Postanowienie WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 734/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2013-09-05 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zawieszono postępowanie sądowe
Powołane przepisy: article: art. 125 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 września 2013r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia zawiesić postępowanie sądowe.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]" 2012r. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, działając z upoważnienia Wójta Gminy, na podstawie art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), przyznał T. W. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem, począwszy od dnia 1 kwietnia 2012r. - bezterminowo.

Pismem z dnia 18 lutego 2013r. Kierownik GOPS poinformował T. W., że z dniem 1 stycznia 2013r. weszła w życie ustawa z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.

z 2012r. poz. 1548). Zgodnie z art. 11 ust. 1 tej ustawy osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują to prawo do dnia 30 czerwca 2013r. Po upływie tego terminu decyzje przyznające prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa. Dlatego od 1 lipca 2013r. istnieje konieczność ponownego złożenia wniosku wraz z dokumentami o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego lub do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

W dniu 10 czerwca 2013r. T. W. złożyła w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem.

Decyzją z dnia "[...]" nr "[...]" Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej, działając z upoważnienia Wójta Gminy, na podstawie art. 16 a ustawy. o świadczeniach rodzinnych, odmówił przyznania T. W. wnioskowanego świadczenia. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, że specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli osoba ubiegająca się o to prawo nie rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej

w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się znacznym stopniem niepełnosprawności. Organ wskazał, że wnioskodawczyni przed przyznaniem świadczenia pielęgnacyjnego nie pracowała zawodowo i była zarejestrowana w powiatowym urzędzie pracy do dnia, kiedy zaczęło przysługiwać jej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Organ stwierdził, że fakt wyrejestrowania

z urzędu pracy nie jest rezygnacją z zatrudnienia.

W odwołaniu od tej decyzji T. W. wskazała, że jej opieka nad mężem jest nadal konieczna, sprawuje ją od 1 czerwca 2010r., kiedy to po raz pierwszy przyznane jej zostało świadczenie pielęgnacyjne. Podkreśliła, że warunki mieszkalno-bytowe nie uległy zmianie i nie może zostawić męża samego na cały dzień.

Decyzją z dnia "[...]" nr Rep. "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, podzielając w całości stanowisko, iż odwołująca nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia. Kolegium wskazało, że strona była zatrudniona do dnia 31 października 2009r., a stosunek pracy ustał w wyniku upływu okresu, na który umowa była zawarta. Wyjaśniono także, że o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego nie decydowała okoliczność rezygnacji z zatrudnienia, ale przesłanka niepodejmowania zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem.

W dniu 24 lipca T. W. zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, podnosząc argumenty powołane w odwołaniu. Podkreśliła, że po dniu 31 października 2009r. nie starała się o dalszą pracę, gdyż w dniu 29 października 2009r. mąż miał amputowaną nogę i nie mogła zostawić go samego na cały dzień. Skarżąca wyraziła niezrozumienie dla zajętego przez organy stanowiska. Wskazała, że świadczenie pielęgnacyjne zostało jej przyznane, a także była wtedy bez pracy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.) Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.

W rozpoznawanej sprawie zawieszenie postępowania sądowego jest uzasadnione zainicjowaniem przed Trybunałem Konstytucyjnym, na wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 24 czerwca 2013r., postępowania o zbadanie zgodności art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012r. poz. 1548) z zasadą zaufania do państwa i prawa oraz zasadą ochrony praw nabytych, wynikającymi z art. 2 Konstytucji RP. Wniosek ten został zarejestrowany pod sygnaturą K 27/13.

Wskazać należy, że od 1 stycznia 2013 r. ustawa zmieniająca w odmienny sposób uregulowała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego oraz wprowadziła nowe świadczenie w postaci specjalnego zasiłku opiekuńczego. W świetle dodanego tą nowelą art. 17 ust. 1b świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Zgodnie zaś z dodanym art. 16 a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują

z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielniej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji

i edukacji. Możliwość otrzymania tego nowego świadczenia uzależniona została od spełnienia kryterium dochodowego

W ocenie Rzecznika na skutek zmian w ustawie świadczeniowej, dotyczących

w szczególności modyfikacji warunków nabywania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, doszło do ingerencji w prawa nabyte z decyzji administracyjnej,

a także do naruszenia zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez to państwo prawa. Zakwestionowany przepis art. 11 ust 1 ustawy zmieniającej wprowadził co prawda okres przejściowy, uprawniający osoby dotychczas otrzymujące świadczenie pielęgnacyjne do otrzymywania przedmiotowego świadczenia przez okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej, czyli do 30 czerwca 2013 r., a ponadto zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy zmieniającej decyzje wydane na podstawie przepisów dotychczasowych w sprawie o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego pozostają w mocy do 30 czerwca 2013 r., czyli na okres 6 miesięcy od dnia wejścia

w życie tej ustawy i po upływie tego okresu z mocy prawa przestają obowiązywać,

to jednak ustanowienie powyższej regulacji nie może być uznane za wystarczający argument, przemawiający za jej konstytucyjnością. Ustawodawca odebrał bowiem znacznej grupie osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego prawo do tego świadczenia, otrzymywanego dotychczas na podstawie decyzji administracyjnej na czas nieokreślony na podstawie art. 17 ust. l w związku z art. 24 ust. 4 ustawy

o świadczeniach rodzinnych. Na podstawie tych uregulowań ustawodawca wkroczył zatem w prawomocne decyzje administracyjne, na podstawie których osoby otrzymały prawo do pobierania świadczeń pielęgnacyjnych. Rzecznik słusznie dostrzegł, że osoby pobierające świadczenia pielęgnacyjne w zaufaniu do państwa i tworzonego przezeń prawa podjęły ważne decyzje życiowe i rodzinne, dotyczące przerwania zatrudnienia lub niepodejmowania zatrudnienia z powodu opieki nad niepełnosprawnym, wymagającym osobistej i bezpośredniej pielęgnacji, polegającej na systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym. Osoby

takie miały zatem prawo oczekiwać ciągłości przyznanego decyzją administracyjną świadczenia. Z tego względu nie można uznać, że kwestionowana regulacja służy konstytucyjnym wartościom, jakimi są opieka nad osobami niepełnosprawnymi oraz ochrona i opieka nad rodziną.

Wskazana powyżej kwestia ma znaczenie także dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy, gdyż skarżącej przyznane zostało decyzją ostateczną, na czas nieokreślony, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem. Stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny niezgodności art. 11 ust. 1 i 3 ustawy zmieniającej z Konstytucją, oznaczałoby, że sytuacja prawna skarżącej mogłaby ulec zmianie na korzyść.

Z tego względu Sąd uznał za zasadne zawieszenie postępowania sądowego do czasu wydania orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny.

.