Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 919/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: 22 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka,, Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), Protokolant specjalista Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków. 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. nr [...], 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. na rzecz skarżącego kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] r., znak [...], wydaną na podstawie art. 4 ust.1 pkt 9 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 595; obecnie Dz. U. z 2015 r., poz. 1445 z późn. zm.) oraz art. 104, 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm. – dalej k.p.a.) w związku z art. 22 ust. 1, ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz. U. z 2010 r. nr 193 poz. 1287; obecnie Dz. U. z 2015 r., poz. 520 ze zm. – dalej p.g.k.) oraz § 44 pkt 2, § 46 ust.1, §47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dn. 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. nr 38 poz. 454; obecnie j.t. Dz. U. z 2015 r., poz. 542 z późn. zm.), po rozpatrzeniu sprawy wszczętej z urzędu, w sprawie aktualizacji użytków oraz budynków na działkach nr [...],[...],[...], arkusz ewidencyjny 8-1, obręb P., zapisanych w księdze wieczystej [...] w Sądzie Rejonowym w T., będących własnością: U. B., W. B., W. R., E. W. oraz J. C., orzekł wprowadzić zmianę w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta P., obręb: P.:

Stan dotychczasowy:

nr jedn. rejestrowej - [...],[...], arkusz ewidencyjny 8-1,

działka nr [...] B-RIVa o pow. 0.1196 ha

działka nr [...] B-RIVa o pow. 0.0388 ha

działka nr [...] B-RIVa o pow. 0.0245 ha

ogółem: 0.1829 ha

kartoteka budynków:

1. Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.1_BUD budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 185 m2,

2. Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.2_BUD budynek produkcyjny, usługowy i gospodarczy dla rolnictwa o powierzchni zabudowy 112 m2,

3. Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.3_BUD budynek produkcyjny, usługowy i gospodarczy dla rolnictwa o powierzchni zabudowy 134 m2,

4. Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.4_BUD budynek produkcyjny, usługowy i gospodarczy dla rolnictwa o powierzchni zabudowy 50 m2,

5. Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.5_BUD budynek produkcyjny, usługowy i gospodarczy dla rolnictwa o powierzchni zabudowy 32 m2,

6. Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.6_BUD budynek produkcyjny, usługowy i gospodarczy dla rolnictwa o powierzchni zabudowy 65 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.4.1_BUD budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 68 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.5.1_BUD budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 120 m2.

Stan nowy:

Nr jedn. rejestrowej - [...],[...], arkusz ewidencyjny 8-1,

działka nr [...] B o pow. 0.1196 ha

działka nr [...] B o pow. 0.0388 ha

działka nr [...] B o pow. 0.0245 ha

ogółem: 0.1829 ha

kartoteka budynków:

id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.1_BUD budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 185 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.2_BUD pozostały budynek niemieszkalny o powierzchni zabudowy 112 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.3_BUD - BUDYNEK WYBURZONY,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.4_BUD pozostały budynek niemieszkalny o powierzchni zabudowy 50 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.5_BUD pozostały budynek niemieszkalny o powierzchni zabudowy 32 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.3.6_BUD pozostały budynek niemieszkalny o powierzchni zabudowy 65 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.4.1_BUD budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 68 m2,

Id. bud.: 247101_1.0002.AR_8-1.5.1_BUD budynek mieszkalny o powierzchni zabudowy 120 m2.

W uzasadnieniu podano m. in., że w dniu 26 stycznia 2015 r. wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków zgodnie z przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego wykazem zmian danych ewidencyjnych dotyczącym działek nr [...],[...],[...] oraz z wykazami zmian danych ewidencyjnych dotyczących budynków położonych na działce nr [...], sporządzonymi przez geodetę uprawnionego K. H. Dokumentację przyjęto do Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno-Kartograficznej w P. W dniu 23 marca 2015 r., po prawidłowym zawiadomieniu wszystkich stron postępowania, przeprowadzone zostały oględziny na działkach nr [...],[...] oraz [...]. Działki nr [...],[...],[...] stanowią współwłasność 5 osób, przy czym zgodnie z oświadczeniem stron, jedna z nich – W. B. - prowadzi gospodarstwo rolne. Obejmuje ono inne nieruchomości niż objęte oględzinami. W mieście P. posiada on we współwłasności z wymienionymi wcześniej czterema innymi osobami, będącymi stronami w niniejszym postępowania, grunt rolny o powierzchni 0.6672 ha. Grunt ten przylega do działki nr [...] i obecnie nie jest wykorzystywany rolniczo. Wg oświadczenia W. B. działki nr [...] i [...] nie służą produkcji rolniczej ani przetwórstwu rolno – spożywczemu. Nie są one wykorzystywane rolniczo, co potwierdzają inne osoby biorące udział w oględzinach. Budynek mieszkalny na działce nr [...] oznaczony numerem porządkowym ul. [...] zamieszkały jest jedynie przez J. C., która zgodnie z oświadczeniem nie jest rolnikiem i nie prowadzi gospodarstwa rolnego. Zgodnie z oświadczeniem J. C. oraz W. R., działka nr [...] nie jest wykorzystywana rolniczo, zatem budynki wybudowane na niej, nie służą produkcji rolniczej ani przetwórstwu rolno - spożywczemu. W. B. nie mieszka w budynku mieszkalnym na działce nr [...]. Na podstawie oględzin stwierdzono, iż zabudowania na działce nr [...] odpowiadają zapisom (są to komórki, szopy, wiata garażowa), jednakże nie stanowią zorganizowanej całości gospodarczej z gruntami rolnymi. Zgodnie z oświadczeniem złożonym w Wydziale Finansowo-Podatkowym tutejszego Urzędu Miasta, pozostałe grunty rolne znajdują się w C.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył W. B., zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, niezebranie w sposób wyczerpujący i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, a w szczególności nieustalenie składu gospodarstwa rolnego prowadzonego przez W. B., sposobu korzystania z budynków gospodarczych znajdujących się na działce nr [...] przez W. B. i sposobu korzystania z gruntu rolnego przyległego do działki nr [...];

2) art. 7 k.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy;

3) art. 80 k.p.a., poprzez nienależytą i sprzeczną z logiką ocenę dowodów bez uwzględnienia wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności poprzez przyjęcie, że budynki gospodarcze znajdujące się na działce nr [...] nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego oraz że nie stanowią całości gospodarczej z gruntami rolnymi użytkowanymi przez W. B., a także poprzez oparcie się jedynie na oświadczeniach innych stron postępowania;

4) art. 81 k.p.a., poprzez uznanie za udowodnienie okoliczności faktycznych, chociaż strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do wszystkich przeprowadzonych dowodów;

5) art. 84 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego z udziałem biegłych z zakresu rolnictwa (i geodezji), chociaż rozpoznanie sprawy wymaga wiadomości specjalnych;

6) art. 8 i 10 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania przez organ w sposób niebudzący zaufania strony do władzy publicznej;

7) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a., poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, a w szczególności brak odniesienia się do twierdzeń W. B., że budynki znajdujące się na działce nr [...] są przez niego od lat wykorzystywane na cele rolnicze; brak odniesienia się do treści postanowień spadkowych z których wynika, że dziedziczone nieruchomości stanowią gospodarstwo rolne;

8) art. 22 ust. 2 p.g.k. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie w sprawie i przywołanie jako podstawy prawnej wydania zaskarżonej decyzji;

9) Załącznika nr 5 do Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez jego zastosowanie w sprawie, chociaż załącznik ten został uchylony;

10) Załącznika nr 6 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez jego nieprawidłową wykładnię, a w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie,

W konsekwencji powyższych zarzutów zaskarżonej decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że budynki gospodarcze znajdujące się na działce nr [...] nie są wykorzystywane do produkcji rolniczej oraz że nie stanowią części gospodarstwa rolnego (nie stanowią zorganizowanej całości gospodarczej z gruntami rolnymi). W oparciu o powyższe zarzuty odwołujący się wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej WINGiK), decyzją z dnia [...] r., znak [...], wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 k.pa. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 p.g.k., po rozpatrzeniu odwołania W. B. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...]. orzekającej o aktualizacji użytków gruntowych i budynków na działkach nr [...],[...] i [...], arkusz ewidencyjny 8-1, obręb P., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podano m. in., że obowiązkiem organów jest utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dokumentami i materiałami źródłowymi. O zaliczeniu gruntów do poszczególnych rodzajów użytków gruntowych decyduje faktyczny sposób ich wykorzystywania. Co należy rozumieć pod pojęciem zabudowy zagrodowej wyjaśnia w §3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (obecnie j.t. Dz. U. z 2015 r., poz. 1422). Z kolei pojęcie działki siedliskowej nie zostało zdefiniowane w żadnym akcie prawnym. Należy zatem posiłkować się odnośnie jego wykładni orzecznictwem. Przyjmuje się, że działką siedliskową jest działka pod budynkami wchodzącymi w skład gospodarstwa rolnego. Wykluczyć należy, że niemieszkalne budynki znajdujące się na działce nr [...] przeznaczone są do produkcji rolniczej, względnie do przetwórstwa rolno-spożywczego, co potwierdza m. in. J. C. zamieszkująca budynek posadowiony na tej działce. Również w żaden sposób z materiału zgromadzonego w sprawie nie wynika, aby budynek mieszkalny oraz pozostałe budynki niemieszkalne posadowione na działce nr [...] tworzyły z innymi gruntami rolnymi i budynkami przeznaczonymi do produkcji rolniczej, względnie przetwórstwa rolno-spożywczego, zorganizowaną całość gospodarczą. To, że odwołujący posiada gospodarstwo rolne w innej miejscowości jest bez znaczenia w niniejszej sprawie.

Skargę na w/w decyzję WINGiK złożył W. B., zaskarżając ją w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego, niezebranie w sposób wyczerpujący i nierozpatrzenie całego materiału dowodowego w sprawie, a w szczególności nieustalenie składu gospodarstwa rolnego prowadzonego przez W. B., sposobu korzystania z budynków gospodarczych znajdujących się na działce nr [...] przez W. B. i sposobu korzystania z gruntu rolnego przyległego do działki nr [...];

2) art. 7 k.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, w tym brak ustalenia co znajduje się w czterech budynkach gospodarczych i czy jest to zgodne z twierdzeniami Skarżącego;

3) art. 80 k.p.a., poprzez nienależytą i sprzeczną z logiką ocenę dowodów bez uwzględnienia wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności poprzez przyjęcie, że budynki gospodarcze znajdujące się na działce nr [...] nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego oraz że nie stanowią całości gospodarczej z gruntami rolnymi użytkowanymi przez W. B., a także poprzez oparcie się jedynie na oświadczeniach innych stron postępowania, które pozostają w konflikcie procesowym ze Skarżącym;

4) art. 81 k.p.a., poprzez uznanie za udowodnienie okoliczności faktycznych, chociaż strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do wszystkich przeprowadzonych dowodów;

5) art. 84 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego z udziałem biegłych z zakresu rolnictwa, chociaż rozpoznanie sprawy wymaga wiadomości specjalnych;

6) art. 8 i 10 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania przez organ w sposób niebudzący zaufania strony do władzy publicznej oraz poprzez pozbawienie strony możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, a także poprzez brak rozpoznania wniosków dowodowych strony.

7) art. 107 § 3 k.p.a., w zw. z art. 11 k.p.a., poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, a w szczególności brak odniesienia się do wszystkich zarzutów zawartych w odwołaniu, w tym twierdzeń W. B., że budynki znajdujące się na działce nr [...] są przez niego od lat wykorzystywane na cele rolnicze (przechowuje w nich sprzęt rolniczy, materiały siewne i inne); brak odniesienia się do treści postanowień spadkowych z których wynika, że dziedziczone nieruchomości stanowią gospodarstwo rolne; brak ustosunkowania się do wniosków dowodowych Skarżącego;

8) art. 89 § 2 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy, chociaż zachodzi potrzeba uzgodnienia interesów stron oraz jest to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin;

9) art. 22 ust. 2 p.g.k. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, chociaż została ona wydana w oparciu o nieprawidłową podstawę prawną;

10) Załącznika nr 6 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, poprzez jego nieprawidłową wykładnię, a w konsekwencji nieprawidłowe zastosowanie;

11) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r., podczas gdy decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa;

12) art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sprawie,

a w konsekwencji powyższych zarzutów zaskarżonej decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że budynki gospodarcze znajdujące się na działce nr [...] nie są wykorzystywane do produkcji rolniczej oraz, że nie stanowią części gospodarstwa rolnego Skarżącego (nie stanowią zorganizowanej całości gospodarczej z gruntami rolnymi). W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Jednocześnie wniósł o przyznanie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu Skarżący podał m. in., że WINGiK ograniczył się do powtórzenia bezzasadnej argumentacji organu pierwszej instancji i nienależycie rozważył zarzuty Skarżącego zawarte w treści odwołania. Skarżący zaznacza, że od wielu lat prowadzi gospodarstwo rolne, które obejmuje m. in. grunt rolny przylegający do działki nr [...] oraz budynki gospodarcze znajdujące się na działce nr [...]. Na potwierdzenie tych okoliczności w treści odwołania Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodów, m. in. z fotografii wnętrz rolniczych budynków gospodarczych, w tym sprzętu rolniczego, słomy i innych zgormadzonych tam ruchomości, a także z opinii biegłego sądowego z zakresu rolnictwa, na okoliczność ustalenia czy budynki gospodarcze (i ich zawartość) znajdujące się na działce nr [...] mogą mieć związek z prowadzonym gospodarstwem rolnym i czy stanowią w konkretnym stanie faktycznym zorganizowaną całość gospodarczą z nieruchomościami rolnymi. Organ przemilczał wnioski Skarżącego, wskazując wyłącznie, że niezasadne w jego ocenie jest powoływanie biegłego z zakresu rolnictwa. Organ prawidłowo stwierdza, że cztery budynki znajdujące się na działce nr [...] stanowią rolnicze budynki gospodarcze, ale całkowicie bezpodstawnie zakłada, że "nie stanowią one zorganizowanej całości gospodarczej z gruntami rolnymi". Organ nie wskazuje dowodów, na podstawie których wyprowadza takie założenie. Nie można także zgodzić się z twierdzeniem organu, że grunt rolny przylegający do działki nr [...] nie jest wykorzystywany rolniczo. W. B. od lat dba o dobrą kulturę rolną tego gruntu i stanowi on część jego gospodarstwa rolnego. Organ oparł swoje nieprawidłowe ustalenia wyłącznie na twierdzeniach J. C. i W. R., którzy prowadzą z W. B. spór sądowy przed Sądem Rejonowym w T. o podział spadku i wykonanie zapisu testamentowego. Osoby te oparły swoją strategię procesową na twierdzeniu, że działka nr [...] i przyległy do niej grunt rolny nie stanowią gospodarstwa rolnego, co ma w ich ocenie podważyć zapis testamentowy na rzecz W. B.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podał, że działał na podstawie i w granicach prawa, a rozstrzygnięcie znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. W uzasadnieniu potwierdził swą poprzednią argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 z późn. zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego aktu wykazało, że jest on dotknięty uchybieniami uzasadniającymi jego wzruszenie. Zaskarżone rozstrzygnięcie narusza bowiem przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. skutkuje jego uchyleniem.

W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że organ I instancji wskazał w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania jako podstawę prawną art. 61 §1 i 4 k.p.a., a także art. 24 ust. 2b pkt 2 p.g.k. Zgodnie z tym ostatnim przepisem aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w przypadkach niewymienionych w art. 24 ust. 2b pkt 1 p.g.k. (a dotyczących aktualizacji poprzez czynności materialno – techniczne) następuje w drodze decyzji administracyjnej. W tej sytuacji nie może budzić wątpliwości, że tak przeprowadzone postępowanie winno spełniać wymagania określone w Kodeksie postępowania administracyjnego i podlega z tego punktu widzenia kontroli.

Zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Prowadzą też postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) i powinny działać w sprawie wnikliwie (art. 12 k.p.a.).

Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, nawiązując do ustaleń organu I instancji w części sprawozdawczej, przywołuje fakt, że W. B. prowadzi gospodarstwo rolne. Podaje również, że miejscowości P. posiada on we współwłasności grunt rolny o powierzchni 0,6672 ha, który przylega do działki nr [...], objętej niniejszym postępowaniem (s. 1 decyzji). Pozostałe grunty rolne będące w posiadaniu stron położone są – jak dalej stwierdził organ I instancji i co przywołuje WINGiK – w obszarze miasta C. (s. 3) decyzji. Organ odwoławczy zaakceptował ustalenia organu I instancji i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podnosi w swym uzasadnieniu m. in., że "(...) grunty przylegające do działki nr [...] nie są wykorzystywane rolniczo. (...) To, że odwołujący posiada gospodarstwo rolne w innej miejscowości jest bez znaczenia w niniejszej sprawie" (s. 7 decyzji). Na podstawie swych ustaleń stwierdza dalej, że "(...) nie może budzić wątpliwości, że budynki usytuowane na działce nr [...],[...] i [...] nie służą produkcji rolniczej" (s. 8 decyzji). Do akt postępowania administracyjnego wraz z odwołaniem została dołączona dodatkowa dokumentacja, organ odwoławczy jednak stwierdził, że "(...) nie widzi powodu dla przeprowadzania dowodu z dodatkowych dokumentów, które w odwołaniu wskazuje W. B.. W ocenie (...) organu pozostają one bez wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie" (s. 9 decyzji). Tymczasem wśród tych pominiętych przez WINGiK dokumentów jest m. in. zaświadczenie z Urzędu Miasta P. z dnia 20 lutego 2014 r. stwierdzające, że W. B. prowadzi gospodarstwo rolne o powierzchni 1,45 ha użytków rolnych na terenie miasta P., czyli w miejscowości jego zamieszkania i położenia przedmiotowych działek objętych skarżonymi decyzjami. Także z wniosku o dział spadku i zniesienie współwłasności z [...] r. wynikałoby, że gospodarstwo rolne funkcjonuje na różnych działkach, położonych m. in. w P., w tym wskazanych w przedmiotowych decyzjach.

Organ odwoławczy dostrzega zatem prowadzenie przez odwołującego się gospodarstwa "w innej miejscowości" (czyli w C.), a nie dostrzega, iż jest ono prowadzone, przynajmniej wg zaświadczenia z 20 lutego 2014 r., także w P. i to na "użytkach rolnych". Pisze jedynie, co można powtórzyć, że wskazane w decyzji osoby posiadają we współwłasności grunt rolny o powierzchni 0,6672 ha, który przylega do działki nr [...], w skład którego wchodzą działki nr [...],[...] i [...], podczas gdy z zaświadczenia z 20 lutego 2014 r. wynikałoby, iż gospodarstwo rolne na terenie P. ma powierzchnię 1,45 ha użytków. Jest to zatem wyraźna różnica w powierzchni. Organy obu instancji nie rozpatrzyły zatem kwestii, o jaki teren chodzi w przedmiotowym zaświadczeniu i czy jest tam prowadzona jakakolwiek działalność rolnicza, której miałyby służyć urządzenia i maszyny przechowywane na działce nr [...].

Wskazać również należy, że organy przy dookreślaniu "zabudowy zagrodowej" odwołują się do §3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z nim przez zabudowę zagrodową należy rozumieć w szczególności budynki mieszkalne, budynki gospodarcze lub inwentarskie w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leśnych. Rozporządzenie to zostało jednak wydane na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409, z późn. zm.), a zatem nie ma zastosowania do przepisów geodezyjnych. W tym miejscu warto przywołać wyrok WSA we Wrocławiu z 21 października 2009 r., II SA/Wr 215/09, w którym stwierdzono: "W obowiązującym systemie prawnym nie zamieszczono legalnych definicji ani zabudowy zagrodowej ani działki siedliskowej. W tym aspekcie rozważań należy - zdaniem Sądu - wyjaśnić, że w rozpoznawanej sprawie za definicję legalną pojęcia »zabudowa zagrodowa« nie może być uznane wyjaśnienie zawarte w § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, wcześniej powoływanego. Nie ma bowiem żadnych podstaw, aby dla tej definicji zamieszczonej w rozporządzeniu przyjąć bezwzględny zakres zastosowania. Każda definicja legalna ma bowiem ten zakres określony i może nim obejmować jedną ustawę, ustawę wraz z aktami wykonawczymi do niej, kilka wskazanych ustaw, część ustawy, dział prawa lub cały system prawa. Zakres ten może być określony wprost w akcie prawnym, w którym została zamieszczona definicja legalna, bądź wynikać z miejsca aktu normatywnego, w którym definicję legalną zamieszczono, w systemie wszystkich aktów normatywnych. Zatem zakres zastosowania definicji legalnej wynika w zasadzie w hierarchii źródeł prawa określonej w art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (A. Malinowski: Polski język prawny, Wybrane zagadnienia, Warszawa 2006). (...) Ponadto z treści § 3 wskazywanego rozporządzenia wynika, że definicje w nim zawarte mają zastosowanie jedynie w ramach przepisów tego rozporządzenia, o czym świadczy zwrot »ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o (...)«." Jakkolwiek orzeczenie to nie dotyczyło stosowania przepisów geodezyjnych i ewidencyjnych, to jednak wskazane ustalenia ogólne mają szersze odniesienie.

W tym kontekście i jedynie na marginesie, przykładowo, jako że inny jest tu przedmiot rozpoznania, można zaznaczyć, że NSA, na potrzeby planowania i zagospodarowania przestrzennego, stwierdza w wyroku z 29 września 2015 r., sygn. II OSK 143/14: "Skoro w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie zdefiniowano zabudowy zagrodowej, to należy to pojęcie rozumieć tak, jak jest ono rozumiane w języku powszechnym, czyli jako zabudowę związaną z prowadzeniem gospodarstwa rolnego." Jest to zatem dość szeroka definicja i na pewno inna, niż wynikająca z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Skarżący tymczasem stara się cały czas udowodnić, że przedmiotowe nieruchomości służą właśnie prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Zatem wg niego jest to zabudowa związana z prowadzeniem takiego gospodarstwa, które – co należy powtórzyć – wg przywołanego wyżej zaświadczenia z 20 lutego 2014 r. miałoby powierzchnię 1,45 ha i to w dodatku "użytków rolnych".

Skoro więc wadliwie organ posłużył się definicją z aktu prawnego, który nie miał zastosowania w niniejszej sprawie, to wyniku takiego rozumowania nie można zaakceptować.

Dodać również należy, że dokumentacja z oględzin, w tym fotograficzna, nie daje jasnej odpowiedzi, jak wykorzystywane są budynki na działce nr [...]. Za to protokół z 29 lipca 2015 r. dotyczący zapoznania się dowodami zebranymi w sprawie wskazuje, że w tych budynkach zgromadzone są przedmioty takie jak traktor i "sprzęt rolniczy" w postaci pługu, młynka do zboża, itp. Jakkolwiek wg J. C. i W. R. przedmioty te nie są wykorzystywane rolniczo, to jednak są to jedynie ich oświadczenia składane w trybie art. 10 §1 k.p.a. dotyczące zebranych dowodów (aczkolwiek jako oświadczenia niebędące dowodami), a nie np. zeznania składane pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (art. 83 §1 – 3 k.p.a.). Trudno przy tym zorientować się, czy osoby te przebywają w tym miejscu cały czas, by móc jednoznacznie i bez żadnych wątpliwości wypowiadać się, że urządzenia te nie są wykorzystywane rolniczo, czy też np. przebywają oni niejednokrotnie dłuższy czas poza miejscem zamieszkania i nie mają pełnej wiedzy o działaniach Skarżącego. Ten stwierdza z kolei w odwołaniu i w skardze, że ostatnio faktycznie ograniczył z przyczyn obiektywnych swą działalność rolniczą, jednak dba o grunt rolny, o czym świadczy fakt, iż nie jest on porośnięty chwastami. Sąd z kolei nie może czynić ustaleń za organ, a jedynie może je skontrolować.

Doszło zatem do naruszenia w analizowanej sprawie, oprócz wskazanych wcześniej przepisów proceduralnych, art. 77 §1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 107 §3 k.p.a. oraz 138 §1 pkt 1 k.p.a.

Sąd jednak nie podziela argumentów skargi, że konieczne było tu dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rolnictwa. Wystarczające byłoby wzięcie pod uwagę powyższych okoliczności.

Organ odwoławczy podjął próbę wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia, jednak i on nie dostrzegł wadliwości aktu, który utrzymał w mocy, przez co należy uznać i jego rozstrzygnięcie za nieodpowiadające prawu.

Wszystkie te uchybienia przepisom postępowania stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz poprzedzającego go rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a., przy odstąpieniu od dalej idącej kontroli prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie prawa materialnego, do której zmierzają niektóre zarzuty skargi. Stan faktyczny nie został bowiem prawidłowo ustalony, a kontrola zastosowania prawa materialnego następuje dopiero po ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu. Zatem kontrola przestrzegania przez organy administracyjne norm prawa materialnego może być przeprowadzona dopiero w ostatniej kolejności (zob. wyrok NSA z 10 lutego 1981 r., sygn. SA 910/80, ONSA 1981, nr 1, poz. 7; T. Woś [red.], Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 757 – 757).

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy winny mieć na uwadze powyższe ustalenia, rozszerzając postępowanie dowodowe we wskazanym zakresie, bacząc by nie naruszono reguł postępowania oraz by rozstrzygnięcia odpowiadały prawu materialnemu. Treści rozstrzygnięcia Sąd nie przesądza, gdyż nie pozwala na to zebrany materiał dowodowy.

W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania, obejmujących wpis od skargi (200 zł) i koszty zastępstwa procesowego (257 zł, wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa), Sąd rozstrzygał w oparciu o przepisy art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a.

Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.