Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 807/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2007-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51  ust. 3,  art. 51  ust. 4
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 18 grudnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grażyna Malinowska - Wasik Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Włodarska sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 4 grudnia 2007 roku sprawy ze skargi K.M. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, poprzedzające ją decyzje [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2007r. nr [...] oraz z dnia [...] stycznia 2006r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącej kwotę [...] zł. (słownie: [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Bd 807/07

Uzasadnienie

K. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego.

Organ odwoławczy zaskarżoną decyzję wydał na podstawie art.104 w związku z art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz.1071, z późn. zm.) oraz art. 81 ust.1 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz.1118, z późn. zm.).

Z akt sprawy wynika, że inwestor – M. K. dokonała na działce nr [...] przy ul. [...] w m. B. w sposób samowolny zmian w budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie szeregowej, w stosunku do decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] r. znak: [...] o pozwoleniu na budowę i opracowanego projektu budowlanego, będącego integralną częścią pozwolenia na budowę. Wykonany, dodatkowy zakres robót polegał na powiększeniu narożnika wejściowego do budynku (witrołap), wykonaniu tarasu oraz pogłębieniu kotłowni nad którą wykonano strop, uzyskując dodatkowe pomieszczenie przeznaczone na spiżarnię.

W dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] przeprowadził kontrolę powyższego obiektu budowlanego.

Kontrola wykazała istotne odstępstwa od warunków zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę.

Dalej z akt sprawy wynika, że organ I instancji wydał decyzję (z dnia [...] r.), która na podstawie art. 138 § 2 kpa. w wyniku odwołania złożonego przez skarżącą została uchylona przez organ II instancji.

W wyniku dalej poczynionych ustaleń powiatowy organ nadzoru budowlanego stwierdził, że wykonane pogłębienie kotłowni i zakres prac związanych z uzyskaniem dodatkowego pomieszczenia w bryle budynku, to istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę. Natomiast wykonane w 2004 r. zabudowa ganka (wiatrołapu) i tarasu, to roboty budowlane, wykonane z naruszeniem art. 28 ust.1 Prawa budowlanego, tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę (obiekt został zasiedlony w okresie ok.1990-91 r.). W konsekwencji powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] r. znak [...], na podstawie art. 51 ust.1 pkt 2 i pkt 3 Prawa budowlanego, nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia [...] r., projektu zamiennego wraz z oceną techniczną i oddziaływaniem wykonanych robót na obiekt sąsiedni. Decyzja ta nie została zaskarżona do organu odwoławczego.

W związku ze skierowaniem do Prokuratury Rejonowej w [...] wniosku o wszczęcie postępowania wyjaśniającego, co do rozbieżnych oświadczeń złożonych przez świadka strony w przedmiotowym postępowaniu, postępowanie prowadzone przed organem I instancji zostało zawieszone i następnie podjęte.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] r. znak: [...], w oparciu o art. 51 ust. 3 pkt 1 i ust. 4 Prawa budowlanego, zatwierdził projekt budowlany zamienny oraz stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. znak: [...].

Powyższa decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego, w związku odwołaniem skarżącej została uchylona przez organ II instancji decyzją z dnia [...] r. znak: [...] z powodu braku w rozstrzygnięciu organu I instancji zobowiązania inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego oraz nieusunięcia z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r., znak: [...]. Nadto organ odwoławczy stwierdził również brak w aktach sprawy odniesienia się organu I instancji do opinii technicznej branży budowlanej, sporządzonej dla Prokuratury Rejonowej w [...], sygn. akt Ds. 27/2006 z dnia [...] r. oficjalnego dokumentu odnoszącego się do przedmiotu niniejszego postępowania, w związku z zatwierdzonym projektem budowlanym zamiennym opracowanym w październiku 2005 r.

W trakcie ponownie prowadzonego postępowania w sprawie Starosta [...] decyzją z dnia [...] r. znak: [...] uchylił decyzję Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] r. znak: [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, ogrodzenia i budynku gospodarczego z garażem na działce Nr [...] w m. B., w części dotyczącej budynku mieszkalnego.

Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. znak[...], w oparciu o art. 51 ust.3 pkt 1 i ust. 4 Prawa budowlanego, zatwierdził projekt budowlany zamienny oraz stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego swoją decyzją z dnia [...] r. znak: [...]. Decyzją tą jednocześnie zobowiązano inwestora o wystąpienie z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na użytkowanie rzeczonego budynku mieszkalnego.

Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożyła skarżąca z wnioskiem o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji wraz ze zobowiązaniem tego organu do powołania biegłego o właściwych kwalifikacjach celem wydania opinii, czy wykonany projekt budowlany zamienny zgodny jest z przepisami prawa.

Zdaniem odwołującej się biegły w opinii technicznej branży budowlanej sporządzonej dla Prokuratury Rejonowej w [...] wyraźnie stwierdził, że projekt zamienny dyskredytuje brak rysunków konstrukcyjnych. Nie zgadza się ona również ze stanowiskiem organu I instancji, że odpowiedzialność za opracowanie projektu budowlanego ponosi projektant zgodnie z art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego i że w ten sposób sankcjonowany jest projekt z poważnymi wadami. W jej ocenie projekt zamienny jest wadliwy. Potwierdza to opinia sporządzona przez biegłego na potrzeby Prokuratury oraz prywatna opinia eksperta budowlanego R. K. Nieprawidłowości opisane w opinii wykonanej na zlecenie prokuratury mają charakter trwały i nie zostały usunięte. Skarżąca wniosła na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane o dokonanie rozbiórki tych części obiektu budowlanego, które zostały wykonane niezgodnie z zatwierdzonym planem i doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego.

Odwołanie skarżącej nie zostało uwzględnione przez organ II instancji, który zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ odwoławczy nadzoru budowlanego stwierdził powołując się na art.51 ust.3 pkt 1 prawa budowlanego, że obowiązek przez inwestora faktycznie został wykonany.

W dalszej części uzasadnienia organ II instancji odnosząc się do zarzutów skarżącej podniesionych w odwołaniu stwierdził, że zgodnie z art. 20 ust. 4 prawa budowlanego odpowiedzialność za opracowanie projektu budowlanego (w przedmiotowej sprawie projektu budowlanego zamiennego) ponosi projektant, który składa stosowne oświadczenie, że projekt budowlany sporządzony został zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Projektanci M. Ż. i Z. Sz. złożyli wymagane oświadczenia. Organy nadzoru budowlanego nie mają prawnej możliwości podważania takiego oświadczenia.

Organ odwoławczy pominął jako dowód w sprawie przedłożoną przez skarżącą ekspertyzę budowlaną sporządzoną przez R. K. Stanowisko w tym zakresie uzasadnił tym, iż jest to opinia prywatna i nie może stanowić obiektywnego dowodu w sprawie, co wykazał w postanowieniu z dnia [...] r. sygn. akt II Kp 71/06 Sąd Rejonowy w [...].

Wykazany na załącznikach fotograficznych do odwołania, zaciek na ścianie skarżącej od strony z rzeczonym budynkiem mieszkalnym, mógł powstać z nieszczelności zaworu (kranu) umieszczonego w tej ścianie i braku opaski przyściennej wokół budynku skarżącej.

W bardzo obszernie uzasadnionej skardze do Sądu na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r., znak [...], skarżąca działając przez pełnomocnika zarzuciła:

1. naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez nienałożenie na zobowiązaną M. K. obowiązku wykonania ściśle określonych czynności w stosunku do samowolnie wykonanych elementów budowli, ale zobowiązanie strony do sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego powykonawczego wraz z oceną techniczną, a zatem do złożenia dokumentacji, co w żaden sposób nie jest stanie doprowadzić wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

2. naruszenie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 77 § 1 KPA poprzez jego niezastosowanie i niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w celu stwierdzenia czy wykonane roboty budowlane nie naruszają przepisów prawa budowlanego i nieuzupełnienie materiału dowodowego o szczegółowe ekspertyzy budowlane, co w konsekwencji spowodowało, że organy I i II instancji zatwierdziły projekt budowlany zamienny mimo braku wiedzy na temat tego czy budowla została wzniesiona zgodnie ze sztuką budowlaną.

3. naruszenie art. 51 ust. 3 prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że inwestor wykonał nałożony na niego obowiązek w postaci uzyskania zezwolenia na użytkowanie obiektu podczas, gdy taki obowiązek decyzją z dnia [...]r. w ogóle nie został nałożony, gdyż obowiązek taki nakłada się zgodnie z art. 51 ust. 4 dopiero po stwierdzeniu wykonania obowiązku nałożonego w trybie art. 51 ust. 1 prawa budowlanego.

4. naruszenie art. 7 kpa poprzez nie wyjaśnienie w sposób dostateczny sprawy a w konsekwencji przyjęcie rozstrzygnięcia zatwierdzającego projekt budowlany mimo braku wiedzy o prawidłowości jego sporządzenia.

W oparciu o powyższe podstawy skarżąca wniosła o:

1. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji organu II instancji - [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] oraz uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

2. zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Organ odnosząc się do skargi stwierdził, że powiatowy organ nadzoru budowlanego podjął czynności, przewidziane przepisami prawa, tzw. postępowania naprawczego i nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego wraz opinią techniczną, w tym także wpływu wykonanych robót na przylegający segment sąsiada - decyzja dotycząca tego etapu postępowania, nie została przez strony postępowania zaskarżona do organu odwoławczego. W ekspertyzie do projektu budowlanego zamiennego projektant wyraźnie stwierdza, iż wykonane zmiany w stosunku do projektu pierwotnego nie wpłynęły ujemnie na konstrukcję własną i sąsiedniego segmentu bliźniaczego. Z opracowanej ekspertyzy i analizy wynika, że rzeczony budynek mieszkalny jest w dobrym stanie technicznym i nie zagraża bezpieczeństwu użytkowania - a tym samym nie istnieje potrzeba wykonania dodatkowych robót budowlanych, celem poprawy stanu istniejącego. Projekt budowlany zamienny został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd właściwy jest do kontroli decyzji administracyjnych w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Tak przeprowadzona ocena będących przedmiotem sporu decyzji doprowadziła Sąd do stwierdzenia, że skarga zasługuje na uwzględnienie, zaskarżona bowiem decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. znak: [...] naruszają przepisy prawa. Zarysowany zakres kognicji sądu administracyjnego, umożliwia sądowi również kontrolę legalności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej cytowanej p.p.s.a. Ocena przez sąd administracyjny zaskarżonych decyzji wymaga odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć administracyjnych poprzedzających wydanie zaskarżonych decyzji, zwłaszcza w sytuacji, gdy występuje między nimi bezpośredni związek czy wręcz zależność polegająca na tym, że jedno z nich stanowi podstawę wydania drugiego, a wykonanie obowiązku nałożonego w decyzji organu I instancji z dnia [...] r. jest wiążące dla drugiej decyzji z dnia [...] r.

Na podstawie art. 135 P.p.s.a. sąd rozpatrujący skargę może stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach (zarówno głównych, jak i wpadkowych, incydentalnych), przeprowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

W piśmiennictwie podkreśla się, że "rozstrzygnięcie kwestii «głębokości» upoważnień do orzekania sądu administracyjnego powinno odpowiadać istocie i funkcjom sądowej kontroli wykonywania administracji publicznej, sprawowanej przez sąd administracyjny w związku z postanowieniami art. 1 § 2 u.p.s.a." (T.Woś /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 441). W świetle określonego w tym przepisie podstawowego celu tej kontroli ("pod względem zgodności z prawem") należy przyjąć, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest stworzenie takiego stanu, w którym w obrocie prawnym nie będzie funkcjonował żaden akt lub czynność organu administracji publicznej niezgodny z prawem. Sąd administracyjny zatem powinien być wyposażony w uprawnienia umożliwiające mu pozbawienie bytu prawnego wszystkich niezgodnych z prawem rozstrzygnięć wydanych w sprawie. Uwzględniając przepis art. 134 P.p.s.a., według którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną oraz dysponując zakresem uprawnień ujętych w art. 135 tej ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał oceny zgodności z prawem nie tylko zaskarżonych decyzji organów nadzoru budowlanego w przedmiocie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego spornego obiektu, ale także decyzji z dnia [...] r., która stanowiła podstawę i niezbędny element zaskarżonych decyzji objętych skargą.

W ocenie Sądu, organ I instancji decyzją z dnia [...] r. znak: [...] nakładając w niniejszej sprawie w oparciu o art. 51 ust.1 pkt 2 i pkt 3 Prawa budowlanego, na inwestora obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2006 r., projektu zamiennego wraz z oceną techniczną i oddziaływaniem wykonanych robót na obiekt sąsiedni, naruszył przepisy prawa, co z kolei spowodowało wadliwość decyzji objętych skargą w przedmiocie zatwierdzenia.

Poza sporem jest, że w wyniku kontroli budynku mieszkalnego jednorodzinnego segmentu bliźniaka na działce Nr [...] przy ul. [...] w m. B., należącego do inwestora -M. K., przeprowadzonej zarówno przez organ nadzoru budowlanego, jak również przez biegłego powołanego w postępowaniu prowadzonym przez prokuratora, stwierdzono roboty budowlane stanowiące samowolę budowlaną oraz odstępstwa od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] r. znak: [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, ogrodzenia i budynku gospodarczego z garażem na działce Nr [...] w m. B., w części dotyczącej budynku mieszkalnego.

Okoliczności powyższe bezspornie wyczerpywały przesłanki wynikające z art. 50 ust. 1 pkt 1 i 4 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z normami zawartymi w tym przepisie w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia (pkt 1) lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach (pkt 4).

Roboty budowlane spornego obiektu zostały wykonane w części samowolnie, a w części w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę.

Prace te nie postępowały już, gdyż były zakończone. W takiej sytuacji przepisy prawa budowlanego nakazują rzeczywiście, tak jak to uczynił organ nadzoru budowlanego, stosowanie odpowiednio rozwiązań prawnych zawartych w art. 51 ustawy Prawo budowlane.

Taki tryb postępowania wynika bezpośrednio z art. 51 ust. 7 prawa budowlanego, który to przepis stanowi, że przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1.

Odpowiednie zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy Prawo budowlane w stosunku wykonanych robót budowlanych samowolnie i z istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego uprawnia organ nadzoru budowlanego I instancji do nakazania inwestorowi zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (art. 51 ust. 1 pkt 1) albo nałożenia na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.

W ocenie Sądu mają rację organy nadzoru budowlanego, że rozbiórka bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego powinny być stosowane w ostateczności, a więc w sytuacji gdy niemożliwe będzie doprowadzenie wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Ustawodawca zezwolił w przepisach prawa budowlanego na proces legalizacji.

Decyzja wydana przez organ nadzoru budowlanego I instancji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2, stanowi niewątpliwie jeden z etapów postępowania legalizacyjnego samowoli budowlanej i ma bezpośredni wpływ na dalsze etapy tego postępowania znajdujące swoją regulację w art. 51 ust. 3 i 4 prawa budowlanego.

Obowiązek nakładany przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego zawarty w decyzji z dnia [...] r. powinien odpowiadać przepisom prawa.

W ocenie Sądu nałożenie obowiązku w powyższej decyzji na inwestora, w sposób w jaki uczynił to organ I instancji, odbyło się z naruszeniem przepisów prawa.

Na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane organ nadzoru nie miał prawa zobowiązywać inwestora do przedłożenia, w terminie do dnia 31 marca 2006 r., projektu zamiennego wraz z oceną techniczną i oddziaływaniem wykonanych robót na obiekt sąsiedni, gdyż zakres nałożonego obowiązku nie wypełnia przesłanki wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, o której stanowi art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. Sąd podziela stanowisko skarżącej wywiedzione w skardze, że powyższy przepis stwarza możliwość nałożenia obowiązku wykonania czynności faktycznych już naprawiających ewentualne odstępstwa od przepisów technicznych w sposób pozwalający na wznowienie robót budowlanych.

Orzecznictwo sądów administracyjnych w powyższym zakresie jest jednolite. Nałożenie obowiązków wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem nie może oznaczać obowiązku dostarczenia określonych dokumentów jako ekspertyz, ocen, ponieważ przez dostarczenie tego typu dokumentów nie można doprowadzić wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem (wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 listopada 2004 r., sygn. IV SA 1212/03 Lex nr 164697).

Podkreślenia nadto wymaga okoliczność, że inwestor pismem z dnia [...] r. przedłożył projekt zamienny uwzględniający zmiany wynikające z wykonanych robót. Organ nadzoru budowlanego władając projektem zamiennym powinien ocenić jego zgodność ze stanem faktycznym w miejscu spornego obiektu oraz jego zgodność z przepisami prawa budowlanego.

Organ nie wypełnił w tym zakresie obowiązków wynikających z art. 81 prawa budowlanego, a zwłaszcza zawartych w ust. 1 pkt 1 lit. c, gdzie przepis wprost stanowi, że do podstawowych obowiązków organów nadzoru budowlanego należy nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności zgodności rozwiązań architektoniczno - budowlanych z przepisami techniczno -budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej.

Organ dysponując projektem budowlanym powinien poddać go rzetelnej analizie co do zgodności jego rozwiązań architektoniczno - budowlanych z przepisami techniczno -budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej.

Wykonując swoje obowiązki powinien również dysponując dokumentacją dostarczoną przez inwestora na podstawie art. 81 ust. 4 prawa budowlanego dokonać czynności kontrolnych tym bardziej, że skarżąca w toku postępowania administracyjnego dostarczyła ekspertyzę budowlaną mgr inż. R. K. stwierdzającą szereg nieprawidłowości stanowiących o naruszeniu przepisów prawa.

Opinią biegłego jest opinia osoby, do której zwrócił się organ (art. 81 § 1 kpa). Stanowisko rzeczoznawców i innych ekspertów przedstawionych na zlecenie strony nie jest opinią biegłego w rozumieniu art. 84 § 1. Niemniej jednak dowodów tych nie może dyskwalifikować to, że są one dokumentem prywatnym. Nie wiążą one organu administracji, jednak tak jak każdy dowód podlegają ocenie. Dowód ten powinien zostać przeanalizowany, a uwagi co do tego dowodu powinny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji organu rozpoznającego sprawę.

Ocenie organu również powinna zostać poddana opinia biegłego sporządzona w postępowaniu karnym. Tym bardziej, że przedmiotem tej opinii są okoliczności dotyczące stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Organ administracji publicznej nie jest związany opinią biegłego w zakresie ustalania stanu faktycznego sprawy administracyjnej ani w zakresie określania konsekwencji prawnych ustalonego stanu faktycznego. Pogląd ten jest powszechnie przyjęty w piśmiennictwie (komentarz do art. 84 kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego., Zakamycze, 2005, wyd. II. LEX , pkt 11).

Organ nie może ograniczyć się w uzasadnieniu decyzji do powołania się na konkluzję zawartą w opinii biegłego, lecz obowiązany jest sprawdzić, na jakich przesłankach biegły oparł swoją konkluzję i skontrolować prawidłowość rozumowania biegłego (por. wyrok NSA z dnia 15 marca 1994 r., SA/Wr 147/94, LEX nr 31114).

Za wypełnienie obowiązku wynikającego z art. 81 ust. 4 prawa budowlanego nie można uznać kontroli przeprowadzonej przez organ nadzoru budowlanego w dniu [...] r. i protokołu z tego zdarzenia, ponieważ projekt zamienny został dostarczony w późniejszym okresie i organ nie poddał go ocenie poprzez porównanie rozwiązań w nim zawartych ze stanem faktycznym.

Z uwagi na powyższe uchybienia organu wynikające z art. 81 prawa budowlanego całkowicie nieuzasadnione było sięgnięcie przez organ do rozwiązań wynikających z art. 51 prawa budowlanego, a na pewno działanie to było przedwczesne.

Wadliwość decyzji organu I instancji z dnia [...] r. polegająca na nałożeniu obowiązku na inwestora nie wynikającego z przepisów prawa oraz na nie zebraniu kompletnego materiału dowodowego przesądziła w swoich skutkach o naruszeniu przepisów prawa przy wydawaniu kolejnych decyzji objętych skargą.

Sąd odnosząc się do dowodów, które posłużyły do wydania decyzji objętych skargą, pomijając już wadliwą decyzję z dnia [...] r. dostrzegł, że nie można było stwierdzić wykonania nałożonego obowiązku przez inwestora na podstawie art. 51 ust. 3 i 4 prawa budowlanego, ponieważ po pierwsze rozstrzygnięcie zawarte w decyzji z dnia [...] r. było wadliwe. Po drugie, umorzenie śledztwa przez prokuratora Prokuratury Rejonowej postanowieniem z dnia [...] r. Ds. 27/06 i dowody zgromadzone w sprawie karnej w tym "Opinia techniczna branży budowlanej" nie mogą zastąpić obowiązków organów nadzoru budowlanego wynikających z art. 81 prawa budowlanego.

Orzeczenie prokuratury oraz opinia mogą jedynie stanowić źródło dowodów w sprawie, które powinny zostać wykorzystane przez organ nadzoru przy podejmowaniu rozstrzygnięcia kończącego sprawę.

W celu weryfikacji powyższych dowodów z opinii biegłych oraz oceny zgodności projektu zamiennego z wykonanymi robotami organ powinien przeprowadzić kontrolę. Tym bardziej, że przepis art. 81 ust. 4 zd. 2 prawa budowlanego stanowi, że protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego.

Sąd podziela stanowisko zawarte w orzeczeniach sądów administracyjnych przywołane w uzasadnieniu skargi przez skarżącą.

Zgodnie z orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok NSA - W-wa z dnia 28 czerwca 2005 r., OSK 1780104, Lex nr 179100) ,,Nałożenie obowiązku dostarczenia określonych dokumentów nie jest merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy w rozumieniu art. 104 k.p.a., jest uzupełnieniem materiału dowodowego i dlatego właściwa jest tu forma postanowienia a nie decyzji. Dopiero po dostarczeniu przez inwestora wymaganych dokumentów, ekspertyz, ocen organ nadzoru budowlanego w oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy powinien podjąć decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane albo na podstawie pkt 2 tego przepisu, co w konsekwencji daje możliwość wydania decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych".

Projekt zgłoszony przez inwestora w dniu [...] r. zawiera ekspertyzę opisu stanu technicznego i wpływu na sąsiedni segment bliźniaczy. Projektant wypowiedział się, że podczas wizji lokalnej poddano oględzinom poszczególne elementy konstrukcyjne budynku takie jak więźba dachowa, pokrycie dachu, stropy ściany, ławy oraz posadowienie budynku. Stwierdzono, że wyszczególnione wyżej zmiany nie wpłynęły ujemnie na konstrukcję własną i sąsiedniego segmentu bliźniaczego, ponieważ stropy zostały oparte na ścianie nośnej niezależnej od ław fundamentowych i ściany nośnej sąsiedniego segmentu bliźniaczego. Natomiast posadzka w pogłębionej kotłowni została wykonana powyżej ław fundamentowych nie naruszając ich konstrukcji i posadowienia. Uprawniony projektant stwierdził dalej w ekspertyzie, że wykonany taras przy elewacji frontowej został wykonany do wysokości izolacji poziomej budynku. Równość posadzki oraz spadek od istniejących budynków nie powoduje zastoin wody na tarasie. W związku z tym nie ma zamakania ścian obu segmentów budynku.

Stanowisko projektanta w powyższym zakresie powinno zostać zweryfikowane w trakcie kontroli przeprowadzonej przez organ nadzoru budowlanego.

Organ nadzoru budowlanego powinien zweryfikować projekt zamienny i ustalić, czy obiekt, który powstał nawet bez wymaganego prawem pozwolenia i projektu budowlanego nie narusza przepisów zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002, Nr 75, poz. 690 ze zm.), które ustala warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

Z uwagi na powyższe zasadne są zarzuty w zakresie naruszenia zasad ogólnych zawartych art. 7 i 77Kpa.

Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 134, art. 135 i art. 145 §1 pkt 1 lit c- ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w pkt 1 w sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 p.p.s.a orzekł jak w pkt 2 i na podstawie art. 200 tej ustawy orzekł jak w pkt 3 sentencji wyroku.