Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1670/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-03-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28,  art. 61a par. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Asesor WSA Karolina Kisielewicz, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 marca 2018 r. sprawy ze skargi J. J.i D.R. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...] maja 2017 r. [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia J. J. i D. R. – utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].04.2017 r. nr [...], odmawiające wszczęcia na wniosek J.J. i D. R. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji PINB [...] z [...].06.2013 r., nr [...], zatwierdzającej zamienny projekt budowlany zagospodarowania terenu osiedla budynków mieszkalnych jednorodzinnych w rejonie ul. H., na działkach o nr ew. od [...] do [...], od [...] do [...], od [...] do [...] oraz nr ew. [...] i [...] w W. i nakładającej obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie ww. budynków.

Organ wyjaśnił, że odmowa wszczęcia postępowania nieważnościowego, na wstępnym etapie badania wniosku, może nastąpić z przyczyn podmiotowych i przedmiotowych. Przyczyny podmiotowe dotyczą np. sytuacji, gdy żądanie złoży podmiot niebędący stroną w sprawie lub strona niemająca zdolności do czynności prawnych, a działająca bez przedstawiciela ustawowego. Przesłanki przedmiotowe odnoszą się m.in. do przypadków, gdy organ działał w innej formie (np. umowy cywilnej, czynności materialno-technicznych) lub gdy sprawa nie jest jeszcze zakończona decyzją ostateczną oraz żądanie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności dotyczy decyzji zweryfikowanej już pod kątem art. 156 § 1 Kpa inną decyzją ostateczną. Postępowanie wyjaśniające może dotyczyć zatem jedynie kwestii formalnych.

Dalej organ przytoczył art. 28 Kpa i podniósł, że o tym czy jest się stroną postępowania nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danej osoby, bądź dopuszczenie jej przez organ do udziału w postępowaniu, ale stwierdzenie, że istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny". Organ wyjaśnił co jest istotą interesu prawnego.

W postępowaniu zwykłym PINB [...] prowadził postępowanie naprawcze w sprawie osiedla ww. budynków mieszkalnych jednorodzinnych.

Organ stwierdził, że ww. obiekty budowlane znajdują się na działkach, położonych w niedalekiej odległości od działki nr ew. [...], której właścicielami są J. J.i D. R.. Z dokumentacji wynika jednak, że działki te nie leżą w bezpośrednim sąsiedztwie. Narożnik działki skarżących od ww. osiedla domów jednorodzinnych oddzielony jest działką drogową o nr ew. [...] (ul. H.), która następnie graniczy z kolejną działką drogową nr ew. [...] (ul. P.), bezpośrednio przylegającą do działek inwestycyjnych.

Podał, że głównym zarzutem jest to, że ww. działki drogowe w związku z inwestycją zostaną przebudowane tak, że zajmą część działki nr [...]. Jednak z decyzji z [...].06.2013 r., jak i z projektu zamiennego zagospodarowania terenu nie wynika, że inwestycja obejmuje również ww. działki drogowe. Zasadnie zatem wskazał WINB, że poszerzenie ul. H. nie było przedmiotem ww. postępowania.

Organ stwierdził, że - wbrew zarzutom skarżących - nie można uznać, że ocena ta wykracza poza ramy wstępnego etapu postępowania, w którym ocenia się dopuszczalność jego wszczęcia, ponieważ nie analizowano zapisów miejscowego planu, lecz jedynie obszar, jaki zajmuje sporna inwestycja.

Ponadto, biorąc pod uwagę charakter inwestycji - osiedle domów jednorodzinnych nie sposób przyjąć, aby mogły one powodować ponadnormatywne uciążliwości dla właścicieli okolicznych nieruchomości.

W tym przypadku nie istnieje zatem przepis prawa materialnego, który mógłby stanowić źródło interesu prawnego skarżących. Sama współwłasność nieruchomości położonej w sąsiedztwie osiedla, nie daje podstaw do wywiedzenia statusu strony w postępowaniu zakończonym decyzją PINB [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego.

Zdaniem organu J.J. i D. R. nie są zatem uprawnieni do złożenia skutecznego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z [...].06.2013 r.

Skargę na powyższe postanowienie złożyli J. J. i D. R., zarzucając naruszenie:

- art. 28 KPA oraz art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 64 Konstytucji oraz Art. 140 i Art. 222 Kodeksu Cywilnego - poprzez nieprzyznanie skarżącym przymiotu strony, nieuznanie ich interesu prawnego, uniemożliwienie przeciwdziałania ograniczeniom ich prawa własności działki nr [...] oraz poprzez niewłaściwą ocenę odziaływania decyzji PINB na wykonywanie przez skarżących prawa własności ich działki.

- art. 123. § 2 KPA - poprzez rozstrzygnięcie co do istoty sprawy już na wstępnym etapie postępowania administracyjnego.

- art. 6, 7 i 8 KPA - poprzez niepodjęcie czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego. Niezrozumienie zarzutów i istoty sprawy.

- zasad współżycia społecznego

Skarżący wnieśli o natychmiastowe wstrzymanie wykonania decyzji PINB nr [...] na podstawie art. 159 § 1. KPA.

Zdaniem skarżących posiadają oni prawo do bycia stroną w postępowaniu, które wywiedli z art. 28 KPA., oraz z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.

Zaznaczyli, że interes prawny oznacza ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby. Oczywiste jest, że w tym przypadku prawem powszechnie obowiązującym jest Konstytucja RP (Art. 64) oraz Kodeks Cywilny (Art. 140, Art. 222), na podstawie których prawo własności nieruchomości podlega ochronie, a właścicielom przysługuje roszczenie o zaniechanie naruszeń tego prawa.

Podnieśli, że w postępowaniu odwoławczym udowodnili swoje prawo własności do nieruchomości nr [...] leżącej w pobliżu inwestycji. Ponadto wskazali, że skutkiem decyzji administracyjnej PINB jest zatwierdzenie linii rozgraniczających przyległej ul. H., które przechodzą m.in. przez działki skarżących. Wskazali również, że konsekwencją decyzji PINB jest także brak rezerwy pod przyszłe poszerzenie ul. H. na działkach inwestycyjnych, a zamiast tego dokonanie rezerwy po zachodniej stronie ul. H., w tym na działce skarżących nr [...]. Świadczy to o oddziaływaniu decyzji PINB na ww. działkę oraz naruszeniu interesu prawnego skarżących.

Wskazali następujące ograniczenia w zagospodarowaniu i zabudowy naszej działki nr [...], będące skutkiem decyzji PINB:

- rezerwa ok 20% powierzchni działki nr [...] pod przyszłe poszerzenie ul H.. Znaczne przesunięcie linii zabudowy na ww. działce w stronę obszaru chronionego krajobrazu nad rzeczką W..

- uniemożliwienie wtórnego podziału działki nr [...] na dwie mniejsze po 1210 m2 i wybudowanie tam, zgodnie z projektowanym m.p.z.p. obszaru V., P. i R. cz. l, dwóch budynków wolnostojących (m.p.z.p ustala minimalną powierzchnię działki pod zabudowę wolnostojącą 1200m2).

- znaczne zmniejszenie funkcjonalności działki i wielkości możliwej zabudowy ze względu na konieczność rezerwy terenu pod drogę w najszerszym miejscu działki (działka ma kształt trójkąta).

- negatywne skutki ekonomiczne w postaci znacznego zmniejszenia wartości działki.

Odmawiając skarżącym przymiotu strony uniemożliwiono złożenie uwag do opracowania linii rozgraniczających [...], które ich zdaniem jest niezgodne z planem miejscowym Z. i K.j, a swoim zasięgiem ewidentnie obejmuje również naszą działkę nr [...]. Tym samym uniemożliwiono przeciwdziałanie ograniczeniom w wykonywaniu prawa własności, będącymi konsekwencją decyzji PINB. Ponieważ zatwierdzony w decyzji PINB przebieg linii rozgraniczających ul. H. z planowaną inwestycją ma bezpośredni wpływ na wykonywanie prawa własności działki nr [...], to wyjaśnienie i ustalenie w decyzji prawidłowego przebiegu tych linii rozgraniczających leży w słusznym interesie skarżących.

Wbrew stanowisku GINB skarżący twierdzą, że działanie [...] WINB wykracza poza ramy wstępnego etapu postępowania, w którym ocenia się dopuszczalność jego wszczęcia. Opinia ta rozstrzyga o sposobie poszerzenia ul. H., co jest istotą tego sporu. Dopiero w trakcie postępowania o stwierdzenie nieważności, po analizie konkretnych zapisów i rysunku planu miejscowego Z. i K. będzie można stwierdzić, czy przewidziane w planie miejscowym poszerzenie ul. H. odnosi się, czy też nie odnosi się do działek leżących poza inwestycją. Tymczasem [...] WINB już na wstępnym etapie postępowania przesądził o konieczności rezerwy terenu pod przyszłe, planowane poszerzenie ul. H. na obszarze działek leżących poza inwestycją. Stanowi to naruszenie art. 123. § 2 KPA. Może także świadczyć o braku bezstronności.

W ocenie skarżących GINB naruszył także zasady ogólne tzn. art. 6, 7, 8 KPA Postępowanie było prowadzone w sposób stronniczy, nie budzący zaufania do władzy publicznej. Naruszono art. 28 KPA, art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 123. § 2 KPA. Preferowany był "duży" właściciel osiedla domów jednorodzinnych kosztem "małego" właściciela niedużej działki. Niepodjęcie czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego dotyczącego przebiegu linii rozgraniczających ul. H. z nieruchomością oraz zgodności z planem miejscowym, a także uniemożliwienie skarżącym złożenie uwag poprzez odmówienie przymiotu strony, co narusza słuszne interesy jako obywateli, skutkuje naruszeniem zaufania do aparatu państwowego i jest rażącym naruszeniem prawa.

GINB podniósł, że głównym zarzutem wnioskodawców jest to, że opisane działki drogowe w związku z realizowaną inwestycją zostaną przebudowane w ten sposób, że zajmą część należącej do nich działki nr ew. [...]. a z decyzji nie wynika, że inwestycja obejmuje również działki drogowe. Powyższe świadczy o niezrozumieniu zarzutów skarżących oraz istoty sprawy. Skarżący nigdy nie twierdzili, że projektowana inwestycja obejmuje działki drogowe oraz że ul. H. zostanie przebudowana w związku z realizowaną inwestycją. Skarżący twierdzą, że na działkach inwestycyjnych, zgodnie z planem miejscowym Z. i K. powinna zostać przewidziana rezerwa terenu pod przyszłe, planowane poszerzenie ul. H. oraz że [...] inwestycji, wykonany w oparciu o błędnie opracowane linie rozgraniczające jest wadliwy.

GINB zdaje się nie rozumieć, że zatwierdzenie w decyzji PINB linii rozgraniczających ul. H. oraz dokonanie rezerwy terenu pod przyszłe poszerzenie tej ulicy po terenem inwestycji, po zachodniej stronie ulicy, oddziałuje na sposób wykonywania prawa własności przez właścicieli tam położonych działek, w tym działki skarżących i powoduje negatywne skutki dla możliwości zabudowy zagospodarowania działki nr [...].

Skarżący podnieśli, że są właścicielami najmniejszej w okolicy działki nr [...] o powierzchni 0,2420 ha po 1/2. Inwestycja zajmuje powierzchnię 3,6 ha. Ten sam inwestor posiada ponadto obok 2,4581 ha (działki nr [...] i nr [...] obręb [...]) i aktualnie stara się o warunki zabudowy dla tego terenu.

Odmowa przyznania skarżącym przymiotu strony, a także usankcjonowanie przebiegu ul. [...] poza terenem inwestycji, a w konsekwencji przez działkę nr [...], odbyło się bezsprzecznie w interesie "dużego właściciela", a kosztem interesu prawnego "małego właściciela". Stanowi to ewidentne naruszenie zasad współżycia społecznego, polegające na nie zachowaniu minimum powszechni przyjmowanych zasad poprawności i uczciwości w relacjach z innymi osobami i jest rażącym naruszeniem prawa, a szczególności art. 5 Kodeksu cywilnego.

W zakresie niezgodności wydanej decyzji PINB z planem miejscowym skarżący wskazali, że plan Z. i K., wykonany w skali 1:5000, nakłada obowiązek uściślenia linii rozgraniczających ul. H. w skali 1:1000 lub 1:500. W 2005 r. Miejska Pracownia Planowania Przestrzennego na wniosek osoby fizycznej wykonała opracowanie [...] linii rozgraniczających ulicę H.. Skarżący nie zostali o tym powiadomieni.

Zdaniem skarżących opracowanie to zostało wykonane w sposób błędny i niezgodny z obowiązującym piane miejscowym Z. i K.. Błędne opracowanie [...] stało się następnie podstawą zatwierdzenia PZT inwestycji w decyzji PINB. W konsekwencji także decyzja PINB jest niezgodna z planem miejscowym Z. i K., w części związanej z [...], ponieważ nie przewiduje rezerwy terenu pod przyszłe poszerzenie ul. H. ([...]) z obecnych 3 m do 12 m na działkach objętych inwestycją i ty samym zatwierdza zmianę przebiegu ul. [...] w stosunku do tekstu i rysunku planu.

Tereny po zachodniej stronie ul. H., w tym działka nr [...] nie należą do planu miejscowego Z. i K., lecz do projektu planu miejscowego obszaru V., R., P.cz. l., zatem opracowanie [...] bezprawnie wykracza poza granice planu miejscowego Z., K. i stanowi istotną ingerencję w projektowany obszar m.p.z.p. V., R., P. i R. cz. I, polegającą na zbliżeniu drogi [...] do linii zabudowy obszaru [...] oraz w stronę obszaru chronionego krajobrazu nad W..

Opracowanie linii rozgraniczających [...] to jedynie opinia pomocnicza, którą organ wydający pozwolenie na budowę może uwzględnić lub odrzucić. To organ wydający pozwolenie na budowę podejmuje ostateczną decyzję, kierując się zasadą zgodności z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie daje uprawnień żadnemu organowi zmiany przebiegu linii rozgraniczających w miejscowym planie.

Niezgodność opracowania linii rozgraniczających [...] z planem miejscowym Z. i K. najprościej zauważyć porównując to opracowanie z rysunkiem planu i mapą zasadniczą. Z planu miejscowego jednoznacznie wynika, że cała przyszła ulica [...] jest objęta tym planem oraz że ma być poszerzona o 9 m, natomiast z porównania rysunku planu miejscowego i mapy zasadniczej jednoznacznie wynika, że wschodnia linia rozgraniczająca ulicę [...] powinna przechodzić przez działki nr [...] oraz nr [...] obręb [...] charakterystycznym punktem jej przebiegu jest narożnik starego, prostokątnego baraku (już nieistniejącego) na działce nr [...]. Ponadto na odcinku od ul. H. do ul [...], ulica [...] powinna mieć kształt linii prostej, a następnie, przed skrzyżowaniem z ulicą [...], lekko skręcić w prawo, biegnąc także wzdłuż linii prostej, przez działkę nr [...] z obrębu [...], a omijając po zachodniej swojej stronie naszą działkę nr [...]. Tymczasem w opracowaniu [...] linie rozgraniczające zostały poprowadzone w sposób niezgodny z planem miejscowym, ponadto wykraczają poza granice tego planu. Niezgodność linii rozgraniczających [...] z rysunkiem planu miejscowego polega rm.in. na: zmianie kształtu i kierunku ulicy [...] poprzez wygięcie jej w łuk w kierunku zachodnim, rezygnacji z przebiegu drogi przez dawne działki nr [...] i nr [...], pominięciu charakterystycznego punktu, którym jest narożnik starego (nieistniejącego już baraku) na dawnej działce nr [...], przeprowadzeniu linii rozgraniczających przez działki nr [...], nr [...] i nr [...] należące do projektu planu V., R., P. i R. cz. l, w odległości 9m na zachód od aktualnej zachodniej granicy ul. H..

Ponadto w planie nie ma zapisu, że poszerzenie ul. [...] ma być zrealizowane o 9 m na zachód; gdyby taka intencja przyświecała twórcom planu, to taki zapis znalazłby się w tekście planu lub droga [...] zostałaby zgodnie z tą intencją poprowadzona dużym łukiem na rysunku planu miejscowego. Brak takiego zapisu oraz rysunek planu sprzeczny z przedmiotowym opracowaniem linii rozgraniczających są dowodem na brak takich intencji.

Zmiana przebiegu linii rozgraniczających w stosunku do m.p.z.p. Z. i K. nie miała żadnego uzasadnienia, ponieważ nie było przeszkody uniemożliwiającej przeprowadzenie linii rozgraniczających ul. [...] zgodnie z planem miejscowym, przez działki nr [...] i nr [...] oraz nr [...] obręb [...]. Jedynym uzasadnieniem jest dbałość o interes "dużego właściciela" działek nr [...] i nr [...], kosztem "małego właściciela" działki nr [...].

Oględziny terenu, a w szczególności oględziny ogrodzenia inwestycji od ul. H. potwierdzają inny przebieg i kształt tego ogrodzenia niż wynikałoby z m.p.z.p. obszaru Z. i K., mianowicie ogrodzenie jest poprowadzone dużym łukiem zamiast w linii prostej. Wcześniej ogrodzenie miało inny kształt.

Planowanie realizacji drogi oznaczonej na rysunku planu symbolem [...] w zachodniej części inwestycji potwierdza również decyzja Prezydenta [...] z [...].08.2008r. w sprawie podziału geodezyjnego działki nr [...] obręb [...], w której znajduje się stwierdzenie: "Według ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru Z. i K.(...) w zachodniej części nieruchomości [działka nr [...] obręb [...]] planuje się realizację drogi oznaczonej na rysunku planu symbolem [...] ".

Na mocy decyzji [...],[...] i [...] z dnia [...].08.2008r. Prezydenta [...] działki nr [...], nr [...] i nr [...] uległy podziałowi, niektóre z nich z przeznaczeniem do scalenia, a w wyniku tych przekształceń powstały nowe działki, objęte przedmiotowym pozwoleniem na budowę, między innymi:

- działka nr [...] o powierzchni 1,1144 ha

- działka nr [...] o powierzchni 1,8756 ha

przez które to działki zgodnie z planem miejscowym Z. i K. oraz wspomnianą wyżej decyzją nr [...] powinna przechodzić ul. [...].

Wątpliwości co do prawidłowości opracowania linii rozgraniczających [...] są wyrażone w korespondencji z 2016 r. między Zarządem Dzielnicy W. ul. K. w W., a Wydziałem Polityki Rozwoju Infrastruktury Technicznej Miasta Biura Architektury i Planowania Przestrzennego Urzędu [...]. Korespondencja była prowadzona w ramach postępowania administracyjnego [...] ws. warunków zabudowy na działkach [...] i [...] obręb [...] dla developera V..

Zarząd Dzielnicy W. wyraża wątpliwości co do przebiegu ulicy [...], a mianowicie "Z posiadanej przez Urząd dokumentacji tj. 1. opracowanej dnia 09.11.2005r. przez Miejską Pracownię Planowania Przestrzennego i Strategii Rozwoju analizy linii rozgraniczających nr [...], (...) nie wynika jednoznacznie przebieg ul. H.." oraz stwierdza, że: "Z uwagi na skalę rysunku planu miejscowego Z. i K.(1:5000) nie jest możliwe precyzyjne określenie przebiegu ulicy".

W odpowiedzi Naczelnik Wydziału Polityki Rozwoju Infrastruktury Technicznej [...], nie potwierdza prawidłowości analizy linii rozgraniczających [...] - w kontekście wątpliwości zgłaszanych przez Zarząd Dzielnicy W. świadczy o wadliwości tej analizy i pośrednio potwierdza zasadność zarzutów co do wadliwości analizy, natomiast stwierdza, że: "w chwili obecnej nie ma dostatecznych przesłanek do określenia przebiegu linii rozgraniczających ul. H.".

Skarżący wskazali, że jest jeszcze możliwe odwrócenie niekorzystnych skutków prawnych, wynikających z wadliwie wydanej decyzji ws. pozwolenia na budowę. W tym celu należy opracować nowe linie rozgraniczające ulicę [...] na odcinku między ulicami [...] i [...] zgodnie z obowiązującym planem miejscowym obszaru Z. i K., a następnie zmienić sposób zagospodarowania terenu objętego pozwoleniem na budowę zgodnie nowymi liniami. Naprawa krzywdzących decyzji nie jest możliwa bez stwierdzenia nieważności wadliwie wydanego pozwolenia na budowę. O przebiegu projektowanych linii [...] przez działkę skarżących, skarżący dowiedzieli się dopiero w maju 2016 r. w trakcie postępowania administracyjnego o wydanie warunków zabudowy dla działek nr [...] i nr [...] obręb [...], gdzie skarżący byli stroną. Wcześniej nie posiadali wiedzy o wydanym pozwoleniu na budowę - [...] i pozwoleniach zamiennych, w tym o pozwoleniu PINB nr [...], które usankcjonowało przebieg ulicy [...] przez działkę skarżących, ponieważ inwestycja była prowadzona przez kilka lat etapami, polegała na budowie 28 domów dwulokalowych, najpierw z dala od ich działki, nie mieli więc podstaw, aby obawiać się niekorzystnego oddziaływania. Budowa na działce [...] obręb [...] najbliższej w stosunku do naszej działki nr [...] rozpoczęła się dopiero w 2016 r.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a zatem skarga podlegała oddaleniu.

Kontroli Sądu poddano postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].04.2017 r. odmawiające, w trybie art. 61a § 1 K.p.a., wszczęcia na wniosek skarżących postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji PINB dla [...] z [...].06.2013 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany zamienny zagospodarowania terenu osiedla budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działkach o nr ew. od [...] do [...], od [...] do [...], od [...] do [...] oraz nr ew. [...] i [...] w W. i nakładającej obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie ww. budynków.

Wyjaśnić zatem w pierwszej kolejności trzeba, że podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 61a § 1 K.p.a., zgodnie z którym, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 K.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Z przywołanego przepisu wynikają zatem dwie niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną jest złożenie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania.

Z powyższego wynika, że obowiązkiem organu po otrzymaniu wniosku o wszczęcie postępowania administracyjnego w konkretnej sprawie jest dokonanie oceny, czy wnioskujący ma przymiot strony konieczny dla skutecznego prawnie wszczęcia postępowania - a więc, czy ma on interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a. Zgodnie z treścią tego przepisu stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przy czym o tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola czy subiektywne przekonanie danej osoby, ale okoliczność czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby, jako "interes prawny". Pojęcie zaś interesu prawnego ma charakter materialnoprawny, to znaczy, że musi wynikać z przepisów prawa materialnego, czyli normy prawnej stanowiącej podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku. Nie wystarczy wykazać jakiegokolwiek interesu, ale musi mieć on charakter prawny, a więc musi istnieć norma prawna przewidująca w określonym stanie faktycznym i w określeniu do odpowiedniego podmiotu możliwość wydania określonej decyzji lub podjęcia czynności.

Stosownie zaś do art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W przypadku gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania (art. 61 a § 1 k.p.a.).

W niniejszej sprawie organy uznały, że przyczyną uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowania nieważnościowego do decyzji Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z [...].06.2013 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany zamienny zagospodarowania terenu osiedla budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działkach o nr ew. od [...] do [...], od [...] do [...], od [...] do [...] oraz nr ew. [...] i [...] w W..

Podkreślić należy, że decyzja, której stwierdzenia nieważności domagają się skarżący zatwierdzała projekt zamienny, bowiem inwestor istotnie odstąpił od pierwotnego pozwolenia na budowę (decyzji Prezydenta [...] z [...] września 2008r. nr [...]), w wyniku czego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla [...] decyzją z [...] stycznia 2013r. nałożył na spółkę obowiązek przedłożenia projektu zamiennego w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Jak wynika z części opisowej załącznika do decyzji z [...] czerwca 2013r. zakres zmian dotyczył wyłącznie rezygnacji z szamb szczelnych i wykonania sieci przyłączy kanalizacyjnych (sama sieć została zrealizowana na podstawie odrębnych pozwoleń na budowę); rezygnacji ze studni i wykonanie sieci wodociągowej z przyłączami (sama sieć została zrealizowana na podstawie odrębnych pozwoleń na budowę); wykonanie basenu ogrodowego na działce nr [...],[...].

Zakres zmian zatwierdzonych ww. decyzją oraz położenie działki skarżących nr ew. [...] za działką drogową nr ew. [...] (ul. H.), która to działka graniczy również z działką drogową nr ew. [...] (ul. P.) potwierdza w sposób jednoznaczny, że skarżący nie posiadają przymiotu strony, w rozumieniu art. 28 k.p.a., do skutecznego żądania wszczęcia postepowania nieważnościowego.

Decyzja z [...] czerwca 2013r. wbrew wywodom skarżących w ogóle nie przewidywała przebudowy działek drogowych i zajęcia części działki nr ew. [...].

Jeszcze raz zaznaczyć trzeba, że postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby. Organy orzekające w przedmiotowej sprawie prawidłowo stwierdziły zatem, że skarżący nie posiadają interesu prawnego we wszczęciu postępowania administracyjnego we wnioskowanej sprawie.

W kwestii zarzutów skargi wskazać trzeba, że zasadniczo odnoszą się do kwestii merytorycznych, a takie nie mogły być badane w trybie art. 61 a § 1 k.p.a.

Biorąc pod uwagę prawidłowość rozstrzygnięć organów obu instancji oraz brak zasadności argumentacji podniesionej w skardze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 718 ze zm.) oddalił skargę.