Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2645/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 78d ust. 1 - 13, art. 78e ust. 2 - 6, art. 78f ust. 1. art. 78h ust. 12
journal: Dz.U. 2015 poz 615
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3, art. 140
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Jacek Fronczyk Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2017 r. sprawy ze skargi C. C. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia Nr 2 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego, który został przeprowadzony w dniach 15-18 marca 2016 r. z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego oddala skargę


UZASADNIENIE

Komisja Egzaminacyjna II Stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu adwokackiego (w skrócie: Komisja Odwoławcza) uchwałą z dnia [...] listopada 2016 r. wydaną na podstawie art. 78h ust. 1, 9 i 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2015 r. poz. 615, ze zm. –dalej poa) w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, ze zm.- dalej kpa), po rozpatrzeniu odwołania C. C. (dalej skarżący, egzaminowany) od uchwały nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego z siedzibą w [...] (dalej Komisja Egzaminacyjna) w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego, utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.

Do wydania powyższej uchwały doszło w oparciu o następujące ustalenia:

Skarżący przystąpił do egzaminu adwokackiego przed Komisją Egzaminacyjną, która uchwałą nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. stwierdziła, że egzaminowany uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący uzyskał następujące oceny z poszczególnych części egzaminu: z zadania z zakresu prawa karnego otrzymał ocenę dostateczną, z zadania z zakresu prawa cywilnego ocenę dostateczną, z zadania z zakresu prawa gospodarczego ocenę dostateczną, z zadania z zakresu prawa administracyjnego ocenę niedostateczną, zaś z zadania z zakresu zasad wykonywania zawodu lub zasad etyki ocenę dobrą. Powołując się na treść przepisu art. 78f ust. 1 poa, Komisja Egzaminacyjna stwierdziła, że egzaminowany uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego.

W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie wydanej uchwały, zmianę ocen cząstkowych z zadania z zakresu prawa administracyjnego na oceny pozytywne, podjęcie uchwały w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego stwierdzającej pozytywny wynik z tego egzaminu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej uchwały i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 oraz art. 11 kpa i art. 8 kpa, polegające na negatywnej ocenie okoliczności pominięcia w skardze zarzutów naruszenia przepisów art. 106 ust. 4 i art. 107 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej (dalej: uops), oraz polegające na zaniechaniu wyjaśnienia zasadności przesłanek powyższej negatywnej oceny i nie podniesieniu w uzasadnieniach ocen cząstkowych ani jednego argumentu pozwalającego przyjąć, że naruszenie tych przepisów mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy;

2. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77, 80 kpa i art. 8 kpa polegające na pominięciu milczeniem i zignorowaniu w ocenie cząstkowej z [...].04.2016 r. i [...].04.2016 r. treści uzasadnienia skargi zawartej w akapicie 4 str. 4 skargi;

3. art.78e ust.2 poa, art. 7, 77, 80 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a. i w konsekwencji także art. 8 k.p.a., polegające na negatywnej ocenie okoliczności pominięcia w skardze zarzutu naruszenia przepisu art. 10 k.p.a. w ocenach cząstkowych z [...].04.2016 i [...].04.2016r. oraz polegające na zaniechaniu wyjaśnienia zasadności przesłanek powyższej negatywnej oceny i niepodniesieniu w uzasadnieniu ocen cząstkowych ani jednego argumentu pozwalającego przyjąć, że naruszenie tego przepisu mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy.

4. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i w konsekwencji także art. 8 kpa polegające na sprzeczności ustalenia z uzasadnienia oceny cząstkowej z [...].04.2016 r. z faktyczną treścią skargi w zakresie rzekomej niekompletności zarzutu naruszenia prawa materialnego (pierwszy zarzut skargi) z powodu braku odniesienia do stanu faktycznego w sytuacji, gdy wbrew poczynionemu ustaleniu, zarzut skargi zawiera odniesienie do stanu faktycznego;

5. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa polegające na sprzeczności ustalenia z pkt. 2 uzasadnienia oceny cząstkowej z [...].04.2016 r. z faktyczną treścią skargi w zakresie nawiązania w skardze do etapowości wydawania decyzji, bowiem wbrew poczynionemu ustaleniu projekt skargi zawiera nawiązanie do etapowości wydawania decyzji;

6. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa polegające na sprzeczności ustalenia z uzasadnienia oceny cząstkowej z [...].04.2016 r. z faktyczną treścią skargi w zakresie treści pierwszego zarzutu skargi przez przyjęcie, że jedyną treścią pierwszego zarzutu jest odmowa uwzględnienia wniosku pomimo spełnienia przesłanek w sytuacji, gdy istota pierwszego zarzutu skargi jest bezzasadne oddalenie wniosku a limine na podstawie przesłanki nieznanej ustawie;

7. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa polegające na nietrafnym zarzuceniu w uzasadnieniu oceny cząstkowej z [...].04.2016 r. możliwego braku korespondowania zarzutu naruszenia prawa materialnego z drugim zarzutem skargi, tj. zarzutem naruszenia art. 138 § 2 kpa przez organ II instancji w sytuacji;

8. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa polegające na pominięciu milczeniem w obu ocenach cząstkowych tej części uzasadnienia skargi, która zawiera uwagi do prawidłowej wykładni przepisu art. 54 uops;

9. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77, 80 kpa i art. 8 kpa polegające na pominięciu milczeniem w obu ocenach cząstkowych z [...].04.2016 r. i [...].04.2016 r. okoliczności zawarcia w skardze wniosku o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, mającego na celu przyśpieszenie rozpoznania skargi;

10. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77, 80 kpa i art. 8 kpa polegające na wystawieniu negatywnej oceny cząstkowej przez obu egzaminatorów, pomimo braku ustalenia, czy interes reprezentowanej strony był uwzględniony, czy uchybienia przypisane pracy egzaminacyjnej mogłyby spowodować negatywne konsekwencje dla reprezentowanej w tym zadaniu strony.

Komisja Odwoławcza po rozpatrzeniu odwołania powołaną powyżej uchwałą z dnia [...] listopada 2016 r. utrzymała w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej. W uzasadnieniu Komisja Odwoławcza wskazała, że jej zdaniem zakresem kontroli należy objąć całość pracy pisemnej zawierającej rozwiązanie z egzaminu, która została zaskarżona odwołaniem, niezależnie od zarzutów postawionych przez egzaminowanego, tj. również poza zarzutami odwołania. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 78d ust. 1 poa, egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata i podniósł, że za trafne należy uznać stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż opis istotnych zagadnień, ujęty w akcie wykonawczym nie może stanowić żadnego kryterium ocen.

Odnosząc się do argumentacji skarżącego w części dotyczącej zadania z prawa administracyjnego, Komisja Odwoławcza wskazała, że postępowanie dotyczące przyznania świadczenia niepieniężnego w postaci pobytu w domu pomocy społecznej odbywa się w kilku etapach, a sam pobyt osoby fizycznej w domu pomocy społecznej poprzedza wydanie kilku decyzji. Pierwszy etap prowadzony jest przez organ gminy właściwy dla wnioskodawcy i kończy się wydaniem na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej decyzji w przedmiocie skierowania do domu pomocy społecznej. W decyzji tej organ, w oparciu o przesłanki wynikające z art. 54 ust. 1 uops, rozstrzyga o przyznaniu lub nieprzyznaniu tego typu świadczenia, a także o typie placówki, w której adresata decyzji należy umieścić. Na tym etapie organ nie orzeka jednak o umieszczeniu osoby zainteresowanej w domu pomocy społecznej. O umieszczeniu danej osoby w konkretnym domu pomocy społecznej orzeka bowiem w kolejnym etapie organ gminy prowadzącej dom pomocy społecznej lub starosta powiatu prowadzącego dom pomocy społecznej na podstawie przepisu art. 59 ust. 2 uops. Rozróżnienie tych dwóch rodzajów decyzji, tj. o skierowanie do domu pomocy społecznej i o umieszczeniu w domu pomocy społecznej jest istotne z tego względu, że różny jest przedmiot obu tych rozstrzygnięć i różna właściwość organów. Z kolei o terminie przyjęcia do domu pomocy społecznej zawiadamia pisemnie osobę ubiegającą się lub jej przedstawiciela ustawowego dyrektor domu pomocy społecznej.

Organy administracyjne błędnie uznały, że czasowy pobyt J. N. na przymusowej obserwacji psychiatrycznej w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym w [...] (do dnia [...] lutego 2016 r.) uniemożliwia wydanie decyzji o skierowaniu strony do domu pomocy społecznej. Przebywanie na obserwacji w szpitalu psychiatrycznym nie stanowi przeszkody do wydania takiej decyzji. Nie ma też uzasadnienia stanowisko organów, że w okolicznościach tej sprawy decyzja o skierowaniu strony do domu pomocy społecznej byłaby sprzeczna z prawomocnym postanowieniem sądu o zarządzeniu obserwacji psychiatrycznej. Należało w związku z tym złożyć skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego i wskazać na błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie art. 54 ust. 1 i art. 59 ust. 1 uops. Należało także wskazać na nie zastosowanie art. 106 ust. 4 i art. 107 uops, ze względu na nie przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, jako niezbędnego środka dowodowego w sprawie dotyczącej skierowania do domu pomocy społecznej. W sprawie tej organy nie ustaliły też sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej J. N. Tym samym doszło również do naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Naruszona też została zasada czynnego udziału strony w postępowaniu wynikająca z art. 10 § 1 kpa. Organ pierwszej instancji wydał bowiem decyzję przed upływem wyznaczonego stronie terminu do zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie. Organ drugiej instancji w ogóle nie zawiadomił strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji.

Skarżący w sporządzonej przez siebie skardze będącej rozwiązaniem zadania egzaminacyjnego z prawa administracyjnego, zarzucił zaskarżonej decyzji:

- naruszenie przepisu prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 54 ust. 1 uops w zw. z ar. 59 ust. 1 uops, gdyż pomimo spełnienia przesłanek przyznania skarżącemu świadczeń z pomocy społecznej, błędnie przyjęto, że istnieją przesłanki powodujące, iż pomoc ta nie przysługuje i w konsekwencji odmówił ich przyznania, przy tym Organ II instancji podtrzymując odmowną decyzję podtrzymał nieznane ustawie przesłanki, którymi kierował się Organ I instancji takie, jak czasowe umieszczenie skarżącego na obserwacji w szpitalu i w związku z tym niewykonalność ewentualnej pozytywnej decyzji;

- naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 2 kpa przez jego nie zastosowanie i nie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Organowi I instancji, pomimo, że decyzja Organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisu art. 59 ust. 1 uops w zw. z art. 54 ust. 1 uops.

Egzaminowany, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) .ppsa oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ppsa w zw. z art. 135 ppsa, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta [...] i przekazanie sprawy Prezydentowi Miasta [...] do ponownego rozpatrzenia. Wniósł także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Analizując i oceniając pracę egzaminowanego, Komisja Odwoławcza uznała, iż pismo skarżącego stanowiące skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zasługuje na notę pozytywną z uwagi na brak korespondencji pomiędzy treścią postawionych zarzutów a treścią uzasadnienia skargi. Formułując zarzuty zdający przywołał art. 54 ust. 1 i art. 59 ust. 1 uops, natomiast z uzasadnienia nie wynika, aby dostrzegł on najważniejszy problem tkwiący w zadaniu z zakresu prawa administracyjnego jakim była okoliczność, że przebywanie skarżącego na obserwacji psychiatrycznej nie stanowiło przeszkody do wydania decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej. Osoba zdająca tej kwestii nie dostrzegła, bowiem nie uzasadniła prawidłowo na czym tak naprawdę polegało naruszenie art. 54 ust. 1 i art. 59 ust. 1 uops. Co prawda na str. 4 pracy zawarto stwierdzenie, że "decyzja o skierowaniu do domu pomocy społecznej stanowi dopiero pierwszy etap (...)", jednakże dalsza część uzasadnienia skargi nie pozwala na przyjęcie, iż egzaminowany prawidłowo interpretuje regulację normatywną w zakresie właśnie odróżnienia decyzji o skierowaniu od decyzji o umieszczeniu w domu pomocy społecznej. Świadczy o tym niewątpliwie zdanie zawarte na ostatniej stronie uzasadnienia sporządzonej skargi, iż "Z uwagi na to, że Organ I instancji odmówił uwzględnienia wniosku skarżącego o umieszczenie w domu pomocy społecznej a limine (a stanowisko to podtrzymał Organ II instancji), zbytecznym jest podnoszenie zarzutów uchybień postępowania obu Organów(...)". Niezasadny przeto jest zarzut odwołującego dotyczący naruszenia "art. 78e ust. 2 ustawy - poa, art. 7, 77 i 80 kpa i w konsekwencji także art. 8 kpa polegający na sprzeczności ustalenia z pkt 2 uzasadnienia oceny cząstkowej z [...].04.2016 r. z faktyczną treścią skargi w zakresie nawiązania w skardze do etapowości wydawania decyzji, bowiem wbrew poczynionemu ustaleniu projekt skargi zawiera nawiązanie do etapowości wydawania decyzji".

Komisja Odwoławcza zgodziła się również z egzaminator SNSA M. Lipińską-Wawrzon, że nieprzeprowadzenie wywiadu środowiskowego (art. 106 ust. 1 i 107 ust. 1 uops) i niepodjęcie wymaganych czynności dowodowych (art. 7 i 77 § 1 kpa) stanowiłoby podstawę do uchylenia kontrolowanych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa, czego w skardze niestety nie podniesiono. Skarga sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika powinna określać zarzuty precyzyjnie ze wskazaniem przepisów naruszonych przez organ II instancji. W tym stanie rzeczy nietrafny jest zarzut odwołania, iż "doszło do naruszenia art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 oraz art. 11 kpa i w konsekwencji także art. 8 kpa w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegającego na negatywnej ocenie okoliczności pominięcia w skardze zarzutów naruszenia przepisów art. 106 ust. 4 i art. 107 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej".

Oczywiście błędny jest wniosek skargi "o przekazanie sprawy Prezydentowi Miasta [...] do ponownego rozpatrzenia" - ustawa procesowa w art. 145 § 1 pkt 1 stanowi jedynie o obowiązku sądu uchylenia ostatecznej decyzji lub postanowienia.

Skarga egzaminowanego, mimo opisanych wad, miałaby szanse na jej uwzględnienie w realnym postępowaniu, a to z uwagi na treść art. 134 ppsa. To jednak musi pozostawać bez wpływu na końcową ocenę pracy, biorąc pod uwagę cel egzaminu adwokackiego i kryteria oceny, czy osoba zdająca wykazuje się wystarczającą wiedzą prawniczą niezbędną do prawidłowego wykonywania zawodu adwokata.

Na wskazane wyżej rozstrzygnięcie pismem z dnia [...] listopada 2016 r. egzaminowany złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały oraz o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżonej uchwale zarzucił mające wpływ na wynik postępowania naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 6, 7, 8, 9 i 10, 15, 77 i 80 kpa w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na oparciu przez organ odwoławczy zaskarżonego orzeczenia na odkrytym nowym "błędzie" w pracy egzaminacyjnej, nie podniesionym przez organ I instancji, o której to okoliczności skarżący nie został poinformowany przed wydaniem zaskarżonego orzeczenia; tym samym uniemożliwiono czynny udział i poczynienie wyjaśnień organowi odwoławczemu;

2. art. 6, 7, 8, 11, 15, 77 i 80 kpa w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na nierozpoznaniu żadnego z dziesięciu zarzutów postawionych uchwale organu I instancji;

3. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 oraz art. 11 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit/e ppsa polegające na negatywnej ocenie organów obu instancji okoliczności pominięcia w pracy egzaminacyjnej zarzutów naruszenia przepisów art. 106 ust. 1 i art. 107 ust. 1 uops i w konsekwencji naruszenia także przepisów art. 7 i 77 kpa oraz polegające na zaniechaniu wyjaśnienia zasadności przesłanek powyższej negatywnej oceny i nie podniesieniu żadnego argumentu pozwalającego przyjąć, że naruszenie tych przepisów mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy z zadania egzaminacyjnego;

4. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77, 80 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na pominięciu milczeniem i zignorowaniu treści uzasadnienia skargi zawartej w akapicie 4 str. 4 pracy egzaminacyjnej;

5. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77, 80 kpa oraz art. 11 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na negatywnej ocenie okoliczności pominięcia w pracy egzaminacyjnej zarzutu naruszenia przepisu art. 10 kpa przez organy obu instancji (vide oceny cząstkowe z [...] IV 2016 i [...] IV 2016 i uchwały) oraz polegające na zaniechaniu wyjaśnienia zasadności przesłanek powyższej negatywnej oceny i na nie podaniu żadnego argumentu pozwalającego przyjąć, że naruszenie tego przepisu mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy;

6. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na sprzeczności ustalenia organów obu instancji (vide uzasadnienie oceny cząstkowej z [...] IV 2016) z faktyczną treścią pracy egzaminacyjnej w zakresie rzekomej niekompletności zarzutu naruszenia prawa materialnego w pierwszym zarzucie pracy egzaminacyjnej, z powodu braku odniesienia do stanu faktycznego, w sytuacji gdy wbrew postawionej tezie, pierwszy zarzut pracy egzaminacyjnej zawiera to odniesienie;

7. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na sprzeczności ustalenia organów obu instancji (vide pkt. 2 uzasadnienia oceny cząstkowej z [...] IV 2016) z faktyczną treścią pracy egzaminacyjnej w zakresie nawiązania w tej pracy do etapowości wydawania decyzji, bowiem wbrew postawionej tezie praca zawiera nawiązanie do etapowości wydawania decyzji w akapicie 3 str. 4 pracy;

8. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na sprzeczności ustalenia organów obu instancji (vide uzasadnienie oceny cząstkowej) z faktyczną treścią pracy egzaminacyjnej w zakresie treści pierwszego zarzutu pracy przez przyjęcie, że jedyną treścią tego zarzutu jest odmowa uwzględnienia wniosku pomimo spełnienia przesłanek w sytuacji, gdy istotą pierwszego zarzutu w pracy egzaminacyjnej jest bezzasadne oddalenie wniosku a limine na podstawie przesłanki nieznanej ustawie (tak w pierwszym zarzucie pracy egzaminacyjnej oraz w uzasadnieniu akapit 3 str. 3 i akapit 4 str. 4);

9. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na sprzeczności ustalenia organów obu instancji polegające (vide uzasadnienie oceny cząstkowej z [...].04.2016 r.) możliwego braku korespondowania zarzutu naruszenia prawa materialnego z drugim zarzutem pracy egzaminacyjnej tj. zarzutem naruszenia art. 138 § 2 kpa przez organ administracji II instancji w sytuacji, gdy treść uzasadnienia w akapit 4 str. 4 pracy egzaminacyjnej potwierdza, że przedwczesne oddalenie wniosku skutkowało niepełnym merytorycznym rozpatrzeniem wniosku;

10. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77 i 80 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na pominięciu milczeniem przez organy obu instancji (vide ocena cząstkowa z [...].04.2016 i [...].04.2016 i uchwały) tej części uzasadnienia pracy egzaminacyjnej, która zawiera uwagi do prawidłowej wykładni przepisu art. 54 uops;

11. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77, 80 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na pominięciu milczeniem przez organy obu instancji (vide ocena cząstkowa z [...].04.2016 r. i [...].04.2016 r. i uchwały) okoliczności zawarcia w pracy egzaminacyjnej wniosku o rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym, mającego na celu przyspieszenie rozpoznania;

12. art. 78e ust. 2 poa, art. 7, 77, 80 kpa i art. 8 kpa całość w zw. z art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ppsa polegające na wydaniu uchwał przez organy obu instancji, pomimo braku ustalenia, czy interes reprezentowanej strony był uwzględniony, czy uchybienia przypisane pracy egzaminacyjnej mogłyby spowodować negatywne konsekwencje dla reprezentowanej w tym zadaniu strony.

W odpowiedzi na skargę Komisja Odwoławcza wniosła o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu wydanej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (jt.Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Wymaga podkreślenia, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U z 2016 roku, poz. 718, ze zm.; zwaną dalej "ppsa").

Rozpoznając w świetle powołanych wyżej kryteriów skargę na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], utrzymującą w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego z siedzibą w [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] stwierdzającą, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu adwokackiego - należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Szczegółowy tryb składania egzaminu adwokackiego regulują przepisy art. 78d ust. 1-13 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze. I tak egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Egzamin adwokacki w roku 2016 składał się z czterech części pisemnych. Pierwsza część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa karnego, polegającego na przygotowaniu aktu oskarżenia albo apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Druga część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa cywilnego lub rodzinnego, polegającego na przygotowaniu pozwu lub wniosku albo apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Trzecia część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa gospodarczego, polegającego na przygotowaniu umowy albo sporządzeniu pozwu, wniosku lub apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Czwarta część egzaminu adwokackiego obejmuje rozwiązanie zadania z zakresu prawa administracyjnego, polegającego na przygotowaniu skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego lub skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu. Egzaminatorzy dokonują oceny każdej z części egzaminu adwokackiego z zastosowaniem następującej skali ocen:

1) oceny pozytywne:

a) celująca (6),

b) bardzo dobra (5),

c) dobra (4),

d) dostateczna (3);

2) ocena negatywna – niedostateczna (2).

Stosownie do treści art. 78e ust. 2-6 ww. ustawy – Prawo o adwokaturze, oceny rozwiązania każdego z zadań z części od pierwszej do czwartej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje.

W zależności od stopnia przygotowania do wykonywania zawodu adwokata przez osobę przystępującą do egzaminu, wynik ten powinien być jeden: pozytywny albo negatywny, przy czym tylko spełnienie wszystkich ustawowych kryteriów zaproponowanego rozwiązania uprawnia oceniających do przejścia do skali ocen pozytywnych (od celującej do dostatecznej). Z kolei art. 78f ust. 1 poa stanowi, że pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu otrzymał ocenę pozytywną, a więc - a contrario - negatywna ocena z którejkolwiek części skutkuje negatywnym wynikiem całego egzaminu adwokackiego. Podkreślić należy, że nie wszystkie błędy pracy egzaminacyjnej z poszczególnych części egzaminu adwokackiego popełnione przez osobę zdającą mogą dopuszczać wartościowanie tej pracy w ramach skali określonej w art. 78d poa, bowiem stwierdzenie błędu, którego ciężar gatunkowy dyskwalifikuje pracę, skutkować będzie wyłącznie oceną negatywną.

Taki przypadek, w ocenie Sądu, miał miejsce w odniesieniu do pracy egzaminacyjnej skarżącego z zakresu prawa administracyjnego, bowiem zaproponowane przez niego rozwiązanie eliminowało możliwość wystawienia mu oceny pozytywnej.

Zaznaczyć należy, że Sąd nie dokonuje ponownej oceny pracy skarżącego, lecz wyłącznie ma ją na uwadze jak stan faktyczny sprawy oceniony przez Komisje egzaminacyjne obu instancji.

Podkreślić wymaga, że celem ustawodawcy przy przeprowadzeniu egzaminu zawodowego jaki jest egzamin adwokacki było sprawdzenie przygotowania prawniczego osoby przystępującej do tego egzaminu pod względem zdolności do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Jak słusznie zauważył WSA w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 kwietnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 225/11 w postępowaniu dotyczącym ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego obowiązkiem organów administracyjnych jest ochrona interesu publicznego, który w tym wypadku należy rozumieć jako zapewnienie możliwości wykonywania zawodu zaufania publicznego przez osoby do tego należycie przygotowane. Zasadnie zatem Komisja Odwoławcza wskazała, że praca egzaminacyjna, aby mogła zostać oceniona pozytywnie, musi spełniać przynajmniej w dostatecznym stopniu wszystkie kryteria wymienione w art. 78e ust. 2 poa do których należą: wymogi formalne, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem egzaminacyjnym reprezentuje.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż ocena pracy skarżącego została przez Komisje egzaminacyjne dokonana w oparciu o ww. przesłanki.

Odnosząc się do zarzutu braku odniesienia się przez Komisję Odwoławczą do wszystkich racji i zarzutów odwołania należy – zdaniem Sądu – zauważyć, że uzasadnienie zaskarżonej uchwały spełnia wszystkie wymogi określone w art. 107 kpa. Należy w tym miejscu przywołać orzeczenie NSA z 2 grudnia 2011 r., sygn. akt II GSK 2333/11, zgodnie z którym nie narusza normy art. 107 § 3 kpa nie odniesienie się do wszystkich argumentów odwołania, jeżeli wskazane i objaśnione przez organ w uzasadnieniu decyzji okoliczności przesądzają o trafności decyzji.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie Komisja Odwoławcza uczyniła zadość obowiązkowi przedstawienia wyczerpującego i przekonującego uzasadnienia uchwały, realizując tym samym dyspozycję art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa w związku z art. 140 kpa w związku z art. 78h ust. 12 poa.

Wbrew stanowisku skarżącego, z uzasadnienia zaskarżonej do Sądu uchwały w pełni wynika, dlaczego z zadania z prawa administracyjnego skarżący otrzymał ocenę niedostateczną. Zaskarżona uchwała zawiera dokładne wskazania mankamentów pracy z prawa administracyjnego - m.in. brak powiązania pomiędzy treścią postawionych zarzutów a treścią uzasadnienia skargi tj. nieprawidłowe uzasadnienie w zakresie naruszenia art. 54 ust. 1 i art. 59 ust. 1 uops, nie podniesienie faktu nieprzeprowadzenia wywiadu środowiskowego (stosownie do art. 106 ust. 1 i art. 107 ust. 1 uops) co stanowiło naruszenie art 7 i art. 77 § 1 kpa w zakresie niepodjęcia wymaganych czynności dowodowych i dawało podstawę do uchylenia kontrolowanych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa a także błędny wniosek skargi o przekazanie sprawy Prezydentowi Miasta [...] do ponownego rozpatrzenia. Powyższe uchybienia pracy egzaminowanego dostrzeżone przez obie Komisje egzaminacyjne uniemożliwiły wystawienie oceny pozytywnej.

Porównanie obu podjętych w sprawie uchwał wskazuje, że wydając uchwałę na skutek odwołania, organ dokonał ponownej całościowej analizy zakwestionowanej przez skarżącego oceny jego pracy z egzaminu z prawa administracyjnego. W szczególności przedstawiona argumentacja prawna jest jej integralną częścią i stanowi szczegółowe odniesienie do przedstawionych przez egzaminowanego zarzutów. Uzasadnienie prawne – zgodnie z art. 107 § 3 kpa, wskazuje wprost na zastosowane przepisy prawa, które zostały przyjęte za podstawę prawną rozstrzygnięcia i zawiera wyjaśnienie dlaczego te przepisy mają zastosowanie. Powyższe świadczy o tym, że w przedmiotowym postępowaniu zachowana została zasada dwuinstancyjności postepowania administracyjnego.

Zdaniem Sądu, należy podzielić argumentację Komisji Odwoławczej, co do istotnych stwierdzeń dokonanej oceny pracy egzaminacyjnej. Wnioski Komisji II Stopnia (pokrywające się w istocie z wnioskami obydwu egzaminatorów Komisji Egzaminacyjnej) zostały bowiem wyciągnięte po przeprowadzeniu postępowania w oparciu o istniejący materiał dowodowy w sprawie i właściwie uzasadnione.

Sąd nie podzielił zarzutów skarżącego, dotyczących uchybień proceduralnych Komisji Odwoławczej, do jakich miało dojść przy rozpatrywaniu wniesionego przez skarżącego odwołania. Rację ma organ odwoławczy, że egzaminowany mógł na każdym etapie postępowania aktywnie w nim uczestniczyć składając stosowne wnioski czy też zapoznając się z aktami prowadzonego postępowania administracyjnego.

Innymi słowy, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie postepowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawę do wydania uchwały ustalającej negatywny wynik z egzaminu adwokackiego. W uzasadnieniu uchwały organ podał przesłanki podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja odnosi się do wszystkich istotnych w sprawie okoliczności faktycznoprawnych.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które Sąd ma obowiązek badać z urzędu – na mocy art. 151 ppsa skargę należało oddalić.