Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 1478/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka Płaczkowska WSA Elżbieta Lenart (spr.) Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji:

- Prezydenta Miasta C. z dnia [...] sierpnia 1975r. Nr [...] w sprawie wygaśnięcia użytkowania części terenu państwowego, położonego w C. przy ul. [...] ( działka nr [...]) o powierzchni [...] ha, użytkownikowi tj. Hucie im. [...] w C. i przekazania tego terenu Zarządowi Autostrad w W. - Terenowemu Zespołowi Nadzorowi Nr [...],

- Prezydenta Miasta C. z dnia [...] września 1975r. Nr [...] zmieniającej w części w/w decyzję.

Z uzasadnienia decyzji organu wynika, że przedmiotowa nieruchomość o łącznej powierzchni [...] m² stanowiła własność S. K., który aktem notarialnym z dnia [...] października 1949 r. oddał ją bezpłatnie na własność Gminie – miasta C. pod poszerzenie istniejących ulic oraz pod nowe ulice i zieleńce. Dla nieruchomości tej została założona księga wieczysta KW nr [...], gdzie jako właściciel figuruje Skarb Państwa - Zarząd Gospodarki Terenami w C.

Uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 1956 r. Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w C. postanowiło przekazać Hucie im. [...] w C. w zarząd w/w nieruchomość - w celu przeznaczenia jej jako działki zamiennej dla O. F. Nieruchomość stanowiła własność Skarbu Państwa, była w zarządzie i użytkowaniu Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w C.

Następnie został ujawniony fakt, że mąż O. F. jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha , wobec czego Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. uznało, że O. F. nie przysługuje działka zamienna.

Orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] kwietnia 1959 r. wywłaszczono na rzecz Skarbu Państwa - Huty im. [...] w C. nieruchomość położoną w C. przy ul. [...], stanowiącą własność O. F.. Jednocześnie orzeczeniem tym zostało ustalone odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość. Orzeczenie to nie zawierało obowiązku przyznania O. F. - w zamian za wywłaszczoną nieruchomość - działki zamiennej. Decyzją Komisji Odwoławczej do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych z dnia [...] listopada 1960 r. orzeczenie to zostało utrzymane w mocy. Następnie decyzją z dnia [...] czerwca 2001r. nr [...] Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził nieważność powyższego orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] kwietnia 1959 r. oraz decyzji Komisji Odwoławczej do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych z dnia [...] listopada 1960 r.

W związku z budową trasy szybkiego ruchu W. – K., decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 1975 r. Prezydent Miasta C. orzekł o wygaśnięciu Hucie im. [...] w C., użytkowania części zabudowanego terenu państwowego, położonego w C. przy ul. [...] (działka nr [...]) o pow. [...] m², oraz o przekazaniu tego terenu Zarządowi Autostrad - Terenowemu Zespołowi Nadzoru nr [...] w C.

Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] września 1975 r. Prezydent Miasta C. zmienił swoją decyzję z dnia [...] sierpnia 1975 r. w ten sposób, że orzekł o wygaśnięciu Hucie im. [...] użytkowania terenu o pow. [...] m² oraz o przekazaniu terenu o pow. [...] m² Zarządowi Autostrad - Terenowemu Zespołowi Nadzoru nr [...] w C. i terenu o pow. [...] m² Zarządowi Gospodarki Terenami w C. Nieruchomość o pow. [...] m² została odłączona z księgi wieczystej KW nr [...] i przeniesiona do księgi wieczystej KW nr [...], w której jako właściciel figuruje Skarb Państwa – Zarząd Autostrad w W.

Pismem z dnia 28 stycznia 2002 r. A. F. - następca prawny O. F. - wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta C. z dnia [...] sierpnia 1975 r. i z dnia [...] września 1975 r., podnosząc , że Huta im. [...] nie była stroną postępowania, lecz jedynie wykonawcą zobowiązania do wybudowania domu mieszkalnego dla O. F. na przedmiotowej nieruchomości. Wniosek ten zawiera również żądanie stwierdzenia bezprawności wszystkich działań naruszających prawo własności O. F. do nieruchomości położonej w C. przy ul. [...].

Decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. Wojewoda [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] sierpnia 1975 r. i z dnia [...] września 1975 r., stwierdzając w uzasadnieniu, że A. F. nie ma w niniejszej sprawie interesu prawnego z uwagi na to, że nie legitymuje się tytułem własności do przedmiotowej nieruchomości.

Po rozpoznaniu odwołania A. F., Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast utrzymał w mocy powyższą decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. Uznał on, że organ I instancji prawidłowo odmówił wszczęcia postępowania nadzorczego z uwagi na to , że A. F. nie ma interesu prawnego do wystąpienia z takim wnioskiem, a co za tym idzie, nie służy mu przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. F. podnosił, że decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wywołuje skutki prawne niemożliwe do zaaprobowania z punktu widzenia wymagań praworządności.

W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na dwa zagadnienia o charakterze procesowym . Po pierwsze stosownie do treści art.1 i art.2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. 153, poz.1271), z dniem 1 stycznia 2004 roku weszły w życie przepisy ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie z treści art.97 § 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika jednoznacznie, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i w których postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto podkreślić należy, że ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał , że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, gdyż decyzja ta nie narusza przepisów prawa materialnego jak i procesowego.

Z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji może wystąpić tylko strona postępowania. Stroną - jak to określa art. 28 kpa, jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym, czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony rozstrzygają przepisy prawa materialnego, uczestniczenie jakiejś osoby w postępowaniu administracyjnym samo przez się nie czyni z niej strony. Musi ona wykazać, że ma matrialnoprawny interes uczestniczenia w tej sprawie. To dopiero daje jej legitymację strony.

Stronami postępowania zakończonego zakwestionowanymi decyzjami Prezydenta Miasta C. z dnia [...] sierpnia 1975 r. i z dnia [...] września 1975 r. była Huta im. [...] w C. i podmioty na rzecz których przekazano przedmiotową nieruchomość. Natomiast O. F., której spadkobiercą jest A. F., nie była stroną tego postępowania. Jak wynika bowiem z akt sprawy, nieruchomość położona przy ul. [...] nigdy nie stanowiła własności O. F.. Przedmiotową nieruchomość, będącą własnością Skarbu Państwa, przeznaczono co prawda dla O. F. jako nieruchomość zamienną, za nieruchomości objęte wywłaszczeniem i położone przy ul. [...], jednakże w orzeczeniu Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] kwietnia 1959 r. o wywłaszczeniu i odszkodowaniu ustalone zostało jedynie odszkodowanie pieniężne z tytułu wywłaszczenia. W toku postępowania wywłaszczeniowego uznano bowiem, że O. F. nieruchomość zamienna nie przysługuje. Wprawdzie ,decyzją z dnia [...] czerwca 2001r. nr [...], Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził nieważność powyższego orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia [...] kwietnia 1959 r. oraz decyzji Komisji Odwoławczej do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych z dnia [...] listopada 1960 r., a także Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 27 lutego 2003 r. Sygn. akt I SA 1959/01, stwierdził, że O. F. przysługiwało uprawnienie do nieruchomości zamiennej - nie zmienia to jednak faktu, że nieruchomość taka nie została jej przyznana, w szczególności zaś nie nastąpiło nabycie przez O. F. własności nieruchomości położonej w C. przy ul. [...]. Okoliczność, że O. F. wraz z rodziną ,samowolnie zajęła i użytkowała sporną nieruchomość przez pewien okres czasu , nie oznacza, że nabyła ona prawa do tej nieruchomości, co potwierdza prawomocny wyrok Sądu Powiatowego w C. z dnia [...] marca 1961 r. Sygn. akt [...] nakazujący przywrócenie Hucie im. [...] utraconego posiadania tej nieruchomości. Starania podjęte przez A. F. w celu uzyskania tytułu prawnego do przedmiotowej nieruchomości wskazuje jedynie na jego interes faktyczny, nie zaś na interes prawny.

Prawidłowo zatem Wojewoda [...] odmówił wszczęcia postępowania nadzorczego na wniosek A. F. z uwagi na brak legitymacji prawnej do żądania wszczęcia takiego postępowania.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1271) orzekł jak w sentencji.