Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 96/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2020-10-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 23a, art. 89 ust. 1 pkt 3 i pkt 4,  art. 89 ust. 4 pkt 3,
journal: Dz.U. 2018 poz 165
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 180 par. 1, art. 191
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Protokolant st. insp. sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2020 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 20 stycznia 2020 r., nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu ujawnienia w lokalu niezarejestrowanego automatu do gier oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem niniejszego postępowania jest skarga A. K. (dalej również jako: "skarżąca") wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu (dalej również jako: "organ odwoławczy" lub w skrócie: "DIAS") z dnia 20 stycznia 2020 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu (dalej również jako: "organ I instancji") z dnia 8 lipca 2019 r., nakładającą na skarżącą karę pieniężną w kwocie 100.000,00 zł z tytułu ujawnienia w barze "[...]" w [...], w którym prowadzona jest przez nią działalność gastronomiczna, niezarejestrowanego automatu do gier o nazwie [...].

Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 9 maja 2018 r. funkcjonariusze Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu przeprowadzili kontrolę w zakresie urządzania i prowadzenia gier na automatach w lokalu o nazwie "[...]" położonym w [...] przy ul. [...]. Podczas czynności kontrolnych obecna była skarżąca, prowadząca pod tym adresem działalność gospodarczą. Funkcjonariusze Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu ujawnili automat do gier o nazwie [...], nieposiadający numeru seryjnego. Po uruchomieniu urządzenia, kontrolujący dokonali jego oględzin. Następnie przystąpili do eksperymentu polegającego na przeprowadzeniu gier kontrolnych.

Eksperyment miał następujący przebieg: funkcjonariusz włożył do automatu dwie monety o nominale 5,00 zł. Na ekranie dotykowym wyświetlone były nazwy piętnastu gier. Dokonano wyboru gry o nazwie "[...]". W zamian grający otrzymał określoną ilość punktów zapisaną na liczniku punktów kredytowych (10,00 zł). Po zaakceptowaniu Regulaminu na ekranie pojawiły się bębny losujące. Naciśnięcie przycisku "PYTANIE" spowodowało wykonanie gry - automat samoczynnie wprowadził w ruch obrotowy bębny losujące i samoczynnie je zatrzymał. Jednocześnie na monitorze wyświetliło się pytanie, które grający pominął, nie zapoznając się z treścią i nie odpowiadając na nie. Stan licznika "KREDYT" uległ zmniejszeniu o 0,50 zł. Za pomocą klawisza "PYTANIE" przeprowadzono szereg kolejnych gier (kolejne losowania bębnów można było inicjować jeszcze przed upływem czasu na udzielenie odpowiedzi na pytanie) z wynikiem negatywnym. Każdorazowe pominięcie pytania powodowało zmniejszenie stanu licznika "KREDYT" o 0,50 zł. Grający powtarzał te czynności do czasy, gdy pole "KREDYT" wskazało stan 0,00 zł. Wtedy na monitorze wyświetlony został komunikat "KONIEC GRY" i dalsze przyciskanie klawisza "PYTANIE" nie powodowało żadnych efektów. Po ponownym zakredytowaniu urządzenia (banknotem o nominale 10,00 zł), zaakceptowaniu Regulaminu i naciśnięciu klawisza "PYTANIE" urządzenie wykonało kilka losowań z wynikiem negatywnym do momentu, gdy stan licznika "KREDYT" osiągnął wartość 4,50 zł. Wówczas to kolejna gra przyniosła wygraną w postaci 5,00 zł zapisanych w polu "WARTOŚĆ PYTANIA". Jednocześnie na ekranie wyświetlone zostało pytanie, którego grający nie czytał i pozostawił bez odpowiedzi. Naciśnięcie klawisza "PYTANIE" (przed upływem czasu na udzielenie odpowiedzi na wcześniejsze pytanie) spowodowało przeprowadzenie kolejnej gry z wynikiem negatywnym - stan licznika "KREDYT" osiągnął stan 4,00 zł, a punkty z licznika "WARTOŚĆ PYTANIA" przeniesione zostały automatycznie do licznika "PYTANIA W BANKU", którego stan wyniósł 5,00 zł. Po zmianie gry na "[...]" i przyciskaniu klawisza "PYTANIE" uruchomiono kilka gier, zakończonych wynikiem negatywnym. Również w tym przypadku grający nie czytał wyświetlanych na monitorze pytań i nie odpowiadał na nie. Żadne losowanie nie przyniosło wygranej, toteż licznik "KREDYT" został wyzerowany, a dalsze prowadzenie gier stało się niemożliwe. Następnie funkcjonariusz wyszedł z gry i nacisnął przycisk "BANK PYTAŃ", znajdujący się na pulpicie sterującym. Na ekranie pojawiło się m.in. pytanie oraz trzy koła ratunkowe stanowiące trzy opcje do wyboru ("ubezpiecz się od nieprawidłowej odpowiedzi", "wymień to pytanie na kilka łatwiejszych" i "wymień to pytanie na inne o tej samej wartości"). W dalszej części eksperymentu grający wybrał pole "Ubezpiecz się od nieprawidłowej odpowiedzi" i - nie czytając pytania - nacisnął pole "NIE". Dalej pojawiały się kolejne pytania i możliwość wyboru "kół ratunkowych". W następstwie tych czynności pojawił się komunikat "Brak pytań w banku" i "Koło ratunkowe brak". W tym momencie zmienił się stan liczników "KREDYT" (5,00 zł) i "PYTANIA W BANKU" (0,00 zł). Funkcjonariusz powrócił do gry "[...]" i przy wykorzystaniu wcześniej wygranych punktów zapisanych ostatecznie na liczniku "KREDYT (bez zakredytowania urządzenia) kontynuował grę. Kilkukrotnie wcisnął klawisz "PYTANIE", a automat zrealizował szereg gier z wynikiem negatywnym. Urządzenie wykonywało gry do momentu, gdy stan licznika "KREDYT" wyniósł 0,00 zł i na monitorze wyświetlony został komunikat "KONIEC GRY". Po kolejnym zakredytowaniu urządzenia banknotem o nominale 10 zł, zaakceptowaniu Regulaminu i naciśnięciu klawisza "PYTANIE", automat wykonał kilka losowań z wynikiem negatywnym. Następnie, przy stanie licznika 7,50 zł, padła wygrana w postaci 3,00 zł zapisanych docelowo na liczniku "PYTANIA W BANKU". Funkcjonariusz wyszedł z gry i wybrał pole "BANK PYTAŃ". Na ekranie pojawiło się m.in. pytanie oraz trzy koła ratunkowe stanowiące dwie opcje do wyboru ("ubezpiecz się od nieprawidłowej odpowiedzi" i "wymień to pytanie na inne o tej samej wartości"). Grający wybrał pole "Ubezpiecz się od nieprawidłowej odpowiedzi" i - nie czytając pytania - nacisnął pole TAK. Na ekranie pojawiła się informacja "Odpowiedź prawidłowa" i "Brak pytań w banku". Jednocześnie 3,00 zł z licznika "PYTANIA W BANKU" zostały przeniesione do licznika "KREDYT", którego stan wyniósł 10,50 zł. Grający przeszedł do planszy z ikonami gier i nacisnął na pulpicie sterującym klawisz "ZAKOŃCZ/WYPŁAĆ", co spowodowało wypłatę przez automat wygranej pieniężnej w postaci dwóch monet o nominale 5,00 zł. Funkcjonariusz zakończył eksperyment.

W toku kontroli, A. K. okazała funkcjonariuszom Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu umowę najmu powierzchni w lokalu użytkowym zawartą w dniu 1 lutego 2018 r. z A Sp. z o.o. w [...]. W świetle jej postanowień skarżąca wynajęła najemcy do używania 2 m² powierzchni w lokalu użytkowym położonym w [...] przy ul. [...] celem umieszczenia urządzenia elektronicznego, służącego do organizowania "[...] pt. [...]". Tytułem czynszu, najemca zobowiązał się uiszczać co miesiąc kwotę w wysokości 200,00 zł.

Kontrola została zarejestrowana za pomocą kamery cyfrowej i aparatu fotograficznego, a następnie funkcjonariusze ustalili, że automat nie został uprzednio, w sposób zgodny z przepisami, zarejestrowany. Wszystkie czynności zostały utrwalone w protokole z dnia 9 maja 2018 r.

W postępowaniu karnoskarbowym wydano opinię biegłego z zakresu informatyki, telekomunikacji i automatów do gier, przy Sądzie Okręgowym w [...] R. R., dotyczącą zatrzymanego urządzenia, w której stwierdził, że badany automat służy do celów komercyjnych oraz umożliwia rozgrywanie gier o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości. Biegły wywiódł, że gry rozgrywane na poddanym ekspertyzie urządzeniu spełniają kryteria gier na automatach w rozumieniu ustawy.

Postanowieniem z dnia 27 lutego 2019 r. Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu wszczął postępowanie z urzędu w sprawie nałożenia kary pieniężnej z tytułu ujawnienia niezarejestrowanego automatu.

Następnie decyzją z dnia 8 lipca 2019 r. organ I instancji nałożył na skarżącą karę pieniężną w kwocie 100.000,00 zł z tytułu ujawnienia w lokalu, w którym prowadzona jest przez nią działalność gastronomiczna, niezarejestrowanego automatu do gier. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia odniósł się do przebiegu i wyników kontroli z dnia 9 maja 2018 r., opinii biegłego jak również treści wyjaśnień składanych przez A. K. w trakcie postępowania. Następnie organ I instancji dokonał wykładni pojęcia gry na automatach uregulowanej w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t.j. Dz. U. 2018 r. poz. 165 ze zm.), dalej w skrócie: "u.g.h.", a także wykładni "posiadania zależnego" w świetle zapisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145, ze zm; obecnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 1740), dalej w skrócie: "K.c.". Wskazał na obowiązek dokonania rejestracji automatu do gier wynikający z treści art. 23a ust. 1 i 2 u.g.h. oraz przytoczył podstawy prawne prowadzonego postępowania. Następnie wskazał, że automat zatrzymany w dniu 9 maja 2018 r. spełniał przesłanki wymienione w art. 2 ust. 3 u.g.h. Urządzenie jest bowiem urządzeniem elektronicznym pozwalającym na uzyskanie wygranych pieniężnych lub rzeczowych. Użytkownicy gier nie mieli wpływu na ich wynik, o którym decydował mechanizm automatu, który sterował bębnem losującym. Rezultat gry był nieprzewidywalny i całkowicie przypadkowy. Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu podkreślił, że warunkiem gry była akceptacja regulaminu, a konieczność odpowiadania na generowane pytania nie pozbawiała rozgrywanych gier elementu losowości. Podkreślił, że działalność prowadzona z wykorzystaniem urządzenia miała charakter komercyjny, gdyż warunkiem uruchomienia było zakredytowanie go określoną pulą środków pieniężnych. Następnie podkreślił, że skarżąca była posiadaczem zależnym lokalu gastronomicznego, w którym znajdował się niezarejestrowany automat do gier, a zatem to jej należało wymierzyć karę pieniężną.

Z decyzją tą nie zgodziła się A. K., reprezentowana przez pełnomocnika adwokata D. W. W odwołaniu zarzucił on błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na tym, że urządzenie [...], znajdujące się w lokalu położonym w [...] przy ul. [...], umożliwiało rozgrywanie gry, która zawierała element losowości. Następnie pełnomocnik skarżącej podniósł naruszenie prawa materialnego, a to art. 89 ust. 1 pkt 3 i art. 89 ust. 4 pkt 3 u.g.h., poprzez nałożenie kary pieniężnej w sytuacji, w której nie zostały spełnione przesłanki jej nałożenia określone w powyższych przepisach. Podnosząc te zarzuty, wniósł o uchylenie rozstrzygnięcia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik skarżącej opisał przebieg postępowania oraz przytoczył definicje i orzecznictwo dotyczące uznania danej gry za grę o charakterze losowym. Następnie wskazał, że ujawniony automat w lokalu skarżącej nie spełnia wymogów uznania, że oferuje on grę hazardową. W jego ocenie, jest to gra wiedzy i gra zręcznościowa, w której uzyskanie wygranej uzależnione jest od posiadania przez gracza odpowiedniej wiedzy i zręczności. Tym samym nie można uznać, że urządzenie stanowi automat do gry w rozumieniu art. 2 u.g.h. Następnie odniósł się do przebiegu kontroli urządzenia oraz przedłożył opinie i pisma organów na poparcie swoich twierdzeń, tj. opinię techniczną dr inż. M. D. z dnia 19 grudnia 2016 r. wraz z pismem Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia 8 kwietnia 2013 r., opinię prawną prof. dr hab. B. B. oraz prof. dr hab. M. K., a także protokół kontroli [...] Urzędu Celno-Skarbowego - Delegatura w [...] z dnia 27 kwietnia 2017 r.

W toku postępowania odwoławczego pełnomocnik A. K. złożył ponadto wniosek z dnia 8 października 2019 r. o dopuszczenie dowodów z zeznań świadków R. F., A. S., A. G., z protokołu posiedzenia przed Sądem Rejonowym dla [...] w [...] z dnia 26 września 2019 r., z akt postępowania karnego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w [...], sygn. [...] oraz z przesłuchania skarżącej na okoliczność wykazania, że urządzenie nie posiada charakteru losowego oraz elementu losowości, że nie można uzyskać wygranej pieniężnej bez udzielenia prawidłowej odpowiedzi na pytanie, a zatem, że nie jest automatem do gier.

Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2020 r. DIAS odmówił przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków, A. K. oraz akt postępowania karnego. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, że nie dostrzega związku przywołanych osobowych źródeł dowodowych ze sprawą, podobnie nie dostrzega związku ze sprawą akt wymienionego postępowania karnego. Ponowne przesłuchanie strony uznał za zbędne, gdyż jej stanowisko zostało już zaprezentowane w odwołaniu. Odnosząc się do protokołu posiedzenia przed Sądem Rejonowym dla [...] w [...] z dnia 26 września 2019 r. DIAS wskazał, że ustosunkuje się do niego w uzasadnieniu decyzji.

Zaskarżoną decyzją z dnia 20 stycznia 2020 r., organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia 8 lipca 2019 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia opisał przebieg postępowania, w tym wyniki kontroli z dnia 9 maja 2018 r. oraz treść opinii biegłego z dnia 16 listopada 2018 r., w której jednoznacznie wskazano, że zatrzymany automat umożliwia rozgrywanie gier o charakterze losowym, a uzyskany wynik nie zależy od grającego, ale jest nieprzewidywalny. Wprowadzenie dodatkowych elementów w postaci pytań, zdaniem biegłego, nie zmienia charakteru urządzenia, gdyż gracz może pomijać odpowiadanie na pytania. W opinii biegłego, badane przez niego urządzenie służy do celów komercyjnych. W konsekwencji organ odwoławczy uznał, że oferuje on gry w rozumieniu przepisów u.g.h.

Odnosząc się do kwestii wynajmowania fragmentu powierzchni lokalu spółce A sp. z o.o. uznał, że skarżąca ponosi odpowiedzialność administracyjną za ulokowanie automatu do gier w lokalu. Następnie wyjaśnił pojęcie gier hazardowych i wskazał, że oferowanie ich wymaga pozyskania koncesji zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier losowych lub gier na automatach. Naruszenie tych wymogów grozi karą pieniężność określonej wysokości.

Dalej DIAS przytoczył treść art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 u.g.h. i wskazał, że przepisy odnośnie do nakładania kary grzywny zostały znowelizowane obowiązującą od dnia 1 kwietnia 2017 r. ustawą z dnia 15 grudnia 2016r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 88, art.1 pkt 67). Organ odwoławczy podkreślił, że warunkiem niezbędnym do zastosowania w konkretnej sprawie art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 u.g.h. jest wykazanie, iż w lokalu, w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa znajdował się niezarejestrowany automat do gier, przy czym karze pieniężnej z tego tytułu podlega posiadacz zależny tego lokalu (pkt 3) lub – jeśli lokal nie był przedmiotem posiadania zależnego – posiadacz samoistny lokalu (pkt 4). Dalej wskazał, że możliwość zastosowania sankcji w postaci kary pieniężnej w oparciu o art. 89 ust. 1 pkt 3 i 4 u.g.h. uzależniona jest od wystąpienia łącznie następujących warunków:

1. automat musi być uznany za urządzenie, na którym urządzane są gry w rozumieniu art. 2 ust. 3-5 u.g.h.;

2. automat, o którym mowa w punkcie 1 nie jest zarejestrowany;

3. w lokalu, w którym ujawniono automat, prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa.

Odnosząc się do pierwszej przesłanki, organ odwoławczy wskazał, że sporny automat [...] jest urządzeniem elektronicznym, który oferuje gry zawierające element losowości, podkreślając jego mechanizm działania i jego funkcjonalność. Wskazał, że przyciśnięcie odpowiedniego klawisza na pulpicie wprawia w ruch bębny, które obracają się z dużą prędkością i po chwili samoczynnie zatrzymują się w momencie niezależnym od gracza i bez jego udziału. Pojawiające się następnie na ekranie pytania i ich rozwiązanie nie są warunkiem dla kontynuowania gry. W ocenie DIAS, pytania nie stanowią elementu istotnego gry, co potwierdza biegły w swojej opinii. Dalej podkreślił, że urządzenie oferuje gry o charakterze komercyjnym, co potwierdza, że warunkiem uruchomienia automatu jest jego zakredytowanie wybraną kwotą pieniędzy, za którą grający otrzymuje określoną ilość punktów kredytowych, przeznaczonych na prowadzenie gier. Wreszcie, uzyskane w grach punkty mogą być wykorzystane do przedłużenia gry bądź rozpoczęcia nowej gry (wygrana rzeczowa), albo ich równowartość można wypłacić z automatu, który jest wyposażony w hopper (wygrana pieniężna).

W konsekwencji organ odwoławczy podkreślił, że gry na spornym automacie cechują się dwoma przesłankami, tj. możliwością uzyskania wygranych pieniężnych i rzeczowych oraz występującym elementem losowości, i należy je zakwalifikować do gier na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 u.g.h. W ocenie DIAS, dowody, w oparciu o które nałożono karę na A. K., są rzetelne i miarodajne, a zatem nie można zanegować treści z nich wynikającej.

Odnosząc się do wniosków dowodowych pełnomocnika skarżącej organ odwoławczy wskazał, że przedłożone dokumenty zupełnie nie mają związku z okolicznościami sprawy, bowiem dotyczą innego automatu.

Dalej podkreślił, że poza sporem w niniejszej sprawie pozostają okoliczności, że Bar "[...]" nie posiadał statusu kasyna gry, a ujawniony w nim w dniu 9 maja 2018 r. automat [...] nie był zarejestrowany przez właściwy organ, zgodnie z art. 23a u.g.h. Następnie podkreślił, że A. K. w dniu 31 marca 2014 r. zawarła z J. K. umowę użyczenia przedmiotowego lokalu gastronomicznego, a tym samym stała się posiadaczem zależnym w rozumieniu art. 336 k.c. Zawarcie w późniejszym terminie umowy najmu ze spółką A sp. z o.o., w celu umieszczenia na powierzchni 2 m2 urządzenia nie zwalniało jej z odpowiedzialności z art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h., bowiem nadal pozostawała ona posiadaczem zależnym tego lokalu, w którym ujawniono niezarejestrowany automat do gier hazardowych.

Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się A. K., w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu zarzuciła rozstrzygnięciu:

1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm.), dalej w skrócie: "O.p.", prowadzące do błędu w ustaleniach faktycznych, poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i dokonanie oceny całkowicie dowolnej, wyrażające się w przyjęciu, iż urządzenie [...] umożliwiało rozegranie gier zawierających element losowości, a w konsekwencji przyjęciu, iż urządzenie to stanowiło automat do gier w rozumieniu przepisów u.g.h.,

- art. 180 § 1 O.p., poprzez odmówienie przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków R. F., A. S., A. G. oraz z akt postępowania karnego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w [...] o sygn. akt [...],

2. naruszenie prawa materialnego, a to art. 89 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 u.g.h., poprzez nałożenie na stronę obowiązku zapłaty kary pieniężnej pomimo oddania części przedmiotowego lokalu przez skarżącą w posiadanie zależne spółce A sp. z o.o.

Podnosząc powyższe zarzuty wniosła o uchylenie obu decyzji w całości i stwierdzenie, że decyzje nie podlegają wykonaniu oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Jednocześnie wniosła o zwolnienie od obowiązku uiszczenia opłaty sądowej.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że urządzenie [...] ujawnione w lokalu nie stanowiło automatu do gier w rozumieniu przepisów u.g.h., powielając argumentację przedstawioną w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Następnie wskazała, że gra oferowana na urządzeniu jest grą wiedzy i grą zręcznościową, w której uzyskanie wygranej uzależnione jest od posiadania przez gracza odpowiedniej wiedzy i zręczności, a oprogramowanie zainstalowane pozawalało na rozegranie gry, która nie zawierała elementu losowości. Powyższe potwierdzają opinie, które przedłożył pełnomocnik skarżącej w toku postępowania odwoławczego. W ocenie A. K. przedłożone opinie są jasne, kompleksowe, jednoznaczne i bardziej szczegółowe niż ta przeprowadzona przez organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji. Z tych dokumentów jednoznacznie wynika, że oprogramowanie urządzenia [...] umożliwia rozegranie gry, która nie zawiera elementu losowości, a więc oferowane na tym urządzeniu gry są legalne, urządzenie nie wymaga rejestracji ani uzyskania koncesji. W ocenie skarżącej, organy obu instancji błędnie ustaliły zasady korzystania z urządzenia, co wynikało z błędnie przeprowadzonego eksperymentu funkcjonariuszy w dniu 9 maja 2018 r. oraz oparcie się o stronniczą opinię biegłego R. R. Dalej zauważyła, że biegły ten przed wydaniem opinii nie przeprowadził oględzin automatu, nie rozegrał również na nim żadnej gry. Została sporządzona wyłącznie na podstawie nagrania z nierzetelnie przeprowadzonego przez funkcjonariuszy eksperymentu, nie odnosiła się ona do oprogramowania zainstalowanego na automacie. W ocenie skarżącej jest ona lakoniczna i ukierunkowana wyłącznie na wykazanie elementu losowości w grach na urządzeniu, a jej rzetelność jest wątpliwa. Podkreśliła, że DIAS całkowicie pominął, iż korzystanie z urządzenia [...] oraz sposób jego funkcjonowania określa Regulamin, którego warunki musi zaakceptować każdy korzystający z urządzenia.

Następnie opisała przebieg gry i podkreśliła, że przedłożone w odwołaniu opinie nie potwierdzają losowego charakteru oprogramowania urządzenia [...], a wskazują na uzależnienie wygranej od wiedzy gracza i jego zręczności. Takie same stanowisko zajął [...] Urząd Celno-Skarbowy - Delegatura w [...] w protokole z dnia 27 kwietnia 2017 r., w którym wskazano, że automat tego rodzaju nie oferuje gier hazardowych w rozumieniu art. 2 u.g.h.

W ocenie skarżącej, tak rozbieżne opinie odnośnie urządzenia, zawierającego takie samo oprogramowanie, budzi co najmniej konsternacje, jest niesprawiedliwe dla obywateli. Gdyby lokal znajdował się we właściwości innego urzędu celno-skarbowego w ocenie skarżącej nie zostałaby ona obciążona karą pieniężną. Stanowisko organów obu instancji jest w jej opinii rażąco niesprawiedliwe, uważa, że opinie i dokumenty załączone do odwołania odnosiły się do takiego samego stanu faktycznego i prawnego. Następnie podniosła, że nałożenie tak wysokiej kary winno być poprzedzone rzetelnym postępowaniem dowodowym. W jej ocenie, organ odwoławczy bezzasadnie odmówił przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków oraz akt postępowania karnego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w [...] o sygn. akt [...]. Przeprowadzenie tych dowodów miało nastąpić na okoliczność, że automat nie posiada charakteru losowego oraz elementu losowości. Uważa, że odmowa ich przeprowadzenia całkowicie pozbawiła ją możliwości wykazania, że nałożona kara pieniężna jest niesłuszna, a jej wysokość jest dla niej niewyobrażalnie wysoka.

W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu opisał dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie odniósł się do kwestii zakwalifikowania automatu do gier hazardowych, w rozumieniu art. 2 u.g.h. Podkreślił przy tym, że nie negował faktu, iż zasady gry przewidują dodatkowe warunki, które uczestnik postępowania musi spełnić (udzielenie odpowiedzi na pytania), ale wprowadzenie tego wymogu nie powoduje, że gra nie ma charakteru gry losowej. Następnie powołał opinię biegłego i wskazał, że wprowadzenie elementu wiedzy w automacie [...] ma na celu jedynie stworzenia pozorów braku losowości, albowiem ostateczny wynik gry i tak nie jest determinowany posiadaniem przez jej uczestnika określonego rodzaju wiedzy (poziomem wiedzy), która podlega obiektywnej ocenie, weryfikacji i ma decydujący wpływ na rezultat konkursu, lecz uzależniony jest od przypadku - czynnika, na który uczestnik nie ma wpływu. Dalej wyjaśnił kiedy gra jest uznawana za grę losową.

Odnosząc się do dalszych zarzutów podkreślił, że w treści decyzji wyjaśnił powód nieuwzględnienia dowodów przedstawionych przez pełnomocnika skarżącej. Następnie opisał dlaczego przeprowadzona przez funkcjonariuszy kontrola automatu i eksperyment w dniu 9 maja 2018 r. oraz sporządzona przez biegłego opinia były prawidłowe. Jednocześnie zauważył, że przed sporządzeniem opinii zostały przeprowadzone oględziny automatu przez R. R.

Pismem z dnia 3 kwietnia 2020 r. do postępowania przystąpił nowy pełnomocnik skarżącej adwokat M. R. Następnie pismem z dnia 7 kwietnia 2020 r. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu wniosku podkreślił, że wypłata orzeczonej kary wiązać się będzie ze znacznym uszczerbkiem majątku A. K. Jednocześnie przytoczył orzeczenia sądów administracyjnych, które podkreślają, że sztywnie określona kara w art. 89 u.g.h. narusza zasadę proporcjonalności wyrażoną w art. 31 ust. 3 Konstytucji, co w ocenie pełnomocnika dodatkowo uzasadnia wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.

Zarządzeniem z dnia 28 kwietnia 2020 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu, sygn. akt II SPP/Op 18/20, pozostawiła wniosek A. K. o przyznanie prawa pomocy, bez rozpoznania.

Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wstrzymał wykonanie decyzji DIAS z dnia 20 stycznia 2020 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżąca wystarczająco uprawdopodobniła, iż wykonanie zaskarżonej decyzji w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu ujawnienia w lokalu niezarejestrowanego automatu do gier w wysokości 100 000 zł może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki - w postaci pozbawienia strony oraz jej rodziny płynności finansowej, a tym samym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb skarżącej i jej rodziny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej w skrócie: "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w sprawie nie miał zastosowania.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych wyżej kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 p.p.s.a. - poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji wykazała, że akty te nie zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa. W ocenie Sądu, postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone prawidłowo, ustalenia organów nie pozostawiają wątpliwości, a ocena dokonana na podstawie przyjętych ustaleń znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. Dlatego Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawę wydanych przez organy aktów stanowiły przepisy cyt. wyżej ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, nadal zwanej u.g.h. Zgodnie z treścią art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. karze pieniężnej podlega posiadacz zależny lokalu, w którym znajdują się niezarejestrowane automaty do gier i w którym prowadzona jest działalność gastronomiczna, handlowa lub usługowa. Stosownie zaś do art. 89 ust. 4 pkt 3 ustawy, wysokość kary pieniężnej wymierzanej w tym przypadku wynosi 100 tys. zł od każdego automatu.

W pierwszej kolejności wyjaśnić trzeba, że dla stwierdzenia, w postępowaniu prowadzonym przez organy Służby Celno-Skarbowej, wskazanej wyżej odpowiedzialności administracyjnej konieczne jest ustalenie, czy skarżąca była posiadaczem zależnym lokalu, w którym znajdował się niezarejestrowany automat do gier. W obowiązującym stanie prawnym decydujące znaczenie ma bowiem samo umiejscowienie niezarejestrowanego automatu do gier w użytkowanym lokalu, nie zaś urządzanie na tym automacie gier. Zdaniem Sądu, w tym zakresie organy prawidłowo ustaliły i dokonały wyczerpującej oceny, że skarżąca jest posiadaczem zależnym lokalu, w oparciu o umowę użyczenia, w którym prowadziła działalność gastronomiczną, a zatem spełnia wymogi z art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. Nie można bowiem uznać, jak tego oczekuje skarżąca, że wskutek wydzierżawienia spółce A sp. z o.o. powierzchni tj. 2 m2, nie utraciła statusu posiadacza zależnego. Słusznie dostrzegł DIAS, że automat nie znajdował się w jakiejś wyodrębnionej, niezależnej części lokalu. Natomiast skarżąca samodzielnie władała całym lokalem, w którym znajdował się przedmiotowy automat do gier, umożliwiała dostęp do tego automatu w godzinach pracy baru i zabezpieczała zasilanie automatu w energię elektryczną. To wszystko świadczy o tym, że skarżąca brała udział w stworzeniu warunków do jego funkcjonowania. Niezależnie od tego trzeba odnotować, że tak jak posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje drugiemu rzecz w posiadanie zależne, tak - w drodze analogii do art. 337 K.c. - posiadacz zależny nie traci swego posiadania w wyniku oddania rzeczy innej osobie w dalsze posiadanie zależne (por. wyrok SN z dnia z dnia 19 listopada 1993 r., sygn. akt II CRN 130/93, dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 78220). Wynajęcie fragmentu powierzchni spółce zewnętrznej, która postawiła automat nie spowodowało, że pomieszczenie to stało się samodzielnym lokalem - w dalszym ciągu pozostawało częścią składową całego lokalu, w którym prowadzony był Bar "[...]". Aby mówić o lokalu samodzielnym, musi istnieć możliwość korzystania z niego bez konieczności korzystania z innego samodzielnego lokalu. Lokal posiada zatem cechę samodzielności, o ile funkcjonalnie nie stanowi on części składowej innego lokalu, a korzystanie z niego nie wiąże się z koniecznością korzystania z pomieszczeń znajdujących się w innym lokalu (por. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 10 września 2019 r, sygn. akt V SA/Wa 1222/18, ten i wszystkie poniżej powołane orzeczenia dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej w skrócie: "CBOSA"). Tak więc słusznie uznały organy, że zawarcie umowy najmu ze spółką A sp. z o.o. nie pozbawiło skarżącej przymiotu posiadacza zależnego całego lokalu gastronomicznego i nie mogło spowodować zwolnienia jej od odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 3 u.g.h. Dla ustalenia odpowiedzialności na podstawie powyższego przepisu nie ma też znaczenia, kto jest faktycznym właścicielem automatu do gier, ponieważ okolicznością decydującą dla wymierzenia przedmiotowej kary jest ustalenie, że skarżąca użytkowała lokal, w którym znajdował się niezarejestrowany automat (por. wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2018 r., sygn. akt II GSK 99/18, CBOSA).

W konsekwencji niezasadny jest zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 89 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 u.g.h., bowiem jak wskazano powyższej wynajęcie podmiotowi zewnętrznemu fragmentu powierzchni w lokalu nie zwalnia posiadacza zależnego lokalu od odpowiedzialności administracyjnej określonej z powołanych przepisach.

Zgodnie z art. 2 u.g.h. grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości (ust. 3). Wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze (ust. 4). Grami na automatach są także gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet organizowane w celach komercyjnych, w których grający nie ma możliwości uzyskania wygranej pieniężnej lub rzeczowej, ale gra ma charakter losowy (ust. 5).

Natomiast obowiązek rejestrowania automatów jest określony w art. 23a u.g.h.

Organy obu instancji prawidłowo oceniły, że gry prowadzone na spornym automacie umożliwiały urządzanie gier, które wypełniają definicję gier opisaną w art. 2 ust. 3 ustawy. Nie zmienia tej konkluzji fakt, że formuła rozgrywki umożliwiała także wykazanie się przez gracza wiedzą, co dawało mu dodatkowe możliwości i uatrakcyjniało prowadzenie gry. Jako nieuzasadnione należy potraktować stwierdzenie skarżącej, iż wygrana na automacie zależy wyłącznie od udzielenia prawidłowej odpowiedzi na pytanie przez uczestnika ani że urządzenie oferuje wyłącznie grę wiedzy i grę zręcznościową. Powyższe potwierdzają wyniki kontroli z dnia 9 maja 2018 r. przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu, a w tym sporządzone przez nich oględziny oraz czynność polegająca na eksperymencie procesowym. Jej wynik jednoznacznie wskazuje, że poza zasięgiem możliwości użytkowników urządzenia była chwila zatrzymania i układ, jaki zajmą puszczone w ruch elementy bębnów. Nie można się zgodzić, że o wylosowanych symbolach decydowała zręczność czy manualne predyspozycje - to układ bębnów decydował o późniejszej wygranej lub przegranej. Nie da się zanegować faktu, że po każdorazowej grze następował etap, w którym gracz mógł odpowiedzieć na zadawane pytania. Słusznie jednak organ odwoławczy zauważył, że dla kontynuowania gry nie było konieczności odpowiadania na te pytania. Co więcej, nawet udzielenie błędnej odpowiedzi nie uniemożliwiało dalszej gry, a jedynie powodowało zmniejszenie stanu licznika o nazwie "KREDYT". Znaczący dla niniejszej sprawy jest fakt, że funkcjonariusz przeprowadzający eksperyment uzyskał wygrywający układ symboli na bębnach i otrzymał wartości punktowe, zapisywane w liczniku "WARTOŚĆ PYTANIA", mimo że nie udzielał odpowiedzi na kolejno wyświetlane pytania.

Wyniki eksperymentu jednoznacznie wskazały, że gry można było prowadzić bez zapoznania się z treścią Regulaminu, bez czytania pytań, a nawet bez udzielania na nie odpowiedzi. Oznacza to, że pytania nie stanowiły istotnego elementu w grach na automacie, co upodabnia go do każdego innego automatu hazardowego oferującego tzw. gry bębnowe.

Ustalenia z przeprowadzonego przez funkcjonariuszy eksperymentu w dniu 9 maja 2018 r. znalazły również potwierdzenie w opinii biegłego sądowego z zakresu badania automatów i urządzeń do gier.

Tym samym zasadnie organy przyjęły, że na przedmiotowym urządzeniu prowadzone były gry spełniające kryteria określone w art. 2 ust. 3 u.g.h. Wnioski wyprowadzone z ustaleń poczynionych przez organy celno-skarbowe znajdują potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (także wojewódzkich sądów administracyjnych), gdzie stwierdza się, że cechę losowości ma gra, której wynik jest nieprzewidywalny dla grającego, przy czym nieprzewidywalność taką należy oceniać według warunków standardowych, w jakich znajduje się grający, nie zaś przez pryzmat warunków szczególnych (atypowych). Wykładnia określenia "charakter losowy" pozwala twierdzić, że odnosi się ono nie tylko do sytuacji, w której wynik gry zależy od przypadku, ale także do sytuacji, w której wynik gry jest nieprzewidywalny dla gracza, choć nie jest obiektywnie przypadkowy, gdyż powstał jako pochodna zaprogramowania urządzenia w określony sposób (por. wyroki WSA w Warszawie z dnia 25 września 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1000/06; z dnia 25 stycznia 2017 r., sygn. akt VIII SA/Wa 351/16, CBOSA). Okoliczność wprowadzenia do gry, na jednym z jego etapów, elementu wiedzy, nie może mieć decydującego znaczenia dla pozbawienia jej cech losowości, jeżeli jej ostateczny wynik nie jest determinowany legitymowaniem się przez jej uczestnika określonego rodzaju wiedzą (poziomem wiedzy), która podlega obiektywnej ocenie i weryfikacji decydując w rezultacie o rozstrzygnięciu konkursu, lecz uzależniony jest od przypadku, a więc od czynnika, na który uczestnik nie ma żadnego wpływu. Tworzy to bowiem jedynie pozory braku losowego charakteru gry (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1852/13, CBOSA).

Stosownie do dokonanych ustaleń, Sąd zgodził się z organami, że gry zainstalowane na badanym automacie wypełniły definicję gier na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 ustawy.

Podkreślenia wymaga okoliczność, że w rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że przedmiotowy automat został umieszczony w lokalu niebędącym kasynem gry oraz - wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 23a ustawy - nie był zarejestrowany przez właściwego naczelnika urzędu celno-skarbowego. Okoliczności te nie były kwestionowane przez skarżącą.

Dlatego w efekcie wszystkich tych okoliczności przedstawione wyżej ustalenia prawidłowo uznane zostały przez organy za wypełniające znamiona czynu opisanego w art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy.

Z kolei w zakresie prowadzonego w sprawie postępowania wyjaśniającego, zdaniem Sądu, organy nie naruszyły przepisów O.p. oraz ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, z późn. zm.; obecnie: Dz. U. z 2020 r. poz. 505 ze zm.), dalej w skrócie: "KAS", co do doboru środków dowodowych, zupełności materiału dowodowego oraz wszechstronności jego rozpatrzenia, Sąd uznał, że organy prowadzące postępowanie podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, nie naruszając reguł procesowych gwarantujących prawidłowość ustalenia podstawy faktycznej oraz ochronę praw strony. Również materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący oraz pełny, a dokonana ocena, wyjaśniająca wszelkie istotne kwestie, została przedstawiona w uzasadnieniach decyzji. Sąd nie znalazł powodów do zakwestionowania wartości dowodów, w oparciu o które organ przyjął ustalenia stanowiące podstawę wydania decyzji.

Na podstawie art. 8 u.g.h., do postępowań w sprawach określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jednocześnie przepis art. 91 u.g.h stanowi, że przepisy O.p. stosuje się odpowiednio do kar pieniężnych. Zgodnie natomiast z art. 180 § 1 O.p., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Mając na względzie przytoczone regulacje, stwierdzić należy, że organy prawidłowo dokonały w niniejszej sprawie ustaleń na podstawie materiałów zgromadzonych podczas kontroli przeprowadzonej przed wszczęciem postępowania, w tym okoliczności ujawnionych w protokole z przeprowadzonego eksperymentu procesowego, polegającego na odtworzeniu możliwości prowadzenia gier na zatrzymanym automacie, oraz ujawnionych w opinii sporządzonej przez biegłego sądowego R. R. Kontrola ta została wykonana w oparciu o przepisy ustawy o KAS, a jej podstawę stanowił art. 54 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z którym kontroli celno-skarbowej podlega przestrzeganie przepisów regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych, o których mowa w ustawie, a także zgodność tej działalności ze zgłoszeniem, udzieloną koncesją lub zezwoleniem oraz zatwierdzonym regulaminem (pkt 3), jak również przepisów w zakresie posiadania automatów do gier hazardowych (pkt 3a). Stosownie do tej regulacji odnotować zatem trzeba, że kontrolą z dnia 9 maja 2018 r. objęto okoliczności istotne dla dokonania oceny w przedmiotowej sprawie.

Podstawą dokonanych ustaleń były przeprowadzone podczas kontroli oględziny automatu i odtworzenie możliwości gry, które - co należy podkreślić - wykonane zostały w granicach uprawnień organu, wyznaczonych w art. 64 ust. 1 pkt 3 i pkt 14 KAS. Wskazane przepisy stanowią wprost o kompetencji funkcjonariuszy wykonujących kontrolę do dokonania oględzin oraz przeprowadzania w uzasadnionych przypadkach, w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie lub gry na innym urządzeniu. Uzasadniony przypadek, o którym mowa wyżej zaistnieje niewątpliwie w sytuacji stwierdzenia, że gry odbywają się na urządzeniu, który nie został zarejestrowany oraz znajdującym się w lokalu niespełniającym ustawowych warunków. Nie ma więc przeszkód do korzystania w postępowaniu prowadzonym przez organy krajowej administracji skarbowej również z dowodu w postaci eksperymentu przeprowadzonego przez funkcjonariuszy tej administracji. Dowód ten najlepiej odzwierciedla stan automatu i charakter przeprowadzanych na nim gier oraz jego możliwości, które są uzależnione od konkretnego oprogramowania.

W niniejszej sprawie za dowód z dokumentu, istotny dla dokonania oceny stanu faktycznego sprawy, prawidłowo została również uznana opinia biegłego R. R. Zawierała ona wiadomości specjalne mające znaczenie dla potwierdzenia ustaleń z kontroli. Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że dopuszczenie żądanych dowodów z przesłuchania świadków, oraz innych opinii, o które wnioskowała skarżąca były w tym stanie faktycznym zbędne, bowiem zgromadzony materiał jednoznacznie wskazywał, że automat wymagał rejestracji z art. 23a u.g.h.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 180 § 1 O.p., poprzez odmówienie przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków R. F., A. S., A. G. oraz z akt postępowania karnego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w [...] o sygn. akt [...], stwierdzić należy, że nie jest zasadny.

Zgodnie z art. 180 § 1 O.p. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z art. 188 O.p. wynika, że żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te są stwierdzone wystarczająco innym dowodem. Zatem odmowa przeprowadzenia dowodu objętego wnioskiem strony będzie dopuszczalna wówczas, gdy brak jest możliwości przyczynienia się danej czynności dowodowej do wyjaśnienia sprawy, albo też dana okoliczność w sposób niebudzący żadnych wątpliwości została już udowodniona. W świetle art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zasada zupełności materiału dowodowego zawarta w tym przepisie nie oznacza, że należy prowadzić postępowanie dowodowe nawet wówczas, gdy całokształt okoliczności ujawnionych w sprawie wystarcza do podjęcia rozstrzygnięcia, także wówczas, gdy należyta ocena zebranego materiału dowodowego prowadziłaby do nieodmiennej konstatacji, tj. że z innych dowodów, poza ujawnionymi, nie należy oczekiwać zmiany ustalonego stanu faktycznego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 lipca 2005 r., sygn. akt FSK 2600/04; z dnia 15 grudnia 2005 r., sygn. akt I FSK 391/05; z dnia 6 lutego 2007 r., sygn. akt I FSK 400/06, CBOSA). Samo zgłoszenie wniosków dowodowych nie powoduje automatycznie konieczności ich uwzględnienia i przeprowadzenia. Nakaz taki nie wynika z treści art. 188 O.p., a organy podatkowe nie mają obowiązku dopuszczenia każdego dowodu proponowanego przez stronę, jeżeli dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego adekwatne i wystarczające są inne dowody (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2010 r., sygn. akt II FSK 1313/08 i z dnia 5 listopada 2011 r., sygn. akt I FSK 1892/09, CBOSA).

Biorąc pod uwagę powyższe, za słuszne należy uznać stanowisko organu odwoławczego, że powołane przez pełnomocnika skarżącej dowody ze świadków oraz akt postępowania sądowego i innego administracyjnego, nie mogły przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a zatem należało odmówić ich dopuszczenia. Poza ogólnikową tezą dowodową pełnomocnik skarżącej, nie odniósł się do tego, jaki związek ze sprawą mają poszczególne środki dowodowe, okoliczności tej nie doprecyzowano również w treści skargi.

Organy nie mają obowiązku dopuszczać wszystkich dowodów wnioskowanych przez stronę postępowania, bowiem w sytuacji, gdy zebrany w postępowaniu materiał jednoznacznie potwierdza stan faktyczny sprawy organy mogą zaniechać dalszego jego gromadzenia, tym bardziej gdy wnioskowane przez stronę dowody nie odnoszą się bezpośrednio do sprawy, nie dotyczą urządzenia, będącego przedmiotem niniejszej sprawy, a jedynie stanowią opinię wyrażoną w innym postępowaniu lub ogólnie sformułowane wnioski w dokumentach o charakterze prywatnym. Pełnomocnik skarżącej nie sprecyzował, w jaki sposób żądane dowody mogłyby wpłynąć na ustalenia stanu faktycznego, wynikające z protokołu kontroli oraz opinii biegłego.

Sąd akceptuje stanowisko organu odwoławczego, który odmówił dopuszczenia żądanych przez skarżącą dowodów i prawidłowo przyjął, że wiążąca w sprawie jest opinia biegłego R. R., który dokonał oględzin tego konkretnego automatu, a następnie opisał jego zasady działania w sposób obszerny, logiczny i niebudzący wątpliwości. Domaganie się pozyskania przez organy akt innych postępowań administracyjnych i karnych doprowadziłoby wyłącznie do zbędnego przedłużenia postępowania, a co za tym idzie naraziłoby organ na zarzut przewlekłości. Tym bardziej, że wnioski dowodowe składane przez skarżącą nie odnosiły się do tego konkretnego urządzenia, który został ujawniony w jej lokalu gastronomicznym. Dodatkowo zauważyć należy, że wnioskowane dowody pozostawały w oderwaniu od urządzania zatrzymanego przez funkcjonariuszy organu celnego w dniu 9 maja 2018 r.

Sąd pragnie zwrócić uwagę na niekonsekwencję skarżącej, która, z jednej strony, zarzuca opinii biegłego R. R., że nie została sporządzona w oparciu o uprzednie samodzielne przeprowadzenie gier przez biegłego na badanym przez niego urządzeniu, a z drugiej strony, powołuje dowody, które bazują na całkiem innych egzemplarzach urządzenia.

Natomiast odnosząc się do twierdzenia A. K., że DIAS zajął odmienne stanowisko niż inne organy celne w kraju (dla przykładu: Urząd Celno-Skarbowy - Delegatura w [...]), to nie sposób z pojedynczego dowodu przytoczonego przez nią na ową okoliczność wywieść, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu jest odosobniony w swoim poglądzie. Sąd zgadza się, iż jednolitość stanowisk organów celnych jest niezwykle ważna z punktu widzenia pewności obrotu prawnego, lecz nie może to prowadzić do zniweczenia jednoznacznych i niebudzących wątpliwości ustaleń niniejszej sprawy, opartych przede wszystkim o dowód z eksperymentu procesowego, oględzin rzeczy czy opinii biegłego R. R. Dowody te nawiązują bowiem do konkretnego modelu automatu do gier, dokumenty zaś powołane przez skarżącą nawiązują do innych modeli, co wyklucza czynienie między nimi analogii.

W konsekwencji wskazać należy, że również zarzut naruszenia art. 191 O.p., który określa, że organ ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, jest również niezasadny. Żądane przez A. K. dowody nie odnosiły się bezpośrednio do automatu zlokalizowanego w jej lokalu gastronomicznym, a DIAS bardzo szczegółowo odniósł się do odmowy uwzględnienia tych dowodów w toku postępowania odwoławczego.

Reasumując, Sąd uznał, że postępowanie wyjaśniające w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone prawidłowo i nie doszło w tym zakresie do naruszenia przepisów O.p., w tym zarzucanego przez skarżącą naruszenia art. 180 § 1 oraz art. 191. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy był przy tym wystarczający do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz przypisania skarżącej odpowiedzialności na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy i wobec tego orzekające organy zwolnione były z obowiązku podejmowania innych czynności wyjaśniających.

W przekonaniu Sądu, organ odwoławczy wypełniając zasadę prawdy materialnej wyrażonej w art. 122 O.p., przeprowadził postępowanie w celu samodzielnego ustalenia co do charakteru i istoty gier zainstalowanych na przedmiotowym automacie. Działania organów podejmowane w tym względzie były więc zgodne z prawem, a wyniki eksperymentu oraz opinia biegłego sądowego są wiarygodnym źródłem dowodowym. W ten sposób, zgodnie z prawem ustalono, że gry na automacie miały charakter losowy i były urządzane w celach komercyjnych. W takiej zaś sytuacji, czyli gdy charakter gier na danym urządzeniu został ustalony w wyniku kontroli lub czynności procesowych przeprowadzonych zgodnie z odrębnymi przepisami przez organy Krajowej Administracji Skarbowej, po myśli art. 2 ust. 7a u.g.h. nie wydaje się decyzji, o której mowa w ust. 6 art. 2 u.g.h.

Reasumując, skoro przeprowadzona w sprawie ocena potwierdziła, że istniały podstawy faktyczne i prawne do zastosowania art. 89 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 pkt 3 u.g.h., to Sąd uznał, że na podstawie tych regulacji organy celno-skarbowe prawidłowo nałożyły na skarżącą karę pieniężną w wysokości 100 000 złotych.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.