Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1758/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska (spr.) Sędziowie WSA Gabriela Nowak WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Magdalena Bocianowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2005r. sprawy ze skargi Miasta P. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] w przedmiocie nabycia mienia państwowego z mocy prawa przez gminę 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej na rzecz Miasta P. 240 ( dwieście czterdzieści ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I SA/Wa 1758/05

UZASADNIENIE

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa, decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., nr [...], uchyliła w całości decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. w sprawie odmowy stwierdzenia nabycia przez Gminę Miasta P., nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie [...], jako działka nr [...], w dniu 27 maja 1990 r. stanowiąca część działki nr [...] i umorzyła postępowanie pierwszej instancji.

Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę Miasta P. własności nieruchomości opisanej w sentencji decyzji powołując się na treść art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji podkreślił, że z tego przepisu wynika, że aby mienie z mocy prawa stało się mieniem komunalnym w dniu 27 maja 1990 r. musiały łącznie zaistnieć następujące przesłanki: przedmiotowe mienie było mieniem ogólnonarodowym (państwowym) oraz należało do podmiotów wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1-3, chyba że przepisy cytowanej ustawy stanowią inaczej. Rozstrzygnięcie w myśl wskazanego powyżej przepisu odnosi się więc do stanu faktyczno-prawnego istniejącego w dniu 27 maja 1990 r. Bezspornie, mienie będące przedmiotem decyzji w dniu 27 maja 1990 r. stanowiło mienie ogólnonarodowe (państwowe). Natomiast na podstawie zebranego materiału dowodowego organ pierwszej instancji uznał, iż nie zachodzi druga z koniecznych przesłanek do stwierdzenia nabycia przez Miasto P., z mocy prawa, własności działki [...], bowiem w dniu ustawowej komunalizacji jako część działki nr [...] nie należała do podmiotów wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisu wprowadzające (...).

Z mapy miejskiej P. oraz z załączników do ostatniej decyzji Dyrektora Zarządu i Katastru Miejskiego "[...]" z dnia [...] czerwca 2000 r., nr [...] oraz z dnia [...] listopada 2000 r., nr [...] wynika, że na przedmiotowej nieruchomości znajdują się t.i b. oraz przylegające do nich zabudowania. Faktem powszechnie znanym jest, iż na terenie tzw. "w.", inwestycje w postaci budowy t. i b. zrealizowane zostały przed 27 maja 1990 r. Fakt użytkowania przedmiotowej nieruchomości przez P. [...] został odnotowany również w karcie inwentaryzacyjnej nieruchomości, która przedstawia stan istniejący na nieruchomości w dacie ustawowej komunalizacji. Uznawanie przez Miasto P. praw P.[...] do tych terenów wynika również ze wskazanych powyżej ostatecznych decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "[...]" z dnia [...] czerwca 2000 r. oraz z dnia [...] listopada 2000 r. o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości, bowiem organ wydający te decyzje czynił P.[...] stroną postępowania. W odniesieniu do przedsiębiorstwa państwowego P.[...] funkcję organu założycielskiego, zgodnie z art. 46 ust. 2 obowiązującej w dniu ustawowej komunalizacji ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. z 1989 r., Nr 26, poz. 138), wykonywał Minister Transportu, Żeglugi i Łączności.

Na podstawie art. 16 ust. 1 i 2 powołanej powyżej ustawy, mienie P.[...] stanowiło wydzieloną część mienia ogólnonarodowego, a w skład tego mienia wchodziły środki będące w dyspozycji tego przedsiębiorstwa w dniu wejścia w życie ustawy oraz środki nabyte przez P.[...] w toku jego dalszej działalności. A zatem uzasadnione jest twierdzenie, iż nieruchomość będące w dyspozycji, a więc należące do przedsiębiorstwa państwowego podległego naczelnemu organowi administracji państwowej, nie stały się mieniem komunalnym.

W czasie trwania postępowania komunalizacyjnego weszła w życie ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 80, poz. 720). Na podstawie art. 1 pkt 19 tej ustawy w ustawie z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 48, poz. 948 z późn. zm.), po art. 34 został dodany art. 34a w brzmieniu: "Grunty, o których mowa w art. 34, z dniem 1 czerwca 2003 r. nie podlegają komunalizacji na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.)". Zgodnie zaś z art. 5 powołanej ustawy z dnia 28 marca 2003 r. "Sprawy, o których mowa w art. 1 pkt 19, wszczęte, a niezakończone prawomocną decyzją umarza się".

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa doszła do wniosku, że art. 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" odnosi się zarówno do komunalizacji dokonywanej na mocy konstytutywnej decyzji właściwego wojewody (art. 5 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.), jak i do komunalizacji następującej z mocy samego prawa (art. 5 ust. 1 i 2 oraz art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r.).

W skardze na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej Miasto P. wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji z dnia [...] czerwca 2003 r. i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący zarzucił wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, to jest art. 34 i art. 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" i art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych oraz naruszenia prawa procesowego, to jest art. 5 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o rozważenie zawieszenia postępowania sądowego oraz przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego co do zgodności art. 1 pkt 19 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami z przepisami art. 2, 21 ust. 2, 165 ust. 1 oraz art. 167 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek Prezydenta Miasta P. o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie mienia komunalnego i toczyło się w trybie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 171 ze zm.).

Rozpoznając odwołanie Miasta P. od decyzji organu pierwszej instancji Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa uznała, że w sprawie ma zastosowanie przepis art. 34a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" (Dz. U. Nr 84, poz. 948 ze zm.), który został dodany do tej ustawy na podstawie art. 1 pkt 19 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe" oraz o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 80, poz. 720) i stosownie do art. 5 ustawy nowelizującej z dnia 28 marca 2003 r. umorzył postępowanie komunalizacyjne.

W toku postępowania sądowego zapadł wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 kwietnia 2005 r., sygn. akt K 30/3 (Dz. U. Nr 69, poz. 625), w którym Trybunał stwierdził, że art. 1 pkt 19 i art. 5 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawy o komercjalizacji (...) nie dotyczą mienia, o którym mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

Interpretacja tych przepisów przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową w zaskarżonej decyzji jest niezgodna z przytoczonym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. Bezpodstawnie też Komisja umorzyła postępowanie komunalizacyjne przed organem pierwszej instancji.

Zaskarżona decyzja organu odwoławczego zapadła więc z naruszeniem art. 1 pkt 19 i art. 5 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o zmianie ustawa o komercjalizacji (...). Uzasadnia to uchylenia zaskarżonej decyzji.

Organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę rozważy merytorycznie przesłanki komunalizacji wobec przedmiotowej nieruchomości, określone w art. 5 ust. 1 i 2 ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę(...), oraz wyda decyzję w sposób przewidziany w art. 138 kpa.

Z powyższych względów Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 152 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.