Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2637/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie Sędzia WSA Krystyna Kleiber (sprawozdawca), Sędzia WSA Aneta Trochim-Tuchorska, Protokolant ref. staż. Patrycja Kęcik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2011 r. spraw ze skarg A. sp. z o.o. z siedzibą w P. na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażaleń na postanowienia w sprawie zarzutów zgłoszonych na prowadzoną egzekucję administracyjną 1) uchyla zaskarżone postanowienia, 2) stwierdza, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 1071 zł (słownie: jeden tysiąc siedemdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej: SKO) trzema postanowieniami z [...] sierpnia 2010 r., na podstawie art. 134 w związku z art. 144 z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2010 r., Nr 6 poz. 17) dalej zwanej "k.p.a." stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez A. sp. z o.o. (dalej: Skarżąca lub Spółka) zażaleń na postanowienia Prezydenta m. W. z [...] lipca 2009 r.

Z akt spraw wynika, że trzema postanowieniami z [...] lipca 2009 r. Prezydent m. W. uznał za nieuzasadnione zarzuty wniesione w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych, którymi objęto nieuregulowany podatek od nieruchomości za okresy od stycznia do grudnia 2005 r. Postanowienia zostały doręczone Spółce w dniu 6 lipca 2009 r.

W zażaleniach Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień w całości i orzeczenie co do istoty przez uwzględnienie zgłoszonego zarzutu lub uchylenie zaskarżonych postanowień i przekazanie spraw organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. SKO pismem z 28 kwietnia 2010 r. wystąpiło do Prezydenta m. W. o udzielenie informacji czy zażalenia zostały złożone przez spółkę w Kancelarii Urzędu m. W. osobiście w dniu 15 lipca 2009 r. czy też wpłynęły drogą pocztową, a jeżeli tak to wystąpiło przypadku o przekazanie koperty. Pismem z dnia 19 maja 2010 r. Prezydent m. W. poinformował, że zażalenia na postanowienia zostały złożone przez stronę osobiście w Kancelarii Urzędu w dniu 15 lipca 2009 r.

Stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia zażaleń Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w uzasadnieniu postanowień z 3 sierpnia 2010 r., powołując treść art. 134 i art. 144 k.p.a., a także art. 17 § 1 i art. 34 § 5 zd. Pierwsze, ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., poz. 1954 ze zm.), zwanej dalej "u.p.e.a." – podniosło, że Skarżąca wniosła zażalenia po dziewięciu dniach od dnia otrzymania postanowień. Postanowienia z [...] lipca 2009 r. zostały bowiem Spółce doręczone 6 lipca 2009 r., natomiast zażalenia zostały złożone (osobiście) 15 lipca 2009 r., to jest z uchybieniem terminu. Datę wniesienia przez Spółkę zażaleń ustalono w oparciu o pismo organu I instancji z dnia 19 maja 2010 r. SKO podkreśliła, że Spółka nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu i nie wskazała na przyczyny jego uchybienia, ani nie odniosła się do tej kwestii. Nie zachodzi zatem – zdaniem organu – przesłanka do ewentualnego zastosowania art. 58 k.p.a.

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonych postanowień w całości, a także do zobowiązania Prezydenta m. W. do przedstawienia wydruku z systemu informatycznego rejestrującego daty i sposób doręczenia przesyłek do Urzędu m. W. z 15 lipca 2009 r. oraz numeru przesyłki jak też dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z takich dokumentów na okoliczność daty i sposobu doręczenia do Urzędu m. W. zażaleń skarżącej na postanowienia z dnia [...] lipca 2009 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zaskarżonym postanowieniom zarzuciła naruszenie:

1) art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. przez przyjęcie, że uchybiono terminowi do wniesienia zażaleń na postanowienia z 1 lipca 2009 r., podczas gdy zażalenia zostały wniesione z zachowaniem terminu ustawowego,

2) zasady prawy obiektywnej - art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez:

- dokonanie przez organ odwoławczy ustaleń w zakresie daty i sposobu wniesienia zażaleń na postanowienia z [...] lipca 2009 r. nie na podstawie dokumentów bezpośrednio potwierdzających datę i sposób wniesienia zażaleń, lecz w oparciu o informacje pośrednie,

- nieprawidłowe ustalenie daty i sposobu wniesienia przez Skarżącą zażaleń na postanowienia z [...] lipca 2009 r. wyniku niezebrania w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego i niepodjęcia wszelkich kroków mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego w przedmiocie ustalenia wyżej wskazanych okoliczności.

W uzasadnieniu skarg Spółka wyjaśniła, że przedmiotowe zażalenia zostały wysłane przesyłką poleconą jak też, że uzyskała od pracownika Urzędu m. W. informację potwierdzającą, że zażalenia te doręczone zostały do Urzędu m. W. listem poleconym o numerze przesyłki: [...]. Informacja taka widnieje w systemie informatycznym Urzędu m. W., rejestrującym otrzymywane przesyłki. Zdaniem Spółki, skoro zażalenia zostały doręczone do organu 15 lipca 2009 r. to zostały nadane wcześniej jeszcze z zachowaniem ustawowego terminu.

W odpowiedziach na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o ich oddalenie. W uzasadnieniach podniosło, że data wniesienia zażaleń została ustalona w oparciu o prezentatę organu pierwszej instancji (15 lipca 2009 r.) widniejącą na przedmiotowych zażaleniach.

Organ podniósł, że Skarżąca nie przedstawiła dowodu nadania przesyłki zawierających zażalenia za pośrednictwem poczty.

Na rozprawie 9 maja 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowił na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." połączyć sprawy o sygnaturach III SA/Wa 2637/10, III SA/Wa 2638/10 oraz III SA/Wa 2639/10 w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a ocenie Sądu podlega legalność wydanych aktów zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a." - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tej sprawie przedmiotem oceny sądu były trzy postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, kończące postępowania w drugiej instancji. Kolegium na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. zakończyło postępowania administracyjne, stwierdzając uchybienia terminów przez Spółkę do wniesienia zażaleń.

Skargi wniesione w tych sprawach są uzasadnione.

W ocenie Sądu postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego zostały wydane przynajmniej przedwcześnie bowiem przeprowadzone postępowania, administracyjne w postępowaniu egzekucyjnym nie spełniały wymogów zwartych w art. 7 i 77 k.p.a., a więc zasad prawdy obiektywnej i oficjalności. Naruszenie obu tych zasad polegało na tym, że Kolegium przed wydaniem postanowień, nie dysponowało podstawowym dowodem jakim jest dowód z daty złożenia, w formie przewidzianej kodeksem postępowania administracyjnego, badanych zażaleń. Znana była jako pewna jedynie data doręczenia Spółce postanowień Prezydenta m. W.. Kolegium chcąc ustalić datę złożenia zażaleń ograniczyło się do uzyskania pisemnej informacji Prezydenta m. W. o dacie i sposobie przyjęcia przesyłki Spółki. Prezydent m. W. poinformował o osobistym złożeniu zażaleń w dniu 15 lipca 2010 r. Informacja ta jednak budzi daleko idące zastrzeżenie Sądu, gdyż tylko na jednym egzemplarzu zażalenia złożonego w sprawie [...] figuruje pieczęć Kancelarii Urzędu m. W.. Na pozostałych zażaleniach brak prezentaty Urzędu i jakiejkolwiek adnotacji dotyczącej sposobu ich wniesienia. Okoliczność ta, w ocenie Sądu jednoznacznie wskazywała na konieczność przeprowadzenia szczegółowego postępowania, czego jednak Kolegium zaniechało. Wobec tego na obecnym etapie postępowania nie można przesądzić, bo nie zostało to udokumentowane, czy Skarżąca Spółka istotnie uchybiła terminom do złożenia zażaleń, wnosząc je w dniu 15 lipca 2010 r. Jeżeli zażalenia przesłała drogą pocztową – data nadania, zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. będzie datą pewną, ale inną od wykazanej w niniejszych postępowaniach.

Wydaje się być oczywiste, że w takich przypadkach jak w tych sprawach, to Skarżąca Spółka powinna posiadać dowody nadania przesyłek i to poleconych, aby wylegitymować się recepisami, ale jeżeli nie chce lub nie może ich ujawnić, organ administracyjny jakim jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze, winno to ustalić na podstawie art. 7 i 77 k.p.a. Skoro zaś nie ustalono daty pewnej złożenia przez Spółkę zażaleń, bezzasadne są twierdzenia Kolegium o uchybieniu terminom do ich wniesienia. W ponownym postępowaniu braki te muszą być uzupełnione i wówczas podjęte czynności czy postanowienia.

Z tych przyczyn Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienia, orzekając na podstawie art.152 i ich niewykonalności i zasądzając na podstawie art. 200 p.p.s.a. koszty postępowania sądowego.