Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1109/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 2 pkt 2, art. 7
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 68 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Sędzia NSA Maria Myślińska Sędzia del. WSA Inga Gołowska (spr.) Protokolant Szymon Janik po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej L. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 24 listopada 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 1555/11 w sprawie ze skargi L. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] znak [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

1.Wyrok Sądu I instancji i przedstawiony przez ten Sąd tok postępowania przed organami administracji

1.1.Wyrokiem z 24 listopada 2011r. sygn. akt: V SA/Wa 1555/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę L. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z [...] maja 2011r. nr [...] znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

1.2.Sąd I instancji podał, że Skarżący złożył 8 kwietnia 2010r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności na rok 2010r. w oparciu o art. 18 ust. 2 ustawy z 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008r., Nr 170, poz. 1051 ze zm.). Skarżący wnioskował o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do powierzchni 1,07 ha. W dniu 26 października 2010r. w gospodarstwie rolnym Skarżącego przeprowadzono kontrolę w zakresie kwalifikowalności, na podstawie art. 20 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z 19 stycznia 2009r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie(WE) nr 1782/2003 (Dz. U WE L 30 p 16 z 31.01.2009r.). W wyniku kontroli ustalono, że działka A ma powierzchnię 0,80 ha zamiast deklarowanej 1,07 ha. Skarżący otrzymał kopię raportu

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał [...] lutego 2011r. decyzję w której odmówił przyznania wnioskodawcy płatności ze względu na różnicę między powierzchną zadeklarowaną a stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wynoszącą 33,75%.

W wyniku rozpoznania odwołania Skarżącego, zaskarżoną decyzją, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając ją wskazał, że zgodnie z art. 7 ustawy, rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli m.in. posiada w tym dniu działki roIne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia Komisji (WE) NR 1121/2009 z 29 października 2009r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do systemów wsparcia dla rolników, ustanowionych w jego tytułach IV i V (Dz. Urz. L 316 z 02.12.2009r. s. 27) , tj. 1,00 ha. Powierzchnia referencyjna, czyli maksymalna powierzchnia uprawniona do przyznania płatności ustalana jest w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z 19 stycznia 2009r. ustanawiającego wspólne zasady systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr47/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. z 31.01.2009r. s. 16 ), który stanowi, że system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map i dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. W celu ustalenia powierzchni korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji: obrazów lotniczych i satelitarnych. W ten sposób ustalono maksymalną powierzchnię kwalifikowaną do celów systemu jednolitej płatności obszarowej w ramach poszczególnych działek ewidencyjnych. Powierzchnia ta każdorazowo podlegała weryfikacji w oparciu o dostępną organowi dokumentację.

Na podstawie raportu z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni stwierdzono, iż powierzchnia działki rolnej A stwierdzona w czasie kontroli na miejscu była niezgodna z powierzchnią zadeklarowaną przez rolnika we wniosku o przyznanie płatności na rok 2010. Na działce rolnej stwierdzono powierzchnię 0,80 ha przy deklarowanej 1,07 ha. Dodatkowo organ podkreślił, że zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Strona zobowiązana jest dostarczyć organowi dowody na poparcie okoliczności, z których wywodzi uprawnienia do płatności. Organ badający uprawnienia strony do otrzymania płatności nie był zatem zobligowany do podejmowania dodatkowych działań celem wyjaśnienia określonych czynności-to strona obowiązana jest udowodnić istnienie faktów mających znaczenie dla sprawy.

L. P. nie zgodził się z wynikami kontroli przeprowadzonej na miejscu ale nie przedstawił żadnych dowodów mogących stanowić podstawę do uznania jego żądania. Wnioskodawca podniósł, że kontrola, która była przeprowadzona 25 lipca 2008r. potwierdziła grunty uprawnione do JPO o powierzchni 1,07 ha, związku z czym taką powierzchnię podał we wniosku na rok 2010. Odnosząc się do powyższego twierdzenia organ odwoławczy przypomniał, iż powierzchnie każdorazowo podlegają weryfikacji w oparciu o dostępną organowi dokumentację. Każda przeprowadzona kontrola z danego roku dotyczy kampanii, w której została wytypowana, w związku z czym wyniki kontroli poprzednich lat pozostają bez znaczenia dla kampanii z roku 2010. W przedmiotowej sprawie podstawę stanowiły wyniki kontroli na miejscu przeprowadzonej 26 października 2010r. W wyniku przeprowadzonej kontroli, w związku z wykrytymi nieprawidłowościami, powierzchnia kwalifikująca się do przyznania jednolitej płatności obszarowej była mniejsza o 0,27 ha od powierzchni jaka została zgłoszona do płatności. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych we wniosku do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli wyniosła 33,75%. Zgodnie z art. 58 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009 z 29 października 2009r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do systemów wsparcia dla rolników, ustanowionych w jego tytułach IV i V (Dz. Urz. L 316 z 02.12.2009r. s. 27), jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do jednolitej płatności obszarowej a powierzchnią stwierdzoną przekracza 20% lecz nie więcej niż 50% powierzchni stwierdzonej, nie przyznaje się pomocy w danym roku.

2.Skarga do Sądu I instancji.

2.1.W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., L. P., domagał się przyznania na jego rzecz płatności na rok 2010. Negował fakt przeprowadzenia kontroli na miejscu. Jako dowód wskazał różnice w datach kontroli w dwóch pismach.

2.2.Odpowiadając na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie.

3.Uzasadnienie rozstrzygnięcia Sądu I instancji.

3.1.Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uznał, że skarga była niezasadna.

3.2.W pisemnych motywach wyroku Sąd I instancji stwierdził, że Skarżący będąc właścicielem działki rolnej o nr ewid. 56 położonej we wsi B.-P., złożył 8 kwietnia 2010r. w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej do powierzchni 1,07 ha. W wyniku przeprowadzonej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR kontroli administracyjnej wniosku, stwierdzono przedeklarowanie powierzchni zadeklarowanych działek w oparciu o wyniki kontroli na miejscu, co stanowiło podstawę wydania przez organ I instancji decyzji o odmowie przyznania Skarżącemu wnioskowanej płatności.

Zgodnie z art. 23 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009 oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności. Zgodnie z art. 26 powyższego rozporządzenia w celu stosowania systemów wsparcia wymienionych w załączniku VI państwa członkowskie zapewniają, aby procedury administrowania i kontroli stosowane do tych systemów były kompatybilne z systemem zintegrowanym w zakresie: skomputeryzowanej bazy danych, systemów identyfikacji działek rolnych, kontroli administracyjnych.

Obowiązkiem Agencji Płatniczej, wynikającym z art. 24 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz z art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 jest natomiast sprawdzenie czy zadeklarowane przez rolnika powierzchnie działek rolnych nie przekraczają maksymalnego kwalifikowanego obszaru (PEG) działek ewidencyjnych, na których położone są deklarowane działki rolne. Kontrole administracyjne prowadzone są w oparciu o powierzchnię referencyjne LPIS oraz załączniki graficzne, na których rolnik zaznacza położenia działek rolnych na danej działce. W sytuacji natomiast gdy stan faktyczny na zadeklarowanych we wniosku działkach ewidencyjnych nie uzasadnia zmian powierzchni wyznaczonego maksymalnego obszaru kwalifikowanego, powierzchnię stwierdzoną należy wyznaczyć zgodnie z treścią art. 24 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004.

Podstawą zaskarżonej decyzji było ustalenie organu, dokonane w oparciu o wyniki kontroli na miejscu oraz kontroli administracyjnej. Prawidłowo, w ocenie Sądu, organy przyjęły powyższe wyniki kontroli jako miarodajne dla dokonania ustaleń i brak było podstaw do kwestionowania ich jako uzyskanych z pominięciem innych dowodów. Skarżący otrzymał raport z kontroli i nie wniósł do niego żadnych zastrzeżeń. Słusznie organ II instancji podkreślił, że to na stronie spoczywał obowiązek wykazania swoich praw do płatności, w tym do deklarowanej we wniosku powierzchni. Z akt sprawy wynikało, że osoby dokonujące kontroli na miejsc posiadały odpowiednie upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, których numery zostały wpisane. Powierzchnia ewidencyjna działki nie musi pokrywać się z powierzchnią faktycznie użytkowaną (uprawianą) i w razie rozbieżności decydujący na gruncie postępowania w przedmiocie płatności jest rzeczywisty obszar gruntu, na którym prowadzona jest określona uprawa, ustalony zgodnie z wynikami kontroli administracyjnej lub kontroli na miejscu ( wyrok NSA z 20 grudnia 2007r., sygn. akt: II GSK 259/07).

4.Skarga kasacyjna.

4.1.Skarżący L. P. działając przez pełnomocnika adwokata, zaskarżył powyższy wyrok w całości. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. zarzucił na podstawie art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2012r. poz. 270 ze zm. dalej-p.p.s.a.),

-naruszenie prawa materialnego tj. art. 68 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004r. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji gdy, złożony 8 kwietnia 2010r. przez Skarżącego wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej do powierzchni rolnych i zawarte w nim dane były zgodne ze stanem wiedzy co do posiadanej przez niego powierzchni działek zadeklarowanych do płatności obszarowej,

-naruszenie prawa materialnego tj. art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez jego niezastosowanie i niewyjaśnienie czy Skarżący wypełniając wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej do powierzchni rolnych świadomie zadeklarował inną wartość posiadanych przez siebie powierzchni rolnych i czy Skarżący był świadomy, iż posiada inną wielkość powierzchni rolnych w 2010r. niż ta, którą zadeklarował we wniosku,

-naruszenie prawa materialnego tj. art. 3 ust. 3 ustawy z 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie przez WSA w W., że Skarżący nie wykazał w ramach prowadzonego postępowania swoich praw do płatności obszarowej na rok 2010,

-naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie przez WSA w W. skargi L. P. w sytuacji gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 68 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz art. 3 ust. 2 pkt 2 i art. 7 ustawy o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego, w szczególności na błędnym ustaleniu stanu faktycznego przez organ I i II instancji.

Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości a także zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

4.2.Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie sporządzono.

5.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5.1.Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie ma usprawiedliwionych podstaw (art. 184 p.p.s.a.).

5.2. Zgodnie z art. 183§1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określone w §2 art. 183 p.p.s.a. w tej sprawie nie występują.

5.3.Autor skargi kasacyjnej oparł ją na obu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a. i w takiej sytuacji w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlegają zarzuty procesowe, gdyż dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo, że nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd przepis prawa materialnego.

5.4. Zarzut naruszenia przepisów procesowych tj. art.151 p.p.s.a., który kasator powiązał z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. 68 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 oraz art. 3 ust. 2 pkt 2 i art. 7 ustawy o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego jest niezasadny.

Art. 151 p.p.s.a. określa jedno z możliwych rozstrzygnięć sprawy przez Sąd Administracyjny. Zgodnie z tym przepisem, w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala. Skarga podlega oddaleniu, jeśli zaskarżonemu aktowi lub czynności nie można postawić zarzutu naruszenia prawa procesowego ani materialnego. Sąd jest zobowiązany do oddalenia skargi, jeśli z przeprowadzonego postępowania rozpoznawczego wynika, że kontrolowana decyzja została podjęta bez naruszenia prawa materialnego oraz procesowego, względnie gdy stwierdzone uchybienia nie dają podstaw do uwzględnienia skargi. Zdaniem składu orzekającego rozpatrującego niniejszą sprawę zarzucane przez autora skargi kasacyjnej naruszenie art. 151 p.p.s.a. nie zasługuje na uwzględnienie. W istocie bowiem autor skargi kasacyjnej kwestionuje merytoryczne rozstrzygnięcie WSA w W. Istotę naruszenia art. 151 p.p.s.a. postrzega więc skarżący w fakcie, że WSA nie podzielił zarzutów podnoszonych w skardze do Sądu I instancji. Z uzasadnienia wyroku WSA w W. jasno wynika, że Sąd I instancji nie dostrzegł istotnych uchybień zarówno w kwestii naruszenia prawa materialnego jak i procesowego, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Tym samym, trafnie WSA w W. zastosował jako podstawę podjętego rozstrzygnięcia art. 151 p.p.s.a.

Należy także zauważyć, że kasator upatruje naruszenie przepisów prawa materialnego w błędnym ustaleniu stanu faktycznego przez organy I i II instancji. Taka konstrukcja zarzutu powoduje, że w istocie autor skargi kasacyjnej, zarzut naruszenia prawa materialnego próbuje zwalczać poprzez kwestionowanie poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych co jest niedopuszczalne (por. np. wyrok NSA z 16 września 2004r. sygn. akt: FSK 471/04 (ONSAiWSA 2005, Nr 5, poz. 96), czy też wyrok NSA z 22 października 2004r., sygn. akt: GSK 811/04 (ONSAiWSA 2005, Nr 4, poz. 68). Gdyby stan faktyczny nie został prawidłowo ustalony przez organy administracji a Sąd I instancji nie dostrzegł tego uchybienia, to zgodnie z zasadami prawidłowej konstrukcji skargi kasacyjnej, jej autor winien sformułować zarzut naruszenia przepisów postępowania przed sądem administracyjnym w powiązaniu z właściwymi, adekwatnymi w sprawie przepisami k.p.a., które wedle jego oceny zostały naruszone względnie niezastosowane.

Tak się jednak nie stało w tej sprawie.

Autor skargi kasacyjnej nie zarzucił bowiem WSA w W., w przedmiotowym środku odwoławczym, naruszenia art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. jak również w pisemnym uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie ma żadnej rozważań w tym przedmiocie. Powoduje to więc, że w ten sposób skonstruowany zarzut naruszenia przepisów postępowania jako wadliwie sformułowany jest nietrafny.

Nie można też pominąć i tej kwestii, że każdemu zaprezentowanemu zarzutowi, winna towarzyszyć stosowana argumentacja prawna, korespondująca z dostrzeżonymi przez kasatora mankamentami orzeczenia Sądu I instancji.

Analizując w tej perspektywie, przedmiotowy zarzut naruszenia przepisów postępowania nie sposób wywieść z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej, jaka argumentacja miałaby wzmacniać wyartykułowane w petitum skargi kasacyjnej zarzuty. Pełnomocnik Skarżącego, wskazał jedynie, że organy I i II stopnia niedostatecznie wyjaśniły okoliczności sprawy i oparły swoje rozstrzygnięcie na nieprawidłowo ustalonym stanie faktycznym ale w żadnej mierze nie powiązał tegoż zarzutu z wadliwym (jego zdaniem) działaniem Sądu I instancji.

W konsekwencji stwierdzić trzeba, że brak skutecznych zarzutów naruszenia prawa procesowego spowodował przyjęcie za wiążące ustaleń faktycznych, stanowiących podstawę orzekania Sądu I instancji.

5.5. Chybione są także zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i to zarówno przepisu prawa wspólnotowego jak naruszenia przepisów prawa krajowego.

Stosownie do art. 68 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004, obniżki i wyłączenia (...) nie mają zastosowania w przypadku gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości. Przepis ten daje zatem organowi możliwość niezastosowania obniżek i wyłączeń przy przyznawaniu płatności do gruntów rolnych tylko w stosunku do rolnika, który złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości. Wymienione przesłanki w przypadku wniosku L. P. niewątpliwie nie zostały spełnione, przede wszystkim dlatego, że zgłosił on do płatności w roku 2010 działki o powierzchni większej niż uprawnione. Jak argumentowano w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, powierzchnia podane we wniosku, zgodna była z wykazem zmian gruntowych dla działki ewidencyjnej nr 56 we wsi B. p., gmina B. i opierała się na danych analogicznych do tych, które zgłaszano w latach wcześniejszych, ubiegając się o dopłaty.

W niniejszej sprawie przedmiotowy wniosek nie był zatem złożony poprawnie pod względem faktycznym, a wnioskodawca nie wykazał w toku postępowania, iż nie jest winny nieprawidłowości. Zdaniem Sądu w sprawie można mówić o niedbalstwie wnioskodawcy. Producent rolny, składając wniosek o płatności bezpośrednie, winien wskazać w nim stan faktyczny użytkowanych rolniczo przez siebie gruntów (zarówno odnośnie powierzchni upraw, jak i ich rodzaju), nie zaś opierać się wyłącznie na danych zawartych w ewidencji gruntów względnie danych z lata poprzednich.

Konsekwencją stwierdzonego stanu rzeczy było zastosowanie sankcji przewidzianych w rozporządzeniu nr 796/2004. Zaznaczyć także należy, że na żadnym wcześniejszym etapie postępowania skarżący nie powoływał się na istnienie jakichkolwiek okoliczności wyłączających jego winę w podaniu nieprawidłowych danych we wniosku. Do tego też odniósł się organ, a następnie w ślad za nim Sąd I instancji.

Podkreślić w tym miejscu należy, że Sąd orzeka wyłącznie na podstawie akt sprawy i dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem. Nie dokonuje własnych ustaleń faktycznych. Skoro zatem skarżący nie wskazywał przed organami na istnienie przesłanek z art. 68 rozporządzenia nr 796/2004, to tym samym Sąd nie mógł zarzucić organom, że okoliczności tych nie rozważył.

Także zarzuty naruszenia art. 3 ust. 2 i ust. 3 ustawy z 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego są chybione.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 omawianej ustawy, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy ustawy-Kodeks postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Ustawodawca nie zdecydował się na zastosowanie metody odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a. W przypadkach, gdy inaczej niż regulacje zawarte w k.p.a. stanowią przepisy Unii Europejskiej lub ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, stosowanie przepisów k.p.a. jest wyłączone. Ustawodawca w art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach wprowadza istotne modyfikacje zasad procedowania w porównaniu z regułami przewidzianymi w Kodeksie postępowania administracyjnego. Stosownie do art. 3 ust. 2 cyt. ustawy w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: stoi na straży praworządności, jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się.

Ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w art. 3 ust. 3 nałożyła na strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności obowiązek przedstawiania dowodów oraz dawania wyjaśnień, co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek oraz obciążyła obowiązkiem udowodnienia faktu osobę, która wywodzi z niego skutki prawne. Tym samym w postępowaniu w sprawie przyznania płatności nastąpiło odejście od zasady prawdy obiektywnej, co powinno wpłynąć w praktyce na uaktywnienie stron tego postępowania. Ustawodawca zastosował bowiem regulację odmienną od art. 7 k.p.a., zgodnie z którym to organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W postępowaniu w sprawie przyznania płatności to nie organ administracji publicznej, a posiadacz (faktycznie korzystający) gruntów ma przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Jest to zatem oparcie postępowania dowodowego w znacznym stopniu na dowodach przedstawionych przez stronę w toku postępowania, a tym samym przeniesienie ciężaru dowodowego na osobę, która z faktu wywodzi skutki prawne. Klauzula "ciężaru udowodnienia" przejęta została z art. 6 k.c. Nie przystaje ona do legislacji dotyczącej procedur stosowanych w rozstrzyganiu stosunków publicznoprawnych. Wskazana klauzula jest jedną z podstawowych zasad regulacji stosunków między równorzędnymi podmiotami prawa prywatnego w sferze materialno-prawnej i procesowej (J. Bieluk, D. Łobos-Kotowska, Ustawa o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego. Komentarz, Oficyna 2008, s. 53, 54).

Porównanie tej regulacji z zasadami ogólnymi wymienionymi w k.p.a. wskazuje, że inaczej ustawodawca postrzega zasadę prawdy materialnej w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów, pomocy do rzepaku oraz pomocy do plantacji trwałych. W przeciwieństwie do sformułowań zawartych w art. 7 i art. 77§1 k.p.a., organ administracji publicznej nie ma obowiązku działania z urzędu celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zakres czynności, które muszą być przeprowadzone przed wydaniem decyzji we wskazanych przedmiotach określony jest w przepisach prawa unijnego i omawianej ustawy. Takimi czynnościami są kontrole, o których mowa w art. 30-33 ustawy o płatnościach. W omawianym zakresie art. 7 i art. 77§1 k.p.a. nie mają zastosowania. Drugi z wymienionych przepisów zastąpiony jest w całości przez art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego zawierający odmienną niż k.p.a. regulację dotyczącą rozpatrzenia materiału dowodowego z wyłączeniem obowiązku jego zbierania z urzędu (wyrok NSA z 19 października 2010r., sygn. akt: II GSK 869/09).

5.6.Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że organy ARiMR podjęły działania w interesie Skarżącego, natomiast to bierność dowodowa strony doprowadziła do wydania decyzji odmawiającej przyznania płatności. W kontekście normatywnej treści art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach podkreślenia wymaga, że procedura obowiązująca w ramach systemu identyfikacji działek, której instrumentem i narzędziem są ortofotomapy, jakkolwiek ma charakter obligatoryjny, to jednak nie wyłącza, ani też nie wyklucza wykorzystywania innych środków dowodowych. Muszą one być jednak przedstawione przez wnioskodawcę.

Jak słusznie stwierdził Sąd I instancji, Skarżący wbrew zasadom wynikającym z przepisu art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach nie przedstawił w postępowaniu o przyznanie płatności żadnego dowodu, na podstawie którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów ARiMR stanowiące podstawę faktyczną wydanej w sprawie decyzji. Jak wynika z analizy akt sprawy, Skarżący nie zainicjował i nie podjął żadnych działań procesowych, które mogłyby skutkować podważeniem ustaleń organów administracji. Na ARiMR nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. Organ wywiązał się z obowiązku nałożonego w omawianym przepisie, na co wskazuje uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Skarżący tym samym nie podważył stanu faktycznego przyjętego za prawidłowy przez Sąd I instancji, co z kolei wyklucza niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego tj. art. 3 ust. 2 i 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Przypomnieć także należy, że to rolnik odpowiada za treść wypełnionego wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego i to na nim spoczywa obowiązek wykazania, że zachodzą przesłanki, które pozwalają na odstąpienie od wykluczeń stosowanych w przypadku rozbieżności pomiędzy powierzchnią deklarowana a kwalifikującą się do płatności.

5.7. Mając na uwadze powyższe rozważania, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.