Sąd Okręgowy w Rzeszowie
VI Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VI Gz 190/15
Data wyroku: 2015-07-22 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Renata Bober, Barbara Frankowska, Anna Walus-Rząsa
Podstawa prawna: art. 20 ustawy z 22.05.2013r. o ubezpieczeniach obowiązkowych Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych

Sygn. akt VI Gz 190/15

POSTANOWIENIE

Dnia 22 lipca 2015 r.
Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Anna Walus-Rząsa ( spr.)
Sędziowie: SO Barbara Frankowska
SO Renata Bober
Protokolant: st. sekr. sądowy Magdalena Kamuda
po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. w Rzeszowie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa :(...) Sp. z o.o.wŚ.
przeciwko(...) S.A.wS.
o zapłatę
na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie V Wydziału Gospodarczego z dnia 20 kwietnia 2015 r., sygn. akt V GC 480/15
postanawia:
I.oddalić zażalenie ,
II.zasądzić od powoda(...) Sp. z o.o.wŚ.na rzecz pozwanego(...) S.A.wS.kwotę 150 zł ( sto pięćdziesiąt złotych) tytułem kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym.

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Rzeszowie stwierdził swą niewłaściwość i sprawę przekazał Sądowi Rejonowemu w Gdyni.
Z ustaleń Sądu Rejonowego wynika, że powód w uzasadnieniu pozwu wskazał na właściwość Sądu określoną w art. 20 ustawy z dnia 22.05.2013r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych ( DZ.U. z 2003 r. nr 124, poz. 1152 z późn zmn. ). Przy czym powód powołał się w pozwie naart. 35 kpcwskazując, że ma on zastosowanie także do następców prawnych podmiotów poszkodowanych, dochodzących powództw wymienionych wart. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o przekazanie sprawy do Sądu właściwego miejscowo dla strony pozwanej powołując się na art. 20 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych ( …).
Sąd Rejonowy uznał w niniejszej sprawie , że powód w myślart. 187 § 1kpt 2kpcnie przytoczył żadnych okoliczności faktycznych uzasadniających wskazane w pozwie właściwości przemienne sądu. Na podstawie dowodów przedłożonych do pozwu Sąd Rejonowy ustalił, że siedziba poszkodowanego mieści się na terenie Niemiec , a do zdarzenia ( kolizji) doszło wW., również umowa najmu została zawarta wW..
Sąd Rejonowy uznał, że okoliczność, iż nabywca wierzytelności z tytułu odszkodowania zart. 436 kcma siedzibę w okręgu właściwości Sądu Okręgowego w Rzeszowie pozostaje bez znaczenia gdyż przepisart. 454 § 1 zd. 2 kcodnosi się do zobowiązań umownych oraz, że nabywca wierzytelności w drodze umowy cesji nie staje się poszkodowanym.
Sąd Rejonowy odnosząc się do orzeczeń Sądu Najwyższego powołanych w uzasadnieniu pozwu wskazał, że wynika z nich jedynie, iż nabywca wierzytelności, czy to w drodze sukcesji uniwersalnej czy singularnej, może skutecznie powołać się na właściwość przemienną z art. 20 cyt. ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych ( …) czyart. 35 kpcwłaśnie dlatego, że właściwość ta została ustalona wg kryterium przedmiotowego a nie podmiotowego. Innymi słowy skoro przedmiotem, roszczenia nabytego przez następcę prawnego jest nadal roszczenie odszkodowawcze, to nabywca takiego roszczenia może powołać się naart. 20 czy 35 kpc, ale wg właściwości sądu miejsca zamieszkania ( siedziby poszkodowanego ) lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia , a nie nabywcy wierzytelności. Skoro więc pozwany skutecznie podniósł zarzut niewłaściwości sądu w sprzeciwie , a powód nie przytoczył żadnych faktów na uzasadnienie właściwości Sądu Rejonowego w Rzeszowie – Sąd Rejonowy na podstawieart. 200 kpcprzekazał sprawę wg właściwości ogólnej siedziby pozwanego.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód.
Zaskarżając postanowienie Sądu Rejonowego w całości zarzucił Sądowi Rejonowemu błędną interpretację przepisów dotyczących właściwości szczególnej przemiennej określonej na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z 22.05.2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych ( …) .
W szczególności powód cytując art. 20 ust. 1 powołanej ustawy orazart. 35 kpczarzucił, że w przypadku cesji wierzytelności jej nabywca może tak samo jak poszkodowany powołać się na właściwość przemienną sądu. Dlatego też powód jako cesjonariusz może korzystać z możliwości wyboru sądu w dogodniejszej dla niego lokalizacji, właściwej ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę poszkodowanego.
Wskazując na powyższe zarzuty powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Rzeszowie V Wydziałowi Gospodarczemu.
W odpowiedzi na zażalenie pozwany wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie powoda jest bezzasadne.
Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22.05.2013r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych powództwo o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń można wytoczyć bądź wg przepisów o właściwości ogólnej , bądź przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
W niniejszej sprawie mając na uwadze cytowany wyżej przepis należy wskazać, iż stanowi on uregulowanie szczególne ( lex specialis) w zakresie właściwości miejscowej sądów dla powództw wynikających z umowy ubezpieczenia obowiązkowego. Interpretacja ta ma zasadnicze znaczenie dla podjęcia oceny zarzutów zażalenia. W sprawach z powództwa wynikającego z ubezpieczenia obowiązkowego o właściwości miejscowej decyduje miejsce zamieszkania ( albo siedziby) pozwanego , poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia. Zawarcie umowy przelewu wierzytelności nie prowadzi do zmiany sytuacji prawnej cesjonariusza. Przelew wierzytelności na rzecz powoda nie jest bowiem podstawą dochodzonego roszczenia. Z chwilą cesji następuje tylko skutek w postaci nabycia przez następcę prawnego cedenta przysługującej wcześniej cedentowi wierzytelności wobec jego dłużnika. Zmienia się zatem jedynie osoba wierzyciela, nie ulega zaś zmianie charakter jej roszczenia o zapłatę wobec dłużnika ( postanowienie SN z dnia 16.11.2012r. sygn. akt III CZP 69/12). Powoduje to w konsekwencji, że powództwo przeciwko ubezpieczycielowi winno być dochodzone przed sądem właściwym w chwili powstania zdarzenia wg zasad ogólnych, lub – z powołaniem na właściwość przemienną – wg miejsca zamieszkania poszkodowanego , którym był cedent. Powód nie może zatem powoływać się na właściwość wynikającą z jego miejsca zamieszkania, jeżeli jednocześnie właściwość ta nie wynika z miejsca zamieszkania cedenta, który był poszkodowanym, i który ma siedzibę na terenie Niemiec.
Szczególny charakter powoływanego dla uzasadnienia właściwości sądu uregulowania art. 20 cyt. wyżej ustawy wyłącza zastosowanie regulacji przewidzianych wart. 31 i nast. kpc. Nie oznacza to oczywiście, że określona tym przepisem właściwość ma charakter właściwości wyłącznej. Jest to bowiem właściwość przemienna, a wybór sądu pozostawiony został powodowi. Jest on jednak ograniczony ramami zakreślonymi przez art. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych ( …). W tych okolicznościach wskazanie przez powoda sądu właściwości miejscowej związanej z miejscem jego siedziby nie może być uzasadnione powołanym przepisem, nie jest on bowiem ani poszkodowanym ani uprawnionym z umowy ubezpieczenia w rozumieniu cytowanej ustawy.
Jak słusznie podkreślił Sąd Rejonowy, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, właściwość przemienna sądu została określona w tym przepisie za pomocą kryterium przedmiotowego, nie zaś podmiotowego.
Nie ma również zastosowania w sprawieart. 35 kpcalbowiem wskazuje on na właściwość sądu w którego okręgu nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę, a z ustaleń Sądu Rejonowego wynika, że do zdarzenia doszło wW..
W tym stanie rzeczy, stwierdzając bezzasadność zarzutów podniesionych w zażaleniu, Sąd Okręgowy na podstawieart. 385 kpcw związku zart. 397 § 2 kpcorzekł , jak w postanowieniu.