Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 92/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 21 ust. 1, ust. 5a
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 art. 82 ust. 4 lit. a
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Robotowska (spr.) Sędziowie NSA Joanna Kabat- Rembelska Joanna Zabłocka Protokolant asystent sędziego Elżbieta Jabłońska-Gorzelak po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2016 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 19 września 2014 r. sygn. akt III SA/Łd 682/14 w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł., objętym skargą kasacyjną wyrokiem

z dnia 19 września 2014 r., oddalił skargę M. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013.

I

Sąd pierwszej instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.

W dniu [...] listopada 2013 r. M. G. (dalej: skarżąca), powołując się na przypadek następstwa rolnika, złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w P. wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, uzupełniającej płatności obszarowej lub specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych, dotyczący płatności, o które ubiegała się A. M.. Do wniosku skarżąca załączyła oświadczenie przejmującego posiadanie działek rolnych oraz ich części położonych na obszarach ONW z dnia [...] listopada 2014 r. oraz skrócony odpis aktu zgonu K. M., postanowienie Sądu Rejonowego w O. Wydział I Cywilny z 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt I Ns 12/11 oraz protokół z rozprawy (wyciąg) z 15 października 2013 r., sygn. akt I Ns 435/13.

Decyzją z dnia [...] marca 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił M. G. przyznania wnioskowanych płatności, wskazując, że skarżąca nie jest następcą prawnym po A. M., lecz po zmarłym ojcu – K. M., a podstawą nabycia praw w przypadku następstwa jest dziedziczenie.

W odwołaniu od tej decyzji M. G. podniosła, że postanowieniem Sądu Rejonowego w O. z 15 października 2013 r. dokonany został dział spadku, w wyniku którego skarżąca nabyła dwie nieruchomości, wchodzące w skład spadku po zmarłym ojcu – K. M.. W ocenie skarżącej treść ugody sądowej jednoznacznie wskazuje, że posiada tytuł prawny do wstąpienia w miejsce A. M., która w dniu [...] maja 2013 r. złożyła w wniosek o przyznanie płatności do działek rolnych – aktualnie objętych wnioskiem skarżącej.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że A. M. składając w dniu [...] maja 2013 r. wniosek o przyznanie płatności na 2013 rok ubiegała się o przyznanie płatności do trzech działek ewidencyjnych o numerach: [...], [...] i [...]; natomiast skarżąca na podstawie ugody zawartej w dniu [...] października 2013 r. pomiędzy spadkobiercami po zmarłym K. M. nabyła dwie działki ewidencyjne: [...] oraz [...], które były składnikiem spadku, a zatem nie przejęła całości gruntów zadeklarowanych we wniosku A. M..

W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie znajduje zastosowania art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 1164; dalej: ustawa o płatnościach bezpośrednich), gdyż wniosek skarżącej z dnia [...] listopada 2013 r. dotyczył przejęcia płatności za 2013 rok od A. M. i w związku z powyższym nie można uznać, że dotyczył przejęcia płatności po śmierci producenta rolnego; jak również nie zaistniały przesłanki, o których mowa art. 22a ust. 1 ustawy, gdyż z jego treści jednoznacznie wynika, że dotyczy sytuacji, w której producent rolny wnioskuje o przejęcie płatności od jednostki organizacyjnej posiadającej osobowość prawną lub nieposiadającej osobowości prawnej, zatem przepis ten nie ma zastosowania w sprawie, co nie stanowi jednak przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji.

W skardze na powyższą decyzję, M. G. wniosła o jej uchylenie

w całości. Zarzuciła m.in. naruszenie art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, ze zm.; dalej: k.p.a.), poprzez zastosowanie wadliwej podstawy prawnej w decyzji organu pierwszej instancji i następnie utrzymanie w mocy tej decyzji przez organ odwoławczy. Zdaniem skarżącej, organy ARiMR pominęły treść art. 21 ust. 5a ustawy o płatnościach bezpośrednich, który dopuszcza przekroczenie terminu, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł., działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), oddalił skargę.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że art. 21 ustawy o płatnościach bezpośrednich reguluje sytuacje, w jakich przysługują płatności w razie przekazania gospodarstwa rolnego. WSA podzielił pogląd, że użyte w wymienionym przepisie sformułowanie "przekazanie gospodarstwa rolnego" dotyczy sytuacji, gdy następuje przekazanie całego gospodarstwa rolnego, a nie jedynie jego części. W związku z tym, sąd uznał, że nie zostały spełnione przesłanki otrzymania przez skarżącą płatności, określone

w art. 21 ust. 1 ustawy, gdyż nie przejęła ona w całości gruntów zadeklarowanych do płatności przez A. M., a ponadto skarżąca nabyła działki ewidencyjne nr [...]

i [...] na podstawie ugody sądowej zawartej w dniu [...] października 2013 r., czyli po upływie terminów, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy, zgodnie z którymi przeniesienie posiadania ma nastąpić do 31 maja, a wniosek o przejęcie płatności należy złożyć do 30 czerwca. WSA dodał, iż termin do złożenia wniosku przez przejmującego (30 czerwca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności) jest terminem prawa materialnego, a więc nie podlega on przywróceniu, ani nie może być przedłużony.

Sąd pierwszej instancji za niezasadny uznał zarzut skargi, że organy odmówiły przyznania płatności mimo wystąpienia siły wyższej i nadzwyczajnych okoliczności

w myśl art. 20 ustawy o płatnościach bezpośrednich oraz przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie rodzaju dowodów potwierdzających działanie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności (Dz. U. Nr 46, poz. 308 z późn. zm.; dalej: rozporządzenie MRiRW z 12 marca 2007 r.).

Jako nieuzasadniony WSA ocenił zarzut naruszenia art. 15 k.p.a. w zakresie wskazania błędnej podstawy prawnej. Organ pierwszej instancji faktycznie w podstawie prawnej decyzji wskazał art. 22 i art. 22a ustawy o płatnościach bezpośrednich, podczas gdy zastosowanie miał art. 21 wymienionej ustawy. Błędne powołanie podstawy prawnej przez organ pierwszej instancji nie jest jednak, w ocenie Sądu, wadą uzasadniającą uchylenie zaskarżonej decyzji.

Za chybiony WSA uznał zarzut skargi, iż organy administracji nie odniosły się do kwestii, czy przekazującą gospodarstwo rolne obowiązują rygory z art. 81 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych (...) (Dz.U. UE L nr 316, poz.65 ze zm.; dalej: rozporządzenie nr 1122/2009). Wymieniony przepis nie ma w ogóle zastosowania w sprawie, gdyż dotyczy kwestii odzyskiwania nienależnych uprawnień do płatności, podczas gdy sporną jest kwestia, czy skarżąca spełnia przesłanki do uzyskania płatności.

II

Skargę kasacyjną wniosła M. G. zarzucając wyrokowi WSA:

I. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania:

- art. 134 § 1 i art. 133 § 1 w zw. z art. 106 § 2 p.p.s.a. przez wydanie wyroku

w granicach węższych, niż granice sprawy i nieuwzględnienie wniosków oraz podstaw prawnych i faktycznych i żądań, wskazanych przez stronę w skardze;

- art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niewyjaśnienie w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego Sąd nie stwierdził naruszenia przez organ przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, mimo ustalenia, że organ pierwszej instancji wskazał błędną podstawę prawną decyzji, zaś organ odwoławczy nie usunął w całości tego błędu, co w istocie naruszyło zasadę dwuinstancyjności jednoznacznie wskazaną w art. 15 k.p.a. oraz przez pominięcie

w uzasadnieniu wyroku stanowiska i argumentów skarżącego, w szczególności dotyczących niezbadania przez organ pierwszej instancji oraz odwoławczy statusu wniosku A. M. i ustalenia, czy działała zgodnie z wymogiem art. 22 ust. 6 ustawy o płatnościach bezpośrednich – załączenia oświadczeń pozostałych spadkobierców o wyrażeniu zgody na wstąpienie spadkobiercy na miejsce spadkodawcy i przyznanie mu płatności lub wsparcia i niezawieszenie przez organ postępowania do czasu zbadania poprawności wniosku;

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. przez oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., mimo naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania;

II. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego:

- art. 21 ust. 1 i 5a oraz art. 20 ust. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich

w związku z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 lipca 2010 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie rodzajów dowodów potwierdzających działanie siły wyższej lub wystąpienie nadzwyczajnych okoliczności (Dz. U. Nr 129, poz. 866)

i rozporządzeniem MRiRW z 12 marca 2007 r.;

- art. 59 ust. 3 i art. 31 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (...) (Dz.U.UE.L.2009.30.16) oraz punktu 9 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 1271/2012 z dnia 21 grudnia 2012 r., wprowadzającego odstępstwa od niektórych przepisów rozporządzenia (WE) nr 1122/2009 w odniesieniu do możliwości składania wniosków o przyznanie pomocy w ramach systemu płatności jednolitych na 2012 r. oraz przyznawania uprawnień do płatności lub zwiększenia ich wartości jednostkowej, z rezerwy krajowej w 2012 r., w odniesieniu do treści pojedynczego wniosku, od przepisów rozporządzenia (WE) nr 1120/2009 w odniesieniu do zgłaszania uprawnień do płatności w 2012 r. oraz rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do weryfikacji warunków kwalifikowalności przed dokonaniem płatności oraz daty, z którą działki te muszą być w posiadaniu rolników (Dz.U.UE.L.2012.357.10);

- art. 82 ust. 1a, ust. 2 i ust. 4c rozporządzenia nr 1122/2009.

Podnosząc te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku

w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, zaś w razie uznania, że zachodzi naruszenie tylko prawa materialnego o rozpoznanie skargi oraz w każdym przypadku o zasądzenie kosztów postępowania.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. nie skorzystał z możliwości wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

III

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Kontroli instancyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego poddany został wyrok, którym Sąd pierwszej instancji oddalił skargę M. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. odmawiającą skarżącej przyznania płatności

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013.

W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skarżąca zarzuciła naruszenie art. 134 § 1 i art. 133 § 1 w zw. z art. 106 § 2, art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wydanie wyroku w granicach węższych, niż granice sprawy i nieuwzględnienie wniosków oraz podstaw prawnych i faktycznych i żądań, wskazanych przez stronę

w skardze oraz naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. przez oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., mimo naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania.

Odnosząc się do powyższych zarzutów należy zauważyć, że przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. obliguje sąd administracyjny do zbadania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, bez względu na podniesione przez stronę zarzuty i wnioski. Z uzasadnienia skargi kasacyjnej zdaje się wynikać, że strona skarżąca upatruje uchybienia dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a. w nieobjęciu kontrolą legalności także innych decyzji administracyjnych, których adresatem nie była strona skarżąca, a w szczególności decyzji wydanej w przedmiocie przyznania płatności na wniosek A. M.. Skarżąca podnosi bowiem, iż A. M. otrzymała płatności nienależnie, gdyż "wystąpiła z wnioskiem o dopłaty, wiedząc o swym zobowiązaniu do przekazania M. G. części działek, które miała w posiadaniu i nie przedstawiając po raz trzeci zgody współspadkobierców", a w konsekwencji "dotknąć by ją musiały skutki zapisu art. 81 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 przewidującego, że nienależnie przyznane uprawnienia do płatności uznaje się za nieprzyznane od początku". Zdaniem skarżącej, z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, ale też i decyzji organu odwoławczego nie wynika, czy uznaje się za spełniającą wymogi prawa pomoc przyznaną A. M., a to oznacza

Argumenty te nie zasługują na uwzględnienie. Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, iż sąd administracyjny rozstrzyga w granicach sprawy. W tym znaczeniu przedmiot postępowania przed sądem administracyjnym wyznaczony jest zakresem stosunku administracyjnego, tj. jego elementami podmiotowymi oraz przedmiotowymi: podstawą faktyczną i prawną (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 1998 roku, sygn. akt I SA/Gd 654/96, publ. OSP 1999/1/51 z glosą B. Adamiak). Wykluczyć wobec tego należy możliwość kontrolowania przez sąd administracyjny innego, niż zaskarżone do tego sądu rozstrzygnięcie, jeżeli tak opisana tożsamość podmiotowa

i przedmiotowa nie zachodzi. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza bowiem, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.

Tym samym brak było podstaw, do badania przez Sąd pierwszej instancji innych, niż zaskarżona, decyzji administracyjnych, które rozstrzygały o uprawnieniach lub obowiązkach innych osób.

Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. Przepis ten zobowiązuje sąd administracyjny do wyrokowania w oparciu o akta sprawy i tylko wyjątkowo, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., istnieje możliwość przeprowadzenia uzupełniającego dowodu z dokumentów, ale tylko wówczas, gdy jest to niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania. Do naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. dojść mogłoby zatem wtedy, gdyby sąd wyrokując dokonał własnych ustaleń na podstawie przeprowadzonych przed nim dowodów innych niż określony w przepisie art. 106 § 3 p.p.s.a., jak również wtedy, gdyby zaniechał przeprowadzenia takiego dowodu, jeżeli dowód ten miałby istotne znaczenie dla dokonania przez sąd oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. byłby zasadny również wtedy, gdyby sąd wojewódzki dokonał wadliwie własnych ustaleń faktycznych, pomijając materiał dowodowy zgromadzony przez orzekające w sprawie organy.

W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Autor skargi kasacyjnej upatruje naruszenia powołanych przepisów, tak samo, jak przy zarzucie naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. w tym, iż Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do argumentacji dotyczącej nieuwzględnienia przez organy okoliczności wydania decyzji, którą przyznano A. M. – na podstawie złożonego przez nią wniosku z dnia [...] maja 2013 r. – płatności obszarowych. Należy podkreślić, iż w niniejszym postępowaniu przedmiotem sprawy była ocena legalności decyzji odmawiającej przyznania M. G. – objętych wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. – płatności, wobec czego Sąd pierwszej instancji nie mógł kontrolować prawidłowości decyzji wydanej w innym postępowaniu i wobec innej osoby. Z tych powodów zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznaje za niezasadny.

Nie doszło też do uchybienia art. 106 § 2 p.p.s.a., którego naruszenie strona skarżąca upatruje w tym, że WSA nie odniósł się do zgłoszonych w skardze zarzutów. Należy przypomnieć, ze przepis ten stanowi o możliwości zgłoszenia – przez stronę i organ – na rozprawie żądań i wniosków oraz złożenia wyjaśnień ze wskazaniem podstaw prawnych i faktycznych żądań i wniosków. Zarzut ten jest zupełnie niezrozumiały w sytuacji, gdy na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym nie stawiła się ani strona, ani umocowany przez nią pełnomocnik.

W uzasadnieniu kontrolowanego orzeczenia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia, a przeprowadzony wywód pozwalał na dokonanie instancyjnej kontroli. Z przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. wynika obowiązek zwięzłego przedstawienia w uzasadnieniu orzeczenia stanu sprawy, zarzutów podniesionych

w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawy rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia. Te wszystkie elementy zostały zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Należy zaznaczyć, że organ pierwszej instancji faktycznie wskazał błędną podstawę prawną decyzji, a mianowicie art. 22 i art. 22a ustawy o płatnościach bezpośrednich, podczas gdy zastosowanie miał przepis art. 21 wymienionej ustawy.

W ocenie WSA, błędne powołanie podstawy prawnej w decyzji organu pierwszej instancji, utrzymanej następnie w mocy zaskarżoną decyzją, nie jest jednak wadą uzasadniającą uchylenie decyzji organu odwoławczego.

Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji prawidłowo zaakceptował stan faktyczny sprawy ustalony przez organy, z którego wynika, że A. M. składając w dniu [...] maja 2013 r. wniosek o przyznanie płatności na 2013 r. ubiegała się o przyznanie płatności do trzech działek ewidencyjnych: [...], [...] oraz [...]. Następnie na podstawie ugody zawartej w dniu [...] października 2013 r. pomiędzy spadkobiercami po K. M. skarżąca nabyła dwie działki ewidencyjne: [...] oraz [...], które były składnikiem spadku po ojcu, i co do tych dwóch działek – wnioskiem z [...] listopada 2013 r. – M. G. domagała się przejęcia płatności wcześniej objętych wnioskiem A. M.. Jak zatem podkreślił organ odwoławczy, M. G. złożyła wniosek o przejęcie płatności nie będąc następcą prawnym pierwotnego wnioskodawcy(A. M.) oraz nie przejęła całości gruntów zadeklarowanych we wniosku przez A. M..

W obrębie podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżąca zarzuciła wyrokowi Sądu pierwszej instancji naruszenie m.in. art. 21 ust. 1 i ust. 5a i art. 20 ust. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich w związku z rozporządzeniem MRiRW

z dnia 9 lipca 2010 r. i rozporządzeniem MRiRW z 12 marca 2007 r. oraz art. 59 ust. 3

i art. 31 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, punktu 9 rozporządzenia nr 1271/2012 oraz art. 82 ust. 1a, ust. 2 i ust. 4c rozporządzenia nr 1122/2009.

W ocenie organu instytucja przejęcia płatności, uregulowana w art. 21 ustawy

o płatnościach bezpośrednich wymaga przejęcia całego gospodarstwa objętego pierwotnym wnioskiem. Wskazuje na to analiza treści art. 21 ust. 1 w związku z treścią art. 82 ust. 4 lit. a rozporządzenia nr 1122/2009 oraz art. 2 pkt b rozporządzenia nr 73/2009. Organ podkreślił, że za gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisu art. 2 pkt b rozporządzenia nr 73/2009 uznaje się wszystkie jednostki produkcyjne zarządzane przez rolnika znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego. Wobec powyższego spełnienie przesłanek z art. 21 ustawy w związku z art. 2 pkt b cyt. rozporządzenia następuje w przypadku przeniesienia posiadania wszystkich działek rolnych przekazującego objętych wnioskiem o przyznanie płatności. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu i przywołał utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że o treści stosunku prawnego, jaki wiąże pierwotnego wnioskodawcę z organem udzielającym wsparcia decyduje złożony wniosek o płatność, a zasadniczym elementem kształtującym rozmiar pomocy jest zgłoszony do płatności areał, który w razie przekazania gospodarstwa rolnego celem dalszych płatności dla rolnika przejmującego, musi pozostać niezmieniony.

W sprawie nie zaistniały również pozostałe przesłanki z art. 21 ust. 1 ustawy

o płatnościach bezpośrednich. Skarżąca nabyła ww. działki ewidencyjne na podstawie ugody sądowej zawartej w dniu [...] października 2013 r., czyli nie została spełniona przesłanka przekazania gospodarstwa najpóźniej do 31 maja roku, w którym został złożony wniosek, a przejmujący nie złożył wniosku o przejęcie płatności w wymaganym terminie, czyli do dnia 30 czerwca roku, w którym przekazujący zgłosił swój wniosek. Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, iż zgodnie z brzmieniem art. 21 ust. 8 cyt. ustawy termin na złożenie wniosku transferowego jest terminem prawa materialnego

i nie podlega przywróceniu. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił w tym zakresie stanowisko WSA.

Ponadto w sprawie nie zaszły okoliczności siły wyższej, o których stanowi art. 75 rozporządzenia nr 1122/2009 i na które powoływała się skarżąca.

W rozpoznawanej sprawie skarżącej odmówiono przyznania płatności w drodze przejęcia (dziedziczenia), gdyż nie spełniała żadnej z przesłanek z art. 21 ustawy

o płatnościach, a mianowicie nie przejęła gospodarstwa rolnego w całości tylko

w części, przekazanie miało miejsce po 31 maja 2013 r., zaś wniosek o płatność złożono po 30 czerwca 2013 r. W związku z tym, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, WSA prawidłowo przyjął, że w sprawie nie zaszły okoliczności siły wyższej, o których stanowi art. 75 rozporządzenia nr 1122/2009 i na które powoływała się skarżąca. Sąd stwierdził, że na fakt wystąpienia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności, o których stanowi art. 75 rozporządzenia nr 1122/2009, nie może powoływać się rolnik, który nie spełniał przesłanek określonych w art. 21 ustawy

o płatnościach bezpośrednich. I co należy raz jeszcze podkreślić, skarżąca nie przejęła gospodarstwa w drodze dziedziczenia po zmarłej – przyrodniej siostrze, ale objęła spadek po zmarłym ojcu, natomiast wnioski (pierwotne) o przyznanie płatności obszarowych złożyła jej siostra przyrodnia – A. M. Tym samym prawidłowo organy, a następnie Sąd pierwszej instancji uznały, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie M. G. płatności bezpośrednich w drodze przejęcia. Zarzuty skargi kasacyjnej w tym zakresie nie są więc zasadne.

Z przedstawionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.