Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 771/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: ART. 87 UST. 1 I ART. 190 UST. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: ART. 269 PAR. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: ART. 105 PAR. 1
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Paweł Groński /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Anna Dziosa-Płudowska po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 169/15 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o. o. z siedzibą w P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wszczętej na skutek sprzeciwu 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od [...] Sp. z o. o. z siedzibą w P. na rzecz Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie kwotę 477 (słownie: czterysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaskarżonym wyrokiem z dnia 12 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 169/15, po rozpoznaniu sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wszczętej na skutek sprzeciwu, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Ze stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku wynika, że w dniu 26 sierpnia 2014 r. pracownicy upoważnieni przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu, w obecności funkcjonariusza Komendy Miejskiej Policji w Radomiu, przeprowadzili kontrolę w sklepie [...] przy ul. [...] w R., należącego do spółki [...]. Kontrola przeprowadzona została w związku z informacją z Radomskiego Szpitala Specjalistycznego w Radomiu, dotyczącą zatrucia produktami będącymi najprawdopodobniej środkami zastępczymi, a wprowadzonymi do obrotu w sklepie [...] przy ul. [...] w R.

W trakcie kontroli sprzedawca przekazał zawiadomienie o złożeniu sprzeciwu w trybie art. 84c ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (dalej: u.s.d.g.). Pracownicy prowadzący kontrolę skontaktowali się telefonicznie z sekretariatem Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Radomiu i uzyskali informację, że nie wniesiono do organu sprzeciwu dotyczącego czynności kontrolnych. W związku z powyższym kontynuowano czynności kontrolne.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Radomiu w dniu [...] sierpnia 2014 r. wydał decyzję nr [...], w której nakazał wstrzymanie wprowadzania do obrotu na okres 18 miesięcy wymienionych w decyzji środków, z uwagi na konieczność przeprowadzenia oceny i badań ich bezpieczeństwa oraz zaprzestanie prowadzenia działalności na okres 3 miesięcy w sklepie [...] przy ul. [...] w R.

W dniu 1 września 2014 r. do siedziby Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Radomiu wpłynął sprzeciw z dnia 26 sierpnia 2014 r., złożony w trybie art. 84c u.s.d.g., na czynności kontrolne przeprowadzone w dniu 26 sierpnia 2014 r. przez pracowników Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu w sklepie [...]. Sprzeciw wniesiono drogą pocztową.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Radomiu w dniu [...] września 2014 r. wydał decyzję nr [...], którą na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., umorzył postępowanie w sprawie wszczętej sprzeciwem złożonym w trybie art. 84c przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w P.

Spółka wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie.

Organ odwoławczy, decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie stwierdził, że z treści art. 84c u.s.d.g. wynika, że przedmiotem sprzeciwu są czynności kontrolne. Jego wniesienie wywołuje skutki w odniesieniu do przeprowadzanych przez pracowników organu czynności kontrolnych, a zatem w stosunku do czynności, które są w toku. Nadanie sprzeciwu za pośrednictwem poczty spełnia kryteria zachowania terminu do złożenia sprzeciwu opisanego w art. 84c ust. 3 u.s.d.g. Jednakże w przedmiotowej sprawie sprzeciw wpłynął do organu dopiero w dniu 1 września 2014 r., czyli po zakończeniu czynności kontrolnych. Zatem wniesienie sprzeciwu na czynności, które uległy zakończeniu nie mogło wywołać skutków prawnych. Po zakończeniu postępowania kontrolnego brak jest bowiem możliwości wstrzymania czynności kontrolnych, a następnie ewentualnego wydania postanowienia o odstąpieniu od czynności kontrolnych lub w razie niezasadności sprzeciwu - postanowienia o kontynuowaniu czynności kontrolnych. Kontrola w sklepie [...] rozpoczęła się 26 sierpnia 2014 r. o godz. 13:20 i zakończyła się w tym samym dniu.

Następnie Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie wywiódł, że postępowanie wszczęte na skutek sprzeciwu wniesionego po zakończeniu czynności kontrolnych staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie bezprzedmiotowość zaistniała, gdyż sprzeciw złożony w trybie 84c u.s.d.g. wpłynął do organu 1 września 2014 r., a zatem już po zakończeniu czynności kontrolnych. Wobec tego należało umorzyć postępowanie.

[...] sp. z o.o. z siedzibą w P. wniosła skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Spółka zarzuciła naruszenie:

1. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a., a w konsekwencji naruszenie art. 6, 7 i 8 K.p.a., poprzez brak właściwego uzasadnienia decyzji pod kątem faktycznym oraz prawnym;

2. przepisów postępowania w postaci art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 81 K.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, w postaci braku zawiadomienia strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów przed wydaniem decyzji przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu, bezpodstawne odstąpienie od prawa do czynnego udziału w czynnościach oraz uznanie okoliczności faktycznych za udowodnione mimo uniemożliwienia stronie wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów;

3. przepisów postępowania w postaci art. 108 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, mimo braku istnienia do tego podstaw faktycznych i prawnych;

4. art. 77 ust. 6 u.s.d.g. poprzez jego niezastosowanie i wydanie decyzji na podstawie dowodów pozyskanych w wyniku kontroli przeprowadzonej z rażącym naruszeniem przepisów ustawy, tj. art. 84c, art. 79a, art. 79 u.s.d.g.;

5. przepisów prawa materialnego w postaci naruszenia art. 79, art.79a, art. 79b u.s.d.g. poprzez przeprowadzenie kontroli w sposób niezgodny z przepisami prawa;

6. przepisu prawa materialnego w postaci art. 27c ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez jego zastosowanie mimo braku "uzasadnionego podejrzenia, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi";

7. przepisu prawa materialnego w postaci art. 27c ust. 3 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez jego zastosowanie mimo braku "uzasadnionego podejrzenia, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi";

8. art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że wskazane w decyzji środki stanowią środki zastępcze

w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii mimo, iż organ nie udowodnił, że były one w tym celu używane.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że organ w przedmiotowej decyzji powołał się na art. 27c ust. 3 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Nie uzasadnił jednakże, na jakiej podstawie uznał, że zachodzi "uzasadnione podejrzenie, że produkt stwarza zagrożenie", ale w sposób arbitralny, bez podstawy prawnej i faktycznej, nałożył na stronę obowiązki. Takie działanie stało zdaniem Spółki w oczywistej sprzeczności z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego, w tym art. 9 i art. 10 K.p.a. W ocenie skarżącej na organie spoczywał oczywisty obowiązek szczególnie starannego uzasadnienia rozstrzygnięcia w tym względzie i czasowego dookreślenia zakresu nałożonych obowiązków. Strona podała, że organ nie ustalił, aby istniało jakiekolwiek zagrożenie życia lub zdrowia ludzi przez wymienione w decyzji produkty. W uzasadnieniu swej decyzji organ nie podał żadnych dowodów, na których mógłby oprzeć swoje wnioski. Nie wskazał na żaden fakt, okoliczność, czy zdarzenie, które potwierdzałoby istnienie bezpośredniego zagrożenia związanego z działalnością Spółki. Skarżąca podkreśliła, że aby stwierdzić istnienie zagrożenia muszą zostać spełnione wszystkie przesłanki, a zagrożenie musi być realne i bezpośrednie.

Spółka podniosła także, że organ nie odniósł się do okoliczności, iż zatrzymane produkty nie są przeznaczone do spożycia i zawierają ostrzeżenia i wskazówki ich zastosowania, tj. "nie do spożycia", "nie należy wysypywać zawartości", "nie stosować w bezpośrednim kontakcie z żywnością", "saszetki są przeznaczone do użytku zewnętrznego", "chronić przed dziećmi". Zdaniem skarżącej organ bezpodstawnie uznał, że wprowadzała ona do obrotu produkty, co do których zachodzi uzasadnione podejrzenie, że są środkami zastępczymi.

Ponadto skarżąca podniosła, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie podano, na jakiej podstawie organ przyjął, iż wymienione w decyzji środki wykazują jakiekolwiek działanie psychoaktywne.

Zdaniem strony zaskarżona decyzja została poprzedzona postępowaniem administracyjnym obarczonym licznymi błędami natury proceduralnej. Skarżącą pozbawiono prawa do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji i ustosunkowania się do materiału dowodowego. Nie doręczono upoważnień uprawniających do przeprowadzenia kontroli, ani nie zawiadomiono przedsiębiorcy o zamiarze wszczęcia czynności kontrolnych. Organ nie rozpatrzył całokształtu zebranego materiału dowodowego, nie podjął też niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, pomijając przy tym interes społeczny i słuszny interes strony. Nienależycie sporządził uzasadnienie zarówno pod względem faktycznym jak i prawnym.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 169/15 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

Sąd uwzględnił skargę, jednakże z innych przyczyn niż wskazane przez skarżącą.

Sąd wskazał, że w uchwale z dnia 13 stycznia 2014 r. II GPS 3/13 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "rozdział 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, zatytułowany Kontrola działalności gospodarczej wyznacza przedmiot, który nie odpowiada przedmiotowi postępowania administracyjnego. Nie budzi wątpliwości w doktrynie prawa administracyjnego określenie kompetencji do sprawowania kontroli. Kontrola to ustalenie stanu faktycznego, porównanie z przyjętym wzorcem prawidłowego działania. Kontrola nie jest związana z kompetencją do władczego działania, chyba że wynika to z przepisów prawa, które dają kontrolującemu prawo do stosowania władczych środków prawnych. Z reguły dopiero wynik kontroli może stanowić podstawę do podejmowania władczych środków wobec działania podmiotu niezgodnego z wzorcem prawidłowego działania (np. działanie z naruszeniem przepisów prawa)".

Odnosząc się do przywołanej argumentacji, Sąd wywiódł dalej, że wynika z niej, iż postępowanie, o którym mowa w art. 84c u.s.d.g., nie jest postępowaniem administracyjnym. W tej sytuacji, jak stwierdził, należało uznać, iż wniesienie sprzeciwu nie wszczyna postępowania administracyjnego, w którym organ może wydać decyzję administracyjną - również umarzającą postępowanie.

Sąd skonstatował, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zapadły pomimo niewszczęcia postępowania administracyjnego, co stanowiło rażące naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. w zw. z art. 84c ust. 5 u.s.d.g.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Warszawie, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 stycznia 2016 r. sygn. akt VII SA/Wa 169/15. Organ administracji zaskarżył orzeczenie Sądu pierwszej instancji w całości, zarzucając:

1. na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 84c ust. 9 w zw. z art. 84c ust. 1 u.s.d.g. poprzez błędną ich wykładnię polegającą na bezzasadnym przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji, że postępowanie uregulowane w art. 84c u.s.d.g. nie jest postępowaniem administracyjnym, pomimo że w razie zakończenia kontroli nie jest możliwe zastosowanie art. 84c ust. 9 u.s.d.g., jak również do postępowania w zakresie rozpatrzenia sprzeciwu i rozpatrzenia zażalenia na postanowienie wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu, w zakresie nieuregulowanym, znajdują zastosowanie przepisy K.p.a.;

2. na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, mianowicie art. 84 ust. 3 w zw. z art. 84 ust. 9 w zw. z art. 84c ust. 16 u.s.d.g. poprzez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji, że złożenie przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. sprzeciwu w sprawie [...] nie zainicjowało postępowania administracyjnego, pomimo że sprzeciw wniesiony po zakończeniu kontroli nie może wywołać żadnych skutków prawnych, bowiem nie można wstrzymać czynności kontrolnych już zakończonych, a tym samym postępowanie wszczęte na skutek sprzeciwu wniesionego po zakończeniu czynności kontrolnych stało się bezprzedmiotowe i jako takie podlegało umorzeniu;

3. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisu postępowania, tj. art. 105 § 1 K.p.a., które to naruszenia miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nieuzasadnione przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, że decyzje w sprawach [...] oraz [...] zapadły bez podstawy prawnej, pomimo, że zakończenie kontroli przed wniesieniem sprzeciwu pozbawiło [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. możliwości kwestionowania czynności dokonywanych przez wnoszącego skargę kasacyjną w trybie art. 84c u.s.d.g., zaś postępowanie wszczęte na skutek sprzeciwu wniesionego po zakończeniu czynności kontrolnych stało się bezprzedmiotowe i podlegało umorzeniu.

Podnosząc powyższe zarzuty, organ administracji wniósł o:

1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania;

2. zasądzenie od [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej powoływana również jako "P.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

W przedmiotowej sprawie Sąd nie stwierdził zaistnienia wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania, zatem przedmiotową skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w niej zarzutami.

Skarga kasacyjna okazała się zasadna.

W realiach sprawy rozpoznanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie budzi wątpliwości i nie jest kwestionowane przez wnoszącego skargę kasacyjną, że:

1. przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji było rozstrzygnięcie organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej wydane w przedmiocie sprzeciwu złożonego w trybie art. 84c ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013 r., poz. 672 ze zm. – stan prawny na dzień wydania decyzji zaskarżonej do Sądu pierwszej instancji; dalej powoływana jako "u.s.d.g.");

2. organy administracji obu instancji stwierdziły, że sprzeciw wpłynął do organu wykonującego kontrolę po zakończeniu czynności kontrolnych;

3. organy administracji obu instancji uznały, że postępowanie wywołane sprzeciwem wniesionym po zakończeniu czynności kontrolnych staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu;

4. rozstrzygnięciu organu pierwszej instancji nadano formę decyzji o umorzeniu (na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.) postępowania w sprawie wszczętej na skutek "spóźnionego" sprzeciwu, a decyzja ta została utrzymana w pomocy zaskarżoną do Sądu pierwszej instancji decyzją organu odwoławczego.

Stosownie do treść art. 84c ust. 1 u.s.d.g. przedsiębiorca może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organy kontroli czynności z naruszeniem przepisów art. 79-79b, art. 80 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 i 2, z zastrzeżeniem art. 84d.

Naczelny Sąd Administracyjnym, na skutek przedstawienia mu do rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości, podjął w dniu 13 stycznia 2014 r. uchwałę sygn. akt II GPS 3/13, w której stwierdził, że "na odmowę rozpatrzenia sprzeciwu wniesionego na podstawie art. 84c ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.) nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego".

Skrótowo rzecz ujmując, konkluzja Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyniknęła z następującej, przedstawionej w uzasadnieniu rzeczonej uchwały, argumentacji.

Po pierwsze, wprowadzenie dla określonych form rozpatrzenia sprzeciwu pojęcia "postanowienie" oraz przyznanie prawa zaskarżenia zażaleniem nie przesądza o tym, że owo "postanowienie" jest wydawane w postępowaniu administracyjnym. Po drugie, analiza przepisów u.s.d.g. prowadzi do wniosku, że rozstrzygnięcie wydawane na skutek sprzeciwu wniesionego w trybie art. 84c ust. 1 tej ustawy nie rozstrzyga o uprawnieniach lub obowiązkach materialnoprawnych przedsiębiorcy, zaś postępowanie, o którym mowa w art. 84c ust. 9 i 10 u.s.d.g., nie może być zaliczone do postępowania administracyjnego. Po trzecie, kognicja sądów administracyjnych (wynikająca z art. 3 § 1 pkt 2 P.p.s.a.) obejmuje tylko te postanowienia zaskarżalne zażaleniem, które są wydawane w postępowaniu administracyjnym, a w konsekwencji, na postanowienie wydane w wyniku rozpatrzenia sprzeciwu, wniesionego na podstawie art. 84c ust. 1 u.s.d.g., nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

Niejako na marginesie warto dodać, że stanowisko sędziów podejmujących powyższą uchwałę nie było jednogłośne, albowiem dwóch sędziów zgłosiło zdanie odrębne argumentując, że przepisy Rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej wprowadzają ustawowe zasady wykonywania kontroli i przyznają konkretnemu przedsiębiorcy prawo do złożenia środka ochrony prawnej, a zatem organ rozstrzygając w zakresie zarzutów podniesionych w sprzeciwie, rozstrzyga o prawach i związanych z nimi obowiązkach, konkretnego przedsiębiorcy

Niezależnie od odmiennych poglądów prezentowanych w odniesieniu do stanowiska wyrażonego w wiążącej uchwale NSA z dnia 13 stycznia 2014 r. sygn. akt II GPS 3/13, należy zauważyć, że w praktyce działania organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w razie wniesienia sprzeciwu po zakończeniu kontroli, wydawane były nie tylko postanowienia o odmowie rozpatrzenia sprzeciwu, ale także inne rozstrzygnięcia, w szczególności postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie sprzeciwu, postanowienia o uznaniu sprzeciwu za bezpodstawny, jak również decyzje o umorzeniu – jako bezprzedmiotowego - postępowania w sprawie sprzeciwu.

Wobec podjęcia powyższej uchwały, w orzecznictwie sądów administracyjnych wypracowano stanowisko, zgodnie z którym brak kognicji stwierdzano zarówno, co do postanowień w przedmiocie sprzeciwu wniesionego od czynności kontrolnych, jak i w przypadkach, gdy organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej wydawały w tym zakresie decyzje (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. akt II OSK 1398/15, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 12 sierpnia 2004 r. sygn. akt III SA/Wr 353/14, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 15 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Ol 312/14, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 grudnia 2014 r. sygn. akt II SA/Po 1214/14, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 kwietnia 2015 r. sygn. akt I SA/Łd 350/15. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uwzględniając argumentację zawartą w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r. , że to nie określenie formy rozpatrzenia sprzeciwu, lecz "nieadministracyjny" status postępowania, w którym ten sprzeciw jest rozpatrywany, przesądza o niedopuszczalności kontroli sądowoadministracyjnej, sądy administracyjne uznawały brak swojej właściwości również w przypadku rozpatrzenia spóźnionego sprzeciwu poprzez wydanie decyzji o umorzeniu postępowania (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 stycznia 2017 r. sygn. akt II OSK 2399/15. Niepublikowany. Dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dodatkowo należy wskazać, że uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r. sygn. akt II GPS 3/13 jest tzw. uchwałą konkretną. Została bowiem podjęta na skutek pytania prawnego przedstawionego składowi siedmiu sędziów w konkretnej sprawie na podstawie art. 187 § 1 P.p.s.a. Moc wiążąca uchwały konkretnej nie odnosi się jednak wyłącznie do sprawy, w której przedstawiono zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia. Posiada ona również tzw. ogólną moc wiążącą, na co jednoznacznie wskazuje treść art. 269 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z nim, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 stosuje się odpowiednio. Ogólna moc wiążąca uchwały powoduje zatem, że wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany tą uchwałą przepis (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2016 r. sygn. akt II OSK 714/15, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2017 r. sygn. akt I OZ 1314/17. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl; A. Skoczylas "Działalność uchwałodawcza Naczelnego Sądu Administracyjnego". Warszawa 2004, str. 221 i nast.). Tezy zawarte w sentencjach uchwał, czy to konkretnych, czy abstrakcyjnych, mają w istocie formę odpowiedzi na pytania prawne zawarte we wnioskach lub postanowieniach. Odpowiedzi te są zaś rezultatem toku rozumowania, który znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniach uchwał. Dlatego w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że nie ma wiążącego charakteru tylko ta część uzasadnienia uchwały, która nie ma bezpośredniego związku ze stanowiskiem przyjętym w uchwale (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 20 września 2011 r. sygn. akt II FSK 627/10 i z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt I FSK 1786/12. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W związku z powyższym należy skonstatować, że moc wiążąca uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK GPS 3/13 obejmuje twierdzenie, że na odmowę rozpatrzenia sprzeciwu wniesionego na podstawie art. 84c ust. 1 u.s.d.g. nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego dlatego, że rozstrzygnięcie to nie jest wydawane w postępowaniu administracyjnym i nie rozstrzyga o uprawnieniach lub obowiązkach materialnoprawnych przedsiębiorcy.

Właśnie z twierdzenia, że wniesienie przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. sprzeciwu wobec czynności kontrolnych nie skutkowało wszczęciem postępowania administracyjnego, w którym mogłoby dojść do autorytatywnej konkretyzacji normy prawa administracyjnego, Sąd pierwszej instancji wywiódł w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku rażące naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. w zw. z art. 84c ust. 5 u.s.d.g. Twierdzenie to Sąd "zaczerpnął" z argumentacji zawartej w uzasadnieniu uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r. sygn. akt II GPS – argumentacji, która dorowadziła skład siedmiu sędziów do konkluzji o braku kognicji sądów administracyjnych w tego typu sprawach.

Pomijając, jako nieistotne ze względu na dalsze rozważania, czy związany uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r., Sąd pierwszej instancji, powinien był stwierdzić nieważność decyzji organów obu instancji (tak np. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 października 2017 r. sygn. akt II OSK 271/16 Niepublikowany. Dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), czy też odrzucić skargę Kubiszek sp. z o.o. (tak np. Naczelny Sąd Administracyjny np. w wyroku z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. akt II OSK 1398/15. Niepublikowany. Dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), należy dalej przypomnieć, że w świetle art. 269 § 1 P.p.s.a. pogląd wyrażony w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego może zostać zmieniony tylko stosowną uchwałą takiego samego składu.

Zasadniczo więc, dopóki nie nastąpi zmiana stanowiska zawartego w uchwale, dopóty sądy administracyjne - w tym Naczelny Sąd Administracyjny - zobowiązane są respektować to stanowisko.

W judykaturze zauważa się jednak, że moc wiążąca wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny przestaje obowiązywać także w razie zmiany stanu prawnego (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 listopada 2017 r. sygn. akt II GSK 3446/17, z dnia 13 stycznia 2015 r. sygn. akt I OSK 905/14, z dnia 14 lipca 2016 r. sygn. akt I OSK 3274/14. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2014 r. sygn. akt II FPS 4/13. ONSAiWSA z 2015 r. nr 1, poz. 1). Teza wyrażona w uchwale poszerzonego składu zawsze bowiem odnosi się do treści określonych norm prawnych. Jeżeli więc dochodzi do zmiany przepisów powszechnie obowiązującego prawa w ten sposób, że ich treść normatywna nie może być uznana za tę, która legła u podstaw wykładni dokonanej przez poszerzony skład Naczelny Sąd Administracyjny, to w takim zakresie uchwała traci moc wiążącą.

Zgodnie z art. 87 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.; dalej "Konstytucja") źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Zasadniczo zatem zmiana stanu prawnego ukształtowanego normami rangi ustawowej dokonywana jest poprzez nowelizację (zmiana lub wejście w życie nowej) ustawy.

Trzeba jednak zauważyć, że stosownie do treści art. 190 ust. 1 Konstytucji orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Powszechne obowiązywanie orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego powoduje, że m.in. sądy administracyjne są zobowiązane do ich respektowania, jako elementów kształtujących stan prawny, który sądy te stosują. Oznacza to, że sąd administracyjny zobowiązany jest do uwzględniania wyroków Trybunału Konstytucyjnego na równi z aktami normatywnymi wymienionymi w art. 87 ust. 1 Konstytucji (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2009 r. sygn. akt OSK 1750/07 Niepublikowany. Dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie tylko zatem nowelizacja ustawy, ale także wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niekonstytucyjność określonego przepisu ustawowego, może skutkować zmianą stanu prawnego – także zmianą stanu prawnego istotnego z punktu widzenia związania uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze, należy wskazać, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 37/15 stwierdził, że "art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 i 1370), rozumiany jako wyłączający możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie w przedmiocie zażalenia na postanowienie wydane wskutek wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 84c ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2168), jest niezgodny z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej". Przywołany wyrok został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 28 grudnia 2017 r. pod pozycją 2451).

Wywodząc niekonstytucyjność art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. w interpretacji przywołanej w sentencji rzeczonego wyroku, Trybunał Konstytucyjny stwierdził w uzasadnieniu, że "[...] postanowienie w przedmiocie sprzeciwu kontrolowanego wobec wszczęcia i wykonywania kontroli (art. 84c ust. 9 u.s.d.g.), jak i postanowienie w przedmiocie zażalenia na postanowienie o kontynuowaniu czynności kontrolnych (art. 84c ust. 10 u.s.d.g.), mają bez wątpienia charakter władczy - wywołują one bowiem bezpośrednie skutki prawne w zakresie praw podmiotu kontrolowanego [...]. Zauważył dalej, że "[...] postanowienia wydane w następstwie wniesienia sprzeciwu przez przedsiębiorcę (niezależnie od ich treści) nie mają charakteru aktów wydawanych w sferze wewnętrznej administracji (...)". Wskazał, że "[...] procedura wprowadzona w art. 84c u.s.d.g. ma na celu ochronę praw przedsiębiorcy (...)". Skonstatował, że "[...] postanowienia wydane na podstawie art. 84c ust. 9 i 10 u.s.d.g. stanowią akty przesądzające w sposób władczy kwestię legalności wszczęcia lub prowadzenia kontroli działalności przedsiębiorcy, a zatem nie są to akty dotyczące wyłącznie sfery faktów; przeciwnie - dotyczą sfery praw przedsiębiorcy, mających podstawę konstytucyjną, a skonkretyzowanych przepisami u.s.d.g., które tworzą po stronie przedsiębiorcy prawo do skutecznego domagania się (z prawem do sądu włącznie), by administracja zachowała wobec niego gwarantowane prawem standardy [...]".

W końcowej części uzasadnienia Trybunał Konstytucyjny stwierdził natomiast, że "[...] skutkiem (...) wyroku nie jest utrata mocy obowiązującej przez art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., a tylko wyeliminowanie znaczenia tego przepisu, które zostało wskazane w sentencji orzeczenia Trybunału jako niekonstytucyjne. Oznacza to, że od postanowień wydanych w trybie art. 84c ust. 10 u.s.d.g. (jako ostatecznie kończących administracyjny tok instancji) zainteresowanym podmiotom przysługuje skarga do sądu administracyjnego [...]".

Powszechnie obowiązująca moc wyroków Trybunału Konstytucyjnego wywołuje ten skutek, że analizując zarzuty skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny nie może pominąć opisanego wyżej wyroku z dnia 20 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 37/15. Wobec przywołanych motywów wydania tego wyroku nie może natomiast budzić wątpliwości, że skutkuje on zmianą stanu prawnego w zakresie istotnym dla związania stanowiskiem wyrażonym w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r. sygn. akt II GPS. Z uchwały tej, jak powyżej wywiedziono, wynika bowiem, że na odmowę rozpatrzenia sprzeciwu wniesionego na podstawie art. 84c ust. 1 u.s.d.g. nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego, dlatego, że rozstrzygnięcia w przedmiocie sprzeciwu nie są wydawane w postępowaniu administracyjnym, a ich przedmiotem nie są uprawnienia lub obowiązki materialnoprawne przedsiębiorców.

Obalenie domniemania konstytucyjności art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., w rozumieniu przywołanym w sentencji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 37/15, powoduje zatem, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może obecnie przyjąć, iż rozstrzygnięcie wydane w przedmiocie sprzeciwu wniesionego przez przedsiębiorcę na podstawie art. 84 ust. 1 u.s.d.g., nie jest podejmowane w postępowaniu administracyjnym i nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach tego przedsiębiorcy.

Rezultatem zmiany stanu prawnego, w tym przypadku wskutek stwierdzenia niekonstytucyjności określonego rozumienia art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a., jest zatem po pierwsze, utrata ogólnej mocy wiążącej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 stycznia 2014 r., a po drugie koniczność przyjęcia, że wniesienie sprzeciwu w trybie art. 84c ust. 1 u.s.d.g. skutkuje wszczęciem postępowania mającym na celu ochronę praw przedsiębiorcy, które powinno się zakończyć wydaniem aktu o władczym i jednostronnym charakterze, podlegającym weryfikacji w administracyjnym toku instancji, a następnie kontroli sądowoadministracyjnej.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne zarzuty naruszenia art. 84c ust. 9 w zw. z art. 84c ust. 16 u.s.d.g. poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że postępowanie uregulowane w art. 84c u.s.d.g. nie jest postępowaniem administracyjnym oraz naruszenia art. 84 ust. 3 w zw. z art. 84c ust. 9 w zw. z art. 84 ust. 16 u.s.d.g. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że złożenie sprzeciwu przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. nie zainicjowało postępowania administracyjnego. W konsekwencji błędne okazało się też stanowisko, że decyzje organów obu instancji zostały wydane bez podstawy prawnej.

Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniwszy skargę kasacyjną Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie, uznał że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, co w świetle art. 188 P.p.s.a., dało podstawę do rozpoznania skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. nr [...].

Skarga okazała się niezasadna.

Podstawę prawną wydania decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu z dnia [...] września 2014 r. znak: [...] stanowił art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. - stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji; dalej powoływana jako "K.p.a."). Zgodnie z nim, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

Postępowanie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpi brak chociażby jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego, tj. podmiotu, przedmiotu lub podstawy prawnej (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2015 r. sygn. akt I OSK 1663/15 i z dnia 17 listopada 2006 r. sygn. akt I OSK 43/06. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). Brak jednego z tych elementów powoduje bowiem, że organ administracji nie może władczo i jednostronnie orzec o prawach i obowiązkach określonego podmiotu.

Jak już wskazano, zgodnie z art. 84c ust. 1 u.s.d.g., przedsiębiorca może wnieść sprzeciw wobec podjęcia i wykonywania przez organy kontroli czynności z naruszeniem przepisów art. 79-79b, art. 80 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 i 2, z zastrzeżeniem art. 84d.

Stosownie do treści art. 84c ust. 2 u.s.d.g. sprzeciw przedsiębiorca wnosi na piśmie do organu podejmującego i wykonującego kontrolę. O wniesieniu sprzeciwu przedsiębiorca zawiadamia na piśmie kontrolującego.

Wedle natomiast art. 84c ust. 3 u.s.d.g. sprzeciw wnosi się w terminie 3 dni roboczych od dnia wszczęcia kontroli przez organ kontroli. Przedsiębiorca musi uzasadnić wniesienie sprzeciwu.

W myśl z kolei art. 84c ust. 5 u.s.d.g. wniesienie sprzeciwu powoduje wstrzymanie czynności kontrolnych przez organ kontroli, którego sprzeciw dotyczy, z chwilą doręczenia kontrolującemu zawiadomienia o wniesieniu sprzeciwu do czasu rozpatrzenia sprzeciwu, a w przypadku wniesienia zażalenia do czasu jego rozpatrzenia.

Jak zaś stanowi art. 84c ust. 9 u.s.d.g. organ kontroli w terminie 3 dni roboczych od dnia otrzymania sprzeciwu, rozpatruje sprzeciw oraz wydaje postanowienie o: 1) odstąpieniu od czynności kontrolnych; 2) kontynuowaniu czynności kontrolnych.

Zgodnie z art. 84c ust. 10 u.s.d.g. na postanowienie, o którym mowa w ust. 9, przedsiębiorcy przysługuje zażalenie w terminie 3 dni od dnia otrzymania postanowienia. Rozstrzygnięcie zażalenia następuje w drodze postanowienia, nie później niż w terminie 7 dni od dnia jego wniesienia.

Stosownie natomiast do treści art. 84c ust. 16 u.s.d.g. do postępowań, o których mowa w ust. 9 i 10, w zakresie nieuregulowanym stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Brzmienie art. 84c ust. 9 u.s.d.g. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że przedmiotem władczego i jednostronnego rozstrzygnięcia ad meritum (dla którego ustawodawca przewidział prawną formę postanowienia), może być tylko trwająca kontrola działalności gospodarczej, prowadzonej przez przedsiębiorcę, który złożył sprzeciw w trybie art. 84c ust. 1 u.s.d.g. Tylko w takim przypadku można bowiem orzec o odstąpieniu od czynności kontrolnych, bądź o kontynuowaniu tych czynności. W sytuacji zatem, gdy sprzeciw wpływa do organu kontroli już po zakończeniu czynności kontrolnych, brak jest jednego z elementów stosunku administracyjnoprawnego, o którym organ może rozstrzygnąć na podstawie art. 84c ust. 9 u.s.d.g. - trwających czynności kontrolnych.

W takim przypadku, jako trafne należy ocenić rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., co też miało miejsce w realiach sprawy zakończonej zaskarżoną decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. (zob. też wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2010 r. sygn. akt I FSK 1532/10, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 kwietnia 2013 r. sygn. akt III SA/Gd 63/13. Niepublikowane. Dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

[...] sp. z o.o. z siedzibą w P. we wniesionej skardze nie zakwestionowała ustalań faktycznych, które legły u podstaw wydania decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu z dnia [...] września 2014 r. nr [...] oraz utrzymującej ją w mocy decyzji organu odwoławczego.

Argumentacja przedstawiona w skardze w istocie odnosi się do decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Warszawie z dnia [...] października 2014 r. nr [...] oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...], którą nakazano Spółce wstrzymanie wprowadzenia do obrotu określonych produktów i zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej. Należy natomiast nadmienić, że decyzja z dnia [...] października 2014 r. znak: [...] była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 9 października 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 168/15 oddalił skargę [...] sp. z o.o. Skarżąca nie zwróciła się o sporządzenie orzeczenia, a wyrok Sądu pierwszej instancji jest prawomocny od 10 listopada 2015 r. (zob. akta sprawy sygn. VII SA/Wa 168/15).

Niemniej jednak Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że z akt postępowania administracyjnego wynika, iż kontrola przeprowadzona przez pracowników Państwowego Powiatowego Inspektoratu Sanitarnego w Radomiu w prowadzonym przez skarżącą sklepie [...] przy ul. [...] w R.rozpoczęła się 26 sierpnia 2014 r. o godzinie 1320 i zakończyła się w tym samym dniu o godzinie 1450 (zob. protokół kontroli na kartach 7-10 akt postępowania administracyjnego). W związku ze złożeniem zawiadomienia o wniesieniu sprzeciwu w trybie art. 84c u.s.d.g., o godzinie 1335 (w dniu kontroli) inspektor przeprowadzający kontrolę skontaktował się telefonicznie z Państwową Stacją Sanitarno-Epidemiologiczną w Radomiu, uzyskując w ten sposób informację, że do organu podejmującego i wykonującego kontrolę nie wpłynął sprzeciw [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. na działania kontrolne (zob. zawiadomienie o złożeniu sprzeciwu z adnotacją o wykonanej rozmowie telefonicznej na karcie nr 13 akt postepowania administracyjnego). Sprzeciw, oddany w urzędzie pocztowym w dniu 26 sierpnia 2014 r., wpłynął do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Radomiu w dniu 1 września 2014 r., zatem po zakończeniu czynności kontrolnych, a także po wydaniu decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Radomiu z dnia [....]sierpnia 2014 r. nr [...].

Stan faktyczny sprawy został zatem ustalony przez organy administracji prawidłowo i dał podstawę do umorzenia (na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.) postępowania wszczętego sprzeciwem [...] sp. z o.o. z siedzibą w P. wobec podjęcia i wykonywania czynności kontrolnych. Podkreślić należy, że w opisanym przypadku nie można wymagać od organu innego rozstrzygnięcia sprawy, niż tylko w formie umorzenia postępowania, skoro czynności kontrolne trwały zaledwie jedną godzinę i 30 minut i zostały zakończone w tym samym dniu. Nie było to zatem długotrwałe postępowanie kontrolne, którego przykładem było chociażby postępowanie, w którym zainicjowano skargę konstytucyjną rozstrzygniętą ww. wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2017 r. (w sprawie tej sprzeciw został wniesiony po upływie dwunastu dni roboczych od dnia wszczęcia kontroli i dotyczył przekroczenia terminu zakończenia czynności kontrolnych).

Kontrola zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji w granicach zakreślonych rozstrzygnięciem nie dała więc podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia prawa materialnego lub naruszenia prawa procesowego. Brak jest przesłanek do uznania, że w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji nie wyjaśniono wszystkich istotnych kwestii mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Decyzje organów obu instancji zawierają wszystkie niezbędne elementy, a ich uzasadnienia w stanie faktycznym i prawnym ustalonym w sprawie są prawidłowe.

W tym stanie rzeczy, na postawie art. 188 oraz art. 151 w zw. z art. 193 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania Sąd rozstrzygnął w oparciu o art. 203 pkt 2 P.p.s.a.