Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 602/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2021-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6195 Funkcjonariusze Straży Pożarnej
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Straży Granicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 88 ust. 4 pkt 4
journal: Dz.U. 2020 poz 1123
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej - t.j.
article: art. 1 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 1990 nr 54 poz 310
law: Ustawa z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska, sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant specjalista Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 października 2021 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję P. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w B. z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia do wysługi lat okresu pracy w gospodarstwie rolnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Bk 602/21

UZASADNIENIE

U podstaw podjętego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

W dniu [...] października 2020 r. K. R. - Starszy ratownik w Komendzie Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w W. (dalej powoływany jako: "skarżący") złożył raport w przedmiocie zaliczenia do pracowniczego stażu pracy okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców od 24 maja 1995 r. do 28 lipca 2004 r. oraz okresu pracy we własnym gospodarstwie rolnym od 28 lipca 2004 r. do 14 października 2005 r.

Komendant Powiatowy PSP w W. decyzją personalną z dnia [...] grudnia 2020 r. nie zaliczył skarżącemu wyżej wymienionych okresów pracy, wskazując że w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, nie spełniła on przesłanek do ich zaliczenia stosownie do złożonego żądania. W przypadku pierwszego okresu, tj. od 24 maja 1995 r. do 28 lipca 2004 r. stwierdzono, że skarżący nie pracował w indywidualnym gospodarstwie rodziców w charakterze domownika, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2020 r., poz. 174 ze zm.). Co do drugiego okresu, tj. od 28 lipca 2004 r. do 14 października 2005 r. odmówiono zaliczenia go do pracowniczego stażu pracy z uwagi na niewystarczający sposób udokumentowania pracy we własnym gospodarstwie rolnym.

W następstwie odwołania skarżącego od powyższej decyzji, P. Komendant Wojewódzki PSP decyzją personalną z dnia [...] lutego 2021 r. uchylił zaskarżoną decyzje i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ podkreślił, że nie zostały dostatecznie wyjaśnione przesłanki do uznania skarżącego za domownika w rozumieniu przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, tj. kwestia pozostawania z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkiwanie na terenie tegoż gospodarstwa rolnego, a także fakt stałej pracy w tym gospodarstwie rolnym i nie związanie z rolnikiem stosunkiem pracy. Ponadto, organ I instancji nie podjął w swoim postępowaniu ustalenia kwestii nauki skarżącego w szkole ponadpodstawowej, a także niedostatecznie wyjaśnił zagadnienie jego studiów. Organ odwoławczy wskazał również, że Komendant Powiatowy PSP w W. nie podjął czynności mających na celu ustalenie, czy skarżący prowadził indywidualne gospodarstwo rolne stosownie do art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz.U. 1990 nr 54 poz. 310). Uchybieniem organu I instancji był również brak pouczenia o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Nie wskazano również przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Komendant Powiatowy PSP w W. w dniu [...] kwietnia 2021 r. wydał decyzję, w której ponownie odmówił skarżącemu zaliczenia okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców oraz okresu pracy we własnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy. Organ stwierdził, że skarżący nie może być uznany za domownika ze względu na dorywczy charakter pracy w gospodarstwie rolnym rodziców. Powodem zaś niezaliczenia okresu pracy we własnym gospodarstwie do pracowniczego stażu pracy było nieudokumentowanie tego okresu pracy stosownie do art. 3 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy.

Od wyżej wymienionej decyzji skarżący wniósł odwołanie do P. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej, który decyzją z dnia

[...] czerwca 2021 r. Nr [...] uchylił decyzję Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej w W. z dnia [...] kwietnia 2021 r. w części dotyczącej niezaliczenia skarżącemu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w okresach od dnia 24 maja 1995 r. do dnia 30 września 1999 r., od dnia od 25 czerwca 2001 r. do dnia 14 października 2001 r., od dnia 25 czerwca 2002 r. do dnia 29 października 2002 r., od dnia 25 czerwca 2003 r. do dnia 12 października 2003 r. i zaliczył te okresy do pracowniczego stażu pracy (pkt 1), zaś w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy (pkt 2). W punkcie 3 decyzji przyznano skarżącemu z dniem 22 października 2020 r. prawo do wzrostu uposażenia zasadniczego z tytułu wysługi 20 lat wynoszącego 20 %, tj. o kwotę 606,00 zł.

Rozpatrując sprawę zaliczenia skarżącemu okresu pracy w charakterze domownika w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców od dnia 24 maja

1995 r. do dnia 28 lipca 2004 r. wskazano, że materiał dowodowy potwierdza, że rodzice skarżącego prowadzili gospodarstwo rolne o pow. 24,34 ha, wykazane

w jednostce rejestrowej nr [...] (zgodnie z pismem Starostwa Powiatowego

w B. z dnia [...] października 2020 r.). Ponadto, skarżący przedłożył zeznania 2 świadków potwierdzających jego pracę w charakterze domownika

w gospodarstwie prowadzonym przez jego rodziców. Za bezsporny uznano także fakt, że skarżący w dniu [...] maja 1995 r. ukończył 16 lat oraz że w okresie od

[...] września 1994 r. do [...] czerwca 1999 r. pobierał nauki w Zespole Szkół Rolniczych w K. Ustalono, że miejscowość, w której mieściła się szkoła leży

w niedalekim sąsiedztwie z miejscowością, w której mieściło się gospodarstwo rolne prowadzone przez rodziców strażaka. Na tej podstawie przyjęto, że okres nauki

w szkole ponadpodstawowej nie stanowi okoliczności wykluczającej stałą pracę skarżącego w gospodarstwie rodziców i powinien być zaliczony do pracowniczego stażu pracy. Za bezzasadne natomiast uznano żądanie zaliczenia okresu od

[...] października 1999 r. do [...] lipca 2004 r., w którym skarżący studiował na Uniwersytecie W. w O. Mając bowiem na uwadze fakt, że skarżący odbywał studia w trybie dziennym na uczelni odległej od prowadzonego przez rodziców gospodarstwa rolnego o ok. 230 km, nie mógł on jednocześnie spełnić przesłanek koniecznych do uznania za domownika w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Na potwierdzenie tego stanowiska organ powołał wyrok NSA z dnia 22 maja 2014 r. (sygn. akt I OSK 1234/13), w którym stwierdzono, że: "element dyspozycyjności domownika, potwierdza również wymóg zamieszkania domownika na terenie gospodarstwa lub w pobliżu, czyli w takiej odległości, która umożliwia jak najszybsze dotarcie na teren gospodarstwa, jeżeli zajdzie taka potrzeba i świadczenia na rzecz gospodarstwa osoby bliskiej pracy

w wymiarze czasu niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa rolnego. Ponadto organ wskazał, że z "Poświadczenia o adresach i okresach zameldowania" z dnia [...] listopada 2020 r. wynika, że skarżący był czasowo zameldowany w O., co dodatkowo uzasadnia niezaliczenie całego okresu studiów do pracowniczego stażu pracy. Natomiast skarżący, co poświadcza ww. dokument wymeldowywał się z adresu w O. na okresy wakacyjne, tj.: od 25 czerwca 2001 r. do 14 października 2001 r., od 25 czerwca 2002 r. do 29 października 2002 r., od 25 czerwca 2003 r. do 12 października 2003 r. W tych okresach był on zameldowany w R. , a więc w domu rodziców. Wymienione wyżej okresy w zestawieniu z powołanymi wyżej zeznaniami świadków, którzy potwierdzają pracę skarżącego w gospodarstwie rolnym rodziców stanowią - zdaniem organu odwoławczego, zasadną podstawę do zaliczenia tych okresów do pracowniczego stażu pracy.

Rozpatrując natomiast sprawę zaliczenia pracy we własnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, w okresie od 28 lipca 2004 r. do

14 października 2005 r. organ stwierdził, że pomimo wezwań do uzupełnienia materiału dowodowego w tym zakresie, skarżący nie przedstawił wymaganej dokumentacji. Przedstawiony zaś w toku postępowania przed organem I instancji Akt Notarialny Rep. A Nr [...] stwierdza jedynie, że skarżący jest właścicielem niezabudowanej działki gruntu we wsi R., gm. Ł., oznaczonej nr [...] o powierzchni 3,69. ha. Nie przesądza to jednak o tym, że w okresie od 28 lipca 2004 r. do 14 października 2005 r. prowadził tam gospodarstwo rolne. Powyższego faktu nie potwierdza Zaświadczenie z dnia [...] maja 2019 r. o podleganiu przez skarżącego ubezpieczeniu społecznym rolników w powołanym wyżej okresie. Stosownie bowiem do treści art. 3 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, do pracowniczego stażu pracy, na wniosek zainteresowanej osoby właściwy urząd gminy jest obowiązany stwierdzić, zgodnie z art. 1 powołanej ustawy, okresy jej pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, wydając stosowne zaświadczenie w celu przedłożenia w zakładzie pracy. Jeżeli natomiast urząd gminy nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie zaświadczenia o pracy zainteresowanej osoby w indywidualnym gospodarstwie rolnym, zawiadamia o tej okoliczności na piśmie. W tym wypadku, okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym mogą być udowodnione zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne. Skarżący mimo zobowiązania się do uzupełnienia brakującej dokumentacji, do w chwili wydania decyzji nie przedstawił dokumentów, o których mowa wyżej. W związku z powyższym, niemożliwe stało się zaliczenie okresu pracy skarżącego na własnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy.

Z decyzją tą nie zgodził się skarżący i działając przez pełnomocnika wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 1990 r. o wliczaniu okresów pracy

w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy,

w zakresie jakim odmówiono mocy dowodowej protokołom pisemnych zeznań 2 świadków;

2) art. 7 k.p.a. i art. 7a k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., tj. zasady prawdy obiektywnej poprzez rozstrzyganie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść strony postępowania, mimo obowiązku wyczerpującej oceny dowodów polegającej m.in. na pominięciu obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, niepodjęciu kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w celu załatwienia sprawy zgodnie z prawem, z całkowitym pominięciem obowiązku uwzględnienia słusznego interesu strony jako obywatela;

3) art. 80 k.p.a., art. 81 k.p.a., art. 81a k.p.a. i art. 107 pkt 6 k.p.a. oraz art. 107

§ 3 k.p.a., tj. naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, bez możliwości wyprowadzenia oceny dowolnej w odniesieniu się do istniejących

i zgromadzonych dowodów na potrzeby sprawy w odniesieniu do potrzeby wyznaczającej elementy składowe decyzji, wobec przyjęcia dowodu negatywnego, a wyprowadzonego na podstawie braku wydania zaświadczeń zgodnie z pierwotnie złożonym do organów ustnym wnioskiem o wydanie stosownych zaświadczeń w celu zaliczenia okresów pracy na gospodarstwie rolnym do stażu pracy, którego dotychczas - do dnia [...] czerwca 2021 r. - nie wydano w zakresie informacji o braku podstaw do wydania zaświadczenia stosownie z wnioskiem.

Do skargi dołączył dodatkowe dokumenty w postaci:

1) zaświadczenia Urzędu Miejskiego w Ł. z dnia [...] czerwca 2021 r. potwierdzającego okresy pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym

w charakterze domownika w okresie od dnia 24 maja 1995 r. do dnia

23 maja 1997 r.;

2) postanowienia Burmistrza Ł. z dnia 10 czerwca 2021 r. odmawiającego wydania: "(...) przez organ - w oparciu o posiadane dokumenty – zaświadczenia o okresach pracy Pana K. R. w charakterze "rolnika" posiadającego i uprawiającego własne indywidualnego gospodarstwo rolne (nr [...]) [od uzyskania pełnoletności, tj. ukończenia 18 lat], tj. dotyczącego okresu od dnia 24.05.1997 r. do dnia 14.10.2005 r., w tym również pracującego na indywidualnym gospodarstwie Rodziców (nr [...])";

3) pisma Urzędu Miejskiego w Ł. z dnia [...] czerwca 2021 r. - wskazującego, że: "Zaświadczenie zostało wydane na podstawie będących w posiadaniu organów dokumentów: - zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt stały pod adresem Ł. od dnia [...] lipca 1997 r. wydanego przez Burmistrza Ł.; - zeznań dwóch świadków, którzy zamieszkiwali w spornym okresie, tj. 24 maja 1995 r. do 28 lipca 2004 r. na terenie, na którym jest położone gospodarstwo; - kopii umowy sprzedaży działki znajdującej się w miejscowości R. o powierzchni 3,69ha - akt notarialny Rep. A nr [...] z dnia [...] grudnia 1993 r.; - kopii karty gospodarstwa rolnego"

wydane na jego wniosek, ze wskazaniem, że bez większej i głębszej analizy widoczna jest sprzeczność między faktami wynikającymi z tych dokumentów

a ustaleniami organu II instancji.

W uzasadnieniu zaś skargi wskazał, że zaskarżona decyzja nie uwzględnia całokształtu dokumentów pozostających w związku ze sprawą, zaś sam organ nie wstrzymał się z rozstrzygnięciem sprawy do momentu złożenia stosownych dokumentów, które zostały podjęte w stosunkowo niedużej odległości czasowej od dnia wydania decyzji w sprawie. Powyższe dokumenty nieznane dotychczas organowi II instancji w zestawieniu z dokumentami znajdującymi się w aktach dają możliwość wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, jak też

i jego merytorycznej zmiany, zgodnie z żądaniem skarżącego.

Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę P. Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej oraz podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Odnosząc się natomiast do załączonych do skargi dokumentów wskazał, że nie wnoszą one nowych informacji do sprawy, w tym również takich które mogłyby posłużyć za podstawę do uznania żądania skarżącego. Za niezasadny uznano przy tym zarzut skargi, że organ odwoławczy "nie wstrzymał się z rozstrzygnięciem sprawy do momentu złożenia stosownych dokumentów". Organ podkreślił, że pełnomocnik skarżącego we wniesionym odwołaniu z dnia

[...] maja 2021 r. sam zobowiązał się do dostarczenia dokumentów, które miały być istotne dla sprawy. Decyzja została wydana [...] czerwca 2021 r., a zatem miesięczny termin na dostarczenie wspomnianych dokumentów od daty złożenia odwołania, uznać należało za wystarczający, zwłaszcza w kontekście art. 35 § 3 k.p.a. wedle którego organ odwoławczy związany jest miesięcznym terminem załatwienia sprawy w postępowaniu odwoławczym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważyło następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności jest decyzja w sprawie zaliczenia skarżącemu okresu pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym rodziców oraz okresu pracy we własnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy. Kluczowe zatem znaczenie dla rozpoznania przedmiotowej sprawy ma dokonanie wykładni przepisów wskazujących na możliwość wliczania okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do wysługi lat funkcjonariusza Straży Pożarnej.

Zgodnie z art. 88 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz.U. z 2020 r. poz. 1123 ze zm.) do okresu służby, od którego zależy prawo do wzrostu uposażenia i jego wysokość, zalicza się również inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Takim odrębnym unormowaniem,

o którym mowa w powołanym przepisie, jest ustawa z dnia 20 lipca 1990 r.

o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy (Dz. U. Nr 54, poz. 310), gdzie w art. 1 ust. 1 pkt 3 wskazano, że ilekroć przepisy prawa lub postanowienia układu zbiorowego pracy albo porozumienia

w sprawie zakładowego systemu wynagradzania przewidują wliczanie do stażu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownika wynikające ze stosunku pracy, okresów zatrudnienia w innych zakładach pracy, do stażu tego wlicza się pracownikowi także przypadające po dniu 31 grudnia 1982 r. okresy pracy

w indywidualnym gospodarstwie rolnym w charakterze domownika w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin. Należy w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia

20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2021 r., poz. 266 ze zm.) pod pojęciem domownika rozumie się osobę bliską rolnikowi, która ukończyła 16 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie, stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy.

W świetle przytoczonych wyżej przepisów, aby funkcjonariuszowi Straży Pożarnej zaliczyć do wysługi lat uwzględnianej przy ustalaniu wzrostu uposażenia zasadniczego wnioskowany przez niego okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców, należy ustalić, czy w podanym okresie wnioskodawca miał ukończone

16 lat, pozostawał z rolnikiem w gospodarstwie domowym lub zamieszkiwał na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie oraz stale pracował

w tym gospodarstwie, nie będąc związanym z rolnikiem stosunkiem pracy (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 30 września 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 448/10, LEX nr 758205).

W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje, że skarżący w dniu 24 maja 1995 r. ukończył 16 lat oraz że w okresie od 1 września 1994 r. do 7 czerwca 1999 r. pobierał naukę w Zespole Szkół Rolniczych w Krzyżewie. Nie budzi również wątpliwości, że miejscowość, w której znajdowała się szkoła ponadpodstawowa leżała w niedalekim sąsiedztwie z miejscowością, w której mieściło się gospodarstwo rolne prowadzone przez rodziców skarżącego. Fakt zaś pracy skarżącego

w charakterze domownika w gospodarstwie prowadzonym przez jego rodziców

w powyższym okresie został potwierdzony zeznaniami dwóch świadków. W tych uwarunkowaniach nie budzi wątpliwości stanowisko organu II instancji, że okres nauki w szkole ponadpodstawowej nie stanowił okoliczności wykluczającej stałą pracę skarżącego w gospodarstwie rodziców. Powyższe ustalenia Sąd w pełni podziela, znajdują one potwierdzenie w aktach sprawy, nie są też kwestionowane przez skarżącego.

Spór sprowadza się natomiast do kwestii, czy okres od [...] października 1999 r. do [...] lipca 2004 r., w którym skarżący studiował na Uniwersytecie W. w O. może w całości zostać zaliczony do pracowniczego stażu pracy, w szczególności czy wykonywane przez skarżącego obowiązki w gospodarstwie rolnym rodziców podczas odwiedzin rodziców w przerwie od nauki, mogły być uznane za stałą pracę w tym gospodarstwie, bez nawiązywania stosunku pracy.

W tym miejscu wskazać należy, że wyjaśnienia pojęcia "wykonywania pracy

w charakterze stałym w gospodarstwie rolnym" wielokrotnie podejmował się Sąd Najwyższy. W wyroku z dnia 4 października 2006 r. o sygn. akt II UK 42/2006 (opubl. OSNP 2007/19-20/292), Sąd Najwyższy wskazał, że o stałości pracy domownika

w gospodarstwie rolnym w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r.

o ubezpieczeniu społecznym rolników, decyduje zachowanie gotowości do świadczenia jej na rzecz gospodarstwa osoby bliskiej w wymiarze czasu stosownym do zakładanego przez rolnika prawidłowego jego funkcjonowania z uzupełnieniem, że wymiar tego czasu powinien sięgać, co najmniej połowy pełnego wymiaru czasu pracy. Ustanowienie obowiązku ubezpieczenia społecznego domownika dotyczy osób nie będących posiadaczami gospodarstwa rolnego, a powiązanych

z gospodarstwem rolnym tylko szczególnym stosunkiem, cechującym domownika. Nieodzowne jest zatem sięgnięcie do specjalnego znaczenia jego roli w społeczno-gospodarczych stosunkach wiejskich, której specyfikę uwypukla porównanie określenia domownika w art. 6 pkt 2 i definicji rolnika sformułowanej w art. 6 pkt 1 ustawy. Zestawienie tych przepisów wskazuje, że istota działań domownika, który nie prowadzi zawodowej działalności rolniczej na własny rachunek, sprowadza się do pomocy rolnikowi w prowadzeniu gospodarstwa, czyli do wykonywania prac wskazanych mu przez prowadzącego gospodarstwo, leżących w zakresie jego decyzji gospodarczych.

W świetle powyższego rozumienia pojęcia stałej pracy w gospodarstwie rolnym, w ocenie Sądu, zgodzić się należy z organem odwoławczym, że praca skarżącego w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie jednoczesnego odbywania studiów w trybie dziennym na uczelni oddalonej od prowadzonego przez rodziców gospodarstwa rolnego o około 230 km, nie może być uznana za stałą pracę

w gospodarstwie. Co więcej zauważyć należy, że skarżący w tym okresie (za wyjątkiem wakacji) był czasowo zameldowany w O., co dodatkowo potwierdza zasadność niezaliczenia całego okresu studiów do pracowniczego stażu pracy.

Wbrew twierdzeniom skargi, organ odwoławczy nie przyjął, że okoliczność podjęcia nauki na wyższej uczelni automatycznie wykluczała pracę w gospodarstwie rolnym. To okoliczności związane z tą nauka, tj. odległość od miejsca zamieszkania wynosząca 230 km oraz fakt czasowego zameldowania, stanowiły podstawę do przyjęcia, że skarżący nie dysponował na tyle dużo wolnym czasem, w którym mógłby świadczyć stałą pracę w gospodarstwie rolnym. Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10 maja 2000 r., sygn. akt II UKN 535/99 (opubl. OSNP 2001, nr 21, poz. 650), doraźna pomoc w wykonywaniu typowych obowiązków domowych, zwyczajowo wymaganych od dzieci jako członków rodziny rolnika, nie stanowi stałej pracy w gospodarstwie rolnym zaliczanej do stażu ubezpieczeniowego. Właśnie za taką, doraźną pomoc, należało uznać pracę wykonywaną przez skarżącego

w gospodarstwie rolnym rodziców w okresie jednoczesnego odbywania studiów

i czasowego zamieszkiwania skarżącego w miejscowości położenia uczelni wyższej.

Natomiast skarżący, co poświadcza zaświadczenie z dnia [...] listopada 2020 r. wymeldowywał się z adresu w O. na okresy wakacyjne, tj.: od 25 czerwca 2001 r. do 14 października 2001 r., od 25 czerwca 2002 r. do 29 października

2002 r., od 25 czerwca 2003 r. do 12 października 2003 r. W tych okresach był on zameldowany w R., a więc w domu rodziców. Wymienione wyżej okresy w zestawieniu z zeznaniami świadków, którzy potwierdzają pracę skarżącego w gospodarstwie rolnym rodziców stanowią - zdaniem Sądu, zasadną podstawę do zaliczenia tych okresów do pracowniczego stażu pracy, co prawidłowo uczynił organ odwoławczy.

Oceniając natomiast prawidłowość stanowiska organów w kwestii zaliczenia pracy skarżącego we własnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, w okresie od 28 lipca 2004 r. do 14 października 2005 r. podzielić należy pogląd, że skarżący nie przedstawił wymaganej dokumentacji potwierdzającej powyższy fakt. Jak słusznie podnosi organ odwoławczy przedstawiony w toku postępowania przed organem I instancji akt notarialny Rep. A Nr [...] stwierdza jedynie, że skarżący jest właścicielem niezabudowanej działki gruntu we wsi R., gm. Ł., oznaczonej nr [...] o powierzchni 3,69. ha. Powyższy dokument nie przesądza zatem, że w okresie od 28 lipca 2004 r. do 14 października 2005 r. prowadził tam gospodarstwo rolne. Rację także mają organy, że powyższego faktu nie potwierdza Zaświadczenie z dnia [...] maja 2019 r. o podleganiu przez skarżącego ubezpieczeniu społecznym rolników w spornym okresie. W tym miejscu podkreślić należy, że podstawowym trybem uzyskania potwierdzenia pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym jest zaświadczenie właściwego organu, wydawane na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy o wliczaniu okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy, zgodnie z którym na wniosek zainteresowanej osoby właściwy urząd gminy jest obowiązany stwierdzić, zgodnie z art. 1 wskazanej ustawy, okresy jej pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym, wydając stosowne zaświadczenie w celu przedłożenia w zakładzie pracy. Jeżeli organ nie dysponuje dokumentami uzasadniającymi wydanie zaświadczenia o pracy zainteresowanej osoby w indywidualnym gospodarstwie rolnym, zawiadamia ją o tej okoliczności na piśmie. Dopiero wyczerpanie powyższej procedury pozwala na skorzystanie z określonej w ustępie 3 art. 3 cytowanej ustawy możliwości udowodnienia okresów pracy w indywidualnym gospodarstwie rolnym zeznaniami co najmniej dwóch świadków zamieszkujących w tym czasie na terenie, na którym jest położone to gospodarstwo rolne. Skarżący mimo zobowiązania się do uzupełnienia brakującej dokumentacji w odwołaniu z dnia [...] maja 2021 r. od decyzji I instancji , dokumentów, o których mowa wyżej w postępowaniu odwoławczym nie przedstawił. W związku z powyższym, słuszność mają organy, że w konkretnym przypadku nie można było zaliczyć okresu pracy skarżącego na własnym gospodarstwie rolnym do pracowniczego stażu pracy zgodnie z jego żądaniem.

Mając na uwadze powyższe, uznać należy, że organ odwoławczy dokonał prawidłowej interpretacji powyższych norm prawnych i właściwie zastosował je do ustalonego w niniejszej sprawie stanu faktycznego.

Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi uznać należy je w całości za nieuzasadnione. Przede wszystkim nie ma racji skarżący, że organ odwoławczy odmówił mocy dowodowej zeznaniom dwóch świadków. Twierdzeniu skarżącego przeczy uzasadnienie skarżonej decyzji, z którego wprost wynika, że to właśnie o te dokumenty oparto pozytywne rozstrzygnięcie decyzji. W przypadku zaś okresów, które nie zostały skarżącemu zaliczone do pracowniczego stażu pracy – zeznania,

o których mowa zostały ocenione, jako stojące w sprzeczności z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym i w związku z tym nie mogły być podstawą zaliczenia spornych okresów do stażu pracy. Jak wskazał organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę, bezpodstawne byłoby zaliczenie skarżącemu całego okresu studiów do pracowniczego stażu pracy, gdzie z jednej strony zeznania świadków wskazują, że pracował on jako domownik w gospodarstwie rodziców,

z drugiej zaś strony wiadomo, że w tym czasie przebywał w O. na studiach dziennych, co potwierdzają dokumenty dostarczone przez stronę. Wbrew zatem zarzutom skargi, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy został uwzględniony

w całości przy orzekaniu w sprawie.

Przedstawione zaś w załączeniu do skargi dodatkowe dokumenty nie wnoszą nowych informacji do sprawy, w tym również takich które mogłyby posłużyć za podstawę do uznania żądania strony, w szczególności nie stoją one w sprzeczności

z ustaleniami organu odwoławczego. Zaświadczenie Urzędu Miejskiego w Ł.

z dnia [...] czerwca 2021 r. potwierdza okres pracy skarżącego w indywidulanym gospodarstwie rolnym rodziców w charakterze domownika w okresie od 24 maja 1995 r. do 23 maja 1997 r. a zatem w czasie nie kwestionowanym przez organ odwoławczy, z uzasadnienia zaś postanowienia Burmistrza Ł. z dnia [...] czerwca 2021 r. odmawiającego wydania przez ten organ zaświadczenia o okresach pracy skarżącego w charakterze "rolnika" posiadającego i uprawiającego własne indywidualnego gospodarstwo rolne (nr [...]) [od uzyskania pełnoletności,

tj. ukończenia 18 lat], tj. dotyczącego okresu od dnia 24.05.1997 r. do dnia 14.10.2005 r., w tym również pracującego na indywidualnym gospodarstwie Rodziców (nr [...])", wynika, że z posiadanych przez organ gminy informacji możliwe jest jedynie ustalenie, że wnioskodawca był zameldowany pod wskazanym adresem (tj. R. w gm. Ł.) jako członek rodziny, natomiast brak jest danych potwierdzających jego pracę we własnym indywidualnym gospodarstwie rolnym. Podobnie pismo ww. organu z dnia [...] czerwca 2021 r. również niczego nie wnosi do sprawy. Wyjaśnia jedynie skarżącemu definicję "rolnika indywidualnego" zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego oraz wskazuje dokumenty w oparciu, o które zostało wydane zaświadczenie Burmistrza Ł. z dnia [...] października 2020 r. potwierdzające pracę w indywidualnym gospodarstwie rolnym.

Pozostałe zaś kwestie wskazywane w skardze nie stanowiły przedmiotu rozpoznania sprawy, stąd też nie mogły być materią oceniana przez Sąd w obecnie kontrolowanym postępowaniu.

W niniejszej sprawy nie uchybiono również przepisom prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7, 77 § 1 k.p.a.). Organ dokonał pogłębionej analizy zgromadzonego materiału dowodowego i podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). W tym miejscu podnieść należy, że zasada swobodnej oceny dowodów zakłada, że organ nie jest krępowany przy ocenie dowodów kryteriami formalnymi, ma swobodnie oceniać wiarygodność i moc dowodową poszczególnych dowodów, na których oparł swoją decyzję. Aby w ramach owej swobody nie zostały przekroczone granice dowolności, organ przy ocenie zebranych w sprawie dowodów winien między innymi kierować się prawidłami logiki, zgodnością oceny z prawami nauki i doświadczenia życiowego, traktowania zebranych dowodów, jako zjawisk obiektywnych, oceniania dowodów wyłącznie z punktu widzenia ich znaczenia

i wartości dla toczącej się sprawy, wszechstronności oceny (wyrok NSA z dnia

29 czerwca 2000 r., sygn. akt I SA/Po 1342/99, LEX nr 43051). Powyższej zasadzie organ nie uchybił. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a., organ odwoławczy w sposób wyczerpujący uzasadnił podjęte rozstrzygnięcie, odwołując się do obowiązujących regulacji prawnych. Odniósł się również do argumentów odwołania, przy czym wyrażone w tym zakresie stanowisko, nie może być uznawane za nieprawidłowe

z tego jedynie powodu, że pozostaje odmienne od oczekiwań strony skarżącej.

W tym stanie rzeczy Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę