Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 684/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Wznowiono postępowanie i oddalono skargę o wznowienie postępowania
Powołane przepisy: article: 270
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 1996 nr 235 poz 59 art. 3 i 7
law: Dyrektywa Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiająca dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty  maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu  międzynarodowym.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia NSA Zbigniew Czarnik (spr.) Sędzia del. WSA Urszula Wilk Protokolant Anna Ważbińska-Dudzińska po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi o wznowienie postępowania U Spółki z o.o. w B od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2018 r. sygn. akt II GSK 2932/16 ze skargi kasacyjnej U Spółki z o.o. w B od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2034/15 w sprawie ze skargi U Spółki z o.o. w B na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] czerwca 2015 r. nr [..] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. wznawia postępowanie zakończone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 października 2018 r., sygn. akt II GSK 2932/16; 2. oddala skargę o wznowienie postępowania; 3. zasądza od U Spółki z o.o. w B na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 października 2018 r., sygn. akt II GSK 2932/16 oddalił skargę kasacyjną U Spółki z o.o. w B (dalej: skarżąca lub spółka) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej: WSA w Warszawie) z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2034/15 w sprawie ze skargi tej spółki na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: Inspektor) z dnia [..] czerwca 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika, że w dniu 15 lutego 2015 r. na drodze krajowej nr 92 – Węzeł Kostrzyna zatrzymano do kontroli pojazd członowy składający się z trzyosiowego ciągnika wraz z ośmioosiową naczepą. Pojazdem wykonywany był przejazd drogowy z ładunkiem belki zbrojonej (ładunek niepodzielny) w imieniu spółki. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli z 15 lutego 2015 r.

Ustalono także, że nacisk na II osi wynosił 14,11 t, a na III osi 14,18 t, co łącznie powodowało, że nacisk na podwójnej osi napędowej wynosił 28,29 t (po odjęciu tolerancji). Przyjmując wartość dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej pojazdu do 19 t stwierdzono, że dopuszczalny nacisk został przekroczony o 9,29 t. Tym samym przekroczenie dopuszczalnej wartości wynosiło 48,89%.

Ponadto podczas kontroli twierdzono, iż długość pojazdu członowego wynosiła 28,8 m (po odjęciu 1% błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu), co stanowiło przekroczenie dopuszczalnej wartości o 12,30 m, a więc przekroczenie dopuszczalnej wartości o 74,54%.

Kierowca do kontroli okazał zezwolenie kategorii VII na 5 przejazdów pojazdu nienormatywnego z ładunkiem belki w okresie od 13 lutego do 14 marca 2015 r. W tabeli wartości nacisków osi wskazano, że dopuszczalny nacisk osi na drugiej i trzeciej osi pojazdu to 10,00 t.

Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z [..] kwietnia 2015 r. nałożył na spółkę karę pieniężną w wysokości 15.000 zł. Podstawę faktyczną takiego rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, w pozostałych przypadkach. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej, dopuszczalnej masy całkowitej oraz przekroczenia dopuszczalnej długości pojazdu członowego.

Inspektor decyzją z [..] czerwca 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podstawę prawną decyzji stanowił między innymi art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1, 3 pkt 1 i 4 oraz art. 140ab ust. 1 pkt 3c, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r. poz. 1137 ze zm.; dalej: p.r.d.), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2013 r. poz. 260 ze zm.; dalej: u.d.p.) oraz § 2 ust. 1 pkt 3, § 5 ust. 1 pkt 5 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 2015 r. poz. 305).

Wyrokiem z dnia 4 lutego 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie uznał skargę za niezasadną i ją oddalił.

Wspomnianym na wstępie wyrokiem Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

Skarżący wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej powołanym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2018 r. domagając się jego wznowienia, uchylenia wyroku NSA, poprzedzającego go wyroku WSA w Warszawie, oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Ewentualnie wznowienia postępowania, uchylenia wyroku NSA, poprzedzającego go wyroku WSA w Warszawie, a także decyzji obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.

Skargę wniesiono na podstawie art. 272 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: p.p.s.a.), wskazując jako podstawę wznowienia wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 21 marca 2019 r., C-127/17, w sprawie Komisja Europejska przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej.

Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w ww. wyroku stwierdził, że nakładając na przedsiębiorstwa transportowe wymóg posiadania specjalnych zezwoleń umożliwiających poruszanie się na niektórych drogach publicznych, Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie przepisów art. 3 i art. 7 dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/719 z dnia 29 kwietnia 2015 r., w związku z pkt 3.1 i 3.4 załącznika I do dyrektywy 96/53/WE.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga wznowieniowa nie ma usprawiedliwionych podstaw dlatego należało ją oddalić.

NSA zwraca uwagę, że wyrok TSUE z dnia 21 marca 2019 r., C-127/17 odnosił się do konkretnej sytuacji prawnej i faktycznej. W tym wyroku TSUE stwierdził, że Rzeczypospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie art. 3 i 7 dyrektywy Rady 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym, przy czym odniósł swoje rozważania do pkt 3.1 i 3.4 załącznika I do tej dyrektywy. Skutkiem tego orzeczenia jest przyjęcie, że Rzeczypospolita Polska naruszyła wskazaną wcześniej dyrektywę tylko w zakresie tych dwóch punktów załącznika I, a zatem w odniesieniu do maksymalnego dopuszczalnego ciężaru na oś pojazdu jednoosiowego dla osi nienapędowych (pkt 3.1) i dla osi napędowych (pkt 3.4). Przy czym w przypadku drugim, a więc osi napędowej pojazdów załącznik jednoznacznie wskazuje, że chodzi o pociągi drogowe z pięcioma lub sześcioma osiami (ppkt 2.2.1) i pojazdy przegubowe pięcio- lub sześcioosiowe (ppkt 2.2.2). Zatem tylko w takim zakresie orzeczenie TSUE może mieć zastosowanie. Innymi słowy wskazany w skardze wznowieniowej wyrok TSUE może odnosić się tylko do przypadków przeciążeń określonych w załączniku I pkt 3.1 i 3.4. Dodać należy, że ten wyrok TSUE nie prowadzi do nieważności albo uchylenia przepisów polskich wprowadzających dopuszczalne obciążenia osi pojazdów ujmowanych generalnie, a więc nie powoduje, że przepisy p.r.d. i u.d.p. wprowadzające wymóg posiadania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego stają się nieobowiązujące co do zasady. One są nie do zastosowania, ale tylko w zakresie wynikającym z treści pkt 3.1 i 3.4 załącznika I dyrektywy nr 96/53/WE.

Skoro tak, to przyjąć należy, że spółka występująca ze skargą o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem NSA z dnia 9 października 2019 r., II GSK 2932/16 nie spełnia warunków do objęcia jej zakresem orzeczenia TSUE, bo naruszenie, które było podstawą wymierzenia kary pieniężnej nie może być odnoszone do zakresu tego orzeczenia. Spółka naruszyła warunki zezwolenia kategorii VII, które jednoznacznie określało dopuszczalne obciążenia poszczególnych osi ośmioosiowej naczepy i trójosiowego ciągnika. W takich okolicznościach nie można przyjąć, że wyrok TSUE mógł kształtować jej sytuację prawną w sposób odmienny niż wskazano to w kwestionowanym wyroku NSA.

Z tych powodów i ze względu na treść art. 282 § 2 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania należało oddalić. O kosztach orzeczono na podstawie art. 282 § 2 w zw. z art. 200 p.p.s.a.