Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 58/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-07-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1 art. 10 ust. 1, art. 14 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Andrzej Góraj, Ewa Marcinkowska (spr.), Protokolant Małgorzata Kędzielewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2010 r. sprawy ze skargi A. G. i J. S. na bezczynność Wójta Gminy A. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej dotyczącej wykonania w trybie zamówień publicznych oczyszczalni przydomowych na rzecz mieszkańców Gminy A. 1. zobowiązuje Wójta Gminy A. do rozpoznania wniosku A. G. i J. S. z dnia 15 czerwca 2009 r. o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wykonania w trybie zamówień publicznych oczyszczalni przydomowych na rzecz mieszkańców Gminy A., w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi; 2. zasądza od Wójta Gminy A. na rzecz skarżących A. G. i J. S. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 26 stycznia 2009 r. A. G. i J. S., powołując się na art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwrócili się do Wójta Gminy A. o udostępnienie w formie pisemnej wykazu mieszkańców, wraz z miejscem zamieszkania, którym wykonano oczyszczalnie przydomowe w ramach zamówień publicznych realizowanych przez Gminę A. w 2008 r. Jak też listę mieszkańców, których wytypowano do wykonania dwudziestu pięciu oczyszczalni przydomowych w 2009 r.

W odpowiedzi na powyższy wniosek Wójt Gminy A. pismem z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] poinformował wnioskodawców, że listy tych osób były publikowane przez wywieszenie na tablicy ogłoszeń oraz są do wglądu w Urzędzie Gminy u pracownika odpowiedzialnego merytorycznie za realizację zadania. Podkreślił jednocześnie, że żądane informacje są ogólnie dostępne i jako takie nie stanowią informacji publicznej udzielanej na wniosek – zgodne z art. 3 ust. 1 oraz 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W piśmie z dnia 15 czerwca 2009 r. A. G. i J. S. wystąpili do Wójta Gminy A. z kolejnym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, w którym zwrócili się o udostępnienie, w formie kopii, wykazu mieszkańców wraz z miejscem zamieszkania, którym wykonano oczyszczalnie przydomowe w ramach zamówień publicznych realizowanych przez Gminę A. w 2008 r., jak również o udostępnienie listy mieszkańców, których wytypowano do wykonania oczyszczalni przydomowych w 2009 r.

W odpowiedzi na ten wniosek Wójt Gminy A. pismem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] poinformował wnioskodawców, że pismem z dnia [...] lutego 2009 r. udzielił już odpowiedzi na wniosek o takiej samej treści. Ponadto, powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt II SAB/Wa 355/04 wskazał, że wniosek zainteresowanego rodzi po stronie dysponenta informacji obowiązek jej udostępnienia wtedy, gdy informacja ta nie została wcześniej udostępniona i nie funkcjonuje w publicznym obiegu, a więc zainteresowany nie może się z nią zapoznać inaczej niż składając wniosek o udostępnienie informacji do organu władzy publicznej.

W dniu 22 października 2009 r. A. G. i J. S. wnieśli, za pośrednictwem Wójta Gminy A., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność tego organu. W skardze zwrócili się o zobowiązanie Wójta Gminy A. do wydania decyzji w terminie czternastu dni od daty wydania wyroku oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi wskazali, że w dniu 15 czerwca 2009 r. zwrócili się do Wójta Gminy A. z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej. W odpowiedzi uzyskali informację, że pismem z dnia [...] lutego 2009 r. organ udzielił już odpowiedzi na pytanie o tej samej treści, jak we wniosku z dnia 15 czerwca 2009 r.

Zdaniem skarżących organ naruszył przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Skarżący podkreślili, że zgodnie z art. 16 tej ustawy odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji, do której stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Podnieśli, że z formalnego punktu widzenia stanowisko Wójta stanowi odmowę udostępnienia informacji publicznej. Odmowa taka winna więc mieć formę decyzji administracyjnej. Zarzucili ponadto, że stanowisko organu jest błędne merytorycznie, albowiem istotą ich wniosku było uzyskanie informacji oraz dokumentów dotyczących szeroko rozumianego mienia komunalnego. Błędne rozumienie wniosku skutkowało zaś uznaniem przez Wójta, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej. Wskazali również, że przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej określają tryb postępowania organu i w zależności od dokonanej oceny informacja winna być udzielona w trybie art. 13 ustawy, bądź też winna być wydana decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 ustawy.

Wójt Gminy A. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

W uzasadnieniu organ podniósł, że zarzuty skargi są całkowicie bezpodstawne. Zarówno na pismo z dnia 26 stycznia 2009 r., jak i na kolejne pismo z dnia 15 czerwca 2009 r. skarżący otrzymali bowiem odpowiedź. Organ wyjaśnił, że nie odmówił udostępnienia informacji publicznej. Wskazał, że nie było podstaw do wydawania jakichkolwiek decyzji odmawiających udostępnienia jakichkolwiek danych, ponieważ wszystkie informacje zostały albo przekazane albo zostało wskazane gdzie się one znajdują, z przeznaczeniem do publicznego wglądu. Skarżący nie podnosili natomiast, że udzielone im informacje były niepełne lub, że były niezrozumiałe. W ocenie organu wyjaśnił on całkowicie zapytanie złożone przez skarżących.

W piśmie procesowym z dnia 29 marca 2010 r. skarżący A. G. i J. S. sprecyzowali, że przedmiotem ich skargi jest bezczynność Wójta Gminy A. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 15 czerwca 2009 r. o udostępnienie wykazu mieszkańców wraz z miejscem zamieszkania, którym wykonano oczyszczalnie przydomowe w ramach zamówień publicznych realizowanych przez Gminę A. w 2008 r. oraz listy mieszkańców, których wytypowano do wykonania oczyszczalni przydomowych w 2009 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.

W ocenie Sądu skarga na bezczynność Wójta Gminy A. w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie.

Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu, i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.

Przepis tej ustawy nie zawierają żadnych odrębnych uregulowań odnośnie zasad i trybu uzyskiwania dostępu do informacji publicznej przez osoby piastujące funkcje radnych.

Zgodnie z art. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, każda informacja o sprawach publicznym stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w ustawie. Informację publiczną w świetle ugruntowanego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie swych kompetencji. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów, odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób go dotyczących. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzone, jak i te, które używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego.

Udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno - technicznej. Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział natomiast tylko w takim wypadku, gdy informacja, której udostępnienia żąda określony podmiot jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia. Jeżeli żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien powiadomić pismem podmiot żądający udostępnienia informacji, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa (por. wyrok WSA z dnia 5 lipca 2007 r. sygn. II SAB/Wa 19/07, Lex nr 368235, wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2002 r. sygn. II SA 2867/02, publ. Wokanda 2003/6/33).

Art. 4 ust. 1 ustawy stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

W świetle powyższego, nie ulega wątpliwości, że Wójt Gminy A. jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udzielenia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu.

A. G. i J. S., domagali się od Wójta Gminy A. udostępnienia informacji publicznej w postaci wykazu mieszkańców wraz z miejscem zamieszkania, którym wykonano oczyszczalnie przydomowe w ramach zamówień publicznych realizowanych przez Gminę A. w 2008 r., jak również listy mieszkańców, których wytypowano do wykonania oczyszczalni przydomowych w 2009 r.

Wójt Gminy A. w odpowiedzi na powyższy wniosek poinformował wnioskodawców, że listy tych osób były publikowane przez wywieszenie na tablicy ogłoszeń oraz są do wglądu w Urzędzie Gminy u pracownika odpowiedzialnego merytorycznie za realizację zadania.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze - ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej; udostępniania w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnym; przez zainstalowanie w miejscach ogólnie dostępnych urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją; wstępu na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępniania materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia.

Przepis art. 10 ust. 1 ww. ustawy stanowi natomiast, że informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek. Udostępnienie zatem informacji publicznej w Biuletynie Informacji Publicznej wyłącza obowiązek ponownego jej udostępnienia na wniosek zainteresowanego. Takie uregulowanie jest uzasadnione tym, iż nie jest celowe ponowne udostępnianie informacji publicznej udostępnionej już w Biuletynie, skoro umożliwia to kopiowanie tej informacji, jej wydruk, przesłanie oraz przeniesienie na odpowiedni powszechnie stosowany nośnik informacji, czyli możliwość przetwarzania jej tymi wszystkimi sposobami, które z woli ustawodawcy, wyrażonej w art. 12 ust. 2 ustawy ma umożliwić podmiot udostępniający informację publiczną. Z powyższego wynika jednocześnie, iż obowiązek udostępnienia informacji publicznej na wniosek w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest wyłączony automatycznie w każdym innym przypadku, gdy informacja ta została wcześniej udostępniona przez organ w inny przewidziany w tej ustawie sposób.

Z faktu zatem, że lista mieszkańców, którym wykonano oczyszczalnie przydomowe w ramach zamówień publicznych realizowanych przez Gminę A. w 2008 r., jak również lista mieszkańców, których wytypowano do wykonania oczyszczalni przydomowych w 2009 r. była okresowo udostępniona przez organ poprzez wywieszenie na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Gminy nie można wywodzić, iż skarżący nie mogą ubiegać się o udostępnienie tej informacji na wniosek w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Żądana informacja nie jest obecnie w żaden sposób udostępniona przez organ w miejscu ogólnie dostępnym i nie funkcjonuje w obiegu publicznym, a zatem osoba zainteresowana nie może zapoznać się z jej treścią inaczej niż wskutek złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Skoro zatem żądana informacja jest informacją publiczną Wójt Gminy A. powinien załatwić wniosek skarżących zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej.

Przepis art. 14 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.

Jeżeli natomiast żądana informacja nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonej we wniosku, to podmiot obowiązany, zgodnie z art. 14 ust. 2 ustawy, powinien powiadomić pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazać w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie.

W sytuacji zatem, gdy skarżący we wniosku z dnia 15 czerwca 2009 r. zwrócili się o udostępnienie informacji publicznej w formie kopii dokumentów i przesłanie ich na wskazany adres, lakoniczne poinformowanie ich przez organ, że żądana informacja znajduje się do wglądu w Urzędzie Gminy u pracownika odpowiedzialnego merytorycznie za realizację zadania, nie może być ocenione jako wypełnienie przez organ dyspozycji art. 14 ustawy.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak sentencji wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 ww. ustawy.