Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 836/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-04-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit.a
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędziowie WSA Piotr Popek WSA Jarosław Szaro / spr./ Protokolant sekr. sąd. Aleksandra Baczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego za rok 2012 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej D. S. kwotę 2.046 (słownie dwa tysiące czterdzieści sześć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi D. S. jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej ARiMR) z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego za 2012 r.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte o następujące okoliczności faktyczne i prawne: W dniu 15 maja 2012 r. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. wpłynął wniosek D. S. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej (PROW 2007-2013) na 2012 r. W formularzu Deklaracja pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007-2013, D. S. zadeklarowała w pierwszym roku 5-letniego zobowiązania realizację pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne, pakietu 4 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 a w ich ramach realizację:

- Wariantu 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) na powierzchni 15,81 ha;

- Wariantu 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 5,75 ha;

- Wariantu 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - Natura 2000 na powierzchni 4,41 ha.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. na podstawie kontroli administracyjnej wniosku - decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...], przyznał stronie płatność rolnośrodowiskową na 2012 r. w łącznej kwocie 39 193,20 zł do realizowanego pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne, pakietu 4 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, w tym do:

- Wariantu 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) do powierzchni 15,81 ha w wysokości 24 347,40 zł;

- Wariantu 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków do powierzchni 5,75 ha w wysokości 8 039,74 zł (z czego kwota płatności do wariantu wynosiła 6 900,00 zł, zaś kwota wynosząca 1 139,74 zł to koszty transakcyjne);

- Wariantu 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - Natura 2000 do powierzchni 4,34 ha w wysokości 6 806,06 zł (z czego kwota płatności do wariantu wynosiła

5 945,80 zł, zaś kwota wynosząca 860,26 zł to koszty transakcyjne).

Od ww. decyzji strona nie wniosła odwołania.

W dniu 15 maja 2013 r. do Biura Powiatowego ARiMR w S. wpłynął wniosek D. S. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej (PROW 2007-2013) na 2013 r. W formularzu Deklaracja pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007-2013, D. S. zadeklarowała w drugim roku 5-letniego zobowiązania realizację pakietu 2 - Rolnictwo ekologiczne, pakietu 4 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, a w ich ramach realizację:

- Wariantu 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) na powierzchni 15,81 ha;

- Wariantu 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 5,75 ha;

- Wariantu 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - Natura 2000 na powierzchni 4,34 ha.

W gospodarstwie strony odbyła się kontrola na miejscu upraw deklarowanych w 2013 r., która miała charakter kompleksowy (tj. przedmiotem kontroli było sprawdzenie warunków z zakresu: kwalifikowalności powierzchni, wzajemnej zgodności oraz programu rolnośrodowiskowego). W kwestii kwalifikowalności powierzchni ustalono, iż na działkach rolnych A oraz N (deklarowanych w wariancie 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności)) stwierdzono powierzchnię mniejszą niż deklarowana na przedmiotowych działkach o łącznie 0,26 ha. Na działce rolnej O - deklarowanej w wariancie 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków, powierzchnia stwierdzona była mniejsza o 0,11 ha niż deklarowana, natomiast na działce rolnej U - na której strona realizowała wariant 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - Natura 2000, powierzchnia stwierdzona była o 0,03 ha mniejsza niż deklarowana. Powyższe nieprawidłowości powierzchniowe miały wpływ na wysokość przysługującej płatności. Prócz ww. niezgodności - zgodnie z raportem nr [...] stwierdzono nieprawidłowości związane z realizacją wymogów rolnośrodowiskowych w poszczególnych wariantach. W wariancie 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków, kontrola ujawniła brak przestrzegania wymogu pozostawienia powierzchni niekoszonej w przedziale 5-10 %, stwierdzając iż na działkach rolnych I oraz O powierzchnia nieskoszona stanowiła więcej niż 10% lecz nie więcej niż 50% powierzchni działki rolnej (nieprawidłowość P018). Nadto na działkach rolnych I, J oraz O stwierdzono, iż powierzchnia obszaru nieskoszonego nie jest zgodna z miejscem zaznaczonym na materiale graficznym (nieprawidłowość P020), a na działce rolnej P stwierdzono naruszenie wymogu usunięcia lub złożenia w stogi biomasy w terminie 2 tygodni po pokosie (nieprawidłowość PI2). W stosunku do wariantu 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - Natura 2000, organ uznał wyniki kontroli stwierdzające naruszenie ww. wymogu zebrania biomasy w terminie 2 tygodni po pokosie (nieprawidłowość NI2) na działce rolnej S, zaś na działkach rolnych S, U i W stwierdzono naruszenie wymogu pozostawienia nieskoszonej części działki zgodnie z zaznaczeniem na materiale graficznym (nieprawidłowość N020).

Powyższe (tzw. pakietowe) nieprawidłowości skutkowały pomniejszeniem płatności rolnośrodowiskowej, zgodnie z ustalonym w załączniku nr 7 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno środowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361, ze zm.) procentowym współczynnikiem pomniejszenia.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. na podstawie kontroli na miejscu oraz kontroli administracyjnej wniosku decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] - przyznał stronie płatność rolnośrodowiskową na 2013 r. w pomniejszonej wysokości do realizowanych pakietów 2 - Rolnictwo ekologiczne, pakietu 4 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 w łącznej kwocie 29 692,35 zł, w tym do:

- Wariantu 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) do powierzchni 15,55 ha w wysokości 23 228,59 zł;

- Wariantu 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków do powierzchni 5,64 ha w wysokości 3 020,58 zł - wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę 3 879,42 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości powierzchniowe oraz pakietowe;

- Wariantu 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000 do powierzchni 4,31 ha w wysokości 3 443,18 zł - wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę

2 502,62 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości powierzchniowe oraz pakietowe.

Strona złożyła odwołanie od ww. decyzji - skutkiem czego Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] - uchylił ww. decyzję organu I instancji i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia, kwestionując obrany na działce rolnej J stan faktyczny - tj. stwierdzoną nieprawidłowość pakietową P020.

W związku z powyższym Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S., rozpatrując ponownie sprawę, na podstawie skorygowanego raportu nr [...] (po usunięciu nieprawidłowości P020 z działki rolnej J) decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] - przyznał D. S. płatność rolnośrodowiskową na 2013 r. w pomniejszonej wysokości do realizowanych pakietów 2 - Rolnictwo ekologiczne, pakietu 4 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 w łącznej kwocie 30 838,89 zł, w tym do:

- Wariantu 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) do powierzchni 15,55 ha w wysokości 23 228,59 zł;

- Wariantu 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków do powierzchni 5,64 ha w wysokości 4 167,12 zł - wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę 2 738,88 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości powierzchniowe oraz pakietowe;

- Wariantu 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000 do powierzchni 4,31 ha w wysokości 3 443,18 zł - wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę

2 502,62 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości powierzchniowe oraz pakietowe.

Od ww. decyzji z dnia [...] lipca 2014 r. D. S. złożyła odwołanie. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] - utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji, która została następnie zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.

WSA wyrokiem z dnia 17 lutego 2015 r. sygn. akt I SA/Rz 1148/14 - oddalił skargę D. S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w R. z dnia [...] października 2014 r. nr [...].

Od ww. wyroku strona złożyła skargę kasacyjną, która wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2016 r. sygn. akt II GSK 1176/15 - została oddalona.

W świetle powyższego, w dniu 28 kwietnia 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S., zawiadomieniem nr [...] - wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego przyznanych D. S. na mocy decyzji z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...], o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na 2012 r.

Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] - Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w S. ustalił D. S. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego, rozpoczętego w dniu 15 marca 2012 r. za 2012 r. w wysokości 6 158,84 zł.

D. S. wniosła odwołanie od tej decyzji. W wyniku przeprowadzenia postępowania odwoławczego, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] - uchylił w całości decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] lipca 2017 r., kierując sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy wskazał na naruszenie związane z błędnym obliczeniem kwoty do zwrotu z tytułu programu rolnośrodowiskowego dotyczącej nieprawidłowości z tytułu wymogów realizowanego programu - w odniesieniu do wariantów 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków oraz 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000.

Decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR - ustalił D. S. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego w wysokości 6 149,59 zł.

Od tej decyzji odwołanie wniosła D. S. podnosząc, iż dopatrzyła się braku podstaw prawnych w ustawodawstwie krajowym do naliczania represji za lata ubiegłe, podnosząc dalej, iż gospodarstwo prowadzone jest zgodnie z wymogami stawianymi przez ARiMR, wszystkie zabiegi agrotechniczne wykonywane są z należytą starannością, lecz urzędnicy z nudów wymyślają nieprawidłowości oraz dostosowują interpretację bubli prawnych na potrzeby swoich praktyk stosując drakońskie sankcje.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] września 2017 r. W uzasadnieniu wskazał, że wypłacone nienależnie D. S. środki finansowe z tytułu realizacji płatności rolnośrodowiskowej za 2012 r. pochodzą z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji oraz ze środków krajowych przeznaczonych na współfinansowanie tj. z funduszy, o których mowa w art. 29 ust. 1 i 2 pkt a ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2016 r., poz. 1512 ze zm.; zwanej dalej ustawa o Agencji).

Organ odwoławczy podał, że D. S., składając w dniu 15 maja 2012 r. wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012 r. zobowiązała się do przestrzegania warunków uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym przez okres 5 lat od dnia rozpoczęcia jego realizacji tj. od dnia 15 marca 2012 r. Powyższe zobowiązanie zostało określone w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej, zgodnie z którą jako termin rozpoczęcia 5-letniego okresu zobowiązania przyjęto dzień 15 marca 2012 r., co równocześnie wynika z § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r., Nr 33, poz. 262 ze zm.) - tj. rozporządzenia obowiązującego w dniu podjęcia przez D. S. zobowiązania rolnośrodowiskowego, które zostało z dniem 15 marca 2013 r. zastąpione obowiązującym rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. Określona powierzchnia zobowiązania w pakiecie 2 - Rolnictwo ekologiczne (wariant 2.9) obejmowała 15,81 ha, w pakiecie 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 (wariancie 4.1) obejmowała 5,75 ha oraz w pakiecie 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 (wariancie 5.1) obejmowała 4,34 ha.

Zwrócono uwagę, że wyniku przeprowadzonych kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu w gospodarstwie D. S. w 2013 r. stwierdzono zmniejszenie obszaru na którym powinno być realizowane zobowiązanie rolnośrodowiskowe w pakiecie 2 - Rolnictwo ekologiczne, w wariancie 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności) o 0,26 ha (tj. stwierdzone zmniejszenie powierzchni kwalifikującej się do płatności na działce rolnej A o 0,13 ha i na działce rolnej N o 0,13 ha), w pakiecie 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 wariancie 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków o 0,11 ha (tj. stwierdzone zmniejszenie powierzchni kwalifikującej się do płatności na działce rolnej O) oraz w pakiecie 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000 wariancie 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000 o 0,03 ha (tj. stwierdzone zmniejszenie powierzchni kwalifikującej się do płatności na działce rolnej U).

Podkreślono, że z akt sprawy wynika, iż D. S. przedkładając w Biurze Powiatowym ARiMR w dniu 15 maja 2012 r. wniosek o przyznanie pierwszej płatności rolnośrodowiskowej na 2012 r. na realizację pakietów: 2 - Rolnictwo ekologiczne, 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz pakietu 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, przystąpiła do programu rolnośrodowiskowego i dobrowolnie podjęła 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. l ze zm.), obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych - spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone ww. rozporządzeniem wykonawczym Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r.

Wskazano, że zgodnie z § 58 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., traci moc rozporządzenie Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno środowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262, ze zm.). Zatem w przedmiotowej sprawie zasady i warunki przyznawania płatności rolnośrodowiskowych określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r.

W związku z powyższym, w myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit a rozporządzenia nr 73/2009, zwanego dalej "rolnikiem", jeżeli realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych. Zgodnie z art. 88 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (Dz. U. UE L 347 z dnia 20 grudnia 2013 r., str. 487), rozporządzenie (WE) nr 1698/2005 straciło moc w dniu 1 stycznia 2014 r. jednak stosuje się je nadal do operacji realizowanych zgodnie z programami zatwierdzonymi przez Komisję na mocy tego rozporządzenia przed dniem 1 stycznia 2014 r. Zatem w myśl art. 39 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 płatności rolnośrodowiskowe udziela się rolnikom, którzy dobrowolnie podejmą zobowiązanie rolnośrodowiskowe na okres co najmniej 5 lat i zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. nie może ulec ono zmianie w trakcie jego realizacji, z wyjątkiem przypadków określonych w § 6 ust. 1, które to sytuacje nie zachodzą w niniejszej sprawie.

Tym samym organ odwoławczy wskazał, iż D. S. w 2013 r. zmieniła podjęte zobowiązanie rolnośrodowiskowe poprzez zmniejszenie powierzchni na której powinno być ono realizowane w odniesieniu do wariantów: 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem Zgodności) o 0,26 ha (15,81 ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 2.9 w 2012 r.) - 15,55 ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 2.9 w 2013 r.)), 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków o 0,11 ha (5,75 ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 4.1 w 2012 r.) - 5,64 ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 4.1 w 2013 r.)) oraz o 0,03 ha w odniesieniu do wariantu 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - Natura 2000 (4,34 ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 5.1 w 2012 r.) - 4,31 ha (tj. powierzchnia stwierdzona w wariancie 5.1 w 2013 r.)). Dlatego powierzchnia 0,26 ha w wariancie 2.9, 0,11 ha w wariancie 4.1 i 0,03 w wariancie 5.1 jest obszarem, co do którego nie zostało dochowane zobowiązanie rolnośrodowiskowe D. S.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z § 3 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z dnia 14 marca 2014 r. poz. 324), do pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" przyznawanej za realizację zobowiązania, o którym mowa w ust. 1, tj. zobowiązania podjętego na podstawie przepisów dotychczasowych, albo nowego zobowiązania, określonego w ust. 2, tj. nowego zobowiązania wynikającego z przejęcia zobowiązania od innego rolnika, w kolejnych latach jego realizacji stosuje się przepisy dotychczasowe.

W świetle powyższego, zgodnie z § 39 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi również w przypadku, gdy rolnik zmniejszył obszar, na którym powinien realizować zobowiązanie rolnośrodowiskowe, przy czym zwrotowi podlega ta część płatności, która została przyznana do działki rolnej objętej zobowiązaniem.

Ze względu na zmniejszenie powierzchni użytkowanej rolniczo, w podjętym dobrowolnie przez D. S., zobowiązaniu rolnośrodowiskowym, co zostało stwierdzone w wyniku kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu w wariancie 2.9, 4.1 i 5.1, organ Agencji, w myśl ww. § 39 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., dokonał ustalenia nienależnie pobranych płatności za 2012 r.

Dyrektor Oddziału Regionalnego stwierdził, że kwota zwrotu z tytułu niedotrzymania zobowiązania rolnośrodowiskowego wynosi łącznie 573,50 zł i powstała w wyniku sumy kwoty związanej z niedochowaniem zobowiązania w wariancie 2.9 w wysokości 400,40 zł, w wariancie 4.1 w wysokości 132,00 zł oraz w wariancie 5.1 w wysokości 41,10 zł.

Nadto wskazał, że przeprowadzona w gospodarstwie odwołującej kontrola na miejscu dla roku gospodarczego 2013 wykazała, że rolnik nie przestrzega wymogów określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. na działkach deklarowanych w pakiecie 4 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000 oraz pakiecie 5 - Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000.

Przypomniał, iż tzw. wymogi pakietowe, do realizowanego przez D. S. zobowiązania rolnośrodowiskowego w wariantach 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków oraz 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000 zostały określone w załączniku nr 3 dział IV ust. 2 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., gdzie wymogiem dodatkowym wariantu 4.1 i 5.1 w przypadku kośnego sposobu użytkowania działki jest: - koszenie w terminie od dnia 1 sierpnia do dnia 30 września; wysokość koszenia 5-15 cm; pozostawienie 5-10% powierzchni działki rolnej nieskoszonej, a w przypadku występowania wodniczki Acrocephalus paludicola - 30-50%, przy czym w każdym roku powinno to dotyczyć innej części tej działki; usunięcie lub złożenie w stogi ściętej biomasy w terminie 2 tygodni po pokosie, a w uzasadnionych przypadkach w dłuższym terminie, niezwłocznie po ustaniu przyczyn ze względu, na które termin ten nie był przestrzegany; zakaz koszenia okrężnego od zewnątrz do środka koszonej powierzchni trwałych użytków zielonych. Organ odwoławczy wskazał, że ze stanu faktycznego prawomocnej decyzji z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], wynika, że w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013, na działkach rolnych I, O, P (wariant 4.1) oraz S, U, W (wariant 5.1), na których obowiązywało zobowiązanie rolnośrodowiskowe – D. S. naruszyła wymogi wynikające z przepisu załącznika nr 3 dział IV ust. 2 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Rolnictwa Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., którym było pozostawienie nieskoszonej niewłaściwej części działki rolnej, w szczególności innej niż zaznaczona na materiale graficznym (P020, N020), pozostawienie większej niż 10% lecz mniejszej niż 50% nieskoszonej powierzchni działki rolnej (P018, NO 18) oraz niezłożenie w stogi lub nieusunięcie ściętej biomasy na łące w odpowiednim terminie (PI2, NI2).

Zdaniem organu odwoławczego powyższe naruszenia dowodzą, iż D. S. nie realizowała założeń programu rolnośrodowiskowego podjętego w dniu 15 marca 2012 r. W związku z powyższym zastosowanie znajduje art. 18 ust. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE Nr L 25, str. 8 z 28.1.2011 ze zm.; zwanego dalej rozporządzeniem Komisji nr 65/2011) w związku z art. 43 rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE L 181 z dnia 20.06.2014 r., str. 48) w myśl którego rozporządzenie nr 65/2011 straciło moc z dniem 1 stycznia 2015 r., jednak stosuje się je w stosunku do wniosków o płatności złożonych w odniesieniu do okresów premiowych rozpoczynających się przed dniem 1 stycznia 2015 r. - co ma miejsce w niniejszym przypadku.

Organ odwoławczy podkreślił, że w przypadku zobowiązań wieloletnich, zmniejszenia pomocy, wykluczenia i odzyskiwanie mają zastosowanie również do kwot wypłaconych już z tytułu tego zobowiązania w latach wcześniejszych, zatem w niniejszym przypadku za 2012 r.

Dalej naprowadził, że zgodnie z art. 35 rozporządzenia Komisji nr 65/2011, przepisy w nim zawarte należy stosować począwszy od dnia 1 stycznia 2011 r. , w związku z powyższym stwierdził, iż art. 18 rozporządzenia Komisji nr 65/2011 będzie odnosił się również do płatności rolnośrodowiskowej przyznanej na 2012 r. na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...].

Dyrektor Oddziału Regionalnego wyjaśnił, że z art. 18 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 wynika, że jeżeli w latach poprzednich, tj. od 2011 r., kiedy ww. rozporządzenie weszło w życie - dla działki rolnej na której stwierdzono nieprawidłowość, była przyznana płatność rolnośrodowiskowa za realizację danego wariantu lub pakietu, zatem rolnik będzie zobowiązany zwrócić przyznaną za dany wariant lub pakiet kwotę płatności do tej działki rolnej w wysokości jaka odpowiada procentowi zmniejszenia za daną nieprawidłowość zgodną z załącznikiem nr 7 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego. W ocenie organu odwoławczego z przepisu tego wynika, że sankcje wobec beneficjentów muszą być stosowane w przypadku zobowiązań wieloletnich także w stosunku do lat ubiegłych w których wypłacono pomoc. Co więcej z przepisu tego nie wynika, że państwa członkowskie mogą podjąć decyzję o niestosowaniu tych regulacji, a zatem przepis ten musi być przestrzegany. Dodatkowo w myśl art. 18 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, państwo członkowskie odzyskuje wsparcie lub nie przyznaje go lub określa kwotę zmniejszenia pomocy, w szczególności na podstawie rozmiaru, zasięgu i trwałości stwierdzonej niezgodności. Rozmiar niezgodności zależy w szczególności od ciężaru skutków niezgodności, przy uwzględnieniu celów, którym miały służyć niespełnione kryteria. Zasięg niezgodności zależy w szczególności od skutków, jakie niezgodność wywiera na całość operacji. To, czy niezgodność jest trwała, zależy w szczególności od długości okresu, w którym występują jej skutki, lub od możliwości wyeliminowania tych skutków za pomocą racjonalnych środków. Organ II instancji wskazał, że odczytując łącznie dwa pierwsze ustępy art. 18 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 należy dojść do wniosku, że państwa członkowskie mają możliwość odzyskania udzielonego rolnikowi wsparcia pobranych nienależnie płatności i uprawnione są niewątpliwie do stanowienia przepisów krajowych regulujących szczegółowo tę kwestię. Wyrazem implementacji m. in. tego przepisu aktu unijnego (rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011) stały się właśnie przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, w których - odrębnie uregulowano konsekwencje zmniejszenia przez rolnika powierzchni obszaru, na którym powinien realizować zobowiązanie rolnośrodowiskowe (§ 39 ust. 2), a odrębnie sankcje za niespełnienie warunków uczestnictwa w programie oraz wymogów w podjętym zobowiązaniu (§ 39 ust. 1). Jeżeli zatem rolnik naruszył § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r., w tym tzw. wymóg pakietowy, co do zasady ma obowiązek zwrócić przyznaną mu z tego tytułu płatność rolnośrodowiskową także za lata wcześniejsze. Całokształt uregulowań ustawowych i rozporządzeń wykonawczych (w tym załącznika nr 7 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013), precyzujących przesłanki odzyskiwania, pozbawiania czy zmniejszania pomocy w zależności od pakietu i wariantu oraz rodzaju uchybienia świadczy o przyjęciu unijnych kryteriów wynikających z art. 18 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011.

Reasumując Dyrektor Oddziału Regionalnego stwierdził, że kwota do zwrotu na 2012 r., wynikająca z naruszenia wymogów pakietowych zawartych w załączniku nr 3 dział IV ust. 2 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w związku z art. 18 ust 1 i ust. 2 rozporządzenia Komisji nr 65/2011 - wynosi łącznie 5 576,09 zł.

W związku z powyższym organ II instancji podał, iż rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji w kwestii ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego, zostało oparte na obowiązujących przepisach, i wynosi łącznie 6 149,59 zł (co stanowi sumę kwoty 573,50 zł z tytułu niedochowania zobowiązania w wariantach 2.9 - Uprawy sadownicze i jagodowe (z certyfikatem zgodności), 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków oraz 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000) oraz kwoty 5 576,09 zł z tytułu naruszenia wymogów pakietowych w wariantach 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków oraz 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000.

Organ odwoławczy wskazał, że w rozpatrywanej sprawie, na kwotę nienależnie pobranych płatności składała się kwota w wysokości: 6 149,59 zł przyznanej na 2012 r. Stwierdził, iż ww. kwota ustalone na 2012 r. przekracza kwotę stanowiącą równowartość 100 euro, przeliczoną wyżej na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 883/2006. Tym samym w odniesieniu do płatności rolnośrodowiskowej przyznanej na 2012 r. nie zachodzi przesłanka uzasadniająca odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. Dlatego też D. S. zobowiązana jest do zwrotu nienależnie wypłaconej płatności, przyznanej z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego za 2012 r. Powyższe zostało ustalone również decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] września 2017 r. nr [...], na mocy której D. S. została ustalona kwota nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego w łącznej wysokości 6 149,59 zł.

W odniesieniu do zarzutów odwołania, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, iż nie ma racji skarżąca, bowiem podstawy prawne ubiegania się organów Agencji o zwrot nienależnie pobranych płatności zostały zawarte w prawodawstwie krajowym. Podstawą zaskarżonej decyzji są bowiem przepisy art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji oraz art. 28 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2017 r., poz. 1856) jak również § 39 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361, ze zm.). Ww. przepisy zostały ustanowione w prawodawstwie krajowym. W ocenie organu odwoławczego w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] września 2017 r., jak również w decyzji II instancji z dnia [...] listopada 2017 r. - organy Agencji wyczerpująco uzasadniły powód ustalenia D. S. kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego za 2012 r. w łącznej wysokości 6 149,59 zł z podaniem adekwatnych przepisów. Powołano się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 sierpnia 2016 r. sygn. akt II GSK 568/15. Dalej podał, że w zakresie programów rolnośrodowiskowych realizowanych na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. warunkiem przyznania płatności rolnośrodowiskowej zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 3 i pkt 1 tego aktu jest realizacja przez rolnika 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego wskazanego w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. Pięcioletni okres realizacji tego programu oznacza, że w każdym czasie tego okresu rolnik realizuje wszystkie zobowiązania, które były podstawą przyznania płatności. W przypadku zobowiązań wieloletnich zmniejszenia pomocy, wykluczenia i odzyskiwanie mają zastosowanie do kwot wypłaconych już z tego tytułu w latach wcześniejszych. Odzyskanie płatności za lata wcześniejsze w stosunku do roku, w którym wykryto nieprawidłowości, następuje na podstawie § 39 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r.

Organ II instancji wyjaśnił, że podobnie jak przy zmniejszeniach, odzyskiwanie będzie następowało w sposób i na zasadach wskazanych w treści tego przepisu, co oznacza, że w zależności od stwierdzonych naruszeń w zakresie zobowiązania rolnośrodowiskowego będzie następowało w różnej wysokości. Od pełnej kwoty w niektórych przypadkach, do części tego wsparcia wyliczonej w sposób przewidziany w treści przepisu. W ocenie organu odwoławczego rozpoznawanej sprawie organ I instancji prawidłowo przyjął, że strona ze względu na stwierdzone naruszenia w realizacji programu rolnośrodowiskowego (stwierdzone w roku gospodarczym 2013, tj. drugim roku realizacji zobowiązania) jest zobowiązana do zwrotu części pomocy uzyskanej w okresie poprzedzającym stwierdzone uchybienia, tj. w stosunku do 2012 r. w wysokości ustalonej zaskarżoną decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] września 2017 r., w kwocie 6 149,59 zł. Tym samym organ odwoławczy uznał zarzuty odwołującej za bezzasadne.

W kolejnym zarzucie strona podniosła: "moje gospodarstwo prowadzone jest zgodnie z wymogami stawianymi przez ARiMR, wszystkie zabiegi agrotechniczne wykonywane są z należytą starannością". Odpowiadając na ww. zarzut, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał, iż w postępowaniu dotyczącym określenia kwoty nienależnie pobranej pomocy organy nie rozpatrują ponownie kwestii, które były badane przy rozpoznawaniu wniosków o przyznanie płatności, a zatem w niniejszym przypadku postępowań zakończonych prawomocnymi decyzjami Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] (o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej na 2012 r.) i z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] (o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r.). Wskazano na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2017 r. sygn. II GSK 3030/16.

Organ II instancji podał, że postępowanie prowadzone w trybie art. 29 ust. 1 ustawy o Agencji jest postępowaniem, które ocenia realizowany przez beneficjenta wieloletni program rolnośrodowiskowy w sytuacji, gdy choćby w jednym roku jego realizacji dojdzie do nieprawidłowości. Stwierdzone u odwołującej nieprawidłowości powierzchniowe oraz nieprawidłowości, związane z realizacją wymogów w podjętych wariantach zobowiązania (tj. 4.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków oraz 5.1 - Ochrona siedlisk lęgowych ptaków - NATURA 2000)) w drugim roku jego realizacji, pozwoliło wysnuć organowi I instancji wniosek, iż D. S. nie zrealizowała podjętego zobowiązania rolnośrodowiskowego PROW 2007-2013 w całości przez cały okres jego trwania. Zatem ww. zarzut odwołującej, organ odwoławczy uznał za bezprzedmiotowy.

Zdaniem Dyrektora Oddziału Regionalnego w rozpatrywanej sprawie nie zaistniały również przesłanki, o których mowa w art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011, skutkujące brakiem obowiązku zwrotu przez odwołującego nienależnie pobranych płatności. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011, obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności nie znajduje zastosowania pod warunkiem łącznego spełnienia następujących przesłanek; - płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwej władzy, - błąd ten nie mógł zostać wykryty przez rolnika. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności.

W niniejszej sprawie przekazana płatność rolnośrodowiskowa za 2012 r. w dniu 28 marca 2013 r. na rachunek bankowy wskazany przez D. S. we wniosku o wpis do ewidencji producentów, nie wynikała z pomyłki ARiMR. Przedmiotowa płatność strona uzyskała na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] Ww. płatność stała się nienależną, w wyniku ujawnienia, że D. S. nie dotrzymała zobowiązania przestrzegania warunków uczestnictwa w programie rolnośrodowiskowym przez okres 5 lat od dnia rozpoczęcia jego realizacji tj. nie utrzymała powierzchni gruntów objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym w wariantach 2.9, 4.1 oraz 5.1, jak również naruszyła wymogi pakietowe, o których mowa w załączniku nr 3 dział IV ust. 2 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r.

Ponadto stwierdzono, iż w przedmiotowej sprawie nie nastąpiło przedawnienie obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego o którym mowa w art. 3 ust 1 rozporządzenia Rady (WE, EUROTOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. Urz. UE Nr L 312, s. 1 z 23.12.1995 r. ze zm.), zgodnie z którym, okres przedawnienia wynosi 4 lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust. 1. (...). W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie do momentu ostatecznego zakończenia programu. Przerwanie okresu przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia biegnie na nowo. Upływ terminu przedawnienia następuje najpóźniej w dniu w którym mija okres odpowiadający podwójnemu terminowi okresu przedawnienia, jeśli do tego czasu właściwy organ władzy nie wymierzył kary; nie dotyczy to przypadków, w których postępowanie administracyjne zostało zawieszone zgodnie z art. 6 ust. 1. Nieprawidłowość w rozumieniu art. 1 ust. 2 ww. rozporządzenia oznacza jakiekolwiek naruszenie przepisów prawa wspólnotowego wynikającego z działania lub zaniedbania ze strony podmiotu gospodarczego, które spowodowało lub mogło spowodować szkodę w ogólnym budżecie Wspólnot lub w budżetach, które są zarządzane przez Wspólnoty, albo poprzez zmniejszenie lub utratę przychodów, które pochodzą ze środków własnych pobieranych bezpośrednio w imieniu Wspólnot, albo też w związku z nieuzasadnionym wydatkiem.

W związku z powyższym za datę dopuszczenia nieprawidłowości w przedmiotowej sprawie - organ odwoławczy uznał dzień złożenia wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r., tj. 15 czerwca 2013 r. a zatem przedawnienie nastąpi z dniem 15 czerwca 2017 r. Organ II instancji stwierdził, iż w niniejszym przypadku nastąpiło przerwanie biegu przedawnienia w wyniku doręczenia stronie w dniu 10 maja 2017 r. zawiadomienia nr [...], o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranej płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego, w którym wskazano stwierdzone nieprawidłowości.

W konsekwencji w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu przez D. S. kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych za 2012 r., określone w art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 oraz art. 3 ust 1 rozporządzenia Rady (WE, EUROTOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. W tych okolicznościach D. S. zobowiązana jest do zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji Programu Rolnośrodowiskowego w wysokości 6 149,59 zł powiększonej o odsetki naliczone od dnia następnego po upływie terminu 60 dni od daty doręczenia decyzji z dnia [...] września 2017 r. nr [...] - do dnia zwrotu nienależnie pobranych płatności.

D. S. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] listopada 2017 r. wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji, ewentualnie o uchylenie decyzji obu instancji i umorzenie postępowania, nadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono - mające wpływ na wynik sprawy naruszenie:

a) art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji,

b) art. 28 ust. 1 i 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, poprzez jego błędne zastosowanie podczas gdy nie ma podstaw do zwrotu, ani też do wydania decyzji o zwrocie,

c) art. 29 ust. 7 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w zw. z art. 68 § 1 Ordynacji Podatkowej - poprzez jego błędną wykładnię, tj. przyjęcie że art. 68 § 1 Ordynacji Podatkowej nie ma zastosowania,

d) art. 68 § 1 Ordynacji Podatkowej w zw. art. 29 ust. 7 ustawy o Agencji poprzez jego niezastosowanie to jest wydanie decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych środków pomimo że upłynął już 3-letni termin określony w art. 68 § 1 Ordynacji Podatkowej, co skutkuje wydaniem decyzji z rażącym naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt kpa,

ewentualnie:

e) art. 73 ust. 4 i 5 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 poprzez jego błędne niezastosowanie w zakresie w jakim przewiduje 4-letni okres przedawnienia dla beneficjenta działającego w dobrej wierze.

a także:

- nierozpoznanie istoty sprawy poprzez brak ustaleń w zakresie dobrej wiary skarżącej w kontekście przedawnienia zwrotu płatności.

W uzasadnieniu skarżąca powołała się na art. 29 ust. 7 ustawy o Agencji zgodnie z którym do należności kwot nienależnie lub nadmiernie pobranych ze środków publicznych stosuje się odpowiednio przepisy działu III Ordynacji Podatkowej, tj. m.in. art. 68 § 1, wskazującego termin maksymalny do wydania decyzji ustalającej zobowiązanie.

W jej ocenie przepisy te mają odpowiednie zastosowanie zarówno co do właściwości zobowiązania jak również co do zasad wydawania decyzji stwierdzających te zobowiązania. Zarówno zobowiązania podatkowe jak i te, o których mowa w art. 29 ust. 7 ustawy o Agencji mają charakter publicznoprawny - możliwe jest zatem odpowiednie stosowanie przepisów w tym zakresie.

Art. 68 § 1 Ordynacji Podatkowej wskazuje, że zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

W ramach odpowiedniego stosowania - skarżąca wskazała, że hipotetyczny obowiązek zwrotu nadmiernie pobranych środków publicznych następuje już w momencie ich pobrania, tj. w niniejszej sprawie w dniu 28 marca 2013 r. Termin do wydania takiej decyzji upłynął zatem w dniu 28 marca 2016 r.

Podkreśliła, iż zgodnie z art. 73 rozporządzenia Komisji Wspólnot Europejskich nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ust. 5: "Obowiązek zwrotu określony w ust. 1 nie ma zastosowania (...) jeśli beneficjent działał w dobrej wierze, okres wskazany w akapicie pierwszym jest ograniczony do czterech lat". Początek tego terminu określony w akapicie pierwszym to moment "płatności" (28 marca 2013 r.)

Skarżąca podniosła, że w niniejszej sprawie działała w dobrej wierze. Podane wartości powierzchni wynikały bowiem z dokumentacji, tj. wypisów z rejestru gruntów. W istocie skarżąca pozostawała w dobrej wierze, co najmniej do momentu doręczenia pierwszej decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] września 2017 r. nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności, tj. do dnia 3 października 2017 r. Tymczasem, upływ terminu 4-letniego do wydania decyzji zakończył się najpóźniej w dniu 29 marca 2017 r.

Reasumując skarżąca stwierdziła, że zaskarżona decyzja oraz decyzją ją poprzedzająca zostały wydane po upływie terminu do ich wydania, dlatego powinny zostać usunięte z obrotu prawnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego wniósł o jej oddalenie, z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje:

Skarga jest uzasadniona i musi skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji, choć rozstrzygniecie sądu wynika z innych przyczyn niż te, które zostały wskazane w skardze.

Rozważania w przedmiocie złożonego środka zaskarżenia należy w tym konkretnym przypadku rozpocząć od zakreślenia granic kontroli dokonywanej przez sad I instancji w postępowaniu sądowoadminsitracyjnym na skutek złożonej skargi.

Sąd dokonując kontroli aktów administracji nie jest związany przedstawionymi w skardze zarzutami , zaś jego kognicję określa zakres środka odwoławczego. Zaskarżenie decyzji administracyjnej w całości ( tak jak w niniejszej sprawie skutkuje ocena zgodności jej z prawem nie tylko w zakresie podniesionych zarzutów ale w całokształcie dokonanych ustaleń i zastosowanych przepisów prawa zarówno procesowych , jak także prawa materialnego.

Wynika to wprost z art. 134 § 1 ppsa, który stanowi, że sąd orzeka w granicach sprawy nie będąc związany ( poza wyjątkiem, który w tej sprawie nie zachodzi ) zarzutami ani wnioskami skargi.

Z tego względu sąd wydając wyrok poza zakres wniesionych zarzutów uznał dopuszczalność takiego wyrokowania w sprawie.

Nie są zasadne zarzuty podniesione w skardze a dotyczące przedawnienia prawa do orzekania w sprawie zwrotu pobranych nienależnie płatności rolnośrodowiskowych za rok 2012.

Wydając decyzję o zwrocie organy zasadnie powołały się na treść przepisu art. 28 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obsz\arów wiejskich na lata 2007 – 2013 ( Dz.U. 2017 poz. 1856 ).

W ustępie 1 przewiduje on, że pomoc i pomoc techniczna, pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości, podlegają zwrotowi. Art. 28 ust.2 tej ustawy zawiera jedynie przykładową egzemplifikację rodzajów pomocy podlegającej zwrotowi.

Wśród nich znajduje się zwrot pomocy w sytuacji, gdy beneficjent nie wykonuje operacji w całości lub części.

W odniesieniu do zobowiązania rolnośrodowiskowego, jakie podjęła skarżąca za niewykonywanie operacji w całości lub części musi być uznane również zmniejszenie areału upraw, co do którego takie zobowiązanie zostało podjęte, w którymkolwiek następującym po sobie roku , spośród tych w których miało być ono realizowane. Jeżeli zatem beneficjent zmniejsza wielkość gruntu, na którym realizowane jest zobowiązanie rolnośrodowiskowe, to wówczas, co do zasady zachodzi podstawa do przeprowadzenia postępowania w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranej płatności w tej części .

Postępowanie takie toczy się w swej części procesowej na podstawie przepisów kpa, jednak , w części materialnej znajda zastosowanie przepisy ordynacji podatkowej z uwagi na treść przepisów art. 29 ust.7 ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 maja 2008 r. ( Dz.U. 2017 poz.2137 t.j. ). Przepis ten nakazuje odpowiednie stosowanie w postępowaniach w przedmiocie zwrotu nienależnie otrzymanych świadczeń przepisów działu III ordynacji podatkowej, czyli tej części w której zawarta jest m.in. instytucja przedawnienia zobowiązań podatkowych, która mogłaby mieć odpowiednie zastosowanie również do orzekania o zwrocie nienależnie pobranych płatności z tytułu realizowania zobowiązania rolnośrodowiskowego.

Przepisy te w art. 68 ust.1 o.p. zawierają termin 3 letni określający prawo do wydania przez organ podatkowy decyzji do ustalenia zobowiązania podatkowego. Termin ten mógłby mieć zastosowanie w sprawach o zwrot nienależnie pobranych płatności, gdyby nie regulacje zawarte w art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady ( WE, Euratom ) 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz.U.UE.L.1995.312.1 z dnia 1995.12.23), który przewiduje, że okres przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości określonej w art. 1 ust. 1.

Z kolei przepis art. 1 ust. 1 tego rozporządzenia stanowi, że w celu ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich przyjmuje się ogólne zasady dotyczące jednolitych kontroli oraz środków administracyjnych i kar dotyczących nieprawidłowości w odniesieniu do prawa wspólnotowego.

Rozporządzenie to stanowiło więc ogólny akt prawa wspólnotowego ( aktualnie unijnego ), który pozwala na nakładanie na podmioty korzystające z pomocy w ramach programów unijnych różnorakich kar i obowiązków ( w tym obowiązku zwrotu nienależnie pobranych dopłat ) w sytuacji zaistnienia nieprawidłowości w realizacji programu, w związku z którym pomoc została mu udzielona.

Przepis powołany przewiduje ogólną zasadę ,że przedawnienie orzekania w przedmiocie sankcji wobec beneficjenta programu nie może nastąpić później niż 4 lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości.

Jest to przepis ogólny, mający zastosowanie do wszystkich programów wspólnotowych, a aktualnie unijnych.

Niezależnie od ustanowionej w nim zasady przepis ten dopuszcza jednocześnie ,że zasady sektorowe, a więc unormowania dotyczące określonego rodzaju pomocy mogą przewidywać krótszy okres przedawnienia roszczeń , jednak nie może być on krótszy niż 3 lata.

Przez zawarte w tym przepisie pojęcie zasady sektorowe należy przy tym rozumieć unormowania prawa unijnego przewidujące dla danego sektora aktywności Unii, krótsze terminy przedawania do orzekania kar administracyjnych czy zwrotu otrzymanych środków wraz z odsetkami.

Takimi zasadami sektorowymi , regulującymi zasady przedawnienia na poziomie prawa unijnego mogły by być również rozporządzenia ( Rady czy Komicji ) określające zasady udziału w programach pomocy rolnikom i to zarówno w programach dopłat bezpośrednich , jak i programach dopłat z funduszy rozwoju wsi ( tak ja w sprawie niniejszej).

W ramach programów dopłat dla rolników , w zakresie programów rolnośrodowiskowych zasady sektorowe przewidywały własne terminy przedawnienia ale miało to miejsce do 1 stycznia 2011 roku.

Termin taki zawarty był bowiem w przepisach art. 73 ust.5 Rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008. Przepis ten miał zastosowanie do programów w zakresie działań wsparcia obszarów wiejskich realizowanych na podstawie rozporządzenia Rady ( WE ) 1698/2005 , z uwagi na treść art. 2 ust.1 Rozporządzenia Komisji (WE) NR 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r.

ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do działań wsparcia rozwoju obszarów wiejskich * (Dz.U.UE.L.2006.368.74 z dnia 2006.12.23 ).

Mógłby więc on mieć zastosowanie do orzekania o zwrocie płatności z tytułu udziału w programie rolnośrodowiskowym ( w takim uczestniczyła skarżąca).

Rozporządzenie 1975/2005 zostało jednak uchylone z dniem 1 stycznia 2011 r. przez Rozporządzenie Komisji (UE) NR 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r.

ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE.L.2011.25.8 z dnia 2011.01.28 ).

Nie był więc przepisem obowiązującym w chwili, kiedy zaistniała nieprawidłowość skutkująca obowiązkiem zwrotu dopłaty, a wiec w chwili zmniejszenia gruntu na którym realizowano zobowiązanie rolnośrodowiskowe.

Termin w nim przewidziany nie może mieć zastosowania.

Jednocześnie Rozporządzenie 65/2011 nie zawiera własnego terminu przedawnienia orzekania o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.

W takiej sytuacji , nie można przyjąć, że w myśl Rozporządzenia 2988/1995 zasady sektorowe przewidują krótszy termin przedawnienia. Nie jest też zasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 73 Rozporządzenia 796/2004, gdyż jak już to wskazano, przepis ten nie obowiązywał w czasie, gdy doszło do zdarzeń będących przedmiotem decyzji organów.

Nie są również trafne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów art. 68 § 1 o.p. poprzez nie przyjęcie tego przepisu jako decydującego o przedawnieniu prawa do wydania decyzji.

Nie budzi wątpliwości ,że przepis ten przewiduje 3 letni termin przedawnienia prawa do wydania decyzji, który to termin mógłby być liczony od końca roku w którym zaistniało zdarzenie stanowiące podstawę do wydania decyzji o zwrocie kwoty wsparcia.

Nie może on jednak mieć zastosowania w sprawie.

Przepis art. 3 ust. 3 Rozporządzenia 2988/1995 przewiduje bowiem uprawnienie dla Państw członkowskich do ustanowienia – w ramach prawa krajowego dłuższego okresu przedawnienia do dochodzenia sankcji związanych z nieprawidłowościami przy wykorzystywaniu wsparcia ze środków Unii. Jakkolwiek wiec Państwa Członkowskie posiadają prawo do przyjęcia własnego okresu przedawnienia, to okres ten mogą one jedynie wydłużać. Nie mogą go skrócić. Jeżeli zatem prawo krajowe państwa członkowskiego przewidywało by termin krótszy niż przewidziany przez to rozporządzenie, to nie może być on stosowany z uwagi na zasadę prymatu prawa unijnego ( wcześniej wspólnotowego ) nad prawem krajowym. Jeżeli przepis prawa krajowego jest sprzeczny z prawem unijnym ( pierwotnym lub wtórnym ) mającym zastosowanie bezpośrednie ( a taki charakter maja rozporządzenia wydawane przez organy unijne ) to zastosowaniu będzie podlegał przepis prawa unijnego , nie zaś sprzeczny z nim przepis prawa krajowego. Zasada nadrzędności prawa unijnego wynikająca z orzeczeń trybunału Sprawiedliwości nie jest kwestionowana. ( por. wyroki ETS w spawach Costa contra ENEL , C-6/64, czy z dnia 17.12.1970 w sprawie Internationalle Handelgeselschaft w sprawie C - 11/70, zbiór orzeczeń ETS-0 1970, str.1125, wyrok TK z 11.05.2005 r. sygn. K 18/04 , czy z dnia 25.11.2010r. sygn. K 32/09 ).

Zasada pierwszeństwa prawa unijnego nakazuje zatem w takim przypadku, gdy zachodzi sprzeczność prawa krajowego z prawem unijnym zastosować prawo unijne, co w niniejszej sprawie prowadzi do konieczności przyjęcia terminu przedawnienia określonego w przepisie art. 3 ust.1 Rozporządzenia 2988/1995 .

Termin przedawnienia , jak słusznie przyjęły organy wynosił wiec 4 lata od chwili dopuszczenia się nieprawidłowości. Jak organy słusznie przyjęły zaistniało to w dniu 15 maja 2013 roku , z chwilą złożenia wniosku o dopłaty z tytułu kontynuowania programu rolnośrodowiskowego w sytuacji , gdy zmniejszona została powierzchnia poszczególnych działek, na których powinien on być w całości realizowany.

Okres 4 lat upływał wiec w dniu 15 maja 2017 roku.

Przepis art. 3 ust.1 Rozporządzenia 2988/95 przewiduje jednak możliwość jego przerwania poprzez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Jak wynika z akt sprawy taki akt organu został w sprawie dokonany w dniu 10 maja 2017 roku, kiedy została beneficjentka poinformowana o nienależnym charakterze płatności za rok 2012.

Po przerwaniu terminu przedawnienia biegnie on na nowo, a zatem organy miały prawo wydać decyzje orzekające o zwrocie nienależnych płatności .

Argumenty skargi są w tym zakresie niezasadne.

Skarga musi jednak skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji albowiem organy w sposób nieprawidłowy określiły wysokość nienależnych płatności za rok 2012.

Sąd nie akceptuje bowiem podstaw prawnych i wysokości kwot określonych do zwrotu w zaskarżonej decyzji w szczególności z powołaniem się na bezpośrednie stosowanie przepisów art. 18 ust.1 Rozporządzenia Komisji 65/2011.

Kwestia sposobu określania wysokości kwot należnych do zwrotu z tytułu nieprawidłowego realizowania programu rolnośrodowiskowego została uregulowana w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 ( Dz. U. Dz.U.2013.361 z dnia 2013.03.15 ) dalej rozporządzenie rolnośrodowiskowe.

Sankcjom należnym z tego tytułu zostały poświęcone §38 i 39 tego rozporządzenia. Przepis § 38 określa sankcje jakie są nakładane za rok, w którym doszło do nieprawidłowości, zaś przepis § 39 odnosi się do sankcji jakie są nakładane za poprzednie lata. ( wstecz). Nie jest dopuszczalne, aby sankcje na podstawie §38 stosować do dopłat otrzymanych przez rolnika w latach poprzednich. Stanowiło by to o naruszeniu treści §39 rozporządzenia rolnośrodowiskowego.

W przedmiotowej sprawie organy słusznie orzekły o sankcji na podstawie przepisów § 39 ust.2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Orzekły w tym zakresie o zwrocie dopłaty do areału na którym rolnik zaprzestał realizowania zobowiązania rolnośrodowiskowego. Tak nałożona sankcja znajduje podstawę w przepisie §39 ust.2 pkt 2 tego rozporządzenia. Tak określona sankcja nie narusza prawa materialnego.

O naruszeniu prawa materialnego stanowi natomiast określenie sankcji za nieprawidłowości związane z niewykonaniem programu rolnośrodowiskowego bezpośrednio na podstawie przepisu art. 18 ust.1 rozporządzenia 65/2011.

Przepis ten, jakkolwiek dotyczy problematyki zwrotu nienależnie pobranych świadczeń i nakładania sankcji za nieprawidłowości przy realizowaniu programów rolnośrodowiskowych ma jedynie charakter przepisu kompetencyjnego dla ustawodawcy krajowego do wydania odpowiednich przepisów określających kryteria nakładania i wysokość sankcji za możliwe naruszenia przy realizacji projektów i samodzielnie nie może stanowić podstawy do nakładania sankcji.

Zaprezentowany w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji pogląd o samodzielności w stosowaniu tego przepisu jako podstawy do nakładania sankcji lub orzekania o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń w przypadku już wypłaconych – za lata poprzednie dopłat , nie znajduje uzasadnienia w jego treści, a tym samym stanowi naruszenie prawa materialnego. Organy niesłusznie przyjęły ten przepis za podstawę nakładania sankcji i określiły na jego podstawie ich wysokość w dalszej kwocie 5576,09 złotych.

Pogląd, że przepis art. 18 ust.1 Rozporządzenia 65/2011 nie jest samodzielną podstawa do nakładania sankcji , jak się wydaje jest już ugruntowany w orzecznictwie administracyjnym, zaś jako przykłady można podać wyroki NSA z dnia 4 kwietnia 2017 r. II GSK 4983/16, z dnia 9 sierpnia 2017 r. sygn. II GSK 667/17 czy z dnia 29 sierpnia 2017 r. II GSK 1281/17 .

We wszystkich tych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny jednolicie przyjął, że przepis art. 18 ust.1 nie może stanowić samoistnej podstawy do orzekania w przedmiocie sankcji z tytułu nieprawidłowości w programach wieloletnich odnośnie lat poprzednich wobec roku w którym stwierdzono uchybienie, zaś podstawą do orzekania o takich sankcjach ( szeroko rozumieniach ) są przepisy §38 odnośnie roku w którym stwierdzono uchybienie i przepis §39 odnośnie lat poprzednich.

Dlatego tez sąd I instancji podzielając w całości zawartą w tych wyrokach argumentację ( a także podtrzymując pogląd wyrażony w wyroku w sprawie I S.A./Rz 785/16 z dnia 26 grudnia 2016 r. ) uznał, że w tej części zaskarżona decyzja narusza prawo materialne , zaś naruszenie to ma istotny wpływ na wynik sprawy. Bezpodstawne oparcie rozstrzygnięcia na przepisie art. 18 ust.1 Rozporządzenia 65/2011 doprowadziło do zawyżenia wysokości kwoty podlegającej zwrotowi.

W związku z tym sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit.a ppsa.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ppsa.

Wysokość kosztów została określana podstawie §2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265 t.j. z dnia 2018.01.30 ) – 1800 złotych , z uwzględnieniem zapłaconego wpisu sądowego – 246 złotych.