Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1303/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2021-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6013 Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 71 a ust. 1 pkt 2, ust. 4
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Ewa Partyka Sędziowie WSA Marcin Kamiński AWSA Karina Gniewek-Berezowska /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 lutego 2021 r. sprawy ze skargi Spółdzielni "[....]" w [....] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania pomieszczeń I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...]; II. uchyla postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2020 r. nr [...]; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz strony skarżącej Spółdzielni "[....]" w [....] kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ( dalej: "organ II instancji", "organ odwoławczy" lub "WINB") z dnia [...] października 2020 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego ( dalej: "PINB" lub "organ I instancji") z dnia [...] sierpnia 2020r. znak: [...] , nakazującą Spółdzielni ,[...], al. [...] ( dalej: "skarżąca"), przywrócić poprzedni sposób użytkowania pomieszczeń nr 1 i nr 2 usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] w [...], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V, z pomieszczeń urządzeń telekomunikacyjnych na suszarnię.

Wydanie decyzji poprzedzało przeprowadzenie postępowania o następującym przebiegu: w dniu [...] maja 2019 r. organ I instancji przeprowadził oględziny i rozprawę administracyjną w ww. sprawie, w trakcie których ustalił, że pomieszczenia na strychu budynku przy ul. [...] [...] w [...], opisane na załączniku graficznym nr I do protokołu rozprawy (karta nr 10 w aktach sprawy) jako nr 1 i nr 2 oraz uwidocznione na zdjęciach (zał. nr [...] do protokołu rozprawy), usytuowane są w bezpośrednim sąsiedztwie klatki schodowej nr V. Obydwa pomieszczenia mają kształt prostokąta. Przy krótszych ścianach ww. pomieszczeń ustawione są stalowe regały, na których znajdują się różne urządzenia, do których doprowadzone są liczne przewody. W pomieszczeniu nr 1, po lewej stronie okna, w ścianie wykonane są trzy otwory, którymi wprowadzono przewody. W ww. pomieszczeniu widoczne są również pod sufitem przewody prowadzone na szynach stalowych. Podobnie w pomieszczeniu nr 2 widoczne są przewody prowadzone pod sufitem, wzdłuż ściany graniczącej z korytarzem. Pomieszczenia nr 1 i nr 2 wyposażone są w instalację elektryczną, c.o., klimatyzację z zastosowaniem klimatyzatorów typu Split. W obu pomieszczeniach obok drzwi ustawione są gaśnice.

Według obecnej na rozprawie administracyjnej W. O., która mieszka w budynku przy ul. [...] mieszka od 1988r., pomieszczenia nr 1 i nr 2 były puste, rozwieszano w nich pranie. Taki stan trwał do 1997r. Z kolei G. P. pracownik Spółdzielni zeznał, że od momentu jego zatrudnienia, tj. od 2000 r. przedmiotowe pomieszczenia nr 1 i nr 2 były pomieszczeniami administracyjnymi technicznymi. Były tam ustawione urządzenia podobne do tych co obecnie, inaczej rozstawione i w mniejszej liczbie. Urządzenia te służyły, podobnie jak teraz, do dostarczenia multimediów dla mieszkań członków spółdzielni. Wyjaśnił, że w pomieszczeniach nie przebywają na stałe pracownicy. Obsługa serwisująca reaguje w przypadku awarii urządzeń. Wchodzi do pomieszczeń średnio 6-10 razy w miesiącu i przebywa w pomieszczeniu maksymalnie 1 godzinę.

Na podstawie przedłożonej przez stronę skarżącą książki obiektu budowlanego prowadzonej dla budynku [...] w [...], oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ I instancji stwierdził, że ww. dokumenty nie zawierają danych, określających jakie warunki bezpieczeństwa pożarowego, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, wielkość i układ obciążeń były przyjęte dla przedmiotowego budynku, a w szczególności dla pomieszczeń suszarni. Inwestor nie dysponował opracowaniem technicznym wykazującym, że roboty budowlane polegające na wykonaniu instalacji teletechnicznej w ww. pomieszczeniach nr 1 i nr 2, nie spowodowały zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego, zdrowotnych, higienicznosanitarnych, wielkości i układu obciążeń.

Postanowieniem z dnia [...] października 2019r., znak: [...] , działając na podstawie art. 81c ust. 2 w związku z art. 71 a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2019r. poz. 1186 z późn. zm.; dalej: "P.b."), PINB nałożył na skarżącą, obowiązek dostarczenia w terminie do [...] stycznia 2020r. ekspertyzy technicznej, która określi:

1. warunki bezpieczeństwa pożarowego, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, wielkość i układ obciążeń wymagane dla pomieszczeń suszarni usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] w [...], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V,

2. warunki bezpieczeństwa pożarowego, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, wielkość i układ obciążeń dla pomieszczeń nr 1 i nr 2 (dawnej suszarni) usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] [...] w [...], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V, w których umieszczone są urządzenia instalacji teletechnicznej.

W dniu [...] stycznia 2020r. Spółdzielnia przedłożyła "Ekspertyzę techniczną" opracowaną w styczniu 2020r. uzupełnioną w dniu [...] maja 2020r. Autor ekspertyzy dokonał analizy przepisów, które są wymagane dla pomieszczeń suszarni i stwierdził, że: przepisy bezpieczeństwa pożarowego są spełnione, obciążenie użytkowe stropu wynosi 1,2 kN/m2. Stwierdził również, że: pomieszczenia suszarni nie wymagają określenia warunków higienicznosanitarnych, nie ma przepisów precyzujących warunki zdrowotne; pomieszczenia suszarni nie powodują uciążliwości związanych z ich użytkowaniem. Następnie dokonał analizy przepisów w odniesieniu do pomieszczeń technicznych wyposażonych w urządzenia telekomunikacyjne i stwierdził, że przepisy bezpieczeństwa pożarowego, przepisy określające warunki higienicznosanitarne i warunki zdrowotne są spełnione. Dla ww. pomieszczeń technicznych obciążenia użytkowe określone normą PN-82/B02003 wynoszą 1,2 kN/m2 . W podsumowaniu autor ekspertyzy stwierdził, że "wszystkie przepisy w obu wyżej wyszczególnionych przypadkach są tożsame i zostały spełnione. Najważniejszym parametrem określającym pomieszczenia jest parametr wielkości i układu obciążeń, który w obu przypadkach jest taki sam i wynosi: q=1,2 kN/m2. Co więcej stanowi on o bezpieczeństwie użytkowania pomieszczeń oznaczonych jako nr 1 i nr 2 (dawniej pomieszczenia suszarni). "

Organ I instancji dokonując analizy zebranych dokumentów stwierdził, że użytkowanie pomieszczeń suszarni, usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] [...] w [...], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V, jako pomieszczenia urządzeń telekomunikacyjnych, w których umieszczone są urządzenia instalacji telekomunikacyjnej, spowodowało zmianę warunków bezpieczeństwa pożarowego oraz warunków zdrowotnych, a tym samym zmianę sposobu użytkowania. Organ I instancji stwierdził, że nie zmienia powyższej oceny spełnienie obowiązujących przepisów, na co wykazywał autor ekspertyzy. Pomieszczenia suszarni nie wymagają wyposażenia w gaśnice ani w klimatyzatory i nie emitują hałasu ani promieniowania elektromagnetycznego. Zainstalowanie w pomieszczeniach suszarni urządzeń telekomunikacyjnych pociągnęło za sobą konieczność dostosowania ich do wymogów bezpieczeństwa pożarowego (wyposażenie pomieszczeń w gaśnice). Kontrola PSP potwierdza, że powyższe wyposażenie jest prawidłowe i tym samym potwierdza, że było ono niezbędne aby przepisy pożarowe, jakie są wymagane dla aktualnego sposobu użytkowania, zostały spełnione. Tym samym doszło do zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego. Z przedłożonej ekspertyzy wynika, że zamontowane w przedmiotowych pomieszczeniach urządzenia teletechniczne emitują promieniowanie elektromagnetyczne oraz hałas (w wielkościach dopuszczalnych). Z uwagi na powyższą emisję, która nie występowała, gdy pomieszczenia te były użytkowane jako suszarnia, nastąpiła zmiana warunków zdrowotnych.

Powołując się na treść art. 71 ust. 1 pkt. 2 P.b. wyjaśnił, że przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higienicznosanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej - art. 71 ust. 2 P.b. Bezsporne w sprawie było to, że skarżąca takiego zgłoszenia nie dokonała, co skutkowało wdrożeniem procedury naprawczej, w trybie art. 71a P.b.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2020r., znak: [...] , działając na podstawie art. 71 a ust. 1 P.b. organ I instancji wstrzymał użytkowanie pomieszczeń nr 1 i nr 2 na strychu budynku przy al. [...] w [...], użytkowanych jako pomieszczenia urządzeń telekomunikacyjnych, oraz nałożył na skarżącą obowiązek przedłożenia dokumentów wymienionych w sentencji postanowienia w terminie do dnia [...] maja 2021 r.

W toku przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2020r. oględzin stwierdzono, że pomimo zakazu wydanego ww. postanowieniem z dnia [...] maja 2020r., znak: [...] , nie wstrzymano użytkowania pomieszczeń nr 1 i nr 2, jako pomieszczenia urządzeń telekomunikacyjnych.

W związku z powyższym decyzją z dnia [...] sierpnia 2020r. znak: [...] , działając na podstawie art. 71a ust. 4 P.b., organ I instancji nakazał skarżącej, przywrócić poprzedni sposób użytkowania pomieszczeń nr 1 i nr 2 usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] w [....], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V, z pomieszczeń urządzeń telekomunikacyjnych na suszarnię.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca powołując się na liczne akty prawne:

- P.b.,

-ustawę z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo Ochrony Środowiska (t.j.: Dz.U. z 2019r. poz. 1396 z późn. zm.),

-ustawa z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne,

-Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j.: Dz. U. z 2019r. poz. 1065),

-Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. poz. 1839),

-Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 12 grudnia 2014r. w sprawie urządzeń radiowych nadawczych lub nadawczo-odbiorczych, które mogą być używane bez pozwolenia radiowego ( Dz.U. z 2017r. poz. 96),

-ustawę z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne ( Dz.U. z 2018r. poz. 1954 ze zm.),

-rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 czerwca 2018r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz.U. poz. 1286),

-rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 2 lutego 2011r. w sprawie badań i pomiarów szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz. U. Nr 33, poz. 166 ze zm.),

-rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku ( Dz. U. z 2014r. poz. 112), normy:

- PN-83/B-03430 Wentylacja w budynkach mieszkalnych i zamieszkania zbiorowego,

- PN-EN 1990: 2004 Eurokod — Podstawy projektowania konstrukcji, - PN-82-B-02003 Obciążenia zmienne technologiczne,

dokumenty:

- Warunki Techniczne Wykonania i Odbioru Robót Budowlanych, tom 1, Budownictwo Ogólne. Arkady Warszawa 1992,

- Protokół ustaleń z czynności kontrolno-rozpoznawczych z dnia [...].07.2019r. znak: [...] Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...],

- Protokół kontroli nr [...] z dnia [...].08.2019r. Wojewódzkiej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej w [...] Oddział Higieny Radiacyjnej,

- Protokół z pomiarów natężenia hałasu z dnia [...].11.2019r. sporządzony przez G. P. i P. C.;

zakwestionowała przyjęcie przez organ, że doszło do zmiany sposobu użytkowania.

W jej ocenie nie ma różnic w sposobie użytkowania suszarni i pomieszczeń technicznych z urządzeniami telekomunikacyjnymi. Z powołanych protokołów wynika, że:

- we wskazanych pomieszczeniach nie stwierdzono wstępowania promieniowania elektromagnetycznego o wartościach przekraczających dopuszczalne poziomy promieniowania w środowisku dla zakresu mikrofalowego;

- w ww. pomieszczeniach, na korytarzu pomiędzy pomieszczeniami oraz na półpiętrze klatki schodowej pomiary natężenia hałasu nie wykazały przekroczenia wielkości dopuszczalnych;

- w pomieszczeniach znajdują się gaśnice proszkowe umieszczone w oznakowanych miejscach, oraz instrukcje postępowania na wypadek pożaru.

Podniosła, że potwierdzenie przez Komendę Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w [...], że w danym pomieszczeniu znajdują się gaśnice nie rodzi obowiązku ich zamieszczania w tym pomieszczeniu, lecz potwierdza określony stan faktyczny, a zapewnienie dodatkowej ochrony świadczy jedynie na korzyść zarządcy. Zaznaczyła, że protokół kontroli nr [...] z dnia [...] sierpnia 2019r. wykonany przez Wojewódzką Stację Sanitarno Epidemiologiczną w [...] Oddział Higieny Radiacyjnej nie precyzuje i nie wyodrębnia wyników badań na poszczególne pomieszczenia czy też dach uznając, że wszędzie parametry są dopuszczalne. Podniosła, że tak sformułowany protokół nie może być podstawą do przyjęcia, że nastąpiła zmiana warunków użytkowania pomieszczeń urządzeniami telekomunikacyjnymi, gdyż suszarnia nie ma żadnego promieniowania a w takich pomieszczeniach ono występuje. Protokół nie wyjaśnia kwestii czy w samych pomieszczeniach w ogóle występuje jakiekolwiek promieniowanie, gdyż ustosunkowuje się do kwestii promieniowania całościowo. Zaznaczyła, że w przedmiotowych pomieszczeniach znajdują się urządzenia podłączone za pomocą kabli, w związku z tym urządzenia te w pomieszczeniach nie emitują żadnego promieniowania elektromagnetycznego, gdyż jest ono transmitowane za pomocą przewodów do anten, natomiast stwierdzenia protokołu dotyczą właśnie dachu z antenami. Podała, że urządzenia telekomunikacyjne znajdujące się w przedmiotowych pomieszczeniach emitują hałas, który nie tylko mieści się w zakreślonych normach, ale też jest zdecydowanie mniejszy niż wytwarzają go suszarki bębnowe, które standardowo mogą być zamieszczane i użytkowane w pomieszczeniach typu suszarnia.

W dniu [...] października 2020r. do organu odwoławczego wpłynęło pismo procesowe W. O. datowane na [...] października 2020r. wraz z załącznikami. W piśmie tym podniosła, że zwracała się do Spółdzielni o zainstalowanie czujników dymu w dwóch pomieszczeniach urządzeń telekomunikacyjnych na strychu budynku. Pokreśliła, że w razie zaprószenia ognia na strychu, gdzie jest mnóstwo kabli gumowych i plastikowych, będzie wydzielał się trujący tlenek węgla. Podała, że w 2019r. całe lato nie było klimatyzacji na strychu (trzy zepsute cieknące klimatyzatory na dachu budynku, zalewały pomieszczenia w jej mieszkaniu). W upalne dni w mieszkaniu była duchota. Podniosła, że Spółdzielnia nie zadbała o warunki zdrowotne, sanitarne oraz bezpieczeństwa pożarowego.

Organ II instancji nie podzielił zarzutów odwołania i opisaną na wstępie decyzją utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Organ II instancji podzielił ustalenia organu I instancji odnośnie zmiany sposobu użytkowania.

Powołując art. 5 ust. 2 P.b. wskazał, że obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Wśród nich ustawodawca wymienił m.in. wymagania dotyczące bezpieczeństwa pożarowego (pkt. I lit. b), higieny, zdrowia i środowiska (pkt. 1 lit. c), znajdujące swoje rozwinięcie w przepisach działu VI i VIII rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2019r., poz. 1065 z późn. zm.).

W sprawie ustalono, że zainstalowane w przedmiotowych pomieszczeniach urządzenia emitują promieniowanie elektromagnetyczne, oraz hałas w ilościach nieprzekraczających wielkości dopuszczalnych. Emisja ta nie występowała, gdy pomieszczenia te były użytkowane jako suszarnia. Ponadto w pomieszczeniach znajdują się gaśnice proszkowe umieszczone w oznakowanych miejscach, a także instrukcja postępowania na wypadek pożaru. Zainstalowanie w pomieszczeniach suszarni urządzeń telekomunikacyjnych pociągnęło za sobą konieczność dostosowania ich do wymogów bezpieczeństwa pożarowego. Ponadto ww. pomieszczenia są wyposażone w urządzenia klimatyzujące, które utrzymują zadaną temperaturę powietrza, w celu prawidłowego funkcjonowania urządzeń teletechnicznych.

W ocenie organu II instancji w sposób oczywisty wpłynęło to na warunki w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, oraz warunki zdrowotne, co oznacza, że zmiana tych warunków traktowana jest jako zmiana sposobu użytkowania części obiektu budowlanego (art. 71 ust. 1 pkt. 2 P.b.).

Samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części spowodowała, że organ nadzoru budowlanego, do właściwości którego - zgodnie z art. 83 ust. 1 - należą sprawy w tym zakresie, zobowiązany był wydać postanowienie nakładające na właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego, który dokonał takiej zmiany, obowiązek:

- wstrzymania użytkowania obiektu budowlanego lub jego części (art. 71a ust. 1 pkt 1 P.b.),

- przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów wymaganych przy legalnej zmianie sposobu użytkowania (art. 7 1a ust. 1 pkt. 2 P.b.).

Po upływie wyznaczonego terminu lub na wniosek zobowiązanego, organ nadzoru budowlanego musi dokonać sprawdzenia wykonania nałożonych obowiązków. Jeżeli zostały one wykonane, wówczas ustalana jest opłata legalizacyjna.

W przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1, albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo jego wstrzymania, albo zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, pomimo wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 71 ust. 3-5, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części – art. 71 a ust. 4 P.b.

W sprawie, pomimo zakazu wydanego postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2020r., znak: [...] - nie wstrzymano użytkowania części budynku - pomieszczeń nr 1 i nr 2, usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] w [...], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V, jako pomieszczeń urządzeń telekomunikacyjnych, co skutkowało nakazem przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania ww. części obiektu tj. pomieszczeń nr 1 i nr 2, usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] w [...], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V - na podstawie art. 71 a ust. 4 P.b.

Odnosząc się do zarzutów kwestionujących, że w sprawie miała miejsce zmiana przeznaczenia użytkowania, organ II instancji wyjaśnił, że dla powyższej oceny bez znaczenia pozostaje, że w przedmiotowych pomieszczeniach nie stwierdzono występowania promieniowania elektromagnetycznego, czy natężenia hałasu, o wartościach przekraczających poziomy dopuszczalne oraz, że w pomieszczeniach znajdują się gaśnice proszkowe umieszczone w oznakowanych miejscach oraz instrukcje postępowania na wypadek pożaru. Dla przyjęcia, że doszło do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wystarczające jest wykazanie zaistnienia zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, warunków pracy zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych, ochrony środowiska bądź wielkości czy układu obciążeń. Przepis art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b. nie wymaga natomiast by nastąpiło ich pogorszenie. Zebrany materiał dowodowy pozwala na przyjęcie, iż doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego tj. ww. pomieszczeń oznaczonych jako nr 1 i nr 2.

Istota zmiany sposobu użytkowania sprowadza się do zmiany w zakresie współczynników użytkowych obiektu lub jego części w stosunku do pierwotnych ich wartości związanych z pełnioną funkcją, określoną w pozwoleniu na budowę. Wystarczające jest ustalenie, że w obiekcie lub jego części została podjęta inna działalność niż dotychczasowa z czym wiąże się zmiana warunków min. w zakresie warunków zdrowotnych czy też warunków bezpieczeństwa pożarowego. Powołując się na wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim sygn. akt II SA/Go 794/18, organ II instancji stwierdził, że wystarczająca jest konstatacja, że zmiana w zakresie wskazanym miała miejsce, a porównanie wcześniejszego i obecnego sposobu użytkowania obiektu lub jego części wskazuje na oczywistość tej zmiany.

Podkreślił, że wydane rozstrzygnięcie jest konsekwencją naruszenia wstrzymania użytkowania, nakazanego postanowieniem organu I instancji z dnia [...] maja 2020r., znak: [...] . Wobec dalszego użytkowania ww. pomieszczeń oznaczonych jako nr 1 i nr 2 jako pomieszczeń urządzeń telekomunikacyjnych — organ nadzoru budowlanego zobligowany jest treścią art. 71 a ust. 4 P.b., do wydania decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania tej części obiektu budowlanego. Zaznaczył, że ustawodawca w tym względzie nie pozostawia organowi żadnej dowolności.

W skardze do Sądu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania.

Zarzuciła organom nieprawidłową ocenę zgromadzonego materiału dowodowego i przyjęcie, że w sprawie doszło do zmiany sposobu użytkowania. Pozostaje to w sprzeczności z przedłożoną przez skarżącą "Ekspertyzę techniczną". Organy nie podważając wyników ekspertyzy, wbrew jej wynikom przyjęły, że nastąpiła zmiana warunków uzasadniająca zmianę sposobu użytkowania przedmiotowych pomieszczeń. Szczególnie, że organ w swoich ustaleniach bazował na tej samej dokumentacji, która była podstawą wydania ekspertyzy.

Podkreśliła, że z protokołów kontrolnych odpowiednich służb wynika, iż: we wskazanych pomieszczeniach nie stwierdzono występowania promieniowania elektromagnetycznego o wartościach przekraczających dopuszczalne poziomy promieniowania w środowisku dla zakresu mikrofalowego, w ww. pomieszczeniach, na korytarzu pomiędzy pomieszczeniami oraz na półpiętrze klatki schodowej pomiary natężenia hałasu nie wykazały przekroczenia wielkości dopuszczalnych. Natomiast fakt zamieszczenia w pomieszczeniach gaśnic, które nie są wymagane ani w pomieszczeniach suszarni, ani w pomieszczeniach z urządzeniami telekomunikacyjnymi świadczy jedynie o dodatkowym zabezpieczeniu pomieszczeń przez Spółdzielnię, a nie o konieczności ich montażu.

Nie ma różnic w sposobie użytkowania suszarni i pomieszczeń technicznych z urządzeniami telekomunikacyjnymi.

Podniosła, że pozostawienie w obrocie prawnym decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2020 r. znak: [...] , utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2020 r. znak: [...] . stanowiłoby dla Spółdzielni i jej członków niepowetowaną szkodę i spowodowałoby utratę dostępu telekomunikacyjnego przez wszystkich użytkowników Internetu na całych zasobach Spółdzielni. tj. ok. 5.000 zł lokali (przy czym w większości lokali jest kilku użytkowników). Podkreśliła, że rozmiar szkody jest ogromny i trudny do oszacowania. W grę wchodzą również roszczenia odszkodowawcze za zerwane umowy telekomunikacyjne.

W piśmie procesowym z dnia [...] stycznia 2021 r. Spółdzielnia podtrzymała stanowisko wyrażone w skardze w dalszym ciągu podtrzymując argumentację, że w sprawie nie doszło do zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia.

Z kolei skarżąca w piśmie dnia [...] lutego 2020 r. podała, że urządzenia na strychu początkowo montowano w mniejszym pomieszczeniu suszarni w 1998 – 1999 r. Podniosła, że Spółdzielnia budując całą inwestycję telekomunikacyjną na strychu i dachu budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...] nie wzięła pod uwagę art. 7 k.p.a. który nakazuje obowiązek uwzględnienia i wyważenia interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywatela oraz ustawy Prawo ochrony środowiska. Przyznała, że dostęp do Internetu jest ważny, ale nie może się to odbywać kosztem jej zdrowia. Sama nie korzysta z Internetu bo po godzinach pracy na laptopie ma poparzoną twarz, pieką ją oczy. Ma problemy z zachowaniem równowagi, cierpi na bezsenność i bóle głowy. Do pisma dołączyła zaświadczenia lekarskie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Na podstawie art. 15 zzs 4 ust 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. z 2020 r., poz. 374) i zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia [...] stycznia 2021 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Poza brakiem udziału stron w tym postępowaniu, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw w trybie zwykłym. W ramach tej kontroli, tak jak w każdym przypadku sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a.: Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi – art. 134 p.p.s.a. Strony zaś zawiadomione o terminie posiedzenia mają prawo przedstawiać swoje stanowiska w sprawie.

Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził naruszenie przepisów prawa materialnego, jak również procesowego które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja z dnia [...] października 2020 r. WINB utrzymująca w mocy decyzję PINB z [...] sierpnia 2020 r., nr [...] , nakazującą Spółdzielni współwłaścicielowi i zarządcy budynku przy ul. [...] w [...], przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania pomieszczeń nr 1 i 2 usytuowanych na strychu budynku przy ul. [...] w [...], w bezpośrednim sąsiedztwie klatki nr V, z pomieszczeń urządzeń telekomunikacyjnych na suszarnię.

Decyzja ta stanowi konsekwencją niezastosowania się do wydanego przez PINB postanowienia z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] wstrzymującego na podstawie art. 71 a ust. 1 P.b. użytkowanie pomieszczeń nr 1 i 2 na strychu budynku przy al. [...] [...] w [...], użytkowanych jako pomieszczenia urządzeń telekomunikacyjnych.

W postanowieniu tym zobowiązano jednocześnie Spółdzielnię do przedłożenia do dnia [...] maja 2021 r. następujących dokumentów:

1) opisu i rysunku określających usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiedniej nieruchomości z oznaczeniem części obiektu budowlanego, w której dokonano zmiany sposobu użytkowania,

2) zwięzłego opisu technicznego, określającego rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego oraz jego konstrukcję, wraz z danymi techniczno- użytkowymi, w tym wielkościami i rozkładem obciążeń,

3) oświadczenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

4) zaświadczenia Prezydenta Miasta o zgodności obecnego sposobu użytkowania pomieszczeń nr 1 i 2 na strychu budynku przy ul. [...] w [...] użytkowanych jako pomieszczenia urządzeń telekomunikacyjnych, z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,

5) ekspertyzę techniczną wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności,

6) uzgodnienia wyżej wymienionej dokumentacji przez rzeczoznawców do spraw bezpieczeństwa i higieny pracy, do spraw sanitarno -higienicznych oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Od postanowienia w przedmiocie wstrzymania użytkowania obiektu nie przysługuje odrębny środek zaskarżenia a podlega on ocenie sądu który rozpatruje skargę na decyzję ostateczną kończącą postępowanie w sprawie. Ocenie tej (badaniu legalności orzeczenia) podlega zatem także wydane przez organ I instancji postanowienie o nakazaniu wstrzymania użytkowania obiektu. Przesłanką do wydania prawidłowego postanowienia tj. rodzącego skutki o jakich mowa w art. 71a ust. 4 P.b., w razie niezastosowania się do nakazu przez adresata, jest stwierdzenie przez organ w sposób prawidłowy, iż do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego doszło. Postanowienie o wstrzymaniu użytkowania obiektu jako wydane o w oparciu o rażąco błędną interpretację przepisów obowiązującego prawa, oraz wadliwe (niepełne) ustalenia stanu faktycznego nie mogą stanowić podstawy do stosowania sankcji przywrócenia stanu poprzedniego ( patrz Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 grudnia 2010 r. II SA/Kr 1185/10 to i wszystkie powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych orzeczena.nsa.gov.pl)

Istotą sporu w sprawie jest stwierdzenie czy w sprawie doszło do zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń. Skarżąca twierdzi bowiem w opozycji do organu, że taka zmiana nie miała miejsca ponieważ warunki bezpieczeństwa przeciwpożarowego i zdrowotne są takie same dla pomieszczenia suszarni, jak pomieszczenia w którym znajdują się urządzenia telekomunikacyjne, a dokonane przez właściwe organy pomiary nie wykazały przekroczenia dopuszczalnych norm w tym zakresie.

Przeciwnego stanowiska są organy, które twierdzą, że w sposób oczywisty zmienił się sposób użytkowania pomieszczeń. Bez znaczenia pozostaje przy tym zachowanie dopuszczalnych norm hałasu czy też promieniowania elektromagnetycznego, o czym świadczy dodatkowe wyposażenie pomieszczeń w klimatyzatory i czujniki pożaru.

Sąd zgadza się z dokonaną przez organy oceną, że w sprawie mamy do czynienia ze zmianą sposobu użytkowania.

Zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b., przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń. Stosownie do treści art. 71 ust. 2 ww. ustawy, zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej. W zgłoszeniu należy określić dotychczasowy i zamierzony sposób użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Do zgłoszenia należy dołączyć:

1) opis i rysunek określający usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej i sąsiednich nieruchomościach, z oznaczeniem części obiektu budowlanego, w której zamierza się dokonać zmiany sposobu użytkowania;

2) zwięzły opis techniczny, określający rodzaj i charakterystykę obiektu budowlanego oraz jego konstrukcję, wraz z danymi techniczno-użytkowymi, w tym wielkościami i rozkładem obciążeń, a w razie potrzeby, również danymi technologicznymi;

3) oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2;

4) zaświadczenie wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;

5) w przypadku zmiany sposobu użytkowania, o której mowa w ust. 1 pkt 2 - ekspertyzę techniczną, wykonaną przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności;

6) w zależności od potrzeb - pozwolenia, uzgodnienia lub opinie wymagane odrębnymi przepisami.

W sprawie nie budzi wątpliwości, że w zasobach archiwalnych Wydziału Architektury nie znajduje się ani pozwolenie ani zgłoszenie na zmianę sposobu użytkowania dwóch pomieszczeń na strychu budynku przy ul. [...] w [...] z suszarni na aktualny sposób użytkowania pomieszczeń określany przez organ zamiennie jako pomieszczenia urządzeń telekomunikacyjnych, serwerownia czy stacja bazowa radiolinii telekomunikacyjnej. Działka nr [...] obr. [...] przy ul. [...] nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy obejmująca zmianę sposobu użytkowania budynku ( akta administracyjne -k.9).

Z protokołu kontroli przeprowadzonej przez organ powiatowy w dniu [...] maja 2019 r. wynika, że w pomieszczeniach nr 1 i 2 znajdujących się na strychy 11 kondygnacyjnego budynku, usytuowanych w bezpośrednim sąsiedztwie klatki schodowej nr 5 ustawione są stalowe regały, na których znajdują się różne urządzenia, do których doprowadzone są liczne przewody. Po lewej stronie okna w pomieszczeniu nr 1 wykonane są trzy otwory, przez które wprowadzone są przewody. W pomieszczeniu nr 1 pod sufitem prowadzone są przewody na szynach, w pomieszczeniu nr 1 przewody prowadzone są pod sufitem wzdłuż ściany graniczącej z korytarzem. Pomieszczenia wyposażone są w instalacje elektryczną, c.o. klimatyzację z zastosowaniem klimatyzatorów typu Split. W pomieszczeniach zainstalowane są jednostki wewnętrzne klimatyzatorów, a także gaśnice.

Z zeznań W. O. i G. P. wynika, że przedmiotowe prace zostały wykonane pomiędzy 1997 r. a 2000 r.

Z przedłożonej przez Spółdzielnię książki obiektu budowlanego nie wynika jakie warunki bezpieczeństwa pożarowego, zdrowotne, higieniczno - sanitarne, wielkość i układ obciążeń były przyjęte dla przedmiotowego budynku, a w szczególności dla pomieszczeń suszarni.

Wbrew twierdzeniom skargi, dla przyjęcia, że doszło do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wystarczające jest wykazanie zmiany choćby jednego z warunków przewidzianych w art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b. Przepis ten nie wymaga również, aby nastąpiło pogorszenie lub przekroczenie obowiązujących norm, nie są też konieczne szczegółowe wyliczenia i pomiary w tym zakresie. Jak wskazał WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 23 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Gd 205/18, zmiana sposobu użytkowania budynku, o której mowa w art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b., może być spowodowana nie tylko przeprowadzeniem robót budowlanych w budynku, lecz także faktyczną zmianą sposobu jego użytkowania. Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu lub jego części należy rozumieć nie tylko przeznaczenie obiektu do innego rodzaju użytkowania, lecz także zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu, jeżeli wywołuje to skutki określone w art. 71 Prawa budowlanego. Podobne stanowisko zajął WSA w Olsztynie w wyroku z dnia 24 października 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 682/19 wskazując, że zmiana sposobu użytkowania nie zawsze musi wiązać się z ingerencją w konstrukcję obiektu budowlanego.

Omawiany przepis nie wymienia enumeratywnie wszystkich przypadków, które ustawodawca traktuje jak zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Świadczy o tym użycie określenia "w szczególności". Oznacza to, że zamieszczony w przepisie opis działalności jedynie przykładowo wskazuje najbardziej charakterystyczny przypadek zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Dla przypisania zatem samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku nie zawsze jest konieczne wykazywanie, czy i na ile prowadzona w nim działalność zmieniła warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość i układ obciążeń. Takie ustalenia są potrzebne w przypadkach zmiany profilu prowadzonej już w obiekcie działalności bądź rozszerzenia zakresu prowadzonej już działalności. Natomiast w odniesieniu do obiektów nie przeznaczonych do działalności usługowej, istotne jest ustalenie, czy doszło do zmiany pierwotnej funkcji obiektu budowlanego lub jego części. W takim rozumieniu pojęcia "zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego" utwierdza odczytywanie definicji pojęcia na tle całokształtu przepisów P.b. odnoszących się do obowiązków właściciela (zarządcy) obiektu budowlanego w zakresie jego utrzymywania i użytkowania. Konieczne zatem jest nie tyle ustalenie jakie są aktualnie warunki prowadzonej w obiekcie budowlanym działalności i czy zgodne są one z obowiązującymi przepisami, co określenie czy zmiana sposobu użytkowania doprowadziła do zmiany wskazanych wyżej warunków. Wymaga to zatem zestawienia warunków wcześniejszych z aktualnymi, porównania ich i określenia czy uległy one zmianie. ( wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2020 r. II OSK 1837/19).

W świetle powyższego nie mają znaczenia licznie wymienione przez skarżącą w odwołaniu, a następnie w skardze przepisy, których jej zdaniem nie narusza aktualny sposób użytkowania pomieszczeń. Ewentualna zgodność z normami wyszczególnionymi w powołanych przepisach będzie miała znaczenie dla oceny zgodności pomieszczeń z przepisami w postępowaniu naprawczym.

W ocenie Sądu, porównanie w rozpoznawanej sprawie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu (pomieszczenia suszarni) oraz jego obecnego sposobu użytkowania (serwerowni, bądź pomieszczenia urządzeń telekomunikacyjnych, czy nawet jak wskazuje organ w piśmie z dnia [...] kwietnia 2019 r. stację bazową radiolinii telekomunikacyjnej ) wskazują na oczywistość tej zmiany. Wbrew argumentacji skarżącej, przedmiotowa zmiana przeznaczenia tej części budynku powoduje ponadto zmianę warunków jego eksploatacji, co dotyczy przede wszystkim warunków zdrowotnych i higieniczno-sanitarnych. Powyższe wynika wprost z przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz.U. z 2019 r., poz. 1065). Wskazać bowiem należy, że pomieszczenie, w którym są umieszczone urządzenia w postaci serwerów i kabli stanowić będzie pomieszczenie techniczne, dla którego przepisy rozporządzenia przewidują określone standardy wymienione w § 96 do 98. I tak zgodnie z § 96: pomieszczenie techniczne, w którym są zainstalowane urządzenia emitujące hałasy lub drgania, może być sytuowane w bezpośrednim sąsiedztwie pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania rozwiązań konstrukcyjno-materiałowych, zapewniających ochronę sąsiednich pomieszczeń przed uciążliwym oddziaływaniem tych urządzeń, zgodnie z wymaganiami § 323 ust. 2 pkt 2 i § 327 oraz Polskich Norm dotyczących dopuszczalnych wartości poziomu dźwięku w pomieszczeniach oraz oceny wpływu drgań na budynki i na ludzi w budynkach (pkt 1). Podpory, zamocowania i złącza urządzeń, o których mowa w ust. 1, powinny być wykonane w sposób uniemożliwiający przenoszenie niedopuszczalnego hałasu i drgań na elementy budynku i instalacje ( pkt 2).

W §97 została określona wysokość takich pomieszczeń ( pkt 1), wysokość drzwi i przejść pod przewodami instalacyjnymi powinna wynosić w świetle co najmniej 1,9 m, z zastrzeżeniem § 242 ust. 3 ( pkt 2). Wysokość kanałów i przestrzeni instalacyjnych w budynku oraz studzienek rewizyjnych (pkt 3). Ponadto pomieszczenia techniczne przeznaczone do układania kabli w budynku (tunele i pomieszczenia kablowe) powinny spełniać wymagania wynikające z normy Stowarzyszenia Elektryków Polskich nr N SEP-E-004:2003 Elektroenergetyczne i sygnalizacyjne linie kablowe ( pkt 5).

W § 98 ustanowiono wymagania dotyczące podłóg pomieszczeń ( pkt 1). W pkt 2 ustanowiono obowiązek wyposażenia w instalacje i urządzenia elektryczne dostosowane do ich przeznaczenia, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczących tych instalacji i urządzeń. Takich szczególnych wymogów rozporządzenie nie przewiduje dla suszarni.

Wobec powyższego zmiana sposobu użytkowania pomieszczenia przeznaczonego na suszarnię, dla którego rozporządzenie nie przewiduje szczególnych wymogów bezpieczeństwa, na pomieszczenie techniczne podlegające reżimowi warunków technicznych, w sposób oczywisty wiąże się ze zmianą warunków użytkowania obiektu budowlanego w zakresie określonym art. 71 ust. 1 pkt 2 P.b. Nie ulega zatem wątpliwości, iż zmiana sposobu użytkowania lokalu jaka miała miejsce w niniejszej sprawie winna zostać zgłoszona właściwemu organowi (por. wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie o sygn. II OSK 1918/09 - LEX nr 746848).

Dla oceny prawidłowości przeprowadzonego przez organy postępowania istotne jest czy dokonanie zmiany sposobu użytkowania było legalne czy też nie, a także daty dokonania zmiany. Powyższe okoliczności nie zostały w sprawie w sposób wyczerpujący wyjaśnione, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Oczywistym jest, że ewentualne ustalenie legalności przeprowadzonych prac czyniłoby postępowanie bezprzedmiotowym. W sprawie powołano się na ostateczną decyzję w sprawie robót budowlanych polegających na instalowaniu antenowych konstrukcji wsporczych, anten oraz instalacji radiokomunikacyjnej w budynku przy ul. [...] [...] w [...] Wskazano przy tym, że w trakcie tego postepowania ustalono, że Spółdzielnia wykonała w budynku przy ul. [...] w [...] roboty budowlane polegające na wykonaniu masztów antenowych na dachu budynku, instalacji anten na w/w masztach oraz wykonaniu instalacji radiokomunikacyjnej. W aktach brak jest tej decyzji, w związku z czym nie można ustalić jej treści i dokładnego przedmiotu, którego dotyczyło postępowanie. Czy ewentualne postępowanie obejmowało instalacje radiokomunikacyjne znajdujące się w spornych pomieszczeniach, określane przez organ zamiennie również jako stacja bazowa radiolinii telekomunikacyjnej. Stwierdzono jedynie, że zakończone postępowanie nie rozstrzygało tych kwestii, a jedynie badało prawidłowość wykonanych robót. Rodzi to uzasadnione wątpliwości co do tego, czy zamontowane w pomieszczeniach nr 1 i 2 budynku przy ul. [...] urządzenia były przedmiotem toczącego się wcześniej postępowania, czego nie da się aktualnie ustalić.

Także ustalenie daty zmiany sposobu użytkowania istotne z punktu widzenia zastosowanych przepisów nie zostało przez organy wystraczająco wyjaśnione, a w zasadzie brak jest jednoznacznego stwierdzenia przez organ, kiedy ta zmiana miała miejsce. Z zeznań świadków wynika, że zmiany sposobu użytkowania dokonano pomiędzy 1997 r. a 2000 r.

Tymczasem zastosowany przez organy art. 71 a P.b. został dodany ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888). W art. 2 ust. 3 tej ustawy określono, że przepisu art. 71a, ustawy o której mowa w art. 1, nie stosuje się do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy. W takich przypadkach stosuje się przepisy dotychczasowe.

Z kolei w ust. 2 tego przepisu wskazano, że w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Z brzmienia poprzednio obowiązującej treści art. 71 wynikało, że w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 7 stosuje się odpowiednio.

Z przepisu art. 51 ust. 1 wynikało, że właściwy organ może nakazać właścicielowi albo zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Z kolei na podstawie art. 50 ust. 2 pkt 2 P.b. w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowalnych należało ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń, czego nie przewidują aktualnie obowiązujące i zastosowane przez organy w sprawie przepisy.

W tej sytuacji należało uznać, że prowadzenie postępowania oraz wydanie decyzji na podstawie art. 71a P.b. było wadliwe. Wadliwość ta powodowała konieczność uchylenia decyzji organów nadzoru budowlanego, jak również wydanego w oparciu o ten przepis postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2020 r., nr [...] wstrzymującego użytkowanie pomieszczeń. Rozpoznając ponownie sprawę organ oceni czy doszło do samowolnej zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń i ewentualnie w dalszej kolejności przeprowadzi proces legalizacyjny w oparciu o właściwe przepisy. ( podobnie orzekł WSA w Warszawie w wyroku z dnia 2 marca 2018 r. VII SA/Wa 1246/17 ).

Mając to wszystko na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. Z uwagi zaś na zakres koniecznego do przeprowadzenia postępowania, jak również nieprawidłowo zastosowanych w podstawie prawnej przepisów prawa materialnego Sąd uznał również za uzasadnione uchylenie decyzji organu I instancji, a także postanowienia PINB z dnia [...] maja 2020 r. w oparciu o art. 135 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1, 210 § 2 i 209 p.p.s.a.