Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 125/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2010-07-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Administracyjne postępowanie
Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 235 (1), art. 237 par. 1 pkt 3-6, par. 1(1)
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity
article: par. 1 ust. 1, par. 2, par. 8 ust. 1 i 2, poz. 21 wykazu chroób zawod.
journal: Dz.U. 2009 nr 105 poz 869
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
article: art. 15, art. 138 par. 2, art. 136, art. 84 par. 1 i art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2010r. sprawy ze skargi S. A. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę /-/ T. Świstak /-/ W. Batorowicz /-/ A. Łaskarzewska


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2007 r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u S. A. choroby zawodowej obustronnego odbiorczego upośledzenia słuchu typu ślimakowego.

Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Poznaniu, po rozpatrzeniu odwołania S. A. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Wyrokiem z dnia 10 grudnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego zainteresowanego sygn. akt IV SA/Po 399/08, uchylił decyzje organów obydwu instancji.

Sąd, mając na uwadze treść art. 178 Konstytucji RP oraz art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, odmówił zastosowania części przepisów aktu rangi podustawowej [rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. z 2002 r. Nr 132, poz. 1115)] wskazując, iż wprowadzenie ograniczenia czasowego możliwości dochodzenia uprawnień pracowniczych w akcie podustawowym bez wyraźnego upoważnienia nie daje się pogodzić z zasadą demokratycznego państwa prawa. Ponadto Sąd podzielił pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2007 r. II OSK 1614/06, Lex nr 344599, iż rozporządzenie w sprawie wykazu chorób zawodowych nie wskazuje okresu, w jakim po zakończeniu pracy w narażeniu winno nastąpić zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz jej rozpoznanie, a więc regulacji do jakiej odsyła § 2 ust. 2 rozporządzenia. Tym samym ocena czy strona zachowała termin do wystąpienia ze zgłoszeniem choroby, czy nie staje się bezprzedmiotowa.

Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy Sąd wskazał, iż narażenie zawodowe skarżącego jest bezsporne, sporna jest natomiast kwestia zakwalifikowania choroby skarżącego jako choroby zawodowej. W ocenie Sądu, wobec rażących rozbieżności wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich, organ II instancji postąpił trafnie, naprawiając błędy organu I instancji i podejmując próbę jednoznacznego ustalenia stanu zdrowia skarżącego. Sąd zauważył, iż ponowne orzeczenie lekarskie jednostki orzeczniczej I stopnia potwierdziło ubytek słuchu typu ślimakowego u skarżącego, jednak sporządzający je lekarze podkreślili, że od ustania narażenia na hałas upłynęły ponad 3 lata co uniemożliwia rozpoznanie u skarżącego choroby zawodowej. Z uwagi jednak na wyżej wskazane przez Sąd argumenty, ten pogląd jednostki orzeczniczej nie stanowi przeszkody dla rozpoznania choroby zawodowej.

Sąd zarazem podkreślił wagę orzeczenia lekarskiego jest dowodu, o którym mówi art. 84 § 1 k.p.a. i wymogów stawianych takiemu orzeczeniu. W związku z tym Sąd wskazał na lakoniczność wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich. W ocenie Sądu naruszeniem wymienionych przepisów postępowania jest skupienie się niemal wyłącznie na wskazaniu wyników badań oraz podkreśleniu, że z uwagi na upływ czasu brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej (jednostka orzecznicza I stopnia). Nadto Sąd zauważył, iż ostatecznie nie budzi wątpliwości jednostek orzeczniczych, że skarżący cierpi na ubytek słuchu typu ślimakowego, a więc odpowiadający opisowi w pkt 21 załącznika do rozporządzenia z 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, jednakże organy administracji, powołując się na orzeczenia lekarskie, nie stwierdziły u niego choroby zawodowej. Kontynuując tę myśl, Sąd stwierdził, iż o ile organ I instancji wyjaśnił w uzasadnieniu, że wielkość stwierdzonego ubytku nie spełnia warunków wymaganego kryterium do rozpoznania choroby zawodowej, to organ II instancji wskazał, że progresja niedosłuchu u skarżącego, mimo braku narażenia na hałas w środowisku pracy od 31 grudnia 2003 r., świadczy o jego pozazawodowej etiologii. Sąd zwrócił uwagę na to, że nie wskazano na jakiej podstawie wyciągnięto tego rodzaju wniosek, ani też jakie pozazawodowe okoliczności, dotyczące skarżącego, mogłyby doprowadzić do takiego wniosku, jak również że orzeczenia lekarskie nie wskazały innych, pozazawodowych przyczyn wystąpienia u zainteresowanego choroby obustronnego odbiorczego upośledzenia słuchu typu ślimakowego.

Decyzją z dnia [...] 2009 r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u S. A. choroby zawodowej.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Poznaniu decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., po rozpatrzeniu odwołania S. A., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. z dnia [...] 2009 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u zainteresowanego.

Decyzja organu II instancji została wydana na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.), art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz.U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, ze zm.) w związku z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 105, poz. 869) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał następujący stan sprawy.

Zaskarżoną decyzją organ I instancji orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u S. A. choroby zawodowej; podstawą rozstrzygnięcia było orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. oraz wywiad epidemiologiczny potwierdzający narażenie zawodowe.

Organ II instancji przybliżył treść odwołania, jakie wniósł S. A., domagając się wnikliwego rozpatrzenia sprawy i wskazując na to, że orzeczenie jest dla niego krzywdzące i pomimo ewidentnej utraty słuchu nie uznaje się u niego choroby zawodowej. Organ zwrócił uwagę między innymi na to, że w ocenie skarżącego występuje "(...) trochę dziwna rozpiętość wyników badań (...)" przeprowadzonych w Wielkopolskim Centrum Medycyny Pracy w Poznaniu Ośrodek w K. w okresie od [...] maja 2007 r. do [...] czerwca 2007 r. i ma co do przeprowadzonych badań "(...) duże zastrzeżenia (...). Skłonny był przypuszczać, iż niektóre wyniki (...) badań celowo zaniżane.".

Organ II instancji opisał na przebieg zatrudnienia S. A. [w latach 1985-1991 pracował, jako monter-spawacz w dziale WMA; w latach 1991- 1999 pracował na stanowisku monter [...] w spółce A; w latach 2000-2003 pracował na stanowisku monter [...] - spawacz w spółce B. Wskazując na wyniki pomiarów natężenia hałasu z okresu zatrudnienia zainteresowanego organ odwoławczy ustalił, iż zainteresowany bezspornie pracował w warunkach narażenia na hałas ponadnormatywny i postępowanie w tym zakresie nie wymagało uzupełnienia.

Odnosząc się do poglądów wyrażonych w uzasadnieniu wyroku tutejszego Sądu z dnia 10 grudnia 2008 r., sygn. akt IV SA/Po 399/08, co do tego, że rozporządzenie wykonawcze w sprawie chorób zawodowych nie wskazuje okresu, w jakim po zakończeniu pracy w narażeniu winno nastąpić zgłoszenie podejrzenia choroby zawodowej, uznał, iż ocena, czy zainteresowany zachował termin do wystąpienia ze zgłoszeniem choroby zawodowej stała się bezprzedmiotowa.

Dalej organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji, realizując wskazania zawarte w wyżej przywołanym wyroku, zwrócił się do Wielkopolskiego Centrum Medycyny Pracy w Poznaniu Ośrodek w K. [dalej w tekście: WCMP Ośrodek w K.] w celu ponownego przeanalizowania dokumentacji medycznej i zajęcie stanowiska, a w dniu [...] marca 2009 r.; WCMP Ośrodek w K. przesłało dokumentację medyczną zainteresowanego do Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi [dalej w tekście: IMP w Łodzi]; IMP w Łodzi, w wyniku ponownego przeanalizowania całości dokumentacji medycznej zainteresowanego, wydał orzeczenie lekarskie z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u S. A. Organ odwołał się do uzasadnienia tego orzeczenia, w którym stwierdzono, iż pomimo udokumentowanego narażenia zawodowego na hałas i rozpoznania obustronnego odbiorczego uszkodzenia słuchu o lokalizacji ślimakowej brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u zainteresowanego (poz. 21 wykazu chorób zawodowych, zawartego w rozporządzeniu wykonawczym z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych).

Organ II instancji przybliżył treść argumentację przedstawioną w powyższym orzeczeniu lekarskim, a mianowicie, że:

1. Objawy i dalsza gwałtowna progresja uszkodzenia słuchu u zainteresowanego w stosunku do stopnia uszkodzenia słuchu stwierdzonego w 2003 r., kiedy to S. A. zakończył pracę w narażeniu na hałas stwarzającym ryzyko trwałego uszkodzenia słuchu (obecnie uszkodzenie słuchu wyliczone w oparciu o badania audiometrii tonalnej jako średnia dla 1, 2, 3 kHz wynosi odpowiednio 72 dB w uchu prawym i 70 dB w uchu lewym) nie są charakterystyczne dla uszkodzenia słuchu spowodowanego działaniem hałasu, które rozwijają się w pierwszych kilku latach narażenia ulegając stabilizacji w późniejszym okresie.

2. Uszkodzenie słuchu obserwowane w badaniach audiometrycznych wykonywanych podczas badań okresowych od 1985 do 2003 r. niewątpliwie posiada cechy uszkodzenia słuchu spowodowanego działaniem hałasu (symetryczne, odbiorcze uszkodzenie słuchu z charakterystycznym załamkiem dla 4-6 kHz i progresja w pierwszych latach narażenia na hałas), jednak jego wielkość w chwili zakończenia pracy w narażeniu na hałas (2003 r.) była niewielka i wynosiła 32 dB w uchu prawym oraz 38 dB w uchu lewym i nie spełniała kryteriów diagnostyczno - orzeczniczych zawartych w rozporządzeniu wykonawczym z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych (...), jak również w znowelizowanych przepisach zawartych w rozporządzeniu wykonawczym z dnia 30 czerwca 2009 r., co nie dawało podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

3. Pomiędzy rokiem 2003 a czerwcem 2007 nie obserwowano istotnego pogorszenia stanu słuchu (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r.); uszkodzenie wynosiło odpowiednio 32 dB w UP i 38 dB UL, co świadczy o fazie stabilizacji szkodzenia słuchu w 4-letnim okresie braku narażenia na hałas stwarzający ryzyko trwałego uszkodzenia słuchu.

4. Kolejne badanie słuchu przeprowadzone pod koniec 2007 r. i w 2008 r. w toku procesu orzeczniczego, wykonane w niezależnym ośrodku WCMP Ośrodek w K. (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] marca 2008 r.) oraz IMP w Łodzi (orzeczenie lekarskie nr [...]) wykazały, że pomimo 5-letniego okresu braku narażenia na hałas stwarzający ryzyko rozwoju trwałego uszkodzenia słuchu gwałtowna progresję uszkodzenia słuchu (50 dB UP/55 dB UL), w bieżących badaniach tendencja ta utrzymuje się nadal (72 dB UP i 70 dB UL), co należy wiązać z pojawieniem się w tym okresie innych niż hałas (występujących w miejscu pracy) dodatkowych czynników mogących spowodować uszkodzenie słuchu.

Dalej organ odwoławczy zauważył, iż mając na uwadze zalecenia zawarte w wyżej przywołanym wyroku w toku postępowania wyjaśniającego zwrócił się do WCMP Ośrodek w K. o wydanie stosownej opinii, które w piśmie z dnia [...] grudnia 2009 r. podtrzymało swoje stanowisko o braku podstaw do stwierdzenia u zainteresowanego choroby zawodowej pod postacią obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowanego hałasem, zgodnie z przepisami rozporządzenia wykonawczego z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Organ wskazał na wykonanie w dniach: [...] maja, [...] maja, [...] czerwca 2007 r. i [...] marca 2008 r. czterokrotnie badań audiometrycznych, dwukrotnie audiometrię impedancyjną z badaniem odruchu strzemiączkowego, a także próby nadprogowe SiSi i Fischera – Zwisłockiego, oraz że omawiana jednostka orzecznicza podkreśliła, iż rozbieżności (na które powołuje się zainteresowany w odwołaniu) wynikają ze specyfiki badania audiometrycznego, opierającego się na współpracy z pacjentem. Dalej organ odnosząc się do treści opinii WCMP Ośrodek w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. wskazał, iż trudno mówić o znacznej progresji słuchu w okresie 18 dni, od dnia [...] maja do [...] czerwca 2007 r., a kolejne badanie wykonane w tym ośrodku w dniu [...] marca 2008 r. i podobnie badanie wykonane przez IMP w Łodzi w maju 2009 r. wykazują progresję uszkodzenia słuchu pomimo braku narażenia na hałas od 2003 r. występujący w środowisku pracy, co należy wiązać z czynnikami innymi niż hałas występujący w środowisku pracy. Organ odwoławczy podał także, iż w ocenie WCMP Ośrodek w K. trudno jednoznacznie określić przyczynę progresji niedosłuchu, a mogą to być choroby współistniejące (nadciśnienie tętnicze stwierdzone u zainteresowanego, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego czy tez starzenie się narządu słuchu). W ocenie organu wydane w sprawie orzeczenia lekarskie zostały należycie i wyczerpująco umotywowane, a ponadto nie pozostawały ze sobą w sprzeczności; w konsekwencji nie było podstaw do odmówienia im wiarygodności i orzeczenia w sprawie w sposób sprzeczny z ich treścią.

Ponadto organ przybliżył treść art. 235¹ Kodeksu pracy i stwierdził, że schorzenia, których nie ujęto w wykazie chorób zawodowych nie, w myśl przywołanego przepisu, nie mogą być uznane za chorobę zawodową, stąd też rodzaj schorzenia rozpoznanego klinicznie w obrębie narządu słuchu zainteresowanego, wyniki badań wykonanych w jednostkach upoważnionych do rozpoznawania chorób zawodowych, nie wykazały klinicznych cech choroby zawodowej.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu S. A., który podał, iż po wykonaniu badań okresowych w styczniu 2003 r., kiedy to miał badany słuch, jeszcze rok pracował, do [...] grudnia 2003 r. Już w dniu [...] stycznia 2003 r. miał ubytek słuchu i rezerwę ślimakową znikomą. Dalej skarżący zakwestionował stwierdzenie, że w początkowych latach po zakończeniu pracy zawodowej nie obserwowano u niego istotnego pogorszenia stanu słuchu. Analogicznie jak w odwołaniu skarżący odwołał się do rozbieżnych wyników badań wykonanych przez WCMP Ośrodek w K. w dniach: [...] maja, [...] maja i [...] czerwca 2007 r., co jego zdaniem wskazuje na to, że jego słuch się pogorszył w ciągu 18 dni: w uchu prawym z 32 dB do 45 dB, a uchu lewym z 38 dB do 48 dB. To w ocenie skarżącego pozwala przypuszczać, że badania te nie zostały wykonane prawidłowo, a być może były celowo zaniżane. Skarżący stwierdził, iż mimo że bezprzedmiotowe jest aktualnie badanie terminu wystąpienia ze zgłoszeniem choroby zawodowej, to nadal nie rozpoznaje się u niego choroby zawodowej, mimo że w orzeczeniu WCMP Ośrodek w K. nr [...], po przeprowadzonym badaniu słuchu w dniu [...] marca 2008 r., stwierdzono obustronny ubytek słuchu typu ślimakowego, ucho prawe 50 dB, ucho lewe 55 dB, uzasadniając to upływem 3 lat od dnia ustania narażenia na hałas. Zdaniem skarżącego żadne inne czynniki, które mogłyby spowodować pogorszenie jego słuchu po zakończeniu pracy zawodowej w hałasie, u niego nie występują. W ocenie skarżącego stwierdzone u niego lekkie nadciśnienie tętnicze może być również skutkiem pracy w hałasie, zatem wszystkie zaistniałe okoliczności dotyczące stanu jego zdrowia spowodowane są pracą w hałasie.

Skarżący zakwestionował także termin załatwienia sprawy związanej z wydania orzeczenia lekarskiego z 2009 r. przez IMP w Łodzi, jak również wskazał na poczucie pokrzywdzenia sposobem prowadzenia postępowania przez jednostki orzecznicze i organy administracji.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Poznaniu podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się niezasadna.

Zgodnie z art. 235¹ Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

Na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 1¹ Kodeks pracy w wyżej przywołanym rozporządzeniu wykonawczym z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych określono: wykaz chorób zawodowych; okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym; sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych i podmioty właściwe w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych (§ 1 ust. 1).

Wykaz chorób zawodowych wraz z okresem, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym, określa załącznik do rozporządzenia (§ 2). Pod pozycją nr 21 w załączniku do rozporządzenia wymieniono obustronny trwały odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego lub czuciowo-nerwowego spowodowany hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz, przy czym wskazano okres, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej, w tym wypadku są to 2 lata od zakończenia pracy w narażeniu zawodowym.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że w przedmiotowej sprawie organy obydwu instancji oparły swoje rozstrzygnięcia na treści nowych, obowiązujących w dniu orzekania przez te organy, przepisach prawa regulujących kwestię chorób zawodowych; a mianowicie na przywołanym wyżej art. 235¹ Kodeksu pracy oraz przepisach rozporządzenia wykonawczego z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Zmiana stanu prawnego rzutuje również na ocenę związania Sądu i organów wytycznymi zawartymi w wyroku tutejszego Sądu z dnia 10 grudnia 2008 r., sygn. akt IV SA/Po 399/08. Wytyczne te wobec zmiany przepisów prawa przestały obowiązywać. Niemniej jednak godzi się zauważyć, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje na to, że w istocie uwagi dotyczące postępowania dowodowego i wątpliwości, o których była mowa w przywołanym wyroku, zostały uwzględnione w ponownie przeprowadzonym postępowaniu.

Trzeba także zauważyć, iż organy w toku ponownego rozpatrzenia sprawy nie zajmowały się badaniem kwestii, jaką jest czas zgłoszenia podejrzenia wystąpienia choroby zawodowej. Rozważania organów odnosiły się do stwierdzonych u zainteresowanego udokumentowanych objawów chorobowych w określonym czasie, co zarazem stanowiło ustalenie, czy objawy te nastąpiły w okresie, o którym mowa w załączniku do rozporządzenia wykonawczego z 2009 r. w sprawie chorób zawodowych pod pozycją nr 21.

Należy mieć na względzie, że decyzja organu II instancji co do zasady jest takim samym aktem stosowania prawa, jak decyzja organu I instancji. Działanie organu odwoławczego nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu I instancji, zaś cel kontrolny decyzji organu odwoławczego tylko uzupełnia cel merytoryczny (por.: wyrok WSA w Lublinie z dnia 11 lipca 2008 r., I SA/Lu 290/08, LEX nr 489246; wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 lipca 2008 r., II SA/Kr 414/07, LEX nr 499884).

Organ II instancji zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.) powinien sprawę ocenić w całokształcie i merytorycznie rozstrzygnąć, a jego uprawnienia kasacyjne z art. 138 § 2 k.p.a. są wyjątkiem od tej zasady. Z kolei uzasadnienie decyzji organu odwoławczego winno oddawać obraz rozumowań w całym postępowaniu na wszystkich jego istotnych etapach, tak co do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, jak i oceny zarzutów odwołania. Organ odwoławczy jest przy tym wyposażony przez ustawodawcę w możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowanie dowodowego (art. 136 k.p.a.). W trybie art. 136 k.p.a. może być przeprowadzona również uzupełniająca opinia biegłego. Takie uzupełniające działanie organu odwoławczego w sprawach o stwierdzenie choroby zawodowej jest uzasadnione z tej przyczyny, że orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania choroby zawodowej stanowi podstawowy dowód w takiej sprawie, co wynika z treści § 8 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego z 2009 r. § 8 ust. 2 powołanego rozporządzenia przewiduje możliwość wystąpienia przez organ I instancji o dodatkowe uzasadnienie tego orzeczenia lub wystąpienia do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjęcie innych czynności niezbędnych do uzupełnienia tego materiału. Uprawnienie takie dotyczy również organu odwoławczego, który merytorycznie rozpoznaje sprawę, zatem jego kompetencje nie ograniczają się jedynie do oceny materiału zgromadzonego w postępowaniu w I instancji.

Warto dodać, iż decyzję w przedmiocie choroby zawodowej wydaje się na podstawie całości materiału dowodowego, zgromadzonego w trybie określonym w rozdziale 4 działu II Kodeksu postępowania administracyjnego, a nie tylko w oparciu o orzeczenie lekarskie oraz ocenę narażenia zawodowego pracownika. Dowodem w sprawie może być każda informacja czy okoliczność, która ma wpływ na istnienie związku pomiędzy narażeniem zawodowym pracownika w miejscu jego pracy a stwierdzonym u pracownika schorzeniem.

Podstawowy dowód stanowi jednak orzeczenie lekarskie. Jest to w istocie środek dowodowy, o którym stanowi art. 84 § 1 k.p.a., bowiem jednostki orzecznicze pełnią funkcję biegłych w zakresie rozpoznawania chorób zawodowych. Samo stwierdzenie stanu zdrowia i jego ocena wymaga specjalistycznej wiedzy, którą nie dysponują ani rozstrzygające w sprawie organy państwowej inspekcji sanitarnej ani sąd administracyjny orzekający w kwestii zgodności z prawem decyzji administracyjnej wydanej w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej. W związku z tym opinia lekarska powinna być odpowiednio uzasadniona, tak by mogła podlegać ocenie organu inspekcji sanitarnej stosownie do treści art. 80 k.p.a., a poprawność której to oceny mógłby skontrolować sąd administracyjny.

Należy podkreślić, że w ponownie prowadzonym postępowaniu administracyjnym pozyskano kolejne orzeczenie IMP w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącego. Orzeczenie to, jak wskazała jednostka orzecznicza i organ, zostało wydane w wyniku ponownego przeanalizowania całości dokumentacji medycznej zainteresowanego. IMP w Łodzi jednoznacznie wyjaśniło dlaczego pomimo udokumentowanego narażenia zawodowego na hałas i rozpoznania obustronnego odbiorczego uszkodzenia słuchu o lokalizacji ślimakowej brak jest podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej, która została wymieniona pod poz. 21 wykazu chorób zawodowych, zawartego w rozporządzeniu wykonawczym z dnia 30 czerwca 2009 r. Organ II instancji prawidłowo oparł się na tym orzeczeniu, jak również uwzględnił stanowisko WCMP Ośrodek w K. z dnia [...] grudnia 2009 r. dotyczące wyników badań z okresu [...] maja - [...] czerwca 2007 r.

IMP w Łodzi wskazał na to, że objawy i dalsza gwałtowna progresja uszkodzenia słuchu u zainteresowanego nie są charakterystyczne dla uszkodzenia słuchu spowodowanego działaniem hałasu, które rozwijają się w pierwszych kilku latach narażenia ulegając stabilizacji w późniejszym okresie. Wspomniana jednostka orzecznicza wyjaśniła, iż wprawdzie uszkodzenie słuchu obserwowane w badaniach do 2003 r. niewątpliwie posiada cechy uszkodzenia słuchu spowodowanego działaniem hałasu, jednak jego wielkość w chwili zakończenia pracy w narażeniu na hałas (2003 r.) nie spełniała kryteriów diagnostyczno - orzeczniczych zawartych w rozporządzeniu wykonawczym z dnia 30 lipca 2002 r., jak również w znowelizowanych przepisach zawartych w rozporządzeniu wykonawczym z dnia 30 czerwca 2009 r., co nie dawało podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Tutaj należy zaznaczyć, iż w kontekście pozostałych ustaleń bez znaczenia pozostaje podnoszona przez skarżącego okoliczność, że badania audiometryczne wykonano na początku 2003 r. (w styczniu), a zaprzestał pracy w narażeniu na hałas dopiero z końcem 2003 r. Przedmiotowa opinia lekarska wskazała, iż pomiędzy rokiem 2003 a czerwcem 2007 nie obserwowano u skarżącego istotnego pogorszenia stanu słuchu (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r.), co świadczy o fazie stabilizacji szkodzenia słuchu w 4-letnim okresie braku narażenia na hałas stwarzający ryzyko trwałego uszkodzenia słuchu. Ustalenie to skarżący próbował zakwestionować poprzez podważenie prawidłowości badań wykonanych przez WCMP Ośrodek w K. z okresu [...] maja - [...] czerwca 2007 r., jednakże w świetle uzupełniającego stanowiska tej jednostki orzeczniczej, oraz całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, stwierdzić należy, iż wspomniane wyniki pomiarów ubytku słuchu nie zostały podważone w sprawie. Prawdopodobna przyczyna rozbieżności wyników została wyjaśniona. Należy podkreślić za IMP w Łodzi, iż dopiero badania wykonane pod koniec 2007 r. i w 2008 r. w toku procesu orzeczniczego w WCMP Ośrodek w K. (orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] marca 2008 r.) oraz IMP w Łodzi wykazały, że pomimo 5-letniego okresu braku narażenia na hałas stwarzający ryzyko rozwoju trwałego uszkodzenia słuchu nastąpiła gwałtowna progresja uszkodzenia słuchu skarżącego (50 dB UP/55 dB UL), która to tendencja utrzymuje się w bieżących badaniach (72 dB w uchu prawym i 70 dB w uchu lewym). Wspomniana jednostka orzecznicza powiązała stwierdzoną progresję z pojawieniem się w tym okresie, już poza środowiskiem pracy, innych niż hałas dodatkowych czynników mogących spowodować uszkodzenie słuchu. Zarazem WCMP Ośrodek w K. w piśmie z dnia [...] grudnia 2009 r. jakkolwiek zwrócił uwagę na trudność w jednoznacznym określeniu przyczyn progresji niedosłuchu, zarazem wskazał, iż mogą to być choroby współistniejące.

W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organy administracji trafnie oparły się na orzeczeniach lekarskich pomiotów uprawnionych do rozpoznawania chorób zawodowych. Przeprowadzone dowody wykluczyły, iżby przebieg stwierdzonego u skarżącego schorzenia narządu słuchu wskazywał na to, że jest on dotknięty chorobą zawodową wymienioną pod poz. 21 w wykazie chorób zawodowych do rozporządzenia wykonawczego z 2009 r. Zdaniem Sądu sposób przeprowadzenia postępowania dowodowego w niniejszej sprawie i poczynienie ustaleń faktycznych w sprawie przez organy obydwu instancji nie wzbudziło tego rodzaju wątpliwości, które powodowałyby konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Ustalenie, iż stwierdzony u S. A. obustronny ubytek słuchu pochodzenia ślimakowego nie stanowi wymienionego pod poz. 21 w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia wykonawczego z 2009 r. schorzenia narządu słuchu o etiologii zawodowej, związanej z narażeniem zawodowym w zakładzie pracy, zostało poczynione z poszanowaniem zasad zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zgromadzone w sprawie orzeczenia lekarskie w swoim całokształcie wprost wskazują na charakter omawianego schorzenia, a mianowicie na obustronny niedosłuch typu ślimakowego, który jednak w swoim obecnym kształcie nie został spowodowany hałasem w miejscu pracy i którego progresja nie jest związana z narażeniem zawodowym badanego w zakładzie pracy. jak już wspomniano, bez większego znaczenia dla sprawy pozostaje kwestionowanie przez skarżącego wyników badań wykonanych przez WCMP Ośrodek w K. w maju i czerwcu 2007 r.

Organ odwoławczy odmiennie od skarżącego ocenił wydane w sprawie orzeczenia IMP w Łodzi i WCMP Ośrodek w K. (również po uzyskaniu odpowiedniego uzupełnienia orzeczenia jednostki orzeczniczej I stopnia). Akta sprawy wskazują, iż została ona rozpatrzona wnikliwie, po uprzednim uzupełnieniu materiału dowodowego, jednakże nie po myśli skarżącego. Zgromadzony w sprawie materiał jest wystarczający dla rozstrzygnięcia, czy zachodzą podstawy do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego. Zarzuty skargi dotyczące postępowania dowodowego i ustaleń faktycznych nie znalazły dostatecznego potwierdzenia w aktach sprawy, by skutecznie doprowadzić do zakwestionowania prawidłowości zaskarżonej decyzji. Samo tylko wydanie decyzji niezgodnie z oczekiwaniami skarżącego nie może stanowić wyłącznej przyczyny jej uchylenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych orzekł jak w sentencji.

/-/ T. Świstak /-/ W. Batorowicz /-/ A. Łaskarzewska