Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 601/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 54 par. 3, art. 58 par. 1 pkt 1, art. 135, art. 145 par. 1 pkt 2, art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 16, art. 77 par. 1, art. 124 par. 1, art. 126, art. 156 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 25 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 124 poz 859
law: Ustawa z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 190 poz 1  art. 2 pkt 1 i 35a, art. 24, art. 63 ust. 2
law: Rozporządzenie (WE) NR 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania  odpadów
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 114 poz 9  art. 1 ust. 1 lit. a
law: Dyrektywa 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów. (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2010 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odpadów - oddala skargę -


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 601/10

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska na podstawie art. 25 ust, 1 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. nr 124, poz. 859), zwanej dalej "ustawą o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów", w związku z art. 24 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. U. L 190 z 12.7.2006, str. 1-98), zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie przemieszczania odpadów":

* wezwał C. sp. z o. o. w Z., jako odbiorcę zużytych kartridży do drukarek, sprowadzonych nielegalnie z K. z firmy G., do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 1 rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów poprzez zagospodarowanie odpadów na terenie kraju,

* zobowiązał C. sp. z o. o. w Z. do zagospodarowania kartridży, o których mowa wyżej, w procesie odzysku prowadzonym w instalacji firmy, tj. w procesie produkcji zamiennych wkładów do drukarek, który ma miejsce na terenie firmy C. sp. z o. o. w Z.,

* określił termin zagospodarowania odpadów na 30 dni od daty otrzymania niniejszego postanowienia.

W uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. wskazano, że:

* w dniu 24 lipca 2008r. do Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska wpłynęło zawiadomienie skierowane przez Urząd Celny [...] w W., Oddział Celny [...] w W., dotyczące wykrycia nielegalnego wwozu do Polski zużytych kartridży do drukarek, stwierdzone podczas kontroli towaru objętego zgłoszeniem celnym [...],

* odpad w postaci zużytych kartridży do drukarek (kod odpadu: GC020) został wysłany przez G. [...] do C. sp. z o. o. w Z., a odpady znajdują się w magazynie L., [...] w W. Oddział Celny [...] w W.,

- transgraniczne przemieszczanie odpadów nie zostało zgłoszone przez G. właściwym organom kraju wysyłki, tranzytu i przeznaczenia, a zatem zgodnie z art. 63 ust. 2 rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów, jest ono przemieszczeniem nielegalnym,

- K. nie jest członkiem Wspólnoty Europejskiej. Nie ma więc zastosowania procedura powrotnego wywozu odpadów na podstawie rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów. Ponieważ odpady nie są niebezpieczne, ich powrotnego wywozu do K. nie można zrealizować na podstawie art. 9 Konwencji Bazylejskiej,

- z uwagi na możliwości techniczne odbiorcy odpadów (C. sp. z o. o. w Z.) postanowiono o zagospodarowaniu odpadów na jej terenie.

C. sp. z o. o. w Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia 12 września 2008 r. na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r. zarzucając mu naruszenie następujących przepisów:

1. prawa materialnego:

a) błędną wykładnię art. 1 ust. 1 lit. a dyrektywy 2006/12/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 kwietnia 2006 r. w sprawie odpadów (Dz. U. L 114 z 27.4.2006, str. 9-21), zwanej dalej "dyrektywą w sprawie odpadów", w związku z art. 2 pkt 1 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. U. L 190 z 12.7.2006, str. 1-98), zwanym dalej "rozporządzeniem w sprawie przemieszczania odpadów", polegającą na przyjęciu, że pojemniki na tusze, wysłane do Polski przez G. w K. na zamówienie skarżącego, stanowią odpady,

b) błędną wykładnię art. 24 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów w związku z art. 25 ust. 1 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów polegającą na przyjęciu, że w przypadku, gdy odpowiedzialność za nielegalny przywóz odpadów do Polski ponosi wysyłający odpady, pochodzący z państwa trzeciego, Główny Inspektor Ochrony Środowiska jest uprawniony do nałożenia obowiązków określonych w tych przepisach na odbiorcę odpadów,

2. postępowania:

a) art. 7 w związku z art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "k. p. a.", poprzez zaniechanie ustalenia, czy skarżący ma techniczne możliwości zagospodarowania pojemników na tusze w sposób opisany w sentencji zaskarżonego postanowienia w ciągu 30 dni od jego doręczenia,

art. 16 w związku z art. 156 § 1 pkt 3 i art. 126 oraz art. 8 k, p. a. polegające na wydaniu zaskarżonego postanowienia w sprawie rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem z [...] sierpnia 2008 r.»

art. 124 § 1 w związku z art. 9 k. p. a. poprzez zaniechanie zamieszczenia w zaskarżonym postanowieniu pouczenia, że na postanowienie służy skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Skarżący w oparciu o powyższe zarzuty wniósł o:

* stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz, 1270 ze zm.), zwanej dalej "p. p. s. a.", w związku z art. 156 § 1 pkt 3 i z art. 126 k. p. a., a w przypadku braku podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia, o jego uchylenie w całości,

* przyznanie skarżącemu zwrotu kosztów postępowania od organu, w tym zwrotu wynagrodzenia radcy prawnego według norm przepisanych.

Postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska na podstawie art. 54 § 3 p. p. s. a. uwzględnił w całości skargę z dnia 12 września 2008 r. uchylając w całości swoje postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r.

W uzasadnieniu tego postanowienia wskazano, że:

- zgodnie z art. 63 ust 2 rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów do dnia 31 grudnia 2012 r. wszelkie przemieszczenia odpadów z załącznika III przeznaczonych do odzysku, kierowane do Polski, podlegają procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody, przewidzianej w przepisach tytułu II,

- transgraniczne przemieszczanie odpadów nie zostało zgłoszone właściwym organom kraju wysyłki, tranzytu i przeznaczenia, a zatem zgodnie z art. 2 pkt 35 (a) rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów, art. 9 ust. 1 Konwencji Bazylejskiej (przepisy ONZ) oraz rozdziałem II, podrozdział D, punkt 3 Decyzji Rady C(2001)107/finał dotyczącej kontroli transgranicznego przemieszczania odpadów przeznaczonych do operacji odzysku, zmienionej decyzją C(2004)20 (przepisy OECD), było przemieszczaniem nielegalnym,

* odpowiedzialność za nielegalny transport spoczywała na [...] firmie G., która nie dokonała zgłoszenia, chociaż była do tego zobowiązana zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów oraz Konwencji Bazylejskiej,

* w związku z powyższym w dniu [...] sierpnia 2008 r. organ wystosował do właściwych władz K. zawiadomienie o nielegalnym przemieszczaniu odpadów oraz wydał postanowienie zobowiązujące firmę G. do powrotnego wywozu zużytych kartridży do K. W odpowiedzi właściwy urząd [...] stwierdził, iż ze względu na fakt, że przedmiotowe zużyte kartridże zostały zakwalifikowane jako tzw. "zielona lista odpadów", nie mają zastosowania procedury OECD i Konwencji Bazylejskiej, które zobowiązują państwo wysyłki do zorganizowania powrotnego wywozu odpadów,

* mając powyższe na uwadze oraz perspektywę długich negocjacji ze stroną [...], które miałyby doprowadzić do powrotnego wywozu odpadów do K. oraz mając na względzie rosnące koszty ponoszone przez skarżącego za składowanie zatrzymanych kartridży w urzędzie celnym, w dniu [...] sierpnia 2008 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydał postanowienie, nakładające na skarżącego obowiązek zagospodarowania zużytych kartridży do drukarek na terenie spółki w procesie odzysku prowadzonym w instalacji firmy tj. w procesie produkcji zamiennych wkładów do drukarek, który ma miejsce na jej terenie.

Organ wskazał następnie w uzasadnieniu, że po przeanalizowaniu skargi organ uznał za uzasadniony zarzut;

- błędnego zastosowania art. 25 ust, 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w związku z art. 24 rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów polegający na przyjęciu, że w przypadku, gdy odpowiedzialność za nielegalny przywóz odpadów do Polski ponosi wysyłający z państwa trzeciego, organ jest uprawniony do nałożenia obowiązków określonych w tych przepisach na odbiorcę odpadów,

- naruszenia art. 16 w związku z art. 156 § 1 pkt 3 i art. 16 oraz art. 8 k. p. a. polegające na wydaniu zaskarżonego postanowienia w sprawie rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r.

Natomiast za nieuprawniony organ uznał zarzut;

- błędnej wykładni art. 1 ust. 1 lit. a dyrektywy w sprawie odpadów w związku z art. 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów, polegającej na uznaniu zużytych pojemników na tusz do drukarek za odpady. Kartridże produkowane są jako jednorazowe pojemniki zawierające tusz do drukarek. Zgodnie z pierwotnym zamierzeniem nie przewiduje się ich wielokrotnego wykorzystania, więc po wyczerpaniu się tuszu stają się odpadem. Firma G. sprzedając wykorzystane kartridże tym samym wyzbyła się ich sprzedając je już jako odpady. Wartość handlowa przedmiotowych pojemników na tusz w niczym nie zmienia faktu, że należy klasyfikować je jako odpady z załącznika III do rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów. Dopiero po napełnieniu tuszem i połączeniu z innymi komponentami, a więc po przeprowadzeniu operacji odzysku, staną się produktem, który będzie mógł być wykorzystany zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem,

- naruszenia art. 7 w związku z att 77 § 1 k. p. a. poprzez zaniechanie ustalenia, czy skarżący ma techniczne możliwości zagospodarowania pojemników na tusze w sposób opisany w sentencji zaskarżonego postanowienia w ciągu 30 dni od jego doręczenia. Wymieniony wyżej obowiązek nie oznaczał bowiem konieczności zagospodarowania wszystkich pojemników na tusz do drukarek w ciągu 30 dni, ale rozpoczęcie w ciągu 30 dni od dnia otrzymania postanowienia procesu zagospodarowywania kartridży sprowadzonych z K. bez stosownego zezwolenia.

Organ zaznaczył jednocześnie, że nieuznanie za zasadnych powyższych dwóch zarzutów zawartych w skardze na postanowienie z [...] sierpnia 2008 r. nie ma wpływu na uznanie całej skargi za zasadną.

C. sp. z o. o. w Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę z dnia 19 listopada 2008 r. na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r. zarzucając mu naruszenie:

1. art. 54 § 3 p. p. s. a. polegającą na przyjęciu, że pomimo uznania części zarzutów skarżącej spółki za nieuzasadnione możliwe jest uwzględnienie skargi w całości w trybie art. 54 § 3 p. p. s. a. Zgodnie z tym przepisem organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy przed sądem administracyjnym. Uwzględnienie skargi w całości oznacza uznanie za uzasadnione wszystkich zarzutów i wniosków skargi oraz podstawy prawnej wskazanej przez skarżącego. Jeżeli sąd nie podziela niektórych zarzutów, nie uwzględnia w całości wniosków, kwestionuje przedstawioną w niej podstawę lub ocenę prawną naruszeń, to wówczas nie może wydać rozstrzygnięcia, lecz winien przekazać skargę sądowi do rozpoznania. Skoro organ uwzględnił tylko niektóre zarzuty podniesione przez skarżącego w skardze z dnia 12 września 2008 r. na postanowienie z [...] sierpnia 2008 r., to brak było podstaw do zastosowania art. 54 § 3 p. p. s. a., a organ winien był przekazać skargę do rozpoznania sądowi;

2. przepisów postępowania poprzez niezastosowanie art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 54 § 3 i art. 135 p. p. s. a. i zaniechanie stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. mimo wystąpienia przyczyn stwierdzenia nieważności określonych w art. 156 § 1 pkt 3 k. p. a. Z uzasadnienia postanowienia z [...] października 2008 r. wynika, że organ uznał za uzasadniony podniesiony przez skarżącego zarzut naruszenia przepisów art. 16 w związku z art. 156 § 1 pkt 3 i art. 126 oraz art. 8 k. p. a. polegający na wydaniu postanowienia z [...] sierpnia 2008 r. w sprawie rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem z [...] sierpnia 2008 r. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 w związku z art. 126 k. p. a. powyższe naruszenie stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności postanowienia, a nie do jego uchylenia. Z uwagi na omawiany zarzut skarżący w skardze na postanowienie z [...] sierpnia 2008 r. w pierwszej kolejności wnosił o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, a dopiero w przypadku braku podstaw do stwierdzenia jego nieważności, o uchylenie tego postanowienia. Art. 54 § 3 p. p. s. a. stanowi samodzielną podstawę do wzruszenia aktu administracyjnego w trybie autokontroli, a organ administracyjny stosujący ten przepis powinien zgodnie z art. 135 p. p. s. a. stosować środki przewidziane p. p. s. a. Zastosowanie winien więc był znaleźć art. 145 § 1 pkt 2 p. p. s. a. stanowiący podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k. p. a. Organ natomiast, podzielając zarzut skarżącego, że postanowienie z [...] sierpnia 2008 r. zostało wydane w sprawie rozstrzygniętej ostatecznym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r., postanowieniem z [...] października 2008 r. uchylił w całości postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r., mimo że zgodnie z art. 135 i art. 145 § 1 pkt 2 p. p. s. a. powinien był stwierdzić jego nieważność.

Skarżący w oparciu o powyższe zarzuty wniósł o;

- stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p. p. s. a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i z art. 126 k. p. a., a w przypadku uznania, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia, o jego uchylenie w całości,

- o przyznanie skarżącemu zwrotu kosztów postępowania od organu, w tym zwrotu wynagrodzenia radcy prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ podniósł, że:

* zarzuty strony nie odnoszą się do istoty sprawy, której dotyczyło zaskarżone postanowienie, tzn. kwestii odpowiedzialności za nielegalny przywóz odpadów z K. do Polski oraz wskazania podmiotu odpowiedzialnego za zorganizowanie powrotnego wywozu odpadów do K.,

* organ zgadza się z zarzutem, że można było stwierdzić nieważność postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008, jednak nie zmieniłoby to w żaden sposób istoty sprawy, tzn. faktu nielegalnego wwozu odpadów na teren Polski i konieczności ich powrotnego wywozu do K. Stwierdzenie nieważności postanowienia, jak jego uchylenie, spowodowałoby pozostanie w obiegu prawnym postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r., wzywającego wysyłającego odpady ([...] firmę G.), jako winnego nielegalnego przemieszczenia odpadów do Polski, do zorganizowania powrotnego wywozu odpadów do K.

Skarżący w piśmie procesowym z dnia 6 sierpnia 2009 r. wskazał, że:

1. zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w przypadku stwierdzenia nielegalnego przemieszczania odpadów organ wzywa podmiot odpowiedzialny do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów. W toku postępowania prowadzonego na podstawie art. 25 i n. powołanej ustawy organ jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego w pierwszej kolejności celem wykazania, że: (1) przedmiotem przywozu do Polski były odpady, (2) przywóz odpadów do Polski był nielegalny. Dopiero ustalenie dwóch powyższych okoliczności pozwala na określenie konsekwencji prawnych tego stanu, tj. ustalenie podmiotu odpowiedzialnego za nielegalny przywóz odpadów do Polski oraz zobowiązanego do ich zwrotnego wywozu.

W poprzedniej skardze na postanowienie organu z [...] sierpnia 2008 r. skarżący podniósł jako pierwszy zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 1 ust. 1 lit. a) dyrektywy w sprawie odpadów w związku z art. 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie przemieszczania odpadów polegającą na przyjęciu, że pojemniki na tusze, wysłane do Polski przez G. w K. na zamówienie skarżącego, stanowią odpady. W tym kontekście twierdzenie, że powyższy zarzut nie dotyczył istoty postanowienia z [...] sierpnia 2008 r. jest nieuzasadniony. Nie można bowiem ustalić, że określony podmiot jest odpowiedzialny za nielegalny przywóz odpadów do Polski oraz zobowiązany do ich zwrotnego wywozu, jeżeli ustalenie to nie zostanie poprzedzone wykazaniem, iż w sprawie miał miejsce przywóz odpadów.

Ustosunkowując się do twierdzenia organu, że uwzględnienie zarzutu zaniechania stwierdzenia nieważności postanowienia z [...] sierpnia 2008 r. nie zmieniłoby w żaden sposób istoty sprawy, ponieważ w obiegu pozostałoby wiążące postanowienie z [...] sierpnia 2008 r. wskazano, iż zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 2 p. p, s. a. sąd uwzględniając skargę na postanowienie stwierdza nieważność postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k. p. a. W sprawie zachodziły przyczyny stwierdzenia nieważności postanowienia określone w art. 156 § 1 pkt 3 k. p. a., postanowienie dotyczyło bowiem sprawy już poprzednio rozstrzygniętej innym ostatecznym postanowieniem. Stwierdzenie nieważności aktu administracyjnego jest w takim wypadku obowiązkiem sądu lub, jak w niniejszej sprawie, organu uwzględniającego skargę w trybie art. 54 § 3 p. p. s. a. Obowiązujące przepisy nie dają organowi swobody wyboru co do treści rozstrzygnięcia (uchylenie czy stwierdzenie nieważności), zwłaszcza z uwagi na dowolną ocenę organu, że wybór rozstrzygnięcia nie zmieniłby "w żaden sposób istoty sprawy". Organy administracji publicznej działają bowiem na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.) i są zobowiązane do przestrzegania przepisów proceduralnych.

Poinformowano, że skarżący wniósł skargę również na postanowienie z [...] sierpnia 2008 r. wzywające G. do zwrotnego wywozu odpadów. Postępowanie z tej skargi toczy się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie pod sygn. akt IV SA/Wa 781/09. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od postanowienia sądu odrzucającego skargę na postanowienie z [...] sierpnia 2008 r. Nie można wykluczyć, że postanowienie to zostanie wyeliminowane z obrotu.

Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę z dnia 19 listopada 2008 r. na postanowienie z dnia [...] października 2008 r. z uwagi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p. p. s. a., które zostało uchylone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 1 marca 2010 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Środowiska z dnia [...] października 2008 r. nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie go z obiegu prawnego.

Wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez uprawniony podmiot powoduje wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego. Powstaje z mocy prawa nowy stosunek prawny, w którym organ administracji publicznej staje się przeciwnikiem procesowym strony. Traci zatem swe kompetencje do weryfikacji stosunku prawnego, ukształtowanego wcześniej przez wydanie zaskarżonego aktu. Od momentu wniesienia skargi uprawnionym do orzeczenia w przedmiocie sporu wywołanego wniesieniem skargi jest sąd administracyjny, przed którym zawisła sprawa.

Jedyny wyjątek od powyższej zasady przewiduje art. 54 § 3 p. p. s. a., zgodnie z którym organ, którego działanie zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy (tzw. autokontrola). Podstawowym warunkiem ingerencji organu w trybie autokontroli w ukształtowany zaskarżonym aktem stosunek prawny jest więc uwzględnienie skargi w całości.

Ocena, czy wskazany warunek został spełniony, powinna nastąpić w kontekście żądania zawartego w skardze. W zasadzie przez "uwzględnienie skargi w całości" należy rozumieć uwzględnienie skargi co do istoty sprawy, chyba że skarżący wyraźnie wskazuje, że chodzi mu o inne rozstrzygnięcie. Za zgodne z dyspozycją omawianego przepisu należy więc uznać uchylenie zaskarżonego aktu, jeżeli takie żądanie zostało zawarte przez stronę w skardze.

W przedmiotowej sprawie organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z dnia [...] października 2008 r. nie uznał wprawdzie za zasadne wszystkich zarzutów skarżącego na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2008 r. (zawartych w pierwotnej skardze z dnia 12 września 2008 r.), to jednak samo rozstrzygnięcie organu o uchyleniu na podstawie art. 54 § 3 p. p. s. a. własnego postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. jest zgodne z żądaniem skarżącego. W pierwotnej skardze z dnia 12 września 2008 r. bowiem zawarto alternatywne żądania: o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. z uwagi na wydanie w sprawie dwóch wzajemnie wykluczających się postanowień co do istoty sprawy (z dnia [...] sierpnia 2008 r. i z dnia [...] sierpnia 2008 r., tj. naruszenie art. 156 § 1 pkt 3 w związku z art. 126 k. p, a.), a w przypadku braku podstaw do stwierdzenia nieważności - o uchylenie postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. W tym kontekście, choć rzeczywiście zaistniały podstawy do stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. z uwagi na wskazane wyżej okoliczności, to jednak - w związku z zawarciem w skardze z dnia 12 września 2008 r. alternatywnego żądania uchylenia postanowienia z dnia [...] sierpnia 2008 r. - nie można uznać, że zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie organu z dnia [...] października 2008 r. narusza prawo w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie go z obiegu prawnego.

Powszechnie przyjmuje się, iż celem autokontroli jest umożliwienie organom administracji publicznej ponownej weryfikacji własnego działania bez konieczności angażowania sądu administracyjnego w ocenę jego zgodności z prawem. Autokontroła prowadzi w związku z tym do szybszego załatwienia sprawy i to zgodnie z żądaniem skarżącego, a zatem służy realizacji zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 7 p. p. s. a.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p. p. s. a. skargę oddalił.