Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 116/21
Data wyroku: 2021-05-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Wojciech Paluch
Słowa kluczowe: Emerytura pomostowa
Podstawa prawna: art. 49 ustawy z dnia 19.12.2008r. o emeryturach pomostowych

Sygn. akt III U 116/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 maja 2021 r.
Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący – SSO Wojciech Paluch
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Dorota Lichocka
przy udziale
po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2021 r. w Tarnobrzegu
na rozprawie
sprawyS. S.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
o prawo do emerytury pomostowej
na skutekS. S.
od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
z dnia 4 stycznia 2021 r. znak:(...)
oddala odwołanie.-
Sygn. akt III U 116/21

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 04.01.2021r. znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR., po rozpatrzeniu wnioskuS. S.z dnia 03.12.2020r. odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury pomostowej. Jako podstawę prawną decyzji powołał przepisy ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz.U z 2020r., poz. 53) orazustawę z dnia 19.12.2008r. o emeryturach pomostowych(Dz. U. z 2018r., poz. 1924). Organ rentowy przytoczył treść przepisuart. 4 ustawy o emeryturach pomostowychi uzasadniał, że wnioskodawca nie udowodnił okresu pracy w warunkach szczególnych wynoszącego co najmniej 15 lat oraz po dniu 31.12.2008r. nie wykonywał prac w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy pomostowej. Organ rentowy za udowodniony przyjął ogólny staż ubezpieczeniowy w wymiarze 42 lata, 4 miesiące i 10 dni. Do stażu pracy w warunkach szczególnych organ rentowy przyjął okresy zatrudnienia od 01.01.1980r. do 22.04.1980r. oraz od 28.07.1982r. do 14.09.1982r. w łącznym wymiarze 5 miesięcy i 10 dni.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyłS. S., wnosząc o jej zmianę poprzez przyznanie mu prawa do emerytury pomostowej. Podnosił, że przez cały swój staż zawodowy pracował w warunkach szczególnych wykonując pracę jako kierowca samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony bądź jako kierowca autobusu o liczbie miejsc siedzących powyżej 15. Argumentował, że pracodawcy odmówili sprostowania mu błędnych świadectw pracy po tak długim upływie czasu od ich wystawienia. Wywodził, że ZUS pominął i nie odniósł się dlaczego nie zaliczył do okresu pracy w warunkach szczególnych pracy wykonywanej w ramach zatrudnienia w następujących zakładach pracy:Przedsiębiorstwo (...)wS.,Przedsiębiorstwie (...)wS.,(...) s.c., Handel, Usługi,(...)z siedzibą wS.,(...) Sp. z o.o.z siedzibą wS.,(...)J. B.z siedzibą wS.oraz(...) Sp. z o.o.z siedzibą wS..
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Podnosił, że przedłożone przez odwołującego dokumenty nie zawierały prawidłowych danych, dlatego też brak było podstaw do zaliczenia wnioskowanych okresów do pracy w warunkach szczególnych.
Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
ustalił i zważył, co następuje:
WnioskodawcaS. S.,urodzony (...), ukończył wiek 60 lat w dniu 10.09.2020r. Legitymuje się ogólnym stażem ubezpieczeniowym w wymiarze 42 lat, 4 miesięcy i 10 dni. Posiada uwzględniony przez organ rentowy staż pracy w warunkach szczególnych w łącznym wymiarze 5 miesięcy i 10 dni (okresy od 01.01.1980r. do 22.04.1980r. oraz od 28.07.1982r. do 14.09.1982r.). Powyższe okoliczności są niesporne.
W dniu 14.09.2020r. wystąpił do organu rentowego z wnioskiem o emeryturę wcześniejszą. Decyzją z dnia 14.10.2020r. organ rentowy odmówił ubezpieczonemu prawa do wnioskowanego świadczenia. Następnie w dniu 03.12.2020r. wystąpił do organu rentowego z kolejnym wnioskiem o emeryturę wcześniejszą. Zaskarżoną decyzją z dnia 04.01.2021r. organ rentowy ponownie odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury pomostowej.
Wnioskodawca ukończył Zasadniczą Szkolę Zawodową w zawodzie kierowca-mechanik w czerwcu 1978r. Jeszcze w trakcie nauki uzyskał uprawnienia - prawo jazdy kategorii II - i podjął zatrudnienie wPaństwowej (...)jako pracownik młodociany w ramach nauki zawodu. W roku 1982r. uzyskał prawo jazdy uprawiające do prowadzenia samochodów ciężarowych z przyczepami oraz do prowadzenia autobusów.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że wnioskodawca w okresie od 01.09.1975r. do 13.02.1979r. był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie Państwowej (...)jako uczeń(...) Szkoły Zawodowej, a następnie kierowca towarowy (świadectwo k. 3 akt kapitałowych); w okresie od 01.03.1979r. do 29.07.1982r. w(...) S.A.jako kierowca samochodu (w tym od 24.04.1980r. do 06.07.1982r. odbywał zasadniczą służbę wojskową - świadectwo k. 5 akt osobowych); w okresie od 28.07.1982r. do 07.05.1984r. wPrzedsiębiorstwie (...)jako mechanik napraw poj. samochodowych oraz kierowca wZakładzie (...)(świadectwo k. 6 akt osobowych); w okresie od 11.05.1984r. do 28.06.1993r. w(...) S.A.jako operator samochodu ciężarowego powyżej 13t (świadectwo k. 7 akt osobowych); w okresie od 01.01.1994r. do 30.06.1994r. w(...) s.c.jako kierowca (świadectwo k. 10 akt kapitałowych); w okresie od 01.07.1994r. do 30.04.1995r. w(...) Sp. z o.o.jako kierowca (świadectwo k. 8 akt osobowych); w okresie od 04.05.1995r. do 09.06.2004r. wMiejskiej (...) Sp. z o.o.jako kierowca autobusu (świadectwo k. 5 akt rentowych); w okresie od 01.10.2004r. do 06.12.2004r. w(...) Sp. z o.o.jako kierowca (świadectwo, k. 11 akt rentowych); w okresie od 07.12.2004r. do 09.03.2007r. wB.J. B.jako kierowca (świadectwo, k. 15 akt rentowych); w okresie od 15.03.2007r. do 07.08.2008r. w(...) Sp. z o.o.na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony (świadectwo, k. 6 akt rentowych) oraz w okresie od 27.08.2008r. do 31.12.2018r. w(...) Sp. z o.o.jako kierowca samochodu ciężarowego (świadectwo k. 7 akt osobowych).
Wnioskodawca w okresie zatrudnienia w(...)od 01.09.1978r. do 13.02.1979r. pracował jako kierowca samochodów ciężarowych powyżej 3,5 tony i jeździł samochodamimarki S.imarki J.. W ramach zatrudnienia w(...) S.A.od 01.09.1979r. (przed odbywaniem zasadniczej służby wojskowej) pracował jako kierowca samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony. Jeździł samochodemmarki S.. Po powrocie z odbywania zasadniczej służby wojskowej podjął zatrudnienie w PGK, gdzie w okresie od 28.07.1982r. do 14.09.1982r. pracował jako mechanik przy naprawach autobusów.
W okresie od 15.09.1982r. do 07.05.1984r. na świadczył pracę na stanowisku kierowcy autobusów miejskich. Odwołujący jeździł autobusamimarki A., w autobusie było około 35 miejsc siedzących. Wnioskodawca pracował na 2 zmiany: od godz.5.00 rano do godz.14.30 bądź od godz.14.30 do godz. 0.30. Odwołujący przewoził pasażerów na liniach miejskich wS.i w przyległych miejscowościach, przypadały mu linie miejskie albo podmiejskie. Praca wnioskodawcy polegała na zatrzymywaniu się na przystankach i przewożeniu pasażerów. Nie sprzedawał biletów.
W okresie od 01.07.1984r. do 21 .01.1985r. oraz od 1.02.1986r. do 15.06.1986r. ubezpieczony pracował na stanowisku kierowcy pojazdów transportu wewnętrznego. W wymienionych okresach jeździł samochodem ciężarowymmarki S.i przewoził tym samochodem produkty lub materiały pomiędzy poszczególnymi wydziałami Huty. Jeździł głównie po drogach wewnętrznych(...), jak również doZ., gdzie zawoził stal do produkcji, a przywoził już gotowe śruby i odkuwki oraz na poligon wN., gdzie odbywały się próby strzelania z haubic produkowanych w Hucie.
W okresie od 1.02.1985r. do 31.01.1986r. oraz od 16.06.1986r. do 31.01.1987r. pracował w(...)jako kierowca zakładowego Mikrobusu, w których było 11 miejsc pasażerskich plus jedno miejsce dla kierowcy. Wnioskodawca przewoził delegacje (również delegacje zagraniczne) po obiektach Huty, następnie odwoził delegatów do hotelu. W przypadku dalszej trasy wnioskodawca jeździł autobusem produkcji czeskiejmarki K., w których było 55 miejsc. Tymi autobusami jeździł również w trasy na zakładowe wycieczki z pracownikami w tym na wycieczki zagraniczne (przykładowo do Turcji). W ostatnim okresie zatrudnienia w(...)od 01.02.1987r. do 28 .06.1993r. odwołujący miał przydzieloną cysternęJ.do przewozu paliw; jeździł również samochodem ciężarowymmarki J.ze skrzynią ładunkową, którym przywoził zaopatrzenie materiałowe do Huty i wywoził produkty Huty po całej Polsce.
W okresie od 01.01.1994r. do 30.06.1994r. w(...) s.c.oraz w okresie od 01.07.1994r. do 30.04.1995r. w(...) Sp. z o.o.ubezpieczony pracował wyłącznie jako kierowca dużych samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym znacznie powyżej 3,5 tony.
W okresie od 04.05.1995r. do 09.06.2004r. w(...) Sp. z o.o.odwołujący pracował wyłącznie jako kierowca autobusów na liniach pasażerskich i podmiejskich. Początkowo jeździł autobusemA.(35 miejsc), autobusamimarki J.(45 miejsc), następnie również autobusem markiM.(45 miejsc). Charakter pracy wnioskodawcy w tym okresie był analogiczny jak w latach 1982-1984, jednakże w okresie od 04.05.1995r. do 09.06.2004r. odwołujący jako kierowca sprzedawał bilety pasażerom - większość ludzi kupowała bilety w kiosku, ale jeżeli podróżujący nie miał biletu, wnioskodawca był zobowiązany do sprzedaży biletu w autobusie. Nie zajmował się kontrolą biletów (karta stanowiska k. 3 akt osobowych, karta ewidencyjna pojazdów, k. 3 akt osobowych).
W okresie od 01.10.2004r. do 06.12.2004r. (w(...) Sp. z o.o.) oraz w okresie od 07.12.2004r. do 09.03.2007r. (wB.J. B.) wnioskodawca jeździł wyłącznie dużymi samochodami ciężarowymi o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Również w okresie od 15.03.2007r. do 07.08.2008r. w(...) Sp. z o.o.pracował na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego. W okresie zatrudnienia w(...) Sp. z o.o.od 27.08.2008r. do 31.12.2018r. jako kierowca samochodu ciężarowego odwołujący jeździł samochodemmarki D.o dopuszczalnej masie całkowitej 40 ton i rozwoził po całej Europie produkty odlewnicze zfirmy (...).
/Dowód:- dokumenty zalegające w aktach organu rentowego i aktach osobowych dot. wnioskodawcy, zeznania świadkówM. N.,M. K.,J. P.,M. L.iM. W.- k. 40-63 akt spraw, zeznania wnioskodawcy złożone w trybieart. 299w zw. zart. 304 k.p.c./
Podstawą prawną żądania wnioskodawcy są przepisyustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych(Dz.U. z 2018r. poz. 1924 j. t.). Ustawa ta ma charakter przejściowy, ograniczając prawo do uzyskania świadczenia do osób urodzonych po dniu 31 stycznia 1948r., które prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze rozpoczęły przed dniem 1 stycznia 1999r. Celem tej ustawy jest ograniczenie kręgu uprawnionych do emerytury z powodu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze do mniejszej liczby sytuacji uzasadnionych rzeczywistą koniecznością przejścia na emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w których oczekiwania osób, które rozpoczęły wykonywanie takiej pracy na starych zasadach na wcześniejsze przejście na emeryturę powinny zostać zaspokojone (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2012 r., II UK 164/11, OSNP 2013, nr 5-6, poz. 62 i z dnia 4 września 2012 r., I UK 164/12, LEX nr 1284720).
Zgodnie z treściąart. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych(Dz.U. z 2018r. poz. 1924 j. t.) prawo do emerytury pomostowej, z uwzględnieniemart. 5-12, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:
1) urodził się po dniu 31 grudnia 1948 r.;
2) ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat;
3) osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn;
4) ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn;
5) przed dniem 1 stycznia 1999 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub prace w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS;
6) po dniu 31 grudnia 2008 r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3;
7) nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy.
Stosownie do art. 49 powyższej ustawy pomostowej prawo do emerytury pomostowej przysługuje również osobie, która:
1) po dniu 31 grudnia 2008 r. nie wykonywała pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3;
2) spełnia warunki określone w art. 4 pkt 1-5 i 7 i art. 5-12;
3) w dniu wejścia w życie ustawy miała wymagany w przepisach, o których mowa w pkt 2, okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3.
OdwołanieS. S.nie zasługiwało na uwzględnienie.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie było, czy wnioskodawcaS. S.spełnia przesłanki do emerytury pomostowej, zgodnie zart. 4bądźart. 49 ustawy o emeryturach pomostowych.
Sąd uznał za wiarygodne dowody przeprowadzone w niniejszej sprawie w postaci dokumentów zawartych w aktach organu rentowego i aktach osobowych dotyczących wnioskodawcy i zeznań świadkówM. N.,M. K.,J. P.,M. L.iM. W.złożonych w niniejszej sprawie. Świadkowie pracowali wspólnie z wnioskodawcą w spornych w sprawie okresach, mają zatem najpełniejszą wiedzę o wykonywanych przez odwołującego czynnościach. Sąd za wiarygodne uznał również zeznania wnioskodawcy przesłuchanego w trybieart. 299w zw. zart 304 k.p.c.Zeznania świadków oraz wnioskodawcy były spójne i korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie.
Na wstępie podkreślić należy, że wnioskodawca nie świadczył pracy w warunkach szczególnych/o szczególnym charakterze po dniu 31.12.2008r. w rozumieniu przepisów ustawy pomostowej. W okresie zatrudnienia w(...) Sp. z o.o.od 27.08.2008r. do 31.12.2018r. jako kierowca samochodu ciężarowego odwołujący jeździł samochodemmarki D.o dopuszczalnej masie całkowitej 40 ton i rozwoził po całej Europie produkty odlewnicze zfirmy (...). W załącznikach do ustawy pomostowej brak stanowiska odpowiadającego czynnościom świadczonym przez ubezpieczonego, co uniemożliwia, w ocenie Sądu, zakwalifikowanie pracy wnioskodawcy po 31.12.2008r. jako pracy w szczególnych warunkach bądź o szczególnym charakterze wg „nowych” wykazów. W konsekwencji wnioskodawca winien legitymować się stażem pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu przepisów ustawy pomostowej w wymiarze co najmniej 15 lat (art. 4 w zw. z art. 49 pkt 3 ustawy pomostowej).
Mając powyższe na względzie Sąd zważył, że w spornych w niniejszej sprawie okresach zatrudnienia od 15.09.1982 r. do 07.05.1984r. oraz od 04.05.1995r. do 09.06.2004r. wnioskodawca – stale i w pełnym wymiarze czasu – wykonywał pracę o szczególnym charakterze wymienioną w załączniku nr 2 do ustawy pomostowej pod poz. 8, tj. pracę kierowców autobusów, trolejbusów oraz motorniczych tramwajów w transporcie publicznym. We wskazanych okresach wnioskodawca przewoził pasażerów na liniach miejskich wS.i w przyległych miejscowościach, przypadały mu linie miejskie albo podmiejskie. Praca wnioskodawcy polegała na zatrzymywaniu się na przystankach i przewożeniu pasażerów. Jeździł autobusem Autosan (35 miejsc), autobusamimarki J.(45 miejsc), następnie również autobusem markiM.(45 miejsc).
Powyższe okresy stanowią łącznie jedynie około 10 lat i 9 miesięcy. W pozostałych spornych okresach wnioskodawca pracował jako kierowca samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony bądź jako kierowca zakładowego mikrobusu/autobusu – którym przewoził delegacje po obiektach Huty czy jeździł w trasy na zakładowe wycieczki z pracownikami, w tym na wycieczki zagraniczne. Nie była to zatem praca kierowcy autobusu w transporcie publicznym. Praca w charakterze kierowcy samochodu ciężarowego nie została uznana za pracę w warunkach szczególnych w świetle regulacji ustawy pomostowej. Praca wykonywana przez odwołującego w pozostałych spornych w niniejszej sprawie okresach (tj. z wyłączeniem uwzględnionych okresów od 15.09.1982 r. do 07.05.1984r. oraz od 04.05.1995r. do 09.06.2004r.) nie jest wymieniona jako praca w warunkach szczególnych bądź o szczególnym charakterze w „nowych” wykazach.
Mając powyższe na uwadze Sąd, w oparciu oart. 47714§ 1 k.p.c., oddalił odwołanieS. S..