Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1091/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 105, art. 156 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie: WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Joanna Skiba Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2014 r. sprawy ze skargi S. T. i K. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2014r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2014r nr [...] orzekającą o umorzeniu postępowania w sprawie zwrotu nieruchomości.

W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podał, że nieruchomość położona w W. przy ul. [...] o pow. [...] m kw. oznaczona w dacie wywłaszczenia jako działka nr [...] została wywłaszczona na rzecz Skarbu Państwa na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu W. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1975r. na podstawie ustawy z dnia 12 marca 1958r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz.U. z 1974r. nr 10, poz. 64 ze zm.) w związku z przeznaczeniem jej zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej nr [...] z dnia [...] października 1973r. pod budowę osiedla: [...]".

Wnioskiem z dnia 19 listopada 2011r. S. T. i K. K. wystąpili o zwrot ww nieruchomości.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013r. nr [...] Starosta [...] umorzył postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości wywłaszczonej, oznaczonej w dacie wywłaszczenia jako działka nr [...], obecnie odpowiadająca części działek nr [...] i [...] z obrębu [...], położonej w W. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że sprawa zwrotu nieruchomości stanowiącej przedmiot wniosku była już wcześniej rozpatrywana i zakończyła się wydaniem przez Starostę W. decyzji z dnia [...] września 2000r. nr [...] o odmowie zwrotu nieruchomości. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2001r. nr [...] powyższą decyzję utrzymał w mocy, a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 grudnia 2002r. sygn. akt I SA 1026/01 oddalił skargę na tę decyzję. W ocenie organu w związku z powyższym nie jest możliwe orzekanie przez organ w zakresie tego samego przedmiotu.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli S. T. i K. K. podnosząc, że przedmiotem poprzedniego postępowania była działka o pow. [...] m kw., a nie działka o pow. [...] m kw.

Wojewoda [...] rozpatrując sprawę niniejszą uznał, że organ I instancji w sposób prawidłowy i zgodny z prawem dokonał umorzenia postępowania wobec wydania już decyzji w sprawie. Organ II instancji zwrócił uwagę, że wydanie decyzji dotyczącej tej samej sprawy tj. toczącej się w tym samym przedmiocie i między tymi samymi stronami, rozstrzygniętej inną decyzja ostateczną mogłoby stanowić przesłankę do stwierdzenia nieważności tak wydanego rozstrzygnięcia dotkniętego wadą postępowania administracyjnego (res iudicata). Wojewoda zgodził się ze Starostą, że brak jest podstaw prawnych do ponownego rozstrzygania w zakresie żądania strony wobec istniejącej w obiegu prawnym decyzji w tożsamej podmiotowo i przedmiotowo sprawie. Wojewoda przyznał, że wprawdzie w decyzji Wojewody [...] z [...] marca 2001r. została omyłkowo wpisana błędna powierzchnia działki zamiast [...] m kw. to [...] m kw., jednak z treści uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia wynika bezspornie, że przedmiotem postępowania odwoławczego była kwestia odmowy zwrotu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...] o pow. [...] m kw. wchodzącej w skład działki nr [...].

Skargę na decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli S. T. i K.K. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7 k.p.a. art. 77 k.p.a., art. 8 k.p.a. oraz art. 105 § 1 k.p.a.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że organ administracyjny błędnie ustalił, że przedmiot sprawy w obu postępowaniach był tożsamy, ponieważ jak wynika z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego przedmiotem pierwszego postępowania była kwestia zwrotu wywłaszczonej nieruchomości o pow. [...] m kw., gdy tymczasem obecnie skarżący domagają się zwrotu nieruchomości o pow. [...] m kw.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie .

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, ze zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną.

Zasada trwałości decyzji ostatecznych ma podstawowe znaczenie dla jej skutków prawnych. Celem zasady trwałości decyzji ostatecznych jest nie tylko ochrona praw nabytych strony, ale w ogóle ochrona porządku prawnego. Warunkiem nie pozwalającym na rozstrzygnięcie tej samej sprawy już raz rozstrzygniętej decyzją administracyjną, jest uzyskanie przez tę decyzję przymiotu ostateczności. Bezspornie decyzja Starosty Powiatu [...] z dnia [...] września 2000r. nr [...] jest ostateczna.

Wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości złożyły te same podmioty, i sprawa dotyczy tego samego przedmiotu, co sprawa zakończona wydaną decyzją z 2000r. Nie można zatem stwierdzić, że zaistniała zmiana stanu faktycznego.

Tożsamość spraw istnieje wtedy, gdy występują w niej te same podmioty, taki sam jest przedmiot sprawy, identyczny stan prawny i taki sam stan faktyczny.

W tych okolicznościach występuje tożsamość spraw administracyjnych. Na obowiązywanie zakazu ponownego orzekania w tej samej sprawie (res iudicata) zasadnicze znaczenie ma ustalenie tożsamości spraw administracyjnych rozstrzygniętych z jednej strony wcześniejszą decyzją ostateczną i z drugiej strony wyznaczonej zakresem sformułowanego przez stronę nowego żądania. Tożsamość spraw administracyjnych zachodzi w przypadku, gdy występują w nich te same podmioty, dotyczą one tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy. Zgodnie z treścią art. 156 § 1 pkt 3 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Zatem w postępowaniu administracyjnym niedopuszczalne jest ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji merytorycznej, jeśli wcześniej sprawa tożsama pod względem podmiotowym, przedmiotowym, dotycząca tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym została rozstrzygnięta decyzją ostateczną i decyzja ta nie została następnie uchylona, czy też zmieniona w sposób prawem przewidziany. Brak więc prawnych możliwości podjęcia przez organ ponownego rozstrzygnięcia konkretnej sytuacji określonej osoby z tej przyczyny, że w jej sprawie wydana już została decyzja ostateczna i dotąd nie została ona wyeliminowana z obrotu prawnego. To czyni nowe postępowanie bezprzedmiotowym w rozumieniu art. 105 § 1 kpa i wymaga umorzenia postępowania.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że sprawa zwrotu wywłaszczonej decyzją Naczelnika Urzędu Dzielnicowego W. z dnia [...] kwietnia 1975r. nieruchomości oznaczonej w dacie wywłaszczenia jako działka nr [...], obecnie odpowiadającej części działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...], położonej w W. przy ul. [...] została zakończona ostateczną decyzją Starosty Powiatu [...] z dnia [...] września 2000r. nr [...], którą organ I instancji odmówił jej zwrotu. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [..] marca 2001r. nr [...]. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 grudnia 2002r. sygn. akt I SA 1026/01 oddalił skargę na ww decyzję.

W związku z powyższym zasadnie organy orzekające uznały, że nie jest możliwe orzekanie przez organ administracyjny w zakresie tego samego przedmiotu.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy uznać je za całkowicie chybione. Wprawdzie w decyzji z dnia [...] września 2000r. organ I instancji błędnie wskazał powierzchnię wywłaszczonej nieruchomości, której zwrotu odmówił ( wskazał [...] m kw. zamiast [...] m kw.) jednakże w ocenie Sądu powyższe stanowi oczywistą omyłkę pisarską. Jak wynika bowiem z akt sprawy, uzasadnienia decyzji organów obu instancji jak również z uzasadnienia ww wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego przedmiotem rozpoznania był wniosek o zwrot całej wywłaszczonej nieruchomości, której powierzchnia jest bezsporna i wynosi [...] m kw. Dodać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 5 grudnia 2002r. stwierdzając brak zaistnienia przesłanek pozwalających na zwrot wywłaszczonej nieruchomości zawarł stwierdzenie, że na całej wywłaszczonej nieruchomości cel wywłaszczenia został zrealizowany. W tej sytuacji nie może budzić wątpliwości, że przedmiotem sprawy o zwrot wywłaszczonej nieruchomości zarówno wówczas jak i obecnie była nieruchomość o pow. [...] m kw., a nie jak omyłkowo wskazano [...] m kw.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.