Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 146/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 146 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2008r. sprawy ze skargi B.N. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie wydania decyzji z naruszeniem prawa skargę oddala


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lipca 1998 r. znak [...] Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania H.N. od decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] listopada 1997 r. znak [...] nakazującej H.N. rozbiórkę samowolnie prowadzonej rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. C. [...] w S. i uporządkowanie terenu po rozbiórce w terminie do dnia 30 kwietnia 1998 r. - uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu rozbiórki i orzekł, że art. 48 ustawy prawo budowlane z dnia 1994 r. /Dz.U. z 1994 r., Nr 89, poz. 414 ze zm./ nie daje podstaw do wyznaczenia takiego terminu, a w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Wnioski o wznowienie postępowania w tej sprawie w dniu 26 stycznia 2000 r. i 18 lipca 2005 r. złożyła B.N. Dopiero we wniosku z dnia 18 lipca 2005 r. B.N. jako podstawę wznowienia podała, iż nie była zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego i bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (tj. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.).

Postanowieniem z dnia [...] marca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 147, art. 149 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej k.p.a./ wznowił postępowanie w sprawie ww. decyzji.

Decyzją z dnia [...] maja 2006 r. znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. na podstawie art. 151 § 2 i 146 § 2 k.p.a. - stwierdził, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. uchylająca w części dotyczącej terminu rozbiórki decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] listopada 1997 r. została wydana z naruszeniem prawa, bowiem B.N. - współwłaścicielka posesji nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w tej sprawie, co stanowiło naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., jednocześnie organ odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej, gdyż mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż wniosek B.N. o wznowienie postępowania jest zasadny, dlatego prawidłowo wznowiono postępowanie.

Organ podał, że rozbudowę budynku prowadzono samowolnie bez wymaganego pozwolenia na budowę, zatem zasadnie nakazano rozbiórkę.

Organ ograniczył się do wskazania, że wprawdzie B.N. rzeczywiście nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy, to jednak decyzja nakazująca rozbiórkę wydana została prawidłowo. Dlatego też w zaistniałej sytuacji organ stwierdził, na podstawie 151 § 1 k.p.a., iż decyzja została wydana z naruszeniem prawa wynikającym z pominięcia B.N. jako strony postępowania, jednakże nie stanowi to podstawy uchylenia decyzji dotychczasowej, gdyż w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy mogłaby zapaść jedynie decyzja tej samej treści /art. 146 § 2 k.p.a./.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania H. i B.N. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2006 r. znak [...].

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, że wznowić postępowanie można jedynie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją, którą w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. Następnie organ wskazał, iż postępowanie wznawia się, jeżeli zachodzą przyczyny wskazane w art. 145 § 1 pkt 1-8 i art. 145a k.p.a., oraz że jest to samodzielne postępowanie ustalające jedynie przyczyny wznowienia postępowania, zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie oraz czy podanie zostało wniesione przez podmiot, któremu przysługują prawa strony.

Organ odwoławczy powtórzył też argumentację organu pierwszej instancji, co do art. 146 § 2 k.p.a, że nie uchyla się decyzji dotychczasowej, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Organ wskazał, że taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, gdyż rozbudowa budynku niewątpliwie prowadzona była bez wymaganego pozwolenia na budowę, dlatego też uczestnictwo B.N. w postępowaniu nie miałoby żadnego wpływu na rozstrzygnięcie.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli B. i H.N.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lutego 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 1437/06, uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2006 r. znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2006 r. znak [...].

Sąd podając motywy rozstrzygnięcia stwierdził, iż prawidłowo wznowiono postępowanie, jednocześnie wskazał, iż organy orzekające w sprawie nie miały dostatecznych przesłanek dla przyjętego ustalenia, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Sąd powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego /wyrok NSA z dnia 28 czerwca 1984 r., sygn. akt I SA 86/84 ONSA 1984/1 poz. 59/, z którego wynika, że "istotą wznowionego postępowania i uchylenia dotychczasowej decyzji ostatecznej jest powrót sprawy do odpowiedniego stadium zwykłego postępowania instancyjnego. Nową decyzję rozstrzygającą zatem o istocie sprawy, wydaje się, jak gdyby sprawa nie była w danej instancji rozstrzygana. Wobec tego organ administracji państwowej, wydający nową decyzję, stosuje te przepisy prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania". Dla rozstrzygnięcia sprawy, a także interesu prawnego strony, zasadnicze znaczenie ma więc właściwe zastosowanie kwalifikacji prawnej, z zastosowaniem prawa obowiązującego w chwili orzekania, w stosunku do ostatecznie ustalonego stanu faktycznego, czego organy nie dokonały. Organy przede wszystkim nieuwzględniły zasadniczych zmian, jakim uległy przepisy na przestrzeni lat 1997-2006 r. dotyczące rozbiórek samowolnie wybudowanych obiektów. Ponadto Sąd wskazał, że do orzekania w postępowaniu wznowieniowym winny mieć zastosowanie przepisy Prawa budowlanego obowiązujące w dacie orzekania z uwzględnieniem przepisów przejściowych wprowadzających te zmiany.

Sąd powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego /wyrok NSA z dnia 25 listopada 1988 r., sygn. akt IV SA 540/88 ONSA 1998, Nr 2, poz. 90/, stwierdził też, iż brak uczestniczenia strony w postępowaniu wyłącza dopuszczalność zastosowania art. 146 § 2 k.p.a.

W ocenie Sądu, niezależnie od powyższych wskazań, zadaniem organu jest też dokonanie oceny sprawy w aspekcie art. 146 § 1 k.p.a.

Decyzją z dnia [...] października 2007 r. znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. działając na podstawie art. 151 § 2 i art. 146 § 1 k.p.a., w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2007 r., po ponownym rozpatrzeniu wniosków B.N. o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. stwierdził, że: decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. znak [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] listopada 1997 r. znak [...] w przedmiocie nakazania H.N. rozbiórki samowolnie prowadzonej rozbudowy budynku mieszkalnego przy ul. C. [...] w S. i uchylająca tę decyzję w części dotyczącej określonego w niej terminu dokonania rozbiórki, z orzeczeniem, że art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. nie daje podstaw do jego wyznaczenia - została wydana z naruszeniem prawa, bowiem B.N. jako strona nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w tej sprawie, co stanowiło naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. oraz odmówił jej uchylenia z uwagi na upływ pięciu lat od chwili doręczenia decyzji, tj. z przyczyny określonej w art. 146 § 1 k.p.a.

Po ponownym przeanalizowaniu akt sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, uwzględniając stanowisko Sądu I instancji, stwierdził, że jakkolwiek przepis art. 48 na przestrzeni lat 1997 - 2007 r. uległ zasadniczym zmianom, to jednak zmiany te nie mogą być uwzględnione do przedmiotowej sprawy w chwili obecnej. Zmiany te wprowadzone ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw /Dz. U. z 2003 r., Nr 80, poz. 718/, która weszła w życie w dniu 11 lipca 2003 r. - obejmują m.in. art. 48, zgodnie z którym tryb postępowania w przypadku samowoli budowlanej dokonanej po 1 stycznia 1995 r. przewiduje możliwość jej legalizacji, niezależnie od tego czy została ona zakończona, czy też nie. Przepisy znowelizowane stosuje się jednak w postępowaniach wszczynanych po 11 lipca 2003 r. oraz w sprawach wszczętych przed tą datą, a niezakończonych decyzją ostateczną, o czym stanowi art. 7 ust. 2 ww. ustawy z dnia 27 marca 2003 r.

Skoro zatem niniejsza sprawa została zakończona ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r., to w świetle ww. przepisów, według organu I instancji, nie ma w chwili obecnej możliwości i podstaw do zastosowania obecnego brzmienia przepisu art. 48 Prawa budowlanego. Nie ma więc możliwości uchylenia decyzji, gdyż w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy zapadłaby jedynie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

Biorąc zaś pod uwagę zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dotyczące oceny sprawy w aspekcie art. 146 § 1 k.p.a., organ stwierdził, że nie ma także możliwości uchylenia decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8, gdyż od dnia doręczenia decyzji upłynęło pięć lat.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania B.N. - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007 r. znak [...].

Organ odwoławczy rozstrzygnięcie organu wojewódzkiego uznał za prawidłowe. Wskazał, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. została doręczona inwestorowi i stronom w lipcu 1998 r., natomiast decyzja organu wojewódzkiego odmawiająca uchylenia, po wznowieniu, ww. decyzji wydana została w dniu 15 października 2007 r. Z zestawienia powyższych dat wynika, iż upłynął pięcioletni okres /wskazany przepisem art. 146 § 1 k.p.a./, w którym organ mógł wydać merytoryczne rozstrzygnięcie w tym zakresie. Organ drugiej instancji, powołując się na orzecznictwo sądu administracyjnego, stwierdził, iż wskazany pięcioletni termin przedawnienia liczy się od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji przez organ, a nie od dnia doręczenia lub też niedoręczenia decyzji którejkolwiek ze stron. Termin ten może być liczony od daty doręczenia decyzji jednej ze stron - np. inwestorowi.

Ustosunkowując się do zarzutu podnoszonego przez skarżącą, organ podał, że z dniem 1 stycznia 1999 r. kompetencje Wojewody [...] w sprawach nadzoru budowlanego, przejął [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zatem od tej daty był on organem właściwym do rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania, jako organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. Pozbawienie B.N. udziału w sprawie nastąpiło na początku postępowania, na etapie wydania decyzji w pierwszej instancji przez Kierownika Urzędu Rejonowego w S., pozostałe zaś organy jedynie ten błąd powielały.

Podsumowując organ odwoławczy wskazał, iż przedmiot postępowania wznowieniowego wyznaczony jest zakresem wniosku o wznowienie postępowania. Organ rozpoznaje zatem wniosek tylko pod kontem podniesionych w nim okoliczności stanowiących podstawę wznowienia - w niniejszej sprawie - pozbawienie strony udziału w postępowaniu.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B.N.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

- rażące naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 i 4 oraz § 3, art. 146 § 1 i 2, art. 150 § 2, art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7 k.p.a., wynikające z bezzasadnego przyjęcia, że przyczyną wznowienia postępowania w niniejszej sprawie może być tylko przesłanka, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu pomimo, iż wznowienie postępowania winno być oparte na tym, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe, co winno skutkować wznowieniem postępowania niezależnie od upływu czasu lub innych przyczyn określonych w przepisach prawa;

- naruszenie przepisów o właściwości, bowiem przyczyną wznowienia postępowania była również działalność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., który mając dwa pisma B.N. o dopuszczenie jej do udziału w sprawie w charakterze strony zaniechał temu;

- nie rozstrzygnięcie wniosku, zawartego także w odwołaniu, o stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyn określonych w art. 156 § 1 k.p.a., z przyczyn zaistnienia przesłanek określonych w tym przepisie;

- rażące naruszenie przepisów postępowania wynikających z przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także art. 152 i art. 153 k.p.a., poprzez nieuwzględnienie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 1437/06.

Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm./, kontrola działalności administracji publicznej jest przez Sądy administracyjne sprawowana pod względem zgodności z prawem. Na podstawie art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a./ Sąd rozstrzyga nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, w oparciu zaś o art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.

Na wstępie należy zauważyć, iż zgodnie z przepisem art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

W przypadku więc, gdy sprawa po raz drugi dociera do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - po uchyleniu bądź stwierdzeniu nieważności decyzji wyrokiem sądu i wydaniu nowej decyzji zgodnej z jego wytycznymi, sąd jest związany oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku. Związanie sądu administracyjnego oznacza bowiem to, że sąd zobowiązany jest do podporządkowania się wcześniej wyrażonemu przez sąd poglądowi w pełnym zakresie oraz konsekwentnemu reagowaniu w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przez organ administracji publicznej. /vide wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 marca 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 129/07, Lex nr 319133/.

W niniejszej sprawie organy obu instancji: zarówno [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, jak i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w pełni zastosowały się do wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2007 r. Oba organy orzekające w sprawie, wydając decyzję po ponownym jej rozpatrzeniu, we wznowionym postępowaniu, z uwzględnieniem wskazówek Sądu, prawidłowo przeanalizowały i wzięły pod uwagę zarówno obowiązujące przepisy Prawa budowlanego, jak i przepisy przejściowe wprowadzające zmiany, m.in. art. 48, na przestrzeni lat 1996-2007 r. Analizując sprawę, organy uwzględniły również przepis art. 146 § 1 k.p.a.

W następnej kolejności podkreślić należy, iż zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu wznowieniowym, które jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, umożliwiającym wzruszenie decyzji ostatecznych.

Wzruszalność decyzji w trybie wznowienia postępowania musi opierać się na jej procesowo-prawnej wadliwości. Wznowienie postępowania jest bowiem instytucją procesową stwarzającą możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła było dotknięte choćby jedną z wad kwalifikowanych wyczerpująco wyliczonych w art. 145 § 1 i art. 145a k.p.a. Kodeks postępowania administracyjnego uzależnia tę możliwość prawną od wystąpienia w sprawie dwóch przesłanek pozytywnych oraz braku dwóch przesłanek negatywnych.

Przesłanki pozytywne to rozstrzygnięcie sprawy decyzją ostateczną oraz wystąpienie jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 k.p.a. podstaw prawnych wznowienia.

Przesłanki negatywne to przesłanka terminu określonego w art. 146 § 1 k.p.a. oraz ustalenie, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej /art. 146 § 2 k.p.a./.

Wystąpienie tych przesłanek /negatywnych/ nie ogranicza dopuszczalności wznowienia postępowania, ogranicza natomiast możliwość organu rozstrzygnięcia we wznowionym postępowaniu sprawy co do istoty. /patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 1999 r., sygn. akt I SA 1956/1998, Lex nr 48560/.

Przesłanka zaś nie brania udziału w postępowaniu oraz braku winy strony /art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a./ oznacza sytuację, gdy nie została ona zawiadomiona o wszczęciu postępowania lub nie została dopuszczona do udziału w istotnych czynnościach procesowych, albo nie mogła w nich brać udziału z powodów od niej niezawinionych.

W wyroku z dnia 22 lutego 2007 r. Sąd przesądził, że w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że B.N. nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy i w związku z tym zasadnie wznowił postępowanie w sprawie.

Sąd administracyjny wskazał, że organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi, że nie występuje żadna z przyczyn określonych przepisem art. 146 k.p.a., ogranicza się jedynie do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji /art. 151 § 2 k.p.a./. Jednocześnie Sąd podkreślił, iż nieuczestniczenie strony w postępowaniu bez własnej winy, jako podstawa wznowienia postępowania, wyłącza dopuszczalność zastosowania przepisu art. 146 § 2 k.p.a. Należy wtedy jednak wskazać, jakie przepisy miałyby zastosowanie, gdyby postępowanie było przeprowadzone ponownie i czy decyzja w swej istocie rzeczywiście odpowiadałaby decyzji dotychczasowej, czyli treść rozstrzygnięcia pozostałaby niezmieniona.

Odnosząc powyższe rozważania do decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2007 r. utrzymującej w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stwierdzającą wydanie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. z naruszeniem prawa oraz odmawiającą jej uchylenia z uwagi na upływ pięciu lat od chwili jej doręczenia - stwierdzić należy, iż kontrolowana decyzja znajduje uzasadnienie w okolicznościach sprawy.

Organ nie uchylił decyzji z przyczyn określonych w art. 146 § 1 k.p.a. - tj. ze względu na upływ terminu przedawnienia.

Sąd podziela stanowisko organów obu instancji w kwestii upływu pięcioletniego terminu przedawnienia do uchylenia decyzji ostatecznej.

Zgodnie z przepisem art. 146 § 1 k.p.a. organ nie może uchylić decyzji w sprawie, w której wznowiono postępowanie z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 pkt 3-8 k.p.a., jeżeli od czasu doręczenia ostatecznej decyzji upłynęło pięć lat.

Upływ terminów wskazanych w art. 146 k.p.a jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności, które to spowodowały. Upływ okresu przedawnienia oznacza bezwzględny zakaz merytorycznego orzekania w sprawie. Po upływie tego terminu w sprawie rozpoznawanej w trybie wznowienia postępowania organ administracyjny traci kompetencje nie tylko do uchylenia decyzji, ale i do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej wydanej w postępowaniu zwyczajnym, z powodu stwierdzenia przez organ braku podstaw do jej uchylenia, gdyż jest to rozstrzygnięcie co do istoty sprawy. /vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 1999 r., sygn. akt IV SA 1018/1997, Lex nr 47227; patrz też: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2005 r., sygn. akt VII SA/Wa 463/2005, Lex nr 198863/.

Pięcioletni /w niniejszej sprawie/ termin przedawnienia, po upływie którego organ nie może już orzec merytorycznie w sprawie, liczony jest od daty doręczenia decyzji ostatecznej którejkolwiek ze stron postępowania, w tym np. inwestorowi. Przez doręczenie decyzji, o jakim mowa w art. 146 § 1 k.p.a. należy bowiem rozumieć doręczenie decyzji w odniesieniu do którejkolwiek ze stron biorących udział w danym postępowaniu, a więc gdy w ogóle doszło do doręczenia decyzji, przy czym termin biegnie od dnia ostatniego doręczenia, jakie miało miejsce w sprawie. /vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 listopada 2003 r., sygn. akt II SA/Gd 1861/2000, Lex nr 299267/. W konsekwencji zaś omówionego stanu sprawy - organ ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji /art. 151 § 2 k.p.a./.

W niniejszej sprawie taka właśnie sytuacja miała miejsce. Ostateczna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 1998 r. została doręczona stronom w lipcu 1998 r. Podanie o wznowienie postępowania spełniające wymogi przepisów regulujących instytucję wznowienia /wskazujące podstawę wznowienia/ zostało złożone w lipcu 2005 r., decyzja zaś w tej sprawie zapadła w dniu 15 października 2007 r. Z zestawienia tych dat wynika wprost, że omawiany pięcioletni termin niezaprzeczalnie upłynął.

Analizując jednak również przepisy prawa materialnego - przepisy ustawy Prawo budowlane z dnia 1994 r. dotyczące legalizacji samowoli budowlanej, w dniu orzekania przez organ I instancji, tj. w dniu 15 października 2007 r., wskazać należy, że nie miałyby zastosowania do niniejszej sprawy.

Przepis art. 7 ust. 2 /przepisy przejściowe/ ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz. U. z 2003 r., Nr 80, poz. 718/, która weszła w życie w dniu 11 lipca 2003 r., stanowi, iż art. 48 - zgodnie z którym tryb postępowania w przypadku samowoli budowlanej dokonanej po 1 stycznia 1995 r. przewiduje możliwość jej legalizacji, niezależnie od tego czy budowa została zakończona, czy też nie - może być zastosowany w postępowaniach wszczynanych po 11 lipca 2003 r. oraz w sprawach wszczętych przed tą datą, a niezakończonych decyzją ostateczną.

W niniejszej sprawie nie miałby więc zastosowania przepis art. 48 Prawa budowlanego obowiązujący w dacie orzekania przez organ I instancji, umożliwiający legalizację samowoli budowlanej, gdyż sprawa niniejsza wszczęta była wprawdzie przed 11 lipca 2003 r., ale została zakończona decyzją ostateczną Wojewody [...] w dniu [...] lipca 1998 r. W konsekwencji więc ponownego rozpatrzenia sprawy dotyczącej przedmiotowej samowoli budowlanej zapadła by wyłącznie decyzja identycznej treści, jak decyzja dotychczasowa /tj. nakaz rozbiórki/.

Wywód powyższy konieczny był do wskazania, że pomimo braku możliwości zastosowania w niniejszej sprawie art. 146 § 2 k.p.a., bez względu na inne okoliczności /tj. art. 146 § 1 k.p.a. - upływ terminu/ - nie mogłaby zapaść inna decyzja niż dotychczasowa.

Organy nadzoru budowlanego orzekające w sprawie prawidłowo więc odniosły się do oceny prawnej i wytycznych Sądu, nie naruszając przy tym fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego.

Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ skargę, jako bezzasadną należało oddalić.