Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2930/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 13,48,97
journal: Dz.U. 2012 poz 680
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 marca 2014 r. sprawy ze skargi A. I. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego R. S. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w części orzekającej o odmowie nadania A. I. statusu uchodźcy w RP, o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej, o braku zgody na pobyt tolerowany i o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy uchyliła zaskarżoną decyzję i umorzyła postępowanie organu pierwszej instancji. Decyzja obejmowała również troje małoletnich dzieci cudzoziemki (A. I., A. I., R. I.).

Powyższe rozstrzygnięcie oparte zostało na następujących ustaleniach faktycznych i ocenach prawnych.

A. I. obywatelka [...], deklarująca narodowość [...], w dniu 18 kwietnia 2013 r. złożyła wniosek o nadanie jej statusu uchodźcy, wskazując w uzasadnieniu wniosku, że była prześladowana ze strony struktur siłowych domagających się od niej podania miejsca pobytu jej męża.

Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2013 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców postanowił odmówić nadania A. I. statusu uchodźcy, powołując się na przepis art. 34 ust. 1 pkt 1 i 6, art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP.

W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że A. I. nie spełnia przesłanek, o których mówi Konwencja Genewska dotycząca statusu uchodźców. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdził też, że w przypadku wnioskodawczyni brak jest przesłanek do udzielenia ochrony uzupełniającej, jak i zgody na pobyt tolerowany i postanowił wydalić ją z terytorium RP. Szef Urzędu zakazał też cudzoziemce wjazdu na terytorium RP i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy.

Rozpatrując odwołanie A. I. od decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, Rada do Spraw Uchodźców wskazała, że istotą niniejszej sprawy jest udzielenie odpowiedzi na pytanie czy A. I. jest uchodźcą w rozumieniu przepisów ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP i czy odmowa nadania mu statusu uchodźcy w Polsce jest zasadna. Jak wskazał organ odwoławczy kluczowym elementem oceny, czy cudzoziemiec spełnia przesłanki materialno – prawne warunkujące z mocy prawa nadanie statusu uchodźcy jest ocena jego oświadczeń nie tylko z punktu widzenia subiektywnego, ale wskazanie, czy stan ten jest uzasadniony przez sytuację obiektywną.

Stosownie do przepisu art. 13 ust. 1 powyższej ustawy, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju.

Rada do Spraw Uchodźców wskazała, że zgodnie z przepisem art. 13 ust. 3 prześladowanie, o którym mowa w ust. 1, musi: 1/ ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. lub 2/ być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1.

Organ odwoławczy wskazał, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala stwierdzić, że wnioskodawczyni nie wykazała, aby w jej indywidualnym przypadku istniało realne zagrożenie prześladowaniem z powodów wskazanych w ustawie.

Z wniosku o nadanie statusu uchodźcy wynika, że cudzoziemka wyznaje [...], jest mężatką. Od 2000 r. do wyjazdu do Polski w maju 2013 r. mieszkała we wsi [...], ma wykształcenie podstawowe i nie ma żadnego wyuczonego zawodu. Nigdy nie pracowała. Nie cierpiała na choroby przewlekłe, nie była poddawana operacjom, jest pełnosprawna, ale ma problemy z sercem. Nigdy nie opuszczała kraju pochodzenia. Podała, że nigdy nie była zatrzymana, aresztowana, nie prowadzono przeciwko niej postępowania, nie była sądzona, ani skazana. Nigdy nie należała do żadnej partii politycznych ani organizacji, w tym religijnej. Nie brała udziału w działaniach wojennych. Uważa się za osobę prześladowaną w kraju pochodzenia, ale nie była poddawana przemocy. Jako powód opuszczenia [...] podała obawę o życie, gdyż jej tam grożono i była prześladowana. Podała, że ze swoim mężem ma ślub cywilny. Mąż pracował dorywczo, nadużywał alkoholu i przepijał wszystkie pieniądze. Warunki bytowe była bardzo trudne, nie otrzymywała zasiłku i większość czasu głodowali. Utrzymywali się z tego co uzyskiwała z uprawy ogrodu. W dniu 5 lutego 2012 r. mąż cudzoziemki wyszedł po papierosy i tego dnia nie wrócił. Poszukiwania i powiadomienia miejscowych władz nie przyniosły żadnych rezultatów. Po dwóch tygodniach po wyjściu męża z domu przyszli ludzie w mundurach kamuflażowych i wypytywali cudzoziemkę o męża. Grozili jej, że zabiorą dzieci i będą je wysyłali w kawałkach. Nieznani jej ludzie mówili po [...] i nachodzili ją co 3 dni. Cudzoziemka wskazała, że w dniu 7 kwietnia 2013 r. została zabrana przez zakamuflowanych z domu i zawieziona w nie znane jej miejsce, gdyż miała zawiązane oczy. Była bita i przetrzymywana przez 3 dni. W czasie zatrzymania traciła przytomność, ale była polewana wodą i dalej przesłuchiwana. Następnie sprzedała wszystko co miała i nic nikomu nie mówiąc wyjechała z dziećmi do Polski. Wskazała, że jej mąż przeszedł do bojowników, gdyż gdyby nie żył znaleziono by jego ciało. Stwierdziła, że nie chce wracać do [...], gdyż nie widzi tam dla siebie przyszłości i chce wykształcić dzieci.

Rozpatrując odwołanie A. I. organ odwoławczy wskazał, że nie zasługuje ono na uwzględnienie. Organ podkreślił, że w tekście odwołania cudzoziemka po raz kolejny składa oświadczenia sprzeczne z poprzednimi. Oświadczenie, że jej mąż był wojskowym i zapewne został porwany przez bojowników islamskich jest sprzeczne z wcześniejszymi oświadczeniami cudzoziemki, że jej mąż nie posiadał żadnego zatrudnienia i od czasu do czasu podejmował jakieś prace dorywcze, wszystko co zarobił przepijał, a jedynym źródłem utrzymania była sprzedaż warzyw i owoców z prowadzonego przez nią ogrodu.

Organ odwoławczy wskazał, że odmówił dania wiary aby cudzoziemka była zatrzymana na 3 dni i poddana przemocy fizycznej w celu ujawnienia miejsca pobytu męża. Rada podkreśliła, że do zatrzymania kobiet przez struktury siłowe dochodzi na [...] bardzo rzadko i nie jest znany Radzie nawet jeden przypadek, aby kobieta była przetrzymywana i poddawana przemocy przez struktury federalne i republikańskie, o ile nie jest bezpośrednio zaangażowana w działalność wymierzoną we władze. Potwierdzenie oświadczenia strony o 3-dniowym zatrzymaniu nie figuruje w żadnym z portali, ani federalnym, ani [...], ani praw człowieka. Zbiory i portale pozarządowych organizacji praw człowieka, czy struktur [...], które odnotowują wszystkie przypadki zatrzymań, aresztowań, aktów przemocy na [...] nie wspominają o takich przypadkach, ani też co istotne w niniejszej sprawie o zatrzymaniu A. I. Wszystkie takie informacje są zbierane i nagłaśniane przez telewizję Imam.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że uznaje za udowodnione, że wnioskodawczyni nigdy nie została zatrzymana, aresztowana, ani nie stawiano jej jakichkolwiek zarzutów, nie rzucano pod jej adresem gróźb, nie stosowano wobec niej gróźb, nie stosowano wobec niej przemocy, nie wzywano jej do organów ścigania, nie wszczynano śledztwa lub postępowania administracyjnego, nie została skazana wyrokiem sądowym. Nie udowodniła, że deklarowane przez nią okoliczności – ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowią poważne naruszenie praw człowieka lub były kulminacją różnych działań lub zaniechań, w tym dotkliwie naruszających prawa człowieka.

Rada do Spraw Uchodźców wskazała, że wnikliwie zadbała sytuację w kraju pochodzenia wnioskodawczyni czy nie zmieniła się ona w takim stopniu, że powrót do [...] mógłby być przyczyną doznania przez skarżącą prześladowań. O tym, że cudzoziemka nie była obiektem zainteresowania władz świadczy fakt, że nie stawiano przeszkód w opuszczeniu przez nią kraju wraz z dziećmi. W tym kontekście organ odwoławczy wskazał, że w pełni podziela, sformułowaną w oparciu o aktualne i wiarygodne opracowania eksperckie ocenę Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców na temat sytuacji politycznej i w zakresie bezpieczeństwa w [...] oraz zmniejszenia się zagrożenia dla ludności cywilnej.

W ocenie Rady, w świetle materiału dowodowego sprawy, należało przyjąć, iż powodem opuszczenia przez A. I. kraju pochodzenia nie było poczucie osobistego prześladowania, ale wyłącznie próba znalezienia lepszych warunków do życia dla swojej rodziny.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z przepisem art. 48 ust. 1 pkt 1 powyższej ustawy, w przypadku gdy wnioskodawcy odmawia się nadania statusu uchodźcy, w decyzji orzeka się o udzieleniu ochrony uzupełniającej z przyczyn, o których mowa w art. 15, tj. gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić cudzoziemca na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: 1/ orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, 2/ tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, 3/ poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego - i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Rada wskazała, że twierdzenia cudzoziemki, iż sytuacja w kraju pochodzenia uniemożliwia jej powrót do kraju pochodzenia nie znajduje pokrycia w wakatach obiektywnych. Cudzoziemka nigdy nie prowadziła żadnej działalności politycznej, nie wspierała ani skrzydła nacjonalistycznego, ani też fundamentalistycznego ruchu bojowników, nie była przedmiotem zainteresowania władz, które bez problemów wydały paszport zagraniczny i nie stawiały przeszkód w podróżowaniu po terytorium [...] i opuszczenia jej granic.

W ocenie Rady organy w pełni zrealizowały dyspozycję art. 18 powyższej ustawy poprzez wnikliwe wzięcie pod uwagę osobistych uwarunkowań cudzoziemki. Wszystkie jej oświadczenia zostały wnikliwie zbadane, ustalono stan faktyczny sprawy, wykazano sprzeczności w zeznaniach, ich zamierzone modyfikacje i eskalacje i w konkluzji zasadnie uznano, że wnioskodawczyni nie spełnia przesłanek do objęcia jej opieką międzynarodową.

Zdaniem Rady, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w świetle zeznań cudzoziemki nie można mówić o żadnym z wymienionych zagrożeń wobec A. I.

Zgodnie z dyspozycją art. 48 ust 1 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP w przypadku gdy wnioskodawcy odmawia się nadania statusu uchodźcy, w decyzji orzeka się o udzieleniu zgody na pobyt tolerowany z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie istnieją okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej i nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 97 ust. 1 a.

Organy administracji państwowej zobowiązane są zatem do ustalenia czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP.

Zdaniem Rady zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje na to, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia cudzoziemka nie będzie narażona na prześladowanie, ani innego rodzaju represje. A. I. nie wskazała przesłanek znalezienia się w sytuacji rzeczywistego ryzyka wystąpienia zagrożeń wymienionych w art. 97 ust. 1 pkt 1, czy 1 a cytowanej ustawy w związku z postanowieniami Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 1950 r. Nie jest przy tym wystarczające samo stwierdzenie, że prawa człowieka są łamane w kraju pochodzenia, lecz strona musi wykazać, że obawy w jej przypadku są uzasadnione i że powrót do kraju pochodzenia istotnie wiązałby się z zagrożeniem.

Rada wskazała, że nie dostrzega żadnego związku między sytuacją cudzoziemki, a zagrożeniami któregokolwiek z praw wyszczególnionych w wymienionym wyżej przepisie.

Zgoda na pobyt tolerowany nie może być traktowana jako konsekwencja ogólnej niestabilności, niedostatków praworządności czy nawet ogólnego poczucia braku bezpieczeństwa w państwie pochodzenia. Przedmiotem oceny jest w dalszym ciągu sytuacja cudzoziemca, a nie jego ojczyzny.

Udzielenie zgody na pobyt tolerowany rozważa się w stosunku do konkretnego cudzoziemca i rozważa się przesłanki z art. 97 ust. 1. Przepis ten jasno stanowi, że cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie:

1) mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie 4 listopada 1950 r.

2) 1 a) naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu.

Podsumowując Rada do Spraw Uchodźców uznała, że decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w sprawie odmowy nadania A. I. statusu uchodźcy i wydalenia z powodu braku przesłanek do udzielenia mu ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP jest zgodna z prawem, została wydana po przeprowadzeniu prawidłowego postępowania administracyjnego, została też wyczerpująco uzasadniona, zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 kpa.

Jednocześnie Rada do Spraw Uchodźców uchyliła decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy - gdyż w opinii Rady rozstrzygnięcie w tym zakresie pozbawione jest podstawy prawnej.

Organ pierwszej instancji rozstrzygając o zakazie wjazdu na terytorium RP powołał się na przepis art. 48 ust. 3 ustawy o ochronie, zgodnie z którym do postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy, w części dotyczącej orzeczenia o wydaleniu, stosuje się przepisy ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.) dotyczące postępowania w sprawie wydalenia. Powyższy przepis wskazuje, zdaniem Rady, iż odesłanie zawarte w ustawie o ochronie dotyczy tylko przepisów proceduralnych, dotyczących samego przebiegu postępowania, takich jak zawarte w art. 90 a ustawy o cudzoziemcach sposoby przekazywania decyzji, czy zawarte w art. 93 a zasady dotyczące tłumaczenia podstawy prawnej decyzji na język zrozumiały dla cudzoziemca. Przepis ten nic jednak nie mówi o stosowaniu przepisów materialno-prawnych, czyli takich, które kształtują sytuację prawną ich adresata. Taki charakter ma zawarty w art. 90 ust. 1 pkt 4 nakaz orzekania w decyzji o wydaleniu o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP.

Dlatego odesłanie zawarte w przepisie art. 48 ust. 3 ustawy o ochronie, jako że dotyczy jedynie stosowania przepisów proceduralnych, nie odnosi się do przepisu prawa materialnego, jakim jest przepis art. 90 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach. Natomiast niedopuszczalne byłoby w tym przypadku stosowanie wykładni rozszerzającej, gdyż przeczyłaby ona literalnemu brzmieniu przepisu, które nie budzi wątpliwości.

Skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. I. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1/ przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść orzeczenia, tj.

- art. 80 kpa w zw. z art. 7 i 77 § 1 kpa poprzez zakwestionowanie wiarygodności skarżącej w oparciu i dowolne i subiektywne ustalenia organu nie poparte żadnymi dowodami, w szczególności przyjęcie, iż cudzoziemka nie była osobą prześladowaną w kraju pochodzenia jedynie w oparciu o fakt, że w trakcie składania wniosku o nadanie statusu uchodźcy nie podała szczegółowych przyczyn opuszczenia Inguszetii;

- art. 107 § 4 kpa w zw. z art. 11 kpa poprzez nieprawidłowe sporządzenie uzasadnienia decyzji w zakresie oceny możliwości udzielenia ochrony w formie ochrony uzupełniającej bądź zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP;

- art. 68 i n. ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez zaniechanie przeprowadzenia badań lekarskich i psychologicznych, zaniechanie przeprowadzenia przesłuchania statusowego z udziałem psychologa, pomimo informacji, że cudzoziemka była poddawana przemocy;

2/ błąd w ustaleniu stanu faktycznego polegający na przyjęciu, że cudzoziemka nie była zatrzymywana i poddawana przemocy w związku z zaginięciem męża;

3/ przepisów prawa materialnego, tj.

- art. 13 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez przyjęcie, że obiektywny aspekt uzasadnionej obawy sprowadza się do kwestii wiarygodności aplikanta, podczas gdy dotyczy on oceny ustalonego stanu faktycznego w świetle informacji o kraju pochodzenia i prawdopodobieństwa prześladowania w razie powrotu do kraju pochodzenia;

- art. 15 oraz art. 97 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP poprzez brak rzeczywistej weryfikacji przesłanek udzielenia cudzoziemce ochrony uzupełniającej bądź zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej utrzymania w mocy decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2013 r. w zakresie odmowy udzielenia zgody na pobyt tolerowany oraz orzeczenia o wydaleniu.

W uzasadnieniu skargi opisano stan sprawy, szczegółowo rozwijając wskazane zarzuty.

W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Rozpoznając sprawę w ramach tak zakreślonej kognicji Sąd nie dopatrzył się w działaniu organu administracji ani naruszenia norm prawa materialnego, ani też naruszenia przepisów postępowania, które uzasadniałyby uwzględnienie skargi.

Przeprowadzona na płaszczyźnie zgodności z prawem kontrola zaskarżonej decyzji, w ramach wskazanych kryteriów, prowadzi do konstatacji, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa. W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680), Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 z późn. zm.), Protokołu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 517), a także przepisów kpa.

W ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, organy administracji obu instancji prawidłowo orzekły co do braku podstaw do przyznania skarżącej ochrony międzynarodowej – statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany.

Stosownie do treści przepisu art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepis ten jest odpowiednikiem art. 1 A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. Uregulowanie to ma on charakter taksatywny, zawiera katalog przesłanek warunkujących nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba – jak wskazane zostało w podręczniku Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) – muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno - prawnej i polityczno - ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Przenosząc powyższe reguły na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, że z uzasadnień zapadłych decyzji wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń A. I. zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jej wypowiedzi złożonych podczas przesłuchania. Analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń cudzoziemki. Wskazać nadto należy, że uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji zawierają wnioski wypływające z tej analizy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że powodem opuszczenia przez skarżącą kraju jej pochodzenia jest obawa i niepokój oraz chęć uniknięcia gróźb wynikających z zaginięcia męża wnioskodawczyni. Stwierdzić należy, że organy orzekające w sprawie, prawidłowo uznały, że skarżąca nie wykazała, aby władze kraju pochodzenia skarżącej, prowadziły wobec niej działania noszące znamiona prześladowań w rozumieniu art. 13 powołanej ustawy. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że powód, który wskazała skarżąca, nie stanowi wystarczającej przesłanki nadania statusu uchodźcy. Skarżąca nie był nigdy zatrzymana, aresztowana, bądź skazana wyrokiem sądu.

Mając na uwadze powyższe Sąd podzielił w pełni argumentację organów administracyjnych, że skarżąca nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy. W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez:

1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji,

2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie,

3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego

- i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

Organy zasadnie przyjęły, że w stosunku do skarżącej nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżąca ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażona na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia.

W związku z powyższym, organ administracji słusznie uznał, że A. I. nie potrzebuje międzynarodowej ochrony bowiem nie spełnia przesłanek uzasadniających uznanie jej za uprawnioną do nadania statusu uchodźcy, ani udzielenia jej ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, określonych w art. 13 ust 1 i art. 15 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W tym miejscu wyjaśnić należy, że zgodnie z dyspozycją przepisu art. 48 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, w ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę oraz odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 97 ust. 1 a.

Przechodząc do oceny istnienia w niniejszej sprawie przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany wskazać należy, że zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie:

1) mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.;

1a) naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu;

2) jest niewykonalne z przyczyn niezależnych od organu wykonującego decyzję o wydaleniu i od cudzoziemca.

Mając zatem na uwadze ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania statusowego organy prawidłowo przyjęły, że skarżąca nie uwiarygodniła, że jest narażona na wymienione naruszenia praw człowieka. Nie przedstawiła bowiem żadnego wiarygodnego dowodu, że władze kraju pochodzenia lub inne podmioty podejmowały krzywdzące wobec niej działania mające związek z wyjazdem z kraju pochodzenia.

Zatem, w ocenie Sądu, organ trafnie orzekł, w oparciu o posiadany materiał dowodowy, że przytoczone przez skarżącą okoliczności nie dają podstaw uzasadniających obawę przed prześladowaniem z powodów, o których mówi art. 1 A pkt 2 Konwencji Genewskiej oraz nie uzasadniają udzielenia ochrony uzupełniającej lub zgody na pobyt tolerowany.

Sąd nie dopatrzył się również w postępowaniu organów naruszenia przepisów postępowania, tj. naruszenia treści art. 7 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa oraz art. 8 kpa i art. 11 kpa.

W ocenie Sądu organy obu instancji w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzył cały materiał dowodowy, przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń, a ocena okoliczności sprawy oparta została na całokształcie materiału dowodowego. Zgodnie z wymogiem przepisu art. 107 § 3 kpa, zaskarżona decyzja została wyczerpująco uzasadniona, a przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ poinformował skarżącą o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, czym wyczerpał dyspozycję art. 10 § 1 kpa.

Odnosząc się do zarzutu wskazanego w skardze, że organ zaniechał przeprowadzenia badań lekarskich i psychologicznych, zaniechał przeprowadzenia przesłuchania statusowego z udziałem psychologa, pomimo informacji, że cudzoziemka była poddawana przemocy to wskazać należy, że organ odwoławczy wyjaśnił w uzasadnieniu decyzji, że po rozpoczęciu przesłuchania statusowego cudzoziemka zadeklarowała, że prześladowaną ją i grożono jej śmiercią. W związku z tym przesłuchanie zostało przerwane i przeprowadzona została konsultacja psychologiczna. Ze sporządzonej opinii wynika, że uzyskane informacje i zachowanie cudzoziemki wskazują na brak problemów psychologicznych mogących świadczyć o objawach zespołu stresu pourazowego.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Orzeczenie o kosztach poniesionej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu znajduje uzasadnienie w art. 250 powołanej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 3 i w zw. z § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).