Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1434/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 5 ust. 4b
journal: Dz.U. 2018 poz 2220
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Marcin Kamiński /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2019 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej B. K. kwotę 480 zł /słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi B. K. (skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (organ odwoławczy) z dnia [...] października 2018 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] (organ I instancji) z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...], wydaną w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego z dodatkami.

Stan faktyczny i prawny sprawy ze skargi na powyższą decyzję przedstawia się następująco:

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] organ I instancji po rozpoznaniu wniosku skarżącej: nie przyznał w okresie zasiłkowym 2017/2018 trwającym od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na dzieci: O. K. i M. K.

Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji wskazał art. 104, art. 127a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, art. 1-8, art. 20 , art. 23, art. 24, art. 25 ust. 1, art. 26, art. 29 ust. 1, art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (u.ś.r.), art. 1 pkt 6 ustawy z dnia z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, art. 13 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o zmianie niektórych ustaw związanych z realizacją wydatków budżetowych, ustawę z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw, ustawę z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że podstawą do przyznania zasiłku rodzinnego są dochody rodziny za rok 2016. Rodzina skarżącej składa się z czterech osób - w tym dwójki dzieci. Dochód roczny rodziny z uwzględnieniem dochodu utraconego wyniósł 1.655,64 zł, zaś miesięczny dochód rodziny wyniósł 137,97 zł. Dochód uzyskany wyniósł 8.949,00 zł. Miesięczny dochód rodziny z uwzględnieniem dochodu uzyskanego wyniósł 9.086,97 zł Miesięczny dochód na jednego członka rodziny wyniósł 2 271,74 zł.

Organ I instancji stwierdził, iż skarżąca nie spełnia warunków do otrzymania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami ze względu na przekroczenie kryterium dochodowego. Zasiłek rodzinny przysługuje bowiem jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 674,00 zł. Miesięczny dochód na osobę, wynoszący 2.271,74 zł, przekracza więc kwotę progową o 1.597,74 zł.

Organ I instancji wyjaśnił, że ilekroć w u.ś.r. mowa jest o utracie dochodu - oznacza to utratę dochodu spowodowaną m. in. utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, natomiast ilekroć w u.ś.r. jest mowa o uzyskaniu dochodu - oznacza to uzyskanie dochodu spowodowane m. in. rozpoczęciem pozarolniczej działalności gospodarczej lub wznowieniem jej wykonywania po okresie zawieszenia w rozumieniu art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej.

Zgodnie z art. 5 ust. 4 u.ś.r., w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego (...). Natomiast art. 5 ust. 4b u.ś.r. stanowi, iż w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny, dochodu osoby uczącej się lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na który ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych.

Dalej organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 6 ust. 1 u.ś.r., zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 1 i 2, do ukończenia przez dziecko: 1) 18. roku życia lub 2) nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21 roku życia, albo 3) 24 roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności. Zgodnie z art. 6 ust. 1a u.ś.r., zasiłek rodzinny przysługuje osobie uczącej się w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie dłużej niż do ukończenia 24. roku życia, zgodnie zaś z art. 6 ust. 1b u.ś.r., w przypadku ukończenia przez dziecko, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, lub osobę, o której mowa w ust. 1a, szkoły wyższej w trakcie ostatniego roku studiów prawo do zasiłku rodzinnego przysługuje do zakończenia tego roku studiów, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, lub osobę, o której mowa w ust. 1a, 24 roku życia.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej od powyższej decyzji, organ odwoławczy decyzją z dnia [...] października 2018 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawę materialno-prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy u.ś.r. Postępowanie regulują przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.

Organ odwoławczy stwierdził, że istota sporu sprowadza się do sposobu wyliczenia dochodu rodziny skarżącej. W ocenie organu, stanowisko organu I instancji wyrażone w zaskarżonej decyzji jest słuszne i doszło do przekroczenia kryterium dochodowego określonego ustawą.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że o prawie do zasiłku rodzinnego, zgodnie z art. 5 ust. 1 u.ś.r., decyduje tzw. kryterium dochodowe, a więc zasiłek rodzinny będzie przysługiwał tylko tym rodzinom, w przypadku których pomoc państwa w ponoszeniu kosztów utrzymania dziecka jest niezbędna ze względu na niskie dochody. Jak wynika z art. 5 ust. 1 u.ś.r., zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 (rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka, osobie uczącej się), jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 674,00 zł.

Organ odwoławczy stwierdził, że jak wynika z akt sprawy administracyjnej, w 2016 r. dochód rodziny skarżącej stanowiła kwota zwrotu w wysokości 1.655,64 zł z tytułu niewykorzystanej przez Ł. K. ulgi na dzieci, dochód ten podzielono na 12 miesięcy, co dało kwotę 137,97 zł. Z kolei, dochód z zatrudnienia Ł. K. w firmie "C." Sp. z o.o. za 2016 r. został utracony. Do miesięcznego dochodu rodziny (137,97 zł) doliczono dochód w kwocie netto 8.949,00 zł uzyskany w sierpniu 2017 r. w związku z rozpoczęciem w dniu 17 lipca 2017 r. pozarolniczej działalności gospodarczej. Miesięczny dochód, po doliczeniu dochodu uzyskanego wyniósł 9.086,97 zł, co w przeliczeniu na czteroosobową rodzinę skarżącej dało dochód miesięczny na osobę w wysokości 2.271,74 zł.

Organ odwoławczy uznał zatem, że organ I instancji słusznie do miesięcznego dochodu rodziny za rok 2016, w oparciu o oświadczenie Ł. K. doliczył dochód uzyskany z tytułu rozpoczęcia pozarolniczej działalności gospodarczej za miesiąc sierpień 2017 r. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 23 lit. f) u.ś.r. ilekroć w ustawie mowa jest o utracie dochodu, oznacza to utratę dochodu spowodowaną wykreśleniem z rejestru pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 16b ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2017 r. poz. 2336 oraz z 2018 r. poz. 650) lub art. 36aa ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1778 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 357, 398 i 650).

Organ odwoławczy podkreślił, że pozarolnicza działalność gospodarcza męża skarżącej została rozpoczęta w dniu 17 lipca 2017 r,. zaś zawieszona została od dnia 31 października 2017 r. do 2 maja 2018 r., lecz z innych przyczyn niż wskazane w przepisie. Z oświadczenia skarżącej wynika, że dotyczyło to niedochodowości tej działalności. Organ odwoławczy zauważył, że działalność ta nie została też wykreślona.

W ocenie organu odwoławczego, wobec nie wykreślenia działalności gospodarczej, nie można uzyskanego dochodu w kwocie 8.949,00 zł potraktować jako dochodu jednorazowego, tak jak wskazuje to skarżąca. Co do zasady, faktycznie uzyskanie dodatkowego dochodu przez członka rodziny tylko w jedynym miesiącu nie wpływa na prawo do świadczenia rodzinnego. Z art. 5 ust. 4b u.ś.r. wynika bowiem wprost, że nie chodzi o dochód uzyskiwany tylko przez jeden miesiąc, albowiem doliczeniu podlega dochód z miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty. Z kolei zawarte w omawianym przepisie zastrzeżenie, zgodnie z którym dochód uzyskany po roku poprzedzającym okres świadczeniowy - dolicza się do dochodu członka rodziny, pod warunkiem że jest on uzyskiwany w dniu ustalania prawa do zasiłku, zakłada doliczenie tylko dochodu długotrwale uzyskiwanego.

W ustawowym terminie skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję, w której zarzuciła:

- rażącą obrazę przepisów prawa materialnego tj.: art. 5 ust. 4b oraz art. 5 ust. 1 u.ś.r. - poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe przyjęcie, iż zasiłek rodzinny na małoletnie dzieci skarżącej M. K. i O. K. wraz z dodatkami do zasiłku nie przysługuje, ponieważ w związku z uzyskaniem przez ojca dzieci w miesiącu sierpniu 2017 r. (poza okresem na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych) jednorazowego dochodu w wysokości 8.949.00 zł, miesięczny dochód na jednego członka rodziny w okresie od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. wynosił 2.271,41 zł, a więc przekroczył kwotę progową 674,00 zł - co w konsekwencji doprowadziło do odmowy przyznania w okresie zasiłkowym 2017/2018 trwającym od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na dzieci O. K. i M. K.,

- naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu przez ten organ oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. - w szczególności poprzez zaniechanie prawidłowego ustalenia przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na małoletnie dzieci skarżącej.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania temu organowi.

W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy niewłaściwie zastosowały przepis art. 5 ust. 4b u.ś.r. , a następnie dokonując wadliwych obliczeń miesięcznego dochodu przypadającego na każdego z członków rodziny i stosując kryterium dochodowe określone w art. 5 ust. 1 ww. ustawy - odmówiły przyznania zasiłku wraz z dodatkami na dzieci: O. K. i M. K.

W ocenie skarżącej, organ I instancji prawidłowo ustalił, że na dochód rodziny w 2016 r. składa się kwota zwrotu z tytułu niewykorzystanej przez ojca małoletnich ulgi na dzieci w wysokości 1.655,64 zł, oraz że dochód z pracy Ł. K. w "C." sp. z o.o. za rok 2016 został utracony. Dzieląc kwotę 1.655,64 zł na 12 miesięcy - miesięczny dochód rodziny po odliczeniu dochodu utraconego wyniósł 137,97 zł. Następnie organ wbrew unormowaniu zawartemu we wskazanym powyżej przepisie, do kwoty tej doliczył dochód netto uzyskany przez Ł. K. w miesiącu sierpniu 2017 r. w wysokości 8.949,00 zł.

Skarżąca wskazała, że dochód ten uzyskany został poza okresem, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych, ponieważ dochód ten ojciec małoletnich uzyskał w sierpniu 2017 r., a przedmiotowe świadczenie miało zostać przyznane na okres od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. Dodatkowo skarżąca wskazała, że powołany przepis stanowi o dochodzie członka rodziny uzyskiwanym w okresie na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych, a nie uzyskanym jednorazowo. Ł. K. rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej 17 lipca 2017 r., następnie w sierpniu 2017 r. osiągnął jednorazowy dochód w wysokości 8.949,00 zł, zaś w październiku 2017 r. zawiesił prowadzoną działalność gospodarczą nie uzyskując w późniejszym okresie dochodu mogącego stanowić podstawę do uznania, że miesięczny dochód członka rodziny skarżącej przekracza kwotę 674 zł miesięcznie. Skarżąca wskazała, że zarówno rozpoczęcie prowadzenia działalności, uzyskanie jednorazowego dochodu oraz zawieszenie działalności nastąpiły poza okresem na jaki w niniejszym stanie faktycznym ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych.

Skarżąca ponadto wskazała, że całkowicie nie zgadza się z założeniem przyjętym przez organ I instancji oraz powielonym w zaskarżonej decyzji, iż niezależnie od wszelkich czynników zewnętrznych, takich jak brak pracy, zawieszenie działalności gospodarczej, brak dochodu - uznano, że rodzina uzyskiwała w okresie na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych dochód wykluczający możliwość uzyskania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na małoletnie dzieci. Organy obu instancji w żaden sposób nie wykazały w uzasadnieniach decyzji, że w okresie na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych, ten hipotetycznie przyjęty dochód miesięczny był w rzeczywistości osiągany w okresie od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. Skarżąca oświadczyła, że całkowicie nie zgadza się ze stwierdzeniem organu odwoławczego, iż zawieszenie działalności z powodu jej niedochodowości nie może być kwalifikowane jako utrata dochodu. Takie założenie jest dla skarżącej niezrozumiałe i krzywdzące, ponieważ zarówno ona jak i jej mąż jako odpowiedzialni obywatele i rodzice starają w sposób zgodny z prawem pozyskiwać środki finansowe niezbędne dla utrzymania rodziny. Zawieszenie działalności przez Ł. K. było rozsądną decyzją podjętą ze względu na niedochodowość prowadzonej działalności i z obawy przed powstaniem dużego zadłużenia.

Zdaniem skarżącej, wskazana przez organ odwoławczy kwota 2.271,74 zł mająca stanowić miesięczny dochód w przeliczeniu na każdego członka rodziny, w żaden sposób nie odpowiada rzeczywistej sytuacji finansowej istniejącej w jej rodzinie w okresie od 1 listopada 2017 r. do 31 października 2018 r. Organ nie wskazał również, żadnych dowodów świadczących o uzyskiwaniu w sposób ciągły tak wysokiego dochodu przez skarżącą lub przez jej męża w okresie na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych. Co więcej, organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał wprost, że w celu wydania orzeczenia posłużono się swego rodzaju fikcją prawną skutkującą uznanie za istniejące okoliczności, które nie miały miejsca w rzeczywistości. W ocenie skarżącej takie rozwiązanie jest nie do przyjęcia, gdyż wypacza wykładnię przepisów prawa i powoduje znaczne osłabienie zaufania obywateli do organów władzy publicznej.

Mając na uwadze uzyskany jednorazowo przez Ł. K. dochód w wysokości 8.949,00 zł i nawet przy przyjęciu błędnego założenia, że dochód ten uzyskany został w okresie na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych, zdaniem skarżącej należałoby tą kwotę podzielić na 12 miesięcy i do uzyskanej w ten sposób kwoty 745,75 zł doliczyć kwotę 137,97 zł, a uzyskaną kwotę 883,72 zł podzielić na 4 członków rodziny. Uzyskana kwota 220,93 zł mieści się w ustawowej granicy dopuszczającej przyznanie zasiłku rodzinnego.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje legalnościową kontrolę zaskarżalnych działań lub zaniechań kompetencyjnych organów administracji publicznej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych), będąc związany granicami sprawy administracyjnej sensu largo, której dotyczy skarga. Jednocześnie sąd ten nie jest – co do zasady – związany granicami skargi, w tym podniesionymi zarzutami i wnioskami oraz powołaną przez stronę skarżącą podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, p.p.s.a.), biorąc z urzędu pod rozwagę wszelkie stwierdzone naruszenia prawa i sankcjonując je w granicach wyznaczonych w art. 145-150 p.p.s.a. lub w przepisach szczególnych.

W niniejszej sprawie Sąd działając z urzędu stwierdził określone naruszenia prawa procesowego i prawa materialnego, które wyczerpując znamiona podstaw uwzględnienia skargi, o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., stały się podstawą do sformułowania zwrotu stosunkowego negatywnie kwalifikującego legalność rozstrzygnięcia sprawy. Powyższe naruszenia dotyczą art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 5 ust. 4b i art. 3 pkt 24 lit. f) ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (u.ś.r.).

Wadliwe (niepełne) ustalenia faktyczne pozostają w bezpośrednim związku z błędną wykładnią i wadliwym zastosowaniem prawa materialnego.

Po pierwsze, na tle ustalonego dotychczas stanu faktycznego wadliwa okazała się wykładnia i zastosowanie art. 5 ust. 4b i art. 3 pkt 24 lit. f) u.ś.r.

Z ustaleń organów wynika, że członek rodziny (ojciec dziecka) w roku 2017, a więc po roku kalendarzowym poprzedzającym (2016 r.) okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia rodzinnego oraz dodatków (2017/2018), rozpoczął działalność gospodarczą (17 lipca 2017 r.), jednak w tym samym roku (31 października 2017 r.) działalność ta została zawieszona. Zawieszenie to nie miało jednak miejsca na podstawie art. 14a ust. 1d uchylonej z dniem 30 kwietnia 2018 r. ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. W związku z powyższym zasadnie organy uznały, że powyższe zawieszenie nie może być uznane za utratę dochodu w rozumieniu art. 5 ust. 4 w zw. z art. 3 pkt 23 lit. f) u.ś.r. i w zw. z art. 14a ust. 1d ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 kwietnia 2018 r. Należało zatem przyjąć, że zawieszenie pozarolniczej działalności gospodarczej nie miało wpływu na ustalenie sytuacji dochodowej rodziny. Działalność ta została ponadto wznowiona w dniu 2 maja 2018 r., a więc przed dniem orzekania przez organ pierwszej instancji ([...] sierpnia 2018 r.).

Powyższe ustalenia nie były jednak wystarczające, aby przyjąć, że osiągnięty w miesiącu sierpniu 2017 r. przez ojca dziecka jednorazowy – jak wynika z kontrolowanych decyzji – dochód z działalności gospodarczej w wysokości 8.949 złotych netto mógł zostać uznany za tzw. dochód uzyskany w rozumieniu art. 3 pkt 24 lit. f) u.ś.r., zaliczalny do dochodu członka rodziny na podstawie art. 5 ust. 4b u.ś.r.

Zgodnie art. 5 ust. 4b u.ś.r. w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny, osobę uczącą się lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny, dochodu osoby uczącej się lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na który ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych.

W przedmiotowej sprawie członek rodziny (ojciec dziecka) osiągnął w miesiącu sierpniu 2017 r., a więc po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, jednorazowy dochód, jednak z ustaleń i rozważań organów nie wynika, czy i w jakiej wysokości członek ten osiągnął dalszy dochód także w miesiącu następującym po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, a więc w miesiącu wrześniu 2017 r. Warunek osiągnięcia dochodu w miesiącu następującym po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, nie jest jednak jedynym warunkiem doliczenia dochodu uzyskanego w po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczeń rodzinnych. Jest to warunek pierwszy. Drugim warunkiem wynikającym z art. 5 ust. 4b u.ś.r. jest warunek kontynuacji uzyskiwania dochodu osiągniętego zgodnie z warunkiem pierwszym także w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczeń rodzinnych. Oznacza to, że uzyskiwanie dochodu określonego rodzaju musi być kontynuowane w okresie świadczeniowym, na który jest ustalane prawo do świadczeń rodzinnych. Kontynuacja ta musi mieć miejsce także w miesiącu, w którym organ wydaje decyzję ustalającą prawo do świadczenia. W sprawie, której dotyczy skarga, tego rodzaju ustalenia oraz rozważania co do spełnienia obydwu warunków nie zostały dokonane przez organy obydwu instancji, co oznacza, że zastosowanie przepisu art. 5 ust. 4b w zw. z art. 3 pkt 24 lit. f) u.ś.r. okazało się błędne jako przedwczesne.

Po drugie, organy orzekające w sprawie nie wskazały podstawy prawnej zaliczenia kwoty nadpłaty podatkowej z tytułu przysługującej ulgi na dzieci do łącznej kwoty dochodu rodziny. W tym zakresie należy wskazać, że zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych pojęcie dochodu zostało ściśle zdefiniowane. Jak wynika z treści powyższego przepisu (zob. lit. a)-c) pkt. 1 art. 3 u.ś.r.) kwota ulgi podatkowej stanowiąca przedmiot nadpłaty w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych nie jest dochodem podlegającym odrębnemu opodatkowaniu. W związku z powyższym doliczenie go do dochodu członka rodziny i samej rodziny było błędne.

Mając na względzie przytoczoną wyżej argumentację i sformułowane wyżej ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania (art. 153 p.p.s.a.), Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 134 § 1 i art.135 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając zwrot kosztów postępowania sądowego (zastępstwa procesowego) na rzecz strony skarżącej.