Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 46/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2015-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Gospodarka mieniem
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1, art. 3 § 1, art. 134 § 1, art. 200, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art, 184 § 1, art. 126, art. 123 § 2, art. 183 § 1, art. 156 § 1, art. 127 § 3, art. 144, art. 6
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2, art. 3 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2011 nr 270 poz 1599
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant sekr. sąd. Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2015 r. sprawy ze skarg K.B. i Z.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargi.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym skargą postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. (znak: [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie własne z dnia [...] grudnia 2013 r. ( znak: [...]). Postanowieniem tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność własnego postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. znak: [...] dotyczącego stwierdzenia, iż postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. wydane zostało z naruszeniem prawa, to jest przepisów o właściwości w rozumieniu przesłanki stwierdzenia nieważności zawartej w art. 156 § 1 pkt 1 Kpa i niestwierdzienia nieważności tego postanowienia ze względu na jednoczesne wystąpienie przesłanki negatywnej o jakiej mowa w art. 156 § 2 Kpa, tj. upływu 10 lat od dnia doręczenia postanowienia.

Z akt administracyjnych wynikał następujący stan faktyczny sprawy:

Prezydent Miasta, po rozpoznaniu wniosku A.B. i Z.B., postanowieniem z dnia [...] lipca 2000 r. znak: [...] pozytywnie zaopiniował projekt podziału nieruchomości położonej w [...], stanowiącej działkę o nr ewid. [...].

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2000 r., znak: [...] organ ten sprostował błąd pisarski w postanowieniu z dnia [...] lipca 2000 r. Kolejnym aktem tj. postanowieniem nr [...] z dnia [...] listopada 2000 r. Prezydent Miasta zmienił postanowienie z dnia [...] lipca 2000 r. w zakresie załącznika graficznego podziału nieruchomości, położonej w [...], oznaczonej geodezyjnie nr ewid. działki [...] w części dotyczącej wydzielenia działek pod drogi gminne (oznaczone DI). Następnie postanowieniem, określonym jako postanowienie nr [...], z dnia [...] sierpnia 20001 r. Prezydent Miasta pozytywnie zaopiniował podział działki nr [...], położonej przy ul. [...], wskazując w uzasadnieniu, że postanowienie to wprowadza zmiany w dotychczasowym załączniku graficznym polegające na zmianie ilości i kształcie działek budowlanych, wydzieleniu działek budowlanych z przeznaczeniem pod budowę stacji transformatorowych (w części dotyczącej wydzielenia z części działek dróg gminnych).

Pismem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Prezydent Miasta wystąpił do Smorządowego Kolegium Odwoławczego z wnioskiem o stwierdzenie – z urzędu - nieważności czterech wskazanych postanowień. W jego uzasadnieniu wskazał, iż zgodnie z miejscowym planem ogólnego zagospodarowania przestrzennego dla miasta, przyjętym uchwałą Miejskiej Rady Narodowej Nr XXIX/214/96 z dnia 24 października 1996 r., ogłoszoną w Dz. Urz. Woj. Nr 19, poz. 180 z dnia 7 grudnia 1996 r. teren, na którym położona jest działka nr [...], której dotyczył wniosek o podział, oznaczony był symbolem M5MN - teren o funkcji mieszkaniowej z usługami nieuciążliwymi. Plan miejscowy nie przewidywał przeznaczenia podlegającej podziałowi działki nr [...] pod drogę publiczną, a przypisywanie wydzielonym działkom cech takiej drogi nie mogło stanowić podstawy dla wydzielenia ich jako drogi publicznej ze skutkiem wywłaszczenia właściciela nieruchomości. Zatem w sytuacji gdy ogólny plan zagospodarowania przestrzennego Miasta w odniesieniu do terenu proponowanych do wydzielenia działek nie przewidywał żadnych dróg publicznych okoliczność ta wykluczała możliwość wydania opinii, że wydzielone w wyniku podziału działki gruntu stanowią drogi gminne. Wyraził pogląd, iż postanowienie z dnia [...] Iipca 2000 r., pozytywnie opiniujące projekt podziału nieruchomości stanowiącej działke o nr ewid. [...] w części dot. pkt 1.2, w którym określa wydzielenie w wyniku podziału działek pod drogi gminne pozostaje w oczywistej sprzeczności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który ma walor przepisu gminnego. W piśme tym Prezydent zawarł też argumentację świadczącą - jego zdaniem - za nieważnością pozostałych postanowień wskazanych w piśmie z dnia [...] sierpnia 2012 r.

25 września 2012 r. do SKO wpłynęło pismo pełnomocnika Z.B. z żądaniem oddalenia wniosku o wszczęcie z urzędu postępowania w przedmiocie nieważności postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r.

Pismem z dnia [...] listopada 2012 r. ( znak: [...]) SKO zawiadomiło profesjonalnego pełnomocnika Z.B. i A.B. o wszczęciu, w związku z wnioskiem Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2012 r., - z urzędu - postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r. znak: [...] w przedmiocie pozytywnego zaopiniowania projektu podziału nieruchomości, stanowiącej działkę nr ewid. [...].

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. wydane zostało z naruszeniem prawa, to jest przepisów o właściwości w rozumieniu przesłanki stwierdzenia nieważności zawartej w art. 156 § 1 pkt 1 Kpa ( pkt 1 postanowienia ). Jednocześnie w pkt 2 Kolegium nie stwierdziło nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. ze względu na jednoczesne wystąpienie przesłanki negatywnej o jakiej mowa w art. 156 § 2 Kpa, tj. upływu 10 lat od dnia doręczenia postanowienia.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. opatrzone zostało podpisem nieczytelnym i pieczątką podpisową “Z up. Prezydenta Miasta Z-ca Naczelnika Wydziału mgr inż. R.T.". SKO wskazało, iż zgodnie z upoważnieniem z dnia [...] marca 2000 r. znak: [...], wydanym przez Prezydenta Miasta, Z-ca Naczelnika Wydziału Rozwoju Miasta R.T. w dacie podpisywania postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r. nie miał umocowania do podejmowania decyzji ani postanowień (właściwość pochodna kompetencji do wydawania decyzji administracyjnych) w sprawach dotyczących podziału nieruchomości. W konsekwencji SKO uznało, że weryfikowane postanowienie z dnia [...] lipca 2000 r. wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości, co wyczerpuje przesłankę nieważności decyzji (odpowiednio postanowienia) w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 1 w związku z art. 126 Kpa.

Uzasadniając natomiast zaistnienie przesłanki negatywnej wynikającej z art. 156 § 2 Kpa, a mianowicie upływ 10 lat od dnia doręczenia postanowienia, Kolegium stwierdziło, że pokwitowanie odbioru z datą “03.08.2000 r." widnieje na projekcie postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r. (brak podpisu organu), przy czym treść tego projektu odpowiada przedmiotowej (weryfikowanej) kopii postanowienia będącej w posiadaniu stron. Biorąc powyższe pod uwagę, SKO uznało, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 158 § 2 w związku z art. 126 Kpa, stanowiący, że jeżeli nie można stwierdzić nieważności decyzji (postanowienia) na skutek okolicznosci, o których mowa w art. 156 § 2, organ ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa oraz wskazania okolicznosci, z powodu których nie stwierdził nieważności decyzji (postanowienia).

W końcowej części uzasadnienia SKO stwierdziło, że “w zakresie zasadności wszczęcia z urzędu postępowania nieważnościowego na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa organ zajmie stanowisko pod inną sygnaturą, w terminie 21 dni od dnia w którym niniejsze postanowienie stanie się ostateczne".

Postanowienie to doręczone zostało pełnomocnikowi A.B. i Z.B. w dniu 11 lutego 2013 r.

Pismem z dnia [...] marca 2013 r., znak [...], doręczonym pełnomocnikowi stron oraz Prezydentowi Miasa, Kolegium stwierdziło, że po zapoznaniu się z aktami sprawy dotyczącymi wniosku Prezydenta z dnia [...] sierpnia 2012r. sprawie stwierdzenia nieważnośći postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r. nie znalazło uzasadnionych podstaw do podjęcia z urzędu postępowania nieważnosciowego w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, wskazując, że rozpatrzyło przedmiotową sprawę w aspekcie całego postępowania podziałowego, którego częścią jest opiniowanie w formie postanowienia zgodności proponowanego podziału z ustaleniami planu miejscowego.

26 sierpnia 2013 r. do SKO wpłynął sprzeciw Prokuratora Okręgowego ( pismo z dnia [...] sierpnia 2013 r.) od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2013r. znak [...]. Prokurator zarzucił wskazanemu postanowieniu rażące naruszenie prawa, to jest przepisów art. 7, art. 124 § 1 i § 2 i art. 156 § 1 pkt 2 Kpa oraz art. 93 ust. 1, ust. 2 i ust. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741, z późn. zm.) polegajace na zaniechaniu uwzględnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa, pomimo jej istnienia oraz skutków prawnych w postaci derogowania z obrotu prawnego wadliwego postanowienia. Formułując wskazany zarzuty wnosił o stwierdzenie nieważności postanowienia SKO z dnia [...] stycznia 2013 r.

W uzasadnieniu wywodził, iż postanowienie Kolegium zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, bowiem - pomimo istnienia przesłanki rażącego naruszenia prawa - nie spowodowało wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r., które w części dotyczącej punktu 1.2 podpunkt a oraz b przyjmuje wydzielenie działek pod drogi kategorii: Lg - lokalną główną i Lz - lokalną zbiorczą, które powinny stanowić - jak określono w uzasadnieniu postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. - drogi gminne w sytuacji, gdy obowiązujacy plan miejscowy nie przewidywał przeznaczenia tego terenu pod drogi publiczne.

Zdaniem Prokuratora, Kolegium w ramach weryfikacji orzeczenia w trybie postępowania nieważnościowego zobowiązane było zbadać, czy i jakimi wadami kwalifikowanymi z art. 156 § 1 Kpa, i w jakim zakresie obarczone jest zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. i uwzględnić skutki prawne z tych ustaleń wypływające, zgodnie z dyspozycją przepisu art. 156 § 2 Kpa, a nie ograniczać procedowania w tym zakresie jedynie do przesłanki z art 156 § 1 pkt 1 Kpa. W przypadku stwierdzenia, w wyniku prawidłowej weryfikacji, wydania decyzji (postanowienia) z rażącym naruszeniem prawa, organ nie ma swobody w uznaniu, czy orzeczenie rażąco naruszające prawo powinno zostać wyeliminowane z obrotu prawnego, czy też może w nim pozostać. W takim przypadku organ administracji jest zobowiązany stwierdzić nieważność orzeczenia w całości lub w części (ze skutkiem ex tunc) bez względu na upływ czasu od dnia doręczenia orzeczenia. W dalszej kolejności Prokurator zaprezentował wywód uzasadniajacy tezę, iż postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa ze względu na sprzeczność projektowanego podziału z ustaleniami planu miejscowego i przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami. To oczywiście i rażąco wadliwe postanowienie stanowiło podstawę do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości, wywołując skutki prawne nie do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa.

Zdaniem Prokuratora oczywista i rażąca sprzeczność postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r. z postanowieniami planu miejscowego oznacza, iż dotknięte jest ono - oprócz wady dostrzeżonej przez Kolegium ( naruszenie przepisów o właściwości ) - kawlifikowaną wadą prawną stypizowaną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Tym samym powinno być derogowane z obrotu prawnego w związku z nieistnieniem w takim przypadku przesłanki negatwynej z art. 156 § 2 Kpa. Niedostrzeżenie przez SKO wady rażącego naruszenia prawa przez postanowienie z dnia [...] lipca 2000 r. skutkuje tym, że zaskarżone sprzeciwem postanowienie SKO także obarczone jest wadą rażącego naruszenia prawa.

Pismem z dnia [...] września 2013r. ([...]) Kolegium powiadomiło Prokuratora i pełnomocnika Z.B. oraz K.B. – spadkobierczyni zmałego w dniu [...] czerwca 2013r. A.B., o wszczęciu z urzędu postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia SKO z dnia [...] stycznia 2013 r.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, powołując się na przepisy art. 156 § 1 pkt 2, 157 § 1, 158 § 1 Kpa, stwierdziło nieważność własnego postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. znak: [...].

W konsekwencji obszernych wywodów poczynionych w uzasadnieniu Kolegium uznało, iż postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r., pozostaje w oczywistej i rażącej sprzeczności z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, i jako dotknięte kwalifikowaną wadą prawną wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa - oprócz stwierdzonego przez Kolegium naruszenia przepisów o właściwości ( art. 156 § 1 pkt 1 Kpa) - powinno być derogowane z obrotu prawnego w wyniku przeprowadzonej w trybie nadzwyczajnym weryfikacji, a to w związku z nieistnieniem w takim przypadku negatywnej przesłanki z art. 156 § 2 Kpa, to jest upływu 10 lat od dnia doręczenia orzeczenia. Zdaniem SKO jego postanowienie z dnia [...] stycznia 2013 r. rażąco narusza prawo, bowiem organ w wydanym postanowieniu w ogóle nie odniósł się do zaistnienia przesłanki nieważności określonej w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, poprzestając jedynie na ustaleniu, iż w sprawie zachodzi przesłanka stwierdzenia nieważności określona w art. 156 § 1 pkt 1 Kpa i tym samym jedynie stwierdzeniu wydania postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. znak: [...] z naruszeniem prawa. Niewątpliwie poprzestanie tylko na zbadaniu występowania jednej z przesłanek stwierdzenia nieważności stanowi rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Nadto Kolegium podkreśliło, że w sprawie nie zaszła negatywna przesłanka do stwierdzenia nieważności kwestionowanego postanowienia, bowiem postanowienie to nie wywołało nieodwracalnych skutków prawnych.

W jednobrzmiących wnioskach o ponowne rozpatrzenie sprawy K.B., następca prawny zmarłego A.B., oraz Z.B., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o odmowie stwierdzenia nieważności postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...].

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów postępowania, tj.

- art. 7, art. 77 i art. 80 oraz art. 107 § 3 Kpa polegajace na pominięciu treści zawiadomienia SKO z dnia [...] marca 203 r. o braku podstaw do wszczęcia z urzędu postepowania nieważnościowego, dotyczącego postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r., świadczącego o tym, iż kwestia rażącego naruszenia prawa była już przedmiotem zainteresowania SKO i nie powinna być badana po raz kolejny, jak też nieodniesienie się do pisma pełnomocnika z [...] września 2012 r. zawierajacego argumentację wskazujacą, iż postanowienie z dnia [...] lipca 2000 r. nie jest obarczone rażącym naruszeniem prawa;

- błąd w ustaleniach faktycznych sprawy, polegający na uznaniu, iż postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000r. znak: [...] wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014r., utrzymało w mocy postanowienie własne z dnia [...] grudnia 2013 r.

W wyniku skarg K.B. i Z.B., reprezentowanych przez tego samego pełnomocnika profesjonalnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2014r., w sprawie II SA/Go 527/14 uchylił zaskarżone postanowienie z dnia [...] kwietnia 2014 r. z powodu naruszenia przez organ przepisu art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 Kpa. We wskazaniach co do dalszego postępowania zwrócił uwagę na konieczność ponownego rozpoznania wniosków skarżących o ponowne rozpoznanie sprawy w takim składzie orzekającym, w którym nie znajdą się członkowie organu orzekający w składzie, który wydał postanowienie z [...] stycznia 2013 r. i [...] grudnia 2013 r.

Ponownie orzekając w przedmiocie wniosków o ponowne rozpoznanie sprawy postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie własne z dnia [...] grudnia 2013 r. znak [...].

W uzasadnieniu Kolegium podało, że stosując się do wskazań Sądu wypływających z wyroku z dnia 28 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Go 527/14 w sprawie orzekł inny skład osobowy Kolegium, który rozpoznając po raz kolejny wnioski stron o ponowne rozpoznanie sprawy uznał, iż brak podstaw do ich uwzględnienia. Wskazało, że istotą postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności, stanowiącego nową sprawę administracyjną, jest ustalenie, czy dane orzeczenie administracyjne dotknięte jest jedną z wad o jakich mowa w art. 156 § 1 Kpa, zatem w toku prowadzonego postępowania sprawa nie podlega rozpatrzeniu co do istoty. Wywiodło, iż przepisy dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji ( art. 156 – 159 Kpa ) stosuje się z mocy art. 126 Kpa do postanowień podlegających zaskarżeniu.

Akcentując, że weryfikacja decyzji (postanowienia) pod kątem zaistnienia kwalifikowanych wad z art. 156 § 1 Kpa następuje w odniesieniu zarówno do przepisów prawa materialnego jak i procesowego, w odniesieniu do wady w postaci rażącego naruszenia prawa stwierdziło, że uznaje się za nie przypadki takiego naruszenia przepisu, który nie pozostawia żadnych wątpliwości co do jego bezpośredniego rozumienia. Rażące naruszenie prawa występuje wówczas gdy rozstrzygnięcie zawarte w decyzji zostało ukształtowane w sposób sprzeczny z przesłankami wprost określonymi w tym przepisie. Naruszenie prawa nosi cechę rażącego także wtedy gdy orzeczenie nim dotknięte wywołuje skutki prawne nie dające się pogodzić z wymaganiami praworządności, podlegającej ochronie nawet kosztem obalenia decyzji ostatecznej ( postanowienia ). Kolegium zaakcentowało, iż organ prowadzący postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności ( niezależnie od tego czy zostało wszczęte na wniosek strony czy z urzędu ) jest każdorazowo zobowiązany do dokonania oceny weryfikowanego orzeczenia pod kątem zaistnienia każdej z przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 Kpa ze względu na niedopuszczalność ( res iudicata ) ponownej weryfikacji w trybie art. 156 § 1 Kpa orzeczenia ostatecznego. Inaczej jest w trybie wznowienia postępowania gdzie zakres weryfikacji decyzji określany jest przez organ w postanowieniu o wznowieniu postępowania.

W odniesieniu do weryfikowanego postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. SKO wywiodło, iż wskazano w nim, że postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. wydane zostało z naruszeniem prawa, to jest przepisów o właściwości (przesłanka stwierdzenia nieważności wskazana w art. 156 § 1 pkt 1 Kpa), przy czym Kolegium nie stwierdziło nieważności przedmiotowego postanowienia z uwagi na upływ okresu 10 lat od dnia doręczenia tegoż postanowienia, czyli z uwzględnieniem dyspozycji art. 156 § 2 Kpa. Jednocześnie Kolegium stwierdziło wówczas, że organ nie zbadał przedmiotowego postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. pod kątem wystąpienia innych jeszcze przesłanek do stwierdzenia nieważności wskazanych przepisem art. 156 § 1 pkt od 2 do 7 Kpa, albowiem Kolegium nie podjęło żadnego "nowego" postępowania w tym przedmiocie.

Zdaniem SKO, kwestia czy postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. o pozytywnym zaopiniowaniu podziału działki nr ewid. [...] pozostawało w oczywistej i rażącej sprzeczności z postanowieniami planu miejscowego nie podlegała ocenie w niniejszym postępowaniu. Uznało, że weryfikowane w nim być może jedynie ostateczne postanowienie Kolegium z dnia 25 stycznia 2013 r. Jest ono obarczone wadą kwalifikowaną wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2, gdyż wbrew nakazowi wypływającemu z tej normy prawa procesowego tj. art. 156 § 1 Kpa organ nie dokonał tym aktem oceny postanowienia Prezydenta Miasta pod kątem wszystkich przesłanek do stwierdzenia nieważności tego orzeczenia, w tym także pod kątem przesłanki z pkt 2 § 1 art. 156 Kpa, co wprost wynika z uzasadnienia tego postanowienia.

Skargi od postanowienia, odrębnymi pismami, złożyli K.B. (sygn. akt II SA/Go 46/15) i Z.B. (sygn. akt II SA/Go 47/15), reprezentowani przez tego samego pełnomocnika profesjonalnego. Pełnomocnik skarżących w obu tożsamych skargach wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucając mu:

- naruszenie art. 184 § 1 Kpa poprzez zaakceptowanie w niniejszej sprawie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, nie znajdującej oparcia w przepisie ustawy, ingerencji prokuratora w tok postępowania administracyjnego w postaci złożenia sprzeciwu od ostatecznego postanowienia SKO z dnia [...] stycznia 2013 r., podczas gdy art. 184 Kpa przewiduje możliwość złożenia sprzeciwu przez prokuratora jedynie od decyzji ostatecznej,

- naruszenie przepisów prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, 77 § 1 i 80 Kpa w zw. z art. 124 § 2 Kpa w zw. z art. 107 § 3 Kpa polegające na pominięciu treści zawiadomienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013 r. ([...]) o braku podstaw do podjęcia z urzędu postępowania nieważnościowego dotyczącego postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 roku, znak: [...], w konsekwencji czego wydano kwestionowane postanowienie mimo, że kwestia rażącego naruszenia prawa przy wydaniu postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. była przedmiotem zainteresowania SKO i jako taka nie powinna podlegać badaniu po raz kolejny, a także na nieodniesieniu się przez organ do stanowiska zajętego przez pełnomocnika strony w piśmie z dnia [...] listopada 2012r., w którym argumentował on, iż przedmiotowe postanowienie Prezydenta Miasta nie narusza prawa w sposób rażący.

W oparciu w przytoczone zarzuty pełnomocnik obojga skarżących wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W motywach skargi pełnomocnik skarżących podnosił, że zaskarżone postanowienie stanowi tylko zmodyfikowane postanowienie z dnia [...] kwietnia 2014 r. z pominięciem ustaleń dotyczących oceny postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r.

Jego zdaniem, zarówno wszczęcie jak i zakończenie postępowania w rozpoznawanej sprawie nastąpiło contra legem. Powołując się na stanowisko doktryny i wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2010 r. II SA/Gd 521/10 wywodził, że art. 184 § 1 Kpa daje prokuratorowi uprawnienie do wniesienia sprzeciwu z żądaniem stwierdzenia nieważności tylko w stosunku do decyzji ostatecznej, zatem prokurator nie ma prawa wnieść sprzeciwu od ostatecznego postanowienia.

Uzasadniając pozostałe zarzuty skargi wywodził, iż za zakończenie postępowania wywołanego wnioskiem Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2012 r. należy traktować zawiadomienie SKO z dnia [...] marca 2013 r. ([...]) o braku podstaw do podjęcia z urzędu postępowania nieważnościowego dotyczącego postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 roku, znak: [...]. W rubrum tego zawiadomienia zawarto stwierdzenie o tym, iż podjęte przez SKO rozstrzygnięcie zapadło z uwzględnieniem postanowienia SKO z dnia [...] stycznia 2013 r. ([...]), a więc po rozpatrzeniu sprawy również pod kątem wykraczającym poza kwestię właściwości przy wydawaniu postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 roku, znak: [...]. Za błędne uznawał twierdzenie zawarte w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2013 r. w sprawie [...], co do zasady powielone w skarżonym obecnie postanowieniu z dnia [...] października 2014 r., zgodnie z którym "postanowienie ostateczne SKO z [...] stycznia 2013 r. nr [...] należy uznać za dotknięte kwalifikowaną wadą prawną wskazaną w art. 156 § 1 pkt. 2 Kpa, gdyż wbrew nakazowi wypływającemu z normy prawa procesowego, tj. art. 156 § 1 Kpa, organ ten nie dokonał tym postanowieniem weryfikacji postanowienia Prezydenta Miasta pod kątem wszystkich przesłanek do stwierdzenia nieważności tego orzeczenia administracyjnego, w tym także przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, co wprost wynika z przytoczonej wyżej treści uzasadnienia postanowienia". Zdaniem pełnomocnika skarżących, organ odniósł się do wszystkich przesłanek nieważności zarówno tych podniesionych we wniosku Prezydenta Miasta, jak i tych dostrzeżonych z urzędu.

Jednocześnie pełnomocnik stron jako "dziwne" określił postępowanie Kolegium, które w sprawach [...], dotyczących pozostałych postanowień Prezydenta Miasta, pozytywnie opiniujących aneksy, czy też zmiany pierwotnego postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r. dokonało zawiadomień o braku podstaw do wszczęcia z urzędu postępowań nieważnościowych. Podkreślał, że uzasadnienia tych zawiadomień są identyczne, a ograniczają się do stwierdzenia, iż "powyższe stanowisko jest konsekwencją niepodejmowania działań nadzorczych w stosunku do stanowiącego przedmiot odniesienia w niniejszym przypadku, postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 roku (znak: [...]), o którym mowa na wstępie".

W odpowiedzi na skargi, wnosząc o ich oddalenie, organ podkreślił, że w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym ocenie pod kątem wad prawnych z art. 156 § 1 Kpa podlegało jedynie ostateczne postanowienie Kolegium z dnia [...] stycznia 2013 r. Nadto zdaniem organu Prokurator jest podmiotem uprawnionym do wniesienia sprzeciwu także od ostatecznego postanowienia, albowiem jest to postanowienie w odniesieniu do którego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego przewidują możliwość stwierdzenia nieważności. Jednakże nawet gdyby przyjąć, że sprzeciw możliwy jest tylko od decyzji ostatecznej, to przepisy Kpa przewidują możliwość wszczęcia przez organ właściwy postępowania w przedmiocie nieważności z urzędu tj. z własnej inicjatywy organu.

Za bezzasadne SKO uznało twierdzenie, iż w sprawie nastąpiło zbadanie innych niż naruszenie przepisów o właściwości wad postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. Zawiadomienia na które powołują się skarżący były bowiem jedynie pismami informacyjnymi. Wobec tego, że nie mają postaci decyzji lub postanowienia nie zawierają wiążącego stanowiska organu administracji publicznej.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. Sąd połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ze skargi Z.B. prowadzonej pod sygnaturą II SA/Go 47/15 i K.B. prowadzonej pod sygnaturą II SA/Go 46/15, postanawiając o prowadzeniu ich pod wspólną sygnaturą II SA/Go 46/15.

Pismem z dnia [...] marca 2014 r. Prokurator Okręgowy, wniósł o oddalenie skarg popierając argumentację przedstawioną przez SKO w odpowiedzi na skargi. Odnosząc się do zarzutu braku po jego stronie legitymacji do wniesienia sprzeciwu od postanowienia wywodził, iż w przepisie art. 184 § 1 Kpa kluczowym pozostaje stwierdzenie odnoszące się do "ostateczności" rozstrzygnięcia a nie do formy (decyzja, postanowienie) jego podjęcia. W ocenie urzędu prokuratorskiego, skoro przepisy Kpa przewidują możliwość stwierdzenia nieważności postanowienia od którego przysługuje zażalenie, to w przypadku jego ostateczności prokurator może wystąpić ze sprzeciwem.

Na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2015 r. pełnomocnik skarżących podtrzymał dotychczasowe stanowisko uzupełniająco wskazując, iż zawiadomienie z [...] marca 2013 r. ze względu na swoją treść zawierało wiążące rozstrzygnięcie.

Pełnomocnik SKO wnosząc o oddalenie skarg zarzucił, iż stanowisko to jest nieuprawnione gdyż za rozstrzygnięcie można by uznać jedynie stwierdzenie nieważności bądź odmowę stwierdzenia nieważności.

Prokurator przychylał się do stanowiska Kolegium.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargi podlegały oddaleniu.

1. Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., powoływanej jako: ppsa ), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi na decyzje lub postanowienie, polegające na uchyleniu zaskarżonego aktu w całości albo w części może nastąpić jedynie w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 ppsa ). Zakres kontroli administracyjnej wyznaczony jest przy tym przez przepis art. 134 § 1 ppsa, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w graniach sprawy administracyjnej nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną

2. Przedmiotem, sprawowanej we wskazanym zakresie, kontroli sądowej pozostawało postanowienie SKO utrzymujące w mocy postanowienie własne tego organu o stwierdzeniu nieważności jego postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...].

W pierwszej kolejności należy odnieść się do najdalej idącego zarzutu skargi zmierzającego do zakwestionowania legalności całego toku postępowania zakończonego kontrolowanym postanowieniem – tj. od jego wszczęcia do zakończenia. Skarżący kwestionowali bowiem uprawnienie prokuratora do wniesienia sprzeciwu od ostatecznego postanowienia, opierając się w tym zakresie na treści przepisu art. 184 § 1 Kpa w którym mowa o wniesieniu sprzeciwu od decyzji ostatecznej, powołanych poglądach doktryny i wyroku WSA w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2010 r. (II SA/Gd 521/10). Sąd nie podzielił zaprezentowanego w skardze stanowiska stron w tej kwestii.

Zgodnie z art. 184 § 1 Kpa prokuratorowi służy prawo wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej, jeżeli przepisy kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę. Z literalnej treści tego przepisu wynika prawo prokuratora do wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej. Zakres odpowiedniego stosowania przepisów Kpa dotyczących decyzji do postanowień, uregulowany został w art. 126 Kpa. Przepis ten stanowi, iż do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym, że zamiast decyzji, o której mowa w art. 149 § 3, 151 § 1, 157 § 1 i 158, wydaje się postanowienie.

Wprawdzie przepis ten nie przewiduje odpowiedniego stosowania art. 184 § 1 Kpa do postanowień, to zdaniem Sądu, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, nie oznacza to braku możliwości wniesienia przez prokuratora sprzeciwu także od ostatecznego postanowienia, jeżeli przepisy kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności postanowienia albo jego uchylenie lub zmianę.

Wyłącznie językowa wykładnia przepisu art. 184 § 1 Kpa, za którą opowiedział się WSA w Gdańsku w powołanym w skargach wyroku z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie II SA/Gd 521/10 ( vide: baza orzeczeń nsa.gov.pl ) nie pozwala na właściwe odkodowanie zawartej w nim normy prawnej. Wbrew stanowisku prezentowanemu przez WSA w Gdańsku konieczne jest bowiem sięgnięcie do wykładni pozajęzykowej. Uzasadnieniem dla odstąpienia od wykładni gramatycznej na rzecz wykładni celowościowej i systemowej jest konieczność uwzględnienia regulacji prawnych dotyczących pozycji i zadań spoczywających na prokuraturze.

3. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze ( tekst jednolity Dz. U. z 2011 r., Nr 270, poz. 1599 r. ) zadaniem prokuratury jest m.in. strzeżenie praworządności oraz czuwanie nad ściganiem przestępstw. Z kolei art. 3 ust. 1 pkt 3 powyższej ustawy stanowi, że Prokurator Generalny oraz podlegli mu prokuratorzy wykonują zadania określone w art. 2 poprzez podejmowanie środków przewidzianych prawem, zmierzających do prawidłowego i jednolitego stosowania prawa m.in. w postępowaniu administracyjnym. Prokurator jest zatem organem uprawnionym do występowania w postępowaniu administracyjnym. Przepisy regulujące uprawnienia prokuratora w postępowaniu administracyjnym zostały zawarte w dziale IV Kodeksu postępowania administracyjnego ( art. 182 do art. 189 ). Stosownie do art. 182 prokuratorowi służy prawo zwrócenia się do właściwego organu o wszczęcie postępowania w celu usunięcia stanu niezgodnego z prawem. W myśl art. 183 §1 Kpa przysługuje mu prawo udziału w każdym stadium postępowania w celu zapewnienia, aby postępowanie i rozstrzygnięcie sprawy było zgodne z prawem jak też uprawnienie do wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej (art. 184 §1 Kpa). Przy tak określonej roli i zadaniach prokuratury wykładnia językowa art. 184 §1 Kpa przedstawiona przez WSA w Gdańsku w wyroku powoływanym przez skarżących, wydaje się zawężająca, pozostając w sprzeczności z uregulowaną ustawowo rolą prokuratora w postępowaniu administracyjnym. Prowadzi ona bowiem do uzależnienia możliwości działania prokuratora od zakończenia postępowania ostatecznym rozstrzygnięciem merytorycznym, pozbawiając go możliwości ochrony praworządności oraz podejmowania czynności w celu prawidłowego stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym w odniesieniu do takich rozstrzygnięć jakimi pozostają ostateczne postanowienia.

4. Zgodzić się należy z argumentacją WSA w Gdańsku, że decyzje ostateczne kończą postępowanie administracyjne. Ich waga i charakter są odmienne od wydawanych w toku postępowania administracyjnego postanowień, które zgodnie z art. 123 § 2 Kpa dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie spraw, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Jednakże sam fakt, że prokuratorowi służy prawo do wniesienia sprzeciwu od decyzji ostatecznej i w ten sposób realizowany jest jego cel, jakim jest zbadanie zgodności z prawem działania organu w toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji, nie może być uznany za argument wyłączający konieczność rozszerzającej interpretacji art. 184 § 1 Kpa. Prokuratorska ochrona praworządności nie może być bowiem sprowadzana do możliwości inicjowania tylko takich postępowań administracyjnych, które służą eliminacji z obiegu prawnego jedynie ostatecznych decyzji administracyjnych dotkniętych kwalifikowanymi wadliwościami z pominięciem postanowień ostatecznych. Ochrona praworządności realizowana przez prokuratora powinna bowiem służyć eliminowaniu z obrotu prawnego także dotkniętych nimi postanowień ostatecznych. Zatem wykładnia językowa art. 184 §1 Kpa nie może być zatem uznana za wystarczającą, skoro pozbawia prokuratora możliwości realizowania ustawowych celów, dla których jest powołany w tym na etapie postępowania administracyjnego, wcześniejszym niż zakończenie go decyzją ostateczną .

5. Zgodzić się także należy ze stanowiskiem Prokuratora Okręgowego wyrażonym w piśmie z dnia [...] marca 2014 r., że przy wykładni przepisu art. 184 § 1 Kpa kluczowym pozostaje stwierdzenie odnoszące się do "ostateczności" rozstrzygnięcia od którego może być wniesiony sprzeciw, a nie do jego prawnej formy. Również wskazanie w nim, iż prawo wniesienia sprzeciwu służy w sytuacji jeżeli "przepisy kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę uprawnia do wniosku, iż sprzeciw prokuratora dopuszczalny jest także od postanowienia w odniesieniu do którego przepisy Kpa przewidują możliwość stwierdzenia jego nieważności. Takim zaś postanowieniem pozostaje postanowienie SKO z dnia [...] stycznia 2013 r.

Wskazać też należy na okoliczność podniesioną przez SKO w odpowiedzi na skargę, iż wprawdzie sprzeciw prokuratora obliguje organ do wszczęcia postępowania, to wszczęcie takiego trybu nadzwyczajnego jakim pozostaje postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ( postanowienia ) możliwe jest nie tylko na wniosek strony, ale także z urzędu. Co oznacza obowiązek reagowania organu właściwego do wdrożenia trybu nieważnościowego na każdy sygnał wskazujący na pozostawanie w obrocie prawnym aktu obarczonego wadą czy wadami o jakich mowa w art. 156 § 1 Kpa.

6. Za zasadnością stanowiska skarżących w omawianej kwestii nie przemawiają też przywołane w skargach poglądy doktryny. Wprawdzie w Komentarzu do Kpa pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego ( Wyd. C.H.Beck Warszawa 2014 str. 850 ) faktycznie został wyrażony pogląd o możliwości wniesienia sprzeciwu przez prokuratora jedynie od decyzji, to nie został on poparty jakimikolwiek argumentami, co uniemożliwia odniesienie się do niego. W drugim z przytoczonych komentarzy również znalazło się jedynie stwierdzenie o możliwości wniesienia sprzeciwu jedynie od decyzji ostatecznej.

7. Zaskarżone skargą postanowienie z dnia [...] października 2014 r. i akt je poprzedzający, wydane zostały w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego jakim pozostaje postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności. Ten nadzwyczajny tryb postępowania, uregulowany w rozdziale 13 Kpa i odnoszący się do decyzji administracyjnych, z mocy art. 126 Kpa znajduje zastosowanie także w odniesieniu do postanowień od których przysługuje zażalenie oraz do postanowień określonych w art. 134 z tym, że zamiast decyzji o której mowa w art. 158 § 1 Kpa wydaje się postanowienie. Zważywszy na fakt, iż organem orzekającym w sprawie pozostawało samorządowe kolegium odwoławcze, wskazać też należy na przepis art. 127 § 3 Kpa w związku z art. 144 Kpa regulujący środki prawne w odniesieniu do orzeczeń wydawanych przez ten organ. W konsekwencji uznać należy, iż właściwą formą procesową orzekania przez samorządowe kolegium odwoławcze w przedmiocie stwierdzenia nieważności jego postanowienia, od którego przysługuje wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, jest postanowienie.

8. Okoliczność, iż kontrolowane w niniejszej sprawie postanowienie SKO z dnia [...] października 2014 r. zostało wydane w postępowaniu o stwierdzenie nieważności ma istotne znaczenie z punktu widzenia zakresu kontroli dokonywanej zarówno przez organ administracji publicznej, jak i sąd administracyjny. W związku z tym zaakcentować należy, iż przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności jest wyłącznie ocena, czy kontrolowana decyzja ( w niniejszej sprawie: postanowienie ) jest dotknięta wadami określonymi w art. 156 § 1 Kpa. Organ administracji orzekający w postępowaniu o stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego, ma obowiązek dokonać jego oceny pod kątem tych przesłanek, co więcej – ma obowiązek zbadać z urzędu, czy nie zachodzą wszystkie przesłanki nieważności wymienione w art. 156 § 1 Kpa, a nie tylko te wskazane we wniosku strony ( vide: wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 562/2008 – LexPolonica nr 2056309). Wobec tego, w postępowaniu nieważnościowym organ winien zbadać kontrolowane rozstrzygnięcie pod względem wszystkich przesłanek z art. 156 § 1 Kpa niezależnie, czy postępowanie to toczy się z urzędu, czy też na wniosek strony i niezależnie, jakie przyczyny nieważności zostały wskazane w tymże wniosku ( vide: wyrok NSA z dnia 24 lutego 2012 roku, w sprawie II OSK 2376/10; wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2008 r., w sprawie VII SA/Wa 793/08, wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2009 r. w sprawie II OSK 562/08, baza orzeczeń nsa.gov.pl). Prawidłowo przeprowadzone postępowanie nieważnościowe winno więc zmierzać do oceny kontrolowanego aktu pod względem wszystkich przesłanek nieważnościowych. Dopiero tak przeprowadzone postępowanie można uznać za zgodne z zasadą praworządności wyrażoną w art. 6 Kpa oraz art. 7 Konstytucji RP. Skutkiem przyjęcia odmiennego poglądu byłaby sytuacja, w której mimo przeprowadzenia postępowania nieważnościowego, mogłoby pozostawać w obrocie prawnym rozstrzygnięcie obarczone innymi jeszcze wadami o jakich mowa w pkt 1-7 § 1 art. 156 Kpa. Taka zaś sytuacja jest nie do zaakceptowania w z punktu widzenia praworządności. Zważyć bowiem należy, że – z uwagi na treść art. 156 § 1 pkt 3 Kpa - ponowna ocena w postępowaniu nieważnościowym w oparciu o pozostałe przesłanki z art. 156 § 1 Kpa obarczona byłaby wadą nieważności.

9. W świetle powyższych uwag uznać należało, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonym postanowieniu zasadnie stwierdziło, że będące przedmiotem weryfikacji w trybie nieważnościowym jego postanowienie z dnia [...] stycznia 2013 r. ([...]) obarczone jest wadą rażącego naruszenia prawa bowiem poddało weryfikacji postanowienie Prezydenta Miasta jedynie w odniesieniu do przesłanki o jakiej mowa z w art. 156 § 1 pkt 1 Kpa odstępując od badania zaistnienia przesłanek o jakich mowa w punktach 2-7 § 1 art. 156 Kpa, w tym i przesłanki z pkt 2.

10. Nie jest sporne w judykaturze, iż rażące naruszenie prawa to ciężkie, kwalifikowane i nie budzące wątpliwości naruszenie przepisów prawa. Przedmiotem rozpoznania i rozstrzygnięcia w postępowaniu zwykłym jest autorytatywna konkretyzacja normy materialnego prawa administracyjnego w zakresie uprawnienia lub obowiązku jednostki, natomiast w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności przedmiotem rozpoznania i rozstrzygnięcia jest to, czy ta autorytatywna konkretyzacja normy materialnego prawa administracyjnego nie została dokonana z ciężkim, kwalifikowanym naruszeniem prawa. Ta odrębność przedmiotu postępowania zwykłego i postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności powoduje, że nie można wywodzić skutków naruszenia przepisów postępowania w postępowaniu zwykłym dla postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ( vide: wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 roku, w sprawie II OSK 1949/10). Nie każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa musi być uznane za rażące naruszenie w rozumieniu przepisu art. 156 § 1 pkt 2 Kp,. Ocenie organu, a następnie sądu administracyjnego, podlega zatem to, czy do naruszenia prawa doszło, a jeśli tak, czy można mówić o rażącym naruszeniu prawa, czy też jest to wprawdzie naruszenie prawa, lecz nie mające w istocie charakteru rażącego. Rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa zachodzi wtedy, gdy treść aktu administracyjnego pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa oraz gdy charakter tego naruszenia powoduje, że ów akt nie może być akceptowany jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o niedopuszczalne przekroczenie prawa w sposób jasny i oczywisty ( vide: wyrok NSA z dnia 25 października 2011 roku, sygn. akt: II OSK 1501/10).

11. Zdaniem Sądu, w okolicznościach sprawy nie może budzić wątpliwości, że ograniczenie się przez SKO w toku postępowania, zakończonego postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. ([...]), którego przedmiotem pozostawała weryfikacja w trybie nieważnościowym postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r., do zbadania jedynie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 1 Kpa, przesądzało o konieczności uznania, iż w sposób rażący narusza ono przepis art. 156 § 1 Kpa, jednoznacznie obligujący organ do badania wszystkich przesłanek nieważności. Skutki wskazanego zaniechania, jak już wskazano w pkt 8, nie dają się w sposób oczywisty pogodzić z zasadą praworządności.

12. Za uprawnione uznać też należało stanowisko SKO wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym postanowienia SKO z dnia [...] stycznia 2013 r. nie było podstaw do merytorycznej oceny postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r., jak to miało miejsce w postanowieniu SKO z dnia [...] grudnia 2013 r. ( Nr [...]). Ta wadliwość skorygowana została w postanowieniu SKO, wydanym w wyniku postępowania wywołanego wnioskami skarżących o ponowne rozpoznanie sprawy, poddanym ocenie w niniejszym postępowaniu. W konsekwencji zajętego w nim stanowiska stwierdzić należy, iż bezpodstawny okazał się zarzut skargi dotyczący nieodniesienia się przez organ do poglądów wyrażonych przez pełnomocnika stron w piśmie z dnia [...] listopada 2012 r., w którym argumentował on, iż przedmiotowe postanowienie Prezydenta Miasta nie narusza prawa w sposób rażący. Podnoszone w nim kwestie w istocie bowiem pozostawały poza przedmiotem kontrolowanego przez sąd postępowania nieważnościowego.

13. Pozbawione uzasadnionych podstaw pozostawało stanowisko skarżących, iż kwestia rażącego naruszenia prawa przy wydaniu postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. była przedmiotem zainteresowania SKO, o czym przesądza dokonane zawiadomienie z dnia [...] marca 2013 r. i jako taka nie powinna podlegać ponownie badaniu. Wskazanemu zawiadomieniu nie można bowiem przypisać skutków, jakie wiążą z nim skarżący. Ma ono wyłącznie charakter pisma informacyjnego, nie zawiera bowiem żadnego władczego i merytorycznego rozstrzygnięcia organu, którym mogło być ewentualnie albo stwierdzenie nieważności albo odmowa stwierdzenia nieważności postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] lipca 2000 r. Wskazane zawiadomienie jest wyłącznie wynikiem rażącej wadliwości tkwiącej w postanowieniu SKO z dnia [...] stycznia 2013 r. Tym samym wskazanego zawiadomienia nie można uznać za akt administracyjny kończący merytorycznie postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] lipca 2000 r., jak na to wskazywał na rozprawie pełnomocnik skarżących. Należy mieć też na uwadze, iż w obecnie kontrolowanym postępowaniu nieważnościowym, oceny własnego postanowienia z dnia [...] stycznia 2013 r. SKO dokonywało wg stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie jego podjęcia. W tym zaś dniu ([...] stycznia 2013 r. ) zawiadomienie z [...] marca 2013 r. nie pozostawało w obrocie prawnym, zatem nie mogło być uwzględnione w dokonywanej ocenie.

Końcowo zauważyć należy, iż bez znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego skargą aktu pozostawały wywody skarżących dotyczące działań organu w odniesieniu do pozostałych postanowień Prezydenta Miasta, bowiem kwestie te wykraczały poza zakres niniejszej sprawy sądowo administracyjnej, wywołanej skargą na postanowienie z dnia [...] października 2014 r.

Z powołanych przyczyn skarga podlegała oddaleniu ( art. 151 ppsa ).