Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 200/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 2 pkt 3, art. 15 ust. 1, 4, art. 12 ust. 2 pjt 3, ust. 3, art. 102 ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 341
law: Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami - tekst jedn.
article: par. 2 pkt 4, par. 9 pkt 13, par. 10 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 231
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia  do kierowania pojazdami

SENTENCJA

Dnia 9 lipca 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , Protokolant Referent stażysta – Ewa Górska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2020 roku sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wymiany prawa jazdy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącego J. R. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania J. R. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] w sprawie odmowy wymiany prawa jazdy kat. A, C, D, C+E, D+E, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018, poz. 2096 ze zm.), art. 12 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2019r., poz. 341 ze zm.) dalej u.k.p. - utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Z akt sprawy wynika, że w dniu 21 października 2019 r. skarżący złożył wniosek o wymianę prawa jazdy kat. A,C,D,C+E,D+E w związku z ubieganiem się o wpis potwierdzający posiadanie świadectwa kwalifikacji zawodowej. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 12 ust. 3 ustawy oraz § 9 pkt 13, § 10 ust. 1 pkt 2 oraz § 10 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami.

Decyzją z [...] organ I instancji na podstawie art. 12 ust. 3 u.k.p. odmówił wymiany stronie prawa jazdy kat. A, C, D, C+E, D+E.

W odwołaniu skarżący nie zgodził się z powyższym stanowiskiem.

Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowi art. 12 ust. 1 pkt 2 i 3 u.k.p., który stanowi, że prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której wydano decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub zatrzymaniu prawa jazdy - w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji. Przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii:

2) AM, Al, A2, A, C1, C, D1, D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kat. B,

3) B+E, C1+E, C+E, DI+E, lub D+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia

pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kat. B lub odpowiednio kat. CI, C, D1, D.

Organ wyjaśnił, że nadto stosownie do przepisu § 10 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016 r., poz. 231), w wyniku negatywnej weryfikacji dokumentów, o których mowa w ust. 1, należy odmówić wydania prawa jazdy.

Kolegium wskazało, że w przedmiotowej sprawie bezsporny i niekwestionowany jest fakt, że w stosunku do strony wyrokiem Kolegium ds. Wykroczeń w [...] przy Sądzie Rejonowym w [...] z dnia [...] (nr rej. [...]), orzeczono karę dodatkową w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kat. B w lądowej strefie ruchu na okres 18 (osiemnastu) miesięcy, tj. od dnia 30 lipca 1994 r. do dnia 30 stycznia 1996 r. Na poczet kary dodatkowej nakazano zaliczyć okres faktycznego zatrzymania prawa jazdy.

Zawiadomieniem z dnia 30 stycznia 1995 r., nr [...] Urząd Gminy w [...] poinformował kierowcę o wykonaniu ww. kary dodatkowej oraz o możliwości odebrania dokumentu prawa jazdy zaopatrzonego w adnotację o zakazie prowadzenia pojazdów mechanicznych kat. B (na okres 18 miesięcy). Ponadto pouczono stronę, że przywrócenie uprawnienia zatrzymanego na okres dłuższy niż rok uzależnione jest od wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji.

Następnie decyzją z dnia [...]., nr [...]Urząd Gminy w [...] zatrzymał skarżącemu prawo jazdy kat. B do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji wg kat. B.

SKO stwierdziło, że do dnia orzekania niniejszą decyzją J. R. nie ubiegał się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy kat. B oraz nie przystąpił do egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje.

W ocenie Kolegium z ustalonego w sprawie stanu prawnego i faktycznego wynika bezspornie, że okoliczność wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy kat B wyłącza także możliwość wydania prawa jazdy innych posiadanych kategorii nieobjętych postanowieniami tej decyzji.

Organ wskazał, że za taką interpretacją tego przepisu przemawia wykładnia nie tylko językowa, która ma pierwszeństwo przed innymi metodami interpretowania przepisów prawa, bowiem wynika z treści samej normy prawnej, lecz także wykładnia celowościowa. Ratio legis zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, czy zatrzymania prawa jazdy stanowi wykluczenie z ruchu drogowego takich kierowców, którzy wykazali, że zagrażają bezpieczeństwu w komunikacji. Trudno sobie wyobrazić, by racjonalny ustawodawca pozbawiając prawa do kierowania pojazdami osobowymi (kat. B) zezwoliłby na prowadzenie pojazdów ciężarowych lub ciężarowych z przyczepą (kat. C i C+E).

Organ wskazał, że w dniu 25 października 2014 r. nastąpiła znacząca zmiana stanu prawnego w tym zakresie, gdyż ustawodawca wprost wskazał w art. 12 ust. 2 u.k.p., że przepis art. 12 ust. 1 pkt 2, ust. 1 pkt 3 stosuje się nie tylko do osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy określonej kategorii, lecz także do osoby ubiegającej się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, jak też o przywrócenie uprawienia danej kategorii. Tym samym więc w znowelizowanym stanie prawnym, z wyraźnej woli ustawodawcy, skutki zdarzenia prawnego, jakim jest prawomocny wyrok zakazujący prowadzenia pojazdów mechanicznych lub zatrzymanie prawa jazdy w zakresie określonej kategorii, zostały rozciągnięte na inne uprawnienia do prowadzania pojazdów, zarówno względem osób ubiegających się o prawo jazdy tej innej kategorii, jaki i dysponującym już takim prawem jazdy.

Kolegium wskazało, że wobec tego okoliczność, że strona przed wydaniem decyzji z dnia [...] legitymował się prawem jazdy obejmującym kategorię A, C, D, C+E, D+E oraz B, a decyzją tą zatrzymano jedynie prawo jazdy kat. B, nie oznacza, że w trakcie obowiązywania tej decyzji, strona może prowadzić pojazdy mechaniczne objęte tymi kategoriami i że może żądać zwrotu dokumentu potwierdzającego uprawnienie do kierowania pojazdami w zakresie tych kategorii. Tego bowiem wyraźnie zakazał ustawodawca przepisem art. 12 ust. 3 u.k.p., obligując organ administracyjny do odmowy wydania w takim wypadku żądanego dokumentu.

W ocenie Kolegium, organ prowadzący postępowanie w pierwszej instancji wypełnił swoje obowiązki wynikające z zasady prawdy obiektywnej, w tym dotyczące ciężaru dowodu. Zasada spoczywania ciężaru dowodu na organie nie może być jednak rozumiana w ten sposób, że organ ten ma przekonać stronę o zasadności nałożonego na nią obowiązku.

Odnosząc się do sformułowanych w odwołaniu przez stronę argumentów sprowadzających się do tego, że wykonuje zawód kierowcy nieprzerwanie od 1985r. i jest jedynym żywicielem rodziny to wobec obligatoryjnego charakteru powołanych przepisów pozostają one bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.

W skardze J. R. zarzucił obrazę art. 12 ust. 3 u.k.p. polegającą na wyrażeniu niesłusznego poglądu, że przepis ten stosuje się do osoby, która ubiega się o wymianę prawa jazdy, podczas gdy przepis ten ma zastosowanie do osób ubiegających się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy.

Strona wniosła o uchylenie decyzji I i II instancji oraz o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżący podkreślił, że zasadę z art. 12 ust. 3 u.k.p. stosuje się do osoby, która wnosi o zwrot prawa jazdy, a nie w stosunku do osoby, która wnosi o wymianę prawa jazdy. Organ orzekający wydaje się utożsamiać te dwie sytuacje, co zdaniem skarżącego jest błędne. Skarżący posiada ważne uprawnienia do prowadzenia pojazdów w zakresie kategorii A, C, D, C+E, D+E, nie można zatem mówić, że stara się o wydanie lub zwrot prawa jazdy. Procedura wymiany prawa jazdy przewidziana jest w art. 15 u.k.p.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z [...] r. o odmowie wymiany skarżącemu prawa jazdy kat. A, C, D, C+E, D+E.

Przeprowadzona przez sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 341 ze zm. - dalej u.k.p.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 231 ze zm.), wydanego na podstawie art. 20 ust. 1 pkt 2 u.k.p. Zgodnie z tym przepisem minister właściwy do spraw transportu w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw informatyzacji oraz ministrem właściwym do spraw wewnętrznych określił, w drodze rozporządzenia szczegółowe warunki wydawania i zatrzymywania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, cofania i przywracania uprawnień do kierowania pojazdami, a także szczegółowe czynności organów i innych jednostek z tym związane oraz wzory dokumentów stosowanych w tych sprawach.

W rozpoznawanej sprawie skarżący złożył w dniu 21 października 2019 r. wniosek, ponieważ ubiegał się o wpis potwierdzający posiadanie świadectwa kwalifikacji zawodowej w zakresie prawa jazdy kat. A,C,D,C+E,D+E. We wniosku wskazał, zaznaczając kwadrat literą X, że ubiega się o wymianę prawa jazdy kat. A,C,D,C+E,D+E.

W tym miejscu przypomnieć należy, że kwalifikacja wstępna i szkolenie okresowe kierowców jest konsekwencją implementacji dyrektywy unijnej nr 2003/59/WE w prawie krajowym. Rozwój rynku transportu drogowego w Europie wymusił wprowadzenie w prawie Unii Europejskiej jednolitych wymagań, które powinni spełniać kierowcy, bez względu na to, czy prowadzą działalność gospodarczą na własny rachunek, czy pracują za wynagrodzeniem, czy też wykonują przewóz zarobkowy. Ustanowienie nowych reguł wspólnotowych w zakresie odpowiedniego przygotowania zawodowego kierowców miało na celu zapewnienie, aby kierowca, dzięki swoim kwalifikacjom, mógł bez przeszkód wykonywać działalność związaną z prowadzeniem pojazdu. Komentowana dyrektywa unijna poprzez wprowadzenie obowiązku kwalifikacji wstępnej i okresowego szkolenia kierowców zmierza do poprawy bezpieczeństwa drogowego i bezpieczeństwa kierowcy także podczas czynności wykonywanych przez kierowcę w trakcie postoju pojazdu. Natomiast analizując kwestię rynku pracy, warto wskazać, że omawiane przepisy prawa Unii Europejskiej regulują podstawowe zagadnienia związane z dostępem do zawodu kierowcy. Ukończenie kwalifikacji wstępnej i następnie szkolenia okresowego jest warunkiem koniecznym, jaki musi spełnić kierowca wykonujący przewozy drogowe w Unii Europejskiej, w zależności od rodzaju przewozu (Rychter Renata Alicja, komentarz praktyczny, LEX/el. 2017).

W myśl art. 15 ust. 1 u.k.p. 1. starosta dokonuje w prawie jazdy wpisu potwierdzającego odbycie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej albo szkolenia okresowego, o których mowa w rozdziale 7a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.

Wpis jest dokonywany, w formie wymiany prawa jazdy, na okres 5 lat, liczony od dnia wydania świadectwa kwalifikacji zawodowej, o którym mowa w przepisach rozdziału 7a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, przy czym termin ten nie może być dłuższy niż okres ważności orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego, o których mowa w przepisach rozdziału 7a tej ustawy (15 ust. 4 u.k.p.).

Stosownie zaś do treści § 9 pkt 13 powołanego rozporządzenia - prawo jazdy lub pozwolenie albo wtórnik tych dokumentów wydaje się w przypadku osoby ubiegającej się o wpis potwierdzający uzyskanie kwalifikacji wstępnej, kwalifikacji wstępnej przyspieszonej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej, kwalifikacji wstępnej uzupełniającej przyspieszonej lub ukończenie szkolenia okresowego - po otrzymaniu:

a) wniosku o wydanie prawa jazdy,

b) dowodu uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy lub pozwolenia oraz opłaty ewidencyjnej,

c) dokumentów, o których mowa w art. 15 ust. 2 ustawy,

d) fotografii, o której mowa w § 5 ust. 1 pkt 3,

e) oświadczenia kierowcy o wykonywaniu przewozu drogowego różnymi pojazdami, dla których jest wymagane posiadanie prawa jazdy co najmniej jednej spośród kategorii C1, C1+E, C lub C+E oraz D1, D1+E, D lub D+E, w przypadku kierowcy, o którym mowa w art. 39d ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414, z późn. zm.),

f) kopii posiadanego prawa jazdy.

W rozpoznawanej sprawie istotne znaczenie ma także treść § 10 ust. 1 pkt 2 oraz § 10 ust. 2 rozporządzenia. Zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 2 w celu wydania prawa jazdy lub pozwolenia należy przeprowadzić weryfikację złożonych dokumentów w zakresie:

a) poprawności ich wypełnienia, zgodności z dokumentem tożsamości oraz kompletności,

b) spełnienia przesłanek określonych w ustawie odpowiednio do rozpoczęcia szkolenia oraz do wydania prawa jazdy lub pozwolenia.

Natomiast zgodnie z § 10 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia w wyniku negatywnej weryfikacji dokumentów, o których mowa w ust. 1, należy odmówić wydania prawa jazdy lub pozwolenia.

W niniejszej sprawie organ dokonał negatywnej weryfikacji dokumentów skarżącego, ale zamiast odmówić wydania prawa jazdy odmówił wymiany prawa jazdy. Skoro ustawodawca przewidział, że wpis jest dokonywany w formie wymiany prawa jazdy, natomiast brak podstaw do dokonania wpisu następuje w formie decyzji o odmowie wydania prawa jazdy, to decyzja organu I instancji narusza art. 15 ust. 4 u.k.p. w związku z § 10 ust. 1 pkt 2 oraz § 10 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia.

Mając powyższe na uwadze, Sąd nie podziela zarzutu skargi, że rozpatrując wniosek strony o wpis potwierdzający posiadanie świadectwa kwalifikacji zawodowej, o jakim mowa w art. 15 uk.p. nie dochodzi do weryfikacji posiadanych przez wnioskodawcę uprawnień w zakresie kierowania pojazdami. Wręcz przeciwnie z § 10 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia wprost wynika, że starosta przeprowadza weryfikację złożonych dokumentów w zakresie spełnienia przez wnioskodawcę przesłanek określonych w ustawie do wydania prawa jazdy, a w wyniku negatywnej weryfikacji dokumentów odmawia wydania prawa jazdy.

Powyższe oznacza, że decyzję organu I instancji odmawiającą wymiany prawa jazdy, zawierającą rozstrzygnięcie nieprzewidziane w ww. przepisach, jak i utrzymującą ją w mocy decyzję organu II instancji - należało uchylić.

Przechodząc do dalszej części rozważań wskazać należy, że orzeczeniem Kolegium ds. Wykroczeń w [...] przy Sądzie Rejonowym w [...] z dnia [...] (nr rej. [...]), orzeczono w stosunku do skarżącego karę dodatkową w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kat. B w lądowej strefie ruchu na okres 18 (osiemnastu) miesięcy, tj. od dnia 30 lipca 1994 r. do dnia 30 stycznia 1996 r. Na poczet kary dodatkowej nakazano zaliczyć okres faktycznego zatrzymania prawa jazdy. Decyzją z dnia [...] ., nr [...]Wójt Gminy [...] zatrzymał skarżącemu, na podstawie art. 90 ust. 6 ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1992 r., nr 11, poz. 41) prawo jazdy kat. B do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji kat. B. W uzasadnieniu wskazano, że zatrzymanie uprawnienia do kierowania pojazdami nastąpiło z powodu popełnienia wykroczenia z art. 87 § 1 kw. Powyższej decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. J. R. nie ubiegał się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy kat. B oraz nie przystąpił do egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje.

Podkreślić w tym miejscu należy, że wniosek skarżącego o wymianę prawa jazdy kat. A, C, D, C+E, D+E złożony został w czasie obowiązywania ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami. Zgodnie z art. 12 ust.1 pkt 3 u.k.p., prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której wydano decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy - w okresie i zakresie obowiązywania tej decyzji. Przepis ust. 1 pkt 3 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy kategorii:

1) C1, C, D1 lub D - w okresie obowiązywania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmujących uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B;

2) B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E - w okresie obowiązywania decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami lub decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy obejmujących uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D (art. 12 ust. 3 u.k.p.).

Zdaniem Sądu, skoro wniosek o wymianę prawa jazdy kat. A,C,D,C+E,D+E w związku z ubieganiem się o wpis potwierdzający posiadanie świadectwa kwalifikacji zawodowej skarżący złożył w czasie obowiązywania ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami i w obrocie prawnym pozostaje decyzja o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kat. B, to ubiegając się de facto o wydanie prawa jazdy, mają zastosowanie przepisy obecnie obowiązującej ustawy.

A zatem skoro skarżący nie posiada prawa jazdy kat. B, to nie może mu być wydane prawo jazdy kat. A,C,D,C+E,D+E. W dalszym ciągu obowiązuje bowiem w stosunku do skarżącego decyzja Wójta Gminy [...] z dnia [...] ., nr [...] o zatrzymaniu prawa jazdy kategorii B, która nie została do dnia wydania zaskarżonej wyeliminowana z obrotu prawnego. Organy administracyjne zobowiązane były więc uwzględnić okoliczności rzutujące na uprawnienia skarżącego do kierowania pojazdami. Do takich okoliczności niewątpliwie należy orzeczone w stosunku do skarżącego zatrzymanie prawa jazdy na mocy ostatecznej decyzji. W decyzji tej określono, że zatrzymanie prawa jazdy następuje do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji. Rozstrzygnięcie to zostało wydane na gruncie Prawa o ruchu drogowym z dnia 1 lutego 1983 r. (Dz. U. nr 11, poz. 41), jednakowoż "nowe" Prawo o ruchu drogowym zachowało instytucję zatrzymania prawa jazdy, wiążąc z nią określone konsekwencje. W szczególności art. 114 ust. 4 tego Prawa pozwalał na wydanie zatrzymanego prawa jazdy, którego strona była pozbawiona na okres dłuższy niż 1 rok, dopiero po zdaniu przez nią odpowiedniego egzaminu państwowego.

Również stosownie do treści art. 102 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, zwrot zatrzymanego prawa jazdy następuje po ustaniu przyczyny zatrzymania, przy czym, jeżeli od dnia zatrzymania prawa jazdy upłynął okres przekraczający rok, warunkiem wydania prawa jazdy jest uzyskanie pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. Warunek ten został również przewidziany w art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. b tejże ustawy. Innymi słowy, zwrot zatrzymanego prawa jazdy, którego kierowca był pozbawiony na okres przekraczający rok, uzależniony jest od uzyskania pozytywnego wyniku kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. Skarżący tego warunku nie spełnił.

Zatrzymanie prawa jazdy wynika przy tym z samej decyzji o zatrzymaniu i nie jest istotne, czy i kiedy strona utraciła jego posiadanie. Wymóg zdania egzaminu obowiązuje również w przypadku rozpatrywania wniosku o wpis potwierdzający posiadanie świadectwa kwalifikacji zawodowej. Wymogu tego skarżący nie spełnił.

W końcu stwierdzić należy, że w ramach rozpoznawanej sprawy sądowoadministracyjnej nie może być oceniana prawidłowość postępowania administracyjnego w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy.

Wskazana powyżej decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy nadal funkcjonuje w obrocie prawnym, co rodzi wcześniej omówione konsekwencje. W toku ocenianego obecnie postępowania administracyjnego skarżący nie kwestionował ostatecznego charakteru tej decyzji.

W ocenie Sądu aktualne pozostaje stanowisko NSA zaprezentowane w wyroku z dnia 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1532/16), w którym Sąd wskazał, że ratio legis zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych stanowi wykluczenie z ruchu drogowego takich kierowców, którzy wykazali, że zagrażają bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza jeżeli uczynili to znajdując się w stanie nietrzeźwości. Trudno sobie wyobrazić by racjonalny ustawodawca pozbawiając prawa do kierowania pojazdami osobowymi (kat. B) zezwoliłby na prowadzenie pojazdów ciężarowych lub ciężarowych z przyczepą (kat. C i C+E). Zauważyć należy, że inne rozumienie art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami prowadziłoby również do sytuacji, w której osoby nieposiadające w dacie orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii B prawa jazdy innej kategorii, nie mogłyby się ubiegać o wydanie prawa jazdy i kierować pojazdami np. kategorii A, C, D, gdy tymczasem osoby posiadające już takie uprawnienia w dacie orzeczonego zakazu mogłyby je swobodnie wykonywać. Oznaczałoby to nierówne traktowanie sprawców, wobec których orzeczono sądownie taki sam zakaz, ale - co najważniejsze - byłoby to sprzeczne z celem przyjętych rozwiązań prawnych, jakim jest niedopuszczanie do ruchu drogowego osób, które swoim postępowaniem, przez prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, zagroziły bezpieczeństwu w komunikacji. Zarówno przy interpretacji, jak i zastosowaniu w sprawie wymienionych przepisów należało mieć na względzie, że przepisy i zasady ruchu drogowego odznaczają się rygoryzmem służącym przede wszystkim zapewnieniu bezpieczeństwa wszystkich uczestników ruchu drogowego.

W ocenie Sądu orzekającego w rozpoznawanej sprawie powyższe dotyczy również takiego samego rozumienia art. 12 ust. 2 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami w okresie obowiązywania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Zgodnie bowiem z § 2 pkt 4 rozporządzenia - ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o zakazie - rozumie się przez to decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia, cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami albo orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów.

Reasumując należy stwierdzić, że skoro jednak skarżona decyzja organu odwoławczego i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane niezgodnie z obowiązującymi przepisami, tj. art. 15 ust. 4 u.k.p. w związku z § 10 ust. 1 pkt 2 oraz § 10 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia zachodzą przesłanki uzasadniające ich uchylenie.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), na które złożyły się: wpis od skargi - 200 zł oraz wynagrodzenie adwokata w wysokości 480 zł.

Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych wyżej rozważań sądu i ponowne rozpoznanie sprawy winno nastąpić z ich uwzględnieniem.

EG