Sąd Apelacyjny w Poznaniu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II S 25/22
Data wyroku: 2022-09-29 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Henryk Komisarski, sędzia Izabela Pospieska

POSTANOWIENIE
Dnia 29 września 2022 r.
Sąd Apelacyjny wP., II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: sędzia Izabela Pospieska
Sędziowie: Henryk Komisarski
Marek Kordowiecki (spr.)
Protokolant: prot. sąd. Sylwester Leńczuk
przy udziale Prokuratora Prok. Okręg. wP.Pawła Ziętkiewicza

po rozpoznaniu w sprawie skargiA. T.z dnia(...)r.
na przewlekłość postępowania w sprawie(...)toczącej się przed Sądem Okręgowym wP.wraz z wnioskiem o zasądzenie sumy pieniężnej w kwocie 5.000 zł

postanowił

1
na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku  o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U z 2018 r., poz. 75 ze zm.) oddalić skargę;

2
na podst. art. 17 ust. 3  
a contrario
            ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku  o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U z 2018 r., poz. 75 ze zm.)  kosztami sądowymi za postępowanie sądowe obciążyć skarżącego w zakresie przez niego poniesionym.

UZASADNIENIE
W dniu(...)r.A. T.sporządził skargę na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Okręgowym wP.w sprawie(...), w której występuje w charakterze oskarżyciela posiłkowego.
Uzasadniając skargę,A. T.wskazał, że w dniu(...)r. w sprawie(...)zapadł wyrok uniewinniający, a pomimo upływu ponad 4 miesięcy nadal nie sporządzono jego uzasadnienia, która to zwłoka – w ocenie skarżącego – nie znajduje usprawiedliwienia. Skarżący podniósł, że sprawa dotyczącą śmierci jego córki trwa od(...)r., a okres ten wpływa na stan psychiczny członków rodziny oraz pogorszenie się ich relacji.
A. T.zwrócił się również o zasądzenie odpowiedniej sumy pieniężnej w kwocie 5000 zł w związku z krzywdą polegającą na negatywnych przeżyciach psychicznych i moralnych spowodowanych ww. przewlekłością.
Przewodnicząca III Wydziału Karnego Sądu Okręgowego wP.wskazała, że w jej ocenie czynności w sprawie(...)były podejmowane bez zbędnej zwłoki, zaś zaistniałe opóźnienia były wynikiem wskazanych przez sędziego sprawozdawcę okoliczności.
Sędzia sprawozdawcaŁ. K.wskazał, że z uwagi na objętość i charakter sprawy sporządzenie przedmiotowego uzasadnienia w terminie 14 dni byłoby nadzwyczaj utrudnione. Nadto sprawozdawca wskazał na wykonywanie innych obowiązków oraz korzystanie z urlopu wypoczynkowego a także na dwukrotne przedłużenie przez Prezesa Sądu Okręgowego terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku w trybieart. 423 § 1 k.p.k.
Sąd Apelacyjny ustalił w sprawie następujący stan faktyczny:
W dniu

(...)r.w sprawie oskarżonegoA. Z.zapadł wyrok Sądu Okręgowego wP.o sygn.(...)(k. 9095-9096 t. XLVII), którym uniewinniono go od popełnienia zarzucanej mu zbrodni zabójstwaE. T., tj. przestępstwa zart. 148 § 1 k.k.
W dniu(...)r.Prokurator Prokuratury Okręgowej wP.wniósł o sporządzenie na piśmie uzasadnienia całości wyroku (k. 9097 t. XLVII). Tego samego dnia akta przedłożono sędziemu sprawozdawcy.
W dniu(...)r.pełnomocnicy oskarżycieli posiłkowychA. T.iP. T.wnieśli o sporządzenie na piśmie uzasadnienia całości ww. wyroku (k. 9098, t. XLVII). Tego samego dnia akta przedłożono sędziemu sprawozdawcy.
Prezes Sądu Okręgowego wP., zarządzeniem nr(...)z dnia(...)r., na podstawieart. 423 § 1 k.p.k.przedłużył termin sporządzenia uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie(...)do dnia 30 czerwca 2022 r. (k. 9100-9101, t. XLVII).
W związku z kolejnym wnioskiem datowanym na dzień(...)r. dot. przedłużenia terminu sporządzenia uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie(...), Prezes Sądu Okręgowego wP., zarządzeniem nr(...)z dnia(...)r., na podstawieart. 423 § 1 k.p.k., przedłużył ww. termin do dnia(...)r. (k. 9106-9107, t. XLVII).
W międzyczasie, tj. w dniu

(...)r.A. T.sporządził skargę na przewlekłość wymienionego postepowania(...), przy czym skarga ta wpłynęła do Sądu Apelacyjnego wP.w dniu

    8 września 2022 r.(k. 1 akt niniejszej sprawy) i zarejestrowana została pod sygn.(...)
Uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego wP.o sygn.(...)zostało sporządzone w dniu(...). (k. 9141, t. XLVII).

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.
W pierwszej kolejności wskazać należało, że badanie kwestii przewlekłości wskazanego postępowania międzyinstancyjnego nastąpiło w oparciu o kryteria wskazane w art. 2 ust. 2 powołanej ustawy o skardze, z którego wynika, że dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez Sąd w celu zakończenia postępowania, uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania.
Przechodząc domeritumsprawy na wstępie należy wyjaśnić, że polski ustawodawca wprowadził 14-dniowy termin instrukcyjny na sporządzenie uzasadnienia wyroku,który jedynie w sprawie zawiłej lub z innej ważnej przyczyny – zgodnie zart. 423 § 1 k.p.k.- może zostać przedłużony na czas oznaczony przez prezesa sądu.Zgodnie zaś z ugruntowanym stanowiskiem Sądu Najwyższego, przedłużenie 14-dniowego terminu instrukcyjnego na sporządzenie uzasadnienia, powoduje taki skutek, że jeśli uzasadnienie zostanie sporządzone w zakreślonym przedłużonym terminie, nie można uznać, że nastąpiło zwłoka w jego sporządzeniu i nie ma podstaw do przyjęcia naruszenia przepisuart. 423 § 1 k.p.k.(vide: wyrok Sądu Najwyższego - Izba Karna z dnia 20 listopada 2015 r. w sprawie SNO 72/15, LEX nr 1932148).
Z poczynionych przez Sąd Apelacyjny ustaleń dotyczących chronologii zdarzeń procesowych jednoznacznie wynika, że od momentu wpływu wniosków w przedmiocie sporządzenia na piśmie uzasadnienia wyroku w sprawie(...)do jego sporządzenia minęło niewiele ponad 4 miesiące, przy czym termin sporządzenia uzasadnienia został dwukrotnie przedłużony zarządzeniami Prezesa Sądu Okręgowego wP., odpowiednio do dnia(...)r. Tym samym w niniejszej sprawie ocenie należało poddać okres od(...)r., który nie został poddany kwalifikacji Prezesa Sądu Okręgowego wP., mając na uwadze, że w okresie objętym skargą sędzia korzystał z urlopu wypoczynkowego w dniach(...)r.Okoliczność ta jest szczególne znamienna albowiem zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Sądu Najwyższego okolicznością usprawiedliwiającą przekroczenie terminów sporządzania uzasadnień jest właśnie wykorzystywanie urlopu wypoczynkowego (

    vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2002 r. w sprawie SNO 40/02, LEX nr 471868).
Nadto, oceniając okres sporządzenia uzasadnienia wyroku w sprawie(...)nie można pominąć obszerności przedmiotowej sprawy i stopnia jej zawiłości. Zgromadzony bowiem w czterdziestu siedmiu tomach materiał dowodowy powodował, że sporządzenie na piśmie uzasadnienia zapadłego wyroku było wyjątkowo czasochłonne i wymagało znacznego nakładu pracy. Wprawdzie ani w doktrynie, ani w orzecznictwie nie wypracowano kryteriów określających w jakim terminie sędzia powinien w tego rodzaju sprawach sporządzić uzasadnienie wyroku, to jednak właśnie wyżej wskazany przepisart. 423 § 1 k.p.k.ma umożliwić indywidualne określenie terminu, podyktowanego zawiłym charakterem sprawy albo inną ważną przyczyną. Dwukrotne przedłużenie w realiach niniejszej sprawy terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku oznacza, że to właśnie z uwagi na zawiłość sprawy a także inne ważne przyczyny, o których zresztą sędzia sprawozdawca wspomina w oświadczeniu z dnia(...)r., sędzia ten nie był w stanie wypełnić tego obowiązku we wcześniejszym terminie aniżeli ten określony w zarządzeniach Prezesa Sądu Okręgowego wP.. Jak podnosi się bowiem w doktrynie „zważywszy na powinność umotywowania wniosku o przedłużenie terminu do sporządzenia uzasadnienia, należy zauważyć, mając na względzie to, że zarządzenie o przedłużeniu jako niezaskarżalne nie wymaga uzasadnienia (

    arg. exart. 99 § 2 KPK), że

    wydanie tej decyzji oznacza w istocie przychylenie się przez prezesa sądu do argumentacji podniesionej w przedmiotowym wniosku”(

    vide: Komentarz do art. 423 k.p.k. red. Skorupka 2021, wyd. 5/Ponikowski/Zagradnik, Legalis teza 2). Nie można przy tym odmówić słuszności stanowisku sędziego sprawozdawcy przedstawionym w piśmie z dnia(...)r., w którym wyartykułował pozostałe okoliczności wskazujące na niemożność sporządzenia uzasadnienia w 14-dniowym terminie instrukcyjnym. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na konieczność łączenia przez sędziego obowiązków orzeczniczych w III Wydziale Karnym Sądu Okręgowego wP.oraz Sądu RejonowegoP. M.wP., co przekładało się na 25 wokand w sądzie rejonowym i 14 wokand w sądzie okręgowym, sporządzenie uzasadnień wyroków w szeregu innych spraw, a także pełnienie dyżuru aresztowego od(...)r.
Skarżący winien pamiętać, że kwestia czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania nie może ograniczać się do upływu czasu i jego subiektywnych odczuć, lecz winna stanowić wypadkową czynników obiektywnych oraz czasu niezbędnego do podejmowania działań, zgodnych z obowiązującymi przepisami, przewidującymi zachowanie określonych procedur (

    vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 2021 r. sygn. akt: I NSP 175/20, LEX nr 3224335). Jakkolwiek uzasadnienie wyroku wydanego w dniu(...)r. w sprawie(...)nastąpiło po upływie przedłużonego przez Prezesa Sądu Okręgowego wP.terminu (do(...)r.) to jednak działaniu temu nie sposób przypisać cech przewlekłości, a to z uwagi na korzystanie przez sędziego sprawozdawcy z prawa do urlopu wypoczynkowego (do(...)r.), a także uwzględniając stopień skomplikowania i obszerność sprawy(...).
Marginalnie należy wskazać, że pozostałe podnoszone przez skarżącego okoliczności, dotyczące wpływu trwającej prawie 6 lat sprawy karnej na stan psychiczny skarżącego i jego bliskich, a także rozpad więzi rodzinnych, są wyłącznie wyrazem negatywnej opiniiA. T.w przedmiocie całego procesu karnego i jako takie nie stanowią przesłanek ocenianych w niniejszym postępowaniu. Choć Sąd Apelacyjny nie neguje, że stres wywołany niepewnością co do wyniku sprawy wpływa na kondycję psychiczną skarżącego i jego najbliższych, to jednak w realiach niniejszej sprawy brak było podstaw do stwierdzenia przewlekłości postępowania międzyinstancyjnego w rozumieniu powoływanej wyżej ustawy, a więc również i zasądzenia stosownego zadośćuczynienia.
W konsekwencji, Sąd Apelacyjny w oparciu o przepis art. 12 ust. 1 powołanej ustawy, wniesioną skargę – jako niezasadną – oddalił, o czym orzeczono w punkcie 1.
O kosztach postępowania skargowego Sąd Apelacyjny orzekł na podstawie przepisów wskazanych w pkt 2 niniejszego postanowienia.

M. K.I. P.H. K.

Pouczenie:
         Niniejsze postanowienie jest prawomocne i nie podlega zaskarżeniu.