Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 782/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-12-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par.1, art. 107 par. 3, art. 138 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 92a ust.1
journal: Dz.U. 2012 poz 1265
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 145 par.1 pkt 1c, art. 200
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 5 ust. 1-3
journal: Dz.U. 2018 poz 1481
law: Ustawa z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw.

SENTENCJA

Dnia 6 grudnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant starszy sekretarz sądowy Ewa Cieślik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2019 roku sprawy ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz M.S. kwotę 4067 (cztery tysiące sześćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 4 pkt 22, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 58), zwanej dalej u.t.d., Ip. 5.3, Ip. 5.2, Ip. 6.3.7, Ip. 5.11, Ip. 6.2.1, Ip. 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 4, art. 7, art. 8, art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98 (Dz. Urz. UE L 102 z 11 kwietnia 2006 r., s. 1), zwanego dalej rozporządzeniem nr 561/2006, art. 33, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28 lutego 2014 r., s. 1), zwanego dalej rozporządzeniem nr 165/2014, art. 25 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1155 ze zm.), art. 5 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 1481), Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił w całości decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z 20 lutego 2019 r. o nałożeniu na M. S. kary pieniężnej w wysokości 15 000 zł i nałożył karę pieniężną w wysokości 15 000 zł.

W uzasadnieniu organ drugiej instancji podniósł, że przeprowadzono kontrolę w siedzibie przedsiębiorcy M. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: M. S. [...]. Skarżący okazał licencję nr [...] na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy z 24 marca 2017 r. z terminem ważności do 23 marca 2022 r. oraz zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego rzeczy nr [...]. Kontrolą objęto okres od 21 sierpnia 2017 r. do 21 sierpnia 2018 r. Zgodnie z okazanymi dokumentami, przedsiębiorca w okresie 6 miesięcy przed rozpoczęciem kontroli zatrudniał średnio do 10 kierowców. Ustalenia kontroli utrwalono protokołem z 31 października 2018 r.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z 20 lutego 2019 r. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 zł.

Podstawę faktyczną powyższego rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia:

1. Ip. 5.2 – przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy;

2. Ip. 5.3 – skrócenie dziennego czasu odpoczynku;

3. Ip. 5.11 – przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy;

4. Ip. 6.3.7 – nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu;

5. Ip. 6.2.1 – niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi;

6. Ip. 6.3.1 – wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf cyfrowy przez kierowcę nieposiadającego własnej, ważnej karty kierowcy.

W odwołaniu skarżący zarzucił, że organ pominął istotne dla rozstrzygnięcia materiały dowodowe przez niego składane. Organ nie odniósł się do opisanych przez pracowników przyczyn powodujących wykroczenia. Wśród przyczyn wskazano potrzebę dojazdu do bezpiecznego parkingu z uwagi na ładunek o znaczej wartości, wypadek na drodze, złe warunki pogodowe, zatem okoliczności, których strona nie mogła przewidzieć. Skarżący wskazał, że pracownicy firmy odbyli 12 października 2018 r. szkolenie z zakresu czasu jazdy, przerw i odpoczynków oraz zmian w u.t.d. Dowodem tego są certyfikaty uczestnictwa w szkoleniu. Skarżący wyjaśnił, że kierowca A. D. jest zatrudniony od 4 czerwca 2018 r. i tego dnia po raz pierwszy sczytano jego dane. Na dowód swoich racji strona załączyła płytę z danymi z karty kierowcy. Odnośnie naruszenia z Ip. 6.3.1 skarżący wyjaśnił, że obydwaj kierowcy złożyli przed upływem ważności kart kierowców odpowiednie wnioski, lecz nowe karty zostały im wydane już po terminie ważności kart. Zgodnie z informacją zawartą na stronic pwpw.pl kierowcy mogli wykonywać przewozy i rejestrować swoją aktywność oraz wykonywać wydruki z tachografu.

Organ drugiej instancji odnosząc się do naruszenia z Ip. 6.3.7 załącznika nr 3 do u.t.d. podniósł, że skarżący nie okazał podczas kontroli w przedsiębiorstwie danych cyfrowych z karty kierowcy A. D., który prowadził pojazd o nr rej. [...]: 4, 5, 6, 7, 8, 11, 12, 13, 14, 18, 19, 20, 21, 22, 25, 26, 27, 28, 29 czerwca 2018 r. (łącznie 19 dni). Kara za powyższe wynosi 9 500 zł. W ocenie organu drugiej instancji, organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego i zgodnie z prawem nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 9 500 zł za nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub innego dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu. Twierdzenia o niemożności sczytania danych z okresu 4 – 30 czerwca 2018 r., są nieprawdziwe. Plik z karty tego kierowcy został utworzony 24 czerwca 2018 r., a więc musiał zawierać również dane z tego okresu chyba, że doszło do awarii urządzenia. Jednakże dane cyfrowe niczego takiego nie sygnalizowały, a skarżący nie przedłożył dowodów potwierdzających wystąpienie jakichkolwiek problemów.

Odnośnie naruszenia 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d. organ drugiej instancji stwierdził, że zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci, m.in. protokołu kontroli, danych cyfrowych pobranych z tachografu pojazdu o nr rej. [...] i [...], że odpowiednio 14 – 21 maja 2018 r. kierowca P. S. i 6 – 22 czerwca 2018 r. kierowca Ł. C. wykonywali przewozy drogowe pojazdem wyposażonym w tachograf cyfrowy nie używając własnej ważnej karty kierowcy. W ocenie organu drugiej instancji, przedsiębiorca dopuszczając do prowadzenia pojazdu wyposażonego w tachograf cyfrowy przez kierowców nie posiadających ważnej karty kierowcy bezspornie dopuścił się naruszenia określonego w Ip. 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Z informacji widniejących na karcie kierowcy Ł. C. wynika, że karta ta została wydana 15 czerwca 2018 r. Nie ma możliwości, aby kierowca nie posiadając ważnej karty kierowcy prowadził pojazd wyposażony w tachograf cyfrowy i dokonywał wydruków z każdego dnia pracy. Taki wyjątek przewiduje art. 29 ust. 4 rozporządzenia nr 165/2014, jednakże dotyczy on sytuacji gdy karta ulegnie uszkodzeniu a kierowca jest w trasie i może on kontynuować jazdę bez karty kierowcy przez maksymalnie 15 dni kalendarzowych lub w dłuższym okresie, jeśli konieczny jest powrót pojazdu do bazy, pod warunkiem, że kierowca może wykazać brak możliwości przedstawienia lub użycia karty podczas tego okresu. W opisanych powyżej dwóch przypadkach taka sytuacja nie miała miejsca. Przepis art. 29 ust. 4 i 5 rozporządzenia nr 165/2014 nie daje podstaw do jazdy bez karty kierowcy w innych przypadkach niż wymienione w przepisie, a zatem nawet jeżeli doszło do opóźnienia w wydaniu karty kierowcy, to kierowca ten nie może w takim przypadku wykonywać przewozów drogowych. Musi on bowiem czekać do momentu otrzymania dokumentu. Niedochowanie przez organ terminów z art. 28 rozporządzenia nr 165/2014 nie daje podstaw do tego, aby kierowca jeździł bez karty kierowcy. Okoliczności przedstawione w odwołaniu nie dają podstaw do zastosowania w tym przypadku art. 92c u.t.d. Organ pierwszej instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego, jednakże kara za niniejsze naruszenie wynosi łącznie 4 000 zł.

Uznając, że kara pieniężna w wysokosci 1 200 zł za naruszenie z Ip. 5.3 załącznika nr 3 do u.t.d. została nałożona słusznie i zgodnie z przepisami prawa, organ drugiej instancji stwierdził, że kierowca M. K. 16 kwietnia 2018 r. o godzinie 05:56 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać nieprzerwany odpoczynek w dwóch częściach, co najmniej 3 godziny i co najmniej 9 godzin. W okresie tym kierowca odebrał drugą część odpoczynku w wymiarze 8 godzin i 42 minuty nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 21:14 16 kwietnia 2018 r. do godziny 05:56 17 kwietnia 2018 r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 18 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 zł. Kierowca A. P. 23 kwietnia 2018 r. o godzinie 6:10 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać minimum

9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 36 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 19:38 23 kwietnia 2018 r. do godziny 4:14 24 kwietnia 2018 r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 24 minuty. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 zł. Kierowca M. K. 20 czerwca 2018 r. o godzinie 19:49 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać minimum 11-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 5 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 00:21 do godziny 9:26 21 czerwca 2018 r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 55 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 300 zł. Kierowca M. K. 21 czerwca 2018 r. o godzinie 9:26 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać minimum 11-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 9 godzin i 24 minuty nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 18:24 21 czerwca 2018 r. do godziny 3:48 22 czerwca 2018 r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 36 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 300 zł. Kierowca M. S. 21 czerwca 2018 r. o godzinie 7:47 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać nieprzerwany odpoczynek w dwóch częściach, co najmniej 3 godziny i co najmniej 9 godzin. W okresie tym kierowca odebrał drugą cześć odpoczynku w wymiarze 7 godzin i 41 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 00:06 do godziny 7:47 22 czerwca 2018 r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godznę i 19 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 300 zł. Kierowca W. B. 28 czerwca 2018 r. o godzinie 18:17 rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać minimum 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał jedynie 8 godzin i 17 minut nieprzerwanego odpoczynku, tj. od godziny 10:00 do godziny 18:17 29 czerwca 2018 r. Oznacza to. iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 43 minuty. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 zł.

Odnośnie naruszenia z lp. 5.2 załącznika nr 3 do u.t.d. organ drugiej instancji stwierdził, że kierowca K. K. 18 czerwca 2018 r. prowadził pojazd przez 5 godzin i 13 minut w okresie od godziny 16:24 do godziny 22:39. Oznacza to przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 43 minuty w stosunku do dopuszczalnego okresu prowadzenia pojazdu wynoszącego 4 godziny i 30 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 350 zł.

Odnośnie naruszenia z Ip. 5.11 załącznika nr 3 do u.t.d. organ drugiej instancji podniósł, że analiza zapisów danych cyfrowych urządzenia rejestrującego po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci przerwy napięcia wykazała, iż kierowca K. K. prowadził pojazd w okresie od godz. 2:02 do godz. 7:43 27 czerwca 2018 r. nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Oznacza to, że kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 51 minut i w konsekwencji przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 21 minut, a więc zostały wypełnione przesłanki przepisów sankcjonujących lp. 5.11.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 złotych.

Odnośnie naruszenia z Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. organ drugiej instancji wskazał, że analiza zapisów z kart kontrolowanych kierowców oraz urządzeń rejestrujących wykazała niewłaściwą obsługę tachografu skutkującą nierejestrowaniem na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi. Po dokonaniu analizy zapisów urządzenia rejestrującego, wskazano przypadki nierejestrowania mogące spowodować naruszenia norm czasu, które wystąpiły: 22 czerwca 2018 r. pojazd [...] (418 km jazda bez karty); 21 czerwca 2018 r. pojazd [...] (574 km jazda bez karty); 20 czerwca 2018 r. pojazd [...] (622 km jazda bez karty); 19 czerwca 2018 r. pojazd [...] (576 km jazda bez karty); 18 czerwca 2018 r. pojazd [...] (309 km jazda bez karty); 15 czerwca 2018 r. pojazd [...] (179 km jazda bez karty); 14 czerwca 2018 r. pojazd [...] (424 km jazda bez karty); 13 czerwca 2018 r. pojazd [...] (499 km jazda bez karty); 11 czerwca 2018 r. pojazd [...] (574 km jazda bez karty); 8 czerwca 2018 r. pojazd [...] (154 km jazda bez karty); 7 czerwca 2018 r. pojazd [...] (581 km jazda bez karty); 6 czerwca 2018 r. pojazd [...] (599 km jazda bez karty); 5 czerwca 2018 r. pojazd [...] (103 km jazda bez karty); 4 czerwca 2018 r. pojazd [...] (504 km jazda bez karty); 25 maja 2018 r. pojazd [...] (w godzinach 11:37-15:13 jazda bez karty

przez 14 minut); 21 maja 2018 r. pojazd [...] (238 km jazda bez karty); 20 maja 2018 r. pojazd [...] (156 km jazda bez karty); 18 maja 2018 r. pojazd [...] (298 km jazda bez karty); 17 maja 2018 r. pojazd [...] (500 km jazda bez karty); 16 maja 2018 r. pojazd [...] (439 km jazda bez karty); 15/16 maja 2018 r. pojazd [...](34 km jazda bez karty); 15 maja 2018 r. pojazd [...] (170 km jazda bez karty); 14/15 maja 2018 r. pojazd [...] (416 km jazda bez karty); 14 maja 2018 r. pojazd [...] (173,3 km jazda bez karty); 5 kwietnia 2018 r. pojazd [...] (25 km jazda bez karty); 3 kwietnia 2018 r. pojazd [...] (3 km jazda bez karty). Kierowca ma obowiązek posiadania ważnej karty kierowcy, a także rejestrować na niej wszystkie swoje aktywności. Organ pierwszej instancji błędnie zakwalifikował niniejszy stan taktyczny, jako dwa naruszenia, podczas gdy faktycznie powstało tylko jedno z nich. Stan faktyczny wyczerpuje znamiona tylko jednego naruszenia, ponieważ jedno jest następstwem drugiego. Kontrolowany kierowca nie posiadał ważnej karty kierowcy, wobec czego nie mógł rejestrować na niej swoich aktywności. Z tego względu w ocenie organu drugiej instancji, zasadne jest uchylenie decyzji w tym zakresie i odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej w wysokości 5 000 zł za naruszenie z lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Jednocześnie organ drugiej instancji stwierdził, że art. 92c u.t.d. nie ma zastosowania do błędnych zachowań kierowcy. Naruszenia stwierdzone podczas kontroli faktycznie miały miejsce. Zatem kara nałożona przez organ jest w pełni uzasadniona.

W ocenie organu drugiej instancji w odwołaniu skarżący nie wskazał na żadne okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie art. 92b i art. 92c u.t.d. Załączone do odwołania dokumenty pozostają bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, bowiem samo sporządzenie dokumentów potwierdzających odbycie szkolenia, a nawet samo szkolenie są niewystarczające. Przedsiębiorca poza przeszkoleniem kadry winien zadbać także o to, aby kierowcy przestrzegali w praktyce przepisów prawa regulujących czas jazdy, odbieranie obowiązkowych przerw czy też odpoczynków. Nawet kary dyscyplinarne udzielone kierowcom stanowią jedynie środek następczy. Kara udzielona kierowcy może pomóc zminimalizować ryzyko związane z działalnością strony w przyszłości i wpłynąć na kierowcę by przestrzegał obowiązujących przepisów.

Organ drugiej instancji stwierdził nadto, że w pełni podziela stanowisko organu pierwszej instancji w zakresie umorzenia postępowania w zakresie naruszenia z Ip. 6.3.7 załącznika nr 3 do u.t.d., tj. nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 500 zł – za każdy dzień, w odniesieniu danych z pojazdu o nr rej. [...] oraz danych aktywności kierowcy T. R. za 25 i 30 maja 2018 r.

W skardze na powyższą decyzję M. S. wniósł o jej uchylenie w części dotyczącej naruszenia Ip. 6.3.7 oraz Ip. 5.3 załącznika nr 3 do u.t.d. oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów:

1. prawa procesowego określonych w art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 124 § 2 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności polegające na braku należytej staranności w prowadzeniu sprawy, a wyrażającym się w rozstrzyganiu o niej bez pełnego zaznajomienia się ze stanem faktycznym sprawy oraz materiałem dowodowym występującym w sprawie;

2. prawa materialnego, a mianowicie:

a. art. 92a ust. 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do u.t.d. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że naruszenie z 6.3.7 załącznika nr 3 do u.t.d. dotyczy nieokazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie danych z karty kierowcy, które sankcjonuje karą pieniężną w wysokości 500 zł za każdy dzień, podczas gdy naruszenie z 6.3.7 załącznika nr 3 do u.t.d. dotyczy okazania brudnych lub uszkodzonych wykresówek lub karty kierowcy z nieczytelnymi danymi, które sankcjonuje karą w wysokości 100 zł za każdą kartę lub każdą wykresówkę, a która to wykładnia powinna mieć zastosowanie w niniejszej sprawie, w konsekwencji czego organ nieprawidłowo nałożył na skarżącego karę w wysokości 9 500 zł, gdy zgodnie z powoływanymi przepisami kara ta powinna wynosić 100 zł;

b. Ip. 5.3 załącznika nr 3 do u.t.d. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji nałożenie kary pieniężnej na skarżącego, podczas gdy organ powinien zastosować wobec skarżącego art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. z uwagi na okoliczności sprawy i załączone dowody, które wskazują, że skarżący jako podmiot wykonujący przewozy nie miał wpływu na powstanie naruszeń, a naruszenia nastąpiły wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć, co powinno skutkować umorzeniem postępowania.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona aczkolwiek z innych przyczyn niż podniesione w skardze.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie organ administracji naruszył przepisy postępowania a mianowicie art. 7, 77 § 1, 107 § 3 i 138 § 1 pkt.2 K.p.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z treścią art.92a.) ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2012r. poz.1265 z późn. zm.) dalej u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie.

W rozpoznawanej sprawie M. S. został ukarany za następujące naruszenia przepisów w zakresie transportu drogowego:

1.) nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie danych cyfrowych z karty kierowcy;

2.) wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w tachograf cyfrowy przez kierowcę nieposiadającego własnej ważnej karty kierowcy;

3.) skrócenie dziennego czasu odpoczynku

4.) przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy.

Przede wszystkim należy podnieść, że w zaskarżonej decyzji naruszono przepis art.138 § 1 pkt.2 K.p.a. zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję – umarza postępowanie pierwszej instancji w całości lub w części.

Z przepisu art.138 § 1 pkt.2 K.p.a. wynika, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub w części. W takim przypadku ma obowiązek orzec co do istoty sprawy w takim zakresie w jakim uchylił decyzję pierwszoinstancyjną. W sytuacji gdy zaskarżona decyzja organu I instancji została uchylona w całości organ odwoławczy jest zobowiązany orzec w całości co do istoty sprawy. W przypadku natomiast uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej w części organ odwoławczy orzeka w zakresie w jakim uchylił decyzję organu I instancji.

W rozpoznawanej sprawie w decyzji z 20 lutego 2019r. organ I instancji umorzył postępowanie w zakresie dwóch przypadków naruszeń przepisów a mianowicie w zakresie nieokazania podczas kontroli wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – tj. danych z pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] oraz w zakresie nieokazania podczas kontroli wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – tj. danych aktywności kierowcy T. R. za dni 29 maja 2018r. i 30 maja 2018r. Nadto wymierzono M. S. karę pieniężną w wysokości 15 000 zł. W zaskarżonej decyzji natomiast uchylono decyzję organu I instancji w całości i wymierzono karę pieniężną w wysokości 15 000 zł. Organ odwoławczy uchylił decyzję pierwszoinstancyjną w całości a więc także w części w jakiej umorzono postępowanie administracyjne. Skoro uchylono zaskarżoną decyzję w całości to organ odwoławczy winien orzec w takim zakresie w jakim uchylił decyzję pierwszoinstancyjną czyli także w zakresie rozstrzygnięcia organu I instancji o umorzeniu postępowania. W zaskarżonej decyzji brak jest jednak takiego rozstrzygnięcia. Innymi słowy organ odwoławczy uchylił decyzję w zakresie w jakim umorzono postępowanie w dwóch przypadkach i nie wydano rozstrzygnięcia w tym zakresie. Brak rozstrzygnięcia organu odwoławczego w tym zakresie stanowi naruszenie art.138 § 1 pkt.2 K.p.a. Zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów określonych w wymienionym przepisie.

W niniejszej sprawie organy administracji nie wyjaśniły także jakie przepisy i dlaczego mają zastosowanie w sprawie.

Należy zaznaczyć, że z dniem 3 września 2018r. zmieniona została ustawa o transporcie drogowym. Nowelizacja została dokonana ustawą z dnia 5 lipca 2018r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2108r. poz.1481). Między innymi nowe brzmienie uzyskał załącznik nr 3 do u.t.d. zawierający wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w art.92a ust.1 u.t.d. W nowym załączniku zmodyfikowano niektóre istniejące dotychczas naruszenia, wprowadzono nowe naruszenia a także co do niektórych naruszeń wprowadzono nową wysokość kar pieniężnych. Przepis art.5 ustawy z 5 lipca 2018r. zawiera regulacje intertemporalne dotyczące naruszeń określonych w załączniku nr 3. Zgodnie z treścią art.5 ust.1 tej ustawy do spraw dotyczących naruszeń:

1) obowiązków lub warunków przewozu drogowego określonych w załączniku nr 3 do ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy,

2) o których mowa w art. 140aa ust. 1 ustawy zmienianej w art. 2,

3) określonych w załączniku do ustawy zmienianej w art. 4 w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy

- sankcjonowanych administracyjnymi karami pieniężnymi, powstałych i ujawnionych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

W myśl art.5 ust.2 wymienionej ustawy w przypadku gdy postępowanie administracyjne prowadzone w sprawach dotyczących naruszeń, o których mowa w ust. 1, zostało wszczęte po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, a naruszenie lub naruszenia powstały przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy i zostały ujawnione po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy nowe, chyba że przepisy dotychczasowe są względniejsze dla strony.

W niniejszej sprawie kontrola w firmie skarżącego obejmowała okres od 21 sierpnia 2017r. do 21 sierpnia 2018r. Kontrolę rozpoczęto w dniu 21 sierpnia 2018r. a zakończono w dniu 31 października 2018r. W dniu zakończenia kontroli (tzn.31 października 2018r.) sporządzony został protokół kontroli zaś w dniu 13 listopada 2018r. wszczęto postępowanie administracyjne w zakresie naruszeń stwierdzonych w protokole kontroli z 31 października 2018r. Analiza powyższych okoliczności wskazuje, że okres objęty kontrolą miał miejsce przed nowelizacją ustawy o transporcie drogowym. Nowelizacja wymienionej ustawy weszła w życie w trakcie trwania kontroli zaś naruszenia przepisów z zakresu transportu drogowego zostały ujawnione po nowelizacji ustawy oraz także po nowelizacji wszczęto postępowanie administracyjne.

Odnośnie kwestii intertemporalnych to, w ocenie sądu, nie ma tutaj zastosowania art.5 ust.1 ustawy z 5 lipca 2018r. gdyż dotyczy on naruszeń przepisów z zakresu transportu drogowego ujawnionych przed dniem wejścia w życie ustawy z 5 lipca 2018r.(tzn. przed 3 września 2018r.). Naruszenie przepisów z zakresu transportu drogowego w odniesieniu do skarżącego zostały ujawnione w protokole kontroli z 31 października 2018r. czyli już po nowelizacji ustawy. W związku z czym nie ma tutaj zastosowania uregulowanie określone w art.5 ust.1 ustawy z 5 lipca 2018r.

W przekonaniu sądu, w niniejszej sprawie, winno mieć zastosowanie uregulowanie, o którym mowa w art.5 ust.2 ustawy z 5 lipca 2018r. Naruszenia miały bowiem miejsce przed dniem nowelizacji ustawy (tzn. w okresie do 21 sierpnia 2017r. do 21 sierpnia 2018r.), ujawniono je po nowelizacji ustawy (w protokole z 31 października 2018r.) i postępowanie wszczęto także po nowelizacji ustawy (tzn. w dniu 13 listopada 2018r.). Spełnione zatem zostały wszystkie przesłanki określone w przepisie art.5 ust.2 ustawy z 5 lipca 2018r.

Z przepisu art.5 ust.2 wymienionej ustawy wynika, że w sytuacji określonej w tym przepisie winno się zastosować nowe przepisy, chyba, że przepisy dotychczasowe są względniejsze dla strony. W każdym więc przypadku naruszenia przepisów przez stronę organ winien dokonać analizy tego naruszenia w świetle "starych" (tzn. obowiązujących do 2 września 2018r.) i "nowych" przepisów (obowiązujących od 3 września 2018r.) a następnie ustalić, które przepisy i dlaczego są względniejsze dla strony. Stanowisko organu w tym zakresie winno oczywiście zawierać uzasadnienie aby można je było skontrolować. Dopiero po dokonaniu takiej analizy organ winien zastosować "stare" lub "nowe" przepisy. W przypadku gdy stronie zarzucono kilka naruszeń przepisów może się zdarzyć, że do niektórych naruszeń będą miały zastosowanie "nowe" a do niektórych "stare" przepisy o transporcie drogowym.

W niniejszej sprawie organy administracji nie dokonały żadnej analizy poszczególnych naruszeń przepisów zarzuconych skarżącemu w świetle "nowych" i "starych" uregulować ustawy o transporcie drogowym. W zaskarżonej decyzji zacytowano jedynie treść art.5 ust.1,2 i 3 ustawy z 5 lipca 2018r. bez bliższego mich omówienia a następnie przystąpiono do opisywania poszczególnych naruszeń opierając się generalnie na "starych" przepisach choć nie w każdym przypadku o czym będzie mowa w dalszej części rozważań. Jest to sprzeczne z treścią art.5 ust.2 ustawy z 5 lipca 2018r., który ustanawia zasadę stosowania "nowych" przepisów chyba, że przepisy dotychczasowe są względniejsze dla strony. Ustalenie jakie przepisy winny mieć zastosowanie w odniesieniu do każdego naruszenia ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Nowy załącznik nr 3 do ustawy znacznie się bowiem zmienił w stosunku do poprzednio obowiązującego. Niektóre naruszenia zmodyfikowano, niektóre rozszerzono lub wprowadzono zupełnie nowe a co do niektórych wprowadzono nową wysokość kar pieniężnych.

W niniejszej sprawie organy administracji nie wyjaśniły dlaczego oparły się na tych przepisach, które zastosowały w sprawie. W uzasadnieniach decyzji organów administracji obu instancji brak jest rozważań organów w tym zakresie. Nie wiadomo zatem dlaczego zastosowano konkretne przepisy choć istnieją wątpliwości co do tego czy zastosowano je prawidłowo. Przykładowo w odniesieniu do naruszenia opisanego w punkcie 2 (wykonywanie przewozów drogowych przez P. S. w dniach 14-21 maja 2018r. bez używania własnej karty kierowcy oraz wykonywanie przewozów przez Ł. C. w dniach 6-22 czerwca 2018r. bez używania własnej karty kierowcy) organ oparł się wyjątkowo na treści załącznika nr 3 w nowym brzmieniu (obowiązującym od 3 września 2018r.) tzn. uznał, że doszło do naruszenia opisanego w punkcie 6.3.1 i wymierzył karę 4000 zł (2 x 2000zł). Tymczasem w załączniku nr 3 w brzmieniu sprzed nowelizacji w pozycji 6.1.5. znajduje się podobne naruszenie (dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w cyfrowe urządzenia rejestrujące przez kierowcę nieposiadającego własnej ważnej karty kierowcy) za które przewidziano karę 1000 zł czyli o połowę niższą od pozycji 6.3.1 nowego brzmienia załącznika nr 3. Powstaje wątpliwość czy oba naruszenia (tzn. z pozycji 6.1.5 sprzed nowelizacji i z pozycji 6.3.1 po nowelizacji) są czy też nie są tożsame i ewentualnie dlaczego. Gdyby okazało się, że są to identyczne naruszenia to nie ulega wątpliwości, iż przepis sprzed nowelizacji byłby względniejszy dla strony. Organy administracji nie wyjaśniły tej kwestii. Nie rozważono także kwestii zastosowania odpowiednich przepisów w stosunku do wszystkich pozostałych naruszeń zarzuconych skarżącemu. Nie wiadomo zatem dlaczego organy administracji wydały swoje rozstrzygnięcia opierając się na zastosowanych przez siebie przepisach prawnych.

Należy zaznaczyć, że w sytuacji gdy brak jest rozważań organów w powyższej kwestii to sąd administracyjny nie jest zobowiązany dokonywać samodzielnej analizy "starych" i "nowych" przepisów w stosunku do każdego naruszenia zarzuconego skarżącemu a następnie ustalać jakie przepisy i dlaczego byłyby względniejsze dla strony. Kwestie te winny zostać wyjaśnione w uzasadnieniu decyzji organu administracji tak aby strona mogła się z nimi zapoznać a w przypadku gdy się nie zgadza ze stanowiskiem organu wnieść skargę do sądu administracyjnego. Obowiązkiem sądu jest wówczas skontrolowanie poprawności rozumowania organu. Sąd nie jest natomiast zobowiązany do niejako zastępowania organu administracji w rozważaniach dotyczących kwestii jakie przepisy i dlaczego winny być zastosowane w stosunku do każdego naruszenia jakie zarzucono skarżącemu.

W rozpoznawanej sprawie jedynie w przypadku dwóch naruszeń przepisów z zakresu transportu drogowego organy administracji oparły się na treści załącznika nr 3 w nowym brzmieniu. W pozostałych przypadkach zastosowano treść załącznika nr 3 w brzmieniu sprzed nowelizacji. Organy administracji nie wyjaśniły jednak dlaczego przyjęły takie stanowisko o czym była mowa we wcześniejszych rozważaniach. Naruszyły tym przepisy art.7, 77 § 1, 107 § 3 i 138 § 1 pkt.2 K.p.a. co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.1c.) p.p.s.a., sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Na podstawie art.200 p.p.s.a. sąd zasądził od organu administracji na rzecz skarżącego kwotę 4067 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na ogólną sumę kosztów złożyło się: 3600 zł – wynagrodzenie pełnomocnika, 450 zł – wpis sądowy, 17 zł – opłata skarbowa.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Należy przede wszystkim dokonać analizy "starych" i "nowych" przepisów załącznika nr 3 do u.t.d. w odniesieniu do każdego naruszenia zarzuconego skarżącemu a następnie ustalić które z nich byłyby względniejsze dla strony. Swoje stanowisko w tym zakresie należy uzasadnić. Należy także odnieść się do wszystkich zarzutów M. S. podniesionych w skardze. Po zebraniu całego materiału dowodowego należy dokonać jego wnikliwej analizy a następnie wydać rozstrzygnięcie w sprawie.

a.k.