Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 55/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2008-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1, art. 15
journal: Dz.U. 2000 nr 23 poz 295
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych.- tekst jednolity
article: art. 23,  art. 24
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 97  par. 1,  art. 100  par. 2 i 3, art. 138 par. 1 pkt 2,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 665
journal: Dz.U. 1964 nr 43 poz 296
law: Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 maja 2008 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Oleśnie na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ekshumacji, przewozu i spopielenia zwłok 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez Prokuratora Rejonowego w Oleśnie, jest decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...], nr [...], uchylająca decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. z dnia [...], nr [...], i umarzająca postępowanie pierwszej instancji.

Wydanie zaskarżonej decyzji poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu:

W dniu 9 października 2007 r. W. M. złożył do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. wniosek o wydanie zgody na ekshumację w dniu 18 października 2007 r. zwłok zmarłej T. M. - pochowanej na cmentarzu parafialnym w U. - i ich przewóz celem kremacji w B. Uzasadniając wniosek wskazał, iż jest wykonawcą testamentu, natomiast wniosek jest wykonaniem ostatniej woli zmarłej. Do wniosku dołączył akt zgonu T. M., kserokopię odręcznego testamentu z dnia 2 stycznia 2005 r. oraz postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia 20 sierpnia 2007 r., sygn. akt [...], zaświadczające, że W. M. jest wykonawcą testamentu sporządzonego w dniu 2 stycznia 2005 r. przez spadkodawczynię T. M., a otwartego i ogłoszonego w tym Sądzie pod sygn. akt [...]. Ponadto przedłożył tłumaczenie z języka niemieckiego zaświadczenia Urzędu ds. Ogrodnictwa Miasta D. o prawie do użytkowania mogiły grobowej na cmentarzu [...] w związku z pochówkiem zmarłej T. M., wskazujące adres do przesyłki urny.

W wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. decyzją z dnia [...], nr [...], opartą o przepisy art. 10 ust. 1, art. 14 ust. 1, 2, 5 i 6, art. 15 ust. 1 pkt 1 oraz art. 20a ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 23, poz. 295 ze zm.) zezwolił na przeprowadzenie ekshumacji zwłok T. M. i ich przewóz z cmentarza parafialnego w U. do krematorium w B. w celu spopielenia, a następnie wywóz urny do D. (Niemcy), wskazując dodatkowo warunki ekshumacji i przewozu zwłok oraz spopielonych szczątków. Ponadto, powołując się na przepisy art. 107 § 4 i 130 § 4 K.p.a., organ wskazał, że decyzja jest zgodna z żądaniem strony i nie wymaga uzasadnienia oraz z tego względu może być wykonana przed upływem terminu do wniesienia odwołania.

W dniu 22 października 2007 r. odwołanie od powyższej decyzji wniosła matka zmarłej T. M. – H. M., wnosząc o wstrzymanie wykonania tejże decyzji oraz o jej zmianę i wydanie decyzji odmownej. Wskazując, że w dniu 18 października 2007 r. dokonano ekshumacji zwłok T. M. oraz zarzucając błędność decyzji pomimo ogłoszenia testamentu zmarłej i wydania W. M. zaświadczenia, H. M. podniosła, że jako matka powinna być powiadomiona o wszystkich czynnościach.

Państwowy Okręgowy Inspektor Sanitarny w O. decyzją z dnia [...], nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że organ pierwszej instancji kierował się postanowieniem Sądu Rejonowego w S. stwierdzająym, że W. M. jest wykonawcą testamentu zmarłej T. M., której ostatnią wolą było m.in. pochowanie jej zwłok na cmentarzu w D. Wskazując na treść art. 15 ust. 1 pkt 1 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych organ odwoławczy stwierdził, że ekshumacja zwłok i szczątków może być dokonana na umotywowaną prośbę osób uprawnionych do pochowania zwłok za zezwoleniem właściwego inspektora sanitarnego, przy czym powołanie W. M. na wykonawcę testamentu nie jest jednoznaczne z przyznaniem prawa do pochowku, natomiast W. M. nie jest najbliższą rodziną T. M. i nie był uprawniony do występowania o zgodę na ekshumację. Ta okoliczność, zdaniem organu odwoławczego, stała na przeszkodzie wszczynania postępowania administracyjnego i rozpatrywania wniosku o wydanie zgody na ekshumację oraz przewóz zwłok. Ponadto organ odwoławczy podjęte rozstrzygnięcie uzasadnił faktem, że przedmiot sporu w sprawie nie istnieje, gdyż decyzja organu pierwszej instancji została wykona, tj. przeprowadzono ekshumację zwłok, dokonano ich spopielenia oraz przewieziono urnę z prochami do Niemiec.

W skardze na powyższą decyzję Prokurator Rejonowy w O. wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie prawa materialnego, tj. art. 23 i 24 K.c., chroniących dobra osobiste osoby, poprzez ich pominięcie przy ustalaniu na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 10 ust. 1 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, które miało wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organ odwoławczy wadliwie przyjął, iż W. M. nie był osobą uprawnioną do występowania o zgodę na ekshumację zwłok, argumentując, iż dla rozstrzygnięcia istoty sprawy przesądzające jest wyjaśnienie znaczenia woli osoby zmarłej co do miejsca i sposobu jej pochowania. Podkreślił, że kwestii tej nie reguluje przepis art. 10 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, jednak zasada, że decyzje te dotyczą dóbr osobistych osoby liczącej się ze swą śmiercią nakazuje przyjęcie stanowiska, iż o miejscu i sposobie swego pochowania, jak również wyborze osób mających zająć się pogrzebem decyduje wola zmarłego, a w związku z art. 15 ust. 1 powyższej ustawy również ekshumacja należy do osób wymienionych w jej art. 10 z zachowaniem wspomnianej tam kolejności. Powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego skarżący podniósł, iż prawo do pochowania i ekshumacji stanowi jedno z praw podmiotowych osobistych w rozumieniu K.c. i jest chronione w art. 23 i 24 tej ustawy. W związku z tym wywiódł, iż skoro W. M. został wybrany przez zmarłą jako ten, który ma zająć się pochowaniem zgodnym z jej wolą i ściśle dostosował się do tej woli, to ekshumacja i pochówek odpowiada przepisom ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, a tym samym nie narusza prawa H. M. do pochowania zwłok córki – T. M., gdyż ze względu na inną wolę zmarłej dla matki prawo takie nie powstało.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, przytaczając argumentację podawaną w zaskarżonej decyzji. Ponadto, wskazując na obowiązek organu administracji stosowania przepisów postępowania administracyjnego, jak również – w niniejszej sprawie – przepisów ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, stwierdził, że spór miedzy osobami, którym przysługuje prawo do pochowku i ekshumacji zwłok nie może być rozstrzygnięty w postępowaniu administracyjnym, gdyż dotyczy dóbr osobistych chronionych przepisami prawa cywilnego, do ochrony których powołany jest sąd powszechny. W końcowej części odpowiedzi na skargę organ przyznał, iż organ pierwszej instancji powinien był zawiesić postępowanie administracyjne celem rozstrzygnięcia, czy prawo podmiotowe w zakresie ekshumacji zwłok T. M. przysługuje W. M.

Na rozprawie przed Sądem w dniu 20 maja 2008 r. Prokurator Okręgowy w Opolu poparł skargę, dodając, że organ odwoławczy podjął decyzję zastępującą postępowanie cywilne. Poza tym podkreślił wadliwość zaskarżonej decyzji w części dotyczącej bezprzedmiotowości postępowania, wskazując, iż przedmiot postępowania nadal istnieje. Nadto stwierdził, że uczestniczka postępowania – H. M., po ewentualnym zakończeniu postępowania cywilnego, mogłaby wystąpić o wznowienie postępowania podnosząc okoliczność braku udziału strony w postępowaniu.

Uczestniczka postępowania H. M., nie godząc się ze stanowiskiem skarżącego i podtrzymując zarzuty wskazywane już wcześniej w odwołaniu podkreśliła, że jest przekonana, iż to właśnie jej przysługuje prawo o decydowaniu o miejscu pochówku córki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przez sąd administracyjny badana jest wyłącznie legalność zaskarżonego aktu, czyli jego zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury, która doprowadziła do jego wydania. Z kolei zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W tych przypadkach sąd uchyla zaskarżoną decyzję albo stwierdza jej nieważność. Poprzez takie rozstrzygnięcie sąd eliminuje z obrotu prawnego wadliwe decyzje ostateczne. Przy okazji kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem sąd administracyjny nie może zatem orzekać merytorycznie co do istoty sprawy, zastępując w tym zakresie organ administracji publicznej.

Tak wytyczone granice kontroli sądowoadministracyjnej uniemożliwiały w niniejszej sprawie jej merytoryczne rozstrzygnięcie, a to z uwagi na fakt, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, a naruszenie to w ocenie Sądu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Od razu podkreślić należy, że rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Sanitarnego w O. sprowadzało się do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania przed tym organem. Formalnoprawną podstawą do takiego działania stanowił przepis art. 138 § 1 pkt 2 in fine ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., w myśl którego organ odwoławczy jest uprawniony do uchylenia decyzji i umorzenia postępowania pierwszej instancji. Decyzja ta była zatem decyzją kasacyjną, stanowiącą odstępstwo od obowiązku rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy istoty sprawy, której wydanie dopuszczalne jest jedynie w razie bezprzedmiotowości postępowania, co ma miejsce wówczas, gdy brak było podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania danej sprawy w ogóle, albo gdy nie było podstaw do rozpoznania jej w drodze postępowania administracyjnego czy też tylko w drodze postępowania administracyjnego prowadzonego przed organem pierwszej instancji (por. Barbara Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 605).

Z kolei materialnoprawną podstawą, w oparciu o którą toczyło się postępowanie w niniejszej sprawie, były przepisy ustawy z dnia z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 23, poz. 295), albowiem jej przedmiotem była zgoda na ekshumację zwłok T. M. Zgody takiej organ pierwszej instancji udzielił W. M., który przedłożył wydane w trybie art. 665 K.p.c. postanowienie Sądu Rejonowego w S., iż jest wykonawcą testamentu zmarłej. Z lektury akt sprawy wynika, iż testament ten został otwarty i ogłoszony, natomiast jego treść wskazuje na wolę zmarłej do pochowania jej zwłok na cmentarzu w D. w anonimowej mogile. Faktem jest, iż T. M. została pochowana na cmentarzu w U.

W tym miejscu, odwołując się do poglądów wyrażanych w doktrynie przedmiotu, odnotować przyjdzie, iż wskazuje się tam, że zaświadczenie, o jakim mowa w art. 665 K.p.c., jest dokumentem upoważniającym wykonawcę testamentu do występowania w sprawach majątku spadkowego przed sądami, urzędami i instytucjami oraz osobami fizycznymi i prawnymi, stanowiąc legitymację do podejmowania czynności prawnych związanych z majątkiem spadkowym (por. T. Ereciński, J. Gudowski "Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego. Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 305). Powyższe stanowisko koresponduje z treścią art. 988 K.c., stanowiącym, iż jeżeli spadkodawca nie postanowił inaczej wykonawca testamentu powinien zarządzać majątkiem spadkowym, spłacić długi spadkowe, w szczególności wykonać zapisy i polecenia (...). Jednocześnie na tle ostatnio powołanego przepisu akcentuje się, iż zakres praw i obowiązków wykonawcy testamentu wynika przede wszystkim z rozrządzeń testatora, który ma prawo w sposób bardzo szczegółowy określić, do jakich czynności wykonawca jest uprawniony i zobowiązany i takie dyspozycje testamentowe wyłączają działanie art. 988 K.c. Jednocześnie zwraca się uwagę, że wykonywanie zarządu przez wykonawcę testamentu powoduje, iż spadkobiercy pozbawieni są tego prawa przez czas zarządzania majątkiem spadkowym (por. E. Skowrońska-Bocian "Komentarz do Kodeksu cywilnego. Cześć czwarta. Spadki", Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 157-158).

Rozpatrując odwołanie, wniesione przez H. M., organ odwoławczy uznał, iż pierwszeństwo w zakresie prawa do ekshumacji zwłok wynika z treści art. 15 ust. 1 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, wedle którego ekshumacja zwłok może być dokonana na umotywowaną prośbę osób uprawnionych do pochowania zwłok za zezwoleniem właściwego inspektora sanitarnego. Osobami uprawnionymi do pochowania zwłok w świetle art. 10 ust. 1 tejże ustawy są członkowie najbliższej pozostałej rodziny osoby zmarłej a mianowicie: małżonek, krewni zstępni, krewni wstępni, krewni boczni do 4 stopnia pokrewieństwa, powinowaci w linii prostej do 1 stopnia. Stwierdzając, iż prawo do pochowania zwłok, a tym samym i prawo do ekshumacji, przysługiwało wyłącznie osobom ze wskazanego wyżej kręgu, organ odwoławczy przyjął, iż skoro W. M. nie należał do tychże osób, a powołanie na wykonawcę testamentu nie jest jednoznaczne z przyznaniem prawa do pochowku, zatem postępowanie przez organ pierwszej instancji nie powinno zostać w ogóle wszczęte na jego wniosek.

W świetle powiedzianego dotychczas, jedynie tak sformułowany zarzut mógł stanowić podstawę do umorzenia postępowania. Analizując natomiast treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie sposób zgodzić się z zawartym w jego końcowej części stwierdzeniem, iż przesłanką do umorzenia postępowania mogła stanowić okoliczność, że przedmiot sporu nie istnieje z powodu wykonania decyzji organu pierwszej instancji poprzez ekshumację zwłok i przewiezienie urny z prochami do Niemiec.

Zaskarżając powyższą decyzję, Prokurator Rejonowy w Oleśnie wskazywał na przepisy art. 23 i 24 Kodeksu cywilnego chroniące dobra osobiste, podnosząc decydujące znaczenie woli osoby zmarłej odnośnie miejsca i sposobu pochowania oraz wyboru osoby mającej zająć się pogrzebem, wywodząc, że takie rozrządzenia mają pierwszeństwo i dopiero w razie ich braku dokonanie pochówku i ekshumacji należy do osób określonych w art. 15 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych. Powołane przez skarżącego przepisy K.c. zawierają ogólną zasadę, że wymienione w nich przykładowo dobra osobiste, takie jak m.in. zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek tajemnica korespondencji czy nietykalność mieszkania pozostają pod ochrona prawa cywilnego, i to niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach, a nadto przewidują przykładowe środki ochrony, czyli sankcji przewidzianych na wypadek naruszenia tych dóbr. W uzasadnieniu wskazywanego w skardze wyroku Sądu Najwyższego z dnia 14 maja 1982 r. (sygn. akt IV CR 171/82, OSNC 1983, nr 1, poz. 12), zaakcentowano potrzebę ochrony dóbr osobistych osoby, która licząc się ze swą śmiercią określa swą wolę związaną z pogrzebem. Odnośnie natomiast przewidzianego w art. 10 ust 1 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych prawie do pochowania zwłok, w orzecznictwie podkreślano wielokrotnie, że jest to podmiotowe prawo osobiste, przysługujące najbliższej rodzinie osoby zmarłej, które nie wyczerpuje się z chwilą pochówku, lecz obejmuje również możność żądania ekshumacji w celu pochowania zwłok w innym miejscu (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 1965 r., sygn. akt I CR 464/64 i z dnia 30 lipca 1965 r., sygn. akt II CZ 53/65, opublik. odpowiednio: OSNC 1965 nr 10, poz. 171 oraz System Informacji Prawnej LEX nr 5842, a także wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 czerwca 1966 r., sygn. akt I CR 346/65 i z dnia 31 marca 1980 r. sygn. akt II CR 88/80, System Informacji Prawnej LEX nr 5998 i 8222). W powołanych orzeczeniach, jak również w wyroku z dnia 28 listopada 1983 r. (sygn. akt I CR 328/83, System Informacji Prawnej LEX nr 8574), w którym zajmowano się ustaleniem prawa do pochowania, Sąd Najwyższy wskazywał również, że w przypadku sporu między osobami uprawnionymi w rozumieniu art. 10 ust. 1 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych co do roszczenia o złożenie oświadczenia woli, na podstawie którego mogłaby nastąpić ekshumacja zwłok przysługuje droga sądowa przed sądem powszechnym. Dopuszczalność takiej drogi przyjął Sąd Najwyższy w powołanych wyżej orzeczeniach oraz w wyroku z dnia 28 listopada 1983 r. (sygn. I CR 328/83, LEX 8574), w którym zajmowano się ustaleniem prawa do pochowania.

W realiach rozpoznawanej sprawy należy uznać, iż w sytuacji wniesienia odwołania przez H. M., będącą matką zmarłej T. M., a zatem osobą wymienioną w art. 10 ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, mamy do czynienia ze sporem wynikłym na tle przepisów prawa cywilnego, dotyczącym podmiotowych praw osobistych i doniosłości oświadczenia woli na wypadek śmierci, którego istotą jest ustalenie, że odwołującej się przysługuje dobro osobiste w postaci prawa do ekshumacji zwłok córki. Powództwo o ustalenie, iż określone dobro osobiste przysługuje konkretnej osobie, jest dopuszczalne wyłącznie w postępowaniu przed sądem powszechnym. Do rozstrzygania takich sporów z całą pewnością nie jest zatem powołany organ administracji publicznej, który w prowadzonym postępowaniu administracyjnym nie może zastępować w tym zakresie sądu powszechnego. W tym miejscu należy zgodzić należy się ze stanowiskiem Prokuratora Okręgowego, że stanąwszy w obliczu takiego właśnie sporu, organ odwoławczy wydał decyzję, w której – dokonując oceny legitymacji procesowej W. M. i rozstrzygając o braku po jego stronie prawa do złożenia wniosku o ekshumację zwłok T. M., pomimo zaświadczenia, iż jest wykonawcą jej testamentu - zastąpił w istocie sąd powszechny uprawniony do rozpoznania roszczenia o złożenie oświadczenia woli, na podstawie którego mogłaby nastąpić ekshumacja. Okoliczność tę zdaje się dostrzegać również Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w O., który w odpowiedzi na skargę wskazał na konieczność zawieszenia postępowania przez organ pierwszej instancji celem rozstrzygnięcia przez sąd powszechny, której z osób przysługuje prawo podmiotowe w zakresie ekshumacji zwłok. Podkreślenia wymaga fakt, że wyrażając takie stanowisko organ odwoławczy sam popadł w sprzeczność z własnym rozstrzygnięciem w części dotyczącej bezprzedmiotowości postępowania, które – co należy jeszcze raz podkreślić – wobec wykonania decyzji poprzez ekshumację zwłok, przy nadal istniejącym żądaniu uprawnionej osoby o merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, nie stało się bezprzedmiotowe, co zasadnie zauważył Prokurator Okręgowy.

Wracając do meritum sprawy należy stwierdzić, że w sytuacji, gdy istnieje spór co do przysługującego prawa podmiotowego opartego na przepisie art. 23 K.c., to - jak wskazano już wyżej - właściwy jest sąd powszechny. Na gruncie postępowania administracyjnego zachodzi zatem sytuacja uzasadniająca potrzebę wydania przez tenże sąd rozstrzygnięcia mającego charakter prejudycjalny w rozumieniu art. 97 § 1 K.p.a., który to przepis określa obligatoryjne przypadki zawieszenia postępowania administracyjnego przez organ administracji publicznej. Jedną z wymienionych podstaw zawieszenia jest sytuacja, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd (pkt 4). Odstąpienie od tego obowiązku jest dopuszczalne tylko w szczególnych sytuacjach, przewidzianych w art. 100 § 2 i 3 K.p.a., tj. w razie zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego, poważnej szkody dla interesu społecznego, albo niepowetowanej szkody dla strony, które to okoliczności nie zachodziły w przedmiotowej sprawie. Na zasadzie art. 100 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej, który zawiesił postępowanie z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 4, wystąpi równocześnie do właściwego organu lub sądu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego albo wezwie stronę do wystąpienia o to w oznaczonym terminie, chyba że strona wykaże, że już zwróciła się w tej sprawie do właściwego organu lub sądu.

Z przedstawionych względów podejmowanie przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia, opartego o przepis art. 138 § 1 pkt 2 in fine, o uchyleniu decyzji pierwszoinstancyjnej i umorzeniu postępowania pierwszej instancji uznać należy za nieuzasadnione prawnie i co najmniej przedwczesne, skoro istnieją przesłanki do zawieszenia postępowania administracyjnego celem rozstrzygnięcia przez sąd powszechny, np. w trybie art. 189 K.p.c., na podstawie którego powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny, czy prawo podmiotowe w zakresie ekshumacji zwłok T. M. przysługuje H. M., ewentualnie, że takie przysługujące jej prawo podmiotowe zostało naruszone. Poza tym, odnosząc się do argumentów skarżącego zauważyć trzeba, że w sytuacji wniesienia przez H. M. odwołania od decyzji organu pierwszej instancji w ustawowym terminie, nie może być mowy o uruchamianiu nadzwyczajnego trybu postępowania wznowieniowego, gdyż legitymacja czynna i uprawnienie H. M. powinny zostać rozstrzygnięte w tymże postępowaniu, należącym do zwykłego trybu rozpoznawczego.

W konkluzji należy uznać, że do wydania zaskarżonej decyzji doszło z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, przy czym opisane wyżej uchybienia proceduralne, jako mogące mieć wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a., przesądzały o konieczności uwzględnienia skargi i o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań.

Rozstrzygnięcie co wykonalności zaskarżonej decyzji, zawarte w punkcie 2 wyroku uzasadnia przepis art. 152 P.p.s.a.