Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SAB/Łd 172/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
659
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 149 § 1a, § 2, art. 161 § 1 pkt 3, art. 200, art. 205 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 12, art. 35, art. 36, art. 37
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 13 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, , Protokolant Sekretarz sądowy Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 roku sprawy ze skargi I. P. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w sprawie legalności wybudowania linii energetycznych 1. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 3. wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w kwocie 1000 (jeden tysiąc) złotych; 4. przyznaje od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącej I. P. sumę pieniężną w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 5. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł.


UZASADNIENIE

UZASADNENIE

W dniu 27 kwietnia 2016 r. I. P. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przewlekłe prowadzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem z dnia 16 czerwca 2014 r. w sprawie legalności i prawidłowości wybudowania dwóch linii energetycznych średniego napięcia po 15 kV każda wraz ze stacją trafo, znajdujących się na działkach nr 810/3, 810/7 i 810/8 we wsi Ł., gmina B., wnosząc o: pkt 1 - zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w zakreślonym przez sąd terminie; pkt 2 - stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa; pkt 3 - przyznanie na rzecz skarżącej kwoty, o której mowa w art. 149 § 2 p.p.s.a.; pkt 4 - wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 149 § 2 w zw. z art. 156 § 6 p.p.s.a. w dotkliwej dla organu wysokości, mając na względzie przedmiot postępowania i zagrożenie dla zdrowia, życia i mienia, jakie stwarza wybudowana nielegalnie inwestycja, a także wieloletnie i bezskuteczne prowadzenie postępowania; pkt 5 - zasądzenie w trybie art. 200 p.p.s.a. na rzecz skarżącej kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi strona wyjaśniła, że w dniu 16 czerwca 2014 r. złożyła w PINB wniosek o wszczęcie postępowania w przedmiocie prawidłowości i legalności wybudowania dwóch linii energetycznych średniego napięcia po 15 kV każda wraz ze stacją trafo, znajdujących się na działkach nr 810/3, 810/7 i 810/8 we wsi Ł., gmina B. Inwestycja została zrealizowana na nieruchomości stanowiącej jej własność. Oględziny przedmiotu postępowania organ przeprowadził w dniu 7 sierpnia 2014 r. Po upływie 8 miesięcy od przeprowadzenia kontroli PINB w B. wydał w dniu [...] kwietnia 2015 r. postanowienie nr [...] nakładające na właściciela urządzeń energetycznych wykonanie określonych obowiązków, w tym - przedstawienia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości eksploatacji oraz budowy i przebudowy stacji transformatorowej wraz z linią średniego napięcia.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] PINB nakazał rozbiórkę urządzeń energetycznych, stanowiących przedmiot postępowania. Decyzja ta została jednak uchylona przez organ odwoławczy decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...].

Po upływie kolejnego miesiąca bezczynności PINB wystąpił do Archiwum Państwowego w P. o udostępnienie dokumentacji budowlanej urządzenia energetycznego oraz wezwał także właściciela urządzenia do udostępnienia organowi takowej dokumentacji.

Po kolejnych dwóch tygodniach organ wystąpił o te same dokumenty do A Spółka Akcyjna Oddział [...] B. Pismem z dnia 2 grudnia 2015 r. A przekazała do PINB posiadane informacje. Informacje te do dnia dzisiejszego nie zostały nawet przez organ zweryfikowane. Przede wszystkim pojedyncze kopie nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem, organ nie pozyskał także całości dokumentacji w tym zakresie.

Dnia [...] lipca 2015 r. PINB wydał w sprawie decyzję nr [...], która została uchylona przez [...]WINB decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...]. Po jej uprawomocnieniu, PINB podejmuje czynności w trybie "od czasu, do czasu".

Skarżąca podniosła, że zaskarżyła bezczynność PINB w B. zażaleniem z dnia 24 listopada 2015 r., które uzupełniła w dniu 11 stycznia 2016 r. zażaleniem na przewlekłe prowadzenie postępowania w tej samej sprawie.

Dalej strona podniosła, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] [...]WINB nie podzielił jej zażaleń twierdząc, że ani bezczynność ani przewlekłe prowadzenie postępowania w niniejszej sprawie nie mają miejsca.

Zdaniem skarżącej organ uchybił w sposób rażący terminowi załatwienia sprawy administracyjnej, co więcej - prowadzi je w sposób rozwleczony w czasie, w sposób nieefektywny, nieskuteczny, pozbawiony wszelkich cech profesjonalizmu i dążenia do załatwienia sprawy w rozsądnym terminie, w jakim dana sprawa powinna zostać załatwiona. Nie ma tutaj żadnego wytłumaczenia dla organu fakt składania przez stronę wniosków dowodowych, bo te mogą być składane do czasu jego zakończenia. Z jakich jednak powodów PINB do dnia złożenia skargi nie pozyskał w sposób efektywny dokumentacji, z jakich powodów, bez tych dokumentów zakończył w roku 2015 postępowanie decyzją, nie sposób pojąć. Skarżąca ma prawo twierdzić, że organ administracji nie jest wyspecjalizowanym organem państwa do załatwienia sprawy administracyjnej, ale podejmując co pewien czas jakieś pozorne czynności, nie zmierza w ogóle do zakończenia sprawy. Takimi pozornymi czynnościami jest np. poszukiwanie przez PINB dokumentacji budowlanej dotyczącej budynku mieszkalnego skarżącej, wybudowanego w latach osiemdziesiątych i łączenie tej inwestycji z urządzeniami energetycznymi, wybudowanymi wcześniej i nielegalnie. Przez 2 lata PINB nie jest w stanie zgromadzić materiału dowodowego sprawy, nie był w stanie uwiarygodnić tego materiału, który w aktach sprawy się znajduje, nie był w stanie pozyskać kompletnej dokumentacji, której szczątkowe kserokopie zostały pozyskane od stron. W niniejszej sprawie trwającej prawie 2 lata organ, zdaniem skarżącej, skupia się na wydawaniu postanowień odmownych co do wniosków dowodowych składanych przez nią. Novum i osobliwością w sprawie jest - w ocenie skarżącej - postanowienie organu I instancji z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] wydane na podstawie art. 149 § 1 pkt 5 k.p.a. o wznowieniu z urzędu postępowania w niniejszej sprawie, tj. w sprawie, w której nigdy nie zapadła decyzja ostateczna, która rozstrzygałaby sprawę co do istoty. Była wprawdzie wydana decyzja ostateczna, ale kasatoryjna. Następnie zawiadomieniem z dnia 9 marca 2016 r. skarżąca po raz kolejny została informowana, że na podstawie art. 36 k.p.a. organ wyznaczył termin załatwienia sprawy do 10 kwietnia 2016 r., wskazując jako przyczynę zwłoki konieczność zebrania dodatkowego materiału dowodowego, o który wnioskowała strona, tego samego, którego zebrania odmówił skarżącej postanowieniem.

Wydanie więc powyższego postanowienia, które nie znajduje żadnego oparcia

w prawie, jest niczym innym, jak czynnością pozornie mającą wypełnić lukę

w niepodejmowaniu w sprawie żadnych czynności.

Zaskarżając przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego skarżąca wskazała na fakt, że organ nie panuje nad swoim zachowaniem i podejmowanymi

w postępowaniu bezprawnymi czynnościami, którymi sam sobie zaprzecza. Kolejny wyznaczony termin wydania rozstrzygnięcia w sprawie upłynął bezskutecznie. Organ zwleka z wydaniem rozstrzygnięcia, przez co skarżąca pozbawiona jest możliwości nie tylko załatwienia swojej sprawy administracyjnej, ale i także w przypadku wydania rozstrzygnięcia naruszającego prawo jego zaskarżenia w trybie odwoławczym

i sądowym. Także wydanie w tej sprawie decyzji wadliwej, którą organ odwoławczy uchylił nie powoduje dla organu usprawiedliwienia temu, że skarżąca przez ponad dwa lata oczekuje bezskutecznie na zgodne z prawem rozstrzygnięcie w tej sprawie.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej odrzucenie i wyjaśnił, że w dniu 16 czerwca 2014 r. I. P. zwróciła się do PINB z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli budowy linii NN, linii SN ze stacją trafo wraz z 11 żelbetowymi słupami ulokowanymi na jej posesji, dz. nr ewid. 810/3, 810/4, 810/6, 810/7, 810/8 położonych w Ł. w obrębie [...], gmina B. Pismem z dnia 16 lipca 2014 r. strona uściśliła wniosek, iż żąda sprawdzenia legalności wybudowanych urządzeń przesyłowych na jej posesji.

Pismem z dnia 23 lipca 2014 r. PINB w B. zawiadomił strony o wszczęciu na wniosek I. P. postępowania administracyjnego w przedmiocie legalności budowy stacji trafo i linii SN i NN, zlokalizowanych na wskazanych wyżej działkach. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] [...]WINB, po rozpatrzeniu skargi z dnia 28 lipca 2014 r. I. P. na bezczynność organu I instancji w przedmiocie załatwienia sprawy zainicjowanej wskazanym wyżej pismem skarżącej z dnia 16 czerwca 2014 r., wyznaczył PINB dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 22 września 2014 r.

Kontynuując postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] nałożył na A S.A. Oddział Ł.-[...] B.: obowiązek opracowania i przedstawienia oceny technicznej dotyczącej prawidłowości eksploatacji oraz prawidłowości budowy i przebudowy stacji transformatorowej 15/04 kV 8-0057 w Ł., znajdującej się na dz. nr ewid. 810/3 z linią energetyczną średniego napięcia 15 kV, biegnącą przez działki 810/3, 810/7, 810/8 gmina B. oraz obowiązek uzyskania i przedstawienia decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego dla samowolnie zrealizowanej linii średniego napięcia kV, wraz ze stacją transformatorową 15/04 kV 8-0057 na opisanych działkach - w terminie do dnia 15 lipca 2015 r.

Po rozpatrzeniu wniosku I. P. z dnia 21 kwietnia 2015 r. organ I instancji postanowieniem z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] odmówił uzupełnienia postanowienia z dnia [...] kwietnia 2015 r. w zakresie rozstrzygnięcia.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] PINB nakazał A S.A. Oddział Ł.-[...] B. dokonanie rozbiórki stacji transformatorowej 15/04 kV 8-0057 w Ł. wraz z linią energetyczną średniego napięcia 15 kV. Po rozpatrzeniu wniosku I. P. z dnia 30 lipca 2015 r. organ I instancji postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] odmówił nadania rygoru natychmiastowej wykonalności powyższej decyzji.

[...]WINB decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A S.A. z siedzibą w L. (Oddział Ł.-[...]), uchylił w całości decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2015 r. i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W toku ponownie prowadzonego postępowania PINB postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] odmówił uwzględnienia żądania dowodowego I. P. w prowadzonym postępowaniu administracyjnym polegającego na przeprowadzeniu dodatkowych oględzin przedmiotu postępowania.

[...]WINB postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia I. P. z dnia 24 listopada 2015 r. na bezczynność PINB

w B. w przedmiocie załatwienia niniejszej sprawy odmówił wyznaczenia Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. dodatkowego terminu jej załatwienia.

Kontynuując postępowanie PINB postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] wznowił z urzędu postępowanie, w którym wydano ostateczne postanowienie z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], nakładające na A S.A. Oddział Ł.-[...] B. obowiązek przedstawienia określonych dokumentów. Postanowieniem z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] organ I instancji odmówił uwzględnienia żądania dowodowego I. P. w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, polegającego na przeprowadzeniu dowodu przesłuchania świadków.

W toku dalszych czynności PINB w B., postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 126 w związku z art. 151 § 1 pkt 2

w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. uchylił własne postanowienie z dnia [...] kwietnia

2015 r. nr [...], wskazane wyżej i orzekł o umorzeniu postępowania w trybie art. 81c ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. - Prawo budowlane oraz na podstawie art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane w związku z art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zobowiązał A S.A. Oddział Ł. – [...] B. do dostarczenia w terminie do dnia 24 czerwca 2016 r. ekspertyzy technicznej dotyczącej prawidłowości eksploatacji oraz prawidłowości budowy i przebudowy samowolnie zrealizowanej linii średniego napięcia 15 kV, zlokalizowanej na dz. nr ewid. 810/3; 810/7; 810/8 obręb Ł., gmina B., wraz ze stacją transformatorową 15/04 kV 8-0057 zlokalizowanej na dz. nr ewid. 810/3 obręb Ł., gmina B.

Odnosząc się do przedmiotowej skargi PINB w B. wyjaśnił, iż zaniedbanie

w zakresie terminowości prowadzonego postępowania jest niezależne od organu. Brak odpowiedniej kadry pracowniczej, liczne i rozbudowane postępowania administracyjne oraz częste wezwania pracowników inspektoratu jako świadków w postępowaniach prowadzonych przez organy ścigania utrudniają prawidłowe funkcjonowanie jednostki.

Szeroki zakres ustawowych kompetencji organu nadzoru budowlanego przy niewielkiej liczbie pracowników powoduje, iż organ staje przed wyborem mniejszego zła, wybierając kontrole, gdzie ewidentnie występuje bezpośrednie zagrożenie zdrowia i życia ludzi, narażając się tym samym na bezczynność czy przewlekłość w mniej ważnych sprawach. W chwili obecnej organ posiada kadrę techniczną w postaci Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego powołanego z dniem [...] marca 2016 r. oraz dwóch inspektorów, którzy na dzień dzisiejszy muszą obsłużyć i zapewnić bezpieczeństwo mieszkańcom ponad 113 tysięcznego powiatu o obszarze 971 km2.

Na rozprawie w dniu 13 lipca 2016r. skarżąca poparła skargę i podniosła, że mimo wielokrotnych interwencji organ nie podjął dotychczas merytorycznego rozstrzygnięcia. Kwestionowana przez nią inwestycja stwarza zagrożenie, bowiem jeden ze słupów znajduje się w odległości około 2,5 m od jej domu. W ocenie skarżącej choroba nowotworowa zarówno jej, jak i córki jest spowodowana nadmiernym napromieniowaniem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega częściowemu uwzględnieniu.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi I. P. jest przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. zainicjowane wnioskiem skarżącej z dnia 16 czerwca 2014r. dotyczącym legalności i prawidłowości wybudowania dwóch linii energetycznych średniego napięcia po 15 kV każda wraz ze stacją trafo, znajdujących się na działkach nr 810/3, 810/7 i 810/8 we wsi Ł., gmina B.

Warunkiem dopuszczalności skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ jest uprzednie wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (art. 52 § 1 p.p.s.a.).

W przypadku takiej skargi niezbędne jest złożenie zażalenia do organu wyższego stopnia, jak stanowi art. 37 § 1 k.p.a. Organ ten może wyznaczyć dodatkowy termin na załatwienie sprawy (art. 37 § 2 k.p.a.). Dopiero po wyczerpaniu tego trybu strona może wnieść skutecznie skargę. Dla uznania wyczerpania toku zażaleniowego przez stronę wystarczające jest wykazanie, że złożyła ona stosowne zażalenie do organu wyższego stopnia. Przy ocenie dopuszczalności skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ nie ma znaczenia sposób rozpoznania takiego zażalenia przez właściwy organ wyższego stopnia.

W przedmiotowej sprawie okoliczność dotycząca wyczerpania trybu zażaleniowego przez I. P., pozwalająca na skuteczne wniesienie skargi, nie budzi wątpliwości, co wynika z przedstawionego stanu faktycznego. Skarżąca przed wniesieniem w dniu 27 kwietnia 2016r. skargi do WSA wystąpiła bowiem z zażaleniem w trybie art. 37 § 1 k.p.a. do organu wyższej instancji w dniu 24 listopada 2015r., które było rozpoznane postanowieniem [...]WINB z dnia [...] stycznia 2016r.

Przechodząc do meritum sprawy wyjaśnić następnie trzeba, że jedną

z podstawowych zasad postępowania jest jego szybkość wyrażona w art. 12 § 1 i 2 k.p.a. Jej istota sprowadza się do tego, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Natomiast sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie.

W myśl art. 35 § 1 - § 3 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.

O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

Jeżeli chodzi o "przewlekłość", to przepisy prawa nie definiują wprost, na czym polega "przewlekłe prowadzenie postępowania", o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a i art. 37 § 1 k.p.a. Należy jednak przyjąć, że przewlekłość w prowadzeniu postępowania wystąpi wówczas, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją niezbędną w świetle art. 12 k.p.a., ustanawiającego zasadę szybkości postępowania, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Organ prowadzi tym samym postępowanie w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu. Przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zaistnieje zatem wówczas, gdy będzie mu można skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut prowadzenia czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy znaczenia (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 26 października 2012 r. sygn. II OSK 1956/12 – Lex nr 1233717, 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 549/13 – Lex nr 1369030, 14 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 2361/13 oraz wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w: Warszawie z dnia 11 września 2014 r. sygn. akt VIII SAB/Wa 55/14 – Lex nr 1554147 i 18 marca 2014 r. sygn. akt IV SAB/Wa 204/13 – Lex nr 1466033, Poznaniu

z dnia 29 stycznia 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 1003/13, Gorzowie Wielkopolskim z dnia 28 sierpnia 2014 r. sygn. akt II SAB/Go 56/14 – Lex nr 1520247, Gliwicach z dnia 3 czerwca 2014 r. sygn. akt II SAB/Gl 23/14 –Lex nr 1476619).

W jednym z wyroków Naczelny Sąd Administracyjny (wyrok z dnia 7 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 34/13 – Lex nr 1296088) stwierdził, że pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy.

Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 p.p.s.a.).

Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 ( art. 149 § 2 p.p.s.a. ).

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny, w którym opisano podejmowane przez organ czynności od momentu złożenia przez skarżącą wniosku do chwili wydania przez organ postanowienia z dnia [...] czerwca 2016r., nie można mieć wątpliwości, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Organ prowadzi bowiem postępowanie w sposób opieszały, niesprawny, podejmuje czynności w znacznych odstępach czasu, jedynie trzykrotnie powiadamiał stronę w trybie art. 36 § 1 k.p.a. informując o przyczynach zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Takie działanie, a często jego brak, pozwala na stwierdzenie, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa, o czym sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że okoliczności podnoszone przez organ w odpowiedzi na skargę, które w jego ocenie mają usprawiedliwiać długotrwałe postępowanie, a sprowadzające się do zarzutu szerokiego zakresu kompetencji organu, niedostatecznej ilości pracowników, powodującym dokonywanie przez organ wyboru "mniejszego zła" , nie może stanowić okoliczności zwalniającej z zarzutu naruszania przepisów dotyczących szybkości i terminowości podejmowanych czynności.

Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że w sprawach skarg dotyczących bezczynności czy przewlekłego prowadzenia postępowania rolą sądu nie jest dokonywanie merytorycznych ocen podejmowanych przez organ aktów. Dlatego też wobec wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. postanowienia z dnia [...] czerwca 2016r. nr [...], co nastąpiło po wniesieniu skargi, a przed wydaniem przez sąd orzeczenia, sąd uznał, że zachodzi bezprzedmiotowość w zakresie dotyczącym żądania zobowiązania organu do wydania aktu i dlatego też w tej części umorzył postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

W punkcie trzecim sentencji wyroku sąd w trybie art. 149 § 2 p.p.s.a. wymierzył PINB grzywnę w wysokości 1000 zł, uznając, iż będzie ona pełnić rolę prewencyjną

i zmobilizuje organ do zapobiegania podobnym sytuacjom w przyszłości. W oparciu

o tenże przepis sąd przyznał od organu na rzecz skarżącej sumę pieniężną

w wysokości 1000 zł i uznał, że będzie to dodatkową dolegliwością dla organu,

a jednocześnie będzie stanowić pewną rekompensatę dla skarżącej z tytułu braku skuteczności działań (braku działania) organu. O kosztach postępowania należnych skarżącej sąd rozstrzygnął w punkcie piątym sentencji wyroku uwzględniając brzmienie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.

m.m.