Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2632/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art 17 ust. 5 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.
article: art 145 par 1 pkt 1 lit a i c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.), Sędziowie sędzia WSA Iwona Kosińska, asesor WSA Iwona Ścieszka, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 lutego 2022 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...]


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej jako "organ" lub "Kolegium") decyzją z [...] września 2021 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. Z. (dalej jako "skarżący"), utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej jako "Prezydent") z [...] sierpnia 2021 r. nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Skarżący wnioskiem z [...] sierpnia 2021 r. wystąpił o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką – B. Z.

Prezydent decyzją z [...] sierpnia 2021 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia ze względu na niespełnienie przesłanki, o której mowa w art. 17 ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.ś.r.". W uzasadnieniu decyzji wskazał, że z orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] grudnia 2020 r. wynika, że B. Z. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności do [...] grudnia 2022 r. Z orzeczenia wynika, że nie da się ustalić od kiedy niepełnosprawność ta istnieje. Wobec tego, w chwili wydania orzeczenia, B. Z. miała 76 lat. Osoba ta jest zamężna. Z orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] czerwca 2021 r. wynika, że E. Z. (współmałżonek) został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na stałe. W zgromadzonej dokumentacji znajduje się zaświadczenie lekarskie z [...] stycznia 2021 r., z którego wynika, że jest on leczony przewlekle, wymaga opieki osoby drugiej, nie jest w stanie sprawować opieki nad chorą żoną. Jednakże zdaniem Prezydenta, w sprawie nie został spełniony warunek z art. 17 ust. 1 b u.ś.r., bowiem niepełnosprawność powstała po ukończeniu przez matkę skarżącego 18 roku życia.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie i wskazał, że matka ma znaczny stopień niepełnosprawności i jest jej potrzebna pomoc w codziennej egzystencji. Jej małżonek również ma orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności i nie jest w stanie opiekować się żoną, bo sam takiej opieki wymaga. Pomoc skarżącego jest w tej sytuacji potrzebna obojgu rodzicom.

Kolegium decyzją z [...] września 2021 r. utrzymało w mocy decyzję z [...] sierpnia 2021 r. i wskazało, że warunki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, a zarazem krąg osób do niego uprawnionych określa art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r. Z kolei w art. 17 ust. 5 u.ś.r. ustawodawca zamieścił katalog przesłanek negatywnych, których wystąpienie uniemożliwia skuteczne ubieganie się o świadczenie. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący w dniu [...] sierpnia 2021 r. złożył wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką urodzoną w dniu [...] grudnia 1944 r. Skarżący od stycznia br. zrezygnował z zatrudnienia, ponieważ musiał podjąć się opieki nad rodzicami (oświadczenie z [...] sierpnia 2021 r.). Fakt sprawowania opieki nad matką został potwierdzony przez pracownika socjalnego podczas przeprowadzonego w dniu [...] sierpnia 2021 wywiadu środowiskowego. Zgodnie natomiast z orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] grudnia 2020 r. nr [...] B. Z. posiada znaczny stopień niepełnosprawności do [...] grudnia 2022 r., jednak nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności. Z kolei ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od [...] lipca 2020 r. Osoba wymagająca opieki pozostaje w związku z małżeńskim z E. Z. (ur. [...] marca 1941 r.), który legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe z [...] czerwca 2021 r. nr [...] przez Powiatowy Zespół d/s Orzekania o Niepełnosprawności w [...]. Zdaniem Kolegium, odmowa przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego przez Prezydenta z powołaniem się na art. 17 ust. 1b u.ś.r. była nieprawidłowa, bowiem nie uwzględniała wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13. Wyrokiem tym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z zasadą równości o której mowa w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Wyrok ten jest tzw. wyrokiem zakresowym, którego skutkiem jest zmiana zastosowania art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie treści w nim ujętej. Wyrok ten, choć nie spowodował utraty mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu, to jednak powoduje konieczność takiej jego wykładni, aby jej wynik nie był sprzeczny ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku Trybunału. W konsekwencji, w ślad za ww. wyrokiem, uznać należy, że w stosunku do opiekunów niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała później, niż do ukończenia 18-go roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, później niż do ukończenia 25-go roku życia, kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego, utraciło przymiot konstytucyjności. W tej sytuacji w sprawie konieczne było zbadanie, czy skarżący spełnia warunki do przyznania ww. świadczenia, określone w art. 17 u.ś.r., z wyłączeniem tej części tego przepisu, która z dniem 23 października 2014 r. została uznana za niekonstytucyjną. Fakt, że z orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności nie wynika, że niepełnosprawność B. Z. powstała w wieku wskazanym w art. 17 ust. 1b u.ś.r. nie może bowiem stanowić samodzielnej podstawy do odmowy prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. W ocenie Kolegium, w sprawie występuje jednak inna negatywna przesłanka skutkująca odmową przyznania prawa do przedmiotowego świadczenia, a wymieniona w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r., tj. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaję w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Powyższy przepis jednoznacznie wskazuje, że posiadanie orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności przez współmałżonka osoby wymagającej opieki, jest jedynym wyjątkiem określonym przez ustawodawcę, pozwalającym na przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego innej uprawnionej osobie, mimo że osoba, która wymaga opieki pozostaje w związku małżeńskim. W sprawie bezspornym jest, że małżonek osoby wymagającej opieki, tj. E. Z. nie posiada orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, które umożliwiłoby przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego innym osobom uprawnionym w dalszej kolejności, tj. synowi. E. Z. legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe. Wobec powyższego Kolegium stwierdziło, że w niniejszej sprawie występuje negatywna przesłanka z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r., której wystąpienie uniemożliwia przyznanie prawa do wnioskowanego świadczenia.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając im naruszenie:

1) art. 7 i art. 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz wynikający stąd błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji i mający istotny wpływ na poczynienie tych ustaleń,

2) art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a w zw. z art. 17 ust. 1 i ust. 1a u.ś.r. poprzez oparcie się tylko na wykładni literalnej z pominięciem wykładni celowościowej i systemowej uwzględniającej orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że za niesprawiedliwą uznać należy wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a w zw. z art. 17 ust. 1 u.ś.r., zaprezentowaną przez organy, w myśl której osoba sprawująca opiekę, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, o którym mowa w art. 128 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. z 2020 r. poz. 1359), nie ma prawa do świadczenia z uwagi na fakt pozostawania osoby, nad którą sprawuje opiekę w związku małżeńskim z tego tylko powodu, że małżonek tej osoby nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności i bez względu na to, czy małżonek obiektywnie jest w stanie opiekę sprawować. Stan zdrowia ojca skarżącego, jest natomiast taki, że on sam wymaga opieki i tę opiekę także sprawuje skarżący. Te okoliczności, istotne dla zastosowanej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2a u.ś.r., zostały zbagatelizowane, a stosując wykładnię literalną organy przepis ten naruszyły. Istotnym w sprawie jest również to, że wysokość emerytury ojca nie pozwala na pokrycie kosztów opieki nad matką skarżącego poprzez wynajęcie osoby, która sprawowałaby tę opiekę za niego. Ponadto gdyby skarżący nie sprawował opieki nad ojcem, on także musiałby wynająć osobę do opieki nad sobą.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

W niniejszej sprawie przyczyną odmowy przez Kolegium przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką, było stwierdzenie zaistnienia przesłanki negatywnej określonej w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. Jak bowiem wynika z akt sprawy B. Z. (czyli wymagająca opieki osoba niepełnosprawna w stopniu znacznym) pozostaje w związku małżeńskim z E. Z., który nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (legitymuje się on orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności na stałe). Dodatkowo Prezydent, uzasadniając odmowę przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia, wskazał na niespełnienie przesłanki określonej w art. 17 ust. 1b u.ś.r.

Przechodząc zatem do oceny zasadności wydanych w sprawie rozstrzygnięć, w pierwszej kolejności należy odnieść się do stanowiska Prezydenta wyrażonego w decyzji pierwszej instancji. Wyjaśnić należy, że regulacja art. 17 ust. 1b u.ś.r. stanowiła przedmiot oceny Trybunału Konstytucyjnego, który wyrokiem z 21 października 2014 r. sygn. akt K 38/13 (Dz.U. z 2014 r. poz. 1443), orzekł, że art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Skutkiem tego wyroku jest ustalenie, że w odniesieniu do grupy opiekunów osób, których niepełnosprawność wymagająca opieki powstała później, czyli po ukończeniu 18 roku życia, przedmiotowa przesłanka nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego utraciła cechę konstytucyjności. W konsekwencji przysługiwanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tej grupie osób należy rozpatrywać bez tej przesłanki. Wymieniony wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie doprowadził wprawdzie do wyeliminowania niekonstytucyjnej normy z porządku prawnego, jednak jego treść wiąże - w myśl art. 190 ust. 1 Konstytucji RP - i stanowi dla organów administracji oraz sądów administracyjnych istotną wskazówkę interpretacyjną. W konsekwencji organy administracji rozstrzygające o prawie do świadczenia pielęgnacyjnego mają obowiązek procedować w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych z wyłączeniem tej części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., która z dniem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, tj. w dniu 23 października 2014 r., została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną. W związku z tym, wynikająca z art. 17 ust. 1b u.ś.r. przesłanka w postaci daty powstania niepełnosprawności matki skarżącego nie może być podstawą odmowy wnioskowanego świadczenia. Za w pełni prawidłowe uznać zatem należy stanowisko Kolegium wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, w zakresie błędnego nieuwzględnienia przez Prezydenta skutków ww. wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Sąd nie podziela jednak wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. zaprezentowanej przez Kolegium w zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Jednocześnie w myśl art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Zdaniem Sądu, błędne jest stanowisko Kolegium oparte wyłącznie na językowej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. w oderwaniu od kontekstu systemowego i celowościowego. Tymczasem oparcie się wyłącznie na językowej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. prowadzi do konkluzji, których nie można pogodzić z konstytucyjnymi zasadami praworządności i równości (art. 2 i art. 32 Konstytucji RP). Nie można bowiem zaakceptować takiego rozumowania, według którego, gdy stan zdrowia obydwojga małżonków uniemożliwia im bycie dla siebie wzajemnie oparciem, pozostali członkowie rodziny, którzy chcą - a jednocześnie również mają obowiązek sprawować nad nimi opiekę - nie mogą uzyskać świadczenia, mimo że mogliby być do niego uprawnieni, gdyby choć jedno z małżonków posiadało ustalenie znacznego stopnia niepełnosprawności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2021 r. sygn. akt I OSK 744/21; LEX nr 3262668).

Skoro rezultaty wykładni językowej art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a w zw. z art. 17 ust. 1 u.ś.r. nie dają się pogodzić z konstytucyjnymi zasadami praworządności i równości, to konieczne stało się zweryfikowanie rezultatów językowej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a w związku z art. 17 ust. 1 u.ś.r. przy pomocy wykładni systemowej i celowościowej. Odwoływanie się do wartości konstytucyjnych w procesach wykładni stanowi bowiem przejaw zarówno systemowego, jak i celowościowego interpretowania prawa.

Przełamanie rezultatów językowej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. jest, w ocenie orzekającego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, konieczne w wyżej wskazanym kierunku, aby treść norm prawnych regulujących sprawy świadczeń pielęgnacyjnych była zgodna z konstytucyjnymi zasadami praworządności oraz ochrony i poszanowania więzi rodzinnych. Zasadny jest wyrażany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd ukształtowany pod wpływem stanowiska Trybunału Konstytucyjnego, że art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. przed nowelizacją, jak i po nowelizacji, nie należy interpretować zgodnie z jego literalną treścią, lecz z uwzględnieniem wykładni celowościowej przy uwzględnieniu wartości wynikających z art. 18 i art. 32 Konstytucji RP, tj. równości wobec prawa oraz ochrony małżeństwa i dobra rodziny.

Uwzględniając powyższe uwagi przy rekonstrukcji normy prawnej będącej materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia, należy dojść do przekonania, że sprawowanie opieki nad osobą pozostającą w związku małżeńskim przez inną osobę niż małżonek, lecz obciążoną obowiązkiem alimentacyjnym, w szczególności przez dziecko niepełnosprawnego małżonka, nie wyłącza możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie sprawującej opiekę. Przyznanie tego świadczenia możliwe jest także w sytuacji, gdy małżonek obowiązany do sprawowania opieki nad niepełnosprawnym współmałżonkiem sam nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, ale obiektywnie nie jest zdolny tego obowiązku wypełnić, a opiekę tę - niejako w zastępstwie małżonka - sprawuje osoba zobowiązana w dalszej kolejności do alimentacji na rzecz osoby wymagającej opieki. Tym samym pozostawanie w związku małżeńskim będzie stanowić tylko wtedy przeszkodę w przyznaniu świadczenia, gdy małżonek osoby wymagającej opieki będzie w stanie skutecznie taką pomoc świadczyć. Tak przyjmuje przeważająca linia orzecznicza, m.in. w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 17 grudnia 2009 r. sygn. I OSK 722/09 i sygn. I OSK 723/09, 18 lipca 2012 r. sygn. I OSK 190/12, 9 stycznia 2013 r. sygn. I OSK 1196/12, 23 stycznia 2013 r. sygn. I OSK 1899/12, 13 lutego 2013 r. I OSK 1526/12, 18 listopada 2015 r. sygn. I OSK 1200/14, 6 listopada 2014 r. sygn. I OSK 251/14, 20 września 2013 r. I OSK 46/13, 13 listopada 2015 r. sygn. I OSK 1230/14, 11 stycznia 2017 r. sygn. I OSK 1113/15, 25 stycznia 2021 r. sygn. I OSK 2103/20 (www.orzecznia.nsa.gov.pl). Z powyższym stanowiskiem skład orzekający w niniejszej sprawie w całości się zgadza.

W konsekwencji art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r. należy wykładać w ten sposób, że rozstrzygnięcie o zasadności wniosku skarżącego o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z pracy w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną matką zależy od jednoznacznego ustalenia, czy przedmiotową opiekę jest zdolny sprawować jej współmałżonek, a nie wyłącznie od ustalenia, czy osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, a współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Sąd podziela tym samym stanowisko wyrażone w powołanych powyżej wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2015 r. sygn. akt I OSK 1230/14 oraz 11 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 1113/15, że niemożność sprawowania opieki nad współmałżonkiem może być wykazana również innymi dowodami dopuszczonymi w postępowaniu administracyjnym.

Powyższe rozważania są o tyle istotne, że w aktach administracyjnych znajduje się orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z [...] czerwca 2021 r., z którego wynika, że E. Z. (współmałżonek osoby wymagającej opieki) został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności na stałe. W zgromadzonej dokumentacji znajduje się również zaświadczenie lekarskie z [...] stycznia 2021 r., z którego wynika, że E. Z. jest leczony przewlekle, wymaga opieki osoby drugiej, nie jest w stanie sprawować opieki nad chorą żoną.

W świetle powyższego należało uznać za zasadne stanowisko skarżącego sprowadzające się do wytknięcia Kolegium wadliwej wykładni art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r., jak również naruszenia przez organy orzekające w sprawie art. 7 i art. 77 K.p.a., poprzez zaniechanie zrealizowania obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.

Przy ponownym rozpoznaniu wniosku skarżącego, konieczne będzie wyjaśnienie przez Prezydenta wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, zwłaszcza ustalenie, czy E. Z. ma obiektywną możliwość sprawowania opieki nad żoną, a w konsekwencji, czy skarżący należy do kręgu osób zobowiązanych do alimentacji względem niepełnosprawnej matki. Dopiero poczynienie powyższych ustaleń pozwoli na wydanie decyzji uwzględniającej przedstawioną wyżej wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329), orzekł jak w sentencji wyroku.

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym miało miejsce w związku zobowiązywaniem stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. Zgodnie bowiem z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a brak jest możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Taka zaś sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, bowiem rozpoznanie sprawy stało się konieczne z uwagi na datę wpływu skargi do sądu i dotychczasowy okres oczekiwania stron na zakończenie postępowania sądowego. Brak było jednocześnie możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.