Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 897/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 130a ust. 10h i g
journal: Dz.U. 2021 poz 450
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.
article: art. 130a ust. 1 pkt 1, ust. 5a-5d, ust. 6, ust. 7 i ust. 10
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: par. 1 pkt 1 lit. j i k
journal: Dz.U. 2010 nr 152 poz 1018
law: Ustawa z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw.
article: art. 102 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędzia WSA Ewa Alberciak Asesor WSA Paweł Dańczak (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania i odmowy przyznania zwrotu wydatków i wynagrodzenia związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdu 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Starosty [...] z [...] r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego M. B. kwotę 17093 (siedemnaście tysięcy dziewięćdziesiąt trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. e.o.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi uczyniono postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] [...] nr [...], wydane po rozpatrzeniu zażalenia MB prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe MB [...], utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z [...] nr [...] w przedmiocie przyznania i odmowy przyznania zwrotu wydatków za dozór i przechowywanie pojazdów, przyznania zwrotu wydatków i wynagrodzenia związanych z usunięciem pojazdu z drogi oraz odmawiającym przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru za przechowanie według stawek żądanych przez wnioskodawcę.

Stan sprawy przedstawiał się następująco.

W dniu 24 maja 2019 r. MB prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą PHU MB [...] z siedzibą w miejscowości [...] wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o przyznanie wynagrodzenia za dozór i przechowywanie pojazdów wskazanych w wykazie nieodebranych pojazdów z dnia 3 października 2018 r.

Postanowieniem nr [...] z 31 lipca 2019 r., Starosta [...]:

1. przyznał zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór 1 pojazdu od dnia jego zholowania do dnia upływu ustawowego terminu odbioru pojazdu z parkingu, tj. za 3 miesiące od dnia jego usunięcia przy przyjęciu stawki dobowej 5,00 zł, tj.: Daewoo Matiz ([...]) za okres od 21 listopada 2015 r. do dnia 21 lutego 2016 r., tj. za 93 dni - należność z tego tytułu wyniosła łącznie: 465,00 zł;

2. przyznał zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór 12 pojazdów za okres od 8 października 2018 r. do 5 listopada 2018 r. (29 dni), tj. od daty powiadomienia organu, o którym mowa w art. 130a ust. 10g ustawy Prawo o ruchu drogowym do dnia odbioru pojazdów z parkingu przez organ, przy przyjęciu stawki dobowej 5,00 zł - należność z tego tytułu wyniosła łącznie 1.740,00 zł;

3. przyznał zwrot koniecznych wydatków i wynagrodzenia związanych z usunięciem z drogi pojazdu Daewoo Matiz ([...]) w wysokości 300,00 zł;

4. odmówił przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu Daewoo Matiz ([...]) za okres od 22 maja 2016 r. do dnia 7 października 2018 r., tj. od dnia upływu ustawowego terminu przechowania pojazdu do dnia poprzedzającego powiadomienie, o którym mowa w art. 130a ust. 10g ustawy Prawo o ruchu drogowym

5. odmówił przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór 11 pojazdów w okresie od dnia 11 marca 2014 r. do dnia poprzedzającego datę wpływu powiadomienia, o którym mowa w z art. 130a ust. 10g ustawy Prawo o ruchu drogowym:

6. odmówił przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru za przechowywanie według stawek żądanych przez wnioskodawcę.

W wyniku rozpoznania zażalenia MB Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], postanowieniem z [...] r. nr [...], uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

W następstwie ponownego rozpoznania sprawy, postanowieniem nr [...] z [...] , Starostwa [...] przyznał zwrot koniecznych wydatków w łącznej kwocie 2.464,50 zł. związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór 1 pojazdu od dnia jego usunięcia z drogi do dnia upływu ustawowego terminu odbioru pojazdu z parkingu, tj. za 3 miesiące od dnia jego usunięcia przy przyjęciu stawki dobowej 26,50 zł, tj.: Daewoo Matiz ([...]) za okres od 21 listopada 2015 r. do dnia 21 lutego 2016 r., tj. za 93 dni;

2. przyznał zwrot koniecznych wydatków w łącznej kwocie 9.222,00 zł. związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór 12 pojazdów za okres od dnia 8 października 2018 r. do 5 listopada 2018 r. (29 dni), tj. od daty powiadomienia organu, o którym mowa w art. 130a ust. 10g ustawy Prawo o ruchu drogowym do dnia odbioru pojazdów z parkingu przez organ, przy przyjęciu stawki dobowej 26,50 zł;

3. przyznał zwrot koniecznych wydatków i wynagrodzenia związanych z usunięciem z drogi pojazdu Daewoo Matiz ([...]) w wysokości 410,00 zł;

4. odmówił przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór pojazdu Daewoo Matiz ([...]) za okres od 22 lutego 2016 r. do dnia 7 października 2018 r., tj. od dnia upływu ustawowego terminu przechowania pojazdu do dnia poprzedzającego datę wpływu powiadomienia o którym mowa w art. 130a ust. 10g ustawy Prawo o ruchu drogowym;

5. odmówił przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór 11 pojazdów w okresie od dnia 11 marca 2014 r. do dnia poprzedzającego datę wpływu powiadomienia, o którym mowa w z art. 130a ust. 10g ustawy Prawo o ruchu drogowym;

6. odmówił przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru za przechowywanie według stawek żądanych przez wnioskodawcę.

W obszernym uzasadnieniu organ I instancji wskazał prawne i faktyczne motywy podjęcia powyższego rozstrzygnięcia.

Zażalenie na to postanowienie złożył MB, zarzucając obrazę:

1. przepisów postępowania, tj. art. 7. 8 § 1, 10 § 1 k.p.a. poprzez niedostateczne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, nieumożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, nieudowodnienie okoliczności, na które powołano się w zaskarżonym postanowieniu - skutkujące poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych stanowiących podstawę jego wydania;

2. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków do załatwienia sprawy, arbitralne przyjęcie stawki dobowej w wysokości 26,50 zł bez dokonania analizy poprawności jej przyjęcia oraz błędne przyjęcie, że organ pierwszej instancji został powiadomiony o fakcie nieodebrania pojazdów przez ich właścicieli z parkingu skarżącego dopiero pismem z dnia 8 października 2018 r.;

3. art 75 § 1 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie i niedopuszczenie zawnioskowanych przez skarżącego dowodów (z opinii biegłego, zeznań świadków) mogących przyczynić się do wyjaśnienia przedmiotowej sprawy, których przedmiotem były okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy;

4. art. 104 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dalej u.p.e.a., poprzez brak jednoznacznego wskazania, w jakim zakresie przyznano lub odmówiono przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z dozorem, a w jakim zakresie przyznano wynagrodzenie za wykonywany dozór;

5. art. 102 § 2 i art. 174 u.p.e.a. oraz § 3 punkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 130a ust. 5f, ust. 10 i ust. 10g ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym poprzez ich błędne zastosowanie i nieprzyznanie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór w wysokości ustalanej na podstawie kryterium wynagrodzenia faktycznie stosowanego najczęściej przez innych przechowawców na terenie, w miejscu, gdzie przechowawca wykonuje umowę i dla rzeczy danego rodzaju.

Skarżący wniósł również o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność przeprowadzanych przez przedstawicieli Starostwa [...] inspekcji, wiedzy Starosty [...] na temat parkowania pojazdów wymienionych we wniosku z 22 maja 2019 r. na parkingu MB, rozmów prowadzonych przez skarżącego z Starostą [...] dotyczących rozliczenia z ww. tytułu, zgłoszeń dokonywanych przez MB w ww. przedmiocie oraz wysokości stawki dobowej za jeden pojazd na parkingu strzeżonym istniejącej na terenie Powiatu [...] oraz powiatów ościennych; dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z dziedziny motoryzacji w celu ustalenia wysokości kosztów i wynagrodzenia za dozór oraz przechowywanie pojazdów na parkingu strzeżonym w spornym okresie na lokalnym rynku (obowiązujących stawek z tego tytułu); przedłożenie przez Starostę [...] pism dotyczących przedmiotowej sprawy oraz protokołów sporządzanych ze spotkań MB z organem pierwszej instancji lub jego przedstawicielami w ww. przedmiocie, a dodatkowo zobowiązanie organu pierwszej instancji do wskazania, czy w okresie ostatnich pięciu lat przeprowadzał kontrole pod adresem ul. [...] w [...], a jeżeli tak w jakich datach i jakie osoby w nich uczestniczyły ze strony organu pierwszej instancji.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Po rozpatrzeniu wniesionego w sprawie zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], opisanym na wstępie postanowieniem z [...] , utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Starosty [...] z [...] r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy szczegółowo opisał dotychczasowy przebieg postępowania, omówił zakres przeprowadzonego samodzielnie postępowania dowodowego, a także przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Wyjaśniając natomiast motywy zapadłego postanowienia, SKO w [...] wskazało, że w pierwszej kolejności, należało rozważyć, czy organ pierwszej instancji zasadnie przyznał zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór 11 pojazdów, które znajdowały się na parkingu strzeżonym MB w dacie podpisania pierwszej umowy (przyjętych na przechowanie przez RB), tj. za okres od 8 października 2018 r. do 5 listopada 2018 r., oraz czy zasadnie odmówił przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór ww. pojazdów za okres od 11 marca 2014 r. do dnia 7 października 2018 r. Uwzględniając treść stosownych przepisów, w tym fakt ich licznych nowelizacji, organ odwoławczy stanął na stanowisku, że z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, iż z pojazdów, za przechowanie których MB wnioskował o przyznanie wynagrodzenia - 8 było przyjętych na przechowanie przez RB (ojca MB) w okresie od 21 lutego 2008 r. do 1 stycznia 2011 r., na podstawie wyznaczania tego podmiotu do usuwania pojazdów i prowadzenia parkingu strzeżonego przez starostę. Wyznaczenie RB do usuwania pojazdów i prowadzenia parkingu strzeżonego w formie władczego działania organu administracji spowodowało, zdaniem organu, powstanie pomiędzy nim a starostą stosunku prawnego o charakterze administracyjnym. W stosunek ten MB w chwili śmierci ojca nie mógł wstąpić, a co za tym idzie, nie może on skutecznie w postępowaniu administracyjnym domagać się od starosty przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór za przechowanie pojazdów po śmierci ojca. SKO w [...] uznało nadto, że takie uprawnienie nie przysługuje MB także co do pozostałych 3 pojazdów przyjętych na przechowanie przez RB w okresie od 16 października 2012 r. do 19 listopada 2013 r., bowiem z dniem 21 sierpnia 2011 r., na mocy dodanego art. 130a ust. 5f p.r.d., wprowadzono regulację zgodnie z którą podmiot prowadzący parking strzeżony zaczął być wybierany zgodnie z przepisami o zamówieniach publicznych. Mimo iż w tym przypadku z podmiotem wybranym w trybie przetargowym zawierana jest umowa na usuwanie pojazdów z dróg oraz ich przechowywania na parkingu strzeżonym, nie oznacza to, że inny podmiot (z którym w danym okresie starosta nie zawarł umowy na przechowanie) może skutecznie domagać się przyznania przez starostę wynagrodzenia na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. W sytuacji bowiem, gdy pojazd jest przechowywany na parkingu przez podmiot, który w okresie, gdy pojazd został zholowany i przyjęty na przechowanie, nie miał zawartej ze starostą umowy, wówczas przyjąć należy, że starostę łączy z takim podmiotem stosunek cywilnoprawny (prowadzenie cudzych spraw bez zlecenia), a nie stosunek administracyjnoprawny. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest możliwość ubiegania się o zapłatę należności powstałych z tego tytułu w trybie powództwa cywilnoprawnego, a nie na drodze administracyjnoprawnej. Zdaniem Kolegium, oceny tej nie zmienia fakt, iż MB we wniosku określił datę początkową naliczania opłaty za przechowanie ww. pojazdów na dzień 11 marca 2014 r., tj. datę zawarcia pierwszej umowy z Powiatem [...], gdyż była to umowa na przyszłość - co do pojazdów zholowanych i przyjętych na przechowanie po dacie jej zawarcia, tj. po 11 marca 2014 r.

Zdaniem SKO w [...] podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż starosta przed formalnym zawiadomieniem go o fakcie przechowywania pojazdów nieodebranych przez właścicieli, tj. przed 8 października 2018 r., wiedział o fakcie znajdywania się na parkingu MB pojazdów usuniętych i przyjętych na przechowanie przez jego ojca RB, nie jest okolicznością istotną, która wpływałaby na zasadność przyznania MB wnioskowanych kosztów. Tym też Kolegium uzasadniło odstąpienie od przesłuchania zawnioskowanych świadków. Na tej podstawie organ odwoławczy doszedł również do wniosku, że organ pierwszej instancji niezasadnie przyznał MB zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór 11 pojazdów, które znajdowały się na parkingu strzeżonym MB w dacie podpisania pierwszej umowy (przyjętych na przechowanie przez RB), tj. za okres od dnia 8 października 2018 r. do 5 listopada 2018 r. oraz zasadnie odmówił przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór ww. pojazdów za okres od dnia 11 marca 2014 r. do dnia 7 października 2018 r. Przy tym jednak, kierując się wynikającym z art. 139 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. zakazem orzekania na niekorzyść skarżącego, Kolegium postanowiło utrzymać w mocy pkt 2 zaskarżonego postanowienia w zakresie, w jakim przyznaje ono stronie zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór 11 pojazdów przyjętych na przechowanie przez RB za okres od 8 października 2018 r. do 5 listopada 2018 r.

Następnie, podzielając stanowisko organu I instancji, Kolegium uznało, iż organ ten zasadnie przyznał stronie zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór pojazdu Daewoo Matiz o nr rej. [...] od dnia jego usunięcia z drogi do dnia upływu ustawowego terminu odbioru pojazdu z parkingu, tj. za okres od 21 listopada 2015 r. do 21 lutego 2016 r. i za okres od 8 października 2018 r. do 5 listopada 2018 r., tj. od daty powiadomienia organu o którym mowa w art. 130a ust. 10g ustawy p.r.d. do dnia odbioru pojazdów z parkingu przez organ oraz przyznał zwrot koniecznych wydatków i wynagrodzenie związane z usunięciem z drogi ww. pojazdu.

Odnosząc się do spornej kwestii dotyczącej wysokości przyjętych przez organ w postanowieniu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór za dobę przechowania oraz wysokość koniecznych wydatków i wynagrodzenia związanego z usunięciem z drogi pojazdu Daewoo Matiz, Kolegium zwróciło uwagę, że MB we wniosku określił stawkę za dobę przechowania pojazdu na parkingu na kwotę 33,00 zł, tj. wskazał wysokość stawki jaka wynika z cennika opłat za usuwane pojazdów i przechowywanie na parkingu strzeżonym, będącego załącznikiem do umowy Nr [...] z 10 marca 2017 r. co do pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t. Pismem z dnia 19 czerwca 2019 r. Starosta [...] wezwał stronę do uzupełnienia wniosku o przyznanie wynagrodzenia za dozór i przechowanie pojazdów poprzez wskazanie dokumentów, z których wynika wysokość poniesionych koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad pojazdami oraz wskazanie sposobu wyliczenia żądanej kwoty, a także sposobu wyliczenia wysokości żądanego za dozór wynagrodzenia z uwzględnieniem wyposażenia prowadzonego parkingu. W piśmie z dnia 27 czerwca 2019 r. skierowanym do organu, jako odpowiedź na powyższe wezwanie, pełnomocnik strony nie przedstawił żądanych informacji. Mając to na uwadze i powołując się na orzecznictwo sądowe, organ odwoławczy uznał m.in., że w przypadku, gdy żądanie wynagrodzenia zgłasza jednostka wykonująca dozór pojazdów usuniętych z drogi, nie wchodzi w grę wynagrodzenie określone w umowie albo w taryfie, będącej urzędowo ustalonym wykazem stawek opłat za przechowanie.

Organ odwoławczy dodał jednocześnie, że z będącego podstawą do przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór art. 102 § 1 u.p.e.a. wyprowadza się wniosek, że dozorca we wniosku o przyznanie tych kosztów winien wskazać wysokość koniecznych wydatków i wynagrodzenia poniesionych w stosunku do określonego przedmiotu. To więc na dozorcy ciąży obowiązek wykazania i udokumentowania poniesionych kosztów. Fakt niewykazania przez wnioskodawcę, stosownymi dokumentami, wysokości poniesionych koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad pojazdami, które nie zostały odebrane przez właścicieli oraz niewskazanie sposobu wyliczenia żądanej kwoty, w tym wynagrodzenia za dozór pojazdów (jak miało to miejsce w niniejszej sprawie) powoduje, że organ samodzielnie winien określić te koszty i wynagrodzenie. SKO w [...] nadmieniło w powyższym kontekście, że organ pierwszej instancji zastosował stawkę w wysokości 26,50 zł za dobę w uzasadnieniu wskazując, iż odzwierciedla ona wysokość koniecznych wydatków na dozorowanie pojazdów objętych postępowaniem, a także należne dozorcy wynagrodzenie oraz mieści się w widełkach deklarowanych przez przedsiębiorców stawek. Ponadto w aktach sprawy znajduje się dokumentacja z przeprowadzonego rozpoznania cenowego. Wobec tego, zdaniem Kolegium przyjęte przez organ w zaskarżonym postanowieniu stawki: w wysokości 26,50 zł za dobę przechowania pojazdu i 410,00 zł za holowanie pojazdu, nie tylko mieszczą się w widełkach wskazanych przez podmioty prowadzące parkingi strzeżone, ale również, jako dotyczące pojazdów o masie do 3,5 tony, uwzględniają wielkość składowanego przedmiotu i powierzchnię niezbędną do jego składowania. Z tego powodu Kolegium uznało, iż przyjęta przez organ stawka za dobę przechowania i stawka za holowanie pojazdu zostały ustalone w sposób prawidłowy.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ art. 75 § 1 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie i niedopuszczenie zawnioskowanego przez skarżącego dowodu z opinii biegłego, Kolegium wskazało, iż zarzut ten nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ konieczność taka pojawiłby się dopiero wtedy, gdyby organ uznał, że ustalenie kosztów przechowania pojazdu wymaga wiadomości specjalnych, tj. w sytuacji, gdy w inny sposób kosztów powyższych nie można byłoby ustalić. Z tego powodu Kolegium postanowiło również nie uwzględnić żądania przeprowadzania dowodu z opinii biegłego z dziedziny motoryzacji "w celu ustalenia wysokości kosztów i wynagrodzenia za dozór oraz przechowywanie pojazdów na parkingu strzeżonym w spornym okresie na lokalnym rynku (obowiązujących stawek z tego tytułu)", dodatkowo wskazując, iż żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonej innymi dowodami (rozpytanie cenowe dotyczyło cen przechowywania pojazdów o masie do 3,5 tony stosowanych na rynku lokalnym).

Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 31 sierpnia 2020 r. wniósł MB, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o jego uchylenie w całości. Skarżący zarzucił powyższemu rozstrzygnięciu obrazę:

- przepisów postępowania, tj. art. 7, 8 § 1, 10 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego (zasady prawdy obiektywnej, zasady pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej i zasady wysłuchania stron) poprzez niedostateczne zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, błędne przyjęcie okoliczności, na które powołano się w zaskarżonym postanowieniu polegające na nieobjęciu umową z dnia 11.03.2014 r. przechowywania pojazdów, które wcześniej przechowywał RB - skutkujące poczynieniem błędnych ustaleń faktycznych stanowiących podstawę jego wydania,

- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków do załatwienia sprawy,

- art. 104 § 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r. poz. 1314, ze zm.), oraz art. 102 § 2 i art. 174 u.p.e.a. oraz § 3 punkt 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r. poz. 1016, ze zm.) w zw. z art. 130a ust. 5f, ust. 10 i ust. 10g ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 1990, ze zm.) poprzez ich błędne zastosowanie i nieprzyznanie zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór w okresie od 11.03.2014 do 10.10.2018r. w zakresie pojazdów objętych parkingiem po śmierci R. B., w sytuacji gdy z okoliczności faktycznych i prawnych wynika, że strony zawierając umowę z dnia 11 marca 2014 r. wiedziały o 11 pojazdach będących do tej pory na parkingu i chciały zawartą umową objąć również przechowywanie tych pojazdów.

Uzasadniając zarzuty skargi, skarżący wskazał m.in., że nie jest prawdą, iż jego pismo z 3 października 2018 r. było pierwszą informacją, jaką uzyskał organ I instancji na temat nieodebranych z parkingu strony pojazdów, gdyż już wcześniej prowadzone były w tym zakresie rozmowy, a suma roszczeń zgłoszonych przez skarżącego organowi przekraczała 600 000,00 zł. W wyniku prowadzonych rozmów organ zaproponował zapłatę 45% tej sumy, sygnalizując jedynie problem z możliwością uregulowania tej kwoty do końca 2019 r. Skarżący podkreślił nadto, że art. 130a ust. 10g p.r.d. nie określa, w jakiej formie ma odbyć się czynność powiadomienia i nie można ograniczać jej wyłącznie do formy pisemnej.

W odpowiedzi na wniesioną skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP, w związku z art. 1 § 1 ustawy z dnia

25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r.,

poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325

ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.

Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W jej następstwie postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.

Dodać należy, że zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.

– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozpatrzył niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym.

Badając legalność zaskarżonego postanowienia w świetle wyżej wskazanych kryteriów, należy stwierdzić, że skarga zasługiwała na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wypada zauważyć, że spór w niniejszej sprawie ma charakter wielowątkowy, jednak podstawową kwestią rzutującą na ocenę kontrolowanych w niniejszym postępowaniu rozstrzygnięć ma ustalenie, za jakie pojazdy i za jaki okres ich dozoru oraz przechowywania na prowadzonym przez skarżącego parkingu, mógł się on domagać od Starosty [...] zwrotu wydatków i wynagrodzenia, o jakich mowa w art. 102 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.).

Przypomnieć należy, że wniosek skarżącego w powyższym zakresie obejmował łącznie 12 pojazdów, które w różnym okresie zostały umieszczone na prowadzonym przez niego parkingu. Jedenaście pojazdów zostało przekazanych do przechowywania jeszcze w okresie prowadzenia parkingu przez nieżyjącego ojca skarżącego (w okresie od 21.02.2008 r. do 19.11.2013 r.). Były to samochody: Polonez – nr rej. [...], Ford Mondeo – nr rej. [...], Polonez – nr rej. [...], VW Scirocco – nr rej. [...], Polonez – nr rej. [...], Fiat 126p – [...], Mazda 626 – nr rej. [...], Alfa Romeo – nr rej. [...], Renault 19 – nr rej. [...], VW Passat – nr rej. [...], BMW 3 – nr rej. Jeden pojazd – marki Daewoo Matiz nr rej. [...], został umieszczony na parkingu skarżącego, w okresie gdy to on samodzielnie prowadził w tym zakresie działalność gospodarczą.

Analiza akt sprawy wskazuje, że skarżący pełni rolę jednostki wyznaczonej do usuwania pojazdów i powierzono mu prowadzenie parkingu strzeżonego, zgodnie z art. 130a ust. 5b i 5d ustawy Prawo o ruchu drogowym, o czym świadczą przedstawione umowy kolejno z 11 marca 2014 r. oraz 10 marca 2017 r. Okoliczność ta jest o tyle istotna, że to z okresem rozpoczęcia przez skarżącego prowadzonej działalności w tej formie skarżący wiąże początek terminu ponoszenia przez powiat kosztów związanych z parkowaniem wymienionych wcześniej pojazdów i wynagrodzeniem przechowawcy, a co jest w sprawie jedną z zasadniczych okoliczności spornych, ponieważ usunięcie tych pojazdów i umieszczenie na parkingu nastąpiło przed powierzeniem skarżącemu roli, o której mowa na wstępie akapitu.

Przypomnieć należy, że problematykę usuwania pojazdów z drogi i ich przechowywania reguluje wielokrotnie nowelizowany art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.

W dacie usuwania części przedmiotowych pojazdów z drogi i umieszczeniu ich na parkingu prowadzonym przez skarżącego (okres od 21 lutego 2008 r. do 4 września 2010 r.) art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. 2005, Nr 108, poz. 908 ze zm., dalej u.p.r.d.) stanowił, że pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu (ust. 1 pkt 1). W przypadkach określonych w ust. 1 i 2 pojazd jest usuwany z drogi przez jednostkę wyznaczoną przez starostę. Usunięty pojazd umieszcza się na wyznaczonym przez starostę parkingu strzeżonym do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. Wysokość opłat ustala rada powiatu. Wydanie pojazdu następuje po okazaniu dowodu uiszczenia opłaty, o której mowa w ust. 6. (art. 130a ust. 5a,5c,6 i7 u.p.r.d.)

Pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1 lub 2 i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznawany był za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodził na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy (art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym).

W dniu 4 września 2010 r. weszły w życie zmiany wprowadzone ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2010, Nr 152, poz. 1018) , w tym m.in. zmianie uległ art. 130a ust 10 u.p.r.d., zgodnie z którym Starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach określonych w ust. 1 lub drugim występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia.

Zgodnie z dodanym do art. 130a ust. 10h ustawy, koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i . Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest już stanowisko, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym to starosta działający w imieniu powiatu zobowiązany jest do zwrotu jednostkom prowadzącym parkingi strzeżone kosztów przechowywania wszystkich pojazdów, co do których przed dniem 4 września 2010 r., nie wszczęto lub nie zakończono postępowań w sprawie przejęcia pojazdu na własność Skarbu Państwa, a których przepadek zgodnie z art. 11 ustawy nowelizującej orzeka się obecnie na rzecz powiatu..

W orzecznictwie sądów nie budzi także aktualnie wątpliwości charakter prawny czynności wykonywania dozoru nad pojazdem w sytuacji powierzenia tego dozoru przez organ administracji publicznej. W uchwale z dnia 29 listopada 2010 r. sygn. I OPS 1/10 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "Istota regulacji dotyczącej usuwania pojazdów z drogi i dalszego postępowania z tymi pojazdami wynika z tego, że jest to wykonywanie zadania publicznego o charakterze administracyjno-prawnym; jest ono wykonywane przez organy administracji publicznej, ale w części także przy pomocy (z udziałem) podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Skoro zatem zadanie to jest wykonywane przez jednostki wyznaczone przez organy administracji publicznej, to również te jednostki wykonują zadanie z zakresu administracji publicznej, a wobec tego łączy te jednostki także z organami administracji publicznej stosunek prawny o charakterze administracyjnym, oparty na założeniu, że otrzymają one wynagrodzenie i zwrot kosztów za wykonywanie nałożonych na nie obowiązków".

Na pogląd ten powołał się także NSA w wyrokach z dnia 21 listopada 2017 r. sygn. I OSK 1011/17 i sygn. I OSK 1014/17, oraz w wyroku z 5 grudnia 2017 sygn. I OSK 1145/ 17 (opubl.: www.nsa.gov.pl)

NSA wskazał, że do tego samego wniosku prowadzi analiza przepisu art. 130a u.p.r.d. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 152, poz. 1018 ze zm.). Zmiana powyższa stanowiła wyraz realizacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt P 4/06, w którym stwierdzono niezgodność art. 130a ust. 10 u.p.r.d. z art. 46, art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz z art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w zakresie, w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu. Trybunał zajmował się zatem relacjami pomiędzy właścicielem pojazdu a jednostką, na rzecz której następuje przepadek, nie wnikając w relację pomiędzy taką jednostką (organem) a podmiotem dozorującym na jej zlecenie pojazd.

We wskazanej wyżej uchwale z dnia 29 listopada 2010 r. I OPS 1/10 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jakkolwiek, co do zasady, należne wynagrodzenie i zwrot kosztów obciąża właściciela pojazdu, to jednak w sytuacji, gdy właściciel nie odbierze pojazdu i nie uiści tych należności, nie można pozbawić jednostki wykonującej zlecone jej zadanie publiczne należnego wynagrodzenia i zwrotu poniesionych kosztów.

Naczelny Sąd Administracyjny przesądził, że jeżeli właściciel nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi w przypadkach, o których mowa w art. 130a ust. 1 u.p.r.d. oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. w zw. z § 3 pkt 1 lit a rozporządzenia RM z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zgodnie z art. 102 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny przyzna na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór, chyba że dozorcą jest jedna z osób wymienionych w art. 101 § 1.

Przyznanie wynagrodzenia dozorcy jest uzależnione od faktu wykonywania dozoru i zgłoszenia przez dozorcę żądania przyznania wynagrodzenia za dozór i zwrotu koniecznych wydatków poniesionych w związku z dozorem. Spełnienie tych dwóch przesłanek, zgodnie z brzmieniem przepisu, powoduje powstanie po stronie organu obowiązku przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i wynagrodzenia za dozór. Wskazuje na to kategoryczne sformułowanie "organ egzekucyjny przyzna na żądanie dozorcy".

Co do zasady wydatki i wynagrodzenie za dozór "należą się", a więc powinny być ustalone i przyznane, za cały czas sprawowania dozoru

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 listopada 2019 r. sygn. I OSK 3091/18 (LEX nr 2778238), analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, iż zwrot ten następuje w momencie wykazania koniecznych wydatków poniesionych przez konkretnego dozorcę w stosunku do określonego pojazdu.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, utrzymanym w mocy przez SKO w [...] postanowieniem Starosty [...], w punkcie 2., przyznano skarżącemu zwrot koniecznych wydatków oraz wynagrodzenie związane z wykonywaniem dozoru w kwocie 9222 złotych za dozór 12 pojazdów za okres od 8 października 2018 r. do 5 listopada 2018 r., tj. za 29 dni – od daty powiadomienia organu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 g p.r.d. do dnia odbioru pojazdów z parkingu przez organ, przy przyjęciu stawki dobowej 26,50 zł. Rozstrzygnięcie to stało się sporne zarówno w zakresie okresu przyznanych przechowawcy kosztów i wynagrodzenia oraz ich wysokości. Skarżący domagał się bowiem przyznania ww. świadczeń nie tylko w wyższej kwocie, ale przede wszystkim za okres od 11 marca 2014 r., czyli od momentu, w którym zgodnie z umową zawartą z Powiatem [...] objął obowiązki jednostki prowadzącej m.in. parking, na który odprowadzano pojazdy usunięte z dróg, i na którym w chwili rozpoczęcia przez niego ww. działalności znajdowały się już sporne pojazdy.

W ocenie Starosty [...] nie było podstaw do przyznania kosztów i wynagrodzenia za dozór pojazdów za wcześniejszy niż to ustalono okres, ponieważ przechowawca miał nie wywiązać się z obowiązku powiadomienia właściwego organu. Powołując się na treść art. 130a ust. 10g u.p.r.d., starosta stwierdził, że zgodnie z tym przepisem jednostka prowadząca parking strzeżony, w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w ust. 10 powiadamia o tym fakcie właściwego miejscowo starostę oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu. Organ I instancji stanął wobec tego na stanowisku, że skarżący spełnił tak sformułowany obowiązek dopiero pismem z 3 października 2018 r., doręczonym organowi 8 października 2018 r., wobec czego usprawiedliwione jest nieprzyznanie zwrotu wynagrodzenia i wydatków za czas niewłaściwego wykonywania dozoru.

Dalej idący pogląd w sprawie przedstawiło SKO w [...]. Organ odwoławczy uznał bowiem, że z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, że z pojazdów, za przechowanie których skarżący żądał wynagrodzenia, 8 było przyjętych na przechowanie przez RB w okresie od 21 lutego 2008 r. do 1 stycznia 2011 r., a zatem na podstawie wyznaczania tego podmiotu do usuwania pojazdów i prowadzenia parkingu strzeżonego przez starostę. Wyznaczenie RB do usuwania pojazdów i prowadzenia parkingu strzeżonego w formie władczego działania organu administracji spowodowało powstanie pomiędzy nim a starostą stosunku prawnego o charakterze administracyjnym. W stosunek ten MB w chwili śmierci ojca nie mógł wstąpić (nie był to stosunek cywilnoprawny, a administracyjnoprawny), a co za tym idzie nie może on skutecznie w postępowaniu administracyjnym domagać się od starosty przyznania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór za przechowanie po śmierci ojca ww. pojazdów. Takie uprawnienie – zdaniem SKO w [...] – nie przysługuje skarżącemu także co do pozostałych 3 pojazdów przyjętych na przechowanie przez RB w okresie od 16 października 2012 r. do 19 listopada 2013 r. Z dniem 21 sierpnia 2011 r., na mocy dodanego art. 130a ust. 5f u.p.r.d., wprowadzono bowiem regulację, zgodnie z którą podmiot prowadzący parking strzeżony zaczął być wybierany zgodnie z przepisami o zamówieniach publicznych. Mimo, iż w tym przypadku z podmiotem wybranym w trybie przetargowym zawierana jest umowa na usuwanie pojazdów z dróg oraz ich przechowywanie na parkingu strzeżonym, to nie oznacza to, że inny podmiot (z którym w danym okresie starosta nie zawarł umowy na przechowanie) może skutecznie domagać się przyznania przez starostę wynagrodzenia na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. W sytuacji bowiem, gdy pojazd jest przechowywany na parkingu przez podmiot, który w okresie, gdy pojazd został zholowany i przyjęty na przechowanie, nie miał zawartej ze starostą umowy, wówczas, w ocenie organu odwoławczego, przyjąć należy, że starostę łączy z takim podmiotem stosunek cywilnoprawny (prowadzenie cudzych spraw bez zlecenia), a nie stosunek administracyjnoprawny. Konsekwencją tego jest zatem możliwość ubiegania się o zapłatę należności powstałych z tego tytułu w trybie powództwa cywilnoprawnego, a nie na drodze administracyjnoprawnej. Ponadto zawarta przez skarżącego z Powiatem umowa była umową na przyszłość, tj. co do pojazdów zholowanych i przyjętych na przechowanie po dacie jej zawarcia, czyli po 11 marca 2014 r.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie z powyższą argumentacją zarówno organu I instancji, jak i organu odwoławczego się nie zgodził.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że rozważania Kolegium co do okresu sprzed 11 marca 2014 r. należy uznać za o tyle bezprzedmiotowe, że wniosek skarżącego o zwrot wydatków i wynagrodzenia nie obejmował czasu sprzed tej daty. Przy tej okazji organ odwoławczy sformułował jednak pogląd co do charakteru stosunku prawnego łączącego skarżącego z powiatem odnośnie do spornych pojazdów przyjętych na przechowywanie na parking skarżącego w okresie prowadzenia go jeszcze przez zmarłego ojca skarżącego, stwierdzając, iż stosunek ten miał charakter cywilnoprawny. W ocenie Sądu wniosek ten jest chybiony, bowiem ocena powyższego nie powinna być z relacji łączącej powiat z przechowawcą, lecz z charakteru normy prawnej będącej podstawą do umieszczenia na danym parkingu usuniętego z drogi pojazdu. Z przytoczonego wcześniej obszernego orzecznictwa sądowego bezsprzecznie, w szczególności zaś zacytowanej uchwały NSA sygn. I OPS 1/10, wynika, że obowiązek takiego usunięcia realizowany jest w ramach zadań powiatu, co już samo w sobie świadczy o administracyjno-prawnym charakterze takiej sytuacji. Ponadto nie można abstrahować od tego, że z załączonych do akt kopii dyspozycji usunięcia poszczególnych, objętych sporem pojazdów jasno wynika, że dyspozycje te zostały wystawione i zrealizowane na podstawie przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, a więc regulacji administracyjnoprawnej. W związku z powyższym negowanie administracyjnoprawnego charakteru zawisłej w sprawie kwestii, na rzecz stosunku cywilnoprawnego, jest nieuzasadnione, a nadto niecelowe. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że choć w tej sytuacji nie dochodziłoby do podważenia prawa ubiegania się przez przechowawcę do zwrotu wydatków i wynagrodzenia za przechowywanie usuniętych z drogi pojazdów, a jedynie zmieniałby się orzekającym o tym podmiot (zamiast organu administracji byłby to sąd powszechny), to wciąż jednak zobowiązanym do ewentualnej zapłaty wynikających z powyższego należności byłby powiat. Byłoby to więc wbrew zasadom ekonomiki procesowej, gdyż potencjalnie narażałoby strony sporu na dodatkowe koszty wynikające z toczącego się postępowania przed sądem powszechnym, odsuwając ponadto w bliżej nieokreśloną przyszłość moment załatwienia sprawy, co trudno uznać za zgodnie z art. 8 k.p.a. i wyrażoną w nim zasadą budzenia zaufania jednostki do organów władzy publicznej. Tym samym Sąd wyraża przekonanie, że orzeczenie w kwestii ustalenia zwrotu wydatków i wynagrodzenia powinno następować na ścieżce administracyjnoprawnej.

Idąc dalej, Sąd nie podzielił także zapatrywania orzekających w sprawie organów, co do ustalenia początkowego terminu ponoszenia kosztów parkowania usuniętych z drogi pojazdów. W szczególności zaś, odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy, że termin ten należało wiązać ze złożeniem przez skarżącego pisma z 3 października 2018 r.

Jak stanowi art. 130a ust. 10g u.p.r.d., jednostka prowadząca parking strzeżony, w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w ust. 10, powiadamia o tym fakcie właściwego miejscowo starostę oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu. Wspomniany ust. 10 przewiduje natomiast, że starosta w stosunku do pojazdu usuniętego z drogi, w przypadkach określonych w ust. 1 lub 2, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie jego przepadku na rzecz powiatu, jeżeli prawidłowo powiadomiony właściciel lub osoba uprawniona nie odebrała pojazdu w terminie 3 miesięcy od dnia jego usunięcia.

Przenosząc treść powołanych wyżej przepisów na grunt niniejszej sprawy, należy już na wstępie wyraźnie zauważyć, że unormowania te nie przewidują, że skutkiem niedochowania przez przechowawcę obowiązkowi informacyjnemu, o którym w nich mowa lub też jego nieprawidłowej realizacji, jest utrata możliwości dochodzenia w trybie art. 102 u.p.e.a. zwrotu wydatków lub kosztów wynagrodzenia z tytułu przechowywania i dozoru usuniętych z drogi pojazdów. Co więcej, w stanie faktycznym sprawy, Sąd stoi na stanowisku, że w odniesieniu do pojazdów: Polonez – nr rej. [...], Ford Mondeo – nr rej. [...], Polonez – nr rej. [...], VW Scirocco – nr rej. [...], Polonez – nr rej. [...], Fiat 126p – [...], Mazda 626 – nr rej. [...], Alfa Romeo – nr rej. [...], Renault 19 – nr rej. [...], VW Passat – nr rej. [...], BMW 3 – nr rej. [...], istnieje poważna wątpliwość, czy od przechowawcy w ogóle należało oczekiwać przesłania staroście jakiejkolwiek informacji. Zdaniem Sądu, obowiązek informacyjny, o którym stanowi art. 130a ust. 10g u.p.r.d. ma bowiem charakter jednorazowy, w tym sensie, że w sytuacji, kiedy – jak miało to miejsce w rozpoznawanym przypadku - zmienia się stan właścicielski parkingu, na który odholowano do przechowania usunięte z drogi pojazdy, to obowiązek poinformowania starosty ciąży na nowo prowadzącym parking, ale tylko wówczas, gdy poprzedni przechowawca tego wcześniej nie uczynił. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że sensem powołanych wyżej przepisów jest przede wszystkim powiadomienie właściwego organu powiatu o nieodebraniu pojazdu przez właściciela lub inny uprawniony do tego podmiot, aby można było uruchomić postępowanie w przedmiocie przepadku takiego pojazdu na rzecz powiatu, a w konsekwencji także, aby można było wydać decyzję, o której mowa w art. 130a ust. 10h u.p.r.d. dotyczącą zapłaty kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu. Kwestia ustalenia zwrotu wydatków i wynagrodzenia przechowawcy jest więc tylko pochodną tych przepisów. Dla realizacji zasadniczych celów stojących za omawianym obowiązkiem informacyjnym wystarczy zatem, aby został on zrealizowany jednorazowo, niekoniecznie przez aktualnego przechowawcę. Inaczej rzecz ujmując, przechowawca, na którego parkingu znajdują się usunięte z drogi pojazdy jeszcze z okresu, kiedy to nie on prowadził ten parking, a upłynął czas, o jakim mowa w art. 130a ust. 10g w zw. z ust. 10 u.p.r.d., jest zwolniony z obowiązku przekazania stosownej informacji staroście, jeśli taka informacja została przekazana jeszcze przez przechowawcę poprzednio prowadzącego parking. Zastrzec jednak trzeba, że aktualny przechowawca będzie mógł domagać się zwrotu wydatków i wynagrodzenia z tytułu dozoru i przechowywania pojazdów wyłącznie za czas, kiedy to on pełnił w tym zakresie rolę jednostki prowadzącej parking strzeżony.

Analiza akt postępowania każe poddać w wątpliwość okoliczność, na którą powołują się orzekające w sprawie organy administracji, że wyrazem realizacji obowiązku, o jakim mowa w art. 130a ust. 10g u.p.r.d. było dopiero pismo skarżącego z 3 października 2018 r. W zasadzie wniosek ten uprawniony jest jedynie w odniesieniu do pojazdu marki Daewoo Matiz – nr rej. [...], natomiast odnoszenie go również do wcześniej wymienionych pojazdów, umieszczonych na parkingu skarżącego w okresie prowadzenia go przez jego ojca jest co najmniej dyskusyjne. Sądowi nie umknęła bowiem szeroka korespondencja prowadzona między skarżącym a władzami Powiatu [...], której treść sugeruje, że Powiat miał wiedzę na temat sytuacji związanej z przedmiotowymi pojazdami, i że stanowiło to istotny problem zważywszy na zgłaszane z tego powodu oczekiwania finansowe. O takiej wiedzy świadczy także wykaz pojazdów z 15 listopada 2011 r., uzupełniony pismem z 7 stycznia 2014 r., na którym – jak twierdzi skarżący – adnotację o odbiorze tych dokumentów złożył ówczesny Naczelnik Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego, tj. Panem JW, a co potwierdza jego odręczny podpis, zgodny z m.in. z podpisem na protokole przesłuchania świadka, przeprowadzonym przez SKO w [...] w dniu 23 czerwca 2020 r. Co więcej, zeznania ww. świadka potwierdzają przedstawianą przez skarżącego wersję, że zawierając z Powiatem [...] umowy na prowadzenie parkingu strzeżonego, Starosta otrzymał w formie tabeli wykaz aut zalegających na parkingu i miał wiedzę o potrzebie ich usunięcia oraz rozliczenia się z tego tytułu ze skarżącym. W tej sytuacji, jeśli informacji tych nie można podważyć, należałoby uznać, że wszelkie obowiązki informacyjne wymagane dla dochodzenia zwrotu wydatków i wynagrodzenia zostały zrealizowane. Organ nie może bowiem dezawuować tych okoliczności, kosztem skarżącego, tylko z tego powodu, że potencjalnie może to generować duże obciążenie finansowe dla Powiatu. Tym sposobem przerzucałby bowiem skutki odpowiedzialności za własne, długoletnie zaniechania na skarżącego, co trudno uznać za zgodne z regułami prawidłowego funkcjonowania obowiązującymi w demokratycznym państwie prawnym.

Zdaniem Sądu ww. okoliczności organy były zobowiązane ocenić w kontekście wcześniej powołanych przepisów u.p.r.d. i u.p.e.a., w tym także ich prawdziwość i rzetelność, jeśli uważają, że występują w tym zakresie jakieś wątpliwości. Organy jednak dokonały w omawianej kwestii nieprawidłowej wykładni tychże przepisów, a w konsekwencji nie dochowały także wymogom należycie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, które odpowiadałoby regułom wynikającym z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., apriorycznie uznając, że w przyjętym przez siebie zakresie istnieją wystarczające podstawy do odmowy lub ograniczenia przyznania skarżącemu zwrotu wydatków i wynagrodzenia za przechowywanie i dozór pojazdów. Z perspektywy dotychczasowych rozważań Sądu, tak dokonaną przez organy ocenę stanu faktycznego i prawnego sprawy należy uznać za dowolną a nie swobodną, co dowodzi naruszenia art. 80 k.p.a. Tym samym, ponownie rozpoznając sprawę konieczne będzie dokonanie przez organ prowadzący postępowanie pełnej oceny materiału dowodowego, w celu ostatecznego potwierdzenia lub zanegowania okoliczności przechowywania przez skarżącego objętych sporem pojazdów na prowadzonym przez niego parkingu strzeżonym od czasu, kiedy powierzono mu rolę dozorcy (przechowawcy), tj. od 11 marca 2014 r, kiedy to zawarto z nim stosowną umowę.

Jak już wcześniej wspomniano, w ocenie Sądu, orzekające w sprawie organy administracji w sposób sprzeczny z prawem, tj. z przepisami art. 102 u.p.e.a. w zw. z art. 130a ust. 10g u.p.r.d. odmówiły skarżącemu przyznania zwrotu wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia przechowawcy z tytułu przechowywania wymienionych w kwestionowanych postanowieniach pojazdów, tudzież należności te ograniczyły do 3 miesięcy, wskazując jako podstawę takiego działania fakt naruszenia przez skarżącego obowiązku informacyjnego, o jakim mowa w art. 130a ust. 10 g p.r.d. Zważyć jednak należy, o czym również już wspomniano we wcześniejszych rozważaniach, że tego rodzaju wykładania ww. przepisów nie znajduje żadnego uzasadnienia w ich treści.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela ugruntowany w orzecznictwie sądowym pogląd (vide wyrok NSA z 21 lutego 2019 r., sygn. akt I OSK 333/18 i powołane w nim orzeczenia), że z art. 102 § 1 u.p.e.a dozorca obowiązany jest przechowywać zajętą ruchomość z taką starannością, aby nie straciła ona na wartości, oraz wydać ją na wezwanie organu egzekucyjnego lub poborcy skarbowego. Obowiązek dochowania staranności przez dozorcę jest obowiązkiem ustawowym i obejmuje zarówno podejmowanie określonych czynności faktycznych związanych z zabezpieczeniem przechowywanych ruchomości, jak i obowiązek ten może obejmować określone czynności prawne. W przypadku gdy przedmiotem dozoru są pojazdy usunięte z drogi, jednostka prowadząca parking strzeżony zgodnie z art. 130a ust. 10g u.p.r.d., zobowiązana była w przypadku nieodebrania pojazdu w określonym terminie, zawiadomić o tym nie później niż trzeciego dnia od dnia jego upływu właściwy organ. Nałożony na podmioty prowadzące parking obowiązek zawiadomienia właściwych organów o nieodebraniu pojazdu nie później niż trzeciego dnia od upływu stosownego terminu, jednoznacznie wynika z powołanych przepisów, a w konsekwencji jest jednym z elementów ustawowego obowiązku dochowania należytej staranności, o którym mowa w art. 102 § 1 u.p.e.a. Przepisy szczególne nakładając na podmioty prowadzące parking wskazany wyżej obowiązek zawiadomienia, nie uregulowały skutków prawnych naruszenia tego obowiązku, stąd też rozstrzygnięcia tego sporu należy poszukiwać na podstawie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie bowiem z § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do przechowywania ruchomości stosuje się odpowiednio przepisy art. 100-103 u.p.e.a. Powoływany wcześniej art. 102 § 1 u.p.e.a. nakłada na dozorcę obowiązek przechowywania zajętej ruchomości z taką starannością, aby nie straciła ona wartości. Z kolei art. 103 § 1 stanowi, że dozorca nie odpowiada za uszkodzenie, zniszczenie lub zaginięcie zajętej ruchomości, wynikłe wskutek przypadku lub siły wyższej. Z powyższych przepisów można wyprowadzić wniosek, że dozorca, który przechowuje ruchomości bez zachowania należytej staranności ponosi odpowiedzialność za szkody, które powstały w dozorowanych ruchomościach, chyba że uszkodzenie, zniszczenie lub zaginięcie wynikło wskutek przypadku lub siły wyższej. A to oznacza, że pomiędzy brakiem zachowania należytej staranności, a powstałą szkodą w dozorowanych ruchomościach musi istnieć związek przyczynowy. Inaczej rzecz ujmując, odpowiedzialność dozorcy nie wynika z samego faktu naruszenia zasad należytej staranności dozorowanych ruchomości, ale tego, że naruszenie tych zasad spowodowało powstanie szkody w dozorowanych ruchomościach. Stąd też skutkiem naruszenia zasady należytej staranności dozorowanych ruchomości, której jednym z przejawów jest obowiązek zawiadomienia przez prowadzącego parking właściwych organów o nieodebraniu pojazdu powinno być ustalenie, czy powstała szkoda w dozorowanych ruchomościach i wynikające z tego tytułu roszczenie organu jest następstwem ww. naruszenia. Ustalenie powyższych okoliczności będzie mieć istotne znaczenie, dla końcowego rozstrzygnięcia w sprawie przyznania dozorcy należnego wynagrodzenia i zwrotu koniecznych wydatków związanych z dozorem, dlatego w sytuacji, gdy na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. prowadzone jest postępowanie w sprawie ustalenia wynagrodzenia za dozór pojazdów i zwrot koniecznych wydatków związanych z dozorem, możliwe jest dokonanie potrącenia roszczenia, jakie ma organ w stosunku do podmiotu wykonującego dozór z tytułu szkody powstałej w związku z niezachowaniem należytej staranności przy wykonywaniu dozoru. Problematyka dotycząca dopuszczalności takiego potrącenia była przedmiotem także innych orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego, między innymi w wyrokach: z dnia 20 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 2747/17, z dnia 24 września 2014 r., sygn. akt I OSK 218/13.

Mając powyższe na uwadze, organ I instancji prowadząc ponownie postępowanie, powinien ustalić należne dozorcy wynagrodzenie i zwrot koniecznych wydatków związanych z dozorem, a także rozważyć, czy niedochowanie zasady należytej staranności przez skarżącego w postaci naruszenia obowiązku zawiadomienia stosownego organu o nieodebraniu pojazdu, spowodowało powstanie szkody po stronie organu w związku z przechowywanym pojazdem, a jeżeli tak to dokonać stosownego potrącenia.

W kontekście dotychczasowych rozważań, należało dalej uznać za nieprawidłowe postępowanie organu dotyczące sposobu ustalenia w niniejszej sprawie wysokości przysługującego skarżącemu zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia z tytułu wykonywania dozoru oraz przechowywania pojazdów.

Podkreślenia wymaga, że ani przepis art. 102 § 2 u.p.e.a., ani żaden inny przepis prawa nie określają precyzyjnie jak wyliczyć należność za dozór. Przyznanie wynagrodzenia i zwrot koniecznych wydatków musi więc nastąpić w stosunku do realiów konkretnego przypadku i będzie to kwota uzależniona od okoliczności dotyczących konkretnego dozorcy, parkingu i pojazdu. Wydatki muszą być konieczne ze względu na cel i warunki wykonywanego dozoru. Co do zasady, ustalona należność winna odpowiadać rzeczywistym i wykazanym wydatkom poniesionym przez podmiot w związku z wykonywaniem dozoru, w tym przypadku na utrzymanie i eksploatację parkingu oraz wynagrodzenie w związku ze sprawowanym dozorem pojazdu przechowywanego na parkingu. Zwrot koniecznych wydatków oraz należnego wynagrodzenia może nastąpić w momencie wykazania koniecznych nakładów poniesionych przez konkretnego dozorcę w stosunku do określonego pojazdu. Zasadniczo więc, to na dozorcy ciąży obowiązek wykazania poniesionych kosztów oraz sposobu ich kalkulacji, przy czym organ orzekający o ich przyznaniu jest uprawniony do weryfikacji przedstawionej kalkulacji (wyrok NSA z 16 października 2015 r.) .

Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy, zauważyć należy, że skarżący w zakresie swoich roszczeń wystawił co najmniej 4 faktury za przechowywanie przedmiotowych samochodów, które wskazywały sposób obliczenia dochodzonej przez niego należności (datę początkową, z którą skarżący wiąże początek pobytu pojazdu na jego parkingu i datę końcową oraz przyjętą stawkę dobową – załączniki do k.41 i k.17 akt administracyjnych), a także powołał się w tym zakresie na przedłożony wykaz z 3 października 2018 r. wymieniający dane wszystkich pojazdów objętych zgłaszanymi Staroście roszczeniami, wraz z datami początku przyjęcia pojazdu na parking (z adnotacją, że opłata za parking liczona jest od 11 marca 2014 r, tj. od dnia podpisania umowy), daty końcowej, przyjętej stawki i łącznej wymaganej kwoty za każdy pojazd z osobna oraz za wszystkie pojazdy. Skarżący załączył także zawarte ze Starostą [...] umowy dotyczące prowadzenia przez niego parkingu wyznaczonego, w których strony uzgodniły, że opłaty za realizację przedmiotu tych umów, tj. wykonywanie usług w zakresie usuwania i przechowywania usuniętych pojazdów, zostały określone w załączniku do umowy (§ 6 zarówno umowy z 2014, jak i z 2017 r.), przy czym w przypadku gdy usunięty pojazd nie zostanie odebrany przez właściciela pojazdu i nastąpi orzeczenie o jego przepadku na rzecz Powiatu [...], a postępowanie egzekucyjne celem odzyskania kosztów usunięcia i przechowywania nie doprowadzi skutecznie do wyegzekwowania należności, zleceniodawca zapłaci zleceniobiorcy stawki ustalone w drodze przeprowadzenia odrębnych negocjacji (§ 8 obu umów).

W orzecznictwie podkreśla się, że czym innym są koszty, o których mowa w art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym, które co do zasady obciążają właściciela pojazdu, a czym innym wydatki związane z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzeniem za dozór przyznawane w trybie art. 102 § 2 u.p.e.a. Podstawą określenia przez skarżącego na fakturze i wykazie, na który powołał się w ramach wniosku o zapłatę, dobowej stawki za parkowanie pojedynczego pojazdu na prowadzonym przez niego parkingu wyznaczonym, w wysokości odpowiadającej stawce 33 zł był pkt 3 lit. b załącznika nr 1 do kolejno zawartych ze Starostą [...] umów. Obie wspomniane wcześniej umowy nakładały przy tym na skarżącego nie tylko obowiązek usuwania z drogi i przechowywania usuniętych pojazdów, ale także zapewnienia niezbędnego i wyposażonego w określony sposób sprzętu do wykonywania ww. obowiązków, jak również zapewnienia odpowiednich warunków przechowywania pojazdów, w tym także właściwego standardu wyposażenia parkingu strzeżonego, m.in. w odpowiedni rodzaj ogrodzenia, utwardzenia terenu, oświetlenia, systemu monitoringu i całodobowego dozoru, zapewnienia możliwości garażowania, czy odpowiednich warunków przechowywania i zabezpieczenia pojazdów. Ponadto umowy zobowiązywały skarżącego do prowadzenia ewidencji usuniętych i przechowywanych pojazdów, gromadzenia dokumentacji związanej z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów oraz zabezpieczenia informacji niewidocznych pojazdów oraz danych osobowych zgormadzony w wyniku wykonywania usług będących przedmiotem umowy. Wszystkie te czynności wiążą się niewątpliwie z koniecznością ponoszenia wydatków przez podmiot prowadzący parking. Obie umowy zawarte między skarżącym a Powiatem [...] przewidywały jedno wspólne wynagrodzenie za ww. wszystkie czynności, nie różnicując, jaka jego część stanowi zwrot poniesionych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru, a jaka wynagrodzenie za dozór.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 listopada 2018 r. sygn. I OSK 326/17 (LEX nr 2603865), organ administracji prowadząc na żądanie dozorcy postępowanie na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a., mające na celu ustalenie należności z tytułu wynagrodzenia za dozór i należności z tytułu zwrotu koniecznych wydatków związanych z dozorem, powinien ustalić te należności oddzielnie, w tych przypadkach gdy dozorca wykaże poniesione konieczne koszty dozoru związane z danym pojazdem, wskaże sposób ich obliczenia, a także uzasadni wysokość należnego wynagrodzenia. Jeżeli zaś dozorca żąda zarówno wynagrodzenia z tytułu dozoru, jak i zwrotu koniecznych wydatków z tytułu dozoru, lecz mimo wezwania organu nie przedstawia stosownych dokumentów wskazujących, czy też pozwalający na ustalenie wysokości dochodzonych należności, a ustalenia te musi samodzielnie poczynić organ, wówczas możliwe jest ustalenie jednej łącznej kwoty, obejmującej obie należności. W takich okolicznościach istotne jest, aby zarówno z treści postanowienia jak i jego uzasadnienia jednoznacznie wynikało, czy przyznana kwota obejmuje obie należności, czy też jedną z nich. Orzecznictwo dopuszcza więc przyznanie jednej wspólnej kwoty obejmującej zarówno wynagrodzenie z tytułu dozoru jak zwrot koniecznych wydatków z tytułu dozoru. Taka właśnie sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, gdyż pomimo wezwania organu z 19 czerwca 2019 r., o wskazanie dokumentów wskazujących wysokość poniesionych koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru nad pojazdami, przy jednoczesnym wskazaniu ich wysokości oraz sposobu wyliczenia żądanej kwoty, a także sposobu wyliczenia żądanego za dozór wynagrodzenia z uwzględnieniem chociażby wyposażenia prowadzonego parkingu, skarżący powyższego nie uczynił, podnosząc w odpowiedzi zawartej w piśmie z 26 czerwca 2019 r., iż nie wie jak ma zakwalifikować ww. wezwanie organu.

Jak wskazano wcześniej, organ jest uprawniony do zweryfikowania przedstawionej przez dozorcę kalkulacji. W toku postępowania organ zwrócił się do innych podmiotów prowadzących parkingi o podanie cen za parkowanie pojazdów osobowym do 3,5 t oraz za holowanie jednego pojazdu, przyjmując stawkę za dobę parkowania – 26,50 zł, a za holowanie – 410,00 zł., jako średnie wartości wynikające z przeprowadzonego rozeznania. Takie też stawki organ przyjął ostatecznie w ramach postanowienia z 15 listopada 2019 r., stwierdzając, że wnioskodawca nie przedstawił wysokości poniesionych koniecznych wydatków związanych z wykonywanie dozoru nad przedmiotowymi pojazdami oraz nie wskazał sposobu wyliczenia żądanej kwoty, w tym wynagrodzenia za dozór pojazdów, niemniej ustalone przez organ stawki zapewniają wnioskodawcy zwrot koniecznych wydatków związanych z usuwaniem pojazdów i wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za usuwanie pojazdów i dozór pojazdów. Podzielając powyższe stanowisko należy jednak zauważyć, że do takiego wniosku organ I instancji doszedł w ww. postanowieniu z 2019 r., rozpoznając wniosek skarżącego po raz drugi, stosując jednak tę stawkę w odniesieniu do wąsko i co istotne, nieprawidłowo zakreślonego okresu (co wyjaśniono w ramach wcześniejszych rozważań Sądu), orzekając o wypłacie skarżącemu wynagrodzenia za wykonywanie dozoru oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru, w łącznej kwocie (pkt 1 i 2 postanowienia z 15 listopada 2019 r.) 11686,50 zł. Jednocześnie organ odmówił obliczenia pozostałego wynagrodzenia, zasłaniając się błędną argumentacją o niedopełnieniu przez przechowawcę stosownych obowiązków informacyjnych, choć akta postępowania wskazują, że odnośnie do objętych wnioskiem skarżącego pojazdów organ miał wiedzę o tym, że znajdują się one na parkingu skarżącego, a przy tym nie wykazał podstaw, aby tę wiedzę dezawuować.

W świetle powyższego, Sąd nie podziela zapatrywania organów, że przedstawione dowody: umowy, czy informacje uzyskane od innych podmiotów gospodarczych były definitywnie niewystarczające do ustalenia wysokości wynagrodzenia za wykonywanie dozoru i kosztów dozoru. Należy zwrócić uwagę, że Starosta [...] był stroną umów zawartych ze skarżącym, które przewidywały jedno wspólne wynagrodzenie. Umowy wskazywały jednak na konieczność gromadzenia dokumentacji związanej m.in. z usuwaniem i przechowywaniem pojazdów, pod czym należy rozumieć także dokumentowanie kosztów dozoru ponoszonych przez skarżącego, dlatego organ mógł się domagać takich dokumentów w związku ze zgłoszonym przez skarżącego wnioskiem, a w związku z ich nieokazaniem mógł zakwestionować kalkulację przedstawioną przez skarżącego i przedstawić własne wyliczenie. Przykładowo organ mógł oprzeć swoje wyliczenia na akceptowanym w orzecznictwie założeniu, że koszty parkowania w przypadku dozorowania pojazdu przez dłuższy czas odpowiadają raczej stawkom abonamentowym niż dziennym (por. wyroki WSA w Warszawie: z 7 lutego 2019 r., VII SA/Wa 1727/18 – LEX nr 2631678 oraz z 9 lipca 2020 r., VII SA/Wa 2924/19 – LEX nr 3055963). W razie zaś wątpliwości co do możliwości samodzielnego skalkulowania należnych skarżącemu zwrotu wydatków oraz wynagrodzenia, mógł na tę okoliczność powołać biegłego do oszacowania tych kwot, z uwzględnieniem wszystkich istotnych w tym zakresie czynników, w tym m.in. tego, że stawki za parkowanie mogły w poszczególnych latach kształtować się niejednolicie. Niepełne wyjaśnienie tych zagadnień, przy jednoczesnym wywodzeniu niekorzystnych dla skarżącego skutków na podstawie argumentacji o niedochowaniu obowiązków informacyjnych i braku podstaw do określenia wynagrodzenia za dozór pojazdów, które znajdowały się na parkingu, w chwili zawarcia przez niego umowy na przechowywanie pojazdów, czynią zatem zasadny zarzut skargi naruszenia art. 7, 8 § 1 i 77 § 1 k.p.a. przez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich niezbędnych kroków do załatwienia sprawy, a w konsekwencji dokonanie dowolnej jego oceny. Dodać przy tym należy, że powyższe uchybienia procesowe były w znacznej mierze rezultatem błędnej wykładni przepisów art. 130a u.p.r.d. oraz art. 102 u.p.e.a., co bezsprzecznie miało wpływ na wynik sprawy.

Tytułem uzupełnienia, wadliwe, bo niejednoznaczne, w ocenie Sądu jest rozstrzygnięcie przyznające jedną łączną kwotę za wykonywanie dozoru kliku pojazdów, co miało miejsce w postanowieniu organu I instancji, utrzymanym w mocy przez SKO w [...]. W rozstrzygnięciu odrębnie dla każdego pojazdu powinno się bowiem wskazać datę, od jakiej liczone jest wynagrodzenie za jego przechowywanie i dla każdego pojazdu oddzielnie powinna być ustalona kwota przyznanego wynagrodzenia z tytułu dozoru. Treść rozstrzygnięcia organu, co do okresu, jaki obejmuje i przedmiotu rozstrzygnięcia nie powinna budzić żadnych wątpliwości.

Nadmienić należy na koniec, że w sprawie niesporną była kwestia przyznania zwrotu koniecznych wydatków i wynagrodzenia z tytułu usunięcia z drogi pojazdu marki Daewoo Matiz (nr rej. [...]). Jednocześnie Sąd w tym aspekcie również nie dopatrzył się uchybień prawa procesowego i materialnego, co będzie podlegać uwzględnieniu przez organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ weźmie pod uwagę ocenę prawną i faktyczną wyrażoną w niniejszym orzeczeniu, w szczególności zaś zastosuje się do zawartych w nim wytycznych dotyczących zakresu postępowania wyjaśniającego oraz kształtu docelowego rozstrzygnięcia, aby odpowiadało ono prawu.

Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Starosty [...]. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 10800 zł określone zgodnie z § 2 pkt 7 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) , wpis od skargi 6276 zł i 17 zł opłata skarbowa od pełnomocnictwa.

ab/