Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 423/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2010-06-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6305 Zwrot należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 239 ust. 1
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 899, art. 900 - 903
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
article: art. 5 ust. 1
journal: Dz.U. 1999 nr 90 poz 999
law: Ustawa z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim.
article: art. 122, art. 180 par. 1, art. 187 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 15 lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu należności celnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 17 lutego 2009 r. do Urzędu Celnego w G. wpłynęło 25 wniosków A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. o zwrot nienależnie pobranych należności celnych przywozowych wynikających ze zgłoszeń celnych [...] (24 wnioski) oraz [...] (1 wniosek) do procedury dopuszczenia do obrotu dokonanych w okresie od dnia 1 maja 2004 r. do dnia 30 września 2004 r., w kwocie łącznej 210.250,50 zł.

Nadto spółka wniosła o zwrot odsetek podatkowych naliczanych od każdej zgłoszonej należności celnej, począwszy od jej uiszczenia do dnia zapłaty.

Jako podstawę prawną swoich żądań spółka wskazała odpowiednio art. 239 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (dalej w skrócie WKC) oraz art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne w zw. z art. 56 § 1 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.

W uzasadnieniu wniosku wskazano, że publikacja części aktów prawnych dotyczących stosowania prawa celnego została dokonana ze znacznym opóźnieniem, sięgającym dnia 1 października 2004 r., co spowodowane było koniecznością przetłumaczenia tych aktów na język polski.

Z uwagi na zasadę, że nakładanie obowiązków winno znajdować swoją podstawę w przepisach prawa, należności celne pobrane w okresie 1 maja 2004 r. – 30 września 2004 r. na podstawie przepisów, które nie zostały opublikowane w języku państwa członkowskiego należy zaś traktować jako należności pobrane nienależnie. Konstatacja taka wynika z treści art. 58 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w Traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej oraz orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 11 grudnia 2007 r. wydanego w sprawie o sygnaturze C – 161/06.

W piśmie z dnia 20 marca 2009 r. spółka wskazała, że konkretyzuje podstawę prawną złożonych wniosków opierając roszczenie na art. 899 ust. 2 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny.

Naczelnik Urzędu Celnego działając na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne, art. 239 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 878 i 899 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny odmówił zwrotu należności celnych przywozowych uiszczonych za towary objęte w/w zgłoszeniami celnymi z uwagi na uchybienie terminu do złożenia wniosków.

W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ I instancji wskazał, że strona winna była wystąpić ze stosownymi wnioskami z zachowaniem wskazanego w art. 239 ust. 2 WKC terminu dwunastu miesięcy, liczonego od dnia powiadomienia o długu celnym. Strona stosownych wniosków nie złożyła zaś w terminie; nie wnioskowano także o przedłużenie tego terminu.

Z kolei sama wykładnia prawa dokonana przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości w w/w wyroku nie może być okolicznością stanowiącą należycie uzasadniony przypadek zezwalający na przekroczenie w/w terminu.

W odwołaniu od w/w decyzji A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W ocenie odwołującej na tle ogólnej klauzuli słuszności zawartej w art. 899 rozporządzenia nr 2454/93 tzw. "sytuacja szczególna" zaistnieje również w przypadku gdy "ofiarami" określonego zdarzenia jest większa liczba podmiotów.

Taka sytuacja ma teoretycznie miejsce wtedy gdy w dacie akcesji danego kraju do Unii Europejskiej nie istniało oficjalne tłumaczenie danych przepisów na język tego kraju. Prawo może być bowiem uznane za obowiązujące po opublikowaniu właściwych aktów prawnych w sposób przewidziany przez normy podstawowe.

Wtedy to w pełni obowiązuje zasada pewności prawa. Nie do zaakceptowania jest zaś sytuacja wydawania decyzji administracyjnych i wyroków sądowych na podstawie prowizorycznych i nieoficjalnych tłumaczeń aktów prawnych dostępnych w Internecie.

W ocenie odwołującej uznanie, iż naruszono termin określony w art. 239 ust. 2 WKC jest niezasadne. Dopiero bowiem wydanie przez ETS wyroku w sprawie C-161/06 rodzi skutek prawny w postaci możliwości powoływania się na zasady prawa wspólnotowego. Przedmiotowa wykładnia dawała zaś wiążącą podstawę do uznania roszczeń za zasadne i do wystąpienia z nimi na drogę właściwego postępowania.

Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia 15 lipca 2009 r., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy – Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne, art. 239 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 899 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygniecie organu I instancji.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy odwołując się treści do art. 58 Aktu przystąpienia [...], orzecznictwa polskich sądów administracyjnych oraz orzeczenia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości C-161/06 wskazał, że z dniem 1 maja 2004 r. wspólnotowe przepisy prawa celnego stały się źródłem prawa na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Tym samym organy polskiej administracji celnej zostały zobligowane do stosowania tych przepisów w praktyce niezależnie od braku oficjalnej ich publikacji w języku polskim. Akty te były jednakże dostępne w wersji polskiej na stronach internetowych Ministerstwa Finansów oraz Służby Celnej.

Organ odwoławczy podniósł nadto, że w sprawie dopuszczenie towarów do wolnego obrotu nastąpiło w ramach tzw. "samooclenia". W sprawie organy celne nie wydawały zaś jakiejkolwiek decyzji nakładającej na stronę określone obowiązki.

Z kolei we wskazywanym przez stronę wyroku ETS na stosowny podmiot została nałożona kara grzywny z powodu niedopełnienia obowiązków. W tamtym jednakże przypadku niedopełnienie obowiązków wynikało z faktu braku publikacji przepisów nakładających te obowiązki w języku państwa członkowskiego.

W rozpatrywanej sprawie taka sytuacja nie miała zaś miejsca a brak publikacji przepisów celnych w języku polskim nie spowodował dla strony jakichkolwiek konsekwencji negatywnych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego.

Rozstrzygnięciu Dyrektora Izby Celnej skarżąca zarzuciła rażącą obrazę przepisów postępowania, tj. art. 6 w zw. z art. 7 i 8 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego polegającą na jednostronnej i arbitralnej ocenie stanu faktycznego i nierozpoznaniu istoty sprawy, polegających na nieuwzględnieniu prejudycjalności wyroku ETS z dnia 11 grudnia 2007 r. wydanego w sprawie C – 161/06 oraz na pominięciu następstw wynikających z dokonywania rozstrzygnięć na podstawie nieoficjalnych tłumaczeń aktów prawnych obowiązujących we Wspólnocie.

Nadto skarżąca podniosła zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 239 ust. 2 Wspólnotowego Kodeksu Celnego poprzez błędną subsumcję polegającą na jego niezastosowaniu.

W uzasadnieniu skargi powtórzono w istocie argumentację zawartą w uzasadnieniu odwołania od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej nawiązując do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości oraz polskich sądów administracyjnych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 6 czerwca 2010 r. (załączniku do protokołu) Skarżąca wniosła, aby rozstrzygając w granicach sprawy Sąd zastosowanie środki usuwające naruszenia prawa ( art. 135 p.p.s.a.) w stosunku do czynności dokonanych przez Naczelnika Urzędu Celnego w dniu 13 września 2004 r. w ramach ww. zgłoszenia celnego uznając je za nieważne i w konsekwencji bezskuteczne, bowiem do odprawy celnej zastosowano obcojęzyczny tekst.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest zaś na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W myśl art. 134 § 1 w/w aktu normatywnego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów prawa.

Podnieść należy, iż przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie Dyrektora Izby Celnej utrzymujące w mocy decyzję organu I instancji w kwestii odmowy zwrotu należności celnych uiszczonych z tytułu objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towarów.

W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazywano, że według art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej, stanowiącego integralną część Traktatu akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), od dnia przystąpienia nowe Państwa Członkowskie są związane postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia, przy czym postanowienia te są stosowane w nowych Państwach Członkowskich zgodnie z warunkami określonymi w tych Traktatach i w Akcie. Przepisy tych aktów prawnych nie uzależniają obowiązywania rozporządzenia Rady nr 32/2000 na terytorium Polski od jego ogłoszenia w języku polskim w Dzienniku Urzędowym WE. Zasadą bowiem jest przyjęcie całego dorobku prawnego Wspólnoty (acquis communautaire) przez państwa do niej przystępujące, od daty akcesji poczynając, z wyjątkami wyraźnie określonymi w aktach akcesyjnych. Poszukiwano natomiast na gruncie prawa wspólnotowego dróg umożliwiających uznanie braku oficjalnego tłumaczenia za usprawiedliwienie błędu strony - na przykład przez właściwe zastosowanie art. 220 ust. 2 lit. b/ Wspólnotowego Kodeksu Celnego (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 24 maja 2006r. sygn. akt III SA/Gd 45/06 publ. ONSAiWSA 1/2007 poz. 18).

Także Europejski Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 15 maja 1986 r. w sprawie Oryzomyli Kavallas (C-160/84) nie zakwestionował zasady stosowania całości prawa wspólnotowego w pełni bez względu na brak oficjalnej publikacji konkretnego aktu w języku państwa przystępującego, uznał to natomiast za jeden z "wysoce wyjątkowych czynników" usprawiedliwiających w konkretnej sytuacji uniknięcie przez jednostkę negatywnych konsekwencji niedostosowania się do regulacji wspólnotowej.

Natomiast w powołanym przez skarżącą wyroku ETS z dnia 11 grudnia 2007 roku w sprawie C-161/06 Skoma-Lux przeciwko Celni reditelstvi Olomouc Europejski Trybunał Sprawiedliwości stwierdził, iż art. 58 aktu dotyczącego warunków przystąpienia do Unii Europejskiej sprzeciwia się temu, aby obowiązki zawarte w przepisach wspólnotowych, które nie zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku nowego państwa członkowskiego, mimo że język ten jest językiem urzędowym Unii, mogły zostać nałożone na jednostki w tym państwie, nawet jeśli miały one możliwość zapoznania się z tymi uregulowaniami przy użyciu innych środków.

W tezach 70- 73 powyższego wyroku ETS określił zakres w jakim dopuszczalne jest odniesienie zawartej w nim wykładni prawa wspólnotowego do spraw już ostatecznie rozstrzygniętych. Trybunał wskazał mianowicie, że "...nawet jeśli akt jest sprzeczny z prawem i jest uznany za akt, który nigdy nie istniał, Trybunał może na mocy wyraźnego przepisu traktatu WE zadecydować, że będzie wywoływał zgodnie z prawem niektóre skutki prawne. Wskazane wymogi pewności prawa nakazują, że ma być tak również w przypadku decyzji krajowych przyjętych na podstawie przepisów prawa wspólnotowego, na które nie można powołać się na terytorium niektórych państw członkowskich z uwagi na brak prawidłowej publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku urzędowym zainteresowanych państw, z wyjątkiem tych decyzji, które były przedmiotem skargi administracyjnej lub sądowej w dniu niniejszego wyroku". Trybunał podkreślił, że "...państwa członkowskie nie mają,. na podstawie prawa wspólnotowego, obowiązku zakwestionowania decyzji administracyjnych lub orzeczeń sądowych wydanych na podstawie takich przepisów, jeżeli stały się one ostateczne na mocy obowiązujących przepisów krajowych. Zgodnie z prawem wspólnotowym inaczej byłoby wyłącznie w wyjątkowych przypadkach, gdy na mocy przepisów, które nie zostały opublikowane oficjalnie w języku państwa członkowskiego zostały przyjęte środki administracyjne lub zostały wydane orzeczenia sądowe, w szczególności o charakterze represyjnym, które naruszałyby prawa podstawowe. Trybunał wskazał, że stwierdzenie tego należy do właściwych władz krajowych.

Zwrócić należy w tym miejscu uwagę, że ETS w uzasadnieniu omawianego wyroku kładzie szczególny nacisk na aspekt wymogów pewności prawa - dopuszczając jedynie w szczególnych przypadkach ewentualne uchylenie skutków orzeczeń wydanych na podstawie przepisów, które w dacie orzeczenia nie były opublikowane w języku kraju członkowskiego.

Całkowicie sprzeczne z wymogami pewności prawa byłoby przyjęcie, że w sprawach objętych regulacją wspólnotową, w okresie od czasu akcesji i utraty mocy obowiązującej przez poprzednio obowiązujące przepisy krajowe, do czasu oficjalnego ogłoszenia aktów wspólnotowych w języku polskim istniała próżnia prawna. Znaczenie wyroku ETS w sprawie Skoma-Lux dla stosunków prawnych powstałych przed jego wydaniem polega na stworzeniu rozwiązania o charakterze wyjątkowym, umożliwiającym uniknięcie przez stronę negatywnych konsekwencji braku tłumaczenia aktu wspólnotowego na język kraju członkowskiego.

Nie dotyczy to jednak sytuacji, gdy nie ma wątpliwości i różnic w rozumieniu przepisu i importer dobrowolnie, bez obciążania należnościami celnymi w drodze decyzji administracyjnej (samoocenie), stosuje się do wynikającego z tego przepisu obowiązku.

Jeśli importer w okresie poprzedzającym datę opublikowania w języku polskim tekstów wspólnotowego prawa celnego dokonał zgłoszenia celnego i zapłacił określone środki, związane z tym zgłoszeniem, to stanowią one bez wątpienia należności celne i podatkowe z tytułu objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu towarów. Już z samego określenia tych należności w deklaracji celnej wynika charakter zobowiązań, których realizacji służyć miała zapłata należności.

Tym samym uzasadnione jest stanowisko organów administracji, które rozpatrywały żądanie strony skarżącej jako wniosek o zwrot należności celnych. Skoro zaś wobec skarżącej spółki nie zastosowano sankcji administracyjnych ani środków naruszających prawa podstawowe, to trudno dopatrywać się w omawianym wyroku ETS podstawy do uchylenia lub zmiany decyzji organu ustalającej zobowiązania celne strony skarżącej - zgodnie z jej wnioskiem. Skoro Trybunał wskazał, że orzeczenia ostateczne wydane na podstawie tekstów prawnych pozbawionych tłumaczenia we właściwym terminie mogą być podważone jedynie w wyjątkowych wypadkach, to niewątpliwie nie należy do wypadków wyjątkowych sytuacja, w której importer - jeden z tysięcy działających w Polsce dokonuje zgłoszenia celnego i uiszcza stosowne należności. Sytuacja ta nie posiada żadnych cech specyficznych, uzasadniających zakwalifikowanie jej jako wypadku wyjątkowego w stosunku do wielkiej liczby podobnych operacji, dokonanych przez inne podmioty, aktywne na naszym rynku.

Inaczej byłoby wyłącznie w przypadkach wyjątkowych, gdy na mocy przepisów niepublikowanych, przyjęte zostałyby środki administracyjne lub zostałyby wydane orzeczenia sądowe, w szczególności o charakterze represyjnym, które naruszałyby prawa podstawowe. Takiej sytuacji dotyczył wyrok w sprawie Skoma - lux, która dotyczyła sankcji karno - administracyjnej, nałożonej na importera w związku z podaniem nieprawdziwych informacji dotyczących klasyfikacji taryfowej towaru.

W świetle zaprezentowanego stanowiska rozważania skarżącej dotyczące naruszenia przepisów postępowania polegających na jednostronnej i arbitralnej ocenie stanu faktycznego i nierozpoznaniu istoty sprawy poprzez nieuwzględnieniue prejudycjalności wyroku ETS z dnia 11 grudnia 2007 r. wydanego w sprawie C – 161/06 oraz na pominięciu następstw wynikających z dokonywania rozstrzygnięć na podstawie nieoficjalnych tłumaczeń aktów prawnych obowiązujących we Wspólnocie uznać należy za nietrafne.

Z kolei odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 239 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 ze zm.), zwanego dalej: WKC, nawet gdyby uznać, że termin, o którym mowa w jego ust. 2 - z uwagi na okoliczności sprawy - winien był zostać przedłużony, to i tak należy przyznać rację organowi odwoławczemu, gdy twierdzi, że nie zachodzi żadna z wymienionych tam przesłanek uzasadniających zwrot uiszczonych przez skarżącą należności celnych.

Zgodnie z art. 239 ust. 1 WKC należności celne przywozowe lub należności celne wywozowe podlegają zwrotowi lub umorzeniu w sytuacjach innych niż te określone w art. 236 - 238:

- określonych zgodnie z procedurą Komitetu;

- wynikających z okoliczności niespowodowanych świadomym działaniem ani ewidentnym zaniedbaniem osoby zainteresowanej. Przypadki, w których można zastosować ten przepis, jak również tryb postępowania, określane są zgodnie z procedurą Komitetu. Dokonanie zwrotu lub umorzenia może zostać uzależnione od szczególnych warunków.

Konkretyzacja przesłanek zwrotu lub umorzenia należności celnych znalazła się w przepisach art. 900 – 903 oraz art. 904 Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE L z dnia 11 października 1993 r.) zwanego dalej "RWKC".

Bezsporne jest, że w sprawie nie zachodziła żadna z przesłanek wymienionych w art. 900 – 903 WKC, nie powoływała się na nie również strona w toku postępowania przed organami, jak również w skardze. Z kolei mając na uwadze wskazaną we wniosku o zwrot należności celnych podstawę prawną żądania strony, jak również treść skargi, szczególnego rozważenia wymagała przesłanka zwrotu należności celnych oparta na tzw. klauzuli słusznościowej, zgodnie z którą w pozostałych przypadkach organ celny podejmujący decyzję sam decyduje o przyznaniu zwrotu lub umorzeniu należności celnych przywozowych lub wywozowych, jeżeli zachodzi szczególna sytuacja wynikająca z okoliczności, w których zainteresowanej osobie nie można przypisać oszustwa lub oczywistego zaniedbania (art. 899 ust. 2 RWKC). Klauzula ta przeznaczona jest do stosowania w wyjątkowych sytuacjach, nieodpowiadających żadnej z okoliczności określonych w art. 900-904 RWKC.

Klauzula słusznościowa była już niejednokrotnie przedmiotem analizy dokonywanej przez Europejski Trybunał Sprawiedliwości oraz Sąd Pierwszej Instancji. W orzecznictwie wykształcił się w zakresie stosowania tej klauzuli pogląd, że z okolicznościami mającymi przesądzić o zaistnieniu sytuacji szczególnej mamy do czynienia wówczas, gdy w świetle zasady słuszności, będącej celem i stanowiącej podstawę art. 239 WKC, zostanie stwierdzone istnienie czynników mogących postawić wnioskodawcę w sytuacji wyjątkowej w porównaniu do innych podmiotów gospodarczych prowadzących tę samą działalność, tak że nakładanie na ten podmiot gospodarczy ciężaru, którego normalnie by nie poniósł, byłoby niesłuszne. Przy czym aby określić, czy niektóre okoliczności przesądzają o zaistnieniu szczególnej sytuacji, należy ocenić całość istotnych okoliczności faktycznych i wyważyć z jednej strony interes Wspólnoty polegający na zapewnieniu przestrzegania przepisów celnych, a z drugiej strony interes działającego w dobrej wierze podmiotu gospodarczego, polegający na uniknięciu ponoszenia strat wykraczających poza normalne ryzyko handlowe (por. wyrok Sądu Pierwszej Instancji z 27 września 2005 r. sygn. akt. T-26/03 publ. ECR 2005/9-10A/II-03885 w sprawie GeoLogistics BV v. Komisja Wspólnot Europejskich).

Uwzględniając powyższe Sąd stwierdził, że zasadnie Dyrektor Izby Celnej uznał, że w rozpatrywanej sprawie nie istniała szczególna sytuacja, o której mowa w art. 899 ust. 2 RWKC, aprobując odnosząca się do tej kwestii argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji.

Odnośnie zarzutu naruszenia przez organy celne art. 6 w związku z art. 7 i 8 k.p.a., Sąd wskazuje, że w myśl art. 73 ust. 1 Prawa celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Tym samym zarzut ten nie mógł być uwzględniony.

Z przyczyn wcześniej wskazanych Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 122, 180 § 1 i art. 187 § 1 Ordynacji w związku z art. 5 ust. 1 z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. Nr 90, poz. 999, z późn. zm.) poprzez fakt dokonywania przez organy ustaleń w oparciu o obcojęzyczny materiał dowodowy. Należy przy tym zauważyć, że brak jest w aktach sprawy dokumentów sporządzonych w obcym języku.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zarzuty skargi są bezzasadne. Dokonując ponadto kontroli legalności zaskarżonej decyzji nie tylko w granicach zarzutów i wniosków skargi Sąd uznał, że brak podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

W tej sytuacji Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.