Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 620/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2021-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 61
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Piotr Kieres (sprawozdawca),, Sędziowie: sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska,, sędzia WSA Katarzyna Radom, , po rozpoznaniu w Wydziale I, w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi: P. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia prowadzonego postępowania egzekucyjnego: oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi P. S. (dalej jako Strona, Zobowiązany) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z 18 września 2020 r. (w skrócie DIAS, Organ nadzoru), nr 0201-IEE1.711.263.2020.2.MO z 18 września 2020 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu (dalej jako Organ egzekucyjny, NPUS) z 27 lipca 2020 r. nr 229.SEE.711.235.2020.1 w sprawie odmowy umorzenia postepowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze z 16 października 2019 r. wystawione na należności w podatkach:

– od towarów i usług za okresy: IX - XII 2011 r; I - XII 2012 r; I, II, IV, VII 2013 r.;

– podatku dochodowego (19%) od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej za lata 2010 – 2012 wraz z odsetkami od nieuregulowanych zaliczek na ten podatek za okres VI – IX 2011 r.

Zgodnie z nałożonym przez art. 141 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a., obowiązkiem zwięzłego przedstawienia sprawy i zarzutów Strony Sąd wskazuje jak poniżej.

Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla W. – F., prowadzący postępowanie egzekucyjne wobec Strony z tytułu ww. zaległości (w wyniku zbiegu egzekucji sądowej z administracyjną) postanowieniem z 5 grudnia 2017 r. nr [...] umorzył postępowanie egzekucyjne w związku z jego bezskutecznością. W aktach znajdują się notatka Referatu Spraw Wierzycielskich NPUS z 16 października 2019 r. nr [...] z informacją, że Strona:

– w C. Sp. z o.o. jest Prokurentem,

– w L. Sp. z o.o. jest wspólnikiem i posiada 74 udziały o wartości 3.700,00 zł,

– w S. Sp. z o.o. jest Prokurentem,

– u R. C. jest pełnomocnikiem.

W notatce wskazano, że z uwagi na powyższe informacje wnosi się o zajęcie wierzytelności w oparciu o tytuły wykonawcze o nr [...] do [...]; [...] do [...]; [...]; [...]; [...] oraz [...], albowiem zgodnie z art. 61 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm.) – dalej jako u.p.e.a., w razie umorzenia postepowania egzekucyjnego w oparciu o art. 59 § 2 wszczęcie ponownej egzekucji może nastąpić wówczas, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródło dochodu zobowiązanego przewyższające kwotę wydatków egzekucyjnych.

Pismem z 13 maja 2020 r., sprecyzowanym pismem z 29 czerwca 2020 r. Strona złożyła wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego z uwagi na bezzasadne ponowne wszczęcie egzekucji – brak ujawnienia nowego składnika majątku zobowiązanego (Strony). Postanowieniem z 27 lipca 2020 r. Organ egzekucyjny odmówił żądaniu umorzenia, wskazując na uzyskane informacje o udziałach Strony w L. Sp. z o.o. - 74 udziały o wartości 3.700,00 zł, które zostały zajęte oraz o pełnieniu funkcji Prokurenta w C. Sp. z o.o. i w S. Sp. z o.o. Zwrócono uwagę na możliwość wszczęcia ponownej egzekucji w przypadku ujawnienia majątku lub źródła dochodu przewyższającego kwotę wydatków egzekucyjnych. Wskazano również, że w art. 59 § 2 u.p.e.a. przewidziano uznanie dla organu egzekucyjnego w zakresie umorzenia postępowania egzekucyjnego, skoro w tym przepisie mowa jest o możliwości umorzenia, a nie o obowiązku umorzenia, w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

We wniesionym zażaleniu na postanowienie NPUS Strona utrzymuje, że nie zostały ujawnione żadne nowe składniki majątkowe względem majątku istniejącego w dacie umorzenia pierwotnego postepowania egzekucyjnego postanowieniem z 5 grudnia 2017 r., albowiem Organ w oparciu o dane z Krajowego Rejestru Sądowego powinien być w posiadaniu informacji, że Strona pozostaje wspólnikiem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Nie zostały ujawnione żadne nowe składniki majątkowe. Ponadto nie przeprowadzono kalkulacji kwoty możliwej do uzyskania - egzekucja ma być celowa - kwota należności ma przewyższać koszty egzekucyjne.

Po rozpoznaniu zażalenia – Organ nadzoru uznał stanowisko Strony za niezasadne i utrzymał w mocy postanowienie NPUS. W szczególności podniósł, że ustalona została wartość udziałów na kwotę 3.700,00 zł, jednakże nie może zakładać że nie uzyska się z egzekucji udziałów kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Udział ma wartość rynkową, można uzyskać dochód nie tylko z tego, co przynosi Stronie jako udziałowcowi spółki, ale również możliwa jest jego sprzedaż. Wartość udziału jest uzależniona od wyników ekonomicznych spółki. Ponadto organ egzekucyjny ma obowiązek, doprowadzić do wykonania zobowiązania.

Nie zgadzając się ze stanowiskiem DIAS zaprezentowanym w postanowieniu z 18 września 2020 r., Strona wniosła na to rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucając naruszeniu art. 124 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926) oraz art. 7, art. 8 § 1 art. 9, art. 11 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020, poz. 256, 965, 1298). W oparciu o zarzuty skargi wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości wraz z zasądzeniem przepisanych kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi został podniesiony warunek z art. 61 u.p.e.a. uzależniający ponowne wszczęcie postępowania egzekucyjnego, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródło dochodu zobowiązanego, przewyższające kwoty wydatków egzekucyjnych. Pomiędzy umorzeniem, a ponownym wszczęciem postępowania egzekucyjnego wobec Strony Jej stan majątkowy nie zmienił się względem wykazanych w toku prowadzonej do 5 grudnia 2017 r. egzekucji. Organ nie zbadał dokładnie stanu faktycznego będącego podstawa ponownej egzekucji, co jest przedmiotem odrębnego postępowania sądowego. Zdaniem Strony miało miejsce podjęcie ponownej egzekucji - mimo braku ujawnienia nowego składnika majątku, który nie byłby wcześniej organowi wyjawiony. Skarżący posiada udziały w L. Sp. z o.o. od II 2011 r. – fakt ten jest ujawniony w Rejestrze Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, a w toku postępowania egzekucyjnego toczącego się w latach 2012- 2015 był również znany organowi.

W odpowiedzi na skargę DIAS argumentował, że w poprzednim postępowaniu egzekucyjnym do udziałów w L. Sp. z o.o. nie była kierowana egzekucja. Obowiązkiem wierzyciela jest natomiast podejmowanie prób wyegzekwowania należności. Ponadto przedmiotowe udziały nie były jedynym majątkiem stanowiącym podstawę do ponownego wszczęcia egzekucji – odkryto, bowiem potencjalne wierzytelności w dwóch innych spółkach. Przed powtórnym wszczęciem egzekucji i zastosowaniem środków egzekucyjnych nie było możliwe ustalenie czy w postępowaniu uzyska się kwotę przewyższającą wydatki egzekucyjne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021, poz. 137 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) – dalej jako: p.p.s.a., ogranicza podstawy prawne uwzględnienia skargi do stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd administracyjny w oparciu o art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., które to ograniczenie nie ma zastosowanie w rozpatrywanej sprawie (dotyczy interpretacji indywidualnych). Stosownie do kompetencji z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a. Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Skarga nie jest uzasadniona.

Jak przedstawiono już powyżej i co nie budzi sporu Organ egzekucyjny wszczął ponowną egzekucję (poprzednie postępowanie zostało umorzone 5 grudnia 2017 r. przez Komornika Sądowego z uwagi na jego bezskuteczność) w oparciu o art. 61 u.p.e.a., który to przepis w brzmieniu obowiązującym dla rozpoznawanego sporu przewidywał taką możliwość - w przypadku umorzenia pierwotnego postępowania z uwagi na jego bezskuteczność, przy ujawnieniu majątku lub źródła dochodu zobowiązanego przewyższające kwotę wydatków egzekucyjnych. Sąd wskazuje, że z akt sprawy, ani z twierdzeń Skarżącego nie wynika, by do wierzytelności przedstawionych przez Organ egzekucyjny jako nowy ujawniony majątek po umorzeniu postępowania egzekucyjnego 7 grudnia 2017 r. była już kierowana egzekucja. Sąd podziela pogląd prezentowany w orzecznictwie, że zwrot ujawnienia majątku nie jest tożsamy z ujawnieniem majątku, który nie istniał lub który nie był znany organowi egzekucyjnemu lecz należy go zrozumieć jako majątek który nie był dotąd objęty egzekucją.

"Nawet w przypadku ujawnienia przeoczonego wcześniej mienia zobowiązanego po wcześniejszym umorzeniu postępowania egzekucyjnego na tej podstawie, skierowanie do niego egzekucji jest dopuszczalne na podstawie art. 61 u.p.e.a. poprzez wszczęcie nowej egzekucji wyrok NSA z 07.10.2014 r., sygn. II FSK 2290/12 (Opubl. LEX 1591728)."

(tak w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi z 20 września 2017 r. o sygn. akt III SA/Łd 1150/17 – dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych)

Ponadto należy zwrócić uwagę, że ustalona przez Organ egzekucyjny wartość udziałów (3.700,00 zł) to wartość nominalna ujawniona w Krajowym Rejestrze Sądowym (dane dotyczące L. Sp. z o.o.), a w oparciu o Oddział 6 Rozdziału 5 u.p.e.a. możliwa jest egzekucja z udziału w spółce z ograniczona odpowiedzialnością, w tym (art. 96k u.p.e.a.) poprzez sprzedaż takiego udziału przez sąd rejestrowy (którego to wartość udziału wymaga oszacowania). Nie było więc możliwym na etapie ponownego wszczynania postępowania egzekucyjnego stwierdzenie, iż z egzekucji z udziałów nie uzyska się kwoty przewyższającej kwotę wydatków egzekucyjnych. Podobnie należy odnieść się do pozostałych ujawnionych potencjalnych źródeł wierzytelności Skarżącego stanowiących podstawę dla organu egzekucyjnego do zastosowania art. 61 u.p.e.a.: z tytułu sprawowania Prokury w spółkach w C. Sp. z o.o. i w S. Sp. z o.o. Ustalenie czy i jakie należności przysługują z tego tytułu byłoby niemożliwe bez wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

Należy podkreślić, że umorzenie postępowania egzekucyjnego nie powoduje z jednej strony unicestwienie zaległości bezskutecznie egzekwowanych, a z drugiej strony nie uwalnia wierzyciela od podejmowania czynności celem wykonania przez zobowiązanego ciążących na nim obowiązków. Mając powyższe na uwadze Sąd nie dopatrzył się naruszenia wskazanych w skardze przepisów:

– art. 124 Ordynacji podatkowej – przepis ten nie znajduje zastosowania w sprawie wobec brzmienia art. 18 u.p.e.a. odwołującego się w zakresie nieuregulowanym do odpowiedniego stosowania k.p.a.;

– art. 7 k.p.a. - nie została naruszona zasada prawdy obiektywnej, podjęto wszelkie czynności niezbędnych do załatwienia wniosku Strony – Skarżący nie sprecyzował w czym upatruje naruszenia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli;

– art. 8 § 1 k.p.a. Sad nie stwierdził, by została naruszona zasada nie prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, czy też zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania – niezadowolenie Strony z rozstrzygnięcia nie stanowi o naruszeniu wymienionych zasad,

– art. 9 k.p.a. Strona nie doprecyzowała, w czym upatruje naruszenia zasady informowania;

– art.11 k.p.a. za zachowaniem zasady zaufania przemawia treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, w którym w sposób jasny wyjaśniono podstawy rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na uwadze oraz brak innych naruszeń, o których mowa w art. 145 p.p.s.a., Sąd w oparciu o art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, jako nieuzasadnioną.