Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 18/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Skarżony organ: Dyrektor Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2005r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] w przedmiocie ponownego rozpoznania przez Sąd sprawy w zakresie nałożenia kary pieniężnej za przejazd dojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. oddala skargę


UZASADNIENIE

Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją nr [...]z dnia [...] kwietnia 2002 roku, wydaną na podstawie art. 13 ust. 2a i 2b, lp. tabeli 5 pkt 1 lit.c lit pkt 5 lit.a, art. 18 ust. 9 i art. 20 pkt 8 ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych /Dz.U z 2000r., nr 71, 838 ze zm./ i § 4, § 5 ust. 4 i 5 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 roku w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia /Dz.U. nr 44, poz. 432/, obciążył S. S. karą pieniężną w wysokości 3600.00 złotych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia w dniu [...] października 2001 roku. Podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu, stanowiących podstawę naliczenia kary.

Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że przenośne wagi do pomiarów statycznych, których użyto do kontroli, po włączeniu automatycznie potwierdzają test wszystkich funkcji, a w przerwach między kolejnymi ważeniami przeprowadzane są co 10 sekund rutynowe testy prawidłowego funkcjonowania wag. Tak więc, zdaniem Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, nie mogło dojść i nie doszło do nieprawidłowości. Skoro ważenia przeprowadzono w pełni sprawnymi wagami, nie było konieczne ponowne ważenie dla uwiarygodnienia wyników. Prawidłowość pomiarów potwierdzili podpisem uczestniczący w pomiarze pracownicy Komendy Miejskiej Policji w [...]. Kierowca kontrolowanego pojazdu odmówił podpisu protokołu, ale nie umieścił w nim żadnych uwag, choć miał takie prawo. Generalny Dyrektor podniósł dalej, że wbrew twierdzeniom skarżącego, na stanowisku ważenia znajdują się i udostępnione są do wglądu zarówno świadectwa legalizacji przyrządów pomiarowych, jak i protokół pomiaru pochyłości terenu na stanowisku do ważenia pojazdów. O dostępności tych dokumentów kierowcy kontrolowanych pojazdów są każdorazowo informowani.

S. S. zaskarżył decyzję generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] czerwca 2002 roku do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podniósł, że zaskarżona decyzja narusza art. 7 k.p.a., ponieważ stan faktyczny sprawy nie został należycie wyjaśniony. Kierowca od początku kwestionował wyniki kontroli, czemu dał wyraz w protokole kontroli. Zdaniem skarżącego urządzenie pomiarowe było niesprawne. Niemożliwe jest bowiem, aby w przypadku nieprzekroczenia masy całkowitej pojazdu i przy równomiernym rozłożeniu towaru nacisk osi przekraczał dopuszczalne normy. Ponadto, zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja jest sprzeczna z art. 61 ustawy Prawo o ruchu drogowym, ponieważ dopuszczalna masa całkowita nie została przekroczona, a przewożony był cement, którego nie można ułożyć inaczej niż równomiernie w jednej płaszczyźnie. W konkluzji wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji jako sprzecznej z prawem.

W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wnosił o jej oddalenie.

Wyrokiem z dnia 5 września 2003 roku Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] kwietnia 2002 roku, zasądził od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz S. S. kwotę 144.00 złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpatrywanej sprawie nałożono na skarżącego karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, który miał miejsce [...] października 2001 roku na podstawie przepisów, które weszły w życie z dniem 1 stycznia 2002 roku. Tak, więc do zdarzenia zastosowane zostały przepisy, które w tym czasie nie obowiązywały. Wobec tego, że żaden przepis ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym nie stanowi, że nowe przepisy ustawy o drogach publicznych mają być stosowane do przejazdów pojazdami nienormatywnymi bez zezwolenia mających miejsce pod rządem przepisów dawnych, nie można przyjąć bezpośredniego działania ustawy. Wstecznego działania ustawy o drogach publicznych nie da się wyprowadzić z celu lub brzmienia samej ustawy.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 września 2004 roku, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną jako uzasadnioną należało uwzględnić. Rozpoznając sprawę sąd nie odniósł się do treści art. 104 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, z którego wynikało, że do postępowań wszczętych ,a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się jej przepisy. Zarówno wykładnia gramatyczna a także celowościowa i systemowa nie mogła prowadzić do wniosku, że przepis przejściowy, a mianowicie art. 104 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, nie miał zastosowania do prowadzonego postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia kary, o której mowa jest w art. 99 ustawy o transporcie drogowym, a który to przepis wprowadził zmiany w ustawie z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych. Brak więc było, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jakichkolwiek racjonalnie uzasadnionych przesłanek do jej niestosowania w świetle przepisów obowiązujących, w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego oraz wydania decyzji przez organ I i II instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, chodzi o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych kryteriów sąd nie stwierdził naruszenie prawa i uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy jednak zauważyć, iż zgodnie z art. 189 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oznacza to, iż w sprawie niniejszej należało przyjąć i ocenić jako właściwą podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia przyjętą przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrada, w szczególności art. 13a i 13b, lp. tabeli 5 pkt 1 lit. c i pkt 5 lit.a ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych w brzmieniu nadanym jej przez art. 9, a także art. 104 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125, poz. 1371/.

Pojazdy poruszające się po drogach publicznych muszą spełniać warunki określone w rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 roku w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego ich wyposażenia /Dz.U. nr 44, poz. 432/. W razie przekroczenia parametrów lub innych warunków określonych przepisami rozporządzenia, przejazd pojazdu jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia. W razie stwierdzenia, że przejazd pojazdu nienormatywnego odbywa się bez zezwolenia, wymierza się karę pieniężną określoną w art. 13 ust. 2a i 2b ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych /Dz.U z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm./

W rozpoznawanej sprawie organ trafnie przyjął, że zatrzymany do kontroli samochód nie spełniał warunków technicznych. Podczas kontroli ważenia stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku na II osi o 21,61 KN i na III osi o 1,23 KN. Wobec tego, że skarżący nie posiadał wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, zasadnym było obciążenie go karą pieniężną, której wysokość została wyliczona prawidłowo, na podstawie załącznika do ustawy z dnia 21 marca 1985 roku o drogach publicznych /Dz.U z 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.//, pod poz. lp. tabeli 5 pkt 1 lit.c lit i pkt 5 lit. a.

Zdaniem sądu, brak jest jakichkolwiek podstaw do zakwestionowania wyników kontroli, jak i sposobu jej przeprowadzenia. Kontrolę prowadziły wyspecjalizowane służby drogowe w obecności kierowcy kontrolowanego pojazdu. Kierowca nie zgłosił żadnych zastrzeżeń ani do sposobu dokonanych pomiarów, ani ustawienia pojazdu w czasie ich dokonywania a także konfiguracji placu. Odmówił podpisania protokołu bez podania przyczyny. Brak podpisu nie zmienia faktu wystąpienia przekroczenia i protokołu nie dyskwalifikuje.

Wobec tego, że z protokołu kontroli wynika w sposób jednoznaczny, że w pojeździe należącym do skarżącego przekroczony został nacisk na drugiej i trzeciej osi pojazdu, zasadnym było nałożenie na niego kary pieniężnej w wysokości 3600,00 złotych, zgodnie z załącznikiem do ustawy.

W ocenie Sądu, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, należycie je rozważył /art. 7 i 77 k.p.a./. Oparł się na prawidłowo zebranym materiale dowodowym. Nie dopuścił się też obrazy zasady swobodnej oceny dowodów /art. 80 k.p.a./.

Z protokołu zatrzymania i kontroli pojazdu wynika, że przyrządy pomiarowe użyte przez osoby wykonujące kontrolę posiadały legalizacje. Fakt ten został potwierdzony dołączonymi świadectwami legalizacji. Prawidłowość przygotowanego podłoża w miejscu ważenia potwierdza protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów.

Ładunek w pojeździe należy rozmieścić w taki sposób, aby nie spowodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę i nie przekroczył masy całkowitej pojazdu. Ten obowiązek wynika wprost z art. 61 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym i obciąża przewoźnika. Z pewnością inne rozłożenie ładunku, a z pewnością mniejsza jego masa, nie spowodowałyby przekroczenia nacisków na osie pojazdów. Skarżący tego zaniedbał.

Obciążenie przewoźnika karą pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym jest obligatoryjna. W razie stwierdzenia i wykazania, że przejazd pojazdu nienormatywnego odbywa się bez zezwolenia, przewoźnik zostaje obciążony karą pieniężną.

W świetle powyższych rozważań zarzuty skarżącego sąd uznał jako niesłuszne i na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako niezasadną oddalił.