Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1406/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6299 Inne o symbolu podstawowym 629
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Dariusz Chaciński po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H.M. i C.S. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz H.M. i C.S. solidarnie kwotę 100 (sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r., nr [...], Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia

[...] kwietnia 2017 r., nr [...], zwracające E.S. (dalej jako: skarżąca) jej wniosek z dnia [...] sierpnia 1999 r. o zapłatę odszkodowania.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2017 r. skargę na powyższe postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła skarżąca.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.

W dniu 21 stycznia 2018 r. do akt sprawy wpłynął poświadczony za zgodność

z oryginałem, sporządzony przez notariusza T.G., akt poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] października 2017 r., z którego wynika,

że spadek po zmarłej w dniu [...] czerwca 2017 r. skarżącej na podstawie ustawy nabyli: córka H.M. i syn C.S.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2018 r. pełnomocnik H.M. poparł skargę skarżącej. W pismach z dnia [...] lutego 2018 i dnia [...] marca 2018 r. C.S. również poparł jej skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi

z dnia 10 lipca 2017 r. wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu

art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Sąd ustalił bowiem, że kwestionowane postanowienie skierowane zostało do osoby nieżyjącej - skarżącej, która zmarła w dniu [...] czerwca 2017 r. Informacja powyższa wynika ze znajdujących się w aktach sprawy odpisu skróconego aktu zgonu skarżącej, jak również poświadczonego za zgodność

z oryginałem, sporządzonego przez notariusza T.G., aktu poświadczenia dziedziczenia z dnia [...] października 2017 r.

W doktrynie i orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, zgodnie z którym prowadzenie postępowania administracyjnego w stosunku do osoby zmarłej i wydanie decyzji ocenione być musi jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1

pkt 2 kpa, jest to bowiem uchybienie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Ażeby można było mówić

o postępowaniu musi istnieć organ administracyjny mający zdolność prawną do jego prowadzenia oraz strona, o prawach której organ orzeka w danym postępowaniu. Osoba fizyczna może być stroną postępowania, jeżeli ma zdolność prawną. Zgodnie

z art. 8 k.c. każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną. Zdolność ta kończy się z chwilą śmierci. Oznacza to że w stosunku do osoby zmarłej nie można wszcząć postępowania i wydać decyzji. Gdyby zaś doszło do wydania decyzji

w stosunku do osoby zmarłej należy przyjąć, że jest ono obarczone wadą nieważności

i nie wywołuje skutków prawnych (por. wyrok NSA z 14 listopada 2001 r. sygn. akt I SA 2462/99, Lex nr 82653; wyrok WSA w Warszawie z 12 lipca 2005 r. sygn. akt I SA 2422/03, Lex nr 190564; wyrok NSA z 20 września 2002 r. sygn. akt I SA 428/01, OSP 2004, z. 3, poz. 33). To stanowisko odnosi się to również do wydanych w postępowaniu administracyjnym postanowień.

Powyższe oznacza, że skarżąca, która zmarła w dniu [...] czerwca 2017 r. nie mogła być stroną postępowania zakończonego zaskarżonym postanowieniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Z chwilą śmierci strony postępowania w jej prawa i obowiązki powinni wstąpić jej następcy prawni. Nie ma przy tym znaczenia, czy organ posiadał informację w tym zakresie. Obowiązkiem organu jest zagwarantowanie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz zapewnienie jej przed wydaniem decyzji możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Naruszenie tej zasady jest kwalifikowaną wadą procesową.

Rozpoznając ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę powyższe ustalenia, których treść ma istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy i określi właściwie strony postępowania, do których należy skierować podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 202 § 2 powołanej ustawy. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 1

w zw. z art. 120 ww. ustawy.