Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 308/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-07-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par.1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 lit. c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 1-2 i pkt 4, art. 5 ust. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2134
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.
article: art. 3 pkt 1 lit. a, b i c
journal: Dz.U. 2018 poz 2220
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 11 lipca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.), , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2019 roku sprawy ze skargi S. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję. A. P.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), powoływanej dalej jako: "k.p.a.", art. 2 pkt 1, pkt 2, pkt 4, pkt 16, pkt 19 lit. c, pkt 20 lit. c, pkt 21; art. 4 ust. 1-3; art. 5 ust. 1, ust. 3, ust. 4; art. 7 ust. 3b ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 2134 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.p.p.w.d.", oraz art. 3 pkt 1 lit. a, lit. b, lit. c ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U. 2018 r., poz. 2220 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.ś.r., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] odmawiającą prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko: M .S. na okres od 1 października 2018 r.

Jak wynika z akt sprawy, ww. decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił S. J. prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko M. S. na okres od 1 października 2018 r.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła S. J., reprezentowana przez ojca B. J., podnosząc, iż nie zgadza się z jej rozstrzygnięciem i wnosi o zmianę decyzji i przyznanie świadczenia wychowaczego.

Zdaniem strony, dla obliczenia dochodu nie uwzględniono faktu, że od przychodu wykazanego w poz. 24 druku PIT 8C (w aktach sprawy) nie odjęto należnego podatku od tej kwoty. Do tego dochodu ma zastosowanie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wynika to zresztą z pozycji D tego druku. Tak też uznał NSA w sprawie o sygn. akt II FSK 154/15. Od takich dochodów płatnik nie pobiera zaliczki i dlatego nie ma jej na tym druku. Wynika to z art. 42a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z uwagi na to, że przychód ten nie jest wymieniony w art. 21 powołanej ustawy jako zwolniony z podatku, to jest on należny. Obowiązek jego opłacenia spoczywa na podatniku i podatek ten został opłacony.

Jednocześnie w ocenie pełnomocnika skarżącej sformułowanie "należny" oznacza, że nawet brak jego zapłaty nie ma wpływu na jego istnienie. Wysokość tego podatku, według pełnomocnika, zgodnie z art. 27 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynosi 18%, stąd podatek: 9548,65 x 18%= 1718,76 zł, a dochód 7829,89 zł. Razem dochód więc wyniesie: 7829,89 + 9469,22 + 1200=18499 zł, co w przeliczeniu na osobę wynosi 770,79 zł. A to uprawnia do otrzymania świadczenia.

Pełnomocnik podkreślił przy tym, że zgodnie z art. 3 ust. 1a u.ś.r. w związku z art.2 ust. 1 u.p.p.w.d. dochodem jest przychód pomniejszony o należny podatek. Z przepisów o świadczeniach rodzinnych nie wynika, aby był to podatek wynikający z zeznania rocznego. To oznacza, że dochód dla celów świadczenia wychowawczego to suma dochodów uzyskanych w ciągu danego roku. Zdaniem pełnomocnika, gdyby nawet przyjąć, że podatkiem należnym jest ten wykazany w PIT 36 (w aktach sprawy), to wynika z niego, że bez dochodu z PIT 8C podatek należny (rubryka 206) wyniósłby 960,84 zł, a po doliczeniu tego dochodu wyniósłby 2679,64 zł. Stąd wynika, że podatek należny spowodowany dochodem z PIT 8C wzrósł o 1718,80 zł i jest wobec tego podatkiem od tego przychodu. Podatek został w całości opłacony przez podatnika.

Ponadto pełnomocnik stwierdził, że odliczenie ulgi na dziecko z poz. 200 PIT 36 nie jest dochodem w rozumieniu art. 3 ust. 1c u.ś.r. Są nimi tylko kwoty otrzymane z urzędu skarbowego z tytulu niewykorzystanej tej ulgi (tj. wymienione w art. 27 ust.8-10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 3 ust. 1 c u.ś.r.), wskazuje się je w pozycji 214 PIT 36.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2018/2019 został złożony w organie I instancji w dniu 17 września 2018 r. We wniosku strona wskazała, że:

1) ubiega się o świadczenie wychowawcze na pierwsze dziecko w rodzinie, które z nią zamieszkuje i które pozostaje na jej utrzymaniu,

2) na potrzeby ubiegania się o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego rodzinę tworzą:

1. S. J. (strona, stan cywilny: brak danych),

2. M. S. (syn, ur. 11-10-2010 r.),

3. dziecko nie legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności,

4. łączna kwota alimentów świadczonych na rzecz innych osób spoza rodziny wyniosła w roku 2017 kwotę 0,00 zł,

5. w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który jest ustalane prawo do świadczenia wychowawczego, strona lub członkowie jej rodziny:

a) osiągnęli dochody niepodlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e, art.30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych,

b) osiągnęli dochody z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne - ryczałt ewidencjonowany lub karta podatkowa,

c) nie osiągnęli dochodów uzyskiwanych z gospodarstwa rolnego.

Jednocześnie Kolegium stwierdziło, że z odpisu skróconego aktu urodzenia z dnia [...] między innymi wynika, że ojcem małoletniego M. S. jest P. S. P. S. w umowie z dnia 10 sierpnia 2017r. (spisanej w formie aktu notarialnego) o ustalenie obowiązku alimentacyjnego i ustanowienie tytułu egzekucyjnego zobowiązał się łożyć na swojego małoletniego syna M. S. comiesięcznie kwotę 400,00 zł z tytułu świadczeń alimentacyjnych do rąk jego matki S. J., począwszy od dnia 10 sierpnia 2017 r.

Organ II instancji wskazał także, iż strona w dniu 17 września 2018 r. złożyła pod odpowiedzialnością karną oświadczenie, z którego między innymi wynika, że w roku 2017 otrzymała alimenty zgodnie z wyrokiem na syna M. S. 4 x 400 zł = 1.600 zł. Jej dochody w 2017 r. pochodziły z tytułu zaległego za 2010 r. zasiłku chorobowego (PIT-11A) oraz z tytułu odsetek od tego zasiłku (PIT-8C) z ZUS. Ponadto strona oświadczyła, że prowadzi działalność gospodarczą i rozlicza się na zasadach ryczałtu.

W odniesieniu do powyższego Kolegium podniosło, że Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. w piśmie z dnia 20 sierpnia 2018 r. o wysokości przychodu oraz wysokości i formie opłacania podatku dochodowego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który ustalane jest odpowiednio prawo do świadczeń rodzinnych, świadczeń z funduszu alimentacyjnego lub świadczenia wychowawczego, dotyczące osoby rozliczającej się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiągniętych przez osoby fizyczne, wskazał, że S. J. w roku 2017 opłacała ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Stawka podatkowa wynosiła 5,5%, przychód wyniósł 78.659,18 zł. Suma ryczałtu wpłaconego w formie zaliczek to kwota 2.776,00zł. Ponadto podatnik złożył również PIT-36 dotyczący tego okresu, a nieobjęty niniejszym zaświadczeniem. Zaświadczenie wystawiono celem uzyskania świadczeń rodzinnych. Nadto Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. w piśmie z dnia 20 sierpnia 2018 r. o dochodzie członków rodziny podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c i 30e ustawy z dnia 27 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, uzyskanym w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy wskazał, że S. J. w PIT-36 za 2017 r. wykazała dochód brutto w kwocie 24.153,95 zł, podatek należny w kwocie 2.680,00zł, składki na ubezpieczenie społeczne w kwocie 0,00 zł. Ponadto podatnik złożył również PIT-28 dotyczący tego okresu, a nieobjęty niniejszym zaświadczeniem. Zaświadczenie wystawiono celem uzyskania świadczeń rodzinnych.

Kolegium zauważyło również, że organ I instancji pozyskał niezbędne dane strony do ustalenia prawa do wnioskowanego świadczenia, tj.:

1) z ZUS: strona od 7 września 2016 r. jest zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca działalność gospodarczą pod nr NIP [...], zadeklarowana składka na ubezpieczenie zdrowotne za 2017 r. wyniosła 3.567,36 zł,

2) z organu podatkowego za pośrednictwem Ministerstwa Finansów: strona w PIT-36 za 2017 r. wykazała dochód w kwocie 24.153,95 zł, składki na ubezpieczenie społeczne "brak danych", należny podatek w kwocie 2.680 zł, wartość kwoty zwrotu z tytułu niewykorzystanej ulgi na dzieci 0 zł.

Następnie organ odwoławczy, powołując się na art. 2, art. 4 ust. 1, art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 3b, art. 18 ust. 1 u.p.p.w.d., a także na art. 3 pkt. 1 u.ś.r. oraz obwieszczenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 lipca 2018 r. (M.P. z 2018 r. poz. 721), wskazał, że dziecko strony spełnia ustawowe kryterium wieku do przyznania stronie prawa do świadczenia wychowawczego. Dodatkowo podkreślił, że dochodem miarodajnym do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2018/2019 jest dochód uzyskany w roku kalendarzowym 2017 przy uwzględnieniu instytucji utraty i uzyskaniu dochodów.

Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy wskazał, że na podstawie akt sprawy ustalono, iż w badanym okresie w rodzinie strony nie wystąpiła instytucja utraty i uzyskania dochodu. Stąd też, zdaniem Kolegium, dochód na jednego członka rodziny strony wyniósł 1.355,97 zł i przekroczył ustawowe kryterium dochodowe, t.j. kwotę 800,00 zł.

Następnie przedstawiając sposób obliczenia dochodu na jednego członka rodziny, Kolegium wskazało, że dochód strony za 2017 r. (PIT-36) wyniósł 24.153,95 zł - składki na ubezpieczenie społeczne to 0 zł - należny podatek 2.680 zł + wartość kwoty zwrotu z tytułem niewykorzystanej ulgi na dziecko 0 zł + dochód z działalności gospodarczej za 2017 r., który wyniósł 9.469,22 zł + alimenty otrzymane w 2017 r. w wysokości 1.600,00, razem stanowi kwotę 32.543,17 zł. Średni miesięczny dochód rodziny wyniósł 2.711,93 zł, tj. dochód strony 32.543,17 zł podzielony przez 12 miesięcy. Natomiast średni miesięczny dochód na jednego członka rodziny wyniósł 1.355,97 zł, tj. 2.711,93 zł podzielone przez 2 osoby w rodzinie.

Kolegium podniosło przy tym, że według wyliczeń organu I instancji dochód na jednego członka rodziny wyniósł 859,08 zł i również przekroczył ustawowy próg dochodowy. Zdaniem Kolegium, różnica w obliczeniach dochodu na jednego członka rodziny dokonanych przez Kolegium i organ I instancji nie ma wpływu na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie, ponieważ w obu przypadkach dochód na jednego członka rodziny przekroczył ustawowe kryterium dochodowe.

Mając powyższe na względzie, Kolegium stwierdziło, że stronie nie przysługuje prawo do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko w rodzinie, ponieważ dochód na jednego członka rodziny strony przekroczył ustawowe kryterium dochodowe.

Jednocześnie Kolegium wskazało, że organ I instancji błędnie przytoczył treść art. 3 pkt. 1 u.ś.r. dotyczącego dochodu, ponieważ przepis ten został zmieniony ustawą z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie niektórych ustaw związany z systemem wsparcia rodzin (Dz.U. z 2017 r. poz. 1428), która weszła w życie 1 sierpnia 2017 r. i ma zastosowanie po raz pierwszy przy ustalaniu prawa do świadczeń na okres zasiłkowy rozpoczynający się od dnia 1 listopada 2017 r. Zdaniem Kolegium, zaistniała pomyłka organu I instancji nie miała wpływu na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie.

W ocenie Kolegium, organ I instancji przeprowadził szczegółowo postępowanie wyjaśniające. Ustawodawca wyraźnie określił warunki przyznania świadczeń wychowawczych oraz zasady ich wypłaty. Wobec tego organ I instancji i organ odwoławczy nie mogą w sposób uznaniowy, z pominięciem przepisów ustawy orzec o przyznaniu stronie wnioskowanego świadczenia na pierwsze dziecko w rodzinie.

W dalszej kolejności odpowiadając na zarzuty zawarte w odwołaniu organ II instancji wskazał, że dochodem miarodajnym do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na okres świadczeniowy 2018/2019 jest dochód uzyskany w roku kalendarzowym 2017 przy uwzględnieniu instytucji utraty i uzyskania dochodów. Przepis art. 2 pkt 1 u.p.p.w.d. zawiera legalną definicję dochodu. Załączone do odwołania kserokopie informacji o dochodach PIT-11A i PIT-8C nie mają wpływu na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie, ponieważ były złożone łącznie z wnioskiem o ustalenie prawa do wnioskowanego świadczenia i były przedmiotem oceny przez organy administracji. Zdaniem Kolegium, pozostałe dokumenty załączone do odwołania również nie mają wpływu na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie. Dane dotyczące dochodu i należnego podatku z PIT-11A i PIT-8C strona sama wykazała w zeznaniu podatkowym PIT-36 za rok 2017, co znalazło odzwierciedlenie w zaświadczeniu Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 20 sierpnia 2018 r.

Dodatkowo powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, Kolegium wskazało, że dane dotyczące dochodu rodziny wykazane w zaświadczeniu urzędu skarbowego są wiążące dla kierownika miejskiego ośrodka pomocy społecznej, jak i samorządowego kolegium odwoławczego. Organy nie mogły kwestionować składników wynagrodzenia strony uzyskanego w roku kalendarzowym zaliczonego do dochodu rodziny przez organ podatkowy. Takie uprawnienie przysługuje tylko adresatowi zaświadczenia. Pozostałe zarzuty odwołania Kolegium uznało za chybione i niemające wpływu na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie.

Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyła S. J., reprezentowana przez ojca B. J., wnosząc o uznanie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji za niezgodne z prawem i ich uchylenie, a także przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia lub zmianę na zgodną z wnioskiem o świadczenie.

W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej, odwołując się do art. 2 Konstytucji RP, wskazał, że zarówno obywatel, którego dochód na członka rodziny wynosi 799,99 zł/ m-c jak i ten, którego dochód wynosi 800,01 zł /m-c nie powinni być diametralnie inaczej traktowani, gdy chodzi o pomoc państwa. Dodał przy tym, że ten który ma dochód 799,99 zł otrzymuje 6000 zł/rok, a ten z 800,01 zł/rok nie otrzyma żadnego wsparcia. W ocenie pełnomocnika, ta sama argumentacji jest słuszna także dla większych różnic w dochodach, co ma miejsce w przypadku skarżącej.

Jednocześnie pełnomocnik skarżącej podniósł, że wyliczone dochody na członka rodziny skarżącej są niezgodne z prawem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało bowiem otrzymane kwoty z tytułu zasiłku chorobowego wykazanego w PIT 11A, jak i odsetki za opóźnienie w jego zapłacie przez ZUS za 8 lat wykazane w PIT-8C, jako "nieutracone". W odniesieniu do powyższego pełnomocnik skarżącej wskazał, iż jakkolwiek w ustawie nie jest wyraźnie wskazane, że to dochód utracony, ale jest wskazany jako dochód utracony wynagrodzenie za czas choroby wypłacone przez pracodawcę. Zdaniem pełnomocnika, oznaczałoby to, że zasiłek za tę samą chorobę wypłacony przez inny podmiot (tu ZUS), byłby wyłączony z "utracone". W ocenie pełnomocnika, zapisy o dochodzie "utraconym" są powołane w ustawie wybiórczo bez logiki. Dochód utracony to przecież ten, którego już nie ma. W ocenie pełnomocnika, jest to niezgodne z zasadą sprawiedliwości społecznej wskazaną w Konstytucji. Nadto pełnomocnik dodał, że zgodnie z art. 8 ust. 2 Konstytucji jej przepisy stosuje się bezpośrednio i wniósł o zastosowanie przez Sąd tego przepisu w sprawie.

W dalszych motywach skargi pełnomocnik wskazał, że zgodnie z art. 92 Konstytucji źródłami prawa są akty wykonawcze wydane na podstawie upoważnienia zawartego w ustawie, ale upoważnienie to ma określić zakres spraw przekazanych do uregulowania oraz wytyczne dotyczące treści aktu. Zarówno z treści upoważnienia ustawowego, jak i z rozporządzenia Ministra wynika, że nie spełniają tych kryteriów, co czyni je nieskutecznym jako niezgodne z konstytucją. Dodatkowo pełnomocnik nadmienił, iż niezależnie od tego nie bardzo wiadomo, jak i dlaczego minister ustala dochody z ryczałtu na wykazanym w Monitorze Polskim poziomie. To wykazywanie nie jest także zgodne z definicją dochodu, będącą podstawą jego ustalania, a wskazaną w ustawie o świadczeniach rodzinnych (art. 2 w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy o świadczeniach wychowawczych). Dochód, według tej definicji, to przychód pomniejszony o koszty, podatki i składki. Zdaniem pełnomocnika, dla każdego ryczałtowca trzeba więc to ustalać indywidualnie, bo każdy ma inne koszty podatki i składki. Tym samym, w ocenie pełnomocnika, ustalając dochody w sposób podany w Monitorze nie wskazuje się dochodów rzeczywistych, a tylko takie mogą być podstawą do określenia dochodu na członka rodziny.

W ocenie pełnomocnika, gdyby uwzględnić, że zarówno zasiłek chorobowy, jak i odsetki od niego są "utracone", to dochody w rodzinie skarżącej nie przekroczyłyby 500 zł miesięcznie na osobę.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednocześnie odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze Kolegium wskazało, że art. 2 Konstytucji RP nie ma żadnego związku z krytyką dochodu obliczonego dla rodziny strony przy rozpatrywaniu wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego.

W ocenie Kolegium, w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci nie została naruszona zasada demokratycznego państwa prawa, zasada sprawiedliwości społecznej, ponieważ świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza ustawowego kryterium dochodowego. Wszystkie osoby uprawnione do pobierania świadczenia wychowawczego zgodnie z art. 32 Konstytucji RP w powyższej ustawie są traktowane równo. Kolegium stwierdziło również, że w stosunku do ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci obowiązuje zasada domniemania jej konstytucyjności. Jeżeli strona uważa, że powyższa ustawa jest niekonstytucyjna, to może swoje uwagi skierować do Trybunału Konstytucyjnego.

Zdaniem Kolegium, nie ma podstaw prawnych do obliczenia dochodu strony z działalności gospodarczej rozliczającej się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne według zasad wskazanych w art. podstawie art. 3 pkt 1 lit. a u.ś.r. Kolegium dodało przy tym, że w przypadku ustalania dochodu z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, przyjmuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie, w drodze obwieszczenia, przez ministra właściwego do spraw rodziny w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" w terminie do dnia 1 sierpnia każdego roku (art. 7 ust. 3b u.p.p.w.d.).

W ocenie Kolegium nie budzi również wątpliwości, że w świetle ustawowej definicji pojęcia "utracie dochodu" zawartej w art. 2 pkt 19 u.p.p.w.d. nie można traktować jako utratę dochodu odsetek wypłaconych stronie z tytułu nieterminowej wypłaty zasiłków z ubezpieczenia społecznego w kwocie 9.548,65 zł wykazanych przez ZUS w informacji PIT-8C za rok 2017. Przyjęcie poglądu skarżącej wskazującego, że odsetki wypłacone stronie w 2017 roku z tytułu nieterminowej wypłaty zasiłków z ubezpieczenia społecznego należy traktować jako dochód utracony, nie ma oparcia w obowiązujących przepisach ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

Dodatkowo Kolegium, mając na względzie powyższe, ponownie dokonało przeliczenia dochodu na jednego członka rodziny strony. Organ II instancji wskazał, że dochód z tytułu odsetek wypłaconych stronie za nieterminową wypłatę zasiłków z ubezpieczenia społecznego: 9.548,65 zł - składki na ubezpieczenie społeczne 0 zł - należny podatek 0 zł + wartość kwoty zwrotu z tytułu niewykorzystanej ulgi na dziecko 0 zł + dochód z działalności gospodarczej za 2017 r. 9.469,22 zł + alimenty otrzymane w 2017 r. 1.600,00 = 20.617,87 zł. Średni miesięczny dochód rodziny wyniósł 1718,16 zł, tj. dochód 20.617,87 zł podzielony przez 12 miesięcy. Natomiast średni miesięczny dochód na jednego członka rodziny wyniósł 859,08 zł, tj. 1.718,16 złotych podzielone przez 2 osoby w rodzinie. W tej sytuacji, zdaniem Kolegium dochód na jednego członka rodziny wyniósł 859,08 zł i przekroczył ustawowy próg dochodowy, tj. kwotę 800,00 zł.

Na rozprawie w dniu 11 lipca 2019 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał skargę i złożył do akt sprawy pismo stanowiące jej uzupełnienie, w którym wskazał na konieczność prawidłowego obliczenia dochodu skarżącej, wskazując, że prawidłowe wyliczenie, to wyliczenie według którego dochód skarżącej wynosi: dochód z odsetek - 9548,65 – 1718,76 = 7829,89 zł; dochód z działalności gospodarczej – 9469,22 zł, alimenty -1600 zł, razem dochód wynosi 18899,11 zł, a w przeliczeniu na 1 osobę, jest to kwota 784,46 zł. W piśmie tym pełnomocnik podkreślił, że powyższy sposób obliczenia przedstawił w odwołaniu, do kwestii tej organy nie odniosły się. Pełnomocnik zauważył przy tym, że w odpowiedzi na skargę zmieniono w stosunku do pierwotnej decyzji Kolegium sposób obliczenia dochodu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu.

Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018r., poz. 2107 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu (decyzji lub postanowienia) nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Kontrola ta dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego sprawy istniejącego w dniu wydania zaskarżonej do sądu decyzji, a przy rozstrzyganiu sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie Sąd, dokonując w zakreślonych wyżej granicach kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] odmawiającą przyznania skarżącej prawa do świadczenia wychowawczego, doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem decyzja ta narusza przepisy postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Przede wszystkim Sąd nie podziela stanowiska Kolegium przedstawionego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w okolicznościach rozpartywanej sprawy decyzja organu I instancji jako prawidłowa zasługiwała na utrzymanie w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Zdaniem Sądu, tę ocenę Kolegium uznać należy za nieuprawnioną i przedwczesną. Przyjęcie bowiem takiego stanowiska, jak dowodzi analiza akt sprawy, jest konsekwencją braku przeprowadzenia rzetelnych wyliczeń kwoty dochodu przypadającego na 1 osobę w rodzinie skarżącej w kontekście przepisów znajdujących zastosowanie w sprawie, w tym art. 2 pkt 1-2, pkt 4 u.p.p.w.d. oraz art.3 pkt 1 lit. a, lit. b, lit. c) u.ś.r. i w konsekwencji przyjęcia na tej podstawie, iż w sprawie doszło do przekroczenia kryterium dochodowego uprawniającego skarżącą do świadczenia wychowawczego, o którym mowa w art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d. Uwagę zwraca przy tym fakt, iż Kolegium w istocie wskazało w sprawie na dwa sposoby obliczenia dochodu, inny w zaskarżonej decyzji, przyjmując, iż dochód na 1 członka rodziny strony wyniósł 1.355,97 zł i inny w odpowiedzi na skargę, wskazując, że dochód ten wynosi 859,08 zł, na co trafnie uwagę zwrócił pełnomocnik skarżącej w piśmie złożonym na rozprawie. Taka praktyka organu zdecydowanie zasługuje na krytykę. Organ zapomina bowiem, iż odpowiedź na skargę nie jest pismem, w którym może korygować, czy też uzupełniać wydaną w sprawie decyzję.

Na tle powyższych rozważań należało stwierdzić, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W toku ponownego rozpatrzenia sprawy Kolegium zastosuje się do oceny prawnej i wskazań zawartych w niniejszym wyroku, w szczególności rozpatrzy wszystkie zarzuty naruszenia prawa wskazane w odwołaniu skarżącej, w tym szczegółowo odniesie się do wyliczeń skarżącej i przedstawionego przez nią stanowiska w kwestii poprawności liczenia spornego dochodu, a następnie wyda decyzję uzasadnioną okolicznościami, stanem faktycznym sprawy i zgromadzonymi dowodami, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w jej uzasadnieniu, sporządzonym stosownie do wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

Z powołanych wyżej względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 § 1 lit.c) p.p.s.a.

a.tp.