Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 838/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6162 Scalanie i wymiana gruntów
Hasła tematyczne: Scalanie gruntów
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 10
journal: Dz.U. 1968 nr 3 poz 13
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2013 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1979 r. zatwierdzającej projekt scalania gruntów wsi B. w gminie S., w części dotyczącej gruntów oznaczonych jako działki nr [...] i [...].

Decyzją z dnia [...] marca 2013 r., po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] grudnia 2012 r.

W uzasadnianiu decyzji organ wywodził, że projekt scalenia gruntów położonych we wsi B. gmina S. opracowany został na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów ( DZ. U. nr 3, poz. 13) i zatwierdzony decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1979 r. Minister zauważył, że w zgodnie z art 10 powołanej wyżej ustawy stan własności lub posiadania uczestników scalania oraz powierzchnia użytków i klas gruntów określało się według danych uwidocznionych w ewidencji gruntów.

Organ wywodził, że ze zgromadzonego materiału, a w szczególności z pozycji [...] rejestru szacunku porównawczego gruntów przed scalaniem z dnia [...] września 1979 r. wynika, że scaleniem objęto między innymi grunty o powierzchni 1,49 ha i wartości 22,35 jednostek szacunkowych będących własnością R. C. oznaczone jako działki nr [...] o pow. 0,66 ha i nr [...] o pow. 0,83 ha, co potwierdza wpis w rejestrze gruntów wsi B. dokonany w 1972 r. pod pozycją rejestrową nr [...], akt własności ziemi z dnia [...] grudnia 1977 r., a także protokół z dnia [...] kwietnia 1979 r. dotyczący ustalenia stanu władania gruntami w związku z wykonaniem nowego pomiaru - aktualizacji istniejącej mapy. Organ podkreślił, że w protokole z dnia [...] kwietnia 1979 r. jak i w rejestrze z dnia [...] września 1979 r. pod pozycjami R. C. widnieją jego własnoręczne podpisy, co oznacza, że znane mu były ustalenia dotyczące powierzchni i wartości szacunkowej gruntów przed scaleniem. W kwestionariuszu życzeń uczestników scalania pod pozycją R. C. znajduje się następujące stwierdzenie "zostawić działkę w starym stanie", pod którym jest złożony podpis R. C.

Minister stwierdził, że z rejestru porównawczego gruntów po scaleniu wynika, że R. C. wydzielono w wyniku scalania dotychczasowe grunty o tej samej powierzchni - 1,49 ha i tej samej wartości - 22,35 jednostek szacunkowych oznaczone jako działki nr [...] o pow. 0,85 ha i nr [...] o pow. 0,64 ha. Różnica w powierzchni między poszczególnymi działkami, tj. działka oznaczona przed scaleniem nr [...] o pow. 0,66, a po scaleniu oznaczona nr [...] o pow. 0,64 ha, natomiast działka oznaczona przed scaleniem nr [...] o pow. 0,83 ha a po scaleniu oznaczona nr [...] o pow. 0,85 ha, wynika z ponownego pomiaru tych działek prowadzonego w trakcie postępowania scaleniowego.

Zdaniem organu więc sposób wydzielenia R. C. gruntów zamiennych nie spowodował więc rażącego naruszenia art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów, który stanowi, iż każdy uczestnik scalania otrzymuje w zamian za grunty posiadane przed scaleniem, grunty w zasadzie o równej wartości szacunkowej.

Minister zwrócił uwagę, że w wykazie oświadczeń uczestników scalania gruntów w sprawie projektu oraz warunków objęcia w posiadanie nowowydzielonych gruntów, pod pozycją R. C. pod oświadczeniem "przyjmuje bez zastrzeżeń" widnieje jego własnoręczny podpis.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego podnoszonego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącego opinii geodezyjnej sporządzonej w wyniku prowadzenia czynności wznowienia znaków granicznych nieruchomości stanowiących działki nr [...] i [...], organ wskazał, że dokumentacja ta nie może stanowić dowodu w sprawie, gdyż nie zojstała przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2010 r., nr 193, poz. 1287 ze zm.), a więc nie podlegała żadnej kontroli.

Organ wywodził, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy R. C. załączył kopię pierworysu projektu scalania z zaznaczoną przez niego granicą przedscaleniowych działek. Zdaniem organu naniesiona przez skarżącego granica nie pokrywa się z granicą wynikającą ze zgromadzonego materiału dowodowego. Błędnie wskazana przez skarżącego granica od strony zachodniej biegnie bowiem po granicy użytków gruntowych znajdujących się w sąsiednich przedscaleniowych działkach.

W ocenie Ministra brak jest podstaw do stwierdzenia, że występują przesłanki wymienione w art. 156 par. 1 k.p.a. niezbędne do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł R. C.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 7 k.p.a. zgodnie z którym organy w toku postępowania winny stać na straży praworządności, podejmować wszelkie niezbędne kroki do załatwienia sprawy i mieć na względzie słuszny interes strony;

- art. 9 k.p.a. zgodnie z którym organy są zobowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron oraz winny czuwać nad tym aby strona nie poniosła szkody;

-art. 12 par. 1 k.p.a. zgodnie z którym organy winny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia;

- art. 35 par. 2 i 3 k.p.a. zgodnie z którym organy winny załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki.

Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art. 8 k.p.a, albowiem w jego ocenie działanie Ministra na pewno nie prowadzi do pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz nie podnośni świadomości i kultury prawnej obywateli.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi R. C. wywodził, że w trakcie wykonywania projektu scalania gruntów wsi B. popełnione zostały błędy, które spowodowały naruszenie granic jego własności ( część jego działki leśnej włączono do działki sąsiedniej ) i nie wydzielono w zamian należnego ekwiwalentu, nie wypłacono odszkodowania wyrządzając w ten sposób konkretną szkodę materialną.

Skarżący wywodził, że wiosną 2009 r. właściciel sąsiedniej działki - Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna w B. wycięła drzewa z przygranicznej części działki i stwierdziła, że wycięte drzewa stanowią jej własność bo rosną w granicach jej działki. R. C. argumentował, że po zleceniu geodecie wykonania wznowienia granic działek, geodeta odstąpił od wykonania czynności geodezyjnej uzasadniając to błędami w dokumentacji scaleniowej uniemożliwiającymi poprawne wznowienie punktów granicznych.

Zdaniem skarżącego faktyczna powierzchnia wydzielonych mu podczas scalania działek jest mniejsza o 0,1370 ha.

W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zauważyć należy, ze postępowanie prowadzone w rozpoznawanej sprawie przez organ administracji jest postępowaniem nadzwyczajnym, prowadzonym w trybie postępowania nieważnościowego. Postępowanie w sprawie nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem, odrębnym od postępowania w którym wydano weryfikowaną decyzję ( por. wyrok NSA z dnia 29 lipca 1999r., IV SA 1381/97, LEX nr 47911). Celem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest ustaleni, czy decyzja jest obarczona jedną z wad wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ orzekający nie może zatem rozpatrywać sprawy co do jej istoty ( patrz wyrok NSA OZ w Gdańsku z 6 stycznia 28 grudnia 2000r., II SA/Gd 542/99 - LEX nr 46454).

Pamiętać przy tym należy, że w postępowaniu nieważnościowym nie ma, co do zasady, miejsca na prowadzenie postępowania dowodowego w takim zakresie, jak to ma miejsce w postępowaniu zwykłym. Oceny legalności decyzji ostatecznej dokonuje się tylko i wyłącznie na podstawie materiałów zgromadzonych w postępowaniu zwykłym zakończonym wydaniem decyzji ostatecznej. Tak więc badany jest stan faktyczny jak i prawny z daty wydania decyzji ostatecznej w postępowaniu zwykłym, w stosunku do której toczy się postępowanie administracyjne o stwierdzenie jej nieważności ( por. wyrok NSA z 19 czerwca 2012r., II OSK 514/11, LEX nr 1216741).

Minister rozpoznając przedmiotową sprawę, która prowadzona była w nadzwyczajnym trybie postępowania dotyczącym stwierdzenia nieważności dokonał oceny kontrolowanej decyzji w oparciu o materiał dowodowy zebrany w postępowaniu zwykłym, a dotyczącym scalenia gruntów wsi B.

Zauważyć należy, że organ administracji w sposób szczegółowy przeanalizował materiał dowodowy zebrany w postępowaniu zwyczajnym. Okoliczność powyższa czyni więc bezprzedmiotowym zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 7 k.p.a. Organ podjął bowiem wszelkie niezbędne kroki zmierzające do załatwienia sprawy. Swoimi działaniami podejmowanymi w sprawie organ nie uchybił także art. 12 k.p.a.

W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy Minister doszedł do słusznego wniosku, iż w sprawie nie zostały naruszone rażąco przepisy prawa materialnego, to jest ustawy z dnia 24 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów ( Dz. U. nr 3 poz. 13).

R. C. wniosek dotyczący stwierdzenia nieważności decyzji argumentował faktem, iż wydzielono mu grunty o mniejszej powierzchni, a w zamian nie otrzymał ekwiwalentu.

Organ ustalił zaś, że z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżący otrzymał grunty po scaleniu oznaczone jako działki nr [...] i nr [...] o pow. 1,49 ha, a więc takie samej jak przed scaleniem, przy czym w wyniku pomiarów okazało się, że jedna z działek ma powierzchnię o 2 ary mniejszą niż przed scaleniem, a druga o 2 ary większą niż przed scaleniem. Nie wpłynęło to jednak na obszar ( 1,49 ha) gruntów przyznanych skarżącemu po scaleniu. Organ ustalił, że R. C. otrzymał grunty o takiej samej ilości jednostek szacunkowych, co przed scaleniem, to jest wynosząca 22,35 jednostek.

Zasadnie, więc zdaniem Sądu Minister przyjął, że w sprawie nie został naruszony art. 3 ust. 1 ustawy z 24 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów, który stanowił, że "Każdy uczestnik scalenia lub wymiany (właściciel lub samoistny posiadacz gruntów) otrzymuje, w zamian za grunty posiadane przed scaleniem lub wymianą, grunty w zasadzie o równej wartości szacunkowej."

Nie zachodziły, więc przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji określone w art. 156 par. 1 k.p.a.

Słusznie organ przyjął, że dokumentacja geodezyjna złożona przez skarżącego nie może stanowić podstawy do weryfikacji decyzji z [...] grudnia 1979 r., chociażby z tego powodu, że nie została ona przyjęta do zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Decyzja z dnia [...] grudnia 1979 r., jak słusznie zauważył organ została wydana zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 24 stycznia 1968 r. o scalaniu i wymianie gruntów, to jest w oparciu o stan własności i posiadania uwidoczniony w tamtym czasie w ewidencji gruntów. W oparciu o powyższe dokumenty dokonywana była również aktualizacja istniejącej wówczas mapy.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie brak jest zatem przesłanek przemawiających za stwierdzeniem nieważności kwestionowanie decyzji, albowiem w sprawie nie zaistniały przesłanki z art 156 par. 1 k.p.a. Treść decyzji objętej postępowaniem nieważnościowym nie pozostaje bowiem w wyraźnej o oczywistej sprzeczności z treścią przepisów powołanej wyżej ustawy.

Zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 35 par. 2 i 3 k.p.a. nie miał znaczenia dla istoty sprawy, albowiem nie dotyczy ona przewlekłości ani bezczynności.

Mając na względzie powyższe w oparciu o art. 151 p.p.s.a. skarga została oddalona.