Wyrok NSA, sygn. akt III SA 1509/95
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1997-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 27 ust. 4 i ust. 5 pkt 2
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: Wadliwe przeniesienie danych liczbowych z ewidencji, o której mowa w art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./, do deklaracji podatkowej VAT-7 nie uzasadnia stosowania sankcji z art. 27 ust. 5 pkt 2 tej ustawy.

TEZY

Wadliwe przeniesienie danych liczbowych z ewidencji, o której mowa w art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./, do deklaracji podatkowej VAT-7 nie uzasadnia stosowania sankcji z art. 27 ust. 5 pkt 2 tej ustawy.


SENTENCJA

uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ustalenia podatku od towarów i usług za listopad 1994 r. i oddala skargę w pozostałej częsci.


UZASADNIENIE

W wyniku kontroli źródłowej przeprowadzonej przez inspektora kontroli skarbowej u podatniczki E.N. dotyczącej prawidłowości deklarowania podstaw opodatkowania, obliczania i wpłacania należności budżetowych stwierdzono, że podatniczka w sierpniu 1993 r. odliczyła podatek naliczony w wysokości 18.943.000 zł, wynikający z faktury VAT dokumentującej zakup samochodu osobowego, zaś w listopadzie 1994 r. podatek naliczony w wysokości 24.502.000 zł, wynikający również z faktury VAT dokumentującej zakup samochodu osobowego. Ponadto w listopadzie 1994 r. podatniczka zawyżyła podatek naliczony o kwotę 2.041.000 zł w wyniku błędu rachunkowego, popełnionego przy przenoszeniu danych liczbowych z rejestru zakupu do deklaracji podatkowej VAT-7.

Rozpatrując sprawę w wyniku złożenia przez E.N. żądania skierowania sprawy na drogę postępowania w sprawach zobowiązań podatkowych, Urząd Skarbowy w O.:

- decyzją z 19.6.1995 r. określił stronie podatek od towarów i usług za sierpień 1993 r. w kwocie 13.954.000 zł oraz sankcję z art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ w kwocie 70.983.000 zł /z powodu ujęcia do odliczenia kwoty związanej z zakupem samochodu osobowego/,

- decyzją z 19.6.1995 r. określił stronie podatek od towarów i usług za wrzesień 1993 r. w kwocie 21.581.000 zł /w związku z nadwyżką z poprzedniej deklaracji podatkowej/,

- decyzją z 19.6.1995 r. określił podatniczce podatek od towarów i usług za listopad 1995 r. w kwocie 12.547.000 zł oraz sankcje z art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług w kwocie 92.176.000 zł /z tytułu ujęcia do odliczenia podatku naliczonego przy zakupie samochodu osobowego oraz błędnego przeniesienia danych z rejestru zakupu do deklaracji podatkowej/,

- decyzją z 19.6.1995 r. określił stronie podatek od towarów i usług za grudzień 1994 r. w kwocie 19.242.000 zł /w związku z nadwyżką z poprzedniej deklaracji podatkowej/.

Podatniczka odwołała się od decyzji Urzędu Skarbowego dotyczących podatku od towarów i usług za sierpień 1993 r. i listopad 1994 r. podnosząc, że we wrześniu 1993 r. przeprowadzono u niej kontrolę dot. prawidłowości rozliczeń podatku VAT i nikt z kontrolujących nie kwestionował rozliczeń tego podatku, co upewniło ją w kwestii prawidłowości ewidencjonowania. Odwołując się podniosła także, że zwłaszcza w początkowym okresie funkcjonowania ustawy o podatku VAT, zarówno podatnicy, jak i pracownicy tego urzędu "uczyli się" zasad dotyczących tego podatku, co powinno mieć wpływ na ocenę stwierdzonych nieprawidłowości.

Odwołująca się wniosła o nienaliczanie sankcji z art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Przytoczone argumenty nie przekonały Izby Skarbowej w O., która decyzją z 1.9.1995 r. utrzymała w mocy decyzję organu podatkowego I instancji wymierzające podatek od towarów i usług za sierpień i wrzesień 1993 r. oraz listopad i grudzień 1994 r., podzielając ich motywy.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego jej działania Izba Skarbowa w O. wskazała w uzasadnieniu swej decyzji, że pracownicy Urzędu Skarbowego, przeprowadzając kontrolę podatkową w dniach 21-22.9.1993 r. nie mogli zakwestionować odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktury z 23.8.1995 r. /chodziło chyba o fakturę z 1993 r./, ponieważ kontrola dotyczyła lipca 1993 r., co potwierdza protokół z kontroli.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję podatniczka zarzuciła, że w części dotyczącej ustalenia sankcji według art. 27 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług za sierpień 1993 r. i listopad 1994 r. decyzja ta narusza prawo.

Skarżąca wskazała, że prowadzona przez nią ewidencja zakupu środków trwałych była prowadzona w sposób umożliwiający ustalenie wartości netto oraz kwoty podatku VAT. Również ewidencje zakupu towarów handlowych "i pozostałych wydatków" była prowadzona prawidłowo. W związku z tym dochowano wymogów określonych w art. 27 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług co wykluczało możliwość nałożenia na skarżącą sankcji.

W skardze podniesiono także, że nieprawidłowość w postaci odliczenia podatku VAT przy zakupie samochodu osobowego wynikła z błędnej interpretacji wchodzących w tym czasie w życie zupełnie nowych przepisów ustawy, w trakcie kontroli przeprowadzonej u skarżącej we wrześniu 1993 r. potwierdzono zasadność dokonanego w sierpniu 1993 r. odliczenia, co spowodowało dalszy błąd w listopadzie 1994 r.

Odpowiadając na skargę Izba Skarbowa w O. wniosła o jej oddalenie w części dotyczącej określenia i ustalenia zobowiązania podatkowego za sierpień 1994 r. i określenia zobowiązania za wrzesień 1993 r., listopad 1994 r. i grudzień 1994 r. oraz o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej ustalenia zobowiązania podatkowego za listopad 1994 r. "i w tym zakresie ustalenia zobowiązania podatkowego po zastosowaniu sankcji" określonych w art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług w kwocie 8605,30 zł /nowych/. Podtrzymując swe stanowisko co do braku podstaw odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących zakup samochodów osobowych, organ odwoławczy za zasadny uznał zarzut strony, że przy prawidłowym prowadzeniu ewidencji podatkowej błędne przeniesienie danych liczbowych do deklaracji VAT-7 nie uzasadnia stosowania sankcji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Za zgodne z prawem uznać trzeba stanowisko orzekających w sprawie organów podatkowych, że w świetle art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług odliczając podatek VAT z faktur dokumentujących zakup samochodów osobowych strona w rezultacie naruszyła obowiązki dotyczące określenia wysokości podatku naliczonego. Z powołanego przepisu wyraźnie wynika bowiem brak możliwości takiego odliczenia.

Dokonane ustalenia uprawniały zatem orzekające organy do nałożenia sankcji określonych w art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług. Z akt sprawy nie wynika również fakt udzielenia skarżącej błędnych informacji na temat możliwości odliczenia podatku przy zakupie samochodu osobowego w sierpniu 1993 r. przez pracownika Urzędu Skarbowego w trakcie kontroli dotyczącej lipca 1993 r.

Natomiast za sprzeczne z prawem uznać należało ustalenie orzekających w sprawie organów, że wadliwe przeniesienie danych liczbowych z ewidencji, o której mowa w art. 27 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług do deklaracji podatkowej VAT-7 uzasadnia stosowanie sankcji z art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług.

Z brzmienia przepisu art. 27 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, że sankcje przewidziane w tym przepisie stosowane być mogą wyłącznie w przypadku naruszenia obowiązków ewidencyjnych, a nie wadliwości deklaracji podatkowych.

Mając to na uwadze, na podstawie art. 22 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ustalenia podatku od towarów i usług za listopad 1994 r. w kwocie przekraczającej 8.605,30 zł, oddalając na podstawie art. 27 ust. 1 powołanej ustawy skargę w pozostałej części. O kosztach rozstrzygnięto w myśl art. 55 ust. 1 powołanej ustawy.