Sąd Rejonowy w Toruniu
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 491/22
Data wyroku: 2023-04-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Lidia Lenartowicz
Słowa kluczowe: Ustalenie alimentów
Podstawa prawna: art. 135 kro i art. 138 kro
Teza: Ustalenie wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego względem pozwanej.

Sygn. akt III RC 491/22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 kwietnia 2023 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie:
Przewodniczący: sędzia Lidia Lenartowicz
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Marta Maresz-Szwankowska
po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2023 r. w Toruniu.
sprawy z powództwa:
M. G. (1)
przeciwko:
A.G.
o ustalenie wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego
Iustala, iż obowiązek alimentacyjnyM. G. (1)względem pozwanejA.G., ustalony ostatnio ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w Toruniu w dniu 25 listopada 2015 roku w sprawie o sygn..(...)w kwocie po 550 zł (pięćset pięćdziesiąt złotych) miesięcznie – wygasł z dniem 1 października 2021 r.
IIoddala powództwo w pozostałej części,
IIIzwalnia powoda w całości od kosztów sądowych,
IVnie obciąża pozwanej kosztami sądowymi,
Vznosi wzajemnie między stronami koszty zastępstwa procesowego.
Sygn. akt III RC 491/22

UZASADNIENIE
W dniu 6 września 2022 r., do tutejszego Sądu wpłynął pozewM. G. (1), w którym wnosiło o uchylenie z dniem 1 września 2020 r. swojego obowiązku alimentacyjnego wobec pozwanejA.G., ustalonego w ugodzie zawartej przed tutejszym Sądem w dniu 25 listopada 2015 r., sygn. akt(...), ewentualnie o uchylenie tego obowiązku z dniem 1 października 2021 r., jak również o zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu pozwu podniesiono, iż z dniem 1 października 2021 r. egzekucja alimentów bieżących na rzecz pozwanej została umorzona przez komornika – pozwana oświadczyła, że nie będzie kontynuowała nauki i prosi o wstrzymanie alimentów od dnia 1 października 2021 r. Pozwana, pomimo wezwania do zawarcia ugody, nie ustosunkowała się do tej kwestii, wobec czego formalnie obowiązek alimentacyjny powoda wobec pozwanej wciąż istnieje – konieczne jest zatem jego uchylenie. Powód uzyskał wiedzę, iż pozwana całkowicie usamodzielniła się, założyła własną rodzinę, nadto pracuje jako doradca handlowy i osiąga dochody. Wskazane w pozwie daty uchylenia obowiązku alimentacyjnego stanowią – z jednej strony datę orientacyjną (1 września 2020 r.), jako że powód nie znał dokładnej daty założenia rodziny przez pozwaną lub urodzenia przez nią dziecka, zaś z drugiej strony, data 1 października 2021 r. wynika z treści złożonego komornikowi przez pozwaną oświadczenia.
W odpowiedzi na pozew z dnia 7 sierpnia 2022 r. pozwana nie wyraziła zgody na uchylenie obowiązku alimentacyjnego z dniem 1 września 2020 r., jednocześnie zaś wyraziła zgody na uchylenie obowiązku alimentacyjnego z dniem 1 października 2021 r., wniosła także o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu wskazano, iż pozwana dobrowolnie oświadczyła w piśmie do komornika z dnia 29 września 2021 r., że nie będzie kontynuowała nauki i poprosiła o wstrzymanie wypłat – cały czas podtrzymuje stanowisko, iż uchylenie obowiązku alimentacyjnego powinno być powiązane z datą rzeczywistego ukończenia pobierania nauki, tj. 1 października 2021 r. Wskazano, iż pozwana nie założyła własnej rodziny, nie jest też matką, nadto zwrócono uwagę na stwierdzone u pozwanej zaburzenia psychiczne.
W kolejnych pismach procesowych, jak również na rozprawach w dniach : 7 marca 2023r. i 6 kwietnia 2023 r., strony podtrzymały swe stanowiska w sprawie.
Sąd ustalił, co następuje:
PozwanaA. G.urodziła się w dniu (...). Jest córkąM. G. (1)iM. G. (2).

Dowód

: fakty bezsporne
MałżeństwoM. G. (1)iM. G. (2)zostało rozwiązane wyrokiem Sądu Okręgowego we(...), Wydział V Cywilny Rodzinny, z dnia 26 sierpnia 2011 r., sygn. akt(...). W punkcie 4 tego wyroku, zobowiązano obydwie strony do ponoszenia kosztów związanych z utrzymaniem i wychowaniem ich małoletnich dzieci i z tego tytułu zasądzono odM. G. (1)na rzecz małoletniejA.G.alimenty w kwocie po 400 zł. W dniu 25 listopada 2015 r., przed Sądem Rejonowym w(...), III Wydziałem Rodzinnym i Nieletnich,M. G. (1)zawarł zA.G.ugodę, w której zobowiązał się płacić alimenty na rzeczA.G.w kwocie po 550 zł miesięcznie.

Dowód

: akta sprawy(...)
M. G. (1)od grudnia 2011 r. nie utrzymuje kontaktów z córkąA..

Dowód

: przesłuchanieM. G. (1), k. 78v, 00:10:41
Po ukończeniu gimnazjum,A. G.podjęła naukę w liceum ogólnokształcącym, gdzie uzyskiwała bardzo dobre wyniki w nauce, była także zaangażowana w działalność charytatywną. Jednakże nie ukończyła nauki, przerywając ją w klasie maturalnej, co miało być wynikiem silnego stresu spowodowanego postępowaniem wszczętym przezM. G. (1), a dotyczącym ustalenia jego ojcostwa odnośnieA.– problemy zdrowotne uniemożliwiały jej dalszą naukę. W 2017 r.,A.podjęła(...), a następnie od maja 2018 r. leczenie(...). W październiku 2018 r.A. G.miała rozpoznane(...)uwarunkowane sytuacyjnie. Pozwana w rezultacie podjętego leczenia zaczęła następnie naukę w liceum w systemie zaocznym, którą zakończyła się w czerwcu 2019 r. Następnie pozwana kontynuowała naukę w studium zaocznym(...), w zawodzie florysta – nauka w tej szkole policealnej trwała do czerwca 2020 r. Następnie, w tej samej szkole pozwana podjęła naukę zawodu opiekunki środowiskowej, którą to naukę ukończyła w 2021 r. Obecnie,A. G.nie pozostaje w związku formalnym, jest panną, nie posiada dzieci, mieszka razem z mamą, nie ma orzeczonego stopnia niepełnosprawności.

Dowód

: opinia sądowa(...), k. 40-42; przesłuchanieA.G., k. 79; pismo z Urzędu Stanu Cywilnego wT., k. 85
W dniu 29 września 2021 r.,A. G.złożyła Komornikowi Sądowemu wL.–R. D., oświadczenie, iż od 1 października 2021 r. nie będzie kontynuowała nauki, wobec czego wniosła o wstrzymanie wypłat bieżących alimentów.

Dowód

: pismo, k. 15
Postanowieniem z dnia 29 września 2021 r., komornik sądowy wL., w punkcie 1 postanowienia, umorzył wszczęte przeciwko dłużnikowiM. G. (1)postępowanie egzekucyjne na rzeczA.G., w zakresie alimentów bieżących od dnia 1 października 2021 r.

Dowód

: postanowienie, k. 16
Pismem z dnia 4 października 2021 r., pełnomocnikM. G. (1), wezwałaA.G.do zawarcia ugody w przedmiocie uchylenia obowiązku alimentacyjnego.

Dowód

: wezwanie, k. 17
Sąd zważył, co następuje:
Przedstawiony powyżej stan faktyczny sąd ustalił w oparciu o materiał dowodowy, składający się z dowodów tak rzeczowych w postaci dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, które po myśliart. 2432k.p.c.stanowią dowody bez wydawania odrębnego postanowienia, jak i dowodów osobowych, przy uwzględnieniu faktów bezspornych.
Nadmienić należy, iż prawdziwość uzyskanych w toku sprawy dokumentów nie była kwestionowana przez którąkolwiek ze stron postępowania, wobec czego sąd dał im wiarę w całości, nie znajdując jakichkolwiek podstaw do ich zakwestionowania z urzędu.
Odnośnie dowodów osobowych wskazać należy, iż sąd przeprowadził dowód z przesłuchania stron. Uzyskane w sprawie dowody osobowe sąd wziął pod uwagę i poddał swej ocenie w całej rozciągłości tychże zeznań. Zeznania nie budziły wątpliwości pod kątem wiarygodności i spójności wewnętrznej. Sąd nie znalazł podstaw do tego, aby zeznaniom czy to powoda, czy pozwanej, odmawiać wiarygodności w jakiejkolwiek części.
Przechodząc do rozważań prawnych, należy wskazać, iż podstawę podjętego w niniejszej sprawie merytorycznego rozstrzygnięcia sądu stanowią przepisyart. 133 § 1 i 3 k.r.o.iart. 138 k.r.o.
Wyjaśnić wobec powyższego należy po pierwsze, iż stosownie doart. 133 § 1 k.r.o., rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. W myśl zaś§ 3w/w artykułu, rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.
Wskazać przy tym należy, iż obowiązek alimentacyjny rodziców wobec małoletnich dzieci nie jest ograniczony żadnym terminem, a uzyskanie przez dziecko pełnoletności może stanowić jedynie podstawę uchylenia się od świadczeń alimentacyjnych, przy spełnieniu przesłanek zart. 133 § 3 k.r.o.Obowiązek ten nie jest ograniczony przez termin dojścia przez alimentowanego do pełnoletności. Zauważa się przy tym, iż „w warunkach polskich dojście przez dziecko do pełnoletności w zdecydowanej większości przypadków występuje, gdy dziecko pobiera jeszcze naukę w szkole średniej i nie ma możliwości zarobkowania. Jeśli dziecko uzyskało pełnoletność i otrzymuje środki finansowe z tytułu pracy zawodowej, renty inwalidzkiej czy zasiłku dla bezrobotnych, to okoliczności te nie skutkują automatycznym ustaniem obowiązku alimentacyjnego ciążącego względem takiego dziecka na rodzicach. Jeżeli wysokość uzyskiwanych przez dziecko w ten sposób świadczeń nie pozwala na samodzielne utrzymanie się takiego dziecka, to obowiązek alimentacyjny nadal obciąża rodziców w zakresie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego dziecka” (A. Kawałko, H. Witczak [w:]Kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz, red. M. Fras, M. Habdas, Warszawa 2021, art. 133).
Ponadto należy wskazać, iż po myśliart. 213 § 2 k.p.c., sąd jest związany uznaniem powództwa, chyba że uznanie jest sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierza do obejścia prawa. Jeżeli zaś żadna ze wskazanych wyżej okoliczności nie zachodzi, sąd jest obowiązany wydać wyrok zgodny z uznaniem powództwa, bez względu na to, czy uznanie znajduje uzasadnienie w okolicznościach sprawy. Ponadto należy wziąć pod uwagę, iż uznać można zarówno całość roszczenia, jak i jego część lub niektóre z żądań pozwu.
Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, należy wskazać, iż już z samego przepisu proceduralnegoart. 213 § 2 k.p.c.wynikało, iż rozpatrywane powództwo należało uwzględnić co do zasady, nie znajdując podstaw do stwierdzenia sprzeczności omawianej w tym przepisie, a zatem ustalając wygaśnięcie obowiązku alimentacyjnego – przy czym, z tego tylko przepisu odnośnie co do daty 1 października 2021 r. Ustalenie wygaśnięcia z datą wcześniejszą wymagało zaś udowodnienia przez stronę powodową tego, że już przed tą datą zaistniała którakolwiek z przyczyn, o których stanowi przepisart. 133 § 3 k.r.o.– z uzasadnienia zaś pozwu wynika, że chodziło o ustalenie, że dziecko (pozwana) jest już w stanie utrzymać się samodzielnie albo - nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się. W ocenie sądu, strona powodowa ciężarowi dowodowemu w tym zakresie nie sprostała – przeciwnie, przesłuchanie pozwanej konsekwentnie dowodzi przeciwnego, a mianowicie, iż ta do września 2021 r. uczyła się w szkole policealnej i jak można z tego wywodzić, w tym czasie nie były zdolna do samodzielnego utrzymania się. Zresztą należy dostrzec, iż pozwana wskazywała na swe problemy natury psychicznej, co uwiarygadnia fakt jej niezdolności do samodzielnego utrzymania się i tym bardziej zaprzecza argumentacji powoda, iż pozwana była zdolna do utrzymania przed datą 1 października 2021 r. Nadmienić przy tym należy, iż uchylenie obowiązku alimentacyjnego w realiach niniejszej sprawy wynika jedynie z działania po stronie pozwanej, a to wobecart. 213 § 2 k.p.c., pozwany bowiem nie udowodnił, aby pozwana była już w stanie utrzymać się samodzielnie albo że nie dokładała starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.
Wobec powyższego, w punkcie I wyroku, orzekając na podstawie normatywnej, o której była mowa wyżej, sąd ustalił, iż obowiązek alimentacyjnyM. G. (1)względem pozwanejA.G., ustalony ostatnio ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w(...)w dniu 25 listopada 2015 roku w sprawie o sygn. akt(...)w kwocie po 550 zł miesięcznie, wygasł z dniem 1 października 2021 r.
Konsekwentnie, w punkcie II wyroku, sąd oddalił powództwo w pozostałej części.
W punkcie III wyroku, sąd na podstawie art. 100 i art. 102 u.k.s.c. orzekł o zwolnieniu powoda od kosztów sądowych w całości.
W punkcie IV wyroku, sąd na podstawieart. 102 k.p.c.orzekł o nieobciążaniu pozwanej kosztami sądowymi.
Wreszcie, w punkcie V wyroku, mając na uwadze to, iż strona powodowa uległa w części żądania, zaś w części żądanie powoda zostało uznane, co jednakże nastąpiło dopiero po wytoczeniu powództwa, sąd orzekł o wzajemnym zniesieniu między stronami kosztów zastępstwa procesowego.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w części dyspozytywnej wyroku.