Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1163/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-10-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 183, 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, 77
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 87 poz 960
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 lipca 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
article: art. 344 par. 2
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Andżelika Nycz po rozpoznaniu w dniu 16 października 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Podkarpackiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 7 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Rz 855/11 w sprawie ze skargi J. H., P. H. i T. H. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 7 lutego 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 855/11 w sprawie ze skargi J. H. działającej imieniem własnym oraz jako przedstawiciel ustawowy małoletnich P. H. i T. H. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego w pkt I. uchylił zaskarżoną decyzję; w pkt II. stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; w pkt III. zasądził od Wojewody Podkarpackiego na rzecz skarżącej J. H. działającej imieniem małoletnich P. H. i T. H. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że zaskarżoną decyzją Wojewoda Podkarpacki z dnia [...] lipca 2011r. uchylił decyzję Burmistrza Miasta L. z dnia [...] czerwca 2011r., nr [...] o odmowie wymeldowania J. H. i małoletnich P. i T. H. reprezentowanych przez przedstawiciela ustawowego J. H. z pobytu stałego w lokalu mieszkalnym pod adresem: [...] L., ul. W. orzekł o wymeldowaniu J. H. oraz małoletnich P. H. i T. H. reprezentowanych przez przedstawiciela ustawowego J. H. z pobytu stałego w lokalu mieszkalnym pod adresem: L., ul. W.

W podstawie prawnej organ I instancji powołał art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.), zwana dalej ustawą oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) zwana dalej k.p.a.

Postępowanie administracyjne wszczęto wnioskiem K. H. i J. H. o wymeldowanie J. H. z pobytu stałego, a Burmistrz L. rozszerzył z urzędu wniosek o wymeldowanie na małoletnie dzieci T. i P. H. Orzekając o odmowie wymeldowania, organ I instancji wskazał na fakt, że opuszczenie lokalu nie miało charakteru trwałego, gdyż spowodowane było względami rodzinnymi.

W odwołaniu K. H. i J. H. podnieśli, że opuszczenie lokalu przez J. H. było dobrowolne i ma charakter trwały. Zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 15 ust. 2 ustawy.

Wojewoda Podkarpacki uchylił decyzję organu I instancji i na mocy art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 15 ust.2 i art. 50 ust. 3 ustawy orzekł o wymeldowaniu.

Organ wskazał, że z ustalonego przez organy administracji publicznej stanu faktycznego wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny stanowi współwłasność K. i J. H. Słuchane strony oraz świadkowie na rozprawach administracyjnych w dniach 28 lutego 2001r., 22 marca 2011r., 24 kwietnia 2001r. zeznały, że J. H. wraz z dziećmi opuściła sporny budynek 18 października 2010r. i nie powróciła do niego. Potwierdziły to oględziny lokalu w dniu 5 kwietnia 2011r., podczas których stwierdzono, że lokal nie stanowi jej centrum życiowego, choć pozostała tam część rzeczy osobistych jej i dzieci. Powodem opuszczenia lokalu były, jak twierdzi J. H., konflikty rodzinne z mężem I. H. oraz właścicielami lokalu. J. H. podała, że przed Sądem Okręgowym w Przemyślu toczy się sprawa o rozwód małżeństwa I. i J.H. Podała także, że nie składała pozwu do sądu o przywrócenie naruszonego posiadania.

Oględziny lokalu pod adresem ul. C. w L. przeprowadzone w dniu 23 maja 2011r. wykazały, że tam znajdują się osobiste rzeczy J. H. i dzieci.

Mając na uwadze powyższe okoliczności organ stwierdził, że mogłyby być one podstawą do domowy wymeldowania, jednakże wówczas, gdyby strona czyniła starania umożliwiające jej powrót do lokalu, a J. H. nie stosowała środków prawnych, mających na celu umożliwienie jej zamieszkania w spornym budynku. Powyższe przemawia za przyjęciem, że opuszczenie ma charakter dobrowolny. Ponadto, wobec niezamieszkiwania w lokalu oraz wobec braku obiektywnej możliwości realizacji woli powrotu (brak zgody właścicieli lokalu) organ uznał, że zasadne jest wydanie decyzji orzekającej o wymeldowaniu.

Skargę na decyzję złożyła J. H. działając imieniem własnym i małoletnich dzieci. Powtórzyła argumenty zawarte w odwołaniu i wskazała, że opuszczenie lokalu nie miało charakteru dobrowolnego, o wyprowadzeniu zadecydowały względy rodzinne. Mąż swoim postępowaniem doprowadził do wniesienia pozwu o rozwód, a dalsza sytuacja życiowa w domu spowodowała, że dla dobra swojego i dzieci musiała się wyprowadzić. Teściowie nie wyrażają zgody na jej zamieszkiwanie w ich domu, ale jest tam osobne wejście i nie musi się z nimi kontaktować. Z dziećmi wyprowadziła się na czas rozwodu.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Podkarpacki wniósł o jej oddalenie podtrzymując motywy przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznając skargę za zasadną wskazał, że Wojewoda Podkarpacki wadliwie ustalił stan faktyczny sprawy poprzez niepełne uwzględnienie wszystkich jego okoliczności, co przełożyło się w rozpoznawanej sprawie na naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego.

Sąd I instancji wskazał, że poza sporem pozostaje fakt, że skarżąca nie zamieszkuje w lokalu przy ul. W. w L. Sporna jest jednak ocena, czy opuszczenie nastąpiło dobrowolnie i ma charakter trwały. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ podał, że opuszczenie lokalu było spowodowane konfliktami rodzinnymi. W ocenie organu te okoliczności mogłyby być podstawą do odmowy wymeldowania jedynie wówczas, gdyby strona czyniła starania umożliwiające jej powrót do lokalu. J. H. nie stosowała środków prawnych celem umożliwienia jej wejścia do budynku i zamieszkania w nim. Rozpatrując z kolei opuszczenie lokalu w kontekście zamiaru powrotu do miejsca pobytu stałego jest on niemożliwy, gdyż K. i J. H. nie wyrażają zgody na zamieszkiwanie skarżącej w lokalu przy ul. W. w L.

Sąd I instancji zaznaczył, że z akt administracyjnych wynika, iż skarżąca J. H. lokal przy ul. W. w L. opuściła w połowie października 2010r., natomiast organ drugiej instancji orzekł o wymeldowaniu skarżącej wraz z małoletnimi dziećmi decyzją z dnia [...] lipca 2011r. Stosownie do art. 344 § 2 kodeksu cywilnego roszczenie o ochronę posiadania wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia posiadania. Zestawienie powyższych dat prowadzi, w ocenie Sądu I instancji do wniosku, że organ przedwcześnie przyjął, iż skarżąca nie skorzystała z prawnych środków celem umożliwienia wejścia do budynku i zamieszkania. Z materiału dowodowego nie wynika, czy podejmowane były takie próby, bowiem skarżąca do protokołu z rozprawy administracyjnej z dnia 28 lutego 2011r. stwierdziła, że nie odwiedza na razie domu przy ul. W. w L., a w listopadzie 2010r. przywiozła dzieci w odwiedziny do teściów. Z akt sprawy wynika ponadto, że skarżąca nie wiąże z lokalami, w których kolejno przebywała w C., a aktualnie w L. przy ul. C. urządzenia stałego miejsca zamieszkania, gdyż wynajmuje mieszkania, które są przez ich właścicieli przeznaczone na sprzedaż i ma świadomość czasowego w nich pobytu. Podkreśliła, że nie wyprowadziła się dobrowolnie, lecz ze względu na dobro dzieci i nie wyklucza zamieszkiwania w lokalu przy ul. W. w L., gdyby poprawie uległy stosunki z rodzicami męża. Przełomowym zdarzeniem dla warunków życiowych był wypadek syna skarżącej; dzieci są objęte opieką psychologów i pedagogów. Opuszczenie lokalu przy ul. W. w L. ma charakter czasowy. Tej treści oświadczenia skarżąca podtrzymała na rozprawie przed Sądem w dniu 7 lutego 2012r.

Sąd I instancji wskazał ponadto, że z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 5 kwietnia 2011r. wynika, iż w lokalu na piętrze przy ul. W. w L. znajdują się meble, a w nich ubrania i osobiste rzeczy skarżącej i dzieci oraz pamiątki i puchary T. H., zabawki dzieci. W garażu są rowery skarżącej i dzieci, worki ze spakowanymi ubraniami i rzeczami osobistymi. Sąd I instancji zaznaczył, że organ nie ustalił, kto i kiedy spakował rzeczy do worków, a ustalenie tej kwestii może mieć znaczenie dla sprawy; organy nie badały, czy skarżąca podejmowała próby zabrania własnych rzeczy i rzeczy dzieci, co może pomóc w określeniu cech opuszczenia lokalu. Sąd I instancji podkreślił, że właściciele lokalu nie wpuścili J. H. na przeprowadzaną wizję lokalu, a jedynie do protokołu J. H. zgłosił, że pozwala skarżącej zabrać wszystkie swoje rzeczy osobiste.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organ drugiej instancji wadliwie zinterpretował normę prawną zawartą w art. 15 ust. 2 ustawy w kontekście stanu faktycznego sprawy będącej przedmiotem osądu. Rezygnacja przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie określonego oświadczenia woli, ale także w sposób dorozumiany – poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby. Stan faktyczny sprawy uwzględniony do orzekania przez organ II instancji, zdaniem Sądu I instancji nie potwierdza jednoznacznie zaistnienia trwałego i dobrowolnego opuszczenia przez skarżącą i dzieci dotychczasowego miejsca zamieszkania. Wręcz przeciwnie stan faktyczny sprawy pokazuje tymczasowość istniejącej sytuacji mieszkaniowej skarżącej, a w każdym razie nie potwierdza, że skarżąca urządziła w lokalach, które wynajmowała nowe miejsce stałego pobytu dla siebie i dzieci.

Sąd I instancji wskazał, że na rozprawie przed Sądem w dniu 7 lutego 2012r. skarżąca podała, że Sąd Okręgowy w Przemyślu orzekł o rozwodzie z winy męża, ale wyrok jest jeszcze nieprawomocny, bowiem apelacja wniesiona przez jej męża nie została rozpoznana. Wyrok rozwodowy może mieć również wpływ na ocenę przesłanek z art. 15 ust. 2 ustawy, a zważyć należy, że uczestnikami niniejszej sprawy są małoletnie dzieci, które znalazły się bez własnej winy w określonej sytuacji życiowej i wymagają pomocy psychologicznej.

Zdaniem Sądu I instancji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji brak jest uzasadnienia faktycznego dla przyjętego rozstrzygnięcia o wymeldowaniu skarżącej wraz z dziećmi z pobytu stałego, czym organ naruszył art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 k.p.a. Fakt, iż osoba nie przebywa w lokalu, w którym jest zameldowana na pobyt stały nie zawsze oznacza jego opuszczenie w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, z którym ustawodawca łączy obowiązek wymeldowania.

Sąd I instancji zaznaczył, że opisane na podstawie akt administracyjnych elementy stanu faktycznego nie zostały uwzględnione przez organ II instancji, który wydał decyzję reformatoryjną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 o wymeldowaniu skarżącej wraz z małoletnimi dziećmi z lokalu przy ul. W. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nie wyjaśnił i nie wskazał okoliczności, które uzasadniałyby wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia, co jest wynikiem naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. oraz błędnej wykładni art. 15 ust. 2 ustawy, które Sąd I instancji wyżej opisał.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego sądu Administracyjnego wniósł Wojewoda Podkarpacki i na podstawie art. 173 § 1, art. 174 pkt 1 oraz art. 177 § 1 ppsa zaskarżył wyrok w całości z powodu naruszenia przepisów:

1. przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych polegającą na przyjęciu, że ta norma prawna nie zezwala na wydanie decyzji w przedmiocie wymeldowania wcześniej niż rok od opuszczenia lokalu oraz w przypadku braku więzi osoby wymeldowanej z nowym miejscem (lokalem) pobytu;

2. przepisów postępowania poprzez błędną wykładnię art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa polegającą na błędnym przyjęciu, że Wojewoda Podkarpacki naruszył art. 7, art. 77 i art. 107 § 3 kpa poprzez pominięcie w swojej decyzji uzasadnienia faktycznego.

Powołując się na powyższe zarzuty kasacyjne, Wojewoda wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że z akt administracyjnych wynika, że J. H. nie występowała do sądu powszechnego z powództwem posesoryjnym. Niewniesienie powództwa posesoryjnego skarżąca potwierdziła podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.

Interpretacja Sądu I instancji prowadziłaby w istocie do tego, iż organ administracji nie mógłby orzekać o wymeldowaniu przed upływem rocznego terminu określonego w art. 344§2 kc. Zdaniem skarżącego kasacyjnie przesłanką wymeldowania osoby w trybie art. 15 ust.2 jest utrata więzi z dotychczasowym lokalem , a nie wola urządzenia miejsca pobytu w nowym miejsca zamieszkania.

Dla stwierdzenia wymeldowania nie jest istotne czy osoba wymeldowana wiąże wolę zamieszkania w nowym miejscu, a jedynie czy opuściła dotychczasowe miejsce pobytu. Podkreślono w uzasadnieniu, że opuszczenie lokalu wskutek konfliktów rodzinnych mogłoby być podstawą do odmowy wymeldowania jedynie wówczas gdyby strona czyniła starania umożliwiające powrót do lokalu. Z akt sprawy tymczasem wiadomo, że takich kroków nie czyniono. Naruszeniem normy art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest kwestia kierowania się dobrem dzieci przy rozstrzyganiu kwestii, czy dana osoba opuściła lokal czy tez nie, organ nie może brać jej pod uwagę.

Do okoliczności wskazujących na opuszczenie miejsca dotychczasowego pobytu stałego zaliczyć należy: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu, obiektywna możliwość realizacji braku woli przebywania w nim.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania – z przyczyn wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Przesłanki nieważności w sprawie nie zaistniały, zatem Sąd rozpoznał wniesioną skargę kasacyjną w granicach podniesionych przez stronę zarzutów, które okazały się nieuzasadnione.

Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej dotyczą naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz przepisów postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podnieść należy, iż powołane art. 7 i 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, nakładające na organ administracji obowiązek dokładnego wyjaśnienia sprawy poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, mają szczególnie istotne znaczenie w sprawie dotyczącej wymeldowania z urzędu. W tego rodzaju sprawach organ musi bowiem ustalić, na podstawie obiektywnych okoliczności, a nie tylko twierdzeń stron zainteresowanych, czy faktycznie doszło do opuszczenia lokalu i czy opuszczenie to miało charakter dobrowolny. Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2006r. Nr 139 poz. 993 ze zm.) organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

W orzecznictwie sądowadministracyjnym dotyczącym powołanego przepisu, przywołanym w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, rzeczywiście wyrażany jest pogląd, iż o dobrowolnym opuszczeniu lokalu można mówić wówczas, gdy dana osoba nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu lub gdy podjęte środki okazały się nieskuteczne. Nie oznacza to jednak, iż wydany przez sąd cywilny wyrok przywracający posiadanie lokalu zwolniłby organ administracji z czynienia jakichkolwiek dalszych ustaleń w tym zakresie. Skutki wyroku posesoryjnego nie odnoszą się bowiem do charakteru opuszczenia lokalu, jakie może nastąpić już po jego wydaniu. W tym okresie mogą bowiem zajść okoliczności świadczące o tym, iż dana osoba, pomimo przywróconego jej posiadania, przedmiotowy lokal opuściła dobrowolnie i opuszczenie to ma charakter trwały (por. wyrok NSA z dnia 9.05.2012 r., sygn. II OSK 299/11). Skarżąca opuściła wraz z małoletnimi dziećmi lokal przy ul. W. w L. w połowie października 2010 r. Organ wojewódzki orzekł o wymeldowaniu skarżącej wraz z dziećmi decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Roszczenie o ochronę naruszonego posiadania w myśl art. 344 § 2 kodeksu cywilnego wygasa, w sytuacji gdy nie będzie dochodzone przez posiadacza w ciągu roku od chwili naruszenia posiadania. Powołując się na te okoliczności właściwie Sąd I instancji przyjął, że decyzja organu wydana została przedwcześnie. Niezasadne tym samym są twierdzenia skargi kasacyjnej w tym zakresie. Skarżący kasacyjnie podnosi bowiem, że gdyby przyjąć taki tok rozumowania Sądu I instancji za prawidłowy, to organ administracji w ogóle nie mógłby orzekać o wymeldowaniu przed upływem rocznego terminu przewidzianego w instytucji ochrony posesoryjnej. Błędnie jednak składający skargę kasacyjną generalizuje i pomija istotną kwestię konieczności badania przesłanek dla wydania przedmiotowej decyzji zawsze w kontekście i w odniesieniu do okoliczności konkretnej sprawy. W przedmiotowej sprawie z protokołu oględzin z dnia 5 kwietnia 2011 r., wynika, iż w lokalu przy ul. W. w L. znajdują się meble, ubrania, zabawki, rowery i osobiste rzeczy skarżącej; właściciele lokalu nie wpuścili skarżącej na wizję lokalu, zgłaszając jedynie do protokołu, że może ona zabrać wszystkie swoje rzeczy. Prawidłowo więc, Sąd I instancji ocenił, że organy nie zadały, czy skarżąca podejmowała próby zabrania własnych rzeczy, co może pomóc w określeniu cech opuszczenia lokalu.

Właściwie zatem Sąd I instancji stwierdził, że nie możemy w niniejszej sprawie mówić o dobrowolnym opuszczeniu przez skarżącą lokalu, z którego została następnie wymeldowana. Okoliczność, iż opuszczenie lokalu nastąpiło wskutek konfliktów rodzinnych jest niesporna w sprawie, gdyż także organ w decyzji (na str. 4) wprost stwierdza, tę okoliczność, która także jego zdaniem powoduje, iż "opuszczenie lokalu nie może nosić cech dobrowolności" (tak, też w skardze kasacyjnej).

Skarżący kasacyjnie organ zaznacza, że do okoliczności wskazujących na opuszczenie dotychczasowego pobytu stałego należy: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu oraz obiektywna możliwość realizacji woli przebywania w nim. Wprawdzie nie ma zgody teściów - właścicieli lokalu na zamieszkanie w ich lokalu synowej i wnuków, jednakże pozostałe dwie okoliczności nie wskazują na fakt, iż opuszczenie dotychczasowego pobytu stałego było dokonane faktycznie, a więc zgodnie z przesłanką warunkującą wymeldowanie z przepisu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Sąd I instancji wskazał, że wymeldowana nie wyprowadziła się dobrowolnie, lecz ze względu na dobro dzieci i nie wyklucza zamieszkiwania w lokalu przy ul. W. w L., jeżeli stosunki z rodzicami męża ulegną poprawie. Stąd, za Sądem I instancji należało przyjąć, że stan faktyczny sprawy nie potwierdza jednoznacznie zaistnienia trwałego i dobrowolnego opuszczenia przez skarżącą i jej dzieci dotychczasowego miejsca zamieszkania. Przeciwnie, stan faktyczny sprawy wskazuje na tymczasowość sytuacji mieszkaniowej skarżącej, która tę cechę czasowości podkreśla (protokół rozprawy administracyjnej z dnia 28 lutego 2011 r.; protokół rozprawy przed WSA z dnia 7 lutego 2012 r.).

Zgodzić należy się z sądem I instancji, iż w niniejszej sprawie rozważenia wymagały także ustalenia sądu powszechnego w toczącej się sprawie rozwodowej . Mogą one mieć wpływ na ocenę przesłanek z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

W ramach procesu rozwodowego rozstrzyga się także o sytuacji życiowej dzieci, ich miejscu zamieszkania, o czym organy meldunkowe nie mogą zapominać.

Dlatego też, zasadnie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji uchylił decyzję organu wojewódzkiego i nakazał w ponownie przeprowadzonym postępowaniu w sposób niebudzący wątpliwości ustalić stan faktyczny sprawy.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.