Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 513/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6172 Notariusze i aplikanci notarialni
Hasła tematyczne: Aplikacje prawnicze
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 71b par. 1 i 3,  art. 71c par. 1-7, art. 71k par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 189 poz 1158
law: Ustawa z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2009 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu konkursowego na aplikację notarialną oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] Minister Sprawiedliwości, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 71k § 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie - Dz. U. z 2002 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. (dalej zwanej p.n.), utrzymał w mocy uchwałę nr [...] z dnia [...] września 2008 r. Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości na obszarze właściwości Izby Notarialnej w [...] (dalej zwanej Komisją Egzaminacyjną) w sprawie ustalenia wyniku egzaminu konkursowego na aplikację notarialną. W powyższej uchwale Komisji Egzaminacyjnej, wydanej w oparciu o art. 71b § 1, art. 71j § 3 i art. 71k § 1 p.n., stwierdzono, że J. S. (dalej skarżąca) otrzymała z egzaminu konkursowego na aplikację notarialną, przeprowadzonego w dniu [...] września 2008 r., 182 punkty, w związku z czym uzyskała negatywny wynik z egzaminu konkursowego.

W świetle powołanego wyżej przepisu art. 71b § 1 p.n., egzamin konkursowy przeprowadzają komisje egzaminacyjne do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości, powołane na obszarze jednej izby notarialnej, (...). Siedziba komisji mieści się w siedzibie izby notarialnej. Zgodnie z treścią art. 71j § 3 p.n., pozytywny wynik z egzaminu konkursowego otrzymuje kandydat, który uzyskał z testu co najmniej 190 punktów. Natomiast art. 71k § 1 p.n. stanowi, że po przeprowadzeniu egzaminu konkursowego komisja ustala wynik kandydata w drodze uchwały. Komisja ogłasza wyniki egzaminu konkursowego. Od uchwały komisji służy kandydatowi odwołanie dotyczące wyniku jego egzaminu do Ministra Sprawiedliwości (art. 71k § 2 p.n.). W odwołaniu od uchwały Komisji Egzaminacyjnej skarżąca m.in. podniosła, na egzaminie konkursowym na aplikację notarialną znalazły się pytania nie mieszczące się w zakresie art. 71 b § 3 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie. W ocenie Skarżącej były to pytania z zakresu prawa podatkowego, pytanie nr 87 dotyczące zagadnień z prawa bankowego, pytanie nr 246 dotyczące możliwości sporządzania aktu notarialnego przez konsula, pytanie nr 182 dotyczące wskazania jednostek organizacyjnych Najwyższej Izby Kontroli, pytanie nr 163 dotyczące ustawy o lasach, pytania z ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, pytania nr 161 i 162 dotyczące zagadnień unormowanych w ustawie o scalaniu i wymianie gruntów, oraz pytanie nr 180 dotyczące ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wyżej wskazane pytania według Skarżącej nie mieszczą się w zamkniętym katalogu dziedzin wskazanych w art. 7Ib § 3 ustawy - Prawo o notariacie i nie mogą stanowić podstawy oceny wiedzy kandydata na aplikanta notarialnego' Ponadto J. S. podniosła, że pytanie nr 15 zawiera niejednoznaczne i nie -wynikające z ustawy pojęcie "ustawowy zapis naddzialowy" i również nie może stanowić podstawy do oceny wiedzy osoby zdającej egzamin na aplikacje notarialną.

Minister Sprawiedliwości nie podzielił argumentacji odwołania. W uzasadnieniu ww. decyzji z dnia [...] stycznia 2009r. stwierdził, że egzamin, którego skarżąca była uczestnikiem, został przeprowadzony w trybie zgodnym z wymogami ustawy i rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie komisji egzaminacyjnej do spraw aplikacji notarialnej oraz szczegółowego trybu i sposobu przeprowadzania egzaminu konkursowego i notarialnego (Dz. U. Nr 258, poz. 2168 ze zm.). Z niekwestionowanych ustaleń (po ponownym przeliczeniu punktacji przez organ II instancji) wynika, iż skarżąca otrzymała z egzaminu 182 punkty, a zatem nie uzyskała wymaganych ustawowo 190 punktów. Niezależnie od liczby brakujących punktów, każdy wynik poniżej określonego ustawowego progu jest wynikiem negatywnym. Decyzja dotycząca ustalenia wyniku konkursowego nie jest decyzją uznaniową, w której Minister Sprawiedliwości ma możliwość wyboru i swobodnej oceny, jaki wynik kandydata może uznać za pozytywny. Przyjęcie w decyzji, iż kandydat uzyskał wynik pozytywny możliwe jest tylko wówczas, jeśli po analizie rozwiązanego przez kandydata testu można ustalić, że uzyskał on 190 punktów, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Odnosząc się do zarzutów dotyczących poszczególnych pytań z egzaminu konkursowego Minister wskazał, że są one całkowicie nieuzasadnione, szeroko przedstawiając argumentację potwierdzającą zajęte stanowisko. Za pozbawiony uzasadnionych podstaw uznał zarzut Skarżącej dotyczący zawarcia w teście egzaminacyjnym pytań z prawa podatkowego i bankowego. Nie budzi wątpliwości, zdaniem Ministra, że prawo podatkowe jest odrębną gałęzią prawa, zwłaszcza od praw cywilnego, karnego, czy też administracyjnego. Wskazane przez Skarżącą poglądy doktryny i orzecznictwa, potwierdzające na ten oczywisty fakt, nie budzą żadnych wątpliwości i nie są w żadnym wypadku kwestionowane przez organ. Jednakże poglądy te, w żadnym wypadku nie wskazują, iż prawo podatkowe nie mieści się w pojęciu prawa finansowego, na które składa się szereg gałęzi prawa. W ogólnym pojęciu prawa finansowego mieszczą się bowiem takie dziedziny jak np. prawo dewizowe, prawo budżetowe, prawo bankowe. Wobec powyższego całkowicie prawdziwe jest stwierdzenie, iż prawo podatkowe i bankowe mieści się w zakresie pojęciowym prawa finansowego, i nie ma w tym przypadku znaczenia, iż traktowane jest jako odrębna gałąź prawa. Organ podkreślił, że treść art. 71b § 3 ustawy Prawo o notariacie, nie odnosi się do gałęzi prawa, rozumianych jako wyodrębnionych kompleksów norm prawnych, natomiast wskazuje na określone dziedziny prawa, które jak np. prawo administracyjne, prawo konstytucyjne skupiają w sobie szereg aktów prawnych, które również można by określić jako autonomiczne gałęzie prawa posiadające własną aparaturę pojęciową i dogmatykę. Reasumując organ stwierdził, że prawo podatkowe jest częścią prawa finansowego, a co za tym idzie pytania z prawa podatkowego bez wątpienia mieszczą się w zakresie egzaminu konkursowego. Podobne stanowisko zajął, co do pytań z zakresu prawa bankowego. Uznał, że jest to również dziedzina prawa finansowego, pomimo iż składa się z szeregu aktów prawnych regulujących zasady prowadzenia działalności bankowej, tworzenia i organizacji banków, oddziałów i przedstawicielstw banków zagranicznych, a także oddziałów instytucji kredytowych oraz zasady sprawowania nadzoru bankowego, postępowania naprawczego, likwidacji i upadłości banków. Także i w tym przypadku zgodził się z twierdzeniem, iż prawo bankowe posiada cechy świadczące o jego swoistej odrębności, jednakże z całą pewnością mieści się ono w pojęciu prawa finansowego. Co więcej, część z tych aktów prawnych powiązanych z pojęciem prawa bankowego mieści się również w zakresie prawa gospodarczego, które również jest przedmiotem egzaminu na aplikację notarialną. W związku z powyższym pytania z zakresu prawa podatkowego, bankowego uznał za zgodne z treścią art. 71b § 3 ustawy Prawo o notariacie.

Za całkowicie chybione Minister uznał twierdzenia skarżącej dotyczące pytania nr 246, które dotyczyło możliwości sporządzania przez konsula aktu notarialnego. Zagadnienie to związane jest z regulacją ustawy prawo o notariacie, który to akt prawny bez wątpienia mieści się w zakresie przedmiotowym egzaminu na aplikacje notarialną. Podkreślił ponadto, że kandydat na aplikanta notarialnego powinien orientować się w przypadkach, wykonywania określonych czynności notarialnych przez inne osoby, niż notariusze. Mając to na uwadze zarzuty Skarżącej dotyczące pytania nr 246 uznał za całkowicie bezpodstawne.

Za nietrafne uznał Minister Sprawiedliwości również zarzuty dotyczące umieszczenia w teście egzaminacyjnym pytania dotyczącego Najwyższej Izby Kontroli. Poza wszelką dyskusją pozostaje zdaniem organu fakt, że ustawa o Najwyższej Izbie Kontroli wchodzi w zakres zarówno prawa administracyjnego, jak i prawa konstytucyjnego. Za całkowicie błędne uznał stanowisko skarżącej wskazujące, iż Najwyższa Izba Kontroli nie jest organem ochrony prawnej. W tym zakresie zaakcentował, iż w skład organów ochrony prawnej wchodzą zarówno organy, takie jak sądy, prokuratura, policja, będącymi tzw. organami rozstrzygającymi, ale również organy kontroli prawnej, takie jak Najwyższa Izba Kontroli, a ponadto organy obsługi prawnej, tj. między innymi samorządy adwokatów i radców prawnych. Odwołał się w tym zakresie do publikacjach, dla przykładu -"Ustrój organów ochrony prawnej. Część szczegółowa, " Joanna Bodio, Grzegorz Borkowski, Tomasz Demendecji, Kantor Wydawniczy Zakamycze, Kraków 2005, "Organy ochrony prawnej. Zarys wykładu" R. Krajewski, Wydawnictwo Naukowe Novum sp. z o.o., Płock 2005.

Gdy chodzi o zarzuty dotyczące umieszczenia w teście egzaminacyjnym pytań z zakresu ustawy o lasach, ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, czy też ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ stwierdził, że są one całkowicie bezpodstawne. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż wskazane powyżej ustawy wchodzą w zakres prawa administracyjnego, a w związku z tym mieszczą się w zakresie przedmiotowym egzaminu. Zdaniem Ministra, nie znajduje żadnego uzasadnienia prawnego twierdzenie Skarżącej, iż treść art. 71b § 3 ustawy Prawo o notariacie powinna być odczytywana w połączeniu z programem uniwersyteckich studiów prawniczych. W zakresie kontroli legalności pytań testu konkursowego Minister ograniczony jest treścią ustawy Prawo o notariacie, które nie wskazuje na możliwość weryfikacji pytań na podstawie programów nauczania wydziałów prawa. Kontroli organu podlega więc jedynie zgodność pytań testowych z zakresem przedmiotowym egzaminu i w tym przypadku Minister nie dopatrzył się naruszenia prawa. Bez wątpienia wszystkie kwestionowane przez Skarżącą akty prawne w postaci ustawy o lasach, ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, ustawy o scalaniu i wymianie gruntów oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wchodzą w ustawowy zakres egzaminu, gdyż mieszczą się w pojęciu prawa administracyjnego.

Odnosząc się do zarzutu Skarżącej dotyczącego wadliwego sformułowania pytania nr 15, organ stwierdził, że również ten zarzut nie jest uzasadniony. Wątpliwości Skarżącej dotyczą sformułowania "ustawowy zapis naddziałowy", które to sformułowanie nie jest pojęciem ustawowym. Organ podkreślił, iż dla oceny poprawności pytania nie ma znaczenia, czy w jego treści przytoczony został wprost określony przepis prawa, czy też w inny sposób zostało przedstawione dane zagadnienie prawne. Istotne jest natomiast, aby treść pytania nie wprowadzała kandydatów w błąd, czy też dotyczyła zagadnień spornych lub nie znajdujących oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Z przytoczonych przez skarżącą poglądów doktryny jednoznacznie wynika, iż uprawnienie małżonka wynikające z art. 939 k.c. jest określane mianem ustawowego zapisu naddziałowego, co więcej pojęcie to jest instytucją głęboko ugruntowaną w doktrynie prawa cywilnego. Wskazywanie przez niektórych komentatorów na konieczność zachowania ostrożności w posługiwaniu się pojęciem zapisu naddziałowego, tak aby nie był on mylony z ogólną instytucją zapisu w prawie spadkowym, w żadnym wypadku nie przesądzają o tym, iż pytanie nr 15 zostało sformułowane w sposób niejednoznaczny. Treść pytania wskazuje bowiem, o jaką instytucję prawa chodzi, i w tym przypadku nie może być wątpliwości, co do użycia nazwy zapisu naddziałowego. Mając to uwadze nie budzi wątpliwości, iż pytanie nr 15 nie dotyczy instytucji, co do której istnieją spory w doktrynie i judykaturze, a wręcz przeciwnie odnosi się ono do zagadnienia ukształtowanego i ugruntowanego przez prawo pozytywne. W związku z tym zarzuty Skarżącej dotyczące pytania nr 15 uznał za całkowicie chybione.

W skardze na powyższą decyzję J. S. ponowiła zarzuty zawarte w odwołaniu. Powtórnie zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 7Ib § 3 ustawy Prawo o notariacie poprzez błędne przyjęcie, że przedstawione na egzaminie konkursowym na aplikację notarialną pytania nr 87, 199 - 220, 246, 182, 163, 169 - 174, 180 dotyczyły zagadnień mieszczących się w zakresie gałęzi prawa wskazanych w przytoczonym przepisie, a także, że pytanie nr 15 zostało skonstruowane w sposób jasny i nie budzący żadnych wątpliwości. Wskazując na powyższe Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na jej rzecz .zwrot kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).

Skarga w niniejszej sprawie podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a., gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W uzasadnieniu decyzji organ podał przesłanki podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja odnosi się do istotnych w sprawie okoliczności faktycznoprawnych.

Egzamin konkursowy na aplikację notarialną jest postępowaniem administracyjnym, które przeprowadzają komisje egzaminacyjne do spraw aplikacji notarialnej przy Ministrze Sprawiedliwości powołane na obszarze jednej izby notarialnej (art. 71b § 1 p.n.). Od uchwały komisji ustalającej wynik egzaminu służy stronie/kandydatowi odwołanie do Ministra Sprawiedliwości (art. 71k § 1 i 2 p.n.), który jako organ drugiej instancji (odwoławczy) obowiązany jest, zgodnie z wymogami kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), rozpatrzyć odwołanie co do istoty i zbadać prawidłowość przebiegu postępowania konkursowego oraz ustalenia wyniku egzaminu pod względem formalnym i merytorycznym.

W tej sprawie organ wywiązał się z tego obowiązku. Należy podkreślić, iż skarżąca nie stawia decyzji odwoławczej, ani utrzymanej nią w mocy uchwale Komisji Egzaminacyjnej z dnia [...] września 2008 r. zarzutów, co do trybu i przeprowadzenia/przebiegu egzaminu, podliczenia uzyskanych punktów. Stawia natomiast zarzut naruszenia art. 71b§3 p.n. poprzez przyjęcie, iż pytania nr 87,199-220,246,182,163,169-174,180 dotyczyły zagadnień mieszczących się w zakresie gałęzi prawa wskazanych w przytoczonym przepisie a także, że pytanie nr 15 zostało skonstruowane w sposób jasny i nie budzący wątpliwości. Podtrzymuje również zarzut dotyczący pytania nr 246. Zdaniem Sądu postawione zarzuty nie są trafne.

Sąd zauważa, że ustawa p.n. wyczerpująco reguluje organizację i sposób przeprowadzenia egzaminu konkursowego; przedmiotowy zakres egzaminu określa przez wymienienie w art. 71b § 3 dziedzin/gałęzi prawa, z których wiedza kandydata na aplikanta notarialnego podlega sprawdzeniu w tym trybie. Przepis ten wyznacza zatem merytoryczne ramy konstruowania pytań egzaminacyjnych w formie testu wyboru. Ustawa (ani w/w rozporządzenie) w żadnym ze swoich przepisów nie wypowiada się natomiast na temat struktury tych pytań, stopnia szczegółowości czy poziomu trudności. Nie precyzuje też aktów prawnych z danej dziedziny prawa, wyłącznie na podstawie których pytania te miałyby być przygotowywane. Kwestie te pozostawia zespołowi do przygotowania pytań na egzamin konkursowy - zespołowi konkursowemu, który przygotowuje jeden zestaw pytań w formie testu wyboru, mając na uwadze konieczność zapewnienia jednakowego poziomu sprawdzenia wiedzy kandydatów (por. art. 71c § 1-7 p.n. oraz przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2005 r. w sprawie pytań na egzamin konkursowy na aplikację notarialną - Dz. U. nr 258, poz. 2166 ze zm.). Pytania egzaminacyjne nie mogą wychodzić poza akty prawne składające się na dziedziny/gałęzie prawa wymienione w w/w art. 71b § 3 pn. Niewątpliwie art. 71b § 3 ustawy szeroko i ogólnie definiuje dziedziny prawa służące przygotowaniu pytań, posługując się sformułowaniem "z zakresu prawa: konstytucyjnego, cywilnego (...)" itd., jednak taka a nie inna była w tym względzie wola ustawodawcy. Nie wydaje się poza tym, żeby przepis ten nasuwał trudności interpretacyjne, aczkolwiek stwarza komisji konkursowej możliwość przygotowania pytań z rozległych przedmiotowo zakresów wiedzy prawniczej, co wpływa niewątpliwie na poziom trudności egzaminu. Uzyskanie statusu aplikanta jest z woli ustawodawcy poprzedzone postępowaniem konkursowym, mającym na celu weryfikację wiedzy kandydatów aspirujących do zawodu notariusza i wyłonienie spośród nich najlepiej do tego przygotowanych merytorycznie, przy zapewnieniu równych szans wszystkim ubiegającym się o możliwość odbywania aplikacji. Dla pomyślnego złożenia egzaminu - stosownie do art. 71j § 1 i 3 ustawy wystarczyło z zestawu 250 pytań udzielić prawidłowej odpowiedzi na 190 pytań. Istniała więc stosunkowo duża liczba pytań (60), na które dopuszczalne było udzielenie błędnej odpowiedzi, tak z powodu niewiedzy zdającego, jak i nieprawidłowego zrozumienia pytania. Skarżąca przekroczyła ten limit, odpowiadając prawidłowo tylko na 182 pytania. Organ odwoławczy czyniąc zadość obowiązkowi ponownego rozpatrzenia sprawy potwierdził ten wynik. Zresztą, jak już wyżej zauważono, na tle oceny prawidłowości udzielonych odpowiedzi i podliczenia uzyskanych punktów skarżąca zarzutów żadnych nie sformułowała.

Uznając wzmiankowany zarzut naruszenia art. 71b § 3 p.n. za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw należy zwrócić uwagę, że przepis art. 71b § 3 ustawy Prawo o notariacie mówi o sprawdzeniu wiedzy kandydata na aplikanta notarialnego z zakresu m.in. prawa finansowego. Skarżąca podnosi, że od dawna w doktrynie nauk prawnych prawo podatkowe postrzegane jest jako odrębny dział prawa, stąd nie można w żaden sposób rozszerzać ani prawa gospodarczego ani finansowego na zagadnienia prawa podatkowego, ukształtowane odrębnie w ustawie Ordynacja podatkowa. Podobny zarzut podnosi wobec zagadnień z prawa bankowego, jakie znalazły się na egzaminie wstępnym. Odpierając ten zarzut należy podnieść, iż ustawa Prawo o notariacie nie posługuje się pojęciem gałąź prawa/dział prawa ale określa, że test egzaminacyjny obejmuje sprawdzenie wiedzy z zakresu prawa m.in. prawa finansowego. Nie negując wypowiedzi doktryny, co do swoistej odrębności prawa podatkowego nie można pominąć, że prawo finansowe reguluje działalność podmiotów publicznych w drodze norm prawno - finansowych. Do tych norm, będących źródłami polskiego prawa finansowego należą m.in. przepisy Ordynacji podatkowej. Uwzględniając powyższe nie można podzielić poglądu skarżącej, że pytania dotyczące prawa podatkowego nie mieszczą się w ustawowym zakresie tematycznym egzaminu na aplikację notarialną. Podobnie nietrafny jest zarzut odnoszący się do prawa bankowego, Niewątpliwie bowiem w ogólnym pojęciu prawa finansowego mieszczą się takie dziedziny jak np. prawo dewizowe, prawo budżetowe, prawo bankowe.

Jak już wspominano, treść art. 71b § 3 ustawy Prawo o notariacie, nie odnosi się do gałęzi prawa, rozumianych jako wyodrębnionych kompleksów norm prawnych, natomiast wskazuje na określone dziedziny prawa, które jak np. prawo administracyjne, prawo konstytucyjne skupiają w sobie szereg aktów prawnych, które również można by określić jako autonomiczne gałęzie prawa posiadające własną aparaturę pojęciową i dogmatykę.

Niezasadne są również zarzuty dotyczące pytania nr 246, które dotyczyło możliwości sporządzania przez konsula aktu notarialnego. Jak wyraźnie wskazał Minister w uzasadnieniu decyzji, zagadnienie to związane jest z regulacją ustawy prawo o notariacie, który to akt prawny bez wątpienia mieści się w zakresie przedmiotowym egzaminu na aplikacje notarialną. Niewątpliwie kandydat na aplikanta notarialnego powinien orientować się w przypadkach, wykonywania określonych czynności notarialnych przez inne osoby, niż notariusze, skoro notariusz musi niejednokrotnie oceniać walor dokumentów sporządzonych przez inne – w tym uprawnione - podmioty.

Chybione są również zarzuty dotyczące umieszczenia w teście egzaminacyjnym pytania dotyczącego Najwyższej Izby Kontroli. W tym miejscu powtórzyć należy za zaskarżoną decyzją, iż poza wszelką dyskusją pozostaje fakt, że ustawa o Najwyższej Izbie Kontroli wchodzi w zakres zarówno prawa administracyjnego, jak i prawa konstytucyjnego. Jeżeli chodzi o zarzuty dotyczące umieszczenia w teście egzaminacyjnym pytań z zakresu ustawy o lasach, ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, czy też ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym to są one całkowicie bezpodstawne. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż wskazane powyżej ustawy wchodzą w zakres prawa administracyjnego, a w związku z tym mieszczą się w zakresie przedmiotowym egzaminu.

Odnosząc się do zarzutu Skarżącej dotyczącego wadliwego sformułowania pytania nr 15, to również jest on nieuzasadniony. Wątpliwości Skarżącej dotyczą sformułowania "ustawowy zapis naddziałowy", które to sformułowanie nie jest pojęciem ustawowym. W tym miejscu należy podzielić pogląd organu, iż dla oceny poprawności pytania nie ma znaczenia, czy w jego treści przytoczony został wprost określony przepis prawa, czy też w inny sposób zostało przedstawione dane zagadnienie prawne. Istotne jest natomiast, aby treść pytania nie wprowadzała kandydatów w błąd, czy też dotyczyła zagadnień spornych lub nie znajdujących oparcia w obowiązujących przepisach prawa.

Z przytoczonych przez skarżącą poglądów doktryny jednoznacznie wynika, iż uprawnienie małżonka wynikające z art. 939 k.c. jest określane mianem ustawowego zapisu naddziałowego.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja Ministra Sprawiedliwości z [...] stycznia 2009 roku jest zgodna z prawem, a powody dla których organ wydał zaskarżoną decyzję zostały wyczerpująco i szczegółowo wyłożone w jej uzasadnieniu.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.