Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1760/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3 § 1 w zw. z art. 133 § 1 w zw. z art. 147 § 1 w zw. z art. 141 § 4 art. 188
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 66 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 25 stycznia 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Gliniecki sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska /spr./ sędzia NSA Małgorzata Masternak - Kubiak Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. Z. i B. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2011r. sygn. akt VII SA/Wa 2447/10 w sprawie ze skargi T. Z. i B. Z. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010r., nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Siedlcach nr [...] z dnia [...] września 2010 r.; 2. zasądza od Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz T. Z. i B. Z. solidarnie kwotę 1290 (tysiąc dwieście dziewięćdziesiąt) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. Z., B. Z. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

W uzasadnieniu wyroku Sąd przedstawił następujące okoliczności faktyczne i prawne.

Decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...], znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Siedlcach, działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U z 2006 r. nr 156, poz. 1118 ze zm.), nakazał T. Z. i B. Z. założenie w budynku obory murowanej zlokalizowanej na posesji położonej w miejscowości [...] gm. [...] w linii zabudowy budynków na działce sąsiedniej nr geod. [...] w miejscowości [...] gm. [...] rynien i rur spustowych odprowadzających wodę na własny teren w terminie trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się decyzji.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż w związku ze skargą D. P. przeprowadził oględziny budynku obory zlokalizowanej na posesji położonej w miejscowości [...], będącej własnością T. Z. i B. Z. Ustalono, iż budynek obory zlokalizowany jest w linii zabudowy budynków na działce sąsiedniej oraz nie posiada obróbek blacharskich. Budynek mógł być pobudowany na przełomie lat sześćdziesiątych i siedemdziesiątych ubiegłego wieku. Z okresu budowy w/w obory brak jest jakichkolwiek dokumentów archiwalnych, natomiast przepisy Prawa budowlanego obowiązującego w okresie budowy obory nie nakładały obowiązku na inwestora przechowywania dokumentacji budynku. W związku z powyższym nie można udokumentować, że przedmiotowa obora została pobudowana samowolnie.

Przedmiotowy budynek obory nie posiada obróbek blacharskich rynien i rur spustowych odprowadzających wody opadowe na teren własnej działki, co nie odpowiada obowiązującym przepisom techniczno - budowlanym oraz jest równoznaczne z tym, że jest on w nieodpowiednim stanie technicznym i dlatego zasadnym jest na mocy art. 66 pkt 1 Prawa budowlanego nałożenie obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

Po rozpoznaniu odwołania T. i B. Z. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2010r., nr [...], znak: [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że budynek obory nie posiada obróbek blacharskich rynien i rur spustowych odprowadzających wody opadowe na teren własnej działki, co nie odpowiada obowiązującym przepisom techniczno-budowlanym, co jest równoznaczne z tym, że jest on w nieodpowiednim stanie technicznym i dlatego zasadnie organ I instancji nakazał właścicielom usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w określonym terminie. Z treści art. 66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane wynika, że decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek, określonych w treści tego przepisu, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Powyższe rozumowanie potwierdza również orzecznictwo sądowoadministracyjne (vide. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 1998r., sygn. akt: IV SA 1420/96).

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2010 r. wnieśli T. i B. Z., dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji, stwierdzenia, że decyzja niepodlega wykonaniu oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 107 § 1 i 3 Kpa w zw. z art. 6 Kpa, art. 75 § Kpa, art. 77 § 1 Kpa w zw. z art. 7 Kpa., art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane w zw. z § 330 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Skarżący stwierdzili, że organy I i II instancji nie wskazały żadnego przepisu prawa materialnego, który nakłada na skarżących obowiązek wykonania na budynku obory rynien i rur spustowych. Podstawy do wydania decyzji, nakładającej na stronę postępowania obowiązek usunięcia określonych nieprawidłowości, nie może stanowić wyłącznie art. 66 ust. 1 pkt 3 i art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Przepis art. 66 ustawy Prawo budowlane nie daje podstaw do nakazania usunięcia stanu niegodnego z przepisami techniczno-budowlanymi, jeśli stan ten został zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę, Ponadto usytuowanie budynków na działce oznaczonej nr ew. 218 oraz na działce sąsiedniej oznaczonej nr ew. 222 uniemożliwia odprowadzenie wody na działkę skarżących.

Zdaniem skarżących orzeczono z naruszeniem § 330 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, które nie ma zastosowania w sprawie.

Ponadto skarżący stwierdzili, że organy niezasadnie uznały D. P. za stronę toczącego się postępowania administracyjnego. Stroną postępowania w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane jest wyłącznie właściciel nieruchomości i jej zarządca, a właściciele nieruchomości sąsiednich nie mają uprawnień strony w tym postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiadają przepisom prawa. Zdaniem Sądu zasadnie w okolicznościach niniejszej sprawy wszczęto postępowanie z urzędu, kierując nakaz objęty sentencją decyzji do strony postępowania, właścicieli działki. Doręczenie decyzji interweniującemu u Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie kreuje jego przymiotu strony w tym postępowaniu.

Jak przyjmuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w sytuacji, gdy osoba trzecia składa zawiadomienie informujące o złym stanie technicznym budynku, organ ma obowiązek wszcząć postępowanie administracyjne z urzędu. Stroną postępowania w trybie art. 66 ustawy Prawo budowlane jest wyłącznie właściciel nieruchomości i jej zarządca. Inny podmiot zainteresowany funkcjonowaniem obiektu w rozpoznawanej sprawie posiada wyłącznie interes faktyczny.

Zgodnie przepisem art. 61 ustawy Prawo budowlane właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 ww. ustawy, gdzie wskazano m.in., że obiekt budowlany należy utrzymywać w należytym stanie technicznym. W sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego nie bada się przyczyn, które doprowadziły obiekt do takiego stanu. Nie ma zatem znaczenia, czy wynikają one z wadliwego projektu budowlanego, czy pozostają bez związku z nim.

Zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oparto na przepisie art. 66 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany: 1) może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo 2) jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku, albo 3) jest w nieodpowiednim stanie technicznym, albo 4) powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia.

Bezsprzecznie dach niniejszej obory jest dwuspadowy, w tym jeden spadek skierowany jest na działkę sąsiednią. Oczywiste jest zatem, że budynek obory, bez obrynnowania, ze skierowanym spadkiem wód opadowych na działkę sąsiednią, może zagrażać bezpieczeństwu mienia na sąsiedniej działce i jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki, określone są obecnie w przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 ze zm.). Wcześniej warunki te były określane w aktach, o których niżej.

Zgodnie z przepisem § 126 ww. rozporządzenia dachy i tarasy, a także zagłębienia przy ścianach zewnętrznych budynku, powinny mieć odprowadzenie wody opadowej do wyodrębnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnospławnej, a w przypadku braku takiej możliwości - zgodnie z § 28 ust. 2, który stanowi, że w razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych.

Sąd stwierdził, że przepisy rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) mają zastosowanie także do budynków istniejących już w dacie wejścia w życie przedmiotowego aktu wykonawczego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1933/08, LEX nr 508935.).

Dodatkowo Sąd wskazał, że także poprzednie rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przewidywały wymóg odprowadzania wód opadowych. I tak w Rozporządzeniu Ministra Administracji , Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z dnia 14 sierpnia 1980 r.) stanowi o tym § 78 i 79. We wcześniejszym rozporządzeniu Przewodniczącego Komitetu Budownictwa, Urbanistyki i Architektury z dnia 21 lipca 1961 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. U. z dnia 12 sierpnia 1961 r.) wydanym na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 7, poz. 46) - w § 54 . W świetle ww. wskazań właściwy organ zasadnie nakazał, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.

Sąd podkreślił, że konstrukcja normy prawnej zawartej w art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane wskazuje, iż decyzje podejmowane na jego podstawie mają charakter związany. To znaczy, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek, określonych w art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.

Bezsprzecznie, powołany przez skarżących, brak jednoznacznego określenia przepisów technicznych powoływanych przez organ jest wadą decyzji - jej uzasadnienie, w tym zakresie, narusza przepis art. 107 kpa. Zdaniem Sądu powyższa wada decyzji nie może jednak wpływać na ostateczną ocenę jej zgodności z prawem. Jak wskazano wyżej, Sąd uchyla decyzję wydaną z naruszeniem prawa procesowego wtedy, gdy naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, podnoszona w skardze niewykonalność decyzji, z uwagi na usytuowanie budynków sąsiednich, nie znajduje uzasadnienia w świetle analizy materiału dowodowego akt sprawy, w tym fotografii.

Skargę kasacyjna od powyższego wyroku wnieśli T. Z. i B. Z.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucili:

- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj. art.145 § 1 pkt 1 lit c Ppsa i art. 174 pkt 2 w zw. z art. 107 § 1 i 3 Kpa i art. 6 Kpa poprzez oddalenie skargi i uznanie, że brak wskazania podstawy prawnej wydanych decyzji nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy,

- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit c ppsa, art. 174 pkt 2 ppsa i art.141 § 4 Ppsa w zw. z art. 107 § 1 i 3 kpa poprzez nierozważnie zarzutu, że budynek skarżących został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę i zgodnie z tym pozwoleniem,

- naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez jego niewłaściwą wykładnię i zastosowanie, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Ppsa i art. 174 pkt 1 ppsa w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane - poprzez oddalenie skargi i uznanie, że art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane może stanowić wyłączną materialnoprawną podstawę do nałożenia przez organ administracji obowiązków na stronę postępowania.

W związku z powyższym skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazali m. in., że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uchylił zaskarżonej decyzji organu drugiej instancji, pomimo że decyzja ta nie zawierała wskazania materialnoprawnej podstawy nałożenia na Skarżących obowiązku zamontowania rynien i rur spustowych na budynku gospodarczym.

Przepis art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane jest tzw. przepisem blankietowym (kompetencyjnym), odwołującym się w sposób ogólny do przepisów, które już zostały uchwalone i opublikowane lub które mają być uchwalone i opublikowane dopiero w przyszłości. Bezsporne jest, że art. 66 ustawy Prawo budowlane nie nakłada na stronę postępowania żadnych materialnoprawnych i skonkretyzowanych obowiązków. Zakres stosowania przepisów blankietowych (kompetencyjnych) rozważał na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 października 2006r., (II GSK 118/06, Lex 276707) stwierdzając, że: " powołane wyżej przepisy mają zatem charakter wyłącznie kompetencyjny, gdyż regulują kwestie uprawnień dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu do wydawania decyzji w sprawach tam wymienionych. Nie wywierają natomiast skutków w sferze stosunku materialnoprawnego, polegającego na ukształtowaniu, zmianie lub wygaśnięciu stosunku administracyjnoprawnego, co z punktu widzenia adresata decyzji znajduje wyraz w przyznaniu mu uprawnień lub nałożeniu obowiązków bądź też stwierdzeniu istnienia określonego uprawnienia lub obowiązku." Przypomnieć w tym miejscu należy, że zgodnie z ukształtowanym orzecznictwem NSA działanie organów administracji wyrażające się w formie decyzji powinno wynikać z przepisu prawa materialnego, a organ administracyjny nie może nałożyć na obywatela obowiązku ani odmówić mu przyznania uprawnienia, jeżeli nie wykaże, że upoważniają go do tego konkretne przepisy prawa. Naczelny Sąd Administracyjny, odnosząc się bezpośrednio do stosowania art. 66 ustawy Prawo budowlane i uchylając decyzje organów nadzoru budowlanego, wielokrotnie wskazywał, że organ nadzoru może tylko wówczas nałożyć obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. gdy ujawniony stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów.

W ocenie Sądu niewystarczające jest powołanie się przez organy administracji wyłącznie na art. 66 ustawy Prawo budowlane - bez wskazania konkretnych przepisów prawa budowlanego, które zostały naruszone, np.: - uzasadnienie wyroku NSA z dnia 22.06.2001r. (IV SA 1103/99) - organ nadzoru może uznać za nieodpowiedni stan techniczny wówczas, gdy ujawniony stan obiektu narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów i tylko w takim przypadku organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.

Rozważania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że istnieją przepisy, które nakazują odprowadzenie wód deszczowych z budynku, nie mogą uzasadniać oddalenia skargi, ponieważ Sąd nie jest uprawniony do "uzupełniania" wadliwej decyzji administracyjnej. W związku z powyższym oddalenie skargi i uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawiera powołanie prawidłowej podstawy prawnej w rozumieniu art. 107 § 1 i 3 kpa w zw. z art. 6 Kpa - narusza art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa i art. 174 pkt 2 Ppsa.

Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w ogóle nie rozważył zawartego w skardze zarzutu, że budynek Skarżących został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę i zgodnie z tym pozwoleniem. Skarżący złożyli w postępowaniu przed Sądem projekt zatwierdzony przez organ nadzoru budowlanego, z którego wynika, że budynek gospodarczy został wybudowany zgodnie z projektem budowlanym. Projekt ten nie przewidywał wykonania rynien i rur spustowych odprowadzających wodę. W orzecznictwie WSA w Warszawie utrwalony jest pogląd, że art. 66 ustawy Prawo budowlane nie może stanowić podstawy do usunięcia stanu niezgodnego z przepisami, jeśli stan ten został zaakceptowany w pozwoleniu na budowę (wyrok z dnia 4 października 2007r. VII SA/Wa 738/06, wyrok z dnia 26 kwietnia 2005r. VII SA/Wa 579/04). Pogląd ten należy uznać za trafny, ponieważ art. 66 ustawy Prawo budowlane nie może stanowić podstawy prawnej do wzruszania prawomocnych decyzji o pozwoleniu na budowę.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej "Ppsa") skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 Ppsa rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania.

Badając stosownie do treści art. 183 § 2 Ppsa zaistnienie którejkolwiek z przesłanek nieważności, w tym zakresie Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń w rozpoznawanej sprawie.

Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, albowiem podniesione w niej zarzuty naruszenia prawa materialnego w zaskarżonym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie są trafne.

Normą prawną będącą materialnoprawną podstawą decyzji kontrolowanej przez Sąd skarżonym wyrokiem jest przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Praw budowlane ( Dz. z 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm.).

Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ nakazuje, w decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 66 ust.1 pkt. 3 Prawa budowlanego, spowodowany będzie głównie na skutek zużycia technicznego obiektu budowlanego lub nagłych zdarzeń mających miejsce po oddaniu obiektu budowlanego do użytkowania. Tym samym, by można było zastosować wskazany wyżej przepis, konieczne jest ustalenie, że do powstania nieodpowiedniego stanu technicznego doszło na skutek samowoli budowlanej w wyniku odstępstw od warunków udzielonego pozwolenia na budowę bądź powstania innych okoliczności (por. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 42/09 dostępny Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; wyrok NSA z dnia 22 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 104/2008 LexPolonica nr 2018172) ).

Dlatego w sposób nieuprawniony organy nadzoru budowlanego, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, że w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu budowlanego nie bada się przyczyn, które doprowadziły obiekt do takiego stanu i nie ma znaczenia, czy wynikają one z wadliwego projektu budowlanego, czy pozostają bez związku z nim.

Tym samym Sąd I instancji przyjął, że sama tylko niezgodność obiektu budowlanego z przepisami techniczno – budowlanymi daje podstawy do nakazania ich usunięcia, dlatego zasadnym okazał się zarzut naruszenia prawa materialnego.

Ponadto w sytuacji, gdy organy powołują się na brak spełnienia przez budynek wymogów wynikających z przepisów techniczno budowlanych, powinny w pierwszej kolejności bezspornie ustalić, jakie przepisy techniczno budowlane mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie i jakich stawianych tam wymagań nie spełnia budynek adresatów decyzji. Powyższych ustaleń organy w niniejszej sprawie nie poczyniły.

Bez znaczenia dla niniejszej sprawy są rozważania Sądu, że brak rynien może zagrozić bezpieczeństwu mienia na sąsiednich działkach, bowiem organy administracyjne wskazały jako podstawę prawną decyzji przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Wskazać także należy, że w aktach sprawy brak jest ustaleń, że obiekt jest użytkowany w sposób zagrażający bezpieczeństwu mienia i co jest istotne podstawą prawną wydanej decyzji nie był przepis art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

Stosownie do art. 188 Ppsa Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę, jeżeli nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego. Naczelny Sąd Administracyjny podziela wyrażany w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że oddalenie skargi na decyzję w sytuacji, gdy na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku skarga powinna być uwzględniona, jest naruszeniem przepisów innych niż naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 188 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( por. wyrok NSA z dnia z dnia 10 lutego 2011 r., sygn. akt II OSK 276/10 i cyt. we wskazanym wyroku orzecznictwo, LEX nr 1071241).

Wskazać należy, że skorzystanie z instytucji procesowej, o której mowa w art. 188 Ppsa, możliwe jest również w sytuacji, gdy nie wnosił o to wnoszący skargę kasacyjną (zob. wyrok NSA z dnia 24 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1494/07, LEX nr 489097).

Z tych względów i biorąc pod uwagę, że w toku postępowania kasacyjnego nie stwierdzono naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art. 188 Ppsa uznał, że skargę kasacyjną należało uwzględnić poprzez uchylenie zaskarżonego wyroku oraz decyzji organów administracyjnych obu instancji.

Uwzględniając skargę kasacyjną oraz skargę wniesioną do Sądu I instancji Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 203 pkt 1 oraz art. 200 Ppsa zasądził od organu administracji, którego czynność zaskarżono, na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania za obie instancje.