Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 368/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2013-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, ust. 4 i ust. 5, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) i lit. e)
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Ryszard Maliszewski, Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Piskozub, sędzia WSA Wojciech Czajkowski (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Monika Rząp, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 11 września 2013r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2013r. oddala skargę


UZASADNIENIE

K.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie podatku od nieruchomości na 2013 r..

Z uzasadnienia poddanej kontroli Sądu decyzji wynikało, że ustalając M.i K.W. decyzją z dnia "[...]" zobowiązanie w podatku od nieruchomości za ten rok w wysokości 529 zł, Prezydent Miasta przyjął do podstawy opodatkowania:

1) dla nieruchomości położonej w E. przy ul. "[...]" dwa budynki mieszkalne o łącznej powierzchni 62,92 m² oraz grunty pozostałe o powierzchni 60,99 m2,

2) dla nieruchomości położonej w E. przy ul. "[...]" dwa budynki mieszkalne o łącznej powierzchni 66,37 m², garaże o powierzchni 53,93 m² oraz grunty pozostałe o łącznej powierzchni 91,09 m².

W odwołaniu od powyższej decyzji K.W. zarzucił, iż jako jeden z przedmiotów opodatkowania przyjęto garaże podczas, gdy nigdy nie posiadał on garaży, lecz jedynie miejsca parkingowe, które – w jego ocenie – nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Odwołując się z kolei do wysokości uiszczanej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu, strona podniosła, że stawka podatku od nieruchomości dla miejsc parkingowych powinna być taka jak dla budynków mieszkalnych i wynosić 0,60 zł/ m².

Uznając, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" powołało treść art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) i lit. e) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej jako: "u.p.o.l.". Jak wskazał organ, ustawa ta nie definiuje pojęcia budynku mieszkalnego ani pojęcia garaży, czy tzw. budynku pozostałego. W literaturze przedmiotu wskazuje się, że organy podatkowe nie mają kompetencji do określenia rodzaju budynku (L.Etel [w:] L.Etel, G.Dudar, S.Presnarowicz, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz Warszawa 2008, s. 197 – 198). Podstawę wymiaru podatków stanowią bowiem dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.).

Skoro zatem jak wskazał organ odwoławczy, z akt sprawy, w szczególności z wypisów z ewidencji gruntów wynikało, że M. i K.W. nabyli w ramach wspólności majątkowej własność udziału w wysokości 606/10000 części w stanowiącym odrębną nieruchomość w lokalu niemieszkalnym stanowiącym garaż wielostanowiskowy położony w budynku przy ul. "[...]" w E., z prawem do wyłącznego użytkowania miejsc postojowych nr "[...]" i "[...]", to przyjęta przez organ I instancji powierzchnia garaży - 53,93 m², która odpowiadała temu udziałowi, była prawidłowa. Wskazano ponadto, że dla przedmiotowej nieruchomości urządzono księgę wieczystą o numerze KW "[...]", zaś funkcję nieruchomości określono w ewidencji gruntów i budynków jako "niemieszkalną".

Z powyższych względów, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że nie jest możliwe zakwalifikowanie garażu, który stanowi odrębny lokal, jako pomieszczenie przynależne do lokalu mieszkalnego. Określenie "pomieszczenia przynależnego" do lokalu mieszkalnego używane jest na gruncie ustawy o własności lokali, a jego zasadniczą cechą jest brak samodzielności, w związku z czym traktowane jest jako część składowa nieruchomości i dzieli jej byt prawny. W przypadku zaś wyodrębnienia prawnego garażu, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, nie ma przeszkód aby stał się on odrębnym przedmiotem własności osoby, która nie ma żadnego związku z samym budynkiem mieszkalnym i jego lokalami o charakterze mieszkalnym. Nie można zatem zakładać, że garaż znajdujący się w budynku mieszkalnym pełni funkcję mieszkalną. W konsekwencji garaż umiejscowiony jako odrębny przedmiot własności w budynku mieszkalnym nie może podlegać opodatkowaniu stawką przewidzianą dla budynków mieszkalnych.

Końcowo organ odwoławczy podkreślił, że powyższe stanowisko znalazło potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, w szczególności w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FPS 4/11, zgodnie z którą garaż stanowiący przedmiot odrębnej własności, usytuowany w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki podatku przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l..

W skardze na powyższą decyzję K.W. wniósł o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji wskazując, że zostały one podjęte w sprzeczności ze stanem faktycznym sprawy i przepisami u.p.o.l..

W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że jest współwłaścicielem lokalu niemieszkalnego o nazwie Zespół Miejsc Parkingowych zlokalizowanego w piwnicy budynku przez ul. "[...]" w E. W jego ocenie, skoro u.p.o.l. w swej treści nie wymienia jako przedmiotu opodatkowania miejsc parkingowych, chybione jest zastosowanie jej unormowań do tego przedmiotu. W ocenie strony, wszelkie dotychczasowe akty prawne podjęte w kwestii opodatkowania garaży i miejsc postojowych nie odnosiły się do parkingów i miejsc parkingowych. Odwołując się do stanowiska NSA wyrażonego w sprawie o sygn. akt II FSK 733/10, strona podniosła, że garaż, stanowiący część budynku mieszkalnego podlega, jako ta część, opodatkowaniu na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., z zastosowaniem stawki podatku przewidzianej dla części budynku mieszkalnego, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) u.p.o.l.. W ocenie strony, powyższe potwierdza, że dotychczasowe orzeczenia NSA dotyczyły garażu, nie traktowały natomiast o parkingu bądź Zespole Miejsc Parkingowych.

Powołując z kolei treść art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l., skarżący wskazał, że Zespół Miejsc Parkingowych, którego jest współwłaścicielem nie stanowi budynku pozostałego, gdyż jest częścią budynku mieszkalnego przy ul. "[...]". Przy czym, mając powierzchnię 890 m², stanowi poważną część tego budynku o powierzchni 5.426,20 m². Skarżący podniósł ponadto, że opłata roczna z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości została obliczona według stawki procentowej w wysokości 1% wartości nieruchomości, czyli jak dla nieruchomości o charakterze mieszkalnym.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - realizowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako P.p.s.a.

Zasadnicza kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadzała się do zastosowania rodzaju stawki do opodatkowania podatkiem od nieruchomości z tytułu udziału w prawie własności wielostanowiskowego garażu - zespołu miejsc parkingowych, zlokalizowanego pod budynkiem przy ul. "[...]" w E. Poza sporem pozostaje przy tym, że garaż ten znajduje się w wielorodzinnym budynku mieszkalnym, zawierającym lokale do zamieszkania.

W związku z analizą przekazanych do kontroli akt sprawy Sąd podzielił argumentację zaprezentowaną przez organy, że umiejscowiony jako odrębny przedmiot własności w budynku mieszkalnym, z własną księgą wieczystą i stanowiący odrębną nieruchomość w lokalu niemieszkalnym garaż wielostanowiskowy, nie może podlegać opodatkowaniu stawką przewidzianą dla budynków mieszkalnych ani ich części, gdyż nie sposób zaliczyć go do obiektów tego rodzaju, zarówno z funkcjonalnego, jak i prawnego punkt widzenia. Stanowisko skarżącego, że udział w takim lokalu z prawem do wyłącznego użytkowania dwóch miejsc postojowych, powinien być opodatkowany według stawki przewidzianej w ustawie oraz w stosownej uchwale organu stanowiącego j.s.t., dla budynków mieszkalnych, Sąd uznał tym samym za niesłuszne.

Podkreślić należy, że ustawodawca za przedmiot opodatkowania uznaje budynki lub ich części. Z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że zróżnicowane stawki wskazane pod lit. a, c, d, e, można odnieść zarówno do całego budynku, jak też do części użytkowanej w określony sposób. Niewątpliwie zróżnicowanie stawek w podatku majątkowym jest spowodowane przyczynami społecznymi i gospodarczymi. Z systematyki całego prawa podatkowego wynika, że celem priorytetowym jest uwzględnianie potrzeb mieszkaniowych obywateli. Stąd również w podatku od nieruchomości domy i lokale mieszkalne są opodatkowane według stawek najniższych. Nie można jednakże zgodzić się ze stanowiskiem, iż w przypadku, w którym według klasyfikacji statystycznej dany budynek jest budynkiem mieszkalnym, to wszystkie pozostałe lokale w tym budynku należy opodatkować stawką właściwą dla budynku mieszkalnego. W praktyce zdarzają się przecież i takie sytuacje, gdy właścicielami lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość w postaci garażu, (w tym przypadku garażu wielostanowiskowego, z udziałami we współwłasności w postaci miejsc parkingowych) są osoby fizyczne, które nie są właścicielami samodzielnych lokali mieszkalnych znajdujących się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym. W takiej sytuacji brak jest uzasadnienia, aby podatek od nieruchomości w stawce przewidzianej dla budynków mieszkalnych był uiszczany przez osoby będące wyłącznie właścicielami samego garażu lub udziału w nim w postaci miejsca parkingowego, które nie pełnią funkcji mieszkalnej.

Jak trafnie zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w powoływanej przez organ uchwale z dnia 27 lutego 2012r. o sygn. akt II FSK 733/10, odpowiedź na pytanie, czy garaż stanowiący część budynku mieszkalnego, będący odrębną nieruchomością, stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a w konsekwencji może podlegać odmiennemu reżimowi opodatkowania niż budynek mieszkalny, zawarta jest w art. 3 ust. 4 u.p.o.l.. Nieruchomość lokalowa na podstawie tego przepisu, w powiązaniu z treścią art. 3 ust. 5 u.p.o.l., uznana została bowiem za odrębny przedmiot opodatkowania. Odrębność ta (od innych części budynku) pozwala na różne opodatkowanie, w zależności od charakteru lokalu, który może być mieszkalny, pozostały, bądź przeznaczony na działalność gospodarczą, w rozumieniu art. 5 ust. 1 u.p.o.l.. Z uregulowań tych, jak również przepisów ustawy o własności lokali (art. 2 ust. 1 i ust. 4) należy zatem wyprowadzić wniosek, że garaż, jak również udział w jego współwłasności w postaci miejsca parkingowego, może stanowić pomieszczenie przynależne do samodzielnego lokalu mieszkalnego, albo może stanowić odrębną własność lokalową.

W sytuacji zaś, gdy jak niniejszej sprawie, garaż wielostanowiskowy stanowiący zespół miejsc parkingowych (z 606/10000 udziałem skarżącego w nieruchomości wspólnej) został wyodrębniony jako lokal o innym niż mieszkalny przeznaczeniu, stanowiącym odrębną nieruchomość i odrębny przedmiot opodatkowania, to nie można przyjąć, iż dzieli on los budynku lub jego części (mieszkalnego bądź pozostałego).

Słusznie zatem zwrócono uwagę w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w sytuacji, gdy dla spornej nieruchomości urządzono księgę wieczystą, zaś funkcję nieruchomości określono w ewidencji gruntów i budynków jako "niemieszkalną", to zakwalifikowanie tego stanowiącego odrębny lokal (pomieszczenie przynależne), wielostanowiskowego garażu, w którym skarżący ma udział w ww. wysokości, jako lokalu mieszkalnego, nie jest możliwe. Określenie "pomieszczenia przynależnego" do lokalu mieszkalnego używane jest na gruncie ustawy o własności lokali, a jego zasadniczą cechą jest brak samodzielności, w związku z czym traktowane jest jako część składowa nieruchomości i dzieli jej byt prawny. W przypadku wyodrębnienia prawnego garażu, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, nie ma przeszkód, aby stał się on odrębnym przedmiotem własności osoby, która nie ma żadnego związku z samym budynkiem mieszkalnym i jego lokalami o charakterze mieszkalnym. Nie można zatem przyjąć, że garaż znajdujący się w budynku mieszkalnym pełni funkcję mieszkalną. W konsekwencji garaż umiejscowiony jako odrębny przedmiot własności w budynku mieszkalnym, (w omawianym przypadku, nieruchomość wspólna stanowiąca zespół miejsc parkingowych, w której skarżący ma udział), nie może podlegać opodatkowaniu stawką przewidzianą dla budynków mieszkalnych.

W okolicznościach niniejszej sprawy ustalenie przez organy, iż garaż ten podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki podatku przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) u.p.o.l., było tym samym prawidłowe. Bez znaczenia dla tej oceny na gruncie przepisów prawa podatkowego pozostaje natomiast, iż - co podnoszono w skardze - do ustalenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości przyjęto stawkę procentową jak dla nieruchomości o charakterze mieszkalnym.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) skargę należało oddalić.