Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 594/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2011-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7 ust. 3 pkt 4, art. 17 ust. 4 pkt 3, art. 18 ust. 2 i 3
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: § 2 ust. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 139 poz 979
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 23 lipca 2007 r. w sprawie terminów dokonywania przez  wnioskodawców, podmioty skupujące i pierwsze jednostki przetwórcze określonych czynności
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 345 poz 1 rozdział 8, art. 25 ust. 3, art. 27 ust.2 lit. a i b, art. 29 ust. 1 lit. c
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych  gruntów do produkcji surowców
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 11 ust. 2, art. 13 ust. 6, art. 21 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
journal: Dz.U.UE.L 2003 nr 270 poz 1 art. 90 zd. 1
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w  ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr  1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr  2358/71 i (WE) nr 2529/2001

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia Maria Bohdanowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędzia WSA Marek Szumilas Protokolant st. sekr. sąd Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2011 r. sprawy ze skargi W.M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności do upraw roślin energetycznych na rok 2007 I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...]r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego W.M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał W.M. płatności do gruntów rolnych na rok 2007 w wysokości 171 733,89 zł, w tym jednolitą płatność obszarową w wysokości 89 684,03 zł i uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 82 049,86 zł. Jednocześnie odmówił przyznania mu płatności do upraw roślin energetycznych. Ze względu na fakt, iż w zakresie przyznanych dopłat jednolitej i uzupełniającej decyzja w całości uwzględniała złożony wniosek organ odstąpił od jej uzasadnienia w tym zakresie. Uzasadniając odmowę przyznania dopłat do upraw roślin energetycznych organ ustalił, iż w dniu 15 maja 2007r. W.M. złożył wniosek o przyznanie m.in. dopłat do roślin energetycznych do działek rolnych E, F, G, H o powierzchni 258,18 ha. Do wniosku dołączył dwie umowy w sprawie uprawy, dostaw i odbioru zbóż roślin energetycznych (umowy kontraktacji) nr [...] z dnia [...] marca 2007 roku zawarte przez wnioskodawcę z T Spółka z o.o. Kontrahent wnioskodawcy jako podmiot skupujący zatwierdzony został przez Agencję Rynku Rolnego decyzją nr [...] wydaną w dniu [...] kwietnia 2007r.

W oparciu o takie ustalenia organ wskazał, iż zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego rolnikowi, który spełnia warunki określone w rozdziale 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 roku ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782 /2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV l IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. Urz. UE L 345

z 20 listopada 2004 r. str. 1 z późn. zm.) przysługuje płatność do roślin energetycznych z tym, że umowa o jakiej mowa w art. 26 rozporządzenia nr 1973/2004 powinna być zawarta z podmiotem skupującym albo pierwszą jednostką przetwórczą, które zostały zatwierdzone w rozumieniu tego rozporządzenia. Zatwierdzenie podmiotu skupującego lub pierwszej jednostki przetwórczej dokonuje dyrektor oddziału terenowego Agencji Rynku Rolnego w drodze decyzji. Wskazując na datę zawarcia przez wnioskodawcę umów kontraktacji ([...] marca 2007) oraz datę zatwierdzenia spółki T jako podmiotu skupującego organ ([...] kwietnia 2007 roku) organ wywiódł, iż data zatwierdzenia jest późniejsza niż data zawarcia tych umów i, powołując się na warunki przyznawania płatności do upraw energetycznych określone w art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, odmówił wnioskodawcy takich dopłat.

W odwołaniu złożonym od decyzji w części w jakiej odmówiono nią dopłat

do upraw roślin energetycznych wnioskodawca wywodził, iż w dniu złożenia wniosku o dopłaty do roślin energetycznych tj. w dniu [...] maja spółka T miała już status zatwierdzonego podmiotu skupującego zgodnie z decyzją Dyrektora Ośrodka Terenowego ARR z dnia [...] kwietnia 2007r. Wskazywał, iż ze złożeniem wniosku o sporny rodzaj dopłat wstrzymywał się, aż do uzyskania pewności, że podmiot z którym zawarł umowę kontraktacji faktycznie uzyskał zatwierdzenie jako podmiot skupujący rośliny energetyczne. Zdaniem wnioskodawcy, spełnił on warunek zawarcia umowy kontraktacji z podmiotem zatwierdzonym, podobnie jak warunek dostarczenia do podmiotu zatwierdzonego ilości roślin energetycznych odpowiadającej co najmniej plonowi reprezentatywnemu. W takich okolicznościach decyzja odmawiająca mu spornych dopłat jest bezpodstawna i krzywdząca.

Decyzją z dnia [...] lipca 2008 roku nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wskazał, iż ponowna analiza przedmiotowej sprawy wykazała,

iż stanowisko organu l instancji co do odmowy dopłat do upraw roślin energetycznych było zasadne. Organ odwoławczy wywiódł, iż dołączone do wniosku umowy kontraktacji nr [...] zawarte zostały przed uzyskaniem przez spółkę T statusu podmiotu zatwierdzonego w rozumieniu art. 11 ustawy o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego, a tym samym nie spełniają wymogu z art. 7 ust. 3 pkt 4 lit a tej ustawy. Odnosząc się do zarzutu odwołania, iż uzyskanie z dniem [...] kwietnia 2007r. przez spółkę zatwierdzenia jako podmiot skupujący konwalidowało ten brak Dyrektor stwierdził, iż przepisy powołanej ustawy o płatnościach nie przewidują takiej możliwości.

W skardze W.M. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu l instancji - w części odmawiającej mu prawa do płatności do upraw roślin energetycznych - i przekazania sprawy do ponownego rozpoznawania lub ich zmiany i przyznania mu spornych dopłat zgodnie ze złożonym wnioskiem.

W uzasadnieniu skarżący wskazywał, iż ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r.

o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego weszła w życie w dniu 27 lutego 2007 roku, zaś rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007r. w sprawie szczegółowych warunków zatwierdzania podmiotów skupujących i pierwszych jednostek przetwórczych (...) wydane na podstawie art. 11 ust. 2 ustawy weszło w życie 15 marca 2007 roku i dopiero ono umożliwiło spółce T złożenie wniosku o zatwierdzenie jako podmiot skupujący, co nastąpiło [...] kwietnia 2007 roku. Skoro skarżący złożył wniosek o płatności w ostatnim dniu terminu tj. 15 maja 2007 r. to w tej dacie spółka była już podmiotem zatwierdzonym. Wywodził, iż umowa kontraktacji została zawarta wyłącznie w celu skorzystania przez producenta rolnego z obowiązujących przepisów i z elementem "oczekiwania prawnego" na spełnienie przez inny podmiot pewnych warunków (wydanie decyzji

o zatwierdzeniu podmiotu skupującego). Wskazywał, iż gdyby to nie nastąpiło, to we wniosku pominąłby sporny rodzaj płatności. Podkreślał, iż w okresie od stycznia

do [...] maja 2007 roku spółka T zawarła ok. 300 umów kontraktacji i nie byłoby możliwe zawarcie ich w takiej ilości jedynie w okresie po uzyskaniu zatwierdzenia do upływu terminu składania przez producentów wniosków o płatności tj. od [...] do [...] maja 2007 r. Powoływał się na fakt, iż w innych biurach w analogicznej jak on sytuacji producentom rolnym dopłaty od upraw roślin energetycznych zostały przyznane. Dla wykazania podnoszonych twierdzeń wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor OR ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2008 roku skarżący zmodyfikował wnioski dowodowe zawarte w skardze i zgłosił nowe wywodząc dodatkowo,

iż z literalnego brzmienia przepisu art. 7 ust 3 pkt 4 lit. a ustawy o płatnościach nie wynika wymóg, by umowa kontraktacji musiała być zawarta po zatwierdzeniu podmiotu skupującego.

Wyrokiem z dnia 18 lutego 2009 roku (sygn. akt II SA/Go 621/08) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim uchylił zarówno zaskarżoną, jak

i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż skarżący spełnił przesłankę niezbędną do tego,

aby uzyskać płatności także do upraw roślin energetycznych o jakiej mowa w art. 7 ust. 3 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. Załączone do wniosku z [...] maja 2007 r. o przyznanie płatności na rok 2007 r. dwie umowy z [...] marca 2007 r.

w sprawie uprawy, dostaw i odbioru zbóż roślin energetycznych, należy bowiem uznać za umowy zawarte z podmiotem skupującym zatwierdzonym w sposób

o jakim mowa w art. 11 ust. 1 ustawy. Wbrew stanowisku organu l i II instancji bez znaczenia dla uznania spełnienia wskazanej przesłanki jest okoliczność, że w dacie zawarcia umów [...] w stosunku do spółki T nie została wydana przez dyrektora właściwego terenowego oddziału Agencji Rynku Rolnego decyzja o zatwierdzeniu spółki jako podmiotu skupującego. Decyzja taka została bowiem wydana w dniu [...] kwietnia 2007 roku, a więc przed wystąpieniem przez skarżącego o przyznanie płatności na uprawy roślin energetycznych. Skarżący dlatego właśnie wystąpił z wnioskiem o przyznanie płatności dopiero w dacie [...] maja 2007 roku, że oczekiwał na uzyskanie przez kontrahenta statusu podmiotu skupującego i od tej okoliczności uzależniał wystąpienie o przedmiotowe płatności. Dopiero po nadaniu spółce T statusu podmiotu skupującego skarżący złożył w Powiatowym Biurze ARiMR wniosek o płatności do upraw roślin energetycznych. Wydając zaskarżoną decyzję Dyrektor OR ARiMR, a uprzednio także Kierownik Biura Powiatowego ARiMR bezpodstawnie dokonali oceny spełnienia przez wnioskodawcę warunków do uwzględnienia wniosku nie na dzień jego złożenia, lecz na dzień zawarcia umowy z podmiotem skupującym.

Decyzją z dnia [...] marca 2011r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, działając na podstawie art. 7 ust. 1, 2 i 3, art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217 ze zm.) odmówił przyznania W.M. płatności do upraw roślin energetycznych.

W uzasadnieniu organ stwierdził, iż warunkiem przyznania płatności do upraw roślin energetycznych, zgodnie z art. 32 ust. 1 lit. a rozporządzenia Komisji (WE)

nr 1973/2004 z 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz.Urz. UE L 345 z dn. 20 listopada 2004 r.) jest złożenie przez wnioskodawcę deklaracji opisanej w art. 31 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004, który stanowi, iż wnioskodawcy deklarują właściwym organom łączną ilość zebranych surowców w rozbiciu na gatunki oraz potwierdzają dostarczone ilości surowców i strony, do których skierowano takie dostawy.

W ocenie organu, wobec tego, iż W.M. dostarczył rośliny energetyczne w dniach [...] września 2007r. i [...] grudnia 2007r., powinien był złożyć deklaracje

o ilości zebranych i dostarczonych roślin energetycznych do zatwierdzonego podmiotu skupującego do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, w terminie do [...] listopada roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności energetycznej – w przypadku roślin energetycznych dostarczonych do podmiotu skupującego w dniu [...] września 2007r. i w terminie do 5 dni od dnia dostawy, tj. do dnia [...] stycznia 2008r. - w przypadku roślin energetycznych dostarczonych do podmiotu skupującego w dniu [...] grudnia 2007r.

Wobec tego, iż W.M. nie złożył stosownych deklaracji w określonych wyżej terminach, a uczynił to dopiero w dniu [...] kwietnia 2008r., organ odmówił przyznania wnioskowanych płatności.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył W.M., który wniósł o jej uchylenie. Skarżący podał, iż do wniosku o przyznanie przedmiotowych płatności dołączył umowy kontraktacyjne oraz złożył deklaracje o ilości zebranych i dostarczonych roślin energetycznych do zatwierdzonego podmiotu skupującego, ale pracownik Biura odmówił ich przyjęcia. Wskazując na rozporządzenie Komisji (WE) nr 1973/2004, ustawę o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej, czy też rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 lipca 2007r., strona stwierdziła, iż żaden z ww. aktów prawnych nie przewiduje utraty prawa do płatności do upraw energetycznych z powodu uchybienia terminowi do złożenia deklaracji w terminie określonym rozporządzeniem krajowym. W.M. poinformował, że nawet jeśliby uznać, iż doszło do uchybienia ww. terminowi, nie rodzi to skutków utraty prawa do płatności (nie jest terminem prawa materialnego) i nie jest czynnością procesową (uchybienie nie rodzi skutków procesowych).

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy uznał, iż decyzja organu I instancji została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz podzielił stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Dyrektor OR ARiMR stwierdził, iż skarżący złożył stosowne deklaracje w dniu [...] kwietnia 2008r., a więc po terminach określonych w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 lipca 2007r. w sprawie terminów dokonywania przez wnioskodawców, podmioty skupujące i pierwsze jednostki przetwórcze określonych czynności (Dz.U. Nr 139, poz. 979). W ocenie organu II instancji niezłożenie przedmiotowych załączników w wymaganym terminie uniemożliwiło W.M. nabycie prawa do uzyskania płatności do upraw energetycznych na rok 2007.

Skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa złożył W.M., który wniósł o jej uchylenie, przytaczając argumenty tożsame z zawartymi w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Strona wniosła również o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skarga jest zasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- zwanej dalej "p.p.s.a." sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu.

Zaznaczyć przy tym należy, że w myśl przepisu art. 133 p.p.s.a. podstawą wyrokowania sądu administracyjnego, są akta sprawy. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 p.p.s.a.).

Jednocześnie nie bez znaczenia jest też fakt, iż zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd oraz organ administracji publicznej, będą oni obowiązani podporządkować się ocenie prawnej wyrażonej w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy prawa.

W wyroku z dnia 18 lutego 2009 roku (sygn. akt II SA/Go 621/08) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wskazał między innymi, iż skarżący spełnił przesłankę niezbędną do tego, aby uzyskać płatności także do upraw roślin energetycznych o jakiej mowa w art. 7 ust. 3 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U.

z 2008r. Nr 170, poz.1051 ze zm.) – dalej także jako "ustawa". Ponadto, zdaniem Sądu, Dyrektor OR ARiMR, a uprzednio także Kierownik Biura Powiatowego ARiMR bezpodstawnie dokonali oceny spełnienia przez wnioskodawcę warunków do uwzględnienia wniosku nie na dzień jego złożenia, lecz na dzień zawarcia umowy z podmiotem skupującym.

W przedmiotowej sprawie organy administracyjne, po kolejnym rozpatrzeniu sprawy, ponownie odmówiły W.M. przyznania płatności do upraw roślin energetycznych na rok 2007.

Tym razem jako przyczynę odmowy organy wskazały, iż skarżący nie złożył

w terminie przewidzianym w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 23 lipca 2007r. w sprawie terminów dokonywania przez wnioskodawców, podmioty skupujące i pierwsze jednostki przetwórcze określonych czynności (Dz.U. Nr 139, poz. 979) - stosownych deklaracji o ilości roślin energetycznych zebranych|

w okresie od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności energetycznej. Brak złożenia przedmiotowych deklaracji w wymaganym terminie, w ocenie organów, uniemożliwiło przyznanie W.M. prawa do uzyskania płatności do upraw energetycznych na rok 2007.

Taką deklarację W.M. złożył w dniu [...] kwietnia 2008r.

Zasady przyznawania dopłat do upraw roślin energetycznych zostały przede wszystkim uregulowane w przepisach rozdziału 8 rozporządzenia Komisji

Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz.Urz UE L z 2004r. Nr 345 poz. 1) oraz w ww. ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach.

Ponadto dla rozstrzygnięcia spornej, w niniejszej sprawie, kwestii istotne znaczenie mają także rozporządzenia:

– Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE)

nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE)

nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz.Urz UE L z 2003r. Nr 270 poz.1) oraz

– Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych

w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz.Urz UE L z 2004r. Nr 141, poz. 18).

Analiza poszczególnych przepisów wskazanych aktów, a w szczególności art. 27 ust. 2 lit. a i b oraz art. 29 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004, prowadzi do wniosku, że złożenie przez wnioskującego o dopłaty rolnika właściwemu organowi deklaracji dostawy roślin energetycznych jest warunkiem uzyskania dopłaty.

W tym miejscu rozróżnić trzeba dwie kwestie, tj. przyznanie pomocy oraz jej wypłatę.

Jeśli chodzi o przyznanie pomocy, to terminem, z którym przepisy wspólnotowe wiążą utratę prawa podmiotowego jest, wskazany w art. 11 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, dzień 15 maja jako ostateczny termin do złożenia wniosku o przyznanie pomocy. Ustawa o płatnościach w art. 18 ust. 2 i 3, wskazując okres od 15 marca do 15 maja jako właściwy do złożenia wniosku o dopłaty, jednoznacznie stwierdza, że termin ten nie podlega przywróceniu. W przypadku pomocy do roślin energetycznych, do wniosku (z uwagi na cel udzielania pomocy finansowej do upraw roślin energetycznych) musi zostać dołączona kopia umowy zawartej z odbiorcą lub przetwórcą tych roślin (art. 25 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1793/2004 oraz art. 13 ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004). Zastrzeżony dla złożenia tego wniosku termin, należy również odnosić do umowy dostawy.

Jednoznacznemu uregulowaniu kwestii terminu co do złożenia zarówno wniosku o dopłatę jak i umowy zawartej z odbiorcą roślin energetycznych, nie towarzyszy w prawie wspólnotowym podobne uregulowanie, odnoszące się do terminu złożenia właściwemu organowi, wymaganego art. 29 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004, oświadczenia o terminie i wielkości dostawy zrealizowanej na podstawie umowy. I tu przechodzimy do kwestii wypłaty dotacji.

Zarówno regulacje wspólnotowe, jak też regulacja krajowa wykazują pełną zgodność, że obowiązek zawarcia umowy z odbiorcą produktów energetycznych oraz złożenia właściwemu organowi kopii umowy dostawy i deklaracji co do czasu

i wielkości dostaw prowadzi do wypłaty kwoty pomocy.

Ustanowienie obowiązku zadeklarowania daty i wielkości dostawy, jako jednego z warunków przyznania płatności, jest wynikiem przyjętego przez europejskiego normodawcę założenia, zgodnie z którym pomoc finansowa do roślin energetycznych jest uwarunkowana ich przeznaczeniem do wykorzystania

w produkcji produktów energetycznych (art. 24 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004). Pozostałe przepisy wspólnotowe (art. 25 ust. 1 - 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 oraz art. 90 zdanie pierwsze rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003) prowadzą do wniosku, że płatność do upraw roślin energetycznych ma na celu realne wykorzystanie prowadzonych upraw energetycznych i przysługuje nie z samego faktu ich uprawy, lecz z tytułu zawartej z określonym odbiorcą umowy dostawy tych roślin (wyjątek dotyczy pierwszego zbioru upraw innych niż uprawy jednoroczne), prowadzącej do przetworzenia określonego surowca na produkt energetyczny (szerzej: pkt 19 preambuły rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004). Konsekwencją przyjętego założenia jest dokonywanie wypłaty kwoty pomocy po zrealizowaniu celu, jakim jest wykorzystanie energetycznego surowca rolnego tzn. po złożeniu kopii umowy (art. 29 ust. 1 pkt a w związku z art. 25 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004) oraz dowodu wykonania tej umowy

w postaci oświadczenia o zrealizowanej dostawie (art. 29 ust. 1 pkt c powołanego rozporządzenia).

Ukształtowane w prawie wspólnotowym obowiązki wnioskodawcy, ubiegającego się

o dopłaty do roślin energetycznych, są również odzwierciedlone w zasadach przyznawania płatności przyjętych w prawie krajowym. Ustawą o płatnościach

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ustanowiony został obowiązek zadeklarowania, w formie pisemnego oświadczenia, organowi decydującemu

o dopłacie, danych co do wielkości dostawy danego gatunku rośliny energetycznej i daty dostawy. Jak stanowi obowiązujący w dacie rozstrzygania przez organ art. 7 ust. 3 pkt 4 ustawy o płatnościach, wnioskodawcy przysługuje płatność obszarowa do upraw roślin energetycznych na będące w jego posiadaniu grunty rolne, jeżeli między innymi są spełnione warunki określone w rozdziale 8 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004. Dotyczy to także wymogu zawarcia umowy dostawy

z zatwierdzonym przez właściwy organ podmiotem skupującym lub jednostką przetwórczą, a także zrealizowania tej umowy poprzez dostawę zebranych roślin energetycznych zatwierdzonemu podmiotowi.

Złożenie oświadczenia co do terminu i wielkości dostawy roślin energetycznych jest wynikającym ze wskazanych regulacji warunkiem wypłaty kwoty pomocy.

W ocenie Sądu, stanowisko skarżącego organu, iż złożenie deklaracji po terminie określonym w § 2 ust. 3 rozporządzenia MRiRW z dnia 23 lipca 2007 r., skutkuje odmową przyznania płatności nie zasługuje na aprobatę. Pogląd,

że przekroczenie ww. terminu powoduje inne skutki niż przesunięcie w czasie wypłaty przyznanej dopłaty (np. w postaci utraty prawa do dopłat) jest niedopuszczalny i znajduje odzwierciedlenie w orzecznictwie (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2010r., sygn. akt II GSK 865/09, LexPolonica nr 2449347; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2010r., sygn. akt II GSK 561/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2010 r., sygn. akt II GSK 628/09, LexPolonica nr 2332394; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 19 grudnia 2008r., sygn. akt I SA/Op 270/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Rzeszowie z dnia 23 grudnia 2008r., sygn. akt I SA/Rz 693/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nie na bowiem podstaw do przyjęcia, że powołane wyżej unormowania przewidują termin złożenia właściwemu organowi oświadczenia, którego niedotrzymanie stanowiłoby podstawę odmowy płatności do roślin energetycznych czy upoważniałoby organ do nałożenia sankcji. Okoliczność, że unormowania wspólnotowe i krajowe nadają oświadczeniu o wielkości i terminie dostawy roślin energetycznych wymiar warunku wypłaty kwoty pomocy nie oznacza, iż warunek ten musi zostać spełniony w określonym czasie, pod rygorem utraty prawa do dopłaty.

Przede wszystkim zauważyć należy, że przepis art. 17 ust. 4 pkt 3 ustawy

o płatnościach upoważnił ministra właściwego do spraw rolnictwa do określenia terminów dokonywania określonych czynności (m.in. złożenia deklaracji), jednak wyłącznie w zakresie określonym dla państwa członkowskiego w rozporządzeniu nr 1973/2004. Jeżeli zatem przyjąć, że złożenie oświadczenia, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt c w związku z art. art. 27 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 powinno było dokonać się w zakreślonym przez państwo członkowskie terminie, choć uprawnienie to można ewentualnie wywieść wyłącznie z przepisu art. 40 ust. 1 tego aktu, to już w żadnym razie nie ma podstawy, aby nadawać takiemu terminowi walor terminu materialnoprawnego, po którego upływie wnioskodawca traci prawo do dopłaty.

Negatywnych skutków dla wnioskodawcy złożenia właściwemu organowi oświadczenia o dacie i wielkości dostawy roślin energetycznych (czy to w postaci utraty prawa do płatności czy w postaci nałożenia sankcji) nie przewidują ani przepisy wspólnotowe, ani ustawa o płatnościach, a nie ulega wątpliwości, że tylko

w przepisach tej rangi należy szukać podstawy do takich działań. Podkreślić należy, iż art. 21 ust. 1 rozporządzenia Komisji nr 796/2004 przewiduje sankcje za niedochowanie terminu wykonania podstawowej dla starania się o płatności czynności, tj. za złożenie po wyznaczonym terminie wniosku pomocowego, stanowiąc, iż opóźnienie o każdy dzień będzie prowadziło do zmniejszenia pomocy

o 1% na każdy dzień roboczy kwoty płatności, z zastrzeżeniem, że opóźnienie ponad 25 dni prowadzi do najdalej idącej sankcji - do nieprzyjęcia wniosku.

Wobec powyższego, skoro przepisy wspólnotowe określają skutki niedochowania terminu do złożenia wniosku, nie pozbawiając wnioskodawcy prawa do płatności w przypadku każdego opóźnienia, to tym bardziej nie można przyjmować, że przepisy krajowe wykonawcze mogą przewidywać konsekwencje niedochowania terminu wykonania jednej z czynności warunkujących wypłatę dopłaty (dokumentującej wykonanie umowy kontraktacyjnej), w sytuacji, gdy ani konsekwencje w postaci pozbawienia dopłat, ani sam termin nie został określony przepisami wspólnotowymi czy choćby przepisami krajowymi rangi ustawowej (ustawa o płatnościach). Z przepisów wspólnotowych nie można również wywieść prawa państwa członkowskiego do ustanowienia w stosunku wnioskodawców, którzy spóźnią się z terminem złożenia deklaracji, tak drastycznej sankcji jaką jest pozbawienie dopłat.

Mając na uwadze powyższe rozważania, można stwierdzić, iż termin określony w § 2 pkt 3 rozporządzenia MRiRW nie ma charakteru materialnoprawnego. Trudno jest także przyjąć, iż może być to termin procesowy podlegający ewentualnemu przywróceniu.

Podkreślić trzeba, iż negatywnych skutków złożenia przedmiotowej deklaracji po terminie w postaci utraty prawa do dopłaty nie można domniemywać, a brak jest podstaw, żeby wskazany rozporządzeniem MRiRW termin określić jako wywołujący skutki procesowe, należy więc przyjąć, że ma on postulatywny i porządkowy charakter, przyjęty wyłącznie dla celów umożliwienia kontroli oraz zachowania terminu wypłaty płatności.

Podsumowując, w rozpoznawanej sprawie, jak wynika z ustalonego przez organ stanu faktycznego, skarżący złożył wniosek o dopłatę w terminie, przedłożył umowy kontraktacji, zakontraktowane rośliny zostały dostarczone, a deklaracja została złożona - mimo że po terminie. Żaden natomiast przepis czy to prawa wspólnotowego, czy krajowego nie przewiduje utraty prawa do płatności do upraw roślin energetycznych z powodu uchybienia terminowi złożenia deklaracji.

Na marginesie zaznaczyć trzeba, że zgodnie z art. 96 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1121/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 w odniesieniu do systemów wsparcia dla rolników, ustanowionych w jego tytułach IV i V (Dz.Urz UE L z 2009r. Nr 316, poz. 27) rozporządzenie (WE) nr 1973/2004 straciło z dniem 1 stycznia 2010 r. moc. Jednak rozporządzenie to stosuje się nadal do wniosków

o pomoc dotyczących 2009 r. i poprzedzających okresów premiowych.

Z kolei w myśl art. 86 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.Urz UE L z 2009r. Nr 316, poz. 65) rozporządzenie (WE) nr 796/2004 straciło z dniem 1 stycznia 2010 r. moc. Jednakże rozporządzenie to stosuje się nadal w odniesieniu do wniosków o przyznanie pomocy dotyczących lat gospodarczych lub okresów premiowych rozpoczynających się przed dniem 1 stycznia 2010 r.

Wobec powyższego należy stwierdzić, iż zarówno rozporządzenie (WE) nr 1973/2004, jak i rozporządzenie (WE) nr 796/2004 miały zastosowanie w niniejszej sprawie, tym bardziej, że obowiązywały w dniu składania wniosku o przyznanie przedmiotowej pomocy, tak jak rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1793/2004.

Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca, wydane zostały z naruszeniem zarówno przepisów prawa materialnego jak i procedury administracyjnej w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. Rozpoznając ponownie sprawę organ powinien dokonać jej merytorycznej oceny, uwzględniając wskazania wynikające z treści niniejszego wyroku, w szczególności wyrażoną w nim ocenę prawną. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt II wyroku znajduje oparcie w art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie

art. 200 p.p.s.a.