Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1640/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 1 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: Art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i ust. 3, art. 7 pkt 2-15, art. 8 ust. 1 pkt 1, art. 39
journal: Dz.U. 2015 poz 163
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: Par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2012 poz 823
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z  pomocy społecznej
article: Par. 21
journal: Dz.U. 2015 poz 1804
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r.  w sprawie opłat za czynności radców prawnych
article: Par. 14 ust. 2 pkt 1  lit. c
journal: Dz.U. 2013 poz 490
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez  Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu. - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Janusz Bociąga NSA Krystyna Kutzner (spr.) Protokolant Małgorzata Krasowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy społecznej I. skargę oddala; II. przyznaje od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - na rzecz adwokat K. K. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 240 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych) tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 5 marca 2015 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza z dnia [...] 2014 r. nr [...] :

- odmawiającą przyznania G. K. – dalej skarżącej, pomocy społecznej z przeznaczeniem na wykup lekarstw zgodnie - z załączonymi do wniosku o przyznanie pomocy społecznej - receptami lekarskimi w miesiącu listopadzie 2014 r. i

- przyznającą skarżącej zasiłek celowy z przeznaczeniem na dopłatę do zakupu lekarstw oraz żywności w miesiącu listopadzie 2014 r. w łącznej kwocie 250 zł jednorazowo.

Powyższe decyzje zostały wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny ustalony przez organy:

Wnioskiem z dnia 17 listopada 2014 r. skarżąca zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej o przyznanie pomocy społecznej z przeznaczeniem na wykup lekarstw zgodnie z załączonymi do tego wniosku receptami oraz na zakup jedzenia . Z kolei wnioskiem z dnia 25 listopada 2014 r. skarżąca zwróciła się o pomoc finansową z przeznaczeniem na wykupienie lekarstw i objęcie jej ubezpieczeniem zdrowotnym. Skarżąca w uzasadnieniu wniosków podniosła, iż ubiega się o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej z uwagi na swoją trudną sytuację materialną oraz zdrowotną.

Organ I instancji na podstawie wywiadu środowiskowego oraz analizy zgromadzonego materiału dowodowego ustalił, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jest pod stałą kontrolą lekarską (była hospitalizowana w dniach: od 23 października do 3 listopada 2014 r oraz od 18 listopada do 21 listopada 2014 r - zgodnie z oświadczeniem skarżącej). Skarżąca ma ustalony umiarkowany stopień niepełnosprawności na czas określony do dnia 31 grudnia 2016 r i z tego tytułu otrzymuje zasiłek stały w kwocie 529 zł miesięcznie, a także korzysta z pomocy w formie zasiłków celowych. Ponadto jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy, jako osoba poszukująca pracy. Dodatkowo ustalono, że od około 16 lat toczy się sprawa w sądzie o przyznanie skarżącej renty. Synowie skarżącej: B. i D. pomimo, iż są zameldowani, nie zamieszkują pod wskazanym adresem.

W ocenie organu, okolicznością bezsporną jest, że skarżącej przysługują świadczenia z pomocy społecznej na zasadach ogólnych , zgodnie z art.8 i art.39 ust.1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r o pomocy społecznej (t.j. Dz.U.2013.182 ) , jednak z uwagi na dysponowanie ograniczonymi środkami finansowymi będącymi w dyspozycji Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej - zdaniem organu – nie jest możliwe wykupienie wszystkich lekarstw, których łączny koszt wynosi ok.400 zł. Organ wyjaśnił , że z pomocy społecznej z ww. Ośrodka korzysta ok. 400 rodzin, a środki finansowe którymi dysponuje przeznacza na różnego rodzaju zasiłki , których średni koszt wynosi 177,72 zł.

Ponadto organ I instancji stwierdził, że leki na załączonych przez skarżącą receptach powtarzają się , a organ nie może samodzielnie dokonać ustaleń co do ich wykupu.

W ocenie organu administracyjnego , zasadnym było przyznanie skarżącej zasiłku celowego na wykup lekarstw i żywności w łącznej wysokości 250 zł. Przyznając to świadczenie Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej uwzględnił nie tylko interes skarżącej , lecz także interesy innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej.

Skarżąca jest objęta stałą pomocą ww. Ośrodka , bowiem otrzymuje zasiłek stały oraz dodatkowo zasiłki celowe na zaspokojenie różnych potrzeb.

W dniu 28 listopada 2014 r. skarżąca po zapoznaniu się z treścią decyzji organu I instancji, udostępnionej jej przez pracownika w siedzibie tego organu , odmówiła jej odebrania oraz dołączonych do wniosku recept lekarskich.

W tym samym dniu skarżąca złożyła pismo , w którym nie zgadzając się z treścią decyzji wniosła " o poprawienie" informacji w niej zawartych .

W związku z powyższym organ pismo skarżącej potraktował jako odwołanie , natomiast pismem z dnia 28 listopada 2014r. odesłał skarżącej przedmiotowe recepty i poinformował o możliwości podjęcia przyznanych środków finansowych w kasie organu.

Na marginesie sprawy należy zauważyć, że w aktach sprawy administracyjnej znajdują się pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, skierowane do skarżącej , informujące o możliwości wypłaty przyznane zasiłku celowego w kwocie 250 zł – pismo z dnia 20 maja 2015r. , 16 czerwca 2015r., protokół z rozmowy ze skarżącej z dnia 24 lipca 2015r. na okoliczność nie odebrania przyznanego zasiłku , pismo z dnia 28 lipca 2015r.

W aktach sprawy znajduje się również mail z dnia 1 grudnia 2014r. , podpisany imieniem i nazwiskiem skarżącej , jednak nie podpisany przez nią osobiście , z którego wynika , iż stanowi on skargę na sposób załatwienia jej wniosku o przyznanie pomocy społecznej, a nadto, że jej pismo "o poprawę" decyzji , nie stanowiło odwołania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało jednak pismo skarżącej z dnia 28 listopada 2014r. za odwołanie i rozstrzygając je - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając stanowisko organu I instancji przedstawione w uzasadnieniu tej decyzji.

Organ odwoławczy na wstępie streścił przebieg dotychczasowego postępowania oraz wskazał na przepisy znajdujące zastosowanie w niniejszej sprawie. Powołał treść art. 39, art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej i stwierdził, że skarżąca spełnia kryterium dochodowe, od którego uzależniona jest pomoc społeczna. Skarżąca utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej, na które składają się zasiłek stały oraz zasiłki celowe. Dochód skarżącej w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie pomocy społecznej wyniósł 529 zł, a zatem uzyskiwany przez skarżącą dochód nie przekracza ustalonego kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej tj. 542 zł. Organ odwoławczy wskazał, że odrębnymi decyzjami przyznano skarżącej zasiłek celowy w miesiącu październiku 2014 r. m.in. na zakup lekarstw w wysokości 176,03 zł oraz na dopłatę do zakupu żywności i sprzętu rehabilitacyjnego w kwocie 50 zł. Oznacza to, że skarżąca jest objęta pomocą społeczną, a organ nie jest obojętny wobec sytuacji życiowej skarżącej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę na fakt, że wyznacznikami ustalania wysokości zasiłku jest nie tylko sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek okresowy jest przyznawany, lecz także możliwości finansowe organów pomocy społecznej (por. wyrok NSA z dnia 12.01.1994r sygn. akt I SA 1649/93). W związku z powyższym , zdaniem organu odwoławczego, przyznanie kolejnego świadczenia z pomocy społecznej w oczekiwanej przez skarżącą wysokości nie mogło być uwzględnione .

W ocenie organu odwoławczego, świadczenia z tytułu pomocy społecznej mają stanowić wsparcie dla osób znajdujących się w ciężkiej sytuacji, nie zaś stałe źródło otrzymania. Decyzja wydana przez organ pierwszej instancji, zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie narusza ogólnych zasad przyznawania świadczeń z pomocy społecznej.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ wyjaśnił, że nie jest właściwy do zmiany zapisów uzasadnienia decyzji organu I instancji, natomiast zapisy te nie miały wpływu na podjęte przez organ odwoławczy rozstrzygnięcie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie kwestionuje trudnej sytuacji życiowej skarżącej, która uprawnia ją do otrzymywania pomocy społecznej , natomiast wysokość pomocy jest uznaniowa i wynika z subsydiarnego charakteru wsparcia osób pozostających w trudnej sytuacji materialnej. Pomoc społeczna ma za zadanie pomóc w przezwyciężaniu trudności , ale nie zastępuje źródła utrzymania.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skarżącej względem pracowników socjalnych organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wyjaśnił, iż przez współdziałanie osoby ubiegającej się o pomoc należy rozumieć gotowość do podjęcia współpracy z pracownikiem socjalnym oraz skorzystanie z jego uzasadnionych i rozsądnych propozycji pomagających osobie przezwyciężyć trudne sytuacje życiowe, w jakich się znalazła w celu "wyjścia" wnioskodawcy z systemu pomocy społecznej i umożliwienia mu samodzielnego i odpowiedzialnego życia w społeczeństwie. Egzekwowanie od podopiecznych pomocy społecznej obowiązku współdziałania z organem pomocowym jest istotne również z tego powodu, że pomoc ta nie może się sprowadzać do prostego rozdawnictwa świadczeń i tym samym wykształcania nieprawidłowych nawyków. W związku z tym uzasadnione jest stwierdzenie, że bierna bądź roszczeniowa postawa podmiotów objętych pomocą społeczną może spowodować odmowę przyznania świadczenia bądź wstrzymanie wypłaty świadczenia, o czym mowa w art. 11 u.p.s. (m.in. wyrok WSA w Łodzi sygn. akt SA/Łd 1123/12 z dnia 6.02.2013 r. publik. LEX nr 1287053 wyrok WSA w Olsztynie sygn. akt II SA/Ol 1290/12 z dnia 5.02.2013 r. publik. LEX nr 1286979).

Z powyższą decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie zgodziła się skarżąca i pismem z dnia 5 listopada 2015 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjne w Krakowie, podtrzymując stanowisko zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżąca opisała swoją trudną sytuację zdrowotną, osobistą i dochodową. Skarżąca wyraziła także niezadowolenie z pracy pracowników organów obu instancji i zarzuciła błędne ustalenia stanu faktycznego przez te organy.

Ponadto skarżąca podniosła zarzut nieprawidłowego doręczenia jej zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutu nieprawidłowego doręczenia decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, iż dopiero po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego możliwe było ustalenie, czy przesyłka zawierająca zaskarżoną decyzję wysłana za pośrednictwem operatora pocztowego została nieprawidłowa zwrócona przed czasem do adresata przesyłki z adnotacją, "iż nie została podjęta w terminie’’. Stwierdzając , że doszło pierwotnie do nieprawidłowego doręczenia przesyłki w trybie art. 44 kpa, organ odwoławczy ponownie ekspediował do skarżącej przedmiotową decyzję.

Postanowieniem z dnia 25 lutego 2016 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ustanowił dla skarżącej adwokata z urzędu.

Na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2016 r. pełnomocnik skarżącej ustanowiony

z urzędu poparł pisemną skargę oraz zarzuty w niej zawarte. Wniósł o zasądzenie kosztów udzielonej pomocy prawnej, które nie zostały opłacone ani w całości, ani w części.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2002.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego, nie zaś według kryterium słuszności, czy celowości.

Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny, po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych, nie znalazł podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszych spraw stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U.2015.163) - dalej u.p.s.. Ocena zgodności z prawem zaskarżonych rozstrzygnięć wymaga w pierwszej kolejności odwołania się do zasad ogólnych zawartych w powołanej ustawie, w tym przede wszystkim do ustawowej definicji pomocy społecznej określonej w art. 2 ust. 1 u.p.s. Zgodnie z nim, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Pomoc społeczna – co do zasady - ma jedynie na celu wspieranie osób i rodzin w ich wysiłkach do zaspokojenia niezbędnych potrzeb, do życiowego usamodzielnienia i integracji społecznej, udzielane zaś świadczenia mają być adekwatne do sytuacji korzystających z pomocy, od których z kolei wymaga się współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Podkreślić również należy, że pomoc społeczna spełnia jedynie funkcję subsydiarną, wymagając współdziałania adresata i beneficjenta udzielanej pomocy.

Ustawa o pomocy społecznej formułuje podstawową zasadę, wedle której każda osoba ma obowiązek pełnego wykorzystania własnych uprawnień, zasobów i możliwości w celu pokonania trudnej sytuacji życiowej, a jeżeli nie wykonuje takiego obowiązku, to nie występuje podstawowa przesłanka udzielenia takiej osobie pomocy ze środków publicznych. Jednym z podstawowych celów określonych w omawianej ustawie jest aktywizacja świadczeniobiorców. Podkreślić należy, że pomoc przyznawana na gruncie omawianej ustawy – bez względu na jej rodzaj – ma charakter jedynie przejściowy i zakłada wykształcenie odpowiednich postaw u osób z niej korzystających, w celu pokonania życiowych trudności. Nie może ona w żadnym wypadku zamieniać się w stałe i jedyne źródło utrzymania dla osób o nią występujących.

W niniejszym postępowaniu skarżąca ubiegała się o przyznanie zasiłków celowych. Ten rodzaj świadczenia został uregulowany w art. 39 u.p.s. zgodnie z którym w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Podkreślić trzeba, że pomoc społeczna jest instytucją stosowaną wyjątkowo, w sytuacjach, w których obywatel nie jest w stanie sam podołać okolicznościom życiowym.

Decyzje oparte na podstawie przytoczonego przepisu są wydawane w ramach tzw. uznania administracyjnego, o czym świadczy sformułowanie, że ww. zasiłek "może być przyznany". Oznacza to, że organ może, ale nie musi przyznać przedmiotowe świadczenie, nawet, jeśli wnioskodawca spełnia inne przesłanki warunkujące przyznanie pomocy społecznej w tym zakresie. Dodać należy, że wysokość przyznanego świadczenia również została pozostawiona uznaniu organu.

Jednym z podstawowych warunków przyznania zasiłku celowego, o którym mowa w art. 39 ustawy o pomocy społecznej jest spełnienie kryterium dochodowego. W dacie orzekania w niniejszej sprawie kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej wynosiło 542 zł , a dla osoby w rodzinie – 456 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. w związku z § 1 pkt 1 lit. "a" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej – Dz.U.2012.823). Na marginesie należy zauważyć, że od dnia 1 października 2015r. kryterium dochodowe wynosi dla osoby samotnie gospodarującej – 634 zł, a dla osoby w rodzinie – 514 zł (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2015r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej – Dz.U.2015.1058 .

Niezależnie od spełnienia kryterium dochodowego pomoc społeczną można przyznać przy jednoczesnym wystąpienie co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 ustawy o pomocy społecznej lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.

W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, iż skarżąca spełnia kryterium dochodowe, co nie oznacza jednak, że organ ma automatycznie przyznać jej wnioskowaną pomoc. Decyduje o tym całokształt okoliczności sprawy, w tym również rozmiar środków finansowych, jakimi na ten cel dysponuje organ czy ilość osób potrzebujących, jak również sama postawa skarżącej w rozwiązaniu trudnej sytuacji życiowej oraz cel na który skarżąca wystąpiła o przyznanie jej zasiłku celowego.

W przypadku decyzji uznaniowych kontrola sądowa ograniczona jest do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ administracji nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 k.p.a., a więc w sposób przekonywujący. Z drugiej strony uznaniowy charakter rozstrzygnięcia wyłącza natomiast zasadniczo sądową kontrolę wydanej decyzji z punktu widzenia jej celowości czy słuszności, gdyż jest to domena zastrzeżona dla swobodnego uznania organu administracji.

Decyzja uznaniowa powinna uwzględniać zasady ogólne określone w Kodeksie postępowania administracyjnego, a w zakresie meritum rozstrzygnięcia - zasady ustawy o pomocy społecznej. Jak słusznie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 czerwca 2007 r. sygn. akt I OSK 1464/06 (http//orzeczenia.nsa.gov.pl) z przepisów regulujących tryb przyznania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględnienia potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia z zakresu pomocy społecznej. Z całą pewności bowiem organy odpowiedzialne za udzielenie pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbą osób wymagających wsparcia. Bezsprzecznym jest, że przyznana konkretna pomoc musi mieć pokrycie w środkach finansowych, gdyż w przeciwnym wypadku nie mogłaby zostać faktycznie zrealizowana. Nie ulega także wątpliwości, że organy pomocy społecznej nie są w stanie zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości.

Ponadto należy wskazać na bardzo trafną uwagę Naczelnego Sądu Administracyjnego, który podkreślił, że ponieważ ani przepisy art. 39 o pomocy społecznej, określające okoliczności, w których może być przyznany zasiłek celowy, ani też inne przepisy dotyczące udzielania pomocy ze środków opieki społecznej nie określają wysokości zasiłku celowego i nie podają kryteriów ustalania tej wysokości, to wyznacznikami ustalania wysokości zasiłku celowego są - z jednej strony - sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, a z drugiej strony - możliwości finansowe organów pomocy społecznej (zob. wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2012 r., I OSK 407/12, LEX nr 1264795). Pomoc państwa ma charakter subsydiarny, tj. dopuszcza się interwencję organów państwa tylko w takich przypadkach, w których osoba lub rodzina rzeczywiście nie mają możliwości samodzielnego przezwyciężania trudności życiowych. Świadczenia z pomocy społecznej powinny być dostosowane do konkretnej sytuacji indywidualnego beneficjenta, jednakże określone potrzeby osób i rodzin mogą być jednak zrealizowane tylko wówczas, gdy odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach, także finansowych, pomocy społecznej (zob. wyrok NSA z dnia 21 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 1920/11, publ.http//orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy zauważyć, że organy w zaskarżonej decyzji nr [...] o przyznaniu skarżącej zasiłku celowego w kwocie 250,00 zł na dofinansowanie do zakupu lekarstw oraz żywności w miesiącu listopadzie, prawidłowo uznały, że skarżącej należy przyznać ten zasiłek, zaś jego wysokość została dostosowana do potrzeb skarżącej odwołując się do konkretnych ustaleń co do sytuacji materialnej i rodzinnej skarżącej, otrzymywanych przez nią innych świadczeń z pomocy społecznej oraz zadań i możliwości finansowych organów pomocy społecznej. Organy w sposób wyraźny podniosły, że przyczyną przyznania skarżącej pomocy w tej wysokości jest jej trudna sytuacja materialna, w tym uzyskiwany niski dochód, a także sytuacja życiowa i zdrowotna skarżącej – jej niepełnosprawność i długotrwała choroba, wymagająca zażywania nieprzerwanie leków. W tym więc względzie organy dały prym interesowi indywidualnemu skarżącej przed publicznym. Skarżąca jednocześnie musi zrozumieć, że system pomocy społecznej został tak skonstruowany, iż pomoc społeczna państwa ta ze swej istoty nie jest pomocą, która ma pokryć wszystkie wydatki i potrzeby beneficjentów, lecz, co dobitnie podkreśliły orzekające organy w tym wypadku, ma ona być subsydiarną, czyli doraźną pomocą, wspierającą osobę w wysiłkach przezwyciężenia trudności, w których się znalazła, a która przy wykorzystaniu własnych zasobów i możliwości nie jest w stanie trudności tych przezwyciężyć bez pomocy państwa.

Sąd w całości podzielił stanowisko organów orzekających w niniejszej sprawie jako zgodne z prawem.

Oceniając zaskarżoną decyzję, podkreślić należy, że przy ograniczonych możliwościach finansowych organu pierwszej instancji, uwzględnienie wniosku skarżącej pozbawiłoby pomocy inne osoby potrzebujące, co pozostawałoby w sprzeczności nie tylko z zasadą solidaryzmu społecznego, ale także z celami ustawy o pomocy społecznej. W tej sytuacji nie ma podstaw do przyjęcia, że odmawiając skarżącej przyznania pomocy społecznej w formie wykupienia lekarstw – zgodnie z załączonymi receptami lekarskimi, w miesiącu listopadzie 2014 r., organy postąpiły w sposób arbitralny i dyskryminujący skarżącą. Niemożność uwzględnienia w całości wniosku podyktowana była bowiem nie tylko faktem, że uwzględniono w części wniosek skarżącej i przyznano jej zasiłek celowy na ten cel w kwocie 250 zł, ale także ograniczonymi możliwościami finansowymi, jakimi dysponował organ pierwszej instancji, obowiązkiem zabezpieczenia środków na realizacje innych ustawowych zadań z zakresu pomocy społecznej, a także duża liczba podopiecznych ok. 400 rodzin. Przy ocenie prawidłowości zaskarżonej decyzji nie bez znaczenia bowiem pozostaje fakt, że środki na pomoc społeczną muszą zabezpieczyć potrzeby zgłaszane przez cały rok i uwzględniać potrzeby wszystkich podopiecznych. Wiadomym jest, że ze względu na dużą ilość osób takiej pomocy potrzebujących i ograniczone możliwości budżetowe organów pomocy społecznej, potrzeby takich osób nie mogą być zaspokojone w całości.

W ocenie tej nie sposób pominąć istotnej okoliczności, że mimo przyznania zasiłku celowego w kwocie 250 zł , skarżąca nie podejmowała tej kwoty ; organ kilkakrotnie wyznaczał skarżącej terminy wypłaty ww. kwoty, które były przez skarżącą zignorowane.

Dodatkowo podnieść należy , że skarżąca co prawda prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe , jednak nie jest osobą samotną – ma dwóch dorosłych synów i męża , od których – jako osób prawnie zobowiązanych do alimentacji na jej rzecz- mogłaby oczekiwać wsparcia.

Mając na uwadze powyższe ustalenia, w ocenie Sądu , organy zgodnie z obowiązującymi przepisami, wszechstronnie zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy i dokonały prawidłowej oceny tego materiału. W zaskarżonej decyzji w sposób szczegółowy przedstawiono ustalenia stanu faktycznego, wskazano przepisy, które miały zastosowanie w sprawach oraz prawidłowo zinterpretowano ich treść.

Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

O wynagrodzeniu wyznaczonego dla skarżącego adwokata orzeczono na podstawie art.250 tej ustawy w związku z art.29 ust.1 ustawy z dnia z 26 maja 1982r. – Prawo o adwokaturze (Dz.U.2009.146.1188), określając ich wysokości na podstawie § 19 pkt.1 i § 18 ust.1 pkt.1 c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2002.163.1348) , w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.