyści w postaci wynagrodzenia, które byłoby należne stronie gdyby umowa o pracę nie uległa rozwiązaniu. Fakt, że wysokość tego świadczenia została przez Sąd Apelacyjny ograniczona nie ma wpływu na ocenę charakteru tego świadczenia. Końcowo odnosząc się do zarzutu pominięcia interpretacji indywidualnej udzielonej stronie organ podatkowy wskazał, że gwarancje ochrony podatnika w związku wydaniem tego aktu występują wówczas gdy stan faktyczny odpowiada opisowi zawartemu we wniosku strony. W rozpoznawanej sprawie takiej zbieżności nie ma, gdyż strona wnioskując o wydanie interpretacji wskazała, że zasady i wysokość ustalanego odszkodowania wynikają z ustawy Kodeks pracy będącego podstawą zawarcia Porozumienia, co także w treści indywidualnej interpretacji podkreślał organ podatkowy. Fakt ten nie znajduje potwierdzenia w okolicznościach sprawy, co uchyla gwarancje ochronne interpretacji indywidualnej. Odnosząc się do uwag strony o udostępnieniu organowi udzielającemu interpretacji dokumentu w postaci Porozumienia Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że trybie wydawania interpretacji indywidualnych nie jest prowadzone postępowanie dowodowe a obowiązkiem organu interpretacyjnego jest działanie na podstawie i w granicach wniosku strony, w tym przedstawionego przez nią stanu faktycznego.

W skardze strona zarzucała naruszenie art. 9 k.p. oraz art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f., poprzez błędną interpretację i pomięcie obowiązującego prawa pracy. Domagała się zmiany decyzji i zwrotu nadpłaconego podatku. W uzasadnieniu wskazała, że Porozumienie jest aktem z zakresu prawa pracy a nie prawa cywilnego jak sugeruje organ podatkowy. Akt ten w żadnym zapisie nie stanowi o utraconych korzyściach ale o sankcji za bezprawne działania pracodawcy. Odszkodowanie za utracone korzyści było przedmiotem odrębnego sporu w sprawie o sygn. akt [...]. Sporne świadczenie było wypłacane na podstawie prawa pracy i nie stanowi rekompensaty utraconych korzyści - wbrew poglądom organu podatkowego i Sądu Apelacyjnego - ale stanowi sankcje dla pracodawcy i podlega zwolnieniu na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. Ponadto zarówno organ podatkowy jak i Sąd Apelacyjny pomijają § [...]. Porozumienia, które uzależniało wypłatę odszkodowania od zgody Związków Zawodowych na rozwiązanie umowy z pracownikiem. W przypadku strony takiej zgody nie było, co potwierdził sąd w sprawie o sygn. akt [...] a następnie ten sam sąd fakt ten pomija niezgodnie z prawdą podając, że skarżący działał na szkodę pracodawcy co skutkowało obniżeniem odszkodowania. Błędne jest zatem stanowisko organu podatkowego odmawiające stwierdzenia nadpłaty podatku pobranego od odszkodowania wynikającego z przepisów prawa pracy. W uzupełnieniu skargi strona powieliła wcześniejszą argumentację dotyczącą charakteru Porozumienia i wypłaconego odszkodowania. Zaznaczyła, że w sprawie należy wyjaśnić czy Porozumienie wynika bezpośrednio z Kodeksu pracy czy można do niego – jako części Kodeksu pracy, poprzez art. 9 k.p. - odnieść przepis art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. A w stosunku do strony to samo pytanie dotyczy relacji Porozumienia i ustawy o Związkach Zawodowych oraz układach zbiorowych pracy. Strona podejrzewając, że "ta problematyka może być trudna dla sądu administracyjnego uzupełniła uzasadnienie pozwu".

W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2015 r. strona powtórzyła i rozwinęła uzasadnienie skargi, uznając, że odpowiedź organu podatkowego nie odnosi się do "żądania pozwu". Precyzowała, że podstawą żądania jest przepis art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f., w dalszym ciągu zarzucając błędne rozumowanie, że odszkodowanie wypłacone stronie stanowi rekompensatę utraconych korzyści.

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2015 r. strona podważała zasadność udziału w postepowaniu żony, jako uczestnika postępowania, podnosząc, że nie składała ona skargi. W kolejnym piśmie z dnia [...] czerwca 2015 r podtrzymała dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kryterium legalności przewidziane, w art. 1 § 2 wymienionej ustawy, umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), lit. c) i lit. b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.- dalej w skrócie p.p.s.a.).

Oceniając zaskarżoną decyzję, w świetle opisanych kryteriów, należy stwierdzić, że nie narusza ona przepisów tak prawa procesowego jak i materialnego, co zgodnie z powołanymi ww. przepisami nakazywało oddalenie skargi.

Spór między stronami dotyczy zasadności opodatkowania kwoty wypłaconej stronie – zgodnie z wyrokiem sądowym – tytułem odprawy wynikającej z porozumienia zawartego w dniu [...] kwietnia 2009 r w G. pomiędzy pracodawcami – [...] tworzącymi A [...] a Związkami Zawodowymi działającymi w [...].

Zdaniem skarżącego zasądzone na jego rzecz odszkodowanie (odprawa) wynika z Kodeksu pracy, na nim bowiem oparto ww. Porozumienie i stanowi sankcję dla pracodawcy za niezgodne z prawem rozwiązanie z nim umowy o pracę. Korzysta zatem ze zwolnienia od opodatkowania na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3 i pkt 3b u.p.d.o.f. Ponadto skarżący uzyskał indywidualną interpretację z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] uznającą za prawidłowe jego stanowisko w sprawie zwolnienia ww. należności od opodatkowania.

Odmienne pogląd prezentuje organ podatkowy, wskazując, że podstawą wypłaconego odszkodowania jest odrębne Porozumienie, zaś jego funkcją jest rekompensata utraconych korzyści. Taka kwalifikacja wyklucza zwolnienie od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b u.p.d.o.f. Otrzymana zaś przez skarżącego indywidualna interpretacja została wydana na podstawie innego stanu faktycznego niż ustalony w sprawie.

Odnosząc się do tak nakreślonego sporu stwierdzić trzeba, że stanowisko organów podatkowych w tej sprawie odpowiada prawu. Uzyskana zaś przez stronę indywidualna interpretacja z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] nie daje jej ustawowych gwarancji bowiem, jak zasadnie podnosi to organ podatkowy, wydana została w innym stanie faktycznym niż zaistniały w sprawie.

Jak wynika z prawidłowo ustalonego i niekwestionowanego przez stronę (w tym zakresie) stanu faktycznego będące przedmiotem sporu odszkodowanie zostało zasądzone na jej rzecz wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia [...] kwietnia 2013 r. sygn. akt [...]. Powyższy wyrok jest następstwem rozwiązania ze stroną umowy o pracę w trybie dyscyplinarnym – na podstawie art. 52 K.p. Skarżący w związku z tym wystąpił do sądu pracy, który odrębnym orzeczeniem orzekł o naruszeniu wymogów formalnych przy wypowiedzeniu ww. umowy (brak zgody Związków Zawodowych na rozwiązanie umowy o pracę, skarżący był wiceprzewodniczącym Komisji Zakładowej C), zasądzając na rzecz skarżącego odszkodowanie w trybie art. 58 k.p. i prostując świadectwo pracy. Jednakże kwota ta nie jest przedmiotem sporu stanowi ją suma zasądzona powołanym wyżej orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2013 r. Z uzasadnienia ww. wyroku wynika, że sposób rozwiązania przez pracodawcę umowy o pracę ze skarżącym – z naruszeniem art. 30 § 4 k.p., art. 52 k.p. oraz art. 32 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych – uzasadniał roszczenie o odprawę wynikającą z Porozumienia. Dalej Sąd wskazał, że ww. Porozumienie ma charakter pakietu socjalnego, będącego źródłem prawa, gdyż zostało zawarte pomiędzy pracodawcami (zgrupowanymi w zespole zakładów [...]) a działającymi w tych zakładach związkami zawodowymi. W Porozumieniu zawarto uregulowania dotyczące gwarancji zatrudnienia oraz zasady wypłaty świadczeń w przypadku wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę. Zgodnie z § [...] i [...] Porozumienia pracownik nabywa prawo do wypłaty odszkodowania wówczas gdy rozwiązanie umowy o pracę nastąpi na podstawie art. 52 i 53 k.p., a sąd stwierdzi, że miało ono miejsce z naruszeniem przepisów. W sprawie będącej przedmiotem analizy Sąd Apelacyjny stwierdził, że rozwiązanie ze stroną umowy o pracę w trybie art. 52 k.p. było uzasadnione (z uwagi na naruszenie obowiązków pracowniczych), jednakże nastąpiło z uchybieniem wymogów formalnych, a zatem w sposób niezgodny z prawem. Uzasadniało to wypłatę odszkodowania, stosownie do zapisów Porozumienia, jednakże w kwocie niższej niż wnioskowała o to strona (żądanie strony obejmowało kwotę 213. 216,99 zł) właśnie z uwagi na okoliczności związane z rozwiązaniem umowy o pracę. Sąd Apelacyjny zauważył bowiem, że celem przyznania odprawy w wysokości wynikającej z Porozumienia było zabezpieczenie materialne pracownika za naruszenie przez pracodawcę gwarancji zatrudnienia, co nie mogło jednak zmierzać do pokrycia kosztów utrzymania pracownika przez długie lata i to w sytuacji gdy pracownik przejawiał wobec pracodawcy zachowania będące w istocie ciężkim naruszeniem podstawowych obowiązków pracowniczych. W rezultacie tych stwierdzeń Sąd Apelacyjny miarkował wysokość odszkodowania, posiłkując się opinią biegłego, w rezultacie zasadzona na rzecz strony kwota odszkodowania wyniosła 36.042,36 zł. Na stronie [...] ww. orzeczenia znalazły się zapisy – istotne z punktu widzenia rozpoznawanej sprawy – wskazujące, że zasądzona kwota jest odszkodowaniem, które ma pełnić funkcję kompensacyjną. Skarżący nie poniósł szkody uprawniającej go do odprawy w pełnej wysokości, gdyż naruszył przepisy prawa pracy.

W opinii Sądu, rozpoznającego niniejszą sprawę, ww. odszkodowanie, którego istotę wyjaśnia powoływany wyrok Sądu Apelacyjnego nie mieści się w zakresie zwolnień opisanych w art. 21 ust. 1 pkt 3 i pkt 3b u.p.d.o.f.

Ustawodawca w art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., wskazał, że wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

a) określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,

b) odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,

c) odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,

d) odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,

e) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,

f) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,

g) odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Z treści przywołanego zapisu wynika jednoznacznie, że zwolnieniem objęte są odszkodowania otrzymane na podstawie ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, a zatem takie świadczenia, których źródłem jest przepis prawa niezależnie od tego, czy bezpośrednim tytułem wypłaty odszkodowania jest wyrok, ugoda sądowa, decyzja, czy też umowa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 marca 2007 r. sygn. akt II FSK 467/06, wyrok publikowany w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej Naczelnego Sądu Administracyjnego).

W rozpoznawanej sprawie bezpośrednim tytułem wypłaty należnego stronie odszkodowania jest wyrok sądowy, jednakże podstawa i zasady ustalenia tej należności wynikają z powołanego Porozumienia, co jednoznacznie potwierdził Sąd Apelacyjny w wyroku z dnia [...] kwietnia 2013 r. Porozumienie to jednak nie jest ani aktem rangi ustawy ani przepisu wykonawczego. Przepis art. 9 k.p. zawiera definicję prawa pracy oraz ustanawia źródła tego prawa. Pierwszeństwo w pojęciu prawa pracy przepis ten przyznaje Kodeksowi pracy. Kodeks nie wyczerpuje jednak pojęcia prawa pracy w rozumieniu tego przepisu. Do prawa pracy należą również inne ustawy oraz wydane z ich upoważnienia akty wykonawcze; do prawa pracy należą też inne ustawy, jeżeli określają prawa i obowiązki pracowników, oraz akty wykonawcze do tych ustaw. Zarówno ustawy, jak i akty wykonawcze do nich należą zgodnie z definicją zawartą w art. 9 k.p. do źródeł prawa pracy w tym zakresie, w jakim regulują one prawa i obowiązki pracowników i pracodawców. Zgodnie z art. 9 § 2 k.p. do prawa pracy należą również te akty normatywne, które powstały z woli partnerów socjalnych; stanowią one autonomiczne prawo pracy.

Najważniejszą rolę w hierarchii tych źródeł prawa pracy odgrywają układy zbiorowe pracy. Oprócz układów zbiorowych prawo pracy stanowione wolą partnerów tworzą porozumienia zbiorowe. Do źródeł prawa pracy należą też regulaminy i statuty, których powstanie odbywa się w innym trybie niż ustanawianie układów zbiorowych czy porozumień. Uznanie tych aktów prawnych za należące do prawa pracy jest uwarunkowane ich pochodnym charakterem od ustaw dotyczących prawa pracy i - jak stanowi art. 9 k.p. - innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów. Akty te należą do prawa pracy w takim zakresie, w jakim określają prawa i obowiązki stron stosunku pracy (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 691/10 – orzeczenie publikowane w Centralnej Bazie Sądów Administracyjnych na stronie internetowej Naczelnego Sądu Administracyjnego).

Zasadnie wobec powyższego organ podatkowy stwierdził, że będące podstawą wypłacanego odszkodowania Porozumienie stanowi źródło prawa pracy w rozumieniu art. 9 k.p., jednak tak oznaczone źródło prawa pracy nie zostało objęte zwolnieniem o jakim mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f., bowiem wysokość lub zasady otrzymanego przez skarżącego świadczenia nie wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, jak wprost postanowił ustawodawca.

Kwota przyznanego stronie odszkodowania nie może także korzystać ze zwolnienia na mocy art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania lub zadośćuczynienia otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub tej ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań lub zadośćuczynień:

a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,

b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Jak wynika z akt sprawy, w szczególności uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia [...] kwietnia 2013 r. oraz Porozumienia wypłacone skarżącemu odszkodowanie miało na celu rekompensatę utraty spodziewanych zarobków wynikających z okresu gwarancyjnego zapewniającego pracownikom zatrudnienie i wynagrodzenie. Utrata zarobków spowodowana została rozwiązaniem umowy o pracę przed upływem okresu gwarancyjnego określonego w przedmiotowym Porozumieniu. Skarżący został więc pozbawiony możliwości dalszego uzyskiwania wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia; nie nastąpiło wobec tego realne uszczuplenie w majątku skarżącego, a jedynie pozbawiono go potencjalnych korzyści w postaci pozyskania uposażenia za wykonywana pracę. Tym samym uzasadnionym staje się stwierdzenie, że wypłacone stronie świadczenie stanowi wyrównanie korzyści jakie strona by osiągnęła gdyby nie doszło do rozwiązania umowy o pracę przed upływem ww. okresu oznaczonego gwarancją zatrudnienia, a zatem dotyczy utraconych korzyści a nie pokrycia czy naprawienia zaistniałej szkody. Zakres przedmiotowy zwolnienia o jakim mowa w dyspozycji art. 21 ust. 1 pkt 3b u.p.d.o.f. obejmuje natomiast jedynie takie odszkodowania, które stanowią wyrównanie szkody rzeczywistej, z tego zakresu wyłączone zostały świadczenia utraconych korzyści. Zasadnie zatem organy podatkowe uznały, że stronie nie przysługuje zwolnienie od opodatkowania na podstawie powołanych przepisów, zaś wypłacone świadczenie podlega opodatkowaniu, stosownie do zasady opisanej w art. 9 u.p.d.o.f.

Bezzasadne okazały się zatem podnoszone w tym względzie zarzuty skargi, podobnie jak zarzut pominięcia stanowiska wyrażonego w indywidualnej interpretacji wydanej na rzecz strony w dniu [...] maja 2014 r. przez Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego w imieniu Ministra Finansów. Poprawnie relacje ww. pisma do rozpoznawanej sprawy ocenił organ podatkowy w treści zaskarżonej decyzji. Jak bowiem wynika z treści ww. interpretacji, stan faktyczny będący przedmiotem orzekania odbiegał od ustalonego przez organ podatkowy w tej sprawie. Formułując wniosek o udzielenie wykładni przepisów prawa skarżący – poproszony o sprecyzowanie wniosku – jednoznacznie stwierdził, że podstawą wypłaty odszkodowania jest Kodeks pracy. Tymczasem jak wynika z ustaleń faktycznych, mających uzasadnienie w materiale aktowym, podstawą wypłaty odszkodowania było Porozumienie. Oceny tej nie zmienia fakt, że strona do wniosku załączyła treść Porozumienia, jak słusznie wskazał organ podatkowy tryb wydawania interpretacji indywidualnych wyklucza prowadzenia postepowania dowodowego, a obowiązkiem organu interpretacyjnego jest działanie na podstawie i w granicach wniosku strony, w tym przedstawionego przez nią stanu faktycznego.

Końcowo odnosząc się do uwag skarżącego podnoszących wyłączenie ze sprawy jego żony wskazać trzeba na art. 33 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Jak wynika z akt sprawy skarżący deklarację z zakresu podatku dochodowego za 2013 r. złożył wspólnie z żoną, zasadnie zatem zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja zostały wydane także wobec współmałżonki skarżącego. Powyższe skutkowało uznaniem, że D. P. jest uczestnikiem postępowania sądowo administracyjnego, jako, że nie podpisała skargi a wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego.

Uznając zatem, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa, Sąd działając na postawie art. 151 p.p.s.a. skargę jako nieuzasadnioną oddalił.