Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 217/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2021-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6012 Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlanych
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Dudar (spr.), Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 października 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. K. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych i nałożenia obowiązku przedstawienia oceny technicznej prawidłowości wykonanych dotychczas robót budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r., znak [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (dalej powoływany jako organ odwoławczy, PWINB) utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w B. (dalej powoływany jako organ pierwszej instancji, PINB) z dnia [...] listopada 2020 r. znak [...] wstrzymujące roboty budowlane prowadzone przez M. K. (dalej powoływany jako skarżący, inwestor) związane z budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi realizowanego na części nieruchomości nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B. oraz nakładającego na inwestora obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, oceny technicznej prawidłowości wykonanych dotychczas robót budowlanych w odniesieniu do warunków technicznych i planu miejscowego z określeniem zakresu niezbędnych robót do doprowadzenia dotychczas wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z przepisami.

Rozstrzygnięcia wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

W związku z pismem PWINB z dnia [...] lipca 2020 r., w dniu [...] lipca 2020 r. PINB dokonał kontroli w terenie robót budowlanych prowadzonych na nieruchomości nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B.. W jej wyniku stwierdził, iż ww. nieruchomość jest ogrodzona i zamknięta, porastają ją szczątkowa roślinność i chwasty, zaś na jej terenie został prawdopodobnie wykonany wykop szerokoprzestrzenny – usunięcie czarnoziemu. Nie stwierdzono śladów świadczących o prowadzeniu robót budowlanych. Następnie w dniu [...] września 2020 r. organ pierwszej instancji dokonał ponownej kontroli nieruchomości nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B.. Odbyła się ona bez udziału stron i bez dostępu do nieruchomości. Na podstawie szczątkowej tablicy informacyjnej uzyskano informację, iż na ww. terenie prowadzona jest budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi na części działki nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B.. Stwierdzono, że obiekt realizowany jest w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...] kwietnia 2018 r. znak: [...]. Jednocześnie z tablicy informacyjnej uzyskano dane dotyczące kierownika budowy.

Z uwagi na brak dostępu na plac budowy, zawiadomieniem z dnia

[...] października 2020 r. PINB poinformował inwestorów wskazanych w decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] kwietnia 2018 r. – p. M. i A. K. oraz kierownika budowy - Pana J. N. o zamiarze przeprowadzenia kontroli budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi, realizowanego na podstawie ww. decyzji o pozwoleniu na budowę.

W dniu kontroli [...] października 2020 r., na terenie budowy stawiła się jedynie pani A. K., która oświadczyła do protokołu, iż nie jest już właścicielem nieruchomości i nie ma dostępu do placu budowy. Zatem organ pierwszej instancji dokonał ustaleń z sąsiedniej nieruchomości, z którą graniczy obiekt budowlany. W ich wyniku stwierdził, m.in. iż na terenie działki nr ew. gr. [...] wybudowano budynek dwupiętrowy, stan surowy otwarty. Wylane zostały stropy żelbetowe, zaś nad górnym stropem istnieje attyka o wysokości ok. 1 m. Dokonane ustalenia, po analizie projektu budowlanego wykazały, iż obiekt odbiega od udzielonego pozwolenia na budowę w zakresie: formy dachu, konstrukcji (inne ustawienie ścian zewnętrznych oraz wykonanie słupów żelbetowych w poziomie parteru), obrysu i bryły budynku. Ponadto w ścianie p. pożarowej od strony działki sąsiedniej wykonano 6 otworów okiennych.

Mając na uwadze powyższe, w dniu [...] listopada 2020 r. organ pierwszej instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne dotyczące istotnych odstępstw dokonanych w trakcie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi, realizowanego na części nieruchomości nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B. na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 2018 r. Prezydenta Miasta B.. Następnie, postanowieniem z dnia [...] listopada 2020 r. znak: [...], na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., dalej: u.p.b.) wstrzymał prowadzone roboty budowlane i nałożył na inwestora obowiązki wskazane w art. 50 ust. 3 u.p.b.

Z wydanym postanowieniem nie zgodził się skarżący i w złożonym zażaleniu wskazał na naruszenie:

- art. 12 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm., dalej powoływana jako specustawa), w związku z art. 6 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej powoływana jako k.p.a.) poprzez niezasadne wszczęcie

i prowadzenie przedmiotowego postępowania, w sytuacji gdy do robót budowlanych prowadzonych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, na podstawie art. 12 ust. 1 specustawy nie stosuje się, między innymi przepisów u.p.b. Zatem postępowanie prowadzone przez PINB nie ma uzasadnionych podstaw i powinno zostać umorzone,

- art. 81a ust. 2 u.p.b. poprzez przeprowadzenie czynności kontrolnych w dniu 9 września 2020 r. bez udziału strony oraz w dniu 20 października 2020 r. bez udziału inwestora, a przy udziale osoby trzeciej – p. A. K., która nie jest ani inwestorem, ani właścicielem przedmiotowej nieruchomości.

Po przeprowadzonym postępowaniu organ odwoławczy wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

PWINB, po przytoczeniu art. 50 ust. 1 pkt 4 oraz art. 50 ust. 3 u.p.b., wskazał, że kontrole organu pierwszej instancji wykazały, iż prowadzona na terenie działki budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi w sposób istotny odbiega od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę Prezydenta Miasta B.

z dnia [...] kwietnia 2018 r. W związku z tym PWINB uznał, że zaistniał przypadek określony w art. 50 ust. 1 pkt 4 u.p.b., przez co organ pierwszej instancji został zobligowany do podjęcia działań naprawczych, poprzez zastosowanie ww. przepisów u.p.b.

Odnosząc się do zarzucanego przez skarżącego naruszenia art. 12 ust. 1 i 2 specustawy organ odwoławczy wskazał, iż przepis ten nie ma zastosowania do inwestycji prowadzonej na podstawie udzielonego pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 2018 r., której budowa, zgodnie z treścią zawiadomienia o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych rozpoczęła się [...] czerwca 2018 r. Organ odwoławczy wskazał, że zawiadomienie zostało własnoręcznie podpisane przez inwestorów, Państwa A. i M. K. PWINB dodał, że istnienie przedmiotowego budynku w dniu [...] maja 2020 r. potwierdza złożona przez skarżącego do Prezydenta Miasta B. informacja o prowadzeniu robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 pod nazwą "mieszkania z widokiem na Park [...] ul. [...]". W ocenie organu odwoławczego ww. informacja nie została skutecznie przyjęta przez organ architektoniczno-budowlany.

Zdaniem PWINB art. 12 ust. 1 i 2 specustawy nie ma zastosowania do ww. inwestycji pod nazwą "Mieszkania z widokiem na Park [...] ul. [...]". Powołując się na stanowisko Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego, organ odwoławczy przywołał treść art. 12, art. 12b oraz art. 2 ust. 2 specustawy, a następnie wskazał, że budowa "mieszkań z widokiem" nie stanowi przeciwdziałania COVID-19 w świetle tego unormowania. Dodał także, iż art. 12 specustawy utracił moc po upływie 180 dni od dnia wejścia w życie tej ustawy, co nastąpiło z dniem 5 września 2020 r. W ocenie PWINB inwestor, decydując się na podjęcie działań w trybie art. 12 albo art. 12b specustawy powinien mieć świadomość, mając na uwadze cel tej ustawy i ustaw następnych tworzonych w związku z sytuacją epidemiczną, a także czasowe obowiązywanie art. 12 i art. 12b ustawy, iż w trybie określonym tymi przepisami powinny być realizowane takie zamierzenia inwestycyjne, których realizacja zakończy się w krótkim czasie, by mogły zostać w ww. terminie wykorzystane do działań związanych ze zwalczaniem wirusa SARS-COV-2.

Organ odwoławczy uznał również, że wyłączenie stosowania w konkretnych przypadkach u.p.b. nie ograniczyło uprawnień organów nadzoru budowlanego do przeprowadzenia kontroli legalności prowadzonych robót budowlanych. Ocena legalności robót budowlanych znajduje się bowiem w zakresie kompetencji tych organów niezależnie od tego, na jakiej podstawie te roboty są prowadzone. Według PWINB organ nadzoru budowlanego w ramach przeprowadzanej kontroli powinien ustalić, czy do budowy obiektu budowlanego mają zastosowanie przepisy u.p.b., czy też nie (z uwagi na art. 12 specustawy). Jeśli organ ustali, że ma zastosowanie u.p.b. i zostały naruszone przepisy u.p.b., będzie zobowiązany wszcząć postępowanie naprawcze stosowne do zakresu naruszenia przepisów.

Następnie organ odwoławczy stwierdził, że powoływanie się na art. 12 specustawy dopuszczalne jest w wyjątkowych przypadkach, wymagających szczegółowego uzasadnienia i wskazania właściwej podstawy realizowanej inwestycji. Rozwiązanie to ma charakter specjalny i powinno mieć zastosowanie jedynie w ściśle określonych przypadkach. W związku z tym, zdaniem organu odwoławczego, niedopuszczalne jest rozpoczęcie budowy obiektu budowlanego, w oparciu o informację skierowaną do organu administracji architektoniczno-budowlanej, zgodnie z art. 12 ust. 2 specustawy w przypadku, gdy ww. ustawa takiego obiektu nie dotyczy.

PWINB odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 81a ust. 2 u.p.b. wskazał,

że organ pierwszej instancji nie naruszył tego przepisu. Kontrola budowy w dniu

[...] października 2020 r. została dokonana w obecności przywołanego pełnoletniego świadka – p. A. K. zgodnie z art. 81a ust. 3 u.p.b. Ponadto wskazał, że inwestor został prawidłowo, zgodnie z przepisami k.p.a., zawiadomiony o terminie przeprowadzonej kontroli, jednakże nie stawił się na niej. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że wizja nieruchomości nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B. przeprowadzona przez organ pierwszej instancji w dniach [...] lipca 2020 r. i [...] września 2020 r. nie stanowiła kontroli w rozumieniu przepisu art. 81a u.p.b.

Skargę na postanowienie organu odwoławczego wniósł do sądu administracyjnego skarżący, zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. art. 19 i art. 20 w zw. z art. 156 § 1 pkt 1 w zw. z art. 126 k.p.a. w zw.

z art. 12 ust. 1 i ust. 2 specustawy, w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia informacji o prowadzeniu robót budowlanych w oparciu o art. 12 ust. 2 specustawy, poprzez niestwierdzenie nieważności postanowienia PINB z dnia [...] listopada 2020 r., znak sprawy [...], które wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej ze względu na wyłączenie, na podstawie art. 12 ust. 1 specustawy, stosowania do inwestycji związanych z przeciwdziałaniem COVID-19 przepisów u.p.b., które to przepisy statuują wszelkie uprawnienia tych organów i w ramach których nie przewidziano kompetencji do kontrolowania inwestycji prowadzonych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, podczas gdy przedmiotowe roboty budowlane w postaci rozbiórki budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego, zgodnie z informacją z dnia 19 maja 2020 r., prowadzone są w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, ze względu na rozpoczęcie na tejże nieruchomości inwestycji związanej z przeciwdziałaniem COVID-19, co spowodowało wyłączenie stosowania przepisów u.p.b. do prowadzonych robót budowlanych, zarówno w zakresie rozbiórki dotychczasowego obiektu budowlanego, jak i w zakresie aktualnie prowadzonej inwestycji, w efekcie czego PINB nie jest organem właściwym do podejmowania jakichkolwiek działań w zakresie tych robót, w tym do wydawania postanowień;

2. art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. z 1997 r., poz. 483 ze zm., dalej: Konstytucja RP), w zw. z art. 6 k.p.a. w zw. z art. 2 ust. 2 oraz w zw. z art. 12 ust. 1 specustawy poprzez ich błędną wykładnię skutkującą bezpodstawnym uznaniem, że organy nadzoru budowlanego posiadają kompetencję w zakresie kontroli legalności inwestycji związanych z przeciwdziałaniem COVID-19, mimo wyłączenia stosowania do tych inwestycji przepisów u.p.b., które stanowią podstawę do podejmowania wszelkich działań przez organy nadzoru budowlanego, a w efekcie nieuprawnione oraz niewłaściwe dokonanie oceny i bezpodstawne podważenie istnienia związku inwestycji prowadzonej na nieruchomości przy ul. [...] w B. z celem przeciwdziałania COVID-19;

3. art. 7a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nierozstrzygnięcie wątpliwości co do treści normy prawnej wynikającej z treści art. 12 ust. 1 specustawy na korzyść strony w sytuacji, gdy nie sprzeciwiały się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ.

Ponadto, z daleko posuniętej ostrożności procesowej, w razie gdyby sąd uznał, iż istnieje podstawa prawna do podejmowania przez organy nadzoru budowlanego jakichkolwiek czynności w niniejszej sprawie, skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

4. art. 50 ust. 1 pkt 4 u.p.b. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie postanowienia wstrzymującego roboty budowlane na nieruchomości przy ul. [...] w B. ze względu na prowadzenie ich w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, wobec ich faktycznego wstrzymania i nieprowadzenia ich w chwili wydania skarżonego postanowienia, z uwagi na rozpoczęcie na tejże nieruchomości inwestycji związanej z przeciwdziałaniem COVID-19 na podstawie informacji z dnia [...] maja 2020 r., co wprost wyklucza możliwość prowadzenia robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w tej decyzji o pozwoleniu na budowę;

5. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 105 k.p.a. poprzez utrzymanie przez PWINB w mocy postanowienia PINB i nieumorzenie postępowania w niniejszej sprawie wobec jego bezprzedmiotowości, wynikającej z nieprzeprowadzenia robót budowlanych polegających na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego, które to roboty zostały wstrzymane na rzecz prowadzenia na nieruchomości przy ul. [...] w B. inwestycji związanej z przeciwdziałaniem COVID-19 z uwagi na zastąpienie pozwolenia na budowę z dnia [...] kwietnia 2018 r., znak [...], informacją z dnia [...] maja 2020 r. o prowadzeniu robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, złożoną na podstawie art. 12 ust. 2 specustawy:

6. art. 10 § 1 w zw. z art. 61 § 4 k.p.a. w zw. z art. 81a ust. 2 i ust. 3 u.p.b. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania ze względu na przeprowadzenie czynności kontrolnych na nieruchomości przy ul. [...] w B. pod nieobecność uprawnionego podmiotu, a także przed doręczeniem zawiadomienia o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie, co uniemożliwiło realizację przysługujących mi uprawnień, w tym w szczególności prawa do czynnego udziału w sprawie;

7. art. 8 § 1 w zw. z art. 11 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. poprzez niedbałe i niestaranne uzasadnienie postanowienia, w którym PWINB nie wyjaśnił na jakiej podstawie uznał, iż inwestycja realizowana na nieruchomości przy ul. [...] w B. nie jest związana z przeciwdziałaniem COVID-19, a także zawarł informacje sprzeczne ze stanem faktycznym, przez co motywy, na podstawie których wydane zostało postanowienie są dla mnie niezrozumiałe i nieprzekonujące, co w konsekwencji burzy zasadę zaufania obywatela do organów państwa i zasadę przekonywania, ponieważ organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony postanowienia bez potrzeby stosowania środków przymusu.

W związku z powyższym skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności skarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji ze względu na wydanie tych postanowień z naruszeniem przepisów o właściwości oraz umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie skarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, bądź też

o uchylenie skarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że PINB nie posiadał kompetencji do wszczęcia i prowadzenia przedmiotowego postępowania w przedmiocie wstrzymania robot budowlanych polegających na budowie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego dwulokalowego na nieruchomości przy ul. [...] w B., gdyż w informacji z dnia 19 maja 2020 r. o prowadzeniu robót budowlanych/zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, złożonej w trybie art. 12 ust. 2 specustawy wskazano, że inwestor przeznaczył ten obiekt do rozbiórki ze względu na rozpoczęcie na tejże nieruchomości inwestycji związanej z przeciwdziałaniem COVID-19 polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych wielorodzinnych.

W ocenie skarżącego złożona w dniu [...] maja 2020 r. w trybie specustawy informacja o prowadzeniu robót budowlanych/zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 wyłączyła, zarówno w stosunku do robót budowlanych, których przedmiotem jest budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy, jak i w stosunku do aktualnie prowadzonej inwestycji, stosowanie przepisów u.p.b., ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293 ze zm., dalej: u.p.z.p.) oraz aktów planistycznych, a tym samym obowiązywanie wydanych w tym zakresie zgód budowlanych i aktów planistycznych. Tym samym została wyłączona możliwość podjęcia przez organy administracji architektoniczno-budowlanej oraz organy nadzoru budowlanego jakiejkolwiek interwencji czy dokonywania kontroli w stosunku do prowadzonych na nieruchomości przy ul. [...] w B. robót budowlanych, jako związanych z przeciwdziałaniem COVID-19.

Skarżący wskazał również, że pomimo iż art. 12 specustawy, na mocy

art. 36 tejże ustawy utracił moc obowiązującą w dniu 5 września 2020 r., to skoro ustawodawca nie wprowadził jakichkolwiek przepisów przejściowych, regulujących kwestię ewentualnego podlegania inwestycji rozpoczętych przed utratą mocy przez ww. przepis ogólnym zasadom wynikającym z przepisów u.p.b., to uznać należy, że roboty budowlane rozpoczęte w okresie obowiązywania art. 12 specustawy, w tym inwestycja prowadzona na przedmiotowej nieruchomości, są legalne i nie wymagają stosowania ogólnych wymogów wynikających z u.p.b.

W ocenie skarżącego budynki, będące przedmiotem robót budowlanych prowadzonych na nieruchomości przy ul. [...] w B., zostały przewidziane i zaprojektowane w ściśle określonym celu zgodnym ze specustawą,

tj. mają służyć przeciwdziałaniu rozprzestrzeniania się COVID-19 oraz pomagać zwalczać skutki społeczno-gospodarcze COVID-19, zwłaszcza dla osób dotkniętych skutkami kryzysu spowodowanego epidemia tej choroby.

Według skarżącego prowadzona na nieruchomości przy ul. [...] w B. inwestycja bezsprzecznie prowadzona jest w związku z przeciwdziałaniem COVID-19. Przejawia się to m.in. poprzez zastosowanie odpowiednich środków ochrony i dezynfekcji ludzi, jak również zakupów i dostaw, w tym np. żywności poprzez zastosowanie m.in. systemu śluz dezynfekcyjnych, lokali o zmniejszonych metrażach, a więc tańszych i łatwiej dostępnych dla osób dotkniętych skutkami ekonomicznymi związanymi z rozprzestrzenianiem się COVID-19. Ponadto, powstanie budynków mieszkalnych wielorodzinnych zwiększy ilość dostępnych na rynku lokali, w których możliwe będzie bezpieczne i wygodne przejście kwarantanny.

Wątpliwości skarżącego budzi również fakt przeprowadzenia, w dniu [...] października 2020 r., czynności kontrolnych na przedmiotowej nieruchomości w obecności osoby trzeciej – pani A. K., która nie jest ani inwestorem robót budowlanych prowadzonych na przedmiotowej nieruchomości ani jej właścicielem. W związku z tym zdaniem skarżącego protokół kontroli budowy (robót budowlanych) z dnia [...] października 2020 r. zawiera informacje niezgodne z rzeczywistym stanem faktycznym i prawnym. W protokole tym wskazano bowiem, że kontrola została przeprowadzona w obecności uczestników procesu budowlanego - inwestora Pani A. K., co jest niezgodne z rzeczywistym stanem faktycznym i prawnym.

W odpowiedzi na skargę PWINB podtrzymał stanowisko podniesione w zaskarżonym postanowieniu oraz wniósł o oddalenie skargi.

Pismem z dnia [...] marca 2021 r. skarżący dokonał uzupełnienia argumentacji do zarzutów skargi, w szczególności uzasadniając swoje stanowisko odnośnie zastosowania art. 12 specustawy w niniejszej sprawie. W kolejnym piśmie z dnia 27 maja 2021 r. skarżący również poszerzył argumentację w tym przedmiocie.

Do pisma załączono "dokumentację fotograficzną przedstawiającą rozwiązania techniczne mające na celu przeciwdziałanie COVID-19".

Pismem z dnia [...] sierpnia 2021 r. skarżący wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku dowodu uzupełniającego z dołączonych do tego pisma dokumentów, tj.

a) opinii ekspertów z dnia [...] lipca 2021 r. wydanej przez dr hab. med. T. D. – biegłego z zakresu mikrobiologii, wirusologii i diagnostyki laboratoryjnej oraz prof. zw. dr hab. n. med. K. F. – biegłego specjalistę z zakresu kardiologii, chorób wewnętrznych, hipertensjologii i farmakologii klinicznej – na fakt istnienia ścisłego związku przedmiotowej inwestycji prowadzonej na nieruchomości przy ul. [...] w B. z ustawową przesłanką przeciwdziałania COVID-19;

b) opinii z dnia [...] sierpnia 2021 r. wydanej przez prof. dr hab. med. A. P. – specjalistę z zakresu m. in. chorób zakaźnych oraz zdrowia publicznego – na fakt prowadzenia przedmiotowych robót budowlanych pod nadzorem eksperta medycznego, co potwierdza związek tych robót

z ustawową przesłanką przeciwdziałania COVID-19.

Ponadto skarżący wniósł o skierowanie do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej następującego pytania prejudycjalnego dotyczącego wykładni przepisów prawa unijnego: Czy w świetle przepisu art. 41 ust. 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej organy administracji w toku prowadzonego postępowania administracyjnego mogą, nie przeprowadzając postępowania dowodowego, podważyć zasadność zastosowania przez inwestora uproszczonego trybu prowadzenia robót budowlanych, w sytuacji gdy możliwość skorzystania z tego uproszczonego trybu uzależniona jest od spełnienia ustawowej przesłanki, której weryfikacja wymaga specjalistycznej wiedzy (np. poprzez przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu epidemiologii bądź wirusologii)? Wniósł również o zawieszenie postępowania na podstawie art. 124 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia objętego pytaniem prejudycjalnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, że na mocy art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.) sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest postanowienie PWINB w B. z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...], które utrzymało w mocy postanowienie PINB w B. z dnia [...] listopada 2020 r., nr [...], o wstrzymaniu robót budowlanych prowadzonych przez p. M. K. związanych z budową budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi realizowanego na części nieruchomości nr ew. gr [...] przy ul. [...] w B. oraz nakładające na p. M. K. obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni oceny technicznej prawidłowości wykonanych dotychczas robót budowlanych w odniesieniu do warunków technicznych i planu miejscowego z określaniem zakresu niezbędnych robót do doprowadzenia dotychczas wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego

z przepisami.

Zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dawałoby podstawę do wznowienia postępowania. Organy administracji obu instancji ustaliły istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zastosowały prawidłową podstawę prawną,

a także uzasadniły swoje rozstrzygnięcia zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.

Stosownie do art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm. dalej powoływana jako p.b.) w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3, lub 4)

w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji

o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu, projekcie architektoniczno-budowlanym lub w przepisach.

Jak wynika z akt sprawy, skarżący oraz p. A. K. decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...], znak: [...] uzyskali pozwolenie na budowę oraz zatwierdzenie projektu budowlanego obejmującego budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego (powierzchnia zabudowy 123,45 m2, kubatura 715 m3) z dwiema instalacjami gazowymi na części działki o nr ew. gr [...] przy ul. [...] w B. (k. 16 akt). W dniu [...] czerwca 2018 r. ww. osoby zgłosiły rozpoczęcie robót budowlanych. W dniu [...] maja 2020 r. skarżący działając w imieniu M. Sp. z o.o. Sp. komandytowa w B., wskazując na art. 12 ust. 2 specustawy, złożył do Prezydenta Miasta B. informację

o prowadzeniu robót budowlanych w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, na wskazanej powyżej działce przy ul. [...] w B. pod nazwą "mieszkania z widokiem na Park [...] ul. [...]". Przeprowadzona w dniu [...] lipca 2020 r. wizja w terenie oraz czynności kontrolne w dniach [...] września 2020 r. i [...] października 2020 r. przez pracowników PINB w B. wykazały, iż prowadzona na terenie działki budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi w sposób istotny odbiega od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę Prezydenta Miasta B. z dnia [...] kwietnia 2018 r., w szczególności w zakresie dachu (projektowany był dwuspadowy, zaś w stanie surowym budowy obiekt zakończony został stropodachem z attyką o wysokości 1m), zlikwidowany został uskok w ścianie frontowej, ściana została wykonana w linii prostej oraz nie wykonano otworu na wrota garażowe. Ponadto stwierdzono, że nie zostały wykonane ściany działowe, wykonana została kondygnacja piwniczna, zaś w ścianie utytułowanej po granicy z sąsiednią działką wykonano 6 otworów okiennych. Część powyższych zmian stanowiła istotne odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, m.in. w zakresie wymiarów budynku, powierzchni zabudowy, liczby kondygnacji oraz zmian w zakresie dachu wynikające z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Istota sporu, jak słuszne wskazał w skardze skarżący, dotyczy oceny, czy organy nadzoru budowlanego są uprawnione do kontroli ww. inwestycji prowadzonej przez inwestora pod rządami art. 12 specustawy. Skarżący stoi na stanowisku, że powyższy przepis wyłączył możliwość takiej kontroli, zaś organy nadzoru twierdzą odwrotnie.

W ocenie sądu, skarżący argumentując swoje stanowisko padł ofiarą swoistego złudzenia, że na podstawie art. 12 ust. 1 i 2 w zw. z art. 2 ust. 2 specustawy można mu bez mała wszystko, albowiem wskazane przepisy wyłączają stosowanie zarówno Prawa budowlanego jak i aktów planistycznych obowiązujących na danym terenie, w tym również ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Pogląd ten skarżący zdaje się przy tym wywodzić z wykładni literalnej wskazanych przepisów, kładąc nieuzasadniony nacisk na zwrot "nie stosuje się przepisów" i widząc w tle nazwę swojej inwestycji i cel mający jej przyświecać. Tymczasem art. 12 ust. 1 i 2 specustawy przesuwają środek ciężkości wszelkich ocen w stronę pojęcia "w związku z przeciwdziałaniem COVID-19". W tym przypadku błędne jest poprzestanie na wykładni literalnej, a konieczne i uzasadnione jest sięgnięcie do wykładni celowościowej i funkcjonalnej, przy uwzględnieniu okoliczności faktycznych panujących w dacie przyjmowania owych rozwiązań prawnych, które zdaniem skarżącego dają mu nieograniczoną swobodę inwestycyjną. Nie sposób przy tym nie odnieść wrażenia, że skarżący uważa, że praktycznie może zrealizować każde zamierzenie budowlane, bez względu na plan miejscowy, przepisy budowlane i inne regulacje, byle owa inwestycja związana była

z "przeciwdziałaniem COVID-19".

Sąd prezentowanej przez skarżącego wykładni i rozumienia wskazanych przepisów nie podziela. Wskazać należy, że powyższa kwestia była już przedmiotem analizy i oceny tut. sądu, m.in. w wyrokach z dnia 1 czerwca 2021 r. sygn. akt II SA/Bk 367/21 oraz II SA/Bk 369/21 oraz z dnia 24 czerwca 2021 r. II SA/Bk 253/21. Sąd w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę w pełni podziela zaprezentowane w ww. orzeczeniach stanowisko.

Wskazać zatem należy, że zgodnie z art. 12 ust. 1 specustawy (w brzmieniu na datę złożenia wniosku), do projektowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych, w tym zmiany sposobu użytkowania,

w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, nie stosuje się przepisów ustawy z dnia

7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r. poz. 1186, z późn. zm.), ustawy

z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U.

z 2020 r. poz. 293 i 471) oraz aktów planistycznych, o których mowa w tej ustawie, ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U.

z 2020 r. poz. 282), a w przypadku konieczności poszerzenia bazy do udzielania świadczeń zdrowotnych, także przepisów wydanych na podstawie art. 22 ust. 3, 4

i 4a ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej. Z kolei ust. 2 tego przepisu stanowił, że prowadzenie robót budowlanych oraz zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 wymagają niezwłocznego poinformowania organu administracji architektoniczno-budowlanej. Natomiast ust. 3 pkt 1 wskazanego przepisu stanowił, że w informacji, o której mowa w ust. 2, należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia – w przypadku prowadzenia robót budowlanych.

Przede wszystkim art. 12 ust. 1 i 2 specustawy wiąże bardzo daleko idące ustępstwa wprowadzone na rzecz inwestorów (np. wskazane niestosowanie przepisów Prawa budowlanego czy zakazów zabudowy wynikających z przepisów planistycznych) z istnieniem związku owej inwestycji z "przeciwdziałaniem COVID-19". Skoro tak, to powołane "przeciwdziałanie tej chorobie" musi być interpretowane niezwykle rygorystycznie, a jako daleko idący wyjątek, również zawężająco (zob. wyrok WSA w Krakowie z 16 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 72/21). Nadto, co istotne, należy pamiętać o kontekście i okolicznościach uchwalenia owego przepisu, czyli o sytuacji panującej w pierwszym i drugim kwartale 2020 roku, kiedy w zasadzie nie tylko Polska ale cały świat został zaskoczony wirusem SARS-COV-2. Nikt nie był przy tym w stanie przewidzieć perspektywy dla nadchodzących dni, ani tym bardziej tego w jaki sposób pandemia będzie oddziaływała na życie społeczne, gospodarcze

i polityczne poszczególnych państw. Stąd owo jaskrawe zliberalizowanie wszelkiej aktywności budowlanej jawi się jako krok wówczas konieczny, ale nie dowolny. Ustawodawca wyraźnie bowiem powiązał owe koncesje z "przeciwdziałaniem COVID-19", co każdorazowo podlega ocenie i wartościowaniu przez właściwe organy. Ów związek z przeciwdziałaniem COVID-19 nie może być widziany jako jedynie powołanie się na chęć uczestniczenia w zwalczaniu pandemii. Istotne jest jaki realny wpływ (swoiste przełożenie) dany inwestor ma na czynności związane ze zwalczaniem zakażenia, zapobieganiem rozprzestrzenianiu się, profilaktyką oraz zwalczaniem skutków, w tym społeczno-gospodarczych, COVIDu.

W informacji z dnia [...] maja 2020 r. wskazano rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia (25 maja 2020 r.).

Tym samym inwestor spełnił formalne wymogi ustawowe wynikające z art. 12 specustawy. Jednakże w ocenie sądu, spełnienie formalnych wymogów dotyczących informacji, o której mowa w art. 12 ust. 2 i 3 specustawy, nie spowodowało, że wszelkie organy administracji publicznej, w granicach swojej właściwości, utraciły prawo kontroli inwestora co do jego zamierzenia inwestycyjnego i oceny, czy owe zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z prawem. Działania inwestorskie na mocy

art. 12 ust. 1 specustawy ograniczone zostały do działań związanych

z przeciwdziałaniem COVID-19, rozumianym jako wszelkie czynności związane ze zwalczaniem zakażenia, zapobieganiem rozprzestrzenianiu się, profilaktyką oraz zwalczaniem skutków choroby, o której mowa w ust. 1 (art. 2 ust. 2 specustawy).

Dla oceny, które z tych działań mogą zostać zaliczone do działań związanych

z przeciwdziałaniem COVID-19, nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż przepis art. 12 specustawy, zgodnie z art. 36 ust. 1 specustawy, utracił moc po upływie 180 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy (utracił moc z dniem 5 września 2020 r.).

A zatem przepis art. 12 specustawy był przepisem czasowym i przez ten pryzmat należy oceniać uprawnienia podmiotów, do których był kierowany. Działania podejmowane w ramach tego przepisu miały się zamknąć wraz z utratą jego mocy.

Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, że uprawnienia nabyte pod rządami tego przepisu rozciągnęły się na okres, kiedy przepis ten już utracił moc. Skoro od samego początku wiedziano o czasowości obowiązywania przepisu i nie wprowadzono żadnych regulacji przejściowych, to jasnym i czytelnym było, że kolejne regulacje, które się pojawią w tym przedmiocie, mogą być zupełnie inne. I tak się w rzeczywistości stało. W dniu 28 października 2020 r. uchwalono ustawę

o zmianie niektórych ustaw w związku z przeciwdziałaniem sytuacjom kryzysowym związanym z wystąpieniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r., poz.2112 – weszła w życie w dniu 29 listopada 2020 r.), w której w art. 15 pkt 4 nadano nowe brzmienie art. 46c ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2020 r., poz. 1845). Zgodnie z nowym brzmieniem art. 46c ust. 3 tej ustawy, w okresie ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii do projektowania, budowy, przebudowy, remontu, utrzymania

i rozbiórki obiektów budowlanych, w tym zmiany sposobu użytkowania, przez podmioty wykonujące działalność leczniczą albo inne podmioty w związku

z realizacją zadań objętych obowiązkiem albo poleceniem wydanym na podstawie art. 10d albo art. 11h ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 1842

i 2112), w związku z przeciwdziałaniem epidemii, nie stosuje się przepisów ustawy

z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333), ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2020 r. poz. 293, 471, 782, 1086 i 1378) oraz aktów planistycznych, o których mowa w tej ustawie, ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2020 r. poz. 282, 782 i 1378), a w przypadku konieczności poszerzenia bazy do udzielania świadczeń zdrowotnych, także przepisów wydanych na podstawie art. 22 ust. 3, 4 i 4a ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej. Odstąpienie od stosowania przepisów, o których mowa w zdaniu pierwszym, wymaga zgody wojewody.

Jak z powyższego zatem widać, z woli ustawodawcy, od dnia 29 listopada 2020 r. uprawnienia inwestorów w zakresie działalności przeciw COVID-19 zawężono do podmiotów wykonujących działalność leczniczą albo innych podmiotów w związku z realizacją zadań objętych obowiązkiem albo poleceniem wydanym na podstawie art. 10d albo art. 11h ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 i 2112), zaś odstąpienie od stosowania tych przepisów, wymaga zgody wojewody. W tym przypadku również nie wprowadzono żadnych przepisów przejściowych odnoszących się do stanów powstałych pod rządami przepisu art. 12 specustawy, co w ocenie sądu tylko potwierdza, że ustawodawca okres obowiązywania tego przepisu i powstałe pod jego rządami stany faktyczne i prawne, uznał za zamknięte.

Sąd podziela stanowisko organów, że przepis art. 12 specustawy zezwalający na prowadzenie działań związanych z przeciwdziałaniem COVID-19 należy rozumieć w ten sposób, że musiały to być działania, które doraźnie i w miarę natychmiastowo prowadziły do zwalczania zakażenia, zapobiegania rozprzestrzenianiu się, profilaktyki oraz zwalczania skutków choroby. Nie do zaakceptowania jest stanowisko skarżących, że z przepisu tego można wyinterpretować uprawnienia inwestorów do prowadzenia działań, których przydatność do zwalczania COVID-19 mogła powstać rok lub dwa po utracie mocy art. 12 specustawy (bo tyle wynosi w przybliżeniu okres inwestycyjny dwóch bloków mieszkalnych dwunastokondygnacyjnych). Sąd nie zgadza się też ze skarżącym, że do zwalczania skutków tej choroby można zaliczyć kwestie ekonomiczne i gospodarcze w postaci budowy tanich mieszkań. Już bowiem nawet z literalnego brzmienia przepisu art. 12 i art. 2 ust. 2 specustawy wynika,

że mowa jest tam o skutkach odnoszących się do sfery zdrowotnej.

Wbrew więc stanowisku skarżącego organy nadzoru budowlanego jako ustawowo powołane do przestrzegania prawidłowej realizacji procesu inwestycyjnego były i nadal są nie tylko uprawnione, ale i zobowiązane do kontroli każdego zamierzenia inwestycyjnego, które powołuje się na korzystanie z art. 12 specustawy.

Wobec powyższego jako całkowicie nietrafioną należy ocenić argumentację skarżącego, że organy nie odniosły się do planowanego wyposażenia przyszłych budynków mieszkalnych w zakresie sprzętu i urządzeń, które będą miały wpływ na ograniczenie rozprzestrzeniania się COVID-19. Nie odniosły się szerzej, bo to nie wpływa na ocenę legalności prowadzonych robót. Tego rodzaju działania

w większym lub mniejszym zakresie prowadzone są bowiem we wszystkich placówkach i instytucjach publicznych od początku pojawienia się koronawirusa, ale nikt nie twierdzi, że są to działania prowadzone pod rządami art. 12 specustawy.

Z racji na powyższe stwierdzić trzeba, że działania inwestora wykroczyły poza uprawnienia wynikające z przepisu art. 12 specustawy, a zatem organy nadzoru budowlanego uprawnione były do wszczęcia postępowania administracyjnego

w zakresie swojej właściwości. Skoro więc ustaliły one, że prowadzona na terenie działki nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B. budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego z dwiema instalacjami gazowymi w sposób istotny odbiega od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę Prezydenta Miasta B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. (m.in. w zakresie dachu, ściany frontowej, wymiarów budynku, powierzchni zabudowy czy liczby kondygnacji) zasadnym było wstrzymanie prowadzonych robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 u.p.b. i nałożenie na skarżącego obowiązków wynikających z art. 50 ust. 3 u.p.b.

Z kolei w kontekście zarzutu naruszenia art. 7a § 1 k.p.a. należy wskazać,

że zgodnie z tym przepisem, jeśli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. Przepis art. 12 specustawy nie nakłada obowiązków bądź ograniczeń, ale właśnie

od przewidzianej prawem reglamentacji zwalnia, zatem zarzut naruszenia art. 7a § 1 k.p.a. już z tego tylko powodu nie ma racji bytu.

Mając na uwadze powyższe za niezasadne należało uznać zarzuty skargi wskazane w pkt 1-3, a dotyczących nieprawidłowej wykładni przepisu art. 12 ust. 1

i 2 specustawy w związku ze wskazanymi przepisami k.p.a. oraz Konstytucji RP. Wbrew twierdzeniom skargi, organy nadzoru budowlanego jako ustawowo powołane do przestrzegania prawidłowej realizacji procesu inwestycyjnego były i nadal są nie tylko uprawnione, ale i zobowiązane do kontroli każdego zamierzenia inwestycyjnego, także realizowanego po złożeniu zgłoszenia na podstawie art. 12 ust. 2 specustawy. Podkreślić wręcz należy, że to skarżący, będąc lokalnym deweloperem i posiadającym kilka spółek deweloperskich, forsując korzystną dla siebie wykładnię art. 12 specustawy zamierza obchodzić przepisy prawa budowlanego i ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pod pozorem włączenia się w walkę z pandemią. To więc nie działania PINB i PWINB są niezgodne z Konstytucją jak sugeruje skarżący, a rozumienie przepisów ustawy zaprezentowane w skardze, które powoduje naruszenie konstytucyjnej zasady równości, a także sprawiedliwości i proporcjonalności wywodzonych z zasady demokratycznego państwa prawa - art. 2 Konstytucji RP. Inne firmy deweloperskie czy też inwestorzy stawiani byliby w różnych sytuacjach, w zależności jedynie od tego, czy powołują się czy też nie na przeciwdziałanie COVID-19.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, również należało uznać je za bezzasadne.

Wbrew twierdzeniom skargi, prowadzone postępowanie nie mogło być uznane za bezprzedmiotowe z uwagi na wstrzymanie robót budowlanych polegających na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i rozpoczęcia robót budowlanych dotyczących inwestycji pod nazwą "mieszkania z widokiem na Park [...] ul. [...]". Poczynione w sprawie ustalenia wykazały, że skarżący nie złożył skutecznie informacji z dnia 19 maja 2020 r. o prowadzeniu robót budowlanych

w związku z przeciwdziałaniem COVID-19, bowiem zakreślony zakres robót budowlanych – budowa dwóch bloków mieszkalnych, dwunastokondygnacyjnych

w żadnym zakresie nie przyczynia się do zwalczania skutków choroby COVID-19. Brak jest również jakiegokolwiek przepisu, z którego wynikałoby, że złożenie informacji w trybie art. 12 ust. 2 specustawy usuwa z obrotu prawnego czy też powoduje bezskuteczność wcześniej uzyskanego pozwolenia na budowę. Podkreślić przy tym należy, że w żadnym miejscu skargi skarżący nie kwestionował poczynionych przez organy ustaleń, że zakres dotychczas wykonanych robót budowlanych na działce nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B. w istotny sposób odbiega od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę Prezydenta Miasta B. z dnia [...] kwietnia 2018 r. oraz jest niezgodny z obowiązującym na tym terenie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Tym samym, poczynione w sprawie ustalania dawały podstawę do wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia – wstrzymania robót budowlanych i przedstawienia oceny technicznej dotychczas wykonanych robót. Dlatego też za niezasadne należało uznać zarzuty 4 i 5 skargi – naruszenia art. 50 ust. 1 pkt 4 u.p.b. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a w zw. z art. 105 § 1 k.p.a.

Podobnie należało ocenić także zarzut naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 61 § 4 k.p.a i art. 81a ust. 2 i ust. 3 u.p.b. Postępowanie kontrolne prowadzone przez organ nadzoru budowlanego nie jest równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 2 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1038/20). Stąd zarówno wizja lokalna przeprowadzona w dniu 27 lipca 2020 r. jak

i czynności kontrolne przeprowadzone w dniach 9 września 2020 r. i 20 października 2020 r. przez pracowników PINB w B. mogły być przeprowadzone wcześniej niż formalnie organ wszczął postępowanie w dniu 9 listopada 2020 r. Jednocześnie wskazać należy, że stosownie do art. 81a ust. 2 i 3 u.p.b. czynności kontrolne, związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego, przeprowadza się w obecności inwestora, kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy lub wyznaczonego pracownika, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym -

w obecności pełnoletniego domownika i przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku. W przypadku kontroli podmiotu niebędącego przedsiębiorcą, w razie nieobecności osób, o których mowa w ust. 2, w uzasadnionych przypadkach, czynności kontrolne mogą być dokonywane w obecności przywołanego pełnoletniego świadka. W orzecznictwie wskazuje się, że brak stawienia się na wyznaczony termin kontroli inwestora lub innych osób przez niego upoważnionych, obciąża inwestora, bowiem to inwestor ma interes prawny w doprowadzeniu budowy do stanu zgodnego z prawem (zob. wyrok WSA w Olsztynie z 16 czerwca 2020 r., II SAB/Ol 17/20). Oznacza to, że inwestor powinien współpracować z organem nadzoru budowlanego w wyjaśnieniu odstępstw, a nie blokować czynienie ustaleń faktycznych, które

z uwagi na charakter sprawy wymagają przeprowadzenia oględzin wykonanych robót budowlanych. Z akt sprawy wynika, że skarżący został prawidłowo, zgodnie

z przepisami u.p.b., zawiadomiony o terminie przeprowadzonej kontroli, jednakże nie stawił się na niej. Tym samym nie może obecnie skutecznie podnosić zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie mu czynnego udziału

w sprawie. Z jednej strony, jak wskazano na wstępie ww. czynności kontrolne nie były prowadzone w ramach postępowania administracyjnego, a zatem art. 10 § 1 k.p.a. nie miał do nich zastosowania, z drugiej zaś skarżący miał możliwość uczestniczenia w kontroli, z którego to prawa nie skorzystał. Zaznaczyć należy, że

w miejscu i czasie kontroli stawiła się była właścicielka działki nr ew. gr. [...] przy ul. [...] w B. p. A. K., która jednakże oświadczyła, że nie ma dostępu do terenu budowy. W tych okolicznościach sprawy organ słusznie ją uznał za pełnoletniego świadka – art. 81a ust. 3 u.p.b. Owszem, w protokole z kontroli p. A. K. została błędnie wskazana jako inwestor, jednakże powyższe uchybienie nie miało jakiegokolwiek znaczenia dla poczynionych w trakcie oględzin ustaleń faktycznych. Podkreślić przy tym należy, że powyższe czynności nie miały charakteru typowej kontroli, bowiem oględziny budynku zostały przeprowadzone z działki sąsiedniej, a zatem w żaden sposób nie zostały naruszone prawa skarżącego, zarówno jako właściciela działki, inwestora jak i strony postępowania kontrolnego.

Brak jest również podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi naruszenia art.

8 § 1 w zw. z art. 11, art. 107 § 3 i art. 126 k.p.a. jakoby uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie odpowiadało prawu, w szczególności w zakresie nie wyjaśnienia przesłanek dlaczego sporna inwestycja nie mogła być uznana za związaną

z przeciwdziałaniem COVID-19. Wbrew twierdzeniom skargi, praktycznie całą trzecią i część czwartej strony uzasadnienia zaskarżonego postanowienia organ poświęcił na przedstawienie argumentacji, dlaczego stanowisko skarżącego w zakresie interpretacji art. 12 ust. 1 i 2 specustawy jest nieprawidłowe i dlaczego sporna inwestycja nie może być uznana za przeciwdziałającą COVID-19. Niewątpliwie uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej oraz wskazanie na podstawie jakich dowodów organy ustaliły, że zakres prac budowlanych wykonanych przez skarżącego jest niezgodny z uzyskaną decyzją

o pozwoleniu na budowę oraz zatwierdzanym projektem budowalnym. Tym samym, w ocenie sądu, uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie naruszało art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a.

Ustosunkowując się do wniosków skarżącego, zawartych w piśmie z dnia [...] sierpnia 2021 r. sąd uznał, że nie zasługują ona uwzględnienie.

Stosownie do art. 106 § 3 p.p.s.a., sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przepis ten wyznacza ścisłe granice wykorzystania

w postępowaniu sądowoadministracyjnym nowych dowodów. Celem postępowania sądowoadministracyjnego nie jest ponowne ustalenie stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz ocena, czy właściwe w sprawie organy ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, a następnie - czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń (zob. wyrok NSA z dnia 6 października 2005 r., sygn. akt II GSK 164/05, ONSA WSA 2006/2, poz. 45). Ponadto sąd administracyjny, kontrolując zgodność z prawem postępowania administracyjnego i wydanej w jego wyniku ostatecznej decyzji administracyjnej, nie ma w świetle obowiązujących przepisów ani obowiązku, ani nawet uprawnienia, aby odnosić się do zdarzeń późniejszych i uwzględniać dokumenty powstałe po wydaniu zaskarżonej decyzji (zob. wyrok NSA z dnia 26 lipca 2017 r., sygn. akt II OSK 2100/16, LEX nr 2358606). Przedłożone przez skarżącego opinie ekspertów zostały sporządzone lipcu i sierpniu 2021 r., a zatem ponad 6 miesięcy po wydaniu zaskarżonego postanowienia. Tym samym

z oczywistych względów nie mogły wpłynąć na ocenę legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, co oznaczało konieczność oddalenia ww. wniosku dowodowego.

Z kolei odnosząc się do wniosku o skierowanie pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, należy wyjaśnić, że zwrócenie się sądu z pytaniem prawnym do TSUE jest obowiązkiem sądu jedynie w przypadku wątpliwości co do wykładni prawa Unii (zob. wyrok NSA z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II GSK 4028/17, LEX nr 3047602). Sąd w tej sprawie tego rodzaju wątpliwości nie powziął, w szczególności że wniosek skarżącego był nader ogólny i nie znajdował oparcia w stanie faktycznym sprawy.

Z treści art. 41 ust. 1 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, wprowadzającej zasadę prawa do dobrej administracji nie można wywieść, jak oczekuje tego skarżący, że organy nadzoru budowlanego zaniechają wykonywania ciążących na nich obowiązków, w szczególności związanych z kontrolowaniem przestrzegania prawidłowej realizacji procesu inwestycyjnego, także realizowanego po złożeniu zgłoszenie na podstawie art. 12 ust. 2 specustawy. Wbrew twierdzeniom skarżącego, ocena, czy względem konkretnych "czynności budowlanych" może mieć zastosowanie art. 12 ust. 1 specustawy nie wymaga wiadomości specjalnych i w tym zakresie nie jest niezbędne powołanie biegłego z zakresu epidemiologii bądź wirusologii.

Reasumując, zdaniem sądu, postępowanie przed organami zostało przeprowadzone prawidłowo, zaś zgromadzony w sprawie materiał był wystarczający do podjęcia właściwego rozstrzygnięcia. Jeśli natomiast chodzi o ocenę prawną wydanego orzeczenia, to należy stwierdzić, że mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane i zastosowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych postanowień.

Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak

w sentencji.