Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2429/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 3, pkt 3, art. 4 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 72 par. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Waldemar Śledzik, Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz (sprawozdawca) sędzia WSA Dariusz Zalewski, Protokolant sekretarz sądowy Monika Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2016 r. sprawy ze skargi P.S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2009-2014 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz P.S.A. z siedzibą w W. kwotę 5.117 zł (słownie: pięć tysięcy sto siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Jak wynika z akt sprawy, w dniu 31 grudnia 2014 r. P.S.A. z siedzibą w W. (dalej: "Skarżąca", "Spółka" lub "Strona") zwróciły się do Prezydenta Miasta O. o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2009-2014 w kwocie 120.330 zł. Wraz z wnioskiem Spółka złożyła korekty deklaracji na podatek od nieruchomości za wskazany wyżej okres.

W uzasadnieniu wniosku, Skarżąca wyjaśniła, że przyczyną powstania nadpłaty było m.in.:

1) nieprawidłowe zadeklarowanie podstawy opodatkowania obiektu - "Magazynu części zamiennych O.", gdyż do opodatkowania Spółka wliczyła powierzchnię rampy otaczającej budynek oraz powierzchnię zadaszenia otoczonego siatką (brak wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, w związku z czym zawyżono przedmiot opodatkowania o 346 m2 (574 m2 -228 m2), co stanowi nadpłatę podatku w kwocie 35.292 zł,

2) nieprawidłowe zadeklarowanie podstawy opodatkowania obiektu - "Magazynu specjalnego", gdyż do opodatkowania wliczono powierzchnię rampy otaczającej budynek oraz powierzchnię zadaszenia otoczonego siatką (brak wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, w związku z czym zawyżono przedmiot opodatkowania o 480 m (1100 m2 -620 m2), co stanowi nadpłatę podatku w kwocie 48.960zł;

3) nieprawidłowe zadeklarowanie do opodatkowania obiektu - "[...]" , gdyż do opodatkowania zaliczono część budynku o powierzchni 246 m2 , która uległa spaleniu przed 2005 rokiem. Obecna powierzchnia zdaniem Spółki wynosi 192 m2, a nie jak zostało zadeklarowane 438 m2, a w związku z tym powstała nadpłata w kwocie 25.092 zł;

4) nieprawidłowe opodatkowanie budynków o nazwach inwentarzowych, tj. budynku administracyjno-socjalnego oraz budynku głównego lokomotywowni. Zdaniem Strony wobec tych obiektów zachodziła przesłanka "względów technicznych", o której mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. - o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 849 ze zm.; dalej: "u.p.o.l."). W związku z tym za okres od stycznia do października 2014 r. powinny być opodatkowane stawkami właściwymi dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, natomiast za okres listopad- grudzień 2014 r. stawkami właściwymi dla budynków pozostałych.

W związku z tym, że treść wniosku jak i złożone korekty deklaracji na podatek od nieruchomości wzbudzały wątpliwości organu podatkowego, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2015 r. Prezydent wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za łata 2009-2014.

Organ uznał, że do rozstrzygnięcia sprawy wymagane są wiadomości specjalne więc w ramach ww. postępowania postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. powołał w charakterze biegłego - rzeczoznawcę budowlanego w sprawie oceny obiektów zlokalizowanych w O. w rejonie ul. K. i Z. tj. magazynu części zamiennych, magazynu specjalnego, świetlicy [...].

Prezydent Miasta O. decyzją z dnia [...] marca 2015r. stwierdził, iż wysokość nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2009-2014, przysługująca do zwrotu Spółce wynosi 45.720 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że biegły w sporządzonej opinii wyliczył powierzchnię obiektów znacząco różniącą się od powierzchni wyliczonej przez Spółkę. Łącznie według pomiarów dokonanych przez biegłego Spółka w korekcie deklaracji zaniżyła powierzchnię użytkową o 623,79 m2. Prezydent wskazał, że biegły obliczając powierzchnię użytkową budynków, tj. magazynu specjalnego oraz magazynu części zamiennych stwierdził, iż przynależne do nich wiaty są częściami tych budynków i zaliczają się do pomieszczeń. W związku z powyższym organ I instancji wyjaśnił, że na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 5, art. 4 ust. 1 pkt 2, art. 4 ust. 2 u.p.o.l. dla tych części budynków podstawę opodatkowania stanowi ich powierzchnia użytkowa.

Prezydent wyjaśnił także, że pomiary dokonane przez biegłego wykazały, iż powierzchnia użytkowa świetlicy [...] wynosi 429,63 m2, a nie jak wskazywała Spółka 192 m2.

Organ nie uwzględnił również wniosku o opodatkowanie budynku administracyjnego i budynku lokomotywowni na podstawie stawek przewidzianych dla budynków pozostałych, z uwagi na nie wykorzystywanie tych budynków do prowadzenia działalności ze względów technicznych. Podkreślił, że Spółka zarówno od budynku administracyjnego jak też od budynku lokomotywowni w całym 2014 r. dokonywała odpisów amortyzacyjnych, które były uwzględniane w kosztach uzyskania przychodu. A zatem w opinii organu I instancji, Spółka nie może z jednej strony twierdzić, iż przedmiotowe budynki nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej, z drugiej natomiast strony wliczać koszty ich amortyzacji do kosztów uzyskania przychodów z tej działalności.

Skarżąca w odwołaniu od powyższej decyzji wniosła o jej uchylenie i rozstrzygnięcie sprawy co do istoty w części, w której odmówiono stwierdzenia nadpłaty poprzez zaliczenie części budynków w postaci wiat do powierzchni użytkowej budynków oraz brak uznania przesłanki "względów technicznych" z art. 1a ust. 1 pkt 3 tj. w kwocie 50.793 zł. Skarżąca zarzuciła naruszenie:

1) art. 1a ust. 1 pkt 3 i art. 4 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 i 5 u.p.o.l.,

2) art. 72 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.; dalej: "O.p."), poprzez niezasadną odmowę stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. (dalej: "SKO") decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W ocenie SKO dla ustalenia powierzchni użytkowej przedmiotowych obiektów miarodajne są ustalenia powołanego w sprawie biegłego. Biegły dokonując pomiaru budynków dokonał tego stosując normę PN-70/B-02365 "Powierzchnia budynków. Podział, określenia i zasady obmiaru". Zdaniem SKO zasady dotyczące pomiaru pomieszczeń, są zgodne z przepisem art. 4 ust. 2, natomiast definicja powierzchni użytkowej z przepisem art. 1a ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. Ponadto organ wskazał, że biegły dokonując kwalifikacji poszczególnych obiektów budowlanych dokonał tego na podstawie przepisów prawa budowlanego, do których to przepisów odwołują się odpowiednie przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w szczególności ar. 1a ust. 1 pkt 1 stanowiący, iż za budynek uważa się obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Obliczając powierzchnię użytkową budynków: magazynu specjalnego i magazynu części zamiennych biegły wskazał, iż przynależne do nich wiaty są częściami tychże budynków i zaliczają się do pomieszczeń. W związku z powyższym w świetle definicji zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 5, art. 4 ust. 1 pkt 2 i art. 4 ust. 2 u.p.o.l. dla tych części budynków podstawę opodatkowania stanowi ich powierzchnia użytkowa.

SKO podzieliło także stanowisko organu I instancji odnośnie nieuwzględnienia niższych stawek podatkowych w stosunku do budynku administracyjnego i budynku lokomotywowni "ze względów technicznych".

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzuciła naruszenie:

1) art. 4 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 i 5 u.p.o.l. skutkującą objęciem do podstawy opodatkowania budynków powierzchni znajdującej się pod wiatami będącymi częścią budynków;

2) art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., tj. brakiem uznania, że w stanie faktycznym zaszła przesłanka "względów technicznych" i w konsekwencji nieprawidłowym zastosowaniem stawek podatkowych;

3) art. 72 § 1 O.p. poprzez niezasadną odmowę stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości.

W uzasadnieniu skargi, Spółka stanęła na stanowisku, że wiaty przylegające do magazynu części zamiennych oraz do magazynu specjalnego nie powinny być wliczane do powierzchni użytkowej tych budynków, a w konsekwencji do podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości. Wskazała, że magazyn części zamiennych oraz magazyn specjalny są budynkami stanowiącymi kompletne obiekty budowlane. Podstawą opodatkowania budynków jest ich powierzchnia użytkowa, którą należy mierzyć po wewnętrznej części ścian. Według Strony, trudno natomiast uznać, że sporne części magazynu części zamiennych oraz magazynu specjalnego (tzw. wiaty) posiadają ściany. Sporna część magazynu części zamiennych jest wydzielona z przestrzeni z trzech stron jedynie za pomocą siatki, której nie można uznać za ścianę, gdyż ta quasi-przegroda nie ma charakteru budowlanego, jej celem jest jedynie zabezpieczenie przed wolnym dostępem osób trzecich, nie chroni wewnętrznej przestrzeni od czynników atmosferycznych, a ponadto w każdej chwili w łatwy sposób może być zdemontowana. Spółka podkreśliła, że magazyn specjalny w ogóle nie posiada siatki ogrodzonej. Tym bardziej nie ma więc podstaw do twierdzenia, że część budynków w postaci "wiat" stanowią pomieszczenia, skoro nie posiadają ścian i trudno uznać, że są wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. Ponadto wskazała, że przepisy u.p.o.l. nie operują pojęciem pomieszczeń.

W ocenie Spółki nie ma znaczenia, że biegły zaliczył pomiary części budynków w postaci "wiat" do powierzchni użytkowej magazynu części zamiennych oraz do magazynu specjalnego. Po pierwsze biegły dokonał takiej klasyfikacji na podstawie przepisów prawa budowlanego oraz polskiej normy PN-70/B-02365. Tymczasem jedyną podstawą prawną do ustalenia podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości są przepisy u.p.o.l. Zatem nie ma żadnego znaczenia dla sprawy, jak inne regulacje prawne i normalizacyjne traktują powierzchnię użytkową.

Po drugie, Skarżąca wskazała, że biegły nie był predestynowany do oceny kwalifikacji prawnej budynków, w tym oceny, co na podstawie przepisów u.p.o.l. stanowi podstawę opodatkowania. Biegły mógł być powołany jako ekspert w dziedzinie budownictwa do celów dokonania stosownych pomiarów, co też uczynił. Zatem zadania biegłego mogły dotyczyć jedynie ustaleń faktycznych, a nie prawnych, bowiem jedynym podmiotem władnym do oceny prawnej w celu ustalenia właściwej podstawy opodatkowania był organ wydający decyzję.

Spółka zauważyła również, że polska norma PN-70/B-02365 nie jest jedyną normą obowiązującą dla celów pomiarowych. Jej zdaniem, w sprawie zastosowanie powinna mieć norma wynikająca z u.p.o.l.

Podsumowując, Spółka zauważyła, że części sporne magazynu części zamiennych oraz magazynu specjalnego (wiaty) nie stanowią części budynku w rozumieniu u.p.o.l., gdyż nie są wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. Nie można uznać, że część powierzchni znajdująca się pod przedłużonym zadaszeniem (na zewnątrz budynku) stanowi część budynku w rozumieniu u.p.o.l. i zwiększa powierzchnię użytkową budynku. W konsekwencji sporne części magazynu części zamiennych oraz magazynu specjalnego nie mogą wpływać na podstawę opodatkowania magazynu części zamiennych oraz magazynu specjalnego (powierzchnia użytkowa).

Spółka nie zgodziła się również z organem, że przyczyny bardzo złego stanu technicznego budynku administracyjnego i budynku lokomotywowni nie mają charakteru obiektywnego i w konsekwencji nie zachodzi przesłanka "względów technicznych" z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Spółka wskazała, że w u.p.o.l. brak jest rozróżnienia, co należy rozumieć pod pojęciem "względów technicznych". Należy zatem uznać, że "względy techniczne" są stanem obiektywnym, którego istnienie uniemożliwia wykorzystywanie obiektu budowlanego w prowadzonej działalności gospodarczej.

Skarżąca wskazała, że żaden przepis u.p.o.l. nie uzależnia skorzystania z przesłanki "względów technicznych" pod warunkiem nieamortyzowania obiektów, w stosunku do których zachodzi taka okoliczność. Wskazała, że regulacje dotyczące amortyzacji dotyczą podatków dochodowych i nie mogą wpływać na rozliczenia podatku od nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę SKO podtrzymało zaprezentowane wcześniej stanowisko i wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty w niej podniesione uznano za zasadne.

Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które, utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, nie podzieliło stanowiska Skarżącej co do zasadności wniosku o stwierdzenie nadpłaty w odniesieniu do nieprawidłowego zadeklarowania podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości magazynu części zamiennych i magazynu specjalnego oraz nieprawidłowego opodatkowania budynku administracyjno-socjalnego oraz budynku lokomotywowni. Zdaniem Strony w odniesieniu do podstawy opodatkowania magazynów organy podatkowe w wyliczeniu powierzchni użytkowej niezasadnie uwzględniły powierzchnię wiat przylegających do tych magazynów. Zdaniem Skarżącej wiaty te nie spełniają definicji budynku wynikającej z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Natomiast w odniesieniu do opodatkowania budynków Skarżąca wskazywała, że nie podlegają one opodatkowaniu z powodu zaistnienia przesłanki "względów technicznych", o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Odnosząc się do pierwszej kwestii, a więc podstawy opodatkowania magazynu części zamiennych i magazynu specjalnego, wskazać należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części. Z kolei według art. 1a ust. 1 pkt 1 tej ustawy budynek, to obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Zgodnie z definicją zawartą w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 ze zm.) przez obiekt budowlany należy rozumieć budynki wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowle stanowiące całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekty małej architektury.

W rozpoznawanej sprawie bezsporny jest fakt, że sporne wiaty są obiektami budowlanymi. Skarżąca nie kwestionuje również tego, że wiaty są trwale związane z gruntem, co oznacza, że nie można ich odłączyć od gruntu bez ich uszkodzenia. Istotne jest również, że sporne wiaty przylegają do pomieszczeń magazynowych, a więc nie stanowią obiektów wolnostojących. W związku z tym organy podatkowe, wpierając się opinią biegłego z lutego 2015r., stanęły na stanowisku, że wiaty stanowią część budynków magazynowych. Natomiast Skarżąca, nie zgadzając się z tą tezą, stoi na stanowisku przeciwnym, argumentując, iż wiaty nie mogą stanowić części tych budynków, gdyż nie są wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych.

Spór koncentruje się w związku z tym wokół tego czy wiaty zostały wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych. Skarżąca podkreśla, że wiata przylegająca do magazynu części zamiennych jest wydzielona z przestrzeni z trzech stron jedynie za pomocą siatki, której nie można uznać za ścianę, a wiata przylegająca do magazynu specjalnego w ogóle nie posiada siatki ogrodzonej.

W związku z tym wskazać należy, że ustawodawca ani w ustawie o podatku i opłatach lokalnych, ani w prawie budowlanym nie wyjaśnił co należy rozumieć pod pojęciem: "przegrody budowlane" czy "wydzielenie z przestrzeni". Jednakże w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego – którego poglądy podziela Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę i przyjmuje je za swoje - ukształtował się już pogląd zgodnie z którym, dla spełnienia przez obiekt budowlany przesłanki wydzielenia z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, nie jest konieczne zamknięcie obiektu ze wszystkich stron. Ustalenie podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości jest możliwe, jeśli istniejące przegrody zakreślają granice obiektu. Pojęcia przegrody budowlanej, o którym mowa w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., nie można zawężać do ściany w tradycyjnym rozumieniu tego słowa, ale należy objąć tą kategorią również takie elementy struktury budynku, jak np. filary, słupy czy kolumny, które w sensie konstrukcyjnym mogą pełnić tę samą funkcję co ściana, i które strukturalnie wydzielają budynek lub jego część z przestrzeni (por. wyrok NSA z 25 września 2015 r., II FSK 2086/13 czy z dnia 11 maja 2016r., sygn. akt II FSK 1581/15, dostępne na: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). "Wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych" nie oznacza więc tylko takiej sytuacji, iż obiekt budowlany musi być zamknięty ze wszystkich stron i zabezpieczony przed wpływem czynników zewnętrznych. Wystarczy bowiem, aby istniejące przegrody zakreśliły granice obiektu.

A zatem stwierdzić należy, że organy podatkowe dokonały prawidłowej interpretacji art. 1a ust. 1 pkt 1 oraz pkt 5 u.p.o.l., słusznie uznając, że sporne wiaty stanowią część magazynów, do których przylegają, a ich powierzchnia użytkowa, powinna zostać zaliczona do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Można w tym miejscu powtórzyć za Naczelnym Sądem Administracyjnym, który w powołanym wyroku z dnia 11 maja 2016r. wskazał, że w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. mowa jest o wydzieleniu "budynku z przestrzeni urbanistycznej", a zamierzony konstrukcyjnie brak części ścian na jakiejkolwiek kondygnacji nie eliminuje jej z substancji budowlanej budynku".

W związku z tym, w ocenie Sądu, organy podatkowe na podstawie zebranego materiału dowodowego, prawidłowo stwierdziły, że sporne wiaty należy uznać za części budynków magazynowych.

W toku postępowania podatkowego organ I instancji zlecił sporządzenie opinii przez biegłego, który w ramach tej czynności w dniu 16, 18 i 24 lutego 2015r. dokonał wizji lokalnej, oględzin spornych budynków oraz dokonał pomiarów inwentaryzacyjnych. W wyniku oględzin magazynu specjalnego biegły ustalił, że jest to "Obiekt jednokondygnacyjny, składający się z czterech pomieszczeń magazynowych wejściami do każdego od strony rampy kolejowej i rampy samochodowej. W ostatnim pomieszczeniu ściany budynku z trzech stron są odkryte. Mury magazynów z cegły wapienno-piaskowej, slupy żelbetonowe, wieńce żelbetonowe, dźwigary strunobetonowe, dach z płyt korytkowych, pokrycie z pary na lepiku.".

W odniesieniu do magazynu części zamiennych biegły stwierdził, że jest to "Obiekt jednokondygnacyjny. Konstrukcja budynku mieszana. Budynek składa się z trzech integralnych części: 1. Część administracyjno socjalna o konstrukcji murowanej, elewacja z blachy trapezowej, 2. Magazyn o konstrukcji stalowej z obudową ścian płytami trójwarstwowymi, 3. Wiata stalowa. Dach całego budynku konstrukcji stalowej, pokrycie z blachy trapezowej." Dalej biegły w punkcie 3.3. Opis konstrukcji budynku biegły stwierdza: " 3.3.1. Fundamenty – żelbetowe gr. 30 cm. 3.3.2. Ściany:

- wewnętrzne i zewnętrzne murowane (w części administracyjno-socjalnej i ściana wspólna dla magazynu i wiaty)

- konstrukcja stalowa obudowana płytami trójwarstwowymi (magazyn)

- stalowe ramy z wypełnieniem siatką (wiata)."

Do opinii zostały załączone zdjęcia przedstawiające sporne magazyny wraz z wiatami oraz rzuty tych obiektów.

Ustalenia te są zgodne również z danymi zapisanymi w protokole okresowej rocznej kontroli stanu technicznego obiektu budowlanego zawartego w Książce obiektu budowlanego, zarówno w odniesieniu do magazynu specjalnego jak i magazynu części zamiennych, które znajdują się w aktach sprawy.

Podsumowując dotychczasowe uwagi, w ocenie Sądu, zarówno na podstawie informacji zawartych w opinii biegłego, jak i zdjęć załączonych do tej opinii oraz zdjęć zawartych w Książkach obiektu budowlanego obu magazynów, należy stwierdzić, że sporne wiaty spełniają wszystkie warunki wymienione w przytoczonej na wstępie definicji budynku z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., bowiem wynika z nich, że są trwale związane z gruntem, są wyodrębnione z przestrzeni za pomocą przegród oraz posiadają fundament i dach. Zatem za bezpodstawny należy uznać zarzut, że naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 i 5 u.p.o.l., skutkujący włączeniem do podstawy opodatkowania budynków powierzchni znajdującej się pod wiatami. Zdaniem Sądu organ zasadnie uznał wiaty za części budynków (magazynów), wskutek czego zasadnie odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. Nie doszło więc do naruszenia w tym zakresie zarzucanego w skardze art. 72 § 1 O.p.

Innych zarzutów naruszenia przepisów postępowania Skarżąca nie zgłosiła. Strona wskazywała wprawdzie na błędne zaliczenie przez biegłego pomiarów części budynków w postaci wiat do powierzchni użytkowej magazynów, ale nie sformułowała w tym zakresie żadnego zarzutu naruszenia prawa procesowego.

W związku z tym Sąd zauważa, że istotnie biegły nie był uprawniony do oceny kwalifikacji prawnej spornych budynków w kontekście podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, ale – jak wskazano powyżej – wnioski wyciągnięte w niniejszej sprawie przez organy podatkowe są prawidłowe, a więc nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji z tego powodu.

Przechodząc do drugiego zarzutu skargi tj. naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., tj. braku uznania, że w stanie faktycznym zaszła przesłanka "względów technicznych" i w konsekwencji nieprawidłowym zastosowaniem stawek podatkowych Sąd zauważa, że również w tym przypadku Skarżąca formułuje jedynie zarzut naruszenia prawa materialnego i w tym zakresie podnosi m.in., że wskazany przepis u.p.o.l. nie uzależnia skorzystania z przesłanki "względów technicznych" pod warunkiem nieamortyzowania obiektów, w stosunku do których zachodzi taka okoliczność. Wskazała, że regulacje dotyczące amortyzacji dotyczą podatków dochodowych i nie mogą wpływać na rozliczenia podatku od nieruchomości.

Zdaniem Sądu w odniesieniu do tak sformułowanego zarzutu kluczowe znaczenie ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy. Zgodnie z wyrażoną w art. 122 O.p. zasadą prawdy obiektywnej, obowiązkiem organów podatkowych jest podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Realizację tej zasady zapewnia między innymi przepis art. 187 § 1 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy jest obowiązany zebrać i rozpatrzyć w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie organy podatkowe nie uczyniły zadość obowiązkom wynikającym z przytoczonych przepisów. Z definicji zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że wszystkie budynki, budowle i grunty, będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą – z dwoma wyjątkami, które w tym przypadku nie zachodzą – są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, chyba że przedmiot opodatkowania nie może wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Organy podatkowe zobowiązane były zatem wyjaśnić w sposób nie budzący wątpliwości kluczową dla rozstrzygnięcia kwestię, związaną z tym, czy określony przedmiot opodatkowania, to jest będące w posiadaniu Skarżącej budynki, ze względu na ich stan techniczny są i mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. W ocenie Sądu, oparcie ustalenia tej kwestii wyłącznie na informacji uzyskanej od Skarżącej, iż Strona dokonuje odpisów amortyzacyjnych od tych obiektów i zalicza je do kosztów uzyskania przychodów z prowadzonej działalności gospodarczej było przedwczesne i niezgodne z treścią art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Odnosząc się do uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazać należy, że rozważania organu dotyczące wykładni pojęcia "względy techniczne" należy uznać za prawidłowe co do zasady. W szczególności dotyczy to stwierdzenia, że względy techniczne odnoszą się do złego, nie odpowiadającego prowadzonej działalności gospodarczej stanu technicznego danego przedmiotu opodatkowania i to stanu, którego nie da się usunąć; wyłączenie musi mieć charakter obiektywny, czyli że dany przedmiot nie nadaje się do użytku nie tylko w działalności gospodarczej podatnika, ale do żadnej innej działalności gospodarczej i to niezależnie od woli podatnika. Jednocześnie, w ocenie Sądu, w przypadku takiego obiektu jak budynek administracyjno-socjalny oraz budynek główny lokomotywowni - konieczne jest badanie, pozwalające na ocenę, czy stan tych budynków powoduje, że prowadzenie w nich działalności gospodarczej jest możliwe ze względów technicznych. Zatem w sytuacji, gdy według podatnika względy techniczne powodują, że sporne budynki nie są i nie mogą być wykorzystywane w działalności gospodarczej – czemu dał wyraz w złożonej deklaracji podatkowej, dołączając do akt sprawy opinie techniczne dotyczące tych budynków, a organ podatkowy kwestionuje prawidłowość tej deklaracji – to w toku prowadzonego postępowania organ powinien ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, że możliwe jest w tym miejscu wykonywanie działalności gospodarczej i stanowisko to uzasadnić. W szczególności pomocna może być w tym zakresie opinia biegłego, który stwierdzi, czy stan techniczny spornych budynków jest tego rodzaju, że mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. Opinia specjalisty będzie pomocna do ustalenia, czy sporne budynki pod względem technicznym nie nadają się do użytku, nie tylko w prowadzonym przedsiębiorstwie, ale do żadnej innej działalności gospodarczej, gdyż nie spełnia określonych wymogów technicznych niezbędnych do ich wykorzystania w celach gospodarczych, przy czym przeszkody, które nie pozwalają na eksploatację muszą istnieć w danym momencie, ale również mają mieć charakter trwały.

Niezależnie od opinii biegłego, stosownie do art. 180 § 1 O.p. organ ma do dyspozycji także inne środki dowodowe (przesłuchanie strony, świadków itp.), które umożliwić mogą dokonanie oceny, a sama strona też winna wykazać stosowną inicjatywę dowodową.

W tym miejscu dodać należy, że subiektywne przekonanie podatnika, czy też samo jego oświadczenie o niemożności wykorzystania budynku do prowadzonej działalności, nie jest dowodem, na którym można by oprzeć ustalenie o technicznych względach, wykluczających możliwość wykorzystania ich do takiej działalności. Również konieczność przeprowadzenia napraw i remontów w budynku nie stanowi, i nie może stanowić podstawy do uznania, że w sprawie wystąpiły tzw. "względy techniczne".

Reasumując, Sąd stwierdza, że w odniesieniu do wnioskowanej nadpłaty w podatku od nieruchomości w związku z zaistnieniem przesłanki "względów technicznych", o której mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., rację należało przyznać Skarżącej, że organy podatkowe nieprawidłowo oparły się jedynie na informacji o amortyzowaniu przez Skarżącą spornych budynków. Obowiązkiem organów było ustalenie stanu technicznego tychże budynków, a brak ustaleń w tym zakresie doprowadziło do naruszenia przez te organy podstawowych zasad prowadzenia postępowania wyrażonych w art. 122 i 187 § 1 O.p., co uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze będzie zobowiązane do uwzględnienia powyżej zaprezentowanych wywodów Sądu.

W związku ze stwierdzonymi naruszeniami przepisów postępowania Sąd uznał za przedwczesne ustosunkowanie się do zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Dodatkowo Sąd zauważa, że zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta O., w której organ I instancji stwierdził wysokość nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2009-2014, przysługującą do zwrotu Skarżącej w kwocie 45.720,00 zł. Rzecz w tym, że Strona wnioskowała o stwierdzenie nadpłaty kwoty 120.330,00 zł. Z przytoczonej sentencji decyzji organu pierwszej instancji wynika zatem, że organ ten nie orzekł o całości zgłoszonego przez Stronę żądania. Co do kwoty ponad 45.720,00 zł należało odmówić stwierdzenia nadpłaty.

Z tego względu oraz wobec dostrzeżonych przez Sąd naruszeń prawa Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w całości.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt c) p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.