Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1111/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2014-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1-6c
journal: Dz.U. 2006 nr 136 poz 969
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r, o podatku rolnym - tekst jednolity
article: art. 2-6
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia WSA Irena Wesołowska, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi G.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 5 maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku rolnego oraz podatku od nieruchomości za 2014 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 5 maja 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856), art. 13 § 1 pkt 3 i art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) oraz art. 1 pkt 1, art. 4 ust/ 1 pkt 1 i art. 6 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t. j. Dz. U. z 2006 r., nr 136, poz. 969 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania G. Z., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 23 stycznia 2014 r. ustalającej G. Z., J. C. i J. D. łączne zobowiązanie pieniężne za rok 2014 w wysokości 150 zł, w tym podatek rolny w kwocie 13 zł i podatek od nieruchomości w kwocie 137 zł. Podatkiem rolnym objęto grunty rolne o pow. 0,1311 ha fizycznych, a podatkiem od nieruchomości budynki mieszkalne o pow. 208 m².

Od powyższej decyzji strona skarżąca wniosła odwołanie podnosząc, że jej udział w nieruchomości wynosi 1/3 a pozostali współwłaściciele nie są rolnikami. W jej ocenie decyzję wadliwie wydano na trzech współwłaścicieli, gdy na nieruchomość powinny zostać wydane trzy odrębne decyzje na każdego z współwłaścicieli osobno wskazujące wysokość podatku stosownie do wielkości udziału w gruntach i budynkach oraz zgodnie z odpowiednimi stawkami za m².

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 5 maja 2014 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołując treść przepisów art. 3 ust. 1 i 2 ustawy o podatku rolnym i art. 3 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wyjaśnił, że w przypadku gdy nieruchomość stanowi współwłasność osób fizycznych organy podatkowe wymierzają podatek w kwocie ogólnej w jednej decyzji adresowanej do wszystkich współwłaścicieli a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach. Na gruncie obu wskazanych wyżej ustaw nie ma zatem, w przypadku współwłasności, możliwości odrębnego opodatkowania podatkiem od nieruchomości czy też podatkiem rolnym każdego ze współwłaścicieli jedynie co do przypadającego mu udziału w nieruchomości.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżąca wniosła o uchylenie lub zmianę powyższej decyzji w całości jako naruszającej prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu strona powtórzyła argumentację przedstawioną w odwołaniu kwestionując wydanie jednej decyzji na trzech współwłaścicieli spornej nieruchomości. W jej ocenie organ winien wydać trzy odrębne decyzje na każdego z nich osobno wskazując kwotę do zapłaty zgodnie z ich udziałem w gruncie i obowiązującymi stawkami podatku.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej w dalszej części "P.p.s.a" - stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Posiadając tak określony zakres swojej kognicji Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co byłoby podstawą wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Zgodnie z przepisami art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r., nr 136, poz. 969 ze zm.) podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące m. in. właścicielami gruntów oraz posiadaczami samoistnymi gruntów. Jeżeli grunty podlegające podatkowi rolnemu stanowią współwłasność lub znajdują się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowią odrębny przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym, a obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach (posiadaczach). Przesądza o tym art. 3 ust. 5 tej ustawy.

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r., nr 121, poz. 844 ze zm.) stanowi w art. 3 ust. 1 pkt 1, 2 i 3, że podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizycznie, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące m. in. właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, użytkownikami wieczystymi gruntów bądź też posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych.

Jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach (art. 3 ust. 4).

Jak wynika z powyższych uregulowań w przypadku współwłasności nie ma możliwości odrębnego opodatkowania podatkiem od nieruchomości czy też podatkiem rolnym każdego ze współwłaścicieli jedynie co do przypadającego mu udziału w nieruchomości. Organ podatkowy obowiązany jest wydać jedną decyzję adresowaną do wszystkich współwłaścicieli a obowiązek podatkowy ciąży na nich solidarnie.

W ocenie Sądu nie budzi również wątpliwości wysokość ustalonego zobowiązania podatkowego. Organy podatkowe prawidłowo przyjęły powierzchnię gruntów i budynków i zastosowały do nich odpowiednie stawki podatku przewidziane w uchwale rady gminy.

Spór w niniejszej sprawie wynika prawdopodobnie z błędnego rozumienia przez skarżącą pojęcia zobowiązania solidarnego, gdyż z treści skargi wynika, że w jej przekonaniu sporna decyzja ustalająca podatek do zapłaty w wysokości 150 zł solidarnie przez trzech współwłaścicieli, skutkować będzie tym, że każdy z nich zapłaci podatek w kwocie 150 zł co daje łączną kwotę 450 zł.

Odnosząc się do powyższego Sąd wyjaśnia, że zgodnie z przepisem art. 91 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.): do odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania podatkowe stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dla zobowiązań cywilnoprawnych.

Kwestię zobowiązania solidarnego reguluje przepis art. 366 § 1 ustawy 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 121), który stanowi, iż: kilku dłużników może być zobowiązanych w ten sposób, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna, a zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych.

Jak wynika z powyższego zapłata w całości ustalonego podatku przez jednego ze współwłaścicieli zwalnia pozostałych z tego obowiązku. Dłużnik, który spełnił świadczenie może natomiast żądać od pozostałych dłużników zwrotu świadczenia w odpowiednich częściach – roszczenie regresowe – art. 376 § 1 kodeksu cywilnego.

W niniejszej sprawie każdy z podatników zobowiązany jest do zapłaty 150 zł podatku, jednakże jego zapłata przez któregokolwiek z nich, zwalnia z tego obowiązku pozostałych. Współwłaścicielowi, który dokona spłaty ustalonego podatku, służyć będzie natomiast żądanie zwrotu w części odpowiadającej istniejącemu między nimi stosunkowi prawnemu (udziału we współwłasności). Nie jest zatem tak, jak ocenia to skarżąca, że de facto zobowiązanie podatkowe wynosi 450 zł.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.