Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 382/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: Art.21 ust.1
journal: Dz.U. 2007 nr 35 poz 217
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - Tytuł zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. (Dz.U.08.44.262) na: "o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego"
article: Art. 174 pkt 1i pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędzia del. WSA Inga Gołowska Protokolant Marcin Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Spółki z o.o. w G .W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. z dnia 17 listopada 2011 r. sygn. akt I SA/Sz 683/11 w sprawie ze skargi A. Spółki z o.o. w G. W. na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Sz z dnia 19 maja 2011 r. nr 9016-2011-0004/AS w przedmiocie płatności do gruntów rolnych oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz wyrokiem z 17 listopada

2011 r. sygn. akt I SA/Sz 683/11 oddalił skargę A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Gorzowie Wielkopolskim na decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 19 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności na 2007 rok.

Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie faktycznym:

W dniu 6 marca 2008 r. A. sp. z o.o. z siedzibą w G.W. złożyła w Biurze Powiatu Gryfińskiego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie na 2007 rok jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w związku z przekazaniem jej gospodarstwa rolnego przez H. B. W dniu 10 maja 2007 r. H. B. złożył wniosek o przyznanie płatności na 2007 rok i zadeklarował działki rolne, które wcześniej (w 2006 r.) przekazał na podstawie umowy Spółce A..

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w G. decyzją z 12 listopada

2008 r. odmówił Spółce przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności do powierzchni grup upraw podstawowych na 2007 rok.

Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z 20 marca 2009 r., wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. oddalił skargę wniesioną na tę decyzję przez ATTAR sp. z o.o.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 grudnia 2010 r. sygn. akt II GSK 1065/09 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Sz. oraz decyzję Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z 20 marca 2009 r.

Organ odwoławczy po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z 19 maja 2011 r., utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ podał, że na podstawie art. 21 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 r. Nr 35, poz. 217 ze zm., dalej: ustawa o płatnościach), w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 74 ust. 1 lit. a) rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U.UE.L 141 z 30 kwietnia 2004 r. s. 18 ze zm., dalej: rozporządzenie nr 796/2004), jednolita płatność obszarowa lub płatność uzupełniająca, o którą ubiega się przekazujący, są przyznawane przejmującemu, jeżeli przekazanie zostało dokonane nie później niż do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności, na wniosek przejmującego złożony do dnia wydania decyzji. Zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy o płatnościach, przejmujący dołącza do wniosku umowę, na podstawie której grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego zostały przekazane lub kopię takiej umowy potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika Agencji. Złożenie wniosku na rok 2007 o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa następuje, gdy grunty objęte wnioskiem o przyznanie płatności na rok 2007 zostały przekazane innemu producentowi przed wydaniem decyzji w sprawie przyznania tej płatności, jednak już po złożeniu wniosku producenta. Zgodnie z umowami załączonymi do wniosku z dnia 6 marca 2008 r. r. oraz oświadczeniami pełnomocników A. sp. z o.o., przeniesienie gospodarstwa rolnego objętego umowami nastąpiło już w 2006 roku. Wobec powyższego Spółka winna była złożyć wniosek o przyznanie płatności na rok 2007 deklarując posiadane grunty, co pozwoliłoby ocenić spełnienie wymogów uzyskania płatności bezpośrednich na rok 2007 według przepisu art. 7 ustawy o płatnościach. Z art. 21 ustawy o płatnościach wynika, że warunkiem uzyskania płatności w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego jest przekazanie gospodarstwa w rozumieniu art. 74 ust 1 lit. a) rozporządzenia nr 796/2004 oraz złożenie wniosku wraz z oświadczeniem o objęciu w posiadanie gruntów rolnych oraz umowy lub kopii umowy, na podstawie której zostały przekazane grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa. W art. 74 rozporządzenia 796/2004 zostały uregulowane ogólne zasady przyznania płatności w przypadku przekazania gospodarstwa. Przekazanie gospodarstwa oznacza sprzedaż, dzierżawę lub jakikolwiek inny podobny rodzaj transakcji w odniesieniu do danych jednostek produkcyjnych. Za gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 pkt b rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r., ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) 247/2006, (WE) 378/2007, oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE Nr L 30 z 31.01.2009 r., s. 16, dalej: rozporządzenie nr 73/2009), będącego powtórzeniem art. 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r., ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) 1452/2001, (WE) 1453/2001, (WE) 1454/2001, (WE) 1251/1999, (WE) 1254/1999, (WE) 1673/2000, (EWG) 2358/71 i (WE) 2529/2001 (Dz. Urz. UE Nr L 345 z 20.11.2004 r., str. 1 ze zm.), uznaje się wszystkie jednostki produkcyjne zarządzane przez rolnika znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego. Wobec powyższego spełnienie przesłanek wymienionych w art. 21 ustawy o płatnościach w związku z art. 2 pkt b rozporządzenia nr 73/2009, następuje w przypadku przeniesienia posiadania wszystkich działek rolnych objętych wnioskiem przekazującego o przyznanie płatności na rok 2007. Przeniesienie posiadania powinno zostać potwierdzone, zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy o płatnościach umowami na podstawie, których nastąpiło przeniesienie posiadania. Następnie organ odwoławczy podniósł, że postępowanie administracyjne wszczęte wnioskiem Spółki o przyznanie jednolitej płatności obszarowej lub płatności uzupełniającej w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego zostało przeprowadzone na podstawie art. 21 ustawy o płatnościach, a zatem miało ono na celu jedynie zbadanie, czy zostały spełnione wszystkie przesłanki wymienione w powołanym przepisie. Zdaniem organu, na podstawie zgromadzonego materiału oraz dołączonych do wniosku umów, należało stwierdzić, że nie doszło do skutecznego przejęcia gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisu art. 74 ust 1 lit. a) rozporządzenia nr 796/2004.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Sz. oddalił skargę Spółki. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji podkreślił, że przyznanie producentowi rolnemu dopłat bezpośrednich do posiadanych gruntów na określony rok kalendarzowy jest uwarunkowane złożeniem wniosku w terminie od 15 marca do 15 maja danego roku. Termin ten nie podlega przywróceniu, dlatego złożenie wniosku w innym terminie powoduje jego bezskuteczność (art. 18 ustawy). Sąd zaznaczył, że wskazanie we wniosku na posiadanie określonych gruntów nie stanowi warunku wystarczającego do jego uwzględnienia, gdyż konieczne jest aby grunty te były w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, którego dotyczy wniosek. W przypadku, gdy po złożeniu wniosku o dopłaty bezpośrednie na dany rok kalendarzowy dochodzi do przekazania gospodarstwa rolnego innemu podmiotowi, ustawy o płatnościach przewiduje, że na wniosek przejmującego gospodarstwo, złożony w terminie do 30 czerwca danego roku, wchodzi on w uprawnienia rolnika składającego wniosek o dopłaty, jeżeli przekazanie gospodarstwa nastąpiło nie później niż do dnia 31 maja tego roku. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że wniosek Spółki o przyznanie dopłat bezpośrednich na rok 2007 złożony został w dniu 6 marca 2008 r. a więc po terminie określonym w art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach, tj. po dniu 30.06.2007 r. oraz że wniosek ten odwoływał się do faktu przejęcia gospodarstwa od rolnika, który wniosek o przyznanie dopłat na tenże rok złożył w ustawowym terminie, nie będąc jednakże już posiadaczem gruntów we wniosku wskazanych, skoro do ich przekazania skarżącej doszło już w roku 2006. W ocenie Sądu pierwszej instancji złożenie przez skarżącą wniosku o dopłaty bezpośrednie na rok 2007 do gruntów przejętych od rolnika, który z wnioskiem o te dopłaty wystąpił w okresie od dnia 15 marca do dnia 15 maja tegoż roku, stanowiło czynność prawnie nieskuteczną nie tylko ze względu na termin złożenia tego wniosku (6.03.2008 r.), ale przede wszystkim z tego względu, że owo przekazanie nastąpiło już w roku 2006, a nie w okresie od dnia złożenia wniosku przez przekazującego do dnia 31 maja 2007 r. W związku z tym, zdaniem WSA, odmowa przyznania skarżącej płatności bezpośrednich na rok 2007 do gruntów przejętych od H. B. w roku 2006 znajduje pełne oparcie w przepisie art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach. Następnie Sąd stwierdził, że skoro stając się posiadaczem określonych gruntów rolnych już w roku 2006 i będąc posiadaczem tych gruntów także w dniu 31 maja roku 2007, skarżąca nie złożyła w okresie od dnia 15 marca do dnia 15 maja 2007 r. wniosku o przyznanie do tych gruntów dopłat bezpośrednich na rok 2007, to oczywistym jest, że z dopłat tych zrezygnowała, te bowiem, przyznawane są wyłącznie na wniosek zainteresowanego rolnika (posiadacza gruntów) złożony we wskazanym okresie. Złożenie przez skarżącą dopiero w dniu 6 marca 2008 r. wniosku o dopłaty bezpośrednie na rok 2007 do gruntów przejętych w roku 2006 nie mogło wywołać zamierzonego skutku ze względu na uchybienie nieprzywracalnego terminu do jego złożenia (15 marca -15 maja 2007 r.). Zdaniem Sądu pierwszej instancji u podstaw zaskarżonej decyzji nie legło ustalenie w kwestii braku umowy przekazania części gospodarstwa rolnego (działki nr 210), lecz ustalenie, że złożony przez skarżącą w dniu 6 marca 2008 r. wniosek o przyznanie na rok 2007 płatności bezpośrednich do gruntów w przypadku przejęcia gospodarstwa rolnego, dotyczył w istocie gruntów przekazanych już przed złożeniem wniosku przez przekazującego, co w świetle art. 21 ust. 1 i ust. 5 ustawy o płatnościach czyniło wniosek skarżącej prawnie nieskutecznym.

A. sp. z o.o. zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Sz. oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Na podstawie art. 174 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) Spółka zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego tj.:

- art. 21 ustawy o płatnościach poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że przejmujący gospodarstwo rolne powinien był złożyć wniosek w trybie art. 18 w związku z art. 7 tej ustawy;

- art. 21 ust.1 ustawy o płatnościach poprzez zastosowanie tego przepisu w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej, która weszła w życie w dniu 15 marca 2008 r., a więc nie ma zastosowania w związku ze złożeniem wniosku o przejęcie płatności przed datą wejścia w życie tej ustawy i w konsekwencji błędne przyjęcie, że wniosek o przejęcie płatności powinien być złożony przez przejmującego w terminie do 30 czerwca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności, w sytuacji gdy wniosek taki mógł być złożony do dnia wydania decyzji w sprawie płatności zgodnie z art. 21 ust.1 ustawy o płatnościach, czyli do dnia 15 marca 2008 r.;

- art. 21 ustawy o płatnościach poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że do przekazania gospodarstwa rolnego dającego podstawę do złożenia wniosku o dopłaty przez przejmującego, może dojść dopiero po złożeniu wniosku o dopłaty przez przekazującego.

2) przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 145 § 1 ust.1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 77 k.p.a. poprzez poczynienie błędnych ustaleń faktycznych i przyjęcie jakoby wniosek złożono 6 marca 2008 r. a nie 21 grudnia 2007 r.;

- art. 145 § 1 ust.1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 21 ust. 5 ustawy o płatnościach poprzez jednoczesne prowadzenie postępowania z wniosku przekazującego w przedmiocie dopłat na rok 2007 oraz postępowania z wniosku przejmującego w przedmiocie tych samych dopłat w sytuacji, gdy z chwilą złożenia wniosku przez przejmującego dochodzi do podmiotowej zmiany strony postępowania i przejmujący wstępuje w miejsce przekazującego;

- art. 29 k.p.a. poprzez to, że Sąd pierwszej instancji nie uznał za błędne dopuszczenie przez organ pierwszej instancji w charakterze strony H. B. i niedostrzeżenie tego błędu przez organ drugiej instancji, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, gdyż zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

W skardze kasacyjnej zostały podniesione zarzuty naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Z uwagi na charakter stawianych zarzutów w pierwszej kolejności należy odnieść się do uchybień podniesionych w ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

W tym miejscu należy przypomnieć, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone przez zawarte w niej podstawy. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego, czy też procesowego w rzeczywistości zaistniały. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego określenia podstaw kasacyjnych, co zgodnie z art. 176 p.p.s.a. oznacza obowiązek wnoszącego skargę kasacyjną powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem autora skargi kasacyjnej uchybił Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym orzeczeniu oraz uzasadnienie ich naruszenia.

Poczynienie powyższych uwag o charakterze ogólnym było konieczne z uwagi na sposób w jaki została zredagowana skarga kasacyjna. W zakresie zarzutów naruszenia prawa materialnego nie spełnia ona wszystkich wymogów określonych w art. 176 p.p.s.a. Przede wszystkim zauważyć należy, że podnosząc zarzuty w ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżąca nie uwzględniła, że art. 21 ustawy o płatnościach jest podzielonej na dalsze jednostki redakcyjne – ustępy, punkty. Zaniechanie przez skarżącą dokładnego określenia (poza jednym przypadkiem) naruszonego przepisu stanowi uchybienie obowiązkowi wskazania podstaw kasacyjnych i nie pozwala na jednoznaczne określenie granic skargi kasacyjnej.

Wymienionego mankamentu nie usuwa lektura uzasadnienia skargi kasacyjnej, które nie precyzuje podniesionych w petitum skargi kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Podkreślenia wymaga, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do precyzowania za stronę zarzutów skargi kasacyjnej, bądź do poszukiwania za nią naruszeń prawa, jakich mógł dopuścić się wojewódzki sąd administracyjny (por. np. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 861/10 - publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/ i powołane tam orzecznictwo). Wadliwość zgłoszonej podstawy kasacyjnej jest czasami możliwa do usunięcia w drodze rozumowania poprzez analizę argumentacji zawartej w uzasadnieniu środka zaskarżenia. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma jednak obowiązku formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej. Mając na uwadze, że poszczególne jednostki redakcyjne art. 21 ustawy o płatnościach regulują różne zagadnienia o charakterze materialnoprawnym i procesowym, należało uznać, że wskazana wada skargi kasacyjnej w zakresie sformułowania zarzutów naruszenia prawa materialnego sprawia, że w tym zakresie jest ona pozbawiona usprawiedliwionych podstaw.

Dotychczasowe rozważania nie obejmują prawidłowo sformułowanego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach poprzez zastosowanie tego przepisu przez Sąd pierwszej instancji w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej, która weszła w życie w dniu 15 marca 2008 r. i w konsekwencji błędne przyjęcie, że wniosek o przejęcie płatności powinien być złożony przez przejmującego w terminie do 30 czerwca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności, w sytuacji gdy wniosek taki mógł być złożony do dnia wydania decyzji w sprawie płatności.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca trafnie podniosła, że rozważania Sądu pierwszej instancji odnosiły się do treści art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach, nadanej ustawą z dnia 29 lutego 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej oraz ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 44, poz. 262). Wspomniana ustawa weszła w życie 15 marca 2008 r., a zgodnie z jej art. 4 "Do postępowań w sprawach przyznania płatności lub płatności cukrowej, o których mowa w ustawie wymienionej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe." W związku z tym w rozpoznawanej sprawie zastosowanie miały przepisy ustawy o płatnościach w kształcie obowiązującym przed dniem 15 marca 2008 r. W stanie prawnym mającym znaczenie w sprawie art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach stanowił, że w przypadku przekazania gospodarstwa rolnego, w rozumieniu art. 74 ust. 1 lit. a) rozporządzenia nr 796/2004, jednolita płatność obszarowa lub płatność uzupełniająca, o które ubiega się przekazujący, są przyznawane przejmującemu, jeżeli przekazanie zostało dokonane nie później niż do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności oraz na wniosek przejmującego złożony do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności. Zmiana art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach wprowadzona ustawą z dnia 29 lutego 2009 r. dotyczyła określenia warunków, jakie muszą być spełnione, by płatność mogła być przyznana przejmującemu. Ustawodawca postanowił, że płatności, o które wystąpił przekazujący, są przyznawane przejmującemu, jeżeli: przekazanie zostało dokonane nie później niż do dnia 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności a przejmujący złoży wniosek do dnia 30 czerwca roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Sąd pierwszej instancji odnosił się do stanu prawnego obowiązującego od 15 marca 2008 r., co z przyczyn już wspomnianych było niewłaściwe. To niewątpliwe uchybienie Sądu nie miało jednak wpływu na wynik sprawy. Należy bowiem pamiętać, że zasadniczym powodem odmowy przyznania płatności na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach było przekazanie skarżącej gospodarstwa rolnego już w 2006 roku. Okoliczność ta wykluczała zastosowanie art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach zarówno przed jak i po 15 marca 2008 r.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, także w stanie prawnym mającym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, nie budzi wątpliwości, że art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach odnosi się do sytuacji, gdy przekazanie nastąpiło pomiędzy złożeniem wniosku przez przekazującego a wydaniem decyzji o przyznaniu płatności w roku, którego dotyczy wniosek. Wniosek taki wypływa nie tylko z treści art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach, ale także art. 7 ust. 1 i 2 oraz art. 18 ustawy o płatnościach. Z powołanych przepisów wynika, że płatność bezpośrednia i płatność uzupełniająca przysługuje rolnikowi na będące w jego posiadaniu grunty rolne i jest przyznawana na jego wniosek. Z chwilą przekazania gruntów rolnych, przekazujący przestaje być faktycznym posiadaczem, a zatem nie spełnia on podstawowego warunku niezbędnego do przyznania płatności. Przyjmując, że regulacja zawarta w art. 21 ust. 1 ustawy o płatnościach ma na celu zapewnienie ciągłości w uzyskiwaniu pomocy, która ma charakter przedmiotowy, gdyż przyznawana jest do gruntów rolnych, to dopuszczenie możliwości złożenia wniosku o przyznanie płatności po przekazaniu gospodarstwa rolnego przez przekazującego wykluczałoby realizację tego celu. Po przekazaniu gospodarstwa rolnego przekazujący nie jest już bowiem uprawniony do otrzymania płatności, a zatem wniosek przez niego złożony nie mógłby być uwzględniony, a w konsekwencji płatność nie byłaby w ogóle przyznana. Innymi słowy wszczęcie postępowania w sprawie przyznania płatności przez podmiot nieuprawniony do jej otrzymania nie może prowadzić do skutecznego nabycia prawa do płatności przez przejmującego.

W ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. skarżąca zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. i art. 77 k.p.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 21 ust. 5 ustawy o płatnościach oraz art. 29 k.p.a.

W związku z wymienionymi zarzutami należy zauważyć, że w myśl art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa procesowego wiąże się z obowiązkiem wykazania, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że składający skargę kasacyjną zobowiązany jest do wykazania i uzasadnienia, że orzekający w sprawie sąd pierwszej instancji naruszył i to w sposób realny przepisy procedury sądowoadministracyjnej, przy czym to naruszenie było na tyle istotne, że gdyby do niego nie doszło, to wynik sprawy mógłby być inny. Podstawą skargi kasacyjnej wymienioną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. może być tylko naruszenie przez sąd pierwszej instancji przepisów postępowania, w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym między uchybieniem procesowym, a wydanym w sprawie wyrokiem podlegającym zaskarżeniu musi istnieć związek przyczynowy wskazujący na potencjalną możliwość innego wyniku postępowania sądowego (por. wyrok NSA z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt I OSK 513/11). Obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc wykazanie związku przyczynowego pomiędzy zaistniałym uchybieniem a wyrokiem wskazującego na potencjalną możliwość innego wyniku postępowania sądowego. W skardze kasacyjnej wskazać zatem należy, jakie konkretnie naruszenie prawa spowodowało, że wyrok jest błędny, a jego treść mogłyby być odmienna.

W rozpoznawanej skardze kasacyjnej w ogóle nie został wykazany wpływ podnoszonych naruszeń przepisów postępowania na wynik sprawy. Tym samym powołane w zakresie naruszenia przepisów procesowych zarzuty kasacyjne należało uznać za nieskuteczne.

Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.