Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 836/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 1, pkt 3, art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt 3, ust. 3, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 7 ust. 2 pkt 4, pkt 6
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.
article: art. 121, art. 122, art. 187 par. 1, art. 188, art. 191,
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 62
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Paweł Kowalski Protokolant: Pomocnik sekretarza Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi "A" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2012 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 836/14

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. w sprawie określenia A Sp. z o.o., dalej nazywaną: "Spółką", wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości położonej w P. przy ul. A 4, dz. o nr ewid. [...], [...] i [...] za 2011 rok, w wysokości 186.225,00 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że w dniu 19 grudnia 2005 r. Spółka kupiła prawo użytkowania wieczystego trzech działek gruntu, oznaczonych: numerami ewidencyjnymi [...] o powierzchni 5.666,00 m2, 6/3 o powierzchni 313 m2 i niezabudowaną działkę [...] o powierzchni 1.189 m2, wraz z prawem własności posadowionych na tych działkach budynków, a mianowicie: budynku tzw. "tkalni wysokiej" ("centralnej") murowanego, dwupiętrowego (trzykondygnacyjnego) o powierzchni użytkowej wynikającej z umowy sprzedaży 8.103 m2 oraz budynku murowanego jednopiętrowego (dwukondygnacyjnego) o powierzchni użytkowej wynikającej z umowy sprzedaży 2.265 m2, zlokalizowanych na działce nr ewidencyjny [...] i prawo własności budynku stacji transformatorowej RG-1 położonego na działce nr ewidencyjny [...].

Następnie organ odwoławczy przedstawił szczegółowo przebieg dotychczasowego postępowania podatkowego. Wskazał, że zostało ono poprzedzone wezwaniem Spółki do złożenia deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości za rok 2012, w związku z którym Spółka złożyła deklarację, w której nie wykazała podatku, powołując się na zwolnienia z opodatkowania wynikające z art. 7 ust. 1 pkt 6 oraz art. 7 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 z późn. zm., powoływanej dalej w skrócie: "u.p.o.l.").

Postanowieniem z dnia [...] r. organ pierwszej instancji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2012 rok.

Postanowieniem z dnia [...] r., doręczonym Spółce i biegłemu 18 października 2013 r, organ pierwszej instancji powołał na biegłego rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. S. K., w celu wydania pisemnej opinii, czy obiekty budowlane zlokalizowane na przedmiotowej nieruchomości stanowią budynki, a także czy zachodzą względy techniczne uniemożliwiające prowadzenie na przedmiotowej nieruchomości działalności gospodarczej. Organ przeprowadził także oględziny przedmiotu opodatkowania z udziałem powołanego biegłego rzeczoznawcy.

Biegły sporządził opinię techniczną, która wpłynęła do organu pierwszej instancji w dniu 21 listopada 2013 r. Postanowieniem z dnia 25 listopada 2013 r., doręczonym Spółce 28 listopada 2013 r., organ pierwszej instancji wyznaczył Spółce siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, w tym opinii biegłego, przesyłając Spółce uwierzytelniony odpis opinii. Spółka wypowiedziała się w sprawie materiału dowodowego pismem, które wpłynęło do organu pierwszej instancji w dniu 5 grudnia 2013 r. Pismem z dnia 10 grudnia 2013 roku organ podatkowy wezwał biegłego do stawienia się w dniu 20 grudnia 2013 r. w celu umożliwienia stronie zadawania pytań, wzywając jednocześnie Spółkę. W dniu 20 grudnia 2013 r. biegły został przesłuchany. Strona działająca przez pełnomocnika przedstawiła pytania w formie pisemnej. W dniu 14 stycznia 2014 r. biegły przedłożył odpowiedź na zadane pisemne pytania. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. organ pierwszej instancji wyznaczył stronie siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, w tym odpowiedzi na pytania biegłego, załączając kopię odpowiedzi na udzielone pytania. Postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. organ pierwszej instancji odmówił przeprowadzenia dowodu z opinii innego biegłego. W dniu 30 stycznia 2014 r. do organu pierwszej instancji wpłynęły zastrzeżenia do uzupełniającej opinii biegłego.

Organ podatkowy powołał się też na informacje o budynkach będących przedmiotem opodatkowania uzyskane od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., który pismem z dnia 30 grudnia 2013 r. wskazał, że po dokonanej wizji lokalnej w dniu 14 listopada 2013 r. stwierdzono, że konstrukcja budynku nie zagraża bezpieczeństwu użytkowania i nie grozi zawaleniem. PINB wskazał także, że w dniu kontroli pomieszczenia nieużytkowane nie były wyposażone w żadne instalacje, a ogólnie stan estetyczny pomieszczeń był nieodpowiedni.

Organ podatkowy wskazał także na pisma doręczone mu przez [...] Urząd Wojewódzki w Ł. Wydział Polityki Społecznej oraz przez Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Ł. Pierwszy z tych podmiotów poinformował, że Spółka posiada status zakładu pracy chronionej przyznany decyzją z [...] r., i że Spółka nie zgłosiła Wojewodzie [...] nowy adres prowadzenia działalności gospodarczej w 2012 r., a mianowicie w P. przy ul A 4. Drugi z wymienionych podmiotów wskazał, że budynek dawnej tkalni "B" jest wpisany indywidualnie do rejestru zabytków nieruchomości, jednak w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego stwierdzono, iż budynek ten nie był utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami.

W rezultacie poczynionych ustaleń decyzją z dnia [...] r. organ pierwszej instancji określił Spółce wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości w kwocie 186.225 zł.

W odwołaniu od tej decyzji Spółka podniosła szereg zarzutów, później powtórzonych w skardze, naruszenia przepisów procesowych poprzez niedostateczne ustalenie, jaki był stan techniczny opodatkowanych obiektów i wadliwe przyjęcie, poprzez akceptację opinii biegłego S. K., że obiekty położone w P. przy ul. A 4 stanowią budynki w rozumieniu przepisów u.p.o.l., oraz poprzez wadliwe uznanie, że przedmiotowe obiekty budowlane są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, co w rezultacie doprowadziło do niewłaściwego zastosowania art. 1 ust. 1 pkt 1 oraz art. 1a ust. 1

pkt 3 u.p.o.l. Spółka zarzuciła też naruszenie art. 62 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane poprzez nieuwzględnienie faktu, że okresowej kontroli podlegają obiekty budowlane, w tym powierzchnie użytkowane, a nie wyłączone z użytku przez właściciela, a więc przeglądy techniczne przedmiotów opodatkowania w tej sprawie nie obejmowały tych części obiektów, które nie były użytkowane. Ponadto Spółka zarzuciła, że skarżona decyzja określiła wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2011, chociaż decyzja podatkowa dotycząca tego właśnie roku została rozstrzygnięta inna decyzją, choć też z [...] r.

Postanowieniem z 29 kwietnia 2014 r. Prezydent Miasta P. sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską w decyzji określającej Spółce zobowiązanie podatkowe za 2012 r. w podatku od nieruchomości położonej w P. przy

ul. A 4 poprzez skreślenie w sentencji decyzji w wierszu 23 na stronie pierwszej zapisu "2011" i wpisanie w to miejsce "2012". W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że błędny zapis w jednym wierszu jest oczywistą omyłką pisarską, bowiem zarówno w tytule decyzji oraz w treści jej uzasadnienia powołany został prawidłowo rok 2012, a więc nie ma żadnych wątpliwości, że tego właśnie roku dotyczy przedmiotowa decyzja.

Wskazaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...]r.

Na wstępie organ odwoławczy wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie jest związany na podstawie art. 153 oraz art. 193 w zw. z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wydanymi wobec Spółki prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 31 maja 2011 r. sygn. akt I SA/Łd 440-443/11 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 lipca 2013 r. o sygn. akt II FSK 2138-2141/11, bowiem dotyczą one tej samej nieruchomości, ale wcześniejszych lat podatkowych, jednakże organ kierował się dokonaną przez Sądy oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania.

Odnosząc się do meritum sprawy organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z przepisem art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. przez "grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumie się "grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, (...) chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych". Tym samym co do zasady każda nieruchomość będąca w posiadaniu przedsiębiorcy winna być opodatkowana według stawek przewidzianych dla gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z wyjątkami wskazanymi w przywołanym przepisie.

Organ podatkowy stwierdził, że jest niesporne, iż Spółka jest przedsiębiorcą wpisanym do KRS, stąd też co do zasady nieruchomości będące w jej posiadaniu, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W dalszej kolejności organ odwoławczy ustosunkował się do twierdzeń Spółki, która podnosiła w toku postępowania, iż w jej ocenie nieruchomość z uwagi na nośność stropów ma charakter mieszkalny; wskazywała na istnienie "względów technicznych" w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.; a także podnosiła, iż posiadany przez nią obiekt nie stanowi budynku w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., wreszcie wskazywała zwolnienia dla nieruchomości zabytkowych art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l oraz dla zakładu pracy chronionej z art. 7 ust. 2 pkt 4 u.p.o.l.

Kolegium oceniło, że opinia rzeczoznawcy P. S., na którą powoływała się Spółka, stanowi dowód w sprawie natomiast, stwierdzenie rzeczoznawcy, że przedmiotowy obiekt nie stanowi budynku w rozumieniu art. 1a

ust. 1 pkt 1 u.p.o.l, nie jest wiążące dla organów podatkowych.

Kolegium podniosło, że z opinii tego rzeczoznawcy wynika, iż oceniany kompleks kwalifikował się w dniu sporządzania opinii do remontu kapitalnego, a niektóre elementy do remontu generalnego. Budynek nie posiadał kompletnej konstrukcji dachu, ślusarki i stolarki okiennej i drzwiowej (w tamtym okresie nie istniała), były braki w elementach zewnętrznych, które wymagały zamurowania, fundamenty nie podlegały ocenie. Rzeczoznawca stwierdził, że fundamenty są. Cały kompleks był wyłączony od zasilania mediami zewnętrznymi i według biegłego nie był budynkiem. W ocenie biegłego, ponieważ dach i przegrody są niekompletne - nie spełniają definicji budynku.

Wskazany nawet przez rzeczoznawcę stan budynku świadczy o tym, zdaniem Kolegium, że wbrew konkluzji opinii obiekt ten jest budynkiem. Posiada bowiem wszystkie elementy wskazane w tym przepisie, zaś wynikające z tej opinii braki w pokryciu dachu, czy też elewacji ścian, jak również w innych elementach, nie powodują, że obiekt nie jest budynkiem w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.

Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji powołał w charakterze biegłego, rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. S. K. w celu wydania opinii, czy obiekty budowlane zlokalizowane na przedmiotowej nieruchomości stanowią budynki, a jeżeli tak, czy zachodzą względy techniczne uniemożliwiające wykorzystanie ich do prowadzenia działalności gospodarczej.

Biegły odniósł się szczegółowo do stanu nieruchomości. Stwierdził, że "Fundamenty można uznać za zadowalające; ściany konstrukcyjne murowane nie budzą obaw; nadproża nadotworowe w ścianach nośnych można uznać za zadowalające; stropy uznano za zadowalające pod kątem wykorzystania dla funkcji usługowo-magazynowej czy biurowej, a stropy odcinkowe nad prześwitem bramowym są w zadowalającym stanie technicznym, pociągi stropów międzypiętrowych zabezpieczone antykorozyjnie przez malowanie w zadowalającym stanie technicznym; słupy zabezpieczone antykorozyjnie - stan techniczny zadowalający; stropodach nie budzi obaw pod kątem występujących obciążeń własnych oraz środowiskowych; pokrycie dachu w części wysokiej w stosunkowo dobrym stanie technicznym, w części niskiej stan zadowalający (miejscowe pofałdowania papy); posadzki w części niskiej nowoczesne wykonane pod kątem potrzeb najemców; tynki wewnętrzne w wielu miejscach poskuwane i wymagają uzupełnienia; instalacje w środkowej części stosunkowo nowe z PCW w otulinach miejscowo pozrywane z uchwytów, instalacje elektryczne w części wysokiej wymagają remontu oraz badań pomiarowych; okna aluminiowe i drzwi stan dobry. Ponadto na podstawie ustawy prawo budowlane obiekty budowlane będące przedmiotem opinii są budynkami, a w opiniowanych nieruchomościach budynkowych nie stwierdzono występowania względów technicznych uniemożliwiających wykorzystywanie budynków do prowadzenia działalności gospodarczej. Na podstawie wykonanych sprawdzeń podczas przeglądów technicznych, nie zauważono, aby w ostatnich latach w opiniowanych obiektach była z przyczyn dotyczących stanu technicznego, konieczność wykonywania prac ze znaczną ingerencją w główne istotne elementy konstrukcyjno—budowlane, będące w zadawalającym stanie technicznym."

Odpowiadając na pytania reprezentującego Spółkę w czynnościach dowodowych pełnomocnika biegły wskazał m.in., że podczas dokonywanych przeglądów technicznych nie stwierdzono, aby w ostatnich latach była potrzeba wykonania prac wynikających ze złego stanu elementów konstrukcyjno-budowlanych, co zostało ustalone na podstawie m.in. na podstawie przeglądów technicznych, podczas których zostały wykonane pomiary.

Organ podkreślił także, że zgodnie z art. 62 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2013, poz.1409 ze zm.) wynika, iż obiekty budowlane powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę kontroli okresowej. Kontroli takiej dokonywał inż. P.S., który np. w protokole z 15 stycznia 2009 r. zawierającym ocenę stanu technicznego budynku nie stwierdził, że nie spełnia on definicji budynku, bądź, że jego stan techniczny wyłącza możliwość jego wykorzystania. We wnioskach i zaleceniach wskazał natomiast, że do użytkowania dopuszcza się jedynie pomieszczenia usługowo - biurowe znajdujące się na parterze budynku i dwa pomieszczenia na poziomie pierwszego piętra. Pozostałe pomieszczenia w budynku nie są użytkowane ze względu na prowadzone roboty porządkowe i przygotowawcze do adaptacji oraz przekazania ich do dalszej eksploatacji, Inż. P. S. zalecił przy tym prowadzenie prac przygotowawczych i przystąpienia do robót remontowo – budowlanych. Podobny stan budynku inż. P. S. stwierdził w protokole okresowej kontroli stanu technicznego obiektu ze stycznia 2014 r. Organ odwoławczy podniósł też, że zgodnie ze wskazanym art. 62 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane kontroli podlega cały obiekt budowlany, w tym wypadku budynek, nie zaś tylko użytkowana jego część, a ponadto organ podatkowy nie mógł naruszyć tego przepisu, bo go nie stosował.

Wskazując na zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci: opinii inż. P. S., opinii biegłego mgr inż. S. K., protokołach z oględzin nieruchomości, protokołach przeglądów okresowych, książce obiektu budowlanego organ odwoławczy stwierdził, że niezasadne jest stanowisko Spółki, według którego obiekt budowlany nie posiadał dachu i przegród pionowych budynku. Odrębną kwestią jest stan techniczny dachu i przegród pionowych, czy też ogólnie całego budynku, ale formułowanie wypowiedzi w tym zakresie pozostaje bez wpływu na kwalifikację obiektu budowlanego według kryteriów wynikających z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Definicja budynku odwołuje się do istnienia poszczególnych elementów budynku, a nie do ich stanu technicznego.

Ponadto organ podatkowy wskazał, że trudno jest uznać, ażeby obiekt, w którym Spółka wynajmowała powierzchnie użytkowe do prowadzenia działalności gospodarczej, nie stanowił budynku w rozumieniu przepisów u.p.o.l.

Odnosząc do kwestii "względów technicznych" organ odwoławczy wskazał, że zakup wymagających remontu obiektów budowlanych i ewentualne prowadzenie prac budowlanych, polegających na remoncie, czy nawet rozbudowie i przebudowie budynku, nie mieści się w ramach "względów technicznych" powodujących niemożność prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Prowadzenie przez przedsiębiorcę prac remontowych i adaptacyjnych, nawet zmieniających w przyszłości sposób wykorzystywania obiektu, świadczy o związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Organ odwoławczy podkreślił, że z wypisu z KRS wynika, że podstawą działalności Spółki jest kupno, zagospodarowanie, sprzedaż i wynajem nieruchomości oraz zarząd tymi nieruchomościami. Z akt przedmiotowej sprawy oraz innych spraw Spółki znanych z urzędu Kolegium wynika, iż Spółka kupuje m.in. nieruchomości poprzemysłowe, a po dokonaniu ich przebudowy, modernizacji i remontów przeznacza je na inne cele, w tym w szczególności wynajmując lokale innym przedsiębiorcom. Powoduje to, że prace budowlane w obiektach wymagających remontu mieszczą się w przedmiocie działalności Spółki, a zatem trudno jest mówić, iż nieruchomości nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia przez Spółkę działalności gospodarczej, bowiem były w sposób faktyczny wykorzystywane przez Spółkę poprzez ich zakup, zarządzanie, remont oraz wynajem. Kolegium podniosło, że w przypadku remontów, czy modernizacji budynków, mamy do czynienia z całkowicie odmienną sytuacją, niż w przypadku nowych budynków. W przypadku takich obiektów nowych początek obowiązku powstaje, zgodnie z art. 6 ust. 2 u.p.o.l., z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem. Oznacza to, że do końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło zakończenie budowy, ewentualnie rozpoczęcie użytkowania, nie istnieje w ogóle obowiązek podatkowy. Inaczej jest w przypadku budynków istniejących, które są remontowane, czy modernizowane, bowiem w takim wypadku obowiązek istnieje przez cały czas trwania prac remontowych lub modernizacyjnych, a takie prace nie wpływają na obowiązek podatkowy w tym zakresie. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika w szczególności konieczność remontu polegającego na: uzupełnieniu i wzmocnieniu tynków wewnętrznych, uzupełnieniu elementów na elewacji na poziomie dachu wzdłuż ul. A, uzupełnieniu elewacji od strony podwórka; elementów elewacji szczytowej od strony wschodniej, robotach tynkarskich i malarskich ścian i sufitów bramy oraz renowacji elementów metalowych bramy, uzupełnieniu okładzin schodów wejściowych do pomieszczeń nieużytkowanych, remoncie klatek schodowych, remoncie węźby dachowej w celu jej wzmocnienia i wymiany elementów konstrukcyjnych, naprawie i uzupełnieniu obróbek blacharskich gzymsów, rynien i rur spustowych. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika, iż elementy konstrukcyjne budynku są w złym stanie technicznym. Przeciwko temu świadczą chociażby przeglądy okresowe budynku dokonywane przez inż. P. S. na zlecenie Spółki, opinia inż. P. S., kontrola dokonana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jak również opinia powołanego w postępowaniu biegłego. Wskazane w zebranym materiale dowodowym uszkodzenia budynków są w pełni usuwalne w drodze prac remontowo-adaptacyjnych, stąd też nie stanowią "względów technicznych" w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

W ocenie Kolegium Spółka nie wykazała niemożności wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzonej działalności gospodarczej ze względów technicznych. Wręcz przeciwnie, z dokumentów wynika, że sporny budynek wymaga jedynie odpowiednich remontów i zabezpieczenia. Adaptacja budynku do profilu wykonywanej działalności gospodarczej (konieczność przeprowadzenia remontu budynku) nie jest przyczyną technologiczną uniemożliwiającą wykorzystywanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej.

Odnosząc się do przedstawionego w odwołaniu zarzutu, iż nie pobrano próbek materiałów i nie poddano ich badaniu na ściskanie oraz nie dokonano obliczeń mających wykazać stan zużycia technicznego poszczególnych elementów tych obiektów budowlanych, Kolegium stwierdziło, że z żadnego z dowodów zebranych w sprawie nie wynika, aby stan fundamentów, stropów, czy też ścian groził zawaleniem. Co więcej z przeglądów okresowych stan tych elementów konstrukcyjnych był oceniany jako dostateczny i dobry, natomiast fundamenty nie były poddawane ocenie. Wskazywana przez stronę Polska Norma PN-82/B-02003 "Obciążenia budowli. Obciążenia zmienne technologiczne" nie stanowi przepisu prawa, stąd też nie wiąże organów podatkowych przy wymiarze zobowiązania podatkowego. Spółka nie przedstawiła dowodów mających wskazywać na niewystarczającą nośność stropów, ścian, czy też fundamentów.

Kolegium odniosło się również do podnoszonych przez Spółkę argumentów, iż część budynku ma charakter mieszkalny. Organ podatkowy ocenił, że sam zamiar podatnika, dotyczący przekwalifikowania budynku na budynek mieszkalny, nie jest wystarczający do stwierdzenia, iż mamy do czynienia z budynkiem mieszkalnym, nie będącym budynkiem związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej, na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż nie wykonano faktycznej zmiany przeznaczenia części budynku na budynek mieszkalny, tzw. lofty, nie uzyskano pozwoleń architektoniczno-budowlanych na taką przebudowę oraz nie został on zamieszkany, natomiast sama wytrzymałość stropów, nie pozwalająca zdaniem podatnika na wykorzystanie budynku na cele przemysłowe, czy biurowe, a jedynie na mieszkaniowe, nie oznacza, że część budynku jest opodatkowana jako budynek mieszkalny.

Odnosząc się do wskazywanego przez Spółkę zwolnienia z opodatkowania przewidzianego dla zakładów pracy chronionej (art. 7 ust. 2 pkt 4 u.p.o.l.) organ odwoławczy stwierdził, że zwolnienie dotyczy jedynie nieruchomości faktycznie zajętych na prowadzenie tego zakładu i spełniających warunki do prowadzenia tego zakładu. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] r., przyznał Spółce status zakładu pracy chronionej od dnia 1 stycznia 2005 r. Spółka zgłosiła Wojewodzie jedynie cztery pomieszczenia pracy znajdujące się w Ł., przy pl. B 2 jako spełniające wymagania stawiane zakładom pracy chronionej, w związku z tym jedynie te pomieszczenia stanowią przedmiot opodatkowania zwolniony na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 4 u.p.o.l., nie zaś nieruchomość zlokalizowana w P. Stan ten uległ zmianie w odniesieniu do nieruchomości położonej w P. przy ul. A 4, ale dopiero od marca 2013 r., jak wynika z decyzji Wojewody [...] z [...] r.

Organ odwoławczy stwierdził też, że indywidualnie do rejestru zabytków został tylko wpisany budynek tzw. "tkalni wysokiej", jednakże obiekt ten nie podlega zwolnieniu podatkowemu w 2012 r. na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., gdyż nie był utrzymywany i konserwowany zgodnie z przepisami ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, ze względu na podejmowanie samowolnych działań nie uzgodnionych z [...] Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.

Kolegium odniosło się też do zarzutu określenia przedmiotowa decyzją zobowiązania w podatku za rok 2011, mimo wydania w tej mierze odrębnej decyzji. Organ odwoławczy wskazał to na oczywistą omyłkę pisarską popełnioną przez organ pierwszej instancji, ale sprostowaną.

W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

1. art. 121 Ordynacji podatkowej poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie podatnika do organów państwowych, a w szczególności:

a) poprzez uznanie za podstawę zaskarżonej decyzji, iż za wyjątkiem opinii sporządzonych przez uprawnionego inż. budownictwa lądowego P. S., strona skarżąca nie wykazywała występowania tzw. względów technicznych uniemożliwiających częściowe wykorzystanie obiektów budowlanych do prowadzenia działalności gospodarczej w sytuacji, gdy jest to sprzeczne z wnioskami dowodowymi strony, w tym w szczególności wnioskami o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego rzeczoznawcy budowlanego, które nie zostały uwzględnione przez organ podatkowy pierwszej instancji;

b) ignorowanie przez organ podatkowy składanych przez stronę skarżącą zastrzeżeń do opinii biegłego mgr inż. S. K., w tym w szczególności brak oceny opinii biegłego z punktu widzenia tych zastrzeżeń z uwzględnieniem zasady swobodnej oceny dowodów;

2. art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady prawdy materialnej, a w szczególności brak ustalenia, jakie uszkodzenia przedmiotu opodatkowania występowały w okresie opodatkowania, a w szczególności czy uszkodzenia te miały charakter, o którym mowa w przepisie art. 1a ust. 1 pkt 3) u.p.o.l., w tym w szczególności jakie zmiany dokonano w konstrukcji przedmiotowego budynku i z jakich przyczyn oraz jak wpływało istnienie tych wad na możliwość wykorzystania budynku do prowadzenia działalności gospodarczej;

3. art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów i całkowicie dowolne przyjęcie, iż:

a) strona skarżąca nie wykazywała zgłaszanymi wnioskami dowodowymi występowania tzw. względów technicznych uniemożliwiających częściowe wykorzystanie obiektów budowlanych do prowadzenia działalności gospodarczej w sytuacji, gdy jest to sprzeczne nie tylko z wnioskami dowodowymi strony skarżącej o dopuszczenie dowodu z opinii innego biegłego rzeczoznawcy budowlanego, jedynie nie uwzględnionymi przez organy podatkowe, ale także ustaleniami samego organu podatkowego drugiej instancji, który z jednej strony stwierdzając, iż nie jest obowiązkiem organu podatkowego wykazywanie za stronę skarżącą występowania tzw. względów technicznych, z drugiej strony uznaje za zasadne oddalenie wniosku dowodowego strony skarżącej o dopuszczenie dowodu z kolejnego biegłego celem właśnie wykazania tych względów technicznych, w sposób całkowicie lakoniczny uznając przy tym, iż opinia biegłego S. K. jest jasna, logiczna i wewnętrznie spójna, a przede wszystkim nie oceniając, iż jest ona wyczerpująca;

b) opinie biegłego mgr inż. S. K., tj. pisemna zasadnicza oraz uzupełniająca, mają moc dowodową w zakresie tez, na jakie miał się wypowiedzieć ten biegły, a w szczególności zawiera oceny co do stanu technicznego przedmiotu odnoszące się do okresu opodatkowania, wywodzone z określonych i pozwalających na weryfikację ustaleń faktycznych, a przez to, że mogą one stanowić podstawę ustalenia tego, czy przedmioty opodatkowania w roku 2012 mogły być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych w sytuacji, gdy opinia biegłego w tym przedmiocie jest całkowicie arbitralna i w istocie przedstawia jedynie zupełnie nieweryfikowalne wnioski biegłego, czego powodem jest to, iż organy podatkowe obu instancji nie dokonały ich jakiejkolwiek oceny z uwzględnieniem zasady swobodnej oceny dowodów, w tym w szczególności nie dokonały oceny tego, czy z punktu widzenia składanych przez stronę skarżącą zastrzeżeń do tych opinii, opinie te są spójne, logiczne, zgodne z doświadczeniem życiowym i wyczerpujące, a w szczególności czy wyrażane w nich oceny biegłego są właśnie w ogóle weryfikowalne;

c) uszkodzenia przedmiotu opodatkowania istniejące w okresie opodatkowania miały charakter tymczasowy i usuwalny i nie były podyktowane względami technicznymi, w tym w szczególności ich technicznym zużyciem w sytuacji, gdy dopuszczony w sprawie biegły, za wyjątkiem dokonanych oględzin obiektów oraz przeglądów pochodzących z roku 2013 w istocie nie zweryfikował m.in. za pomocą badania wytrzymałości próbek na ściskanie tego czy zużycie techniczne przedmiotu opodatkowania w związku z jego uszkodzeniami miało charakter trwały, a w szczególności, czy jest możliwe wykorzystanie niewykorzystywanych obecnie wyższych kondygnacji tych obiektów do prowadzenia działalności gospodarczej uwzględniając przewidziane w Polskiej Normie tzw. "Obciążenia zmienne technologiczne" immanentnie związane z wykorzystywaniem danego obiektu do działalności gospodarczej;

d) stwierdzenia inż. P. S., dotyczące stanu technicznego budynków są rozbieżne w sporządzonych przez niego dokumentach i uzależnione od celu i podmiotu jakiemu są udostępnione w sytuacji, gdy nie tylko pomiędzy przeglądem technicznym inż. P. S. z dnia 15 stycznia 2009 r., a opinią z dnia 12 stycznia 2006 r. istnieje rozbieżność czasowa wynosząca 3 lata, ale także przez to oba te dokumenty stwierdzają inny sposób i zakres ich użytkowania oraz stan techniczny przedmiotów opodatkowania, w tym w szczególności z uwzględnieniem wykonanych w międzyczasie prac zabezpieczających oraz remontowych, które jednak nie doprowadziły do usunięcia względów technicznych występujących w tych obiektach budowlanych;

e) całkowicie dowolne uznanie przez organ podatkowy jako niewiarygodnego podanego przez pełnomocnika strony skarżącej przykładu katastrofy budowlanej mającej miejsce w 2005 r. w budynku na pl. B 2 w Ł., gdzie pozornie bardzo solidny budynek, mający grube mury może się zawalić, i uzasadniającego zastrzeżenia strony skarżącej co do jakości opinii biegłego mgr inż. S. K., a w szczególności co do braku przeprowadzenia przez tego biegłego badań wytrzymałościowych konstrukcji budynku z uwzględnieniem obciążeń zmiennych technologicznych bezwzględnie koniecznych dla oceny występujących względów technicznych w sytuacji, gdy nie znajduje oparcia w materiale dowodowym twierdzenie organu I instancji, że przyczyną tamtej katastrofy była ingerencja firmy budowlanej w elementy konstrukcyjne budynku;

f) poprzez całkowicie dowolne uznanie, w szczególności bez żadnego uzasadnienia faktycznego, iż w okresie opodatkowania obiekty budowlane zlokalizowane w P. stanowiły budynki w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, tj. w szczególności brak przedstawienia stanu tych obiektów w okresie opodatkowania oraz tego z czego ewentualnie ustalony przez organ podatkowy stan tych obiektów w okresie opodatkowania wynikał;

g) całkowicie dowolne uznanie, iż przyczyną faktycznego braku użytkowania wyższych kondygnacji budynków mógł być brak potencjalnych najemców, a nie tzw. względy techniczne w sytuacji, gdy ocena organu podatkowego drugiej instancji w tym zakresie dokonywana jest w całkowitym oderwaniu wszechstronnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a w szczególności tego, iż w zakresie tej powierzchni zostały nawet odcięte wszystkie media;

h) całkowicie dowolne uznanie, iż inżynier budownictwa lądowego P. S., wskazując w protokole z okresowej kontroli stanu technicznego obiektu, iż "pozostałe pomieszczenia w budynku nie są obecnie użytkowane ze względu na prowadzone roboty porządkowe i przygotowawcze do adaptacji, przekazania ich do dalszej eksploatacji", mógł odnosić się do powierzchni wyłączonych w tym obiekcie z użytkowania w sytuacji, gdy nie tylko nie potwierdzają tego jakiekolwiek zdjęcia również załączone do opinii biegłego S. K., z których przede wszystkim nie wynika, by w zakresie pustych powierzchni wyłączonych z użytkowania były obecnie czy wcześniej prowadzone jakiekolwiek roboty porządkowe i przygotowawcze do adaptacji, przekazania ich do dalszej eksploatacji, co zresztą potwierdza fakt braku mediów w tych pomieszczeniach, ale nawet nie fakt rzekomego prowadzenia na tych powierzchniach jakiekolwiek robót porządkowych i przygotowawczych do adaptacji, przekazania ich do dalszej eksploatacji nie znajduje odzwierciedlenia w treści protokołów z oględzin przedmiotów opodatkowania dokonywanych przez organy podatkowe;

i) poprzez całkowicie dowolne uznanie, iż stwierdzenie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. w wyniku wizji lokalnej z dnia 14 listopada 2013 r., że konstrukcja budynku nie zagraża bezpieczeństwu użytkowemu i nie grozi zawaleniem wskazuje na brak występowania tzw. względów technicznych co do powierzchni, która w trakcie tej wizji była wyłączona z użytkowania w sytuacji, gdy wręcz w sposób oczywisty stwierdzenia wizji lokalnej odnoszą się do aktualnego sposobu użytkowania obiektu, tj. właśnie w przypadku wyłączenia części powierzchni przedmiotów opodatkowania z użytkowania ze względów technicznych i nie obciążaniu przedmiotu opodatkowania dodatkowymi obciążeniami związanymi z ewentualnym włączeniem takiej powierzchni do użytkowania;

4. art. 210 § 1 pkt 6) w zw. z art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez:

a) brak uzasadnienia faktycznego zaskarżonej decyzji w zakresie oceny mocy dowodowej opinii biegłego mgr inż. S. K., a w szczególności brak oceny spójności, zgodności z zasadami doświadczenia życiowego oraz logiki i kompletności treści tej opinii z punktu widzenia składanych przez stronę skarżącą zastrzeżeń do treści tej opinii oraz przyznanie jej waloru dowodowego w istocie jedynie z powodu tego, iż opinia ta jest korzystna dla organu podatkowego;

b) brak wyjaśnienia podstawy prawnej, w oparciu o którą organ podatkowy drugiej instancji wywodzi wiadomości specjalne z treści stwierdzeń Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł., nie będącego biegłym w sprawie;

5. Art. 180 § 1 w zw. z art. 181 w zw. z art. 188 w zw. z art. 197 § 1 O.p. poprzez nieuwzględnienie wniosku strony skarżącej o dopuszczenie w sprawie dowodu z opinii innego rzeczoznawcy budowlanego, w szczególności gdy wydana w sprawie opinia mgr inż. S. K. nie jest spójna, logiczna, a przede wszystkim weryfikowalna i kompletna, a dopuszczenie tego wniosku dowodowego miało istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem zmierzało do wykazania przez stronę skarżąca występowania wskazywanych tzw. względów technicznych dotyczących przedmiotów opodatkowania;

6. Art. 197 § 1 O.p. poprzez oparcie treści zaskarżonej decyzji na stwierdzeniach Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. dotyczącej oceny stanu konstrukcji przedmiotów opodatkowania, a w szczególności na ocenach, iż "konstrukcja budynku nie zagraża bezpieczeństwu użytkowania i nie grozi zawaleniem" w sytuacji, gdy jak to z kolei słusznie zauważa organ podatkowy pod kątem prywatnej opinii inżyniera budownictwa lądowego P. S., powyższe oceny wymagają wiadomości specjalnych, którymi w postępowaniu podatkowym dysponuje wyłącznie biegły sądowy;

Strona skarżąca zarzuciła również naruszenie przepisów prawa materialnego:

1. Art. 1a ust. 1 pkt 1) u.p.o.l. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie wprost z wniosków końcowych opinii biegłego mgr inż. S. K., iż obiekty położone w P. przy ul. A 4 stanowią budynki w rozumieniu treści tego przepisu i ustawy prawo budowlane;

2. Art. 1a ust. 1 pkt 3) u.p.o.l. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, iż ww. obiekty budowlane są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, w sytuacji, gdy obiekty te, za wyjątkiem powierzchni parterów, z uwagi na ich stan techniczny w okresie opodatkowania, nie był w okresie opodatkowania i nie mogły być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych;

3. Art. 62 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz.1118 ze zm.) poprzez jego nie zastosowanie i zupełne pominięcie, iż zgodnie z przesłankami przewidzianymi w treści tego przepisu okresowej kontroli podlegają obiekty budowlane, w tym powierzchnie użytkowane, a nie wyłączone z użytku przez właściciela, a przez to że przeglądy techniczne przedmiotów opodatkowania nie obejmowały części obiektów, które nie były użytkowane.

Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona, bowiem organy nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie należy zauważyć, że podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych podkreślają wadliwość postępowania organów polegającą na niedostatecznym ustaleniu stanu technicznego, w jakim znajdowały się obiekty budowlane objęte decyzjami wymiarowymi, a w szczególności budynek dawnej tkalni, a przez to wadliwe przyjęcie, że obiekt ten miał cechy budynku w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., oraz wadliwe przyjęcie, że wobec spornych obiektów nie zachodziła przeszkoda określona pojęciem "względy techniczne" uniemożliwiająca ich wykorzystywanie do prowadzenia działalności gospodarczej przez Spółkę. Jakkolwiek w skardze zarzucono naruszenie szeregu różnych przepisów Ordynacji podatkowej, to w zasadzie istota wszystkich zarzutów dotyczy wskazanej wyżej kwestii spornej. Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego są konsekwencją zarzutów procesowych. Spółka twierdzi bowiem, że organy wadliwie zastosowały

art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. i art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. na skutek wcześniejszego, błędnego ustalenia stanu technicznego spornych obiektów.

A zatem istotą sporu jest przesądzenie, czy określona skarżącej Spółce przez organy podatkowe wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za analizowany okres podatkowy w odniesieniu do spornej nieruchomości jest prawidłowa, przy uwzględnieniu formułowanych w postępowaniu podatkowym twierdzeń Spółki, że:

- brak podstaw do uznania, że nieruchomość jest związana z działalnością gospodarczą, gdyż ze względów technicznych nieruchomość nie może być wykorzystywana w całości do takiej działalności (art.1a ust.1 pkt.3 u.p.o.l.),

- posiadany obiekt nie stanowi budynku w rozumieniu art.1a ust.1 pkt.1 u.p.o.l.

Natomiast Spółka w skardze nie podnosi już zarzutów o kwestionowaniu jej stanowiska, że obiekt podlega zwolnieniu od podatku od nieruchomości jako zabytek (art.7 ust.1 pkt.6 u.p.o.l.), że skarżąca Spółka jest zwolniona z opodatkowania podatkiem od nieruchomości zgodnie z art. 7 ust.2 pkt. 4 u.p.o.l. jako zakład pracy chronionej, oraz że nieruchomość ze względu na nośność stropów ma charakter mieszkalny .

Przede wszystkim przypomnieć należy, że zgodnie z art.2 ust.1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają "nieruchomości lub obiekty budowlane", które enumeratywnie zostały wskazane w jego treści (grunt, budynek lub jego część, budowla lub jej część związana z prowadzeniem działalności gospodarczej). Podatnikami tego podatku są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące, jak w analizowanej sprawie, użytkownikami wieczystymi zabudowanych nieruchomości lub obiektów budowlanych, nie oddanych w posiadanie samoistne innym podmiotom (art. 3 ust. 1 pkt. 3 i ust. 3 u.p.o.l.). W art.1a ust. 1 pkt. 3 tej ustawy ustawodawca wyjaśnił, że grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b (art. 5 ust. 1 pkt. 1 lit. b nie ma zastosowania w tej sprawie), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych.

W postępowaniu podatkowym ustalono, że podstawą działalności Spółki jest kupno, zagospodarowanie, sprzedaż i wynajem nieruchomości oraz zarząd tymi nieruchomościami. W ramach swojej działalności Spółka kupuje m.in. nieruchomości poprzemysłowe, a po dokonaniu ich przebudowy, modernizacji i remontów przeznacza je na inne cele, w tym w szczególności wynajmując lokale innym przedsiębiorcom.

Fakt posiadania przez przedsiębiorcę budynku, budowli lub gruntu skutkuje tym, że uznaje się je za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podlegają one opodatkowaniu według wyższych stawek określanych uchwałą właściwej rady gminy zgodnie z art.5 ust.1 u.p.o.l, chyba że wystąpią określone prawem przypadki wyłączające opodatkowanie wskazanych nieruchomości i obiektów budowlanych podatkiem od nieruchomości według tych wyższych stawek.

W skardze brak jest zarzutu niezastosowania przez organy podatkowe art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., chociaż wcześniej istniał spór w tym zakresie pomiędzy organami a Spółką. A zatem nie ma potrzeby szczegółowego analizowania tej kwestii. Wystarczające jest wskazanie, że analiza stanu faktycznego, ustalonego w postępowaniu podatkowym na podstawie zebranego w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i jego ocena w świetle obowiązującego stanu prawnego uzasadnia stwierdzenie, że brak jest podstaw do przyjęcia, zgodnie z wcześniejszymi twierdzeniami strony, iż nieruchomość położona w P. przy ul. A 4, podlega w całości lub w części zwolnieniu od podatku jako zabytek. Zwolnienie od podatku od nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków znajduje obligatoryjne zastosowanie, gdy zachodzą przesłanki wymienione w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Organ podatkowy badający istnienie tych przesłanek ustala, czy nieruchomość jest wpisana do rejestru zabytków na mocy indywidualnej decyzji o wpisie oraz bada, czy nieruchomość ta (z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej) jest utrzymywana i konserwowana zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. W postępowaniu podatkowym ustalono, że jeden z powyższych warunków – uzasadniający zwolnienie od podatku – spełnia wyłącznie budynek tzw. tkalni wysokiej. Jednakże w odniesieniu do tego obiektu nie został spełniony drugi, konieczny warunek, a mianowicie utrzymywanie i konserwowanie tego obiektu zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Podstawę dla tych ustaleń organów stanowiły wyjaśnienia [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, wskazane przez organy, dotyczące podejmowania przez Spółkę samowolnych działań nie uzgodnionych z [...] Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, co w jego ocenie wyklucza przyjęcie, że obiekt był przez Spółkę konserwowany i utrzymywany zgodnie z przepisami o ochronie zabytków.

Także z uwagi na brak w skardze podnoszonego wcześniej twierdzenia o zwolnieniu spornej nieruchomości od podatku, jako zakładu pracy chronionej, wystarczające jest wskazanie, że organy prawidłowo uznały, że brak jest podstaw do przyjęcia zwolnienia wskazanej nieruchomości z opodatkowania przewidzianego dla zakładów pracy chronionej. Organ odwoławczy słusznie stwierdził, że zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 4 u.p.o.l, zwolnienie dotyczy jedynie nieruchomości faktycznie zajętych na prowadzenie tego zakładu i spełniających warunki do prowadzenia tego zakładu. Warunków tych nie spełniała nieruchomość zlokalizowana w P. przy ul. A 4, bo ani przed 2012 r., ani w 2012 r., nie była ona zgłoszona Wojewodzie [...] jako miejsce prowadzenia zakładu pracy chronionej.

Odnosząc się do podnoszonych wcześniej przez Spółkę argumentów, których brak już w skardze, iż część budynku ma charakter mieszkalny, Sąd stwierdza, że z akt sprawy nie wynika, by w 2012 r. zmieniono przeznaczenie części budynku na budynek mieszkalny. Skarżąca Spółka nie uzyskała pozwoleń architektoniczno-budowlanych na taką przebudowę. Budynek nie został zamieszkany. Ocena Spółki, że wytrzymałość stropów nie pozwala na wykorzystanie budynku na cele przemysłowe czy biurowe, a jedynie na cele mieszkaniowe, nie jest wystarczająca w świetle art.1a ust.1 pkt.3 u.p.o.l. do uznania budynku za mieszkalny i zwolnienia w części nieruchomości położonej w P. przy ul. A 4 od podatku od nieruchomości związanej z działalnością gospodarczą.

Odniesienie się do pozostałych zarzutów skarżącej Spółki sprowadza się do oceny, czy obiekty budowlane zlokalizowane na przedmiotowej nieruchomości stanowią budynki, a także czy zachodzą względy techniczne uniemożliwiające prowadzenie na przedmiotowej nieruchomości działalności gospodarczej.

Stosownie do art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. budynkiem jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowalnych, oraz posiada fundamenty i dach. Stwierdzić należy, że ustawowa definicja budynku nie uwzględnia jego stanu technicznego. Przyjąć należy, że budynek posiada dach do momentu jego całkowitego usunięcia. Dopiero obiekt całkowicie i trwale pozbawiony dachu, nieosłonięty, nieograniczony od góry, przestaje być budynkiem, a nawet obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Uszkodzenia częściowe dachu nie oznaczają braku dachu i nie uzasadniają stwierdzenia, że dany obiekt nie jest budynkiem (np. wyrok NSA z 3 kwietnia 2014 r., II FSK 812/12, LEX nr 1485453).

Zgromadzone w postępowaniu podatkowym dowody, w szczególności opinie biegłych i to zarówno P. S. jak i S. K., nie dają podstaw do stwierdzenia, że oceniane obiekty nie posiadały dachu i przegród pionowych w zakresie jaki wyłącza uznanie ich za budynki w rozumieniu art.1 a ust. 1 pkt.1 u.p.o.l.

Natomiast względy techniczne w rozumieniu u.p.o.l. to takie, których związek z nieruchomością, polega na tym, że ze swej natury nieruchomość ta nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia danej działalności gospodarczej. Pojęcie względów technicznych nie obejmuje swoim zakresem technologicznych, ekonomicznych, jak również finansowych przyczyn braku możliwości wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej, ma ono bowiem normatywny kontekst determinowany kryteriami formalnymi właściwymi dla przepisów prawa budowlanego. Przepis art. 1a ust. 1

pkt 3 u.p.o.l. może więc znaleźć zastosowanie tylko w przypadku zaistnienia obiektywnych okoliczności natury technicznej, całkowicie uniemożliwiających wykorzystanie przedmiotu opodatkowania do celów działalności gospodarczej prowadzonej przez dany podmiot. Tym samym wyłączenie, o jakim mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., nie obejmuje sytuacji, gdy brak możliwości wykorzystania nieruchomości dla celów działalności gospodarczej wynika z przyczyn leżących po stronie posiadającego daną nieruchomość przedsiębiorcy. Spółka w ramach swojej działalności kupuje, zagospodarowuje, sprzedaje i wynajmuje nieruchomości.

Przedmiotowa nieruchomość wymaga, dla jej wykorzystania w działalności gospodarczej Spółki (np. wynajem nieruchomości innym podmiotom), przeprowadzenia prac remontowych, odtworzeniowych, modernizacyjnych czy adaptacyjnych, które się także mieszczą w zakresie działalności Spółki. Uszkodzenia nieruchomości są usuwalne. Czasowe niewykorzystywanie nieruchomości dla celów np. wynajmu z powodu niewykonania w części obiektu wskazanych prac remontowych, modernizacyjnych, czy adaptacyjnych pozostaje w związku z powyższymi uwagami, bez znaczenia dla kwestii opodatkowania podatkiem od nieruchomości (np. wyrok NSA z 3 kwietnia 2014 r., II FSK 821/12, LEX nr 1475122; wyrok NSA z 7 lutego 2014 r., II FSK 458/12, LEX nr 1497828).

W świetle powyższych uwag nie ma podstaw do stwierdzenia, że w roku 2012 budynek nie był związany z prowadzoną działalnością gospodarczą przez skarżącą Spółkę, gdyż był w posiadaniu podmiotu gospodarczego, jego zły stan techniczny nie był nieusuwalny, a mógł być wyeliminowany w drodze prac remontowych, odtworzeniowych, modernizacyjnych. Jak już wyżej wskazano, wyłączenie, o jakim mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., nie obejmuje sytuacji, gdy brak możliwości wykorzystania nieruchomości dla celów działalności gospodarczej wynika z przyczyn leżących po stronie posiadającego daną nieruchomość przedsiębiorcy. W rezultacie powyższych rozważań należy uznać, że organy podatkowe dokonały prawidłowej interpretacji art. 1a ust. 1 pkt 1 oraz art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a także prawidłowo zastosowały te przepisy w rozpatrywanej sprawie.

Sąd nie znalazł też podstaw do uwzględnienia zarzutów Spółki dotyczących przeprowadzenia postępowania dowodowego z naruszeniem art. 121, art. 122 i art.187 §1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. 2012 poz. 749 ze zm.). Należy mieć na uwadze, że dokonana ocena stanu technicznego nieruchomości w toku postępowania w tej sprawie ma odniesienie do obowiązku podatkowego skarżącej spółki za 2012 r. Inż. P. S. w protokole z 15 stycznia 2009 r. zawierającym ocenę stanu technicznego budynku nie stwierdził, że nie spełnia on definicji budynku bądź, że jego stan techniczny wyłącza możliwość jego wykorzystania w działalności gospodarczej. We wnioskach i zaleceniach wskazał natomiast, że do użytkowania dopuszcza się jedynie pomieszczenia usługowo - biurowe znajdujące się na parterze budynku i dwa pomieszczenia na poziomie pierwszego piętra. Pozostałe pomieszczenia w budynku nie są użytkowane ze względu na prowadzone roboty porządkowe i przygotowawcze do adaptacji oraz przekazania ich do dalszej eksploatacji. Inż. P.S. zalecił przy tym prowadzenie prac przygotowawczych i przystąpienia do robót remontowo – budowlanych. Nie podnoszono w tym protokole, że uszkodzenia budynku mają charakter nieusuwalny. Nie kwestionowano także w protokole stanu fundamentów. Skarżąca Spółka nie wykazała, że stan ten w 2012 r. był na tyle zły, że zagrażał katastrofą budowlaną. Nie wykazała też jakie wykonywała w międzyczasie prace remontowe i zabezpieczające, które nie doprowadziły do usunięcia względów technicznych występujących w ocenianych obiektach i jakie to były te nieusuwalne względy techniczne. W okresowych ocenach technicznych stanu budynku nie podnoszono kwestii złego stanu konstrukcji budynku i fundamentów, mogącego grozić katastrofą, a strona nie wykazała faktu podejmowania działań zabezpieczających mających na celu wyeliminowanie skutków ewentualnej katastrofy.

Organ podatkowy powołał kolejnego biegłego, zgodnie z zaleceniami WSA w Łodzi w innych sprawach. Dokonał wnikliwej oceny opinii tego biegłego i oceny wszystkich zgromadzonych w postępowaniu podatkowym dowodów.

Nieuwzględnienie wniosku strony o powołanie kolejnego biegłego nie może dyskwalifikować wyników przeprowadzonego postępowania. Artykuł 188 Ordynacji podatkowej wskazuje, że odmowa przeprowadzenia dowodu może nastąpić w dwóch przypadkach. Po pierwsze, okoliczności będące przedmiotem dowodu nie mają znaczenia dla sprawy i po wtóre, okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym opinii biegłych i protokołów okresowych ocen stanu technicznego budynku organ uznał, że okoliczności będące przedmiotem dowodu zostały wystarczająco stwierdzone dowodami znajdującymi się w aktach sprawy i stanowisko to zasługuje na aprobatę. Obowiązek uwzględniania wniosków dowodowych strony nie może być nieograniczony, gdyż uniemożliwiałoby to zakończenie postępowania.

Nie zachodziła potrzeba powołania kolejnego biegłego, bo opinia sporządzona przez biegłego S. K., wraz z jej uzupełnieniem wykonanym na skutek pytań i zastrzeżeń postawionych przez podatnika, daje wystarczającą odpowiedź na istotne kwestie sporne w tej sprawie. W świetle tej opinii, załączonego materiału fotograficznego, protokołów z przeglądu budynków, a nawet opinii biegłego P. S. nie powinno być żadnej wątpliwości, że sporne obiekty są budynkami w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.. Wszak są trwale związane z gruntem, są wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, oraz mają fundamenty i dach. Stan taki był w szczególności w 2012 r. Udowodniony fakt istnienia uszkodzeń dachu, ścian, czy innych elementów i zakres tych uszkodzeń właśnie potwierdzają, że obiekty posiadały istotne cechy wynikające z definicji ustawowej budynku. Uszkodzenia dachu, czy ścian właśnie potwierdzają, że te elementy budynku istnieją, chociaż wymagają naprawy, a nie że ich nie ma. Strona nie wykazała w żaden sposób, że stopień dewastacji elementów budynku był tak duży, że nawet nie można mówić o ich istnieniu.

Podobne uwagi należy poczynić, co do zgromadzenia przez organy wystarczającego materiału dowodowego pozwalającego na wniosek, że w 2012 r. nie występowały względy techniczne, o których mowa w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., uniemożliwiające trwale wykorzystanie budynków do prowadzenia działalności gospodarczej. Przecież nawet z ocen budynków dokonywanych przez inż. P.S., na którego powołuje się Spółka, nie wynika, że istnieją takie przeszkody techniczne, które trwale uniemożliwiają trwale wykorzystanie tych budynków pofabrycznych do prowadzenia działalności gospodarczej. Wprost przeciwnie, tak z jego ocen, jak i z opinii biegłego powołanego przez organ podatkowy, wynika jasno, że część budynku wymaga remontu, a zatem zły stan techniczny niektórych części budynku jest usuwalny.

Nie ma żadnych podstaw do twierdzenia, że opinia biegłego K. jest niedostateczne, nieweryfikowalna i niespójna, w szczególności dlatego, że biegły nie wykonywał prób wytrzymałościowych fundamentów, ścian lub stropów. Organy podatkowe mogą korzystać z opinii biegłych, gdy do wyjaśnienia sprawy konieczna jest wiedza specjalistyczna. Ale to biegły dysponujący taką wiedzą wie jednocześnie, jakie ewentualne metody badawcze powinny być zastosowane, aby odpowiedzieć na pytania mu postawione. Skarżąca Spółka w żaden sposób nie wykazała, że ocena stanu technicznego stropów, ścian, fundamentów lub innych elementów budynków w aspekcie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (istnienia względów technicznych uniemożliwiających wykorzystanie budynków do prowadzenia działalności gospodarczej) mogła być dokonana tylko po dokonaniu takich prób wytrzymałościowych. To biegły jako specjalista do spraw budowlanych ocenił na podstawie zgromadzonych dowodów, oględzin budynków i własnej wiedzy specjalistycznej, że wykonywanie takich prób nie jest konieczne. Skoro nie ma w tym zakresie kontrdowodu, to brak podstaw do podważania opinii biegłego. Pogląd skarżącej Spółki o niekompletności opinii biegłego bez przeprowadzenia takich prób nie znajduje żadnego oparcia. W szczególności brak jest konkretnych przesłanek wskazujących na wcześniejszą konieczność przeprowadzenia takich prób.

Zdaniem Sądu dokonana ocena materiału dowodowego nie ma charakteru dowolnego, a jest oceną swobodną, do której organy miały prawo na podstawie art.191 Ordynacji podatkowej.

Nie jest też uzasadniony zarzut naruszenia art. 62 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Organy podatkowe przede wszystkim nie mogły naruszyć tego przepisu w sposób wskazany w skardze, bo go nie stosowały. Organ odwoławczy odniósł się do tej kwestii. Istotne jest jednak to, co było przedmiotem wcześniejszych rozważań, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy będący podstawa wydanych decyzji dotyczył stanu technicznego całego spornego budynku, a nie tylko jego części użytkowanych.

W tej sytuacji Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm.).

ak