Postanowienie NSA, sygn. akt IV SA 1296/99
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1999-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 613  Ochrona środowiska i ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Administracyjne postępowanie
Samorząd terytorialny
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 2, art. 30 ust. 2a
journal: Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196
law: Obwieszczenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 21 marca 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska.
article: poz. 668
journal: Dz.U. 1998 nr 10 poz. 6
article: art. 17 pkt 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196 ze zm./ w jej brzmieniu nadanym ustawą z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową Państwa /Dz.U. nr 106 poz. 668/, decyzje o ustaleniu dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń do powietrza wydaje w I instancji starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, z tym że spod kognicji starosty wyłączone zostały sprawy, dotyczące ustalania dopuszczalnej emisji dla obiektów zaliczonych do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi /art. 30 ust. 2a/.

2. W ustawie o ochronie i kształtowaniu środowiska nie został wskazany organ rozpoznający odwołanie od decyzji starosty wydanej na podstawie cytowanego art. 30 ust. 2 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska i wobec tego organem wyższego stopnia właściwym do rozpoznania odwołania zgodnie z art. 17 pkt 1 Kpa jest samorządowe kolegium odwoławcze. Przepis ten poddaje właściwości kolegium jako organowi wyższego stopnia sprawy należące w pierwszej instancji do organów jednostek samorządu terytorialnego niezależnie od tego czy są to sprawy własne samorządu czy zadanie rządowe zlecone do wykonania mocą przepisu szczególnego. Wyłączeniu spod kognicji samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłącznie te sprawy rozpoznawane w pierwszej instancji przez organy samorządu terytorialnego, w których przepis szczególny wskazuje inny niż kolegium organ.

TEZY

1. Zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196 ze zm./ w jej brzmieniu nadanym ustawą z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową Państwa /Dz.U. nr 106 poz. 668/, decyzje o ustaleniu dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń do powietrza wydaje w I instancji starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, z tym że spod kognicji starosty wyłączone zostały sprawy, dotyczące ustalania dopuszczalnej emisji dla obiektów zaliczonych do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi /art. 30 ust. 2a/.

2. W ustawie o ochronie i kształtowaniu środowiska nie został wskazany organ rozpoznający odwołanie od decyzji starosty wydanej na podstawie cytowanego art. 30 ust. 2 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska i wobec tego organem wyższego stopnia właściwym do rozpoznania odwołania zgodnie z art. 17 pkt 1 Kpa jest samorządowe kolegium odwoławcze. Przepis ten poddaje właściwości kolegium jako organowi wyższego stopnia sprawy należące w pierwszej instancji do organów jednostek samorządu terytorialnego niezależnie od tego czy są to sprawy własne samorządu czy zadanie rządowe zlecone do wykonania mocą przepisu szczególnego. Wyłączeniu spod kognicji samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłącznie te sprawy rozpoznawane w pierwszej instancji przez organy samorządu terytorialnego, w których przepis szczególny wskazuje inny niż kolegium organ.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy z wniosku Wojewody M. o rozpatrzenie sporu kompetencyjnego powstałego między Kolegium Odwoławczym w T. a Wojewodą M. w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji Starosty Powiatu B. z dnia 4 maja 1999 r. (...) postanawia wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. jako organ właściwy do rozpoznania odwołania Przedsiębiorstwa "T." Tadeusz B. od decyzji Starosty Powiatu B. z dnia 4 maja 1999 r. (...) w sprawie ustalenia dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń do powietrza.


UZASADNIENIE

Wojewoda M. wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego w sprawie rozpoznania odwołania od decyzji Starosty B. z dnia 4 maja 1999 r. ustalającej na podstawie art. 30 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska /Dz.U. 1994 nr 49 poz. 196 ze zm./ rodzaje i ilości substancji zanieczyszczających dopuszczalnych do wprowadzania do powietrza oraz warunki ich wprowadzania z silosu cementu usytuowanego w północno-zachodnim narożniku Przedsiębiorstwa "T." Tadeusza B. w P.-U.

W uzasadnieniu wniosku podano, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., do którego zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji pierwszoinstancyjnej skierowane zostało odwołanie wniesione przez stronę, postanowieniem z dnia 7 lipca 1999 r. przekazało do rozpoznania to odwołanie Wojewodzie M. celem rozpoznania. Wnioskodawca wskazuje, iż w jego ocenie organem właściwym do rozpoznania odwołania jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T.

Bowiem w rozumieniu art. 17 pkt 1 Kpa i art. 38 ust. 3 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym jest organem odwoławczym w stosunku do decyzji wydawanych w I instancji przez Starostę. Wnioskodawca podnosi, że przepisy ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska w sprawach dotyczących ustalenia dopuszczalnej emisji do powietrza nie wskazują jako organu odwoławczego wojewody. W ocenie wnioskodawcy treść art. 30 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska nakłada na starostę wyłącznie obowiązek przekazania wojewodzie kopii decyzji - nie przesądza o tym, iż wojewoda jest w tych sprawach organem odwoławczym.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wniosło o wyznaczenie do rozpatrzenia odwołania Wojewodę M. podnosząc, że przepisy ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie /Dz.U. nr 91 poz. 557/ stanowiące o właściwości wojewody jako organu wyższego stopnia w rozumieniu przepisów o postępowaniu administracyjnym w stosunku do organów sprawujących administrację rządową w pierwszej instancji nie zostały w żadnym zakresie zmienione przez ustawę z dnia 18 grudnia 1998 r. nowelizującą art. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych i art. 17 pkt 1 Kpa. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego zgodnie z art. 7 pkt 4 w związku z art. 6 i art. 2 pkt 4 oraz art. 15 pkt 2 ustawy o administracji rządowej w województwie - wojewoda jest organem wyższego stopnia w stosunku do wszystkich organów sprawujących administrację rządową w województwie w tym także w stosunku do organów samorządu terytoria w zakresie spraw zleconych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska w jej brzmieniu nadanym ustawą z dnia 24 lipca 1998 r. o zmianie niektórych ustaw określających kompetencje organów administracji publicznej w związku z reformą ustrojową Państwa /Dz.U. nr 106 poz. 668/ decyzje o ustaleniu dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń do powietrza wydaje w I instancji starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, z tym że spod kognicji starosty wyłączone zostały sprawy, dotyczące ustalania dopuszczalnej emisji dla obiektów zaliczonych do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi /art. 30 ust. 2a/.

W ustawie o ochronie i kształtowaniu środowiska nie został wskazany organ rozpoznający odwołanie od decyzji starosty wydanej na podstawie cytowanego art. 30 ust. 2 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska i wobec tego organem wyższego stopnia właściwym do rozpoznania odwołania zgodnie z art. 17 pkt 1 Kpa jest samorządowe kolegium odwoławcze. Przepis ten poddaje właściwości kolegium jako organowi wyższego stopnia sprawy należące w pierwszej instancji do organów jednostek samorządu terytorialnego niezależnie od tego czy są to sprawy własne samorządu czy zadanie rządowe zlecone do wykonania mocą przepisu szczególnego. Wyłączeniu spod kognicji samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłącznie te sprawy rozpoznawane w pierwszej instancji przez organy samorządu terytorialnego, w których przepis szczególny wskazuje inny niż kolegium organ.

W rozpoznanej sprawie, o czym była mowa wyżej, brak jest przepisu, który wyłączałby właściwość kolegium jako organu odwoławczego, a zatem ten organ w zawisłej sprawie jest właściwym do rozpoznania odwołania od decyzji Starosty Powiatu B.

Podnieść należy, iż zbieżną z treścią art. 17 pkt 1 Kpa regulację zawiera art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 18 grudnia 1998 r. /Dz.U. nr 162 poz. 1124/ określając, iż samorządowe kolegia odwoławcze są organami wyższego stopnia w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Użyte w cytowanym przepisie sformułowanie "sprawy z zakresu administracji publicznej" oznacza, iż właściwość kolegium jako organu odwoławczego obejmuje zarówno sprawy rozpoznawane przez organy samorządu w I instancji jako zadania własne jak i te, które organy samorządu rozpoznają w ramach zadań zleconych należących do administracji rządowej.

Powołane przez Kolegium w odpowiedzi na wniosek argumenty wywodzące właściwość Wojewody M. z treści art. 7 pkt 4 w związku z art. 6 i art. 2 pkt 4 oraz art. 15 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie /Dz.U. nr 91 poz. 577/ nie zasługują na uwzględnienie.

Pierwszy z powołanych przepisów /art. 7 pkt 4/ określa ogólnie właściwości wojewody jako organu wyższego stopnia i odsyła do przepisów o postępowaniu administracyjnym a nie do art. 17 Kpa. Natomiast art. 2 pkt 4 cytowanej ustawy, na który powołuje się odpowiedź na wniosek, określa, iż organy samorządu terytorialnego wykonują zadania administracji rządowej jeśli wynika to' z ustawy lub ustawowego upoważnienia. W zawisłej sprawie o ustalenie dopuszczalnej emisji zanieczyszczeń do powietrza ustawą szczególną zadania rządowe zostały powierzone organowi samorządu - staroście jednak bez równoczesnego wskazania, iż organem odwoławczym jest wojewoda. Z kolei przywołany art. 15 pkt 2 ustawy o administracji rządowej w województwie dotyczy wyłącznie uprawnień kontrolnych wojewody a nie nadzoru inwestycyjnego w indywidualnych sprawach.

Przywołane w odpowiedzi na wniosek przepisy nie wyłączają właściwości Kolegium w zawisłej sprawie wynikającej z treści art. 17 pkt 1 Kpa i dlatego rozstrzygając na podstawie art. 28 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ z przyczyn wymienionych na wstępie spór kompetencyjny wskazano jako organ właściwy do rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T.