Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1509/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 108
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z dnia 31 sierpnia 2017 r., sygn. akt: [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.- dalej: K.p.a.) w zw. z art. 60 pkt 1 i art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1870 - dalej: u.f.p.), po rozparzeniu zażalenia "A" Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., na postanowienie Prezydenta Miasta G. z dnia 26 czerwca 2017 r. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 29 maja 2015 r. w sprawie określenia kwoty dotacji podmiotowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i rozważania:

Prezydent Miasta G. decyzją z dnia 29 maja 2015 r. określił "A" Sp. z o.o. w Ł. kwotę dotacji podmiotowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem.

Zaskarżonym postanowieniem Prezydent Miasta G. nadał powyższej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, z uwagi na zbliżający się okres przedawnienia.

Zobowiązany wniósł zażalenie na to postanowienie.

Zarzucił:

1) naruszenie art. 108 § 1 K.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w stanie faktycznym sprawy zachodzą okoliczności uzasadniające nadanie decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności i w konsekwencji jego zastosowanie w sprawie z uwagi na toczące się postępowanie odwoławcze oraz zbliżający się termin przedawnienia roszczenia;

2) naruszenie art. 124 § 2 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie zamieszczenie w uzasadnieniu postanowienia uzasadnienia faktycznego postanowienia, w konsekwencji powyższego uniemożliwienie weryfikacji wydanego postanowienia z punktu widzenia prawidłowości zastosowania art. 80 K.p.a.;

3) naruszenie art. 7 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a., poprzez nie podjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a to w konsekwencji braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy;

4) naruszenie art. 8 K.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sprawie w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa

5) naruszenie art. 11 K.p.a., poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek przez organ administracji publicznej, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, a nie powołanie się na te przesłanki w sposób ogólny.

Rozpoznając zażalenie Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] wskazało, co następuje:

Podlegająca zwrotowi, nienależnie pobrana dotacja stanowi należność, o której mowa w art. 60 pkt 1 u.f.p., tzn. dotacja taka mieści się w pojęciu środków publicznych będących niepodatkowymi należnościami budżetowymi o charakterze publicznoprawnym.

Zgodnie z art. 67 u.f.p., do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy K.p.a. i odpowiednio przepisy działu III O.p.

Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest rozstrzygnięciem incydentalnym względem sprawy głównej. Dla rozważenia zasadności jego podjęcia konieczne jest przedstawienie realiów prawnych i faktycznych sprawy głównej właśnie. Sprawa ta dotyczy zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, przyznanej w 2011 r. Zasadnicze znaczenie w nin. sprawie ma fakt, że decyzja w przedmiocie orzeczenia o zwrocie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem, jest decyzją deklaratoryjną (zob. L. Lipiec -Warzecha Komentarz do art. 169 ustawy o finansach publicznych, Wyd. ABC 2011 r.; wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 marca 2008 r., V SA/Wa 1748/07, LEX nr 506979; wyrok NSA z dnia 3 września 2014 r., sygn. akt II GSK 916/13; wyrok WSA w Łodzi z dnia 21 marca 2017 r., I SA/Łd 1124/16; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 stycznia 2017 r., I SA/Po 890/16 (CBOSA). Z tego powodu zobowiązanie do zwrotu dotacji powstaje z mocy prawa, poprzez zaistnienie określonych okoliczności faktycznych, do których należy wydatkowanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem.

Powyższe ma swoje dalsze konsekwencje prawne, dla ustalenia których konieczne jest sięgniecie do przepisów zawartych w dziale III Ordynacji podatkowej, zgodnie z odesłaniem zawartym w art. 67 ust. 1 u.f.p. Dział III O.p. obejmuje m.in. zagadnienie przedawnienia zobowiązań. Ujmując rzecz skrótowo stwierdzić trzeba, że zobowiązanie powstające z mocy prawa, tak jak zobowiązanie do zwrotu dotacji, przedawnia się zgodnie z art. 70 § 1 O.p., czyli z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin jego płatności. Powyższe oznacza, że zobowiązanie z tytułu dotacji za rok 2011 przedawnia się z końcem roku 2016. Jednakże w nin. sprawie bieg terminu przedawnienia został wstrzymany na czas trwania postępowania sądowoadministracyjnego, z mocy art. 70 § 6 i 7 O.p.

I tak SKO utrzymało w mocy decyzję organu I instancji w dniu 11 maja 2016 r. Na decyzję SKO wniesiona została skarga, która wpłynęła do SKO w dniu 14 czerwca 2016 r. (art. 70 § 6 pkt 2 O.p.). Sąd rozpatrzył skargę pod sygnaturą I SA/Gd 775/16. Prawomocny wyrok WSA w Gdańsku z dnia 28 września 2016 r. doręczony został Kolegium w dniu 26 stycznia 2017 r. (art. 70 § 7 pkt. 2 O.p.).

Oznacza to, że od 14 czerwca 2016 r. do 26 stycznia 2017 r., a więc przez 7 miesięcy i 12 dni bieg przedawnienia uległ zawieszeniu. Nie zakończył się więc w dniu 31 grudnia 2016 r., tylko w dniu 12 sierpnia 2017 r. Tym samym wydając w dniu 26 czerwca 2017 r. postanowienie o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, do upływu terminu przedawnienia pozostawał nieco ponad miesiąc.

Wobec powyższego rozważyć należy, czy nadanie decyzji określającej zobowiązanie do zwrotu należności publicznoprawnej, na mniej niż dwa miesiące przed upływem terminu przedawnienia, znajdowało podstawę prawną w art. 108 § 1 K.p.a.

W ocenie Kolegium nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności w nin. sprawie znajdowało oparcie w interesie społecznym, do którego to pojęcia nawiązuje przywołany przepis. Przez interes społeczny należy, zdaniem Kolegium, rozumieć dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa. Interes publiczny odczytywać należy jako pewną potrzebę, której zaspokojenie powinno służyć zbiorowościom lokalnym lub całemu społeczeństwu. W ocenie Kolegium właściwe gospodarowanie pieniężnymi środkami publicznymi niewątpliwie leży w interesie społecznym, albowiem środki te nie stanowią środków prywatnych dysponenta, a powstają wysiłkiem pewnej zbiorowości. W ocenie Kolegium dochodzenie przez organ administracji tego rodzaju należności, które w jego ocenie wydatkowane zostały w sposób niezgodny z prawem, niewątpliwie mieści się zatem w interesie społecznym. Byłoby bowiem działaniem sprzecznym z tym interesem, gdyby organ, mając świadomość bezpowrotnej możliwości utraty możliwości dochodzenia zwrotu świadczenia z uwagi na przedawnienie zobowiązania, nie podjął wszelkich dopuszczalnych i zgodnych z prawem działań ukierunkowanych na niedopuszczenie do przedawnienia. Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności niewątpliwie mieści się w zakresie takiego działania i przez to znajduje oparcie w interesie społecznym.

Co także istotne, zobowiązanie w nin. sprawie określone zostało na kwotę 93.320,79 zł. Zobowiązany konsekwentnie kwestionował w postępowaniu zasadę wedle której miałby zwracać dotację, która w jego ocenie nie została wydatkowana w sposób niezgodny z przeznaczeniem. Okoliczność ta uprawdopodabnia w stopniu znacznym ocenę, że bez nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji i bez zastosowania środka egzekucyjnego, zobowiązanie publicznoprawne określone w decyzji nie zostanie wykonane. W tym kontekście uznać należy, że nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności było niezbędne ku temu, aby do przerwania przedawnienia doszło, albowiem bez niego nie byłoby możliwe przerwanie przedawnienia i dalsze dochodzenie zobowiązania.

Odnosząc się w tym miejscu do jednego z zarzutów skarżącego, gdzie podnosi on konieczność zbadania w postępowaniu jego sytuacji majątkowej i finansowej, w ocenie Kolegium brak jest podstaw do takiego działania w nin. sprawie. Z upływem terminu przedawnienia, przedawnienie zobowiązania nastąpi niezależnie od tego, w jakiej sytuacji znajduje się zobowiązany. Dodatkowo, jak już wskazano, zobowiązany konsekwentnie kwestionował zasadę swojej odpowiedzialności. Brak jest zatem jakichkolwiek przesłanek ku temu, aby przyjąć, że dobrowolnie spełni zobowiązanie do zwrotu dotacji. Tym samym krótki okres, który pozostał do upływu terminu przedawnienia, w połączeniu ze stanowiskiem prezentowanym przez zobowiązanego podważającego zasadę swojej odpowiedzialności do zwrotu należności publicznoprawnych, uzasadniały nadanie decyzji o zwrocie dotacji rygoru natychmiastowej wykonalności celem zabezpieczenia wykonania zobowiązania publicznoprawnego, z uwagi na interes społeczny.

Na marginesie nin. rozważań organ wskazał także na przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności na gruncie O.p. Znajduje to uzasadnienie w fakcie, że wprawdzie nadanie rygoru następuje na podstawie K.p.a., jednakże skutek związany z przerwaniem przedawnienia powstaje na gruncie art. 70 O.p. Stosownie do treści art. 239b § 1 O.p. decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Jak już wyżej wskazano, wydając w dniu 26 czerwca 2017 r. postanowienie o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, organ I instancji działał w warunkach, kiedy do upływu przedawnienia pozostawało mniej niż trzy miesiące. Termin przedawnienia upływał bowiem w sierpniu 2017 r. na gruncie art. 239b § 1 pkt 4 O.p. zachodziłyby więc przesłanki do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ stwierdził, że nie są one zasadne.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 124 § 2 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie zamieszczenie w uzasadnieniu postanowienia uzasadnienia faktycznego postanowienia, w konsekwencji powyższego uniemożliwienie weryfikacji wydanego postanowienia z punktu widzenia prawidłowości zastosowania art. 80 K.p.a.

W ocenie Kolegium, zaskarżone postanowienie zawiera wszelkie niezbędne elementy, które stanowią uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie opisuje stan faktyczny oraz wskazuje, dlaczego w ocenie organu nadanie rygoru było konieczne.

Niezależnie od powyższego Kolegium stwierdziło, że niezachowanie wymogów z art. 124 § 2 K.p.a. nie może być przesłanką uchylenia rozstrzygnięcia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia na zasadzie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 K.p.a. Jest to dopuszczalne jedynie wówczas, gdy decyzja lub postanowienie zostało wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Skarżący zarzuca naruszenie art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez nie podjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a to w konsekwencji braku wyczerpującego zebrania I rozpatrzenia materiału dowodowego przedmiotowej sprawy oraz prowadzenie postępowania w przedmiotowej sprawie w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

Zdaniem Kolegium zarzut ten jest niezasadny. Stan faktyczny sprawy w zakresie niezbędnym dla oceny zasadności nadania rygoru natychmiastowej wykonalności został ustalony w sposób całkowicie wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia. Pamiętać należy, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności jest kwestią incydentalną w postępowaniu głównym związanym z orzeczeniem o obowiązku zwrotu dotacji. W postępowaniu incydentalnym nie zachodzi potrzeba oceny całości materiału dowodowego, albowiem rozstrzygnięcie nie obejmuje całości sprawy, a tylko jej fragment. W nin. sprawie zaszła potrzeba oceny jedynie tego, czy zasadne jest nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Zakres rozważań oraz oceny zaprezentowany przez organ I instancji w zakresie przesłanek zastosowania art. 108 § 1 K.p.a. były dostosowane i odpowiednie dla przedmiotu rozstrzygania w sprawie, Kolegium uznaje je za prawidłowe.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Spółka wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 31 sierpnia 2017 r. i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta G. z dnia 26 czerwca 2017 r. oraz umorzenie postępowania w przedmiotowej sprawie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu:

1. naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 144 K.p.a. poprzez uznanie, mimo przedstawionej przez stronę argumentacji, iż postanowienie nie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania i utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia Prezydenta Miasta G. z dnia 26 czerwca 2017 r.;

2. naruszenie art. 15 K.p.a. - zasady dwuinstancyjności poprzez bezkrytyczne przyjęcie stanowiska organu I instancji, bez przeprowadzenia odrębnego postępowania w tym zakresie, że na gruncie sprawy zaistniały przesłanki do nadania decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 29 maja 2017 r. postanowieniem z dnia 26 czerwca 2017r. rygoru natychmiastowej wykonalności;

3. naruszenie art. 108 § 1 K.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że w stanie faktycznym sprawy zachodzą okoliczności uzasadniające nadanie decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności i w konsekwencji jego zastosowanie w sprawie z uwagi na toczące się postępowanie odwoławcze oraz zbliżający się termin przedawnienia roszczenia, co jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia stanowi przesłankę do nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności na gruncie art. 239 §1 pkt 4 O.p., podczas gdy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności nastąpiło w przedmiotowej sprawie na podstawie przepisów K.p.a.;

- naruszenie art. 124 § 2 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie zamieszczenie w uzasadnieniu postanowienia uzasadnienia faktycznego postanowienia, w konsekwencji powyższego uniemożliwienie weryfikacji wydanego postanowienia z punktu widzenia prawidłowości zastosowania art. 80 K.p.a., a w konsekwencji wydanie przez SKO [...] postanowienia o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia; naruszenie art. 7 K.p.a. w związku z art. 77 §1 K.p.a., poprzez nie podjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, a to w konsekwencji braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego przedmiotowej sprawy zwłaszcza w zakresie określenia równowagi pomiędzy interesem społecznym i indywidualnym, a w konsekwencji wydanie przez SKO [...] postanowienia o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia;

- naruszenie art. 8 K.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w przedmiotowej sprawie w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa; ; a w konsekwencji wydanie przez SKO [...] postanowienia o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia; naruszenie art. 11 K.p.a., poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek przez organ administracji publicznej, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, a nie powołanie się na te przesłanki w sposób ogólny, a w konsekwencji wydanie przez SKO [...] postanowienia o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W uzasadnieniu organ, odnosząc się do zarzutu niewłaściwej podstawy prawnej wyjaśnił, że rozstrzygnięcie w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności podjęte zostało na podstawie przepisów K.p.a. Przyjęcie tej podstawy prawnej zostało wyczerpująco uzasadnione w postanowieniu. Odwołanie się przez Kolegium do przepisów w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności zawartych w Ordynacji podatkowej miało na celu jedynie ukazanie całokształtu regulacji szeroko rozumianego prawa administracyjnego w tym względzie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych aktów z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., tekst jedn., zwanej dalej "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Dokonując kontroli Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą, powinien jednak rozstrzygać w granicach danej sprawy, co wynika wprost z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd ma zatem prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, zaś podniesione w skardze zarzuty są chybione.

Sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia. Zgodnie z art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

W niniejszej sprawie zaskarżone zostało postanowienie w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 29 maja 2015 r. w sprawie określenia kwoty dotacji podmiotowej wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem,

Zgodnie z treścią art. 108 § 1 K.p.a. decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony.

Rygor natychmiastowej wykonalności nadaje się decyzji nieostatecznej, co do której może toczyć się postępowanie odwoławcze. Nadanie rygoru na podstawie przepisu art. 108 § 1 K.p.a. wywołuje skutki wyłącznie w sferze tymczasowej wykonalności decyzji a nie w zakresie jej ostateczności i nie powoduje żadnych skutków dla trybu i sposobu przeprowadzenia postępowania przez organ odwoławczy na skutek wniesionego przez stronę odwołania.

Stosownie do art. 108 § 2 K.p.a. rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany decyzji również po jej wydaniu. W tym przypadku organ wydaje postanowienie, na które służy stronie zażalenie.

Przepis art. 108 § 1 K.p.a. określa przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, których wystąpienie nie oznacza jednak obowiązku nadania decyzji tego rygoru. Wykonanie decyzji nieostatecznej ma charakter wyjątkowy, dlatego przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie mogą być interpretowane rozszerzająco, lecz muszą być poddawane wykładni ścisłej, chodzi o sytuacje, gdy zwłoka w wykonaniu decyzji zagraża dobrom chronionym, określonym w art. 108 § 1 K.p.a. Przy czym zagrożenie to musi mieć realny charakter i nie może być tylko prawdopodobne (wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2006 r., I OSK 116/06, LEX nr 266225).

Odnosząc się do zarzutu naruszenia tego przepisu, poprzez nieuzasadnione nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności Sąd wskazuje, że ocena, czy istnieją przesłanki nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, należy do organu, który wydał decyzję. Jednakże gdy organ stwierdzi, że istnieją przesłanki określone w art. 108 § 1, wówczas obowiązany jest nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, która wymaga uzasadnienia w decyzji.

Stosownie do treści wskazanego przepisu, organ w ramach tzw. uznania administracyjnego, ale nie dowolnie, w zależności od okoliczności sprawy, rozstrzyga w kwestii natychmiastowego wdrożenia decyzji w życie. Niezwłoczne wdrożenie decyzji w życie będzie niezbędne wówczas, gdy w danym czasie i w danej sytuacji nie można się obejść bez wykonania praw lub obowiązków, o których rozstrzyga się w decyzji, ponieważ zwłoka w ich wykonaniu zagraża dobrom chronionym. Organ administracji działa wobec tego w sytuacji, która ma znamiona stanu nagłej konieczności administracyjnej (J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 8. Wydanie. Wydawnictw C.H. Beck, str. 524).

W ocenie Sądu organ zasadnie uznał, że w niniejszej sprawie zaistniała taka sytuacja. Organ wskazał na przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, a mianowicie interes społeczny, który w jego ocenie wyrażał się w konieczności zabezpieczenia zwrotu świadczenia z uwagi na przedawnienie zobowiązania.

Z akt sprawy wynika bowiem, że bieg terminu do przedawnienia ewentualnego zwrotu uzyskanej przez Spółkę dotacji uległ zawieszeniu w okresie od 14 czerwca 2016 r. do 26 stycznia 2017 r., a więc przez 7 miesięcy i 12 dni. Nie zakończył się zatem w dniu 31 grudnia 2016 r., kiedy to upływał termin przedawnienia, tylko w dniu 12 sierpnia 2017 r. Tym samym organ I instancji wydając w dniu 26 czerwca 2017 r. postanowienie o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, działał w przeświadczeniu, że do upływu terminu przedawnienia pozostawał nieco ponad miesiąc.

W tej sytuacji rolą Sądu jest kontrola przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji organu I instancji i w konsekwencji zbadanie, czy SKO w kontekście zarzutów podnoszonych przez Skarżącą prawidłowo uzasadniło przesłanki ważnego interesu społecznego.

W tym zakresie organ odwoławczy wskazał, że interes taki, rozumiany jako dyrektywa postępowania nakazująca mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, należy odczytywać jako pewną potrzebę, której zaspokojenie powinno służyć zbiorowościom lokalnym lub całemu społeczeństwu.

W ocenie Sądu, SKO zasadnie uznało, że właściwe gospodarowanie pieniężnymi środkami publicznymi niewątpliwie leży w interesie społecznym, albowiem środki te nie stanowią środków prywatnych dysponenta, a powstają wysiłkiem pewnej zbiorowości. Tym samym dochodzenie przez organ administracji tego rodzaju należności, które w jego ocenie wydatkowane zostały w sposób niezgodny z prawem, niewątpliwie mieści się w interesie społecznym. Byłoby bowiem działaniem sprzecznym z tym interesem, gdyby organ, mając świadomość bezpowrotnej utraty możliwości dochodzenia zwrotu świadczenia z uwagi na przedawnienie zobowiązania, nie podjął wszelkich dopuszczalnych i zgodnych z prawem działań ukierunkowanych na niedopuszczenie do przedawnienia. Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności niewątpliwie mieści się w zakresie takiego działania i przez to znajduje oparcie w interesie społecznym.

Rację ma zatem organ, że nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności było niezbędne ku temu, aby doszło do przerwania przedawnienia, albowiem bez niego nie byłoby możliwe dalsze dochodzenie ewentualnego zobowiązania.

Wskazać należy, że uzasadnienie organu w zakresie spełnienia przesłanki interesu społecznego jest spójne, logiczne i nie pozwala zarzucić mu dowolności, zasługuje więc, w ocenie Sądu, na pełną aprobatę. Podobnie, nie można zarzucić organowi odwoławczemu naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania, które miałoby, w ocenie Spółki, uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy.

Końcowo Sąd uznał, że organy, wbrew twierdzeniom Spółki, wskazały prawidłową podstawę prawną zaskarżonego postanowienia. Natomiast odwołanie się przez Kolegium do przepisów w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności zawartych w Ordynacji podatkowej miało na celu jedynie ukazanie całokształtu regulacji szeroko rozumianego prawa administracyjnego w tym względzie, o czym zasadnie skonstatował organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę. Okoliczność ta niewątpliwie nie ma wpływu na prawidłowość dokonanego rozstrzygnięcia.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę jako nieuzasadnioną oddalił.