Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 217/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2010-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.28 ust. 3a,4, art.24 ust.4,5,
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
article: art.7, art.77 par.1, art. 80, art. 107 par. 1 i 3,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art.151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par.3
journal: Dz.U. 2003 nr 141 poz 1365
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne
article: art. 23
journal: Dz.U. 2002 nr 241 poz 2074
law: Ustawa z dnia 18 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Jagiełło (spr.),, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2010r. sprawy ze skargi M.W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek za zaległości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy decyzję z dnia[...] , nr [...] odmawiającą M.W. umorzenia odsetek za zwłokę należnych od nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne.

Organ wskazał, że z uwagi na niedopełnienie przez M. W. ustawowego obowiązku opłacania składek z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, na jego koncie rozliczeniowym prowadzonym przez ZUS Oddział w K. powstało zadłużenie za okres od marca 1994 do maja 1994 i od lipca 1994 do czerwca 1996r., na które składają się: należność główna tj. składki w kwocie 3.185,79 zł, odsetki za zwłokę liczone na dzień przedawnienia w kwocie 11.716,60 zł oraz dodatkowa opłata w kwocie 1.350 zł.

Pismem z dnia 31 sierpnia 2009r. M. W. zwrócił się o umorzenie odsetek za zwłokę od zaległych składek na ubezpieczenie społeczne oraz o rozłożenie na raty należności głównej. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją materialną oraz faktem, iż o należnościach składkowych dowiedział się w dniu 19 sierpnia 2009r.

Organ szczegółowo wyjaśnił przesłanki umorzenia należności z tytułu składek zawarte w art. 28 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009r. Nr 205 poz. 1585 ze zm.)- dalej: u.s.u.s., przewidujące taką możliwość tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności. Jednocześnie wskazał, że stosownie do treści art. 28 ust. 3 a ustawy należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umorzone, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Omówił nadto szczegółowe zasady umarzania takich należności, które określone zostały w § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (Dz. U. Nr 141 poz. 1365).

Uwzględniając więc okoliczności faktyczne i prawne sprawy wniosek skarżącego, który jest zarówno ubezpieczonym jak i płatnikiem składek na to ubezpieczenie, należało rozpatrywać na tle unormowań z art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz § 3 cyt. rozporządzenia. Organ wskazał również na treść art. 24 ust. 5 cyt. ustawy podnosząc, że należności M. W. zabezpieczone są wpisem hipoteki do ksiąg wieczystych urządzonych dla posiadanych przez niego nieruchomości a zatem nie ulegają przedawnieniu ale mogą być dochodzone jedynie z przedmiotu zabezpieczenia. Gdyby nie zabezpieczenie to zgodnie z treścią art. 24 ust. 4 cyt. ustawy składki za okres od marca 1994 do maja 1994 i od lipca 1994 do czerwca 1996 uległyby przedawnieniu, stąd też należne odsetki za zwłokę liczone są na dzień upływu okresu przedawnienia każdej ze składek i wynoszą kwotę 11.716,60 zł.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że zobowiązany mieszka w dwukondygnacyjnym budynku wraz z żoną i synem. Lokal ten o powierzchni 50 m2 (dwa pokoje, kuchnia, łazienka) wyposażony jest w bieżącą wodę z własnej studni i centralne ogrzewanie, opalane piecem węglowym. Pomieszczenia wyposażone są w kilkunastoletnie, naturalnie zużyte meble i urządzenia AGD. Stałe koszty związane z utrzymaniem wynoszą: energia elektryczna -150 zł za dwa miesiące, gaz - 1 butla ok. 42 zł, podatek gruntowy - 34 zł na kwartał, opał - 2-3 ton miału ok. 1000-1500 zł, telefon 10 zł miesięcznie. Opłaty te regulowane są oddzielnie z rodziną syna, który zajmuje pierwsze piętro budynku. Z tytułu powyższych stałych kosztów zobowiązany nie posiada zadłużenia. Zgodnie z jego oświadczeniem pobiera emeryturę w wysokości 1.000 zł, natomiast jego małżonka rentę rodzinną w wysokości 740 zł. Z kolei z informacji uzyskanej od Naczelnika Urzędu Skarbowego we W. wynika, że łączny dochód w rodzinie zobowiązanego średnio miesięcznie wyniósł: w 2007r. - ok. 1.500 zł, natomiast w 2008r. - ok. 1.900 zł. Zgodnie z oświadczeniem strony, w wyniku postępowań egzekucyjnych, z tytułu zaległości podatkowych od środków transportu, z tytułu należności podatkowych od nieruchomości i na podstawie wyroku sądowego z powództwa cywilnego z tytułu zadłużenia w przedsiębiorstwie "T." s.j – S.J. w wysokości 1.499 zł, ze świadczenia emerytalnego po potrąceniach otrzymuje około 766 zł (potrącenia komornika wynoszą 298 zł).

Do jego majątku ruchomego należą pojazdy marki Jelcz z 1980r. (złomowany), Fiat Tempra z 1993r. zakupiony w styczniu 2008r. oraz Polonez Truck z 1995r. zakupiony w marcu 2009r. Nieruchomości to działka o pow. 0,65 ha (nr KW[...] ) położona w G. gm. W., grunty rolne o pow. 3,86 ha (nr[...] ) położone w K. gm. W., w ½ części działka o pow. 0,23 ha w K. (nr KW[...]) – na których to nieruchomościach ustanowione zostało zabezpieczenie hipoteczne, oraz działka o pow. 0,84 ha w G. (nr KW[...] ). Grunty rolne są dzierżawione za roczną opłatą w naturze w wysokości 500 kg zboża. Zobowiązany nie otrzymuje dopłat unijnych do produkcji rolnej. Prowadzi hodowlę trzody chlewnej (rocznie 2-3 sztuki).

M. W. wyjaśnił, że sytuacja materialna jego rodziny pogarsza się, a wysokość dochodów osiąganych wspólnie z małżonką z trudem wystarcza na zaspokojenie podstawowych i niezbędnych potrzeb. Schorzenia, na które cierpią małżonkowie wymagają systematycznego i nieprzerwanego leczenia i ponoszenia wysokich kosztów wykupu lekarstw i dojazdów na konsultacje lekarskie. W związku z leczeniem posiadają stałe koszty, które średnio wynoszą: ok. 90 zł miesięcznie w przypadku zobowiązanego, leczącego się na serce i ponad 100 zł w przypadku jego małżonki, która leczy się po udarze. Strona nie potwierdziła kosztów związanych z leczeniem żadnymi dowodami.

Małżonkowie posiadają zadłużenia z tytułu zaciągniętych w bankach pięciu kredytów (na zakup samochodu osobowego, piłę motorową, na bieżące wydatki oraz na spłatę kredytów już zaciągniętych). Łączna kwota zobowiązań z tego tytułu wynosi około 770 zł miesięcznie.

Ocena tych okoliczności doprowadziła organ do wniosku, że strona nie spełnia żadnego z kryterium określonego przepisem art. 28 ust. 3a u.s.u.s. oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły drastyczne sytuacje związane ze szkodami poniesionymi w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia. Wnioskodawca posiada dochody i jest właścicielem i współwłaścicielem kilku działek oraz środków transportu. Zatem jego sytuacja majątkowa i bytowa nie może być rozpatrywana w kategoriach ubóstwa czy też zagrożenia egzystencji. Jednocześnie zobowiązania kredytowe nie mogą stanowić podstawy i uzasadnienia do podjęcia przez Zakład decyzji o umorzeniu należności składkowych.

Na decyzję M. W. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, wnosząc o jej zmianę poprzez uchylenie obowiązku zapłaty kwoty.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że organ nie uwzględnił faktu choroby jego i jego żony oraz trudnych warunków życiowych, które uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązków wobec ZUS. Choroba ta oraz śmierć pierwszej żony spowodowała powstanie zaległości w latach 1994-1996r. Skarżący zwracał się wtedy o umorzenie składek, wobec jednak braku odpowiedzi przekonany był o pozytywnym załatwieniu wniosku, tym bardziej, że przez ponad 10 lat ZUS nie żądał zapłaty składek. Wcześniejsze wystąpienie o zapłatę składek nie spowodowałoby naliczenia tak wysokich odsetek. Wbrew wnioskowi skarżącego organ nie wyjaśnił przyczyny dla której przyjmuje 10- letni okres przedawnienia. W ocenie skarżącego wynosi on 5 lat.

M. W. zakwestionował również uwzględnienie przez organ dochodów jego małżonki, z którą nie pozostawał jeszcze w związku małżeńskim w czasie, gdy powstało zadłużenie. Małżonka jest chora i wymaga obecnie systematycznego leczenia. Skarżący wyjaśnił też, że nie złożył rachunków za zakup lekarstw, bowiem takich nie posiada. Jednakże to z załączonej dokumentacji lekarskiej wynika, że małżonkowie cierpią na nieuleczalne choroby i że w związku z tym zmuszeni są dokonywać takich zakupów.

Skarżący nadmienił nadto, że samochody marki Fiat Tempra i Polonez Truck są ponad 16-letnie i kwalifikują się na złom.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do okoliczności zadłużenia małżonków W. z tytułu kredytów bankowych i pożyczek organ wskazał, że zadłużenia te wynoszą:

* względem Lukas Bank S.A. - wraz z odsetkami 8364,48 zł płatne w 48 ratach po 174,26 zł począwszy od czerwca 2009r. (ostania rata do zapłaty w dniu 10 maja 2013r.),

* względem AIG Bank S.A. - z tytułu kredytu udzielonego w kwocie 5000 zł, spłacanego w 47 ratach po 198,12 zł od grudnia 2008r. (ostatnia rata do zapłaty w dniu 14 listopada 2012r.),

* względem Kredyt Banku S.A - z tytułu kredytu udzielonego w dniu 7 stycznia 2008r. w kwocie 4000 zł spłacanego w 42 ratach po 192,69 zł począwszy od lutego 2008r. (ostatnia rata do zapłaty w dniu 9 lipca 2011r.) oraz z tytułu kredytu udzielonego w dniu 8 października 2008r. w kwocie 1923,86 zł spłacanego w 36 ratach po 75,31 zł począwszy od listopada 2008r. (ostatnia rata do zapłaty w dniu 8 października 2011r.),

- względem PROKURA NS FIZ - w wysokości 2969,74 zł płatne w 24 ratach w różnych kwotach od 115,88 zł do 136,99 zł (ostatnia rata do zapłaty w dniu 26 maja 2011r.).

Organ wyjaśnił ponadto, że 10-letni okres przedawnienia przewidziany w art. 24 ust. 4 i ust. 5 u.s.u.s ma zastosowanie do wszystkich składek, które nie uległy przedawnieniu do dnia 31 grudnia 2002r., tj. przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 241 poz. 2074). Termin ten ma również zastosowanie do składek na ubezpieczenie społeczne nieopłaconych na gruncie ustawy z dnia 25 listopada 1986r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 1989r. Nr 25, poz. 137 ze zm.), które nie uległy przedawnieniu do 31 grudnia 2002r. Należności z tytułu składek za sporny okres nie uległyby przedawnieniu do dnia 1 stycznia 2003r., ponieważ w sprawie prowadzone było postępowanie zmierzające do ściągnięcia należności, m.in. postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w J., które okazało się częściowo skuteczne, zakończone w dniu 9 czerwca 2000r. Ustalając wysokość odsetek od zaległości z tytułu składek za okresy od marca 1994r. do maja 1994r., od lipca 1994r. do lutego 1995r. i od kwietnia 1995r. do czerwca 1996r. organ przyjął zatem, iż miałby do nich zastosowanie 10-letni okres przedawnienia (odsetki od najstarszej składki za marzec 1994r. liczone do dnia 10 kwietnia 2004r. zaś od ostatniej składki za czerwiec 1996r. - do 10 lipca 2006r.).

Organ nadmienił ponadto, że z uwagi na istniejące zabezpieczenie hipoteczne, składki oraz odsetki za zwłokę naliczone do dnia upływu 10-letniego okresu przedawnienia nie uległy przedawnieniu, jednakże zgodnie z art. 24 ust. 5 cyt. ustawy mogą być egzekwowane tylko z nieruchomości będących przedmiotem hipoteki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W przypadku stwierdzenia przez Sąd, iż decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź stanowi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, podlegają one uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Sąd nie ma natomiast kompetencji do zmiany merytorycznej wydanego przez organ a następnie zaskarżonego rozstrzygnięcia, a zatem nie jest władny uwzględnić wniosku skarżącego o zmianę zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania Sądu w niniejszej sprawie była decyzja w sprawie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek za osobę prowadzącą działalność gospodarczą. Zgodnie z treścią art. 28 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t. jedn. Dz.U. z 2009r. Nr 205, poz.1585 ze zm.), zwanej dalej u.s.u.s., umorzenie składek powoduje także umorzenie odsetek za zwłokę, kosztów upomnienia i dodatkowej opłaty. W związku z tym w przypadku wniosku o umorzenie odsetek należy kierować się zasadami obowiązującymi w przypadku umarzania należności z tytułu składek.

Organ prawidłowo wskazał, że materialno-prawną podstawę umorzenia należności w niniejszej sprawie stanowił art. 28 ust. 3 a u.s.u.s. Stanowi on, że należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Taki stan zachodzi w niniejszej sprawie, bowiem wniosek M. W. dotyczył umorzenia odsetek za zwłokę od zaległych składek na ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Przesłanki umorzenia należności w oparciu o przepis art. 28 ust. 3a u.s.u.s. określone zostały w § 3 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. Nr 141, poz. 1365), gdzie jako warunki umożliwiające umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wskazane zostały okoliczności związane z wykazaniem przez zobowiązanego, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Należy przy tym wyjaśnić, że decyzja wydawana na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.us. w związku z § 3 rozporządzenia ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia, może zatem w przypadku stwierdzenia przesłanki uwzględnić wniosek lub odmówić jego uwzględnienia. Rozstrzygnięcie to nie może być jednak dowolne, lecz musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy. Konieczne jest przy tym uzasadnienie zajętego stanowiska stosownie do wymogów zawartych w art. 107 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), z powołaniem się na konkretne dowody lub fakty. Sądowa kontrola legalności decyzji obejmuje natomiast jedynie samo postępowania poprzedzające jej wydanie, a nie rozstrzygnięcie, ponieważ o tym, czy składki powinny być umorzone przesądza organ administracji publicznej.

Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że organ orzekający w niniejszej sprawie przeprowadził postępowanie w sposób prawidłowy, dokonując wyczerpującej oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Na tej podstawie wnikliwie i rzetelnie dokonał analizy sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącego. Wypełnił tym samym obowiązki wynikające z art. 7 k.p.a., a polegające na podejmowaniu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oraz z art. 77 § 1 k.p.a., który nakazuje organowi administracji zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Czyniąc te ustalenia przeprowadził kontrolę co do stanu majątkowego strony w miejscu jej zamieszkania. Uzyskał także informacje od Naczelnika Urzędu Skarbowego we W., ze Starostwa Powiatowego we W., oraz z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Informacje te dały pełen obraz ruchomości i nieruchomości, których M. W. jest właścicielem oraz dochodów przez niego uzyskiwanych. Przy czym ustalając dochody organ uwzględnił także świadczenie rentowe L.W., którego fakt uzyskiwania bez wątpienia wpływa na aktualną sytuację majątkową samego skarżącego. To właśnie ta aktualna sytuacja podlega ocenie organów w aspekcie umorzenia należności i dlatego nie ma tu znaczenia fakt, że powstały one w okresie, kiedy skarżący nie pozostawał jeszcze w związku małżeńskim z L. W.. Z tego samego powodu nie mają znaczenia okoliczności, w jakich zadłużenie powstało.

Dokonując dalszych ustaleń organ wziął pod uwagę stałe comiesięczne wydatki związane z utrzymaniem małżonków oraz koszty spłacanych przez nich kredytów. Wbrew zarzutom skargi, nie pominął także faktu problemów zdrowotnych skarżącego i jego małżonki. Wskazał przy tym, że problemy te nie stanowią przewlekłej choroby uniemożliwiającej zarobkowanie ani nie są związane z koniecznością sprawowania opieki nad chorym. Stwierdzenie to należy uznać za uzasadnione ze względu na okoliczność pobierania przez skarżącego świadczeń emerytalnych. Organ nie stwierdził również strat materialnych spowodowanych klęską żywiołową lub innym nadzwyczajnym zdarzeniem. Z ustaleń tych wyprowadził wniosek, że M. W. nie spełnia żadnego z kryterium o którym mowa w § 3 cyt. rozporządzenia.

Jak wynika z akt sprawy, w sprawie zaległych składek na ubezpieczenie skarżącego prowadzone było, częściowo skuteczne, postępowanie egzekucyjne, a należności z tytułu tychże składek zabezpieczone zostały hipoteką przymusową wpisaną do ksiąg wieczystych prowadzonych dla nieruchomości, których skarżący jest właścicielem i współwłaścicielem. Tym samym całkowicie bezpodstawne było przekonanie skarżącego, że składki powstałe w latach 1994-1995 zostały umorzone po złożeniu w tym czasie stosownego wniosku, oraz że Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie żądał od niego zapłaty składek. Okoliczności te bowiem jednoznacznie świadczyły o toczących się czynnościach egzekucyjnych i dla strony powinno być oczywiste, że należności, mimo jego wniosku, nie zostały umorzone.

Nieprawidłowe jest również stanowisko skarżącego, w zakresie w jakim uważa, że zadłużenie wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przedawniło się po 5 latach i nie podlega 10-letniemu okresowi przedawnienia. W dacie powstania zobowiązania obowiązywał także art. 24 ust. 4 u.s.u.s. w brzmieniu stanowiącym, że należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, a w przypadku przerwania biegu przedawnienia, o którym mowa w ust. 5, po upływie 10 lat licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Ustawa z dnia 18 grudnia 2002r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 241 poz. 2074 ze zm.) dokonała zmiany tego artykułu, stanowiąc, że należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Zgodnie z art. 23 ustawy zmieniającej weszła ona w życie w dniu 1 stycznia 2003r., przy czym przepisy ustawy zmieniającej nie uregulowały kwestii intertemporalnych dotyczących przedawnienia z tytułu składek. Przyjąć więc należy, że upływ terminu przedawnienia, wynoszącego do dnia 31 grudnia 2002 r. 5 lat, przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej powodował skutek wygaśnięcia zobowiązania. Natomiast gdy zobowiązanie to przed dniem 1 stycznia 2003r. nie uległo przedawnieniu, to ma do niego zastosowanie zasada bezpośredniego działania ustawy nowej. Oznacza to, że do zobowiązań z tytułu składek nieprzedawnionych przed dniem 1 stycznia 2003r. ma zastosowanie 10 – letni okres przedawnienia.

Stanowisko to utrwalone zostało w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w tym powołanej w odpowiedzi na skargę uchwale i wyroku, a także w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. z dnia 5 czerwca 2008r. sygn. akt II FSK 505/07 (Lex nr 513156) czy z dnia 18 sierpnia 2009r. sygn. akt II FSK 466/08 (Lex nr 549018), i wojewódzkich sądów administracyjnych: w Poznaniu z dnia 14 stycznia 2009r. sygn. akt I SA/Po 1481/08 (Lex nr 506627), w Warszawie z dnia 13 czerwca 2007r. sygn. akt VIII SA/Wa 190/07 (Lex nr 471283) i z dnia 12 kwietnia 2007r. sygn. akt V SA/Wa 199/07 (Lex nr 334073), w Kielcach z dnia 22 stycznia 2009r. sygn. akt I SA/Ke 432/08 (Lex nr 478525).

Będące przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie nie uległy przedawnieniu do dnia 31 grudnia 2002 r., na co wskazuje organ i co, w sposób niebudzący wątpliwości, wynika z akt postępowania administracyjnego. Jak już wyżej wskazano w sprawie prowadzone były czynności zmierzające do wyegzekwowania należności m.in. w dniu 18 stycznia 1996 r. dokonano pierwszego wpisu hipoteki przymusowej na nieruchomości skarżącego, częściowo skuteczne okazało się postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w J., zakończone w dniu 9 czerwca 2000r. Z powodu tych czynności nastąpiło, więc przerwanie biegu przedawnienia stosownie do treści art. 24 ust 5 u.s.u.s. - w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r. – a tym samym jego okres, zgodnie z ust 4 tego przepisu ulegał wydłużeniu do 10 lat.

Jakkolwiek w przedmiotowej sprawie do należności z tytułu składek wraz z odsetkami odnosi się 10-letni okres przedawnienia, to należy mieć na względzie, co słusznie wskazał organ, że zastosowanie znajdował art.24 ust.5 u.s.u.s., zgodnie z którym nie ulegają przedawnieniu należności z tytułu składek zabezpieczone hipoteką lub zastawem, jednakże po upływie terminu przedawnienia należności te mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu do wysokości zaległych składek i odsetek za zwłokę liczonych do dnia przedawnienia. Ponieważ zaległości zobowiązanego zostały zabezpieczone hipoteką przymusową, nie uległy one przedawnieniu, zgodnie z treścią cytowanego przepisu. Upłynął natomiast termin przedawnienia tych należności, dlatego odsetki za zwłokę zostały policzone do dnia upływu 10-letniego okresu przedawnienia.

Reasumując należy zatem uznać, że sytuacja M. W. została oceniona w sposób prawidłowy a wyciągnięte wnioski nie wychodzą poza granice zakreślone w art. 80 k.p.a. Organy zbadały sprawę wszechstronnie, w oparciu o należycie zgromadzony materiał dowodowy. Odniosły się przy tym do wszystkich podnoszonych przez zobowiązanego argumentów, szczegółowo uzasadniając rozstrzygnięcie. Tym samym, w ocenie Sądu, organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego odmawiając stronie umorzenia przedmiotowych należności.

Z tych wszystkich względów skarga jako bezzasadna, stosownie do art. 151 p.p.s.a., podlegała oddaleniu.