Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SAB/Bd 18/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2023-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 658
6559
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67 par. 2
journal: Dz.U. 2023 poz 259
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędziowie sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi małoletniej M. P. działającej przez przedstawiciela ustawowego W. S. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Chełmnie z siedzibą w Grubnie w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] listopada 2022 r. W. S. złożyła do tut. Sądu

w imieniu swojej małoletniej córki M. P. skargę na bezczynność Inne z siedzibą

w G. w sprawie rozpatrzenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich

w przypadku śmierci rolnika w sprawie [...]. Organowi zarzuciła rażące naruszenie art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 27 ust. 6 i 11 ustawy z dnia

5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U.

z 2021 r., poz. 2114 z późn. zm.), dalej: "u.p.s.w.b.", poprzez ich błędne zastosowanie

i pozostawienie wniosku bez rozpoznania w sytuacji, w której wniosek nie był objęty brakami formalnymi i należało go rozpoznać. Mając na uwadze powyższe, Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązanie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w C. z/s w G. do rozpoznania wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich w przypadku śmierci rolnika, w terminie 7 dni od daty zwrotu akt organowi.

W uzasadnieniu Strona podała, że w dniu [...] września 2021 r. wystąpiła z wnioskiem do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s w G. o dołączenie do akt sprawy, dotyczącej przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok 2021, aktu zgonu J. P. oraz aktu notarialnego (testamentu windykacyjnego) po zmarłym. W dniu [...] lutego 2022 r. Skarżąca złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR w C. z/s w G. wniosek W-3/01 o przyznanie płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego za rok 2021 w przypadku śmierci rolnika wraz z załącznikami: zaświadczeniem Sądu Rejonowego w C. w przedmiocie zarejestrowania postępowania w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po zmarłym J. P. oraz odpisem aktu zgonu J. P.. W dniu [...] maja 2022 r. Skarżąca dołączyła do akt sprawy prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego

w C. z dnia [...] kwietnia 2022 r. w sprawie [...]. W dniu [...] czerwca 2022 r. wystosowano do Skarżącej wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez złożenie oświadczenia współspadkobiercy/współzapisobiercy windykacyjnego o wyrażeniu zgody na przyznanie rolnikowi płatności bezpośrednich. W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych, Skarżąca wskazała, że w jej ocenie obligatoryjnym załącznikiem do wniosku o przyznanie dopłat, nie jest oświadczenie współspadkobiercy/współzapisobiercy windykacyjnego o wyrażeniu zgody na przyznanie rolnikowi płatności bezpośrednich z uwagi na fakt, iż w niniejszym stanie faktycznym

w stosunku do M. P. nie występują współzapisobiercy ani współspadkobiercy, bowiem jest ona jedynym spadkobiercą po zmarłym J. P.. W tej sytuacji zdaniem Strony, jej wniosek nie był dotknięty brakami formalnymi, które należało usunąć, w związku z tym wezwanie w tym zakresie wystosowane przez organ było bezpodstawne, a wniosek winien zostać rozpoznany.

Skarżąca wskazała, że zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w C.

I Wydział Cywilny z dnia [...] kwietnia 2022 r. spadek po J. P., zmarłym dnia [...] września 2021 r. w B. , mającym ostatnie miejsce zwykłego pobytu w [...], na podstawie testamentu notarialnego z dnia [...] lutego 2019 r., sporządzonego przed notariuszem D. R. w kancelarii notarialnej w C., zapisanego w Rep. [...], otwartego i ogłoszonego przed Sądem Rejonowym w C. dnia [...] kwietnia 2022 r., nabyła córka M. M. P. córka W. - w całości.

W kolejnym punkcie postanowienia Sąd stwierdził, że będącą przedmiotem zapisu windykacyjnego nieruchomość położoną w miejscowości B. [...], gmina L., obejmującą działkę nr [...] o powierzchni [...] ha, dla której Sąd Rejonowy w C. prowadzi księgę wieczystą [...], nabyli rodzice spadkodawcy H. P. i D. P. we wspólności ustawowej. Skarżąca stwierdziła, że w przedmiotowej sprawie jedynym spadkobiercą po zmarłym J. P. jest jego córka - M. P.. Wyjaśniła, że rodzice zmarłego - D. i H. P. nabyli na podstawie odmiennego tytułu prawnego, tj. zapisu windykacyjnego, własność nieruchomości położonej w [...] [...]. Zatem nie są oni w stosunku do małoletniej M. P. współspadkobiercami ani współzapisobiercami windykacyjnymi. Natomiast oświadczenie 0-17, którego dołączenia do wniosku domagał się organ, jest niezbędne jeśli

z postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub z zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia wynika, że do nabycia spadku uprawnionych jest więcej niż dwie osoby, zaś z wnioskiem o przyznanie dopłat wystąpiłaby jedynie jedna osoba. Strona podniosła, że wniosek o przyznanie płatności dotyczy także okresu, w którym J. P. jeszcze żył, a co za tym idzie, roszczenie o wypłatę tychże dopłat jako wchodzących w skład spadku po zmarłym, nabyła także małoletnia M. P.. W tej sytuacji, pozostawienie przez organ przedmiotowego wniosku bez rozpoznania, jest

w ocenie Skarżącej nieuzasadnione.

Skarżąca wskazała, że z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko

w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona, ale również

w przypadkach, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia, bo mylnie sądzi, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania

w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej.

W konsekwencji zdaniem Strony uznać należy, że pozostawienie podania bez rozpoznania stanowi bezczynność organu, na którą służy skarga do Sądu. Skarżąca wskazała, że złożyła również ponaglenie na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, jednakże Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. uznał ponaglenie za nieuzasadnione i stwierdził, iż Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s w G. nie dopuścił się bezczynności. Ze stanowiskiem tym, w ocenie Skarżącej, nie sposób się zgodzić. W tej sytuacji, wniesienie niniejszej skargi uznała za niezbędne.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ w pierwszej kolejności omówił podstawy prawne w zakresie uprawnień spadkobiercy rolnika, czyli art. 27 u.p.s.w.b. Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy organ stwierdził, że na podstawie testamentu windykacyjnego, zapisobiercy windykacyjni w osobach H.

i D. P. (rodziców spadkodawcy) nabyli nieruchomość położoną w miejscowości B. [...], gmina L.. Przedmiotowa nieruchomość obejmowała działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni [...] ha. Ww. działka objęta była deklaracją we wniosku o przyznanie płatności na rok [...] złożonym przez J. P., a co za tym idzie po śmierci rolnika objęta została wnioskiem transferowym. Skarżąca dopełniając czynności związanych ze złożeniem wniosku transferowego, nie przedłożyła oświadczenia pozostałych spadkobierców rolnika o wyrażeniu zgody na wstąpienie tego spadkobiercy na miejsce rolnika i przyznanie mu płatności bezpośrednich lub uzupełniającej płatności podstawowej, która to czynność wskazana jest zapisem art. 27 ust. 11 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (uprawnienia spadkobiercy rolnika). [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s. w G. dopełniając nałożonym na niego obowiązkom wystosował w dniu [...] czerwca 2022 r. do małoletniej M. P., zastępowanej przez [...] S. , wezwanie do usunięcia braków formalnych we wniosku. Do przedmiotowego wezwania załączono druk Oświadczenie 0-17/01. Organ wyjaśnił, że w treści przesłanego Skarżącej druku znajduje się zapis: "Oświadczam, że jestem współspadkobiercą/ współzapisobiercą windykacyjnym...". Fragment ten, pomimo braku rozeznania strony/przedstawiciela ustawowego strony w zapisach ustawy

o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w ocenie organu jednoznacznie wskazuje, kto winien złożyć takie oświadczenie. Organ zauważył, że pomimo wezwania do usunięcia braków formalnych oraz zawartego w wezwaniu pouczenia, iż niedopełnienie powyższego skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania, Skarżąca czynności tej nie dopełniła. W tym wypadku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s w G. stwierdził, że był zobowiązany postępować zgodnie z zapisem ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego stanowiącej podstawę prawną wnioskowanej płatności i w oparciu

o zapis art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), dalej k.p.a., pozostawić wniosek bez rozpoznania. Organ wyjaśnił, że w tym wypadku nie miał luzu decyzyjnego i zgodnie z zawartą w art. 6 k.p.a. zasadą praworządności musiał postępować w oparciu o przepisy bezwzględnie obowiązujące. Organ podniósł, że każda z czynności w przedmiotowej sprawie podejmowana była przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C.

z/s w G. bez zbędnej zwłoki, o czym zaświadcza chronologia działań wskazana

w stanie faktycznym, a ustalona na podstawie akt sprawy. Tym samym zdaniem organu, w badanym postępowaniu nie doszło do przekroczenia terminów wyznaczonych przez ustawodawcę na załatwienie sprawy. W ocenie organu, powyższe czyni bezzasadnym skargę na jego rzekomą bezczynność. Na poparcie swojej argumentacji organ odwołał się do orzecznictwa sądów administracyjnych. Wskazał na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7.07.2022 r., II GSK 618/22, w którym podniesiono, że skuteczne, a więc zgodne z art. 64 § 2 k.p.a., pozostawienie wniosku bez rozpoznania, które zostało poprzedzone wezwaniem do usunięcia braków formalnych oznacza, że organowi nie można postawić zarzutu bezczynności. Jeżeli organ ocenił, że wniosek był nieprawidłowy, a zainteresowany nie przedłożył niezbędnych dokumentów, organ prawidłowo wezwał go do uzupełnienia wniosku, zaś brak zastosowania się do wezwania skutkował pozostawieniem podania bez rozpoznania. Oznacza to, że organ sprawą się zajął, a wniosek pozostawił bez rozpoznania wyłącznie ze względu na pasywność Strony, która uniemożliwiła wszczęcie postępowania administracyjnego. Organ podkreślił, że

w postępowaniu przed Kierownikiem Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s

w G. w sprawie wniosku na rok 2021 (symbol formularza W-3/01) o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2021 w przypadku śmierci rolnika (wniosek transferowy), nie ma wątpliwości, że jednym z załączników powinno być oświadczenie współzapisobierców windykacyjnych - Oświadczenie 0-17/01. Skarżąca, mimo wezwania do uzupełnienia braków formalnych, powyższego dokumentu nie przedłożyła. Co więcej, w wezwaniu z dnia [...] czerwca 2022 r. organ wyraźnie pouczył Skarżącą, że nieusunięcie wskazanego braku formalnego skutkować będzie pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. W związku z powyższym w dniu [...] lipca 2022r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s w G. zasadnie wystosował do Skarżącej pismo Nr [...] w sprawie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie płatności w przypadku śmierci rolnika, która nastąpiła przed dniem doręczenia decyzji. W ocenie organu, w tym stanie faktycznym i prawnym brak jest więc podstaw do uznania skargi za uzasadnioną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie

w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w przypadku określonym w pkt 4a.

Skarga na bezczynność organu jest zatem dopuszczalna w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia, akty

i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.

Ze względu na wskazany przedmiot skargi, sprawa została rozpoznana przez Sąd

w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a.).

Przechodząc do rozpoznania niniejszej skargi wskazać należy, że została ona poprzedzona wniesieniem ponaglenia, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a., zatem jest dopuszczalna i podlega merytorycznemu rozpoznaniu.

Przedmiotem skargi jest bezczynność organu w związku z pozostawieniem wniosku strony skarżącej bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

Z uwagi na fakt, że pozostawienie podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 k.p.a. nie podlega zaskarżeniu, kontrola tej czynności następuje w ramach skargi na bezczynność organu. W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2008 r. sygn. I GSK 485/07 (orzeczenie to jak i pozostałe powołane w niniejszym uzasadnieniu - opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) przyjęto, że "pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia, jako czynność materialno-techniczna, nie podlega zaskarżeniu w drodze odwołania, a tym samym nie może być przedmiotem skargi do Sądu administracyjnego. Natomiast, jeżeli w ocenie składającego wniosek jego wniosek spełnił kryterium kompletności, może on złożyć skargę na bezczynność organu. Wówczas wynik tego postępowania przesądzi o tym, czy wniosek spełniał wszystkie wymogi formalne, a zatem czy organ pozostawał bezczynnym w sprawie". Powyższe stanowisko zostało potwierdzone w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2013 r. sygn. akt I OPS 2/13 (opubl. także

w CBOSA), w której NSA stwierdził: "Na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).".

Przechodząc do oceny skargi należy stwierdzić, że organ nie dopuścił się bezczynności. Podać należy, że płatności objęte wnioskiem zgłoszonym w sprawie reguluje ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U.

z 2020 r. poz. 1341, późn. publ. Dz.U. z 2022 r. poz. 1775). Powołana ustawa normuje też sytuacje związane z wystąpieniem zdarzeń prawnych, w wyniku których zaistniało następstwo prawne w odniesieniu do pierwotnego wnioskodawcy, w tym sytuację śmierci rolnika, która nastąpiła w okresie od dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do dnia doręczenia decyzji w sprawie o przyznanie tych płatności. Zgodnie z art. 27 ww. ustawy:

1. W przypadku śmierci rolnika, która nastąpiła w okresie od dnia złożenia wniosku

o przyznanie płatności bezpośrednich do dnia doręczenia decyzji w sprawie o przyznanie tych płatności, płatności bezpośrednie przysługują jego spadkobiercy, jeżeli:

1) grunty, które były objęte wnioskiem o przyznanie płatności obszarowych, były

w posiadaniu rolnika lub jego spadkobiercy w dniu 31 maja roku, w którym został złożony ten wniosek;

2) zwierzęta, które były objęte wnioskiem o przyznanie płatności związanych do zwierząt, były w posiadaniu rolnika lub jego spadkobiercy przez okres, w jakim posiadanie zwierząt jest warunkiem przyznania tych płatności;

3) spełnia on warunki do przyznania danej płatności, z tym że warunek posiadania numeru identyfikacyjnego, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1, uznaje się za spełniony, nawet jeżeli spadkobiercy został nadany numer identyfikacyjny, który nie może być wykorzystywany do ubiegania się o przyznanie płatności bezpośrednich.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, spadkobierca rolnika wstępuje do toczącego się postępowania na jego miejsce na wniosek złożony w terminie 7 miesięcy od dnia otwarcia spadku.

3. Spadkobierca rolnika podaje we wniosku, o którym mowa w ust. 2, numer identyfikacyjny nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności albo dołącza do tego wniosku kopię wniosku o wpis do ewidencji producentów w rozumieniu tych przepisów.

4. Do wniosku, o którym mowa w ust. 2, spadkobierca rolnika dołącza:

1) prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo

2) w przypadku gdy nie zostało zakończone postępowanie sądowe o stwierdzenie nabycia spadku:

a) zaświadczenie sądu o zarejestrowaniu wniosku o stwierdzenie nabycia spadku albo

b) kopię wniosku o stwierdzenie nabycia spadku:

- potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez sąd albo

- potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika Agencji, wraz z potwierdzeniem nadania tego wniosku w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo kopią tego potwierdzenia potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez notariusza albo upoważnionego pracownika Agencji, albo

3) zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza.

5. W przypadku, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, spadkobierca rolnika składa prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku w terminie 21 dni od dnia uprawomocnienia się tego postanowienia.

6. Jeżeli z postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo z zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia sporządzonego przez notariusza wynika, że do nabycia spadku uprawnionych jest więcej spadkobierców niż jeden spadkobierca rolnika, spadkobierca wstępujący do postępowania w sprawie o przyznanie płatności bezpośrednich, o których mowa w ust. 1:

1) dołącza do wniosku, o którym mowa w ust. 2, albo

2) składa wraz z postanowieniem sądu, o którym mowa w ust. 5

- oświadczenia pozostałych spadkobierców rolnika o wyrażeniu zgody na wstąpienie tego spadkobiercy na miejsce rolnika i przyznanie mu płatności bezpośrednich.

7. Zgoda, o której mowa w ust. 6, nie jest wymagana, jeżeli miałaby być wyrażona przez małoletniego, a wniosek, o którym mowa w ust. 2, został złożony przez spadkobiercę będącego przedstawicielem ustawowym tego małoletniego.

8. Wniosek, o którym mowa w ust. 2, spadkobierca rolnika składa do kierownika biura powiatowego Agencji, do którego rolnik złożył wniosek, o którym mowa w ust. 1.

9. W przypadku, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, decyzję w sprawie o przyznanie płatności bezpośrednich spadkobiercy rolnika wydaje się po złożeniu przez niego odpisu prawomocnego postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.

10. Termin, o którym mowa w ust. 2, nie podlega przywróceniu.

11. Do zapisobiercy windykacyjnego, który w wyniku śmierci rolnika nabył, jako przedmiot zapisu windykacyjnego, grunty lub zwierzęta objęte wnioskiem o przyznanie płatności bezpośrednich złożonym przez tego rolnika lub prawo majątkowe, z którym łączy się posiadanie tych gruntów lub zwierząt, przepisy ust. 1-10 stosuje się odpowiednio.

Z przywołanych przepisów wynika, że wstąpienie do już toczącego się postępowania w miejsce spadkodawcy wymaga przede wszystkim złożenia stosownego wniosku w terminie oraz m.in. oświadczenia pozostałych spadkobierców, zapisobierców windykacyjnych rolnika o wyrażeniu zgody na wstąpienie tych spadkobierców lub zapisobierców windykacyjnych na miejsce rolnika i przyznanie mu płatności bezpośrednich. Dopiero spełnienie wszystkich opisanych wcześniej warunków, skutkuje wstąpieniem spadkobiercy lub zapisobiercy windykacyjnego wnioskodawcy w miejsce spadkodawcy i możliwością kontynuowania postępowania oraz rozstrzygnięcia na rzecz spadkobiercy lub zapisobiercy windykacyjnego złożonego przez pierwotnego wnioskodawcę wniosku o płatność (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego

z dnia 26 maja 2020 r., I GSK 2050/19).

Jak wynika z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy, w dniu [...] maja 2021r. do Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s w G. wpłynął wniosek J. P. o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2021.

W dniu [...] września 2021 r. W. S. reprezentująca małoletnią M. P. wystąpiła o dołączenie do akt sprawy, aktu zgonu J. P. oraz aktu notarialnego (testamentu windykacyjnego) Repertorium A numer [...]. Następnie złożyła: wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2021 w przypadku śmierci rolnika (wniosek transferowy) wraz z załącznikami, prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w C. I Wydział Cywilny z dnia [...].04.2022 r., sygn. akt: [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po J. P.. Z postanowienia tego wynika, że spadek po zmarłym [...].09.2021 r. J. P. na podstawie testamentu notarialnego z dnia [...].02.2019 r. nabyła córka - M. P., natomiast nieruchomość położoną w miejscowości B. [...], gmina L., obejmującą działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni [...] ha, będącą przedmiotem zapisu windykacyjnego, nabyli H. P. i D. P. - rodzice spadkodawcy.

W związku z tym zasadnie organ stwierdził, że zachodzą braki formalne w postaci niezłożenia "oświadczenia współspadkobiercy/współzapisobiercy windykacyjnego"

o wyrażeniu zgody na przyznanie rolnikowi płatności bezpośrednich (formularz O-17).

W tej sytuacji jako w pełni uprawnione było wystosowanie w dniu [...] czerwca 2022 r. przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w C. z/s w G. do małoletniej M. P., reprezentowanej przez [...] [...], wezwania do usunięcia braków formalnych we wniosku, w tym do złożenia oświadczenia podpisanego przez współzapisobierców windykacyjnych, tj. D. P. oraz H. P., o wyrażeniu zgody na przyznanie płatności bezpośrednich M. P.. Jednocześnie organ pouczył stronę, że nieusunięcie wskazanego w niniejszym wezwaniu braku formalnego w wyznaczonym terminie skutkować może pozostawieniem wniosku bez rozpoznania w całości. Ww. wezwanie zostało doręczone za pośrednictwem Poczty [...] dnia [...] czerwca 2022r. W dniu [...] czerwca 2022 r., w odpowiedzi na wezwanie, do organu wpłynęło pismo,

w którym W. S. kwestionuje konieczność doręczenie ww. załącznika (tj. oświadczenia współspadkobiercy /współzapisobiercy windykacyjnego o wyrażeniu zgody na przyznanie rolnikowi płatności bezpośrednich) twierdząc, iż uzyskanie zgody wspózapisobierców windykacyjnych na przyznanie płatności M. P. jest niezrozumiałe ze względu na to, iż H. P. i D. P. nie są właścicielami gospodarstwa, a co za tym idzie, uzyskanie ich zgody na przyznanie płatności jest całkowicie bezprzedmiotowe. W związku z powyższym, W. S. wniosła

o uznanie złożonego przez nią w imieniu małoletniej córki wniosku o przyznanie dopłat za pełne i kompletne oraz o jego niezwłoczne rozpoznanie.

Zdaniem tut. Sądu w tej sytuacji zgodne z prawem było pozostawienie wniosku bez rozpoznania na podstawie art 64 § 2 k.p.a., z uwagi na nieusunięcie braków formalnych wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich w przypadku śmierci rolnika. Stąd nieuprawniony jest zarzut skargi naruszenia art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 27 ust. 6

i 11 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Podkreślić należy, że oświadczenie powinno być złożone, bowiem wymagają tego przepisy ustawy stanowiąc w art. 27 ust. 11, że "przepisy ust. 1-10 stosuje się odpowiednio", a zatem także odpowiednie zastosowanie ma wyżej przywołany art. 27 ust. 6 tej ustawy.

W ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotową sprawę, sposób postępowania organu był prawidłowy. Celem wezwania do usunięcia braku formalnego pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, jest wymuszenie na stronie, by ta usunęła przeszkodę uniemożliwiającą rozpoznanie sprawy. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania jest sankcją za brak wymaganego od strony działania (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2018 r. sygn. II OSK 1914/18).

Z treści wezwania wynika, jakiej czynności (złożenia oświadczenia) domagał się organ od strony skarżącej. Jasna jest treść wezwania, którego wypełnienie było konieczne, aby możliwe było nadanie sprawie dalszego biegu. Pomimo prawidłowego i skutecznego wezwania do uzupełnienia braków wniosku, nie zostało ono wykonane. Skoro nie został uzupełniony brak formalny wniosku, pomimo wyraźnego określenia w wezwaniu, organ prawidłowo pozostawił wniosek bez rozpoznania, działając na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. W zaistniałej sytuacji organ nie miał podstaw do prowadzenia postępowania co do istoty sprawy, bowiem wniosek był dotknięty wadami, które nie pozwalały na jego merytoryczne rozpatrzenie. Nieusunięcie braków formalnych wniosku oznacza, że organ nie tylko nie jest zobowiązany, ale nawet nie jest uprawniony do prowadzenia czynności postępowania administracyjnego. W efekcie nie można przyjąć, że ma obowiązek załatwienia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2022r., sygn. I GSK 618/22).

W ocenie Sądu pozostawienie wniosku bez rozpoznania na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było w okolicznościach przedmiotowej sprawy w pełni uzasadnione. Strona skarżąca nie składając wymaganego prawem oświadczenia, tym samym uniemożliwiła organowi załatwienie sprawy decyzją. To z kolei oznacza, że organowi nie można postawić zarzutu bezczynności, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.

Końcowo zaznaczyć należy, że pozostawienie podania bez rozpoznania jest czynnością materialno-techniczną. Nie wymaga zatem wydania decyzji administracyjnej.

O pozostawieniu podania bez rozpoznania należy zawiadomić wnoszącego podanie, co też w przedmiotowej sprawie organ uczynił w piśmie z dnia [...] lipca 2022 r. Podsumowując stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie czynność pozostawienia podania bez rozpoznania, poprzedzona uzasadnionym wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych, zwalnia organ z zarzutu bezczynności.

Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.