Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 919/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Sawczuk (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Sędzia WSA Artur Kuś, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2019 r. sprawy ze skargi J. Ż. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2019 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania nieważnościowego oddala skargę


UZASADNIENIE

I.

Decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] Prezydenta Miasta B. zatwierdził projekt budowlany i udzielił E. - Towarzystwo Budownictwa Społecznego Sp. z o.o. w B. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym wraz z instalacjami wewnętrznymi i zewnętrznymi na terenie działek o nr ewid. [...] i [...] w obrębie [...] przy ul. S. w B.

Decyzja ta stała się ostateczna na skutek jej nie zaskarżenia. Stroną postępowania był przy tym m.in. właściciel działki sąsiedniej o nr ewid. [...] – S. M.

II.

Wnioskiem z dnia z dnia 13 listopada 2017 r. J. Ż. (dalej jako Skarżąca) występuje o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji budowlanej, zaś pismem z dnia 15 lutego 2018 r. S. M. także wnosi o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta B. wskazując jako podstawę art. 156 § 1 pkt 2 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm. - dalej jako k.p.a.).

III.

Po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania, rozpoznając wniosek J. Ż. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] - umarza postępowanie stwierdzając, że z uwagi na brak oddziaływana inwestycji na nieruchomość Skarżącej nie przysługuje jej przymiot strony postępowania nadzwyczajnego.

IV.

Po rozpatrzeniu odwołania J. Ż., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody.

Wyjaśnił, że z dokumentacji projektowej wynika, iż obszar oddziaływania inwestycji w jej zaprojektowanym kształcie, w rozumieniu art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm. - dalej jako P.b.) nie obejmuje swym zakresem działki nr ewid. [...], która należy do Skarżącej. Położenie wskazanej nieruchomości względem nieruchomości inwestycyjnej oraz usytuowanie projektowanego budynku wyklucza uznanie, iż sporna inwestycja niesie ze sobą jakiekolwiek uciążliwości lub ograniczenia w możliwości zagospodarowania bądź korzystania z nieruchomości nr [...], które to uciążliwości lub ograniczenia wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa.

Nieruchomości inwestycyjne nie graniczą bezpośrednio z działką nr ewid. [...], ale są od niej oddzielone działką budowlaną o nr ewid. [...]. Sporny budynek został zaprojektowany w odległości od ok. 20 m do ok. 22 m od granicy z działką nr ewid. [...]. Na wysokości zabudowanej części działki nr ewid. [...] (budynkiem usytuowanym w granicy), projektowany budynek ma wysokość 13,49 m (przy odległości ok. 22 m od granicy działki [...]), natomiast na wysokości niezabudowanej części działki nr ewid. [...], projektowany budynek ma wysokość 20,58 m (przy odległości ok. 20 m od granicy działki [...]).

Zaprojektowana inwestycja nie powoduje ograniczeń związanych z przesłanianiem obiektów (zarówno istniejącego budynku, jak i budynku potencjalnego) na działce o nr ewid. [...]. Wysokość projektowanego budynku (13,49 m na wysokości zabudowanej części działki nr ewid. [...] oraz 20,58 m na wysokości niezabudowanej części działki nr ewid. [...]) oraz wskazane wyżej odległości (odpowiednio ok. 22 i 20 m), sprawiają, że działka Skarżącej oraz znajdujący się na niej budynek, z całą pewnością nie znajdują się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, wyznaczonym na podstawie § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w spawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.).

GINB stwierdził również, że działka nr ewid. [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania wyznaczonym w oparciu o przepis § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) oraz § 60 ust. 1 (minimalne nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) rozporządzenia ws. warunków technicznych.

Ponadto działka Skarżącej nie znajduje się zdaniem organu odwoławczego w obszarze oddziaływania wyznaczonym na podstawie przepisu § 12 (odległość budynków na działce budowlanej od granicy z sąsiednią działką budowlaną), § 19 (odległość wydzielonych miejsc postojowych dla samochodów osobowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi), § 23 (odległość miejsc na pojemniki i kontenery na odpady stałe od budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi).

Projekt nie przewiduje zmiany spływu wód powierzchniowych na nieruchomość należącą do Wnioskodawczyni (przepis § 29 rozporządzenia ws. warunków technicznych).

Inwestycja nie wpływa też na warunki ochrony przeciwpożarowej (§ 271 rozporządzenia) jak również nie pozbawia powyższej nieruchomości dostępu do drogi publicznej oraz dostępu do szeroko rozumianych mediów (woda, ciepło, prąd, telekomunikacja).

V.

Skargę na powyższą decyzję (utrzymującą w mocy decyzję umarzającą postępowanie nieważnościowe) złożyła J. Ż. kwestionując ją w całości i zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy:

1. art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązku należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i rozpatrzenia materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy,

2. art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę, mimo rażących naruszeń postępowania procesowego i materialnego przy wydawaniu przedmiotowej decyzji o pozwoleniu na budowę,

3. art. 28 k.p.a. przez dokonanie błędnej wykładni art. 28 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. przez pominięcie w uzasadnieniu decyzji, dlaczego nie mogę wywodzić swojego interesu prawnego z faktu, że inwestycja była realizowana na terenie o średnim zagrożeniu osuwania mas ziemi i zastosowanie w tym przypadku mogą mieć: § 11 ust. 1 i 2 pkt 6, § 204 ust. 5 i § 206 ust. 1 rozporządzenia ws. warunków technicznych,

4. art. 28 k.p.a. przez dokonanie błędnej wykładni art. 28 P.b. przez pominięcie w uzasadnieniu decyzji, dlaczego nie mogę wywodzić swojego interesu prawnego z tytułu oddziaływania wykopu budowlanego i jego odwodnienia, jako budowli III kategorii geotechnicznej,

5. art. 62 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a. przez błędną wykładnię procedury odwoławczej, w której stronami postępowania odwoławczego są wszystkie podmioty, które były stronami przed organem I instancji,

6. art. 156 k.p.a. poprzez nie zweryfikowanie w toku postępowania czy przedmiotowa decyzja o pozwoleniu na budowę nie została wydana w sposób który powodowałby stwierdzenie, iż wydana została bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa,

Skarżąca wskazała także, że w uzasadnieniu wydanej decyzji GINB nie odniósł się do materialnoprawnych naruszeń przy wydawaniu pozwolenia na budowę oraz z urzędu nie przeprowadził ich weryfikacji, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. co do:

I. rozporządzenia ws. warunków technicznych:

1. § 271 ust. 2, § 218, § 235 tego rozporządzenia w związku z art. 7 i art. 9 P.b. przez nie odniesienie się do odstępstwa od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,

II. ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r.:

2. art. 35 ust. 1 pkt 1 P.b. przez uznanie, że projekt budowlany jest zgodny z warunkami zabudowy dla przedmiotowej inwestycji z pominięciem istotnego w niej zapisu (pkt 2.5 a i b str. 3), wynikającego z uzgodnienia z Wydziałem Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska z dnia 26 stycznia 2012 r., zobowiązującej do określenia stateczności całej skarpy oraz odniesienia się do kwestii przydatności terenu pod planowaną inwestycję - terenu o średnim zagrożeniu ruchami masowymi przez projektanta - geotechnika,

3. art. 35 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 34 ust. 3 pkt 1 P.b. przez wydanie pozwolenie na budowę bez obowiązkowej kontroli zgodności usytuowania planowanego obiektu względem sąsiedniej zabudowy,

4. art. 35 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 3 pkt 3 i art. 34 ust. 2 P.b. przez brak wnikliwego sprawdzenia projektu budowlanego pod kątem istnienia właściwych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń: bez projektu wykopu budowlanego i jego odwodnienia, bez projektu budowy muru oporowego, bez projektu przebudowy zjazdu oraz bez decyzji zatwierdzającej dokumentację hydrogeologiczną,

5. art. 35 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 3 pkt 3 i art. 34 ust. 3 pkt 1 P.b. przez uznanie, że pozwolenie na budowę bez projektu budowy muru oporowego i zjazdu można pominąć zapisem w pozwoleniu na budowę o warunkowym uzyskaniu pozwolenia na ich budowę przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie budynku,

6. art. 35 ust. 3 P.b. w związku z art. 10 k.p.a. i art. 81 k.p.a. przez wydanie postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] stycznia 2014 r. wzywającego Inwestora do usunięcia istotnych braków w dokumentach podczas gdy zawiadomienie z dnia 14 stycznia 2014 r. o możliwości zapoznania się z dokumentacją dotyczącą wydania pozwolenia na budowę, w terminie 7 dni od daty otrzymania zawiadomienia, pozbawiło strony postępowania możliwości zapoznania się z całą dokumentacją dotyczącą wydania pozwolenia na budowę. Istotne braki wynikające z postanowienia dotyczą treści m.in. w pkt.: 8, 9, 15, 16 i 17 postanowienia. Zawiadomienie stron z dnia 6 lutego 2014 r. o możliwości zapoznania się z dokumentacją, o którym mowa w uzasadnieniu przedmiotowego pozwolenia na budowę, zostało skierowane tylko do firmy G. Sp. z o.o. działającej w imieniu Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej S. [...],

7. art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b. w związku z § 206 ust. 1 i w związku z § 204 ust. 5 rozporządzeniem ws. warunków technicznych poprzez ich niezastosowanie z uwagi na brak oceny wpływu szerokoprzestrzennego, głębokiego wykopu budowlanego i jego odwodnienia na ochronę uzasadnionego interesu prawnego właścicieli nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji,

III. ustawy Prawo wodne z dnia 18 lipca 2001 r.:

8. art. 122 w związku z art. 124 Prawa wodnego bez weryfikacji zależności tych artykułów na podstawie dokumentacji hydrogeologicznej, zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie dokumentacji hydrogeologicznej i dokumentacji geologiczno-inżynierskiej,

9. art. 122 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 124 pkt 6 przez uznanie, że oddziaływanie odwodnienia wykopu budowlanego nie wykracza poza granice terenu, którego zakład jest właścicielem. Teren przeznaczony pod inwestycję przed rozpoczęciem prac budowlanych był terenem nie uzbrojonym, co oznacza, że woda z odwadniania wykopu musiała być usuwana poza teren budowy,

IV. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 23 grudnia 2011 r. w sprawie dokumentacji hydrogeologicznej i dokumentacji geologiczno-inżynierskiej:

10. § 1 pkt 1 w związku z § 2 ust. 1 tego rozporządzenia przez nie dołączenie do projektu budowlanego dokumentacji hydrogeologicznej wykonanej przez uprawnionego projektanta - geotechnika, zgodnie z dyspozycją warunków zabudowy dla planowanej budowy budynku,

V. rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego:

11. § 1 w związku z § 7 ust. 1 rozporządzenia oraz w związku z art. 34 ust. 2 Prawa budowlanego przez nie uwzględnienie, że docelowe pozwolenie na budowę budynku wielorodzinnego powinno uwzględnić zakres robót budowlanych, na które inwestor powinien uzyskać pozwolenie na budowę, a organ wydający pozwolenie na budowę miał obowiązek sprawdzenia, czy sposób posadowienia budynku musi być uwzględniony w dokumentacji uzupełniającej do projektu o projekt obudowy wykopu i jego odwodnienia,

VI. rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych:

12. § 3 w związku z § 2 rozporządzenia (wykonawstwo skomplikowanych robót fundamentowych i ziemnych oraz zapewnienie bezpiecznej realizacji obiektu budowlanego), przez uznanie, że inwestor (projektant) nie miał obowiązku zaprojektowania odwodnień budowlanych (§ 3 ust. 1 pkt 2), zaprojektowaniu barier lub ekranów uszczelniających (§ 3 ust. 1 pkt 4), ustaleniu wzajemnego oddziaływania obiektu budowlanego i podłoża gruntowego w różnych fazach budowy i eksploatacji, a także wzajemnego oddziaływania obiektu budowlanego z obiektami sąsiadującymi (§ 3 ust. 1 pkt 6).

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

VI.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VII.

Skarga jest w ocenie Sądu niezasadna.

W postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 28 k.p.a., stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interesu prawnego immanentnie związane jest - co do zasady - z normami prawa materialnego, tj. należy ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na podstawie którego można skutecznie żądać czynności organu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 lipca 2007 r. sygn. akt I OSK 1559/06). Interes prawny pojawia się zatem zawsze wtedy, gdy ustalony zostanie związek pomiędzy obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegający na tym, że akt stosowania normy prawnej może mieć wpływ na sytuację podmiotu ustaloną właśnie przepisem prawa materialnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 1998 r. sygn. akt IV SA 2164/97).

Cechą wyróżniającą interesu prawnego jest przy tym to, że jest on indywidualny, bezpośredni, konkretny, aktualny i obiektywnie sprawdzalny, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami stosowania danego przepisu prawa.

W postępowaniu budowlanym, dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę, tak określony interes prawny ustala się na podstawie art. 28 ust. 2 P.b., a więc w nieco węższym podmiotowo zakresie, bowiem odwołującym się do wymienionych w tym przepisie osób, tj. inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu jest przy tym zdefiniowany w art. 3 pkt 20 P.b. i rozumie się go jako teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy.

W sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, a zatem w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym, ustalenie interesu prawnego następuje także we wskazany sposób, a więc przy uwzględnieniu kręgu podmiotowego określonego w art. 28 ust. 2 P.b. Tryb nadzwyczajny nie zmienia bowiem tego, że nadal mamy w takiej sprawie do czynienia z "kontrolą" udzielonego pozwolenia na budowę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 598/06; wyroki WSA w Warszawie z dnia 17 czerwca 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 470/08 i z dnia 3 września 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 904/08).

Podkreślenia tym samym wymaga, że naczelnymi zasadami dotyczącymi ustalania interesu prawnego w postępowaniu nieważnościowym, jest jego indywidualny charakter, bezpośredniość, konkretność, aktualność (na chwilę orzekania przez organ) i obiektywna sprawdzalność.

VIII.

Sąd nie ma jakichkolwiek wątpliwości co do tego, że Skarżącej nie przysługuje interes prawny uprawniający ją do kwestionowania spornej inwestycji, widziany przede wszystkim w kontekście zabudowy wykonanej na działkach inwestycyjnych (w ramach zaplanowanej zabudowy w części nadziemnej). Przeprowadzona przez organy szczegółowa analiza gabarytów obiektu, jego usytuowania i odległości względem nieruchomości Skarżącej nie pozostawia wątpliwości, iż w żaden sposób jej prawa (jakiekolwiek), w tym to naczelne do dalszej, zgodnej z prawem zabudowy własnej nieruchomości, nie zostaną naruszone przez kwestionowany obiekt. I nie jest to tylko kwestia ustalenia, że działka Skarżącej o nr ewid. [...] pomimo powstania sąsiedniej zabudowy nie zostanie ograniczona w możliwości zagospodarowania (zacieniona, przesłoniona, itd.), ale przede wszystkim, że żadne oddziaływanie zaprojektowanej inwestycji się do niej nawet nie zbliży. Wszystkie zarzuty skargi wskazujące zatem na to, że Skarżącej przysługuje przymiot strony (z uwagi na część nadziemną zaprojektowanego budynku), są chybione (por. zarzuty nr 1, 2 i 5 skargi). Skarżąca zdaje się przy tym kwestii tej wyraźnie nie podważać, koncentrując się w zasadzie na wadach jakie jej zdaniem posiadał projekt budowlany w części odnoszącej się do przewidzianych w nim prac ziemnych (a więc poniżej poziomu gruntu).

Również twierdzenie, iż przysługuje jej przymiot strony na mocy art. 62 k.p.a. bowiem prowadzone było jedno postępowanie jest chybiony. Jeżeli organ stwierdzi, iż jedna z osób, z udziałem której i na wniosek której prowadzone było postępowanie nie ma przymiotu strony, umarza prowadzone postępowanie w tym zakresie. Przepis art. 62 k.p.a. nie jest więc samodzielną podstawą interesu prawnego.

W tych okolicznościach nie można przyjąć, aby Skarżąca wykazała, że przysługuje jej interes prawny, tj. że budynek zaprojektowany na działkach inwestycyjnych powoduje ograniczenia jej uzasadnionych i gwarantowanych przepisami praw. Zgodnie zaś z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1572/09 to na podmiocie żądającym podjęcia postępowania nieważnościowego spoczywa ciężar wykazania, że ma on legitymację materialno-prawną w rozumieniu art. 28 ust. 2 P.b.

IX.

Skarżąca podnosi również szereg zarzutów (nr 3, 4, 6, I.1, II.1-II.6, III.1, III.2, IV.1, V.1, VI.1) dotyczących w znacznej części kwestii w istocie merytorycznych jak i wskazujących na nieprawidłowe jej zdaniem przeprowadzenie oceny projektu przez organ architektoniczno-budowlany, zwłaszcza w zakresie obowiązku zbadania jego zgodności z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przez co nie dostrzeżono jej interesu prawnego. W ocenie Strony projekt, a ściślej prace i działania w zakresie geologicznego rozpoznania terenu jakie powinny były go poprzedzać lub mu towarzyszyć, nie uwzględnia tej decyzji w sposób właściwy. Skarżąca w konsekwencji zauważa, że nie jest w stanie na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, przede wszystkim projektu przedłożonego do zatwierdzenia (w jej ocenie niekompletnego), przeprowadzić skutecznego wnioskowania, czy przysługiwałby jej interes prawny, czy też go ona nie posiada.

Rozwijając ten wątek w ramach szeregu postawionych w skardze zarzutów Skarżąca zauważa, że w jej ocenie przysługuje jej jednak przymiot strony bowiem syntetyczność wyjaśnień Inwestora co do zakresu leja depresji jaki powodować będzie wykop fundamentowy projektowanego budynku powoduje, że także jej nieruchomość jest nim objęta, co implikuje szereg naruszeń popełnionych przez projektanta i Inwestora m.in. w zakresie braku pozwolenia wodnoprawnego, decyzji środowiskowej, itd. Inaczej mówiąc Skarżąca uważa, że lej depresji powstały w związku z realizacją wskazanego wykopu spowoduje, że obszar oddziaływania inwestycji wykroczy poza teren działek Inwestora i obejmie także jej nieruchomość, implikując obowiązki które nie zostały wykonane (decyzja wodnoprawna). Jeszcze raz podkreślić należy, że jej twierdzenia w tym względzie wynikają przede wszystkim z lakoniczności zapisu projektu budowlanego mówiącego, że odwodnienie wykopów odbywać będzie się w obrębie ścianek szczelnych - wobec powyższego lej depresyjny nie występuje.

W związku z powyższym należy ogólnie zauważyć, iż z lejem depresji mamy do czynienia wówczas, gdy dokonany wykop np. budowlany, wykracza poniżej naturalnego zwierciadła wód gruntowych, powodując ich napływanie (do tego właśnie wykopu, którego dno jest poniżej lustra wody), zaś w konsekwencji wypompowywania wody (w celu prowadzenia robót budowlanych w warunkach suchych), może nastąpić co najmniej czasowe zachwianie stosunków wodnych danego obszaru poprzez obniżenie lustra wody - przesuszenie gruntów, wysychanie studni, itp.

Wbrew jednak twierdzeniom Skarżącej, projekt budowlany w zakresie wskazanego leja depresji nie ogranicza się jedynie do przywołanego wyżej "jednego zdania na str. 29" dotyczącego odwodnienia wykopu w granicach ścianek szczelnych. W części dotyczącej konstrukcji (zob. Projekt budowlany. Branża Konstrukcja. 4.2 Projekt geotechniczny, str. 13) szczegółowo opisana została procedura działania związana z realizowaniem wskazanego wykopu (rodzaj materiałów, niezbędne zabezpieczenia i czynności).

Rozpatrując niniejszą sprawę w tym aspekcie należy przede wszystkim pamiętać o tym, iż dotyczy ona po pierwsze kwestii ustalenia istnienia po stronie Skarżącej przesłanki interesu prawnego w postępowaniu o unieważnienie decyzji budowlanej, a nie jej kontroli merytorycznej (i to w trybie zwykłym). Po drugie, w kontekście przedmiotu sprawy należy mieć na uwadze obowiązki organu architektoniczno-budowlanego odnoszące się do niezbędnych sprawdzeń projektu, które co do zasady dotyczą kontroli zgodności projektu zagospodarowania terenu, a nie przyjętych rozwiązań technicznych, za które odpowiedzialność ponosi obecnie projektant. Po trzecie, brak możliwości czynienia w postępowaniu nieważnościowym ustaleń faktycznych i weryfikowania każdej z podnoszonych wad postępowania zwykłego, tym bardziej bez uprzedniego wylegitymowania się przez stronę interesem prawnym. Po czwarte, brak jakiegokolwiek wykazania czy nawet uprawdopodobnienia przez Skarżącą źródła, z którego wywodzi, że w sprawie przysługuje jej interes prawny w kwestionowaniu decyzji budowlanej z uwagi na wątpliwości co do kompletności projektu w zakresie prac ziemnych. Skarżąca nie przedłożyła jakichkolwiek danych umożliwiających ocenę, czy rzeczywiście lej depresji obejmuje także jej nieruchomość. Kwestionuje natomiast ustalenia architekta, który akceptując projekt bierze na siebie odpowiedzialność za jego realizację. Nadto, pomimo twierdzenia o uszkodzeniu budynku w toku procesu inwestycyjnego (który notabene dobiegł już końca), czy też uschnięcia posadzonych drzewek, co miałoby wskazywać na obniżenie lustra wody w następstwie prowadzonych przez Inwestora prac, Strona nie przedłożyła żadnych materiałów, które pozwalałyby na jednoznaczną ocenę, czy taka okoliczność rzeczywiście miała miejsce, a to w kontekście przywołanego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1572/09 ma istotne znaczenie w sprawie.

Równocześnie Sąd zauważa, że nawet gdyby przyjąć, iż Skarżącej przysługiwał jednak interes prawny wynikający z faktu, że lej depresji wykopu fundamentowego obejmował także jej nieruchomość, obniżając lustro wody i chociażby potencjalnie zaburzając stosunki wodne, to jednak z chwilą, z którą owe fundamenty już wykonano, likwidując tym samym ów lej depresji (brak wykopu i wypompowywania napływającej wody), konieczna w sprawie aktualność interesu prawnego Skarżącej byłaby co najmniej wątpliwa (uległby on oczywistemu zdezaktualizowaniu, co również uzasadniałoby umorzenie postępowania).

Podnoszona na rozprawie kwestia wykonania przez Inwestora w ramach prac budowlanych studni depresyjnej położonej jeszcze niżej niż dno wykopu pod fundament i wypompowywania z niej napływającej wody dotyczy niezgodnej z projektem realizacji inwestycji (projekt na to nie zezwalał) i jako taka podlega kontroli organów nadzoru budowlanego. Podobnie rzecz wygląda jeżeli chodzi o kwestię stosowania igłofiltrów w procesie budowlanym (jak można wywieść z wypowiedzi Skarżącej, miały być one używane przed ścianką szczelną a nie za nią, a na to nie zezwalał projekt).

Sąd dodaje nadto, że zaprojektowana inwestycja nie przewiduje zmiany kierunku wód. Zagospodarowywanie wód opadowych następować ma w ramach terenu inwestycji, zaś odprowadzanie ich nadmiaru do kanalizacji deszczowej.

Podkreślić także trzeba, że w sprawie, w której weryfikowane są uprawnienia danego podmiotu do bycia stroną w postępowaniu o unieważnienie decyzji budowlanej, nie są rozważane merytoryczne zarzuty dotyczące tej decyzji.

Sąd zauważa także, iż Skarżąca upatruje własnego indywidualnego interesu prawnego również w zapisach decyzji o warunkach zabudowy wydanych dla spornej inwestycji i braku ich realizacji przez projektantów (pkt 2.5 lit. a i b decyzji wz) poprzez nie przeanalizowanie stabilności całej skarpy, na której posadawiany jest budynek. Zaznaczyć jednak należy, iż projektowanie inwestycji odbywało się po pierwsze na podstawie i w oparciu o zatwierdzoną dokumentację geologiczno-inżynierską, która została przez projektanta uznana za wystarczającą dla określenia możliwości bezpiecznego posadowienia obiektu i określenia obszaru jego oddziaływania. Po drugie, jakkolwiek decyzja o warunkach zabudowy wskazuje na potrzebę przeanalizowania stabilności skarpy, której część stanowi nieruchomość inwestycyjna, to jednak pozostawia w tym względzie swobodę działania projektanta (to on ma bowiem ostatecznie zadecydować o koniecznym zakresie tej dokumentacji). Nadto, wskazane wytyczne decyzja "planistyczna" czyni w kontekście określenia przydatności gruntu pod tę konkretną inwestycję, a nie w celu nadania Skarżącej przymiotu strony (nie była ona przy tym stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy dla omawianej inwestycji). Dodać przy tym należy, że dokumentacja geodezyjno-inżynierska (załączniki 4.1 - 4.6) dokonuje analizy gruntu przeznaczonego pod inwestycję od jego powierzchni do głębokości 55, 54 oraz 52 m n.p.m. Z samego faktu przyjęcia II kategorii geotechnicznej w złożonych warunkach nie wynika automatycznie zaistnienie zagrożenia dla nieruchomości Skarżącej położonej w stosunku do prowadzonych wykopów bądź co bądź w znacznej odległości. Z tego faktu nie może więc ona wywodzić interesu prawnego, podobnie jak źródłem tego interesu nie mogą być indywidualne uprawnienia sąsiada – S. M. (chociażby w zakresie ochrony przeciwpożarowej).

Należy końcowo dodać, że bezpośredniość interesu prawnego immanentnie wiązać się musi z konkretną normą prawną, na której się on opiera. Nie jest więc wystarczającym uzasadnieniem dla jego istnienia sytuacja, w której dopiero kolejne skutki wcześniejszego zastosowania normy prawnej w odniesieniu do jednego podmiotu (tu Inwestora) i jej skonsumowania mogą, choć nie muszą, wpłynąć na sytuację prawną drugiego podmiotu.

Nie sposób w kontekście tego nie dostrzegać, co jednak nie ma znaczenia decydującego dla oceny niniejszej sprawy, że pomimo zrealizowania inwestycji, zdaniem Skarżącej ze znacznymi uchybieniami w zakresie geologicznego rozpoznania terenu, nie jest ona w stanie wykazać, jakie przepisy prawa ustanawiające jej chronione prawo zostały i nadal pozostają naruszone. Pomimo bowiem wykonania inwestycji Skarżąca nie wskazuje, aby negatywnie oddziaływała ona na jej nieruchomość, co mogłoby chociażby pośrednio wskazywać na źródło interesu prawnego. Prawodawca nie jest przy tym w stanie przewidzieć wszystkich sytuacji rodzajowych, tak jak nie jest możliwe również przewidzenie w jaki sposób określona inwestycja, zrealizowana lege artis na pewno będzie bądź nie oddziaływać na inne obiekty. Te jednak wątpliwości same przez się nie uprawniają do twierdzenia, że Skarżącej przysługuje interes prawny.

W powyższej sytuacji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z zm.) orzeczono jak w sentencji.