Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 50/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 603  Utrzymanie i ochrona dróg publicznych i innych dróg ogólnodostępnych, ruch na tych drogach, koleje, lotnictwo cywilne, p
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus As.sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak ( spr ) Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 listopada 2004 r. sprawy ze skargi L.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2001 r. Nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu ; o d d a l a s k a r g ę /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ P.Miładowski /-/ E.Makosz-Frymus JFS


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] lipca 2001 r. skarżący L. M. zwrócił się do Prezydenta Miasta Z. o zmianę decyzji tego organu z dnia [...] marca 2000 r., którą na jego wniosek zarejestrowany został pojazd marki MERCEDES 2222B nr podwozia [...], nr silnika [...] oraz wydano dowód rejestracyjny seria [...]. Skarżący wystąpił o zmianę wpisu w dowodzie rejestracyjnym pojazdu poprzez wpisanie w rubryce "Rodzaj pojazdu i przeznaczenie" w miejsce "samochód ciężarowy" oznaczenia rodzaju pojazdu "Samochód specjalny, wywóz nieczystości płynnych". Do wniosku skarżący załączył opinię techniczną Stowarzyszenia Rzeczoznawców Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego Oddział w Z. z dnia [...] marca 2000r. w przedmiocie procentowego stopnia zużycia samochodu specjalnego, w której treści w rubryce "uwagi" podano, że opinia dotyczy samochodu specjalnego asenizacyjnego, jak również dokument identyfikacyjny pojazdu stanowiący załącznik do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia [...] marca 2000r., w którego punkcie 9) "rodzaj pojazdu" wpisano "samochód ciężarowy" oraz dokument odprawy celnej pojazdu, w treści którego przyjęto oznaczenie pojazdu jako "samochód specjalistyczny asenizacyjny". Powołując się na treść tych dokumentów oraz obowiązujące przepisy prawa, w których zdaniem skarżącego nie ustalono pozytywnie - poprzez wprowadzenie nakazów - sposobu klasyfikowania rodzaju pojazdów w dowodach rejestracyjnych, wskazał na konieczność zastosowania w tym zakresie definicji zawartych w ustawie Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem skarżącego kategoria pojazdy specjalne jest wyodrębniona jako grupa niezależna od kategorii samochodów ciężarowych, a obecny wpis w dowodzie sankcjonuje wykonywanie usług przewozu towarów, podczas gdy posiadacz pojazdu specjalnego nie może dokonywać takiego przewozu.

Decyzją z dnia [...] października 2001r. nr [...] Prezydent Miasta Z. działając na podstawie art. 155 k.p.a. i §7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 grudnia 2000 r. w sprawie szczegółowych czynności organów związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. Nr 4 z 2001 r. poz. 37 - zwane dalej rozporządzeniem) odmówił dokonania zmiany decyzji własnej w sprawie rejestracji przedmiotowego pojazdu. W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż pojazdy asenizacyjne rozumiane jako cysterny, pojemniki przeznaczone do przewozu ładunków, z racji posiadania określonej ładowności, nie mogą zostać uznane za pojazdy specjalne. Uznając, że przedłożone wraz z wnioskiem dokumenty nie mogą przesądzać o zaliczeniu pojazdu do danego rodzaju organ I instancji wskazał, że decydujące znaczenie w tej kwestii ma wyżej powołane rozporządzenie, które w załączniku nr 3 ustala klasyfikację pojazdów. Zgodnie z tabelą nr 2 tego załącznika "Przeznaczenia pojazdów ze względu na specjalizację, z wyjątkiem pojazdów specjalnych" pojazdy asenizacyjne zalicza się do pojazdów ciężarowych. Organ wyjaśnił ponadto, że dokumentem źródłowym stanowiącym podstawę dokonania wpisu w dowodzie jest zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym z dnia [...] marca 2000 r. wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu, w których uprawniony diagnosta ustalił rodzaj pojazdu jako ciężarowy.

W odwołaniu od tej decyzji skarżący polemizował z argumentacją przyjętą w jej uzasadnieniu, dodatkowo podnosząc, iż w art. 2 pkt 36 ustawy przyjęto definicję legalną, odnosząc się do funkcji, jaką ma spełniać dany pojazd. Skoro wykorzystanie gospodarcze takiego pojazdu ma być szczególne, ustawodawca określił przesłanki negatywne, że pojazd musi być konstrukcyjnie niezdatny do przewozu osób lub ładunków, co jednakże nie oznacza, że pojazd taki nie może mieć żadnej ładowności. Zdaniem skarżącego przedmiotowy pojazd nie może być wykorzystywany do przewozu innych ładunków niż nieczystości, co odróżnia ten pojazd od innych samochodów ciężarowych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2001 r. Nr [...], utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, podtrzymało argumentację przyjętą przez ten organ, wyjaśniając dodatkowo, iż przeznaczenie pojazdu określone jako wywóz nieczystości płynnych, tzw. wóz asenizacyjny (kod 205) sytuuje pojazd w podrodzaju pojemnik - kod 04, zgodnie z tabelą nr 2 załącznika nr 3 do rozporządzenia. Pojazdy zostały tam sklasyfikowane wg przeznaczenia ze względu na specjalizację - z wyjątkiem pojazdów specjalnych, dla których ustanowiono odrębną tabelę nr 3 - "Przeznaczenie pojazdów specjalnych", w której nie sklasyfikowano pojazdów asenizacyjnych, przeznaczonych do wywozu nieczystości. Kolegium wskazało ponadto na treść tabeli nr 1 załącznika nr 3 , w której w rubryce "Rodzaje i podrodzaje pojazdów" podrodzaj pojemnik zamieszczony został wyłącznie przy jednym rodzaju pojazdu - samochód ciężarowy (kod 06), podobnie jak przy przyjęciu dla wozu asenizacyjnego podrodzaju cysterna. Organ wyjaśnił, iż ten podrodzaj pojazdu występuje wyłącznie w grupie pojazdów, które rodzajowo sklasyfikowano jako samochód ciężarowy (kod 06), jak również, że klasyfikacja pojazdów przyjęta w załączniku nr 3 rozporządzenia ma charakter wiążący, co wynika z §7 ust. 2 rozporządzenia.

W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił naruszenie przez organy obu instancji art. 155 k.p.a. oraz właściwych w sprawie przepisów prawa drogowego, wnosząc o jej uchylenie. Skarżący powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji co do normy zawartej w art. 2 pkt 36 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz funkcji jaką ma spełniać przedmiotowy pojazd. Podnosząc, iż możliwość przewozu ładunku nieczystości jest cechą odróżniającą pojazd ten od innych pojazdów ciężarowych skarżący wyjaśnił, iż jego pojazd nie może być wykorzystywany do przewozu innych ładunków. Wyjaśnił również, że przedłożona przez niego opinia z dnia 3 marca 2000 r. ustala również rodzaj i przeznaczenie pojazdu, a z jej treści wynika, że biegły uznaje przedmiotowy pojazd za samochód specjalny.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z treścią art. 3 § 1 oraz art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) sądowa kontrola decyzji administracyjnych polega wyłącznie na ocenie ich legalności, tj. zgodności z przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej. Jednocześnie, w myśl art. 135 ww. ustawy sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do wszystkich aktów lub czynności wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia, kontrolując legalność nie tylko zaskarżonej decyzji organu II instancji, ale także poprzedzającej jej decyzji wydanej w I instancji. W przedmiotowej sprawie decyzje organów obu instancji wydane zostały z poszanowaniem obowiązujących przepisów prawa materialnego i procesowego.

Przedmiotowy pojazd został zarejestrowany jako ciężarowy, a występując z wnioskiem o zmianę decyzji rejestrującej poprzez zmianę oznaczenia rodzaju pojazdu w jego dowodzie rejestracyjnym skarżący przedłożył dokumentację, która nie może zostać uznana za dokument źródłowy do ustalenia rodzaju i przeznaczenia pojazdu w rozumieniu §7 ust. 2 powołanego wyżej rozporządzenia z dnia 14 grudnia 2000 r. Przedłożona opinia techniczna Nr [...] oraz deklaracja odprawy celnej z dnia 3 marca 2000 r. kwalifikują pojazd skarżącego jako samochód specjalny, przy czym z wyjaśnień złożonych przez autora opinii (karta akt administracyjnych nr 37) wynika, że użyte w niej określenie pojazd specjalny miało na celu wyłącznie "podkreślenie specjalistycznego przeznaczenia pojazdu ciężarowego, jakim jest niewątpliwie cysterna asenizacyjna", nie zaś dokonanie wiążącej jego kwalifikacji. Oceniając charakter przedłożonej dokumentacji celnej należy wskazać, iż organy celne nie są organami powołanymi do klasyfikacji i określania rodzajów pojazdów mechanicznych, stąd dokumentacja celna nie ma charakteru wiążącego dla organów rejestrujących (por. wyrok NSA z 14 września 2000 r. sygn. I SA/Wr 874/97, OSNA 2001/4/182). Natomiast załączony do wniosku dokument identyfikacyjny pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za granicą, stanowiący załącznik do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym nr [...] z dnia [...] marca 2000 r., kwalifikuje przedmiotowy pojazd jako samochód ciężarowy. Tym samym należy uznać, iż wraz z wnioskiem o zmianę decyzji rejestracyjnej skarżący nie przedłożył dokumentacji, która mogłaby zostać uznana przez organ rejestrujący za dokument źródłowy do ustalenia rodzaju i przeznaczenia pojazdu, zgodnie z §7 ust. 2 wyżej powołanego rozporządzenia z dnia 14 grudnia 2000 r. W takim przypadku, zgodnie z wskazanym przepisem, organ rejestrujący stosuje klasyfikację ustaloną w załączniku nr 3 do rozporządzenia, a ta nie pozwala na zaliczenie przedmiotowego pojazdu do pojazdów specjalnych.

Klasyfikacja pojazdów w podziale na rodzaje i podrodzaje zawarta została w tabeli nr 1 wskazanego załącznika, przy czym jako rodzaj pojazdu wymieniono motorowery, motocykle, samochody osobowe, autobusy, trolejbusy, samochody ciężarowe, samochody specjalne, ciągniki, przyczepy, naczepy. Wśród samochodów ciężarowych w podziale na podrodzaje wymieniono m.in. cysterny (kod 04) oraz pojemniki (kod 05), natomiast kodem 99 oznaczono inne podrodzaje, do których zgodnie z objaśnieniem zaliczyć należy pojazd, który na podstawie wyciągu ze świadectwa homologacji lub zaświadczenia z badania technicznego zakwalifikowano do danego podrodzaju lub przeznaczenia nie określonego w zasadniczym podziale. Wśród samochodów specjalnych nie przeprowadzono podziału na podrodzaj pojazdu. Tym samym w oparciu o powyższą klasyfikację nie jest możliwe uznanie pojazdu skarżącego - rodzaj nadwozia cysterna asenizacyjna przeznaczona do wywozu nieczystości płynnych (zgodnie z przedłożonym dokumentem identyfikacyjnym), za pojazd specjalny. Niezależnie od powyższego również pozostałe tabele klasyfikacji zawartej w załączniku do rozporządzenia nie pozwalają podzielić argumentacji autora skargi. W tabeli nr 2 zawarto bowiem podział podrodzajów pojazdów ze względu na specjalizację, natomiast w tabeli nr 3 zawarto klasyfikację pojazdów specjalnych z podziałem na przeznaczenie, co nie ma znaczenia dla podstawowej klasyfikacji, w podziale na rodzaje i podrodzaje pojazdów. Zdaniem składu sędziowskiego orzekającego w niniejszej sprawie, wobec uregulowania przedmiotowej materii w przepisach wydanych na mocy delegacji zawartej w ustawie Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji, nie jest również możliwe posiłkowanie się klasyfikacją zawartą w Systematycznym Wykazie Wyrobów, do której odnosi się w swojej treści wskazany wyrok NSA.

Żądając zmiany pierwotnej decyzji o rejestracji przedmiotowego pojazdu skarżący powołuje się nadto na wykładnię przepisu art. 2 ust. 36 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98 poz. 602 z późniejszymi zmianami). Przepis ten stanowi, iż pojazd specjalny to pojazd samochodowy lub przyczepa, konstrukcyjnie nieprzeznaczone do przewozu osób lub ładunków, a w punkcie 42 podaje, że samochód ciężarowy to pojazd samochodowy przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu ładunków. Tak więc kryteriami podziału wyżej wymienionych rodzajów pojazdów jest ich przeznaczenie oraz konstrukcja, która umożliwia przewóz ładunków, przy czym należy wskazać, iż ustawa nie zawiera definicji ładunku, lecz nie sposób uznać, że ładunkiem nie są nieczystości, do przewozu których przeznaczony jest pojazd skarżącego (podczas, gdy w podziale na przeznaczenie wśród pojazdów specjalnych wymieniane są czołgi, laboratoria, ambulatoria, podnośniki, żurawie, agregaty, pojazdy kempingowe, pogrzebowe, koparki, dźwigi - a więc pojazdy, które ze swej istoty nie służą do przewozu ładunków i funkcji takiej nie spełniają, choć w przypadku niektórych z tych pojazdów konstrukcja oraz posiadana ładowność nie wyklucza możliwości użytkowania ich jako pojazdy ciężarowe, o czym w takim przypadku decyduje wola właściciela). W ocenie Sądu wykładnia wskazanych przepisów nie pozwala dokonać na tej podstawie wiążącej klasyfikacji pojazdów. Przede wszystkim należy zauważyć, iż przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym klasyfikacji takiej nie przeprowadzają, w tym klasyfikacji z podziałem na rodzaje. W jej art. 2 zawarty został jedynie słownik użytych w ustawie pojęć, natomiast stosowna klasyfikacja pojazdów zawarta została w tabeli nr 1 Załącznika nr 3 wyżej powołanego rozporządzenia z dnia 14 grudnia 2000 r. Rozporządzenie to wydane zostało na mocy delegacji zawartej w art. 76 ustawy Prawo o ruchu drogowym, stąd jako lex specialis wyłącza w tym zakresie stosowanie przepisów ustawy. Zgodnie z §7 ust. 1 rozporządzenia ustala się klasyfikację pojazdów, zawierającą określenia rodzajów, podrodzajów i przeznaczeń pojazdów, stanowiącą załącznik nr 3 do rozporządzenia i właśnie ta klasyfikacja, jak wyżej wskazano, przesądza również o negatywnym rozpatrzeniu wniosku skarżącego.

Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organu obu instancji przepisu art. 155 k.p.a., a sam skarżący choć zarzut ten stawia, nie wyjaśnia na czym naruszenie to polegało.

W opisanej sytuacji, Sąd nie mógł uwzględnić skargi i dlatego orzekł o jej oddaleniu, w oparciu o art. 151 wyżej powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271, zm. Dz.U. 2003 Nr 228 poz. 2261).

/-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/P. Miładowski /-/E.Makosz-Frymus

za nieobecnego sędziego

/-/ P.Miładowski

JFS