Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1267/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-11-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art 20 ust 4 art 21 ust 1 i 2 ,art 78, art 82 ust 1
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
article: art 194 par 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art 291-300
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Mydłowska, Sędzia WSA Beata Krajewska, Sędzia WSA Krystyna Madalińska – Urbaniak (spr.), Protokolant Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2009 r. sprawy ze skargi "S Sp. z o.o. Spółka komandytowa w S na decyzję Dyrektor Izby Celnej w W z dnia[...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia za zastosowanie procedury dopuszczenia do wolnego obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla towaru objętego procedurą dopuszczenia do obrotu; oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2005r. działająca w imieniu firmy S Sp. z o.o. Agencja Celna S dokonała zgłoszenia celnego nr [...] w celu dopuszczenia do obrotu towaru w postaci samolotu cywilnego[...] , nr seryjny[...] . Dla określenia kwoty długu celnego zgłaszający zastosował zerową stawkę cła przywozowego ze względu na ostateczne użycie towaru o szczególnym przeznaczeniu. W dniu [...] .10.2007r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] Port Lotniczy w W wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia należności wynikających z długu celnego powstałego w wyniku zastosowania bez wymaganego pisemnego zezwolenia zerowej stawki cła przywozowego określonego w taryfie celnej ze względu na końcowe użycie towaru o szczególnym przeznaczeniu w postaci statku powietrznego o masie własnej nie przekraczającej [..] kg marki [...] dopuszczonego do obrotu na podstawie zgłoszenia celnego SAD nr [...]

Pismem z dnia [... ] stycznia 2008 r. pełnomocnik firmy S Sp. z o.o. wniósł o wydanie zezwolenia na zastosowanie zerowej stawki cła dla ww. samolotu. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] Port Lotniczy w W odmówił udzielenia zezwolenia na zastosowanie procedury celnej dopuszczenia do obrotu z ostatecznym przeznaczeniem dla samolotu cywilnego [...] objętego zgłoszeniem celnym z dnia [...] maja 2005 r. W uzasadnieniu organ celny pierwszej instancji stwierdził m. in., że przedmiotowej sprawie nie można było wydać pozwolenia z mocą wsteczną, ponieważ jego skutek retrospektywny może zostać rozszerzony na okres nie dłuższy niż jeden rok przed datą złożenia wniosku.

Pismem z dnia [...] marca 2008 r. pełnomocnik Strony złożył odwołanie od decyzji organu celnego pierwszej instancji, wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy zgodnie z wnioskiem z dnia [...] stycznia 2008 r. Przedmiotowej decyzji organu celnego pierwszej instancji Skarżący zarzucił naruszenie art. 21 Rozporządzenia Rady nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny w związku z art. 292 Rozporządzenia Komisji nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny – poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż upłynął termin do uzyskania pozwolenia na przyznanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego dla towaru w postaci samolotu cywilnego (objętego zerową stawką cła celną) w sytuacji, gdy w obowiązujących przepisach prawa termin na złożenie wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia nie został określony, a Strona taki wniosek złożyła. Ponadto Strona zarzuciła naruszenie art.254 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską w związku z art. 2 i art. 58 Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. poprzez wyciąganie wobec Strony negatywnych konsekwencji w wyniku niezastosowania się przez nią do norm prawnych zawartych w treści aktów normatywnych, o których strona nie miała wiedzy.

Decyzją z dnia[...] czerwca 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż stosownie do postanowień art. 21 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. URZ. WE L 302 z 19.10.1992r. str. 1 i nast.), uprzywilejowane traktowanie taryfowe, z którego mogą korzystać niektóre towary ze względu na ich rodzaj lub przeznaczenie, uzależnione jest od spełnienia warunków określonych zgodnie procedurą Komitetu. Zasadą jest, stosownie do postanowień art. 292 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93, iż objęcie towarów procedurą dopuszczenie do obrotu zastosowaniem uprzywilejowanego traktowania taryfowego, polegającego zastosowaniu obniżonych lub zerowych stawek celnych ze względu na ich końcowe przeznaczenie, z jednoczesnym pozostawaniem tych towarów pod dozorem celnym, wymaga uzyskania pozwolenia organów celnych. Spełnienie tego warunku pozwala na objęcie towarów daną podpozycją (zastosowanie obniżonej lub zerowej stawki celnej), w przeciwnym razie, ten sam towar zostaje objęty inną podpozycją, dla której ustawodawca nie przewidział uprzywilejowanego traktowania taryfowego. Z powyższych zasad wynika, iż już w chwili obejmowania towarów procedurą strona powinna posiadać pozwolenie na objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem, aby móc korzystać z uprzywilejowanego traktowania taryfowego towarów. W związku z tym wniosek o udzielenie takiego pozwolenia powinien zostać złożony odpowiednio wcześniej, tak aby organ celny mógł wydać pozwolenie przed dokonaniem zgłoszenia celnego.

W szczególnych okolicznościach, zgodnie z art. 292 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93, organy celne mogą dopuścić, aby zgłoszenie o dopuszczenie do swobodnego obrotu, sporządzone na piśmie lub z wykorzystaniem środków technicznych przetwarzania danych i dokonane z zastosowaniem zwykłej procedury, stanowiło wniosek o udzielenie pozwolenia, w wypadku gdy:

- wniosek dotyczy tylko jednej administracji celnej,

- osoba składająca wniosek w całości nadaje towarom określone przeznaczenie, oraz

- zabezpieczony jest prawidłowy przebieg czynności.

Dyrektor Izby Celnej podniósł, że przedmiotowej sprawie Strona nie wystąpiła do organu celnego wnioskiem o udzielenie pozwolenie na objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem przed dokonaniem zgłoszenia celnego do procedury, nie skorzystała również z możliwości, aby zgłoszenie celne stanowiło wniosek o udzielenie pozwolenia.

Organ II instancji odniósł się do możliwości wydania pozwolenia na objęcie towarów procedurą dopuszczenia do obrotu z końcowym przeznaczeniem z mocą wsteczną stosownie do art. 294 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 i wskazał, że przepisy prawa celnego nie przewidują możliwości wydania takiego pozwolenia dla towaru, który został objęty procedurą dopuszczenia do obrotu ponad dwa i pół roku przed złożeniem wniosku, gdyż maksymalny termin pozwolenia z mocą wsteczną może objąć okres jednego roku od dnia objęcia towaru procedurą.

Dyrektor Izby Celnej nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 254 TWE, zgodnie z którym nie można wyciągać negatywnych konsekwencji wobec jednostki, która w chwili zastosowania danych norm praw wspólnotowego nie miała wiedzy o ich obowiązywaniu, wobec braku urzędowej publikacji aktu normatywnego, w którym dane normy zostały umieszczone, w języku tego państwa. Za urzędową publikację uznaje się opublikowanie rozporządzenia wspólnotowego w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w języku państwa członkowskiego, będącego językiem urzędowym. Organ wyjaśnił, iż teksty aktów prawnych obowiązujących po akcesji Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia wydanego w przedmiotowej sprawie stały się dostępne w polskim tłumaczeniu w związku z ich publikacją w polskim specjalnym wydaniu Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej, według danych Biura Publikacji Wspólnot Europejskich z siedzibą w Luksemburgu w następujących terminach:

- Rozporządzenie Rady nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny – rozdział 02, tom 04 – w dniu 1 października 2004 r.

- Rozporządzenie Komisji nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny – rozdział 02, tom 06 — w dniu 7 września 2004 r.

Od powyższego rozstrzygnięcia pełnomocnik Spółki S złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej rażące naruszenie przepisów prawa materialnego tj. przepisu art. 21 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE L z dnia 19 października1992 r.) w zw. z art. 292 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE L z dnia 11 października 1993 r. ) poprzez ich błędną wykładnię, przejawiającą się w całkowicie bezpodstawnym uznaniu przez organ II instancji, iż upłynął termin do uzyskania zezwolenia (pozwolenia) w formie pisemnej na przyznanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego (zgodnie z art. 21 Kodeksu) towaru w postaci samolotu cywilnego [...] (objętego 0% stawką celną) i dokonania retrospektywnego zaksięgowania kwoty cła wraz z należnymi odsetkami, w sytuacji, gdy w obowiązujących przepisach prawa termin na złożenie wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia nie został określony, a odwołujący się w dniu [...] stycznia 2008 r. złożył wniosek, o którym mowa powyżej.

W uzasadnieniu skargi został powtórzony zarzut, że powołane akty prawa wspólnotowego w chwili dokonywania zgłoszenia nie były opublikowane w języku polskim w Dzienniku Urzędowym UE. Zdaniem Skarżącej Spółki daty publikacji zarówno Kodeksu jak i Taryfy, na które powołuje się organ II instancji w zaskarżonej decyzji są niewiarygodne , gdyż bezspornym jest brak na dzień 30 maja 2005 r. oficjalnego tłumaczenia danych aktów prawa wspólnotowego na język polski zawartych w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej – polskim wydaniu specjalnym, a powołany zbiór aktów normatywnych nie zawiera dokładnej daty jego wydania w formie drukowanej. W związku z powyższym, na zasadzie przepisu art. 106 § 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pełnomocnik Skarżącej wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentu: Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej – polskiego wydania specjalnego – Rozdziału 2 tomu 4 i 6 na okoliczność potwierdzenia tezy, iż brak jest dokładnej daty jego publikacji języku polskim, która to data pozwoliłaby na ustalenie momentu, od którego normy prane w nich zawarte obowiązywały Skarżącego.

Dyrektor Izby Celnej w W w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne ( Dz.U. nr 68, poz. 622 ze zm.), ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (jednolity tekst Dz.U. z 2005 r. nr 8 poz. 60 ze zm.) oraz w oparciu o akta sprawy zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., Sąd nie stwierdził takich naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

W ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny i zawiera prawidłowe i wyczerpujące przedstawienie stanu prawnego, które Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełni podziela .

W pierwszym rzędzie należy odnieść się do zarzutu, że prawo wspólnotowe nie mogło być zastosowane, gdyż w chwili dokonywania zgłoszenia celnego nie było opublikowane w publikatorze urzędowym w języku polskim. Skarżący swoje twierdzenie opiera na fakcie , że na tomach 4 i 6 Rozdziału 2 Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej – polskiego wydania specjalnego brak jest dokładnej daty publikacji. Jednak brak takiej daty w żaden sposób nie potwierdza tezy Skarżącej Spółki, że przed dniem 30 maja 2005 r. te publikacje się nie ukazały. Przede wszystkim jednak pomijany jest fakt, że w toku postępowania organ odwoławczy ustalił dokładną datę publikacji - za pośrednictwem Komitetu Integracji Europejskiej uzyskano dokładne daty publikacji tych tomów z Office for Official Publications of The European Communities. Z treści nadesłanego z w/w organu pisma wynika, że w chwili dokonywania zgłoszenia zarówno Wspólnotowy Kodeks Celny jak i przepisy wykonawcze ukazały się w języku polskim w oficjalnym publikatorze. Dokument ten – sporządzony przez w/w organ w ramach swych kompetencji korzysta z domniemania prawdziwości wynikającego z art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej, gdyż prawo wspólnotowe stanowi część porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej .

Nie można również podzielić poglądu S dot. nieograniczonej w czasie możliwości wnioskowania o udzielenie pozwolenia na objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu . W uzasadnieniu skargi został wyrażony taki pogląd, jednak bez jego głębszego oparcia w istniejących unormowaniach –autor skargi wyraził przekonanie, że wniosek o uprzywilejowane traktowanie taryfowe może być złożony retrospektywnie, a zezwolenie może być wydane z mocą wsteczną.

W myśl art. 21 ust. 1 i 2 WKC uprzywilejowane traktowanie taryfowe, z którego mogą korzystać niektóre towary ze względu na ich rodzaj lub przeznaczenie, uzależnione jest od spełnienia warunków określonych zgodnie z procedurą Komitetu, przy czym określenie "uprzywilejowane traktowanie taryfowe" oznacza obniżenie lub zawieszenie należności celnych przywozowych. Stosownie do art. 292 PWKC, przyznanie uprzywilejowanego traktowania taryfowego, zgodnie z art. 21 WKC, w sytuacji gdy towar podlega dozorowi celnemu z uwagi na przeznaczenie (obowiązek pozostawania pod dozorem celnym takiego towaru określa art. 82 ust. 1 WKC i 291 PWKC) uzależnione jest od wydania zezwolenia na piśmie.

Wskazać należy również, że przepisy rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.UE. L. 87. 256.1) w zał. 1 Sekcja II - Przepisy szczególne, przewidują zwolnienie z cła w odniesieniu do cywilnych statków powietrznych objętych stosownymi pozycjami i podpozycjami, z zaznaczeniem, że zwolnienie to podlega warunkom określonym w odpowiednich przepisach wspólnotowych, uwzględniając kontrolę celną użytkowania takich towarów i odsyłają do art. 291-300 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 (Dz. U. L 253 z 11.10.1993, s. 1). Warunki te obejmują w szczególności uzyskania zezwolenia do celów dozoru celnego przeznaczenia towarów (art. 292 ust. 1 PWKC).

Poza sporem pozostaje okoliczność, że Skarżąca Spółka zezwolenia, o którym mowa w powołanych wyżej przepisach nie posiadała w dacie zgłoszenia celnego tj. w dniu [...] maja 2005 r., a wniosek w tym przedmiocie złożyła w dniu [...] stycznia 2008 r. po wszczęciu z urzędu kontroli w zakresie prawdziwości danych zawartych w tym zgłoszeniu celnym na podstawie art. 78 WKC. W świetle powyższego zarzut naruszenia przepisów art. 21 WKC uprawniony nie jest.

Art. 20 ust 4 WKC przewiduje możliwość zastosowania preferencji taryfowych, także na wniosek złożony retrospektywnie, lecz tylko wówczas, gdy odpowiednie warunki zostaną spełnione. Kwestię wymagań, jakie winny być spełnione dla retrospektywnego wydania zezwolenia reguluje art. 294 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r., ale nie mógł mieć on zastosowania w sprawie niniejszej ze względu na to, że przepis ten przewidział możliwość rozszerzenia skutku retroaktywnego jedynie na okres nie dłuższy niż 1 rok przed datą złożenia wniosku.

Pogląd taki został zaaprobowany przez Naczelny Sąd Administracyjny ( por. wyrok z 3.09.2009 r. w sprawie o sygn. akt I GSK 734/08) , które to orzeczenie zapadło w sprawie o zbliżonym stanie faktycznym i prawnym.

Z tych względów w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w wyroku.