Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 280/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję i umorzono postępowanie - art. 145 §3 ustawy PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), art.145 § 3, art. 200, art. 205 § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 105 § 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 140aa ust. 1
journal: Dz.U. 1997 nr 98 poz 602
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2018 r. sprawy ze skargi D. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2017 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącej D. Z. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

D. Z. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą [...] w [...], ul. [...] wniosła do tutejszego Sądu skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) z [...] listopada 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z [...] października 2017 r. o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości 1500 zł w związku z naruszeniem polegającym na wykonywaniu przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii I.

Powyższa decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 - zwanej dalej kpa), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1, 2, art. 64c, art. 140 aa ust. 1, 3 pkt 1, 4, art. 140 ab ust. 1, pkt 1, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U z 2017 r. poz. 128 – zwanej dalej prd), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1440 – zwanej dalej udp), a do jej wydania doszło w następującym stanie faktycznym:

W dniu 20 września 2017 r. na drodze wojewódzkiej nr [...] (o dopuszczalnym nacisku osi do 8 ton) w okolicy miejscowości [...] zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z dwuosiowego ciągnika samochodowego marki [...] o nr rej. [...] i trzyosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował Pan A. E., który wykonywał międzynarodowy przejazd drogowy na trasie z Norwegii do Czech z ładunkiem papieru w belach (ładunek podzielny) w imieniu przedsiębiorcy D. Z.. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] września 2017 r. Ważenie przeprowadzono w miejscu do niego przeznaczonym.

Miejsce kontroli legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 26 maja 2010 r.

Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych [...] i [...]. Wagi legitymowały się świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...] w dniu 2 marca 2017 r. z datą ważności do dnia 31 marca 2019 r. dla wagi o nr [...] i w dniu 20 lutego 2017 r. z datą ważności do dnia 28 lutego 2019 r. dla wagi o nr [...].

Ważenie przeprowadzono wymienionymi wagami, które nie były ze sobą połączone (niesporne) – v. str. 5 zaskarżonej decyzji.

W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

– nacisk na pojedynczej osi napędowej 9,7 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) – przekroczenie o 1,7 t,

– podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

Przedmiotem przewozu był papier w belach (20 rolek), stanowiący ładunek podzielny. Organ stwierdził, że nacisk osi był mniejszy niż dopuszczalna wartość nacisku pod jedno koło wynikająca ze świadectwa homologacji. Tym samym, zdaniem organu nie ma możliwości, aby w trakcie pomiaru przekroczono homologowany zakres pomiarowy wag. Kierowca nie złożył wniosku o ponowny pomiar. Według organu, nie ma obowiązku łączenia dwóch wag, a jedynie istnieje możliwość ich połączenia. W przypadku niepołączenia wag każda z wag wskazuje nacisk na koło pojazdu danej osi, które po zsumowaniu dają wartość nacisku osi pojazdu. W przypadku połączenia wag każda z wag wskazuje nacisk na danej osi pojazdu. Tym samym zgodnie z treścią świadectwa homologacji dopuszczalny jest pomiar z zastosowaniem interfejsu, a więc gdy podziałka wagi wzrasta o 100 kg, jak i bez zastosowania interfejsu (kabla łączącego wagi), gdzie każda z wag wskazuje nacisk koła danej osi z działką do 50 kg, które łącznie dają nacisk osi pojazdu. Ponadto, strona nie wykazała, jaki wpływ na wynik ważenia miało niepołączenie dwóch wag użytych do pomiaru obciążenia osi.

Organ nie dopatrzył się również przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 140 aa ust. 4 prd. Zdaniem GITD strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej od odpowiedzialności na podstawie tego przepisu.

W skardze do WSA w Warszawie skarżąca zarzuciła:

▪ naruszenie art. 10 § 1 kpa poprzez uniemożliwienie czynnego uczestniczenia w sprawie przez organ administracji publicznej,

▪ rażące naruszenie art. 107 § 3 kpa poprzez oparcie decyzji tylko na części materiału dowodowego,

▪ naruszenie art. 7 w związku z art. 77 § 1 kpa poprzez porzucenie obowiązku należytego wyjaśnienia sprawy.

Wniosła o uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia D. Z. zarzuciła organom wykonanie pomiarów niezgodnie z warunkami określonymi przez producenta wag w instrukcji obsługi oraz w niezgodnie z warunkami homologacji przedmiotowych wag. Podkreśliła, tak jak to uczyniła uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji, że wagi użyte do pomiaru obciążenia osi powinny być połączone.

Organ wniósł o oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga D. Z. zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie skarżącej, nieuprawnione jest stanowisko organu, jakoby wiarygodny pomiar nacisków osi pojazdów mógł się odbyć przez użycie dwóch odrębnych wag, bez zastosowania pomostu, czyli połączonych ze sobą wag do pomiaru obciążenia osi.

Problematyka związana ze sposobem ważenia obciążenia osi przy użyciu dwóch wag SAW 10C/II była przedmiotem rozważań w wielu wyrokach sądów administracyjnych i Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Sąd w składzie obecnym, podziela i przyjmuje za własny, obecnie jednolicie wypowiadany pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyrokach tego Sądu o konieczności połączenia przewodem dwóch wag typu SAW 10C/II w celu pomiaru obciążenia osi (zob. np. wyroku NSA sygn. akt II GSK 1088/16, II GSK 2341/16, II GSK 2342/16).

W punkcie 1.2 instrukcji obsługi wag typu SAW 10C/II którymi dokonano ważenia kontrolowanego zespołu pojazdów, w którym podano, że "istnieje możliwość połączenia dwóch wag SAW przy pomocy przewodu w celu utworzenia wagi do pomiaru obciążenia osi".

W ocenie Sądu, powyższe stwierdzenie oznacza, że poprzez połączenie dwóch wag przy pomocy przewodu dochodzi do stworzenia możliwości pomiaru obciążenia osi. Dwie wagi niepołączone przewodem nie mogą być zatem wykorzystywane do pomiaru obciążenia osi. Stwierdzenie "istnieje możliwość" oznacza zatem możność połączenia przewodem dwóch wag i przekształcenia ich w ten sposób w jedno urządzenie. Pojedyncze wagi są przeznaczone do pomiaru obciążenia koła, natomiast dopiero po połączeniu ich przewodem waga wyświetli wartość obciążenia osi. Tak więc, jeżeli pomiar zostanie dokonany przy pomocy dwóch wag niepołączonych ze sobą przewodem, to każda z wag wyświetli wartość obciążenia jednego koła (znajdującego się na tej wadze), a nie obciążenia osi.

Skoro z akt sprawy wynika w sposób bezsporny, że para wag użyta do ważenia nie została połączona pomostem, zaś połączenie takie jest warunkiem uznania pomiaru za prawidłowy, to należy uznać, że zaskarżona decyzja GITD narusza prawo w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018 poz. 1302).

Zgodnie z art. 140 aa ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (prd) za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.

Stosownie do treści ust. 3 pkt 1 ww. artykułu karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd.

Skoro w prawidłowo ustalonym (niespornym) stanie faktycznym niniejszej sprawy brak było podstaw do stwierdzenia, że kontrolowany zespół pojazdów jest pojazdem nienormatywnym w efekcie nie było również podstaw do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej. Tym samym, nakładając na skarżącą karę organ naruszył prawo materialne tj. art. 140 aa ust. 1 prd przez niewłaściwe (błędne) zastosowanie tego przepisu do ustalonego stanu faktycznego.

W tym stanie rzeczy zasadnym stało się uchylenie zarówno zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) ppsa.

Uwzględniając powyższe Sąd stwierdza, że w rozpatrywanej sprawie wystąpiła przesłanka obiektywnej bezprzedmiotowości w rozumieniu art. 105 § 1 kpa.

Z tego powodu, Sąd działając na podstawie art. 145 § 3 ppsa w związku z art. 105 § 1 kpa orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego. O kosztach postępowania obejmujących wpis sądowy w wysokości 100 złotych (uiszczony przez skarżącą) WSA orzekł na postawie art. 200 ppsa w zw. z art. 205 § 1 ppsa gdyż, skarga została uwzględniona a zatem zwrot wpisu przysługuje skarżącej od organu.