Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 527/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie sędzia NSA Barbara Adamiak sędzia NSA Jerzy Bujko /spr./ Protokolant Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej R.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 1577/08 w sprawie ze skargi R.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palna myśliwską do celów łowieckich oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 listopada 2008 r. oddalił skargę R.K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2008 r., w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską do celów łowieckich.

W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że Komendant Główny Policji zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. po rozpatrzeniu odwołania skarżącego R.K., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] marca 2008 r. cofającą pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej.

W dniu 8 sierpnia 2007 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Podstawą wszczęcia postępowania było uzyskanie informacji o prowadzonym przeciwko skarżącemu postępowaniu karnym o czyn z art. 158 § 1 Kodeksu karnego. Wyrokiem z 21 września 2007 r. Sąd Rejonowy w Pruszkowie II Wydział Karny uznał skarżącego za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia wolności, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres próby 5 lat. Na tej podstawie organ zaliczył skarżącego do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie.

Komendant Główny Policji stwierdził, że skarżący utracił wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i posługiwania się bronią w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, co oznacza, że nie daje on gwarancji przestrzegania przepisów ustawy w zakresie bezpiecznego posiadania i używania broni. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy ma charakter obligatoryjny – organ cofa pozwolenie, jeżeli jego posiadacz należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W takich przypadkach ustawodawca nie daje organom Policji możliwości wyboru konsekwencji administracyjnoprawnych, jednocześnie przyznając bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu.

W uzasadnieniu skargi do Sądu pierwszej instancji skarżący podkreślił, że zaskarżone rozstrzygnięcie jest dla niego bardzo krzywdzące, ponieważ za swój błąd – udział w pobiciu osób powodujący u nich liczne obrażenia i narażających ich na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty zdrowia – został już ukarany wyrokiem Sądu karnego. Mimo, iż przyjął wydany wyrok z jego licznymi konsekwencjami, to jednak nie zgadza się z oceną organu, że jest osobą, która poprzez posiadanie broni może naruszyć bezpieczeństwo lub porządek publiczny i uważa taką ocenę za błędną. Z zaskarżonej decyzji wynika, że organy Policji automatycznie zaliczają osoby skazane za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu do grupy osób, wobec których istnieje obawa z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Tego rodzaju działanie jest, zdaniem skarżącego, błędne i niesłuszne. Organ nie uwzględnił żadnych dowodów świadczących o prawidłowej postawie życiowej skarżącego i mimo braku podstaw, uznał skarżącego za osobę, która może zagrozić bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu.

Oddalając skargę Sąd pierwszej instancji wskazał, że z treści przytoczonych przez organ przepisów wynika, że podstawą cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni jest stwierdzenie przez organy Policji, że w stosunku do posiadacza broni zachodzi uzasadniona obawa, że może jej użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mając na względzie treść przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stwierdzić należy, że w ocenie ustawodawcy obawa ta istnieje na pewno w przypadku popełnienia przez taką osobę przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z obowiązujących przepisów prawa nie można wywodzić powszechnego prawa obywateli do posiadania broni. Pozwolenie na broń jest uprawnieniem wyjątkowym i z tego względu jego posiadacz musi więc być osobą dającą rękojmię, że swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Skazanie, czy nawet podejrzenie o świadome działanie przeciwko ustanowionemu porządkowi prawnemu taką rękojmię niweczy i świadczy jednoznacznie, że osoba taka nie powinna posiadać pozwolenia na broń palną.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że na tle zgromadzonego materiału dowodowego, stanowisko organu nie budzi wątpliwości, a stwierdzone naruszenie porządku prawnego przez skarżącego, dawało organowi podstawę do dokonania oceny stanu faktycznego, jako wyczerpującego przesłanki określone w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący. Zarzucił niesłuszne przyjęcie, że w związku ze skazaniem go na podstawie art. 158 § 1 K.k. istnieje obligatoryjny obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń, naruszenie zasady praworządności i dochodzenia prawdy obiektywnej określonej w art. 6 i art. 7 K.p.a. W ocenie skargi kasacyjnej Sąd pierwszej instancji z naruszeniem art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. nie skorzystał z akt sprawy karnej oraz opinii znajdujących się w aktach sprawy. Zarzucono także, że organa naruszył art. 77 K.p.a. ograniczając się jedynie do ustalenia, że skarżący został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Pruszkowie. W skardze kasacyjnej podniesiono również zarzut naruszenia prawa materialnego przez wadliwą wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej do Sądu I instancji decyzji.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Skarżący R.K. został pozbawiony prawa posiadania broni na podstawie przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz.U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525). Przepis ten stanowi, że właściwy organ cofa wydane pozwolenie na broń, między innymi wówczas, gdy co do osoby posiadającej takie pozwolenie istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym wyrokiem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wobec zaistniałych w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wątpliwości co do wykładni wymienionych przepisów oraz braku jednolitego orzecznictwa Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów podjął na podstawie przepisów art. 15 § 1 pkt 2 w zw. z art. 264 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w dniu 18 listopada 2009 r. uchwałę sygn. akt II OPS 4/09, udzielającą odpowiedzi na pytanie "czy sam fakt skazania prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, czy też niezbędne jest dodatkowe wykazanie, iż przestępstwo to realnie wskazuje na możliwość użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?". Udzielając odpowiedzi na tak sformułowane pytanie Rzecznika Praw Obywatelskich Naczelny Sąd Administracyjny w składzie poszerzonym stwierdził, że "Osoba skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji" (uchwała publik. w ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 5). W uzasadnieniu tej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skazanie prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu z mocy samego prawa oznacza, że istnieje uzasadniona obawa, iż sprawcy tych przestępstw mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. W takim bowiem przypadku osoba, która została prawomocnie skazana przez Sąd za popełnienie takiego przestępstwa, jest w mocy prawa uznawana za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Stanowisko przyjęte w wymienionej wyżej uchwale NSA wiąże inne składy sądów administracyjnych w tym sensie, że odstąpienie od niego wymaga odmiennej uchwały poszerzonego składu NSA (art. 269 § 1 P.p.s.a.). Uchwała taka mogłaby być podjęta wówczas, gdyby skład sądu rozpoznający sprawą nie podzielił stanowiska zajętego w wymienionej uchwale składu 7 sędziów. Sytuacja taka w rozpoznawanej sprawie jednak nie zaistniała.

Podzielając stanowisko zajęte w uchwale NSA z dnia 18 listopada 2009 r. skład rozpoznający sprawę uznał, iż w sprawie nie doszło do naruszenia wymienionych w podstawie skargi kasacyjnej przepisów. R.K. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Pruszkowie został skazany za popełnienie przestępstwa z art. 158 § 1 K.k. Przepis ten stanowi, że kto bierze udział w bójce lub pobiciu,. w którym naraża się człowieka na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 lub w art. 157 § 1 K.k., podlega karze pozbawienia wolności do klat 3. Skarżący został więc skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko życiu lub zdrowiu, który to fakt świadczy o wystąpieniu okoliczności z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W tej sytuacji zbędne też było przeprowadzenie innych dowodów i dodatkowe wyjaśnienie oraz dokonywanie ocen co do tego, czy skarżący należy do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie nie naruszył więc przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej, a skarga ta podlega oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.