Postanowienie WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 211/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 par. 1 pkt 6 , art. 58 par. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Suleja-Klimczyk, po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A sp. z o.o. w Z. na wystąpienie pokontrolne Prezydenta Miasta J. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie prawidłowości pobrania i wydatkowania dotacji na cele oświatowe p o s t a n a w i a skargę odrzucić WSA/post.1 - sentencja postanowienia


UZASADNIENIE

A sp. z o.o. w Z., reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokata, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na wystąpienie pokontrolne Prezydenta Miasta J., oznaczony w sentencji postanowienia, w przedmiocie prawidłowości pobrania i wydatkowania dotacji na cele oświatowe.

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta J. wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 – 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty, czynności, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach wymienionych enumeratywnie w treści tego przepisu.

Mając na uwadze, że wynik kontroli nie jest decyzją ani postanowieniem, rozważenia wymagało, czy stanowi on akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, orzekając w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

W orzecznictwie przyjmuje się, że wynik kontroli, a zatem i wystąpienie pokontrolne mogło być czynnością z zakresu administracji publicznej, o ile dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zagadnienie możliwości zaskarżenia wyników kontroli było przedmiotem uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2000 r. o sygn. akt FPS 13/00, w której sformułowano tezę, iż wynik kontroli, który – nie wykraczając poza granice ukształtowane przepisami art. 24 ust. 2 pkt 2 u.k.s. – wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych, a tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązku wynikających z przepisów prawa, nie podlega zaskarżeniu. Zawiera on jedynie ustalenia, które same w sobie nie kreują nowej sytuacji prawnej (nie są sprzężone z dyspozycjami dotyczącymi sfery praw i obowiązków kontrolowanego). Adresat takiego wyniku może bronić swojego interesu w innym postępowaniu, w którym mogłyby zostać wykorzystane zawarte w tym akcie ustalenia. (...)". Pogląd ten został podtrzymany w późniejszym orzecznictwie (por.: wyrok NSA z dnia 1 lutego 2005 r., sygn. akt FSK 1714/04, postanowienie NSA z dnia 16 marca 2010 r. sygn. II GSK 482/09, postanowienie NSA z 13 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 1513/10, postanowienie NSA z dnia 24 września 2014 r., sygn. akt II GSK 2121/14).

W niniejszej sprawie podstawą prawną do przeprowadzenia kontroli był przepis art. 90 ust. 3e i 3f ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2016 r., poz. 1943 ze zm., w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2018 r., obecnie Dz. U. z 2017 r., poz. 2203), który stanowił, że "organy jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w ust. 1a-3b, mogą kontrolować prawidłowość pobrania i wykorzystania dotacji przyznanych szkołom, przedszkolom, innym formom wychowania przedszkolnego i placówkom z budżetów tych jednostek (ust. 3e). Osoby upoważnione do przeprowadzenia kontroli przez organy, o których mowa w ust. 3e, mają prawo wstępu do szkół, przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego i placówek oraz wglądu do prowadzonej przez nie dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania, a w przypadku szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych niewymienionych w ust. 2a - dodatkowo wglądu do list obecności, o których mowa w ust. 3, oraz ich weryfikacji (ust. 3f). Z przepisu tego wynika zatem jedynie możliwość dokonania kontroli oraz jego zakres w podmiocie, któremu udzielono dotacji. Jednocześnie z uwagi na wejście w życie z dniem 1 stycznia 2018 r. ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2203) podstawą do wydania przedmiotowego wyniku kontroli stał się przepis art. 36 ust. 1 i 2 tej ustawy stanowiący, iż organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32, może kontrolować prawidłowość pobrania i wykorzystania dotacji udzielonych zgodnie z art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-31a i art. 32 (§ 1). Osoby upoważnione do przeprowadzenia kontroli mają prawo wstępu do przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i placówek oraz wglądu do prowadzonej przez nie dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania w związku z przekazaną dotacją, a w przypadku szkół, o których mowa w art. 26 ust. 2- także do wglądu do list obecności, o których mowa w art. 26 ust. 3, oraz ich weryfikacji (§ 2).

Z powyższych przepisów nie wynika natomiast, by wystąpienie pokontrolne było aktem administracyjnym, którym nakłada się określony indywidualny obowiązek. Należy również zauważyć, że obowiązek zwrotu dotacji pobranej niezgodnie z jej przeznaczeniem wynika z treści art. 252 w zw. z art. 169 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2077) na podstawie decyzji administracyjnej wydanej zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257).

W niniejszej sprawie organ kontroli w dokumencie stanowiącym wystąpienie pokontrolne nie nałożył na skarżącą w sposób władczy żadnych obowiązków. Analiza zaskarżonego dokumentu stanowiącego wynik (protokół) kontroli wskazuje, że nie ukształtował on sytuacji prawnej skarżącej. Przedmiotowe wystąpienie pokontrolne, jak trafnie wskazał organ, nie stanowi podstawy do dochodzenia należności w nim wskazanej, ani też tytułu wykonawczego związanego z sankcjonowanym dochodzeniem roszczenia. Sam fakt wskazania kwoty dotacji podlegającej zwrotowi oraz wskazanie terminu nie powodują przy tym postawienia w stan wymagalności wskazanej w nim kwoty po upływie terminu w nim wskazanym, jak również możliwości naliczenia od niej odsetek, a stanowią jedynie wypełnienie dyspozycji wynikającej z wskazanych powyżej przepisów art. 252 w zw. z art. 169 ust. 6 u.f.p. Jeżeli zaś prowadzone przez organ postępowanie doprowadziło do wydania decyzji administracyjnych o zwrocie nienależnie pobranej dotacji lub dotacji wydatkowanej niezgodnie z przeznaczeniem, to tylko te decyzje mogą być przedmiotem kontroli sądowej na mocy art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznając skargę za niedopuszczalną, odrzucił ją na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.