Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 1331/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-08-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Dnia 3 sierpnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędzia WSA Anna Robotowska Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.) Protokolant Arkadiusz Zawada po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...]. w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. , Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania p. S. Z. od decyzji z dnia [...] lipca 2002 r., znak: [...] wydanej przez Starostę Powiatu [...] odmawiającej wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów obrębu S. za Bzurą dotyczącej działek Nr [...], [...], [...], [...] i [...] - Wojewoda [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Z akt sprawy wynika, iż we wnioskach z dnia 25 lutego 2002 r., z dnia 14 marca 2002 r. i z dnia 29 maja 2002 r. skarżący S. Z. zwrócił się do Starosty [...] o dokonanie zmian w ewidencji gruntów odnośnie posiadanych przez niego nieruchomości położonych w S. przy ul. [...]. W przedmiotowych podaniach skarżący wnosił o ujawnienie w ewidencji gruntów danych zgodnie z aktami notarialnymi: z dnia [...] marca 1946 r. - Rep. Nr [...], z dnia [...] stycznia 1952 r. - Rep. Nr [...], z dnia [...] maja 1946 r. - Rep. Nr [...], oraz z dnia [...] listopada 1948 r. - Rep. Nr [...].

Po rozpoznaniu w/w wniosków i przeanalizowaniu stanu faktycznego Starosta [...] wydał w dniu [...] lipca 2002 r., decyzję znak: [...], na podstawie której - działając w oparciu o przepisy art. 104 i 107 k.p.a. oraz art. 20 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.) oraz na podstawie § 36, § 46 i § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454) - organ I instancji odmówił wprowadzenia zmiany w rejestrze gruntów obrębu S. za Bzurą odnośnie danych podmiotowych i przedmiotowych w działkach nr: [...], [...], [...], [...] i [...]. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż pomiędzy zapisami w księgach wieczystych i w ewidencji gruntów występują niezgodności dotyczące figurujących w nich działek, ich numeracji i powierzchni. Starosta uznał, iż do zaktualizowania operatu ewidencji dotyczącego w/w gruntów niezbędne jest dostarczenie przez wnioskodawcę dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. Organ I instancji uznał, iż skoro -pomimo wielokrotnego wezwania w tym zakresie - skarżący nie przedłożył stosownej dokumentacji, nie jest możliwe zaktualizowanie operatu ewidencji gruntów i doprowadzenie go do stanu zgodnego z obecnym stanem faktycznym i prawnym.

Od decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2002 r. odwołanie złożył skarżący S. Z., żądając unieważnienia zaskarżonej decyzji organu I instancji z uwagi na to, iż jest ona bezprawna i bezzasadna oraz narusza art. 104 k.p.a. Skarżący podniósł także fakt posiadania prawa własności do gruntów objętych zaskarżoną decyzją Starosty. Ponadto uznał, iż dokonano sfałszowania ewidencji gruntów, które są niezgodne ze stanem prawnym.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. , Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił w/w decyzję Starosty [...] w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, iż materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji jest niekompletny, a uzasadnienie decyzji niespójne i zawierające sprzeczności w argumentowaniu zasadności odmowy wprowadzenia zmian w rejestrze gruntów obrębu S. za Bzurą odnośnie działek [...], [...], [...], [...] i [...]. Organ II instancji uznał, iż wyjaśnienia wymaga wpis prawa własności co do działek [...] i [...] nie objętych Aktami Własności Ziemi z dnia [...] marca 1977 r. Ponadto organ odwoławczy uznał, iż wyjaśnienia wymaga operat Nr [...], na który powołuje się organ przy wprowadzeniu w roku 1986 zmiany do ewidencji gruntów, albowiem zmiany tej dokonano na podstawie w/w operatu oraz aktu notarialnego z dnia [...] października 1985 r. - Rep. A Nr [...], który dotyczył działki ewidencyjnej Nr [...] nie istniejącej wówczas w ewidencji gruntów. Zdaniem Wojewody [...] nie wyjaśniono ponadto, dlaczego zmieniono granice działek ewidencyjnych o numerach [...] i [...] (na które skarżący S. Z. posiadał Akt Własności Ziemi z dnia [...] marca 1977 r.) i uwidoczniono w ewidencji gruntów działki Nr [...] i [...]. Organ odwoławczy uznał, iż wykazanie skarżącego S. Z. jako właściciela działek Nr [...] i [...] na podstawie w/w Aktu Własności Ziemi nie jest zgodne z tym dokumentem prawnym. W ocenie organu odwoławczego należało również wyjaśnić fakt nieposiadania przez Akty Własności Ziemi znajdujące się w aktach sprawy klauzuli ostateczności. Wojewoda stwierdził w uzasadnieniu, iż wykazany w ewidencji gruntów stan nie jest zgodny ze stanem prawnym, jaki nastąpił po wydaniu Aktów Własności Ziemi, a zmiana wprowadzona do ewidencji gruntów w 1986 r. była bezpodstawna i niezgodna z przepisami dotyczącymi ewidencji gruntów i budynków. Organ odwoławczy zwrócił ponadto uwagę, że obowiązujące przepisy wykonawcze do ustawy - prawo geodezyjne i kartograficzne, tj. rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków stanowią że w ewidencji gruntów wykazuje się właściciela nieruchomości, a w przypadku braku danych dotyczących właściciela ujawnia się władającego. W związku z tym organ uznał, że wpis podmiotowy w ewidencji gruntów co do działek nr [...] i [...] wykazujący Pana S. Z. jako "posiadacza samoistnego" jest nieprawidłowy. W świetle tych ustaleń Wojewoda [...] uznał, że istnieje konieczność przeprowadzenia w przedmiotowej sprawie postępowania dowodowego w całości.

W dniu 28 kwietnia 2003 r. skarżący S. Z. wniósł do naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. , Nr [...]. W ocenie skarżącego organ odwoławczy, zamiast uchylić decyzję organu I instancji, winien nakazać mu dokonanie zmiany w ewidencji gruntów poprzez wpisanie skarżącego jako pełnoprawnego właściciela działek położonych w S. przy ul. [...].

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], wnosząc o jej odrzucenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem organu odwoławczego uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Starostę [...] było konieczne z uwagi na potrzebę przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Było to spowodowane niedostatecznym zebraniem materiału dowodowego, który pozostawiał wiele wątpliwości i uniemożliwiał przez to wydanie przez Wojewodę rozstrzygnięcia merytorycznego. Organ uznał, iż zarzuty skargi są więc bezzasadne w sytuacji przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy podniósł ponadto, iż Starosta [...] w związku z zaskarżoną decyzją Wojewody [...] wydał w przedmiotowej sprawie dwie decyzje z dnia [...] czerwca 2003 r.: - Nr [...] (dotyczącą działek Nr [...] i [...]), jak również - Nr [...] (dotyczącą działek Nr [...]. [...] i [...]). Organ poinformował, iż w/w decyzje zostały doręczone skarżącemu w dniu 18 czerwca 2003 r. i do chwili obecnej nie wniósł od tych decyzji stosownego odwołania.

W piśmie procesowym z dnia 20 sierpnia 2003 r. skierowanym do NSA w Warszawie skarżący podtrzymał swoje stanowisko zawarte w skardze, wnosząc o unieważnienie wszelkich wymuszonych przez organy uwłaszczeń oraz o przywrócenie jego własności do pierwotnego stanu prawnego zmian ewidencji gruntów na podstawie przedłożonych aktów notarialnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Skarżący wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 28 kwietnia 2003 r., a więc zgodnie z cytowanym przepisem ustawy sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga p. S. Z. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. , Nr [...], nie naruszyła prawa.

Przedmiotowa decyzja organu II instancji z dnia [...] kwietnia 2003 r. nie narusza zarówno przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.), jak również przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 kpa, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynika sprawy.

Podstawą zaskarżonej decyzji Wojewody [...] były zarówno przepisy cyt. ustawy z dnia 17 maja 1989 r., jak również przepisy określające zasady postępowania administracyjnego, w tym m.in. art. 7 k.p.a.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego należy przychylić się do stanowiska organu odwoławczego, z którego wynikało, iż materiał dowodowy zebrany przez organ I instancji był niekompletny, a uzasadnienie decyzji niespójne i zawierające sprzeczności w argumentowaniu zasadności odmowy wprowadzenia zmian w rejestrze gruntów obrębu S. za Bzurą odnośnie działek [...], [...], [...], [...] i [...]. Organ II instancji zasadnie -zdaniem Sądu - uznał, iż wyjaśnienia wymaga wpis prawa własności co do działek [...] i [...] nie objętych Aktami Własności Ziemi z dnia [...] marca 1977 r. Ponadto organ odwoławczy zasadnie stwierdził, iż wyjaśnienia wymaga operat Nr [...], na który powołuje się organ przy wprowadzeniu w roku 1986 zmiany do ewidencji gruntów. Zdaniem Sądu Wojewoda [...] prawidłowo przyjął, iż Starosta [...] nie wyjaśnił, dlaczego zmieniono granice działek ewidencyjnych o numerach [...] i [...] (na które skarżący S. Z. posiadał Akt Własności Ziemi z dnia [...] marca 1977 r.) i na jakiej podstawie uwidoczniono w ewidencji gruntów działki Nr [...] i [...]. Zasadne jest również stanowisko organu odwoławczego, z którego wynika, że w świetle obowiązującego rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków w ewidencji gruntów wykazuje się właściciela nieruchomości, a w przypadku braku danych dotyczących właściciela ujawnia się władającego. Wynika to z przepisu § 10 ust. 2 cyt. aktu wykonawczego, zgodnie z którym w przypadkach braku danych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych, które tymi nieruchomościami władają. W związku z tym należy przyjąć, iż organ II instancji zasadnie uznał, że wpis podmiotowy w ewidencji gruntów co do działek nr [...] i [...] wykazujący Pana S. Z. jako "posiadacza samoistnego" jest nieprawidłowy. W świetle tych ustaleń skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, iż Wojewoda [...] prawidłowo zastosował przepis art. 138 § 2 k.p.a. przyjmując, że istnieje konieczność przeprowadzenia w przedmiotowej sprawie postępowania dowodowego w całości.

Przekazując sprawę - zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. - do ponownego rozstrzygnięcia przez organ I instancji Wojewoda [...] prawidłowo wskazał, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Chodzi tu - w ocenie Sądu - o wskazanie okoliczności faktycznych, które mają znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy nie mógł natomiast przesądzić treści rozstrzygnięcia sprawy przez nakaz załatwienia jej pozytywnie lub negatywnie dla odwołującego się, albowiem o treści rozstrzygnięcia może w przypadku tego rodzaju decyzji odwoławczej decydować wyłącznie organ I instancji. Organ ten po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania obowiązany jest ponownie ją rozpoznać i rozstrzygnąć. Od decyzji wydanych w wyniku ponownego rozpatrzenia skarżącemu przysługuje ponownie odwołanie do Wojewody [...], który zmuszony jest rozstrzygnąć sprawę ostateczną decyzją, na którą również przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Mając powyższe na względzie należy zgodzić się z uzasadnieniem zaskarżonej decyzji wydanej w dniu [...] kwietnia 2003 r. przez Wojewodę [...], albowiem Starosta [...] poprzez niedostateczne wyjaśnienie sprawy dopuścił się istotnego naruszenia przepisów postępowania, w tym przepisu art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a., co wymagało skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Zdaniem Sądu należy przyjąć w konsekwencji, iż argumentacja zawarta w skardze skierowanej do Sądu nie zasługuje na uwzględnienie i z tej przyczyny skarga podlega oddaleniu.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.