Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1620/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6365 Inne zezwolenia, zgody i nakazy z zakresu ochrony zabytków
Hasła tematyczne: Zabytki
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36 ust. 1 pkt 8
journal: Dz.U. 2003 nr 162 poz 1568
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska ( spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Piątek-Macugowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2015 r sprawy ze skargi M. K.- H. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na podział nieruchomości skargę oddala


UZASADNIENIE

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] czerwca 2014r., znak: [...] działając na podstawie art. 4 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b, art 7 pkt 1, art. 36 ust. 1 pkt 8, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia

23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) oraz art. 17 pkt 2 i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (zwanej dalej kpa), po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji [...] Konserwatora Zabytków Prezydenta [...] z dnia [...] lutego 2014r., nr [...] odmawiającej wydania pozwolenia Miastu [...] na podział nieruchomości [...] oraz [...], nr ew. [...] i [...] z obrębu [...], położonych w kwartale ograniczonym ul. M., S., D. i B. stanowiących część układu urbanistycznego [...], wpisanego do rejestru zabytków pod nr [...]

z dnia 12 sierpnia 2009 r. – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że powyższą decyzję podjął w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Naczelnik Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami w Dzielnicy [...] złożył do [...] Konserwatora Zabytków wniosek z dnia 4 lutego 2009 r. o wydanie pozwolenia na podział nieruchomości [...] oraz [...], oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...] z obrębu [...], położonych w kwartale ograniczonym ulicami: M., S., D. i B.. Do wniosku dołączony został projekt podziału. Zgodnie z wyjaśnieniami wnioskodawcy, planowany podział miałby na celu realizację roszczeń wynikających z art. 7 ust. 3 dekretu z dnia 26 października 1945r.

o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...].

[...] Konserwator Zabytków decyzją z dnia [...] stycznia 2010r., Nr [...], nie pozwolił na planowany podział przedmiotowych nieruchomości.

Po rozpatrzeniu odwołania M. K. od ww. decyzji Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] października 2010r., znak: [...] umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że M. K. nie posiada przymiotu strony postępowania w tej sprawie.

W wyniku rozpatrzenia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 września 2011r., sygn. akt I SA/Wa 2543/10 oddalił skargę M. K. na powyższą decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Następnie, Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku rozpatrzenia skargi kasacyjnej M. K. wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2013r., sygn. akt II OSK 2625/11, uchylił ww. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

z dnia 8 września 2011r., sygn. akt I SA/Wa 2543/10 oraz ww. decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] października 2010r., znak: [...].

W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny zawarł wskazania, co do dalszego postępowania. W ocenie składu orzekającego , osoba mająca roszczenia dekretowe, o których mowa w art. 95 pkt 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, do nieruchomości będącej przedmiotem wniosku o dokonanie podziału jest stroną postępowania prowadzonego w trybie art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

Organ odwoławczy po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji [...] Konserwatora Zabytków Nr [...] z dnia

[...] stycznia 2010r., znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję

i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność wyjaśnienia, w jaki sposób planowany podział "doprowadziłby do zaburzenia zabytkowej, chronionej kompozycji przestrzennej, ukształtowanej w czasie odbudowy tego terenu".

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy [...] Konserwator Zabytków decyzją z dnia [...] lutego 2014r Nr [...] odmówił udzielenia pozwolenia na podział nieruchomości - działek oznaczonych w ewidencji gruntów numerem [...] i [...] z obrębu [...] położonych w W.

Po rozpoznaniu odwołania M. K. od ww. decyzji Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] czerwca 2014r. powołaną na wstępie uzasadnienia- utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W merytorycznym uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że właściwość rzeczowa organu konserwatorskiego w rozpatrywanej sprawie wynika z faktu, że działki objęte planowanym podziałem znajdują się na obszarze układu urbanistycznego [...], wpisanego do rejestru zabytków pod nr rej. [...], decyzją [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia

[...] grudnia 1993r. Następnie organ II instancji wyjaśnił, że kolonia powstała w latach 1948-1952 według projektu Z. S. i zespołu architektów, m. in. K. T., W. W., L.Z. Kolonia stanowi jednorodny zespół obiektów dający świadectwo poziomu architektury, sztuki i rzemiosła okresu socrealizmu. Powstała jako pierwsze osiedle mieszkaniowe wzniesione po II wojnie światowej w stolicy. Przedwojenna parcelacja została zatarta, a w miejscu gęstej zabudowy obrzeżnej z oficynami wzniesiono nową zabudowę pierzejową uzupełnioną budynkiem przedszkola w głębi kwartału wydzielonego ulicami: M., S., D. i B. Wnętrza kwartału- dawne podwórza wypełnia komponowana zieleń z wyznaczonymi ciągami komunikacyjnymi. Sposób zabudowy K. odzwierciedla obowiązujące po II wojnie światowej zasady kształtowania zabudowy.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia

23 lipca 2003r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, zgodnie z którym dokonywanie podziału zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Organ powołał również przepis art. 36 ust. 5 ww. ustawy, zgodnie z którym pozwolenie to wydaje się na wniosek osoby fizycznej lub jednostki organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z zabytku wpisanego do rejestru, wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, trwałego zarządu albo ograniczonego prawa rzeczowego lub stosunku zobowiązaniowego.

W ocenie organu odwoławczego rozstrzygnięcie zaskarżonej decyzji [...] Konserwatora Zabytków niepozwalającej na podział działek oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...] z obrębu [...]w W. nie narusza prawa i jest zasadne merytorycznie. Organ pierwszej instancji zasadniczo wypełnił zalecenia organu odwoławczego, wyjaśniając jaki wpływ miałby planowany podział na zabytkową, chronioną kompozycję przestrzenną, ukształtowaną w czasie odbudowy tego terenu.

Organ odwoławczy wskazał, iż z analizy akt sprawy wynika, że objęte wnioskiem działki obejmują teren, zaprojektowany jako obszar zielony, wewnątrz kwartału zabudowy ograniczonego ulicami M., D., B. i S. Kształt i wielkość działek wynika z zachowania pierwotnego rozplanowania [...]. Zaznaczył, że ochrona układu urbanistycznego [...] poprzez wpis do rejestru zabytków miała na celu ochronę nie tylko zachowanej koncepcji urbanistycznej, ale również wszystkich składowych, które określają jej historyczny charakter. Dotyczy to również, układu parcelacyjnego, zachowanego w przedmiotowym kwartale, w przeciwieństwie do kwartału: R. M., ul. N., D. i M., gdzie podziały uległy częściowemu zatarciu i na terenie zielonym wzniesiony został budynek.

Dalej w uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że przepisy prawa nie określają,

w jakich przypadkach konieczne jest wydanie przez organ ochrony zabytków pozwolenia konserwatorskiego, a w jakich odmowa jego udzielenia, pozostawiając tę kwestię ocenie organu prowadzącego postępowanie. Ocena ta opiera się na ustaleniu, jaki wpływ konkretny podział będzie miał na wartości chronione danego obiektu lub obszaru zabytkowego. Oceniając, czy dana inwestycja jest dopuszczalna ze względów konserwatorskich, organ konserwatorski kieruje się ogólną zasadą, unormowaną w art. 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, która stanowi, iż ochrona zabytków polega na podejmowaniu przez organy administracji publicznej działań, mających na celu zapobieganie zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków ( pkt 2), a także udaremnianie niszczenia i niewłaściwego korzystania z zabytków ( pkt 3 ).

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego po analizie całości akt sprawy stwierdził, że przedstawiony podział działek oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...] z obrębu [...] w W. narusza podstawowe zasady ochrony zabytków, tj. podejmowanie działań zmierzających do trwałego zachowania wartości zabytkowych obiektów. Podkreślił, że objęcie ochroną konserwatorską układu urbanistycznego ma na celu zachowanie najcenniejszych elementów historycznego rozplanowania, w tym parcelacji, oraz kompozycji przestrzennej zespołu. Oznacza to między innymi zachowanie w niezmienionym kształcie parcelacji działek, rozplanowania placów, ulic, ich przebiegu, szerokości i przekroju, zachowanie gabarytów zabudowy i zasadniczych proporcji wysokościowych kształtujących sylwetę całego zespołu, układu i wystroju elewacji poszczególnych budynków tworzących ten układ, a także relacji przestrzennych między zabudową a terenami zielonymi.

Organ odwoławczy podał, że w przedmiotowej sprawie zachodzi kolizja zamierzonego podziału działek oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...] z obrębu [...] w W. z chronionym przez organ konserwatorski interesem społecznym. Zdaniem organu odwoławczego przedmiotowe działki zachowały swój historyczny kształt i w takiej formie powinny pozostać. Podział działek, zgodnie z przedstawionym we wniosku i wydzielenie nowych odrębnych nieruchomości wiązałoby się z zacieraniem czytelności układu parcel i zubożeniem zachowanych elementów kompozycji przestrzennej zabytkowego układu urbanistycznego [...] doprowadziłby, bowiem do wydzielenia nieruchomości o przebiegu granic sprzecznych z historyczną koncepcją podziału terenu [...].

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zmiany lub uchylenia rozstrzygnięcia dokonanego przez [...] Konserwatora Zabytków. Nadto organ odwoławczy podkreślił, że na negatywne skutki dokonywania podziałów geodezyjnych lub własnościowych zwrócił uwagę Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 5 marca 1998 r. (sygn. akt III RN 135/97), który stwierdził, że: podział zabytkowej nieruchomości jest działaniem mogącym naruszyć ustawowe cele ochrony dóbr kultury. Stwarza on możliwość pogorszenia warunków ochrony układu i kompozycji terenu.

Reasumując Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego stwierdził, że organ pierwszej instancji miał podstawy do wydania decyzji odmawiającej wydania pozwolenia na podział działek oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...] z obrębu [...], zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz w wystarczającym zakresie wykazał, że podział ten jest sprzeczny z zasadami ochrony zabytków.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję wniósł M. K. H. wnosząc o jej uchylenie.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że bezsporne jest w sprawie, iż Prezydent [...] wydając decyzję w dniu [...] stycznia 2010r. nr [...] nie działał z urzędu lecz na wniosek Delegatury. Skarżący podkreślił, że Urząd [...] jest jednostką budżetową i organizacyjną przy pomocy której Prezydent [...] wykonuje zadania z zakresu administracji publicznej i inne zadania. Urzędy i komórki organizacyjne tych urzędów (np. biura i ich delegatury) powołane do obsługi organów administracji publicznej lub organów wykonawczych jednostek samorządu terytorialnego nie mają legitymacji ani do wszczynania postępowań administracyjnych z urzędu, albowiem nie są organami, ani nie mogą być stroną takich postępowań. Zatem zdaniem skarżącego wszczęcie postępowania o wydanie przedmiotowego pozwolenia nastąpiło z rażącym naruszeniem art. 61 § 1 kpa., który stanowi, że postępowanie wszczyna się z urzędu lub na wniosek strony.

Skarżący wskazał, że kolejną wadą postępowania, w którym została podjęta skarżona decyzja, jest błędne przyjęcie, iż jego podstawą prawną jest art. 96 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami (dalej: u.g.n.). Zdaniem skarżącego organy obu instancji nie zwróciły uwagi na przepis ustępu 1 b w art. 96 u.g.n., (w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 24 sierpnia 2007r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw Dz. U. nr 173 poz. 1218), który jest przepisem szczególnym, wyłączającym stosowanie przepisu ustępu 1 art. 96 u.g.n., a więc także wyłączającym stosowanie powiązanego z nim przepisu ustępu la tego artykułu. Skarżący zaznaczył, że wyłączenie to ma miejsce wtedy gdy podział geodezyjny wykonywany jest na potrzeby zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. W ocenie skarżącego brak jest przepisu, który nakazywałby odpowiednio stosować art. 96 ust 1a gdy o podziale nieruchomości zabytkowej organ orzeka w innej decyzji niż ta, o której jest mowa w art. 96 ust.1 u.g.n.

Skarżący podał, że w niniejszej sprawie ma zastosowanie przepis art. 96 ust. 1b u.g.n., nie mają natomiast zastosowania przepisy ustępu 1 i 1a. Skarżący podniósł, że należy przyjąć, że gdy celem podziału jest zwrot części nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków uzyskanie pozwolenia konserwatorskiego na podział nieruchomości nie powinno być wymagane.

W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł

o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skargę należało oddalić.

Na wstępie należy zauważyć, iż wniosek inicjujący postępowanie z dnia [...] lutego 2009 r. dotyczył wydania pozwolenia na podział nieruchomości [...] oraz [...], oznaczonych w ewidencji gruntów numerami [...] i [...] z obrębu [...], położonych w kwartale ograniczonym ulicami: M., S., D. i B.. Działki objęte planowanym podziałem znajdują się na obszarze układu urbanistycznego [...], wpisanego do rejestru zabytków pod nr rej. [...], decyzją [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] grudnia 1993r.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia były przepisy art. 36 ust. 1 pkt 8, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.).

Za ochronę zabytków w rozumieniu ww. ustawowym należy uznać ogół działań podejmowanych w odniesieniu do zabytków, mających na celu zachowanie ich wartości zabytkowej. Przez wartość zabytkową, co wynika z przytoczonej wyżej definicji zabytku należy rozumieć wartość historyczną, artystyczną lub naukową.

Zakres ochrony został ukształtowany w sposób szeroki i obejmuje obowiązek organu przeciwdziałania już tym zagrożeniom, które jedynie mogą spowodować uszczerbek dla wartości zabytku. Tym samym zakres ochrony nie jest zawężony do przeciwdziałania zagrożeniom, które taki uszczerbek powodują (tak: w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 2006 r., I SA/Wa 1572/06).

Zgodnie z przepisem art. 36 ust. 1 pkt 8 - dokonywanie podziału zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru zabytków wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. W świetle tej regulacji organ konserwatorski może odmówić wydania pozwolenia na podział nieruchomości zabytkowej, gdy w jego ocenie podział ten wpłynąłby negatywnie na zachowane historyczne wartości przestrzenne, czy architektoniczne chronionego obszaru i takie stanowisko zostanie przez organ prawidłowo uzasadnione. Sam fakt, że ustawodawca przewidział taką normę kompetencyjną dla organu nadzoru konserwatorskiego świadczy o tym, że uznał, że podział geodezyjny nieruchomości może stanowić zagrożenie dla zabytku. Tym samym przed dokonaniem podziału koniecznym jest, aby właściwy w sprawie organ rozważył, czy in concreto w obliczu planowanego podziału takie zagrożenie istnieje.

Należy zauważyć, że o ile sam podział ewidencyjny nie ma wpływu na walory zabytkowego obiektu i opiekę nad nim, o tyle wpływ taki może mieć w praktyce skutek dalej idący, jakim jest podział prawny nieruchomości i pojawienie się nowego właściciela części obiektu oraz ewentualnie nowego sposobu zagospodarowania jej (tak: Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, wyd. II, Komentarz do art. 96 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Ewa Bończak-Kucharczyk).

Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że ochrona zabytku w postaci układu urbanistycznego może także polegać na przeciwdziałaniu niekorzystnemu z punktu widzenia ochrony układu urbanizacyjnego podziałowi geodezyjnemu nieruchomości, objętej ochroną jako układ urbanistyczny. W orzecznictwie został także wyrażony pogląd, że organ może odmówić zgody na podział nieruchomości, który zmierza do utrwalenia lub pogłębienia niekorzystnych zmian w istniejącym sposobie zagospodarowania zabytku. Zadaniem organów w zakresie ochrony zabytków jest bowiem zapobieganie wszelkim działaniom, które mogłyby utrudnić utrzymanie zabytkowego terenu w jego pierwotnym układzie przestrzennym, umożliwić jego zachowanie, czy też spowodować obniżenie lub utratę jego zabytkowych walorów. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że organ powinien przeciwdziałać takiemu podziałowi nieruchomości, który utrwala stan niezgodny z założeniami przestrzennymi układu urbanistycznego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 grudnia 2010 r., I SA/Wa 1093/10).

Organ wyjaśnił, iż objęte wnioskiem działki obejmują teren, zaprojektowany jako obszar zielony, wewnątrz kwartału zabudowy ograniczonego ulicami M., D., B. i S.. Kształt i wielkość działek wynika z zachowania pierwotnego rozplanowania [...]. Zaznaczył, że ochrona układu urbanistycznego [...] poprzez wpis do rejestru zabytków miała na celu ochronę nie tylko zachowanej koncepcji urbanistycznej, ale również wszystkich składowych, które określają jej historyczny charakter. Dotyczy to również, układu parcelacyjnego, zachowanego w przedmiotowym kwartale. Kolonia powstała w latach 1948-1952 według projektu Z. S. i zespołu architektów, m. in. K. T., W. W., L. Z. Kolonia stanowi jednorodny zespół obiektów dający świadectwo poziomu architektury, sztuki i rzemiosła okresu socrealizmu i z tych względów niedopuszczalna jest ingerencja w jej podział geodezyjny.

Należy podkreślić, iż decyzja , zaskarżona w niniejszej sprawie ma charakter uznaniowy, a uznanie, administracyjne może być zakwestionowane, w toku postępowania związanego ze skargą sądową li tylko, gdy nosi cechy dowolności, narusza przepisy postępowania administracyjnego dotyczące obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego. Kontroli sądu administracyjnego poddana jest spójność argumentacji przytoczonej w rozstrzygnięciu indywidualnym opartym na uznaniu administracyjnym.

Sąd stwierdza, że organy wyczerpująco wyjaśniły i ustaliły stan faktyczny sprawy, zgromadziły materiał dowodowy i przeprowadziły właściwą jego ocenę. Organy obu instancji wypełniły nałożone na nie obowiązki w szczególności wynikające z art. 7 k.p.a. i 77 k.p.a., a ocena sformułowana przez organ administracji publicznej, w ramach uznania administracyjnego, nie nosi cech dowolności.

Należy podkreślić, że właściwe organy w przedmiocie ochrony zabytków samodzielnie, jako wyspecjalizowane służby, są władne do dokonania oceny w zakresie wniosku, który dotyczył podziału nieruchomości. Organy wyczerpująco uzasadniły powody, które z punktu widzenia ochrony zabytku uniemożliwiają podział nieruchomości objęty wnioskiem.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, iż zgodnie z art. 96 ust. 1 a) ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz.U. t.j. 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.- aktualnie t.j. D.z.U. z 2014r., poz. 518 ze zm.) w odniesieniu do nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków decyzję o podziale nieruchomości wydaje się po uzyskaniu pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na podział tej nieruchomości.

A zatem, dokonanie podziału nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków ustawodawca uzależnił od uzyskania pozwolenia organu ochrony zabytków. Przepis ten koresponduje z dyspozycją art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami ( Dz.U. Nr 162, poz. 1568 ze zm. – aktualnie t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1446)), który stanowi, że pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków wymaga dokonywanie podziału zabytku nieruchomego wpisanego do rejestru. Przypomnieć też należy, iż zgodnie z art. 95 pkt 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. 2010 r. Nr 102 poz. 651 aktualni t.j. Dz. U. 2014r. poz. 518 ze zm.) – dalej: "u.g.n." niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, podział nieruchomości może nastąpić w celu realizacji roszczeń do części nieruchomości, wynikających z przepisów niniejszej ustawy lub z odrębnych ustaw. Taką odrębną ustawą w rozumieniu art. 95 pkt 4 u.g.n. jest dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] (Dz.U. Nr 50, poz. 279 ze zm.) – dekret [...]. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż ustawodawca w art. 97 ust. 1 a) u.g.n. zawarł wymóg, aby do wniosku o dokonanie podziału nieruchomości zabytkowej dołączyć m.in. pozwolenie, o którym mowa w art. 96 ust. 1 a) u.g.n., a więc pozwolenie wojewódzkiego konserwatora zabytków na podział tej nieruchomości. W sprawie niniejszej z wnioskiem o wydanie takiego pozwolenia występuje aktualny właściciel nieruchomości ( Miasto [...]) zaś interes prawny skarżącego wynika wprost z normy prawnej - art. 97 ust.1a) pkt 3 a) u.g.n. Normę prawa materialnego, na której skarżący opiera interes prawny, stanowi również art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...]. Analiza przepisów art. 95 pkt 4, art. 96 ust. 1 a) i 97 ust.1a) pkt 3 a) u.g.n. oraz art. 36 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami prowadzi do wniosku, że między postępowaniem podziałowym a postępowaniem o udzielenie pozwolenia na podział nieruchomości zabytkowej zachodzi ścisły związek.

Stosownie do art. 96 ust.1b) u.g.n. w przypadku wydzielenia nieruchomości, której własność lub użytkowanie wieczyste zostały nabyte z mocy prawa, albo w przypadku wydzielenia części nieruchomości na potrzeby zwrotu wywłaszczonej nieruchomości nie wydaje się decyzji, o której mowa w ust. 1. Ostateczna decyzja o nabyciu własności lub użytkowania wieczystego albo ostateczna decyzja o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości zatwierdza podział. Skarżący błędnie utożsamia zwrot nieruchomości, o którym mowa w tym przepisie z ustanowieniem na rzecz przedwojennego właściciela nieruchomości prawa użytkowania wieczystego, czyli realizację roszczenia określonego w art. 7 ust. 2 dekretu [...]. W art. 96 ust.1 b) u.g.n. ustawodawca wyłączył konieczność przeprowadzania odrębnego postępowania podziałowego, kończącego się wydaniem decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości w dwóch sytuacjach: po pierwsze, gdy następuje nabycie części nieruchomości z mocy prawa - wydawana jest decyzja deklaratoryjna stwierdzająca nabycie z mocy prawa i wówczas ta decyzja zatwierdza też podział nieruchomości oraz po drugie, gdy toczy się postępowanie o zwrot nieruchomości, które kończy decyzja zatwierdzająca jej podział. W ramach normy prawnej zawartej w art. 96 ust.1 b) u.g.n. nie mieści się postępowanie o ustanowienie użytkowania wieczystego w celu realizacji roszczeń dekretu [...]. Nie można utożsamiać postępowania prowadzonego z wniosku opartego na art. 7 ust. 2 dekretu z postępowaniem o zwrot nieruchomości wywłaszczonej. Niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca przepisu art. 96 ust.1 b) u.g.n. Ponadto postępowanie o zwrot nieruchomości i z wniosku dekretowego cechują daleko idące odrębności i odmienne regulacje ustawowe (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 lipca 2014 r., sygn. akt I OSK 331/13 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Nietrafnym jest także zarzut naruszenia art. 61 § 1 kpa., który stanowi, że postępowanie wszczyna się z urzędu lub na wniosek strony. Nie ulega wątpliwości, iż w sprawie niniejszej wnioskodawcą było Miasto [...] jako właściciel nieruchomości w imieniu którego działa jednostka budżetowa – Naczelnik Biura Gospodarki Nieruchomościami w dzielnicy [...].

Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm