Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 3077/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28, art. 29 ust. 1 pkt 2, 2c i 5, art. 48-49
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Mirosław Montowski (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi A. S. i W. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedstawienia dokumentów w celu doprowadzenia zrealizowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2018 r., nr [...], znak: [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 z późn.zm., dalej "k.p.a.") oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 z późn.zm., dalej "Prawo budowlane"), po rozpatrzeniu zażalenia Pani A. S. i Pana W. S. (zwani dalej "Skarżącymi" bądź "Inwestorami"), reprezentowanych przez radcę prawnego Ł. P., na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]nr [...] z dnia [...] września 2018 r. nakładające na Panią A. S. i Pana W.S. będących właścicielami pobudowanego obiektu budowlanego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] położonej w miejscowości [...], gmina [...], obowiązek przedstawienia, w określonym terminie, dokumentów w celu doprowadzenia zrealizowanego obiektu, tj. wiaty do stanu zgodnego w prawem, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.

Orzeczenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej także "[...] WINB") oparte zostało na następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

W dniu [...] lutego 2018 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w [...] wpłynęło pismo Pani B. P. z dnia [...] lutego 2018 r., w którym ww. wniosła o dokonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej "PINB w [...]") kontroli pobudowanych metalowych wiat z blachy z zadaszeniem o wysokości ponad 3,00 m na działce o nr ewid. [...] w miejscowości [...], gmina [...]. W tej samej sprawie pismo z dnia [...] lutego 2018 r. złożyła Pani G. K..

W dniu [...] lutego 2018 r. przeprowadzona została kontrola, w toku której ustalono, że wzdłuż granicy z działką o nr [...] i działką o nr [...] w odległości około 0,95 m od istniejącego na części działki nr [...] ogrodzenia z siatki metalowej na słupkach metalowych i w odległości 12,70 m od istniejącego budynku mieszkalnego konstrukcji drewnianej zlokalizowanego na działce o nr [...], znajduje się konstrukcja stalowa o długości 125,20 m, szerokości ok. 4,61 m, wysokości h=2,56 m od strony działki skarżących i h=3.55 m od frontu własnej działki. Konstrukcję tworzy wspornik o kształcie lit "C" ułożony na płytach drogowych betonowych o wymiarach 1,00 m x 3,00 m. nie przytwierdzony trwale do płyty betonowej drogowej. Płyta betonowa bezpośrednio położona jest na gruncie. Konstrukcja nie jest trwale połączona z gruntem. Ww. konstrukcja składa się z modułowych segmentów o wymiarach od 3,20 m do 3.85 m., których konstrukcja nośna w kształcie lit. "C" tworzy profil stalowy dolny (ustawiony na płycie drogowej) wykonany z profilu zamkniętego. Do opisanego profilu przymocowany jest za pomocą spoiny spawu dwuetownik 100 lub rura Ø 159. Całość tworzy zadaszenie przykryte blachą, ze spadkiem w kierunku działek wnioskodawczyń. Od strony ich działek konstrukcja oraz zadaszenie opierzone są blachą trapezową ocynkowaną T12. Na poziomych elementach konstrukcji "C" ułożone są elementy stalowe (wyroby hutnicze), które przeznaczone są do sprzedaży. W czasie kontroli Pan W. S. oświadczył, że na przedmiotowej działce prowadzi działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży wyrobów hutniczych. Opisana konstrukcja stanowi regały magazynowe, na których składowane są profile zamknięte. Nie są one trwale połączone z gruntem, są przenośne i stanowią zabezpieczenie przed czynnikami atmosferycznymi. Dolny profil konstrukcji stanowi półkę do ułożenia wyrobów hutniczych i stanowi przeciwwagę (dociążenie) dla pozostałych stałych elementów konstrukcyjnych. Regały te zostały zestawione w latach 2015 - 2017.

PINB w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2018 r. umorzył postępowanie w sprawie z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

Odwołanie od ww. rozstrzygnięcia w ustawowym terminie złożyły Pani B. P. i Pani G. K.

[...] WINB decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. uchylił ww. decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Podczas ponownej kontroli przeprowadzonej w dniu [...] sierpnia 2018 r. na działce nr ew. [...] położonej w miejscowości [...] stwierdzono, że obiekt opisany w protokole z kontroli przeprowadzonej w dniu [...] lutego 2018 r. nie uległ zmianie. Obecna na kontroli Pani B. P. domagała się usunięcia wiaty na wysokości jej działki oznaczonej nr [...], z powodu zacienienia. Z kolei Pani G. K. podniosła, że: "woda z dachu wiaty zalewa moją działkę oznaczoną nr ew. [...]. a blacha ocynkowana, którą jest częściowo obita wiata razi mnie w oczy, jestem osobą słabowidzącą. jestem inwalidą pierwszej grupy. Proszę o usunięcie lub przesunięcie na odległość od granicy mojej działki". Obecny podczas czynności kontrolnych Pan W.S. oświadczył, iż jest sąsiadem niewygodnym, podtrzymał dotychczasowe stanowisko, że są to regały magazynowe, które sam wykonał, nie jest to wiata i nie posiada żadnych dokumentów z tym związanych.

W dniu [...] sierpnia 2018 r. PINB w [...] otrzymał stanowisko Wójta Gminy [...], w którym wskazano, że działka nr ew. [...] w miejscowości [...] "objęta jest ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego Uchwałą Nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...].12.2005 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości Stok[...] (...) Zgodnie z tym planem przedmiotowa działka położona jest w terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z dopuszczalną funkcją usług nieuciążliwych oznaczonych na rysunku planu symbolem MU2 (...) ".

Mając powyższe na uwadze PINB w [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] września 2018 r. nałożył na Panią A. S. i Pana W. S. będących właścicielami pobudowanego obiektu budowlanego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] położonej w miejscowości [...], gmina [...] obowiązek przedstawienia, we wskazanym terminie, określonych przepisami dokumentów w celu doprowadzenia zrealizowanego obiektu wiaty do stanu zgodnego w prawem, tj. przedłożenia:

- zaświadczenia wójta, o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego wydanej przez Wójta Gminy [...];

- dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 - ustawy Prawo budowlane tj.: 4 egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, sporządzonego przez osobę posiadającą stosowne uprawienia budowlane, opracowanego zgodnie z przepisami dotyczącymi zakresu i formy projektu budowlanego określonymi w Rozporządzeniu Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego z dnia 25 kwietnia 2012 r. (Dz. U. z 2012. poz. 462);

- oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Zażalenie na ww. postanowienie, w ustawowym terminie, złożyli Państwo A. i W. S., reprezentowani przez radcę prawnego Ł. P..

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, badając zaskarżone postanowienie PINB w [...] z dnia [...] września 2018 r. uznał, że zażalenie Skarżących nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie [...] WINB na gruncie rozpoznawanej sprawy doszło do samowolnej budowy obiektu konstrukcji stalowej stanowiącej wiatę, zlokalizowanego na działce nr ew. [...], położonej w miejscowości [...] przy ul. [...]. gmina [...]. Inwestor winien przed przystąpieniem do inwestycji uzyskać pozwolenie na budowę od organu administracji architektoniczno-budowlanej i dopiero wówczas realizować ww. inwestycję.

Organ powołał się na przepis art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 tej ustawy. Art. 29 – 31 Prawa budowlanego wskazują na możliwość wykonywania robót budowlanych w oparciu o zgłoszenie zamiaru ich wykonywania właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Katalog obiektów i robót budowlanych zawarty w art. 29 Prawa budowlanego, zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, a więc takich, do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona art. 28 ust. 1 ww. ustawy zawiera wyliczenie enumeratywne, co oznacza, że wyłącznie wskazane w nim obiekty i roboty nie wymagają pozwolenia na budowę. Stosowanie wykładni rozszerzającej jest w tym wypadku niedopuszczalne.

Zdaniem [...]WINB sporny obiekt ze względu na swoje parametry oraz przeznaczenie, nie mieści się w katalogu obiektów, których budowa nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Organ podkreślił, że sporna konstrukcja posiada wymiary: długość ponad 120 m, szerokość ok. 5 m i wysokość ok. 3. Ponadto, konstrukcję tworzy wspornik o kształcie lit "C", w całości zadaszony oraz opierzony od strony działek wnioskodawczyń blachą trapezową ocynkowaną T12, a jej przeznaczeniem jest składowanie wyrobów hutniczych, co potwierdza oświadczenie inwestora Pana W. S., jak i dokumentacja zdjęciowa sporządzona podczas czynności kontrolnych. Organ drugiej instancji zauważył przy tym, że opisana powyżej sporna konstrukcja z uwagi na swoje rozmiary posiada znaczną masę.

Według [...]WINB, przedmiotowa konstrukcja nie stanowi budynku w myśl definicji zamieszczonej w art. 3 pkt 2 ustawy Prawo Budowlane. Ze względu na znaczną wielkość, nie może stanowić również obiektu małej architektury, którymi zgodnie z art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego są niewielkie obiekty, których przykładowe wyliczenie ustawodawca zawarł w tym przepisie.

Cechy jakie wykazuje przedmiotowy obiekt determinuje jego zaliczenie do obiektów budowlanych będących budowlami, w rozumieniu art. 3 pkt 5 w związku z art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Z treści przepisu art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego nie można wyprowadzić wniosku, że obiekt nie będący ani budynkiem, ani obiektem małej architektury, nie posiadający instalacji i urządzeń, nie może być zakwalifikowany jako budowla, a w konsekwencji i obiekt budowlany. Brak instalacji i urządzeń nie pozbawia obiektu budowlanego charakteru budowli i oznacza tylko tyle, że jeśli w skład budowli wchodzą również instalacje i urządzenia, to stanowią one całość techniczno-użytkową.

Mając to na uwadze, [...]WINB wyjaśnił, że na budowę wiat o powierzchni powyżej 50 m2 wymagane jest pozwolenie na budowę. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ zaznaczył przy tym, że dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów czy wielkość zagłębienia w gruncie. Istotne jest, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć.

Organ drugiej instancji stwierdził zatem, że PINB w [...] zasadnie wdrożył procedurę legalizacyjną w oparciu o przepisy art. 48 ww. ustawy, czego wyrazem było wydanie postanowienia z dnia [...] września 2018 r. wzywającego Skarżących do przedłożenia wymaganych prawem dokumentów.

[...]WINB wskazał również, że legalizacja samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego lub jego części jest możliwa, jeżeli inwestor wypełni obowiązek przedłożenia ww. dokumentów. Organ przypomniał, że zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2005 r., sygn. akt OSK 1602/04 "Legalizacja samowoli budowlanej nie jest obowiązkiem, ale uprawnieniem inwestora". Nie przedkładając żądanej dokumentacji inwestor pozbawi się możliwości legalizacji stwierdzonej samowoli budowlanej. Stosownie zaś do treści art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego

Zdaniem [...] WINB, nie można także zarzucić organowi pierwszej instancji naruszenia przepisów postępowania.

Z postanowieniem [...] WINB nie zgodzili się Skarżący, wywodząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W skardze zarzucono:

1) naruszenie art. 7 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. że organ nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, wskazując jedynie, że skoro strona nie przedłożyła – w kwestii związania spornego obiektu z gruntem – innych dowodów oprócz oświadczenia wniesionego do protokołu kontroli, to należało jednoznacznie stwierdzić, że obiekt jest trwale związany z gruntem;

2) naruszenie art. 8 k.p.a., art. 9 oraz 11 k.p.a.. polegające na prowadzeniu postępowania w sposób nie budzący zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, albowiem organ nie wyjaśnił, nie pouczył Skarżących o tym, jakie są konsekwencje związane z dostarczeniem bądź niedostarczeniem przez Skarżących dokumentów określonych w zaskarżonym postanowieniu. Organ wskazał, że po przedłożeniu dokumentów zostanie naliczona opłata legalizacyjna w kwocie 125 000 zł, nie wyjaśniając w sposób nie budzący wątpliwości z czego ta kwota wynika i jak została ustalona, w oparciu o jakie kryteria, podczas gdy Skarżący nie byli w toku postępowania administracyjnego reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika;

4) naruszenie art. 10 k.p.a. polegające na tym że Skarżący nie zostali poinformowani o możliwości zapoznania się z zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym – przed wydaniem zaskarżonego postanowienia;

5) nie poinformowanie Skarżących o wszczęciu postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 48 - 49 Prawa budowlanego;

6) naruszenie art. 10 § 3 k.p.a. polegające na sprzeczności w uzasadnieniu stanu faktycznego, tj. z jednej strony organ drugiej instancji, który podzielił stanowisko organu niższego stopnia nakłada obowiązek na Skarżących "w celu doprowadzenia zrealizowanego obiektu, tj. wiaty do stanu zgodnego z prawem", a z drugiej wywód organu pozwala na przyjęcie, że zrealizowany obiekt nie jest wiatą. Organ przytacza definicje "wiaty", lecz nie dokonuje kwalifikacji obiektu pod tym kątem. Organ kwalifikuje obiekt jako obiekt "o znacznej masie", z drugiej wskazuje, że to wiata, czyli "lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach". Organ nie przeprowadził żadnych pomiarów dotyczących "ciężaru" (masy) obiektu, a jedynie arbitralnie przyjął, że ze względu na rozmiary obiekt ten jest trwale związany z gruntem;

7) naruszenie art. 28 Prawa budowlanego, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędną interpretację, polegające na tym, że organ arbitralnie stwierdził, iż zgodnie z art. 28 ustawy Prawo budowlane budowa przedmiotowego obiektu wymagała uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy przepis ten nie uzależnia uzyskania pozwolenia na budowę w zależności od tego, jakie wymiary ma mieć obiekt;

8) ustalenie, że Skarżący samowolnie wybudowali obiekt, w sytuacji gdy – jak wskazywali Skarżący – organ nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest wewnętrznie sprzeczne – w konsekwencji czego organ błędnie zastosował art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego;

9) ustalenie, że obiekt Skarżących podlega reglamentacji Prawa budowlanego, w sytuacji gdy na wskazany obiekt nie jest wymagane zgłoszenie do właściwego organu architektoniczno-budowlanego ani uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę, w konsekwencji organ błędnie nie zastosował art. 105 k.p.a. o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego;

10) naruszenie art. 77 § 1 k.p.a.. polegające na tym. że organ nie zebrał w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, tj. nie ustalił jaka jest rzeczywista "masa" obiektu, nie przeprowadził dowodów, które w sposób jednoznaczny odpowiedziałyby na pytanie, czy obiekt można swobodnie przesunąć, czy ma trwałą konstrukcję.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i umorzenie postępowania w sprawie.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organy błędnie przyjęły, iż obiekt znajdujący się na działce o nr ewid. [...] podlega reglamentacji prawa budowlanego, a w konsekwencji jest samowolą budowlaną. Zdaniem Skarżących, usytuowany na ich działce obiekt nie podlega zgłoszeniu do właściwego organu architektoniczno- budowlanego ani uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. W ocenie Skarżących organ [...] WINB nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, podtrzymując w tym zakresie jedynie ustalenia organu pierwszej instancji oraz ograniczając się do ogólnikowych sformułowań, takich jak "znaczna masa" obiektu. Zarazem organ drugiej instancji nie dokonał żadnych ustaleń w zakresie "masy" obiektu, arbitralnie przyjmując ("na oko"), kierując się rozmiarem obiektu (a nie jego masą, której nie ustalił), że obiekt ten jest trwale związany z gruntem. Organ pominął również twierdzenia Skarżących, że obiekt jest przez nich przesuwany w zależności od potrzeb związanych z magazynowaniem.

W odpowiedzi na skargę [...] WINB podtrzymał dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity - Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że kontrolowane postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie PINB w [...] nie naruszają prawa w sposób opisany powyżej, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie nie są sporne ustalenia poczynione przez PINB w [...] w toku kontroli przeprowadzonych w dniach [...] lutego 2018 r. i [...] sierpnia 2018 r. W trakcie ww. kontroli stwierdzono, że na działce o nr ew. [...], położonej w miejscowości [...] przy ul. [...], gmina [...], należącej do Skarżących, wzdłuż granicy z działką o numerze ewidencyjnym [...] i działką o numerze ewidencyjnym [...] w odległości około 0,95 m od istniejącego na części działki numer ewidencyjny [...] ogrodzenia z siatki metalowej na słupkach metalowych i w odległości 12,70 m od istniejącego niezamieszkałego budynku mieszkalnego konstrukcji drewnianej zlokalizowanego na działce o nr [...], znajduje się konstrukcja stalowa o długości 125,20 m, szerokości około 4,61 m, wysokości h = 2,56 m od strony działki sąsiedniej i h = 3,55 m od frontu własnej działki. Konstrukcję tworzy wspornik w kształcie litery "C" ułożony na płytach drogowych betonowych o wymiarach 1,00 x 3,00 m, nie przytwierdzony trwale do płyty betonowej drogowej. Płyta betonowa bezpośrednio położona jest na gruncie. Konstrukcja powyższa składa się modułowych segmentów o wymiarach od 3,20 m do 3,85 m, których konstrukcję nośną w kształcie litery "C" tworzy profil stalowy dolny (ustawiony na płycie drogowej) wykonany z profilu zamkniętego. Do ww. profilu przymocowany jest za pomocą spoiny spawu dwuteownik 100 lub rura Ø 159, całość tworzy zadaszenie przykryte blachą, ze spadkiem w kierunku działek sąsiednich. Od strony działek sąsiadów konstrukcja oraz zadaszenie opierzone są blachą trapezową ocynkowaną T12. Na poziomych elementach konstrukcji "C" ułożone są elementy stalowe (wyroby hutnicze), które przeznaczone są do sprzedaży.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, że powyższe ustalenia znajdują potwierdzenie w protokołach z kontroli, zdjęciach przedstawiających sporną konstrukcję oraz w szkicu sytuacyjnym, znajdujących się w aktach sprawy administracyjnej. Bezsporne jest również, że ww. obiekt został wykonany bez pozwolenia na budowę, nie dokonano także zgłoszenia robót budowlanych.

W czasie kontroli Pan W. S. oświadczył, że na przedmiotowej działce prowadzi działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży wyrobów hutniczych. Skarżący wyjaśnił również, że opisana wyżej konstrukcja stanowi regały magazynowe, na których składowane są stalowe profile zamknięte. Nie są trwale połączone z gruntem, są przenośne w miarę jego potrzeb i stanowią zabezpieczenie przed czynnikami atmosferycznymi. Dolny profil konstrukcji stanowi półkę do ułożenia wyrobów hutniczych i stanowi przeciwwagę (dociążenie) dla pozostałych stałych elementów konstrukcyjnych. Według wyjaśnień Skarżącego regały te zostały zestawione w latach 2015-2017 i według jego wiedzy na wykonanie wyżej opisanych regałów nie potrzeba żadnej dokumentacji wynikającej z ustawy Prawo budowlane.

W tych okolicznościach, nie ma wątpliwości, że Skarżący są inwestorami przedmiotowego obiektu.

Kluczowe znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy ma zatem ustalenie, czy budowa ww. obiektu wymagała uzyskania stosownego pozwolenia lub zgłoszenia robót budowlanych. Innymi słowy, niezbędne jest określenie charakteru obiektu i jego właściwego zakwalifikowania wedle przepisów ustawy Prawo budowlane. W ocenie Skarżących, organy mają poważne trudności w dokonaniu prawidłowej kwalifikacji ww. konstrukcji, co jest wynikiem zarówno niepełnych ustaleń faktycznych (nieustalenie masy obiektu), jak i niewłaściwego zastosowania przepisów Prawa budowlanego, tj. art. 28, art. 29, art. 48 ust. 2 i ust. 3 tej ustawy.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela zapatrywania Skarżących, uznając, że zgromadzony w sprawie materiał dowody i ustalenia faktyczne pozwalają w sposób niewątpliwy stwierdzić, że konstrukcja wzniesiona przez inwestorów stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Przepisy tej ustawy znajdują zastosowanie w stosunku obiektów kwalifikowanych jako budowlane, dzieląc je na trzy grupy: budynki, budowle i obiekty małej architektury. Przepis art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wskazuje, że pod pojęciem budowli należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, zawierając przy tym przykładowe i otwarte wyliczenie tego rodzaju obiektów.

Definicja obiektu małej architektury (art. 3 pkt 4 ustawy) przewiduje natomiast, że są to niewielkie obiekty, a w szczególności:

a) kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury,

b) posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej,

c) użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki.

Powyższa definicja obiektu małej architektury również nie ma charakteru zamkniętego, wobec czego jej nieprecyzyjny charakter powoduje konieczność jej interpretacji indywidualnie do danego stanu faktycznego. Powyższe nie oznacza jednak dowolności w wykładni tego pojęcia. Przywołana wyżej ustawowa definicja obiektu małej architektury zawiera określenie istotnej wspólnej cechy tej kategorii obiektów budowlanych, która odnosi się do ich gabarytów, mianowicie muszą to być "niewielkie obiekty" (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK1481/14 oraz z dnia 21 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1943/10; orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

W rozpoznawanej sprawie, przedsięwzięcia zrealizowanego przez Skarżących z całą pewnością nie można scharakteryzować jako obiektu małej architektury, właśnie ze względu na jego wielkość, skoro posiada on następujące wymiary: długość ponad 120 m, szerokość ok. 5 m i wysokość od 2,56 do ponad 3 m. Rozmiary ww. budowli nie mieszczą się zatem nawet w parametrach wyznaczanych dla wielu różnych obiektów w przepisie art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego, dla których nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę.

Rację mają organy nadzoru budowlanego wskazując, że inwestycja Skarżących nie stanowi także budynku, w rozumieniu art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, przez który należy rozumieć obiekt budowlany, trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach.

Zdaniem tutejszego Sądu, sporny obiekt od budynku odróżnia przede wszystkim to, że jest on pozbawiony większości przegród zewnętrznych, a jego podstawowym elementem konstrukcyjnym (konstrukcją nośną), na którym osadzony jest dach, są słupy (lub np. dwuteowniki) stalowe wiążące budowlę z podstawą i gruntem. Stąd zasadniczym kryterium zakwalifikowania danego obiektu jako budowli, w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego), a nie budynku (art. 3 pkt 2) jest stwierdzenie, że obiekt ten nie jest zamknięty, a więc nie jest obudowany z większości stron.

Samowolnie wzniesiony na działce Skarżących obiekt odpowiada natomiast wszystkim cechom, jakie doktryna i orzecznictwo wypracowały dla zdefiniowania pojęcia "wiata", którym posługuje się ustawodawca na gruncie przepisów Prawa budowlanego.

W przepisach ustawy - Prawo budowlane brak jest definicji legalnej wiaty, jednakże Sąd w pełni podziela i uznaje za własny, dominujący pogląd nauki i sądów administracyjnych, zgodnie z którym, za cechy obiektu (budowli) pozwalające na uznanie go za wiatę należy uznać posiadanie fundamentów, dachu, nieposiadanie ścian oraz posadowienie budowli na słupach (zob. m.in.: wyrok NSA z dnia 16 lutego 2016 r. sygn. akt II OSK 1481/14, wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 listopada 2010 r. sygn. II SA/Kr 973/10; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Za podstawowe cechy wiaty uznaję się zatem wsparcie danej budowli na słupach, stanowiących zasadniczy element konstrukcyjny, wiążący budowlę trwale z gruntem (por. wyrok WSA w Warszawie z 26 sierpnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 800/08, wyrok WSA w Krakowie z 8 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 973/10, wyroki WSA w Poznaniu z 5 listopada 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 628/14 oraz z dnia 10 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Po 1022/18).

Ze względu na zarzuty podnoszone w skardze, wymaga w tym miejscu zauważenia, że już w wyroku z dnia 25 maja 2007 r. (sygn. akt II OSK 754/06), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że żaden z przepisów ustawy Prawo budowlane nie uzależnia kwalifikacji obiektu od tego, jaką metodą jest on budowany. Natomiast wyznacznikami tego, czy obiekt wolno stojący jest trwale związany z gruntem są: wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa. Dla przyjęcia zatem, że dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem istotne jest to, czy jego posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom zewnętrznym (jak. np. warunki atmosferyczne) mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję, a w istocie decydują o tym parametry techniczne takiego obiektu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając spełnienie wymagań podstawowych dotyczących bezpieczeństwa jego konstrukcji.

Wielokrotnie w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że o tym czy dany obiekt lub urządzenie jest trwale związane z gruntem czy też nie, nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu lub jego podstawy i możliwości techniczne jego przeniesienia w inne miejsce, ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania (por.: wyroki NSA: z dnia 23 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 923/05; z dnia 25 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 1509/06; z dnia 11 września 2008 r., sygn. akt II OSK 982/07; z dnia 20 czerwca 2008r., sygn. akt II OSK 680/07; z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 186/07; z dnia 3 września 2009 r., sygn. akt II OSK 1331/08; z dnia 5 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 25/10, z dnia 10 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1596/09, z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1461/08).

Z tych powodów, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, organy prawidłowo przyjęły, że obiekt zrealizowany przez Skarżących na działce o nr ew. [...] w m. [...] należy uznać za trwale związany z gruntem właśnie ze względu na jego rozmiary i "znaczną masę". Wbrew zarzutom skargi, organ przeprowadzając oględziny ww. obiektu, mógł bowiem dojść do takiego wniosku bez konieczności określenia dokładnej masy obiektu, skoro dokonując szczegółowych pomiarów jego wielkości (ok. 120m x 5m x 3m) i ustalając rodzaj zastosowanych do jego wzniesienia materiałów (stalowe profile zamknięte na betonowych płytach drogowych tworzące podstawę, stalowe dwuteowniki tworzące podpory i po połączeniu spawem tworzące dach konstrukcji) oczywistym jest, że masa ww. budowli jest na tyle znacząca, że opiera się czynnikom zewnętrznym i stanowi o trwałości konstrukcji istotnie uniemożliwiającej jej swobodne przemieszczanie (por. też wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 1099/16).

W orzecznictwie przyjmuje się ponadto, że skoro przepisy ustawy Prawo budowlane oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy nie zawierają definicji pojęcia "wiata", to w pełni uzasadnione w takiej sytuacji jest odwołanie się do potocznej terminologii i znaczenia tego pojęcia oraz definicji słownikowej. W tym ujęciu "wiata" to lekka budowla w postaci dachu wspartego na słupach, niekiedy ze ściankami z boku, wzniesiona np. nad peronem kolejowym, parkingiem, magazynem czy przystankiem tramwajowym (por. Uniwersalny słownik języka polskiego, Tom 4, red. prof. S. Dubisz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, str. 404). Takiemu ujęciu odpowiada wniosek, że wiata, nie będąc budynkiem, nie powinna posiadać wszystkich cech, o jakich mowa w treści art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Oznacza to, że najczęściej jest ona obiektem budowlanym niezwiązanym trwale z gruntem lub niewydzielonym z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych lub też nie posiada fundamentów lub dachu. Wystarczy przy tym, aby przynajmniej jedna z tych przesłanek została spełniona.

Podobne określenie wiaty zawiera rozporządzenie Rady Ministrów z 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (Dz. U. z 1999 r., Nr 112, poz. 1316), wydane na podstawie ustawy z dnia 29 czerwca 1995r. o statystyce publicznej (Dz. U z Nr 88, poz. 439 ze zm.). Ustawa o statystyce publicznej służy wprawdzie innym celom niż przepisy Prawa budowlanego i może w tej sytuacji mieć tylko posiłkowe znaczenie. Rozporządzenie powyższe określając pojęcia podstawowe stwierdza, że "za szczególny rodzaj budynku uważa się wiatę, która stanowi pomieszczenie naziemne, nie obudowane ścianami ze wszystkich stron lub nawet ścian pozbawione".

Brak ustawowej definicji wiaty oznacza, że kwalifikacja obiektu budowlanego do tego pojęcia wymaga uwzględnienia także m.in. jego funkcji. Zawsze jednak wskazuje się, że jest to samodzielna, lekka budowla, posiadająca dach, niekiedy ściany, której celem jest ochrona miejsca lub rzeczy przed oddziaływaniem atmosferycznym, np.: deszczem, śniegiem czy wiatrem (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 24 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Op 408/18 oraz wyrok WSA w Poznaniu z dnia z dnia 10 kwietnia 2019r., sygn. akt II SA/Po 1022/18).

Trzeba przy tym zaznaczyć, że wskazywana "lekkość" takiej budowli odnoszona jest względem budynków, w przypadku których, ich masa jest zazwyczaj nieporównywalnie większa względem takich budowli, jakimi są wiaty (nawet o znacznej masie).

Jak już wskazano, ustawa Prawo budowlane nie zawiera definicji wiaty, jakkolwiek termin ten w tekście ustawy występuje. Art. 29 ust. 1 pkt 2, pkt 2c i pkt 5 wymieniają taką kategorię obiektów budowlanych, jak wiaty oraz wiaty peronowe i przystankowe. Wiaty niewątpliwie należą zatem do kategorii obiektów budowlanych. Nie będąc budynkiem, kwalifikują się do trzeciej, obok obiektów małej architektury, kategorii, określonej mianem budowli, którą stanowi każdy obiekt budowlany, niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury.

Trzeba w tym miejscu podkreślić, że brzmienie przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, wskutek kolejnych nowelizacji tej ustawy, niejednokrotnie ulegało zmianom. I tak, wskutek wejścia w życie z dniem 28 czerwca 2015 r. przepisów ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 443), art. 29 ust. 1 pkt 2, aż do dnia 1 stycznia 2017 r., nie odnosił przewidzianego w nim wyłączenia do wiat. Sytuacja ta uległa zmianie dopiero w wyniku wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców - Dz. U. z 2016 r., 2255), w rezultacie czego przepis ten ponownie stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki.

Zarazem wskutek przywołanej zmiany ustawy z dniem 28 czerwca 2015 r., dodany art. 29 ust. 1 pkt 2c stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m2, sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m2 powierzchni działki.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że sporna wiata ma być miejscem składowania i jednocześnie stanowić ochronę dla wyrobów hutniczych (których sprzedażą zajmuje się Skarżący) przed warunkami atmosferycznymi. Jednocześnie, jak już wyjaśniono, nie budzą wątpliwości ustalenia, że całość wolnostojącej konstrukcji tworzą betonowe płyty drogowe i profil zamknięty poziomy, stanowiące podstawę, na której składowane są wyroby hutnicze, które przy tym dociążają konstrukcję do podłoża, dwuteowniki stalowe tworzące podpory dachu, obłożone blachą trapezową, tworzące jedną ścianę oraz dach zbudowany z dwuteowników pokrytych blachą.

Nie można jednak podzielić zarzutów skargi, że mamy tu do czynienia z "regałem magazynowym", który nie stanowi budowli, w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Pomijając już bowiem nawet przedstawioną wcześniej argumentację, przemawiającą za jej zakwalifikowaniem zgodnym z przepisem art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, należy zauważyć, że pojęcie "regału" nie występuje na gruncie przepisów tej ustawy. W słownikowym znaczeniu tego wyrażenia przyjmuje się natomiast, że "regał" to mebel składający się z wielu półek, służący do umieszczania na nim książek, towarów itp. (zob.: Słownik Języka Polskiego, Wyd. PWN). W branżowym ujęciu przyjmuje się, że "regał magazynowy" to urządzenie o budowie przestrzennej wielopoziomowej, przeznaczone do składowania zapasów na ich elementach konstrukcyjnych (bezpośrednio lub przy wykorzystaniu urządzeń pomocniczych, np. palet (zob. m.in.: WIKIPEDIA, Wolna Encyklopedia, źródło: https://pl.wikipedia.org/wiki/Regał_magazynowy). Wskazuje się tu również, że regały stałe mogą mieć konstrukcję wolnostojącą (montowane są do podłoża niezależnie od konstrukcji magazynu) lub samonośną. W tym drugim przypadku, oprócz funkcji składowania ładunków, stanowią również część systemu konstrukcyjnego budynku wraz z okładziną ścian i dachu.

Cechami charakterystycznymi "regałów magazynowych", są wobec tego: ich umiejscowienie w budynkach (magazynach), co oznacza, że nie posiadają one własnych ścian lub dachów, a także ich wielopoziomowość, którą tworzą poprzeczne belki (regały bezpółkowe) lub półki, pozwalające na korzystniejsze i oszczędniejsze wykorzystanie powierzchni budynku oraz umożliwiające składowanie towarów na wysokości.

W tych okolicznościach, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, że organy prawidłowo ustaliły, iż sporny obiekt stanowi "wiatę", którą należy zaliczyć do kategorii budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Wiata jako szczególnego rodzaju obiekt budowlany według przepisów ustawy Prawo budowlane nie jest budynkiem, ani obiektem małej architektury, albowiem nie spełnia kryteriów wskazanych w art. 3 pkt 2 i 4 ww. ustawy.

Sąd zobowiązany jest dalej wyjaśnić, że roboty przeprowadzone w celu wykonania przedmiotowego obiektu były ponadto budową w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, w ich wyniku wykonano obiekt budowlany w określonym miejscu. Zgodnie zaś z art. 28 ww. ustawy, roboty budowlane można rozpocząć tylko w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę. Budowa ww. obiektu budowlanego wymagała zatem pozwolenia, jeśli ze względu na charakter obiektu inwestor nie korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 29 ustawy. Jak podkreślono wyżej, przepis ten (w ust. 1 pkt 2) zwalnia z obowiązku uzyskania przedmiotowego pozwolenia, budowę wolno stojących wiat o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Stosownie do treści przepisu art. 29 ust. 1 pkt 2c Prawa budowlanego, pozwolenia nie wymaga budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m2, sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m2 powierzchni działki. Ponadto, w myśl art. 29 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy, rzeczone pozwolenie nie jest wymagane dla budowy wiat przystankowych i peronowych.

Żadnego ze wskazanych kryteriów nie spełnia budowla wzniesiona przez Skarżących.

W takiej sytuacji, organy zobowiązane były do wdrożenia procedury przewidzianej w art. 48 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 48 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, legalizacja samowoli budowlanej jest możliwa, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno- budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Na podstawie art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, organ nakłada w takim przypadku obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie, określonych w tym przepisie dokumentów.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że organy nadzoru budowlanego nie naruszyły w sprawie przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż stan faktyczny ustalony w sprawie nie budzi wątpliwości, zaś zgromadzony materiał dowody jest wystarczający do wszechstronnego rozpoznania sprawy. W ocenie Sądu, nie doszło również do naruszenia przywołanych wyżej przepisów prawa materialnego, w szczególności ustawy Prawo budowlane.

Nieuzasadnione są zarazem zarzuty Skarżących, dotyczące naruszenia art. 8, art. 9 oraz 11 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie stronom, jakie są konsekwencje związane z dostarczeniem bądź niedostarczeniem przez Skarżących żądanych przez organ dokumentów, a także nie wyjaśnienie z czego wynika i w jaki sposób została ustalona kwota opłaty legalizacyjnej.

W tym zakresie, Sąd pragnie wskazać, że w postanowieniu z dnia [...] września 2018 r., PINB w [...] zamieścił pouczenie o skutkach przedłożenia wymaganych dokumentów, które umożliwią inwestorom legalizację samowoli budowlanej, co jednak wiąże się z koniecznością poniesienia opłaty legalizacyjnej. Organ pierwszej instancji wskazał też, że wysokość tej opłaty zostanie naliczona zgodnie z dyspozycją art. 49 ust. 2 Prawa budowlanego. Skarżący mieli zatem możliwość zapoznania się z treścią tego przepisu. Tym niemniej, należy zwrócić uwagę, że ostateczna wysokość opłaty legalizacyjnej ustalana jest przez organ nadzoru budowlanego w drodze postanowienia, o czym stanowi art. 49 ust. 1 ustawy, i to w tym rozstrzygnięciu organ zobowiązany jest przedstawić i wyjaśnić sposób i podstawy jej ustalenia. Na postanowienie to przysługuje stronom zażalenie.

Zdaniem Sądu, nie sposób również zgodzić się z zarzutem naruszenia przez organy art. 10 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rezultat sprawy, które miałoby przejawiać się w niepoinformowaniu Skarżących o możliwości zapoznania się z zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym – przed wydaniem zaskarżonego postanowienia, a także nie poinformowaniu Skarżących o wszczęciu postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 48 - 49 Prawa budowlanego.

Odnosząc się do tych twierdzeń, Sąd zauważa, że w aktach sprawy znajduje zawiadomienie z dnia [...] lutego 2018 r. o wszczęciu postępowania w sprawie przedmiotowej budowli, wystosowane do Skarżących przez PINB w [...], a doręczone Skarżącym w dniu [...] lutego 2018 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji.

Sąd nie podziela także stanowiska Skarżących, co do tego, że naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. w niniejszej sprawie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko naruszenie prawa, które mogłoby spowodować taki skutek mogłoby stanowić podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji (zob. wyroki NSA z dnia 28 maja 2019 r., sygn. akt II OSK 792/19; z dnia 23 maja 2019 r., sygn. akt II OSK 1260/18; z dnia 14 maja 2019 r., sygn. akt II OSK 1365/18). Wprawdzie organ pierwszej instancji tuż przed wydaniem ostatecznej decyzji nie zawiadomił stron o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, jednakże Skarżący nie wskazali, także w postępowaniu przed [...]WINB, zgłoszenia jakich wniosków dowodowych lub wykazania jakich istotnych okoliczności faktycznych, uniemożliwiło im powyższe zaniedbanie organu. Aby takie zaniechanie organu mogło w mieć wpływ na wynik sprawy, Skarżący muszą natomiast co najmniej uprawdopodobnić, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy mógłby być odmienny (zob. wyrok NSA z dnia 24 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 1691/18). Jednym z warunków uwzględnienia takiego zarzutu jest bowiem wykazanie przez Skarżących, że strony zostały pozbawione możliwości udowodnienia swoich twierdzeń, zainicjowania konkretnych czynności procesowych czy możliwości złożenia wyjaśnień i że uchybienie wskazanemu przepisowi mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Nie każde naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu prowadzi do wyeliminowania wydanej w takim postępowaniu decyzji, a tylko takie, które wywarło wpływ na treść decyzji.

Jednocześnie Sąd zaznacza, iż nie znalazł żadnych innych przyczyn, dla których skarga powinna być uwzględniona.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.