Sąd Okręgowy w Siedlcach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 460/15
Data wyroku: 2015-10-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jerzy Kozaczuk
Słowa kluczowe: Bezwzględny Powód Odwoławczy
Podstawa prawna: art. 437 §1 kpk

Sygn. akt II Ka 460/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 22 października 2015 r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSO Jerzy Kozaczuk

Protokolant:

sekr. sądowy Agnieszka Wierzbicka

przy udziale Prokuratora Andrzeja Michalczuka
po rozpoznaniu w dniu 22 października 2015 r.
sprawyM. P. (1)
oskarżonej o przestępstwo zart. 286 § 1 kkw zw. zart. 12 kk
na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonej
od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach
z dnia 12 czerwca 2015 r. sygn. akt VII K 517/14
zaskarżony wyrok na zasadzieart. 439 § 1 pkt 10 kpkuchyla i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Siedlcach do ponownego rozpoznania; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adwokataP. S.wS.kwotę 516,60 zł (w tym 96,60 zł podatku VAT) tytułem obrony oskarżonej sprawowanej z urzędu w II instancji; stwierdza, że wydatki postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa.
Sygn. akt II Ka 460/15

UZASADNIENIE

M. P. (1)
została oskarżona o to, że w okresie od 17 do 31 stycznia 2014 roku w bliżej nieokreślonym miejscu, ze skutkiem mającym miejsce wS., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i uzyskania gwarancji płatności, doprowadziła do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci pieniędzy w kwocie łącznej 29331,81 złotychfirmę (...) Sp. z o.o.z/s weW.ul. (...)w ten sposób, że prowadząc działalność gospodarczą pod nazwą(...)z/sW.ul. (...)w celu wyłudzenia usługi naprawy ciągnika siodłowego markiV. (...)onr rej. (...)na terenie Francji zainicjowała elektronicznie wykonanie trzech przelewów w kwotach:
- 5290,23 złotych w dniu 17 stycznia 2014 roku
- 19032,43 złotych w dniu 28 stycznia 2014 roku
- 5009,06 złotych w dniu 31 stycznia 2014 roku
na rachunek bankowyfirmy (...) S.A.z/s weW.o nr(...)sporządzając potwierdzenia przelewu a następnie anulowała wykonywane operacje i tak przygotowane potwierdzenia przelewu jako autentyczne przesłała poprzez pocztę elektroniczną pracownikom(...) Sp. z o.o.z/swS.ul. (...)wprowadzając ich w błąd co do faktu dokonania płat­ności, co skutkowało poświadczeniem przezfirmę (...) Sp. z o.o.z/s w(...)wypłacalności klienta i wykonaniem przez francuski serwis(...)usługi naprawy pojazdu, mimo braku uregulowania przezM. P. (1)zobowiązań finansowych wobecfirmy (...) Sp. z o.o.,

tj. o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
Wyrokiem z dnia 12 czerwca 2015 r., sygn. akt VII K 517/14, Sąd Rejonowyw Siedlcach:

I
oskarżonąM. P. (1)uznał za winną dokonania zarzucanego jej czynu wyczerpującego dyspozycjęart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i za to na pod­sta­wieart. 286 § 1 k.k.wymierzył oskarżonej karę 1 roku pozbawienia wolności,

II
na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.iart. 70 § 1 pkt 1 k.k.wykonanie orzeczonej wobec oskarżonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 4 lata;

III
na podstawieart. 33 § 2 k.k.wymierzył oskarżonej karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę10 złotych;

IV
zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.P. S.kwotę 708,48 złotychw tym 132,48 złotych podatku VAT za obronę oskarżonej sprawowaną z urzędu przez tegoż adwokata;

V
zasądził od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa tytułem kosztów sądowych kwotę 177,45 złotych, zwalniając oskarżoną od obowiązku uiszczenia opłaty.

Apelację od przedstawionego wyżej wyroku wywiódł obrońcaM. P. (1)zaskarżając go w całości i zarzucając mu błąd w ustaleniach faktycznych przyję­tych za podstawę wyroku, a mający wpływ na jego treść, polegający na niewłaściwym przyjęciu, że oskarżonaM. P. (1)sporządzając potwierdzenia przelewu pienię­dzy na konto(...) Sp. z o.o.działała w zamiarze uzyskania korzyści mająt­kowej, podczas gdy kompleksowe rozważenie zebranego w sprawie materiału dowo­dowego, a zwłaszcza treść wyjaśnień oskarżonej oraz fakt uregulowania finansowych zobowiązań przeczą takiemu wnioskowi.
W następstwie tak sformułowanego zarzutu odwołujący się wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonej od popełnienia zarzucanego jej czy­nu, ewentualnie zaś o uchylenie zanegowanego orzeczenia i przekazanie sprawydo po­nownego rozpoznania. Apelujący wniósł nadto o zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego za postępowanie apelacyjne według norm przepisanych.
W toku rozprawy odwoławczej obrońca oskarżonej poparł apelację i wnioskiw niej zawarte oraz wniósł o zasądzenie kosztów obrony z urzędu jednocześnie oświad­czając, że nie zostały one uiszczone w całości, ani w części. Prokurator wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z uwagina wystąpienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej wart. 439 § 1pkt 10 k.p.k.OskarżonaM. P. (1)nie stawiła się pomimo prawidłowego zawia­domienia o terminie rozprawy odwoławczej.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja okazała się o tyle zasadna, że doprowadziła do uchylenia zaskarżo­nego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu w Siedlcach do ponownego rozpoznania. Już w tym miejscu zaznaczyć trzeba, że rozstrzygnięcie o charakterze kasatoryjnym nie stanowiło rezultatu uznania zasadności argumentacji skarżącego, lecz efekt stwierdzenia występowania bezwzględnej przyczyny odwoławczej, o której mowa wart. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.
W wyprzedzeniu zasadniczej części rozważań podkreślić należy, że poważne wątpliwości budzi prawidłowość pierwszoinstancyjnego otwarcia przewodu sądo­wego. Zart. 385 § 1 k.p.k.w brzmieniu obowiązującym w czasie procedowania przez Sąd Rejonowy (arg. zart. 28 ustawy z dnia 27 września 2013 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw- Dz. U. z 2013 r., poz. 1247 z późn. zm.) wynika, że przewód sądowy rozpoczyna się od odczytania przez oskarżyciela aktu oskarżenia, zaśargumentum a rubricaprowadzi do wniosku,iż rzeczone odczytanie winno nastąpić w tokurozprawy głównej. Lektura akt sprawy wskazuje natomiast, że do odczytania aktu oskarżenia doszło przez Przewodniczącego, w tokuposiedzeniaprzed sądem wezwanym, tj. Sądem Rejonowym w Wyszkowie(k. 287v).
W dalszej kolejności zaznaczyć trzeba, że wskazany sposób procedowania ra­żąco narusza poczucie sprawiedliwości, albowiem godzi w pełną realizację przysłu­gującegoM. P. (1)prawa do obrony,de factopozbawiając ją możliwości ko­rzy­sta­nia z pomocy obrońcy z urzędu. Zważyć w tym kontekście należy, iż oskarżona, występując z wnioskiem o wyznaczenie takiego obrońcy (k. 250), wyraziła swą wolę korzystania z pomocy tegoż. Okoliczność, że wyżej wymieniona uczestniczyła jedynie we wspomnianym posiedzeniu, w którym z kolei nie uczestniczył obrońca (k. 287), sprawiła, że wskazane osoby nigdy się ze sobą nie zetknęły, a w takim razie nie mogło być mowy ani o wzajemnym zaufaniu, koniecznym w relacjach pomiędzy oskarżonym i jego obrońcą w procesie karnym, ani o możliwości realizacji wspólnej strategii obrony. Sytuacja taka była- w obliczu nieskorzystania przez obrońcę z możliwości statuowanych przepisemart. 84 § 2 k.p.k.- równoznaczna z niemożnością sprawo­wania rzetelnej obrony z urzędu. Żadne działania obrońcy nie mogą bowiem odbijać się niekorzystnie na sytuacji procesowej oskarżonego (por.wyrok Sądu Najwyższego z 30 lipca 2015 r., IV KK 181/15, LEX nr 1765995). W tym stanie rzeczy przyjąć trzeba, że konieczność poszanowania przysługującegoM. P. (1)prawado obro­ny wymagała uznania za obowiązkową obecności obrońcy w toku czynności procesowych z dnia 25 lutego 2015 r., a tym samym wykluczała możliwość odwołania się w tym zakresie do unormowaniaart. 117a § 1 k.p.k.Na marginesie zapre­zentowanego wywodu podkreślić trzeba, że za jego słusznością przemawia dodatkowo aktualne brzmienieart. 80a k.p.k., uznającego udział obrońcy z urzędu w rozprawie głównej za obowiązkowy.
Stanowisko przedstawionej treści doprowadziło Sąd Okręgowy do przekonania o zaistnieniu bezwzględnej przyczyny odwoławczej związanej z niewzięciem przez obrońcę udziału w czynnościach, w których jego udział był obowiązkowy (art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.). Związana z powyższym konieczność uchylenia zaskarżonego orzecze­nia sprawiła, iż bezprzedmiotowym, w rozumieniuart. 436 k.p.k., stało się poddanie analizie argumentacji wysuniętej przez apelującego obrońcę.
Procedując po raz kolejny Sąd Rejonowy będzie baczył na konieczność właściwego rozpoczęcia przewodu sądowego, a także dołoży wszelkich starań celem urzeczywistnienia przysługującegoM. P. (1)prawa do obrony.
Z tych wszystkich względów Sąd Okręgowy orzekł, jak w wyroku.
Na podstawieart. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze(tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 615 z późn. zm.) Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adwokataP. S.wS.kwotę 516,60 zł (w tym 96,60 zł podatku VAT) tytułem obrony oskarżonej sprawowanejz urzę­du w II instancji (§ 14 ust. 2 pkt 4w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielo­nej z urzędu- tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 461 z późn. zm.). Okoliczność,iż rozstrzygnięcie o charakterze kasatoryjnym stanowiło efekt uchybienia ze strony Sądu Rejonowego, sprawiła, że względu słuszności (art. 624 § 1 k.p.k.) nakazały poniesienie wydatków postępowania odwoławczego przez Skarb Państwa.