Sąd Okręgowy w Siedlcach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 42/23
Data wyroku: 2023-03-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Agata Kowalska, Paweł Mądry, Karol Troć
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko mieniu
Podstawa prawna: art. 437§ 1 kpk

Sygn. akt II Ka 42/23

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 marca 2023 r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

Sędzia SO Agata Kowalska

Sędziowie:

SR del. Paweł Mądry (spr.)
SO Karol Troć

Protokolant:

st. sekr. sąd. Beata Defut-Kołodziejak

przy udziale prokuratora Małgorzaty Ciećko
po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2023 r.
sprawyM. K. (1)
oskarżonego zart. 233 § 6 kkw zw. zart. 233 § 1 kk,art. 284 § 1 kk
na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Łukowie
z dnia 25 października 2022 r. sygn. akt II K 770/21

I
w zaskarżonej części wyrok zmienia w ten sposób, że w miejsce orzeczonej wobec oskarżonegoM. K. (1)wpkt Vnawiązki, na podstawieart. 46§1 kkorzeka obowiązek częściowego naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonejM. K. (2)kwotę 4.000 (cztery tysiące) zł;

II
w pozostałej zaskarżonej części wyrok utrzymuje w mocy;

III
zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 140 zł tytułem kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II Ka 42/23

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

6.1

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego w Łukowie z dnia 29 marca 2023r. w sprawie II K 770/21

6.2

Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

6.3

Granice zaskarżenia

6.1.1

Kierunek i zakres zaskarżenia

☒  na korzyść
☐  na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

6.1.2

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

6.4

Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

2

Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

6.5

Ustalenie faktów

6.1.3

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

-------------------

-----------------------------------------------------------

--------------

----------------

6.1.4

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

--------------------

----------------------------------------------------------

--------------

----------------

6.6

Ocena dowodów

6.1.5

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

-------------

-------------------------------------------------------------

------------------------------------------------

6.1.6

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

----------------

----------------------------------------------------------------

------------------------------------------------

3

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

zarzut obrazy przepisów postępowania mającej wpływ na treść wyroku pod postaciąart 7 kpkw zw. zart. 410 kpkpolegającej na uwzględnieniu okoliczności przemawiających wyłącznie na niekorzyść oskarżonego, zastąpieniu swobodnej oceny dowodów dowolną oceną dowodów, niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności poprzez:
a) nieobdarzenie walorem wiarygodności wyjaśnień oskarżonegoM. K. (1)oraz zeznań świadkówI. L.,Z. K.iS. K.w sytuacji, gdy wyjaśnienia oskarżonego oraz zeznania świadków są spójne, zbieżne i konsekwentne, co w konsekwencji doprowadziło Sąd do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie i skazania oskarżonego;
b) obdarzenie walorem wiarygodności w całości zeznańM. K. (2), która nie potrafiła wytłumaczyć dlaczego jej zdaniem wspólne pojazdy oraz mieszkanie zakupione przez pokrzywdzoną oraz oskarżonego przed zawarciem związku małżeńskiego oraz w jego trakcie zostały zapisane tylko na oskarżonego

☐  zasadny
☐  częściowo zasadny
☒  niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

- obrońca w uzasadnieniu omawianego zarzutu stwierdził, że wyjaśnienia oskarżonego są wiarygodne, a nadto znajdują potwierdzenie w zeznaniach członków jego rodziny. Jednakże, zdaniem Sądu Okręgowego, Sąd Rejonowy oceniając wyjaśnienia trafnie punktuje w swych rozważaniach, że w tej części wyjaśnienia oskarżonego pozbawione są precyzyjnych informacji na temat pochodzenia środków pieniężnych przeznaczonych na zakup samochodu. Wprawdzie oskarżony nie miał obowiązku złożenia wyjaśnień, to jednak w przypadku ich złożenia, na nim ciążył obowiązek wykazania wiarygodności swoich twierdzeń, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.
- warto wskazać, że przeciwko tezie oskarżonego o zakupie samochodu wyłącznie z własnych środków pieniężnych świadczą nie tylko zeznania pokrzywdzonej, ale także bezsporne okoliczności sprawy. Gdyby oskarżony poszukiwał karty pojazdu do tego samochodu (w celu sprzedaży samochodu swojej siostrze) wówczas o wydanie tej karty zwróciłby się do swojej żony. Przecież przy założeniu, że był wyłącznym właścicielem tego samochodu (także w przekonaniu jego żony) nie miałby żadnych problemów z uzyskaniem tego dokumentu od żony. Tymczasem umowa sprzedaży samochodu została zawarta w dniu 01 kwietnia 2020r., zaś już 15 kwietnia 2020r. oskarżony wystąpił do urzędu o wydanie wtórnika karty pojazdu. Oznacza to, że oskarżony zamierzał ukryć fakt sprzedaży samochodu przed swoją żoną i celowo nie zażądał od niej wydania karty pojazdu, gdyż wówczasM. K. (2)dowiedziałaby się o zamiarach oskarżonego. Fakt, że zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa pokrzywdzona złożyła dopiero 31 sierpnia 2020 r. wynika z jej niewiedzy co do sprzedaży samochodu. Na podstawie tej okoliczności należy dać wiarę pokrzywdzonej, że oskarżony nie zwracał się do niej w kwietniu 2020r. o wydanie karty pojazdu, gdyż wówczas pokrzywdzona złożyłaby zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa przez oskarżonego już w kwietniu 2020r.
- bez znaczenia dla oceny wyjaśnień oskarżonego w zakresie przypisanego mu czynu jest okoliczność zamieszkiwania oskarżonego wspólnie z pokrzywdzoną w okresie od września do końca października 2020r. Argument obrońcy sprowadzający się do twierdzenia, że oskarżony sprzedając samochód siostrze nie działał w celi osiągnięcia korzyści majątkowej kosztem pokrzywdzonej, gdyż w tym późniejszym okresie wspólnie z pokrzywdzoną utrzymywał dom i córkę, jest bezpodstawny. Dokonując rozważań na temat motywacji oskarżonego w zakresie przypisanego mu czynu należy pamiętać, że oskarżony od marca 2020r. mieszkał u swojej matki, a 17 kwietnia 2020r. złożył pozew o rozwód. Twierdzenie zatem, tak jak obrońca w apelacji, że oskarżony sprzedając samochód siostrze nie działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej kosztem majątku swojej żony jest pozbawione logiki i sprzeczne z doświadczeniem życiowym.
- Sąd Okręgowy nie podziela także argumentów obrońcy dotyczących oceny wiarygodności zeznań pokrzywdzonej. Sąd Rejonowy trafnie wskazał, że zeznania te są wewnętrznie spójne, logiczne, znajdują potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w aktach sprawy. Z tych powodów nieskuteczny jest zarzut obrońcy, iż nie można dać wiary zeznaniom tego świadka, gdyżM. K. (2)nie potrafiła wytłumaczyć, dlaczego przedmiotowy samochód został zarejestrowany wyłącznie na oskarżonego. Przede wszystkim z treści zeznań złożonych na rozprawie w dniu 07 czerwca 2022r. nie wynika, aby świadek nie potrafiła „wytłumaczyć”tego faktu, gdyż wprost nie była o to pytana przez obrońcę. Nadto świadek odniosła się do okoliczności zarejestrowania przedmiotowego pojazdu wyłącznie na nazwisko oskarżonego stwierdzając, że wszystkie samochody, zarówno przed zawarciem małżeństwa jak i w jego trakcie, były rejestrowane wyłącznie na oskarżonego. Mając na względzie doświadczenie życiowe należy stwierdzić, że nie jest to odosobniony przypadek, gdy samochody rejestrowane są wyłącznie na jednego z małżonków, zwłaszcza na męża, mimo iż środki pieniężne przeznaczone na zakup samochodu pochodziły ze wspólnego majątku. Z tego też powodu nie sposób na podstawie okoliczności zarejestrowania samochodu na nazwisko oskarżonego uznać, że zeznania pokrzywdzonej co do okoliczności zakupu tego samochodu nie są wiarygodne.

Wniosek

wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

bezzasadność zarzutu warunkowała brak podstaw do zmiany zaskarżonego wyroku zgodnie z wnioskiem apelacji

3.2.

zarzut obrazy przepisów postępowania mającej wpływ na treść wyroku pod postaciąart. 630 kpkpoprzez obciążenie oskarżonego kosztami sądowymi w całości w sytuacji, gdy oskarżonego uniewinniono od popełnienia jednego z dwóch czynów zarzucanych w akcie oskarżenia co oznacza, iż oskarżonego można obciążyć kosztami sądowymi jedynie do połowy ich wysokości

☐  zasadny
☐  częściowo zasadny
☒  niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Sąd Rejonowy obciążył oskarżonego wydatkami w kwocie 1476,88 zł. Wprawdzie z uzasadnienia wyroku nie wynika jakie wydatki składały się na zasądzoną kwotę, to jednak z akt sprawy wynika, że były to wydatki związane z przeprowadzeniem dowodu z opinii sądowo – psychiatrycznej dotyczącej oskarżonego, wywiadu środowiskowego dotyczącego oskarżonego, uzyskania aktualnych danych o karalności oraz ryczałty za doręczanie pism sądowych w każdej instancji oddzielnie. Wydatki te powstały zatem w związku z prowadzeniem postępowania karnego wobec oskarżonego, tj. nie powstały jedynie w związku z postawieniem oskarżonemu zarzutu z pkt I aktu oskarżenia. Z tych powodów nie było podstaw do przejęcia nawet części tych wydatków na rachunek Skarbu Państwa, gdyż bez względu na liczbę zarzutów, powyższe wydatki powstałyby w sprawie.

Wniosek

brak wniosku apelacji

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

3.3.

zarzut obrazy przepisów prawa materialnego, tj.art. 46 § 2 kkpoprzez jego błędne zastosowanie i orzeczenie wobec oskarżonego na rzecz pokrzywdzonej nawiązki w kwocie 4.000 zł w sytuacji, gdy przepis ten przewiduje nałożenie na oskarżonego nawiązki jedynie w przypadku jeżeli orzeczenie obowiązku określonego w§ 1jest znacznie utrudnione, a która to okoliczność nie ma miejsca w niniejszej sprawie

☒  zasadny
☐  częściowo zasadny
☐  niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Sąd Rejonowy, uzasadniając rozstrzygnięcie z pkt V wyroku, stwierdził, że z powodu „znacznego utrudnienia orzeczenia obowiązku naprawienia szkody (różne stanowiska stron co do wartości pojazdu będącego przedmiotem postępowania)zasadne jest orzeczenie nawiązki na podstawieart. 46 § 2 kk. Stwierdzenie to pozostaje jednak niezrozumiałe w sytuacji, gdy Sąd Rejonowy w opisie przypisanego wyrokiem czynu uznał, że przedmiot przestępstwa (samochód) stanowi równowartość nie mniej niż 8.000 zł. Na podstawie takiego oszacowania wartości samochodu można było zatem uznać, że pokrzywdzonej – w przypadku zniesienia współwłasności majątkowej małżeńskiej – przypadłaby kwota nie mniejsza niż 4.000 zł. Z tych powodów Sąd Okręgowy, podzielając zarzuty apelacji w tym zakresie, uznał, że w granicach zaskarżenia, mimo złożenia jedynie apelacji na korzyść oskarżonego, należy zmienić zaskarżony wyrok w zakresie rozstrzygnięcia z pkt V w taki sposób, aby z tego rozstrzygnięcia wynikało, że zasądzona kwota stanowi częściowe naprawienie szkody czynem wyrządzonym przez oskarżonego.

Wniosek

brak wniosku apelacji

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

4

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

5

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

6.7

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

cały wyrok za wyjątkiem rozstrzygnięcia z pkt V wyroku

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

bezzasadność zarzutów apelacji i brak okoliczności uwzględnianych przez sąd odwoławczy z urzędu skutkujących zmianą lub uchyleniem zaskarżonego wyroku

6.8

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

orzeczenie z pkt V wyroku - zmiana poprzez orzeczenie w miejsce nawiązki, na podstawieart. 46 § 1 kkobowiązku częściowego naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonejM. K. (2)kwoty 4.000 zł

Zwięźle o powodach zmiany

wysokość orzeczonej kwoty wynika z przyjętych w sprawie ustaleń, iż wartość samochodu stanowiącego przedmiot przestępstwa z pkt II aktu oskarżenia wynosi nie mniej niż 8.000 zł

6.9

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

6.1.7

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

------------------------------------------------------------------------------

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

5.3.1.4.1.

-------------------------------------------------------------------------------

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

6.1.8

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

6.10

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

-----------------

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

6

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III

apelacja obrońcy okazała się zasadna jedynie w zakresie jednego zarzutu, zatem o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze orzeczono na podstawieart. 627 kpkw zw. zart. 634 kpk. W sprawie nie istniały podstawy do zwolnienia oskarżonego od zapłaty kosztów sądowych, zatem Sąd Okręgowy zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 120 zł tytułem opłaty (art. 8 ustawy o opłatach w sprawach karnych) oraz kwotę 20 zł tytułem ryczałtu za doręczenia pism sądowych.

7

PODPIS

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

obrońca

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

cały wyrok

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana