Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 584/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2007-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Orłowska Sędziowie: WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz WSA Felicja Kajut (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi M. S. na orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji [...] z dnia 23 sierpnia 2006r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary dyscyplinarnej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz orzeczenie Komendanta Miejskiego Policji [...] z dnia 14 lipca 2006r. nr [...] , 2. odrzuca skargę w części dotyczącej wniosku o przywrócenie nagrody rocznej oraz o przywrócenie pełnego miesięcznego dodatku służbowego, 3. stwierdza, że zaskarżone orzeczenie nie może być wykonane.


UZASADNIENIE

Komendant Miejski Policji [...] działając na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 3 i art. 134 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58 ze zm.) orzeczeniem z dnia 14 lipca 2006 r. nr [...] uznał sierż. sztab. M. S. za winnego naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzył karę ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.

Organ stwierdził, iż wyżej wymieniony w okresie od lipca do września 2005 r. będąc funkcjonariuszem Komisariatu Policji w [...] popełnił przewinienia polegające na naruszeniu dyscypliny służbowej w prowadzonych przez siebie postępowaniach przygotowawczych. Naruszenia dyscypliny zostały szczegółowo opisane w 25 punktach orzeczenia.

W uzasadnieniu orzeczenia Komendant Miejski Policji [...] wskazał, że postanowieniem z dnia 5 grudnia 2005 r. nr [...] wszczął postępowanie dyscyplinarne w stosunku do M. S. obejmujące 25 czynów, dotyczących niewykonywania poleceń przełożonych oraz prokuratorów z Prokuratury Rejonowej w G., a także nie przedkładania wniosków o przedłużenie okresu trwania postępowań przygotowawczych.

M. S. w dniach 8 i 28 grudnia 2005 r. został przesłuchany w charakterze obwinionego. Nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów i podtrzymał wyjaśnienia opisane w notatkach służbowych złożonych podczas postępowania wyjaśniającego. W notatce urzędowej z dnia 19 października 2005 r. M. S. wyjaśnił, że w lipcu 2005 r. prowadził ok. 40 postępowań, co z uwagi na ich liczbę uniemożliwiało terminowe wykonywanie czynności. W tym czasie zadekretowano na niego ok. 14 nowych postępowań przygotowawczych, ponadto był wyznaczany do obsługi bieżących zdarzeń. Zaznaczył, iż w okresie 26-31 lipca 2005 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim a w okresie 1-18 sierpnia 2005 r. przebywał na urlopie wypoczynkowym. Uchybienia wytknięte przez przełożonych nie były wynikiem celowego działania, a jedynie skutkiem obciążenia ilością spraw do prowadzenia i koniecznością wykonywania spraw bieżących. Czynności wykonywał niezwłocznie po zauważeniu upływu terminów procesowych. W kolejnej notatce urzędowej z dnia 25 października 2005 r. wypisał dziesięć spraw, w których stwierdzono uchybienia ale ustosunkował się jedynie do trzech z nich. Funkcjonariusz zwrócił przy tym uwagę, że w pokoju służbowym znajduje się jeden komputer, który jest wykorzystywany również przez inna osobę zajmującą to pomieszczenie. Czekanie na wykonanie swoich czynności, których protokoły winny być wykonywane pismem drukowanym występuje bardzo często. Podniósł, iż informował swojego bezpośredniego przełożonego o tym, że nie jest w stanie terminowo wykonywać czynności we wszystkich sprawach z uwagi na ich liczbę. Podobne stanowisko M. S. prezentował w innych notatkach służbowych wskazując na obiektywne czynniki i podkreślając, iż nigdy celowo nie zaniedbywał obowiązków służbowych.

Przesłuchany w charakterze świadka J. G. Naczelnik Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej Komisariatu Policji [...] stwierdził, iż do lipca 2005 r. do komisariatu zaczęły docierać sygnały z Prokuratury Rejonowej w G. o niewłaściwym prowadzeniu postępowań przygotowawczych przez M. S. W ramach postępowania wyjaśniającego ustalił, że w okresie od 1 maja do 20 września 2005 r. wymieniony funkcjonariusz wszczął 56 postępowań a zakończył 29 postępowań. Na podstawie kontroli stwierdzono szereg nieprawidłowości w pracy M. S., polegających na niewykonywaniu poleceń służbowych i nieterminowej realizacji zadań. Zdaniem J. G. ilość spraw przydzielanych do realizacji funkcjonariuszowi nie odbiegała od ilości spraw przydzielanych do realizacji innym funkcjonariuszom sekcji i nie były to sprawy bardzo skomplikowane wymagające wielu czynności. Funkcjonariusz posiada doświadczenie w pracy dochodzeniowo-śledczej, a zatem zaplanowanie i wykonanie czynności w sprawach nie powinno być dla niego kłopotem. J. G. nie przypominał sobie, aby M. S. zgłaszał jemu jakieś problemy, które uniemożliwiały prawidłowe wykonanie zadań.

Przesłuchana jako świadek D. K. Zastępca Naczelnika Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej Komisariatu Policji [...] potwierdziła, że obwiniony nigdy nie zgłaszał jej jakichkolwiek trudności z terminowym wykonywaniem zadań.

W sprawie przesłuchano również B. S. pracownika cywilnego Komisariatu Policji [...] oraz funkcjonariusza P. J. w zakresie protokołu przeszukania mieszkania przy ul [...] w G. z postępowania M. S.

Po zapoznaniu M. S. z materiałem dowodowym w dniu 7 stycznia 2006 r. wydano postanowienie o zakończeniu czynności dowodowych.

W dniu 19 stycznia 2006 r. Komendant Miejski Policji [...] wydał orzeczenie nr [...], którym uznał M. S. winnym naruszenia dyscypliny służbowej i wymierzył karę ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku. Po rozpatrzeniu odwołania w/w funkcjonariusza [...] Komendant Wojewódzki Policji [...] w dniu 28 marca 2006 r. uchylił w całości orzeczenie niższej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenie twierdząc, że organ nie zgromadził pełnego materiału dowodowego.

Z uwagi na ustalenia dokonane przez organ odwoławczy Komendant Miejski Policji [...] wydał postanowienie o zmianie zarzutu. W toku dalszego postępowania w dniu 13 kwietnia 2006 r. przesłuchano M. S., który podtrzymał swoje wyjaśnienia, iż był zbyt obciążony pracą i dlatego nie mógł wykonywać zadań terminowo.

W charakterze świadków przesłuchano D. K. i J. G.. W zeznaniach z dnia 14 kwietnia 2006 r. D. K. wskazała, że podwładny nie zgłaszał problemów w pracy, a jego zadania nie były zbyt skomplikowane. W jej ocenie poważniejsze sprawy mieli w prowadzeniu inni policjanci sekcji. M. S. prowadził postępowania o charakterze kryminalnym np. drobne kradzieże, sprawy dotyczące uszkodzenia mienia, składania fałszywych zeznań, zaś ilość przydzielanych mu sprawa była zbliżona do ilości spraw przydzielanych innym policjantom.

J. G. podał, że w notatce urzędowej z dnia 5 października 2005 r. sporządzonej na podstawie komputerowej bazy danych wskazał m.in. czterech policjantów, którzy w okresie od 1 maja do 20 września 2005 r. wszczęli ilość spraw zbliżoną do spraw wszczętych przez obwinionego. Dokonując szczegółowych porównań wskazał, że sprawy przydzielone M. S. nie wymagały dokonywania wielu lub skomplikowanych czynności. Podał, że na wykazach otrzymywanych z Prokuratury spraw tzw. starych i na odrębnych kartkach policjanci określają termin zakończenia spraw i przyczyny długotrwałości oraz jakie czynności są jeszcze do wykonania. Nie przypominał sobie jednak, aby M. S. informował, że przyczyną opóźnień w prowadzonych postępowaniach było obciążenie wynikające z ilości prowadzonych spraw.

Do materiałów postępowania dyscyplinarnego dołączono listy obecności oraz grafiki pracy funkcjonariuszy Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej Komisariatu Policji [...] za czerwiec, lipiec, sierpień i wrzesień 2005 r.

Postanowieniem z dnia 12 maja 2006 r. nr [...], Komendant Miejski Policji [...] zmienił zarzuty w przedmiotowym postępowaniu dyscyplinarnym uwzględniając fakt, iż M. S. w okresie objętym zarzutami miał kilka dni wolnych. Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2006 r. nr [...] Komendant ponownie zmienił czasookres zarzutów.

W trakcie dalszych wyjaśnień J. w G. i D. K. dokładnie wskazali jakie czynności i w których sprawach zostały zlecone M. S. Do akt włączono kopie kart nadzoru nad postępowaniami przygotowawczymi wymienionymi w przesłuchaniach w/w osób.

W dniu 28 czerwca 2006 r. przesłuchano obwinionego M. S., który nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów.

W konkluzji swojego orzeczenia Komendant Miejski Policji [...] uznał, że zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, iż M. S. w 13 prowadzonych sprawach dopuścił się uchybień polegających na nie wykonaniu poleceń prokuratora, przełożonych oraz nie realizował obowiązku przedkładania wniosków o przedłużeniu okresu trwania postępowania. Zdaniem organu nie zasługuje na uwzględnienie tłumaczenie się obwinionego, że nie mógł on realizować czynności w chwili przekazania akt sprawy do Prokuratury Rejonowej w G., gdyż nie dysponował papierem do kserowania tych dokumentów. W toku postępowania nie stwierdzono, aby M. S. informował przełożonych o problemach w terminowym realizowaniu czynności służbowych. W swoich wystąpieniach M. S. ustosunkował się jedynie do kilku spraw, nie wypowiadając się na temat pozostałych zarzutów. Jak wynika z akt postępowania dyscyplinarnego w okresie od maja do września 2005 r. wymieniony wszczął 56 spraw oraz zakończył 27, w tym 13 zakończyło się umorzeniem postępowania z powodu nie wykrycia sprawców. Taka ilość spraw nie powinna powodować trudności w terminowym realizowaniu czynności. Przesłuchani świadkowie stwierdzili, że obwiniony miał do wykonania pojedyncze czynności w prowadzonych sprawach; nie było wśród nich konfrontacji czy oględziny.

W ocenie organu M. S. dopuszczając się wskazanych uchybień w sposób nieprofesjonalny i lekceważący podszedł do swoich obowiązków służbowych.

Z winy M. S. następowało wydłużenie postępowań. To z kolei prowadziło do tego, że obywatele musieli bezzasadnie oczekiwać na załatwienie spraw. Powodowało również dodatkowe zaangażowanie innych policjantów. Zachowanie M. S. stawiało w złym świetle pracę [...] policji "w oczach" prokuratury.

Komendant Miejski Policji [...] nie dopatrzył się okoliczności, które mogłyby zmniejszyć stopień zawinienia M. S., a tym samym wpłynąć na złagodzenie wymiaru kary. Obwiniony nie przyznał się do stawianych mu zarzutów oraz nie złożył pełnych wyjaśnień. Ponadto popełnienie opisanych przewinień dyscyplinarnych może źle wpłynąć na morale pozostałych funkcjonariuszy Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej Komisariatu Policji [...]. Zdaniem Komendanta kara wymierzona M. S. jest współmierna do popełnionych przewinień dyscyplinarnych oraz stopnia jego zawinienia

M. S. odwołując się od powyższej decyzji podał, że od dnia 10 lipca 2006 r. jest funkcjonariuszem Ogniwa Patrolowo-Interwencyjnego Komisariatu Policji [...]. Zatem karę dotyczącą poprzedniego stanowiska wymierzono zbyt późno.

Nadal nie przyznawał się do popełnienia zarzucanych mu czynów i twierdził, że informował przełożonych o trudnościach w terminowym załatwianiu obowiązków służbowych z uwagi na przeciążenie pracą. Zaznaczył, iż w okresie od 1 czerwca do 30 września 2005 r. przez 26 dni roboczych przebywał na urlopie wypoczynkowym, przez 5 dni roboczych na zwolnieniu lekarskim z tytułu opieki nad chorym dzieckiem oraz przez 15 dni pełnił dyżury zdarzeniowe. W związku z tym, miał średnio w miesiącu 10 dni na zajmowanie się przydzielonymi do prowadzenia postępowaniami przygotowawczymi, których w tym okresie miał średnio ponad 40 miesięcznie. Nadto deficyty papieru oraz jeden komputer na dwie osoby przy dokumentach, które muszą być sporządzone pismem drukowanym, nie usprawniały pracy.

M. S. wskazał również na niekonsekwencję przełożonych, którzy z jednej strony twierdzili, iż marnuje się pełniąc jednie dyżury zdarzeniowe, z drugiej zaś ukarali ostrzeżeniem o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku.

Nie zgodził się z twierdzeniami Komendanta Miejskiego Policji [...]., iż jego praca źle wpływa na wizerunek [...] Policji. W trakcie służby w Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej w Komisariacie Policji [...] i wcześniej w Komisariacie Policji w R., bardzo często, poza wyznaczonymi godzinami pracy, wykonywał czynności do postępowań przygotowawczych. Przesłuchiwał świadków nawet w nocy, wychodził obywatelom naprzeciw dostosowując się do pasujących im terminów. Niestety wszystkich takich przypadków nie zapisywał. Podkreślił przy tym pełne zaangażowanie w pracę oraz działanie w interesie Policji. Polemizował z opiniami wyrażonymi w w/w decyzji i uznał, że są dla niego krzywdzące.

Orzeczeniem z dnia 23 sierpnia 2006 r. nr [...], [...] Komendant Wojewódzki Policji [...] na podstawie art. 135 n ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji utrzymał w mocy orzeczenie nr [....] z dnia 14 lipca 2006 roku Komendanta Miejskiego Policji [...] w sprawie ukarania M. S.

W uzasadnieniu orzeczenia organ odwoławczy uznał, że rozstrzygnięcie organu niższej instancji miało uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. Na nieprawidłowości w pracy M. S. wskazał prokurator w piśmie z dnia 4 października 2005 r. Wystąpienie prokuratora dało podstawę do podjęcia odrębnych czynności wyjaśniających, które zostały zakończone sprawozdaniem z dnia 9 listopada 2005 r., a jednocześnie spowodowało przeprowadzenie przez bezpośredniego przełożonego policjanta kontroli postępowań przygotowawczych, przydzielonych do osobistej realizacji przez obwinionego funkcjonariusza.

Na podstawie załączonych do akt postępowania dyscyplinarnego materiałów organ zauważył znaczne różnice w ilości spraw zakończonych, prowadzonych przez innych funkcjonariuszy sekcji, w porównaniu do spraw zakończonych przez obwinionego. Mając na względzie zestawienie sporządzone przez J.G., organ odwoławczy wskazał, że M. S. zakończył średnio o 60% mniej dochodzeń w porównaniu do innych funkcjonariuszy Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej Komisariatu Policji [...].

Dowody z zeznań świadków m.in. D. K. oraz J. G. potwierdziły fakt, że M. S. nie zgłaszał i nie wskazywał na jakiekolwiek okoliczności utrudniające mu terminową realizację zadań służbowych w przydzielonych do osobistej realizacji postępowaniach przygotowawczych. Tym bardziej nie przekazywał w tym przedmiocie żadnej dokumentacji np. notatek służbowych. Świadkowie zeznali ponadto, że ich zdaniem M. S. nie prowadził spraw skomplikowanych, w których należałoby wykonać szereg czynności dowodowych i procesowych. Były to sprawy o niskim lub średnim stopniu trudności a w większości z nich były już wykonane czynności dowodowe w trybie art. 308 K.p.k. Najczęściej w tych sprawach nie było potrzeby wykonania innych czynności m.in. konfrontacji lub oględzin, a więc czynności skomplikowanych i pracochłonnych. Inni funkcjonariusze sekcji, w tym samym czasokresie prowadzili postępowania przygotowawcze o znacznie większym ciężarze gatunkowym i stopniu trudności; mimo tego zakończyli znacznie większą ilość spraw.

Jak zeznał J. G., obwiniony zakończył 29 postępowań przygotowawczych, z czego 8 aktem oskarżenia, 13 postanowieniem o umorzeniu z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa, 2 postanowieniem o umorzeniu z powodu braku znamion przestępstwa, a jedna sprawa została merytorycznie zakończona przekazaniem jej do Sądu Rodzinnego.

Zdaniem organu odwoławczego Komendant Miejski Policji [...], w uzasadnieniu swojego orzeczenia szczegółowo opisał stan prawny i faktyczny przedmiotowej sprawy, jak również uzasadnił wysokość wymierzonej kary dyscyplinarnej wskazując na okoliczności obciążające przy jednoczesnym stwierdzeniu braku okoliczności mogących mieć wpływ na złagodzenie kary. Dowody z zeznań świadków nie budziły jakichkolwiek wątpliwości i w pełni potwierdzały popełnienie przez obwinionego przewinień dyscyplinarnych w sposób opisany w treści orzeczenia organu I instancji.

Zdaniem organu odwoławczego również istotne dla oceny sprawy są wyjaśnienia obwinionego, który w trakcie czynności wyjaśniających wskazał na okoliczności związane z popełnieniem czynów, a które to okoliczności wskazują na zawiniony charakter popełnionych przewinień, a mianowicie:

1) sprawy, w których zostały stwierdzone uchybienia "pozostawały przeze mnie przez dłuższy okres niezauważone, a czynności ... wykonywałem niezwłocznie po zauważeniu upływu terminów procesowych";

2) "..jedynie na piśmie przewodnim z KMP G. była adnotacja przełożonego z poleceniem umorzenia postępowania przed wszczęciem i dlatego odłożyłem je na półkę, a potem widocznie położyłem na nich akta innych spraw,.. powodem ich późniejszego wysłania było zwykłe zapomnienie, a nie celowe działanie spowodowane skromną zawartością";

3) "... bez kserowania do akt kontrolnych żadnych kart sprawy, z uwagi na stały deficyt papieru do ksero, wysłałem do Prokuratury Rejonowej w G., a w okresie więc nazwijmy to "bytności" akt tego postępowania w w/w prokuraturze ze zrozumiałych względów nie mogłem wykonywać jakichkolwiek czynności, jeżeli jakoweś były jeszcze do wykonania".

Później, przesłuchany kilkakrotnie w charakterze obwinionego M.S. potwierdził zrozumienie treści zarzutów, ale nie przyznał się do popełnienia zarzucanych czynów. Ponadto stwierdził, że z uwagi na wcześniejsze wyjaśnienia złożone w formie notatek służbowych, ponowne wypowiadanie się w przedmiotowej sprawie uważa za zbędne.

W kontekście zebranego materiału dowodowego i ustaleń faktycznych sprawy, organ odwoławczy przywołał art. 132 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, który definiuje pojęcie naruszenia dyscypliny służbowej, wskazując na zawinione przekroczenie przez policjanta uprawnień lub niewykonanie obowiązków, wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie przepisów. Dla bytu istnienia więc przewinienia dyscyplinarnego musi zostać spełniony warunek jego zawinionego działania. W rozpoznawanej sprawie, można stwierdzić, że o ile obwiniony mógł się dopuścić popełnienia przewinienia dyscyplinarnego w sposób nieumyślny, to jednak w sposób zawiniony, gdyż nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnił je jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość taką przewidywał albo mógł i powinien przewidzieć. Zebrane w sprawie dowody świadczą także o dużej niefrasobliwości obwinionego w podejściu do obowiązków służbowych.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko zawarte w orzeczeniu organu I instancji, iż prezentowane przez obwinionego podejście do obowiązków służbowych skutkowało lub mogło skutkować negatywnym odbiorem społecznym pracy gdyńskiej Policji, a przede wszystkim negatywnym odbiorem jej pracy przez osoby pokrzywdzone w wyniku przestępstw. M. S. wykonując czynności służbowe miał nie tylko obowiązek przestrzegania dyspozycji wskazanych w Zakresie zadań, czynności i działania na stanowisku referenta Sekcji Dochodzeniowo Śledczej Komisariatu Policji [...], z którym zapoznał się w dniu 29.09.2004 r. m.in.

- terminowo, dokładnie i starannie realizuje zadania i polecenia, tj. prowadzi postępowania przygotowawcze /.../ przestrzegając terminów procesowych, zawitych, instrukcyjnych itp. określonych w kodeksie postanowienia karnego, innych ustawach i przepisach resortowych;

- niezwłocznie powiadamia kierownictwo sekcji o każdej okoliczności utrudniającej lub uniemożliwiającej realizację zadania lub wykonanie polecenia w wyżej określony sposób.

Również zobowiązany był do:

- wykonywania czynności służbowych według najlepszej woli i wiedzy, z należytą uczciwością i rzetelnością; .

- stałego udoskonalania i uzupełniania swojej wiedzy oraz umiejętności zawodowych; - dbania o społeczny wizerunek Policji jako formacji w której służy i podejmowania działania służące budowaniu zaufania do niej.

Powyższe wynika wprost z treści Zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 r. w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta". Bezsprzecznie M. S. nie dopełnił wymienionych wyżej obowiązków.

Organ odwoławczy nie zgodził się z subiektywną oceną obwinionego co do kwestii złego wyposażenia komórki organizacyjnej Komisariatu Policji [...] w sprzęt techniczny (komputery) oraz w środki biurowe jak np. papier do drukarki, co jego zdaniem wpływało negatywnie na jakość pracy oraz terminowość wykonywanych przez niego czynności. Oczywistym jest, że taka sytuacja - gdyby miała miejsce - powodowałaby dyskomfort oraz mogłaby mieć negatywny wpływ na jakość wykonywanych przez obwinionego zadań i czynności służbowych w prowadzonych postępowaniach przygotowawczych. Jednak zebrany materiał dowodowy nie potwierdził takiej tezy, tym bardziej porównując pracę innych policjantów Sekcji Dochodzeniowo-Śledczej Komisariatu Policji [...], którzy najczęściej wykonywali zadania i czynności wymagające znacznie większego nakładu pracy niż czynności służbowe wykonywane przez obwinionego oraz ilość zakończonych przez niego postępowań przygotowawczych.

Na marginesie sprawy organ odwoławczy wyjaśnił, że przeniesienie M. S. do dalszego pełnienia służby na stanowisku referenta w Ogniwie Patrolowo-Interwencyjnym Komisariatu Policji [...] - jeszcze przed merytorycznym zakończeniem postępowania dyscyplinarnego - nie naruszyło jakichkolwiek praw obwinionego. Takie działanie przełożonego w sprawach osobowych wynikało jedynie z potrzeby pilnego wzmocnienia jednostki organizacyjnej KMP w G. i nie wywarło jakichkolwiek negatywnych skutków finansowych dla policjanta.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M.S. wniósł o odstąpienie od ukarania i uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia z jednoczesnym orzeczeniem o braku winy z jego strony. Ponadto domagał się zasądzenia na jego rzecz nagrody rocznej wraz z odsetkami od dnia 1 kwietnia 2006 r. wstrzymanej rozkazem personalnym Komendanta Miejskiego Policji [...] z dnia 18 września 2006 r. nr [...] oraz przywrócenia pełnego miesięcznego dodatku służbowego do wysokości sprzed jego obniżenia rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Miejskiego Policji [...] z dnia 18 września 2006 r.

Skarżący zarzucił orzeczeniu organu odwoławczego:

1) nierzetelne określenie naruszenie dyscypliny służbowej a tym samym niezasadne wymierzeni kary dyscyplinarnej,

2) nierzetelne stwierdzenie, iż skarżący zakończył średnio o 60 % mniej dochodzeń w porównaniu z innymi funkcjonariuszami sekcji,

3) nie uwzględnienie argumentów dotyczących traktowania obowiązków

służbowych, zawartych w odwołaniu od decyzji organu I instancji,

4) nierówne traktowanie funkcjonariuszy, co narusza art. 2 i 32 Konstytucji RP,

5) wymierzenie kary niewspółmiernej do zarzucanych skarżącemu czynów.

W uzasadnieniu skargi M. S. powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu tłumacząc przewlekłość prowadzonych postępowań brakiem czasu i obłożenie obowiązkami. Wskazał również na brak środków technicznych i biurowych w pracy dochodzeniowo-śledczej.

Skarżący powołując się na § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 października 2001 r. w sprawie rozkładu czasu służby policjantów, zarzucił przełożonym, że nie dopełnili obowiązków, nie zlecając mu pracy w przedłużonym wymiarze; w celu terminowego załatwienia spraw.

M. S. podkreślił, że wykonywał czynności służbowe według najlepszej woli i wiedzy, z należytą uczciwością i rzetelnością. Dodatkowo stale udoskonala i uzupełnia umiejętności zawodowe. W 2005 r. ukończył studia prawnicze na [...] z wynikiem dobrym. Dodał, że Policja nie kierowała go na szkolenia, co uznaje za dyskryminację.

Zdaniem skarżącego nie dokonano w sprawie istotnych ustaleń porównując jego pracę z pracą innych funkcjonariuszy sekcji. W szczególności nie ma informacji czy wskazani funkcjonariusze zakończyli prowadzone sprawy w ciągu 21 dni, czy też w okresie od 1 maja do 20 września 2005 r. W analizowanym okresie M. S. przepracował 21 dni wykonując czynności w przydzielonych do realizacji postępowaniach przygotowawczych. W zeznaniach świadka J. G. odnośnie zakończonych w w/w okresie 29 postępowań nie ma wzmianki o ilości przesłuchanych świadków, których było bardzo dużo. Średnia ilość spraw zakończona przez funkcjonariuszy sekcji, którą posługuje się organ odwoławczy jest obliczona na podstawie wybranych pięciu osób a nie na podstawie wszystkich funkcjonariuszy.

Skarżący podniósł również, że przełożeni nie uznawali jego wyjaśnień składanych w toku całego postępowania.

W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Policji [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym orzeczeniu. W odniesieniu od wstrzymania nagrody rocznej i dodatku służbowego, których został pozbawiony skarżący, organ odwoławczy wskazał, iż w tych sprawach na podstawie obowiązujących przepisów zostały wydane rozkazy personalne zawierające pouczenia o możliwości odwołania się od nich. Ponieważ skarżący nie złożył odwołań powyższe rozkazy personalne stały się prawomocne i podlegały wykonaniu. Zdaniem organu odwoławczego nie stwierdzono nierównego traktowania obwinionego wobec prawa czy naruszenia zasady sprawiedliwości społecznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest zaś na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Dokonując kontroli decyzji wydanych w niniejszej sprawie Sąd uznał, że skargę należało w części uwzględnić.

Organy dyscyplinarne orzekając w przedmiotowej sprawie, uczyniły to w oparciu o zawarte w rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r. nr 7, poz. 58 ze zm.), zwanej dalej ustawą o Policji, przepisy regulujące zasady odpowiedzialności dyscyplinarnej i karnej policjantów.

W myśl art. 135 lit. e ust. 1 powołanej ustawy rzecznik dyscyplinarny zbiera materiał dowodowy i podejmuje czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy. W szczególności przesłuchuje świadków, obwinionego, przyjmuje od niego wyjaśnienia, dokonuje oględzin. Obowiązek rzecznika dyscyplinarnego w toku postępowania sprowadza się więc do dołożenia wszelkiej staranności w zebraniu rzetelnego materiału dowodowego, który w istocie będzie świadczyć na korzyść lub niekorzyść policjanta objętego tym postępowaniem.

Dopiero wszechstronne zbadanie sprawy i jednoznaczne ustalenia upoważniają do zakończenia postępowania dyscyplinarnego i wydania kończącego je orzeczenia. Wynika to zwłaszcza z treści art. 135 i ust. 1 i 7 ustawy o Policji, zgodnie z którymi rzecznik dyscyplinarny, po przeprowadzeniu czynności dowodowych i uznaniu, że zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy, zapoznaje obwinionego z aktami postępowania dyscyplinarnego, po czym wydaje postanowienie o zakończeniu czynności dowodowych i sporządzą sprawozdanie.

Nadto, o czym stanowi art. 135g ust. 1 powołanej ustawy, przełożony dyscyplinarny i rzecznik dyscyplinarny są obowiązani badać oraz uwzględniać okoliczności przemawiające zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego.

Dokonując oceny zebranego w toku postępowania dyscyplinarnego materiału dowodowego Sąd uznał, że stawiane przez skarżącego zarzutu co do jego rzetelności zasługują na uwzględnienie.

Jednym z podstawowych argumentów przemawiających, zdaniem organów orzekających w sprawie, za uznaniem, że skarżący popełnił przewinienia dyscyplinarne, było dokonanie porównania jego pracy z pracą innych funkcjonariuszy Sekcji Dochodzeniowo – Śledczej Komendy Policji [...]. Ustalenia te, jak wynika z zeznań świadka st. asp. J. G. dotyczyły czterech funkcjonariuszy i obejmowały okres od maja 2005r. do 20 września 2005r. Również tego okresu dotyczyły ustalenia odnośnie przebiegu pracy skarżącego oraz wszczętych i zakończonych postępowań przygotowawczych. Dokonując porównania efektów pracy skarżącego w tym okresie z pracą w/w funkcjonariuszy organ stwierdził, że skarżący zakończył, w porównaniu z nimi, średnio o 60% mniej dochodzeń. Należy w tym miejscu zauważyć, że postępowanie dyscyplinarne obejmowało okres od lipca do września 2005r., a nadto, na co zwrócił uwagę skarżący w skardze, w/w ustalenia nie uwzględniały pracy całej sekcji, a jedynie wybranych osób. W końcu skarżący wskazywał również, że w okresie objętym postępowaniem dyscyplinarnym przebywał na urlopie wypoczynkowym, zwolnieniu lekarskim oraz że pełnił dyżury zdarzeniowe, w związku z czym w miesiącu pozostawało skarżącemu średnio 10 dni do zajmowania się wszczętymi postępowaniami przygotowawczym. Zasadnie zatem skarżący zarzucił tym ustaleniom nierzetelność.

Sąd stwierdził również, że organy dyscyplinarne nie dokonały wyczerpujących ustaleń odnośnie podnoszonych w toku postępowania zarzutów dotyczących niewystarczającego wyposażenia stanowiska pracy skarżącego w sprzęt i materiały biurowe, jak również wpływu tych braków na jakości wykonywanej przez skarżącego pracy. Organ odwoławczy, komentując te zarzuty stwierdził, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdził tej tezy, tym bardziej w porównaniu z pracą innych policjantów Sekcji Dochodzeniowo - Śledczej KP [...], którzy najczęściej wykonywali zadania i czynności wymagające znacznie większego nakładu pracy, w porównaniu z czynnościami wykonywanymi przez skarżącego. Oparcie swojego stanowiska w powyższej kwestii na takim przekonaniu, bez wskazania konkretnych przesłanek jego przyjęcia, nie pozwala na akceptacje takiego sposobu działania organów orzekających w sprawie postępowania dyscyplinarnego. Z uwagi na znaczenie tego postępowania dla kariery zawodowej osoby obwinionej winno się ono charakteryzować szczególną starannością dokonanych w jego toku ustaleń, jak również ich jasną oceną .

Należy w tym miejscu zauważyć, że zgodnie z art. 134 ustawy o Policji karami dyscyplinarnymi są:

1) nagana,

2) zakaz opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania,

3) ostrzeżenie o niepełnej przydatności do służby na zajmowanym stanowisku,

4) wyznaczenie na niższe stanowisko służbowe,

5) obniżenie stopnia,

6) wydalenie ze służby.

Wprowadzając taki katalog kar ustawodawca nie wskazał, jakiemu przewinieniu służbowemu odpowiada konkretna kara, zatem wybór kary pozostawiono uznaniu organu orzekającego w sprawie, przy czym w art. 134h ustawy o Policji wskazano, jakim kryteriami winien się kierować organ dokonując wymiary kary, w tym jakie winna ona spełniać cele, a nadto, co wpływa na obostrzenie i złagodzenie wymiaru kary. W takiej sytuacji, kontrola Sądu ogranicza się do oceny, czy organ rozstrzygający sprawę nie przekroczył granic uznania, jak też czy zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy w sprawie.

Wymierzenie skarżącemu kary dyscyplinarnej w postaci ostrzeżenia o niepełnej przydatności do służby było, zdaniem organów orzekających w sprawie, współmierne do zarzucanych skarżącemu przewinień dyscyplinarnych, przy czym nie znaleziono okoliczności, które mogłyby zmniejszyć stopień jego zawinienia. Wskazano, że na wymiar kary wpłynęło nie przyznanie się skarżącego do stawianych mu zarzutów oraz brak pełnych wyjaśnień z jego strony. Zdaniem organu taki sposób pełnienia służby może źle wpływać na morale pozostałych pracowników sekcji, a nadto narusza dobre imię Policji w oczach [...] prokuratury, jak również obywateli, którzy zmuszeni byli czekać na zakończenie opieszale prowadzonych postępowań przygotowawczych.

Dokonując oceny tak przedstawionego uzasadnienia wymiaru kary, organy wskazały głównie na rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, jak również skutków przewinienia dyscyplinarnego, w tym następstwa dla służby i pobudki działania - wskazano tutaj na dużą niefrasobliwość skarżącego w stosunku do powierzonych mu obowiązków. Organy nie uwzględniły natomiast przy wyborze rodzaju kary zachowania obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowego przebiegu służby. W uzasadnieniu obu decyzji organy w ogóle nie ustosunkowały się do powyższej kwestii. Kontynuując powyższe, wbrew treści art. 135 g ustawy organy nie odniosły się w sposób szczegółowy do prezentowanej przez skarżącego "linii obrony". Jeszcze w swoim odwołaniu skarżący wskazując na niezasadność zarzutu złego wpływu jego pracy na wizerunek [...] Policji podawał przykłady sumiennego, czasami poza godzinami pracy, wykonywania swoich obowiązków służbowych. Organ odwoławczy w swojej decyzji do tych twierdzeń strony się nie ustosunkował, tymczasem nawet w przypadku braku odpowiednich ustaleń w postępowaniu dyscyplinarnym, organ ten miał na mocy art. 135l ust. 1 ustawy o Policji możliwość uzupełnienia postępowania dowodowego, zlecając rzecznikowi dyscyplinarnemu wykonanie czynności dowodowych.

Reasumując powyższe Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie postępowanie dyscyplinarne nie doprowadziło do zebrania materiału dowodowego, wyjaśniającego wszystkie okoliczności sprawy. Materiał dowodowy znajdujący się w aktach postępowania dyscyplinarnego nie pozwala na podjęcie rozstrzygnięcia co do tego, czy skarżący winny jest stawianych mu zarzutów. Nadto uzasadniając wybór kary organy nie uwzględniły wszystkich wymienionych w art. 135h i 135 g ustawy o Policji przesłanek.

Rozważania sądu prowadzą do konstatacji, że organy obu instancji naruszyły powołane wyżej przepisy ustawy o Policji regulujące zasady odpowiedzialności dyscyplinarnej i karnej policjantów, w sposób który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, uwzględniając powyższe uwagi, rzeczą organów dyscyplinarnych będzie przeprowadzenie postępowania dyscyplinarnego, w którym zostanie zebrany materiał dowodowy, pozwalający na prawidłowe rozstrzygniecie sprawy, przy czym rozstrzygnięcie to winno odpowiadać wymogom określonym w przepisach ustawy.

Odnosząc się do tej części skargi, w której skarżący ponadto domagał się zasądzenia na jego rzecz nagrody rocznej wraz z odsetkami od dnia 1 kwietnia 2006 r. wstrzymanej rozkazem personalnym Komendanta Miejskiego Policji [...] z dnia 18 września 2006 r. nr [...] oraz przywrócenia pełnego miesięcznego dodatku służbowego do wysokości sprzed jego obniżenia rozkazem personalnym nr [...] Komendanta Miejskiego Policji [...] z dnia 18 września 2006 r. sąd, mając na uwadze treść tych żądań stwierdził, iż nie jest właściwy do ich rozpoznania i w tej części skargę odrzucił.

Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) i art. 135 oraz art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.