Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 132/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-07-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 23
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Michał Sikorski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2008 r. sprawy ze skargi K. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium na wyrównanie szans edukacyjnych dla studentów w roku akademickim 2006 - 2007 dofinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 13 września 2006 r. K.D. – dalej skarżąca zwróciła się do Prezydenta Miasta R. o przyznanie stypendium na rok 2006/2007 w ramach projektu R. – Miasto na Prawach Powiatu finansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego i budżetu państwa PN. "Kasa dla żaka III – stypendium dla studiujących R. na rok akademicki 2006/2007 w ramach Działania 2.2 Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego (ZPORR).

Powyższy wniosek został rozpatrzony negatywnie z powodu niewystarczających środków finansowych, o czym skarżąca została poinformowana pismem z dnia 13 listopada 2006 r. przez Dyrektora Wydziału Urzędu Miejskiego w R. Pismo nie zawierało pouczenia o możliwości i sposobie jego zaskarżenia.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek skarżącej - pismem z dnia 5 grudnia 2006 r. Dyrektor Wydziału Rozwoju i Promocji poinformował ją, iż R. – Miasto na Prawach Powiatu biorąc udział w projekcie stypendialnym finansowanym z Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Działania 2.2 – Wyrównywanie szans edukacyjnych poprzez programy stypendialne ZPORR musi posługiwać się wytycznymi i dokumentami władz nadrzędnych. Wobec niespełnienia przez skarżącą kryteriów określonych w "Regulaminie przyznawania i wypłacania stypendiów na wyrównywanie szans edukacyjnych dla studentów w roku akademickim 2006/2007" przyjętego Uchwałą Nr 837/2006 Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 2006 r. przedmiotowe stypendium nie zostało przyznane.

W dniu 16 marca 2007 r. skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Postanowieniem z 25 kwietnia 2007 roku, sygn. akt VIII SA/Wa 279/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę K.D. W uzasadnieniu stwierdzono, iż rozstrzygnięcie w zakresie przyznania stypendium unijnego jest indywidualną sprawą z zakresu administracji publicznej, do której mają zastosowanie zarówno przepisy k.p.a., jak i art. 38 ust. 1 w związku z art. 92 ustawy o samorządzie powiatowym. Tym samym, przyznanie stypendium unijnego, jak i odmowa przyznania nastąpić winno w drodze decyzji administracyjnej, od której służy odwołanie do organu wyższego stopnia a następnie skarga do sądu administracyjnego. Wobec powyższego skarga K.D. jako przedwczesna została odrzucona.

W dniu 6 czerwca 2007 roku skarżąca powołując się na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. od decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] listopada 2006 roku, odmawiającą przyznania stypendium unijnego. Decyzja z [...] października 2007 roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło przedmiotową decyzję. W uzasadnieniu podniesiono, iż organ trafnie ustalił dochód rodziny wnioskodawczyni, niemniej jednak nie uwzględnił faktu pobierania przez skarżącą stypendium socjalnego. W niniejszej sprawie znaczenie miał fakt, czy przedmiotowe stypendium socjalne było pobierane w 2005 roku, czy też w roku akademickim 2005/2006.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...] Prezydent Miasta R. odmówił skarżącej przyznania stypendium unijnego na wyrównanie szans edukacyjnych dla studentów w roku akademickim 2006/2007.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że stypendium nie zostało przyznane wobec niespełnienia przez wnioskodawczynię kryteriów określonych w "regulaminie przyznawania i wypłacania stypendiów na wyrównanie szans edukacyjnych dla studentów w roku akademickim 2006/2007" przyjętego uchwałą Rady Miejskiej w R. K.D., mimo niskiego dochodu na członka rodziny wynoszącego w skali miesiąca kwotę 132, 83 zł, nie znalazła się bowiem w grupie osób spełniających wszystkie warunki do przyznania wnioskowanego świadczenia. Organ wskazał, iż skarżąca spełnia kryteria podstawowe zawarte w regulaminie, tj. jest studentką uczelni państwowej, pobiera naukę w systemie dziennym, posiada stałe zameldowanie na obszarze marginalizowanym, pochodzi z rodziny znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej oraz 2 dodatkowe kryteria, tj. nie ukończyła 25 roku życia oraz nie pobiera stypendium socjalnego z innego źródła, zaś w roku akademickim 2006/2007 była studentką III roku. Po zestawieniu listy beneficjentów ostatecznych, wg liczby spełnienia dodatkowych kryteriów oraz uszeregowaniu ich wg miesięcznego dochodu na członka rodziny z 2005 roku wynika, iż do grupy stypendystów zakwalifikowanych zostało 27 osób spełniających wszystkie 3 dodatkowe kryteria oraz 17 osób o najniższych dochodach spośród spełniających 2 kryteria dodatkowe.

W odwołaniu od tej decyzji K.D. podniosła, że wysokość opodatkowanych dochodów w jej rodzinie w 2005 roku wyniosła zero złotych. Twierdzi, że otrzymane stypendium naukowe nie powinno wpłynąć na wysokość dochodu, albowiem winno być ono traktowane jako nagroda. Dochód ojca w wysokości 700 zł powstał w wyniku umorzenia zaciągniętej wcześniej pożyczki z zakładu pracy. Wysokość dochodu była jednak niższa od kwoty wolnej od podatku, a tym samym nie powinien on być również uwzględniany. Zdaniem skarżącej dla celów załatwienia sprawy brane są jedynie dochody w kwotach netto. Z tego względu u innych osób dochód był pomniejszany o kwotę wolną od podatku, czego w jej przypadku nie uczyniono. Zdaniem skarżącej niezrozumiałym jest również umieszczenie jej na liście kandydatów do przyznania stypendium na 46 miejscu, skoro jej siostra, znajdująca się w identycznej sytuacji umiejscowiona została na 45 pozycji.

Decyzją z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy w/w decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy podtrzymał argumentację organu I instancji i wyjaśnił, że dochód dla celów rozpatrzenia sprawy ustalany był w oparciu o definicję dochodu przyjętą w art. 3 pkt 1 i 2, art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm.) – zgodnie z § 1 ust. 4 załącznika Nr 1 do uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 2006 roku.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej o bezpodstawności zaliczenia do dochodu rodziny dochodu ojca powstałego w wyniku umorzenia pożyczki skoro niedobrano od niego podatku, organ stwierdził, że dochód ten jest objęty obowiązkiem opodatkowania na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym, nie ma podstaw do wyłączenia tej kwoty z dochodu wyliczonego dla celów ustalenia stypendium.

Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która pismem z 7 kwietnia 2008 roku złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego. Podtrzymując argumentację z odwołania od decyzji I instancji podniosła, że organ dokonał tylko analizy listy osób zakwalifikowanych do przyznania stypendium, nie dokonując jednocześnie analizy dochodów poszczególnych osób. Również zdaniem skarżącej istotne znaczenie ma fakt umieszczenia jej na 46 miejscu listy za siostrą, znajdującą się w identycznej sytuacji umiejscowioną na 45 pozycji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone między innymi przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. – dalej p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Zgodnie z art. 134 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Skarga analizowana stosownie do wymienionych założeń kontroli sądowej decyzji administracyjnych podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów.

Postępowanie administracyjne w przedstawionej sprawie prowadzone było na podstawie § 4 Regulaminu przyznawania i wypłacania stypendiów na wyrównywanie szans edukacyjnych dla studentów w roku akademickim 2006/2007 przyznawanych w ramach Działania 2.2. Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego (ZPORR), współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego oraz krajowych środków publicznych (dalej jako Regulamin), stanowiącego załącznik Nr 1 do uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] czerwca 2006 r. w sprawie przyjęcia regulaminu przyznawania i wypłacania stypendiów na wyrównywanie szans edukacyjnych dla studentów oraz upoważnienia Prezydenta Miasta R. do zatwierdzenia projektu stypendialnego z Europejskiego Funduszu Społecznego (dalej jako uchwała Rady Miejskiej w R.). Wskazany przepis został wydany w granicach upoważnienia ustawowego, tj. art. 12 pkt 10 a ustawy o samorządzie powiatowym oraz w celu realizacji regulacji zawartych w prawie wspólnotowym, które od 1 maja 2004 r. stanowią integralną część krajowego porządku prawnego, bez konieczności ratyfikacji poszczególnych aktów prawnych.

Działanie 2.2. określone w prawodawstwie polskim jako "Wyrównywanie szans edukacyjnych przez programy stypendialne", stanowiące część Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego, jest regulowane w prawie wspólnotowym przez rozporządzenie nr 1260/1999/WE z dnia 21 czerwca 1999 r. ustanawiające ogólne przepisy w sprawie funduszy strukturalnych oraz przez rozporządzenie nr 438/2001 z dnia 2 marca 2001 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia nr 1260/1999 dotyczącego zarządzania i systemów kontroli pomocy udzielanej w ramach funduszy strukturalnych (Dz. Urz. WE L 063 z 03.03.2001). Celem uszczegółowienia wskazanych przepisów wspólnotowych wydano - na mocy upoważnienia zawartego w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz. 1206 ze zm.) - rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 1 lipca 2004 r. w sprawie przyjęcia Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006 (Dz. U. Nr 166, poz. 1745) oraz z dnia 25 sierpnia 2004 r. w sprawie przyjęcia Uzupełnienia Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006 (Dz. U. Nr 200, poz. 2051 ze zm.).

System wdrażania przedmiotowego działania został uregulowany w załączniku do rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 25 sierpnia 2004 r. w sprawie przyjęcia Uzupełnienia Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego 2004-2006, w myśl którego Powiaty, jako beneficjenci środków finansowych w ramach wspierania rozwoju edukacyjnego studentów, odpowiedzialne są za przygotowanie Regulaminu przyznawania stypendiów, rekrutację stypendystów, wypłatę stypendiów lub refundację kosztów, np. zakwaterowania, dojazdów poniesionych przez studentów związanych z pobieraniem nauki, przechowywanie dokumentacji związanych z projektami stypendialnymi w przypadku kontroli. Regulamin przyznawania stypendiów unijnych jest więc jednym z elementów projektu stypendialnego mającego na celu wspieranie rozwoju edukacyjnego studentów, który został określony w Działaniu 2.2. Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego.

Nie można skutecznie czynić zarzutu organom orzekającym, iż odmówiły skarżącej przyznania stypendium, mimo iż spełniała ona warunki do przyznania pomocy określone w § 4 ust. 1 przedmiotowego Regulaminu i znalazła się na liście uprawnionych do otrzymania stypendium. Rozstrzygając tę kwestię należy mieć przede wszystkim na względzie regulację zawartą w § 4 ust. 3 Regulaminu, według której w przypadku, gdy liczba osób spełniających kryteria, określone w ust. 1, będzie większa niż liczba stypendiów do rozdysponowania pierwszeństwo w uzyskaniu stypendium mają osoby spełniające dodatkowe kryteria określone w ust. 2 (pierwszeństwo w otrzymywaniu stypendium będą miały te osoby, które spełniają jak najwięcej warunków określonych w ust. 2) z zachowaniem warunku o dochodzie na osobę w rodzinie. Taki zapis uprawniał do dokonania dodatkowej selekcji osób ubiegających się o przyznanie stypendium unijnego, zgodnie z kryteriami określonymi w § 4 ust. 2 powołanego Regulaminu. W związku z tym zarzuty skargi w tym zakresie należy uznać za niezasadne.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej, iż nie należy wliczać do dochodu kwot stypendium oraz dochodu powstałego w wyniku umorzenia pożyczki udzielonej ojcu skarżącej w latach poprzednich, stwierdzić należy, że zgodnie z § 1 ust. 4 Regulaminu dochód dla celów rozpatrzenia sprawy o przedmiotowe stypendium ustalany jest w oparciu o definicje dochodu przyjętą w art. 3 pkt 1 i 2, art. 5 ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 roku, Nr 139, poz. 992 ze zm.). Zgodnie z art. 3 pkt 1 a w/w ustawy za dochód uznaje się przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne nie zaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Do wniosku o przyznanie stypendium, zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 2 należało dołączyć oświadczenia o sytuacji rodzinnej i materialnej studenta udokumentowane odpowiednimi zaświadczeniami lub oświadczeniami o dochodach za rok 2005. Zaświadczenie o wysokości dochodu uzyskanego przez ojca skarżącej w 2005 r. wydane przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. (k – 195) spełniają warunki określone art. 23 ust. 4 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Błędne jest stanowisko skarżącej, że ten dochód nie powinien być wliczony do dochodu za 2005 r., bo powstał wcześniej. Stosownie do art. 3 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, o zaliczeniu przychodu do dochodu rodzinny decyduje fakt podlegania opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, tym samym nie ma podstaw do wyłączenia kwoty 700 zł. z dochodu wyliczonego dla celów ustalenia stypendium, jedynie ze względu na jego wysokość, która faktycznie nie skutkowała koniecznością odprowadzenia podatku dochodowego od osób fizycznych, na podstawie przepisów szczególnych. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych (na podstawie których określany jest, zgodnie z § 1 ust. 4 Regulaminu dochód) w precyzyjny sposób określają jak ustala się dochód rodziny i o jakie należności winien być pomniejszony. Powyższe przepisy określają, że chodzi o dochód uzyskany w roku poprzedzającym złożenie wniosku o świadczenie rodzinne, nie precyzując jednak w jakim okresie prawo do niego powstało. Okoliczność, że w zaświadczeniu urzędu skarbowego za 2005 rok wykazany jest dochód skarżącego, do którego prawo powstało przed tym rokiem, nie ma znaczenia dla sprawy (por. wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z 4 kwietnia 2006 r., I SA/Wa 403/06, lex nr 209725). Organ zarówno I, jak i II instancji nie może kwestionować informacji zawartych w zaświadczeniu Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. Jeżeli skarżąca uważa, że są one nieprawidłowe powinna wystąpić o sprostowanie ich treści.

Również otrzymane stypendium stanowi uzyskanie dochodu. Nie ma znaczenia, czy stypendia podlegały opodatkowaniu, skoro na podstawie art. 3 pkt 1 lit. c) tiret 15 powołanej ustawy o świadczeniach rodzinnych, są one wprost wskazane jako "inne dochody nie podlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych".

Na marginesie należy zauważyć, że uzyskana z wyliczenia przez organy I i II instancji kwota dochodu, jest zgodna z informacją zawartą w przedłożonym przez skarżącą wniosku o przyznanie stypendium i dołączonych do niego zaświadczeń o oświadczeń strony. Nie oznacza to jednak niewzruszalności raz złożonego oświadczenia, w tym niemożliwości sprostowania zawartych w nim błędów (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, II SA/Bk 44/06, lex. Nr 325107)

Umieszczenie skarżącej na 46 miejscu listy za siostrą, znajdującą się w identycznej sytuacji umiejscowioną na 45 pozycji należy uznać za nieprawidłowe. Jednakże wobec powyżej wskazanych okoliczności to uchybienie nie mogło mieć wpływu na merytoryczną treść orzeczenia organu, a tym samym nie wyczerpana została przesłanka uwzględnienia skargi.

Przedstawione wyżej względy pozwalają na stwierdzenie, iż organy orzekające w niniejszej sprawie nie naruszyły przepisów prawa w taki sposób, iż mogło mieć to wpływ na wynik sprawy. Organy te orzekały w oparciu o kompletny materiał dowodowy i przedstawiły istotne dla sprawy okoliczności, a rozstrzygnięcie organów zostało wyprowadzone w oparciu o prawidłową podstawę prawną.

Z wyżej wyjaśnionych względów Sąd uznał, że ani zaskarżona decyzja, ani utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.