Sąd Rejonowy w Lwówku Śląskim
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 647/22
Data wyroku: 2023-11-09 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Justyna Krzysztofik-Skrzydłowska
Słowa kluczowe: Kara
Podstawa prawna: 209 § 1 a KK

Sygn. akt II K 647/22
(...)-0.Ds.938.2022

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 9 listopada 2023 r.

Sąd Rejonowy w Lwówku Śląskim II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczącysędzia Justyna Krzysztofik - Skrzydłowska
Protokolant Agata Kwiecień
bez udziału Prokuratora

po rozpoznaniu w dniach 06.07.2023 r., 28.09.2023 r. i 09.11.2023 r.
sprawyR. D.(D.)
ur. (...)wL.
synaR.iH.z d.K.

oskarżonego o to, że:
w okresie od marca 2021 roku do 10 sierpnia 2022 r. wL., powiatu(...), uchylał się od obowiązku alimentacyjnego stwierdzonego wyrokiem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 6 lutego 2018 roku, sygn. akt I C 713/16 w kwocie po 1.000 złotych miesięcznie na rzeczP.,N.iK. D., łącznie 3.000 złotych, następnie obniżonych wyrokiem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 26 czerwca 2019 roku, sygn. akt I ACa 458/18 do kwoty 750 złotych miesięcznie naN. D.i 750 złotych naK. D., tj. łącznie na troje dzieci po 2.500 złotych miesięcznie w ten sposób, że zaniechał płacenia rat alimentacyjnych, a łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości przekroczyła równowartość trzech świadczeń okresowych, przy czym naraził swoje dzieci na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych

tj. o czyn zart. 209 § 1a k.k.

oskarżonegoR. D.uznaje za winnego popełnienia czynu opisanegow części wstępnej wyroku stanowiącego występek zart. 209 § 1a kki za to na podstawieart. 209 § 1a kkwymierza mu karę 2 (dwóch) lat ograniczenia wolności zobowiązując do wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 40 (czterdziestu) godzin w stosunku miesięcznym;

na podstawieart. 72 § 1 pkt 3 kkw zw. zart. 34 § 3 kkzobowiązuje oskarżonego do wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na utrzymanie dzieciP. D.,N. D.iK. D.;

na podstawieart. 72 § 1 pkt 4 kkw zw. zart. 34 § 3 kkzobowiązuje oskarżonego do wykonywania pracy zarobkowej;

na podstawieart. 624 § 1 kpkzwalnia oskarżonego w całości od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych;

na podstawieart. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturzezasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.M. S.kwotę 1.002 zł i dalsze 230,46 zł podatku VAT tytułem nieopłaconej obrony udzielonej z urzędu.

UZASADNIENIE

UZASADNIENIE

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 647/22

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd możeograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybieart. 343,art. 343a lub art. 387 k.p.k.albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcieo karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacjizawartych w częściach 3–8 formularza.

1. USTALENIE FAKTÓW

1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nieprzypisano)

D.R.

W okresie od marca 2021 roku do 10 sierpnia 2022 roku wL., powiatu(...)uchylał się od obowiązku alimentacyjnego stwierdzonego wyrokiem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 06 lutego 2018 roku sygn. akt I C 713/16 w kwocie po 1 000 złotych miesięcznie na rzeczP.,N.iK. D.łącznie 3 000 złotych następnie obniżonych wyrokiem Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 26 czerwca 2019 roku sygn. akt IACa 458/18 do kwoty 750 złotych miesięcznie naN. D.i 750 złotych naK. D., tj. łącznie na troje dzieci 2 500 złotych miesięcznie, w ten sposób, że zaniechał płacenia rat alimentacyjnych, a łączna wysokość powstałych wskutek tego zaległości przekroczyła równowartość powyżej trzech świadczeń okresowych, przy czym naraził swoje dzieci na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

I. Uchylanie się od wykonania obowiązku alimentacyjnego określonego co do wysokości orzeczeniem sądowym; wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowiąca równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych; niemożność zaspokojenia przez małoletnie uprawnione do alimentacji podstawowych potrzeb życiowych

1. Dokumentacja komornicza KMP 79/18

k. 7-9;24;37;41-48

Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze sygn. akt I C 713/16

k. 2

Wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, sygn. akt I Ac 458/18

k. 3

Pisma z Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy(...)weL.z dnia 24 marca 2022 roku

k. 25-26

Pismo z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wP.z dnia 24 sierpnia 2022 roku

k. 60

Informacja z Powiatowego Urzędu Pracy weL.z dnia 25 października 2022 roku

k. 74-75

Zaświadczenie(...)z dnia 13 lipca 2023 roku dot. ofert pracy przedstawionych oskarżonemu

k. 124

Pismo Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy(...)z dnia 18 października 2023 roku

k. 138

Pismo Komornika Sądowego prowadzącego egzekucję wobec oskarżonego z dnia 9 października 2023 roku

k. 139

Wyjaśnienia oskarżonegoR. D.

k. 121; 68;135 verte

Zeznania świadkaL. D.

k. 121 verte; 12

Zeznania świadkaN. D.

k. 121 verte; 19

Zeznania świadkaP. D.

k. 122; 29

II. Stan zdrowia oskarżonegoR. D.

Dokumentacja medyczna oskarżonegoR. D.

k. 131-134

III. Uprzednia karalnośćR. D.

15. karta karna

k. 73

16. Wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 2 lipca 2021 roku sygn. akt II K 654/19

k. 117

17. Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 30 listopada 2021 roku sygn. akt VI Ka 571/21

k. 118

Wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 21 stycznia 2022 roku sygn. akt II K 232/21

k. 119

1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nieprzypisano)

--

-------------------

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

Dowody z pkt 1.1. – 1 oraz 8
Dokumentacja komornicza KMP 79/18 oraz pismo Komornika Sądowego z dnia 18 października 2023 roku

Dokumentacja oraz pismo sporządzone zostały przez organ do tego uprawniony, pełniący funkcję publiczną. Dowody nieosobowe niekwestionowane w toku rozprawy głównej przez żadną ze stron postępowania. Zdaniem Sądu w całości wiarygodne. Dowodzą, że oskarżony dobrowolnie nie reguluje obowiązku alimentacyjnego na rzecz córek.

Dowody z pkt 1.1. – 2 oraz 3
Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze sygn. akt I C 713/16
oraz
Wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, sygn. akt I Ac 458/18

Dowody sporządzone zostały przez organy wymiaru sprawiedliwości. Dowody nieosobowe niekwestionowane w toku rozprawy głównej przez żadną ze stron postępowania. Zdaniem Sądu w całości wiarygodne.

Dowody z pkt 1.1. – 4 - 7
- Pismo z(...)z dnia 24 marca 2022 roku;
- Pismo z ZUS z dnia 24 sierpnia 2022 roku;
- Informacja z PUP z dnia 25 października 2022 r;
- Zaświadczenie z PUP z dnia 13 lipca 2023 roku;

Dowody sporządzone zostały przez uprawnione organy. Dowody nieosobowe niekwestionowane w toku rozprawy głównej przez żadną ze stron postępowania. Zdaniem Sądu w całości wiarygodne. Dowodzą w szczególności możliwości zarobkowych po stronie oskarżonego i jego złej woli w zakresie regulowania alimentów w czasie objętym zarzutem.

Wyjaśnienia oskarżonegoR. D.

Sąd ocenił wyjaśnienia oskarżonego w całości jako wiarygodne, niemniej nie stanowią one usprawiedliwienia zachowania, które skutkować mogło uwolnieniem od odpowiedzialności karnej.W toku postępowania przygotowawczego oraz w toku rozprawy głównejR. D.wyjaśnił, że nie płacił zasądzonych na rzecz córek alimentów, co uzasadniał sytuacją zdrowotną oraz zawodową. Podniesione przez oskarżonego dowody – nieregularne wpłaty na rzecz córek nie dotyczą okresu objętego zarzutem, a sytuacji z roku 2023 lub okresu ostatniego kwartału 2022 roku ( rozpoczęcie studiów przez córkęN.). Na domiar tego oskarżony sam przyznaje, że finansował jedną z córek, ( pomijając pozostałe ), co świadczy o nierównym traktowaniu potrzeb wszystkich dzieci, co zasługuje na szczególna krytykę.

Zeznania świadkówL. D.,N. D.orazP. D.

Sąd ocenił zeznania świadków w całości jako wiarygodne. Z zeznań świadków - odpowiednio byłej żony oskarżonego oraz jego dwóch obecnie pełnoletnich córek, wynika, żeR. D.systematycznie nie reguluje obowiązku alimentacyjnego a środki jakie otrzymują są wpłacane przez komornika prowadzącego egzekucję w kwotach znacznie niższych niż zasądzona kwota alimentów – zazwyczaj poniżej 200 złotych.

W odniesieniu do zeznań świadkaN. D.zauważyć należy, że alimenty na rzecz córek oskarżony zobowiązany był płacićwyłączniekomornikowi w ramach toczącego się postępowania egzekucyjnego, a takowych wpłat zgodnie z obowiązkiem wynikającym z wyroku, nie dokonywał.
Przekazywał on dobrowolnie pewne kwoty na rzecz córkiN. D.w okresie, którego dotyczy niniejsze postępowanie. Zdaniem Sądu jednak okoliczność na to nie mogła świadczyć o niewinności oskarżonego, gdyż nie chodzi o pełne kwoty należnych alimentów, a przy tym są to środki finansowe przekazywane z pominięciem postępowania egzekucyjnego.

dokumentacja medyczna

Dowody sporządzone zostały przez jednostki medyczne. Dowody nieosobowe niekwestionowane w toku rozprawy głównej przez żadną ze stron postępowania. Zdaniem Sądu w całości wiarygodne, jednakże nie wykluczają oskarżonego na rynku pracy.

III

- karta karna;
- Wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 2 lipca 2021 roku sygn. akt II K 654/19;
- Wyrok Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 30 listopada 2021 roku sygn. akt VI Ka 571/21;
- Wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 21 stycznia 2022 roku sygn. akt II K 232/21;

Dowody sporządzone zostały przez organy wymiaru sprawiedliwości. Dowody nieosobowe niekwestionowane w toku rozprawy głównej przez żadną ze stron postępowania. Zdaniem Sądu w całości wiarygodne. Dowodzą uprzedniej karalności oskarżonego za przestępstwa tego samego rodzaju.

2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczeniadla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

II

BbrakB

3. PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięciaz wyroku

Oskarżony

3.1. Podstawa prawnaskazania albo warunkowegoumorzenia postępowaniazgodna z zarzutem

I.

D.R.

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

Znamiona przestępstwa zart. 209 § 1 a k.k.wyczerpuje sprawca, który uchyla się od wykonania obowiązku alimentacyjnego co naraża osobę uprawnioną na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.
Zgodnie z zebranym w sprawie materiałem dowodowym oskarżony przez okres objęty aktem oskarżenia dobrowolnie nie regulował rat alimentacyjnych względem córek. Komornik prowadzący egzekucję wyegzekwował w tym okresie od oskarżonego niespełna 4 000 złotych, podczas gdy każdego miesiąca winien on płacić 2 500 złotych. Posiadał on na dzień 9 października 2023 roku zadłużenie w wysokości 147.441,00 złotych. Alimenty wypłacane są z Funduszu Alimentacyjnego w kwocie 211.95 złotych na jedno dziecko. Z informacji(...)wynika, żeR. D.nie korzystał z pomocy ośrodka. Jak wskazuje utrzymuje się z prac dorywczych, nie podając konkretnie jednak jakie są to prace. Od dnia 2 marca 2022 roku do dnia wydania wyroku był osobą zarejestrowaną w PUP wL.jako osoba bezrobotna - bez prawa do zasiłku. Przedstawiono mu szereg ofert pracy, w tym prace jako kierowca czy kurier, które nie wymagają podnoszenia ciężkich przedmiotów. Z żadnej z ofert oskarżony nie skorzystał.R. D.nie posiada orzeczenia o niepełnosprawności ani nie przysługuje mu prawo do renty, nie poczynił starań w celu uzyskania statusu osoby niezdolnej do pracy.
Znamiona przestępstwa zart. 209 a § 1 k.k.wyczerpuje sprawca, który uchyla się od wykonania obowiązku alimentacyjnego. Uchylanie się nakłada obowiązek wykazania, że sprawca miał obiektywną możliwość dostarczania środków utrzymania, lecz tego nie czynił (zob. wyrok SN z 9.05.1995 r., III KRN 29/95, OSNKW 1995/9–10, poz. 64). Usprawiedliwiony brak możliwości wykonania obowiązku łożenia może wynikać z tego, że sprawca w okresie objętym zarzutem miał status bezrobotnego bez prawa do zasiłku i nie było dla niego ofert pracy, że był obłożnie chory albo wymagał kosztownego leczenia, na które musiał przeznaczyć środki, którymi dysponował.”J. L.[w:]Kodeks karny. Komentarz, red.V. W., LEX/el. 2023, art. 209. Tego rodzaju okoliczności nie zachodzą w niniejszej sprawie.
Obecnie narażenie na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych traktowane jest jako okoliczność kwalifikująca. Do podstawowych potrzeb życiowych należy zaliczyć takie potrzeby, które przy uwzględnieniu właściwości i warunków osobistych uprawnionego ma ten uprawniony (tak również S. Hypś [w:]Kodeks karny. Część szczególna, t. 1, red. M. Królikowski, R. Zawłocki, 2017, s. 860). Przy tym dodać wypada, że „do znamion przestępstwa należy jedynie narażenie na niezaspokojenie podstawowych potrzeb i to niebezpieczeństwo musi być realne, choć nie musi być bezpośrednie (zob. postanowienie SN z 10.12.2014 r., III KK 388/14, LEX nr 1621351).”J. L.[w:]Kodeks karny. Komentarz, red.V. W., LEX/el. 2023, art. 209.
Oskarżony pomimo możliwości nie podjął zatrudnienia w oferowanych mu przez PUP wL.miejscach. Pomimo - jak sam wskazuje złego stanu zdrowia, jest on w stanie podejmować prace dorywcze – remontowe oraz nie czyni starań w celu uzyskania renty i statusu osoby niezdolnej do pracy.
Córki oskarżonego z uwagi na fakt, że w okresie czynu nie były w stanie utrzymać się samodzielnie zmuszone były prosić o pomoc finansową osoby trzecie, jedna z córek swojego partnera życiowego w innym przypadku matka dzieci swojego konkubenta. Nie zaistniały więc powyższe przesłanki, aby uznać oskarżonego za niewinnego.
Zdaniem SąduR. D.swoim zachowaniem wyczerpał ustawowe znamiona przestępstwa określonego wart. 209 § 1 a k.k.

3.2. Podstawa prawnaskazania albo warunkowegoumorzenia postępowanianiezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

3.3. Warunkowe umorzeniepostępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

3.4. Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

3.5. Uniewinnienie

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

4. KARY, ŚRODKI KARNE, PRZEPADEK, ŚRODKI KOMPENSACYJNEI ŚRODKI ZWIĄZANE Z PODDANIEM SPRAWCY PRÓBIE

Oskarżony

Punktrozstrzygnięciaz wyroku

Punkt z wyrokuodnoszący siędo przypisanegoczynu

Przytoczyć okoliczności

D.R.

I

I

Znaczny stopień winy i społecznej szkodliwości czynu (działanie na rzecz osób najbliższych powodujący realną niemożliwość zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych; czas trwania przestępstwa)
Okoliczności obciążające – uprzednia karalność oskarżonego za przestępstwa tego samego rodzaju, popełnienie czynu w okresie próby. Okoliczności łagodzące: okazjonalne wpłaty, przyznanie się do popełnienia czynu.
Sąd wymierzył oskarżonemu karę 2 lat ograniczenia wolności zobowiązując go do wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 40 godzin w stosunku miesięcznym. Sąd uznał, że jest to sankcja adekwatna do stopnia winy i społecznej szkodliwości oraz słuszna w odczuciu społecznym. Zdoła uzmysłowićR. D.wagę naruszonych norm prawnych i powstrzyma przed tego rodzaju zachowaniami w przyszłości. Zważając na fakt, że uprzednie skazania na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania nie wpłynęły na oskarżonego resocjalizująco Sąd uznał, że kara ograniczenia wolności w maksymalnym wymiarze spełni względem niego tę funkcję.

I

II

Z uwagi na treśćart. 72 § 1 pkt 3 k.k.w zw. zart. 34 § 3 k.kSąd zobowiązał oskarżonego do wykonywania ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego; Charakter popełnionego przestępstwa oraz fakt, iż uprawnione do alimentów nie były w stanie podjąć zatrudnienia ze względu na podejmowanie nauki ( córkaP.) przemawiało za orzeczeniem takiego obowiązku.

I

III

Na podstawieart. 72 § 1 pkt 4 k.k.w zw. zart. 34 § 3 k.kSąd zobowiązał oskarżonego do wykonywania pracy zarobkowej. Oskarżony nie jest osobą niezdolną do pracy, nie przysługuje mu prawo do renty, podejmuje on prace dorywcze przy drobnych remontach co wymaga dźwigania i jest pracą ciężką podczas gdy odrzuca oferty pracy kierowcy lub kuriera zdaniem Sądu uniemożliwiając celowo niemożliwość prowadzenia względem niego skutecznej egzekucji komorniczej. Z uwagi na powyższe orzeczenie przedmiotowego obowiązku w ocenie Sądu było zasadne.

5. INNE ROZSTRZYGNIĘCIA ZAWARTE W WYROKU

Oskarżony

Punktrozstrzygnięciaz wyroku

Punkt z wyrokuodnoszący siędo przypisanegoczynu

Przytoczyć okoliczności

6. INNE ZAGADNIENIA

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosowałokreślonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przezstronę

Wprawdzie córkaN. D.nie wnosiła o pociągnięcie ojca do odpowiedzialności za przestępstwo niealimentacji, lecz skoro wskutek bezskuteczności egzekucji uprawnionym wypłacone zostały świadczenia pieniężne, przedmiotowy czyn ścigany był z urzędu.

7. KOSZTY PROCESU

Punkt
rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

IV

Sąd na zasadzie słuszności zwolnił oskarżonegoR. D.od kosztów sądowych z uwagi na konieczność bieżącej alimentacji córek oraz wysokość zaległości alimentacyjnych.

V

Z uwagi na treść art. 29 ust. 1 ustawy o adwokaturze zasądzono na rzecz adw.M. S.od Skarbu Państwa kwotę 1.002 zł i dalsze 230,46 zł podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - zgodnie z wnioskiem obrońcy.

8. PODPIS