Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 767/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędziowie sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Patrycja Kikosicka-Jędrzejczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. G. [...]-[...], S. [...]-[...] we W. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. działając na podstawie art. 105 § 1 i art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych wykonanych na terenie nieruchomości przy ul. S. [...]-[...] we W.

Z uzasadnienia decyzji wynika, że czynności procesowe w rozpoznawanej sprawie zostały podjęte w związku ze skargą skierowaną w dniu 16 maja 2012 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. na nielegalną budowę parkingu na terenie działki nr [...] AM-[...], obręb G. we W. W jej treści podano m.in., że Spółdzielnia Mieszkaniowa "M." dokonuje montażu bramek "wygradzających parking" na terenie opisanej powyżej działki, uniemożliwiając dojazd do budynku przy ul. S.[...]-[...] we W.

W związku z treścią pisma pracownicy Inspektoratu w dniu 18 stycznia 2013 r. przeprowadzili na terenie wskazanej w piśmie nieruchomości kontrolę, w toku której stwierdzono, że południowa część działki nr [...] przy ul. S. we W. wygrodzona jest metalowymi barierkami o wysokości 0,7m i długości 1,1m, z rozstawem pomiędzy barierkami wynoszącym 0,8m. Teren działki jest gruntowy, lokalnie istnieją wysypiska gruzu. W obrębie tej części działki zaparkowano 14 samochodów. Brak jest wydzielonych miejsc postojowych (oznakowania poziomego czy pionowego), brak jest też utwardzenia terenu. Przy wejściach/wjazdach na teren nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] we W. (dz. nr[...]) zamontowane są metalowe szlabany otwierane automatycznie za pomocą pilota. Zainstalowane są dwa szlabany, jeden przy klatce nr [...] i jeden przy klatce nr[...]. Uczestniczący w czynnościach przedstawiciel Spółdzielni Mieszkaniowej "M." okazał zaświadczenia nr [...] i [...] z dnia [...] r. o przyjęciu bez sprzeciwu zgłoszeń robót budowlanych polegających na wykonaniu przyłączy elektrycznych do szlabanów i montażu szlabanów. Szlabany zostały zamontowane w miejscach oznaczonych na mapie geodezyjnej z dnia 13 lutego 2012 r. stanowiącej załącznik do zgłoszeń robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę.

Ponadto przedstawiciel Spółdzielni Mieszkaniowej "M." wniósł do protokołu z kontroli oświadczenie, że gruz został wysypany na teren działki nr [...] przez mieszkańców wspólnot sąsiednich, bez wiedzy i zgody Spółdzielni Mieszkaniowej "M.", co w dniu 4 grudnia 2013 r. zgłoszono na policję. W dniu 4 grudnia 2013 r. zostało skierowane do legitymowanych podmiotów zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie robót budowlanych wykonanych na terenie nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] we W., zawierające wymagane pouczenie o uprawnieniach procesowych.

W toku postępowania organ nadzoru budowlanego uzyskał od właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej akta dokonanych zgłoszeń zamiaru wykonania przyłączy elektrycznych do szlabanów przy budynkach mieszkalnych oznaczonych numerami [...] i [...] przy ul. S. we W., natomiast w dniu 7 lutego 2014 r. przeprowadził dowód z oględzin przedmiotowej nieruchomości, podczas których stwierdzono, że południowa część działki nr [...] przy ul. S. we W. wygrodzona jest metalowymi barierkami (ogranicznikami przejazdu samochodów) o wysokości 0,7m i długości 1,1m, z rozstawem pomiędzy barierkami wynoszącym 0,8m. Istnieje możliwość przejścia pomiędzy barierkami. Teren południowej części działki jest gruntowy, z lokalnie występującą trawą, nie jest utwardzony. Przy wjazdach na wewnętrzną drogę istniejącą na działce nr [...] zainstalowane są szlabany zasilane elektrycznie, otwierane za pomocą pilota. Jeden szlaban jest przy budynku nr[...], a drugi przy budynku nr[...]. Usytuowanie szlabanów zgodne jest z dokonanymi zgłoszeniami robót budowlanych (budowa przyłącza elektrycznego do szlabanu ogrodzeniowego), które organ administracji architektoniczno- budowlanej przyjął bez sprzeciwu wydając zaświadczenia.

Do protokołu z oględzin przedstawiciel Spółdzielni Mieszkaniowej "M." wniósł oświadczenie, że metalowe pałąki (barierki) zostały wykonane na terenie działki nr [...] będącej własnością Spółdzielni Mieszkaniowej "M." w III kwartale 2012 roku, a szlabany w grudniu 2012 roku.

Z dalszej części uzasadnienia wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. stwierdził – na podstawie zebranego materiału dowodowego – wykonanie na terenie nieruchomości przy ul. S. [...]-[...] we W. robót budowlanych związanych z budową przyłącza elektrycznego do dwóch szlabanów, montażem szlabanów oraz montażem barierek na części tej nieruchomości, a ponadto stwierdził, że nie wykonywano robót budowlanych polegających na budowie parkingu dla samochodów. Organ orzekający wyjaśnił też, że nie wykonano utwardzenia terenu, ani też w żaden sposób nie wydzielono miejsc postojowych, a wykorzystywania terenu działki częściowo porośniętego trawą na miejsca postojowe nie można utożsamiać z budową parkingu dla samochodów. Zdaniem powiatowego organu nadzoru budowlanego również wykonania barierek (ograniczników wjazdu) nie można uznać na budowę parkingu. Rozmontowane w odstępach 0,8 m barierki o wysokości 0,7 m i długości 1,1 m nie stanowią też ogrodzenia nieruchomości, bowiem umożliwiają przejście pomiędzy nimi.

W ocenie organu orzekającego są one obiektami małej architektury, a zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane roboty budowlane polegające na budowie obiektów małej architektury nie wymagają pozwolenia na budowę.

Jednocześnie organ pierwszej instancji wyjaśnił, że stosownie do przepisu art. 30 ust. 1 pkt 4 wskazanej powyżej ustawy budowa obiektów małej architektury w miejscach publicznych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi, ale teren działki nr [...] stanowiący własność Spółdzielni Mieszkaniowej "M." nie stanowi miejsca publicznego, bowiem jest użytkowany przez mieszkańców budynków przy ul. S. [...]-[...] we W. Wskazał ponadto – odnosząc się do wykonania szlabanów i przyłączy elektrycznych do nich, że roboty te zostały wykonane zgodnie z dokonanymi w organie administracji architektoniczno-budowlanej zgłoszeniami robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę. Organ podkreślił przy tym, że w zgłoszeniach dotyczących tych robót Spółdzielnia Mieszkaniowa "M." wskazała zamiar wykonania przyłączy elektrycznych do szlabanów, a także montaż szlabanów. Organ administracji architektoniczno- budowlanej zgłoszenia przyjął bez sprzeciwu, co zostało potwierdzone zaświadczeniami nr [...] i [...] z dnia [...] r. Wobec powyższego roboty te zostały wykonane zgodnie z prawem i brak jest podstaw do interwencji organu nadzoru budowlanego w tej sprawie.

W zakończeniu uzasadnienia organ orzekający wyjaśnił, że ewentualny brak dojazdu do nieruchomości przy ul. S. [...] –[...] we W. spowodowany montażem szlabanów na terenie nieruchomości przy ul. S. [...]-[...] we W. stanowi podstawę roszczeń o charakterze cywilnoprawnym, których dochodzenie odbywa się w trybie postępowania przed sądem powszechnym w oparciu o przepisy prawa cywilnego.

Opisana powyżej decyzja została w toku instancyjnym zaskarżona przez Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości przy ul. G.[...] –[...], S. [...]-[...] we W., reprezentowaną przez Zarządcę.

W odwołaniu zarzucono decyzji organu pierwszej instancji naruszenie: przepisów art. 105 §1, art. 28, art. 7, art. 9, art. 10, art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego, przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane, przepisu art. 22 ust. 3 ustawy o własności lokali, przepisów ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz błąd w ustaleniach faktycznych.

Każdy z zarzutów został opisany i uzasadniony w treści odwołania. Powołując się na przestawione zarzuty odwołująca się Wspólnota wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W. i orzeczenie co do istoty sprawy.

Po rozpatrzeniu odwołania D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. Nr [...]wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W jej uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie, powołał się na obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadę praworządności i zasadę prawdy obiektywnej, a następnie wyjaśnił, że w jego ocenie organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie w sprawie w sposób pozwalający na stwierdzenie poprawności poczynionych ustaleń.

Organ orzekający wskazał następnie, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane reglamentacji tego prawa poddano jedynie obiekty budowlane. Definicję obiektu budowlanego zawiera art. 3 ust. 1 Prawa budowlanego.

Przez obiekt budowlany rozumie się budynki wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowle stanowiące całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami oraz obiekty małej architektury.

Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie mamy zatem do czynienia z obiektem budowlanym - parkingiem, bowiem nie wykonano robót budowlanych polegających np. na utwardzeniu terenu, wydzieleniu miejsc postojowych, wykonaniu krawężników, a więc robót budowlanych zdefiniowanych w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego, natomiast organy nadzoru budowlanego mogą ingerować w proces budowlany tj. w sytuacji gdy rzeczywiście ma miejsce wykonywanie robót budowlanych związanych z budową obiektu budowlanego, a z taką sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie.

W ocenie organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta W. orzekając w sprawie prawidłowo uznał, iż wykonanie barierek (ograniczników wjazdu) również nie stanowi o budowie parkingu. Bariery o wysokości 0,7m, długości 1,1m wykonane w rozstawie co 0,8m uniemożliwiają przejazd samochodem po wyznaczonym tymi barierkami terenie działki nr[...], ale nie stanowią ogrodzenia nieruchomości, bowiem możliwe jest przejście pomiędzy nimi.

Odnosząc się do kwestii wykonania przyłączy elektrycznych do szlabanów i samych szlabanów przy wejściach/wjazdach na teren nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] we W., organ odwoławczy wskazał, iż roboty te zostały wykonane zgodnie z dokonanymi w organie administracji architektoniczno-budowlanej zgłoszeniami robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę, zgodnie z prawem i brak jest podstaw do interwencji organu nadzoru budowlanego w tej sprawie. Organ administracji architektoniczno-budowlanej zgłoszenia te przyjął bez sprzeciwu, co zostało potwierdzone zaświadczeniami nr [...] i [...]z dnia [...]r.

Zdaniem organu odwoławczego w tej sytuacji, z uwagi na legalność wykonanych robót budowlanych związanych z montażem szlabanów i budową przyłącza elektrycznego do szlabanów, oraz z uwagi na brak wykonania obiektu budowlanego - parkingu, nie było podstaw prawnych do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, a tym samym należało umorzyć prowadzone postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

W dalszej części uzasadnienia D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlane wyjaśnił, że stosownie do dyspozycji art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego "gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części". Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę poprzez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Umorzenie postępowania zamyka drogę do konkretyzacji praw lub obowiązków stron i kończy bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej, stanowiąc załatwienie sprawy w "inny sposób" w rozumieniu art. 104 Kpa. Postępowanie może być bezprzedmiotowe z przyczyn prawnych – gdy okaże się, że nie ma normy prawnej udzielającej organowi administracji publicznej kompetencji do wydania decyzji administracyjnej, lub z przyczyn faktycznych – gdy okaże się, że nie ma okoliczności faktycznych uzasadniających według hipotezy normy prawnej kompetencję organu administracji publicznej do wydania decyzji administracyjnej (wyrok NSA z dnia 12 lutego 2008 r., sygn. akt II OSK 2042/06). Przesłanka bezprzedmiotowości występuje bowiem, jak wynika z orzecznictwa i doktryny, wówczas gdy brak jest jednego z konstytutywnych elementów materialnego stosunku prawnego, tj. brak podmiotu i przedmiotu postępowania, a także zaistnienia innych okoliczności wywołujących podobny skutek, powodujący, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia w szczególności wówczas, gdy organ administracyjny nie stwierdził zaistnienia okoliczności uprawniających do zastosowania przepisu prawa materialnego a z taką sytuacją mamy tutaj do czynienia.

Następnie - odnosząc się do zarzutów odwołania – organ orzekający wyjaśnił, iż zarzut nierozpatrzenia przez organ pierwszej instancji całości zebranego materiału dowodowego jest bezzasadny. Organ stopnia powiatowego wziął pod uwagę cały zgromadzony materiał dowodowy i wbrew twierdzeniom strony skarżącej rozpatrzył skargę Wspólnoty Mieszkaniowej, która jak wskazano w odwołaniu dotyczyła "głównie legalności budowy parkingu przy ul. S.[...]-[...] na terenie działki nr [...] AM [...] i legalności budowy szlabanów przy wejściach - wjazdach na teren nieruchomości...". W przedmiotowej sprawie nie mamy do czynienia z budową parkingu, natomiast montaż szlabanów wraz z przyłączem elektrycznym wykonane zostały zgodnie z dokonanymi zgłoszeniami w organie administracji architektoniczno- budowlanej.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że ewentualny brak dojazdu do nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] we W. spowodowany montażem szlabanów na terenie nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] we W. stanowi podstawę roszczeń o charakterze cywilnoprawnym, natomiast kwestia naruszenia przez organ nadzoru budowlanego przepisów ustawy o ochronie środowiska pozostaje bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcia. Każdy organ administracyjny zobligowany jest do rozstrzygania spraw należących do jego kompetencji, a kompetencje organów nadzoru budowlanego szczegółowo reguluje art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., Prawo budowlane - do właściwości organów nadzoru budowlanego należą wyłącznie zadania i kompetencje określone w przytoczonym przepisie. Kognicja organów nadzoru budowlanego sprowadza się w zasadzie do działań z zakresu inspekcji i kontroli tak w zakresie prawidłowości przebiegu procesu budowlanego, jak i utrzymania obiektów budowlanych. Organy nadzoru budowlanego nie mają kompetencji do rozstrzygania kwestii "nielegalnego sposobu zajęcia terenu zielonego na parking", "zniszczenia terenu zielonego przez postój samochodów".

Ponadto w zakończeniu uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnił, że w rozpoznawanej sprawie brak jest podstaw do uznania, iż w toku postępowania naruszono art. 10 Kpa poprzez nieuwzględnienie i pominięcie stanowiska współwłaścicieli nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] we W. Z akt sprawy wynika, iż Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. G.[...] –[...], S. [...]-[...] we W. brała czynny udział w toczącym się postępowaniu poprzez członków zarządu tej wspólnoty oraz zarządcę, który reprezentuje wspólnotę na zewnątrz np. udział w oględzinach i przeglądanie akt sprawy.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowała Wspólnota Mieszkaniowa ul. G. [...]-[...], S.[...]-[...] we W., reprezentowana przez Zarządcę nieruchomości.

W skardze skierowanej na podstawie art. 53 i art. 54 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Wspólnota zarzuciła zaskarżonej w całości decyzji:

1) naruszenie art. 105 § 1 kpa poprzez akceptację stanowiska organu I Instancji, iż postępowanie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu decyzji PINB stało się bezprzedmiotowe, gdyż w ocenie organu II Instancji i analizy materiału dowodowego nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, co stoi w sprzeczności z materiałem dowodowym i ustalonym stanem faktycznym oraz z żądaniem zgłaszanym przez właścicieli nieruchomości wspólnej przy ul. S.[...]-[...]. W ocenie skarżącej nie zachodzą żadne przesłanki z art. 105 § 1 kpa warunkujące bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego;

2) naruszenie art. 28 kpa, art. 7 kpa, art. 9 kpa, art. 10 kpa, art. 77 kpa – przez nieuwzględnienie i pominięcie stanowiska współwłaścicieli nieruchomości wspólnej przy ul. G.[...]-[...], S. [...]-[...]w toczącym się postępowaniu administracyjnym, nierozpatrzenie całości zebranego w sprawie materiału dowodowego i dokonanie błędnych ustaleń faktycznych mających wpływ na treść decyzji organu I instancji, gdyż skarga dotyczyła głównie budowy nielegalnego parkingu przy ul. S.[...] –[...] na terenie działki nr[...], AM [...] obręb G. i budowy szlabanów przy wejściach/wjazdach na teren nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] we W. (działka nr[...]);

3) naruszenie prawa materialnego tj. art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego przez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z obiektem budowlanym z uwagi na niewykonanie robót budowlanych polegających na utwardzenia terenu, wydzieleniu miejsc parkingowych, wykonaniu krawężników wbrew rzeczywistemu stanowi, który występuje w spornej nieruchomości tj. utwardzony teren, ustawione słupki;

4) naruszenie prawa materialnego tj. art.5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego przez nieposzanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich tj. współwłaścicieli nieruchomości przy ul. S.[...]-[...] poprzez dopuszczenie do legalizacji (budowy) parkingu na terenie działki nr [...]oraz szlabanów, czym pozbawiono w tym wypadku współwłaścicieli dostępu do drogi publicznej. Zgodnie z prawem budowlanym szlaban jest elementem ogrodzenia i jego budowa winna podlegać rygorom wynikającym z Prawa budowlanego, gdyż działka nr [...] graniczy z pasem drogi publicznej;

5) błąd w ustaleniach faktycznych, który miał wpływ na treść decyzji organu I Instancji poprzez arbitralne i jednostronne przyjęcie prawidłowości działań Spółdzielni Mieszkaniowej "M." odnośnie zamontowania szlabanów na działce nr [...] i tym samym pozbawienie mieszkańców ul. S.[...]-[...] dojścia i dojazdu do drogi publicznej z pominięciem faktu, iż zablokowane jest dojście i dojazd do budynku przy ul. S. [...] –[...] dla osób starszych, samochodów służb technicznych w przypadku awarii gazu, wodociągu oraz pojazdów transportu sanitarnego w sytuacjach zagrażających i ratujących życie. Organ I Instancji wbrew skardze właściciela - pominął czynnik ludzki skupiając się na sprawdzeniu prawidłowości budowy technicznej szlabanów i pomijając fakt nielegalnego sposobu zajęcia terenu zielonego na parking samochodowy czym naruszył przepisy ustawy Prawo o ochronie środowiska (vide zdjęcia parkingu);

6) naruszenie ustawy - Prawo o ochronie środowiska przyjmując iż teren ogrodzony nie ma cech parkingu i dopuszczenie do legalizacji parkingu wielostanowiskowego na obszarze ogrodzonym barierkami na powierzchni około 1100 m2 dla co najmniej 40 pojazdów i tym samym doprowadzenie do zdewastowania pasa zieleni (trawnika) oraz doprowadzenie do zalegalizowania braku zabezpieczenia gruntu przed zanieczyszczeniem (wyciekami smarów, olejów i związków ropopochodnych) Organ I instancji aprobując fakt zajęcia terenu pod parkingu samochodowy uznał za prawidłowe działania Zarządcy wbrew przepisom prawa budowlanego tj. uzyskanie projektu budowlanego wraz ze wszystkimi uzgodnieniami i pomijając w swoich ustaleniach, co również miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji;

7) art. 22 ust. 3 - ustawy z dnia 24 czerwca 1991 roku - o własności lokali (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r., Nr 80, poz. 903 ze zm.) przez nieuwzględnienie stanowiska właścicieli nieruchomości wspólnej przy ul. ul. S. [...] –[...] i sąsiadujących w przedmiocie budowy szlabanu uniemożliwiającego dojście i dojazd do budynku przy ul. S. [...] –[...] i drogi publicznej przy ul. S. [...]-[...].

Powołując się na tak sformułowane zarzuty skarżąca Wspólnota wniosła o uchylenie w całości w trybie art. 145 § 1 - ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. W. oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi przedstawiona została argumentacja stanowiąca rozwinięcie zarzutów zawartych w petitum.

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w doręczonej Sądowi w dniu [...] r. odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i odwołał się do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W toku postępowania sądowoadministracyjnego do akt sprawy przedłożone zostało przez stronę skarżącą pismo procesowe z dnia 1 grudnia 2014 r. zawierające oświadczenie o podtrzymaniu w całości zarzutów i wniosków zawartych w skardze. Ponadto w dniu 31 grudnia 2014 r. doręczone zostało sądowi pismo procesowe Spółdzielni Mieszkaniowej "M.", reprezentowanej przez pełnomocnika, oznaczone jako odpowiedź na skargę i zawierające szczegółowo uzasadniony wniosek o oddalenie skargi w całości.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień 15 stycznia 2015 r. pełnomocnik Spółdzielni Mieszkaniowej "M." wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podejmując orzeczenie w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowane w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Uchylenie decyzji administracyjnej albo stwierdzenie jej nieważności następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy.

Mając na względzie wskazane wcześniej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowaniu instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego lub przepisów prawa procesowego, obligujących do uwzględnienia skargi, mimo rozważenia w toku podjętych czynności rozpoznawczych przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej właściwy w sprawie tzn. działający zgodnie z przyznaną mu przepisami ustrojowymi, materialnymi i procesowymi kompetencją jest zobligowany do załatwienia sprawy w sposób w tym przepisie określony tzn. decyzją rozstrzygającą sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończącą sprawę w danej instancji.

Rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty następuje poprzez konkretyzację uprawnienia lub obowiązku podmiotu, legitymowanego wg kryteriów ustalonych w art. 28 i art. 29 kpa, którego sytuacja prawna zostaje skutkiem tego ukształtowania w inny sposób. Każda ingerencja w sferę prawną podmiotu przez organ działający w warunkach wcześniej wskazanych może odbywać się wyłącznie na podstawie konkretnych przepisów prawa materialnego odpowiedniej rangi, do stosowania których uprawniony jest organ prowadzący postępowanie i posiadający kompetencję orzeczniczą (decyzyjną). Ustawodawca dopuścił jednak inny tzn. niemerytoryczny sposób załatwiania sprawy administracyjnej określając jego warunki m.in. w przepisie art. 105 § 1 kpa. Przepis ten nakazuje organowi prowadzącemu postępowanie w sprawie wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w całości albo w części, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono w całości albo w części bezprzedmiotowe.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i niekwestionowanymi poglądami nauki bezprzedmiotowość postępowania wynika z braku jednego z elementów materialnego stosunku prawnego, a poprzez to oznacza niemożność skonkretyzowania prawa lub obowiązku określonego podmiotu, która obliguje do zakończenia postępowania w sprawie administracyjnej w inny sposób niż poprzez wydanie rozstrzygnięcia co do istoty sprawy (np. W. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne, Warszawa 1983 r.; wyrok NSA z dnia 16 grudnia 1996r., sygn. art. SA/Ka 2493/95 niepubl.). Oznacza ona brak legalnej możliwości ingerowania właściwego organu w sferę prawną jednostki.

W doktrynie i judykaturze rozróżnia się aspekt podmiotowy bezprzedmiotowości, dotyczący sfery podmiotowej danej sprawy administracyjnej (np. strony, organu) i aspekt przedmiotowy, dotyczący szeroko rozumianego przedmiotu sprawy. Jednym z przypadków bezprzedmiotowości postępowania o charakterze przedmiotowym będzie sytuacja polegająca na tym, że właściwy organ w okolicznościach faktycznych istniejących w konkretnym przypadku nie ma podstaw prawnych do działania w formach władczych w sposób merytoryczny.

Zważyć przy tym należy, że w postępowaniu administracyjnym organy administracji publicznej podporządkowane są ustrojowej zasadzie praworządności zawartej w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego, która w sposób bezwzględny wymaga od nich działania na podstawie przepisów prawa.

Jednym z aspektów zasady praworządności jest stosowanie prawa materialnego i procesowego, które obejmuje m.in. subsumpcję faktu uznanego za udowodniony pod

stosowną normę prawną.

Wymaga to uprzedniego stwierdzenia, że dany fakt ustalony przez organ prowadzący postępowanie w sprawie zawiera się w zakresie uregulowanym stosowaną normą prawną. Inaczej mówiąc sytuacja ustalona przez organ jako zaistniała czyli rzeczywista - odpowiadająca sytuacji opisanej w hipotezie normy prawnej – uzasadnia wykorzystanie dyspozycji zawartej w tej samej normie (por. J. Wróblewski: Stosowanie prawa przez organy administracji, OMT 1972, Nr 12).

W tych okolicznościach istotne jest, że stwierdzona przez organy właściwe instancyjnie bezprzedmiotowość odnosi się do postępowania prowadzonego w sprawie - jak wynika z zawiadomienia skierowanego do stron w trybie art. 61 § 4 kpa przez organ pierwszej instancji w dniu 4 grudnia 2013 r. – robót budowlanych wykonanych na terenie nieruchomości przy ul. S. [...]-[...] we W.

Czynności wyjaśniające podjęte w toku postępowania przez właściwy w sprawie organ, których prawidłowości Sąd nie kwestionuje, nie doprowadziły do dokonania takich ustaleń faktycznych, które umożliwiłyby organowi administracji publicznej zastosowane - w sposób legalny- dyspozycji uwzględnionej w normie prawa materialnego, istniejącej w obowiązującym porządku prawnym.

Z materiału zebranego w sprawie wynika w sposób jednoznaczny, że na przedmiotowej nieruchomości Spółdzielnia Mieszkaniowa "M." wykonała prace polegające na zamontowaniu na południowej części działki oznaczonej numerem geodezyjnym [...] metalowych barierek w kształcie pałąka i wymiarach: 1,1 m (długość) oraz 0,7 m (wysokość) rozstawionych w odstępach wynoszących 0,8 m, nie tworzących ogrodzenia oraz na zainstalowaniu przy wejściach (wjazdach) na teren nieruchomości, na wysokości budynków oznaczonych numerami [...] i [...] po jednym metalowym szlabanie przy każdej z nich, otwieranym automatycznie przy użyciu pilota.

Spośród zrealizowanych, a opisanych powyżej prac wyłącznie prace związane z montażem szlabanów i wykonaniem przyłącza elektrycznego do nich mogą być kwalifikowane jako roboty budowlane w rozumieniu powoływanej wcześniej ustawy – Prawo budowlane. Konsekwencją takiej kwalifikacji była konieczność zgłoszenia zamiaru ich realizowania właściwemu organowi administracji architektoniczno – budowlanej w sposób określony w przepisie art. 30 ust. 2 i ust. 3 wskazanej powyżej ustawy. Możliwość legalnego rozpoczęcia robót budowlanych objętych wymogiem zgłoszenia ustawodawca uzależnił od niewniesienia przez organ właściwy w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, sprzeciwu w drodze decyzji (art. 30 ust. 5 ustawy – Prawo budowlane) i przystąpienia do ich realizowania przed upływem dwóch lat określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia.

Z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że inwestor – Spółdzielnia Mieszkaniowa "M." w sposób prawidłowy dokonała w dniu 21 sierpnia 2012 r. czynności zgłoszenia zamierzonych robót budowlanych, a zgłoszenia te zostały przez właściwy organ administracji architektoniczno – budowlanej przyjęte bez sprzeciwu, co wynika wprost z treści znajdujących się w materiale sprawy zaświadczeń z dnia [...] r. (Nr [...]i Nr[...]).

W toku podjętych w sprawie czynności wyjaśniających organy właściwe instancyjnie nie stwierdziły naruszenia prawa przy realizowaniu opisanych powyżej robót budowlanych.

Sąd podziela również ocenę przyjętą w sprawie przez organy właściwe instancyjnie, że wykonane przez Spółdzielnię Mieszkaniową "M." prace polegające na zamontowaniu metalowych barierek z zachowaniem odstępów i wygrodzenie w ten sposób części terenu działki, która może być wykorzystywana na miejsce postojowe dla samochodów nie odpowiadają kryteriom robót budowlanych, do których odnosi się regulacja zawarta w powoływanej poprzednio ustawie – Prawo budowlane. Na akceptację zasługuje również przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej argumentacja wskazująca na brak podstaw – w obowiązujących warunkach prawnych – do traktowania prac wykonanych w omawianym powyżej zakresie przez Spółdzielnię Mieszkaniową "M." jako budowę parkingu.

Zasadne są również stwierdzenia organu odwoławczego dotyczące kompetencji organów nadzoru budowlanego i legalnej możliwości stosowania w podejmowanych czynnościach – ustawowo określonych – wyłącznie przepisów ustawy – Prawo budowlane i przepisów aktów wykonawczych wydanych z jej upoważnienia.

Ponadto – w uznaniu Sądu – materiał zebrany w sprawie upoważnia do stwierdzenia, że przedmiotowe roboty budowlane nie spowodowały naruszenia przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane poprzez pozbawienia osób trzecich dostępu do drogi publicznej. Na niezasadność tego zarzutu wskazuje treść protokołów z czynności kontrolnych na nieruchomości przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji w dniu 18 stycznia 2013 r. i oględzin dokonanych przez ten organ w dniu 7 lutego 2014 r., materiał zdjęciowy oraz dokumenty graficzne, stanowiące załączniki do zgłoszeń zamiaru wykonania przedmiotowych robót budowlanych dokonanych w dniu 21 sierpnia 2012 r.

Dodatkowo należy też wyjaśnić, że organy orzekające w postępowaniu instancyjnym prawidłowo wskazują w uzasadnieniach podjętych w sprawie decyzji na możliwość skorzystania wyłącznie z instytucji prawa cywilnego w przypadkach ograniczania prawa do korzystania z nieruchomości.

Zdaniem Sądu – podzielającego ocenę przyjętą przez organy właściwe instancyjnie w tej sprawie – w okolicznościach ustalonych w toku postępowania i wobec oznaczenia przedmiotu sprawy, brak było podstaw do interwencji organu nadzoru budowlanego.

Konsekwencją braku możliwości merytorycznego orzekania w sprawie przez organ nadzoru budowlanego była konieczność zakończenia postępowania w inny sposób tzn. poprzez orzeczenie niemerytoryczne, czyli umarzające postępowanie.

Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa - stosownie do przepisu art. 151 powoływanej na wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.