Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 777/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2 i 3
journal: Dz.U. 2012 poz 145
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77 - 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Janina Guść Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2013 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 października 2012 r., nr [...] w przedmiocie wykonania urządzeń zapobiegających szkodom 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

W decyzji z dnia 2 grudnia 2011r. r. nr. [...] Burmistrz Gminy, na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r., nr 239, poz. 2019 – tekst jednolity ze zm.), nakazał M. P. – właścicielce działki nr [...] położonej w P., wykonanie urządzeń zapobiegających szkodliwemu wpływowi na działkę sąsiednią polegającą na spływie wód opadowych spływających z powierzchni dachowych oraz z drenażu opaskowego budynku zlokalizowanego na działce nr [...] w kierunku działki nr [...] poprzez:

1. wybudowanie rurociągu odprowadzającego wody gromadzone w studni szczelnej zlokalizowanej na działce nr [...] bezpośrednio do systemów drenażowych zlokalizowanych w niższych rejonach ul. [...] w terminie do 30 czerwca 2010r.

Do czasu wybudowa rurociągu zakazano wypompowywania wód gromadzonych w zbiorniku betonowym zlokalizowanym na terenie działki nr [...] na jej powierzchnię.

2. Nadmiar wód gromadzonych w zbiorniku szczelnym należy wywieść poza teren działki.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że M. P. na terenie działki nr [...] realizuje roboty budowlane polegające na budowie budynku mieszkalnego w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia 26 sierpnia 2009r., zmienione decyzją z dnia 17 czerwca 2010r. Z projektu zagospodarowania działki wynika, że na jej terenie została zaprojektowana studnia chłonna, której głębokości oraz sposobu realizacji nie określono. W projekcie brak jest informacji dotyczącej drenażu, który został zrealizowany w gruncie dookoła budowanego budynku.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane prowadzone na działce nr [...] z uwagi na zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia spowodowane zalewaniem wodą gruntową (wypompowywaną ze studni chłonnej) działek sąsiednich oraz nałożył obowiązek wykonania ogrodzenia działki na cokole fundamentowym o wysokości 0,3 m od strony działki nr [...] oraz wykonanie dodatkowego cokołu od strony działki nr [...] wraz z pogłębieniem zbiornika, który gromadzi wody opadowe do 6 m³. Nadto nałożył obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej dotyczącej realizacji niezbędnych robót zabezpieczających teren działek sąsiednich przed ich zalaniem oraz zlecił wykonanie badań geologicznych, w celu ustalenia, czy i jaka ilość wody może być zagospodarowana przez istniejąca studnię oraz czy ewentualnie nie ma konieczności wykonania dodatkowych studni chłonnych lub wykonania innego urządzenia. Z przeprowadzonych badań geologicznych wynika, że grunt występujący na działce nr [...] nie jest w stanie odebrać wód gruntowych i odprowadzić ich w głębsze warstwy gruntu.

Pismem z dnia 25 marca 2011r. organ nadzoru zwrócił się do Burmistrza Gminy o rozpatrzenie w oparciu o przepis art. 29 Prawa wodnego kwestii naruszenia stosunków wodnych na działce nr [...] poprzez odprowadzanie (wypompowywanie) wód gromadzonych w studni betonowej na powierzchnię działki nr [...] i spływ ich na teren działki [...] będącej własnością A. i J. S. z terenu działki [...] będącej własnością M. P.

Burmistrz Gminy w dniu 30 marca 2011r. wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie zalewania działki nr [...] przez wody opadowe spływające z działki nr [...]. W trakcie oględzin w terenie przeprowadzonych w dniu 8 kwietnia 2011r. organ stwierdził, że ze studni chłonnej wyprowadzony jest wąż PCV, skierowany pod ziemią w kierunku zachodnim na działkę nr [...] w pobliżu działki nr [...]. W dniu oględzin na działkach nie występowały zastoiska wodne. Właściciele działki nr [...] wskazywali, że nadmiar wody zgromadzony w studni chłonnej zostaje wypompowywany do narożnika graniczącego z działką [...], a tym samym powoduje szkodę podtapiając działkę nr [...] i na tę okoliczność przedstawiali zdjęcia. Właścicielka działki nr [...] oświadczyła, że nadmiar wody (ok. 50 l) ze studni wypompowywany jest na jej działkę a woda całkowicie wchłania się w ziemię.

Organ przytoczył treść przepisu art. 29 Prawa wodnego wskazując, że stosownie do treści art. 29 ust. 3 jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie organ może w drodze decyzji nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom.

W celu ustalenia czy odprowadzania wód opadowych i gruntowych szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie organ zlecił biegłemu L. Ł. wydanie opinii dotyczącej zakresu tego naruszenia przez właściciela działki nr 181/33 w stosunku do działki nr [...]. Organ I instancji przedstawił w uzasadnieniu decyzji ustalenia biegłego, który stwierdził, że część działki nr [...] z racji różnicy w ukształtowaniu terenu jest zlewiskiem wody opadowej. Znajdująca się na terenie działki nr [...] studnia o charakterze studni chłonnej posiada charakter zbiornika retencyjnego z uwagi na brak w dnie studni gruntu przepuszczalnego. Do studni wyprowadzone są dwa wyloty końcówek z drenażu opaskowego budynku na głębokości 2,25m, zaś jej głębokość wynosi 5m, maksymalna objętość zbiornika wynosi 3,0ca m³. W trakcie lustracji biegły stwierdził, że wzdłuż cokołu rozgraniczającego sporne działki teren był nadmiernie wilgotny. Powodem tego były opady deszczu, przy czym opady normalne nie powinny powodować szkód. Zgodnie z obliczeniami podtopienia w końcowej partii działki nr [...] oraz filtracja pod cokołami ogrodzeń a nawet przelewanie się wody pod cokołami na działkę nr [...] jest możliwe po kilkakrotnie powtarzających się opadach deszczu. Po analizie opinii i odpowiedzi biegłego, organ uznał opinię za rzetelną

Organ I instancji uznał, że wymienione w decyzji nakazy winny skutecznie zapobiec podtapianiu działek sąsiednich, akcentując że obecnie działka nr [...] nie jest wyposażona w odpowiednie odprowadzenie wód opadowych, a znajdująca się na terenie działki studnia chłonna, do której doprowadzane są wody z drenażu opaskowego budynku nie spełnia swojego zadania. Nadmiar wody ze studni zostaje wypompowywany, na powierzchnię działki, po czym spływa w kierunku działki znajdującej się poniżej, powodując jej zalewanie. Z tych przyczyn nadmiar wód gromadzonych w zbiorniku należy zgodnie z decyzją wywieść poza teren działki, gdyż w czasie intensywnych opadów nadmiar wody spływa na teren działki sąsiedniej. Nadto wybudowanie rurociągu, który bezpośrednio odprowadzi wody do systemów drenażowych zlokalizowanych w rejonach niżej położonych skutecznie zapobiegnie podtapianiu.

W odwołaniu od powyższej decyzji M. P. zarzuciła:

1.błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 29 Prawa wodnego, tj. zmiany stanu wody na gruncie skarżącej, ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że zmiany stanu wody zostały spowodowane przez skarżącą, podczas gdy jak wynika z opinii biegłego bezpośrednią przyczyną nadmiaru wody opadowej na gruncie skarżącej jest brak kanalizacji deszczowej ulicy [...];

3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7,8, art. 77 oraz art. 80 kpa, poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego oraz wydanie orzeczenia w całkowitej sprzeczności z wnioskami płynącymi z opinii biegłego, która to opinia stanowiła podstawę wydania zaskarżonego orzeczenia.

Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu odwołania skarżąca przedstawiła szczegółowe uzasadnienie przytoczonych wyżej zarzutów. Skarżąca podniosła, że organ wprawdzie powołał biegłego celem wydania opinii w zakresie naruszenia art. 29 Prawa wodnego, jednakże bezzasadnie pominął wnioski płynące z tej opinii. W opinii tej, jak wskazała skarżąca, biegły podał, że posądzenie skarżącej o działanie szkodliwe nie znajduje uzasadnienia, gdyż powodem zmian są siły natury (deszcze) oraz niezakończone roboty drogowe na ulicy [...] (kanalizacja deszczowa). Jako przyczyny zaistniałego stanu rzeczy biegły wskazał brak kanalizacji deszczowej, brak ogrodzenia działki [...] na cokole betonowym nad terenem na styku z chodnikiem oraz niezabudowaną działką nr [...]. Nadto biegły wskazał, że wypompowywanie wody ze studni nie ma tu żadnego znaczenia. W świetle tej opinii bezzasadne są orzeczone przez organ nakazy. Brak jest bowiem dowodów, że wypompowywanie wody może powodować szkodę dla gruntów sąsiednich w rozumieniu art. 29 Prawa wodnego. Za dowód trudno bowiem uznać niczym nie poparte twierdzenia właściciela działki nr [...]. Jednocześnie skarżąca podniosła, że organ wydał decyzję w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz bez uwzględnienia wydania przez Inspektora nadzoru Budowlanego decyzji nakazującej skarżącej wykonanie opisanych w niej cokołów fundamentowych. W swojej opinii biegły ustalił, że wykonanie tych prac będzie wystarczające by zapobiec powstawaniu podtopień i miejscowych wymoklisk

Powołując się na powyższe skarżąca podniosła, że w trakcie wydawania decyzji organy naruszyły wskazane w odwołaniu zasady postępowania poprzez ocenę materiału dowodowego w sposób absolutnie dowolny i sprzeczny z wnioskami płynącymi z opinii biegłego. Organ nie dysponuje wiadomościami specjalnymi, zlekceważenie wniosków płynących z opinii stanowi rażące naruszenie prawa oraz naruszenie zasady zaufania obywatela do działań organu administracji. Podniesiono, że organ winien ponownie przeanalizować zaistniały stan faktyczny, poprzez wyjaśnienie czy faktycznie nastąpiła i gdzie miała miejsce zmiana stanu wód, a jeżeli nastąpiła winien ustalić czyje konkretne działania (lub zaniechania) do tego doprowadziły oraz czy zmiany te powodują szkody na działkach sąsiednich.

Rozpatrując wniesione odwołanie, Samorządowego Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia 30 lipca 2009 r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekło co do istoty w ten sposób, zakazało właścicielce działki gruntu nr ewid. [...] położonej w P. wypompowywania wód gromadzonych w zbiorniku betonowym na terenie przedmiotowej działki na jej powierzchnię. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 29 Prawa wodnego.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium powołało się na ustawę z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne oraz treść jej art. 29 ust. 1, 2 i 3. Zgodnie z treścią tych przepisów właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:

1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie.

Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom.

Jak wskazało Kolegium z brzmienia przepisu wynika ogólny zakaz dokonywania przez właściciela działki jakichkolwiek zmian stanu wody na gruncie oraz kierunku jej spływu, ze szkodą dla gruntów sąsiednich, oraz obowiązek usunięcia wszelkich przeszkód oraz zmian powstałych na jego działce, jeżeli szkodliwie wpływają one na grunty sąsiednie. Rozstrzygniecie określone w przepisie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego może być więc wydane, w sytuacji gdy organ ustali, że w wyniku działań dokonanych przez właściciela gruntu doszło do naruszenia stanu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich.

Organ II instancji wskazał, że przed organem I instancji zostały przeprowadzone dwa dowody: oględziny nieruchomości oraz dowód z opinii biegłego i żaden z tych dowodów nie potwierdza, że wyłączną przyczyną podtapiania działek sąsiednich jest wypompowywanie wód opadowych z połaci dachowych drenażu opaskowego budynku na działce nr [...]. Organ II instancji wyznaczył w sprawie rozprawę administracyjną w dniu 26 września 2012r., z udziałem biegłego, pełnomocnika Burmistrza Gminy i uczestnika postępowania J. S., w trakcie której biegły wskazał, że działania zmierzające do przywrócenia prawidłowego stanu wód powinny polegać na wybudowaniu rurociągu odprowadzającego wody z wszystkich wyżej położonych działek do systemów drenażowych zlokalizowanych w niższych rejonach, z kolei pełnomocnik Burmistrza podniósł, że przyczyną zalewania niżej położonych działek jest wybudowanie murków oporowych, uczestnik postępowania złożył na rozprawie oświadczenie i dokumentację fotograficzną, potwierdzającą w jego ocenie, że położone w niższych rejonach nieruchomości są zalewane wodami spływającymi z wyżej położonych terenów, nadto ustalono, że właścicielka działki nr [...] wykonała betonowe podwyższenie murów rozgraniczających jej działkę od działek sąsiednich.

Kolegium uznało, że przyczyną podtopień są czynniki fizyczne: ukształtowanie terenu, struktura gleby oraz ilość występujących okresowo opadów deszczu oraz działania bądź zaniechania ludzkie, do których należy zaliczyć brak kanalizacji deszczowej ulicy [...] oraz jako czynnik przyczyniający się do zalewania niżej położonych terenów, potwierdzony w trakcie oględzin z dnia 8 kwietnia 2011r., fakt wypompowywania ze zlokalizowanej na działce nr [...] studni betonowej, poprzez umieszczony w niej wąż gumowy, wody pochodzącej z powierzchni dachowych i drenażu opaskowego budynku, na powierzchnię tej działki. To działanie właścicielki działki nr [...] będące jedną z przyczyn podtapiania działek sąsiednich winno być ocenione jako skutkujące naruszeniem stanu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Powołując się na powyższe ustalenia Kolegium uznało, że orzeczenie ww. zakazu jest uzasadnione.

Nadto Kolegium wskazało, że w prowadzonym postępowaniu nie jest rzeczą organu szukanie rozwiązań technologicznych pozwalających na osuszenie budynku i terenu działki nr [...]. Te kwestie winny być rozstrzygane w postępowaniach zakresu prawa budowlanego, podobnie jak postępowanie w sprawie zaproponowanego rozwiązania polegającego na budowie rurociągu odprowadzającego wody opadowe ze wszystkich wyżej położonych działek do położonych niżej systemów drenażowych.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w zakresie pkt 2, tj. zakazania wypompowywania wód gromadzonych w zbiorniku, złożyła M. L. (d. P.), zarzucając tej decyzji:

1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7,77 oraz 80 kpa poprzez dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz wydanie orzeczenia w całkowitej sprzeczności z wnioskami wynikającymi z opinii biegłego;

2) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 29 ustawy Prawo wodne, poprzez przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie zmiany stanu wód na gruncie, które szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, spowodowane są przez właściciela gruntu.

Powołując się na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w zaskarżonym zakresie.

W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła argumentację dotyczącą uzasadnienia wniesionych zarzutów, ponawiając swoje zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżąca powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu odwołania podniosła, że Kolegium w sposób całkowicie nieuzasadniony pominęło wnioski płynące z opinii biegłego, a wręcz wnioski te w zakresie przyczyn podstopień, stoją w jawnej sprzeczności z treścią opinii biegłego. Skoro bowiem biegły stwierdza w sposób jednoznaczny, iż wypompowywanie wody ze studni nie ma żadnego znaczenia, tym samym całkowicie bezzasadnym jest orzeczony przez Kolegium zakaz wypompowywania wody. Nie znajduje on żadnego uzasadnienia w świetle opinii biegłego oraz brak jest jakichkolwiek dowodów, iż wypompowywanie może mieć jakikolwiek wpływ na działki sąsiednie, a tym bardziej powodować szkodę dla gruntów sąsiednich w rozumieniu art. 29 Prawa wodnego. Jednocześnie skarżąca powołała się na postępowanie prowadzone przez organ nadzoru budowlanego i decyzję organu I instancji z dnia 5 listopada 2012r. stwierdzającą wykonanie w całości obowiązków nałożonych na skarżącą decyzją z dnia 24 marca 2011r. dotyczącą wykonania cokołów fundamentowych. W opinii biegły wskazywał, że wykonanie prac opisanych w decyzji organu nadzoru było wystarczające do tego by zapobiec powstawaniu podtopień, prace zostały wykonane, a zatem wskazane niebezpieczeństwa w postaci podtopień przestały istnieć.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.-Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w art. 1 § 1 ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2).

Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa bez względu na zarzuty podniesione w skardze.

Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa.

Wydając zaskarżoną decyzję organ II instancji jako podstawę rozstrzygnięcia powołał ogólnie art. 29 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 145), bez sprecyzowania szczegółowej podstawy rozstrzygnięcia sprawy.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo wodne, właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może:

1/ zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich;

2/ odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich.

Zakaz ten obejmuje odprowadzanie wód i ścieków na grunty sąsiednie, i ma charakter bezwzględny bez względu na to, czy odprowadzanie to stanowi źródło szkody.

Zgodnie zaś z art. 29 ust. 3 ustawy, jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom.

W przypadku szkodliwego wpływu zmiany stanu wody na nieruchomość, w wyniku bezprawnego działania właściciela gruntu sąsiedniego, w grę wchodzi roszczenie negatoryjne określone w art. 222 kc, o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń. Sprawy o ochronę własności są sprawami cywilnymi. W sprawach cywilnych zasadą jest dopuszczalność drogi sądowej. Ustawodawca dopuszcza jednak wyjątki stanowiąc w art. 2 § 3 kpc, że nie są rozpoznawane w postępowaniu sądowym sprawy cywilne jeżeli przepisy szczególne przekazują je do właściwości innych organów. Takim przepisem szczególnym jest art. 29 ust. 3 Prawa wodnego.

Z treści art. 29 ust. 2 Prawa wodnego wynika, że regulacja w nim zawarta dotyczy wszelkich zmian stanu wody, także kierunku wody opadowej, jeśli mogłaby być ona szkodliwa dla gruntów sąsiednich.

Natomiast art. 29 ust. 3 Prawa wodnego przewiduje administracyjny tryb postępowania w przypadku szkodliwego oddziaływania na grunty sąsiednie spowodowanego zmianą stanu wody na gruncie i wydanie decyzji administracyjnej nakładającej co najmniej jeden z obowiązków wymienionych w art. 29 ust. 3. Rozstrzygnięcie określone w przepisie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego może więc być wydane, w sytuacji gdy organ ustali, że w wyniku działań dokonywanych przez właściciela gruntu doszło do naruszenia stanu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Wówczas może w drodze decyzji administracyjnej orzec na podstawie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego. Przepis art. 29 ust. 3 przewidując administracyjny tryb postępowania ustanawia wyjątek od zasady. Ze względu na swój wyjątkowy charakter nie może być interpretowany rozszerzająco. Oznacza to, że jeżeli roszczenie negatoryjne o przywrócenie stanu zgodnego z prawem przybiera inną postać niż żądanie przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, to takie roszczenie powinno być dochodzone w postępowaniu sadowym (uchwała Sądu najwyższego z dnia 27 czerwca 2007r., IIICZP 39/07 OSNC 2008/7-8/85).

Mając powyższe na uwadze i nawiązując do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy oraz do powołanej podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz treści decyzji wydanej przez organ II instancji, tj. treści nałożonego obowiązku, uznać należy, że rozstrzygniecie organu II instancji jest wadliwe i narusza prawo. W decyzji tej bowiem organ odwoławczy nałożył na stronę obowiązek nie przewidziany w cyt. przepisie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, a tylko ten przepis w świetle wyżej poczynionych ustaleń może stanowić dla organu administracji podstawę dla nałożenia obowiązku. Określony przez organ obowiązek zakazujący właścicielce gruntu nr [...] wypompowywania wód gromadzonych w zbiorniku betonowym zlokalizowanym na terenie działki na jej powierzchnię, nie jest bowiem nakazem określonym w art. 29 ust. 3 polegającym na nakazaniu przywrócenia stanu poprzedniego na gruncie, nie jest też w sposób oczywisty nakazem wykonania urządzenia zapobiegającego szkodom.

Art. 29 ust. 3 Prawa wodnego administracyjny tryb postępowania, co nie pozbawia właściciela nieruchomości prawa dochodzenia innych roszczeń, niż wymienione w tym przepisie przed sądem powszechnym.

Z tej przyczyny decyzja organu II instancji jako naruszająca prawo podlega uchyleniu w całości. Wprawdzie skarżąca wskazała, że domaga się uchylenia pkt 2 decyzji, jednakże żądanie to pozbawione jest podstaw prawnych. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 kpa organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości lub w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy uchylił w całości decyzję organu I instancji i wydał zaskarżoną decyzję. Zatem przedmiotem kontroli jest jedna decyzja uchylająca decyzję organu I instancji w całości i orzekająca o istocie sprawy, a nie tylko orzekająca co do istoty. Przepisy kpa nie przewidują wydania przez organ jedynie decyzji uchylającej decyzję organu I instancji w całości.

Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że ich rozpoznanie jest przedwczesne, gdyż organ nie wydał decyzji, która podlegałaby merytorycznej ocenie przez Sąd Administracyjny. Jednakże należy podzielić stanowisko skarżącej, iż podstawą dla dokonywania ustaleń faktycznych winny być w szczególności dowody opracowane z udziałem osób mających wiadomości specjalne, nadto w toku dalszego postępowania organ winien uwzględnić dowody oraz ewentualne rozstrzygnięcia zapadłe w postępowaniu prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego. W tym miejscu wskazać należy, iż podstawą dla zastosowania przepisu art. 29 ust. 3 jest wykazanie, że do zmiany stanu wód ze szkodą dla gruntów sąsiednich doszło w wyniku działań właściciela gruntu. Dokonanie ustalenia, iż doszło do zmiany stanu wód gruntowych ze szkodą dla działki sąsiedniej, jak również dokonanie ustalenia, że do takich zmian nie doszło wymaga przeprowadzenia, zgodnego z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowania dowodowego. W szczególności postępowanie to winno spełniać wymagania określone przepisami art. 7,77, 78,79 i 80 kpa. Dopiero jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego stwarza podstawy do wyrażenia stanowiska, które nie przekraczałoby zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 kpa.

Ponowne rozpoznanie sprawy wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego z uwzględnieniem zasad postępowania administracyjnego oraz wyżej przedstawionych uwag, a szczególności jednoznacznego ustalenia stanu faktycznego, w celu ustalenia czy istnieją podstawy do zastosowania w sprawie przepisu art. 29 ust. 3 Prawa wodnego i nałożenia na skarżącą wymienionych w nim nakazów oraz merytorycznego rozpoznania odwołania strony skarżącej.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit. a) ustawy-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.

Nadto na podstawie art. 152 ww. ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana