Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2952/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6304 Zwolnienia celne
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 247 par. 1, art. 122, art. 187 par. 1, art. 191, art. 210 par. 4
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
article: art. 47 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
article: par. 30 ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 72 poz 500
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2004 r. w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego - tekst jednolity
article: art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, , Protokolant - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia ... marca 2007 r. nr ... w przedmiocie: określenia kwoty długu celnego, kwoty podatku od towarów i usług oraz kwoty podatku akcyzowego; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz B. P. kwotę ...zł. ( ...złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez B. P. jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w W. z ... marca 2007 r. nr ....

Zaskarżonym orzeczeniem Dyrektor Izby, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w P. z ... października 2006 r. obejmującą procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu towar w postaci samochodu osobowego marki ..., określającą kwotę wynikającą z długu celnego oraz wysokość zobowiązania podatkowego w odniesieniu do ww. towaru i odmawiającą udzielenia zwolnienia z należności celnych przywozowych oraz z należności podatkowych.

Podejmując takie rozstrzygnięcie Dyrektor Izby w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że:

W dniu ... października 2006 r. B. P. zgłosił zgłoszeniem celnym SAD nr ... do procedury dopuszczenia do obrotu samochód osobowy marki ... . Dokonując zgłoszenia celnego importer wnioskował o zwolnienie ww. samochodu od cła powołując się na art. 2 do art. 10 rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 z dnia 28 marca 1983 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. Urz. UE L 83.105.1) oraz o zwolnienie od podatku VAT w oparciu o art. 47 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535) i podatku akcyzowego na podstawie art. 25 ust. 5 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257).

Decyzją z ... października 2006 r. o nr ... Naczelnik Urzędu Celnego w P. objął przedmiotowy w sprawie samochód procedurą dopuszczenia do obrotu, określił należności celno-podatkowe związane z importem tego pojazdu i jednocześnie odmówił zwolnienia ww. pojazdu z cła oraz podatków.

Od tej decyzji B. P. złożył odwołanie. Wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i zwolnienie sprowadzonego przez niego samochodu z wszelkich należności.

W dalszej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby przedstawił swoje stanowisko w sprawie.

Zauważył, że przesłanki do skorzystania ze zwolnienia z należności celnych przywozowych mienia osobistego przywożonego na obszar celny Wspólnoty przez osoby przesiedlające się z państw trzecich zostały określone w art. 2-10 rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83. Podał, iż stosownie do art. 3 ww. rozporządzenia zwolnienie z należności celnych ograniczone jest do mienia osobistego, które:

-za wyjątkiem szczególnie uzasadnionych okoliczności, pozostawało w posiadaniu oraz, w przypadku towarów nie przeznaczonych do konsumpcji, było używane przez osobę zainteresowaną w jej poprzednim zwykłym miejscu zamieszkania przez co najmniej sześć miesięcy przed datą, w której osoba zainteresowana opuściła zwykłe miejsce zamieszkania w państwie trzecim,

-jest przeznaczone do użytku w takim samym celu w nowym miejscu stałego zamieszkania.

Dodatkowo -w kontekście przytoczonego art. 3 rozporządzenia- Dyrektor Izby zaznaczył, że obowiązujące przepisy nie zawierają ustawowej definicji "szczególnie uzasadnionych okoliczności". Jednakże podkreślenie w ww. artykule, że mają to być szczególnie uzasadnione okoliczności oznacza, iż muszą to być okoliczności wyjątkowe, niezwykłe, odznaczające się czymś osobliwym, tym bardziej, że zwolnienia mają charakter wyjątków od zasady powszechności cła.

Dalej organ odwoławczy wskazał, iż przepisy zawarte w ww. rozporządzeniu Rady (EWG) nie wyłączają żadnych określonych grup osób z obowiązku spełnienia warunku używania w poprzednim miejscu zwykłego zamieszkania towarów wchodzących w skład mienia przesiedlenia przez okres co najmniej 6 miesięcy przed datą opuszczenia przez osobę przesiedlającą się z miejsca zwykłego zamieszkania w państwie trzecim. Stwierdził przy tym, iż dokumentem potwierdzającym użytkowanie samochodu przez osobę przesiedlającą się w poprzednim miejscu zwykłego zamieszkania (przez 6 miesięcy) jest zagraniczny dowód rejestracyjny wystawiony na jej nazwisko.

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy Dyrektor Izby na wstępie zaznaczył, iż w aktach sprawy znajduje się oświadczenie B. P. złożone pod odpowiedzialnością karną, z którego wynika, iż ww. zamieszkiwał w S. ponad 20 lat. Z dniem ... sierpnia 2006 r. zakończył swój pobyt przenosząc go na stałe do Polski. Jego przylot do Polski miał miejsce w sierpniu 2006 r., co potwierdza również bilet lotniczy znajdujący się w aktach sprawy.

Następnie organ odwoławczy wskazał, iż z przedłożonej umowy zakupu samochodu -zawartej pomiędzy J. S. a B. P.- wynika, że samochód sprowadzony został nabyty przez stronę w dniu ... lutego 2006 r. Natomiast ze znajdującego się w aktach sprawy dokumentu Certificate of Title (tytułu własności) Nr ... wystawionego w dniu ...czerwca 2006 r. wynika, że ww. samochód został zakupiony przez B. P. ... czerwca 2006 r., a zatem na około 3 miesiące przed zakończeniem pobytu w U.

Dostrzegając powyższe organ odwoławczy zauważył, iż w odwołaniu strona stwierdziła, że w momencie "przejęcia" przez nią samochodu poprzedni właściciele nie posiadali aktu własności, bowiem został on zgubiony, a uzyskanie nowego trwało kilka miesięcy. Strona stwierdziła też, że użytkowała pojazd z rejestracją poprzedniego właściciela.

Pismem z 18 grudnia 2006 r. organ wezwał stronę do nadesłania zagranicznego dowodu rejestracyjnego wystawionego na jej nazwisko, który potwierdzałby 6-cio miesięczny okres użytkowania samochodu przed datą, z którą strona przestała zamieszkiwać na terenie U.. Na powyższe wezwanie strona nie udzieliła żadnej odpowiedzi.

Dalej, organ odwoławczy stwierdził, iż w związku z tym, że strona nie przedstawiła organom celnym wystawionego na jej nazwisko zagranicznego dowodu rejestracyjnego, o którego nadesłanie została wezwana, brak jest podstaw do uznania, że przedmiotowy w sprawie pojazd służył stronie przez okres 6-ciu miesięcy w miejscu poprzedniego zamieszkania w kraju trzecim. W przypadku zaś niespełnienia warunku używania przez okres 6-ciu miesięcy rzeczy w miejscu poprzedniego zamieszkania przez osobę przesiedlającą się, brak jest podstaw do zastosowania zwolnienia z należności celnych przywozowych tych rzeczy, na podstawie powołanego powyżej art. 3 rozporządzenia Rady (EWG). Jednocześnie organ odwoławczy zauważył, iż wskazany artykuł nie stanowi uprawnienia dla osób, które zamieszkiwały, pracowały, bądź pełniły służbę w państwie trzecim, do przywozu bez cła nowo zakupionych samochodów.

Wyjaśnił też, że opisane w odwołaniu okoliczności dotyczące "przejęcia" samochodu od poprzedniego właściciela bez aktu własności, który został zgubiony nie mogą mieć wpływu na merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Zgodnie bowiem z obowiązującymi w U. przepisami osoba, która nabyła samochód z tytułem własności wystawionym na nazwisko innej osoby w przeciągu 1-5 dni od daty nabycia zobligowana jest do wystąpienia o wystawienie nowego tytułu własności na jej nazwisko. Wymóg ten obowiązuje we wszystkich .... Certificate of Title jest niezbędny do zarejestrowania samochodu na terenie U.

W konsekwencji Dyrektor Izby uznał, że decyzja wydana w I instancji w zakresie należności celnych jest zasadna. Brak jest bowiem podstaw w sprawie do zastosowania zwolnienia z tychże należności.

Następnie organ odwoławczy przystąpił do analizy i oceny sprawy w zakresie podatkowym.

Wskazał na art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz na § 30 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2004 r. w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego (Dz. U. Nr 97, poz. 966) i wyjaśnił, że przepisy te regulują warunki do skorzystania ze zwolnień -odpowiednio- od podatku VAT i podatku akcyzowego z tytułu importu rzeczy osobistego użytku osoby fizycznej przesiedlającej się z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju. Wyjaśnił cytując powyższe przepisy, iż w obu tych regulacjach prawnych przewidziano 6-cio miesięczny okres użytkowania rzeczy przed zmianą miejsca pobytu. Przedmiotowy w sprawie pojazd nie był zaś - jak ponownie zaznaczył Dyrektor Izby - użytkowany przez stronę przez okres 6 miesięcy w miejscu jej poprzedniego pobytu poza terytorium Wspólnoty, a tym samym nie zostały spełnione zarówno przesłanki do zastosowania zwolnienia od podatku VAT jak i podatku akcyzowego.

Nadto Dyrektor Izby podał, że zgodnie z art. 81 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług zwolnienie od podatku VAT, o którym mowa w art. 47 stosuje się w przypadku zastosowania zwolnienia od cła, a w niniejszej sprawie brak jest podstaw prawnych do zwolnienia od cła przedmiotowego pojazdu.

Na koniec organ odwoławczy raz jeszcze stwierdził, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w P. jest zgodna z prawem i brak jest podstaw do jej uchylenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe orzeczenie Dyrektora Izby z ...marca 2007 r. Skarżący - B. P. wniósł o uchylenie w całości obu decyzji wydanych w tej sprawie, wydanie decyzji zwalniającej go z należności celnych przywozowych oraz z należności podatkowych i nakazującej zwrot uiszczonej już kwoty ... zł oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie:

-art. 3 pkt a akapit pierwszy rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki do jego zastosowania, a w związku z tym odebranie Skarżącemu możliwości zwolnienia go z należności celnych przywozowych, a w następstwie tego - również zwolnienia od podatku VAT oraz podatku akcyzowego;

-art. 1 ust. 2 pkt c oraz art. 2 ww. rozporządzenia Rady (EWG) poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie, w związku z czym nastąpiło odebranie Skarżącemu możliwości zwolnienia go z należności celnych przywozowych, a w następstwie tego - również zwolnienia od podatku VAT oraz podatku akcyzowego;

-przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj. art. 210 w związku z art. 126 Ordynacji podatkowej poprzez brak wskazania dokładnej podstawy wyliczenia kwoty wynikającej z długu celnego, wysokości kwoty z tytułu podatku VAT oraz podatku akcyzowego, co mogło wprowadzić Skarżącego w błąd co do wysokości ww. kwot;

-art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez stosowanie zasady in dubio pro fisco przez Dyrektora Izby Celnej oraz inne organy celne w niniejszym postępowaniu oraz poprzez nieprowadzenie postępowania przez organy celne w sposób budzący zaufanie do organów celnych; poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisów art. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 oraz niezastosowanie art. 1 ust. 2 pkt c oraz art. 2 ww. rozporządzenia oraz brak wskazania dokładnej podstawy wyliczenia kwoty wynikającej z długu celnego, wysokości kwoty z tytułu podatku VAT oraz podatku akcyzowego, co mogło wprowadzić Skarżącego w błąd co do wysokości ww. kwot;

-art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez nieudzielenie przez organy podatkowe w postępowaniu celnym niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa celnego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania i obciążanie podatników błędami organu celnego, w szczególności poprzez niewłaściwą interpretację przepisów prawa.

W uzasadnieniu skargi, w przedmiocie naruszenia przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 Skarżący na początku podał, że od 1985 r. do ... sierpnia 2006r. nieprzerwanie mieszkał w U. W dniu ... lutego 2006 r. zakupił samochód marki ..., z którego korzystał zarówno w życiu codziennym jak i w pracy. Ponieważ w momencie przejęcia auta w posiadanie poprzedni właściciele nie posiadali jego aktu własności, gdyż został on zagubiony, użytkował auto z rejestracją tego poprzedniego właściciela. Cała procedura uzyskania nowego aktu własności trwała zaś kilka miesięcy.

Następnie Skarżący powołał się na art. 2, art. 3 pkt a oraz art. 1 ust. 2 ww. rozporządzenia, a także na wyrok ETS w sprawie Staatssecretaris van Financiën przeciwko J.H.M. Feronowi z 17 marca 2005 r. oznaczonej jako sprawa C-170/03. Zaznaczył, iż w powołanym wyroku ETS orzekł, iż "samochód osobowy, taki jak będący przedmiotem sporu w postępowaniu głównym, jest uważany za składnik mienia osobistego w rozumieniu art. 1 ust. 2 lit. c rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 z dnia 28 marca 1983 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych i może korzystać ze zwolnienia celnego w rozumieniu art. 2 i 3 tegoż rozporządzenia". Skarżący wskazał przy tym, iż zarówno w uzasadnieniu do ww. wyroku, jak i w opinii Rzecznika Generalnego sporządzonej dla tego postępowania, dokonano wykładni pojęć "mienie osobiste" oraz "posiadanie" w rozumieniu art. 1 ust. 2 pkt c oraz art. 2 i 3 pkt a akapit pierwszy rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83.

Podał, że według ETS możliwość skorzystania z rzeczonego zwolnienia celnego jest uzależniona, co do zasady, od tego, czy ów składnik mienia osobistego pozostawał w posiadaniu osoby zainteresowanej i czy był przez nią użytkowany jako mienie osobiste przez co najmniej 6 miesięcy przed datą, w której przestała ona na stałe zamieszkiwać w państwie pochodzenia. Ponadto, powinien być przeznaczony do użytku w takim samym celu w nowym miejscu zamieszkania osoby zainteresowanej.

Skarżący zaznaczył przy tym, że w jego przypadku samochód został przez niego zakupiony w dniu ... lutego 2006 r., został mu przekazany i pozostawał w jego posiadaniu oraz był przez niego użytkowany jako mienie osobiste przez ponad 6 miesięcy przed datą, w której przestał on na stałe zamieszkiwać w U.

Dalej, zauważył, że w powołanym wyroku ETS wskazał, iż fakt, że rozporządzenie Rady (EWG) nr 918/83 posługuje się pojęciem "posiadania" oznacza, iż "zwolnienie celne nie ogranicza się wyłącznie do rzeczy będących własnością osoby zainteresowanej przez co najmniej 6 miesięcy poprzedzających zmianę miejsca zamieszkania, ale również do rzeczy, nad którymi wykonuje ona władztwo skuteczne i rzeczywiste".

Wskazał przy tym, że w jego ocenie wykonywał on nad spornym w sprawie pojazdem faktyczne władztwo i tym samym samochód ten pozostawał w jego posiadaniu w okresie co najmniej 6 miesięcy przed datą, w której przestał zamieszkiwać na stałe w państwie pochodzenia.

W konsekwencji, Skarżący nie zgodził się z wykładnią przepisów art. 2 i art. 3 pkt a ww. rozporządzenia, której organy dokonały w niniejszej sprawie. Wskazał, iż wynika z niej, że wymóg "pozostawania w posiadaniu" i "używania przez osobę zainteresowaną" jest dla organów orzekających równoznaczny z prawem własności tego mienia. Uznał, iż jest to wykładnia nie tylko sprzeczna z samym brzmieniem ww. przepisów, ale również z logiką i celem rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83. Nadto, jest to wykładnia sprzeczna z tą dokonaną przez ETS.

Organy orzekające przyjęły -zdaniem Skarżącego- że nie był on właścicielem sprowadzonego pojazdu przez okres 6 miesięcy przed datą, w której przestał zamieszkiwać na stałe w U.. Podkreślił, że nawet gdyby przyjąć, tak jak chcą tego organy, że nie był właścicielem ww. pojazdu w wymaganym okresie, to wbrew opinii tych organów nie miałoby to wpływu na określenie pojazdu jako "mienia osobistego" w rozumieniu art. 1 ust. 2 pkt c w związku z art. 2 i 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 981/83. Z całą pewnością "mienie osobiste" - zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt c ww. rozporządzenia, musi w momencie przywozu należeć do osoby zainteresowanej, aby przyznać zwolnienie z należności celnych przywozowych. Ponadto art. 3 pkt a ustanawia wymóg związku z "mieniem osobistym" przed przywozem, co jest badane nie w kategoriach własności lecz "posiadania" i "korzystania" podczas określonego czasu przed przywozem.

Zdaniem Skarżącego, udowodnił on - za pomocą przedstawionych w sprawie dokumentów- że nie tylko zakupił samochód w dniu ...lutego 2006 r., ale co jest najistotniejsze w sprawie, posiadał i użytkował ww. auto przez ponad 6 miesięcy przed datą, w której przestał zamieszkiwać na stałe w U..

Reasumując powyższe, uwzględniając całość poczynionych w uzasadnieniu skargi uwag Skarżący stwierdził, że pojazd będący przedmiotem sporu w sprawie jest uważany za składnik "mienia osobistego" w rozumieniu art. 1 ust. 2 lit. c rozporządzenia Rady (EWG) nr 918/83 i korzysta ze zwolnienia celnego na podstawie art. 2 i 3 tegoż rozporządzenia.

W dalszej części uzasadnienia skargi Skarżący rozszerzył zarzuty dotyczące kwestii podatkowych. Powołując się na poczynione rozważania w przedmiocie zwolnienia celnego podniósł, iż w sprawie mają zastosowanie również zwolnienia podatkowe - zgodnie z art. 47 ustawy o podatku od towarów i usług oraz § 30 ust. 1 rozporządzenia w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego.

Na koniec Skarżący przedstawił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. Wskazał w tym zakresie m.in., iż w niniejszym postępowaniu doszło do naruszenia art. 121 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej poprzez brak wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia w przedmiocie dokonania z urzędu określenia kwoty wynikającej z długu celnego, wysokości kwoty z tytułu podatku VAT i podatku akcyzowego. Podanie samych przepisów, które jedynie dają takie uprawnienie, bez przytoczenia ich treści oraz bez powołania i przytoczenia treści konkretnych przepisów stanowiących o sposobie wyliczenia danego długu stanowi istotne naruszenie zasad postępowania.

Zdaniem Skarżącego, zaskarżona decyzja w przedmiocie wyliczenia należności celnych i przywozowych, a w następstwie tego również podatku VAT oraz podatku akcyzowego jest przede wszystkim niezgodna z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w zakresie w jakim brak jest w uzasadnieniu decyzji precyzyjnego określenia sposobu wyliczenia ww. kwot.

Do skargi Skarżący załączył oświadczenie z ... marca 2007 r. J. M. oraz mandaty za spowodowanie kolizji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Pismem procesowym z 26 maja 2009 r. pełnomocnik Skarżącego podtrzymał stanowisko zaprezentowane w skardze. Podkreślił, że dla uzyskania zwolnienia celnego wystarczy by osoba zainteresowana miała mienie na wyłączny użytek oraz dysponowała wykonalnym prawem wobec właściciela umożliwiającym jej nabycie własności.

Następnym pismem procesowym z 9 czerwca 2009 r. pełnomocnik oświadczył, iż Skarżący wszedł w posiadanie samochodu w dniu ... lutego 2006 r. i używał ten samochód na terenie U. przez okres ponad 6 miesięcy, tj. do dnia ... sierpnia 2006 r. Na potwierdzenie powyższego załączył do pisma kserokopie: wezwań do Sądu ... w sprawie wykroczeń drogowych, raportu policyjnego ..., zaświadczenia o posiadaniu prawa własności samochodu oraz oświadczenia J. M..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Sąd kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami procesowymi, jak i z normami prawa materialnego, doszedł do przekonania o konieczności uchylenia skarżonej decyzji jako wydanej z istotnym naruszeniem art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 210 §4 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), co czyniło zasadnym uwzględnienie skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

Przedmiot sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy Skarżącemu przysługiwało zwolnienie od należności celnych i podatkowych (podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego) mienia przesiedleńczego w postaci samochodu osobowego.

Kwestie dotyczące zwolnień z należności celnych, związanych ze sprowadzaniem mienia przesiedleńczego, w dacie wydanych w sprawie decyzji, uregulowane zostały w rozporządzeniu Rady (EWG) NR 918/83 z 28 marca 1983 r. ustanawiającym wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz.U. UE.L.83.105.1) - dalej: rozporządzenie. Zgodnie z przepisami rozporządzenia zwolnione z należności celnych jest mienie osobiste przywożone przez osoby fizyczne, przenoszące swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Wspólnoty (art.2). Zwolnienie może zostać udzielone tylko osobom, których miejsce zamieszkania znajdowało się poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy (art. 4). Zwolnienie dotyczy mienia osobistego, które pozostawało w posiadaniu oraz, w przypadku towarów nie przeznaczonych do konsumpcji, było używane przez osobę zainteresowaną w jej poprzednim miejscu zamieszkania przez co najmniej sześć miesięcy przed datą, w której osoba zainteresowana przestała na stałe zamieszkiwać w państwie trzecim, które opuściła (art.3a). Mienie osobiste tworzą m. in. prywatne pojazdy mechaniczne (art.1 ust. 2 pkt c).

W myśl natomiast art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54 poz. 535) zwalnia się od podatku import rzeczy osobistego użytku osoby fizycznej przesiedlającej się z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju na pobyt stały, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1) rzeczy służyły do osobistego użytku tej osobie w miejscu poprzedniego pobytu poza terytorium Wspólnoty, z tym że towary nieprzeznaczone do konsumpcji musiały służyć do takiego użytku przez okres co najmniej 6 miesięcy przed dniem zakończenia pobytu poza terytorium Wspólnoty;

2) rzeczy będą używane na terytorium kraju do takiego samego celu, w jakim były używane poza terytorium Wspólnoty;

3) osoba fizyczna przebywała poza terytorium Wspólnoty nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy poprzedzających zmianę miejsca pobytu;

4) rzeczy te przez 12 miesięcy od dnia zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu nie mogą zostać oddane jako zabezpieczenie, sprzedane, wynajęte, użyczone, wydzierżawione lub w inny sposób odstąpione odpłatnie lub nieodpłatnie bez wcześniejszego poinformowania o tym organu celnego.

Zwolnienie od podatku akcyzowego zostało uregulowane w § 30 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 kwietnia 2004 r. (Dz.U. z 2006 Nr 72 poz. 500) w sprawie zwolnień od podatku akcyzowego, który stanowi, iż zwalnia się od akcyzy przywóz samochodów osobowych z terytorium państwa trzeciego przez osobę fizyczną przybywającą na terytorium kraju na pobyt stały lub powracającą z czasowego pobytu z terytorium państwa trzeciego, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1) samochód osobowy jest przeznaczony do użytku osobistego tej osoby;

2) samochód osobowy służył do użytku osobistego tej osoby w miejscu poprzedniego jej pobytu w państwie trzecim przez okres co najmniej 6 miesięcy przed zmianą miejsca pobytu;

3) osoba ta przedstawi właściwemu naczelnikowi urzędu celnego dowód potwierdzający spełnienie warunku, o którym mowa w pkt 2;

4) osoba ta przebywała poza terytorium Wspólnoty Europejskiej przez okres co najmniej 12 kolejnych miesięcy poprzedzających zmianę miejsca pobytu;

5) samochód nie zostanie sprzedany, wynajęty, wypożyczony lub odstąpiony przez okres 12 miesięcy od dnia jego przywozu na terytorium kraju.

W rozpatrywanej sprawie niesporne jest, że Skarżący przebywał poza obszarem celnym Wspólnoty przez okres przekraczający 12 miesięcy i powrócił na stałe do Polski w sierpniu 2006 r. Organ celny odmówił Skarżącemu zwolnienia z należności celnych sprowadzonego pojazdu gdyż uznał, że Skarżący nie posiadał i nie używał pojazdu przez okres co najmniej 6- ciu miesięcy na terytorium U. Swe stanowisko organ wywiódł z faktu, że Skarżący nie przedłożył pomimo wezwania zagranicznego dowodu rejestracyjnego, który potwierdzałby zarejestrowanie pojazdu na jego nazwisko przez okres co najmniej 6-ciu miesięcy poza obszarem Wspólnoty. Oparł się przy tym na informacjach zawartych w piśmie Konsula Generalnego RP w ... z ...kwietnia 1995 r. skierowanym do Wiceprezesa Głównego Urzędu Ceł, dotyczących zasad rejestrowania używanych pojazdów w S..

W ocenie Sądu stanowisko organu w powyższym zakresie jest nieuzasadnione, gdyż opiera się na założeniu, że zasadniczo tylko zagraniczny dowód rejestracyjny pojazdu może potwierdzić fakt posiadania i używania pojazdu przez Skarżącego w państwie trzecim. Podkreślić należy, że mające zastosowanie w sprawie przepisy rozporządzenia nie przewidują wymogu zarejestrowania pojazdu (jego czasokresu) w kraju trzecim, który uzasadniałby uzyskanie przez posiadacza pojazdu uprawnienia do zwolnienia z należności celnych. Istotnym w świetle przepisów rozporządzenia jest natomiast posiadanie i używanie pojazdu przez okres co najmniej 6 - ciu miesięcy w kraju trzecim, przed przyjazdem na obszar Wspólnoty. Dla wyjaśnienia tych kwestii pomocne jest stanowisko Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu zaprezentowane w wyroku z dnia 17 marca 2005 r. wydanym w postępowaniu Staatssecretaris van Financien przeciwko J.H.M. Feronowi w sprawie C 170/03, w którym dokonano interpretacji pojęcia posiadania sformułowanego w art. 3 rozporządzenia. Zdaniem Trybunału "posiadanie" to oznacza, że zwolnienie celne nie ogranicza się wyłącznie do rzeczy należących do majątku osoby zainteresowanej przez co najmniej 6 miesięcy poprzedzających zmianę miejsca zamieszkania, ale również do innych rzeczy, nad którymi wykonywała ona w tym samym okresie władztwo skuteczne i rzeczywiste.

Podobnie wskazane przepisy podatkowe dotyczące zwolnień mienia przesiedleńczego od podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego nie przewidują wskazanego wymogu zarejestrowania pojazdu w kraju trzecim, który uzasadniałby uzyskanie przez posiadacza pojazdu uprawnienia do zwolnienia z tych należności.

Uwzględniając zatem wskazane przepisy oraz ich interpretację należy stwierdzić, że brak w sprawie dokumentu potwierdzającego zarejestrowanie na Skarżącego w U. pojazdu przez okres co najmniej 6- ciu miesięcy przed jego sprowadzeniem ,czy też tytułu własności obejmującego taki okres nie może stanowić samoistnej podstawy do przyjęcia, jak zrobił to organ orzekający, że Skarżący nie był w posiadaniu pojazdu i że go nie używał przez czas wymagany przepisami.

Na marginesie nadmienić warto, że powołane przez organ pismo Konsula Generalnego RP w ... nie może potwierdzać prawidłowości zaskarżonej decyzji, gdyż nie odnosi się ono w ogóle do kwestii interpretacyjnych przepisów rozporządzenia dotyczących zwolnień z należności celnych tzw. mienia przesiedleńczego. Nie wyjaśnia ono również postępowania związanego z rejestracją pojazdu w sytuacji - wskazanej przez Skarżącego - gdy sprzedający pojazd zagubił jego tytuł własności, co uniemożliwiało niezwłoczne zarejestrowanie samochodu na nabywcę.

Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r.- Prawo celne (Dz.U.Nr 68, poz.622 ze zm.) do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Wobec powyższego obowiązkiem organu orzekającego, zgodnie z mającymi zastosowanie w sprawie, przepisami art. 122, 187 § 1 i 191 Ordynacji podatkowej jest podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, zebranie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodnego, a także ocena na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Uzasadnienie decyzji powinno natomiast zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności (art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej).

W ocenie Sądu prowadzone postępowanie dowodowe zakończone wydaniem skarżonej decyzji nie doprowadziło do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Uchybienie powyższym przepisom postępowania, a w konsekwencji niewyjaśnienie czy Skarżący przed przyjazdem do Polski posiadał i używał sprowadzony pojazd przez okres co najmniej 6 - ciu miesięcy, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie wiadomo zatem czy Skarżący uprawniony był do zwolnienia mienia z należności celnych i podatkowych, a tym samym czy decyzja odmowna jest prawidłowa.

Wydanie prawidłowej decyzji przez organ odwoławczy wymaga uprzedniego przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów, koniecznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i wyjaśnienia powyżej wskazanych okoliczności.

Postępowanie to powinno zatem doprowadzić do ustalenia czy Skarżący posiadał i używał pojazd na terenie S. w okresie co najmniej 6 miesięcy przed przyjazdem do Polski. Dopiero tak ustalony stan faktyczny w sprawie będzie podstawą do wydania rozstrzygnięcia w kwestii zwolnienia mienia przesiedleńczego od należności celnych i podatkowych. Wydając decyzję Dyrektor Izby Celnej w W. powinien także pamiętać, iż motywy rozstrzygnięcia należy przedstawić w uzasadnieniu decyzji jako jej integralnej części (art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej).

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, a o zwrocie kosztów postępowania orzekł na podstawie art. 200 ustawy p.p.s.a.