Sąd Okręgowy w Rzeszowie
VI Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VI Ga 228/16
Data wyroku: 2016-11-03 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Renata Bober, Barbara Frankowska, Andrzej Borucki

Sygn. akt VI Ga 228/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 3 listopada 2016 r.
Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki (spr.)
Sędziowie: SO Barbara Frankowska
SO Renata Bober
Protokolant: st. sekr. sądowy Joanna Kościak
po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2016 r. w Rzeszowie
na rozprawie
sprawy z powództwa:A. K. (1)iJ. B.
przeciwko: GminieZ.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego wP.V Wydziału Gospodarczego z dnia 13 czerwca 2016 r., sygn. akt V GC 126/15

I
oddala apelację,

II
zasądza od pozwanej GminyZ.na rzecz powodówA. K. (1)iJ. B.kwotę 3.600,00 zł (słownie: trzy tysiące sześćset złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

SSO Barbara Frankowska SSO Andrzej Borucki SSO Renata Bober
Sygn. aktVI Ga 228/16

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 3 listopada 2016 r.
PowodowieJ. B.iA. K. (1)domagali się zasadzenia od pozwanego GminyZ.kwoty 52.514,78 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 5 sierpnia 2011 r. do dnia zapłaty oraz kosztów procesu.
W uzasadnieniu pozwu podali, że w dniu 26 sierpnia 2010 r. powodowie jako podwykonawcy zawarli zZakładem (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością(dalej:(...)) z siedzibą wR.umowę nr (...), której przedmiotem było wykonanie określonych robót budowlanych w ramach budowyGminnego Centrum (...)wZ.. GminaZ.jako inwestor wyraziła zgodę na zlecenie powodom wykonania części robót, które zostały ukończone w dniu 8 października 2010 r.(...)dokonał na rzecz powodów częściowej zapłaty wynagrodzenia, uiszczając na podstawie wystawionych faktur VAT kwoty : 32.233,17 zł i 128.346,54 zł. W dniu 27 lipca 2011 r. powodowie wystawilifakturę VAT nr (...)na kwotę 52.514,78 złotych z terminem płatności na dzień 4 sierpnia 2011 r., która nie została opłacona do dnia wniesienia pozwu. Ponieważ Sąd Rejonowy wR.ogłosił(...) Sp. z o.o., zasadnym było wystąpienie z powództwem przeciwko GminieZ.jako inwestorowi, a to na podstawieart. 647(
    1)§ 5 k.c.Powodowie podnieśli, że dochodzone przez nich roszczenie nie uległo przedawnieniu , albowiem nastąpiła przerwa biegu terminu przedawnienia na skutek uznania w dniu 29 maja(...). przez prezesa zarządu(...)długu w toku postępowania upadłościowego. Ponadto powodowie złożyli w Sądzie Rejonowym wJ.X Zamiejscowym Wydziale Cywilnym z siedzibą wP.w dniu 27 maja 2014 r. wniosek o zawezwanie do próby ugodowej (sygn. akt X Co 300/14), które również skutkowało przerwaniem biegu przedawnienia dochodzonego pozwem roszczenia.
Po wydaniu w sprawie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym, mocą którego Sąd orzekł zgodnie z żądaniem pozwu, pozwany wniósł zarzuty domagając się jego uchylenia i oddalenia powództwa w całości. Wniósł ponadto o zasądzenie solidarnie od powodów na jego rzecz kosztów procesu.
W uzasadnieniu zarzutów pozwany podniósł zarzut przedawnienia. Wskazał, żeumowa nr (...)zawarta w dniu 26 sierpnia 2010 r. przez powodów z(...)jest umową o dzieło, a nie umowę o roboty budowlane.Art. 646 k.c.stanowi, że roszczenia wynikające z umowy o dzieło przedawniają się z upływem lat dwóch od dnia oddania dzieła, a jeżeli dzieło nie zostało oddane – od dnia, w którym zgodnie z treścią umowy miało być oddane. Mając na uwadze termin zakończenia robót przez powodów, bieg terminu przedawnienia dochodzonego pozwem roszczenia rozpoczął się w październiku 2010 r., kiedy to dzieło będące przedmiotemumowy nr (...)mogło zostać odebrane przez generalnego wykonawcę, a powodowie mogli wystawić końcową fakturę VAT. Dalej Gmina podniosła, że postanowienia§ 13 ust. 1 oraz § 14 ust. 1 umowy nr (...)z dnia 26 sierpnia 2010 r., uzależniające wymagalność roszczenia powodów jako podwykonawców od uprzedniego uzyskania przez zamawiającego wynagrodzenia od inwestora są nieważne (art. 58 § 3 k.c.). Wymagalność roszczenia nie może bowiem być uzależniona od zdarzenia przyszłego i niepewnego Wystawienie przez powodów końcowej faktury VAT dopiero w dniu 21 lipca 2011 r. jest niezrozumiałe także z tego powodu, że(...)w maju 2011 r. przerwała wykonywanie jakichkolwiek robót w ramach budowyGminnego Centrum (...)wZ.i odstąpiła od umowy o roboty budowlane zawartej z pozwanym w dniu 6 stycznia 2010 r. Pozwany zarzucił ponadto – powołującart. 372 kc- że nie doszło w stosunku do niego do przerwania biegu terminu przedawnienia dochodzonego pozwem roszczenia na skutek uznania długu przez prezesa zarządu(...). Natomiast wniosek o zawezwanie do próby ugodowej złożony został przeciwko Urzędowi GminyZ., a nie Gminie, co nie wywołało zamierzonego przez powodów skutku prawnego.
Pozwany zaprzeczył również, by wykonawca przedstawił mu wraz z wnioskiem o wyrażenie zgody na zawarcie umowy z podwykonawcą projekt umowy, co było jego obowiązkiem w świetle zapisu § 10 umowy o roboty budowlane z 6 stycznia 2010 r. Przyznał jednocześnie że miał świadomość, że powodowie zostali zaangażowani w budowęGminnego Centrum (...), ale nigdy nie zostali zgłoszeni jako podwykonawcy. Zarzucił, że dla przyjęcia odpowiedzialności inwestora wobec podwykonawcy za zapłatę wynagrodzenia za roboty budowlane wykonane przez podwykonawcę konieczne jest natomiast uprzednie zaakceptowanie przez inwestora umowy zawieranej przez wykonawcę z podwykonawcą, co wynika zart. 6471§ 5 k.c.Odpowiedzialność inwestora jest przy tym ograniczona do świadczenia głównego i nie obejmuje odsetek za opóźnienie w zapłacie podwykonawcy wynagrodzenia.
W odpowiedzi na powyższe powodowie podtrzymali żądanie zawarte w pozwie, podnosząc że Gmina zaakceptowała ich jako podwykonawców skoro faktycznie to ona wskazała „Ł.- owi” ich firmę jako podwykonawcę części robót i dopuściła do placu budowy. Pozwany miał świadomość, że powodowie realizowali część robót budowlanych przewidzianych umową o roboty budowlane z dnia z 6 stycznia 2010 r., zawarta pomiędzy inwestorem i wykonawcą. Gmina nie podjęła żadnych czynności mających na celu zasygnalizowanie jej sprzeciwu czy uniemożliwienie powodom wejście na plac budowy.
Także Gmina w piśmie procesowym z dnia 4 września 2015 r. podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie, dodając, że powodowie niezgodnie zumową nr (...)z dnia 26 sierpnia 2010 r. (§ 7) doliczyli do kwoty netto wynagrodzenia podatek od towarów i usług w wysokości 23% czego skutkiem było nieuzasadnione podwyższenie wynagrodzenia. Skoro strony umowy nie zmodyfikowały w formie pisemnej jej postanowień w zakresie stawki podatku od towarów i usług (22%), to podwykonawca przy wystawianiu faktur powinien odpowiednio pomniejszyć kwotę netto wynagrodzenia aby uniknąć zawyżenia wynagrodzenia.
Sąd Rejonowy w trakcie postępowania ustalił, że w dniu 6 stycznia 2010 r. GminaZ.zawarła z(...) Sp. z o.o.wR.umowę o roboty budowlane, której przedmiotem była budowaGminnego Centrum (...)wZ.. Umowę w imieniu GminyZ.zawarł jej ówczesny Wójt -W. K.. Zgodnie z jej postanowieniami wynagrodzenie za wykonanie przedmiotu umowy wynosiło 2.147.481,66 złotych (z uwzględnieniem 22% stawki podatku VAT), a rozliczenie między stronami za wykonane roboty następować miało sukcesywnie na podstawie faktur częściowych wystawionych przez wykonawcę na podstawie zatwierdzonego protokołu częściowego odbioru robót. W § 10 umowy strony dopuściły możliwość powierzenia wykonania części robót podwykonawcom. Wykonawca zobligowany był zwrócić się z wnioskiem do Gminy o wyrażenie zgody na zawarcie umowy z podwykonawcą przedstawiając projekt umowy. Zgodnie z § 10 ust. 5 umowy brak zgłoszenia na piśmie przez GminęZ.sprzeciwu lub zastrzeżeń w ciąg 14 dni od przedstawienia jej projektu umowy z podwykonawcą oznaczał zgodę na jej zawarcie.
W połowie 2010 r. Wójt Gminy skontaktował się z powodemJ. B.i zaproponował mu wykonanie części robót w ramach budowyGminnego Centrum (...)wZ.. W związku z tą propozycją powód w dniu 5 lipca 2010 r. przesłał drogą elektroniczną kosztorysy ofertowe (w dwóch wariantach) kierownikowi referatu ds. inwestycji Gminy –Z. K.. Te same kosztorysy ofertowe przesłał również na adres e-mail Urzędu GminyZ.. W dniu 23 sierpnia 2010 r. powodowie spotkali się w Urzędzie Gminy z WójtemW. K., przedstawicielem(...) Sp. z o.o.z siedzibą wR.–L. L., inspektoremJ. W.,Z. K.oraz kierownikiem budowyA. K. (2). W czasie rady budowy powodowie zostali zapewnieni przez Wójta, że wynagrodzenie zostanie im wypłacone przez niego, w przypadku niewykonania w tym zakresie umowy przez Spółkę. Powodowie zgodzili się wykonać jako podwykonawcy część robót w ramach budowyGminnego Centrum (...)i spisali wstępne porozumienie w tym zakresie z(...).
W dniu 26 sierpnia 2010 r. powodowie, zgodnie z wcześniejszym porozumieniem, zawarli w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczejumowę nr (...)z(...). W/w Spółka oznaczona została w treści umowy jako(...), a GminaZ.jakoInwestor. Przedmiotem umowy było wykonanie części robót budowlanych w ramach budowyGminnego Centrum (...)wZ.a mianowicie wykonanie podbudowy z mieszanki mineralno-bitumicznej klińcowo-żwirowej o lepiszczu asfaltowym (grubość warstwy po zagęszczeniu – 4 cm) w ilości 6796 m2wraz ze skropieniem elementów obcych oraz wyrównanie górnej warstwy podbudowy z klińca 4-20 na obiekcie. Pozwany zobowiązał się przekazać teren budowy do 30 sierpnia 2010 r., kiedy to miały rozpocząć się roboty zgodnie z umową. Funkcja kierownika budowy powierzona zostałaJ. B.. Ustalając wysokość wynagrodzenia strony wskazały w § 7, że wynagrodzenie za wykonanie podbudowy wyniesie 28,00 złotych za 1 m2a za wyrównanie górnej warstwy podbudowy 2,00 złote za 1 m2, przy czym do wskazanych kwot nie doliczono w umowie 22% stawki podatku od towarów i usług a rozliczenie końcowe miało nastąpić na podstawie obmiaru robót. W § 13 ust. 2 umowy strony ustaliły, że powodowie będą uprawnieni do wystawienia faktury końcowej w ciągu 7 dni od trójstronnego podpisania protokołu odbioru robót przez Zamawiającego, Inwestora i Wykonawcę, przy czym w myśl § 13 ust. 1 i § 14 ust. 1 termin zapłaty wystawionej faktury wynosić miał 14 dni od daty zapłaty wynagrodzenia(...)przez inwestora. Zamawiający zobligowany był wyznaczyć termin i rozpocząć odbiór przedmiotu umowy w ciągu 3 dni od daty zawiadomienia go przez powodów o osiągnięciu gotowości do odbioru. Mógł jednak odmówić odbioru w przypadku stwierdzenia wady nadającej się do usunięcia lub braku gotowości przedmiotu umowy do odbioru z uwagi na nie zakończenie robót.
W dniu 22 września 2010 r. GminaZ.dokonała odbioru robót wykonanych w okresie od 28 lipca 2010 r do 22 września 2010 r. przezŁ.”,w postaci m. in. bieżni i półkola płyty głównej oraz płyty boiska do piłki nożnej. Wykonawca wystawiłfakturę nr (...)opiewającą na kwotę 455.060,00 złotych, której termin płatności przypadał na dzień 22 października 2010 r.
W. K.jako wójt GminyZ.w żaden sposób nie sprzeciwił się podjęciu współpracy przez(...)z powodami przy rozpoczęciu wykonywania robót przez powodów na placu budowy. W czasie wykonywania robót kilka razy wizytował plac budowy i rozmawiał z kierownikiem budowy orazJ. B.. Roboty główne były wykonywane przez powodów w okresie od 1 do 10 października 2010 r., a ostatnie roboty realizowano od początku marca do końca kwietnia 2011 r. W dniu 19 października 2010 r. powodowie zwrócili się do(...)z prośbą o wyznaczenie terminu odbioru. Z uwagi na stwierdzone w czasie odbioru wady w postaci nierówności na powierzchni bieżni(...)odmówił odbioru i wezwał powodów do usunięcia wad do dnia 30 listopada 2010 r. Tego dnia powodowie wystawili fakturę częściową na kwotę 32.233,17 złotych (w tym 5.812,54 złotych tytułem 22% podatku od towarów i usług), która została opłacona.
W dniu 28 grudnia 2010 r. wykonawca i powodowie zawarli porozumienie na mocy którego powodowie zobowiązali się zakończyć roboty przewidzianeumową nr (...)do dnia 31 marca 2011 r. Zamawiający uznał, że roboty przewidziane w/w umową zostały wykonane w 60% i zobowiązał się rozliczyć je do kwoty 128.346,54 złotych. Pozostała część wynagrodzenia należnego powodom miała być wypłacona po dokonaniu odbioru końcowego z udziałem inwestora.(...)zobowiązał się przystąpić do odbioru końcowego w terminie 7 dni od zgłoszenia mu, w formie pisemnej, gotowości do końcowego odbioru robót. W dniu podpisania porozumienia powodowie wystawili fakturę częściową na kwotę 128.346,54 złotych (w tym 23.144,46 złotych tytułem 22% podatku od towarów i usług), która została opłacona.
Sąd ustalił dalej, że w dniu 31 marca 2011 r. powodowie zwrócili się do zamawiającego z prośbą o wyznaczenie terminu odbioru deklarując zakończenie robót.(...)powołał komisję celem dokonania odbioru i wyznaczył jego dzień na 13 kwietnia 2011 r. Z uwagi jednak na nieuzgodnienie z Gminą wspólnego stanowiska odnośnie kontynuacji robót oraz niestawienie się członków komisji reprezentujących zamawiającego, powodowie spisali jednostronny protokół z odbioru robót. W odpowiedzi na kolejne wezwanie do dokonania odbioru prac „Ł.wyznaczył termin odbioru na 18 maja 2011 r., który następnie został przesunięty na 25 maja 2011 r. Wtedy powodowie kolejny raz sporządzili jednostronny protokół odbioru górnej warstwy nawierzchni i robót usterkowych, z uwagi na odmowę odbioru całości robót przez zamawiającego.
Pismem z dnia 24 maja 2011 r.(...)odstąpił od umowy zawartej z Gminą , z uwagi na nieudzielenie przez nią gwarancji zabezpieczającej zapłatę wynagrodzenia określonego w umowie.
Sąd Rejonowy w Rzeszowie postanowieniem z 1 lipca 2011 r. sygn. akt V GU 14/11 ogłosił upadłość z możliwością zawarcia układu(...) Sp. z o.o., a następnie, postanowieniem z dnia 21 września 2011 r. zmienił to postanowienie i ogłosił upadłość(...). Powodowie zgłosili w toku postępowania upadłościowego wierzytelność przysługującą im na podstawieumowy nr (...)w stosunku do upadłego.
W dniu 8 lipca 2011 r. komisja inwentaryzacyjna powołana Zarządzeniem Wójta GminyZ.Nr(...)z 1 lipca 2011 r. dokonała obmiaru prac wykonanych w ramach umowy o roboty budowlane z 6 stycznia 2010 r., w tym robót wykonanych przez powodów jako podwykonawców na podstawieumowy nr (...). W skład komisji weszli przedstawiciele Gminy i(...). W wyniku dokonanego obmiaru okazało się, że w ramachumowy nr (...)powodowie wykonali podbudowę z mieszanki mineralno-bitumicznej klińcowo-żwirowej o lepiszczu asfaltowym (grubość warstwy po zagęszczeniu – 4 cm) oraz wyrównanie górnej warstwy podbudowy z klińca w ilości 5623,15 m2a nie 6796 m2. Jakkolwiek powierzchnia robót zmniejszyła się, to nie zmieniła się ilość zastosowanego przez powodów materiału. W efekcie grubość warstwy wbudowanej zwiększyła się z 2 cm do 3 cm, czego skutkiem była zmiana ceny jednostkowej wyrównania górnej warstwy podbudowy z klińca z 2,00 na 3,00 złote za 1 m2. Wartość netto wykonanych przez powodów robót na podstawieumowy nr (...)wyniosła 174.317,45 złotych. W dniu 21 lipca 2011 r. powodowie wystawili na(...)fakturę końcową na kwotę 52.514,78 złotych (w tym 9.818,84 złotych tytułem 23% podatku od towarów i usług), która nie została opłacona.
W dniu 27 maja 2014 r. powodowie złożyli w Sądzie Rejonowym wJ.X Zamiejscowym Wydziale Cywilnym wP.wniosek o zawezwanie do próby ugodowej przeciwko Urzędowi GminyZ.- Samorządowi reprezentowanemu przez wójta GminyZ., w którym wezwali do zapłaty kwoty 52.514,78 złotych wynikającej zfaktury VAT nr (...). Swoje stanowisko podtrzymali na posiedzeniu jawnym tego Sądu, które odbyło się w dniu 24 czerwca 2014 r. w sprawie o sygn. akt X Co 300/14 z udziałem pełnomocnika GminyZ..
Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego Sąd Rejonowy wyrokiem z dnia 13 czerwca 2016r. uchylił nakaz zapłaty Sądu Rejonowego wJ.X Zamiejscowego Wydziału Cywilnego z siedzibą wP.z dnia 29 października 2014 r. sygn. akt X Nc 335/14 w zakresie zasądzającym odsetki ustawowe od kwoty 52.514,78 zł za okres od dnia 5 sierpnia 2011 r. do dnia 23 czerwca 2014 r. i w tym zakresie powództwo oddalił (pkt I) i utrzymał w mocy w/w nakaz w pozostałym zakresie ( pkt II).
Uzasadniając wyrok, Sąd stwierdził że powództwo zasługiwało na uwzględnienie w przeważającej części.
Wywiódł, że z uwagi na fakt, że przedmiotem sporu między stronami w niniejszej sprawie była kwalifikacja prawnaumowy nr (...), którą powodowie zawarli z(...)w dniu 26 sierpnia 2010 r., to w pierwszej kolejności należało dokonać oceny charakteru tej umowy.
Według Sądu w/w umowa – z uwagi na jej przedmiot - jest umową o roboty budowlane, zawartą między wykonawcą a podwykonawcą (art. 647 k.c.w zw. zart. 6471§ 1 k.c.). Wykonane przez powodów roboty były nierozłącznie związane z budowąGminnego Centrum (...)wZ.i stanowiły część robót przewidzianych przez umowę o roboty budowlane zawartą pomiędzy(...), a GminąZ.w dniu 6 stycznia 2010 r. Ponadto roboty te były przedmiotem odbioru między inwestorem, a wykonawcą w dniu 22 września 2010 r. Co więcej stronyumowy nr (...)z 26 sierpnia 2010 r. w jej treści wprost wskazały GminęZ.jako inwestora budowyGminnego Centrum (...), powierzyły funkcję kierownika budowyJ. B.oraz przewidziały instytucje charakterystyczne dla umowy o roboty budowlane jak np. przejęcie terenu budowy.
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia Sąd uznał, że zarzut przedawnienia pozwanego oparty na twierdzeniu jakoby strony sporu zawarły umowę o dzieło nie jest zasadny.
Sąd podzielił pogląd pozwanego co do tego, że część postanowieńumowy nr (...)odnoszących się do sposobu i terminu zapłaty umówionego wynagrodzenia przez „Ł.była nieważna, z uwagi na ich sprzeczność z ustawą. Sąd cytującart. 58 § 1 i 3 k.c.stwierdził, że za sprzeczne z ustawą uznać należało postanowienia§ 13 ust. 1 i § 14 ust. 1 umowy nr (...), w myśl których termin zapłaty wystawionej przez powodów faktury wynosić miał 14 dni od daty zapłaty wynagrodzenia(...)przez GminęZ.. Zauważył, że wymagalność roszczenia jest stanem, w którym wierzyciel ma prawną możliwość żądania zaspokojenia przysługującej mu wierzytelności. Nie da się jej wyznaczyć według jednej reguły dla wszystkich stosunków prawnych, bowiem zależy ona od charakteru zobowiązań i ich właściwości. W przypadku umów wzajemnych, do których należy umowa o roboty budowlane, wymagalność roszczenia jednej ze stron o spełnienie świadczenia wzajemnego wiąże się z wykonaniem przez tą stronę ciążącego na niej obowiązku umownego. Zgodnie zart. 488 § 1 k.c.świadczenia będące przedmiotem zobowiązań z umów wzajemnych powinny być spełnione jednocześnie, chyba że z umowy, z ustawy albo z orzeczenia sądu lub decyzji innego właściwego organu wynika, iż jedna ze stron obowiązana jest do wcześniejszego świadczenia. Postanowienia§ 13 ust. 1 i § 14 ust. 1 umowy nr (...)uzależniały natomiast wymagalność roszczenia powodów o zapłatę wynagrodzenia od zdarzenia przyszłego i niepewnego (warunku), co powoduje, że uznać należało je za nieważne.
Powyższe pozostaje jednak bez wpływu na ważnośćumowy nr (...)w pozostałej części. Powodowie zrealizowali cel gospodarczy dla którego została zawarta, roboty budowlane które wykonali zostały odebrane przez Gminę, a zamawiający wypłacił im część wynagrodzenia, tj. łącznie 160.579,71 złotych (z VAT).
Sąd stwierdził dalej, że uwzględniając nieważność postanowień§ 13 ust. 1 i § 14 ust. 1 umowy nr (...)uznać należy, że roszczenie powodów o zapłatę kwoty 52.514,78 złotych tytułem reszty wynagrodzenia za wykonane roboty budowlane stało się wymagalne w dniu 8 lipca 2011 r. Decydujące bowiem znaczenia ma zapis § 13 ust. 2 w/w umowy , który stanowi, że wykonawca uprawniony był do wystawienia faktury w ciągu 7 dni od daty trójstronnego podpisania protokołu odbioru robót przez zamawiającego, inwestora i podwykonawcę.
Tym dokumentem był protokół komisji inwentaryzacyjnej z dnia 8 lipca 2011 r. powołanej Zarządzeniem Wójta GminyZ.Nr(...)z 1 lipca 2011 r. celem obmiaru prac wykonanych w ramach umowy o roboty budowlane z 6 stycznia 2010 r., w tym robót wykonanych przez powodów jako podwykonawców na podstawieumowy nr (...).
W w/w dniu prace wykonane przez powodów pierwszy raz były przedmiotem obmiaru i odbioru przez inwestora oraz zamawiającego, albowiem w skład komisji wchodzili przedstawiciele GminyZ.oraz(...). Obmiar prac dokonany przez w/w komisję inwentaryzacyjną pozwolił na ustalenie faktycznego rozmiaru robót wykonanych przez powodów oraz na końcowe określenie wysokości należnego im wynagrodzenia.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że jakkolwiek roszczenie dochodzone przez powodów stało się wymagalne w dniu 8 lipca 2011 r., to termin jego przedawnienia nie upłynął wraz z końcem 8 lipca 2014 r. W dniu 27 maja 2014 r. powodowie złożyli bowiem w Sądzie Rejonowym wJ.X Zamiejscowym Wydziale Cywilnym wP.(sygn. akt X Co 300/14) wniosek o zawezwanie do próby ugodowej przeciwko Urzędowi GminyZ.- Samorządowi reprezentowanemu przez Wójta GminyZ., w którym wezwali do zapłaty kwoty 52.514,78 zł wynikającej zfaktury VAT nr (...), co doprowadziło do przerwy biegu przedawnienia (art. 123 § 1 pkt 1 k.c.). Z uwagi na to, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwolił na ustalenie daty doręczenia wniosku o zawezwanie do próby ugodowej pozwanej Gminie Sąd przyjął, że datą przerwania biegu przedawnienia dochodzonego pozwem roszczenia jest dzień 24 czerwca 2014 r., kiedy to powodowie podtrzymali swoje stanowisko wyrażone we wniosku o zawezwanie do próby ugodowej na posiedzeniu jawnym Sądu Rejonowego wJ.X Zamiejscowego Wydziału Cywilnego wP.z udziałem pełnomocnika GminyZ.. Bez znaczenia przy tym, dla skuteczności przerwania biegu przedawnienia miała okoliczność, że powodowie wskazali we wniosku Urząd GminyZ.- Samorząd jako przeciwnika procesowego. Jak już wskazywano podtrzymali swoje stanowisko na posiedzeniu jawnym w 24 czerwca 2014 r., w czasie którego wezwanie do dobrowolnej zapłaty kwoty 52.514,78 złotych wynikającej zfaktury VAT nr (...)skierowane zostało do pełnomocnika GminyZ..
Zdaniem Sadu Rejonowego, także zarzut pozwanego dotyczący braku jego zgody jako inwestora budowyGminnego Centrum (...)na zawarcie przez(...)z powodamiumowy nr (...)był chybiony. Zgodnie bowiem z ustaleniami poczynionymi przez Sąd,W. K.jako Wójt Gminy uprawniony do jej reprezentowania zapewnił powodów, przed zawarciem przez nichumowy nr (...), iż zapłaci im wynagrodzenie przewidziane tą umową, w przypadku niewypłacalności(...). PonadtoW. K.znając szczegóły oferty powodów nie sprzeciwił się zawarciuumowy nr (...)czy rozpoczęciu przez nich robót na placu budowyGminnego Centrum (...). GminaZ.w sposób dorozumiany wyraziła więc zgodę na zawarcie przez(...)umowy nr (...)z powodami. Do zgody inwestora na zawarcie przez wykonawcę umowy z podwykonawcą, o której mowa wart. 6471§ 2 k.c., ma zastosowanie przepisart. 60 k.c., i oznacza to, że zgoda inwestora może być wyrażona przez każde zachowanie, które ujawnia jego wolę w sposób dostateczny.
Sąd wywiódł dalej, że pozwany prawidłowo podniósł, że odpowiedzialność inwestora na gruncieart. 6471§ 5 k.c.ograniczona jest do wynagrodzenia należnego podwykonawcy (należności głównej). Inwestor nie odpowiada za opóźnienie w spełnieniu świadczenia przez wykonawcę, jako że w myślart. 371 k.c.działania i zaniechania jednego z dłużników solidarnych, polegające zarówno na czynnościach prawnych jak i działaniach faktycznych, nie mogą szkodzić współdłużnikom, czyli być źródłem szerszej ich odpowiedzialności. Sąd Rejonowy wJ.X Zamiejscowy Wydział Cywilny wP.błędnie zatem orzekł w wydanym przez siebie nakazie zapłaty z dnia 29 października 2014 r. sygn. akt X Nc 335/14, że GminaZ.ma zapłacić powodom kwotę 52.514,78 złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 5 sierpnia 2011 r. do dnia zapłaty. Odsetki ustawowe za opóźnienie powinny być zasądzone od dnia 24 czerwca 2014 r. kiedy to powodowie na posiedzeniu przed Sądem wezwali GminęZ.do dobrowolnej zapłaty kwoty 52.514,78 złotych wynikającej zfaktury VAT nr (...). Zdaniem Sądu, powodowie wystawiając w/w fakturę w dniu 21 lipca 2011 r. prawidłowo postąpili podwyższając pozostałą do zapłaty kwotę 42.694,94 złotych o 23% stawkę podatku od towarów i usług, albowiem ustawą z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianieustawy o podatku od towarów i usługoraz ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2010 r. Nr 247, poz. 1652) wysokość podatku od towarów i usług została podwyższona z dniem 1 stycznia 2011 r. z 22% na 23%.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawieart. 496 kpc: w punkcie I wyroku uchylił nakaz zapłaty Sądu Rejonowego wJ.X Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą wP.z dnia 29 października 2014 r. sygn. akt X Nc 335/14 w zakresie rozstrzygnięcia o odsetkach ustawowych od kwoty 52.514,78 złotych za okres od dnia 5 sierpnia 2011 r. do dnia 23 czerwca 2014 r. i w tym zakresie powództwo oddalił. W punkcie II wyroku Sąd utrzymał w mocy zaskarżony nakaz zapłaty w pozostałym zakresie.
Apelację od tego wyroku wniósł pozwany zarzucając Sądowi I instancji:

1
dokonanie istotnych ustaleń sprzecznie z zebranym materiałem dowodowym, polegającym na:

a
przyjęciu, że protokół komisji inwentaryzacyjnej z dnia 8 lipca 2011 r. sporządzony pomiędzy GminąZ.jako inwestorem, a(...) sp. z o.o.wR.jako wykonawcą, stanowi trójstronny protokół odbioru robót, o których mowa w§ 13 ust. 3 umowy nr (...)z dnia 26 sierpnia 2010 r. zawartej pomiędzyZakładem (...) sp. z o.o.wR.jako zamawiającym, aJ. B.iA. K. (1)– wspólnikamispółki cywilnej Zakład (...)jako wykonawcą pomimo, żeJ. B.iA. K. (1)lub ich przedstawiciele/pełnomocnicy nie brali udziału w pracach komisji inwentaryzacyjnej i nie podpisali ww. protokołu, a ponadto na bezpodstawnym przyjęciu, że protokół ten jest protokołem odbioru robót,

b
uznaniu, że podczas posiedzenia Sądu Rejonowego wJ.X Zamiejscowego Wydziału Cywilnego wP.odbytego w dniu 24 czerwca 2014 r. w sprawie z wniosku powodów przeciwko Urzędowi Gminy wZ.o zawezwanie do próby ugodowej, sygn. akt X Co 300/14, pełnomocnik Urzędu GminyZ.reprezentował GminęZ., pomimo tego, że nie wynika to z przeprowadzonych dowodów,

2
naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:

a
art. 233 k.p.c.polegającego na braku wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału i dokonaniu błędnej oceny dowodów skutkującego:

- przyjęciem, odmiennie od treściumowy nr (...)z dnia 26 sierpnia 2010 r., że zmniejszenie powierzchni robót z 6796 m2na 5623 m2nie miało wpływu na ustalenie wynagrodzenia należnego powodom, w tym na zmniejszenie wynagrodzenia z tytułu wyrównania górnej warstwy podbudowy, pomimo tego, że materiał na wykonanie robót w tym zakresie na własny koszt dostarczył zamawiający,
- bezpodstawnym obciążeniem pozwanej GminyZ.obowiązkiem zapłaty powodom wynagrodzenia za usunięcie błędów wykonawczych(...) sp. z o.o.wR., skutkujących koniecznością wyrównania górnej warstwy podbudowy, pomimo potwierdzenia przez świadka inspektora nadzoruJ. W., że ww. roboty stanowiły naprawę błędów wykonawczych oraz pomimo tego, że Sąd I instancji dał wiarę w całości zeznaniom tego świadka,

b
art. 232 k.p.c.w zw. zart. 6 k.c.poprzez bezpodstawne uznanie, że powodowie uczynili zadość ciężarowi wykazania wysokości należnego im wynagrodzenia z tytułu wykonaniaumowy nr (...)z dnia 26 sierpnia 2010 r., w tym wynagrodzenia z tytułu wyrównania górnej warstwy podbudowy, pomimo nieautoryzowanych skreśleń, poprawek i dopisków w tejże umowie w zakresie tego wynagrodzenia oraz pomimo braku zależności wysokości wynagrodzenia od ilości wbudowanego materiału i kwestionowania przez pozwaną gminę zarówno nieautoryzowanych przeróbek umowy, jak i ilości wbudowanego materiału,

c
art. 328 § 2 k.p.c.polegającego na braku w uzasadnieniu wyroku sposobu rozliczenia kosztów procesu oraz niewyjaśnieniu w tym zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co uczyniło niemożliwym dokonanie przez pozwaną Gminę oceny wyroku Sądu I instancji w tej części,

3
naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a
art. 120 § 1 k.c.w zw. zart. 647 k.c.i 6471k.c.przez ich niewłaściwą wykładnię, polegającą na przyjęciu, że nie doszło do rozpoczęcia biegu przedawnienia roszczenia powodów w październiku 2010 r. pomimo faktycznego zakończenia realizacji robót, zgłoszenia robót do odbioru oraz faktycznej możliwości dokonania odbioru robót przez zamawiającego,

b
art. 123 § 1 pkt 1 k.c.przez niewłaściwą wykładnię polegającą na przyjęciu, że wskutek wystąpienia przez powodów z wnioskiem do Sądu Rejonowego wJ.X Zamiejscowego Wydziału Cywilnego wP.o zawezwanie do próby ugodowej podmiotu nie posiadającego zdolności sądowej, doszło do przerwy biegu przedawnienia w stosunku do GminyZ.,

c
art. 6471§ 4 k.c.przez jego niezastosowanie skutkujące uznaniem, że powodowie prawidłowo doliczyli do wynagrodzenia netto podatek od towarów i usług w stawce 23% pomimo nie dokonania uprzedniej zmiany, w tym zakresie,umowy nr (...)z dnia 26 sierpnia 2010r.

Wskazując na powyższe podstawy zaskarżenia pozwany wniósł o zmianę wyroku poprzez uchylenie nakazu zapłaty w części, w jakiej Sąd I instancji utrzymał go w mocy, tj. co do kwoty 52.514,78 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 24 czerwca 2014 r. do dnia zapłaty oraz kosztami procesu w kwocie 4.274 zł, oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie solidarnie od powodów na rzecz pozwanego zwrotu kosztów procesu za obie instancje według norm przepisanych, w tym za pierwszą instancję w podwójnej stawce.
W odpowiedzi na apelację powodowie wnieśli o jej oddalenie i zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania. Nadto wnieśli o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wydruku z Bazy Internetowej Regon – Informacje dot. GminyZ., wydruk z Bazy Internetowej Regon – Informacje dot. Urzędu GminyZ.na okoliczność wykazania numerów identyfikacji podatkowej (NIP) GminyZ.oraz Urzędu GminyZ..
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja strony pozwanej nie jest zasadna.
Sąd Rejonowy dokonał szczegółowych i prawidłowych ustaleń faktycznych, z których wywiódł trafne skutki prawne. Ustalenia te oraz ich prawną ocenę Sąd Okręgowy w pełni podzielił przyjmując za własną, albowiem podniesione w apelacji zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie, a nadto nie zostały ujawnione nieprawidłowości, które mogły mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a które Sąd Okręgowy byłby zobowiązany wziąć pod rozwagę z urzędu. Sąd Rejonowy rozstrzygnął sprawę w oparciu o właściwą podstawę prawną i wyczerpująco omówił kwestie związane z jej stosowaniem.
W wywiedzionej apelacji skarżący zarzucił zarówno naruszenie przez Sąd orzekający przepisów prawa procesowego, jak i przepisów prawa materialnego. W sytuacji, w której skarżący podważa zasadność zaskarżonego orzeczenia, powołując się zarówno na naruszenie prawa materialnego, jak i przepisów procedury, w pierwszej kolejności wymaga rozważenia zarzut naruszenia przepisów procesowych, bowiem zarzut naruszenia prawa materialnego może być właściwie oceniony na tle prawidłowo ustalonego stanu faktycznego.
Należy stwierdzić, że Sąd Rejonowy poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne, wyrażając oceny, które nie pozostają w sprzeczności z zasadami logiki rozumowania czy doświadczenia życiowego i nie wykazują błędów natury faktycznej. Ocena dowodów odpowiada wymogom określonym wart. 233 § 1 k.p.c., zgodnie z którymi sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie „wszechstronnego rozważenia zebranego materiału”, a zatem, jak podkreśla się w orzecznictwie, z uwzględnieniem wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu, jak również wszelkich okoliczności towarzyszących przeprowadzaniu poszczególnych dowodów i mających znaczenie dla oceny ich mocy i wiarygodności (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 listopada 1966 r., II CR 423/66, OSNPG 1967, nr 5–6, poz. 21; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 1999 r., I PKN 632/98, OSNAPiUS 2000, nr 10, poz. 382; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca 2002 r., IV CKN 1218/00, LEX nr 80266 postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lipca 2002 r., IV CKN 1256/00, LEX nr 80267). Jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadził wnioski logicznie poprawne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego, to taka ocena dowodów nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej wart. 233 k.p.c., choćby dowiedzione zostało, że z tego samego materiału dałoby się wysnuć równie logiczne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego wnioski odmienne. Tylko w przypadku wykazania, że brak jest powiązania, w świetle kryteriów wyżej wzmiankowanych, przyjętych wniosków z zebranym materiałem dowodowym, możliwe jest skuteczne podważenie oceny dowodów dokonanej przez sąd; nie jest tu wystarczająca sama polemika naprowadzająca wnioski odmienne, lecz wymagane jest wskazanie, w czym wyraża się brak logiki lub uchybienie regułom doświadczenia życiowego w przyjęciu wniosków kwestionowanych. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 września 2002 r. IV CKN 1316/00). Z przedstawionych względów nie mogły więc odnieść skutku zarzuty apelującego co do oceny materiału dowodowego dokonanej przez Sąd pierwszej instancji, tym bardziej, że nie wskazał on na uchybienia Sądu, lecz ograniczył się jedynie do polemiki z wnioskami Sądu Rejonowego, co nie jest wystarczające do podważenia ustaleń będących podstawą rozstrzygnięcia.
Najdalej idącym zarzutem apelacji pozwanego był zarzut przedawnienia roszczenia objętego pozwem. Sąd Okręgowy nie podzielił zarzutów apelacji w powyższym zakresie. Istotą sprawy było ustalenie, czy pozwana Gmina jako inwestor ponosi wobec powoda (podwykonawcy robót budowlanych) solidarną odpowiedzialność za zobowiązanie wynikające z umowy podwykonawczej. Pozwany podnosił, że strony zawarły umowę o dzieło, a nie umowę o roboty budowlane. Sąd I instancji wywiódł, iż umowa zawarta pomiędzy powodami a(...) sp. z o.o.z siedzibą wR.była umową o roboty budowlane. W tym zakresie ustalenia, których dokonał Sąd I instancji były prawidłowe, albowiem przedmiotowe roboty były wykonywane przez powodów w warunkach i przy użyciu instrumentów, które są charakterystyczne dla umów o roboty budowlane - począwszy od tego, że roboty były wykonywane na podstawie dokumentacji projektowej, był dziennik budowy, inspektor nadzoru, kierownik robót, a zatem nie może być wątpliwości, co do charakteru umowy którą strony zawarły.
Odnieść się w tym miejscu trzeba do wyrażonego w orzecznictwie stanowiska, określającego kryteria odróżnienia umowy o roboty budowlane od umowy o dzieło. Stanowi ono podstawę twierdzenia, że o zakwalifikowaniu umowy jako umowy o roboty budowlane, o jakiej mowa wart. 647 i następnychkodeksu cywilnegodecydują cechy przedmiotowe umowy. Jeżeli zatem jej przedmiotem jest przedsięwzięcie o większych rozmiarach, zindywidualizowanych właściwościach fizycznych i użytkowych, a w umowie nadto przewidziano wymóg projektowania i zinstytucjonalizowany nadzór, to umowę należy kwalifikować jako umowę o roboty budowlane. Wskazuje się też, iż zasadniczym kryterium rozróżnienia umowy o dzieło i umowy o roboty budowlane jest ocena realizowanej inwestycji stosownie do wymagań -Prawa budowlanego(wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 1998 roku, II CKN 653/97, OSNC 1998, Nr 12, poz. 207; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2007 roku, I CSK 51/07). W każdym przypadku świadczenie wykonawcy musi jednak prowadzić do powstania obiektu. Podkreślić wypada, że przepisart. 647 k.c.używa określenia „obiekt” podczas, gdy wustawie prawo budowlanezawarta jest jedynie definicja „obiektu budowlanego”. Porównanie tych pojęć wskazuje, że nie są one tożsame, albowiem pojęcie kodeksowe ma szersze znaczenie, określane często w doktrynie jako każdy zmaterializowany rezultat będący efektem robót budowlanych. Tak też pojęcie to jest rozumiane w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Dlatego też przyjmuje się, że dopuszczalne jest, aby przedmiotem umowy o roboty budowlane nie było wykonanie całego obiektu budowlanego, lecz jego części, albo prac, których rezultatem nie jest wykonanie całego obiektu ani nawet jego dającej się wyodrębnić części, a które jednak składają się na wykonanie obiektu, stanowiąc część składową finalnego rezultatu (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 października 2011 roku, II CSK 63/11, LEX nr 1229546; wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2013 roku, VI ACa 1230/12, LEX nr 1372485).
Jeżeli w ten sposób rozumieć kryteria rozróżnienia to w konkretnym przypadku przedmiotowej sprawy, zasadnie należy uznać, że umowa zawarta przez wykonawcę i podwykonawcę daje podstawy do kwalifikowania jej za umowę o roboty budowlane. Trzeba bowiem zwrócić uwagę, że o ile przedmiotem umowy o dzieło jest jego wykonanie, to w regulacji odnoszącej się do umowy o roboty budowlane nie chodzi o samo tylko wykonanie obiektu, lecz także o sposób jego wykonania, zgodnie z projektem i zasadami wiedzy technicznej na podstawie odpowiednich pozwoleń.
Słusznie uznał również Sąd Rejonowy, że bieg terminu przedawnienia został przerwany przez wniosek złożony dnia 27 maja 2014 r. o zawezwanie pozwanej do próby ugodowej złożony przez powodów w Sądzie Rejonowym wJ.X Zamiejscowy Wydział Cywilny wP.. Nie ma istotnego znaczenia, w ocenie Sądu Okręgowego, fakt że we wniosku tym wskazana została jako strona Urząd GminyZ., bowiem powodowie precyzyjnie określili dochodzoną przez nich wierzytelność i to zarówno co do jej przedmiotu, jak i wysokości. Szczegółowe informacje zawarte przez powodów w ww. wniosku pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, jakie roszczenie i od kiedy jest wymagalne. W świetle powyższego zbędne było wnioskowanie o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wydruku z Bazy Internetowej Regon – Informacje dot. GminyZ.oraz wydruku z Bazy Internetowej Regon – Informacje dot. Urzędu GminyZ.na okoliczność wykazania numerów identyfikacji podatkowej (NIP) GminyZ.oraz Urzędu GminyZ.. Sąd postanowił, więc oddalić wnioski dowodowe zawarte w odpowiedzi na apelacę uznając je za zbędne do rozstrzygnięcia.
Sąd Okręgowy podzielił w całości także ustalenia Sądu I instancji co do wymagalności roszczenia. O tym, że roboty zostały odebrane w dniu 8 lipca 2011 r. świadczy końcowy protokół odbioru oraz protokół inwentaryzacyjny tych robót. Z § 14 ust. 2 umowy zawartej pomiędzy wykonawcą a podwykonawcą wynika, że podwykonawcy byli uprawnieni do wystawienia faktury po sporządzeniu odbioru końcowego z udziałem inwestora. Dodać trzeba, że ustalenia komisji inwentaryzacyjnej, w skład której wchodzili przedstawiciele GminyZ.oraz(...) sp. z o.o., pozwoliły na ustalenie faktycznego rozmiaru wykonanych przez powodów robót, co w konsekwencji przekładało się na możliwość końcowego określenia wysokości należnego im wynagrodzenia. Nadmienić również należy, iż ww. komisja inwentaryzacyjna nie zgłosiła jakichkolwiek zastrzeżeń, co do prac wykonanych przez powodów.
Inwestor na etapie postępowania sądowego nie może skutecznie uchylać się w niniejszym stanie faktycznym od obowiązku zapłaty reszty wynagrodzenia na warunkach wynikających zart. 6471§ 5 k.c.w sytuacji, gdy od początku wzajemnych stosunków zobowiązaniowych wiedział, o czym niewątpliwie świadczy przeprowadzone przez Sąd I instancji postępowanie dowodowe, że część robót będzie wykonywana przy użyciu podwykonawców, a tymi podwykonawcami będą powodowie. Wskazać należy, że nie zostały zakwestionowane dowody w postaci maili, w których wysyłane były kosztorysy wstępne zarówno do pracownika Gminy, jak i do Wójta. Z przeprowadzonego postępowania dowodowego wynika w sposób niebudzący wątpliwości i nie ma dowodu przeciwnego, który powinien zgłosić w takiej sytuacji pozwany, z którego by wynikało, że Wójt nie wiedział o tym, że roboty będą wykonywane przy pomocy podwykonawców. Jeśli bowiem inwestor wyraźnie oświadcza, że część robót wykona określony podwykonawca oraz oznacza istotę i zasadniczy zakres tych robót, a przy tym potwierdza wysokość wynagrodzenia podwykonawcy, to przyjmuje na siebie odpowiedzialność za wypłatę tego wynagrodzenia. W okolicznościach przedmiotowej sprawy inwestor nie był pasywny, lecz złożył wyraźne oświadczenie, w którym zaakceptował wykonanie przez powodów jako podwykonawców, określonego zakresu robót uprzednio zleconych(...) sp. z o.o.za ściśle oznaczoną kwotę wynagrodzenia. Co istotne, Wójt GminyZ.jeszcze przed zwarciem ww.umowy nr (...)zapewnił powodów, że zapłaci im wynagrodzenie przewidziane w tej umowie w przypadku ewentualnej niewypłacalności(...) sp. z o.o.wR..
Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w wyroku z dnia 4 lutego 2011 r. w sprawie o sygn. akt III CSK 152/10 (opubl. Lex nr 1102865), które podziela Sąd Okręgowy, zgoda inwestora na zawarcie przez wykonawcę umowy o roboty budowlane z podwykonawcą może być wyrażona w dwojaki sposób – bierny (pasywny) oraz czynny (aktywny). Wyrażenie zgody w sposób bierny objawia się brakiem zgłoszenia na piśmie sprzeciwu lub zastrzeżeń w terminie 14 dni od przedstawienia mu przez wykonawcę umowy z podwykonawcą lub jej projektu, wraz z częścią dokumentacji dotyczącą wykonania robót określonych w umowie lub projekcie. Przyjmuje się fikcję prawną, że inwestor zgodę wyraził. Wedle Sądu, ponieważ jednak wart. 6471k.c.chodzi o odpowiedzialność inwestora za cudzy dług, interes inwestora został zabezpieczony poprzez obowiązek przedstawienia mu stosownej dokumentacji. Przyjmując fikcję wyrażenia w sposób bierny zgody, ustawodawca zakłada, że inwestor zapoznał się, a w każdym razie mógł się zapoznać z tą dokumentacją i ma, bądź powinien posiadać, wiedzę o zakresie robót i wynagrodzeniu uzgodnionym w umowie z podwykonawcą. Drugi sposób wyrażenia zgody (czynny) może przybrać różną formę. Inwestor może wyrażać ją w sposób wyraźny pisemne bądź ustnie, albo poprzez inne zachowanie, które w sposób dostateczny ujawnia jego wolę (art. 60 k.c.). Może zatem nastąpić to poprzez czynności faktyczne, w sposób dorozumiany, na przykład przez tolerowanie obecności podwykonawcy na placu budowy, dokonywanie wpisów w jego dzienniku budowy, odbieranie wykonanych przez niego robót, oraz dokonywanie podobnych czynności. Przepisart. 6471§ 2 k.c.nie uzależnia odpowiedzialności inwestora od przedłożenia mu dokumentacji, jeśli wyraża w sposób czynny zgodę na udział podwykonawcy w realizacji inwestycji. Może on uzyskać wiedzę o umowie pomiędzy wykonawcą a podwykonawcą z dowolnego źródła, zarówno przed jej zawarciem, jak i później. Ustawodawca zakłada, że jeżeli inwestor zgodę w sposób czynny wyraża, to wie co robi i nie jest już potrzebny żaden mechanizm obronny.
Zarzut co do niewykazania wartości robót za które powodowie nie otrzymali zapłaty również jest bezzasadny. Zarzut ten nie został wykazany dowodowo w trakcie postępowania przed Sądem I instancji, a zatem ponownie podnoszenie go na etapie postępowania apelacyjnego należy uznać za spóźnione.
Chybiony okazał się także zarzut co do zawyżenia roszczenia o wartość podatku VAT z 22% do 23%, dla którego podstawę stanowił przepisart. 6471§ 4 k.c., z tego względu, iż zmiana opodatkowania nastąpiła na podstawie ustawy z mocy prawa i we wzajemnych relacjach, w tym również podmiotów gospodarczych, znajduje zastosowanie z chwilą zmiany podatku.
Mając na uwadze powyższe, wobec tak sformułowanych zarzutów apelacja pozwanej GminyZ.nie mogła zostać uwzględniona i podlegała oddaleniu na podstawieart. 385 k.p.c.o czym orzeczono w punkcie I sentencji.
Jako, że powodowie wygrali sprawę w postępowaniu odwoławczym w całości należało orzec o zwrocie kosztów postępowania apelacyjnego na podstawieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. zart. 108 k.p.c.w zw. z § 2 pkt 3 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, jak w punkcie II sentencji.