Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 844/23
Data wyroku: 2024-02-19 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Rozbój
Podstawa prawna: art. 280 § 1 kk

Warszawa, dnia 19 lutego 2024 r.
Sygn. akt VI Ka 844/23

1.

2.WYROK

2.1.W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
3.Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący:SSO Adam Bednarczyk
Sędziowie:SO Beata Tymoszów
SR(del.) Izabela Kościarz – Depta
protokolant: protokolant sądowy Magdalena Adamska
4.przy udziale prokuratora Mariusza Ejflera
po rozpoznaniu dnia 19 lutego 2024 r.
5.sprawyA. K. (1)synaJ.iM.,ur. (...)wW.
6.oskarżonego o przestępstwo zart. 280 § 1 kkw zw. zart. 64 § 2 kk.
7.na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
8.od wyroku Sądu Rejonowego w Wołominie
9.z dnia 17 sierpnia 2020 r. sygn. akt V K 1008/18
11.zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uniewinnia oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu; kosztami procesu obciąża Skarb Państwa.
SSO Adam Bednarczyk SSO Beata Tymoszów SSR (del.) Izabela Kościarz – Depta

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 844/23

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Wołominie z dnia 17 sierpnia 2020 r. sygn. akt V K 1008/18

1.2

Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3

Granice zaskarżenia

1.1.1

Kierunek i zakres zaskarżenia

☒  na korzyść
☐  na niekorzyść

☒ w całości

☒ w części

☒

co do winy

☒

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.2

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4

Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana

2

Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

1.5

Ustalenie faktów

1.1.3

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

A. K. (1)

dochody oskarżonego i uprzednia karalność

informacja e-PUAP i informacja KRK

K84 i K-85-87

1.1.4

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

1.6

Ocena dowodów

1.1.5

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.6

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

3

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Zarzuty z pkt.1 i 2 apelacji

☐ zasadny
☒ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Po przeanalizowaniu całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w ocenie sądu odwoławczego szczegółowe odniesienie się do zarzutów apelacji jest bezprzedmiotowe, albowiem tylko jeden z nich z pkt.2 odnosi się po części odnosi się do istoty sprawy, a mianowicie do zasadniczego pytania czy istnieją przesłanki w postaci dowodów wskazujące bez wątpliwości , żeA. K. (1)jest współsprawcą zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu.
Na wstępie zauważyć trzeba, iż w przedmiotowej sprawie podstawą ustalenia faktycznego, iżA. K. (1)jest współsprawcą napadu rabunkowego w dniu 10 grudnia 2011 r. wM.jest ujawniony w pobliżu miejsca zdarzenia fragment rękawiczki roboczej ( oderwany fragment palca ) w kolorze biało błękitnym , na którym to fragmencie ujawniono materiał genetyczny oskarżonego. W sprawie nie istnieje jakikolwiek inny dowód ani bezpośredni ani pośredni jak też jakakolwiek inna poszlaka wskazująca na sprawstwoA. K. (1)za takie bowiem trudno uznać anonimy skierowane do Prokuratora Rejonowego w Wyszkowie, te zresztą i tak nie wskazywały na udział oskarżonego w przestępstwie będącym przedmiotem rozpoznania w tej konkretnej sprawie, lecz bliżej nieokreślonych przestępstw przeciwko mieniu, po części polegających na napadach na domy, plebanie itp. Wskazany wyżej fakt mający wskazywać na oskarżonego procesowo nazwać należy poszlaką. W istocie zatem przedmiotowy proces miał charakter poszlakowy, czego nie dostrzegł sąd rejonowy, a miało to istotne znaczenie bowiem do tego rodzaju proces wymaga innego sposobu oceny materiału dowodowego. Należy postawić uzasadnioną zdaniem sadu odwoławczego tezę, iż brak dostrzeżenia powyższego faktu przez sąd orzekający legł u podstawy nietrafności zaskarżonego orzeczenia.
Odnośnie zagadnienia procesu poszlakowego istnieje szczególnie obszerna judykatura i doktryna. Na potrzeby przedmiotowej sprawy nie jest koniecznym przytaczanie jej w całości wystarczającym będzie przytoczenie utrwalonego już od dawna poglądu zawartego w najbardziej aktualnym na ten moment orzeczeniu , a mianowicie postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 25 maja 2022 r. sygn. akt V KK 155/22 w który po raz kolejny wyrażono utrwalony pogląd , iż.... w procesie poszlakowym łańcuch wiążących się ze sobą poszlak można uznać za zamknięty tylko wówczas gdy każda z poszlak będąca ogniwem tego łańcucha ustalona została w sposób nie budzący wątpliwości i uniemożliwiający jakiekolwiek inne rozważania. O dowodzie z poszlak jako pełnowartościowym dowodzie winy można mówić dopiero wówczas gdy zespół ( łańcuch) poszlak rozumianych jako udowodnione fakty uboczne prowadzi pośrednio do stwierdzenia jednej tylko wersji zdarzenia ( fakt główny) z której wynika że oskarżony dopuścił się zarzucanego mu czynu.....
Przechodząc w tym miejscu na grunt przedmiotowej sprawy i mając na uwadze wskazane wyżej uwagi Sądu Najwyższego zauważyć trzeba po pierwsze , że mamy do czynienia w niej z jedną poszlaką czyli wspomnianym wyżej skrawkiem rękawiczki na którym ujawniono ślady biologiczne pochodzące od oskarżonego. Tak więc trudno mówić na gruncie tej sprawy o łańcuchu poszlak, ten bowiem składa się wyłącznie z jednego ogniwa. Oczywiście w tym miejscu można by podjąć rozważania czy na podstawie jednego dowodu pośredniego jakim jest poszlaka można bez wątpliwości przesądzić o winie osoby oskarżonej. Rozważania takie jednak miały by swoje uzasadnienie w sytuacji gdyby i ta jedna jedyna poszlaka nie budziła jakichkolwiek wątpliwości, podczas gdy w tej sprawie nie jest. Nie chodzi tu przy tym o to czy na ujawnionym fragmencie rękawiczki faktycznie ujawniono ślady biologiczne pochodzące od oskarżonego, bo to zasadniczo nie budzi wątpliwości. Te natomiast i to zasadnicze budzi ustalenie, czy ujawniony fragment rękawiczki pochodzi faktycznie od sprawców napadu z dnia 10 grudnia 2011 r. wM.. Skupić się w tym miejscu trzeba na kolorze owego fragmentu rękawiczki , a więc na logicznie rzecz biorąc całej rękawiczki.
Jak wspomniano wyżej odnaleziony na posesji i zabezpieczony w trakcie oględzin miejsca zdarzenia fragment rękawiczki był koloru biało niebieskiego, przy czym tego rodzaju rękawiczki typu tzw. " wampirki" mają tego rodzaju konstrukcję, iż ewidentnie dominującym kolorem jest kolor biały. Tymczasem według naocznych świadków tj. mających bezpośredni kontakt ze sprawcamiT. K. (1)iR.K.oraz obserwującej ich z okna na piętrze domuA. K. (2)sprawcy mieli rękawiczki w kolorze czarnym. Przy czym wszystkie trzy wymienione wyżej świadek były co do tego faktu zgodne i pewne. Sąd dostrzegł tą zasadniczą rozbieżność. Jednak i tu rację przyznać trzeba obrońcy oskarżonego jeśli chodzi o zarzut zpkt.2apelacji, że ocena sądu orzekającego w tym zakresie razi swoją dowolnością i nie mieści się w ramach stanowionychart. 7 kpk. Sąd rejonowy bowiem przyjął, iż po pierwsze sprawcy mogli mieć po dwie pary rękawiczek jedne czarne drugie w innym kolorze np. biało niebieskie. Jest to wytłumaczenie dość karkołomne, bowiem w tej sytuacji przyjąć by należało , iż sprawcy dokonali napadu w czarnych rękawiczkach zaś w czasie czy też podczas ucieczki zmienili rękawiczki na inne. Zachodzi bowiem w tym miejscu pytanie w jakim celu mieli by wyłącznie na moment ucieczki zmieniać rękawiczki na inne tym bardziej iż taka zmiana wydłużała by ową ucieczkę. Po wtóre sąd uznał, iż wszystkie trzy świadek mogły się zasugerować faktem , iż sprawcy mieli czarne stroje mające udawać czy też przypominać mundury policyjne więc uznały iż także rękawiczki miały kolor czarny. Takie twierdzenie sądu łatwo jednak zakwestionować wskazując , iż doświadczenie życiowe uczy, że na tle czarnych strojów rękawiczki robocze w kolorze biało błękitnym/niebieskim w sposób widoczny i rzucający się w oczy odcinały się kolorystycznie, co zwłaszcza dla kobiet jak uczy doświadczenie życiowe bardziej wyczulonych na dysonanse kolorystyczne było by łatwo dostrzegalne. Tymczasem żadna z trzech świadek będących w różnym wieku takiego dysonansu kolorystycznego nie dostrzegła. Wreszcie pojawiła się kwestia ewentualnego zasugerowania się się przezR.K.iA. K. (2)treścią zeznańT. K. (2). Jak wynika z akt sprawy , a zwłaszcza z protokołu rozprawy z dnia 21 grudnia 2018 r.T. K. (1)została przesłuchana w charakterze świadka jako pierwsza w obecnościR.iA. K. (2), które obecne były na sali rozpraw jako oskarżycielki posiłkowe. Tak więc słyszały one faktycznie zeznaniaT. K. (3)także w zakresie koloru rękawiczek jakie mieli na sobie sprawcy. Oczywiście tego rodzaju taktyka procesowa sądu iż inni świadkowie zeznający na te same okoliczności obecni są na sali rozpraw podczas przesłuchania innego świadka zanim sami zostali przesłuchani była błędna. Niemniej z tego tylko faktu nie sposób wywodzić, iżR.iA. K. (2)faktycznie zasugerowały się zeznaniamiT. K. (1). Mogło tak być , lecz nie musiało i wątpliwości w tym zakresie są nierozstrzygalne w rozumieniuart. 5§2 kpk. podobnie jak w odniesieniu do opisanych wyżej argumentów sądu orzekającego w tym zakresie.
Oczywiście sad odwoławczy dostrzega, tez inne argumenty jakie sąd rejonowy przytoczył w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a mianowicie fakt, iż ów fragment biało niebieskiej rękawiczki znaleziono na prawdopodobnej trasie ucieczki sprawców w pobliżu płotu przez który przeskakiwali i o który zbudowany z siatki metalowej mogło dojść do oderwania fragmentu rękawiczki. Argumenty te jednak podobnie jak w/w ocena wątpliwości wynikających z zeznań bezpośrednich świadków napadu są pewną interpretacją w sposób łatwy dająca się wytłumaczyć w inny równie zresztą podlegający wartościowaniu sposób. Podobnie zresztą jak ustalenie sądu, iż oskarżony nigdy nie był pracownikiem w firmach pokrzywdzonych, a więc nie mógł nigdy przebywać na podwórzu wM.. Nawet to ustalenie nie może być pewne jeśli wziąć pod uwagę choćby strukturę organizacyjną przedsięwzięcia pokrzywdzonych polegającą na podziale na wiele firm których właścicielami byli poszczególni członkowie rodziny i zamieszkującej w tym miejscu i zamieszkujący gdzie indziej prowadzący swoje inwestycje w wielu miejscach w okolicachW.i zatrudniający wielu pracowników na stałe ale też okresowo a jak uczy doświadczenie życiowe branży budowlanej zarówno na umowę o pracę jak i bez. Czy można zatem z całą pewnością twierdzić że oskarżony nie przewinął się wsród tych zatrudnionych. Wreszcie zauważyć trzeba, iż zabezpieczony fragment rękawiczki nosił zabrudzenia, co oznacza iż rękawiczka ta jednak mogła być używana do jakiś prac. Oczywiście można prowadzić w tym zakresie szereg dywagacji, nie jest to jednak rolą sądu odwoławczego, bowiem nie jest jego rola poszukiwanie dowodów niewinności oskarżonego, lecz ocena czy zgromadzony materiał dowodowy w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości prowadzi do wniosku o sprawstwie konkretnego oskarżonego, a tak w tej konkretnej sprawie nie jest.
Reasumując zatem jedyny istniejący w sprawie dowód pośredni owo jedno ogniwo ewentualnego łańcucha poszlak jeśli za taki go uznać ulega rozerwaniu poprzez nie dające się rozstrzygnąć wątpliwości czy faktycznie zabezpieczony fragment rękawiczki należał faktycznie do sprawców napadu a co za tym idzie czy był nimA. K. (1). Owe zaś nieusuwalne wątpliwości wynikają z opisywanej wyżej kwestii koloru rękawiczek jakie mieli na sobie sprawcy napadu na dom wM.w dniu 10 grudnia 2011 r. W konsekwencji nie sposób przypisaćA. K. (1)sprawstwa tego napadu , a jednocześnie sąd odwoławczy nie dostrzega żadnych innych możliwych do ustalenia w sprawie innych żródeł dowodowych mogących zmienić powyższą ocenę. Dlatego tez zaskarżony wyrok należało zmienić i uniewinnićA. K. (1)od popełnienia zarzucanego mu czynu.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

4

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Brak tego rodzaju okoliczności

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

1.7

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

1.8

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Wyrok zmieniono poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu

Zwięźle o powodach zmiany

Powody zmiany wskazano w pkt. 3.1 uzasadnienia

1.9

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

1.1.7

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

5.3.1.4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

1.1.8

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

1.10

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

O kosztach postępowania w sprawie orzeczono na podstawieart. 632 pkt.2 kpk.

7

PODPIS

1.11

Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

obrońca

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok Sądu Rejonowego w Wołominie z dnia 17 sierpnia 2020 r. sygn. akt V K 1008/18

0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☒ w części

☒

co do winy

☒

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.1.1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana