Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 372/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-10-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magda Froncisz Sędziowie: WSA Mirosław Bator (spr.) WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Protokolant: sekretarz sądowy Honorata Kuźmicka-Wełna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2020 r. sprawy ze skargi I. P.-P. na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2020 r. znak: [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy przydomowej oczyszczalni ścieków I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej I. P.-P. kwotę 500 zł (słownie: pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Starosta [...] decyzją z dnia 9 grudnia 2019 r. działając na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz art. 104 K.p.a. zgłosił sprzeciw w sprawie zgłoszenia budowy "przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do 7, 5 m3 na dobę na działce nr [...] w miejscowości N. przy ul. [...] nr [...] gmina A.. Rodzaj odbiornika oczyszczonych ścieków: grunt". W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 28 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, wyjątki od tej zasady zawiera art. 29-30, który wylicza w sposób enumeratywny rodzaje budów i robót budowlanych, które nie wymagają pozwolenia na budowę. Katalog obiektów wymieniony w art. 29-30 ma charakter zamknięty, co oznacza, że tylko wymienione w nim roboty budowlane i obiekty budowlane mogą być wybudowane po przyjęciu zgłoszenia robót budowlanych bądź są z tych obowiązków całkowicie zwolnione. Z treści zgłoszenia wynika, że inwestor planuje budowę przydomowej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] w miejscowości N. przy ulicy [...], gmina A.. Zgodnie z art. 29 ust. l pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m3 na dobę. Oznacza to, że inwestor planując tego typu inwestycję jest zwolniony z uzyskania pozwolenia na budowę. Niemniej na mocy art. 30 ust. l i 2 Prawa budowlanego, inwestycje w powyższym zakresie podlegają zgłoszeniu. Organ, właściwy do przyjęcia zgłoszenia budowy, bada zgłoszenie w świetle art. 3.0 ust. 6 Prawo budowlane, właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli: 1) zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę; 2) budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy; 3) zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29 ust. l pkt 12, w miejscu którym taki obiekt istnieje. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi przypadek, o którym mowa w punkcie l i 3 przywołanego przepisu. Zatem zadaniem organu administracji architektoniczno - budowlanej jest ustalenie, czy zgłaszana inwestycja objęta zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Działka nr [...] w miejscowości N. znajduje się w terenie, na którym obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Alwernia oraz miejscowości Grójec, Kwaczała, Nieporaz, Poręba Żegoty i Regulice zatwierdzonego uchwałą nr XIII/106/2015 Rady Miejskiej w Alwerni z dnia 16.11.2015 r. Zgodnie z § 9 ust. l w/w miejscowego planu "Rozdział 7. Ustalenie granic i sposobu zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie, ustalonych na podstawie odrębnych przepisów, w tym terenów górniczych, a także narażonych na niebezpieczeństwo powodzi oraz zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych – część obszaru objętego planem znajduje się w obszarze Głównego Zbiornika wód podziemnych nr [...] C.. Zasady ochrony zasobów wodnych, w zakresie odprowadzania ścieków oraz wód opadowych i roztopowych, określono w rozdziale 10, który ustala zasad modernizacji, rozbudowy i budowy sieci infrastruktury technicznej. W § 12 ust 2 pkt l w/w miejscowego planu określono, iż w ramach ochrony zasobów wodnych ustala się obsługę terenów przeznaczonych pod zabudowę przy uwzględnieniu następujących zasad w zakresie odprowadzenia ścieków: a) ustala się realizację kanalizacji sanitarnej ze sprowadzaniem ścieków do oczyszczalni ścieków w A.. Dopuszcza się gromadzenie ścieków w zbiornikach bezodpływowych na nieczystości ciekłe; b) ustala się zakaz realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków w obszarze wysokiej ochrony Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Nr [...] "C.";c) ustala się zakaz realizacji dołów chłonnych i osadników gnilnych mających odpływ do gruntu i rowów melioracyjnych. Po analizie przedłożonej do wniosku dokumentacji organ jednoznacznie stwierdził, iż działka zlokalizowana jest w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] "C.". Zgodnie z zapisem w § 12 ust 2 pkt 1b w/w obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w obszarze wysokiej ochrony Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Nr [...] "C." obowiązuje zakaz realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków. W ocenie organu przedstawione zamierzenie nie stanowi podstawy do przyjęcia powyższego wniosku w trybie zgłoszenia, bowiem przekracza zakres art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, a zatem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Od tej decyzji I. P. – P. wniosła odwołanie domagając się jej uchylenia.

Wojewoda decyzją z dnia 27 lutego 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zamierzona budowa przedmiotowej oczyszczalni ścieków zlokalizowana została na działce nr [...] położonej w miejscowości N. gmina A., która znajduje się na obszarze objętym ww. mpzp o symbolu 01MN i 02R. Zgodnie z § 9 ust. 1 mpzp: część obszaru objętego planem znajduje się w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Nr [...] "C.". Zasady ochrony zasobów wodnych, w zakresie odprowadzania ścieków oraz wód opadowych i roztopowych, określono w rozdziale 10, w którym zostały ustalone zasady modernizacji, rozbudowy i budowy sieci infrastruktury technicznej. Natomiast zgodnie z § 12 ust. 2 pkt 1 (rozdział 10) mpzp w ramach ochrony zasobów wodnych ustala się obsługę terenów przeznaczonych pod zabudowę przy uwzględnieniu następujących zasad w zakresie odprowadzenia ścieków: a/ ustala się realizację kanalizacji sanitarnej ze sprowadzaniem ścieków do oczyszczalnie ścieków w A.. Dopuszcza się gromadzenie ścieków w zbiornikach bezodpływowych na nieczystości ciekłe; b/ ustala się zakaz realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków w obszarze wysokiej ochrony Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Nr [...] "C."; c/ ustala się zakaz realizacji dołów chłonnych i osadników gnilnych mających odpływ do gruntu i rowów melioracyjnych. Organ odwoławczy mając powyższe na uwadze stwierdził, że zgłoszona inwestycja usytuowana na działce nr [...] w miejscowości N. gmina A. znajduje się w części na obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] "C.", na którym obowiązuje zakaz budowy oczyszczalni ścieków. Oznacza to, że na przedmiotowej działce inwestycyjnej brak jest możliwości budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, bowiem jej realizacja jest niezgodna z wymogami mpzp. W ocenie organu odwoławczego, na obszarze objętym przedmiotową inwestycją, zakres prac budowlanych wykazanych w zgłoszeniu jest niedozwolony, zatem Starosta [...] wydał słusznie decyzję sprzeciwu wobec dokonanego zgłoszenia. Dodać należy, że zgodnie z pismem i załącznikiem Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 18.11.2019 r. część przedmiotowej działki inwestycyjna znajduje się na obszarze występowania głównego użytkowego poziomu wodonośnego (GUPW) wieku triasowego, w której obowiązuje zakaz wprowadzania do ziemi ścieków. Z analizy porównawczej znajdującego się w aktach zgłoszenia i mapy udostępnionej przez Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie wynika, że przedmiotowa oczyszczalnia ścieków znajduje się częściowo na terenie ochronnym.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła I. P. – P. zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nadinterpretację i nieodróżnienie pojęcia "Główny Zbiornik Wód" oraz obszar wysokiej ochrony Głównego Zbiornika Wód, naruszenie zasady hierarchiczności prawa i powołanie się na zapisy § 12 ust. 2 pkt 1 ppkt a i b uchwały nr XIII/106/2015 Rady Miejskiej w Alwerni z dnia 16 listopada 2015 r., które są niezgodne z ustawą o zachowaniu porządku i czystości w gminie, przez co miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dotknięty jest wadą nieważności oraz naruszenie art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niezweryfikowanie istnienia i przebiegu strefy ochronnej zbiornika wód podziemnych nr [...] C.. W uzasadnieniu rozwinięto powyższa zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu i instancji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zaważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. 2019 r., poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako P.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 P.p.s.a.).

Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji Sąd uznał, że wniesiona skarga zawiera usprawiedliwione podstawy. Przedmiot sądowej kontroli stanowi decyzja Wojewody z dnia 27 lutego 2020 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 9 grudnia 2019 r. w przedmiocie wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,5 m3 na dobę na działce nr [...] w miejscowości N. przy ul. [...] gmina A..

Zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego właściwy organ wnosi sprzeciw do zgłoszenia, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy. Podstawą do wniesienia sprzeciwu było przyjęcie, że objęty zgłoszeniem zamiar budowy przydomowej oczyszczalni ścieków jest niezgodny z zapisami obowiązującego miejscowego plany zagospodarowania przestrzennego, gdyż działka inwestycyjna zlokalizowana jest obszarze Głównego Zbiornika wód Podziemnych nr [...] C., na którym obowiązuje zakaz realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków.

Organy wskazały bowiem, że zgodnie z § 9 ust. 1 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego część obszaru objętego planem znajduje się w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych Nr [...] "C.". Natomiast zgodnie z § 12 ust. 2 pkt 1 (rozdział 10) planu w ramach ochrony zasobów wodnych ustala się obsługę terenów przeznaczonych pod zabudowę przy uwzględnieniu następujących zasad w zakresie odprowadzenia ścieków:

a/ ustala się realizację kanalizacji sanitarnej ze sprowadzeniem ścieków do oczyszczalni ścieków w A.. Dopuszcza się gromadzenie ścieków w zbiornikach bezodpływowych na nieczystości ciekłe;

b/ ustala się zakaz realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków w obszarze wysokiej ochrony głównego Zbiornika wód podziemnych nr [...] "C.";

c/ ustala się zakaz realizacji dołów chłonnych i osadników gnilnych mających odpływ do gruntów i rowów melioracyjnych.

Zacytowanie powyższych zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma podstawowe i rozstrzygające znaczenie w niniejszej sprawie. Zwrócić jednak należy uwagę, że przedstawiona wyżej treść planu, będąca dla orzekających organów administracji podstawą wniesienia sprzeciwu wobec dokonanego przez inwestora zgłoszenia budowy, nie może być uznana za miarodajną dla prawnej oceny wniosku skarżącej dotyczącego zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków. Podkreślić bowiem należy, iż właściwe odczytanie norm prawnych zawartych w przedmiotowym planie miejscowym, wymaga należytej i kompleksowej oceny treści całego planu i odniesienia do zamierzenia inwestycyjnego. Przede wszystkim wskazać należy, że zgodnie z § 9 ust. 1 planu "część obszaru objętego planem znajduje się w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] C.". Natomiast w myśl § 12 ust. 2 pkt 1 pkt b "ustala się zakaz realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków w obszarze wysokiej ochrony Głównego Zbiornika wód Podziemnych nr [...] C.". Po pierwsze w przedmiotowej sprawie organ II instancji nie poczynił ustaleń czy działka nr [...] w miejscowości N. przy ul. [...] faktycznie znajduje się w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] C.. Z zapisów mpzp wyraźnie wynika, że tylko część obszaru leży w tej strefie- niekoniecznie działka skarżącego. Co więcej, zakaz realizacji przydomowych oczyszczalni ścieków został ustalony w obszarze wysokiej ochrony Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] "C." a nie obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] C.". Pojęcia te nie są tożsame.

Organ na żadnym etapie postępowania nie ustalił czy działka skarżącej znajduje się w obszarze wysokiej ochrony Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] "C." ani nawet że w obszarze Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] C.. Ponadto organ w ogóle nie zajął się kwestią ustalenia jaki generalnie teren należy do obszaru wysokiej ochrony Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr [...] "C." oraz z jakiego aktu ustanowienie tego obszaru wysokiej ochrony wynika (skarżąca zarzuca, że obszar taki nie został ustanowiony). Okoliczność ta bezwzględnie wymaga precyzyjnych ustaleń oraz wyjaśnienia prawnej sytuacji w jakiej znajduje się skarżąca.

Zwrócić też należy uwagę, że w aktach przedmiotowej sprawy zalega pismo Zakładu Usług Komunalnych w A. z dnia 22 listopada 2019 r. informujące, że "obecnie nie istnieją techniczne możliwości świadczenia usług kanalizacyjnych". Co więcej w aktach sprawy znajduje się również pismo Państwowego Gospodarstwa wodnego Wody Polskie z dnia 18 listopada 2019 r. zawierające informację, że część działki o numerze ewidencyjnym [...] (...) znajduje się na obszarze występowania głównego użytkowego poziomu wodonośnego (GUPW) wieku triasowego (...). W związku z powyższym w tej części działki obowiązuje ograniczenie w korzystaniu z wód, stanowiące o zakazie wprowadzania do ziemi ścieków. Zatem również z tego pisma wyraźnie wynika, że jedynie część działki nr [...] jest objęta zakazem wprowadzania do ziemi ścieków. Mimo posiadania takich informacji organ w ogóle nie ustalił, czy skarżąca miała zamiar wybudować domową oczyszczalnie ścieków właśnie na tej części działki a w aktach administracyjnych zalega mapa z "dorysowanym" szkicem według którego część objęta zamiarem inwestycyjnym znajduje się poza terenem obszaru występowania głównego użytkowego poziomu wodonośnego (GUPW) wieku triasowego. Do szkicu tego organ nie odniósł się w żaden sposób.

Tym samym organ w niniejszym postępowaniu uchybił podstawowym zasadom wynikającym z Kodeksu postepowania administracyjnego w tym w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ w pierwszej kolejności ustali prawidłowy stan faktyczny.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. W kwestii kosztów Sąd orzekł, jak w pkt 2 sentencji wyroku, na podstawie art.200 w związku z art. 205 § 1 P.p.s.a.