Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 901/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2015-06-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 80, art. 84 par. 1, art. 85 par. 2, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Czaja, Sędziowie: Sędzia NSA Witold Falczyński,, Sędzia WSA Robert Hałabis (sprawozdawca), Protokolant: Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi K. O. i J. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] – po rozpatrzeniu odwołania J. O. i K. O. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...] maja 2014 r., znak: [...], którą odmówiono wydania decyzji zobowiązującej T. P. S.A. oraz P. D. S.A. O/[...] Rejonowy Zakład Energetyczny w K. (obecnie w C.) do wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie linii telefonicznej i linii energetycznej niskiego napięcia (nN), przebiegającej przez działkę nr ewid. [...] oraz działki sąsiednie, zlokalizowane w miejscowości S. D., gm. S. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W piśmie z dnia 7 kwietnia 2011 r. adresowanym do Starosty [...] J. O. i K. O. zgłosili żądanie podjęcia czynności w związku z doznanymi przez nich porażeniami w trakcie prowadzonych rozmów telefonicznych w ich domu. Jak wyjaśnili, w tym czasie występowało iskrzenie i zakłócenia w odbiorze telewizji oraz uszkodzeniu uległ licznik energii elektrycznej. Powołując się na bliżej nieokreślone opinie specjalistów stwierdzili, że objawy te są skutkiem interferencji pomiędzy prądem stałym linii telefonicznej i prądem zmiennym linii energetycznej, przebiegających obok ich domu. Ich zdaniem o zjawisku tym świadczą silne drgania drutów linii energetycznej niskiego napięcia. Wyjaśnili również, że podczas wyrywania drzewa w miejscu przebiegu linii telefonicznej nastąpiło jej przebicie, czego skutkiem przewód telefoniczny stal się uziemieniem dla linii energetycznej. Wskazali na sile oddziaływanie pola elektrycznego z instalacji elektrycznej, które usunięto dopiero po wyłączeniu dopływu prądu do domu. Powodowało ono u nich dolegliwości kardiologiczne z bardzo wysokim ciśnieniem oraz trudności w oddychaniu. Z tego względu wnieśli o przebudowę linii telefonicznej i energetycznej niskiego napięcia, której słup znajduje się w rowie z wodą. Według wnioskodawców niekorzystne oddziaływanie pola elektrycznego wiąże się z usytuowaniem ich domostwa pomiędzy linią średniego i wysokiego napięcia.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. odmówił wydania decyzji zobowiązującej T. P. S.A. oraz P. D. S.A. O/Z. do wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie linii telefonicznej i linii energetycznej niskiego napięcia (nN), przebiegającej przez działkę wnioskodawców położoną w S. D., oznaczoną nr [...].

Ustalono wówczas, że przez działkę nr [...] oraz działki sąsiednie przebiega linia telefoniczna, ułożona w gruncie. Linia ta krzyżuje się w sąsiedztwie działki z napowietrzną linią niskiego napięcia (nN). Linia ta, o napięciu 230/400V, zlokalizowana jest w odległości 5-7 m od budynków gospodarczych i około 35 m od budynku mieszkalnego. Od strony południowej działki, w odległości około 165 m i 255 m (słup krańcowy) od zabudowań wnioskodawców przebiega linia średniego napięcia (sN) o napięciu 30 KV. Odległości te są większe niż wymagane normami. Według tychże norm pozioma odległość kabla linii telekomunikacyjnej od linii elektroenergetycznej o napięciu do 1 KV powinna wynosić 0,8 m, a w tym przypadku odległość ta wynosi około 3 m. Z kolei najbliższa linia wysokiego napięcia przebiega w odległości ok. 7 km od nieruchomości wnioskodawców. Najbliższe stacje transformatorowe zlokalizowane są zaś w odległości ok. 297 m i 857 m. W okresie ostatnich kilkunastu lat nie demontowano na tym obszarze linii średniego napięcia, nie odnotowano też pożaru transformatora w pobliżu nieruchomości nr [...]. Natomiast w odległości ponad 820 m od zabudowań zainteresowanych znajduje się zaś wieża telefonii komórkowej. Ponieważ wszystkie odległości linii elektroenergetycznych od pozostałych elementów uzbrojenia terenu w miejscowości S. D. są zgodne z normą, dlatego nie powoduje to zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz zagrożenia środowiska, a w konsekwencji brak podstaw do podejmowania przez organ nadzoru budowlanego jakichkolwiek działań.

Po rozpoznaniu odwołania wnioskodawców, decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję, podzielając ustalenia i wnioski organu I instancji.

W ocenie organu odwoławczego istniejący stan linii telefonicznej i energetycznej nie stwarza zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi, a zatem organ I instancji zasadnie, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, odmówił wydania pozytywnej decyzji zgodnej ze stanowiskiem wnioskodawców.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. O. i K. O. ponowili swoje wnioski i uwagi zawarte w piśmie inicjującym postępowanie. Wyjaśnili ponadto, że w kwietniu 2010 r. w miejscu przebiegu podziemnej linii telefonicznej były wyrywane drzewa, co stało się przyczyną powstania przebicia. Z powodu krzyżowania się tej linii z napowietrzną linią energetyczną niskiego napięcia w rowie melioracyjnym, przewód telefoniczny stal się uziemieniem dla linii energetycznej. Dlatego – według skarżących – silne pole elektromagnetyczne promieniuje w ich domu, co powoduje u nich dolegliwości kardiologiczne, drętwienia w klatce piersiowej, porażenie nóg i wzrost ciśnienia. Z tego powodu zostali zmuszeni do odłączenia prądu od nieruchomości siedliskowej. Zdaniem skarżących oddziałuje na nich napięcie 30.000 V pochodzące z linii średniego napięcia, a potwierdzić to winien ekspert od kompatybilności linii telefonicznych, linii energetycznych i telefonii komórkowej.

Wyrokiem z dnia 7 lutego 2012 r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Lu 800/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, z uwagi na naruszenie przez organy przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art.135 p.p.s.a.).

W ocenie Sądu organy w sposób niedostateczny przeprowadziły postępowanie dowodowe, czego wynikiem było niepełne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Winny one bowiem dokonać oględzin miejsca, w którym nastąpiło domniemane uszkodzenie linii telefonicznej, sprawdzić jej zabezpieczenia przed przepięciami oraz rozważyć przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego odpowiedniej specjalności, na okoliczność sprawdzenia pola elektromagnetycznego w budynku mieszkalnym skarżących, jego natężenia i ewentualnych przyczyn powstania, co pozwoli dopiero na prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy.

Rozpoznając sprawę ponownie organ I instancji w dniu [...] lipca 2012 r. przeprowadził oględziny w sprawie w sprawie stanu technicznego krzyżujących się na działce nr [...] w S. D. linii telefonicznej i energetycznej. Podczas oględzin ustalono, że J. O. i K. O. nie wystąpili do Zakładu Energetycznego o ponowne włączenie prądu, co było warunkiem koniecznym do przeprowadzenia oględzin, ani też nie zgodzili się na włączenie prądu do budynku podczas oględzin. K. O. ponadto nie wyraził zgody na uruchomienie przyłącza telefonicznego oraz na przeprowadzenie prób telefonem, zarówno na terenie swojej działki, jak również w jej pobliżu. Podczas oględzin skarżący nie potrafił wskazać miejsca uszkodzenia linii telefonicznej. Pomiary wykonane na kablach nie wykazały zwarć, uziemień, przerw oraz niezrównoważeń. Nie stwierdzono wpływu zakłóceń energetycznych oraz szumów impulsowych.

W dniu [...] sierpnia 2012 r. L. P. Wojewódzki Inspektor Sanitarny w L. wykonał badania i pomiary, z których wynika, że na terenie oraz w najbliższym otoczeniu działki nr [...] wartości natężenia pola elektromagnetycznego nie przekraczają poziomu dopuszczalnego dla miejsc dostępnych dla ludności. Nie doszło do oceny zagrożenia i sprawdzenia wartości natężenia pola elektromagnetycznego pochodzącego jednocześnie od instalacji energetycznej i telefonicznej obecnej na terenie posesji, z uwagi na wyłączony z woli K. O. dopływ prądu do gospodarstwa oraz odłączony telefon stacjonarny.

W tych okolicznościach organ uznał, iż nie ma podstaw do kwestionowania stanu technicznego linii telefonicznej i energetycznej, przez co nie można stwierdzić, że stan tych linii stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi. Stąd nie znajdując podstaw do nakazania czynności w postaci przebudowy kwestionowanych linii, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. odmówił wydania decyzji zobowiązującej T. P. S.A. oraz Rejonowy Zakład Energetyczny w K. do przebudowy linii telefonicznej i energetycznej zgodnie z żądaniem wnioskodawców.

Po rozpoznaniu odwołania wnioskodawców decyzją z dnia [...] października 2012 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając ustalenia i wnioski organu I instancji.

Wyrokiem z dnia 5 marca 2013 r. wydanym po skardze wnioskodawców w sprawie sygn. akt II SA/Lu 1090/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, z uwagi na naruszenie przez organy przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 lit. "c" w związku z art.135 p.p.s.a.).

Sąd stwierdził także i tym razem, że obowiązkiem organów administracji publicznej orzekających w tej sprawie było uzyskanie dokładnych informacji specjalnych co do możliwości powstania opisanych przez skarżących zjawisk oraz ich wpływu na powstanie zagrożeń dla ich zdrowia i bezpieczeństwa i na tej podstawie podjęcia decyzji odnośnie odmowy wydania nakazu wykonania określonych robót budowlanych albo nakazanie dokonania określonych robót budowlanych. Okoliczności te winny być ustalone w oparciu o opinię biegłego specjalisty powołanego z urzędu, czego organy zaniechały. Odmowa powołania biegłego z zakresu kompatybilności linii energetycznej, telefonicznej i sieci komórkowej, nie została także przez organy w sposób przekonywujący uzasadniona. Dlatego ponownie rozpoznając sprawę organ administracji uwzględni powyższe uwagi i przeprowadzi dowód z opinii biegłego odpowiedniej specjalności na okoliczność sprawdzenia pola elektromagnetycznego w budynku mieszkalnym skarżących, jego natężenia i ewentualnych przyczyn powstania.

Rozpoznając sprawę ponownie decyzją z dnia [...] maja 2014 r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. odmówił wydania decyzji zobowiązującej T. P. S.A. oraz P. D. S.A. O/Z., Rejonowy Zakład Energetyczny w K. (obecnie w C.) do wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie linii telefonicznej i linii energetycznej niskiego napięcia (nN), przebiegającej przez działkę nr ewid. 193 oraz działki sąsiednie, zlokalizowane w miejscowości S. D., gm. S., a Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...] – która jest przedmiotem zaskarżenia w tej sprawie – po rozpatrzeniu odwołania J. O. i K. O. – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ I instancji wyjaśnił, że realizując wyrok Sądu z dnia 5 marca 2013 r. zlecił wykonanie opinii biegłemu z zakresu kompatybilności linii energetycznej, telefonicznej i sieci komórkowej oraz sprawdzenie pola elektromagnetycznego w budynku mieszkalnym, jego natężenia i ewentualnych przyczyn powstawania oraz wzajemnego oddziaływania w/w sieci na człowieka. Wykonania opinii podjął się Instytut Podstaw Elektrotechniki i Elektrotechnologii, Wydział Elektrotechniki i Informatyki Politechniki L., który wyznaczył do opiniowania dr inż. P. M.. W dniach [...] i [...] listopada 2013 r. organ nadzoru budowlanego wezwał skarżących do zapoznania się z warunkami wykonania opinii oraz złożenia oświadczenia o wyrażeniu zgody na przywrócenie dostaw energii elektrycznej. Jednocześnie zwrócono się do Zakładu Energetycznego o informację, czy przywrócono dostawę energii do nieruchomości skarżących. W odpowiedzi pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. poinformowano, że dopływ energii został wstrzymany na wniosek odbiorcy w dniu [...] listopada 2010 r. i nadal obiekt pozostaje odłączony od sieci dystrybucyjnej.

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. zawiadomiono wszystkie strony o warunkach i terminie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego specjalisty. Z uwagi na trudne warunki atmosferyczne czynności biegłego w dniu [...] marca 2014 r. nie doszły do skutku. Następnie pismem z dnia [...] marca 2014 r. wezwano skarżącego do udostępnienia nieruchomości na okres prowadzonych pomiarów. W dniu [...] marca 2014 r. przeprowadzono dowód z opinii biegłego specjalisty. Pomimo zawiadomienia, skarżący nie udostępnił swojej nieruchomości do przeprowadzenia pomiarów. Dlatego pomiarów dokonano w bezpośredniej bliskości budynku mieszkalnego oraz w obrębie badanej nieruchomości. Pomiary przeprowadzili dr inż. P. M. i inż. G. M., w obecności przedstawicieli organu I instancji. Następnie pismem z dnia [...] marca 2014 r. poinformowano strony o terminie przeprowadzenia dowodu z przywróconym dopływem energii elektrycznej i wezwano skarżącego po raz kolejny o przywrócenia dostaw energii oraz udostępnienie nieruchomości.

W dniu 4 kwietnia 2014 r. uzyskano informację, że K. O. nie wystąpił o przywrócenia dostaw energii. Dyrektor Zakładu Energetycznego zadeklarował, że grupa montażowa pomimo tego, będzie gotowa do przywrócenia dopływu energii jedynie za zgodą odbiorcy. W dniu 7 kwietnia 2014 r. podjęto próbę przeprowadzenia drugiego etapu dowodu z opinii biegłego specjalisty, w sytuacji przywrócenia dopływu energii elektrycznej. Skarżący w obecności przedstawicieli Powiatowego Inspektoratu N. B. w C., grupy montażowej Zakładu Energetycznego w C. oraz przedstawicieli Instytutu Podstaw Elektrotechniki i Elektrotechnologii Politechniki L. odmówił zgody na przywrócenie dopływu energii elektrycznej oraz udostępnienia nieruchomości i po złożeniu tego oświadczenia wrócił do domu. Skarżący w toku postępowania nie wyraził woli współpracy.

W tych okolicznościach w dniu 8 maja 2014 r. komisja Politechniki L. jako wykonawca przekazała Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w C. opinię techniczną dotyczącą badań pola elektromagnetycznego na terenie nieruchomości położonej w S. D., gm. S., oznaczonej jako działka nr [...], w celu określenia kompatybilności linii energetycznej, telefonicznej stacjonarnej i sieci komórkowej. Opinia została sporządzona przez dr inż. P. M. i zatwierdzona przez prof. dr hab. inż. A. W.-W. (zastępcę Instytutu Podstaw Elektrotechniki i Elektrotechnologii Politechniki L.), jako osobę, którą wskazywał skarżący w toku postępowania.

Z przedłożonej opinii wynika, że zgodnie z obecnym stanem wiedzy ryzyko zdrowotne wynikające z ekspozycji ludności w sztucznych polach elektromagnetycznych spotykanych w praktyce w środowisku, w otoczeniu prawidłowo zlokalizowanych, zbudowanych i eksploatowanych urządzeń, jest tylko hipotetyczne lub w najgorszym przypadku znikome. Instalacje niskiego napięcia (0,4 kV), jak również średniego napięcia (do 15 kV), mimo powszechnego występowania mają mało istotne znaczenie w odniesieniu do ekspozycji z racji szybko malejących natężeń wraz z odległością. Wartości emisji mierzone kilkadziesiąt centymetrów od przewodów domowej instalacji energetycznej o napięciu 230V są już niemierzalne i "zlewają się" z tłem elektromagnetycznym. W trakcie przeprowadzonych badań we wszystkich punktach pomiarowych wokół posesji (w tym pod linią niskiego napięcia) na działce o nr [...] (S. D. [...], gm. S.), nie wykazano przekroczeń wartości natężenia pola elektrycznego i magnetycznego niskich częstotliwości oraz pola elektromagnetycznego wysokich częstotliwości względem obowiązujących norm. Zmierzone poziomy emisji są bardzo niskie, wręcz na pograniczu czułości mierników. Wskazuje to, że w natężeniu pola elektromagnetycznego nie stwierdzono naruszenia i przekroczenia obowiązujących przepisów, co skutkuje tym, że w omawianym przypadku nie ma dowodów na negatywne oddziaływanie pola elektromagnetycznego na życie i zdrowie człowieka. Zgodnie z opinią, ze względu na brak potencjalnego silnego źródła pola elektromagnetycznego zarówno niskich jaki i wysokich częstotliwości w okolicy działki nr [...], nie jest zasadne dalsze prowadzenie badań ekspozycji. Nie zaleca się również prowadzenia badań przez całą dobę ze względu na czasochłonność i wysokie koszty ich przeprowadzenia, a uzyskane wyniki statystycznie będą zawierały się w 5% tolerancji, co przy wartościach 0,04% wartości dopuszczalnego pola elektrycznego i 0,07% wartości dopuszczalnego pola magnetycznego ciągle jest znikomą wartością i mało istotną w analizie oddziaływania na środowisko.

We wnioskach opinii stwierdzono, że zarówno instalacja energetyczna niskiego napięcia, jaki i instalacja telefoniczna zlokalizowane na działce nr [...] – nie wymagają żadnej modernizacji, ani też żadnych technicznych barier (ekranów) w nawiązaniu do ich niezamierzonego znikomego promieniowania elektromagnetycznego. W konsekwencji z przedłożonej opinii jednoznacznie wynika, że wokół badanej posesji nie odnotowano nieprawidłowości, jak również zaburzeń w zakresie kompatybilności i interferencji wymienionych instalacji, bowiem w trakcie przeprowadzonych badań w punktach pomiarowych wokół posesji na działce nr [...], w odniesieniu do badań kompatybilności elektromagnetycznej – nie stwierdzono w widmie elektromagnetycznym żadnych zaburzeń wywołanych interferencją wymienionych instalacji.

W takich okolicznościach organ I instancji stwierdził, że zgromadzony w postępowaniu materiał dowodowy obejmujący między innymi oględziny w terenie, oraz dowód z opinii biegłego wskazuje, iż w zakresie oddziaływania pola elektromagnetycznego nie stwierdzono przekroczeń wartości jego natężenia, a poziomy emisji są znikome, na granicy czułości mierników. Według opinii zarówno instalacja energetyczna, jak również telefoniczna, nie wymaga zmiany, technicznych barier lub modernizacji. Wartości dopuszczalne są znikome i nie mają wpływu na środowisko. Z kolei w zakresie badań kompatybilności elektromagnetycznej nie stwierdzono zaburzeń lub też nieprawidłowości wywołanych interferencją wymienionych instalacji. Biegły stwierdził bowiem kompatybilność analizowanych na terenie posiadłości S. D. [...], (działka nr [...], gm. S.) linii energetycznej niskiego napięcia, linii telefonicznej stacjonarnej oraz sieci komórkowej pracującej w paśmie 900 MHz w odniesieniu do emisji promieniowanej. Natomiast promieniowania elektromagnetycznego jako takiego nie można wyeliminować. Można jedynie ograniczyć jego oddziaływanie, poprzez odpowiednie działania techniczne, czy też administracyjne, ale zupełny brak promieniowania także nie jest "normalnym" stanem środowiska.

W ocenie organu I instancji zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że poruszane przez skarżącego sprawy negatywnego oddziaływania pola elektromagnetycznego na człowieka nie maja potwierdzenia w dowodach. Nie doszło do naruszenia obowiązujących przepisów, jak również Polskich Norm. Potwierdza to również sporządzona analiza porównawcza układu sieci oraz załącznik graficzny do notatki służbowej z dnia 31 maja 2011 r. Z analiz tych jednoznacznie wynika, że w pobliżu zabudowań skarżących przebiega linia o napięciu do 1 KV – nN (230/400V). Linia ta zlokalizowana jest w odległości odpowiednio od budynków gospodarczych 5 m i 7 m oraz od budynku mieszkalnego około 35 m. Z kolei linia o napięciu ponad 1 KV – sN (30 KV), przebiega w odległości od zabudowań odpowiednio 165 m i 255 m (słup krańcowy). Zgodnie z PN-E-05100-1 odległości te powinny wynosić dla linii do 1 KV (220/400V) odpowiednio od 0,2 do 1 m (pkt 16.3.2), a dla linii ponad 1 KV (30 KV) co najmniej 1+U/150 – 3,5 m (pkt 16.3.3/b). Ponadto zgodnie z ZN-96 TP S.A.-004 (pkt 5.7.1.), pozioma odległość kabla linii telekomunikacyjnej od linii elektroenergetycznej (konstrukcji wsporczej) o napięciu do 1 KV powinna wynosić 0,8 m, a z analizy porównawczej wynika, że odległość ta wynosi około 3 m.

W związku z organ stwierdził, że odległości linii spełniają wymagane w tym zakresie normy. Z opinii biegłych jednoznacznie wynika zaś, że lokalizacja w/w linii energetycznych nie może negatywnie wpływać na otoczenie. Podnoszony przez skarżącego problem oddziaływania linii wysokiego napięcia na miejsce jego zamieszkania nie jest poparty dowodami. Trudno też – w ocenie organu – zgodzić się z tezą ujemnego oddziaływania pozostałych linii i urządzeń elektroenergetycznych oraz stacji telefonii komórkowej w sytuacji, gdy jak wynika z opinii – spełniają wymagane normy i przepisy. Organ podjął wszelkie działania mające na celu przeprowadzenie oględzin, które byłyby miarodajne. Zgody na przywrócenie dopływu energii elektrycznej do budynku skarżący nie wyraził również w trakcie przeprowadzenia dowodu, zaś sporządzona opinia jednoznacznie wskazuje, że bez względu na to, czy dostawy energii elektrycznej są przywrócone, czy też nie, w praktyce nie ma to istotnego znaczenia na otoczenie i człowieka.

Natomiast poruszone przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez skarżącego zagadnienia zoologiczne ("kaczkom łamały się same nogi", "jaskółki zmieniły miejsce zagnieżdżenia", "wyniosły się wiewiórki") nie należą do kompetencji organu nadzoru budowlanego. Pomimo tego wykonana opinia wyklucza negatywne oddziaływanie linii energetycznej, telefonicznej i sieci komórkowej na człowieka i środowisko, a tym samym nie ma również wpływu na zwierzęta.

Skarżący wystąpił wprawdzie o wydanie nowej opinii dotyczącej przebudowy linii energetycznej, wskazując kolejnego eksperta, jednakże organ nie uwzględnił tego wniosku dowodowego, ponieważ wykonana już opinia biegłego specjalisty w sposób jednoznaczny pozwalała na rozstrzygnięcie sprawy. Zwrócono też uwagę, że przebudowa linii, o której wspomina skarżący, nie ma nic wspólnego z prowadzonym postępowaniem przez organ nadzoru budowlanego. Sprawa ta była przedmiotem odrębnego postępowania prowadzonego przez Starostę C.. Przebudowa linii została wykonana na podstawie pozwolenia na budowę, roboty budowlane zostały wykonane jeszcze przed wykonaniem opinii przez biegłego, a wykonane pomiary nie wykazały negatywnego oddziaływania na człowieka. W konsekwencji kwestionowanie przez skarżących wykonanej przez biegłego opinii jest bezzasadne i pozbawione merytorycznych przesłanek, co uzasadniało wniosek, że brak jest podstaw do podejmowania przez organ nadzoru budowlanego działań we wnioskowanym przez skarżących zakresie.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak: [...], który utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. z dnia [...] maja 2014 r., znak: [...], odmawiającą wydania decyzji zobowiązującej T. P. S.A. oraz P. D. S.A. O/Z. Rejonowy Zakład Energetyczny w K. (obecnie w C.) do wykonania robót budowlanych polegających na przebudowie linii telefonicznej i linii energetycznej niskiego napięcia (nN), przebiegającej przez działkę nr ewid. 193 oraz działki sąsiednie, zlokalizowane w miejscowości S. D., gm. S., skarżący J. O. i K. O. powielili podnoszone już wcześniej w rozpoznanych skargach i odwołaniach zarzuty, które ich zdaniem przemawiają za pozytywnym rozstrzygnięciem złożonego przez nich pierwotnego wniosku.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości, jako bezzasadnej, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że kontrola decyzji administracyjnych polega na ocenie ich zgodności z prawem, zaś sąd w granicach tych kompetencji nie rozstrzyga samodzielnie spraw administracyjnych.

Zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji nie naruszają prawa.

Trzeba w pierwszej kolejności zwrócić uwagę, że sprawa niniejsza jest rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po raz trzeci. Z przywołanych powyżej wyroków wydanych w sprawach sygn. II SA/Lu 800/11 i sygn. II SA/Lu 1090/12 wynika, że uchylenie uprzednich rozstrzygnięć orzekających w tej sprawie organów nadzoru budowlanego podyktowane było koniecznością weryfikacji prawdziwości podstawy faktycznej żądania skarżących zawartego w ich piśmie inicjującym postępowanie. Weryfikacja taka według wskazanych wyżej rozstrzygnięć Sądu nastąpić zaś mogła wyłącznie na podstawie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego odpowiedniej specjalności i uzyskania na tej drodze odpowiedzi na kluczowe kwestie faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Powołane unormowanie ma charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani też sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Przez ocenę prawną należy natomiast rozumieć sąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Związanie organu oceną prawną sądu w rozumieniu komentowanego przepisu obejmuje przy tym nie tylko organ, którego działanie było bezpośrednio przedmiotem orzeczenia sądu, ale także każdy organ orzekający w danej sprawie do czasu jej ostatecznego rozstrzygnięcia, chyba że nastąpi zmiana stanu prawnego powodująca, że pogląd prawny sądu staje się nieaktualny. Podkreślić ponadto wypada, że zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach (por. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 5, Warszawa 2012, str. 396 i nast. oraz powołane tam orzecznictwo, w tym wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2001 r., sygn. akt II SA 896/00, publ. ONSA 2002/1/38 oraz wyrok NSA z dnia 22 września 1999 r., sygn. akr I SA 2019/98, publ. ONSA 2000/3/129).

Zasady ogólne postępowania administracyjnego określone w przepisach art. 6-16 k.p.a. dotyczą zarówno organów administracji, jak i stron postępowania. Opierają się one na aksjomatycznym założeniu, że chcącemu nie dzieje się krzywda. Chodzi bowiem o to, aby do Sądu w obowiązującym systemie prawa o udzielnie ochrony sądowej występowały osoby, które ochrony takiej rzeczywiście wymagają.

Sprawa niniejsza jest rozpoznawana w postępowaniu sądowym już po raz kolejny. Podstawę faktyczną wszczęcia postępowania administracyjnego w tej sprawie stawiło zgłoszone przez skarżących żądanie. Opierało się ono na wskazanych zdarzeniach przywołanych w piśmie inicjującym postępowanie, wedle których – w ocenie skarżących – działania T. P. S.A. oraz P. D. S.A. doprowadziły do tego, że nie mogą oni normalnie funkcjonować, ze względu na szkodliwe dla ich zdrowia i życia zjawiska, które – ich zdaniem – występują na stanowiącej ich własność nieruchomości na skutek sposobu przebiegu znajdujących się w pobliżu linii energetycznej i telekomunikacyjnej (nadmiernego promieniowania elektromagnetycznego).

Istota zatem w należytym i nie dotkniętym wadami rozstrzygnięciu tej sprawy, sprowadzała się do dokonania niewadliwych ustaleń faktycznych, które potwierdziłyby, albo też zaprzeczyłyby twierdzeniom skarżących o szkodliwości przebiegających w pobliżu ich nieruchomości linii energetycznej i telefonicznej. Temu właśnie celowi, biorąc pod uwagę przywołaną przez skarżących podstawę faktyczną ich żądania, służyć miało prowadzone postępowanie administracyjne, w którym przy ponownym rozpoznaniu tej sprawy winien zostać przeprowadzony dowód z opinii biegłego (art. 75 § 1 w zw. z art. 84 § 1 k.p.a.). Opinia taka winna bowiem udzielić odpowiedzi na istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, a tym samym zweryfikować podnoszone przez skarżących kwestie, które miały ich zdaniem przemawiać za uwzględnieniem zgłoszonego przez nich żądania.

Jeżeli okazuje się, że aby przesądzić zasadność zgłoszonego roszczenia (tak jak w niniejszej sprawie), wymagane są wiadomości specjalne (biegłego), połączone z oględzinami nieruchomości skarżących, oznacza to, że występujący z roszczeniem zobowiązany jest poddać się przewidzianej prawem procedurze przeprowadzenia takich dowodów (art. 84 § 1 w zw. z art. 85 § 2 k.p.a.) Skoro bowiem dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy są wymagane wiadomości specjalne, co zostało już przesądzone przez Sąd rozpoznający sprawę uprzednio, wówczas nieprzeprowadzenie takiego dowodu, albo przeprowadzenie go w sposób niepełny, jednakże z przyczyn leżących po stronie występującego z żądaniem powoduje, iż żądania takiego nie można uwzględnić. Sytuacja taka występuje w niniejszej sprawie.

Skoro podstawa faktyczna zgłoszonego przez skarżących do organu wniosku o wydanie satysfakcjonującej ich decyzji administracyjnej, jak również podstawa faktyczna skargi skierowanej do Sądu opierają się na twierdzeniu, że działania T. P. S.A. (obecnie O. P.) oraz P. D. S.A. doprowadziły do zagrożenia zdrowia i życia skarżących, to weryfikacja prawdziwości tych twierdzeń musiała nastąpić na drodze opinii biegłego odpowiedniej specjalności, co sygnalizował już Sąd rozstrzygając sprawę wcześniej.

Tymczasem możliwość dotarcia do prawdy materialnej w niniejszej sprawie w pełnym zakresie, została uniemożliwiona przez skarżącego K. O., który w istocie uniemożliwił zweryfikowanie prawdziwości jego twierdzeń oraz skarżącej (jego matki). Stało się bowiem tak dlatego, że w prowadzonym postępowaniu administracyjnym organ ostatecznie dopuścił dowód z opinii biegłego, zlecając biegłemu ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. W wyznaczonych terminach (niejeden raz przez biegłego) odnośnie czynności biegłego połączonych z oględzinami nieruchomości skarżących, uniemożliwili oni biegłemu przeprowadzenie w pełnym zakresie zleconych mu przez organ czynności, a w szczególności oględzin i dokonania pomiarów na działce siedliskowej, w tym również w domu mieszkalnym. Współdziałanie skarżących w omawianej kwestii było niezbędne, aby w ogóle możliwe było w pełnym zakresie udzielenie odpowiedzi odnośnie tego, czy przebiegające w pobliżu domu skarżących linie energetyczna i telekomunikacyjna – z uwagi na ich wzajemne położenie i oddziaływanie – powodują szkodliwe dla zdrowia i życia skarżących skutki.

Pomimo uniemożliwienia przez skarżących wykonania przez biegłego istotnej części zleconych mu czynności, biegły dołożył jednakże starań, aby dokonać jakichkolwiek możliwych pomiarów, w tym pomiarów pola elektromagnetycznego w najbliższym otoczeniu nieruchomości siedliskowej skarżących, tak aby możliwe było wydanie przez niego choćby częściowej opinii, która mogłaby być pomocna dla rozstrzygnięcia sprawy przez organ nadzoru budowlanego. Dokonane przez biegłego pomiary, treść opinii biegłego oraz zawarte w pisemnej opinii biegłego wnioski okazały się – w opisanych okolicznościach faktycznych – uzasadnioną podstawą do negatywnego rozstrzygnięcia żądania skarżących przez organy obu instancji. Organy tym samym nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego, należycie bowiem zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy sprawy, a swoje stanowisko prawidłowo uzasadniły, także w zakresie nieuwzględnienia wniosku skarżącego o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.). Nie doszło również do naruszenia innych przepisów postępowania administracyjnego, które uzasadniać mogłoby uwzględnienie skargi.

W konsekwencji również wydanie przez organy decyzji negatywnie rozstrzygających żądanie skarżących w oparciu o wskazane w nich przepisy prawa materialnego (ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane – j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.) było prawidłowe, a tym samym nie doszło także do ich naruszenia. Dokonane w takich warunkach ustalenia faktyczne przez organy należało uznać za prawidłowe, w zakresie jaki był możliwy, na skutek naruszającego przepisy postępowania administracyjnego zachowania skarżących, którzy utrudnili biegłemu wykonanie zleconych czynności, a tym samym wydanie opinii w pełnym zakresie.

Nadto brak współdziałania skarżących w prowadzonym postępowaniu administracyjnym celem rozstrzygnięcia zgłoszonego przez nich żądania, przejawiał się nie tylko w utrudnianiu czynności biegłemu (uniemożliwienie wejścia na działkę siedliskową, w tym zbadania instalacji telefonicznej i elektrycznej w budynku mieszkalnym), ale także na uniemożliwieniu podjęcia jakichkolwiek działań przez przedstawicieli organu oraz przedstawicieli P. D. S.A., aby w ogóle możliwe było sprawdzenie rzeczywistego oddziaływania pomiędzy siecią energetyczną i telekomunikacyjną na nieruchomości skarżących. Skarżący bowiem już w 2010 r. doprowadzili do odcięcia energii elektrycznej od ich nieruchomości i stan taki istniał również w chwili zamknięcia rozprawy przed sądem administracyjnym.

Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.