Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 392/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Chołuj, Sędziowie Sędzia NSA Anna Moskała, Sędzia WSA Maciej Guziński (sprawozdawca), , Protokolant specjalista Katarzyna Jastrzębska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 11 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi M.B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej też: organ egzekucyjny, DIAS), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 18 i art. 34 § 4 oraz art. 33 § 1 pkt 1, 2, 7 i 8 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm., dalej: u.p.e.a.), postanowieniem z [...] czerwca 2018 r. (znak [...]), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. – K. (NUS; Naczelnik Urzędu Skarbowego; organ egzekucyjny) z [...] maja 2018 r. (nr [...]) w sprawie zarzutów w przedmiocie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec M. B. (dalej: strona, zobowiązana, skarżąca) na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez "A" S.A. (dalej też: wierzyciel) nr [...] r. obejmującego zaległości z tytułu abonamentu RTV za okres: 1.01.2010 r. – 30.04.2015 r.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienie wynika, że [...] sierpnia 2015 r. wierzyciel – "A" S.A. "A" - wystawił wskazany tytuł wykonawczy, który celem przeprowadzenia egzekucji został przekazany do Naczelnika Urzędu Skarbowego. Organ ten wszczął postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanego, doręczając [...] października 2015 r. odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu świadczenia emerytalnego.

Strona złożyła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego. Zobowiązana zgłosił zarzut: 1) przedawnienia obowiązków; 2) braku wymagalności obowiązków; 3) zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 3) braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a.

Naczelnik Urzędu Skarbowego, postanowieniem z [...].11.2015 r. (nr [...]), zawiesił postępowanie egzekucyjne. Jednocześnie, pismem z [...].11.2015 r. (nr [...]), organ egzekucyjny przekazał wierzycielowi zarzuty celem zajęcia stanowiska.

Wierzyciel zakwalifikował pismo strony jako zarzuty: przedawnienia obowiązku, braku uprzedniego doręczenia upomnienia, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego oraz zarzut nieistnienia obowiązku (a nie jak wskazała zobowiązana - zarzut braku wymagalności). Postanowieniem z [...].09.2016 r. (nr [...]),"A" SA, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Następnie postanowieniem z [...].04.2018 r. (nr [...]),"A" SA, nie uwzględnił zażalenia strony na ww. rozstrzygnięcie.

Otrzymawszy to ostateczne stanowisko wierzyciela, Naczelnik Urzędu Skarbowego, postanowieniem z [...].05.2018 r. (nr [...]), uznał wniesione przez stronę zarzuty: nieistnienia obowiązku, przedawnienia obowiązku, braku uprzedniego doręczenia upomnienia oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, za nieuzasadnione.

Pismem z [...] maja 2018 r. strona wniosła zażalenie na przedmiotowe postanowienie, zarzucając naruszenie:

1/ art. 34 § 4 u.p.e.a. w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., poprzez odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego mimo nieistnienia obowiązku z uwagi na niedoręczenie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, co spowodowało brak skutecznej rejestracji ewentualnego odbiornika RTV;

2/ art. 57 u.p.e.a., poprzez wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia w czasie, gdy postępowanie egzekucyjne było zawieszone. Strona podniosła, że zawieszenie postępowania to taki stan, w którym nadal trwa stan zawisłości sprawy, ale tok postępowania ulega wstrzymaniu, sprawa "spoczywa" bez biegu i żadne czynności nie są podejmowane. Organ administracyjny nie może podejmować żadnych czynności poza tymi, które są enumeratywnie wymienione w ustawie. Podniosła, że podstawą zawieszenia postępowania egzekucyjnego jest m.in. wniosek wierzyciela, o czym stanowi art. 56 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Postępowanie egzekucyjne umarza się, jeżeli nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia żądania, co wynika z art. 59 § 1 pkt 8 u.p.e.a. W związku z faktem, iż w niniejszej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego zawiesił postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela, to postępowanie to powinien był podjąć w formie postanowienia. Organ egzekucyjny nie wydał w tym zakresie stosownego postanowienia, czym naruszył zasadę pisemności oraz zasadę informowania;

3/ art. 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w zw. z art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wysłanie przez "A" SA zwykłym listem zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego jest tożsame z doręczeniem zawiadomienia w sposób, o którym mowa w art. 39 k.p.a.

Mając na względzie powyższe, wniosła o uchylenie postanowienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej [...] czerwca 2018 r. wydał zaskarżone postanowienie, w którym utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego z [...] maja 2018 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przedstawił stan faktyczny w sprawie i przytoczył treść art. 18, art. 33 § 1, art. 34 § 1 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wskazał, że podstawą wniesienia zarzutu na prowadzenie postępowania egzekucyjnego mogą być przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 33 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a. Należą do nich powołane w sprawie zarzuty, tj.: przedawnienia dochodzonego obowiązku, braku wymagalności obowiązku (który został zakwalifikowany przez wierzyciela jako zarzut nieistnienia obowiązku), zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a.

Podniósł, że w postępowaniu w sprawie zarzutów organ egzekucyjny zobligowany jest do stosowania procedury określonej w art. 34 u.p.e.a. Zgodnie z treścią art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9, 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Powyższe oznacza, że skoro zobowiązana zgłosiła zarzut nieistnienia obowiązku, zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia i zarzut przedawnienia obowiązku, to zasadnicza dla rozstrzygnięcia zarzutów kwestia, została przesądzona przez "A" SA, w postanowieniu z dnia [...].04.2018 r, którym wierzyciel uznał ww. zarzuty za nieuzasadnione.

Dalej podniesiono w uzasadnieniu, że po analizie zebranego materiału dowodowego, zgłoszony zarzut nieistnienia obowiązku nie zasługuje na uwzględnienie.

Wskazano, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1204 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników (Dz. U. z 2007 r., Nr 187, poz. 1342), zmianie uległy zasady rejestracji odbiorów RTV. Ponadto "A" SA została zobowiązana do nadania z urzędu posiadaczom imiennych książeczek radiofonicznych indywidualnych numerów identyfikacyjnych i powiadomienia użytkowników o wprowadzonej zmianie w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie powołanego wyżej rozporządzenia, tj. do dnia 13.12.2008 r. Jak wskazał wierzyciel, zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego abonenta wraz ze spersonalizowanymi blankietami wpłat zostało wysłane zobowiązanej [...].09.2008 r. (i nie odnotowano zwrotu przesyłki). Podniesiono, że obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika bezpośrednio z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2005 r., nr 85, poz. 728 ze zm.) w związku z czym brak numeru identyfikacyjnego oraz spersonalizowanych dowodów wpłat nie stanowi podstawy do nieregulowania opłat abonamentowych w sytuacji, kiedy abonent nie dokonał ich wyrejestrowania. Zagubienie, zniszczenie lub nieotrzymanie ww. zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego przez osobę zobowiązaną do wnoszenia takich opłat jest podstawą do wystąpienia do "A" SA z wnioskiem o sporządzenie duplikatu.

Wskazano, że wejście w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników telefonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r., nr 187, poz. 1342) nie skutkowało utratą ważności dotychczasowych dowodów zarejestrowania odbiorników. Oznacza to, że użytkownicy, którzy przed dniem wejścia w życie ww. rozporządzenia, posiadali zarejestrowane odbiorniki (tak jak strona) - pozostali abonentami zobowiązanymi do uiszczenia opłat. Opłaty abonamentowe są należnościami publicznoprawnymi, traktowanymi na równi z należnościami publicznymi. Obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych ma charakter powszechny i dotyczy wszystkich obywateli. Do powstania ww. obowiązku nie jest wymagane zawarcie umowy cywilnoprawnej z "B" SA oraz z "C" SA, ponieważ obowiązek uiszczania opłat wynika wprost z przepisów ustawy o opłatach abonamentowych.

W kwestii zarzutu przedawnienia zaległości, wskazano - w ślad za wierzycielem - że przepisy Kodeksu Cywilnego w zakresie dotyczącym przedawnienia roszczeń nie mają zastosowania do opłat abonamentowych, z uwagi na ich publicznoprawny charakter. Przepis art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych stanowi, że do opłat abonamentowych oraz do opłaty, o której mowa w art. 5 ust. 3, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym. W przypadku opóźnienia w uiszczaniu opłaty abonamentowej naliczane są odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa i Dz. U. z 2018r. poz. 800, z późn. zm., dalej: O.p.). Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, co wynika z art. 70 § 1 O.p. Tytuł wykonawczy w sprawie obejmuje zaległe opłaty za okres od stycznia 2010 r. do kwietnia 2015 r. Zaległości za 2010 r. płatne były w poszczególnych miesiącach 2010 r. Pięcioletni okres przedawnienia liczony od końca roku, w którym upłynął termin płatności, czyli od końca 2010 r., upływał z końcem roku 2015. Egzekucja została wszczęta w październiku 2015 r. Zaległości nie uległy więc przedawnieniu, gdyż na dzień wszczęcia egzekucji nie upłynął nawet podstawowy pięcioletni okres przedawnienia. Ponadto organ egzekucyjny zastosował [...].10.2015 r. skuteczny środek egzekucyjny w postaci zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego, który to środek przerwał bieg terminu przedawnienia.

Odnośnie zarzutu braku uprzedniego doręczenia upomnienia, podniesiono w uzasadnieniu, że także ten zarzut również nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl bowiem art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. W sprawie, jak wskazał wierzyciel, upomnienie zostało wysłane do zobowiązanej [...].05.2015 r. na wskazany przez nią podczas rejestracji odbiorników adres, tj. ul. D., W. Doręczenie nastąpiło w trybie art. 44 k.p.a. Wskutek niepodjęcia przesyłki, w dniu [...].06.2015 r. została ona zwrócona nadawcy.

Odnosząc się do zarzutu braku wymagalności, podniesiono, że "A" SA, stwierdził, że wymagalność to taka cecha obowiązku, która pozwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w przypadkach odmowy - skierowania sprawy na drogę egzekucji. Ocena wymagalności obowiązku jest uzależniona m. in. od wystąpienia takich okoliczności jak odroczenie terminu wykonania zobowiązania, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej, czy też wstrzymanie wykonania decyzji. Wskazano, że wierzyciel wyjaśnił, że podniesione przez zobowiązaną argumenty nie świadczą o tym, że podniosła zarzut braku wymagalności (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.). W jego ocenie bowiem, zobowiązana zakwestionowała istnienie obowiązku (podnosząc tym samym zarzut, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.), a nie brak wymagalności.

W zakresie zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Podniesiono w uzasadnieniu, że celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania przez zobowiązanego ciążącego na nim obowiązku o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym w związku z czym, postępowanie egzekucyjne musi być przede wszystkim skuteczne. Fakt, iż w swojej istocie postępowanie egzekucyjne jest uciążliwe nie może uzasadniać twierdzenia, iż każdorazowe stosowanie środka egzekucyjnego uzasadnia wniesienie zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Zarzut taki ma bowiem swoje usprawiedliwienie jedynie w sytuacji, gdy organ egzekucyjny ma możliwość stosowania innego, równie skutecznego środka egzekucyjnego. Niemniej, wybór środka egzekucyjnego nie może być dokonywany przez organ egzekucyjny w sposób całkowicie dowolny. Organ egzekucyjny winien bowiem wybrać środek przewidziany w ustawie, a spośród możliwych środków egzekucyjnych przy egzekucji obowiązku określonego rodzaju, powinien zastosować środek lub środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego.

Podniesiono, że w świetle powyższego, zastosowany środek egzekucyjny w postaci egzekucji ze świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego nie jest środkiem zbyt uciążliwym właśnie z uwagi na brak możliwości zastosowania innego środka egzekucyjnego. Ponadto nie podlega przekazaniu do organu egzekucyjnego zagwarantowana kwota niepodlegająca egzekucji przy stosowaniu tego środka egzekucyjnego, dlatego strona ma zagwarantowane minimum egzystencji.

Wskazano także w uzasadnieniu, że w związku z wniesieniem zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, postępowanie egzekucyjne zostało przez organ egzekucyjny zawieszone. Podstawę prawną stanowił m. in. przepis art. 35 § 1 u.p.e.a., który przewiduje, że zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Zgodnie zatem z ww. przepisem, do czasu wydania przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. postanowienia w sprawie zarzutów - postępowanie egzekucyjne będzie pozostawać zawieszone. Podkreślono, że konsekwencją zawieszenia postępowania egzekucyjnego jest jedynie czasowe zaprzestanie realizacji tytułu wykonawczego poprzez wstrzymanie realizacji dotychczas podjętych czynności egzekucyjnych, jak również niepodejmowanie nowych czynności egzekucyjnych. Zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie wyklucza natomiast możliwości załatwiania podań, np. wniosków, wnoszonych przez strony postępowania i dlatego organ egzekucyjny przed wydaniem postanowienia w sprawie zarzutów nie musiał podejmować postępowania egzekucyjnego.

Wskazano, że [...].04.2018 r. do organu egzekucyjnego wpłynął wniosek wierzyciela o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w związku ze złożeniem przez stronę wniosku o umorzenie lub rozłożenie na raty spłaty zaległości z tytułu abonamentu RTV do czasu uzyskania stanowiska Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Z uwagi na powyższe, zarzut niewydania przez organ egzekucyjny postanowienia w sprawie podjęcia postępowania egzekucyjnego, należało uznać za chybiony.

Strona – reprezentowana przez pełnomocnika złożyła skargę na przedmiotowe postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:

I. naruszenie przepisu prawa materialnego - § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu z 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 87, poz. 1342 z póżn. zm.), poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że dla skutecznego nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego, o którym mowa w tym przepisie wystarczające było przesłanie zawiadomienia o jego nadaniu zwykłą przesyłką pocztową bez urzędowego potwierdzenia odbioru, w sytuacji gdy prawidłowa systemowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosków przeciwnych;

II. naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 6-9 k.p.a., art. 10 § 1 i § 3 k.p.a., art. 67 § 1 k.p.a., art. 68 § 1 i § 2 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 104 § 1 i § 2 k.p.a., art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., art. 109 § 1 k.p.a., poprzez działanie bez podstawy prawnej wskutek błędnego uznania znaczenia normy prawnej, niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie do organów władzy publicznej, w szczególności poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a także błędną ocenę zebranych dowodów, co z kolei doprowadziło do wyciągnięcia błędnego wniosku, że na skarżącej ciążył obowiązek uiszczania opłat abonamentowych w okresie od 1 stycznia 2010 r. do 30 kwietnia 2015 r., jak również nie udowodnienia przez wierzyciela by skarżąca była kiedykolwiek abonentem, podpisanie tytuł wykonawczy przez asystenta w ogóle nieupoważnionego do jego podpisywania, posługiwania się przez wierzyciel dokumentami w postaci kserokopii z faksymiliami - nie mających waloru dokumentu urzędowego.

Wniosła o: uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] czerwca 2018 r. utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] maja 2018 r.; zwrot kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi podkreślono, że z akt sprawy nie wynika, by skarżąca składała wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, nie wynika z akt, że zawiadomienie o nadaniu numeru doręczono skarżącej, co wprost świadczy, że skarżący nie została zawiadomiona o nadaniu jej indywidulanego numeru identyfikacyjnego w nieprzekraczalnym terminie następnych 12 miesięcy, o jakim mowa w § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu z 2007 r., a tym samym brak było podstaw do uznania, że doszło po stronie skarżącej do powstania obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej, W konsekwencji uznać należało, że wystawienie tytułu wykonawczego [...] sierpnia 2015 r., obejmującego należności pieniężne z powodu nieuiszczania opłaty abonamentowej RTV za okres od 1 stycznia 2010 r. do 30 kwietnia 2015 r., a następnie wszczęcie oraz prowadzenie na jego podstawie egzekucji administracyjnej w stosunku do skarżącej - było bezpodstawne.

Skoro obowiązek wnoszenia opłat został powiązany z obowiązkiem rejestracji - to obowiązkiem wierzyciela, jest udowodnienie w sposób nie budzący wątpliwości, że dany odbiornik RTV został zarejestrowany w zgodzie prawem, co dopiero stanowi podstawę żądania uiszczenia opłaty abonamentowej od jego posiadacza. Wierzyciel objął wystawionym tytułem wykonawczym należności za okres od 1 stycznia 2010 r. do 30 kwietnia 2015 r. z tytułu nieuiszczonej opłaty abonamentowej RTV, podczas gdy dopiero w dniu [...] grudnia 2015 r. wysłał duplikat zawiadomienia oraz wniosek rejestracyjny (pismo nr [...]) - co uzasadnia, że dochodzenie spornej należności w stosunku do skarżącej w drodze egzekucji administracyjnej było niedopuszczalne.

W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją wcześniejszą argumentację.

Odniesiono się także w odpowiedzi do zarzutu naruszenia art. 6-9 k.p.a., art. 10 § 1 i 3 k.p.a., art. 67 k.p.a., art. 68 § 1 i 2 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 104 § 1 i 2 k.p.a., art. 107 § 1 i 3 k.p.a., art. 109 § 1 k.p.a. Wskazano, że w myśl przepisu art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten wyraża jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego - zasadę prawdy obiektywnej, która oznacza, że to na organ administracji publicznej nałożony został obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. Podniesiono, że w przedmiotowej sprawie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, przed wydaniem postanowienia, dokonał pełnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie pomijając okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Wskazano w odpowiedzi, że w sprawie, tytuł wykonawczy został podpisany przez osobę posługującą się pieczątką "Z upoważnienia "A", czyli przez osobę, która w ramach upoważnienia otrzymanego od "A" , jest upoważniona do podpisywania dokumentów w imieniu "A". Wobec powyższego nie można twierdzić, iż tytuł wykonawczy został podpisany przez osobę do tego nieupoważnioną.

Podkreślono, że nietrafny jest zarzut dotyczący posługiwania się przez wierzyciela dokumentami w postaci kserokopii z faksymiliami, nie mającymi waloru dokumentu urzędowego. Wierzyciel bowiem posługiwał się kserokopiami potwierdzonymi za zgodność z oryginałem. Wskazano w tym zakresie, iż w wyroku z dnia 29 kwietnia 2009 r. o sygn. akt. II CSK 557/08, Sąd Najwyższy podkreślił, że dokumentem w aspekcie przepisów k.p.c. o dowodach jest oryginał. Sąd Najwyższy również uznał, że kserokopia - jako odwzorowanie oryginału - może być uznana za odpis dokumentu. Z kolei odpis dokumentu jest dokumentem wskazującym na istnienie dokumentu oryginalnego. Jednakże, warunkiem uznania kserokopii za dokument jest umieszczone na niej i zaopatrzone podpisem poświadczenie jej zgodności z oryginałem, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 i 2, 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. 2018 r., poz. 1302, zwanej dalej – w skrócie – "p.p.s.a.").

Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego rozstrzygnięcia uchybiającego prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania. W tym ostatnim przypadku chodzi jednak wyłącznie o sytuacje, gdy uchybienie przepisom prawa procesowego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm., dalej także jako: u.p.e.a.), zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od dnia doręczenia mu tytułu wykonawczego prawo do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1. wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3. określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4. błąd co do osoby zobowiązanego;

5. niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6. niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8. zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10. niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca zgłosiła zarzuty z art. 33 § 1 pkt 1-10 u.p.e.a. tj.: przedawnienia dochodzonych obowiązków; braku wymagalności obowiązku (który został zakwalifikowany przez wierzyciela jako zarzut nieistnienia obowiązku); zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; braku uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a.

Stosownie do art. 34 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca (§ 1). Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione – o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (§ 4).

W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny nie był wierzycielem, a więc stosownie do treści wyżej wskazanych przepisów był zobowiązany do uzyskania stanowiska wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów i był tym stanowiskiem związany, w wyjątkiem zarzutu zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

Jak wskazano już wcześniej, wierzyciel a także organy egzekucyjne - uznały za bezzasadne zarzuty zgłoszone przez skarżącą, a dotyczące należności z tytułu abonamentu RTV, objętych tytułem wykonawczym wystawionym przez "A" S.A. "A" (wierzyciela) nr [...] r. z [...].08.2015 r. obejmujące zaległości za okres: 1.01.2010 r. – 30.04.2015 r. Dokonana przez wierzyciela ocena, jako wiążąca, stała się podstawą do wydania przez organ egzekucyjny postanowienia o niezasadności zarzutów, a następnie postanowienia organu odwoławczego, utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W tym miejscu uzasadnienia wskazać należy, że kontroli Sądu zostało poddane postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] czerwca 2018 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie uznania za nieuzasadnione wniesione zarzuty. Niemniej na podstawie art. 135 p.p.s.a., w rozpoznawanej sprawie kontroli sądu administracyjnego podlega również legalność postanowień wierzyciela w sprawie zasadności zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Skoro bowiem postanowienie zawierające wypowiedź wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego i stanowi niezbędny element jego postanowienia w sprawie zgłoszonego zarzutu, to przy sądowej ocenie postanowienia organu egzekucyjnego nie można oderwać się od oceny zgodności z prawem stanowiska wierzyciela, wiążąco oddziałującego na postanowienie organu egzekucyjnego.

Kontrola przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia wymaga zatem odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć poprzedzających wydanie zaskarżonego postanowienia. W związku z tym ocenie zgodności z prawem poddano również postanowienia wierzyciela z 3.04.2018 r.. utrzymujące w mocy postanowienie z 1.09.2016 r.

W ocenie Sądu, zarówno postanowienie wierzyciela, jak również organu egzekucyjnego oraz organu odwoławczego nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Przypomnieć należy, że skarżąca w pismach z [...].10.2015 r i [...].11.2015 r. r., zgłosiła zarzut: przedawnienia obowiązków, braku wymagalności obowiązków (zakwalifikowanego jako nieistnienia obowiązku), zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, braku uprzedniego doręczenia upomnienia, stąd Sąd jest zobowiązany do zbadania legalności postanowień organów i wierzyciela pod kątem kwestii istnienia obowiązku skarżącej polegającego na zapłacie opłaty abonamentowej, przedawnienia tego obowiązku, doręczenia upomnienia, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Jak bowiem wskazał organ w zaskarżonym postanowieniu o braku wymagalności obowiązku można mówić w przypadku m.in. odroczenia terminu wykonania obowiązku, rozłożenia spłaty należności pieniężnych na raty bądź wstrzymania wykonania decyzji. Taka sytuacja w sprawie nie występuje.

Podstawowym przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest zatem zasadność zarzutu nieistnienia i przedawniania obowiązku stwierdzonego wskazanym tytułem wykonawczym, a kwestia ta jest ściśle związana z oceną zgodności z prawem działań wierzyciela w zakresie uruchomienia wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego dotyczącego opłat abonamentowych RTV. Organ odwoławczy, jak również organ I instancji wskazały, że nie miały podstaw do kwestionowania stanowiska wierzyciela w zakresie istnienia należności objętej tytułem wykonawczym, ponieważ to wierzyciel prowadził postępowanie w celu wyjaśnienia, czy zobowiązany objęty była takim obowiązkiem.

Należy wskazać, że przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (tj.: Dz. U. z 2004 r. Nr 253, poz. 2531 ze zm.) regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Z dniem 16 czerwca 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1204 ze zm.; dalej też: ustawa). Wobec braku uregulowań intertemporalnych i zasadą bezpośredniego działania prawa, ustawodawca nałożył obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych w stosunku osób, które dokonały rejestracji odbiorników RTV w okresie od wejścia w życie ustawy, ale również na osoby, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika.

Kwestię rejestracji odbiorników RTV regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. nr 70 poz. 338). Zgodnie z jego § 3 ust. 2 dowodem zarejestrowania była imienna książeczka radiofoniczna. Tożsama regulacja obowiązywała na mocy § 3 wcześniejszego rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 15 września 1985 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 1985 r. Nr 46 poz. 236).

Natomiast na mocy rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187 poz. 1342; dalej też: rozporządzenie; rozporządzenie z dnia 25 września 2007 r.), dokonano zmiany w zakresie legitymowania się przez użytkownika dowodem rejestracji. Zgodnie z § 3 wskazanego rozporządzenia, dowodem zarejestrowania odbiorników, jest wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych lub zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych. § 5 rozporządzenia stanowił, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników, stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do wskazanego rozporządzenia.

"A", na podstawie rozporządzenia z dnia 25 września 2007r., została zobowiązana do dnia 13 grudnia 2008 r. do nadania z urzędu posiadaczom imiennych książeczek indywidualnego numeru identyfikacyjnego i powiadomienia abonentów o nadaniu takiego numeru. Zawiadomienia o nadaniu numeru, stanowiło dowód zarejestrowania odbiorników RTV, zastąpiło dotychczasowe dowody w formie imiennych książeczek. Poczta nie anulowała wcześniejszych wniosków rejestracyjnych, a jedynie zastąpiła imienną książeczkę opłat indywidualnym numerem identyfikacyjnym, wysyłając do użytkowników zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego oraz imienne formularze polecenia przelewu/wpłaty gotówki, ułatwiające dokonywanie wpłat za abonament RTV. Użytkownicy odbiorników RTV, którzy dokonali rejestracji odbiorników na podstawie przepisów wykonawczych wynikających z wcześniejszych uregulowań prawnych oraz ustawy z dnia 29.12.1992 r. o radiofonii i telewizji, poprzedzającej ustawę o opłatach abonamentowych, pozostali abonentami zobowiązanymi do uiszczania opłat abonamentowych (za wyjątkiem osób, które dopełniły formalności zwolnienia od opłat lub wyrejestrowania).

Zgodnie z obowiązującymi przepisami w przypadku nieposiadania odbiorników RTV, użytkownik tych odbiorników jest zobowiązany dokonać ich wyrejestrowania. Wynika to z § 11 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. (Dz. U. 2013 r., poz. 1676 ) w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, użytkownik odbiorników RTV, niezwłocznie powiadamia operatora wyznaczonego o zmianie danych zawartych w zgłoszeniu, o zgubieniu lub zniszczeniu dowodu zarejestrowania odbiorników, o którym mowa w § 9, oraz o zaprzestaniu używania odbiorników przez złożenie, w placówce pocztowej, formularza wypełnionego w części dotyczącej zmiany danych, wraz z podaniem indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownika lub z wykorzystaniem strony internetowej operatora wyznaczonego do wypełnienia zgłoszenia. Co ważne, wskazany obowiązek zawiadomienia właściwej placówki "A" o zaprzestaniu użytkowania odbiorników RTV ciążył na użytkowniku także w okresie poprzedzającym zmiany związane z wejściem w życie powołanego rozporządzenia z dnia 17 grudnia 2013 r. (§ 4 Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r., w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych - Dz. U. Nr 187, poz. 1342). Również w myśl wcześniej obowiązującego § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 70, poz. 338), posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy między innymi o zaprzestaniu używania odbiornika.

W świetle powyższego, należy przyjąć, że zarejestrowanie odbiornika RTV w czasie obowiązywania którejkolwiek z ustaw, bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę do istnienia, wynikającego z ustawy obowiązku dokonywania opłat abonamentowych (aktualnie jest to ustawa z dnia 21.04.2005 r. o opłatach abonamentowych), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji o charakterze pieniężnym. Powyższe stanowisko było wyrażane już w orzecznictwie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 5276/16 , WSA w Gliwicach dnia 9.12.2013 r. sygn. akt I SA/GI 376/13).

W rozpatrywanej sprawie, organy wskazują, że na imię i nazwisko skarżącej została dokonana rejestracja odbiornika telewizyjnego i radiowego i wydana książeczka opłat o numerze S419271. Na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. nadano zobowiązanej indywidualny numer identyfikacyjny abonenta 01274533, a zawiadomienie o tym fakcie z 03.09.2008 r., które zastąpiło dowód zarejestrowania odbiornika RTV w postaci książeczki opłat, zostało przesłane na adres zobowiązanej. Przedmiotowa przesyłka nie została zwrócona do nadawcy, zatem uznano, że zawiadomienie zostało skutecznie doręczone.

Wierzyciel oraz organ egzekucyjny na poparcie stwierdzenia o braku uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku wskazali, że po wejściu w życie rozporządzenia z 25 września 2007 r., skarżąca otrzymał zawiadomienie z 3 września 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego 01274533. Wierzyciel dodatkowo wskazał, że duplikat zawiadomienia oraz wniosek rejestracyjny zostały wysłane zobowiązanej pismem z [...].12. 2015 r. Wskazano jako dowód na duplikat tego zawiadomienia w aktach sprawy (s.53).

Skarżąca natomiast podnosi, że nie dokonała rejestracji odbiorników RTV zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. W związku z nie doręczeniem jej zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru indentyfikacyjnego rejestracja wcześniejsza odbiorników straciła ważność, o ile kiedykolwiek została dokonana, co również nie zostało udowodnione przez organ. Podkreśliła, że nie zostało doręczone jej zawiadomienie o nadaniu mu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, o którym mowa w § 5 ust. 2 rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r. W konsekwencji nie można przyjąć, iż po 2008 roku mogła być uznana za posiadającą choćby formalnie odbiornik radiofoniczny i /lub telewizyjny.

Z ustaleń wierzyciela (opartych na aktach sprawy) wynika, że skarżąca była zarejestrowanym użytkownikiem odbiorników RTV, nie zgłosiła faktu zaprzestania użytkowania odbiorników oraz nie zgłosiła podstaw do korzystania ze zwolnień od opłat abonamentowych, przewidzianych w ustawie. Jak wskazał ponadto wierzyciel, w dniu [...] września 2008 r. został skierowany do skarżącej tzw. "pakiet startowy", zawierający zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego ([...]) oraz dodatkowo imienne formularze polecenia przelewu/gotówki, ułatwiające dokonywanie wpłat za abonament RTV. Przesyłka została wysłana do skarżącego na jego adres, zaś brak jej zwrotu nadawcy wskazuje na to, że została odebrana. Zgodzić się należy ze stanowiskiem, że dla skuteczności nadania numeru identyfikacyjnego, nie jest konieczne legitymowanie się przez operatora wyznaczonego, zwrotnym potwierdzeniem odbioru zawiadomienia. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko wyrażane w orzecznictwie (por. wyroki NSA z 10 października 2015 r., sygn. akt II GSK 1818/14, z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 5276/16, dostępne na stronie internetowej CBONSA), a przytoczone przez wierzyciela, że prawodawca nakazał operatorowi przesłanie, a nie doręczenie stronie zawiadomienia. Obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika bowiem, jak już wskazano, bezpośrednio z ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 roku o opłatach abonamentowych, tak więc nawet nieotrzymanie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie zwalniało zobowiązanej z obowiązku wnoszenia opłat, nałożonych ustawą abonamentową. Nie można więc w sprawie uznać za uzasadnione zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego. Tezy o braku obowiązku uiszczania abonamentu RTV nie można opierać na zarzucie doręczenia skarżącemu informacji o nadaniu indywidualnego numeru abonenta zwykła przesyłka pocztową bez urzędowego potwierdzenia odbioru .

W konsekwencji brak było podstaw do podważania przez skarżącego obowiązku zapłaty przedmiotowych należności. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca został powiadomiona przez "A" S.A. o istnieniu zaległości w opłatach upomnieniem skierowanym do niej [...] maja 2015 r. na wskazany przez nią adres podczas rejestracji odbiornika. Doręczenie nastąpiło skutecznie, w trybie art. 44 k.p.a. Wskutek niepodjęcia przesyłki, w dniu [...].06.2015 r. została ona zwrócona nadawcy. W upomnieniu wzywano skarżącą do dobrowolnego uregulowania zobowiązania w terminie 7 dni oraz pouczono, że w przypadku nieuregulowania należności zostanie wszczęte postępowanie egzekucyjne w celu przymusowego ściągnięcia należności w trybie egzekucji administracyjnej. Sąd stwierdza, że w aktach sprawy znajduje się duplikat przedmiotowego upomnienia (s. 52).

Wskazać należy za organem nadzoru, że należności z tytułu abonamentu RTV mają charakter publicznoprawny a nie cywilnoprawny, bowiem obowiązek ich uiszczania wynika z ustawy, a nie ma charakteru umownego, zatem podlegają egzekucji administracyjnej, przewidzianej dla należności pieniężnych. W konsekwencji do przedawnienia opłat abonamentowych stosować należy art. 70 § 1 O.p. - zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności. Abonament radiowo-telewizyjny, zgodnie z poglądem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 marca 2010 roku, sygn. akt K 24/08, jest powszechnym, przymusowym, bezzwrotnym, ustalanym jednostronnie na rzecz podmiotu prawa publicznego, w celu realizacji zadań publicznych, świadczeniem publicznoprawnym, rodzajem daniny publicznej, którą od pozostałych danin odróżnia jedynie celowy charakter. Przedmiotowy obowiązek został przez ustawodawcę nałożony na wszystkie podmioty, które posiadają i używają odbiorniki telewizyjne lub radiofoniczne, a obowiązek rejestracji odbiorników, który ma umożliwić zidentyfikowanie zobowiązanych do wnoszenia opłaty abonamentowej, tak samo jak sama opłata, ma charakter powszechny i dotyczy wszystkich obywateli.

Jak wynika z akt sprawy, przedmiotowy tytuł wykonawczy obejmuje zaległe opłaty za okres od stycznia 2010 r. do kwietnia 2015 r. Zaległości za 2010 r. płatne były w poszczególnych miesiącach 2010 r. Pięcioletni okres przedawnienia liczony od końca roku, w którym upłynął termin płatności, czyli od końca 2010 r., upływał z końcem roku 2015. Egzekucja została wszczęta w październiku 2015 r. Zaległości nie uległy więc przedawnieniu, gdyż na dzień wszczęcia egzekucji nie upłynął pięcioletni okres przedawnienia. Ponadto organ egzekucyjny zastosował [...].10.2015 r. skuteczny środek egzekucyjny w postaci zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego, który to środek przerwał bieg terminu przedawnienia.

Odnośnie zarzutu zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, trafnie organy wskazały, że jest on nieuzasadniony. Podkreślić należy, o czym była mowa w zaskarżonym postanowieniu, że celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania przez zobowiązanego ciążącego na nim obowiązku o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym w związku z czym, postępowanie egzekucyjne musi być przede wszystkim skuteczne. Fakt, iż w swojej istocie postępowanie egzekucyjne jest uciążliwe nie może uzasadniać twierdzenia, iż każdorazowe stosowanie środka egzekucyjnego uzasadnia wniesienie zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Zarzut taki ma bowiem swoje usprawiedliwienie jedynie w sytuacji, gdy organ egzekucyjny ma możliwość stosowania innego, równie skutecznego środka egzekucyjnego. Wybór środka egzekucyjnego nie może być dokonywany przez organ egzekucyjny w sposób całkowicie dowolny. Organ egzekucyjny winien bowiem wybrać środek przewidziany w ustawie, a spośród możliwych środków egzekucyjnych przy egzekucji obowiązku określonego rodzaju, powinien zastosować środek lub środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego

W światle powyższego, zastosowany w sprawie środek egzekucyjny w postaci egzekucji ze świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego nie jest środkiem zbyt uciążliwym właśnie z uwagi na brak możliwości zastosowania innego środka egzekucyjnego. Ponadto nie podlega przekazaniu do organu egzekucyjnego zagwarantowana kwota niepodlegająca egzekucji przy stosowaniu tego środka egzekucyjnego, dlatego strona ma zagwarantowane minimum egzystencji.

Odnośnie innych zarzutów podniesionych w skardze wskazać należy, że jak wynika z akt sprawy, tytuł wykonawczy został podpisany przez osobę posługującą się pieczątką "Z upoważnienia "A" ", czyli przez osobę, która w ramach upoważnienia otrzymanego od "A", była umocowana do podpisywania dokumentów w imieniu"A" .

Podnieść należy także, że kserokopia - jako odwzorowanie oryginału - może być uznana za odpis dokumentu. Z kolei odpis dokumentu jest dokumentem wskazującym na istnienie dokumentu oryginalnego. Nietrafny jest więc zarzut dotyczący posługiwania się przez wierzyciela dokumentami w postaci kserokopii z faksymiliami, nie mającymi waloru dokumentu urzędowego.

Sposób załatwienia przedmiotowej sprawy nie narusza także wskazanych w skardze przepisów k.p.a. W myśl art. 7 k.p.a. w zw. z art 18 u.p.e.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy administracji publicznej obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), a ponadto oceniają na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Realizacja tych zasad wymaga, by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Zdaniem Sąd, nie można w sprawie mówić o naruszeniu powyższych zasad w sposób mający istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Organy przed wydaniem postanowienia dokonały pełnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie pomijając okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, wobec czego skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.