Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 3263/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 i ust. 2, art. 41 ust. 2 pkt 7, art. 60, art. 61 ust. 8 pkt 1a i pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1460
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych  w perspektywie finansowej 2014- 2020  - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca Sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) Sędzia NSA Joanna Zabłocka Protokolant Patrycja Kołtan-Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Gminy A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 września 2018 r. sygn. akt III SA/Po 401/18 w sprawie ze skargi Gminy A. na decyzję Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu 1) uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, 2) zasądza od Zarządu Województwa Wielkopolskiego na rzecz Gminy A. kwotę 560 (pięćset sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 5 września 2018 r., sygn. akt III SA/Po 401/18 oddalił skargę Gminy A. na rozstrzygnięcie Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny projektu.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił na wstępie stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że pismem Instytucji Zarządzającej Wielkopolskim Regionalnym Programem Operacyjnym z dnia 19 marca 2018 r. skarżąca została poinformowana o pozytywnej ocenie merytorycznej projektu pt. "[...]" w ramach konkursu nr RPWP.03.01.01-IZ-00-30-001/17 dla Działania 3.1 "Wytwarzanie i dystrybucja energii ze źródeł odnawialnych", Poddziałania 3.1.1 "Wytwarzanie energii z odnawialnych źródeł energii". W wyniku uzyskanej liczby punktów w ramach poszczególnych kryteriów projekt uzyskał łącznie 21,88 pkt, co stanowi 68,38% maksymalnej liczby punktów możliwej do uzyskania. Pozytywny wynik oceny merytorycznej nie oznaczał jednak wyboru projektu do dofinansowania.

Skarżąca wniosła w dniu 20 kwietnia 2018 r. protest od powyższej oceny nie zgadzając się z oceną merytoryczną w zakresie kryterium 12 "Wpływ projektu na wdrażanie zasad horyzontalnych" wskazując, że niesłusznie uzyskała jedynie 1 pkt z możliwych 3.

Komisja Odwoławcza IZ WRPO zaskarżonym orzeczeniem z dnia [...] czerwca 2018 r. nie uwzględniła protestu skarżącej. W uzasadnieniu organ wskazał, że projekt skarżącej ma pozytywny wpływ jedynie na jedną z trzech zasad horyzontalnych, tj. zrównoważony rozwój. Komisja stwierdziła, że projekt będzie neutralnie oddziaływał na zasady horyzontalne równość szans i niedyskryminacja oraz równouprawnienie płci. Jak oceniono, wnioskodawca nie wskazał oraz nie przewidział realizacji w projekcie żadnych konkretnych działań, służących tworzeniu warunków sprzyjających wdrażaniu zasad równości szans i niedyskryminacji w praktyce. Komisja nie stwierdziła rzeczywistych praktycznych rozwiązań w projekcie, świadczących o pozytywnym wpływie projektu na te zasady horyzontalne. Jak wskazano, wnioskodawca posługuje się ogólnymi stwierdzeniami w tym zakresie. Projekt ma neutralny wpływ na wdrożenie zasad horyzontalnych w postaci równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płci, co uzasadniało przyznanie punktacji 1 na 3 w ramach kryterium merytorycznego nr 12.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1460 ze zm., zwanej dalej również: ustawą wdrożeniową) w zw. art. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.Urz.UE.L.2013.347.320 ze zm., zwanego dalej: rozporządzeniem nr 1303/2013) w zw. z Załącznikiem nr 1 - Kryteria Wyboru Projektów w ramach Działania 3.1., Poddziałania 3.1.1. do Regulaminu Konkursu poprzez błędne przyjęcie, że projekt skarżącej posiada neutralny wpływ na wdrażanie zasad horyzontalnych w postaci równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płci w sytuacji, gdy projekt uwzględniania i propaguje równość mężczyzn i kobiet, a także przewiduje odpowiednie kroki w celu zapobiegania wszelkim formom dyskryminacji ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek oraz orientację seksualną;

2. art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej w zw. art. 7 rozporządzenia nr 1303/2013 w zw. z Załącznikiem nr 1 - Kryteria Wyboru Projektów w ramach Działania 3.1., Poddziałania 3.1.1. do Regulaminu Konkursu poprzez wykładnię postanowień dokumentacji konkursowej dotyczących kryterium merytorycznego nr 12 w sposób nieuprawniony i nieuwzględniający zasad wyrażonych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w tym w szczególności zasady przejrzystości reguł oceny projektów;

3. art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 tej ustawy w zw. z Załącznikiem nr 1 - Kryteria Wyboru Projektów w ramach Działania 3.1., Poddziałania 3.1.1. do Regulaminu Konkursu poprzez:

a) niejasne zdefiniowanie kryterium nr 12 w postaci wpływu projektu na zasady horyzontalne, które uniemożliwiało prawidłowe odczytanie istoty tego kryterium, skutkujące dowolną oceną projektu,

b) nieokreślenie w Regulaminie Konkursu, ani innych dokumentach, stanowiących podstawę sporządzenia i oceny wniosku, kryteriów pozytywnej oceny projektu w zakresie wdrażania zasad horyzontalnych;

4. art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej poprzez:

a) brak prawidłowego uzasadnienia oceny uzyskanej przez skarżącą w ramach kryterium merytorycznego nr 16 poprzez niewskazanie najniższego - w grupie złożonych projektów wykorzystujących dane źródło energii - wskaźnika efektywności kosztowej, co uniemożliwia weryfikację przyznanej skarżącej punktacji,

b) brak uzasadnienia faktu wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w Konkursie, w szczególności poprzez niewskazanie wielkości kwoty alokacji oraz sposobu rozdysponowania tej kwoty na poszczególne projekty, co stanowiło naruszenie zasady przejrzystości i rzetelności oraz zasady informowania o sposobie wyboru projektów do dofinansowania;

5. art. 37 ust. 1 w zw. z art. 60 ustawy wdrożeniowej polegające na niewskazaniu w treści orzeczenia osób biorących udział w rozstrzygnięciu protestu, co uniemożliwiło kontrolę, czy w rozpatrywaniu protestu brały udział osoby, które były zaangażowane w ocenę projektu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Sąd I instancji oddalając skargę na powyższe rozstrzygnięcie na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, na wstępie przedstawił wynikające z tej ustawy zasady obowiązujące przy ocenie wniosków o dofinansowanie. Następnie Sąd I instancji zauważył, że rozpoznawanej sprawie wniosek o dofinansowanie projektu spełnił wszystkie obligatoryjne kryteria oceny formalnej i merytorycznej, lecz z powodu ograniczonej dostępności środków finansowych w ramach naboru nr RPWP.03.01.01-IZ-00-30-001/17 nie został wybrany do dofinansowania.

Sąd I instancji podkreślił, że spór pomiędzy stronami postępowania sądowego dotyczył merytorycznej oceny projektu przez Zarząd Województwa Wielkopolskiego z punktu widzenia ogólnych kryteriów merytorycznych: nr 12 i 16. Zarzut niewłaściwej oceny poszczególnych kryteriów w ocenie merytorycznej oraz nieuwzględnienia zapisów wniosku i stanu faktycznego związanego z charakterem projektu i jego realizacją sprowadzał się do polemiki z oceną wyrażoną przez oceniających, podtrzymaną następnie w zaskarżonym rozstrzygnięciu, przy czym zarzuty w zakresie kryterium nr 16 pojawiły się dopiero na etapie postępowania sądowego.

Sąd I instancji podkreślił, że w ramach Kryterium Nr 12 Kryteriów Wyboru Projektów, tj. "wpływ projektu na wdrażanie zasad horyzontalnych" sprawdzana jest zgodność projektu z horyzontalnymi zasadami niedyskryminacji i równości szans ze względu na płeć. W szczególności przedmiotem sprawdzenia jest, czy projekt nie ogranicza równego dostępu do zasobów (towarów, usług, infrastruktury) ze względu na płeć, pochodzenie rasowe lub etniczne, religię lub przekonania, niepełnosprawność, wiek lub orientację seksualną. W przypadku osób z niepełnosprawnościami, niedyskryminacyjny charakter projektu oznacza konieczność stosowania zasady uniwersalnego projektowania i racjonalnych usprawnień zapewniających dostępność oraz możliwości korzystania ze wspieranej infrastruktury. Komisja Oceny Projektów oceniła, że projekt będzie oddziaływać w sposób pozytywny na zasadę horyzontalną - zrównoważony rozwój, w związku z czym przyznano 1 punkt na 3 możliwe, jednocześnie uznając, że wpływ projektu na pozostałe ww. zasady jest neutralny.

W ocenie Sądu I instancji Komisja zasadnie wskazała, że z opisu wnioskodawcy wynika, iż jest on świadomy potrzeby zachowania zgodności swoich działań w projekcie z zasadami określonymi w politykach horyzontalnych, co jednak - mimo takich deklaracji - nie oznacza automatycznie pozytywnego oddziaływania projektu w każdej ze sfer. Warunkiem koniecznym jest zachowanie neutralności, a jedynie podjęcie konkretnych działań, rzeczywistych rozwiązań na rzecz eliminacji istniejących i zidentyfikowanych barier pozwala na uznanie pozytywnego wpływu i przyznanie punktacji. KOP odnalazła takie elementy w zakresie polityki zrównoważonego rozwoju, gdyż wnioskodawca w wyniku realizacji projektu może osiągnąć realne efekty prośrodowiskowe. Komisja stwierdziła, że z dokumentacji wniosku wynika jedynie deklaracja wnioskodawcy, co do braku stosowania jakichkolwiek kryteriów dyskryminacyjnych (w zakresie zasady równości szans i niedyskryminacji oraz zasady równouprawnienia), a takie zachowania są wprost wymagane przez prawo. Niezbędne dla uzyskania dofinansowania jest zachowanie neutralności, natomiast punktacja dotyczy jedynie wpływu pozytywnego. Skarżąca nie przewidziała i nie wskazała żadnych konkretnych działań służących tworzeniu warunków sprzyjających wdrażaniu zasad równości szans i niedyskryminacji w praktyce. Należy powstrzymać się od sztucznego, wprowadzanego na siłę, elementu pozytywnego wpływu na polityki horyzontalne.

Sąd I instancji stwierdził, że zarówno treść kryterium nr 12 jak i jego uzasadnienie nie budzą żadnych wątpliwości, zaś projekty, których realizacja jest współfinansowana ze środków unijnych muszą być zgodne ze wskazanymi tam zasadami horyzontalnymi i wynikającymi z tych zasad standardami. Zdaniem Sądu, Komisja Odwoławcza prawidłowo oceniła, dokonując analizy wniosku oraz treści protestu, że liczba przyznanych wnioskodawcy w ramach tego kryterium punktów, jest adekwatna do poziomu, w jakim projekt spełnia przedmiotowe kryterium. Ocena ta nie budzi wątpliwości co do zgodności z opisem kryterium, jak i zasadami ogólnymi wynikającymi z art. 37 ustawy.

W ocenie Sądu I instancji, w odniesieniu do zarzutu dotyczącego kryterium nr 16 organ zasadnie wskazał, że organ/instytucja rozpoznający protest nie może wyjść poza treść środka zaskarżenia (protestu), a skoro tak, to również i Sąd rozpoznający skargę na rozstrzygnięcie organu. Złożenie protestu uprawnia zatem do kontroli oceny projektu w zakresie w nim wskazanym. Sąd stwierdził, że sądowa kontrola legalności działań instytucji zarządzającej w procesie wyboru projektu do dofinansowania jest ograniczona do kryterium legalności rozumianym stricte jako zgodność albo niezgodność oceny z prawem powszechnie obowiązującym i niesprzecznymi z nim postanowieniami systemu realizacji.

Sąd I instancji podzielił też stanowisko organu, zgodnie z którym, niezależnie od dopuszczalności zgłoszonego przez skarżącą zarzutu, niewskazanie w piśmie wskaźnika efektywności kosztowej najniższego w grupie złożonych projektów wykorzystujących dane źródło energii nie oznacza błędnie przeprowadzonej oceny merytorycznej, ani nie stanowi dowodu na brak przejrzystości i jawności przeprowadzonej oceny. Ponadto skoro skarżąca nie zdołała wykazać braku należytego umotywowania rozstrzygnięcia, to nie może podważać zasadności opinii ekspertów, w tym wyboru czy oceny grupy złożonych projektów. Nieujawnienie w rozstrzygnięciu KO nie dowodzi wadliwości rozstrzygnięcia i nieprawidłowości prowadzonego postępowania konkursowego, bowiem nie mieści się w modelu kontroli wyznaczonej przez art. 61 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 3 § 3 p.p.s.a. Skarżąca miała dostęp do pełnej wiedzy w zakresie podziału środków - zarówno wobec treści Regulaminu konkursu, a nadto w związku z uchwałą Zarządu Województwa Wielkopolskiego, wskazaną w piśmie informującym o nieprzyznaniu dofinansowania. Sąd wskazał również, że i ten zarzut nie był objęty zakresem protestu. Nieobjęty protestem był również zarzut braku podpisów na orzeczeniu Komisji Odwoławczej, jak jednak wskazał organ - na oryginale orzeczenia znajdują się wszystkie podpisy, nadto wszyscy członkowie KO złożyli odpowiednie deklaracje o uprzednim niedokonywaniu czynności związanych z projektem, którego dotyczył przedmiotowy protest. Dlatego skarga została oddalona.

W skardze kasacyjnej skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego i rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że przepis ten został zastosowany w stanie faktycznym sprawy, w którym nie powinien zostać zastosowany wobec spełnienia się przesłanek do uwzględnienia skargi, określonych w art. 61 ust. 8 pkt 1a ustawy wdrożeniowej;

2. art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 3 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 8 pkt 1a i art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej w zw. art. 7 rozporządzenia nr 1303/2013 w zw. z Załącznikiem nr 1 - Kryteria Wyboru Projektów w ramach Działania 3.1., Poddziałania 3.1.1. do Regulaminu Konkursu polegające na tym, że Sąd I instancji, w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, błędnie nie stwierdził naruszenia przez organ wskazanych przepisów postępowania w stopniu prowadzącym do istotnego wpływu na wynik sprawy, w sytuacji gdy organ naruszył zasadę rzetelności i błędnie przyjął, że projekt skarżącej kasacyjnie posiada neutralny wpływ na wdrażanie zasad horyzontalnych w postaci równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płci w sytuacji, gdy projekt uwzględnia i propaguje równość mężczyzn i kobiet, a także przewiduje odpowiednie kroki w celu zapobiegania wszelkim formom dyskryminacji ze względu na płeć, rasę lub pochodzenie etniczne, religię lub światopogląd, niepełnosprawność, wiek oraz orientację seksualną;

3. art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 3 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 8 pkt 1a i art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej w zw. art. 7 rozporządzenia nr 1303/2013 w zw. z Załącznikiem nr 1 - Kryteria Wyboru Projektów w ramach Działania 3.1., Poddziałania 3.1.1. do Regulaminu Konkursu polegające na tym, że Sąd I instancji, w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, błędnie nie stwierdził naruszenia przez organ wskazanych przepisów postępowania w stopniu prowadzącym do istotnego wpływu na wynik sprawy, w sytuacji gdy organ dokonał wykładni postanowień dokumentacji konkursowej dotyczących kryterium merytorycznego nr 12 w sposób nieuprawniony i nieuwzględniający zasad wyrażonych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w tym w szczególności zasady przejrzystości reguł oceny projektów;

4. art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 3 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 8 pkt 1a i art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 tej ustawy w zw. z Załącznikiem nr 1 - Kryteria Wyboru Projektów w ramach Działania 3.1., Poddziałania 3.1.1. do Regulaminu Konkursu polegające na tym, że Sąd I instancji, w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, błędnie nie stwierdził naruszenia przez organ wskazanych przepisów postępowania w stopniu prowadzącym do istotnego wpływu na wynik sprawy, w sytuacji gdy organ:

a) niejasno zdefiniował kryterium nr 12 w postaci wpływu projektu na zasady horyzontalne, które uniemożliwiało prawidłowe odczytanie istoty tego kryterium, skutkujące dowolną oceną projektu,

b) nie określił w Regulaminie Konkursu, ani innych dokumentach, stanowiących podstawę sporządzenia i oceny wniosku, kryteriów pozytywnej oceny projektu w zakresie wdrażania zasad horyzontalnych,

- co stanowiło naruszenie zasady przejrzystości reguł oceny projektu;

5. art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 3 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 8 pkt 1a i art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej polegające na tym, że Sąd I instancji, w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, błędnie nie stwierdził naruszenia przez organ wskazanego przepisu postępowania w stopniu prowadzącym do istotnego wpływu na wynik sprawy, w sytuacji gdy orzeczenie Komisji Odwoławczej IZ WRPO nie zawierało:

a) prawidłowego uzasadnienia oceny uzyskanej przez skarżącą kasacyjnie w ramach kryterium merytorycznego nr 16 i wskazania najniższego - w grupie złożonych projektów wykorzystujących dane źródło energii - wskaźnika efektywności kosztowej, co uniemożliwiało weryfikację przyznanej skarżącej kasacyjnie punktacji,

b) uzasadnienia faktu wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w Konkursie, w szczególności poprzez niewskazanie wielkości kwoty alokacji oraz sposobu rozdysponowania tej kwoty na poszczególne projekty, co stanowiło naruszenie zasady przejrzystości i rzetelności oraz zasady informowania o sposobie wyboru projektów do dofinansowania;

6. art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 3 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 61 ust. 8 pkt 1a i art. 37 ust. 1 w zw. z art. 60 ustawy wdrożeniowej polegające na tym, że Sąd I instancji, w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej, błędnie nie stwierdził naruszenia przez organ wskazanych przepisów postępowania w stopniu prowadzącym do istotnego wpływu na wynik sprawy, w sytuacji gdy organ nie wskazał w treści orzeczenia osób biorących udział w rozstrzygnięciu protestu, co uniemożliwiło kontrolę, czy w rozpatrywaniu protestu brały udział osoby, które były zaangażowane w ocenę projektu;

7. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 64 ustawy wdrożeniowej polegające na tym, że Sąd I instancji niewłaściwe skonstruował uzasadnienie zaskarżonego wyroku i przedstawił przebieg postępowania, bez przytoczenia i oceny stanu faktycznego sprawy.

Powyższe naruszenia przepisów postępowania miały istotny wpływ na wynik sprawy, to jest przesądziły o oddaleniu skargi wniesionej przez skarżącą kasacyjnie i w konsekwencji o utrzymaniu negatywnej oceny wniosku skarżącej kasacyjnie z powodu niespełnienia kryteriów formalnych, będących podstawą odmowy dofinansowania realizacji projektu.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Zarząd Województwa Wielkopolskiego wniósł o jej oddalenie, jako bezzasadnej i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest zasadna, jakkolwiek nie wszystkie jej zarzuty należało uznać za usprawiedliwione.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując pod względem zgodności z prawem prawidłowość oceny projektu pn. "[...]" zgłoszonego przez stronę skarżącą do dofinansowania w ramach Działania 3.1 Wytwarzanie i dystrybucja energii ze źródeł odnawialnych Podziałanie 3.1.1 Wytwarzanie energii z odnawialnych źródeł energii w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014 – 2020 stwierdził, że ocena zawarta w orzeczeniu Zarządu Województwa Wielkopolskiego z dnia 11 czerwca 2018 r. nie narusza prawa. Przy tym, istota spornej w sprawie kwestii – jak wynika to z zarzutów skargi kasacyjnej, które podważają zgodność z prawem zaskarżonego wyroku także z powodu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.– ogniskuje się wokół zagadnień dotyczących zachowania w prowadzonym postępowaniu konkursowym zasad rzetelnej oraz przejrzystej oceny projektów, a to zwłaszcza w kontekście deficytów opisu oraz warunków spełniania kryterium merytorycznego nr 12 (oraz nr 16), co w konsekwencji nie mogło – zdaniem strony skarżącej – pozostawać bez wpływu na zasadność oceny o niespełnianiu przez projekt strony wymienionych kryteriów naboru projektów do dofinansowania w satysfakcjonującym dla niej stopniu, a ponadto zagadnień proceduralnych związanych z przebiegiem samego postępowania konkursowego, którego prawidłowość podważa strona skarżąca, w tym również w zakresie odnoszącym się do wskazywanych w skardze kasacyjnej deficytów orzeczenia Komisji Odwoławczej IZ WRPO.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu z pkt. 7 petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., należy stwierdzić, że nie jest on uzasadniony.

W tej mierze wymaga podkreślenia, że art. 141 § 4 p.p.s.a. – jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym – może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną zasadniczo w dwóch przypadkach, a mianowicie, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego sporządzone zostało w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. np. wyroki NSA z dnia: 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FSK 1071/16; 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1363/17; 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 3998/17) oraz, jeżeli uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09).

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie kontrolowanego wyroku sądu administracyjnego I instancji, gdy chodzi o analizę przedstawionych w nim argumentów, nie uniemożliwia przeprowadzenia kontroli prawidłowości tego orzeczenia, co prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji uczynił zadość obowiązkowi sporządzenia uzasadnienia w sposób uwzględniający konsekwencje wynikające z towarzyszącej uzasadnieniu każdego orzeczenia sądowego funkcji kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. Co wymaga szczególnego podkreślenia, zupełnie inną kwestią jest natomiast siła przekonywania zawartych w nim argumentów, a to prowadzi z kolei do wniosku, że brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa - którego prawidłowość, aby mogła być oceniona wymaga postawienia innych zarzutów kasacyjnych - czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami strony, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Fakt więc, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne, nie poddaje się kontroli kasacyjnej, czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Ponadto, uzasadnienie zaskarżonego zawiera wszystkie elementy wymagane przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a., w tym stanowisko odnośnie do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz – co nie mniej istotne – wskazanie i wyjaśnienie jego podstawy prawnej, a mianowicie przepisów prawa stanowiących wzorce kontroli legalności działania instytucji zarządzającej w rozpatrywanej sprawie, a także umotywowaną ocenę odnośnie do braku ich naruszenia. Jakkolwiek ocena ta nie koresponduje z oczekiwaniami strony skarżącej to jednak – jak podkreślono już powyżej – nie może stanowić to podstawy do wnioskowania o naruszeniu przywołanego przepisu prawa.

Ocena zasadności omawianego zarzutu kasacyjnego nie może również nie uwzględniać następującej okoliczności. Mianowicie, skoro art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem prawa procesowego, to za uzasadnione należałoby również uznać oczekiwanie odnośnie do potrzeby wykazania wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy tak, jak wymaga tego art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a. Uzasadnienie omawianego zarzutu nie zawiera tego elementu, a ograniczenie się w tym względzie do prezentacji treści art. 141 § 4 p.p.s.a. oraz wydanych na jego gruncie dwóch judykatów sądowych nie może być uznane za wystarczające dla wniosku o naruszeniu wymienionego przepisu prawa i to w stopniu, który nie pozostawałby bez wpływu na wynik sprawy.

Za nieusprawiedliwiony należało również uznać zarzut z pkt 4 petitum skargi kasacyjnej, na gruncie którego – podnosząc naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a., art. 3 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) i art. 37 ust. 1 i 2 w zw. z art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 w związku z Załącznikiem nr 1 - Kryteria Wyboru Projektów w ramach Działania 3.1., Poddziałania 3.1.1. – strona skarżąca zmierzała do wykazania, iż kontrolując zgodność z prawem zaskarżonego aktu Sąd I instancji nie uwzględnił tej okoliczności, że Regulamin konkursu niejasno definiował kryterium nr 12 odnoszące się do wpływu projektu na zasady horyzontalne, co w konsekwencji uniemożliwiało prawidłowe odczytanie istoty tego kryterium, skutkując dowolną oceną projektu, a ponadto, że ani w wymienionym Regulaminie, ani w innych dokumentach stanowiących podstawę sporządzenia i oceny wniosku nie określono kryteriów pozytywnej oceny projektu w zakresie wdrażania zasad horyzontalnych.

Omawiany zarzut kasacyjny nie jest zasadny i nie może odnieść skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą z następujących powodów.

Mianowicie, afirmując – co należy podkreślić – prezentowany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że zasada przejrzystości reguł oceny projektów wymieniona w art. 37 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 wyraża się w obowiązku jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców określenia przez właściwą instytucję kryteriów wyboru projektów, za uzasadnione w jego świetle należy uznać to, iż wymogi stawiane wnioskującym o udzielenie wsparcia, jeżeli na podstawie oceny ich spełnienia, miałoby to skutkować negatywnymi konsekwencjami, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny, jasny i precyzyjny. To jest tak, aby nie pozostawiało to żadnych wątpliwości odnośnie do przyjmowanych w danym postępowaniu konkursowym kryteriów oceny projektów oraz zasad ich spełniania, co służy gwarantowaniu pewności i stałości obowiązywania kryteriów oceny oraz eliminowaniu w tym zakresie ryzyka dowolności (por. np. wyroki NSA z dnia: 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 856/10; 1 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 5141/16; 8 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 131/17). Powyższe ma tę konsekwencję, która wyraża się w tym, iż istnienia kryterium oceny projektów oraz podstaw jego rekonstrukcji nie można domniemywać, albowiem musi być ono wyraźnie ustanowione i precyzyjnie określone w regulaminie konkursu wraz z podaniem jego znaczenia, co jasno wynika z art. 41 ust. 2 pkt 7 przywołanej ustawy (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2017 r., sygn. akt II GSK 3231/17).

Konfrontując powyższe wymogi stawiane przez ustawę procedurze wyboru projektów do dofinansowania, a w tym kontekście również postanowieniom regulaminów przeprowadzanych konkursów (art. 41 ust. 2 pkt 7 przywołanej ustawy) z Regulaminem konkursu, któremu podlegało postępowanie w sprawie naboru do dofinansowania projektów w ramach Działania 3.1 Wytwarzanie i dystrybucja energii ze źródeł odnawialnych Podziałanie 3.1.1 Wytwarzanie energii z odnawialnych źródeł energii w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego na lata 2014 – 2020, nie ma zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podstaw, aby twierdzić, że wymieniony Regulamin konkursu posiadał wady oraz deficyty przypisywane mu przez stronę skarżącą.

Podkreślając w tym względzie, że w rozpatrywanej sprawie nie jest kwestionowane to, iż postanowienia regulaminowe obowiązujące we wskazanym postępowaniu konkursowym zostały prawidłowo notyfikowane wszystkim aplikującym o dofinansowanie ich projektów, w zakresie odnoszącym się do spornej w sprawie kwestii należy odwołać się do postanowień Załącznika nr 1 do Regulaminu konkursu, który określa kryteria wyboru projektów do dofinansowania. W części drugiej tego załącznika "Ocena merytoryczna", sporne w sprawie kryterium nr 12 zostało nazwane i opisane, określono jego punktację (w skali od 0 do 3) oraz zdefiniowane przy jednoczesnym określeniu zasad jego oceny. Jeżeli z przyjętych w omawianym zakresie zasad oceny spełniania wymienionego kryterium wynika jednoznacznie – co należy podkreślić – że ocenie podlegać będzie to, czy projekt ma pozytywny wpływ na polityki horyzontalne (których zasady w liczbie trzech zostały wymienione), a z kolei z opisu zasad punktacji omawianego kryterium wynika, że w jego obrębie punkty są przyznawane wyłącznie za pozytywny wpływ na co najmniej jedną z zasad horyzontalnych – to jest 1 pkt za pozytywny wpływ na co najmniej jedną z zasadach, aż do maksimum 3 pkt za pozytywny wpływ na wszystkie trzy zasady – zaś tylko neutralny wpływ projektu na zasady horyzontalne nie jest w ogóle punktowany, to nie sposób jest zasadnie twierdzić, że Regulamin konkursu niejasno definiował omawiane kryterium nr 12 i nie określał kryteriów pozytywnej oceny projektu w zakresie wdrażania zasad horyzontalnych.

W omawianym i spornym w sprawie zakresie, teza strony skarżącej nie jest uprawniona również z tego powodu, że nie uwzględnia wszystkich konsekwencji wynikających z logiki postępowania w sprawie naboru projektów do dofinansowania, co w kontekście regulacji zawartej w art. 50 w związku z art. z art. 37 ust. 2 i art. 44 ust. 1 przywołanej ustawy nie pozostaje bez wpływu na zakres postępowania ("wyjaśniającego") prowadzonego w sprawie naboru projektów do dofinansowania, który ogranicza się – bo taki jest jego cel – do oceny projektu pod względem spełniania kryteriów wyboru. Skoro z przywołanej regulacji wprost i jednoznacznie wynika, że przedmiotem postępowania regulowanego przywołaną ustawą z dnia 11 lipca 2014 r. jest ocena projektu, to za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że właściwa instytucja jest związana treścią wniosku o dofinansowanie oraz załączoną do niego przez wnioskodawcę i wymaganą w danym postępowaniu konkursowym dokumentacją. Poza zakres zawartych w nich oświadczeń woli i wiedzy wnioskodawcy kształtujących – w kontekście wymogów określonych regulaminem konkursu – przedmiotowo istotne elementy projektu instytucja ta nie może więc wykraczać, poprzez uczynienie przedmiotem oceny elementów niewynikających z wniosku o dofinansowanie projektu oraz dołączonej do niego dokumentacji. W konsekwencji nie jest również zobowiązana do dokonywania ustaleń, czy też poszukiwania innych, niż wskazane przez wnioskodawcę argumentów, twierdzeń, czy też danych, z punktu widzenia których projekt mógłby być oceniony jako spełniający kryteria wyboru do dofinansowania. Byłoby to nie do pogodzenia z istotą oraz logiką omawianego postępowania, które jest postępowaniem konkursowym. Wiodące znaczenie mają w nim zasady szybkości i efektywności instrumentów dystrybucji środków pomocowych adresowanych do podmiotów ubiegających się o dofinansowanie projektowanych przedsięwzięć. Skoro więc warunkiem koniecznym przyznania dofinansowania jest spełnianie przez projekt określonych regulaminem konkursu i wynikających z przepisów prawa kryteriów wyboru projektów, to w świetle przedstawionych argumentów za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że to podmiot wnioskujący o przyznanie wsparcia – a nie instytucja odpowiedzialna za zarządzanie i realizację programu wsparcia – jest zobowiązany wykazać, że zgłaszany projekt kryteria te spełnia, a zadaniem wymienionej instytucji jest ocena spełniania przez projekt tych kryteriów w oparciu o dane przedstawione przez samego wnioskodawcę (por. np. wyroki NSA z dnia: 6 czerwca 2018 r., sygn. akt

I GSK 2067/18; 14 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 5172/16).

Uwzględniając powyższe – jak również odwołując się do powyżej przedstawionych argumentów odnoszących się do opisu spornego w sprawie kryterium nr 12 oraz zasad jego spełniania – nie sposób jest za wadliwą uznać ocenę Sądu I instancji, z której wynika, że instytucja zarządzająca bez naruszenia prawa oceniła, iż projekt strony nie spełniał wymienionego kryterium merytorycznego w satysfakcjonującym stronę skarżącą stopniu (por. s. 6 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Zwłaszcza gdy podkreślić, że w spornym w sprawie zakresie istota rzeczy wiązała się z potrzebą ustalenia oraz oceny, czy w sposób korespondujący z opisem kryterium merytorycznego nr 12 oraz zasadami jego spełniania – które jednoznacznie akcentują znaczenie elementu wpływu projektu na wdrażanie zasad horyzontalnych, a nie trzeba, jak się wydaje przekonywać, że między (punktowanym) wpływem pozytywnym a wpływem neutralnym (a więc obojętnością projektu dla wdrażania zasad horyzontalnych przy jednoczesnym, co należy podkreślić, jego korespondowaniu z tymi zasadami) istnieje istotna różnica jakościowa przekładająca się na decyzję o przyznaniu albo nie przyznaniu punktów – strona skarżąca w dostatecznym stopniu wykazała istnienie pozytywnego wpływu projektu na wdrażanie wszystkich, nie tylko zasady zrównoważonego rozwoju, zasad horyzontalnych. Z tego punktu widzenia, zgodność projektu z tymi zasadami oraz deklaracja ich respektowania przez wnioskodawcę nie może być uznana za już wystarczającą dla wniosku o jego pozytywnym wpływie (oddziaływaniu) na wdrażanie pozostałych zasad horyzontalnych, skoro wpływ pozytywny – w relacji do wpływu neutralnego – zakłada ze swej istoty potrzebę wykazania przez wnioskodawcę czegoś więcej (np. podjęcia konkretnych działań; tworzenia warunków), niż tylko deklarację ograniczającą się do respektowania (zachowania w projekcie) pozostałych zasad horyzontalnych, a mianowicie równości szans i niedyskryminacji oraz równouprawnienia płci.

W świetle przedstawionych argumentów za pozbawione usprawiedliwionych podstaw należało również uznać zarzuty z pkt 2 i pkt 3 petitum skargi kasacyjnej. Ich wspólnym mianownikiem – gdy chodzi o podnoszoną na ich gruncie kwestię sporną – jest bowiem również zagadnienie odnoszące się do kryterium merytorycznego nr 12 , w odniesieniu do którego – jak powyżej wyjaśniono – nie ma podstaw, aby twierdzić, że zostało niejasno i niejednoznacznie, a przez to wadliwie sformułowane, tak gdy chodzi o jego opis, jak i zasady jego spełniania.

W odniesieniu natomiast do zarzutu z pkt 1 petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzutu naruszenia art. 61 ust. 8 pkt 2 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 należy stwierdzić, że nie mógł on odnieść skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą z następującego powodu.

Mianowicie, art. 61 ust. 8 przywołanej ustawy stanowi, że w wyniku rozpoznania skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe. Przepis ten, jak jednoznacznie wynika to z jego treści odnosi się do kompetencji sądu administracyjnego realizowanej w rezultacie rozpoznania skargi wniesionej na nieuwzględnienie protestu, negatywną ponowną ocenę projektu lub pozostawienie protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 przywołanej ustawy oraz określa sposób jej realizacji. Wymieniony przepis jest więc tzw. przepisem wynikowym – podobnie jak np. przepisy art. 151 oraz art. 145 § 1 p.p.s.a. Oznacza to, że warunkiem jego zastosowania jest spełnienie hipotezy w postaci odpowiednio stwierdzenia czy niestwierdzenia przez sąd naruszeń prawa, w tym przypadku przez właściwą instytucję zarządzającą. Naruszenie wymienionego przepisu jest więc zawsze następstwem naruszenia innych przepisów stanowiących wzorzec kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu i nie może tym samym stanowić samoistnej podstawy skargi kasacyjnej. W związku z tym, strona skarżąca kasacyjnie zmierzając do wykazania naruszenia wymienionej regulacji – poprzez niezasadne jej zdaniem oddalenie skargi w przypadku jej nieuwzględnienia – powinna powiązać zarzut naruszenia art. 61 ust. 8 pkt 2 przywołanej ustawy z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów prawa, którym – jej zdaniem – uchybił wojewódzki sąd administracyjny stosując je, jako wzorce kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu. Brak zaś wskazania i wykazania tego rodzaju powiązań oznacza, że zarzut naruszenia przywołanego przepisu wynikowego nie może odnieść skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą.

Za nieskuteczny należało również uznać zarzut z pkt 5 petitum skargi kasacyjnej, na gruncie którego – zarzucając naruszenie art. 3 § 1 i art. 3 § 3 p.p.s.a w związku z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. – wadliwości zaskarżonego wyroku strona skarżąca upatruje w okoliczności niedostrzeżenia przez Sąd I instancji deficytów orzeczenia Komisji Odwoławczej IZ WRPO w zakresie odnoszącym się do uzasadnienia oceny spełniania przez projekt strony kryterium merytorycznego nr 16 oraz wyjaśnienia kwestii wyczerpania alokacji.

W sytuacji gdy, przepisy art. 3 § 1 i art. 3 § 3 p.p.s.a odnoszą się do zakresu kognicji sądów administracyjnych, zaś 37 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 ustanawia katalog zasad obowiązujących w postępowaniach w sprawach wyboru oraz naboru projektów do dofinansowania, z czym wiążą się określone konsekwencje, o których mowa była już powyżej, a art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) tej ustawy – podobnie jak pkt 2 tego przepisu – ma charakter przepisu wynikowego, to nie sposób jest zasadnie przyjąć, aby wymienione przepisy prawa można było uznać za adekwatne wzorce kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku w zakresie, w jakim oczekuje tego strona skarżącą. Eksponowane na gruncie omawianego zarzutu zagadnienia – których zdaniem strony Sąd I instancji nie uwzględnił w dostatecznym stopniu kontrolując legalność zaskarżonego aktu – aby mogły być rozpoznane przez Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu wywołanym wniesioną skargą kasacyjną wymagały postawienia innych zarzutów kasacyjnych, a mianowicie zarzutów naruszenia adresowanych do wojewódzkiego sądu administracyjnego adekwatnych przepisów postępowania, czy też przepisów ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020, którym jako wzorcom kontroli zgodności z prawem zaskarżonego aktu miałby uchybić Sąd I instancji – należy jednak podnieść, że wymienione zagadnienia zostały dostrzeżone i rozpoznane przez Sąd I instancji, co w kontekście sekwencji zdarzeń i czynności procesowych w sprawie nastąpiło przy uwzględnieniu konsekwencji wynikających z art. 54 ust. 2 w związku z art. 56 ust. 2 przywołanej ustawy (por. s. 7 oraz s. 8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).

Skoro przepisy prawa, których naruszenia zarzuca strona skarżąca nie mogły być uznane za adekwatne wzorce kontroli – a konsekwencją zasady dyspozycyjności obowiązującej w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, o której mowa była na wstępie jest to, że Sąd ten nie może domniemywać granic zaskarżenia wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego, albowiem te wyznaczają granice zarzutów skargi kasacyjnej, a nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie czy uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej bądź precyzowanie ich za stronę skarżącą kasacyjnie (por. np. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 1695/13) – to omawiany zarzut, wobec jego deficytów nie mógł być uznany za skuteczny.

Jakkolwiek na gruncie zarzutu z pkt 6 petitum skargi kasacyjnej strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 3 § 1 i art. 3 § 3 p.p.s.a w związku z art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. – a więc ponownie tych samych przepisów prawa, jak w zarzucie z pkt 5 petitum skargi kasacyjnej – to jednak katalog podnoszonych naruszeń uzupełniła o art. 60 przywołanej ustawy, co nie może pozostawać bez wpływu na ocenę zasadności tego zarzutu.

Z przepisu tego wynika, że rozpatrywaniu protestu, w weryfikacji, o której mowa w art. 56 ust. 2, a także w ponownej ocenie, o której mowa w art. 58 ust. 3, nie mogą brać udziału osoby, które były zaangażowane w przygotowanie projektu lub jego ocenę, a przepis art. 24 § 1 k.p.a. stosuje się odpowiednio, co niewątpliwie stanowi konsekwencję regulacji zawartej w art. 37 ust. 1 przywołanej ustawy, który z kolei ustanawia – adresowany do właściwej instytucji – obowiązek przeprowadzenia wyboru projektów do dofinansowania w sposób bezstronny, i to na każdym etapie postępowania. Ma to swoje daleko idące konsekwencje, których znaczenie należy podkreślić w kontekście gwarancyjnego charakteru przepisu art. 60 wymienionej ustawy, jego funkcji oraz celów towarzyszących jego ustanowieniu.

Omawiany zarzut należy uznać więc za uzasadniony, a stanowisko prezentowane w spornym w sprawie zakresie przez Sąd I instancji za nieprawidłowe, albowiem przepisy prawa na które się powołuje – zważywszy na ich treść oraz zakresy normowania – nie mogą być przeciwstawiane gwarancyjnemu przepisowi art. 60 oraz rozumiane, jako niweczące konsekwencje wynikające z ustanowionej na jego gruncie zasady (por. s. 8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).

Zwłaszcza, gdy w kontekście konsekwencji wynikających z przepisów art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. – których stosowanie w postępowaniu regulowanym ustawą o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 nie jest wyłączone – podkreślić, że sądowa kontrola zachowania zasady bezstronności w postępowaniu w sprawie wyboru projektów do dofinansowania może i powinna być realizowana przy uwzględnieniu zwłaszcza tych przepisów wymienionej ustawy (wzorców kontroli), które pozostają w bezpośrednim funkcjonalnym związku z wymienioną zasadą i stanowią jednoznaczną, wręcz oczywistą konsekwencję jej ustanowienia, mając w relacji do niej instrumentalny charakter. W tym względzie chodzi przede wszystkim o te regulacje, których istota, cel oraz funkcje wyrażają się w zapewnieniu efektywności zasady bezstronności. W analizowanym zakresie odwołać się należy chociażby do przepisów art. 44 – zwłaszcza ust. 5 (aktualnie 46 ust. 4) – art. 49 ust. 10 (aktualnie 68a ust. 11 – 12), na gruncie których ustanowione zostały konkretne obowiązki adresowane do właściwej instytucji, które bezpośrednio ukierunkowane zostały na zapewnienie efektywności wymienionej zasady obowiązującej w procedurze wyboru projektów do dofinansowania. To zaś ma tę konsekwencję, że nie jest niemożliwa – a tym bardziej zbędna – kontrola prawidłowości realizacji tych obowiązków (lub im podobnych), skoro ich ustanowienie podyktowane zostało potrzebą zagwarantowania zasady bezstronności, a w ten właśnie sposób możliwe jest skontrolowanie tego, czy wymieniona zasada została rzeczywiście zachowana w postępowaniu w sprawie naboru projektów do dofinansowania. Wykazaniem prawidłowości ich realizacji – co należy podkreślić i uznać za oczywiste – powinna być również zainteresowana sama instytucja przeprowadzająca wymienione postępowanie konkursowe, co w analizowanym zakresie wiązać należałoby z potrzebą zachowania odpowiedniego poziomu dostępu do istotnych informacji, tak gdy chodzi o ich treść, jak i ich komunikatywność, co w szczególności należy odnieść do tych informacji, których treść nie mogłaby nie pozostawać bez wpływu na możliwość oceny odnośnie do realizacji zasady, o której mowa w art. 60 przywołanej ustawy.

W świetle powyższego, wniosek przeciwny – jawiący się na tle stanowiska Sądu I instancji – należałoby więc odrzucić. Również i z tego powodu, że uznanie go za uzasadniony czyniłoby w omawianym zakresie instytucję skargi do sądu administracyjnego na nieuwzględnienie protestu, negatywną ponowną ocenę projektu lub pozostawienie protestu bez rozpatrzenia fasadą środka prawnego, co z całą pewnością nie korespondowałoby, ani z istotą, celem oraz treścią przywołanych przepisów prawa, ani też z wolą i intencjami samego ustawodawcy (por. również wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 3623/17).

Ponownie rozpatrując sprawę ze skargi Gminy A. w przedmiocie nieuwzględnienia protestu, Sąd I instancji uwzględni przedstawione uwagi i argumenty, w świetle których za uzasadnione należy uznać przeprowadzenie kontroli zaskarżonego aktu również w tym aspekcie, który odnosi się do zachowania przy jego podejmowaniu zasady wyrażonej w art. 60 w związku z art. 37 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 i art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.