Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 331/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2016-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 8, art. 107 par. 1 i 3, art. 11
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 48 ust. 1, 2, 3, art. 28 ust. 1, art. 29, art. 3 pkt 6, 7, 7a,  8
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania T. N., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W wyniku interwencji J. C. organ I instancji przeprowadził w dniu 17.05.2015r. kontrolę na działce nr ewid. A w miejscowości [...] stwierdzając, że na działce tej w narożniku północno-wschodnim znajduje się parterowy budynek o wymiarach całkowitych około 9,30 x 7,20 m, w którym można wyróżnić południową część o wymiarach około 7,20 x 5,10 m murowaną z dachem drewnianym dwuspadowym krytym blachą oraz część północną, murowaną, z dachem drewnianym dwuspadowym krytym papą. Właścicielka działki nr ewid. A T. N. oświadczyła do protokołu, że nieruchomość tą otrzymała od rodziców aktem notarialnym z dnia 7.02.1997r. wraz z wybudowanym w latach 1990 – 1991 budynkiem gospodarczym o takim samym obrysie jak obecnie i takim samym rozmieszczeniu pomieszczeń z tym, że na części południowej budynku był dach dwuspadowy kryty papą, a na części północnej był dach jednospadowy kryty papą. Natomiast wiosną 2014r. T. N. rozpoczęła w budynku remont, polegający na tym że:

- na części południowej wykonano pokrycie z blachy na istniejącej papie, w całym obiekcie tynki wewnętrzne, tynki zewnętrzne w części północnej, wstawiono i okna w nowych miejscach, wymieniono instalację elektryczną na nową, wykonano odpływy kanalizacyjne w dwóch pomieszczeniach, sufity podwieszane na stelażu metalowym,

- na północnej części budynku wykonano zmianę dachu, zdjęto dach jednospadowy, nadmurowano wieniec od strony wschodniej o 2 warstwy pustaka, podnosząc ścianę o około 0,50 m oraz nadmurowano ścianę szczytową od strony północnej, wykonując następnie dach dwuspadowy kryty papą.

T. N. przedstawiła kopię protokołu z wznowienia granic nieruchomości z załączonym szkicem przebiegu granic działki nr A, zaewidencjonowanym w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym w dniu 2.10.2007r. Na szkicu tym zamiast ww. budynku uwidoczniono niewielki obiekt gospodarczy. T. N. przedstawiła ponadto pisemne oświadczenia pięciu świadków, z których wynika że budowa budynku gospodarczego miała miejsce w latach 1985-1995. Właścicielka sąsiedniej działki – [...] oświadczyła, że ww. budynek gospodarczy – w obrysie takim jak obecnie – został wybudowany w czasie, kiedy żył [...] - ojciec T. N., zmarły w 2006r. Właściciel sąsiedniej działki J. C. oświadczył, że sporny budynek został rozbudowany po 2007r. – jak pokazuje mapa z dnia 4.12.2007r.

W dniu 21.04.2015r. S. E. przedstawiła organowi I instancji swoje dwie rodzinne fotografie twierdząc, że jedna pochodzi z 2001r, a druga z 2003r. S. E. oparła datowanie zdjęć na podstawie wieku wnuczki, która na zdjęciu wcześniejszym była w wieku 3 lat, a na zdjęciu późniejszym w wieku 5 lat. Fotografie wykonano na działce S. E., ale w tle widać północno-wschodni narożnik działki sąsiedniej. Ze złożonych fotografii wynika, że na zdjęciu datowanym na 2001r. na sąsiedniej działce nie widać budynku takiego jak istniejący obecnie. Natomiast na zdjęciu datowanym na 2003r. widoczny jest już budynek gospodarczy, jednak jest znacznie niższy od widocznego na tym zdjęciu budynku mieszkalnego, przy czym obecnie kalenica dwuspadowego dachu krytego blachą na części południowej prawie dorównuje poziomowi kalenicy obecnie istniejącego budynku mieszkalnego.

Organ I instancji, po analizie dokumentacji geodezyjnej, wskazał że z operatów technicznych nr 2463/23/94 oraz nr 2463-70/2014, obrazujących pomiary uzupełniające wykonywane w dwóch okresach czasu, wynika że w lipcu 1993r. w narożniku północno - wschodnim działki nr ew. A istniał niewielki obiekt o wymiarach 4,40 x 2,15 m. Z kolei podczas pomiarów wykonywanych w dniu 22.10.2013r. ustalono, że w tym samym miejscu istniał obiekt o wymiarach 5,11 x 7,47 m – odpowiadający w przybliżeniu obecnie istniejącej południowej części budynku gospodarczego. Natomiast część północna nie istniała w tym czasie na działce.

W piśmie z dnia 10.06.2015r. S. E. poinformowała organ I instancji, że budowa przedmiotowego budynku rozpoczęta została po roku 2000, a dalszą budowę i rozbudowę T. N. zaczęła w 2014r. i kontynuuje do dnia dzisiejszego.

Organ I instancji ustalił, że w latach 2003-2005 nie obowiązywał na przedmiotowym terenie żaden plan zagospodarowania, natomiast obecnie na przedmiotowym terenie obowiązuje od dnia 6.01.2006r. miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.) gminy, zatwierdzony uchwałą Rady Gminy nr XXXVII/271/05 z dnia 27.10.2005r. Badając ustalenia planu stwierdzono brak jednoznacznych podstaw do wydania nakazu rozbiórki, a następnie – wobec rozbieżności oświadczeń stron dotyczących daty realizacji obiektu – organ przeprowadził w dniu 30.07.2015r. rozprawę administracyjną, podczas której przesłuchano świadków.

Postanowieniem z dnia 17.09.2015r organ I instancji, działając na podstawie przepisu art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013r. poz. 1409 ze zm.):

- nakazał T. N. wstrzymać roboty budowlane związane z rozbudową ww. murowanego budynku usytuowanego w narożniku północno-wschodnim działki ew. A, polegającą na zwiększeniu powierzchni zabudowy budynku z wym. 4,40 x 2,15 m do wym. 9,30 x 7,20 m, będącą na etapie stanu surowego zamkniętego – z powodu realizacji robót bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę,

- nałożył na T. N. obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 30.10.2015r. oraz do dnia 30.01.2016r. wymienionej szczegółowo w postanowieniu dokumentacji.

W odpowiedzi z dnia 29.10.2015r. T. N. nadesłała wyrys i wypis z m.p.z.p. Gminy. Natomiast przy piśmie z dnia 9.11.2015r. T. N. przedłożyła informację Wójta Gminy z dnia 6.11.2015r., z której wynika że zapisy m.p.z.p. zezwalają jedynie na utrzymywanie istniejących budynków we właściwym stanie technicznym poprzez ich remont, modernizację lub przebudowę. Nie dopuszczają one jednak możliwości budowy nowych lub rozbudowy istniejących budynków.

Mając na uwadze powyższe organ I instancji decyzją z dnia 3.12.2015r. nakazał T. N. dokonanie rozbiórki części budynku usytuowanego w narożniku północno-wschodnim działki ew. A w miejscowości [...], zrealizowanych w ramach jego samowolnej rozbudowy, polegającej na zwiększeniu powierzchni zabudowy budynku z wymiarów 4,40 x 2,15 m do wymiarów 9,30 x 7,20 m, z zastrzeżeniem, że obowiązek dokonania rozbiórki nie obejmuje starej części budynku z wymiarach 4,40 x 2,15 m. W podstawie prawnej powołano art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.

Odwołanie od ww. decyzji wniosła T. N., wskazując na naruszenie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, art. 6, art. 8, art. 9, art. 11, art. 107, art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. W uzasadnieniu wskazano, że odwołująca się wykonała w 2014r. roboty budowlane dotyczące budynku o wymiarach 9,30 x 7,20 m, nie dopełniając obowiązków formalnoprawnych. Następnie organ I instancji postanowieniem z dnia 17.09.2015r. określił dla inwestorki dwa terminy spełnienia obowiązków. Pierwszy termin dotyczył dostarczenia zaświadczenia o zgodności obiektu z planem, a drugi termin, wyznaczony na 30.01.2016r. dotyczył dostarczenia pozostałych dokumentów. Zdaniem strony organ I instancji nie miał prawa wydawać decyzji o nakazie rozbiórki przed upływem tego ostatniego terminu, tym bardziej, że inwestorka w terminie spełniła pierwszy z obowiązków. Ponadto nakaz rozbiórki wydano z uwagi na stwierdzenie, wykluczonej przez m.p.z.p., rozbudowy budynku (która w rzeczywistości nie miała miejsca) – co T. N. podkreśliła, że budowa przedmiotowego budynku gospodarczego miała miejsce w latach 1985-1995 i od tego czasu poza remontem i przebudową przeprowadzonymi w 2014r. nie dokonywano żadnych innych robót budowlanych, przy czym obrys budynku oraz rozkład jego pomieszczeń od tamtego czasu nie uległ zmianie – od 1995r. wymiary budynku wynoszą 9,30 x 7,20 m. Zdjęcie dachu, wykonanie wieńca, wymurowanie dwóch warstw pustaka i wykonanie nowego wyżej położonego dachu stanowi bowiem remont, natomiast wykonanie odpływów kanalizacji w dwóch pomieszczeniach i wykonanie sufitu podwieszanego to przebudowa budynku, która wymaga jedynie zgłoszenia. Natomiast brak takiego zgłoszenia wymaga postępowania legalizacyjnego, opartego o przepis art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego. Jeśli chodzi o przedstawione przez S. E. dwie rodzinne fotografie z roku 2001 i 2003, to nie są one wiarygodnym źródłem dowodowym, gdyż są to jej prywatne, rodzinne fotografie, niewykonane w sposób profesjonalny. Nie podano także jakichkolwiek danych identyfikujących dziewczynkę uwiecznioną na fotografii. Jeśli chodzi zaś o informacje wynikające ze szkiców polowych z okresu lipiec 1993r. i październik 2013r., dotyczących powiększenia powierzchni budynku w przeciągu tego okresu, to w opinii strony są one niezgodne ze stanem faktycznym. Z tego względu strona zawiadomiła organy ścigania o możliwości popełnienia przez geodetów sporządzających powyższe dokumenty przestępstwa z art. 270 § 1 KK, przy czym postępowanie to jest w toku.

Organ odwoławczy, utrzymując w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie, podzielił w całości stanowisko organu I instancji, wskazał, co następuje:

- na podstawie danych z ośrodka geodezyjnego za udowodnione uznano istnienie w lipcu 1993r. na działce nr A obiektu posiadającego wymiar 2,15 x 4,40 m;

- w dniu 22.10.2013r. na działce istniał obiekt posiadający wymiary 5,11 x 7,47 m, przy czym ze szkicu geodezyjnego wynika, że wymiar 7,47 m mierzony był wzdłuż północnej ściany ówczesnego budynku;

- powyższe dane wynikają ze szkiców sporządzonych przez uprawnionych geodetów i nie zostały uznane za fałszywe żadnym wyrokiem sądu;

- podczas kontroli w dniu 17.04.2015r. stwierdzono, że na działce istnieje budynek o dwóch częściach północnej (ok. 3,60 x 7,10) i południowej (7,20 x 5,60 m).

Porównując powyższe dane organ stwierdził, że część północna budynku nie istniała w 2013r. i na pewno została wybudowana od podstaw po dniu 22.10.2013r. Uwzględniono przy tym ww. zdjęcia z około 2001 i około 2003r., wskazując że pierwotnie wybudowany budynek był obiektem z dachem dwuspadowym, odpowiadający w przybliżeniu obecnej części południowej budynku, z tym, że analiza zdjęcia z 2003r. wskazuje, że budynek ten był niższy od obecnej części południowej budynku. Odnosząc się do wyjaśnień T. N., że budynek o wymiarach takich jak obecne istniał od 1991r. organ uznał je – w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego – za niewiarygodne.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że przedmiotowy budynek powstał w wyniku wykonanej bez pozwolenia na budowę pod rządami Prawa budowlanego z 1994r. rozbudowy dotychczasowego budynku o wymiarach 2,14 x 4,40 m, istniejącego przed 1.01.1995r. W tym zakresie powołano się na art. 6 ust. 1, art. 3 pkt 6, art. 28 ust. 1, art. 29 ust 1 pkt 1 i 2, art. 30 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994r., podkreślając, że legalne wybudowanie takiego budynku wymagało do dnia 28.06.2015r. uzyskania uprzedniego pozwolenia na budowę. Podkreślono jednocześnie, że powierzchnia przedmiotowego budynku wynosi około 63,55 m2 – wobec czego nie odpowiada on rodzajom obiektów zwolnionych z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ zauważył przy tym, że obecnie część południowa budynku może zawierać niewielkie pozostałości po obiekcie o wymiarach 2,15 x 4,40 m – wobec czego, przy rozstrzyganiu o rozbiórce na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego prawidłowo nakazano pozostawienie elementów starego budynku o wymiarach 2,15 x 4,4 m. Końcowo, wyjaśniając zasadność wydanego nakazu rozbiórki, organ powołał się na ww. stanowisko Wójta Gminy [...], podkreślając że budowa przedmiotowego obiektu jest niezgodna z ustaleniami obowiązującego m.p.z.p.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniosła T. N., zarzucając decyzji organu odwoławczego naruszenie:

- prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane z 1994r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, wyrażające się w błędnym uznaniu, że w przedmiotowym stanie faktycznym w oparciu o wskazany przepis możliwe było wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę części budynku w narożniku północno-wschodnim działki ew. A – podczas gdy należało zastosować art. 49b ust. 2 i 4 w zw. 29 ust 2 pkt 1 i 1a - ustawy Prawo budowlane z 1994r., w myśl którego winno się dążyć do usunięcia samowoli budowlanej powstałej wskutek działań remontowych i częściowej przebudowy z 2014r. podjętych przez inwestorkę poprzez rozpoczęcie procedury legalizacyjnej;

- przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, ti. art. 8 K.p.a. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję o rozbiórce części przedmiotowego budynku z nienależytym dołożeniem staranności i wnikliwości do zbadania okoliczności sprawy, nie bacząc przy tym na słuszny interes strony, a tym samym nie czyniąc wysiłków w kierunku pogłębiania zaufania obywatela do władzy publicznej;

- przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 11, art. 107 K.p.a. poprzez uzasadnienie przedmiotowej decyzji w sposób niewystarczający do tego, by przekonać skarżącą o zasadności przesłanek jakimi organ się kierował przy jej wydaniu, w szczególności podstawy faktycznej – uznania dokonanych przez skarżącą robót budowlanych jako rozbudowy i nadbudowy, bez odniesienia się należycie do kwestii spornych oraz podstawy prawnej – przywołania zastosowanych przepisów prawa bez wyjaśnień i odpowiedniego odniesienia ich do okoliczności sprawy;

- przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej przez dokonanie ocen w oparciu jedynie o część zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, świadczącego na niekorzyść skarżącej – co spowodowało błędne uznanie za udowodnione, że na działce ew. A została dokonana rozbudowa budynku, a nie częściowa przebudowa i remont budynku.

W uzasadnieniu strona wskazała, że w niniejszej sprawie doszło do remontu i częściowej przebudowy przedmiotowego budynku – co wynika z charakteru przeprowadzonych czynności, ich zakresu oraz jej intencji, zawartych w protokole. Budowa przedmiotowego budynku gospodarczego miała bowiem miejsce w latach 1985-1995, a od tego czasu, poza przeprowadzonymi w 2014r., remontem i przebudową nie dokonywano żadnych innych robót budowlanych ani budów. Do czynności remontowych należały: zdjęcie drewnianej jednospadowej konstrukcji dachu, wykonanie wieńca żelbetonowego, wmurowanie ścianek od północnej i wschodniej strony na wysokość 2 pustaków i oparcie na nich dwuspadowego dachu pokrytego papą na deskach, w części południowej zmiana pokrycia dachu z papy na blach, wykonanie tynków, montaż nowych okien, drzwi, kominka wentylacyjnego, wymiana instalacji elektrycznej. Do czynności dotyczących przebudowy należały: wykonanie podwieszonych sufitów i odpływów kanalizacyjnych w dwóch pomieszczeniach. W konsekwencji skarżąca zakwestionowała ustalenia organu o tym, że wykonany nowy dach na podmurowanych ścianach stanowi o nadbudowie budynku. W wyniku podjętych robót budowlanych nie doszło bowiem do powstania nowej substancji, gdyż działania te dały rezultat odtworzenia stanu poprzedniego, nie będąc jego konserwacją. Tym samym w związku ze znalezieniem się dokonanych prac w katalogu wskazanym w art. 29 ust 2 pkt 1 i 1a ustawy Prawo budowlane niedopełnienie czynności formalno-prawnych przybrało formę niezgłoszenia robót budowlanych, a nie braku pozwolenia na budowę (rozbudowę).

Mając na uwadze powyższe T. N. wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej oraz o zasądzenie kosztów postępowania, według norm prawem przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy P.p.s.a.).

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w ramach tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń przepisów prawa materialnego, czy też postępowania, skutkujących koniecznością uchylenia lub stwierdzenia nieważności przedmiotowego rozstrzygnięcia.

Istota problemu prawnego, jaki zarysował się w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy roboty budowlane, których legalność zakwestionowały organy obu instancji, stanowią w rozumieniu ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013r. poz. 1409 ze zm.) rozbudowę (jak wskazano w wydanych decyzjach), czy też remont, jak usiłuje wykazać strona skarżąca.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że w dniu 28.06.2015r. weszła w życie ustawa z dnia 20.02.2015r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015r. poz. 443), która w art. 6 ust. 1 przewiduje, że do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe. Uwzględniając treść cyt. przepisu intertemporalnego w zestawieniu z datą wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie (20.05.2016r. – K-I-18) stwierdzić trzeba, że w odniesieniu do zakwestionowanych robót budowlanych przy budynku usytuowanym w północno-wschodnim narożniku działki nr ewid. A w [...] zastosowanie znajdują powołane poniżej przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym do dnia 28.06.2015r.

Jak wynika z art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Pojęcie remontu na gruncie Prawa budowlanego zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 8 ustawy, zgodnie z którym - ilekroć w ustawie jest mowa o remoncie należy przez to rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Z definicji tej wynika zatem, że celem tych robót musi być odtworzenie stanu pierwotnego obiektu, przy czym bez znaczenia jest, czy użyto tych samych wyrobów budowlanych, co w stanie pierwotnym.

Zdaniem Sądu, w realiach rozpoznawanej sprawy nie ulega wątpliwości, że zakres zakwestionowanych przez organy robót stanowi rozbudowę istniejącego budynku o wymiarach 4,40 x 2,15 m (do wymiarów 9,30 x 7,20 m), która w myśl art. 3 pkt 6 ustawy jest rozbudową. Przez budowę należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego). W doktrynie wskazuje się, że przez rozbudowę należy rozumieć zmianę innych charakterystycznych parametrów istniejącego obiektu budowlanego, jak kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość (wniosek a contrario z definicji legalnej "przebudowy" - art. 3 pkt 7 a Prawa budowlanego). Zaznaczyć przy tym trzeba, że w zakresie "budowy" (rozbudowy) nie mieści się przebudowa oraz remont.

Powyższe okoliczności mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, gdyż zgodnie z art. 28 ust 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 tej ustawy. Z kolei w art. 29 Prawa budowlanego ustawodawca przewidział katalog robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, wskazując w tym zakresie m. in. na budowę wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki (ust 1 pkt 2). Podobnie pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej - parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m (art. 29 ust 1 pkt 1a). Przewidziano jednak, że budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3, wymaga zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego).

Rozumowanie skarżącej opiera się na poglądzie, że roboty budowlane, których legalność zakwestionowały organy, powinny być traktowane jako remont i przebudowa, zwolnione od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, podlegające jedynie zgłoszeniu i w razie jego braku (okoliczność niesporna) odrębnej procedurze legalizacyjnej.

Przedstawione powyżej stanowisko T. N. nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym w aktach administracyjnych materiale dowodowym. W tym zakresie należy wskazać, że:

1. w lipcu 1993r. w narożniku północno - wschodnim działki nr ew. A istniał niewielki obiekt o wymiarach 4,40 x 2,15 m (co potwierdza kopia uzyskanego z Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Kielcach operatu technicznego nr 2463/23/94, K-I-16 i n.),

2. w dniu 22.10.2013r. w tym samym miejscu istniał obiekt o wymiarach 5,11 x 7,47 m – przy czym obiekt z października 2013r. odpowiada w przybliżeniu obecnie istniejącej południowej części budynku gospodarczego, natomiast część północna nie istniała w tym czasie na działce (co potwierdza kopia uzyskanego w sposób j.w. operatu technicznego nr 2463-70/2014, K-I-16 i n.),

3. podczas kontroli w dniu 17.05.2015r. ustalono, że na działce nr ewid. A w tym samym miejscu znajduje się parterowy budynek o wymiarach całkowitych około 9,30 x 7,20 m, którym można wyróżnić południową część o wymiarach około 7,20 x 5,60 m, przy czym wymiar około 7,20 m mierzony był przy południowej ścianie budynku; część ta posiada w kierunku północnym wymiar około 5,10 m mierzony wzdłuż zachodniej ściany oraz wymiar około 5,60 m mierzony wzdłuż ściany wschodniej; zmiana wymiaru jest wynikiem uskoku w przebiegu ściany północnej tej części o wymiarach około 7,20 x 5,10 m murowaną z dachem drewnianym dwuspadowym krytym blachą, oraz część północną, murowaną, z dachem drewnianym dwuspadowym krytym papą o wymiarach 7,20 x 5,60 m); część północna budynku posiada wymiary około 3,60 x 7,10 m (szkic sytuacyjny na K-I-7 i n.).

Wskazać przy tym trzeba, że okoliczności opisane w pkt 3 są zasadniczo niesporne, a jeśli chodzi o kwestionowane przez skarżącą ustalenia z pkt 1 i 2, to brak podstaw aby podważyć ich moc dowodową. Przytoczone dane wynikają bowiem ze szkiców pomiarowych operatów technicznych, zaewidencjonowanych w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, sporządzonych przez uprawnionych geodetów – która to dokumentacja nie została w żaden sposób podważona jakimikolwiek rozstrzygnięciem organu administracji, bądź orzeczeniem sądowym.

W konsekwencji, porównując pochodzące z różnych dat powyższe dane co do wymiarów spornego budynku, należy podzielić stanowisko organu odwoławczego o tym, że ujawniona podczas kontroli w dniu 17.05.2015r. część północna budynku nie istniała w 2013r. – wobec czego została wybudowana od podstaw po dniu 22.10.2013r., a zatem pod rządami obecnie obowiązującego Prawa budowlanego z 1994r. W tym zakresie dokonano rozbudowy istniejącego budynku o wymiarach 5,11 x 7,47 m. W rezultacie wykonanych robót budowlanych doszło bowiem do zmiany parametrów istniejącego obiektu budowlanego – zwiększenia długości i szerokość (a tym samym również kubatury i powierzchni zabudowy) do 9,30 x 7,20 m. Niezależnie od powyższego wskazać trzeba, że już samo wykonanie nowego dachu na podmurowanych ścianach (potwierdzone przez skarżącą podczas kontroli w dniu 17.04.2015r. – K-I-7) stanowi nadbudowę obiektu wykraczającą poza zakres pojęcia przebudowy jak i pojęcia remontu i wymagającą pozwolenia na budowę.

Dysponując opisanym powyżej materiałem dowodowym – w szczególności dowodem z odpowiednio zaewidencjonowanych operatów technicznych, sporządzonych przez uprawnionych geodetów – organy nie mogły uwzględnić twierdzeń T. N. o tym, że budynek o wymiarach takich jak obecnie istniał już od 1991r. Nadmienić przy tym trzeba, że żaden ze świadków przedstawianych przez skarżącą nie stwierdził jednoznacznie podczas rozprawy administracyjnej, że sporny obiekt miał takie same wymiary w dacie przed dniem 1.01.1995r. Przytaczając ustalenia z przeprowadzonej w dniu 30.07.2015r. rozprawy administracyjnej oraz przesłuchania świadków (K-I-23 – K-I-24), wskazać trzeba, że następujący świadkowie:

- S. E. podtrzymała stanowisko, że "rozpatrywany w tym postępowaniu budynek został rozbudowany w 2014r." i jest pewna, "że budynek ten został wybudowany na miejscu ściętej jabłonki po 2000r."

- J. C. zeznał, że zamieszkał na działce nr ewid 155/1 w 2012r. i istniejący wówczas budynek nie istniał do roku 1995gospodarczy różnił się od obecnego, ponieważ był niższy, natomiast powierzchnia zabudowy nie zmieniła się,

- A. D., córka S. E. zeznała, że jej mąż wykonał fotografię z 2001r., na której nie widać budynku gospodarczego, budynek ten powstał w przeciągu 2-3 lat i widnieje na drugiej fotografii, na której córka Pani Alicji Dziedzic miała 5 lat, a urodziła się w 1998r.,

- M. S. zeznała, że przed 2000r. nie było przedmiotowego budynku,

- W. P. zeznał, że w latach 80-tych i 90-tych Państwo T. (rodzice Pani T. N.) budowali "ściany od strony północnej budynku mieszkalnego", natomiast nie wie kiedy budynek powstał w całości, bo był budowany częściami,

- T. P. zeznała, że nie jest w stanie określić daty budowy budynku,

- H. T. , brat T. N. zeznał, że w latach 80-tych i 90-tych w miejscu, w którym obecnie znajduje się budynek, znajdowała się drewniana komórka na drewno, narzędzia i króliki. Świadek nie ma wiedzy, co do daty budowy obecnego murowanego budynku,

- W. K. , brat D. T. i szwagier S. T. zeznał, że pięć lub sześć lat przed śmiercią siostry murował ze szwagrem ściany budynku wskazanego na fotografii. Po śmierci siostry w 2001 lub 2002r. nie jeździł już na tę działkę,

- M. S., siostra T. N. zeznała, że jeździła na działkę do śmierci rodziców czyli do 2006r. Zeznała też, że w latach 80-tych rodzice budowali budynki gospodarcze.

Jeśli chodzi zaś o przedłożony przez S. E. materiał fotograficzny, to został on powołany przez organ niezależnie do opisanego powyżej materiału dowodowego, mającego zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia daty powstanie spornej rozbudowy i w zupełności wystarczającego w tym zakresie. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na konsekwentne i jednoznaczne twierdzenia S. E., która w piśmie z dnia 10.06.2015r. (K-I-19) stwierdziła, że budowa (przez którą przecież należy rozumieć także rozbudowę) przedmiotowego budynku rozpoczęta została po roku 2000 a dalszą budowę i rozbudowę Pani T. N. zaczęła w 2014r., kontynuują ją do dnia dzisiejszego. Stanowisko to świadek podtrzymała na przeprowadzonej w dniu 30.07.2015r. rozprawie administracyjnej (K-I-23). W konsekwencji brak podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym miejscu wskazać trzeba, że wbrew stanowisku T. N., postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie przeprowadzono w zgodzie z wymogami procedury administracyjnej. Jak wynika bowiem z zebranego w aktach administracyjnych, szczegółowo opisanego powyżej, materiału dowodowego organy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia niniejszej sprawy (art. 7 K.p.a.), zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.). – przy jednoczesnym zachowaniu reguł oceny materiału dowodowego wskazanych w art. 80 K.p.a. Okoliczności te, podobnie jak i wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem odpowiednich przepisów prawa, znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, spełniającego wymogi określone w art. 107 § 1 i 3 oraz art. 11 K.p.a. Brak zarazem podstaw by uznać – jak chce tego strona skarżąca – że postępowanie w niniejszej sprawie było prowadzone z naruszeniem zasady pogłębiania zaufania obywateli (art. 8 K.p.a.)

Skoro w niniejszej sprawie organy w sposób prawidłowy ustaliły, że przedmiotowa rozbudowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, którego nie uzyskano, to zachodziła podstawa do wszczęcia przez organ I instancji procedury legalizacyjnej przewidzianej w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Organ I instancji umożliwił skarżącej zalegalizowanie samowoli budowlanej, nakładając na nią obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów. Jak wynika bowiem z akt sprawy postanowieniem z dnia 17.09.2015r (K-I-26), wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego:

- nakazał T. N. wstrzymać roboty budowlane związane z rozbudową ww. murowanego budynku usytuowanego w narożniku północno-wschodnim działki ew. A, polegającą na zwiększeniu powierzchni zabudowy budynku z wym. 4,40 x 2,15 m do wym. 9,30 x 7,20 m, będącą na etapie stanu surowego zamkniętego - z powodu realizacji robót bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę,

- nałożył na T. N. obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 30.10.2015r. zaświadczenia Wójta Gminy [...] o zgodności inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oraz w terminie do dnia 30.01.2016r. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7, aktualnym na dzień opracowania projektu, przy czym przedłożony projekt budowlany winien być sprawdzony w trybie art. 20 ust. 2 Prawa budowlanego.

W odpowiedzi z dnia 29.10.2015r. T. N. nadesłała jedynie wyrys i wypis z m.p.z.p. Gminy [...]. Natomiast przy piśmie z dnia 9.11.2015r. (K-I-28) – a więc z uchybieniem pierwszego z ww. terminów – T. N. przedłożyła informację Wójta Gminy dnia 6.11.2015r., z której wynika że zgodnie z obowiązującym m.p.z.p. gminy działka nr A w całości znajduje się w terenie zabudowy mieszkaniowej mieszanej zagrożonej powodziami o symbolu E.2MM/ZZ o następujących ustaleniach: przeznaczenie podstawowe: istniejąca zabudowa mieszkaniowa mieszana z możliwością remontu, modernizacji i przebudowy; przeznaczenie uzupełniające: istniejące urządzenia budowlane z możliwością remontu, modernizacji i przebudowy, dojścia, dojazdy, mała architektura, zieleń, miejsca postojowe. W konkluzji pisma stwierdzono, że zapisy m.p.z.p. zezwalają jedynie na utrzymywanie istniejących budynków we właściwym stanie technicznym poprzez ich remont, modernizację lub przebudowę. Nie dopuszczają one jednak możliwości budowy nowych lub rozbudowy istniejących budynków.

Odnosząc się do powyższej informacji organ odwoławczy przytoczył dodatkowo § 39 ww. m.p.z.p., zawierający ustalenia szczegółowe w zakresie przeznaczenia i sposobów zagospodarowania terenów określonych w planie, w sekcji E - Sołectwo [...] (§ 10) w którym ustalono dla terenu oznaczonego symbolem E.2MM/ZZ, położonego w strefie ochronnej 6 - ujęcia wody, w strefie 3 - obserwacji archeologicznej KA oraz w strefie zagrożenia powodzią:

1a) przeznaczenie podstawowe - istniejąca zabudowa mieszkaniowa mieszana z możliwością remontu, modernizacji i przebudowy;

1b) przeznaczenie uzupełniające - istniejące urządzenia budowlane z możliwością remontu, modernizacji i przebudowy; - dojścia, dojazdy, mała architektura, zieleń, miejsca postojowe.

W konsekwencji znajdujące zastosowanie do działki nr ewid. A regulacje m.p.z.p. nie dopuszczają możliwości budowy nowych lub rozbudowy istniejących budynków, zezwalając jedynie na utrzymywanie istniejących budynków we właściwym stanie technicznym poprzez ich remont, modernizację lub przebudowę.

Mając na względzie, że zakwestionowana rozbudowa przedmiotowego budynku jest niezgodna z cyt. ustaleniami obowiązującego m.p.z.p. stwierdzić trzeba, że organy obu instancji prawidłowo podjęły decyzje w przedmiocie nakazu rozbiórki części przedmiotowego budynku, zrealizowanych w ramach jego samowolnej rozbudowy, polegającej na zwiększeniu jego powierzchni zabudowy z wymiarów 4,40 x 2,15 m do wymiarów 9,30 x 7,20 m. Jak wynika bowiem z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W tym miejscu podkreślić trzeba, że wobec udzielonej przez Wójta Gminy informacji dnia 6.11.2015r., z której wynika niezgodność zakwestionowanej przez organy rozbudowy z obowiązującymi przepisami m.p.z.p., w niniejszej sprawie nie było potrzeby wstrzymywania się z wydaniem nakazu rozbiórki do upływu terminu wyznaczonego na dostarczenie pozostałej dokumentacji. Jak słusznie bowiem zauważył organ odwoławczy sporządzanie tych dokumentów – wobec ujawnienia niemożności legalizacji budynku – jest zbędne. Jednocześnie w decyzji organu I instancji właściwie zastrzeżono, że obowiązek dokonania rozbiórki nie obejmuje starej części budynku o wymiarach 4,40 x 2,15 m (istniejącego przed 1.01.1995r.) – której nie dotyczy przepis art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane z dnia 7.07.1994r.

Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a.