Postanowienie NSA, sygn. akt I FZ 268/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-12-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 86 § 1 , art. 87 § 1, art. 88
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia Małgorzata Niezgódka-Medek, po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lipca 2022 r. sygn. akt III SA/Wa 1628/21 w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Naczelnika Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2021 r. nr 448000-COP.4103.10.2021.4.SR w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień, październik i listopad 2016 r. postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 25 lipca 2022 r., sygn. akt III SA/Wa 1628/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Naczelnika Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego w Warszawie z 30 kwietnia 2021 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za wrzesień, październik i listopad 2016 r.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Sąd pierwszej instancji wskazał, iż ww. decyzja została doręczona Skarżącej w dniu 10 maja 2021 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru dołączone do akt administracyjnych. Zaskarżona decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o prawie, terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia - skargi do sądu administracyjnego. Natomiast skarga do Sądu na powyższą decyzję została złożona w urzędzie pocztowym w dniu 10 czerwca 2021 r., co potwierdza stempel pocztowy na kopercie. W tym stanie rzeczy trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu na decyzję doręczoną Skarżącej w dniu 10 maja 2021 r. upłynął z dniem 9 czerwca 2021 r., zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: "P.p.s.a.").

Postanowieniem z 8 lutego 2022 r. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę Spółki jako wniesioną po terminie. Postanowienie zostało wysłane do Skarżącej przy piśmie z 1 marca 2022 r., którego adresat nie odebrał, co w konsekwencji spowodowało uznanie przesyłki za doręczoną w trybie art. 73 P.p.s.a.

Pismem z 19 maja 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęło pismo Skarżącej, stanowiące wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi.

Jednocześnie Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Sądu z 8 lutego 2022 r. w przedmiocie odrzucenia skargi wniesionej po terminie.

Sąd pierwszej instancji wskazał, iż w niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu został złożony z uchybieniem siedmiodniowego terminu do jego wniesienia, o którym mowa w art. 87 § 1 P.p.s.a. Sąd wyjaśnił, iż prezes zarządu w dniach 8 i 9 czerwca 2021 r. mogła przebywać na kwarantannie, czekając na wynik testu po kontakcie z osobą mogącą być zakażoną wirusem Covid, co uniemożliwiło jej wniesienie skargi w wymaganym 30-dniowym terminie. Jednak niezależnie od tego, dzień ustania przyczyny uchybienia terminu przypadł na dzień 10 czerwca 2021 r., tj. w dniu kiedy prezes zarządu, po uzyskaniu informacji, że ww. osoba ma wynik negatywny na Covid, nadała skargę w placówce pocztowej. Oznacza to, że 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi upłynął dnia 17 czerwca 2021 r. (czwartek), a nadanie przedmiotowego wniosku nastąpiło dopiero dnia 17 maja 2022 r., czyli 11 miesięcy po terminie.

W zażaleniu prezes spółki wskazała, iż wniosek złożyła 17 maja 2022 r. czyli z zachowaniem 7 dniowego terminu licząc od dnia 11 maja 2022 r. kiedy to po zapoznaniu się z aktami sprawy, dowiedziała się iż Sąd odrzucił skargę jako wniesioną po terminie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie jest uzasadnione.

Zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest bezskuteczność czynności podjętych przez stronę po terminie. Zasada ta nie ma jednak charakteru bezwzględnego, zgodnie bowiem z art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy sąd, na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). Z brzmienia powołanych przepisów wynika, że Sąd w pierwszej kolejności ocenia, czy wniosek o przywrócenie terminu został wniesiony z zachowaniem terminu. Dopiero w razie uznania, że termin ten został zachowany, badaniu podlegają przesłanki uprawdopodobniające brak winy w uchybieniu terminu do dokonania danej czynności procesowej.

Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że ustaleniu podlega moment, w którym w rzeczywistości (obiektywnie) ustała przyczyna uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej. W doktrynie podkreśla się, że oczywiste jest, iż analizując tę okoliczność, sąd nie przeprowadza postępowania dowodowego z własnej inicjatywy, ale zasadniczo zobligowany jest opierać się na twierdzeniach wnioskodawcy popartych stosownymi dowodami, a także dowodami zgromadzonymi w toku całego postępowania. Jeżeli na skutek zbadania wszystkich okoliczności sąd dojdzie do przekonania, że przyczyna niezawinionego uchybienia terminowi ustała wcześniej, niż wskazuje wnioskodawca, ustala, czy mimo to wniosek został złożony w terminie siedmiodniowym od tej daty. Pozytywny wynik przeprowadzonej analizy powoduje, że sąd w dalszej kolejności bada wniosek merytorycznie. Jeżeli zaś dojdzie do przekonania, że strona dokonała wspomnianej czynności po upływie siedmiodniowego terminu, wniosek podlega odrzuceniu. (Babiarz S. (red.), Postępowanie sądowoadministracyjne w praktyce, LEX 2015). Użytego w art. 87 § 1 P.p.s.a. określenia "od czasu ustania przyczyny" nie można utożsamiać z chwilą, w której strona dowiedziała się o uchybieniu terminowi (por. postanowienie NSA z 23 stycznia 2015 r. II FZ 2065/14; CBOSA). Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczyna bieg od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jest to więc okoliczność obiektywnie istniejąca, niezależnie od poglądów i stanowiska strony (por. postanowienie NSA z 16 października 2013 r., I OZ 805/13; CBOSA). Odmienne poglądy w tym zakresie, wobec jednoznacznej treści przepisu, nie znajdują uzasadnienia. Dodatkowo należy podnieść, że termin, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a., jest terminem przywracalnym. Nie ma więc żadnych przeszkód prawnych, aby strona, która o przekroczeniu terminu dowiedziała się po dacie ustania przyczyny, złożyła wniosek o przywrócenie tego terminu (Dauter Bogusław, Kabat Andrzej, Niezgódka-Medek Małgorzata, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II; LEX/el. 2021).

W rozpoznawanej sprawie Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Naczelnika Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego w Warszawie z 30 kwietnia 2021 r., którą doręczono Skarżącej 10 maja 2021 r. Zatem termin do wniesienia skargi upływał 9 czerwca 2021 r., natomiast skarga na powyższą decyzję została złożona 10 czerwca 2021 r.

Odnosząc się do zarzutów zażalenia zauważyć należy, iż Spółka swoją argumentację opierała na fakcie, że o uchybieniu terminowi do wniesienia skargi dowiedziała się 11 maja 2022 r. kiedy to po zapoznaniu się z aktami sprawy, dowiedziała się, iż Sąd odrzucił skargę jako wniesioną po terminie. Tymczasem jak wynika z wniosku Spółki o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, prezes spółki o przekroczeniu terminu do wniesienia skargi wiedziała już w czerwcu 2021 r., jak bowiem wskazała "Po ustaleniu, że osoba podejrzana o covid uzyskała negatywny wynik testu, skargę wysłałam 10 czerwca, jeden dzień po terminie lecz w czasie kiedy zagrożenie ustało.". Zatem prawidłowo Sąd pierwszej instancji uznał, że 7-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi upłynął dnia 17 czerwca 2021 r. (czwartek), albowiem dzień ustania przyczyny uchybienia terminu przypadł na dzień 10 czerwca 2021 r. Nadanie wniosku o przywrócenie terminu nastąpiło dopiero dnia 17 maja 2022 r., czyli 11 miesięcy po terminie.

W związku z powyższym prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ocenił, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi podlegał odrzuceniu na podstawie art. 88 P.p.s.a.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 P.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.