Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 141/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Opłaty administracyjne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art.7, art. 8, art. 9
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 84 ust. 7
journal: Dz.U. 2021 poz 1098
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit.c, art. 135, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 maja 2022 r. sprawy ze skargi A. W. i W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie usunięcia drzew lub krzewów I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zarządu Dróg i Transportu w K. z dnia 2 marca 2022 r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących A. W. i W. W. kwotę 729 (siedemset dwadzieścia dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2021 r., nr [...], Dyrektor Zarządu Dróg i Transportu w K., działając na podstawie m.in. art. 84 ust. 1, ust. 3, ust. 7, art. 87 ust. 3, ust. 4, ust. 5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r., poz. 55 ze zm.) oraz art 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w przedmiocie warunku nasadzeń zastępczych nałożonego decyzją na A. W. i W. W. (dalej "strony" lub "skarżący"), w punkcie pierwszym ustalił, że opłata administracyjna wysokości [...] zł za usunięcie 1 szt. drzewa gatunku brzoza brodawkowata z terenu działki nr [...] obr. [...], przy ul. [...] w K., zgodnie z punktami 1, 2 i 3 decyzji znak [...] z dnia [...] maja 2016 r. nie podlega umorzeniu, a punkcie drugim określił, że opłatę należy wpłacić na rachunek bankowy Zarządu Dróg i Transportu w K..

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu 1 kwietnia 2016 r. wpłynął wniosek skarżących o wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa z nieruchomości będącej w ich posiadaniu. Zastępca Dyrektora Zarządu Dróg i Transportu w K. wydał w dniu [...] maja 2016 r. decyzję znak [...], którą:

1. zezwolił na usunięcie 1 szt. drzewa gatunku brzoza brodawkowata o obwodzie pnia 65 cm mierzonym na wysokości 130 cm z terenu działki nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w K., w terminie do końca 2016 r.,

2. ustalił opłatę za usunięcie 1 szt. drzewa opisanego w punkcie 1 wydanej decyzji w wysokości [...] zł i odroczył termin jej uiszczenia na okres 3 lat od dnia 31 października 2017 r., tj. do czasu zastąpienia usuwanego drzewa innymi nasadzeniami,

3. nałożył warunek posadzenia 4 szt. drzew gatunku grab pospolity "Fastigiata" w terminie do dnia 31 października 2017 r. i zobowiązał strony do powiadomienia organu wydającego decyzję o dacie posadzenia drzew w terminie 14 dni od daty ich posadzenia,

4. ustalił, że wycinki drzewa należy dokonać we własnym zakresie, z zachowaniem zasad bezpieczeństwa, a pozyskane drewno przeznaczyć na swoje potrzeby.

Strony pismem z dnia 17 października 2017 r. powiadomiły o wykonaniu nasadzeń zastępczych, wobec czego organ w dniu 27 października 2017 r. dokonał oględzin podczas których stwierdzono, że posadzono 4 sztuk drzew, ale innego gatunku niż wskazany w decyzji, tj. klonu pospolitego zamiast grabu pospolitego "Fastigiata". Nadto pracownik organu w tym samym dniu dodatkowo przeprowadził rozmowę telefoniczną z jedną ze stron postępowania, podczas której poinformował o niezgodności wykonanych nasadzeń z warunkiem decyzji oraz wskazał, iż istnieje możliwość złożenia wniosku o zmianę decyzji w zakresie zmiany gatunku drzew do nasadzeń zastępczych. Strony w piśmie z dnia 30 października 2017 r. zgłosiły posadzenie 4 sztuk drzew gatunku klon zamiast drzew gatunku grab pospolity "Fastigiata", jednak nie przedłożyły wniosku o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r. Organ pismem z dnia 16 listopada 2017 r. zawiadomił strony, że nie wykonały one warunku decyzji, jak i wyjaśnił, że złożone pismo z dnia 30 października 2017 r. stanowi jedynie zgłoszenie posadzenia w ramach nasadzeń zastępczych innego gatunku drzew, niż wskazany w wydanym zezwoleniu i w związku z tym nie może być traktowane jako wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r. Z kolei pismem z dna 15 stycznia 2021 r. poinformowano skarżących o wszczęciu postępowania administracyjnego oraz wyznaczeniu terminu końcowego odbioru nasadzeń zastępczych. W dniu 10 lutego 2021 r., na przeglądzie w terenie stwierdzono, że posadzone 4 szt. drzew gatunku klon pospolity zachowały żywotność.

Organ I instancji podkreślił, że w przedmiotowej sprawie podjął wszelkie czynności, aby umożliwić stronom wykonanie warunku nałożonego wydaną decyzją, tj. przez posadzenie drzew gatunku określonego w zezwoleniu lub poprzez zmianę decyzji w przedmiocie gatunku drzew do nasadzeń zastępczych. Jednak strony nie wykonały warunku nasadzeń zastępczych zgodnie z zapisami decyzji, w związku z tym należało naliczyć opłatę proporcjonalnie do liczby drzew, które nie zostały wykonane zgodnie z zezwoleniem.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podnieśli, że decyzja z dnia [...] maja 2016 r. wygasła, a skoro organ nie dokonał sprawdzenia do dnia 27 października 2020 r., to uznać należało, że została ona wykonana. Ponadto zaznaczyli, że organ wiedzę o zmianie gatunku drzew posiadał już w dniu 30 października 2017 r., a zatem w tej dacie powinien już podjąć działania, a nie dopiero po czterech miesiącach od wygaśnięcia decyzji zastępować ją inną. Wyjaśnili także, że typ nasadzeń zmieniono ze względu na brak gatunku grab na rynku, zaś samych nasadzeń wykonano z drzew szlachetniejszych i droższych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r., sygn. akt [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej "k.p.a.") oraz art. 84 ust. 7 i 8, art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2021 r., poz. 1098 ze zm. - dalej "u.o.p."), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W motywach decyzji organ odwoławczy wywiódł, że w świetle przepisów u.o.p. w przypadku niewykonania nasadzeń zastępczych zgodnie z zezwoleniem następuje pobranie opłaty ustalonej w zezwoleniu. Opłata ta jest przeliczana w sposób proporcjonalny do liczby drzew lub powierzchni krzewów, które nie zostały wykonane zgodnie z zezwoleniem. W judykaturze wyrażono pogląd, iż przeliczenie opłaty w trybie art. 84 ust. 7 u.o.p., jest formą sankcji za brak ekwiwalentnego zastąpienia unicestwionego elementu przyrody, jakim jest drzewo. Z kolei z uzasadnienia projektu ustawy wynika, że za nasadzenia niezgodnie z zezwoleniem uznaje się nasadzenia mniejsze lub innego gatunku.

Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy organ II instancji stwierdził, że bezsporną okolicznością jest niewykonanie nasadzeń zastępczych w zgodzie z postanowieniami pkt 3 decyzji z dnia [...] maja 2016 r. Spornym jest natomiast to, czy zasadzenie innych drzew było dopuszczalne, pomimo niedokonania zmiany ww. decyzji, czy też to, czy decyzja ww. nie wygasła.

Powołując się na akta sprawy Kolegium wskazało, że strony zawiadomiły o dokonaniu nasadzeń zastępczych. Po przeprowadzeniu oględzin, ustalono, iż posadzono 4 sztuki drzew o gatunku klon pospolity, zamiast grab pospolity "Fastigiata".Nadto wyjaśniono stronom, co mają uczynić, by opłata za wycinkę drzewa była umorzona, tj. złożyć wniosek w trybie art. 155 k.p.a. o zmianę decyzji, w której nałożono ten obowiązek. Strony mimo tego nie skorzystały z tej możliwości. Organ w dniu 10 lutego 2021 r. przeprowadził oględziny, które także potwierdziły dotychczasowe ustalenia.

Skład Orzekający Kolegium mając na uwadze powyższe ustalenia doszedł do przekonania, iż w przedmiotowej sprawie ziściły się przesłanki z art. 84 ust. 7 u.o.p. do wymierzenia wobec stron opłaty za nie dokonanie nasadzeń zastępczych. Organ I instancji dowiódł bowiem, iż wbrew postanowieniom decyzji, strony posadził inny gatunek drzew niż powinny, tj. klon pospolity zamiast grab pospolity "Fastigiata". Okoliczność, iż strony posadziły inny gatunek z uwagi brak na rynku gatunku drzew określonych w decyzji, nie ma dla sprawy znaczenia. Przewidziany w art. 84 ust. 7 u.o.p. obowiązek pobrania przez organ opłaty aktualizuje się w przypadku "niewykonania nasadzeń zastępczych lub części z nich, zgodnie z zezwoleniem", zaś posadzenie drzew szlachetniejszych czy też droższych, nie może stanowić o realizacji nałożonego na skarżących obowiązku. Poza tym, organ I instancji już 27 października 2017 r. i 16 listopada 2017 r. informował strony, by złożyły wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r. w przedmiocie zmiany gatunku nasadzeń zastępczych, jednakże strony skwitowały to milczeniem. Przy czym wbrew ich stanowisku, decyzja w której zawarto obowiązek dokonania nasadzeń zastępczych nie wygasła, skoro nie dokonano nasadzeń w zgodzie z jej warunkami. Nadto orzeczona wysokość opłaty za niewykonanie nasadzeń zastępczych, odpowiada opłacie z decyzji z dnia [...] maja 2016 r. i stanowi kwotę proporcjonalną do liczby drzew, które nie zostały wykonane zgodnie z obowiązkiem. Poza tym poinformowano o możliwości rozłożenia tej opłaty na raty lub przesunięcia terminu jej płatności.

Skarżący, reprezentowani przez adwokata, wystąpili ze skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na wyżej opisaną decyzję Kolegium zarzucając jej naruszenie:

- art. 7 k.p.a. - poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, prowadzenie postępowania w sposób sprzeczny z interesem społecznym - poprzez nieuwzględnienie, iż w dniu 30 października 2017 r. strona złożyła wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r., a wniosek ten został zignorowany i nie rozpatrzony,

- art. 9 k.p.a. - poprzez brak poinformowania w toku postępowania, iż wniosek z dnia 30 października 2017 r. nie został uznany za wniosek o zmianę decyzji i należy złożyć prawidłowy wniosek o zmianę decyzji, a tym samym organ nie spełnił obowiązku pouczeń i obowiązku informacyjnego,

- art. 61 ust. 1 w zw. z art. 63 k.p.a. - poprzez brak wszczęcia postępowania w sprawie

zmiany decyzji z dnia [...] maja 2016 r. na wniosek z dnia 30 października 2017 r.

W oparciu o te zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie umorzenia opłaty administracyjnej lub uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania bądź uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. Nadto zwrócili się z wnioskiem o przeprowadzenie dowodu z:

- pisma skarżących z dnia 30 października 2017 r. do Zarządu Dróg Miejskich i Zieleni w K. informującego o zmianie nasadzenia, który należało uznać za wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016r. nr [...],

- wniosku z dnia 20 stycznia 2022 r. o zmianę decyzji celem wykazania, iż sprawa w przedmiocie oceny spełnienia "warunku nasadzeń zastępczych na terenie działki [...], obr. [...] przy ul. [...] w K.", nie powinna być wszczynana z powodu wcześniejszego wniosku o zmianę decyzji, w zakresie rodzaju gatunku nasadzenia zastępczego, a tym samym w pierwszej kolejności winna być rozpoznana sprawa w sprawie zmiany nasadzeń,

oraz wystąpili o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia i rozstrzygnięcia sprawy w sprawie zmiany decyzji z dnia [...] maja 2016 r.

Skarżący wyjaśnili, że poinformowali organ o dokonaniu zmiany rodzaju nasadzeń już pismem z dnia 30 października 2017 r. Pismo to zostało zignorowane, a organ nie wyjaśnił, jaki był jego cel. Wprawdzie językowo nie wskazali w piśmie, iż wnoszą o zmianę decyzji, jednak taki właśnie sposób rozumieli treść swojego pisma. Nadto w dniu 15 marca 2021 r. złożyli odwołanie podkreślając, iż zmiana nasadzeń była znana Zarządowi od dnia 30 października 2017 r., jednak organ nie wszczął postępowania w sprawie zmiany decyzji. Zaznaczyli, że nie zignorowali swojego obowiązku nałożonego decyzją, gdyż wykonali obowiązek w taki sposób, w jaki było to możliwe w danym czasie i momencie, tj. z powodu braku dostępności grabów zasadzili klony. Interes społeczny i przyrodniczy został zatem zrealizowany.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz rozpoznanie sprawy na posiedzeniu uproszczonym. Skarżący nie zażądali przeprowadzenia rozprawy.

Postanowieniem z dnia 3 marca 2022 r. Sąd odmówił zawieszenia postępowania sądowego.

Z kolei w dniu 4 kwietnia 2022 r. wpłynęło pismo skarżących, w podtrzymali wniesioną skargą oraz swoje twierdzenie, że pismem z dnia 30 października 2017 r. stanowi wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r., gdyż w taki właśnie celu złożyli to pismo. Przy czym dodali, że wówczas działali bez profesjonalnego pełnomocnika.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 - dalej "p.p.s.a.") stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego, przepisów postępowania, czy też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Przeprowadzona przez Sąd, w trybie uproszczonym, kontrola zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 p.p.s.a. - decyzji organu pierwszej instancji, pod kątem powyższego kryterium legalności wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż akty te nie odpowiadają prawu.

Podstawę materialnoprawną tych decyzji stanowiły przepisy ustawy o ochronie przyrody.

Zgodnie z art. 84 u.o.p. posiadacz nieruchomości ponosi opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu (ust. 1). W przypadku naliczenia opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu oraz uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu od przesadzenia tego drzewa lub krzewu albo wykonania nasadzeń zastępczych, organ właściwy do wydania zezwolenia odracza termin uiszczenia opłaty za jego usunięcie na okres 3 lat od dnia upływu terminu wskazanego w zezwoleniu na jego przesadzenie lub wykonanie nasadzeń zastępczych (ust. 3). W przypadku niewykonania nasadzeń zastępczych, o których mowa w ust. 3, lub części z nich, zgodnie z zezwoleniem na usunięcie drzewa lub krzewu, naliczona opłata jest przeliczana w sposób proporcjonalny do liczby drzew lub powierzchni krzewów, które nie zostały wykonane zgodnie z zezwoleniem (ust. 7). Decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 4, 5 i 7 wydaje organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu (ust. 8) .

Na gruncie niniejszej sprawy organy uznały, że zaistniała przesłanka uzasadniająca pobranie odroczonej opłaty ustalonej w decyzji z dnia [...] maja 2016 r. zezwalającej na usunięcie drzewa, gdyż skarżący nie spełnili określonego w niej warunku nasadzeń zastępczych. Mianowicie organy ustaliły, że skarżący posadzili 4 sztuki klonu zamiast określonych w tej decyzji 4 sztuk grabu pospolitego i pomimo poinformowania o możliwości wystąpienia o zmianę decyzji co do gatunku nasadzenia zastępczego, takiego wniosku nie złożyli. Z kolei skarżący kwestionując powyższe stanowisko podnieśli, że złożone przez nich pismo z dnia 30 października 2017 r. stanowiło wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r., zaś organ nie wyjaśnił w jakim celu zostało ono wniesione.

W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego organy zobligowane są do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.), prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) oraz należytego i wyczerpującego informowanie stron o okolicznościach faktycznych i prawnych mogących mieć wpływ na ich prawa i obowiązki, aby nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i udzielania w tym celu przez organy niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 k.p.a.).

Kierując się powyższymi zasadami, obowiązkiem organu jest należyte wyjaśnienie treści i ocena każdego wniesionego do niego pisma, przy czym organ winien uwzględnić intencję strony, a nie literalną treść pisma, jeżeli miałoby to przysłużyć się słusznemu interesowi obywatela (por. wyroki: WSA w Lublinie z dnia 20 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 332/11; NSA z dnia 8 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 674/15 czy WSA w Szczecinie z dnia 5 sierpnia 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 685/19, dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

O tym, jaki charakter ma mieć ostatecznie pismo, decyduje bowiem strona, ale w razie wątpliwości w tym zakresie obowiązkiem organu administracji publicznej jest przekazanie stronie informacji o jej sytuacji procesowej, przysługujących środkach obrony jej praw oraz uwarunkowaniach ich złożenia, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa (zob. wyroki NSA: z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1661/10; z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1428/09; z dnia 26 września 2006 r., sygn. akt I OSK 1296/05, dostępne j.w.). Zasady te szczególnie rygorystycznie muszą być przestrzegane w postępowaniu, w którym uczestniczą podmioty nieprofesjonalne, które nie mają pełnego rozeznania w kwestiach procesowych lub materialnoprawnych.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy przypomnienia wymaga, że decyzją z dnia [...] maja 2016 r. Dyrektor Zarządu Dróg Miejskich w K. zezwolił skarżącym na usunięcie z ich nieruchomości 1 szt. drzewa oraz ustalił za to usunięcie opłatę w wysokości [...] zł jednocześnie odraczając jej płatność na okres 3 lat i warunkując jej umorzenie obowiązkiem wykonania nasadzeń zastępczych w postaci 4 sztuk drzewa grab pospolity "Fastigiata" do dnia 31 października 2017 r., poinformowaniem organu o tej czynności jak i zachowaniem żywotności tych nasadzeń. Skarżący pismem z dnia 17 października 2017 r. poinformowali o posadzeniu 4 drzew na terenie swojej działki, przy czym kontrola ww. organu wykazała, że faktycznie posadzono klony pospolite zamiast grabów pospolitych. W związku z czym pracownik organu podczas rozmowy telefonicznej z jednym ze skarżących wskazał na możliwość przedłożenia wniosku o zmianę decyzji w zakresie gatunku nasadzeń zastępczych. W dniu 30 października 2017 r. skarżący złożyli pismo, w którym powołując się na decyzję z dnia [...] maja 2016 r., zgłosili posadzenie 4 drzew typu klon zamiast drzewa grab. Organ I instancji pismem z dnia 16 listopada 2017 r. poinformował skarżących, że nie został spełniony warunek nasadzenia zastępczego, zaś złożone przez nich pismo z dnia 30 października 2017 r. nie może być potraktowane jako wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r. w trybie art. 155 k.p.a. Następnie wydał w dniu [...] marca 2021 r. decyzję, w której orzekł, że opłata za usunięcie drzewa nie podlega umorzeniu, zaś organ odwoławczy ww. decyzję utrzymał w mocy.

Zdaniem Sądu, taki sposób procedowania nie zasługuje na akceptację, gdyż organy wadliwie przeprowadziły postępowanie w sprawie i przedwcześnie uznały, że skarżący nie wnosili o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r. Wskazać bowiem należy, że wbrew ciążącemu na nich obowiązku, nie rozważyły należycie charakteru wniesionego przez skarżących pisma z dnia 30 października 2017 r., gdyż pominęły okoliczności w jakich zostało ono złożone.

W pierwszej kolejności zaznaczenia wymaga, że pismo to skarżący wnieśli bezpośrednio po uzyskaniu od organu I instancji informacji o możliwości zwrócenia się z wnioskiem o zmianę decyzji w zakresie gatunku drzew nasadzenia zastępczego. Informacja ta została przekazana przez pracownika organu wyłącznie telefonicznie, a zatem żaden ze skarżących nie dysponował jej wersją pisemną, do której to w razie wątpliwości mógłby zajrzeć i wspomóc się przy redagowaniu pisma. Z kolei pismo Dyrektora Zarządu Dróg i Transportu Miejskiego z dnia 16 listopada 2017 r., wbrew sugestiom organu odwoławczego, nie zawierało w swojej treści informacji o tym, by strony złożyły wniosek o zmianę decyzji, lecz wyłączanie kategoryczne stwierdzenie, że pismo skarżących z dnia 30 października 2017 r. nie może być za taki wniosek uznane.

Uwagi te są o tyle istotne, że skarżący w postępowaniu administracyjnym działali samodzielnie, w tym osobiście sporządzali wszystkie pisma, nie korzystając z pomocy profesjonalnego pełnomocnika, tak jak w przypadku wniesienia skargi, w której to dopiero adwokat jasno wyartykułował, że celem ww. pisma było zainicjowanie postępowania o zmianę decyzji dnia [...] maja 2016 r. Niewątpliwie skarżący nie będący prawnikami, nie muszą znać przepisów prawa, zaś w przypadku braku pisemnej informacji co do dopuszczalnego sposobu działania, mogli mieć problemy w wyrażeniu swoich intencji.

Tym niemniej w piśmie z dnia 30 października 2017 r. (jak i w odwołaniu) wskazali na zmianę rodzaju nasadzenia zastępczego, co w kontekście wystosowanej przez organ I instancji informacji o przysługującym im prawie wnioskowania o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r., może stawiać pod znakiem zapytania w jakim celu pismo to zostało faktycznie wniesione. Nie ulega bowiem wątpliwości, że organ wiedzę o tym, że nasadzenia zastępcze zostały dokonane powziął wcześniej, podobnie jak wcześniej ustalił, że posadzone drzewa nie odpowiadają tym, o których mowa w decyzji. Nie było zatem konieczności ponownego informowania organu o faktach, które były mu już znane. Analiza akt sprawy wskazuje, że pismo to było prostą konsekwencją uzyskanej telefonicznie od pracownika urzędu informacji o możliwości złożenia wniosku o zmianę decyzji. W takiej sytuacji zatem organ winien się zwrócić do stron o wyjaśnienie ich intencji, czego nie uczynił.

Nie bez znaczenia pozostaje , iż przedmiotowe pismo złożyli w terminie otwartym do wykonania zastępczych nasadzeń. Termin ten mijał z dniem 31 października 2017 r., zaś pismo zostało wniesione do organu dzień przed upływem tego terminu, a zatem niewątpliwie w takiej sytuacji ewentualny wniosek o dokonanie zmiany decyzji z dnia [...] maja 2016 r., w części dotyczącej rodzaju nasadzeń zastępczych byłby dopuszczalny.

W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że pismo skarżących z dnia 30 października 2017 r. nie jest jasne i budzi wątpliwości co do zamiaru osób go składających. W tej sytuacji organ mając na uwadze słuszny interes stron, powinien był zwrócić się do skarżących o wyjaśnienie jego charakteru, w szczególności, czy stanowi wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r. w zakresie pkt 3. Udzielona jednoznaczna odpowiedź byłaby wiążąca dla organu. Tymczasem organy przyjęły niekorzystną dla skarżących kwalifikację przedmiotowego pisma opierając się tylko na literalnym jego brzmieniu, nie wyjaśniając ich intencji, co stanowi o naruszeniu art. 7, 8 i 9 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji i stosownie do art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądził od organu odwoławczego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji, mając na uwadze ww. rozważania Sądu, zobowiązany będzie do wyjaśnienia woli stron zawartej w piśmie z dnia 30 października 2017 r., a w razie złożenia przez nich oświadczenia, że ww. pismo stanowi wniosek o zmianę decyzji z dnia [...] maja 2016 r. w części dotyczącej rodzaju nasadzeń zastępczych, winien wydać odrębną w tej kwestii decyzję, gdyż dopiero wówczas będzie możliwe dokonanie pełnej analizy stanu faktycznego i podjęcie rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie zgodnego z prawem.