Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 310/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-08-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.112,art.115,,art.94a,art.129 b,art.52, art.52
journal: Dz.U. 2019 poz 499
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r Prawo farmaceutyczne - t.j.
article: art.151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska- Kuraszkiewicz Sędzia WSA Jakub Linkowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 sierpnia 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi "(...)" sp. z o.o. z siedzibą w "(...)" na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia "(...)" grudnia 2019 r., znak "(...)"w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w związku ze stwierdzeniem prowadzenia zakazanej reklamy oraz umorzenie postępowania w związku z zaprzestaniem jej prowadzenia oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Farmaceutyczny, (dalej jako "GIF", "organ"), decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] działając na podstawie art. 112 ust. 1 pkt 1 i ust. 3, art. 115 ust. 1 pkt 4, art. 94a ust. 1 oraz art. 129b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2019 r., poz. 499 z późn. zm., dalej "p.f.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania spółki S. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej "skarżąca", "spółka" lub "strona") od decyzji nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w [...] z dnia [...] września 2019 r., znak: [...], którą to organ w punkcie I nałożył na przedsiębiorcę S. Sp. z o.o. z/s w W. karę pieniężną w kwocie 6000 zł (słownie: sześć tysięcy złotych), w związku ze stwierdzeniem prowadzenia zakazanej reklamy apteki o nazwie [...] położonej w [...] za pośrednictwem: 1. etykiet cenowych z napisem "[...]", 2. etykiet cenowych z napisem "[...]", 3. plakatów z napisami: "[...]", "[...]" z nazwami produktów oraz wyróżnionymi na czerwono cenami w okresie co najmniej od 03 kwietnia 2019 r. do 11 lipca 2019 r., w punkcie II umorzył postępowanie w sprawie naruszenia art. 94a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne wobec zaprzestania prowadzenia zakazanej reklamy apteki ogólnodostępnej [...] położonej w [...] oraz jej działalności za pośrednictwem działań reklamowych wymienionych w pkt I. rozstrzygnięcia decyzji, w zakresie w jakim art. 94a ust. 3 nałożył na Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego obowiązek wydania decyzji nakazującej zaprzestania prowadzenia zakazanej reklamy o jakim mowa w art. 94a ust.1, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W okresie [...] kwietnia 2019 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Farmaceutycznego w [...] przeprowadzili kontrolę planową przedsiębiorcy S. Sp. z o.o. z siedzibą w W., prowadzącego aptekę ogólnodostępną o nazwie [...] położonej w [...]. Z kontroli sporządzono protokół z dnia [...] kwietnia 2019 r., w którym wskazano, że podczas kontroli w części samoobsługowej izby ekspedycyjnej stwierdzono: 1. umieszczone na regałach: a) etykiety cenowe z napisem "[...]" (biały napis na czerwonym tle), b) etykiety cenowe z napisem "[...]" (czerwony napis na żółtym tle). 2. podwieszone pod sufitem trzy plakaty oraz jeden umieszczony na ścianie przy stanowisku dyspensyjnym z napisem "[...]", "[...]" z wymienionymi nazwami produktów, dawką, wielkością opakowania (czarna czcionka) oraz wyróżnionymi na czerwono cenami. Do protokołu dołączono wykonane przez inspektorów zdjęcia w trakcie kontroli.

Zawiadomieniem z dnia [...] maja 2019 r., [...] Wojewódzki lnspektor Farmaceutyczny w [...] (dalej: "WlF" lub "organ I instancji") poinformowal Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie naruszenia art. 94a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne wobec podejrzenia prowadzenia reklamy apteki ogólnodostępnej o nazwie [...] położonej w [...] przy [...] i jej działalności. Organ I instancji powołał się w w. piśmie na wyniki kontroli planowej przeprowadzonej w przedmiotowej aptece oraz sporządzony protokół z kontroli. Jednocześnie WIF wezwał Stronę do zajęcia stanowiska w powyższych kwestiach oraz wyjaśnienia czy w aptece nadal znajdują się przedmiotowe plakaty oraz napisy umieszczone na etykietach cenowych.

Pismem z dnia 2 lipca 2019 r., WIF ponownie wezwał Stronę do udzielenia odpowiedzi na pismo z dnia 23 maja 2019 r.

W odpowiedzi Strona pismem z dnia 12 lipca 2019 r., wskazała, że w aptece nie znajdują się obecnie etykiety cenowe z napisami "[...]", "[...]" oraz plakaty opatrzone tytułem "[...]". Strona wskazała, że informowanie o cenach jest obowiązkiem przedsiębiorcy zgodnie z ustawą z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług oraz Rozporządzeniem Ministra Rozwoju [...] dnia [...] grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług. Nieprzestrzeganie tego obowiązku naraża przedsiębiorcę na dotkliwą karę pieniężną. Cennik zawierał wyłącznie nazwy produktów leczniczych oraz ich ceny bez dodatkowych elementów wartościujących, nie miał charakteru perswazyjnego, a wyłącznie informacyjny - zatem nie był reklamą. Oprócz tego Strona w piśmie wniosła o umorzenie postępowania. Organ I instancji pismem z dnia 31 lipca 2019 r. zawiadomił Stronę o prawie do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. [...] Wojewódzki lnspektor Farmaceutyczny w [...] zakończył przedmiotowe postępowanie wyżej opisaną decyzją.

Pismem z dnia 30 września 2019 r., Strona złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji zaskarżając ją w całości i zarzucając jej: I. naruszenie art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez brak należytego, wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, dowolną a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wywiedzenie tez, które nie mają związku z zebranym materiałem dowodowym, II. art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania oraz poprzez odstąpienie bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym, III. art. 104 § 2 k.p.a. poprzez niewskazanie w decyzji administracyjnej faktycznego przedmiotu postępowania (istoty sprawy). IV. art. 94a ust. 1 u.p.f. oraz art. 129b ust. 1 w zw. z art. 94a ust. 1 u.p.f. poprzez uznanie, iż Strona poprzez swoje działania prowadziła reklamę aptek i ich działalności oraz poprzez nałożenie na Stronę kary pieniężnej, wobec uznania, iż Strona poprzez swoje działania prowadziła reklamę aptek i ich działalności. Skarżąca w odwołaniu wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Główny lnspektor Farmaceutyczny pismem z dnia 15 października 2019 r., zawiadomił Stronę o prawie do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Organ, po zapoznaniu się z zebraną w niniejszej sprawie dokumentacją, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż przepis art. 94a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne stanowi, że reklama aptek i ich działalności jest zabroniona. Nie stanowi reklamy jedynie informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki. Na gruncie ustawy - Prawo farmaceutyczne brak jest definicji legalnej "reklamy apteki i punktów aptecznych oraz ich działalności", jednak sposób jego rozumienia został wypracowany za pomocą orzecznictwa sądów administracyjnych. Organ zacytował m. in.: wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2014 r. sygn. II GSK 1000/13, wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 lutego 2008 r. sygn. VII SA/Wa 1960/07, wyrok z dnia 10 grudnia 2012 r. sygn. VI SA/Wa 1756/12, wyrok z dnia 24 stycznia 2013 r. sygn. VI SA/Wa 1908/12. W przedmiotowej sprawie zastrzeżenia organu budzi działalność polegająca na opatrywaniu wybranego asortymentu hasłami [...] oraz [...]. W ocenie GIF opatrzenie półek z produktami ww. hasłami i napisami sugeruje klientom apteki, że znajdujące się w nich produkty, są sprzedawane w wyjątkowo korzystnej cenie. Odbiorca powyższego komunikatu może dojść do przekonania, że nabywając te produkty w momencie obowiązywania "[...]" oraz "[...]" odniesie wymierną korzyść ekonomiczną — zaoszczędzi i pod wpływem tego przekonania dokona zakupu tych produktów. W zakresie plakatów z napisami: "[...]", "[...]" z nazwami produktów oraz wyróżnionymi na czerwono cenami organ wskazał, że: "umieszczono je w widocznych miejscach we wnętrzu izby ekspedycyjnej", było to celowe działanie nastawione na wskazanie oferty konkretnego towaru. Pacjent poprzez znajdującą się na plakatach nazwę apteki [...] z łatwością mógł skojarzyć, że plakat dotyczy powyższej apteki i jej oferty. To z kolei mogło przełożyć się na sprzedaż poprzez zachęcenie pacjenta do skorzystania z oferty tej konkretnej, przedmiotowej apteki. Takie działania marketingowe w ocenie GlF są niezgodne z ustawą Prawo farmaceutyczne. Przedmiotowe plakaty nie spełniały zatem kryteriów opisanych w art. 52 ust.3 pkt 4 u.p.f., tj. zawierają wyłącznie nazwę własną, nazwę powszechnie stosowaną, dawkę, postać i cenę produktu leczniczego, w tym produktu leczniczego dopuszczonego do obrotu bez konieczności uzyskania pozwolenia, o którym mowa w art. 4, a w przypadku produktu leczniczego objętego refundacją - cenę urzędową detaliczną, pod warunkiem że nie zawierają treści odnoszących się do właściwości produktów leczniczych, w tym do wskazań terapeutycznych. A zatem podanie innych informacji, w przypadku niniejszej sprawy nazwy [...] wykracza poza wskazaną przez ustawodawcę definicję listy cenowej. GIF uznał również za adekwatną do okoliczności sprawy wysokość kary pieniężnej ustaloną przez WIF. Organ odwoławczy wskazał, że na wysokość kary pieniężnej miały wpływ następujące okoliczności: 1. okres prowadzenia reklamy, jaki został udowodniony w niniejszym postępowaniu — od 3 kwietnia 2019 r. do 11 lipca 2019 r., 2. przedmiotem postępowania były następujące rodzaje działalności tj. etykiety cenowe oraz plakaty, 3. niniejsze postępowanie dotyczyło naruszenia zakazu reklamy co do jednej apteki prowadzonej przez Stronę, Strona przed wydaniem decyzji zaprzestała prowadzenia reklamy, Strona była uprzednio karana za naruszenia art. 94a ust. 1 ustawy — Prawo farmaceutyczne — decyzja Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] kwietnia 2018 r., znak: [...], 6. od przedsiębiorcy uzyskującego zezwolenie na prowadzenie apteki wymagana jest znajomość przepisów regulujących ten rodzaj działalności gospodarczej, w szczególności art. 94a ust. 1 ustawy — Prawo farmaceutyczne, 7. kara pieniężna musi być dotkliwa, ponieważ ma zapobiec ponownemu naruszeniu przepisów przez podmiot prowadzący zakazaną reklamę apteki i jej działalności.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Główny Inspektor Farmaceutyczny nie dostrzegł uchybień proceduralnych mających wpływ na wynik sprawy. WIF zawiadomił Stronę o wszczęciu oraz zakończeniu postępowania, umożliwił Stronie wypowiedzenie się w sprawie przed wydaniem decyzji, zebrał w wystarczającym stopniu materiał dowodowy, dokonał prawidłowej oceny prawnej stanu faktycznego i wydał decyzję zawierającą wszystkie elementy wymagane przepisami ustawy.

Na powyższą decyzję spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

naruszenie przepisów prawa materialnego: a) art. 94a ust. 1 ustawy Prawo farmaceutyczne (p.f.) oraz art. 129b ust. 1 w zw. z art. 94a ust. 1 p. f. poprzez niewłaściwe zastosowanie oparte na niesłusznym uznaniu, iż Strona poprzez swoje działania prowadziła reklamę apteki i jej działalności oraz poprzez nałożenie na Stronę z tego tytułu kary pieniężnej; b) art. 52 ust.3 pkt 4 p. f. w zw. z art. 94a ust. 1 p.t. poprzez błędną wykładnię polegającą na bezpodstawnym przyjęciu, iż każdy element listy cenowej nieujęty w katalogu przyjętej dla reklamy produktu leczniczego stanowi reklamę apteki i jej działalności;

naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez brak należytego, wszechstronnego wyjaśnienia sprawy oraz dowolną (a nie swobodną) ocenę materiału dowodowego, wyrażającą się zwłaszcza w nieuwzględnieniu neutralnego charakteru działań Skarżącej, która to ocena skutkowała błędnym wywiedzeniem, iż Skarżąca dopuściła się naruszenia zakazu reklamy apteki i jej działalności; b) art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej i zgodnie z zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania oraz poprzez odstąpienie bez uzasadnionej przyczyny od utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw w takim samym stanie faktycznym i prawnym i uznanie neutralnych, dozwolonych działań za działania prawnie zakazane; c)art. 8, 11 i 107 § 1 i 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych i niespójnych stwierdzeń oraz brak sprecyzowania, uzasadnienia decyzji i wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się Organ, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz zasadę przekonywania.

Jednocześnie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi strona uzasadniła stawiane zarzuty wskazała na niezgodne z prawem działania organu administracji i niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego. W odpowiedzi na skargę GIF wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 roku, poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej "p.p.s.a."). Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, iż zarówno zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Farmaceutycznego jak i utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutyczny nie naruszają prawa.

Na wstępie należy zauważyć ze przepis art.94a P.f. przewiduje zakaz reklamy aptek i punktów aptecznych oraz ich działalności, jednocześnie wskazuje, iż nie stanowi reklamy informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego. W aktualnym stanie prawnym nie zawarto definicji reklamy apteki i jej działalności. Posiłkując się definicjami reklamy zawartymi w publikacjach słownikowych wskazać trzeba, że za reklamę uważa się każde działanie, mające na celu zachęcenie potencjalnych klientów do zakupu konkretnych towarów lub do skorzystania z określonych usług (vide Wielki Słownik Wyrazów Obcych pod red M. Bańki, wyd. PWN, Warszawa 2003). Naczelny Sąd Administracyjny przyjmuje w swym orzecznictwie, że reklamą jest każde działanie, które ma na celu zachęcenie potencjalnych klientów do zakupu konkretnych towarów lub do skorzystania z określonych usług (por. np. wyrok z 20 lipca 2017 r., sygn. akt II GSK 2583/15; wyrok z 11 października 2016 r., sygn. akt II GSK 682/15; wyroki z 25 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 97/15 oraz sygn. akt II GSK 550/15; wyrok z 20 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 1718/13; wyrok z 16 grudnia 2014 r., sygn. akt II GSK 1981/13) i to niezależnie od form i metod tego działania oraz użytych środków (por. np. wyroki z: 28 września 2017r., sygn. akt II GSK 3346/15; 29 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2310/15). Podobnie reklama definiowana jest w art. 2 dyrektywy 2006/114/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 12 grudnia 2006 r. dotyczącej reklamy wprowadzającej w błąd i reklamy porównawczej (Dz. U. UE L 376 z 27 grudnia 2006r., s. 21). W akcie tym przyjęto, że reklama oznacza przedstawienie w jakiejkolwiek formie w ramach działalności handlowej, gospodarczej, rzemieślniczej lub wykonywania wolnych zawodów w celu wspierania zbytu towarów lub usług, w tym nieruchomości, praw i zobowiązań (por. wyrok NSA z 10 października 2016 r., sygn. akt II GSK 3397/15). Wyznacznikiem przekazu reklamowego jest nie tylko mniej lub bardziej wyraźna zachęta do kupna towaru, ale i faktyczne intencje podmiotu dokonującego przekazu oraz odbiór przekazu przez jego adresatów. Nie ulega także wątpliwości – co niejednokrotnie było już wyjaśniane przez sądy administracyjne, że reklama może przyjmować różne formy zachęcania klienta do skorzystania z usług tej, a nie innej apteki, m.in. poprzez ulotki, foldery, stojaki reklamowe, gazetki reklamowe, czy też oferowanie klientom możliwości uczestnictwa w programach lojalnościowych, które biorącym w nim udział dają określone bonusy. Także Sąd Najwyższy prezentował stanowisko, zgodnie z którym: "Powszechnie przyjmuje się, że reklamą są wszelkie formy przekazu, w tym także takie, które nie zawierając w sobie elementów oceniających ani zachęcających do zakupu, mogą jednak zostać przyjęte przez ich odbiorców jako zachęta do kupna. [...] Przy rozróżnieniu informacji od reklamy trzeba mieć na względzie, że podstawowym wyznacznikiem przekazu reklamowego jest nie tylko mniej lub bardziej wyraźna zachęta do kupna towaru, ale i faktyczne intencje podmiotu dokonującego przekazu oraz odbiór przekazu przez podmioty, do których jest kierowany. Wypowiedź jest reklamą, gdy nad warstwą informacyjną przeważa zachęta do nabycia towaru - taki cel przyświeca nadawcy wypowiedzi i tak odbiera ją przeciętny odbiorca, do którego została skierowana. (zob. wyrok SN z 2 października 2007 r., sygn. akt II CSK 289/07, Lex nr 307127; Monitor Prawniczy 2007 r. Nr 20, poz. 1116). Prostszą definicją posłużył się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 stycznia 1997 r., I CKN 52/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 78, uznając, że reklamą jest "rozpowszechnianie wiadomości o usługach i towarach w celu wpływania na kształtowanie się popytu".

Zdaniem Sądu, w świetle brzmienia wyżej przywołanego, bezwzględnie obowiązującego przepisu art. 94a Pf, umieszczenie w izbie ekspedycyjnej apteki ogólnodostępnej w widocznym miejscu etykiet cenowych z napisem "[...]", etykiet cenowych z napisem "[...]", plakatów z napisami "[...]" z nazwami produktów oraz wyróżnionymi na czerwono cenami zasadnie zostały zakwalifikowane jako działania naruszające zakaz reklamy aptek ogólnodostępnych.

Zasługują na aprobatę wywody organu, który stanął na stanowisku, iż w okolicznościach sprawy, wyżej wskazane napisy stanowiły jednoznaczną zachętę do dokonania zakupu produktów w danej aptece i zwiększenie sprzedaży, ze względu na proponowaną - okazyjną, niższą cenę sprzedaży. Wyróżnienie części asortymentu etykietami cenowymi opatrzonymi ww. napisami niewątpliwie miało zainteresować klientów i zwrócić ich uwagę na konkretny asortyment, a poprzez promocyjną cenę skłonić ich do zakupu promowanych przez aptekę produktów. Treści eksponowane w izbie ekspedycyjnej mogły sugerować potencjalnym klientom, że w aptece tej dostępne są produkty w korzystniejszych i bardziej atrakcyjnych cenach od standardowej oferty apteki, jak również konkurencyjnych w stosunku do oferty innych aptek, stanowiąc ty samym skierowaną do klientów zachętę do skorzystania z usług przedmiotowej apteki.

Podkreślić należy, że organ odwoławczy przyjął dopuszczalność oferowania przez aptekę produktów leczniczych po cenach promocyjnych, niższych, niż w innych aptekach. Zastrzeżenia po jego stronie wzbudziła jednak działalność polegająca na opatrywaniu wybranego asortymentu hasłami reklamowymi.

Dokonując oceny prawnej powyższej kwestii, Sąd doszedł do przekonania, że o ile nie jest niczym nagannym obniżanie cen oraz informowanie o tym fakcie w sposób dopuszczalny (czy też wręcz nakazany) w myśl obowiązującego prawa (Ustawa z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług - t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 178), to posługiwanie się konkretnymi hasłami i sloganami reklamowymi w sposób wyeksponowany, jak to miało miejsce w kontrolowanej sprawie, wykracza poza rzeczową potrzebę podyktowaną obowiązkami wobec klientów, o których mowa w art. 4 ww. Ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług.

Nadto, zdaniem Sądu, art. 94a PF stanowi lex specialis w stosunku do art. 4 Ustawy z dnia 9 maja 2014 r. wyłączając możliwość prowadzenia reklamy poprzez informowanie o korzystnych cenach czy też o promocjach cenowych w sposób zachęcający do zrobienia zakupów w danej aptece (punkcie aptecznym). Pewne formy działalności promocyjnej mogą stanowić zarówno reklamę produktu leczniczego zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy, jak i reklamę działalności apteki w opisanym wyżej rozumieniu. W orzecznictwie wskazuje się np., że "stanowi reklamę zarówno leków, jak i sprzedającej je apteki przedstawienie listy leków o obniżonej, promocyjnej cenie, wykazanej przez porównawcze zestawienie ceny niższej, stosowanej przez aptekę, obok ceny wyższej, określonej jako "cena typowa", "cena stara" lub w inny sposób sugerujący, iż apteka okresowo sprzedaje lek po obniżonej, promocyjnej cenie" (por. wyrok SN z 2 października 2007 r. wydany w sprawie II CSK 289/07). Tego typu reklama spełniająca łącznie kryteria przewidziane zarówno dla reklamy produktu leczniczego (art. 52 i nast. ustawy), jak i dla reklamy działalności aptek (art. 94a ustawy) była dopuszczalna do 1 stycznia 2012 r. Od tej daty dopuszczalna już nie jest wobec wprowadzenia zakazu reklamy aptek i punktów aptecznych lub ich działalności. Eksponowanie etykiet cenowych z napisem "[...]", etykiet cenowych z napisem "[...]", plakatów z napisami "[...]" z nazwami produktów oraz wyróżnionymi na czerwono cenami, zawiera przekaz reklamowy w postaci hasła, sugerującego atrakcyjne ceny obowiązujące w aptece prowadzonej przez spółkę, a więc zachęcającego do dokonania w niej zakupów. Tym samym, stanowi on naruszenie art. 94a ust. 1 upf. W ocenie Sądu słuszne jest stanowisko, w którym twierdzi się, że przeciętny odbiorca komunikatu (widniejącego na szybie, plakacie, standzie, ulotce, folderze, w oknie itd.) nie będzie odróżniał statusu zwrotów: Tanie leki", "super cena", "wysokie rabaty", "ceny hurtowe", "promocja", itd.

Przeciętny odbiorca przekazu niesionego przez przedmiotowy napis nie posiada wiedzy z zakresu prawa farmaceutycznego, nie jest także dla niego oczywiste, jaki jest status prawny wyrażenia: "[...]" czy "[...]". Widząc tego rodzaju określenia, odbierze je jako skierowaną do niego zachętę do skorzystania z usług reklamującej się apteki. Wymieniony wyżej zwrot należy uznać - zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego - za zachęcające do zakupu w danej aptece, sugerujące szczególnie korzystne ceny w niej obowiązujące. W konsekwencji, przeciętny odbiorca nie będzie postrzegał go jako neutralnej informacji, ale konkretny przekaz, sugerujący korzystne ceny obowiązujące w danej aptece.

Sąd nie podziela również zarzutów naruszenia prawa procesowego wskazanych w skardze. W opinii Sądu, poczynione przez organy ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez nie ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Zdaniem Sądu organ wyczerpująco zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a. Nie doszło do naruszenia praw skarżącego jako strony. Realizacja obowiązku zebrania i rozpatrzenia pełnego materiału dowodowego w sprawie (art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.), przebiega w dwóch płaszczyznach. Po pierwsze polega na przeprowadzeniu postępowania dowodowego, co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a więc takich, z którymi w świetle przepisów obowiązującego prawa związane są określone skutki prawne. Po drugie, zebrany materiał dowodowy powinien znaleźć pełne odzwierciedlenie w uzasadnieniu faktycznym decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.). Powyższe zostało zrealizowane przez organy obu instancji. Sąd nie podziela także zarzutu naruszenia art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Rozstrzygnięcia organów obu instancji zostały uzasadnione w sposób odpowiadający prawu. Wbrew poglądowi strony skarżącej możliwa była kontrola poprawności wnioskowania organu. Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd stanął na stanowisku, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie dopuścił się naruszeń prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. 2016.718 ze zm. - p.p.s.a.) orzekł, jak w sentencji.