Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1156/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Komunalizacja mienia
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz sędzia WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 października 2022 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 1 marca 2022 r. nr DO.1.7614.485.2021.MW w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rozwoju i Technologii, po rozpatrzeniu odwołania A. M., decyzją z [...] marca 2022 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] sierpnia 2021 r. nr [...] stwierdzającą nabycie, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [...] prawa własności nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej [...], obręb [...], oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, objętej księgą wieczystą nr [...], zajętej pod drogę gminną nr [...] relacji "[...] na [...]".

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) – dalej zwanej "ustawą", decyzją z 6 sierpnia 2021 r. stwierdził nabycie, z mocy prawa, z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [...] prawa własności nieruchomości położonej w jednostce ewidencyjnej [...], obręb [...], oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha, objętej księgą wieczystą nr [...], zajętej pod drogę gminną nr [...] relacji "[...] na [...]".

Od powyższej decyzji odwołanie złożył A. M..

Minister Rozwoju i Technologii decyzją z [...] marca 2022 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] sierpnia 2022 r. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy nieruchomości pozostające 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.

Odnosząc się do przesłanek zastosowania tego przepisu Minister wskazał, że 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość nie stanowiła własności, ani Skarbu Państwa, ani jednostki samorządu terytorialnego. 31 grudnia 1998 r. właścicielami działki nr [...], z której wydzielono działkę nr [...], działki nr [...], z której wydzielono działkę nr [...], działki nr [...], z której wydzielono działki nr [...] i nr [...] oraz działki nr [...], z której wydzielono działki nr [...] i nr [...] byli J. M. i J. M. na podstawie

aktu własności ziemi nr [...] z [...] października 1981 r. Obecnie właścicielami przedmiotowej nieruchomości są A. M. i I. M. na podstawie umowy darowizny z [...] maja 2000 r. Rep. A nr [...]. Stan ten jest zgodny z aktualną treścią księgi wieczystej nr [...].

Dalej Minister wskazał, że 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną, co ustalono na podstawie: - rozporządzenia Wojewody Nowosądeckiego nr [...] z dnia [...] grudnia 1998 r. w sprawie zmiany zaliczenia do kategorii dróg gminnych na terenie województwa nowosądeckiego (Dz.U. Woj. Nowosądeckiego Nr [...], poz. [...]), zgodnie z którym droga nr [...] Na [...] została zaliczona do kategorii dróg gminnych. Stosownie zaś do art. 103 ust. 2 ustawy 1 stycznia 1999 r. ww. droga pozostała drogą gminną; - map z projektem podziału działek nr [...] z [...] lutego 2019 r. sporządzonych przez geodetę uprawnionego J. P., przyjętych do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego Starosty [...] [...] marca 2019 r. pod nr [...], z których wynika, że działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] stanowią teren zajęty pod drogę według stanu z 31 grudnia 1998 r.; - mapy zbiorczej z projektem podziału nieruchomości z [...] listopada 2018 r. sporządzonej przez geodetę uprawnionego J. P., przyjętej do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego Starosty [...] [...] marca 2019 r. pod nr [...], z której wynika, że działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] stanowią teren zajęty pod drogę według stanu z 31 grudnia 1998 r.

Minister podał, że dokument ten (mapa) ma charakter dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 76 kpa. Zatem dokument ten stanowił wystarczający dowód w sprawie, potwierdzający faktyczne zajęcie części uwłaszczonej działki pod drogę publiczną i bezcelowym byłoby zbieranie przez organ jakichkolwiek dodatkowych dokumentów potwierdzających tę okoliczność.

Mapa ta została sporządzona przez uprawnionego geodetę, na podstawie dostępnej dokumentacji, zatem nie ma powodów dla odmowy dania jej wiary.

Dalej Minister wskazał, że 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość pozostawała we władaniu publicznoprawnym co ustalono na podstawie: - planu przedsięwzięć średnio-terminowych w zakresie naprawy dróg i obiektów mostowych realizowanych do końca 1998 r., obejmującego odbudowę nawierzchni żwirowej na odcinku drogi [...] w Gminie [...]; - protokołu przesłuchania świadka z [...] grudnia 2017 r. – J. J. i z [...] września 2017 r. – M. L., z których wynika m.in., że Gmina [...] wykonywała prace związane z remontem drogi nr [...] "Na [...]" poprzez żwirowanie drogi; - oświadczeń właścicieli innych działek zajętych pod drogę nr [...] "Na [...]" – P. C., J. L., J. M. i K. U. z [...] kwietnia 2019 r., z których wynika, że na przedmiotowej drodze były przed 31 grudnia 1998 r. wykonywane

przez Gminę [...] prace związane z remontem drogi, utrzymaniem bieżącym oraz z utrzymaniem zimowym drogi; - oświadczenia Wójta Gminy [...] z [...] kwietnia 2019 r., złożonego pod rygorem odpowiedzialności za fałszywe zeznania, z którego wynika, że przed 31 grudnia 1998 r. Gmina [...] wykonywała prace związane z utrzymaniem zimowym i utrzymaniem bieżącym drogi nr [...] "Na [...]".

Minister wskazał, że do spełnienia omawianej przesłanki władania nie jest konieczne udowodnienie przed podmiot publicznoprawny posiadania nieruchomości (w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego), a jedynie wykazanie faktycznego władania nią, nawet wbrew woli jej właściciela. Ustawodawca nie związał bowiem skutków nabycia własności nieruchomości z mocy prawa z jej posiadaniem, lecz odniósł się do każdego stanu władania cudzą nieruchomością, nawet wbrew woli jej właściciela, pod warunkiem, że nieruchomość nie stanowiła 31 grudnia 1998 r. własności publicznej.

Ponadto dodał, że władztwo publicznoprawne dotyczy całego odcinka drogi, a nie poszczególnych działek gruntu. Trudno bowiem uznać, że istnieje możliwość wykazania dokonywania czynności związanych z utrzymaniem danej drogi publicznej tylko w stosunku do konkretnych działek.

Minister uznał więc, że przesłanki z art. 73 ustawy zostały spełnione.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 10 kpa organ odwoławczy zauważył, że organ wojewódzki pismem z 10 grudnia 2019 r. zawiadomił strony o tym, że w sprawie został zgromadzony materiał dowodowy oraz poinformował strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że pismo to zostało doręczone odwołującemu 12 grudnia 2019 r. W odpowiedzi na ww. zawiadomienie pismem z 18 grudnia 2019 r. skarżący ustosunkował się do treści zgromadzonego materiału dowodowego, odnosząc się do zgromadzonych w nim przez organ wojewódzki dowodów dotyczących władania przedmiotową nieruchomością, przedstawiając własne dowody w tym zakresie i wnioskując o zobowiązanie Gminy [...] do przedłożenia dokumentów związanych z finansowaniem przedsięwzięć wykonywanych na przedmiotowej drodze.

Od decyzji Ministra Rozwoju i Technologii z [...] marca 2022 r. A. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1) art. 73 ust 1 ustawy poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i stwierdzenie o nabyciu prawa własności nieruchomości przez jednostkę samorządu terytorialnego, w sytuacji gdy z całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika jakoby na 31 grudnia 1998 r. nieruchomości objęte zaskarżoną decyzją pozostawały we władaniu Skarbu Państwa bądź jakiejkolwiek jednostki samorządu terytorialnego, jedynie zaś stan faktyczny — władanie na ów dzień, nieruchomościami przez któryś z wymienionych podmiotów pozwalał na wydanie zaskarżonej decyzji; 2) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez: a) oparcie zaskarżonej decyzji wyłącznie na części zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i zupełne pominięcie wnioskowanych przez skarżącego w piśmie z 18 grudnia 2019 r. wniosków dowodowych, b) uznanie, że organ I instancji przeprowadził dowody zgłoszone przez skarżącego, w sytuacji gdy nic nie wskazuje, aby te dowody były analizowane przez organ administracji poza formalnym ich przyjęciem i złożeniem do akt sprawy, c) ustalenie przesłanek władania nieruchomościami objętymi zaskarżoną decyzją w oparciu o wydane akty prawa miejscowego nie zaś w oparciu o fakty świadczące o rzeczywistym stanie władania nieruchomościami, d) przyjęcie za podstawę ustaleń faktycznych treści aktów prawa miejscowego, w sytuacji gdy te w swojej treści zakładały, że przedmiotowe nieruchomości stanowiły drogę publiczną zaliczoną do kategorii drogi gminnej pomimo tego, że w chwili ich stanowienia nieruchomości te pozostawały własnością osób fizycznych, co samo w sobie jest sprzeczne z art. 2 ust 1 i art. 2a ust 2 ustawy o drogach publicznych, e) przyjęcie za podstawę ustaleń faktycznych treści dokumentów sporządzonych po 1 stycznia 1999 r. co jest sprzeczne z art. 73 ust 1 ustawy, przyjęcie za podstawę ustaleń faktycznych treści aktów prawa miejscowego, gdy dokumenty te nie mogą być podstawą ustaleń decyzji komunalizacyjnej bowiem dotyczą stanu prawnego z okresu późniejszego; 3) art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 kpa poprzez: a) ustalenie, że jednostka samorządu terytorialnego władała sporną nieruchomością przed 31 grudnia 1998 r. ponieważ z przedłożonego przez Gminę [...] planu przedsięwzięć średnio-terminowych w zakresie naprawy dróg i obiektów mostowych realizowanych do końca 1998 r. objęto odbudowę nawierzchni żwirowej na odcinku drogi [...], w sytuacji gdy sporna nieruchomość była oznaczona jako droga " [...]" i nie dotyczy

tej nieruchomości objętej planem, tym samym dokument ten nie może świadczyć o władaniu przez Gminę sporną drogą, b) przyjęcie, że droga "[...]" była we władaniu Gminy [...], ponieważ planowano odbudowę nawierzchni żwirowej na odcinku drogi [...], a więc innej drogi niżli ta sporna, a zatem a contrario gdyby Gmina rzeczywiście władała sporną drogą i czyniła jakiekolwiek inwestycje bądź zwykłe jej utrzymanie, posiadałaby dokumenty o tym świadczące, skoro zaś takowych nie posiada potwierdza to fakt, że Gmina nie władała przedmiotową

drogą 31 grudnia 1998 r.; 4) art. 107 § 3 kpa poprzez: a) zaniechanie wyjaśnienia przyczyn, z powodu których organ I instancji oraz organ II instancji dowody złożone przez skarżącego w piśmie z 18 grudnia 2019 r. zupełnie pominął nie wskazując, czy w ogóle badał je pod względem wiarygodności i dlaczego nie wziął ich pod uwagę, zwłaszcza, że stoją w sprzeczności z dowodami na których organy oparły swoje ustalenia dotyczące stanu faktycznego, b) zaniechanie merytorycznego odniesienia do zarzutu odwołania o braku wyjaśnienia wyników postępowania dowodowego w zakresie w jakim organ I instancji nie wziął pod uwagę dowodów złożonych przez skarżącego w piśmie z 18 grudnia 2019 r., a jedynie poinformowanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż zostały one włączone do akt postępowania, co miałoby świadczyć o braku ich pominięcia; 5) art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] z [...] sierpnia 2021 r. pomimo naruszenia przez organ administracji szeregu przepisów, w tym istotnego naruszenia przepisów postępowania dowodowego i nieodniesienia się do dowodów przedłożonych przez skarżącego, których treść pozostawała w sprzeczność z dowodami, na których organ ten oparł decyzję, co w sposób bezpośredni nie pozwala na zrozumienie motywów organu dotyczących ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy; 6) art. 15 kpa poprzez zaniechanie merytorycznego rozpoznania zarzutów stawianych w odwołaniu w zakresie nieprawidłowości organu I instancji dotyczących przeprowadzenia postępowania dowodowego i niewyjaśnienie z jakich przyczyn organy I i II instancji nie wzięły pod uwagę dowodów załączonych w pismach skarżącego choć były one w swojej treści albo sprzeczne z dokumentami, na których oparto zaskarżone decyzje bądź podważały ich wiarygodność, a zatem miały zasadnicze znaczenie dla wyników postępowania dowodowego. Mając na uwadze podniesione powyżej zarzuty skarżący wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji w całości; 2) zwrot kosztów postępowania i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Minister Rozwoju i Technologii wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu to, że 31 grudnia 1998 r. teren oznaczony obecnie jako działki nr: [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha, [...] o pow. [...] ha był zajęty pod drogę publiczną gminną nr 291902 (2534324) pn. Na [...] położonej we wsi [...]. Dowodami potwierdzającymi ten fakt są: 1) rozporządzenie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 1998 r. w sprawie zaliczenia do kategorii dróg gminnych na terenie województwa [...] (Dz.Urz. Woj. [...] Nr [...] z [...] grudnia 1998 r.) drogi nr [...] pn. [...] położonej we wsi [...]; 2) protokoły ustalenia przebiegu granic pasa drogowego drogi pn. Na [...] (stanowiącej działkę nr [...]) wg stanu na 31 grudnia 1998 r. sporządzone przez geodetę J. P. w trybie art. 73 ustawy w zakresie działek z uwzględnieniem analizy map i dokumentów zgromadzonych w PZGiK dotyczących działek nr: [...]. Z ustaleń geodety wynika, że każda ze spornych działek w części stanowiła fragment pasa drogowego wspomnianej drogi gminnej, tj. odpowiednio: pobocze (cz. dz. [...]), pobocze, nasyp, jezdnia (cz. dz. [...]), jezdnia, pobocze, nasyp (cz. dz. [...]), jezdnia, pobocze, nasyp (cz. dz. [...]) wraz ze szkicami granicznymi nr 1 i 2. Fragmenty opisanych wyżej działek zajęte pod drogę publiczną wskazał geodeta na mapach z projektem podziału sporządzonych dla każdej z wyżej wymienionych działek i na zbiorczej mapie z projektem podziału. Dokumentacja podziałowa została przyjęta do PZGiK [...] marca 2019 r.; 3) oświadczenie Wójta Gminy [...] z [...] kwietnia 2019 r. potwierdzające zajęcie [...] grudnia 1998 r. terenu oznaczonego obecnie jako działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] pod drogę gminną pn. [...].

Na etapie postępowania administracyjnego skarżący nie kwestionował faktu zajęcia spornych działek pod drogę gminną pn. [...] (działka nr [...]).

W kwestii zajęcia spornego gruntu [...] grudnia 1998 r. pod drogę publiczną trzeba wskazać, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 i 4 oraz art. 34 i art. 39 ust. 1 pkt 7 i 9 ustawy z dnia 2[...] marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. Nr 14, poz. 60 ze zm.), obowiązujących w stanie prawnym z 31 grudnia 1998 r. – dalej zwanej "udp" wynika, że częścią drogi (pasa drogowego) były takie elementy urządzonej drogi jak: jezdnie, pobocza, nasypy (skarpy).

Rację ma zatem Minister Rozwoju i Technologii, że z powyższego stanu faktycznego i prawnego wynika, że 31 grudnia 1998 r. sporny grunt (oznaczony obecnie jako działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] był zajęty pod elementy tworzące drogę publiczną (pobocze, jezdnię, nasyp). Sporny teren tworzył część urządzonej drogi publicznej w granicach pasa drogowego zdefiniowanego w art. 4 ust. 1 pkt 1 udp.

Natomiast jeżeli chodzi o sporną między stronami (Ministrem Rozwoju i Technologii oraz A. M.) kwestię władania spornym gruntem według stanu na 31 grudnia 1998 r. Sąd zwraca uwagę, że droga gminna nr [...] (działka nr [...]) była wówczas zarządzana przez Wójta Gminy [...] (art. 4 ust. 1 pkt 8-11, art. 17 ust. 1 pkt 3, art. 21 ust. 2, art. 23 ust. 4 udp w zw. z art. 1 pkt 28 lit. i ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw – Dz.U. Nr 34, poz. 198 ze zm.).

Z akt sprawy wynika, że do [...] grudnia 1998 r. i w tej dacie przedmiotową drogą władał zarządca drogi wykonując na tej drodze odbudowę nawierzchni żwirowej na odcinku 1000 m tej drogi zlokalizowanej na działkach nr [...]. Potwierdził to Wójt Gminy [...] w oświadczeniu z [...] kwietnia 2019 r. i w piśmie z 2 czerwca 2020 r., a dodatkowo załączony do tego pisma Plan przedsięwzięć średnioterminowych w zakresie naprawy dróg i obiektów mostowych realizowanych do końca 1998 r.

Zeznania na okoliczność wykonywanych prac drogowych na drodze pn. [...] złożyli M. L. zam. w [...] (protokół przesłuchania z [...] września 2017 r.) oraz J. J. zam. w [...] (protokół przesłuchania z [...] grudnia 2017 r.). Z zeznań świadków wynika, że sporna droga przed 1998 r. była remontowana w zakresie nawierzchni przez użytkowników z materiałów otrzymywanych z gminy oraz w latach 90-tych XX w. przez samą Gminę [...] z funduszy sołeckich (żwirowanie drogi) m.in. na prośbę J. J.. Po drodze jeździła wówczas karetka dowożąc męża J. J. na dializy. M. L. zeznał, że na drogę wysypano 7 samochodów żwiru, utwardzono działkę nr [...]. M. L. oświadczył, że ta drogą woził materiały budowlane na budowę domu. Pozwolenie na budowę uzyskał w 1998 r.

Fakt wykonywania przed 31 grudnia 1998 r. przez Gminę [...] prac remontowych i utrzymaniowych drogi pn. [...] potwierdzili w oświadczeniach z [...] kwietnia 2019 r. właściciele nieruchomości zamieszkali w Gminie [...]: P. C., J. L. (zam. w [...]), J. M. (zam. w [...]), K. U..

Temu stanowi rzeczy zaprzecza A. M. w piśmie z 18 grudnia 2019 r. twierdząc, że sporna droga służyła wyłącznie właścicielom przyległych do niej nieruchomości, nie była modernizowana przez Gminę [...], ani przez nią utrzymywana. Gmina nie wykonywała na tej drodze żadnych prac. Korzystanie z tej drogi było ustalone grzecznościowo, nie była to droga przejazdowa. Wszystkie czynności wykonywali właściciele nieruchomości przyległych do drogi. Na potwierdzenie prezentowanego stanowiska przedłożył oświadczenia z [...] grudnia 2019 r.: I. M. (małżonka skarżącego), D. M. (brat skarżącego), J. M. (matka skarżącego) oraz aktualne zdjęcia drogi (bez daty ich wykonania).

Sąd zwraca uwagę, że w niniejszej sprawie są dowody (oświadczenia) świadczące o tym, że członkowie rodziny skarżącego 31 grudnia 1998 r. władali spornym gruntem. Jest to zrozumiałe, skoro rodzice skarżącego byli wówczas właścicielami tego gruntu.

Skarżący pomija jednak to, że do niniejszej sprawy zostały przedłożone dowody świadczące o tym, że spornym gruntem władała 31 grudnia 1998 r. Gmina [...]. To zaś wynika z tego, że sporny grunt był 31 grudnia 1998 r. zajęty pod elementy drogi publicznej (pobocze, jezdnię ,nasyp) i do tego terenu był swobodny dostęp dla zarządcy drogi, skoro od strony drogi teren ten nie był ogrodzony w ramach prywatnej posesji.

Zdaniem Sądu w stanie faktycznym niniejszej sprawy władania publicznoprawnego, o którym mowa w art. 73 ust. 1 ustawy, nie wyklucza brak zgody ówczesnego właściciela gruntu (J. i J. małż. M.) na władanie nim przez podmiot publicznoprawny, czy też faktyczne współwładanie właścicieli gruntu z tym podmiotem sporną nieruchomością jako zajętą pod drogę gminną pn. [...]. Ustawodawca skutki nabycia własności nieruchomości z mocy prawa odniósł bowiem do każdego stanu władania cudzą nieruchomością, nawet wbrew woli jej właściciela, byleby nieruchomość nie stanowiła 31 grudnia 1998 r. własności publicznej (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 14 marca 2000 r. sygn. akt P 5/99).

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt I OSK 1610/15 za przyjęciem władztwa publicznego nad nieruchomością zajętą pod drogę przemawia sam fakt jej urządzenia i spowodowania przez to nieograniczonej podmiotowo możliwości korzystania z niej. Przyjęcia władztwa publicznego nie zmienia fakt, że skarżący kasacyjnie sam wykonywał na gruncie określone prace. Jakiekolwiek wadliwości związane z wykonywaniem czynności składających się na utrzymywanie drogi, tj. brak odśnieżania na spornym odcinku drogi, brak urządzenia oświetlenia, czy też niewykonywanie koniecznych remontów nie wpływa na prawidłowość przyjętej oceny, co do zajęcia drogi przez podmiot publiczny.

Zatem Sąd uznał, że Minister Rozwoju i Technologii prawidłowo przyjął, że w niniejszej sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki wymienione w art. 73 ust. 1 i 3a ustawy, umożliwiające nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomości, oznaczonej jako obecne działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], zajęte pod drogę publiczną - drogę gminną nr [...].

Zdaniem Sądu rację ma Minister Rozwoju i Technologii, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka władztwa publicznoprawnego sprawowanego 31 grudnia 1998 r. przez podmiot publicznoprawny w stosunku do terenu obecnych działek nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Sąd zwraca uwagę, że dokumentacja zarządu drogi nie musi wskazywać działek na których wykonywane były przejawy władania gruntem, skoro władanie publicznoprawne wykonywane było w granicach zajęcia prywatnego gruntu pod drogę publiczną, a więc dotyczyło budowli jako całości techniczno-użytkowej - drogi w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b i pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), a nie konkretnych działek gruntu.

Zdaniem Sądu podnoszony przez skarżącego w piśmie z 18 grudnia 2019 r. zarzut braku wykazania przez Wójta Gminy [...] dokumentacją kwestii finansowania przedsięwzięć drogowych w ramach władania spornym gruntem nie mógł być skuteczny. Tego typu dokumenty, w stanie prawnym obowiązującym 31 grudnia 1998 r. i później, były przechowywane przez okres 5 lat (art. 74 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości – Dz.U. Nr 121, poz. 591 ze zm.).

Podnoszony w skardze zarzut dotyczący tego, że droga [...], to inna droga, niż droga pn. [...] nie mógł być uwzględniony. Z Planu przedsięwzięć drogowych realizowanych do końca 1998 r. i dokumentacji geodezyjnej wynika, że prace remontowe dotyczyły drogi oznaczonej nr [...]. Z analizy całości tego planu wynika, że jako numer drogi wskazano numer działki ewidencyjnej tworzącej tę drogę. Działka nr [...] dotyczyła drogi pn. "[...]", na co wskazuje dokumentacja geodezyjna sporządzona przez geodetę J. P..

Zdaniem Sądu to, że droga pn. "[...]" dopiero 31 grudnia 1998 r. została zaliczona do kategorii dróg publicznych nie zaprzecza temu, że Wójt Gminy [...] przed 31 grudnia 1998 r. wykonywał na tej drodze w granicach jej faktycznego zajęcia określone prace modernizacyjne, czy utrzymaniowe albo związane z ochroną drogi. Droga stanowiąca działkę nr [...] do 31 grudnia 1998 r. była ogólnodostępną drogą wewnętrzną (drogą wiejską) w rozumieniu art. 8 udp w zw. z pkt 3.7.1. Załącznika nr 11 do rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 158, poz. 813). Według zaś § 28 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. Nr 6, poz. 33 ze zm.) budowa, utrzymanie, zarządzanie drogami wewnętrznymi należy do zarządcy terenu. Trzeba wskazać, że w gminie siecią dróg wewnętrznych na terenie wiejskim zarządzał organ wykonawczy gminy.

Skarżący pomija to, że według art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74 ze zm.) zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należało do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmowały sprawy ładu przestrzennego i gospodarki terenami.

Zatem skoro drogi wewnętrzne nie stanowiły drogowej sieci uzupełniającej w gminie (w rozumieniu art. 7 ust. 1 udp), to były traktowane jako tzw. urządzenia infrastruktury technicznej (w rozumieniu art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - Dz.U. Nr 115, poz. 741), którymi gospodarowała właściwa gmina jak zarządca tego terenu. Jednocześnie trzeba zaznaczyć, że definicja drogi (pasa drogowego) wg stanu obowiązującego do 31 grudnia 1998 r. odnosiła się zarówno do drogi publicznej, jak i do drogi wewnętrznej. Każda z tych dróg mogła zawierać takie elementy jak: jezdnia, pobocze, skarpa. Nie można bowiem mylić ogólnodostępnej drogi wewnętrznej z tzw. dojazdem do działki prywatnej (drogą prywatną), o którym mowa w § 8 ust. 3 pkt 3 zarządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (M.P. z 1995 r. Nr 2, poz. 30) w zw. z pkt 3.71. Załącznika Nr 11 do rozporządzenia z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Z tych względów Sąd uznał zarzuty skarżącego za nieskuteczne i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.