Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1236/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2021-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27
journal: Dz.U. 2020 poz 266
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - t.j.
article: art. 46h
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Głowacki Sędziowie WSA Stanisław Grzeszek (spr.) WSA Urszula Zięba po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w T. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wykreślenia zastawu skarbowego skargę oddala.


UZASADNIENIE

Jak wynika z akt sprawy, w dniu 5 grudnia 2019r. wpłynął do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w N. S. wniosek P. T. sp. z o.o. spółka komandytowa o wykreślenie zastawu skarbowego, ustanowionego na samochodzie osobowym PORSCHE PANAMERA GTS nr rej. [...]

W swoim wniosku spółka podniosła, że na dzień wpisu zastawu nie była już właścicielem ruchomości, zatem zastaw nie jest skuteczny i winien zostać wykreślony. Na dowód dołączyła fakturę sprzedaży z daty 7 października 2019r. Pismem z 3 lutego 2020r. spółka doprecyzowała, iż wniosek pochodzi od obecnego właściciela ruchomości - P. Sp. z o.o.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w N. S. decyzją z dnia 22 czerwca 2020r., nr [...] odmówił P. Sp. z o.o. wykreślenia zastawu skarbowego.

W postępowaniu nie ustalono bowiem, aby przed ustanowieniem zastawu istotnie doszło do zbycia pojazdu przez dotychczasowego właściciela spółkę komandytową i w chwili wpisu stanowił on już własność spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

W odwołaniu P. Sp. z o.o. podniosła, że w decyzji: błędnie stwierdzono, iż "Spółka z o.o. jest komplementariuszem Spółki komandytowej i obie reprezentuje ta sama osoba"; błędnie przyjęto, iż o nie dojściu do sprzedaży pojazdu świadczy brak w systemach podatkowych spółki komandytowej deklaracji i pliku JPK za październik 2019r. potwierdzających operacje finansowe związane z transakcją kupna pojazdu, gdyż spółka z o.o. nie miała wpływu na złożenie deklaracji i plików przez inny podmiot gospodarczy; nie ustalono poprawnie sposobu zapłaty za sprzedaż samochodu, gdyż rozliczenie pomiędzy podmiotami nastąpiło w formie bezgotówkowej - kompensaty w oparciu o art. 498 Kodeksu cywilnego.

W piśmie z dnia 7 sierpnia 2020r. spółka podtrzymała swój wniosek o wykreślenie zastawu informując, że pojazd został sprzedany przez spółkę komandytową spółce z o.o., wpisany do stanu jej środków trwałych, a zapłata nastąpiła na zasadzie kompensaty za faktury, które spółka komandytowa winna była zapłacić spółce z o.o.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w N. S. decyzją z dnia 1 października 2020r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że w wydanej decyzji umieszczenie - w nawiasie - zdania wyjaśniającego: "Spółka z o.o. jest komplementariuszem Spółki komandytowej i obie reprezentuje ta sama osoba" mogło wprowadzać w błąd, bowiem wskazywało, iż to P. Sp. z o.o. (jako nabywca pojazdu) jest komplementariuszem spółki komandytowej. Słusznie zauważyła spółka z o.o., że nie jest to zgodne z prawdą, gdyż komplementariuszem spółki komandytowej jest P. T. Sp. z o.o., a nie P. Sp. z o.o. Nie zmienia to jednak istoty rozstrzygnięcia, gdyż prawo do reprezentowania wszystkich trzech podmiotów przysługiwało i przysługuje M. U..

Odnosząc się do pozostałych okoliczności wskazanych w odwołaniu, ZUS wskazał, że organ I instancji badał, czy na dzień dokonania wpisu zastawu na pojeździe stanowił on jeszcze własność zadłużonej spółki komandytowej, czy już spółki z o.o.

Przedłożony przez spółkę z o.o. dokument: faktura - procedura marży - towary używane nr [...] z dnia 7 października 2019r. nie usuwał wątpliwości w tym zakresie, gdyż mógł zostać sporządzony w każdym momencie, w tym także po dokonaniu wpisu zastawu i służyć jedynie ochronie przed konsekwencjami wynikającymi z dokonania wpisu.

Wątpliwość tę uzasadniał fakt reprezentowania obu podmiotów przez tę samą osobę. W tym zakresie w postępowaniu przed wydaniem decyzji z dnia 22 czerwca 2020r. ZUS zasadnie podjął czynności zmierzające do potwierdzenia ewentualnej zmiany właściciela pojazdu. W toku postępowania ustalono, że Bank BNP Paribas w informacji z dnia 17 stycznia 2020r. nie potwierdził operacji finansowej na kwotę, na którą opiewa faktura sprzedaży, na prowadzonych dla spółki komandytowej rachunkach bankowych.

Dane pozyskane przez ZUS w dniu 10 grudnia 2019r. z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców potwierdzają, że spółka komandytowa nadal, w dacie 10 grudnia 2019r. była właścicielem pojazdu PORSCHE PANAMERA [...].

W piśmie z 9 stycznia 2020r., będącym odpowiedzią na zapytanie ZUS, Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. T. stwierdził, że w aktach podatkowych spółki komandytowej brak jest dowodów potwierdzających transakcję sprzedaży samochodu PORSCHE PANAMERA dokonanej w dniu 7 października 2019r., jak również brak jest w systemie Urzędu deklaracji VAT-7 za październik 2019r. oraz JPK za październik 2019r.

ZUS wyjaśnił, że spółka obecnie wskazuje, iż nie miała wpływu na złożenie podatkowych deklaracji i plików przez inny podmiot gospodarczy. Jak wyżej wspomniano prawo do reprezentacji zarówno sprzedawcy - spółki komandytowej, jak i nabywcy - spółki z o.o. przysługiwało i nadal przysługuje tej samej osobie, zatem przerzucanie odpowiedzialności za nieprawidłowości na inny podmiot, reprezentowany jednak przez tę samą osobę nie może stanowić argumentu uzasadniającego zmianę stanowiska organu I instancji więc takie wyjaśnienie nie zostało przyjęte.

Stwierdzenia odwołującej się spółki z o.o., że zapłata nastąpiła w formie kompensaty rozliczeń pomiędzy oboma podmiotami nie potwierdzają, poczynione ustalenia ani zgromadzona dokumentacja. Faktura sprzedaży wskazuje kwotę, sposób zapłaty "przelew", nr rachunku bankowego, na który ma nastąpić zapłata i termin zapłaty (15 października 2019r.), zatem wyłącznie takie okoliczności mogłyby potwierdzać transakcję.

Reasumując powyższe na podstawie zebranych informacji należy stwierdzić, że pojazd, tj. PORSCHE PANAMERA GTS, nr rej [...] w chwili ustanowienia zastawu był własnością spółki komandytowej i nie został zbyty na rzecz spółki z o.o. w dniu 7 października 2019r., tj. przed datą dokonania wpisu do rejestru zastawów skarbowych.

Ani w postępowaniu przed organem I instancji, ani w postępowaniu odwoławczym nie pozyskano jakichkolwiek dowodów, potwierdzających fakt zmiany właściciela pojazdu. Zastaw ustanowiony na pojeździe na wniosek ZUS jest zatem skuteczny i spółka z o.o. nie może powoływać się na swoje prawo własności tej ruchomości w celu wykreślenia zastawu.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie P. Sp. z o.o. w T. zarzuciła naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych dotyczących okoliczności wskazanych w odwołaniu z dnia 13 sierpnia 2020r. i utrzymaniu w mocy błędnej decyzji w przedmiocie odmowy wykreślenia zastawu.

Wobec powyższego skarżąca spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, decyzji ją poprzedzającej oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019r. poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019r. poz. 2325 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast na podstawie art. 151 p.p.s.a. sąd skargę oddala, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uwzględnienia.

Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym była decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] października 2020r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Zakład Ubezpieczeń Społecznych - Oddział w N. S. z dnia 22 czerwca 2020r., nr [...] o odmowie zgody na wykreślenie zastawu skarbowego.

Z bezspornych ustaleń faktycznych wynika, że decyzją z dnia 26 września 2019r. nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych określił P. T. Sp. z o.o. Sp. k. w T. wysokość należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych w łącznej kwocie 531.853,56 zł.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. na wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dokonał wpisu zastawu skarbowego w Rejestrze Zastawów Skarbowych (dalej RZS) na samochodzie osobowym nr rej. [...] marki PORSCHE PANAMERA GTS, rok produkcji 2013.

Pismem z dnia 4 grudnia 2019r. P. T. Sp. z o. o. Sp. k. w T. wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej ZUS) z wnioskiem o wykreślenie przedmiotowego pojazdu z rejestru zastawów skarbowych, ponieważ został on sprzedany w dniu 7 października 2019r. Pismem z dnia 3 lutego 2020r. dokonano sprostowania wniosku z dnia 4 grudnia 2019r. wskazując, że właścicielem pojazdu jest P. Sp. z o.o. w T. j.

Na wstępie należy wskazać, że stosownie do art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020r., poz. 266 ze zm., powoływanej dalej jako "u.s.u.s."), należności z tytułu składek są zabezpieczone ustawowym prawem zastawu na wszystkich będących własnością dłużnika oraz stanowiących współwłasność łączną dłużnika i jego małżonka rzeczach ruchomych oraz zbywalnych prawach majątkowych. Do zastawu, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy - Ordynacja podatkowa, dotyczące zastawów skarbowych (ust. 2). Zastaw, o którym mowa w ust. 1, wpisuje się do Rejestru Zastawów Skarbowych prowadzonego na podstawie art. 43 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (ust. 2a).

Należy również podkreślić, że przedmiotem skargi jest rozstrzygnięcie ZUS odnośnie wniosku o wykreślenie zastawu skarbowego. Żądanie wykreślenia takiego zastawu w oparciu o art. 46h ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020r., poz. 1325 ze zm., powoływanej dalej jako "O.p."), zawarte we wniosku skarżącej spółki z dnia 4 grudnia 2019r., wyznacza granice sprawy administracyjnej, którą ZUS w ramach swoich kompetencji musiał rozstrzygnąć w oparciu o właściwą podstawę prawną.

W myśl przywołanego przepisu organ, na wniosek którego ustanowiono zastaw skarbowy, może wydać decyzję w sprawie wykreślenia zastawu skarbowego z rejestru zastawów, na wniosek osoby powołującej się na swoje prawo własności ruchomości lub zbywalne prawo majątkowe, jeżeli ruchomość lub zbywalne prawo majątkowe obciążone zastawem skarbowym w dniu jego powstania nie stanowiły własności podatnika, płatnika, inkasenta, następcy prawnego lub osoby trzeciej odpowiadającej za zobowiązanie podatkowe lub zaległości podatkowe.

We wniosku o wszczęcie postępowania z dnia 4 grudnia 2019r. skarżąca spółka wystąpił o wykreślenie zastawu ustanowionego na pojeździe marki PORSCHE PANAMERA GTS nr rej. [...], powołując się na to, że jest właścicielem ww. pojazdu.

Zatem przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie mogło być jedynie ustalenie, czy rzeczywiście skarżąca spółka w dniu ustanowienia zastawów na wskazanej w decyzji ruchomości był ich właścicielem.

W ocenie Sądu orzekającego w sprawie ZUS wymogom tym sprostał, do czego odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W motywach decyzji precyzyjnie wykazał, że skarżąca spółka nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, że przed ujawnieniem przedmiotowego pojazdu w RZS była rzeczywistym właścicielem samochodu marki PORSCHE PANAMERA GTS nr rej. [...].

Skarżąca spółka domagając się wykreślenia zastawu przedstawiła "fakturę – procedura marży – towary używane" z dnia 7 października 2019r. nr [...] z której wynika, że sprzedawca: P. T. Sp. z o.o. Sp. k. w T. sprzedał samochód osobowy PORSCHE PANAMERA GTS nr rej. [...] rok produkcji 213 za kwotę 150.000,00 zł nabywcy: P. T. za kwotę 150.000,00 zł z terminem płatności 15 październik 2019r. (sposób płatności – przelew).

Według Sądu za uzasadnione należało uznać wątpliwości, które powziął ZUS w związku z faktem, że jak wynikało z faktury sprzedający tj. P. T. Sp. z o. o. Sp. k. i nabywca tj. P. Sp. z o.o. są podmiotami powiązanymi osobowo i obie te spółki reprezentowała ta sama osoba M. U.. Dlatego też zasadnie ZUS przeprowadził postępowanie wyjaśniające na okoliczność, czy na dzień dokonania wpisu zastawu na pojeździe, stanowił on własność zadłużonej spółki komandytowej, czy już spółki z o.o.

Jak słusznie zauważył ZUS, przedłożony przez spółkę z o.o. dokument tj. faktura - procedura marży - towary używane nr [...] z dnia 7 października 2019r. nie usuwał wątpliwości w tym zakresie, gdyż mógł zostać sporządzony w każdym momencie, w tym także po dokonaniu wpisu zastawu i służyć jedynie ochronie przed konsekwencjami wynikającymi z dokonania wpisu, tym bardziej, że pierwotny wniosek o wykreślenie zastawu z dnia 4 grudnia 2019r. złożyła spółka P. T. Sp. z o.o. Sp. k. podpisany przez M. U..

Wątpliwości uzasadniał także fakt niespójnych z treścią faktury wyjaśnień składanych przez skarżącą spółkę, zatem ZUS zasadnie podjął czynności zmierzające do potwierdzenia ewentualnej zmiany właściciela pojazdu.

W toku postępowania ustalono, że Bank BNP Paribas (rachunek tego banku został wskazany na fakturze) w informacji z dnia 17 stycznia 2020r. nie potwierdził operacji finansowej na kwotę, na którą opiewa faktura sprzedaży, na prowadzonych dla spółki komandytowej rachunkach bankowych.

Również dane pozyskane przez ZUS w dniu 10 grudnia 2019r. z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców potwierdzają, że P. TRANSPORT Sp. z o. o. Sp. k. nadal, w dacie 10 grudnia 2019r. była właścicielem pojazdu PORSCHE PANAMERA [...].

Z kolei w piśmie z 9 stycznia 2020r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w N. T. stwierdził, że w aktach podatkowych P. TRANSPORT Sp. z o.o. Sp. k. brak jest dowodów potwierdzających transakcję sprzedaży samochodu PORSCHE PANAMERA dokonanej w dniu 7 października 2019r., jak również brak jest w systemie urzędu skarbowego deklaracji [...] za październik 2019r. oraz JPK za październik 2019r.

Wyjaśnienia składane przez skarżącą spółkę, że nie miała wpływu na złożenie podatkowych deklaracji i plików przez inny podmiot gospodarczy, zasadnie zostały uznane za mało wiarygodne, gdyż reprezentujący stronę skarżącą M. U. jest jednocześnie uprawniony do reprezentowania spółki komandytowej. Zatem przerzucanie odpowiedzialności za nieprawidłowości na inny podmiot, reprezentowany jednak przez tę samą osobę nie może stanowić argumentu uzasadniającego podważenie ustaleń dokonanych przez ZUS.

Kolejną wątpliwością, która nie została rozwiana wyjaśnieniami strony skarżącej jest sposób zapłaty za przedmiotowy samochód osobowy. Według wyjaśnień skarżącej spółki zapłata nastąpiła w formie kompensaty rozliczeń pomiędzy oboma podmiotami. Jednakże spółka nie przedstawiła żadnych dowodów (dokumentów), potwierdzających powyższą okoliczność. Faktura sprzedaży z dnia 7 października 2019r. wskazuje kwotę, sposób zapłaty "przelew", nr rachunku bankowego, na który ma nastąpić zapłata i termin zapłaty (15 października 2019r.), zatem wyłącznie takie okoliczności mogłyby potwierdzać transakcję.

Zdaniem Sądu przeprowadzone postępowanie wyjaśniające i jego wyniki, czynią zasadną konstatację ZUS, że pojazd PORSCHE PANAMERA GTS, nr rej [...] w chwili ustanowienia zastawu był własnością P. T. Sp. z o.o. Sp. k. i nie został zbyty na rzecz P. Sp. z o.o. w dniu 7 października 2019r., tj. przed datą dokonania wpisu do rejestru zastawów skarbowych.

Skarżąca spółka, ani w postępowaniu przed ZUS jak również w skardze (poza fakturą) nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów, potwierdzających fakt zmiany właściciela pojazdu. Zastaw ustanowiony na pojeździe na wniosek ZUS jest zatem skuteczny i skarżąca spółka nie może powoływać się na swoje prawo własności tej ruchomości w celu wykreślenia zastawu.

Raz jeszcze podkreślić należy, że granice kontrolowanej przez Sąd sprawy administracyjnej wyznacza treść art. 46h ust. 1 pkt 1 O.p. Wobec niewykazania przez skarżącą spółkę, że w momencie ustanawiania zastawu była właścicielem samochodu osobowego marki PORSCHE PANAMERA GTS nr rej [...], ZUS wydał prawidłową decyzję o odmowie wykreślenia zastawu.

Również sama skarżąca spółka w odwołaniu, jak i w samej skardze nie przedstawiła żadnych argumentów na obalenie ustaleń ZUS. Kwestionując wydane w sprawie rozstrzygnięcia odwoływała się do gołosłownych twierdzeń nie przedstawiając wiarygodnych dowodów.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.