Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 384/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-08-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 22 lit. x, art. 7a ust. 1 i 2, art. 14 st. 1 pkt 1, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. c, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1
journal: Dz.U. 2022 poz 180
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.)

SENTENCJA

Dnia 25 sierpnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędzia WSA Walentyna Długaszewska Asesor sądowy WSA Piotr Ławrynowicz (spr.) Protokolant: Sekretarz sądowy Ewa Chybowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 sierpnia 2022 roku sprawy ze skargi A. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 01 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 1 marca 2022 r. Inspektor Transportu Drogowego (dalej: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej: K.p.a.), art. 4 pkt 22 lit. x, art. 7a ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1 pkt 1, art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. c, art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 180 ze zm., dalej: u.t.d.), art. 1-4, art. 5a, pkt 4 i 5 dodatku do załącznika nr I do umowy o międzynarodowych przewozach szybko psujących się artykułów żywnościowych i specjalnych środkach transportu przeznaczonych do tych przewozów (ATP) sporządzonej w G. 1 września 1970 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 667, dalej: umowa ATP) oraz lp. 1.5 i lp. 3.7. zał. nr 3 do u.t.d., po rozpatrzeniu odwołania A. G. od decyzji W. Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego ([...]WITD) z 25 sierpnia 2020 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wys. 3.800 zł, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

GITD wydał ww. decyzję przyjmując następujący stan faktyczny i prawny.

[...]WITD nałożył decyzją z 25 sierpnia 2020 r. na A. G. karę pieniężną w wys. 3.800 zł w wyniku stwierdzenia naruszeń polegających na:

- niezgłoszeniu w formie pisemnej, papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i 8 u.t.d. w wymaganym terminie – za każdą zmianę,

- wykonywaniu międzynarodowego przewozu towarów szybko psujących się pojazdem niespełniającym warunków określonych w umowie ATP, tj. naruszenie określone w lp. 1.5 i lp. 3.7 zał. nr 3 do u.t.d.

Powyższe naruszenia stwierdzono podczas przeprowadzonej 11 maja 2020 r. na parkingu w K. (punkt MOP) na 151 km autostrady A2 kontroli drogowej zespołu pojazdów składających się z ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i naczepy marki [...] o nr rej. [...] i w wyniku postępowania wyjaśniającego. Jak ustalił WWITD ww. zespołem pojazdów kierujący R. W. i G. J. wykonywali międzynarodowy transport drogowy rzeczy z Polski do [...] w imieniu przedsiębiorcy A. G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] z s. w P. przy ul. [...]. Przewozili ładunek mrożonego mięsa, które zgodnie z dokumentami CMR powinno być przewożone w temp. -18?C i posiadać ważne świadectwa ATP. Świadectwa takiego nie posiadali. Okazali do kontroli świadectwo ATP nr [...], które utraciło ważność w kwietniu 2020 r. Przebieg i ustalenia kontroli utrwalono w protokole kontroli z [...] maja 2020 r. Postępowanie wyjaśniające wykazało, że ww. ciągnika samochodowy przedsiębiorcę nie zgłosił do posiadanej licencji wspólnotowej.

WWITD pismami z 29 maja 2020 r. zawiadomił A. G. o wszczęciu postępowania w zakresie naruszenia określonego w lp. 3.7 zał. nr 3 do u.t.d. (załączając protokół kontroli z 11.05.2020 r.) oraz wezwał stronę do ewentualnego wskazania w terminie 7 dni faktów oraz przedstawienia dowodów na ich poparcie przesłanek określonych w art. 92c ust. 1 pkt 1 i 2 u.t.d.

Strona w piśmie z 8 czerwca 2020 r. wskazała, że świadectwo ATP utraciło ważność w kwietniu 2020 r., a więc w trakcie pandemii, a zgodnie z ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustawy (Dz. U. z 2020 r. poz. 568) badania, których termin wypadł na dzień pandemii zostały przesunięte do czasu jej zakończenia. Wskazano też, że certyfikację ATP wykonuje Politechnika P. (dalej: PP), która jest uczelnią i od wprowadzenia stanu epidemii działa w ograniczonym stopniu. Obecnie możliwe było wystąpienie do PP o świadectwo ATP chłodni, która nadal posiada te same parametry, nigdy ich nie utraciła. Z powodu pandemii nie złożono wniosku o przedłużenie, bowiem sama ustawa przedłużyła ważność wszelkich badań. Wyjaśniono, że pracownik PP na złożony wniosek przyjeżdża i sprawdza stan naczepy, co w IV i V 2020 br. fizycznie było niemożliwe z powodu pandemii. Do naruszenia doszło więc wskutek siły wyższej, a chłodnia cały czas spełniała wymagane parametry, co potwierdziło świadectwo ATP z 5.06.2020 r. z terminem ważności do czerwca 2023 r. (w zał.). Strona wniosła o umorzenie postępowania.

WWITD pismem z 21 lipca 2020 r. w trybie art. 10 § 1 i art. 61 § 1 K.p.a. zawiadomił stronę o rozszerzeniu postępowania z uwagi na fakt, iż w jego trakcie stwierdzono naruszenie przepisów u.t.d., tj. lp. 1.5. zał. nr 3 do u.t.d. – niezgłoszenie w formie pisemnej, papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i 8 u.t.d. w wymaganym terminie – za każdą zmianę. Organ wyjaśnił, że z informacji [...] wynika, że przedsiębiorca do 21.07.2020 r. nie zgłosił pojazdu marki [...] o nr rej. [...] do posiadanej licencji na wykonywanie międzynarodowego przewozu rzeczy nr [...]

W piśmie z 29 lipca 2020 r. A. G. poinformował, że ww. pojazd został zgłoszony do Starosty [...] do licencji krajowej 14.05.2020 r., zgodnie z wydaną licencją na krajowy transport drogowy rzeczy.

W tak ustalonym stanie faktycznym [...] utrzymał w mocy decyzję WWITD z 25 sierpnia 2020 r.

Organ odwoławczy na wstępie wyjaśnił, że art. 4 pkt 22 lit. x) u.t.d. określa, iż użyte w ustawie obowiązki lub warunki przewozu drogowego oznaczają – obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych w zakresie przewozu drogowego. Następnie wskazał, że skoro karę pieniężną nałożono na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d., a art. 92a ust. 1 i 6 w zw. z zał. nr 3 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość tychże kar za poszczególne naruszenia wskazane w zał. nr 3 do u.t.d., to organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. Dlatego regulacja art. 189d K.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 K.p.a., nie znajduje zastosowania. Podobnie ma się rzecz z art. 189e i art. 189f K.p.a., które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary oraz udzielenia pouczenia. Kwestie te odrębnie reguluje art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., a art. 189a § 2 K.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym.

Odnośnie naruszenia określonego w lp. 1.5. zał. nr 3 do u.t.d. [...] zważył, iż zgodnie z art. 7a ust. 1 u.t.d. zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencji wspólnotowej udziela się na wniosek przedsiębiorcy złożony w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej (...), po uiszczeniu opłat, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1 i 11. Przepis art. 7a ust. 2 u.t.d. określa, że wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera m.in. określenie rodzaju transportu drogowego (pkt 5) oraz określenie rodzaju i liczny pojazdów samochodowych, które przedsiębiorca będzie wykorzystywał do wykonywania transportu drogowego (pkt 6). Stosownie do treści art. 7a ust. 7 u.t.d. po uzyskaniu zezwolenia na wykonywanie przewoźnika drogowego przedsiębiorca przedkłada do organu, o którym mowa w art. 7ust. 2, wykaz pojazdów zawierających następujące informacje:

1) markę, typ;

2) rodzaj/przeznaczenie;

3) numer rejestracyjny;

4) numer VIN;

5) wskazanie rodzaju tytułu prawnego do dysponowania pojazdem.

W myśl zaś art. 14 ust. 1 u.t.d. przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił:

1) zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej zmiany danych, o których mowa w art. 7a,

2) licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 i 2, zmiany danych, o których mowa w art. 8

- nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w zezwoleniu na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści zezwolenia lub licencji (art. 14 ust. 2 u.t.d.).

GITD wskazał, że zgodnie z art. 92a ust. 1 i 3 oraz ust. 7 pkt 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy (...) z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wys. od 50 zł do 12.000 zł za każde naruszenie (...). Jak wynika z art. 92a ust. 7 pkt 1 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia (...) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp.1-9 zał. nr 3 do u.t.d. Wedle lp. 1.5. zał. nr 3 do u.t.d. niezgłoszenie w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i 8 u.t.d. w wymaganym terminie – za każdą zmianę – sankcjonowane jest karą pieniężną w wys. 800 zł.

GITD zaznaczył, że art. 7a u.t.d. reguluje kwestię wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego i licencji wspólnotowej oraz określa wymagane dokumenty niezbędne do uzyskania wymienionych uprawnień. Zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego i licencja wspólnotowa są udzielane na pisemny wniosek przedsiębiorcy (ust. 1), zawierający dane, o których mowa w ust. 2 tego artykułu. Przepis art. 7a ust. 7 u.t.d. określa dodatkowe informacje, jakie powinien dostarczyć przewoźnik po uzyskaniu zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Zgodnie zaś z art. 14 ust. 1 i 2 u.t.d. przewoźnik drogowy zobowiązany jest zgłaszać zmiany danych wskazanych w art. 7a u.t.d., w terminie 28 dni od dnia ich powstania.

Na tle powyższych przepisów wskazano, że strona posiada licencję na wykonywanie międzynarodowego przewodu drogowego rzeczy nr [...] wydaną przez [...] stycznia 2019 r. (ważna od 30.01.2019 r. do 29.01.2024 r.). Skontrolowany przewóz drogowy wykonywany był pojazdem marki [...] o nr rej. [...], który zgodnie z art. 14 ust. 1 u.t.d. powinien zostać zgłoszony przez stronę do posiadanego przezeń zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej. Tego zgłoszenia strona powinna dokonać w terminie 28 dni od dnia uzyskania od właściciela możliwości użytkowania pojazdu. Do dnia kontroli pojazdu nie zgłoszono do ww. licencji. Z pisma Starostwa P. z 12 kwietnia 2021 r. wynika, że pojazd ten zgłoszono do posiadanej przez stronę licencji na krajowy transport drogowy rzeczy 14 maja 2020 r.

GITD wyjaśnił, że zgodnie z art. 7a ust. 2 u.t.d. wykonywanie transportu drogowego nie może się odbywać każdym pojazdem posiadanym przez przedsiębiorcę, lecz tylko tym pojazdem, który przedsiębiorca zgłosił do zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej jako pojazd wykorzystywany do transportu drogowego. W przypadku zbycia takiego pojazdu lub nabycia nowego przedsiębiorca zobowiązany jest zgłosić organowi, który wydał zezwolenie lub licencję, fakt zbycia lub nabycia nowego pojazdu. Wykonywanie transportu drogowego nie będzie zatem zgodne z obowiązującymi przepisami, jeżeli będzie wykonywane pojazdami niezgłoszonymi do zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji wspólnotowej. Słusznie więc organ I instancji nałożył na stronę karę pieniężna w wys. 800 zł zgodnie z art. 92a ust. 1, 3 i ust. 7 pkt 1 u.t.d. oraz lp. 1.5 zał. nr 3 do u.t.d.

Co do naruszenia określonego w lp. 3.7. zał. nr 3 do u.t.d. [...] zważył, że przepis art. 1, 2 i 3 umowy ATP określają, iż:

- przy wykonywaniu międzynarodowych przewozów szybko psujących się artykułów żywnościowych m.in. chłodniami mogą być nazywane tylko takie środki transportu, które odpowiadają określeniom i normom podanym w zał. nr 1 do umowy,

- umawiające się strony podejmują niezbędne środki, aby zgodność z normami środków transportu, o których mowa w art. 1 umowy, była kontrolowana i sprawdzana zgodnie z postanowieniami zawartymi w dodatkach 1,2, 3 i 4 zał. I do umowy (...),

- postanowienia art. 4 umowy stosuje się do każdego przewozu wykonywanego na rzecz osób trzecich lub na własny rachunek wyłącznie, z uwzględnieniem postanowień ust. 2 art. 3 umowy, transportem m.in. samochodowym głęboko zamrożonych lub zamrożonych artykułów żywnościowych, artykułów żywnościowych wymienionych w zał. nr 3 do umowy, nawet gdy nie są one głęboko zamrożone lub zamrożone, jeżeli miejsce załadowania ładunku lub środka transportu, w którym jest on przewożony, na kolejowy lun drogowy środek transportu i miejsce wyładowania ładunku lub środka transportu, w którym jest on przewożony, z kolejowego lub drogowego środka transportu znajduje się w dwóch różnych państwach i jeżeli miejsce wyładowania ładunku znajduje się na terytorium, jednej z umawiających się stron.

Zgodnie zaś z zał. nr 1 umowy specjalne środki transportu do przewozu szybko psujących się artykułów żywnościowych są to m.in. samochody ciężarowe, przyczepy, naczepy. Pkt 4 i 5 dodatku do zał. nr 1 umowy określa, że świadectwo zgodności z normami wydaje właściwa władza na formularzu według wzoru podanego w dodatku 3. do zał. nr 1. W odniesieniu do pojazdów drogowych świadectwo (lub jego fotokopia) powinno znajdować się w pojeździe i być okazywane na każde żądanie kontrolujących. Na środkach transportu powinny być umieszczone rozpoznawcze oznaczenia literowe i napisy zgodnie z postanowieniami dodatku 4. do zał. nr 1. Powinny być one usunięte z chwilą, gdy środek transportu nie odpowiada normom określonych w tym załączniku.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. c) u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto: wykonujący przewóz drogowy rzeczy – dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także: świadectwo wymagane zgodnie z umową ATP.

Zgodnie z lp. 3.7. zał. nr 3 do u.t.d. wykonywanie międzynarodowego przewozu towarów szybko psujących się pojazdem niespełniającym warunków określonych w umowie ATP jest sankcjonowane karą pieniężną w wys. 3.000 zł.

Analiza materiału dowodowego potwierdza, że w dniu kontroli strona wykonywała międzynarodowy transport drogowy szybko psujących się artykułów żywnościowych (mrożone mięso z Polski do [...]), bez aktualnego świadectwa ATP. Przewóz w imieniu strony wykonywali kierujący R. W. i G. J. zespołem pojazdów – ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i naczepy marki [...] o nr rej. [...] Według dokumentu CMR i dokumentu handlowego ww. towar załadowano 11.05.2020 r. w G. , nadawcą był [...] sp. z o.o. z s. w G. , a miejscem przeznaczenia przedsiębiorstwo [...] B. w [...]. Dokument CMR zawierał w rubryce 13. informację o temperaturze, w jakiem powinno być przewożone mięso (-18?C). Zgodnie więc art. 1 umowy ATP kierujący powinni byli okazać aktualne świadectwo ATP potwierdzające spełnienie przez naczepę – chłodnię wymogów określonych w umowie ATP. Kierując okazali świadectwo ATP nr [...] ważne do kwietnia 2020 r. Zatem podczas kontroli strona nie posiadała ważnego świadectwa ATP.

GITD podkreślił, że dwa dokumenty przewozowe (dokument CMR i dokument handlowy) okazane do kontroli wskazują, że realizowany przez stronę w dniu kontroli przewóz był przewozem międzynarodowym. Wynika z nich też, że od załadowania do rozładunku u odbiorcy mrożone mięso miało być przewożone skontrolowanym zespołem pojazdów. Załadunku mięsa dokonano w [...]), a miejscem jego przeznaczenia był [...]), co oznacza, że dostarczenie mrożonego mięsa wymagało przekroczenia granicy państwa. Prawidłowo ustalił więc WWITD, że strona naruszyła przepisy umowy ATP i nałożył karę zgodnie z art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 u.t.d. w zw. z lp. 3.7 zał. nr 3 do u.t.d.

Zdaniem [...] wbrew twierdzeniom strony zarówno przepisy rozporządzenia (UE) nr 2020/698 z dnia 25 maja 2020 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu (Dz. U. L 165 z 27.05.2020 r. s. 10), jak i ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374, dalej: ustawa COVID-19) nie przewidują możliwości odstąpienia od nałożenia na przedsiębiorcę kary pieniężnej za popełnione naruszenie polegające na wykonywaniu międzynarodowego przewozu towarów szybko psujących się pojazdem niespełniającym warunków określonych w umowie ATP, w tym także wykonywanie takiego przewozu bez ważnego świadectwa ATP. Ponadto, jak wynika z notatki służbowej z 15 czerwca 2020 r. inspektora WWITD z rozmowy tel. z Dyrektorem Z. z Instytutu Maszyn Robiczych i Pojazdów Samochodowych PP (laboratorium ATP) w czasie ogłoszenia pandemii COVID-19 Instytut wykonywał działalność normalnie, tj. przyjmował wnioski i je realizował bez opóźnień. Strona miała więc możliwość uzyskania nowego ważnego świadectwa ATP.

GITD uznał też, że materiał dowodowy nie daje podstaw do zastosowania art. 92c u.t.d., bowiem do naruszenia doszło na skutek niedopilnowania swoich spraw przez stronę, która dokonywała przewozu szybko psujących się artykułów spożywczych nie posiadając stosownego świadectwa ATP. Wbrew twierdzeniom strony nie było żadnych przeszkód, aby je uzyskać, bowiem Instytut PP zajmujący się wydawaniem świadectw ATP w czasie ogłoszenia pandemii COVID-19 pracował normalnie.

A. G. wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję [...] wniósł o jej uchylenie i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o umorzenie postępowania w sprawie, a także o dopuszczenie dowodu z pisma PP z 4 kwietnia 2022 r. oraz pisma skarżącego z 30.03.2022 r. skierowanego do PP. Nadto wniósł o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący zarzucił organowi II instancji naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. polegające na zaniechaniu wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności nieuwzględnienia wyjaśnień strony, iż nie było możliwości w okresie największej pandemii wykonania badań z powodu ograniczonego dostępu do instytucji badającej – PP, tj. uczelni, w momencie, kiedy wszystkie uczelnie były zamknięte lub dostęp do nich był ograniczony.

Nadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez nieprawidłową interpretację przepisów art. 14 u.t.d.

W motywach skargi podniesiono, że okres ponownego badania zgodności ATP przypadł na okres największej pandemii COVID-19, a zgodnie z ustawą COVID-19 badania, których termin przypadł na dzień pandemii zostały przesunięte do czasu jej zakończenia. PP jako uczelnia, wykonująca certyfikację ATP, działała w ograniczonym stopniu. Po otwarciu (w tym częściowym) instytucji skarżący wystąpił do PP o przedłużenie świadectwa ATP dla przedmiotowej chłodni o tych samych co wcześniej parametrach. Podkreślono, że pracownik PP na złożony wniosek przyjeżdża i sprawdza stan faktyczny naczepy, co w kwietniu 2020 r. i początku maja 2020 r. było niemożliwe z powodu pandemii. W dowód tego skarżący przedłożył pismo, które skierował do PP 30.03.2022 r. oraz odpowiedź PP z 4.04.2022 r. potwierdzającą, że w II kwartale 2020 r. wyjazdy służbowe pracowników PP nie były realizowane z powodu pandemii i dlatego wystawianie świadectw ATP uległo spowolnieniu. Zdaniem skarżącego nie do przyjęcia jest notatka organu I instancji z 15.06.2020 r. o otwarciu PP, w przypadku gdy termin największego nasilenia i zamknięcia wszelkich instytucji trwał od 30 marca 2020 r., a w czerwcu zaczęto otwierać instytucje i rozluźniać obostrzenia. Biorąc pod uwagę, że do naruszenia doszło wskutek siły wyższej (pandemia) zdaniem skarżącego należy uznać, że chłodnia cały czas spełniała parametry chłodni ze wzmocnioną izolacją kl. C, która została potwierdzona świadectwem ATP z 5.06.2020 r. z terminem ważności do czerwca 2023 r.

Nadto skarżący wskazał, że na gruncie przepisów art. 5a, art. 7a ust. 4 i art. 14 u.t.d. niezrozumiałe jest stanowisko organów ITD dotyczące nałożenia kary za niezgłoszenie pojazdu do licencji wspólnotowej, albowiem przedmiotowy pojazd został 14.05.2020 r. zgłoszony Staroście [...] do licencji na krajowy transport drogowy rzeczy, a więc organowi, który wydał przedsiębiorcy zezwolenie na transport krajowy rzeczy.

Reasumując skarżący zarzucił [...], że nie wziął pod uwagę wyjaśnień strony, w szczególności, że do zdarzenia doszło w okresie największej pandemii, kiedy nie było możliwości uzyskania świadectwa ATP.

W odpowiedzi [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Organ wniósł o rozpoznanie sprawy na rozprawie przeprowadzonej w trybie zdalnym oświadczając, że posiada możliwości techniczne do uczestniczenia w rozprawie zdalnej z wykorzystaniem urządzeń jednocześnie przekazujących obraz i dźwięk.

Skarżący pismem z 6 czerwca 2022 r. wniósł na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329), dalej: P.p.s.a., o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Sąd nie rozpoznał sprawy w trybie uproszczonym, albowiem organ w odpowiedzi na skargę zażądał przeprowadzenia rozprawy. Przepis art. 119 pkt 2 P.p.s.a. uprawnia zaś sąd do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy.

Na rozprawie 25 sierpnia 2022 r. nie stawił się nikt, pomimo prawidłowego zawiadomienia o jej terminie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Sąd podziela argumentację organu zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W związku z obszernym jej omówieniem powtarzanie jej byłoby zbędne.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy zaś stwierdzić, co następuje.

W sprawie jest bezsporne, że podczas kontroli w dniu 11 maja 2020 r. zestawu pojazdów składających się z ciągnika marki [...] o nr rej. [...] i naczepy marki [...] o nr rej. [...], kierujący R. W. i G. J. wykonywali w imieniu skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą [...] międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy, przewożąc z Polski (m. [...] – miejsce załadunku) do [...] ([...] – miejsce rozładunku) ładunek artykułów szybko psujących się - mrożone mięso w temp. -18şC. Kierowcy wylegitymowali się świadectwem ATP o nr [...], które utraciło ważność w kwietniu 2020 r. Na naczepie nie znajdowała się tabliczka potwierdzająca posiadanie świadectwa ATP. Ta zaś znajdowała się w dokumentach pojazdu z datą ważności – kwiecień 2020 r. Naczepa oznaczona była w górnym rogu jednej ze ścian oznaczona informacją [...] (informacja ważności świadectwa ATP). Skarżący w dacie przewozu posiadał ważną (do 29.01.2024 r.) licencję nr [...] dotyczącą międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy (tzw. licencję wspólnotową) wydaną przez [...] 2.01.2019 r. Bezspornie również w dacie ww. międzynarodowego przewozu rzeczy poddany pojazd marki [...] nr rej. [...] nie był zgłoszony przez skarżącego jako przedsiębiorcę do licencji wspólnotowej wydanej przez [...].

Spór pomiędzy organami ITD a skarżącym sprowadza się w istocie do stwierdzenia:

1. czy faktycznie doszło do naruszenia polegającego na nieposiadaniu w trakcie przedmiotowego przewozu aktualnego świadectwa ATP (skarżący twierdzi, że przedłużone zostały terminy świadectw/badań), a jeśli tak, czy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że skarżący jako podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie tego naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć;

2. czy zgłoszenie przez skarżącego jako przedsiębiorcę przedmiotowego pojazdu marki [...] nr rej. [...] po dacie kontroli, tj. 14.05.2020 r. Staroście [...] do licencji na krajowy transport drogowy rzeczy jest wystarczające, aby uznać, że nie doszło do naruszenia polegającego na niezgłoszeniu w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d. w wymaganym terminie.

Sąd, by móc dokonać powyższej oceny, zobowiązany jest w pierwszej kolejności przedstawić i wyjaśnić podstawę prawną rozstrzygnięcia w tak, jak wskazano powyżej, ustalonym prawidłowo stanie faktycznym sprawy.

Obowiązujący w dacie opisanych wyżej zdarzeń prawnych, a więc 11 maja 2020 r., przepis art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. c) u.t.d. stanowił, że podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto (...) wykonując przewóz drogowy rzeczy - dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także: świadectwo wymagane zgodnie z umową o międzynarodowych przewozach szybko psujących się artykułów żywnościowych i o specjalnych środkach transportu przeznaczonych do tych przewozów (ATP), sporządzonej w G. dnia 1 września 1970 r. (Dz. U. z 2015 r. poz. 667).

Przepis art. 1 ww. umowy ATP określa, że przy wykonywaniu międzynarodowych przewozów szybko psujących się artykułów żywnościowych środki transportu mogą być nazwane (...) "z mechanicznym urządzeniem chłodniczym - chłodnia" (...) pod warunkiem, że spełniają wymagania i normy podane w załączniku 1 do niniejszej umowy. Art. 2 ab initio umowy ATP zobowiązuje umawiające się strony, by podjęły niezbędne środki, aby zgodność z normami środków transportu, o których mowa w artykule 1 niniejszej Umowy, była kontrolowana i sprawdzana zgodnie z postanowieniami zawartymi w dodatkach 1, 2, 3 i 4 załącznika 1 do tej Umowy. Co istotne, przepis art. 3 ust. 1 umowy ATP wskazuje, że postanowienia art. 4 Umowy stosuje się do każdego przewozu wykonywanego za wynagrodzeniem na rzecz osób trzecich lub na własny rachunek - z uwzględnieniem postanowień ustępu 2 niniejszego artykułu - transportem (...) samochodowym (...):

- szybko (głęboko) zamrożonych lub mrożonych artykułów żywnościowych, oraz

- artykułów żywnościowych wymienionych w załączniku 3 do Umowy, nawet gdy nie są one szybko (głęboko) zamrożone ani zamrożone,

jeżeli miejsca załadowania ładunku lub wyposażenia transportowego zawierającego ładunek (...) drogowy środek transportu i miejsca wyładowania ładunku lub wyposażenia transportowego zawierającego ładunek ze środka transportu znajdują się w dwóch różnych państwach i jeżeli miejsce wyładowania ładunku znajduje się na terytorium Umawiającej się Strony.

Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 ab initio umowy ATP do przewozów szybko psujących się artykułów żywnościowych, wymienionych w załącznikach 2 i 3 do Umowy, mają być stosowane środki transportu wymienione w artykule 1 Umowy, z wyjątkiem przypadków, gdy w związku z temperaturą przewidywaną podczas całego przewozu obowiązek ten okazuje się całkowicie zbędny do utrzymywania temperatur ustalonych w załącznikach 2 i 3 do Umowy. Środek transportu ma być tak dobierany i używany w taki sposób, aby w ciągu całego przewozu mogły być utrzymane temperatury ustalone w tych załącznikach.

Na gruncie powyższych przepisów prawidłowo organy orzekające uznały, że podczas wykonywania każdego międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy – szybko psujących się artykułów spożywczych (w tym wypadku: mrożonego mięsa), którego przewóz powinien odbywać się w temperaturze -18şC, kierowca pojazdu samochodowego zobowiązany jest mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. aktualne (ważne) świadectwo ATP, które potwierdza, że przewóz ten dokonywany jest z chłodnią spełniającą ściśle określone umową ATP wymogi.

Ustawodawca przewidział karę pieniężną w wysokości 3.000 zł za wykonywanie międzynarodowego przewozu towarów szybko psujących się pojazdem niespełniającym warunków określonych w umowie ATP. Zgodnie bowiem z treścią art. 92a ust. 1 u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie (...). W myśl art. 92 ust. 7 pkt 1 u.t.d. wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9 załącznika nr 3 do ustawy. Wedle lp. 3.7 zał. nr 3 do u.t.d. wykonywanie międzynarodowego przewozu towarów szybko psujących się pojazdem niespełniającym warunków określonych w umowie ATP sankcjonowane jest karą w wys. 3.000 zł.

W ocenie Sądu na gruncie powołanych przepisów i zebranego w sprawie materiału dowodowego organy orzekające prawidłowo przyjęły, że skarżący jako podmiot wykonujący w dniu 11 maja 2020 r. międzynarodowy przewóz drogowy szybko psujących się artykułów żywnościowych dopuścił się naruszenia polegającego się na wykonywaniu tego transportu pojazdem niespełniających wymogów umowy ATP, tj. bez posiadania ważnego (aktualnego) świadectwa ATP.

Wbrew twierdzeniom rację ma [...] wskazując, że w dacie popełnienia przedmiotowego deliktu administracyjnego, do którego doszło w trakcie stanu epidemii, nie obowiązywały regulacje przedłużające ważność świadectw ATP, a tym samym żadne przepisy powszechnie obowiązującego prawa nie zwalniały podmioty świadczące międzynarodowy przewóz drogowy szybko psujących się artykułów żywnościowych od uzyskania (potwierdzenia) świadectwa ATP dla samochodu ciężarowego, przyczepy, czy naczepy, którą ów przewóz był świadczony.

Wymaga przypomnienia, że stan epidemii został ogłoszony od dnia 20 marca 2020 r. na mocy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 491). Na mocy art. 12a ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm., dalej: ustawa COVID-19) w przypadku ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, od dnia ogłoszenia danego stanu, odnośnie obowiązków wynikających z przepisów ustawy o transporcie drogowym, zawieszono jedynie wykonywanie obowiązków wynikających z art. 39a ust. 1 pkt 6, art. 39d ust. 2, art. 39f, art. 39j, art. 39k i art. 39l ust. 1 pkt 1 u.t.d. Obowiązki te dotyczyły kolejno: warunku zatrudnienia jako kierowcy osoby, która ukończyła szkolenie okresowe, obowiązku kierowcy co 5 lat ukończenia szkolenia okresowego do pojazdu, którym wykonuje przewóz drogowy, obowiązku uzyskania przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy wpisu do polskiego krajowego prawa jazdy określonych wymagań, poddania się przez kierowcę wykonującego przewóz drogowy badaniom lekarskim i badaniom psychologicznym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz obowiązku przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy kierowania kierowców na szkolenia okresowe oraz badania lekarskie i psychologiczne.

Również przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2020/698 z dnia 25 września 2020 r. ustanawiające szczególne środki tymczasowe w związku z epidemią COVID-19 dotyczące odnawiania lub przedłużania ważności niektórych certyfikatów i świadectw, licencji i zezwoleń oraz przesunięcia niektórych okresowych kontroli i okresowych szkoleń w niektórych obszarach prawodawstwa dotyczącego transportu (Dz.U.UE.L. z 2020 r. poz. 165 s. 10 z dnia 27.05.2020 r.) nie przedłużyły w okresie epidemii ważności certyfikatów ATP. Podkreślenia wymaga, że przepisy tegoż rozporządzenia nie obowiązywały w dniu 11 maja 2020 r., kiedy doszło do kontroli przedmiotowego zespołu pojazdów należących do skarżącego, bowiem rozporządzenie weszło w życie od 4 czerwca 2020 r.

Nie sposób zatem podzielić stanowiska skarżącego jakoby ustawodawca zawiesił w stanie epidemii wymóg posiadania ważnego świadectwa ATP przez kierowcę w trakcie przewozu drogowego szybko psujących się artykułów żywnościowych.

W ocenie Sądu rację należy przyznać GITD, że materiał dowody nie dał podstaw do zastosowania przepisu art. 92c ust. 1 pkt 1 i 2 u.t.d., który stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że z art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. wynika, że przesłanki uwalniające od odpowiedzialności przewoźnika nie odnoszą się do zachowania przedsiębiorcy, jego działań lub działań osób, którymi posługuje się przy prowadzeniu działalności, lecz do sytuacji wyjątkowych, których profesjonalny podmiot wykonujący przewóz drogowy przy dochowaniu najwyższej staranności i przezorności nie był w stanie racjonalnie przewidzieć (por. wyrok NSA z 24 sierpnia 2022 r., sygn. II GSK 580/19, wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w internetowej bazie orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Co istotne ciężar wykazania zaistnienia przesłanek egzoneracyjnych, o których stanowi art. 92c ust. 1 u.t.d., obciąża przedsiębiorcę. Jeżeli zatem strona sama nie dostarczy dowodów uwalniających ją od odpowiedzialności, a jednocześnie okoliczności zaistniałe w trakcie kontroli i przeprowadzonym postępowaniu na to nie wskazują, wówczas organy orzekające w sprawie nie mają obowiązku poszukiwania dowodów w tym zakresie (por. wyrok WSA w Opolu z 7 czerwca 2022 r., sygn. II SA/Op 56/22).

Należy przypomnieć, że WWITD wszczynając postępowanie w niniejszej sprawie doręczył skarżącemu protokół kontroli z 11 maja 2020 r. i wezwał skarżącego do ewentualnego wskazania faktów oraz przedstawienia dowodów na ich poparcie, które wskazują na ziszczenie się przesłanek, o których mowa w art. 92c ust. 1 pkt 1 i 2 u.t.d. W odpowiedzi z 8 czerwca 2020 r. skarżący wskazał, że ważność świadectwa nastąpił z końcem kwietnia 2020 r., a więc w środku czasu pandemii, a badania, których termin przypadł w czasie pandemii zostały przesunięte do czasu jej zakończenia. Dodał, że certyfikację ATP wykonuje Politechnika P., która jako uczelnia od chwili wprowadzenia stanu epidemii działa w ograniczonym stopniu. Jednocześnie skarżący wskazał, że aktualnie (uwaga Sądu: a więc w czerwcu 2020 r.) po częściowym otwarciu i dopuszczeniu działania instytucji i urzędów, skarżący wystąpił do PP i 8 czerwca 2020 r. świadectwo ATP na przedmiotową chłodnię (ze wzmocnioną izolacją klasą C). Wyjaśnił przy tym, że pracownik PP fizycznie na złożony wniosek przyjeżdża i sprawdza stan naczepy, co w kwietniu i na początku maja 2020 r. było fizycznie niemożliwe z powodu ograniczonych kontaktów ze względu na pandemię. Skarżący jednocześnie przedłożył świadectwo ATP na przedmiotową naczepę wystawione przez Instytut Maszyn Roboczych i Pojazdów Samochodowych Politechniki P. 8 czerwca 2020 r.

W ocenie Sądu organy trafnie nie uwzględniły powyższej argumentacji, albowiem skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił, ani nie wykazał, by w okresie kwietnia lub początku maja 2020 r. podjął próbę uzyskania świadectwa ATP od instytucji certyfikującej. Nie wykazał przy tym, by jako profesjonalny przedsiębiorca posiadający licencję wspólnotową zadbał o uzyskanie nowego świadectwa ATP wobec kończącej się ważności świadectwa ATP przedstawionego w trakcie kontroli. Równocześnie skarżący nie przedstawił wyjaśnień instytucji certyfikującej, w szczególności PP, które potwierdzałyby, że faktycznie w powyższym okresie początku stanu epidemii istniały rzeczywiste przeszkody w uzyskaniu świadectwa ATP. W zakresie tym skarżący nie wykazał, by przejawił jakąkolwiek aktywność. W tym stanie sprawy działanie polegające na uzyskaniu od PP świadectwa ATP 8 czerwca 2020 r. jawi się jedynie jako reakcja na stwierdzone przez WWITD uchybienie. Co więcej do końca postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją z 1 marca 2022 r. nie przedstawił żadnych dowodów, które pozwoliły organom ITD uznać, że skarżący jako podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

W związku z powyższym oceny Sądu nie zmienia podjęta przez A. G. w skardze próba przedstawienia dowodu w postaci jego pisma skierowanego do PP i odpowiedź tejże instytucji z [...] kwietnia 2020 r. Sąd pragnie zwrócić uwagę, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Celem wprowadzenia regulacji art. 106 § 3 P.p.s.a. nie było umożliwienie ponownego czy też uzupełniającego ustalenia stanu faktycznego w sprawie, lecz pozwolenie na dokonanie przez sąd oceny pod względem zgodności z prawem. Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, co przejawia się w badaniu, czy organ administracji ustalił stan faktyczny zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie czy dokonał prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji przepisów prawa materialnego, nie może zasadniczo wykraczać poza materiał dowodowy zgromadzony w sprawie (wyrok NSA z 9.07.2019 r., sygn. I GSK 1288/18). Podzielając ów pogląd Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie dopuścił dowodu ze wskazanych w skardze dokumentów, ponieważ de facto nie stanowiłyby one dowodu uzupełniającego z dokumentów, lecz jedyny dowód na okoliczność istnienia w okresie kwietnia i maja 2020 r. realnych trudności w uzyskaniu przez skarżącego z instytucji certyfikującej świadectwa ATP dla chłodni objętej przedmiotową kontrolą. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, że skarżący w zakończonym postępowaniu administracyjnych, pomimo zapewnienia mu przez organy obu instancji możliwości składania wyjaśnień, dowodów i zgłaszania żądań, nie podjął żadnych realnych starań, by wykazać, iż faktycznie nie miał wpływu na powstanie naruszenia braku świadectwa ATP lub, że naruszenie powstało wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć.

Reasumując Sad podziela ocenę [...] zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że do naruszenia, o którym mowa w lp. 3.7 zał. nr 3 do u.t.d. doszło na skutek niedopilnowania swoich spraw przez skarżącego, który dokonywał przewozu szybko psujących się artykułów żywnościowych nie posiadając stosownego świadectwa ATP.

Uzupełniająco wskazać należy, iż organy na podstawie sporządzonej przez inspektora WWITD notatki służbowej (z 15.06.2020 r.) z rozmowy telefonicznej dyrektorem Instytutu Maszyn Roboczych i Pojazdów Samochodowych PP W. Z. ustaliły, że w czasie ogłoszonej pandemii COVID-19 laboratorium ATP prowadziło swą działalność w sposób normalny, a wnioski i ich realizacja były przeprowadzane w sposób nie powodujący opóźnień. Zważyć należy, iż przepis art. 75 § 1 ab initio K.p.a. realizując zasadę równej mocy dowodowej wszystkich środków dowodowych nakazuje jako dowód dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Oznacza to, że jako dowód w postępowaniu administracyjnym dopuszczalne jest posłużenie się środkami dowodowymi niewymienionymi w art. 75 § K.p.a., a więc także notatką służbową, jeżeli może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy (por. wyrok NSA z 28 marca 2017 r., sygn. I OSK 2538/15). Skoro więc skarżący w toku zakończonego postępowania administracyjnego nie przedstawił dowodów na ziszczenie się przesłanek egzoneracyjnych określonych w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., a organy na podstawie notatki służbowej pracownika WWITD ustaliły, że w kwietniu i maju 2020 r. brak było przeszkód, by uzyskać świadectwo ATP od instytucji certyfikującej (Instytutu PP), to za niezasadny należy uznać zarzut skarżącego naruszenia przez organy orzekające przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego na okoliczność braku możliwości w okresie pandemii wykonania badań (i uzyskania świadectwa ATP) i uzyskania dostępu do instytucji badającej – PP.

W tym stanie sprawy zasadnie na mocy art. 92a ust. 1 i ust. 7 pkt 1 w zw. z lp. 3.7 zał. nr 3 do u.t.d. nałożono na skarżącego karę pieniężną w wys. 3.000 zł za wykonywanie międzynarodowego przewozu towarów szybko psujących się pojazdem niespełniającym warunków określonych w umowie o międzynarodowych przewozach szybko psujących się artykułów żywnościowych i o specjalnych środkach transportu przeznaczonych do tych przewozów.

Sąd nie podzielił również stanowiska strony skarżącej jakoby dokonanie 14 maja 2020 r., a więc 3 dni po przeprowadzonej kontroli i stwierdzeniu uchybieniu określonym w lp. 1.5 zał. nr 3 do u.t.d., zgłoszenia pojazdu marki [...] nr rej. [...] Staroście [...] do licencji na krajowy transport drogowy, zastąpiło wymóg posiadania w dacie kontroli przedmiotowego międzynarodowego przewozu rzeczy zgłoszenia tegoż pojazdu do licencji wspólnotowej, w oparciu o którą dokonywany był przedmiotowy przewóz.

Organy orzekające prawidłowo przyjęły, że zgodnie z art. 92a ust. 1 i ust. 7 pkt 1 u.t.d. oraz lp. 1.5. zał. nr 3 do u.t.d. podmiot wykonujący przewóz drogowy z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego polegających na niezgłoszeniu w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji, zmiany danych, o których mowa odpowiednio w art. 7a i art. 8 u.t.d., w wymaganym terminie, podlega karze pieniężnej w wysokości [...] zł za każdą zmianę.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy prawidłowo wyjaśnił stronie, dlaczego obowiązkiem przedsiębiorcy posiadającego licencję wspólnotową jest aktualizowanie i zgłaszanie (aktualizacja) pojazdów samochodów do tejże licencji organowi, który licencję tę przedsiębiorcy wydał, a więc GITD.

Po pierwsze wskazać należy, iż zgodnie z art. 7 ust. 4 pkt 1 u.t.d. organem właściwym w sprawach udzielenia, odmowy udzielenia, zmiany lub cofnięcia licencji wspólnotowej jest Inspektor Transportu Drogowego. Stosownie do przepisu art. 7a ust. 1 u.t.d. licencji wspólnotowej udziela się na wniosek przedsiębiorcy (...). Wniosek ten – jak stanowi art. 7a ust. 2 pkt 6 u.t.d. – zawiera m.in. określenie rodzaju i liczby pojazdów samochodowych, które przedsiębiorca będzie wykorzystywał do wykonywania transportu drogowego. Przepis art. 7a ust. 4 pkt 2 u.t.d. obliguje przedsiębiorcę ubiegającego się o licencję wspólnotową do załączenia do wniosku zaświadczenia wystawionego przez organ, który wydał zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, o liczbie pojazdów dla których został udokumentowany wymóg zdolności finansowej zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009. Przepis art. 14 ust. 1 pkt 1 u.t.d. zobowiązuje przewoźnika drogowego do zgłaszania w formie papierowej, w postaci pisemnej lub w postaci elektronicznej, organowi, który udzielił licencji wspólnotowej, zmiany danych, o których mowa w art. 7a, nie później niż w terminie 28 dni od dnia ich powstania. Co więcej, przepis art. 14 ust. 2 u.t.d. stanowi, że jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1, obejmują dane zawarte w (...) licencji, przedsiębiorca jest obowiązany wystąpić z wnioskiem o zmianę treści (...) licencji. Jeżeli zmiany, o których mowa w ust. 1 pkt 1, polegają na zwiększeniu liczby pojazdów, przedsiębiorca jest obowiązany udokumentować zdolność finansową dla każdego zgłoszonego pojazdu samochodowego, zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, i może wystąpić z wnioskiem o wydanie dodatkowych wypisów z (...) licencji (art. 14 ust. 3 u.t.d.). Natomiast, zgodnie z art. 11 ust. 3 u.t.d. organ udzielający licencji wspólnotowej, o którym mowa w art. 7 ust. 4 pkt 1, wydaje wypis lub wypisy z tej licencji w liczbie nie większej niż liczba pojazdów samochodowych określonych we wniosku o udzielenie licencji, dla których został udokumentowany wymóg zdolności finansowej, zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009.

Z powołanych przepisów wynika, że transport będzie wykonywany w sposób zgodny z u.t.d. tylko i wyłącznie wówczas, gdy użyty przez przedsiębiorcę pojazd samochodowy należeć będzie do tych środków transportu, które zostały zgłoszone organowi właściwemu do udzielenia licencji. Jeżeli bowiem do wniosku o udzielenie licencji załącza się wykaz pojazdów przedsiębiorcy mających z licencji korzystać, a ponadto krajowy dokument dopuszczający ten konkretny pojazd do ruchu, jeżeli na każdy z nich przedsiębiorca uzyskuje stosowny wypis (liczba pojazdów ma odpowiadać liczbie wypisów) – to tym samym przedsiębiorca nie może wykonywać działalności w oparciu o uprawnienia wynikające z licencji takim pojazdem, na który stosownego wypisu nie uzyskał i o którym organ udzielający licencji nie ma informacji co do jego dopuszczenia do ruchu. Wywiązanie się z obowiązku zgłoszenia pojazdów samochodowych do licencji może nastąpić albo poprzez dołączenie stosownego wykazu tych pojazdów do wniosku o udzielenie licencji, albo poprzez zgłoszenie właściwemu organowi zmian w posiadanym taborze (zmian w wykazie pojazdów zgłoszonych do licencji) – w trybie wynikającym z art. 14 u.t.d. Ponadto, z zakreślonego przez ustawodawcę w art. 14 terminu (28 dni) nie można wywieźć poglądu, że na zgłoszenie organowi na piśmie wszelkich zmian danych, strona ma 28 dni. Wynikający z zaskarżonego art. 14 ust. 1 u.t.d. termin odnosi się jedynie do tych zmian, których wystąpienie nie jest powiązane z obowiązkiem ich uprzedniego zgłoszenia, zagrożonego sankcją. Z przepisów u.t.d. wynika zakaz wykonywania transportu pojazdem, który nie został jeszcze zgłoszony organowi do licencji w terminie ustawowym (por. prawomocny wyrok WSA w Białymstoku z 26 stycznia 2011 r., sygn. II SA/Bk 750/11).

Z taką sytuacją organy miały zaś do czynienia w niniejszej sprawie. Jak ustaliły prawidłowo organy orzekające, do kontroli 11 maja 2020 r. został zatrzymany ww. pojazd samochodowy marki [...] nr rej. [...], który nie został zgłoszony Głównemu Inspektorowi Transportu do licencji wspólnotowej nr [...], w oparciu o którą wykonywany był przedmiotowy międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy. Z informacji uzyskanej przez organ I instancji od [...], w stanie na dzień przedmiotowej kontroli (11.05.2020 r.) do dnia 21 lipca 2020 r. pojazd ten nie został zgłoszony do tejże licencji. Bez znaczenia dla stwierdzenia istnienia powyższego naruszenia jest więc okoliczność, że pojazd skarżący zgłosił w dniu 14 maja 2020 r. do licencji krajowej na transport drogowy rzeczy. Bez wątpienia bowiem w dniu kontroli pojazd ten nie był zgłoszony do licencji wspólnotowej, co oznacza, że niedopuszczalne było dokonywanie nim międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy. Rację ma [...] wskazując, że z uwagi na zapis art. 7a ust. 2 pkt 6 u.t.d. wykonywanie transportu drogowego nie może się odbywać każdym pojazdem posiadanym przez przedsiębiorcę, lecz tylko tym pojazdem, który przedsiębiorca zgłosił do zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub do licencji wspólnotowej jako pojazd wykorzystywany do wykonywania transportu drogowego. Celem obowiązku zgłoszenia zmiany pojazdu i wystąpienie o zmianę licencji w terminie 28 dni od dnia powstania zmiany jest umożliwienie przedsiębiorcy prowadzenia działalności gospodarczej, bez konieczności natychmiastowego załatwiania formalności związanych np. ze zmianą pojazdu. Nie można bowiem wykluczyć przypadków nagłych, kiedy zachodzi konieczność zmiany pojazdu z powodów nieprzewidzianych i od przedsiębiorcy niezależnych (wypadek, uszkodzenie wyłączające pojazd z dalszej eksploatacji). W takim przypadku przedsiębiorca ma 28 dni na zgłoszenie zmian i dopełnienie formalności związanych np. z zakupem i rejestracją nowego pojazdu. W konsekwencji oznacza to, że w okresie 28 dni przedsiębiorca posiadający licencję (...), może wykonywać transport nowym pojazdem bez dokonania zgłoszenia, o którym mowa w art. 14 ust. 1 pkt 2 u.t.d. i w okresie tym nie podlega karze za wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji (por. wyrok WSA w Szczecinie z 31 sierpnia 2016 r., sygn. II SA/Sz 622/16).

W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że skarżący jako przedsiębiorca dopuścił 11 maja 2020 r. do wykonywania międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy pojazd samochodowy, który nie był zgłoszony do licencji wspólnotowej, w oparciu o którą przewóz ów dokonywano. Okoliczności sprawy nie wskazują również, by ziściłyby się przesłanki określone w art. 14 ust. 1 pkt 1 u.t.d., tj. by skarżący jako przewoźnik drogowy zgłosił [...] w terminie 28 dni od dnia włączenie ww. pojazdu do taboru pojazdów samochodowych przypisanych tejże licencji wspólnotowej. Zgłoszenie zaś 14 maja 2020 r. (a więc 3 dni po kontroli) Staroście [...] przedmiotowego pojazdu do licencji krajowej na wykonywanie transportu drogowego rzeczy pozostaje o tyle bez znaczenia, że nie oznacza, że pojazd ten został automatycznie przypisany również do taboru wykonującego międzynarodowy przewóz drogowy rzeczy na podstawie posiadanej przez skarżącego licencji wspólnotowej.

W związku z powyższym Sąd nie podziela zarzutu skargi co do dokonania przez organy ITD błędnej wykładni art. 14 u.t.d. Zgodzić należało się z organem II instancji, iż niezgłoszenie przez skarżącego w formie pisemnej, w postaci papierowej lub elektronicznej, organowi, który udzielił licencji (wspólnotowej), zmiany danych, o których mowa w art. 7a u.t.d. tj. informacji o dołączeniu pojazdu samochodowego do tejże licencji, musiało skutkować zastosowaniem art. 92a ust. 1 i ust. 7 pkt 1 u.t.d. w zw. lp. 1.5 zał. nr 3 do u.t.d. i nałożeniem na skarżącego kary pieniężnej w wys. 800 zł.

W tym stanie sprawy Sąd stwierdziwszy, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.