Wyrok NSA, sygn. akt I FSK 343/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 240 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka - Medek (spr.), Sędzia NSA Marek Olejnik, Sędzia WSA del. Adam Nita, po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej I. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Po 391/21 w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 12 lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do kwietnia 2004 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od I. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi kasacyjnej I. K. (dalej: "skarżąca") jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 30 listopada 2021 r., I SA/Po 391/21. W orzeczeniu tym Sąd pierwszej instancji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej: "P.p.s.a.", oddalił skargę I. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z 12 lutego 2021 r. w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia 2004 r. do kwietnia 2004 r. (wyrok ten i powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA").

W uzasadnieniu powyższego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że 24 listopada 2017 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pile wpłynął wniosek skarżącej o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją z 9 grudnia 2009 r., w którym podważono prawidłowość ustaleń organu, zarówno w zakresie ilości zakupionego, jak i sprzedanego paliwa. Zdaniem skarżącej wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi.

Postanowieniem z 6 grudnia 2017 r. organ wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Pismem z 12 grudnia 2017 r. wezwał stronę do wskazania nowych okoliczności lub do przedłożenia nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej.

Pismem z 19 grudnia 2017 r. strona wyjaśniła, że jako nowe ocenić należy następujące okoliczności: dwukrotne przyjęcie do rozliczenia ilości paliwa tzw. kosztów ubocznych, co w efekcie doprowadziło do nieprawidłowości w zakresie ustalenia przychodów i kosztów uzyskania przychodów (co obrazują dwie opinie biegłych sądowych), brak wiedzy organu na temat zwrotu 20.000 litrów paliwa do dostawcy (M.), brak wiedzy organu na temat zużycia ok. 4.000 litrów paliwa (oleju napędowego) miesięcznie. Skarżąca podkreśliła, że okoliczności powyższe znajdują potwierdzenie w urządzeniach księgowych podatnika za 2004 r. (stanowiących akta sprawy postępowania wymiarowego) oraz w opiniach biegłych sądowych sporządzonych w ramach postępowania prowadzonego przez Sąd Rejonowy w Pile, przedłożonych do postępowania w zakresie wznowienia postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pile w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. Wraz z kolejnymi pismami skarżąca składała dodatkowe dokumenty oraz wyjaśniła ich wpływ na ocenę sprawy. Zdaniem strony, powołane przez nią okoliczności oraz dowody winny podlegać ocenie w kontekście przesłanki wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.), powoływanej dalej jako: "O.p.".

W wyniku oceny materiału dowodowego organ uznał, że przedłożone przez stronę dowody były albo znane organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej i podlegały już ocenie w postępowaniu wymiarowym, bądź nie istniały w dniu wydania decyzji lub też nie dotyczyły okresu, za który zostało wznowione postępowanie podatkowe. Nie spełniały więc definicji nowych i istotnych, w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu, po rozpatrzeniu odwołania strony, podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, że żaden ze wskazanych przez skarżącą dowodów czy też żadna z okoliczności wynikająca z tych dowodów nie potwierdza, aby w sprawie doszło do ziszczenia się przesłanki określonej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalając skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z 12 lutego 2021 r. wskazał, że dokonując analizy przedłożonych przez skarżącą na etapie postępowania wznowieniowego dokumentów, a także materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, zasadnie organy przyjęły, iż przedłożone przez skarżącą dowody, okoliczności albo nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej albo były znane organowi wydającemu decyzję ostateczną bądź też pozostają nieistotne dla sprawy, w tym znaczeniu, że nie decydują o zmianie kierunku rozstrzygnięcia przyjętego w decyzji ostatecznej.

Na powyżej powołane rozstrzygnięcie skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika – adwokata, wniosła skargę kasacyjną. Zrzekając się przeprowadzenia rozprawy, domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości oraz rozpoznania na zasadzie art. 188 P.p.s.a. skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ewentualnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Pełnomocnik skarżącej wniósł ponadto o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu przed Sądem drugiej instancji i oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone w całości ani w części.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono, na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie:

- art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 122 – 123 O.p. poprzez ich niezastosowanie i niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz poprzez załatwienie sprawy z pominięciem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, w sposób naruszający zasadę zaufania obywatela do organów, a w konsekwencji nieuprawnione oddalenie skargi mimo, iż ziściła się podstawa do jej uwzględnienia;

- art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 180 oraz art. 181 O.p. poprzez niezasadną odmowę przyznania przymiotu dowodów dokumentom powołanym przez skarżącą w niniejszym postępowaniu, co w konsekwencji spowodowało, że przez organ oraz Sąd nie zostały wzięte pod uwagę przywołane dowody, co doprowadziło do oddalenia skargi;

- art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. poprzez jego błędne nieuwzględnienie, w sytuacji gdy zostały spełnione ku temu przesłanki, a w konsekwencji nierozpoznanie dowodów wskazanych w toku postępowania po jego wznowieniu i uznaniu, że nie istniały w dacie wydania decyzji ostatecznej oraz nadto, że miały być nieistotne dla rozstrzygnięcia, co skutkowało niezasadnym podtrzymaniem decyzji ostatecznej i pominięciem istotnych dla sprawy okoliczności, na które powoływała się skarżąca w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie od skarżącej na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 w związku z ust. 1 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842 ze zm.).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 P.p.s.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 grudnia 2009 r., II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 40).

Sporne zagadnienie podniesione w podstawach skargi kasacyjnej dotyczy oceny zasadności stanowiska Sądu pierwszej instancji, akceptującego pogląd organu podatkowego w kwestii braku podstaw do uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania, przy uznaniu, że strona skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek ujętych w ramach podstawy wymienionej w art. 240 § 1 pkt 5 O.p.

Wznowienie postępowania jest instytucją szczególną, nadzwyczajnym trybem wzruszania decyzji ostatecznych, której celem jest stworzenie prawnej możliwości ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i podjęcia ponownego rozstrzygnięcia sprawy, jeżeli postępowanie podatkowe przed organem było dotknięte kwalifikowanymi wadami procesowymi, wyliczonymi enumeratywnie w art. 240 O.p. Procedowanie w trybie nadzwyczajnym przez organ jest wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości decyzji ostatecznych, wyrażonej w art. 128 O.p., służącej ochronie ogólnego porządku prawnego. Trwałość decyzji pozwala stronie polegać na rozstrzygnięciach organów państwa, a organy zabezpiecza przed wielokrotnym rozstrzyganiem tych samych spraw. Dlatego też tryby nadzwyczajne służą weryfikacji decyzji ostatecznych wyłącznie w wyjątkowych i ściśle określonych przepisami sytuacjach. Z tego względu przesłanki uzasadniające wznowienie postępowania podlegają ścisłej wykładni i nie mogą być interpretowane w sposób rozszerzający. Postępowanie wznowieniowe nie jest bowiem kontynuacją postępowania zwykłego i nie może być wykorzystane do pełnej merytorycznej kontroli decyzji, gdyż inna jest waga zakresu naruszeń prawa uwzględnianych w tymże postępowaniu. Zakres postępowania wznowieniowego jest bowiem węższy aniżeli postępowania zwyczajnego i ogranicza się do badania podstaw wznowienia wskazanych przez wnioskodawcę (por. np. wyrok NSA z 2 czerwca 2022 r., III FSK 221/22, CBOSA).

Podstawę prawną wniosku skarżącej o wznowienie postępowania stanowił art. 240 § 1 pkt 5 O.p., zgodnie z którym, wznawia się postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną jeśli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Z treści przepisu wynika, że do jego prawidłowego zastosowania wymagane jest kumulatywne spełnienie następujących przesłanek: nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto te okoliczności i dowody muszą istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla tego organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane. Z kolei przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego (zob. np. wyrok NSA z 5 kwietnia 2022 r., III FSK 1580/21, CBOSA).

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną przychyla się do stanowiska wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji. Argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie zdołała podważyć dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oceny legalności zaskarżonej decyzji ostatecznej. Zarzuty skargi kasacyjnej koncentrują się na ocenie strony co do możliwości zastosowania w sprawie podatkowej art. 240 § 1 pkt 5 O.p., czego nie stwierdził Sąd pierwszej instancji. Uzasadnienie skargi kasacyjnej jest zaś oparte głównie na obszernym cytacie z wyroku WSA w Bydgoszczy z 10 marca 2015 r., w którym to orzeczeniu, jak słusznie zauważył Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu w odpowiedzi na skargę kasacyjną, Sąd pierwszej instancji dokonywał oceny czy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. może być podstawą do uchylenia rozstrzygnięcia w sytuacji, gdy przesłanki wznowienia postępowania ziściły się już po zakończeniu postępowania administracyjnego, a przed rozpoznaniem skargi na decyzję wydaną w tym postępowaniu przez sąd.

Przechodząc do oceny podniesionych przez skarżącą zarzutów wskazać należy, że za nowe okoliczności faktyczne lub jednocześnie nowe dowody w rozumieniu tego przepisu strona uznała: dwie opinie biegłych sądowych (z 29 stycznia 2015 r. i 28 grudnia 2015 r.), sporządzone na zlecenie Sądu Rejonowego w Pile, jak również wyrok Sądu Rejonowego w Pile z 20 kwietnia 2015 r., sygn. akt II K 178/13. Dodatkowo w licznych pismach skarżąca podnosiła wpływ różnych dowodów na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie. Wśród tych dowodów przykładowo wymienić należy: spisy z natury towarów za lata 2003-2006 i dokonywane na ich podstawie wpisy do podatkowej księgi przychodów rozchodów, ewidencję środków trwałych za lata od 2003 do 2009 r., 4 faktury korygujące wystawione 7 czerwca 2004 r., treść pisemnych wyjaśnień A. K. z 23 maja 2006 r. czy też list intencyjny z 11 lutego 2005 r. podpisany przez Prezesa Spółki D.

Trafnie w tym kontekście przyjęły organy podatkowe oraz Sąd, że nie została spełniona przesłanka wyjścia na jaw nowych dowodów lub okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy. Jak zasadnie wskazał Sąd pierwszej instancji, użyte w art. 240 § 1 pkt 5 O.p. sformułowanie "wyjdą na jaw" oznacza, że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności, a więc chwila udostępnienia ich organowi. Z kolei łącznik "lub" wskazuje na to, że wystąpienie co najmniej jednego z członów tej alternatywy stanowi samoistną i wystarczającą podstawę wznowienia postępowania. Ponownie podkreślić należy, że omawiany przepis wymaga kumulatywnego spełnienia następujących przesłanek: nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody muszą zostać ujawnione po wydaniu decyzji ostatecznej. Nadto okoliczności te i dowody musiały istnieć już wcześniej, to jest w chwili wydawania decyzji ostatecznej, lecz dla organu są one nowymi tylko dlatego, że nie były mu wcześniej znane. Co ważne, okoliczności faktyczne lub dowody dla sprawy istotne w rozumieniu omawianej regulacji, to te, które dotyczą przedmiotu sprawy i mają znaczenie prawne, a więc mają w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych (por. wyrok NSA z 19 grudnia 2013 r. sygn. akt II FSK 90/12).

Dokonując analizy przedłożonych przez skarżącą na etapie postępowania wznowieniowego dokumentów, a także materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, uznać należało, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zgodnie z prawem stwierdził, iż przedłożone przez skarżącą dowody i podnoszone okoliczności albo nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej albo były znane organowi wydającemu decyzję ostateczną bądź też pozostają nieistotne dla sprawy, w tym znaczeniu, że nie decydują o zmianie kierunku rozstrzygnięcia przyjętego w decyzji ostatecznej.

Dowodami, które nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej, której uchylenia domaga się skarżąca, są dwie opinie biegłych sądowych, tj. opinia z 29 stycznia 2015 r. i z 28 grudnia 2015 r. Dokumenty te sporządzone zostały 5 i 6 lat po wydaniu decyzji ostatecznej z 9 grudnia 2009 r. Odnosząc się do kwestii wyroku Sądu Rejonowego w Pile z 20 kwietnia 2015 r. wskazać należy po pierwsze, że nie istniał on w dacie wydania decyzji ostatecznej, zaś po drugie dotyczył podania nieprawdy w zeznaniu podatkowym o wysokości uzyskanego dochodu (poniesionej straty) PIT-36 za 2004 r. oraz w deklaracjach dla potrzeb podatku od towarów i usług VAT-7 za miesiące od stycznia do grudnia 2005 r. W tym przypadku podzielić należy zdanie organów podatkowych, zaaprobowane przez Sąd pierwszej instancji, że pozostaje on nieistotny dla sprawy, nie dotyczy bowiem sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną, której przedmiot obejmował podatek od towarów i usług za miesiące od stycznia do kwietnia 2004 r.

Przymiotu nowości w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie spełniają także spisy z natury towarów za lata 2003-2006, jak również ewidencja środków trwałych za lata od 2003 do 2009. Spisy z natury były znane organowi pierwszej instancji już na etapie kontroli podatkowej. Znany był również stan remanentu końcowego sporządzonego na dzień 31 grudnia 2003 r., co uwzględnione zostało w wyliczeniach stanu paliwa przyjętych na potrzeby decyzji z 9 grudnia 2009 r. W toku postępowania zakończonego decyzją ostateczną organowi podatkowemu pierwszej instancji znany był również stan środków trwałych przedsiębiorstwa skarżącej, którego ustalenie nastąpiło na podstawie prowadzonej przez stronę ewidencji środków trwałych, a także w toku przeprowadzonych w dniu 12 stycznia 2006 r. oględzin składników majątku wykorzystywanego przez podatniczkę do celów prowadzonej działalności gospodarczej. Powyższe wskazuje, że omawiane dowody nie mogły zostać uznane za nowe, nieznane organowi podatkowemu w momencie wydania decyzji ostatecznej. W podobny sposób Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu za organami podatkowymi ocenił pozostałe dokumenty wskazane przez stronę skarżącą.

Oceniając natomiast list intencyjny z 11 lutego 2005 r. podpisany przez Prezesa Spółki D. organy stwierdziły, że jest to wprawdzie nowy dowód w sprawie, nieznany organowi pierwszej instancji, niemniej jednak treść tego listu, w którym potwierdzono solidność usług oraz wysoką jakość paliw oferowanych przez firmę skarżącej, nie wskazywała na istnienie istotnych okoliczności w sprawie, tj. takich, które mogłyby wpłynąć na zmianę wskazanej wyżej decyzji ostatecznej. Pogląd ten, zaakceptowany przez Sąd pierwszej instancji, NSA w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela. W tożsamy sposób ocenione musiały zostać umowy zawarte przez skarżącą w 2005 r. - skoro decyzja ostateczna zapadła w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od maja do lipca 2004 r., to ujawnienie umów zawartych w 2005 r. nie mogło wpłynąć na odmienne ustalenie stanu faktycznego sprawy, niż to przyjęte w postępowaniu wymiarowym.

Także zgodnie z prawem Sąd pierwszej instancji jako nieistotne dla sprawy w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p., a w konsekwencji pozostające bez wpływu na kierunek podjętego rozstrzygnięcia w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od maja do lipca 2004 r., ocenił pozostałe przez skarżącą dokumenty. W tym miejscu podkreślić należy, że ujawnienie nowych okoliczności faktycznych, w znaczeniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p., nie może być rozumiane jako sytuacja, gdy okoliczności faktyczne są wyprowadzane z odmiennej oceny dowodów znanych organowi wydającemu decyzję pierwotną. Skoro w sprawie uznano, że żaden z przedłożonych przez skarżącą dowodów, a także żadna ze wskazanych okoliczności nie spełnia definicji nowych, nieznanych organowi podatkowemu pierwszej instancji wydającemu decyzję ostateczną i istotnych dla sprawy, to oczywistym pozostawał brak możliwości czynienia ponownych ustaleń faktycznych na potrzeby określenia faktycznego zużycia paliwa w firmie skarżącej.

Reasumując, podniesiony przez skarżącą zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c P.p.s.a. w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie mógł odnieść zamierzonego skutku.

Do podważenia stanowiska Sądu pierwszej instancji nie mogą doprowadzić także podniesione w podstawach skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia pozostałych przepisów postępowania podatkowego (art. 122, art. 123, art. 180 i art. 181 O.p.). Skarżąca, poza podniesieniem w uzasadnieniu skargi kasacyjnej ogólnikowych twierdzeń o pominięciu przez organy "interesu społecznego i słusznego interesu obywateli" oraz naruszeniu zasady zaufania obywatela do organów, a także o niezasadnej odmowie przyznania przymiotu dowodów dokumentom powołanym przez stronę w postępowaniu nie wyjaśniła, na czym naruszenie powołanych przepisów miało polegać, a także jaki miało wywrzeć wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu wskazać należy, że w odniesieniu do wymienionych w skardze kasacyjnej zarzutów opartych na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., konieczne jest wyjaśnienie, że o ich skuteczności nie decyduje każde uchybienie przepisów postępowania, lecz tylko i wyłącznie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa na gruncie przywołanego przepisu, rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wynikającym z art. 176 P.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej zobowiązany jest więc uzasadnić, że następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego orzeczenia, a w sytuacji gdyby do nich nie doszło, wyrok sądu administracyjnego pierwszej instancji byłby inny (por. m.in. wyrok NSA z 13 listopada 2015 r., I OSK 1060/14, CBOSA). Zarzuty kasacyjne nie odpowiadające tym warunkom uniemożliwiają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę ich zasadności. Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować, bądź uzasadniać zarzutów kasacyjnych (por. np. wyrok NSA z 16 listopada 2011 r., II FSK 861/10, CBOSA). Co do wskazanych powyżej zarzutów naruszenia prawa procesowego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie tylko nie wskazano w czym jej autor dostrzega ich naruszenia, lecz także jaki to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy zwłaszcza w kontekście podstaw do wznowienia postępowania. Za wypełniające wymogi z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. nie można uznać jedynego twierdzenia w tym zakresie, że "działanie organu administracyjnego oraz Sądu pierwszej instancji w niniejszej sprawie absolutnie nie buduje zaufania obywatela do instytucji Państwa" (str. 7 skargi kasacyjnej).

Z uwagi na powyższe zarzuty zawarte w podstawach kasacyjnych, odnoszące się do naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 151, 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 122, art. 123, art. 180, art. 181 oraz art. 240 § 1 pkt 5 O.p. pozbawione zostały usprawiedliwionych podstaw, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z prawem wydał w niniejszej sprawie rozstrzygniecie w oparciu o art. 151 P.p.s.a.

W konsekwencji uznać należało, że skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).

Adam Nita Małgorzata Niezgódka – Medek Marek Olejnik