Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 427/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 3, art. 145, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: Art. 139
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: Art. 4, art. 44b, art. 52a, art. 53
journal: Dz.U. 2018 poz 1030
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - tekst jedn.

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 427/19 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 grudnia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bożenna Blitek, Sędziowie: WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.), WSA Maria Zawadzka, Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2019 r., sprawy ze skargi Y. N. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 21 lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej skargę oddala


UZASADNIENIE

Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 21 lutego 2019 r. znak [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 139 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.; zwanej dalej "k.p.a.") oraz w związku z art. 44b, art. 44c i art. 52a oraz art. 4 pkt 27, pkt 35 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1030 ze zm.; zwanej dalej "u.o.p.n.") w związku z art. 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2018 r. poz. 1490) po rozpatrzeniu odwołania skarżącego Y. N. od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego (zwanego dalej "PIS") z dnia [...] 2018 r., znak: [...], w przedmiocie nałożonej kary pieniężnej w wysokości 20000 zł za wytwarzanie klefedronu (4-CMC) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2018 r., znak: [...] w części dotyczącej wysokości wymierzonej kary pieniężnej i wymierzył skarżącemu karę pieniężną w wysokości 100000 zł za wytwarzanie klefedronu (4-CMC) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W przedmiotowej sprawie odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia [...] 2018 r., znak:[...], wniósł skarżący Y. N. działając przez swoich pełnomocników.

Pełnomocnik K. K. – M. zarzuciła zaskarżonej decyzji:

naruszenie prawa materialnego, a to art. 52a w zw. z art. 4 pkt 35 u.o.p.n. poprzez jego błędną wykładnię skutkującą przyjęciem w ustalonym stanie faktycznym, iż skarżący wytwarzał produkt klefedron, co skutkowało przyjęciem, iż w niniejszej sprawie zachodzą podstawy do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości aż 20 000 zł;

art. 7, art. 77 §1 oraz art. 80 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego pod kątem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, pominięcie przesłanki słusznego interesu obywatela, skutkujące wydaniem w niniejszej sprawie decyzji orzekającej o wymierzeniu kary pieniężnej, jednocześnie wnosząc o jej uchylenie w pkt 1 i umorzenie postępowania.

Natomiast pełnomocnik Ł. W. zarzucił zaskarżonej decyzji:

naruszenie prawa procesowego, a to art. 107 §1 pkt 3, mające istotny wpływ na wynik postępowania, poprzez błędne oznaczenie strony postępowania, poprzez nieprawidłowe oznaczenie nr PESEL strony;

naruszenie prawa procesowego, a to art. 7, 77, 80, 81a i art. 107 § 3 k.p.a. mające istotny wpływ na wynik postępowania, poprzez brak dogłębnego zbadania całokształtu okoliczności sprawy i braku dostatecznego, jasnego i klarownego wyjaśnienia motywów decyzji w jej uzasadnieniu, poprzez niepowzięcie wynikających z materiału dowodowego wątpliwości co do uczestnictwa odwołującego w wytwarzaniu klefedronu i nierozstrzygnięcie tychże wątpliwości na korzyść strony, co doprowadziło do błędnych ustaleń stanu faktycznego, polegającego na przyjęciu, że strona wytwarzała substancję 4-CMC;

z daleko posuniętej ostrożności procesowej zarzucił również naruszenie art. 7a k.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości co do zasad intertemporalnych w prawie administracyjnym na korzyść strony, co doprowadziło do zastosowania przepisów u.o.p.n. w brzmieniu w dacie, kiedy wg ustalonego przez organ stanu faktycznego (z którym strona się nie zgadza), miał być wytwarzany klefedron, wnosząc o uchylenie i umorzenie postępowania I instancji, względnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, w razie zaistnienia ku temu stosownych przesłanek.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny w uzasadnieniu decyzji wskazał, że Prokuratura Okręgowa Wydział II do Spraw Przestępczości Gospodarczej pismem z dnia 9 maja 2017 r., sygn. akt. [...] przekazała do Powiatowego Inspektora Sanitarnego akta sprawy przeciwko skarżącemu i S. P. podejrzanym o przestępstwo z art. 53 ust. 2 u.o.p.n. i in., informując jednocześnie, że w miejscowości J w budynku numer 21 ujawniono znaczne ilości środka zastępczego w postaci klefedronu (4-CMC), celem przeprowadzenia postępowania administracyjnego w związku z treścią art. 52 u.o.p.n. W związku z tym, iż przekazane dokumenty z prowadzonego postępowania dotyczyły dwóch osób tj. skarżącego – Y. N. i S. P., PIS wszczął odrębne postępowania wobec każdej z osób. Przedmiotowe postępowanie odwoławcze dotyczy skarżącego. S. P. złożył odrębne odwołanie, które prowadzone było pod innym znakiem sprawy, tj. [...].

W dniu 31 lipca 2017 r. PIS wszczął postępowanie administracyjne z urzędu w sprawie podejrzenia produkcji (wytwarzania) i wprowadzania do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej produktów (wyrobów) posiadających w swoim składzie mefedron (4-MMC) oraz klefedron (4-CMC), a następnie w dniu 5 września 2018 r., w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w związku z wytwarzaniem i wprowadzaniem do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ww. produktów.

Decyzją z dnia [...] 2018 r., znak: [...] organ umorzył postępowanie wszczęte w dniu 31 lipca 2017 r. w przedmiocie podejrzenia produkcji (wytwarzania) i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produktów (wyrobów) posiadających w swoim składzie mefedron (4-MMC) oraz klefedron (4-CMC) o działaniu psychoaktywnym. Wynikało to z faktu, iż mefedron należy do grupy I-P załącznika nr 2 Wykazu substancji psychotropowych do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w związku z tym organ umorzył postępowanie w tym zakresie jako bezprzedmiotowe. W zakresie produkcji (wytwarzania) i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej klefedronu (4-CMC), który stanowi środek zastępczy, zgodnie z art. 4 pkt 27 u.o.p.n. organ I instancji również umorzył postępowanie opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym, z którego bezsprzecznie wynikało, iż skarżący wytwarzał ten produkt w okresie od nieustalonego dnia, nie wcześniej niż od 28 grudnia 2015 r. do dnia 1 czerwca 2016 r., jednakże w związku z tym, iż wytwarzanie zostało wstrzymane w wyniku działań operacyjnych policji, organ I instancji również umorzył w tym zakresie to postępowanie uznając je za bezprzedmiotowe.

PIS pismem z dnia 6 grudnia 2017 r., znak: [...], zwrócił się z prośbą do Sądu Okręgowego Wydział Karny o udostępnienie całości dokumentacji dotyczącej sprawy o sygn. akt. [...] i umożliwienia wykonania kserokopii. Organ I instancji dokonał analizy przesłanego materiału dowodowego oraz analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie karnej prowadzonej w przedmiocie wytwarzania znacznej ilości substancji psychotropowych w postaci mefedronu o łącznej wadze 3 275 gramów i amfetaminy o łącznej wadze 9,36 grama oraz znacznej ilości środka odurzającego w postaci ziela konopi innych niż włókniste o łącznej wadze 150,71 grama, a także działania w zamiarze wytworzenia dalszej znacznej ilości substancji psychotropowej w postaci mefedronu o łącznej wadze co najmniej 3 300 gramów, tj. o przestępstwo z art. 53 ust. 2 u.o.p.n. i art. 13 § 1 kodeksu karnego w zw. z art. 53 ust. 2 u.o.p.n. w zw. z art. 11 § 2 kodeksu karnego w zw. z art. 12 kodeksu karnego.

Na podstawie powyższych dokumentów ustalono stan faktyczny opisany wyczerpująco w decyzji organu II instancji.

Organ wskazał, że oględzinom poddano zabezpieczone w trakcie przeszukania przedmioty (vide notatka urzędowa dotycząca czynności oględzinowych w miejscowości J w dniu 2 czerwca 2016 r.). W związku z powyższym w dniu 3 czerwca 2016 r. postanowieniem do sygn. akt. [...] przedstawiono skarżącemu zarzut, że w okresie od bliżej nieustalonego dnia i miesiąca 2016 r. do dnia 1 czerwca 2016 r. w J woj. [...], działając wspólnie i w porozumieniu z S. P., w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wbrew przepisom ustawy wytwarzał substancję psychotropową w postaci mefedronu (3-MMC) w ilości 31 zawiesiny, przy czym produkcja ta mogła dostarczyć znacznej ilości substancji psychotropowej w postaci mefedronu, substancję psychotropową w postaci amfetaminy w ilości 10,97 gram a nadto wbrew przepisom ustawy przetwarzał 14,46 kg zawilgoconych łodyg konopi innych niż włókniste przy czym czynność ta mogła dostarczyć znaczną ilość gotowego środka odurzającego w postaci ziela konopi innych niż włókniste, tj. o czyn z art. 53 ust. l i 2 u.o.p.n. w zw. z art. 12 kodeksu karnego.

Zabezpieczone substancje zostały przekazane do Instytutu Ekspertyz Sądowych celem uzyskania opinii. Opinia z dnia 21 kwietnia 2017 r., nr [...] została sporządzona przez biegłych z zakresu toksykologii sądowej, z zakresu toksykologii leków i trucizn organicznych. Organ przedstawił w decyzji szczegółowe wyniki opinii.

W dniu 1 czerwca 2016 r. funkcjonariusze Policji przeszukali mieszkanie skarżącego z przynależnościami. Organ w decyzji szczegółowo wymienił przedmioty zabezpieczone podczas przeszukania.

W dniu 28 marca 2018 r. w Zakładzie Karnym przy ul. [...] pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej przesłuchali skarżącego w charakterze strony w sprawie podejrzenia wytwarzania i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produktów (wyrobów), które zawierają w swoim składzie nowe substancje psychoaktywne.

Do protokołu przesłuchania strony z dnia 28 marca 2018 r., znak: [...], skarżący zeznał, że nie wytwarzał i nie wprowadzał do obrotu żadnych środków zastępczych, że w domu w J był pierwszy raz celem zwrotu pieniędzy, które pożyczył S. P., że S. P. poprosił go również o pomoc w przeniesieniu kilku kanistrów, których zawartości nie znał, że S. P. jest jego przyjacielem od dawna i że nie wie nic o jego działalności.

Równocześnie w tym samym dniu w Zakładzie Karnym został również przesłuchany S. P. w charakterze strony, który zeznał, że wytwarzał środki zastępcze tj. klefedron (4-CMC) w ilości 21,9 g w okresie od początku 2016 r. do zatrzymania w dniu 1 czerwca 2016 r., produkował tę substancję dla własnego użytku, w okresie produkcji kilkukrotnie zażywał wyprodukowane przez siebie produkty, wytwarzał te substancje celem eksperymentowania z zamiarem otworzenia firmy produkującej bromoketony, a 4-CMC jest jego pochodną, celem produkcji było zarobkowanie na produkcji bromoketonów, wszystkie reakcje, które przeprowadzał były skrupulatnie zapisywane w zeszycie, który stanowi dowód w sprawie karnej, celem zarobkowym była produkcja bromoketonów, z wyprodukowanej ilości 50 kg bromoketonów część sprzedał zleceniodawcy a pozostałą część planował sprzedać przez Internet ale nie zdążył, klefedron był wytwarzany w celach badawczych na własny użytek, natomiast nie wprowadzał go do obrotu.

PIS na podstawie akt sprawy sygn. akt. [...], aktu oskarżenia z dnia 13 maja 2017 r., sygn. akt. [...] sporządzonego przez Prokuraturę Okręgową, protokołu przeszukania domu w J wraz z przyległościami z dnia 2 czerwca 2016 r., protokołu oględzin przedmiotów ujawnionych w pomieszczeniach domu w J, opinii z badań toksykologicznych z dnia 21 kwietnia 2017 r., nr [...] wydanej przez Instytut Ekspertyz Sądowych, protokołu przesłuchania strony z dnia 28 marca 2018 r., znak: [...] w Zakładzie Karnym, wyroku Sądu Okręgowego Wydział Karny, sygn. akt. [...] z dnia 20 listopada 2017 r., uznał, iż w miejscowości J miała miejsce produkcja substancji, w składzie których na podstawie ww. opinii stwierdzono obecność środka zastępczego zgodnie z art. 4 pkt. 27 u.o.p.n.. w której Y. N. brał czynny udział.

W związku z powyższym PIS wydał decyzję z dnia [...] 2018 r., znak: [...], wymierzającą skarżącemu karę pieniężną w wysokości 20 000 zł za naruszenie ustawowego zakazu wytwarzania środków zastępczych w miejscowości J, co jest wypełnieniem obowiązku nałożonego z art. 52a u.o.p.n.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pozwala przyjąć, iż uznanie przez organ I instancji skarżącego za osobę wytwarzającą 4-CMC było uzasadnione i poparte dowodami zgromadzonymi w przedmiotowym postępowaniu. Zatem zarzut jakoby organ I instancji niewłaściwie zinterpretował stan faktyczny skutkujący przyjęciem, iż w niniejszej sprawie zachodzą podstawy do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości aż 20 000 zł, w ocenie organu II instancji jest bezzasadny.

Organ II instancji zawiadomił skarżącego zawiadomieniem o zebraniu materiału dowodowego z dnia 2 stycznia 2019 r., znak: [...], o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym w przedmiotowej sprawie, jak również wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i złożenia stosownych oświadczeń w powyższej sprawie na podstawie art. 10 § 1 i art. 73 § 1 k.p.a., osobiście lub przez pełnomocnika, z czego strona nie skorzystała.

Organ II instancji przytoczył wyjaśnienia skarżącego oraz uznał, że w zakresie w jakim kwestionuje on swój udział w procederze wytwarzania substancji psychotropowych, środków odurzających i środków zastępczych, nie zasługuje na wiarę. Nie sposób przyjąć, że jego rola ograniczała się do czynności jedynie porządkowych oraz że nie był świadom charakteru prowadzonej działalności. Takie wyjaśnienia same w sobie pozostają sprzeczne z zasadami logicznego rozumowania oraz wskazaniami doświadczenia życiowego. Wyjaśnienia te są sprzeczne z pozostałym zgromadzonym materiałem dowodowym, zwłaszcza z zeznaniami funkcjonariusza policji W. S., z których jednoznacznie wynika, że skarżący przed zatrzymaniem, przez okres ok. 4 godzin nieprzerwanie przebywał na terenie obserwowanej posesji w miejscowości J, zachowywał się swobodnie, samodzielnie podejmował czynności.

Organ I instancji rozstrzygając w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za łamanie zakazu wytwarzania nowych substancji psychoaktywnych i środków zastępczych oparł się na przytoczonych w stanie faktycznym dowodach z tym, że nie dał wiary w zakresie, w jakim skarżący nie przyznaje się do zarzucanego mu czynu. Niewiarygodne są powyższe wyjaśnienia S. P., jak również wyjaśnienia samego skarżącego, według których nie miał nic wspólnego z realizowaną w miejscowości J produkcją "dopalaczy" oraz narkotyków i nie miał o niej pojęcia, znalazł się tam przypadkowo, by pomóc w porządkowaniu, w zamian za co S. P. obiecał mu zwrot pożyczonych pieniędzy w kwocie 4 000 zł, a dodatkowo jeszcze 200 - 300 zł za sprzątanie. Nie dał również wiary zeznaniom złożonym w Zakładzie Karnym, podczas których skarżący twierdził, że w tym domu był po raz pierwszy, a z akt sprawy wynika, do czego skarżący się przyznaje, że był tam 2 lub 3 razy, a nie wyklucza, że było ich więcej. Niewiarygodne jest również to, że pomimo 3 letniej przyjaźni nigdy nie rozmawiali o zarobkach, choć bywało, że spotykali się 2-3 razy w tygodniu. W świetle powyższego niezrozumiały dla organu jest fakt, że skarżący pożycza 10 000 zł S. P. bez posiadania wiedzy, czy jest w stanie mu je oddać, czy będzie wypłacalny.

Obok powyższych rozważań organ wskazał, że w świetle zasad logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i wskazań wiedzy, nieprawdopodobne jest, by S. P. realizując produkcję narkotyków i "dopalaczy" na miejsce tej produkcji sprowadzał osobę, która nie jest z nią związana, twierdząc, że nie informował nikogo o tej produkcji w związku z tym, że ludzie są zawistni.

Niezależnie do omawianych powyżej dowodów, fakt produkcji narkotyków w postaci mefedronu i amfetaminy oraz środków zastępczych w postaci klefedronu w sposób jednoznaczny potwierdza opinia Instytutu Ekspertyz Sądowych, która wraz z pozostałymi dowodami w postaci protokołów przeszukania i oględzin rzeczy i miejsca ujawnienia laboratorium w J, zeznań W. S. tworzy spójną i logiczną całość, w oparciu o którą fakt wytwarzania 4-CMC przez skarżącego nie budzi żadnych wątpliwości organu odwoławczego. Również nie budzi wątpliwości fakt, że gdyby skarżący nie był świadomy uczestnictwa w procederze wytwarzania narkotyków i nowych substancji psychoaktywnych, to na pewno nie znalazłby się w miejscu, w którym ta produkcja była prowadzona. Logiczne jest, iż osób postronnych, nie związanych z realizowaną działalnością przestępczą, zwłaszcza tą o charakterze narkotykowym, do działalności tej nie angażuje się. Oczywistym celem realizowanym przez S. P. i skarżącego było osiągnięcie korzyści majątkowej, co zostało powyżej udowodnione. Powszechnie wiadomo, ze przestępczość narkotykowa jest bardzo dochodowa.

Prowadząc postępowanie w celu wymierzenia kary pieniężnej, organ I instancji ustala i ocenia, czy doszło do udostępnienia w jakimkolwiek celu, osobie trzeciej odpłatnie lub nieodpłatnie środka zastępczego lub czy doszło do wytworzenia środka zastępczego. Odnosząc się do kwestii trafności ustaleń faktycznych organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji trafnie przyjął, iż skarżący wytwarzał środki zastępcze w nielegalnym laboratorium mieszczącym się na posesji w miejscowości J na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Zgodnie z art. 4 ust. 35 u.o.p.n. wytwarzanie to czynności, za pomocą których mogą być otrzymywane środki odurzające, substancje psychotropowe, prekursory, środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne, ich oczyszczanie, ekstrakcja surowców i półproduktów oraz otrzymywanie soli tych środków lub substancji.

Zgodnie z art. 4 pkt 34 u.o.p.n. wprowadzanie do obrotu oznacza udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych. Definicja ta, w zw. z art. 52 a ust. 1 u.o.p.n., obejmuje zatem każdą postać udostępniania środków zastępczych innej osobie - niezależnie od tego, czy odbiorca tych środków jest ich konsumentem, czy też wyłącznie pośrednikiem w drodze do konsumenta, niezależnie również od tego czy chodzi o pierwotne udostępnianie produktu innym osobom, czy też o następcze (wtórne) jego udostępnianie.

Organ I instancji oceniając zgromadzony materiał dowodowy nie znalazł dowodów świadczących o tym, iż skarżący oprócz wytwarzania środków zastępczych zajmował się ich wprowadzaniem do obrotu. W związku z powyższym organ umorzył decyzją z dnia [...] 2018 r., znak: [...] postępowanie w części dotyczącej wprowadzania wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produktów posiadających w swoim składzie mefedron (4-MMC) oraz klefedron (4-CMC) oraz w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej wobec pana Y. N. za wytwarzanie produktów posiadających w swoim składzie mefedron (4-MMC).

Ujawnione przez funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji, we współpracy z funkcjonariuszami Wydziału Zarządu Centralnego Biura Śledczego Policji i funkcjonariuszami Wydziału Zabezpieczenia Działań Ośrodka Wsparcia Straży Granicznej odczynniki, sprzęt, szkło laboratoryjne oraz produkty na różnym etapie produkcji zawierają w swoim składzie 4-CMC dostarczyły organowi wystarczającego przekonania, że w pomieszczeniach zlokalizowanych w J odbywało się wytwarzanie środków zastępczych, co zgodnie z art. 44b ust 1 pkt 1 u.o.p.n. jest zakazane.

Zdaniem organu odwoławczego w omawianym przypadku zabezpieczone dowody wskazują, że w miejscu zdarzenia przeprowadzano proces wytwarzania klefedronu (4-CMC). Świadczą o tym dowody zawierające substrat wykorzystywany w tej syntezie tj. chlorobenzen, produkt pośredni tj. 4-chloropropiofenon, półprodukt tj. 4-bromo-4-chloropropiofenon oraz sam produkt końcowy, czyli 4-CMC. Większość dodatkowych odczynników i rozpuszczalników wykorzystywanych w produkcji mefedronu można było wykorzystać do syntezy 4-CMC. Obecność klefedronu (4-CMC) stwierdzono w 4 dowodach. Biorąc pod uwagę zawartość 4-CMC w poszczególnych materiałach oraz ich masę i objętość stwierdzono, że całkowita ilość wytworzonego 4-CMC to 21,9 g, co stanowi około 220-1090 dawek tego środka zastępczego, zakładając, że przyjmowane dawki 4-CMC są rzędu 20-100 mg. Natomiast masa zabezpieczonych na miejscu zdarzenia substancji stałych zawierających półprodukt otrzymywany w trakcie wytwarzania 4-CMC tj. 2-bromo-4-chloropropiofenon, wynosiła łącznie 13,3 kg. Zakładając, że wydajność reakcji przeprowadzania wynosi ok. 30-45% można oszacować, że z tej ilości możliwym byłoby wytworzenie dodatkowo co najmniej 3,8 - 5.0 kg 4-CMC w postaci chlorowodorku (w szacowaniu nie uwzględniono półproduktu znajdującego się w mieszaninach cieczy, gdyż nie można określić było jego zawartości).

W związku z tym, iż z zabezpieczonych substancji o wadze 21,9 g można sporządzić od 220 do 1090 działek dilerskich, to analogicznie z 5 kg można sporządzić od 50 000 do 247 727 działek dilerskich. W związku z powyższym uzasadnione jest twierdzenie, iż skarżący mógł narazić na utratę zdrowia lub życia prawie 250 000 ludzi. Cena czarnorynkowa 1 g waha się w granicach od 25 zł do 60 zł, zatem uśredniając te ceny 1g kosztuje 42,50 zł. Mając powyższe na uwadze, to w przypadku gdyby nie zlikwidowano nielegalnego laboratorium, można było zarobić na tym procederze około 212 500 zł. S. P. zeznał, że laboratorium to było stworzone w celach zarobkowych oraz że bromoketon jest to legalna substancja służąca do wytworzenia substancji psychoaktywnej. W toku przesłuchania równocześnie nie umiał wskazać żadnego innego zastosowania bromoketonów. Sam zeznał, że wyprodukowane substancje próbował na sobie, co świadczy iż to laboratorium miało docelowo zarabiać na sprzedaży narkotyków i "dopalaczy", a przyjęta linia obrony, że odpowiedzialność za łamanie zakazu wytwarzania nowych substancji psychoaktywnych leży po stronie tylko S. P. jest trudna do zaakceptowania przez organ II instancji.

Pełnomocnik skarżącego zarzucił, że organ I instancji przy ustalaniu stanu faktycznego nie wziął pod uwagę podziału ról przy wykonywaniu konkretnych czynności. Zgodnie z art. 4 pkt 35 u.o.p.n. wytwarzanie są to czynności prowadzące do wytworzenia środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych. A zatem są tą wszystkie czynności tj. przygotowywanie, porządkowanie, przelewanie, podawanie, sprzątanie, wytwarzanie, odważanie, odmierzanie, mieszanie, prowadzenie analizy (oczyszczanie, ekstrakcja), prowadzące do wytworzenia w tym przypadku klefedronu (4-CMC).

W ocenie organu odwoławczego w każdym przedsiębiorstwie role pracowników są podzielone. Ktoś zna się lepiej na kierowaniu - pełni rolę kierownika, ktoś jest dobrym chemikiem i ma ku temu stosowne wykształcenie - pełni funkcje laboranta, ktoś inny z kolei przygotowuje półprodukty laborantowi, porządkuje stanowisko pracy - pełni tymczasem rolę pomocy laboratoryjnej. Zatem każda z osób wchodząca w skład zespołu realizującego dany projekt posiada inne wykształcenie, różne kompetencje, ale każda z nich niezależnie od rodzaju nałożonych na nią obowiązków jest tak samo odpowiedzialna za realizacje tego projektu. W związku z powyższym udział skarżącego w produkcji klefedronu (4-CMC) jest taki sam jak S. P. Organ nie znalazł podstaw do uznania, iż rola skarżącego w przedmiotowym wytwarzaniu była mniejszej wagi.

Analogiczne rozumowanie przeprowadził Sąd Okręgowy, Wydział Karny, który w wyroku z dnia 20 listopada 2017 r., sygn. akt. [...] wymierzył obu osobom tj. S. P. i Y N. karę 4 (czterech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i karę grzywny w wysokości 400 (czterysta) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 30 zł (trzydzieści złotych). Wskazane powyżej dowody stanowiły wystarczającą podstawę do skazania skarżącego na wysoką karę pozbawienia wolności - dokładnie taką samą jaką otrzymał S. P.

Organ przyznał stronie rację, iż w pkt 1 sentencji decyzji, która jest przedmiotem odwołania, został omyłkowo wskazany rząd cyfr [...] poprzedzonych oznaczeniem PESEL. Dane te zostały podane nieprawidłowo i nie dotyczą one skarżącego.

Organ podkreślił, że udowodnione wytwarzanie klefedronu (4-CMC) miało miejsce przed dniem wejścia w życie znowelizowanej u.o.p.n., tj. przed dniem 21 sierpnia 2018 r., zatem organ I instancji prawidłowo zastosował przepisy u.o.p.n. obowiązujące w tym czasie, zgodnie z postanowieniami art. 7 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2018 r. poz. 1490). Zdaniem organu nie ma bowiem wątpliwości co do zastosowania tej normy w tej konkretnej sprawie, ergo nie ma w ogóle podstaw do stosowania art. 7a k.p.a., szczególnie, iż ocena co do względności kary wynikającej z obecnego brzmienia art. 52a w stosunku do jego poprzedniego brzmienia jest wysoce problematyczna.

Organ I instancji nałożył karę pieniężną w wysokości 20 000 zł nie odnosząc wysokości tej kary do ilości wyprodukowanego klefedronu. W ocenie organu II instancji taki wymiar kary nie uwzględnia w wystarczający sposób okoliczności sprawy i tym samym nie czyni zadość wskazaniom z art. 52a ust.3 u.o.p.n. Organ wskazał, że biorąc bowiem pod uwagę wartość rynkową zabezpieczonych substancji oraz wpływ na zdrowie i życie ludzkie wymierzona przez PIS kara pieniężna w wysokości 20 000 zł nie jest adekwatna do wielkości stwarzanego przez stronę zagrożenia dla zdrowia i życia tysięcy ludzi, a nadto nie spełnia roli prewencji szczególnej.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał, że stan faktyczny sprawy przemawia za wymierzeniem skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 100 000 zł za wytwarzanie środków zastępczych w laboratorium mieszczącym się w miejscowości J. Decyduje o tym szczególnie ilość wyprodukowanych już dawek dilerskich substancji 4-CMC do 1090, jak również przygotowany materiał w ilości 5 kg do wyprodukowania dalszych dawek, nawet do 247 727 dawek aktywnych.

Ustalając wysokość kary pieniężnej organ I Instancji nie uwzględnił w szczególności ilości wyprodukowanej substancji oraz szkodliwości tej substancji na organizm ludzki. Skarżący wykazał się brakiem odpowiedzialności za bezpieczeństwo zdrowotne osób, do których mogła trafić wytworzona substancja 4-CMC. Dlatego wymierzona na podstawie art. 52a u.o.p.n. kara pieniężna w kwocie 20 000 zł jest nie adekwatna do ilości wyprodukowanej substancji, stopnia zawinienia i stopnia szkodliwości czynu. Należy nadmienić, że organ I instancji nałożył na stronę karę pieniężną w najniższej możliwej stawce. Zagrożenie dla zdrowia stwarzane przez środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne jest bowiem zjawiskiem powszechnie znanym, mającym potwierdzenie w szeroko podawanych do publicznej wiadomości przypadkach zatruć po zażyciu produktów stanowiących środki zastępcze. Do WIS w roku 2018 r. zostało zgłoszonych 237 przypadków zatruć i podejrzeń zatruć "dopalaczami", a w całej Polsce odnotowano 4257 przypadków zatruć. Łączna liczba zgonów w całej Polsce zgłoszonych w 2018 r. wyniosła 65.

Wymiar orzeczonej kary pieniężnej w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy w ocenie organu II instancji jest nie prawidłowy. Organ przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej - zgodnie z art. 52a u.o.p.n. - nie wziął pod uwagę funkcji i celów sankcji administracyjnej, jaką jest kara pieniężna uregulowana w art. 52a u.o.p.n. Miarkując zatem wymiar kary pieniężnej w dopuszczalnym zakresie od 20000 zł do 1 000 000 zł, kwota 20 000 zł nie jest dolegliwa, a zatem nie spełnia funkcji prewencji ogólnej, jak i szczególnej.

Minimalna kara w wysokości 20 000 zł nakładana jest na osoby, które np. wprowadzają do obrotu 1-2 saszetki, np. dzieląc się nimi z innymi. Skarżący wytwarzał znaczne ilości "dopalaczy" na większą skalę. Zdaniem organu odwoławczego nie może być tak, ażeby takiej samej karze podlegała osoba, która:

Po pierwsze otwiera wspólnie z S. P. zakład produkcyjny, który docelowo ma zarabiać na produkcji narkotyków i "dopalaczy". Po drugie produkuje narkotyki i "dopalacze" w znacznych ilościach, czego dowodem są protokoły przeszukania. Po trzecie w proceder ten zostają wtajemniczone tylko dwie osoby: skarżący i S. P. i one mają czerpać z tego procederu zyski.

W związku z powyższym, organ powinien zastosować miarkowanie kary i nie powinien karać osoby, która produkuje nielegalne substancje na dużą skalę dokładnie się do tego przygotowując, taką samą karą jak osoba, która posiada przy sobie 1-2 opakowania "dopalaczy" i się nimi dzieli z inną osobą.

Wytwarzanie przez stronę środków zastępczych jest rażącym naruszeniem interesu społecznego. Mając powyższe na uwadze należy skutecznie eliminować działalność polegającą na wytwarzaniu tzw. "dopalaczy" za pomocą odczuwalnych środków represji jak i dostatecznie odstraszających środków prewencji. W związku z bezpośrednim zagrożeniem zdrowia i życia ludzi Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał, że zasadnym jest wymierzenie panu kary pieniężnej w wysokości 100 000 zł za wytwarzanie klefedronu (4-CMC).

Zgodnie z art. 139 k.p.a. organ odwoławczy może wydać decyzję także na niekorzyść strony odwołującej się m.in. wtedy, gdy zaskarżona decyzja rażąco narusza interes społeczny. Interes społeczny niewątpliwie wymaga skutecznego eliminowania działalności polegającej na produkcji środków zastępczych, a kara w wysokości określonej przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego nie realizowała tego celu.

Na powyższą decyzję wniesiona została do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarga przez skarżącego Y. N. Zaskarżonej decyzji zarzucił on:

1. naruszenie prawa procesowego, a to art. 7, 77, 80, 81a k.p.a. mające istotny wpływ na wynik postępowania, poprzez brak dogłębnego zbadania całokształtu okoliczności sprawy w kontekście zarzutów odwołania oraz braku dostatecznego, jasnego i klarownego wyjaśnienia motywów decyzji w jej uzasadnieniu, poprzez niepowzięcie wynikających z materiału dowodowego wątpliwości co do uczestnictwa odwołującego w wytwarzaniu klefedronu i nierozstrzygnięcie tychże wątpliwości na korzyść strony, co doprowadziło do błędnych ustaleń stanu faktycznego, polegającego na przyjęciu, że strona wytwarzała substancję 4-CMC,

2. naruszenie prawa procesowego, a to art. 139 k.p.a., mające istotny wpływ na wynik postępowania poprzez odstąpienie od zasady nieorzekania na niekorzyść skarżącego, pomimo braku wystąpienia ku temu stosownych przesłanek.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu orzekającego w I instancji i umorzenie postępowania, względnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, w razie zaistnienia ku temu stosownych przesłanek.

W ocenie skarżącego ustalenia oparte zostały na błędnym założeniu, że sama obecność skarżącego w miejscu wytwarzania klefedronu świadczy o zaangażowaniu skarżącego w proces jego wytwarzania. Skarżący wyjaśnił, że nie brał udziału w wytwarzaniu klefedronu, że nie pracował dla S. P. Wskazał przyczynę, dla której znalazł się na terenie posesji w miejscowości J. Wskazał, że pomagał wprawdzie swojemu znajomemu, S. P. w przenoszeniu jakichś kanistrów, ale nie wiedział, jaka jest ich zawartość.

Organ orzekający nie dał wiary tymże wyjaśnieniom powołując się na sprzeczność z pozostałym materiałem dowodowym oraz sprzeczność z zasadami wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania. Organ nie wyjaśnił jednak w dostateczny sposób, na czym ta sprzeczność miała polegać. Wskazano jedynie, że wyjaśnienia te są sprzeczne z zeznaniami funkcjonariusza policji W. S., z których wynikać miało, że skarżący na posesji zachowywał się swobodne i samodzielnie podejmował czynności. Zeznania te nie pozostają jednak w sprzeczności z wyjaśnieniami skarżącego. Skarżący wykonywał na posesji czynności porządkowe, co samo w sobie nie świadczy jeszcze o tym, że brał udział w procederze wytwarzania klefedronu.

Skarżący zarzucił, że jego wyjaśnienia nie zostały de facto podważone zebranym w sprawie materiałem dowodowym, a uznanie ich za nie wiarygodne li tylko na podstawie "doświadczenia życiowego" powinno zostać uznane za przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. Wymierzając karę pieniężną organ powinien wskazać, że strona wytwarzała konkretną substancję, objętą zakresem niniejszego postępowania (klefedron). Tymczasem nie wykazano, jaki miałby być udział skarżącego, jakie czynności miałby wykonywać odwołujący w ramach procesu wytwarzania tej konkretnej substancji. Nawet udowodnienie, że skarżący miał wytwarzać na terenie tej posesji inne substancje, nie przesądza jeszcze, że brał udział w wytwarzaniu tej konkretnej, objętej niniejszym postępowaniem. Takie ustalenie faktyczne byłoby możliwe dopiero po dokładnym ustaleniu stanu faktycznego, uwzględniającego podział ról przy wykonywaniu konkretnych czynności. Dlatego zebrany w sprawie materiał dowodowy nie wyklucza w żaden sposób prawdziwości wyjaśnień odwołującego, który przyznał, że przenosił jakieś kanistry, czy pomagał porządkować posesję, nie wiedział jednak, że na tej posesji są wytwarzane jakiekolwiek substancje zabronione.

W ocenie skarżącego zaskarżona decyzja opiera się w dużej mierze na przypuszczeniach. Organ wskazuje na przykład, że gdyby skarżący nie był świadomy uczestnictwa w procederze wytwarzania narkotyków i nowych substancji psychoaktywnych to na pewno nie znalazłby się w miejscu, w którym ta produkcja była prowadzona. Teza ta jest jednak tylko swobodnym przypuszczeniem i nie żadnego dowodu na to, że opiera się ona na prawdzie.

Skarżący podkreślił, że pomagał znajomemu porządkować posesję i nie można go uznać za osobę wykonującą czynności przy wytwarzaniu klefedronu. A jeżeli porządkowanie, czy też sprzątanie uznać za jedną z czynności przy wytwarzaniu niedozwolonych substancji, to koniecznym byłoby ustalenie ponad wszelką wątpliwość, że skarżący miał świadomość, w jakim procederze bierze udział.

W sprawie niniejszej organy I i II instancji zdaniem skarżącego zdają się przeceniać znaczenie zasad doświadczenia życiowego w procesie ustalania stanu faktycznego, wypełniając nim braki w materiale dowodowym.

Skarżący podkreślił również, że zakaz reformationis in peius jest jedną z podstawowych gwarancji procesowych, umożliwiających skuteczną obronę praw strony, a respektowanie tego zakazu w postępowaniu odwoławczym stanowi jedną z fundamentalnych zasad administracyjnego prawa procesowego. Zdaniem skarżącego przesłanka rażącego naruszenia interesu społecznego nie występuje w niniejszej sprawie. Organ umotywował swoją decyzję w sposób niezwykle ogólny.

Skarżący podkreślił, że nie wprowadzał do obrotu tego typu substancji. Materiał dowodowy nie wskazuje również w żaden sposób, ażeby skarżący miał zamiar wprowadzenia tego typu substancji do obrotu.

W ocenie skarżącego nie sposób zgodzić się z tym, że na posesji w J zostały wyprodukowane znaczne ilości klefedronu. Obecność 4-CMC znaleziono w 4 dowodach zabezpieczonych na tej posesji. Stwierdzono, że całkowita ilość wytworzonego 2 CMC to 21,9g. Nie są to znaczne ilości. Twierdzenia organu o znacznych ilościach oparte są na przypuszczeniach co do możliwej, potencjalnej produkcji, jednak pamiętać należy, że nie wykazano w żaden sposób, ażeby rzeczywiście ta produkcja miała nastąpić w przyszłości. Kara zaś powinna być wymierzana w oparciu o zebrany materiał dowodowy, nie zaś w oparciu o przypuszczenia.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł ojej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; zwanej dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Powołana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w obecnie rozpoznawanej sprawie jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 21 lutego 2019 r. znak [...] uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2018 r., znak: [...], w części dotyczącej wysokości wymierzonej kary pieniężnej i wymierzająca skarżącemu karę pieniężną w wysokości 100 000 zł za wytwarzanie klefedronu (4-CMC) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zgodnie z art. 44b ust 1 pkt 1 i 2 u.o.p.n. zakazuje się wytwarzania, przywozu i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych i nowych substancji psychoaktywnych. W myśl natomiast art. 52a ust. 1 u.o.p.n. kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy lub nową substancję psychoaktywną, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20 000 zł do 1 000 000 zł. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, wymierza, w drodze decyzji, państwowy inspektor sanitarny właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub nowej substancji psychoaktywnej. Decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności (art. 52a ust. 2). Ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, państwowy inspektor sanitarny uwzględnia w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego lub wytworzonej lub wprowadzonej do obrotu nowej substancji psychoaktywnej. (art. 52a ust. 3).

W przepisie art. 4 pkt 27 u.o.p.n. ustawodawca zdefiniował pojęcie środka zastępczego, którym jest produkt zawierający co najmniej jedną nową substancję psychoaktywną lub inną substancję o podobnym działaniu na ośrodkowy układ nerwowy, który może być użyty zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych. Do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów.

W okolicznościach przedmiotowej sprawy skarżący kwestionuje ustalenia faktyczne dokonane przez organy. W ocenie Sądu zarzuty skarżącego nie znajdują uzasadnienia. Z ustaleń organów bezsprzecznie wynika, że w laboratorium mieszczącym się w miejscowości J wytwarzał on środki zastępcze w postaci klefedronu (4-CMC), tj. nowej substancji psychoaktywnej następnie zaliczonej do substancji kontrolowanych należących do substancji psychotropowych. Świadczą o tym ujawnione przez funkcjonariuszy Komendy Miejskiej Policji, we współpracy z funkcjonariuszami Wydziału Zarządu Centralnego Biura Śledczego Policji i funkcjonariuszami Wydziału Zabezpieczenia Działań Ośrodka Wsparcia Straży Granicznej odczynniki, sprzęt, szkło laboratoryjne oraz produkty na różnym etapie produkcji zawierają w swoim składzie 4-CMC.

Sąd w całości podziela stanowisko organów odnośnie tego, iż udział skarżącego w produkcji klefedronu (4-CMC) jest taki sam jak S. P. Sąd tak jak i organy nie znalazł podstaw do uznania, iż rola skarżącego w przedmiotowym wytwarzaniu była mniejszej wagi.

Podkreślić należy, iż analogiczne rozumowanie przeprowadził Sąd Okręgowy Wydział Karny, który w wyroku z dnia 20 listopada 2017 r., sygn. akt. [...] wymierzył obu osobom tj. S. P. i Y. N. karę 4 (czterech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i karę grzywny w wysokości 400 (czterysta) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 30 zł (trzydzieści złotych). Wskazane powyżej dowody stanowiły wystarczającą podstawę do skazania skarżącego na wysoką karę pozbawienia wolności - dokładnie taką samą jaką otrzymał S. P. Wyżej opisany wyrok jest prawomocny.

Przepisy art. 44b i 52a u.o.p.n. zostały dodane ustawą z dnia 8 października 2010 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. Nr 213, poz. 1396), w celu przeciwdziałania rozwojowi zjawiska wprowadzania do legalnego obrotu nowych substancji posiadających działanie psychoaktywne, nazywanych potocznie "dopalaczami". Ustawa wprowadziła w tym celu odpowiedzialność administracyjną, uzupełniając pierwotną ustawę o cały nowy rozdział 6a. Ustawodawca uznał bowiem, że w celu realizacji podstawowych założeń ustawy należy wyodrębnić instytucję odpowiedzialności administracyjnej za wytwarzanie lub wprowadzanie do obrotu na terytorium Polski środków zastępczych. Wprowadzenie do ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii w art. 52a sankcji administracyjnej z tytułu wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego miało na celu szybkie reagowanie na pojawiające się zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi.

Regulacja art. 52a u.o.p.n. funkcjonuje niezależnie od istniejących już wcześniej regulacji tej ustawy, przewidujących odpowiedzialność karną za wytwarzanie, przetwarzanie, przerabianie środków odurzających, substancji psychotropowych lub nowych substancji psychoaktywnych albo przetwarzanie słomy makowej. Ustawodawca odrębnie penalizuje zatem czyn m.in. wytwarzania środka odurzającego, substancji psychotropowych lub nowych substancji psychoaktywnych, wskazując w art. 53 ust. 2 u.o.p.n., że jeżeli przedmiotem czynu, jest znaczna ilość środków odurzających, substancji psychotropowych, słomy makowej lub nowych substancji psychoaktywnych lub czyn ten został popełniony w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub osobistej, sprawca podlega grzywnie i karze pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 3.

Zauważyć należy zatem, że to samo zdarzenie prawne (fakt skazania skarżącego i orzeczenie wobec niego środka karnego) może wywoływać różne i niezależne od siebie skutki prawne na gruncie innych, niż prawo karne, gałęzi prawa. Przepis art. 52a u.o.p.n. nie pozostawia wątpliwości, że wolą ustawodawcy było wywołanie dodatkowej, niezależnej od sankcji karnej, sankcji administracyjnej poprzez nałożenie kary finansowej na wytwarzającego środek zastępczy - w niniejszej sprawie właśnie na skarżącego, który wytwarzał w laboratorium w J - klefedron (4-CMC), środek należący do substancji psychotropowych grupy I-P (poz. 6) załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 sierpnia 2018 r. w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. z 2018, poz. 1591). Całkowita ilość wytworzonego środka zastępczego wyniosła 21,9 g. Natomiast masa zabezpieczonych na miejscu zdarzenia substancji stałych zawierających półprodukt otrzymywany w trakcie wytwarzania 4-CMC, wynosiła łącznie 13,3 kg. Z zabezpieczonej substancji o wadze 21,9 g można sporządzić od 220 do 1090 działek dilerskich.

Mając zatem na uwadze powyższe rozważania, skoro w przedmiotowej sprawie skarżący wytwarzał środki zastępcze w rozumieniu art. 4 pkt 27 na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, to organy obu instancji zasadnie, tj. niezależnie od wydanego wyroku karnego, nałożyły na niego karę pieniężną stosownie do art. 52a u.o.p.n., biorąc pod uwagę zgodnie z ust. 3 ilość wytworzonego środka zastępczego.

Odnośnie zarzutu zasadności nałożenia na skarżącego kary pieniężnej oraz jej wysokości, początkowo w wysokości 20 000 zł, a następnie w kwocie 100 000 zł, Sąd wyjaśnia, że o ile kara za wytwarzanie środków zastępczych jest obligatoryjna na podstawie art. 52a u.o.p.n., to już jej wysokość ma charakter uznaniowy, oczywiście w granicach wskazanych w tym przepisie, tj. od 20 000 zł do 1 000 000 zł. Sądowa kontrola ma w tym względzie zatem ograniczony zakres. Wymaga jednak zbadania, czy rozstrzygniecie organu nie nosi cech dowolności.

Celem każdej sankcji (kary) ma być jej aspekt wychowawczo-zapobiegawczy realizujący się zarówno w odniesieniu do samego sprawcy czynu (tak by nałożona kara była na tyle dolegliwa, aby zniechęcała sprawcę do ewentualnej recydywy), jak też ogółu społeczeństwa (poprzez z jednej strony odstraszanie potencjalnych "naśladowców" od popełnienia czynu zakazanego, a z drugiej poprzez kształtowanie poczucia sprawiedliwości, obowiązywania i skutecznego egzekwowania norm prawa). Organ odwoławczy dokonując szczegółowej i obszernej oceny stanu faktycznego doszedł do przekonania, że należy wymierzyć karę pieniężną wyższą, niż uczynił to organ I instancji, tj. w wysokości 100 000 zł, a nie 20 000 zł.

W ocenie Sądu Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie naruszył obowiązujących przepisów. Z materiału dowodowego sprawy wyłania się obraz prowadzenia przez skarżącego działalności związanej z wytwarzaniem środka zastępczego na szeroką skalę. Podkreślić należy, że z zabezpieczonej substancji o wadze 21,9 g można sporządzić od 220 do 1090 działek dilerskich.

Nietrafne jest twierdzenie skarżącego o naruszeniu w tym względzie przez organ odwoławczy wynikającej z art. 139 k.p.a. zasady, w myśl której organ nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się. Wskazany przepis nie zawiera normy generalnej, w myśl której w ogóle nie jest możliwe wydanie decyzji na niekorzyść strony, która wniosła odwołanie. Niekorzystna dla skarżącego decyzja może być wydana w przypadku, gdy decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny, przy czym nie ma mowy o konieczności łącznego wystąpienia tych naruszeń.

W rozpoznawanej sprawie to właśnie interes społeczny spowodował, że organ odwoławczy zmienił wysokość nałożonej na skarżącego kary finansowej, zasadnie wskazując, że organ I instancji nie wziął pod uwagę ilości wytworzonego przez skarżącego produktu, jego wartości rynkowej, a przede wszystkim - jego szkodliwości na organizm ludzki (bezpośredni wpływ na zdrowie i życie wielu ludzi), wymierzył karę pieniężną, która nie jest dolegliwa i nie spełnia funkcji prewencji ogólnej, jak i szczególnej. Stanowisko w tym względzie jest jak najbardziej uzasadnione. Nie ulega bowiem wątpliwości, że interes społeczny wymaga skutecznego eliminowania działalności polegającej nie tylko na wprowadzeniu do obrotu, ale przede wszystkim na produkcji środków zastępczych.

Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organ, pogarszając sytuację skarżącego, wskazał wyczerpująco uwarunkowania zewnętrzne wynikające z chronionych wartości zawartych w systemie prawa oraz uwarunkowania wynikające z wartości i zasad leżących u podstaw ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Nie można zatem uznać, że wysokość kary jest dowolna, a przez to narusza zasady przyznanej organowi uznaniowości co do wysokości kary administracyjnej. Sąd podkreśla, że wysokość wymierzonej kary pieniężnej została określona w przedziale kwotowym od 20.000 złotych do 1.000.000 złotych. Ustawodawca zadbał więc, aby wprowadzanie do obrotu środków zastępczych spotkało się z surową karą, zmierzającą do ochrony interesu społecznego. Uznać należy za organem odwoławczym, że wymierzenie kary w najniższej wysokości – samo w sobie – nie gwarantowało skutecznego zapobiegania wytwarzanie środków zastępczych.

Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku, o oddaleniu skargi.