Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 561/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-08-06 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 1 oraz art. 258 par. 1 i par. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 6 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi B. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2012 r. [...] w przedmiocie przedłożenia projektu budowlanego zamiennego postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-


UZASADNIENIE

We wniosku o przyznanie prawa pomocy podpisanym przez pełnomocnika skarżącej podano, że jej trzyosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu w wysokości [...] zł netto. Na dochód ten składa się emerytura skarżącej – [...] zł, wynagrodzenie córki – [...] zł oraz alimenty małoletniego C. G. – [...] zł pozostającego w tej rodzinie jako zastępczej.

Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:

Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje natomiast zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3).

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246 § 1 w/w ustawy przysługuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Przy czym sformułowanie "gdy wykaże" oznacza, że ciężar dowodu spoczywa na stronie występującej z takim wnioskiem natomiast do Sądu należy ocena wykazanych okoliczności.

Zwolnienie od kosztów sądowych w ramach przyznania prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić tych kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Przy czym przez uszczerbek ten należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005 r., sygn. akt. FZ 794/04 ). Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa, czyli w rzeczywistości o przeniesienie ciężaru kosztów postępowania na pozostałych podatników. To bowiem z ich środków pochodzą dochody budżetu Państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia skarżącego z obowiązku ich ponoszenia (por. post. SN. z dnia 24.09.1984r. sygn. II CZ 104/84 i post. NSA z dnia 10.01.2005r., sygn. akt FZ 478/04).

Podkreślić również należy, że zwolnienie od kosztów sądowych jest odstępstwem zarówno od ogólnej zasady przewidzianej w art. 199 w/w ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie jak i od konstytucyjnego obowiązku ponoszenia danin publicznych wynikającego z art. 84 Konstytucji RP.

Przyznanie prawa pomocy nie ma charakteru powszechnego i winno być stosowane w szczególności w stosunku do osób bezrobotnych, bez majątku, czy też takich, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są całkowicie możliwości zdobycia środków do życia. Strona skarżąca będąca osobą fizyczną powinna więc partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe (por. postanowienie NSA z dnia 22.12.2004r. , sygn. akt. OZ 862/04).

Ze złożonego wniosku w żaden sposób nie wynika, aby sytuacja skarżącej miała znamiona takiej wyjątkowości, która kwalifikowałaby ją do zastosowania instytucji prawa pomocy. Jej trzyosobowa rodzina utrzymuje się ze stałego dochodu w wysokości [...] zł netto, wielokrotnie przekraczającego ustalony w sprawie wpis od skargi, który wynosi [...] zł. Nawet konieczność ponoszenia wydatków na leki nie powoduje, że ocena sytuacji materialnej rodziny ulega zmianie. W sprawie brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, podobnie jaki i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bowiem także w tym przypadku jedyną przesłanką decydującą o pozytywnym rozpoznaniu wniosku w przedmiocie prawa pomocy jest ustalona sytuacja materialna strony, a nie stopień skomplikowania sprawy, czy też nieznajomość przez nią przepisów prawa.

Uznać tym samym należy, ze skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, jakoby nie była w stanie bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny ponieść pełnych kosztów sądowych i kosztów ustanowienia adwokata.

Z uwagi na powyższe na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2

pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.