Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SAB/Po 67/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano do wydania aktu
Powołane przepisy: article: art. 149, art. 200 i art. 205 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Izabela Bąk-Marciniak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 05 października 2016 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w Wolsztynie na bezczynność [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Wolsztynie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Wolsztynie do wydania w terminie 14 dni aktu, albo do dokonania czynności w przedmiocie wniosku skarżącej z dnia [...] czerwca 2016 r. o udzielenie informacji publicznej; 2. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 3. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. zasądza od [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Wolsztynie na rzecz skarżącej [...] sp. z o.o. w Wolsztynie kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

IV SAB/Po 67/16

UZASADNIENIE

[...] Sp. z o.o. (dalej również: "skarżąca") poprzez wiadomość e-mail z dnia 31 maja 2016 r. (k. [...] akt sądowych) złożyła do [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie (dalej również: "[...] w Wolsztynie") wniosek o udzielenie informacji publicznej "na jaki adres skrytki na platformie ePUAP można wysłać pismo podpisane profilem zaufanym ePUAP, skierowane do [...] w Wolsztynie ".

[...] w Wolsztynie pismem z dnia 14 czerwca 2016 r. (k. [...] akt sądowych) odpowiedziało wnioskodawcy, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne spółka ma prawo wyboru jednej z wymienionych metod, tj. informatycznych nośników danych lub środków komunikacji elektronicznej. [...] w Wolsztynie wskazało, że nie ma przeszkód, by złożyć odpowiednie dokumenty przy wykorzystaniu nośnika danych, np. w postaci płyty CD. Ponadto [...] w Wolsztynie wskazało, że: "odnośnie udostępnienia elektronicznej skrzynki podawczej spełniającej standardy określone i opublikowane na ePUAP, brak ustawowego określenia terminu wdrożenia tego rozwiązania przez podmioty o charakterystyce [...], tj. spoza sektora finansów publicznych". Poza tym [...] w Wolsztynie wskazało, że przyjęło uwagę dotyczącą elektronicznej skrzynki podawczej i wdroży przedmiotowe rozwiązania we właściwym okresie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

[...] Sp. z o.o. poprzez e-mail z dnia 30 czerwca 2016 r. (k. [...] akt sądowych) złożyła do [...] w Wolsztynie wniosek o udzielenie informacji publicznej "jaki jest adres elektronicznej skrzynki podawczej (art. 3 pkt 17 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne), na którą można wysyłać pisma za urzędowym poświadczeniem odbioru (art. 3 pkt 20 ww. ustawy), skierowane do [...] w Wolsztynie."

Pismem z dnia 19 lipca 2016 r. [...] Sp. z o.o. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na bezczynność i przewlekłość [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie w sprawie z wniosku z dnia 30 czerwca 2016 r.

W odpowiedzi na skargę [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie wniosło o jej oddalenie wskazując, że z udzielonej odpowiedzi z dnia 14 czerwca 2016 r. wynika, iż spółka nie posiada adresu elektronicznej skrzynki podawczej i podejmie działania w celu jego pozyskania.

W piśmie procesowym z 8 września 2016 r. (k. [...] akt sądowych) skarżąca wskazała, że organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia 30 czerwca 2016 r. i że nie można udzielić odpowiedzi na wniosek, który nie został jeszcze złożony. Skarżąca wskazała, że pismem z dnia 14 czerwca 2016 r. organ odpowiedział na wniosek z 31 maja 2016 r. Organ wskazał, że skrytka na platformie ePUAP i elektroniczna skrzynka podawcza to dwa różne kanały, którymi można doręczać pisma, dlatego uzasadniony był wniosek z dnia 30 czerwca 2016 r. o udzielenie informacji jaki jest adres elektronicznej skrzynki podawczej, na którą można wysłać pisma za urzędowym poświadczeniem odbioru.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się częściowo uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) – w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. – kontrola działalności administracji publicznej przez ww. sądy obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 p.p.s.a., tj. mających za przedmiot: (1) decyzje administracyjne; (2) postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; (3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; (4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.; dalej w skrócie: "k.p.a.") oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Ponadto, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. (obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r.) kontrola ta obejmuje także bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

W przypadku skarg na bezczynność kontroli sądu poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w określonej formie i w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również to, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną, czy niezawinioną opieszałością organu. W sprawach o udostępnienie informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje nie tylko w przypadku faktycznego "milczenia" (bierności) podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, ale również w sytuacji, gdy podmiot ten stwierdza, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub nie podlega udostępnieniu.

Ustawodawca wprowadzając do polskiego prawa pojęcie przewlekłości postępowania nie dokonał jego zdefiniowania, ani też nie dał istotnych wskazówek, które pozwoliłyby różnicować owo pojęcie od znanego już terminu bezczynność organu. Ani przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, ani ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie definiują pojęcia przewlekłości postępowania. Należy je interpretować zatem na podstawie ogólnych zasad postępowania administracyjnego oraz regulacji dotyczących terminów zakreślanych organom do załatwienia sprawy.

O przewlekłości postępowania można mówić wówczas, gdy organ nie podejmuje żadnych działań, uwzględniając czas niezbędny do ich podjęcia, a więc, gdy postępowanie trwa dłużej niż to konieczne z przyczyn leżących po stronie organu. O ile podjęcie przez organ czynności procesowych powoduje, iż ustaje stan ewentualnej bezczynności organu, co uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie skargi na bezczynność organu, o tyle nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania sądowego dotyczącego skargi strony na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ. Przewlekłość postępowania jest bowiem stanem sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy organ podejmował czynności w sprawie. O przewlekłości mówimy, gdy organ nie załatwia sprawy w terminie, nie pozostając jednocześnie w bezczynności, a podejmowane przez ten organ czynności procesowe nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Inaczej rzecz ujmując przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania administracyjnego zaistnieje wówczas, gdy będzie mu można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. (tak NSA w wyroku z dnia 26 października 2012 r. sygn. akt II OSK 1956/12). A contrario nie sposób przypisać organowi przewlekłego prowadzenia postępowania w sytuacji, gdy podejmuje on wszelkie możliwe, a konieczne dla zakończenia postępowania działania, które jednakże z przyczyn niezależnych od organu nie przynoszą oczekiwanego skutku w postaci zakończenia postępowania administracyjnego.

W myśl art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r. poz. 782; dalej: "u.d.i.p.") do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jednakże, zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej nie jest wymagane poprzedzenie jej jakimkolwiek środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, ani wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 601/05, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, w skrócie: "CBOSA"). Ponadto do skargi na bezczynność nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi ustalone w przepisach art. 53 p.p.s.a. (zob. postanowienia NSA: z 11.05.2011 r., I OSK 716/11; z 26.05.2011 r., I OSK 857/11 – CBOSA). Oznacza to, że skarga na bezczynność może być skutecznie wniesiona aż do chwili ustania stanu bezczynności, tj. do chwili załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej poprzez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcie czynności (por. wyrok NSA z 29.04.2011 r., I FSK 249/10; a także wyrok WSA z 27.10.2011 r., II SAB/Po 60/11 – CBOSA).

Przechodząc do merytorycznego rozpoznania skargi należy stwierdzić, że jej przedmiotem uczyniono bezczynność [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie w udostępnieniu skarżącej informacji publicznej określonej we wniosku z 30 czerwca 2016 r., poprzez brak odpowiedzi na pytanie, "jaki jest adres elektronicznej skrzynki podawczej (art. 3 p. 17 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne), na którą można wysyłać pisma za urzędowym poświadczeniem odbioru (art. 3 p. 20 ww. ustawy), skierowane do [...] w Wolsztynie."

Dla prawidłowego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy ze skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej niezbędne jest uprzednie przesądzenie, czy żądana informacja jest w ogóle informacją publiczną, a adresat wniosku należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udzielania takich informacji. Wprawdzie kwestie te w niniejszej sprawie nie były pomiędzy stronami sporne, ale Sąd w granicach swej kognicji był zobligowany z urzędu przeprowadzić w tym zakresie własne rozważania.

Wobec tego należy wskazać, że prawo dostępu do informacji publicznej wywodzi się wprost z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.; dalej jako: "Konstytucja"), która w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a ponadto o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (art. 61 ust. 2 Konstytucji). Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji).

Tryb udzielania informacji, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji, określają ustawy (art. 61 ust. 4 Konstytucji). Podstawowym aktem prawnym regulującym tę problematykę jest ustawa o dostępie do informacji publicznej, która normuje podstawowe zasady oraz tryby udostępniania tego rodzaju informacji. Jednocześnie ustawa ta wprowadziła definicję legalną "informacji publicznej", przez którą, zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., należy rozumieć "każdą informację o sprawach publicznych".

W doktrynie zasadnie wskazuje się, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (zob. M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa NSA, Toruń 2002, s. 28–29).

Biorąc pod uwagę, że żądana przez skarżącą informacja dotycząca tego, "jaki jest adres elektronicznej skrzynki podawczej (art. 3 pkt 17 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne), na którą można wysyłać pisma za urzędowym poświadczeniem odbioru (art. 3 pkt 20 ww. ustawy), skierowane do [...] w Wolsztynie" – należało uznać za informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p.

Sąd podkreśla, że takiej kwalifikacji wnioskowanej informacji nie kwestionowało również [...] w Wolsztynie.

Rozważając z kolei podmiotowy aspekt sprawy należy zauważyć, że adresatami obowiązku udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne wymienione w przepisach art. 4 u.d.i.p.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

W rozpoznawanej sprawie Gmina Miejska w Wolsztynie jest jedynym wspólnikiem [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie, a więc właścicielem całości udziałów spółki. Wynika to z załączonego do akt sprawy odpisu z KRS [...] sp. z o.o. w Wolsztynie (k. [...] akt sądowych). Skoro Spółka jest osobą prawną, w której jednostka samorządu terytorialnego posiada pozycję dominującą w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej.

Obowiązek udostępniania informacji publicznych ciąży na [...] sp. z o.o w Wolsztynie również z tego tytułu, że - będąc gminnym przedsiębiorstwem gospodarki komunalnej - Spółka ta została powołana przez Gminę Miejską w celu realizacji określonych zadań z zakresu użyteczności publicznej. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1515 ze zm.) w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami, w tym z organizacjami pozarządowymi. Zasady i formy prowadzenia gospodarki komunalnej jednostek samorządu terytorialnego, polegające na wykonywaniu przez te jednostki zadań własnych, w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, określa natomiast ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2011 r., Nr 45, poz. 236). Zgodnie z art. 1 ust. 2 i art. 2 tej ustawy, gospodarka komunalna obejmuje w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych i może być ona prowadzona przez jednostki samorządu terytorialnego w szczególności w formach samorządowego zakładu budżetowego lub spółek prawa handlowego.

Wobec tego [...] sp. z o.o. w Wolsztynie jest bez wątpienia podmiotem obowiązanym do udzielania posiadanych informacji publicznych.

Mając wszystko to na uwadze Sąd uznał skargę wniesioną w niniejszej sprawie za dopuszczalną.

Skoro więc ustalono, że przedmiotowy wniosek dotyczył informacji publicznej, a [...] sp. z o.o. w Wolsztynie jest organem zobowiązanym do jej udostępnienia, w dalszej kolejności ocenić należało czy wniosek skarżącej został rozpatrzony w sposób przewidziany przepisami prawa.

Ustawa o dostępie do informacji publicznej określa tryb jej udzielania, w tym obowiązki podmiotu, do którego został skierowany wniosek w przedmiotowym zakresie, wskazując w szczególności w jaki sposób zainicjowane takim wnioskiem postępowanie powinno zostać zakończone. Podmiot, do którego złożono wniosek powinien albo udostępnić informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 w zw. z art. 14 i 13 u.d.i.p.) albo, w drodze decyzji, odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).

Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p., informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Żaden przepis prawa nie nakłada na dysponenta takiej informacji obowiązku nadawania tejże czynności ściśle określonej formy. Na podstawie art. 14 ust. 1 u.d.i.p., jeżeli organ udostępnia informację publiczną na wniosek, powinien uczynić to w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. W sytuacji gdy taka informacja nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot zobowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, zgodnie z art. 14 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli w terminie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się. W ramach powyższego powiadomienia wnioskodawcy organ jest również zobowiązany do jego poinformowania, że jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia, nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji publicznej zostanie umorzone.

W niniejszej sprawie skarżąca poprzez wiadomość e-mail z dnia 31 maja 2016 r. (k. [...] akt sądowych) złożyła do [...] w Wolsztynie wniosek o udzielenie informacji publicznej "na jaki adres skrytki na platformie ePUAP można wysłać pismo podpisane profilem zaufanym ePUAP, skierowane do [...] w Wolsztynie ".

[...] Sp. z o.o. w Wolsztynie w piśmie z dnia 14 czerwca 2016 r. (k. 8 akt sądowych) odpowiedziało wnioskodawcy, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne spółka ma prawo wyboru jednej z wymienionych metod, tj. informatycznych nośników danych lub środków komunikacji elektronicznej. [...] w Wolsztynie wskazało, że nie ma przeszkód, by złożyć odpowiednie dokumenty przy wykorzystaniu nośnika danych, np. w postaci płyty CD. Ponadto [...] w Wolsztynie wskazało, że: "odnośnie udostępnienia elektronicznej skrzynki podawczej spełniającej standardy określone i opublikowane na ePUAP, brak ustawowego określenia terminu wdrożenia tego rozwiązania przez podmioty o charakterystyce [...], tj. spoza sektora finansów publicznych". Poza tym [...] w Wolsztynie wskazało, że przyjęło uwagę dotyczącą elektronicznej skrzynki podawczej i wdroży przedmiotowe rozwiązania we właściwym okresie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Sąd podkreśla, że tym samym [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie udzieliło w ustawowym terminie 14 dni odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 31 maja 2016 r.

Następnie skarżąca poprzez e-mail z dnia 30 czerwca 2016 r. (k. 6 akt sądowych) złożyła do [...] w Wolsztynie wniosek o udzielenie informacji publicznej "jaki jest adres elektronicznej skrzynki podawczej (art. 3 pkt 17 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne), na którą można wysyłać pisma za urzędowym poświadczeniem odbioru (art. 3 pkt 20 ww. ustawy), skierowane do [...] w Wolsztynie."

Sąd wskazuje, że [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie nie udzieliło odpowiedzi na ww. wniosek z dnia 30 czerwca 2016 r. Skutkowało to wniesieniem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargi na bezczynność i przewlekłość podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. W odpowiedzi na skargę [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie wskazała, że skarga jest bezzasadna z uwagi na fakt udzielenia żądanej informacji dotyczącej adresu elektronicznej skrzynki podawczej, w której wskazano, że [...] Sp. z o.o. nie posiada takiego adresu, jednak zostanie on wprowadzony we właściwym okresie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Z odpowiedzi na skargę wynika, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej pozostawał w przekonaniu, że wnioskodawca już posiada żądaną informację. W tym miejscu Sąd wskazuje, że dysponent informacji publicznej jest zobowiązany do jej udostępnienia tylko wtedy, gdy informacja fizycznie istnieje, nie została wcześniej udostępniona wnioskodawcy i nie funkcjonuje w obiegu publicznym, a zainteresowany nie ma innego trybu dostępu do niej. Innymi słowy, wyłączony jest tryb dostępu do informacji publicznej wówczas, gdy informacja publiczna, będąca przedmiotem zainteresowania wnioskodawcy, osiągalna jest w innym trybie.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uznał, że skarżący miał prawo zapytać ponownie o adres elektronicznej skrzynki podawczej, skoro organ w piśmie z 14 czerwca 2016 r. wskazał, że wdroży elektroniczną skrzynkę podawczą we właściwym okresie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Tym samym skoro organ nie wskazał nawet przybliżonego terminu wprowadzenia tej funkcjonalności, to ponowny wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie adresu elektronicznej skrzynki podawczej, złożony 16 dni po uzyskaniu informacji publicznej w tożsamym zakresie, należy uznać za dopuszczalny.

Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej we wskazanym art. 13 tej ustawy terminie, stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia oznacza, że pozostaje on w bezczynności (wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 605/05, zob. www.orzecznia.nsa.gov.pl).

Mając na uwadze fakt, że [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie, wbrew wymogom ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie załatwiło sprawy zainicjowanej przedmiotowym wnioskiem skarżącej, zarzut bezczynności należało uznać za uzasadniony (pkt 2 sentencji wyroku).

Sąd wskazuje również, że w momencie, w którym skarga wpłynęła do [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie, tj. w dniu 19 lipca 2016 r., wniosek skarżącej nie był rozpatrzony.

W związku z powyższym zgodnie art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd zobowiązał [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie do rozstrzygnięcia w terminie 14 dni sprawy w przedmiocie wniosku skarżącej z dnia 30 czerwca 2016 r. (punkt 1 sentencji).

Ponadto na Sądzie spoczywał określony w art. 149 § 2 p.p.s.a. obowiązek stwierdzenia, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Sąd zważył, że stwierdzona w niniejszej sprawie bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Dla oceny, czy bezczynność i przewlekłość organu miała charakter rażącego naruszenia prawa w każdej sprawie konieczna jest indywidualna ocena. Nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów, musi być ono znaczne, bądź też przejawiać się w braku jakiejkolwiek reakcji organu na wniosek strony.

Organ nie udzielił odpowiedzi na wniosek z dnia 30 czerwca 2016 r. w związku z czym pozostawał bezczynny, jednak z odpowiedzi na skargę wynika, że organ był przekonany o tym, że udzielił już żądanej informacji publicznej, co w okolicznościach przedmiotowej sprawy wyklucza rażące naruszenie prawa (punkt 3 sentencji). Bezczynność podmiotu wynikała, w ocenie Sądu, z niedostatecznej znajomości problematyki udostępniania informacji publicznej i błędnego interpretowania prawa i nie miała charakteru intencjonalnego.

Na marginesie Sąd wskazuje, że twierdzenie [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie, że posługiwanie się przez skarżącą procedurą udostępniania informacji publicznej jest formą wymuszania pewnych działań jest bezzasadne. Należy wskazać, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu. Natomiast zgodnie z art. 2 ust. 2 u.d.i.p. od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego.

Sąd przyznaje rację [...] Sp. z o.o. w Wolsztynie, że dostęp do informacji publicznej ma na celu zapewnienia uzyskiwania przez obywateli informacji o sprawach publicznych i nie jest to instrument wymuszania na podmiotach publicznych pewnych zachowań, jednak w sytuacji, gdy organ wskazuje, że dokona pewnych czynności, bez określenia terminu wykonania tych działań, to musi liczyć się z tym, że będzie zobowiązany udzielać informacji publicznej w żądanym zakresie każdorazowo w przyszłości.

O zwrocie kosztów Sąd postanowił w punkcie 4 sentencji wyroku na mocy art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.