Sąd Okręgowy w Toruniu
IX Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IX Ka 800/22
Data wyroku: 2023-07-27 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: sędzia Jarosław Sobierajski
Słowa kluczowe: Groźba
Podstawa prawna: art. 190 § 1 kk

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IX Ka 800/22

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

0

CZĘŚĆ WSTĘPNA

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego wG.z dnia 2 września 2022 r. , sygn. akt(...)

Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

Granice zaskarżenia

Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Ustalenie faktów

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

Ł. Ł.

niekaralność oskarżonego

karta karna

270

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

Ocena dowodów

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.1.1.1

Karta karna

Dokument wystawiony przez uprawniony podmiot.

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Apelacja obrońcy oskarżonego

Naruszenie zasady domniemania niewinności
    in dubio pro reo, tj.art. 5 § 2 kk, albowiem w niniejszym postępowaniu pozostały wątpliwości co do winy oskarżonego, Sąd Rejonowy wG.jednak nie rozstrzygnął ich na korzyść oskarżonego i wydał wyrok skazujący, podczas gdy wszelkie nieścisłości i wątpliwości w materiale dowodowym w zakresie rzekomych obaw powinny być rozstrzygnięte na korzyść oskarżonego;

Naruszenie przepisów postępowania, mająca wpływ na treść zaskarżonego wyroku, tj.art. 7 kpkw zw. zart. 410 kpkwobec przekroczenia zasad swobodnej oceny materiału dowodowego i dokonania oceny dowolnej, sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego polegającej na obdarzeniu walorem wiarygodności zeznań pokrzywdzonych i odmowie nadania waloru wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego;

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, iż oskarżony dopuścił się zarzucanych mu czynów,

Naruszenieart. 46 kkpoprzez jego zastosowanie w niniejszej sprawie pomimo, iż z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego wynika, że oskarżony nie dopuścił się zarzucanych w akcie oskarżenia czynów i wobec pokrzywdzonych nie powinien być zobowiązany do zapłaty zadośćuczynienia.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Apelacja obrońcy oskarżonegoŁ. Ł.okazała się niezasadna.
Środek odwoławczy koncentrował się zasadniczo na kwestii oceny materiału dowodowego sprawy. Skarżący wywodził, iż przeprowadzona przez Sąd meriti ocena dowodów była dowolna i naruszała wytyczne zart. 7 kpk. Kontrola instancyjna zastrzeżeń autora apelacji nie potwierdziła. W przedmiotowej sprawie Sąd Rejonowy rzetelnie przeanalizował zgromadzone w sprawie dowody, a ich ocena była swobodna, ale nie dowolna. Sąd meriti w oparciu o prawidłowo oceniony materiał dowodowy poczynił ustalenia stanu faktycznego sprawy, które Sąd Okręgowy zaaprobował.
W kontekście zarzutu obrazyart. 5 § 2 kpkwarto wpierw zaznaczyć, że wyrażona w nim zasadain dubio pro reoma zastosowanie w przypadku zaistnienia w postępowaniu karnym niedających się usunąć wątpliwości. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd Najwyższy m.in. w postanowieniu z dnia 3.04.2012 r. w sprawie o sygn. V KK 335/11 (LEX nr 1163975) wątpliwości te muszą być powzięte przez sąd orzekający, a nie wysuwane przez stronę. Samo bowiem subiektywne przekonanie strony o istnieniu wątpliwości nie przesądza o naruszeniu zasadyin dubio pro reo.
Skarżący nie miał racji twierdząc, że w przedmiotowej sprawie zaistniały niedające się usunąć wątpliwości. Sąd Rejonowy przeprowadził wszystkie niezbędne dowody, które jednak w ocenie Sądu Odwoławczego – wbrew temu, co podnosi się w apelacji - stanowiły podstawę dla dokonania ustaleń faktycznych pozwalających na uznanie, żeŁ. Ł.dopuścił się zarzucanych mu czynów – gróźb karalnych na szkodęM. G.orazZ. G..
Obrońca oskarżonego niesłusznie kwestionował obdarzenie przez Sąd Rejonowy przymiotem wiarygodności zeznań pokrzywdzonychM. G.iZ. G..
Zeznania obojga pokrzywdzonych były rzeczowe, logiczne i spontaniczne. W toku postępowania tak przygotowawczego, jak również sądowegoM. G.iZ. G.konsekwentnie przedstawiali przebieg wydarzeń. Ich relacje były spójne i znalazły pośrednio potwierdzenie w materiale dowodowym sprawy. Sąd II instancji argumentację przedstawioną przez Sąd I instancji w tej kwestii w pełni podzielił.
Narracja skarżącego sprowadzała się do twierdzenia, iż wobec zeznańD. K.oraz funkcjonariusza PolicjiS. K.nie da się przyjąć, że oskarżonyŁ. Ł.dopuścił się kierowania gróźb karalnych wobec pokrzywdzonych. Stanowisko autora apelacji jako nieuzasadnione nie zyskało aprobaty Sądu odwoławczego.
ZarównoM. G., jak równieżZ. G.w toku postępowania konsekwentnie wskazywali, że zachowanie oskarżonego polegające na kierowaniu względem nich opisywanych gróźb wzbudziło w nich obawy ich spełnienia. Pokrzywdzony wprost wskazywali, że obawiali się, żeŁ. Ł.dopuści się względem nich zachowań, o których mówił. Ich relacje były obiektywnie uzasadnione. Skoro spojrzeć, że w inkryminowanym czasie oskarżony znajdował się w stanie nietrzeźwości i przy tym jego zachowanie było nacechowane znacznym poziomem agresji. Przy tym z zeznańM. G.wynikało, że oskarżony użył względem niej przemocy. Jej twierdzenia co do obrażeń poniesionych wskutek zachowaniaŁ. Ł.korespondują z kartą medycznych czynności ratunkowych (k. 39 akt), jakie zostały względem niej podjęte po zdarzeniu. W świetle takich okoliczności pokrzywdzeni mogli obawiać się spełnienia przezŁ. Ł.gróźb kierowanych pod ich adresem. Warto odnotować, że zarówno pokrzywdzona z uwagi na płeć, jak również pokrzywdzony z uwagi na wiek i stan zdrowia byli osobami słabszymi fizycznie od oskarżonego, zatem wobec jego wzburzenia emocjami i upojenia alkoholem mogli liczyć się z tym, iż w przypadku ewentualnej konfrontacji nie byliby w stanie obronić się przezŁ. Ł..
W aktach sprawy (k. 35 – 38 akt) znajduje się dokumentacja „NIEBIESKA KARTA”. Dokument ten został sporządzony przez funkcjonariusza Policji –S. K.i przyjęty przez(...)–D. K.. Widnieją w niej adnotacje: popychanie, stłuczenia, wyzwiska, groźby, poniżanie, groźba karalna.
Z treści notatki służbowej (k. 44 akt) sporządzonej przezD. K., ani też jej zeznań złożonych w toku postępowania sądowego (k. 203 – 205) wcale nie wynikało, że oskarżony nie dopuścił się zachowań zarzuconych mu aktem oskarżenia na szkodę pokrzywdzonych. W notatce służbowej rzeczywiście zostało zawarte, żeM. G.wraz z dzieckiem wprowadziła się doŁ. Ł.oraz że nic jej ze strony konkubenta nie grozi. Notatka ta jednak została sporządzona dnia 12 października 2020 r. i odnosiła się do stanu po zdarzeniu i nie była w niej wcale zawarta adnotacja, by pokrzywdzona negowała wystąpienie zdarzeń będących przedmiotem niniejszego postępowania. Fakt wyprowadzenia się przezM. G.z dzieckiem doŁ. Ł., a następnie ich przeniesienie do domu Z. i M.G.był także podawany przez pokrzywdzonych.M. G.w swoich relacjach wskazywała, iż takie jej zachowanie było związane z tym, że oskarżony przeprosił ją za swoje zachowanie i zadeklarował, iż nadal darzy ją uczuciem. Także z zeznańD. K.nie wynika, by świadek negowała to, iż oskarżony kierował względem pokrzywdzonych groźby karalne. Warto odnotować, że świadek wskazała, że do niej po wyprowadzceM. G.doŁ. Ł.zwrócił sięZ. G., albowiem obawiał się o córkę. Nie bez powodu takżeM. G., mimo deklaracji, że czuje się bezpieczna, nie wnosiła o zakończenie procedury Niebieskiej Karty. Nastąpiło to dopiero po definitywnej wyprowadzce oskarżonego z domuG.. Obrońca powoduje się na zeznaniaD. K., ale ewidentnie przeinacza ich wymowę, bo skoro świadek podała

    „PaniG.opowiadała (…). Twierdziła, że to nie było nic groźnego.”(k. 204 akt) to znaczy, że zdarzenie miało miejsce i pokrzywdzona tego nie neguje. A to, że gdy emocje opadły, jego odbiór przezM. G.się zmienił, pozostaje odrębną kwestią.
Jeżeli chodzi natomiast o zeznaniaS. K.(k. 205 – 205v akt), to także z nich nie wynika zaprzeczenie tego, iż oskarżony popełnił zarzucone mu czyny zabronione. Świadek zasadniczo nie pamiętał interwencji, co jest obiektywnie uzasadnione, albowiem od jej zaistnienia do momentu przesłuchania minęły prawie dwa lata, a świadek wobec wykonywania zawodu policjanta na co dzień ma do czynienia z tego rodzaju sytuacjami.
Nieuprawnione są więc zawarte w apelacji wywody, iż zeznania wskazanych świadków niweczyły możność przyjęcia, iżŁ. Ł.dopuścił się popełnienia zarzuconych mu czynów zabronionych. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jego karygodne zachowania niewątpliwie miały miejsce i tym samym doszło do zrealizowania przez niego znamion przestępstwa stypizowanego wart. 190 § 1 kk.
Niezasadna była powielana przy kilku zarzutach argumentacja apelacji, iż decyzja pokrzywdzonej o wspólnej wyprowadzce oraz brak sprzeciwu pokrzywdzonego na ponowne zamieszkanie oskarżonego we wspólnej nieruchomości dawały podstawy do twierdzenia, że rozpatrywane zachowanieŁ. Ł.nie wzbudziło w pokrzywdzonych uzasadnionych obaw.M. G.jako osoba darząca oskarżonego w tamtym czasie uczuciem zachowała się irracjonalnie, co w świetle zasad doświadczenia życiowego w tego rodzaju sytuacjach jest często spotykane. Pokrzywdzona wprost wskazywała dlaczego tak postąpiła i przedstawione przez nią motywy, iż oskarżony ją przeprosił i deklarował chęć bycia z nią, wcale nie niweczyły wymowy zaistniałych zdarzeń. Zresztą pokrzywdzona także wskazywała, że miało to charakter incydentalny i nie wykluczone jest to, iż wobec dotychczas dobrze układających się relacji była ona w stanie wybaczyć to oskarżonemu i kontynuować z nim wspólne życie. Jeżeli zaś chodzi o decyzjęG.o pozwoleniu na powrót oskarżonego do ich domu, to niewątpliwie było to podyktowane tym, by ich córka –M. G., która zdecydowała się ponownie zejść zŁ. Ł.wróciła wraz z wnuczką do domu. Tak postawa rodziców jest w pełni zrozumiała i także nie zmienia wymowy zachowań oskarżonego względemZ. G..
W konsekwencji nie sposób także uznać za zasadny zarzutu apelacji odnoszącego się do orzeczenia względemŁ. Ł.obowiązku zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonych. Zachowanie oskarżonego spowodowało u pokrzywdzonych cierpienia psychiczne. Kwoty przyjęte przez Sąd Rejonowy wobec poszczególnych pokrzywdzonych były adekwatne do rozmiaru ich krzywd.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Wyrok Sądu Rejonowego wG.z dnia 2 września 2022 r., sygn. akt(...)

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Racje wskazane w punkcie 3.1. zadecydowały o uznaniu wywiedzionej w sprawie apelacji za bezzasadną.
Sąd odwoławczy zaaprobował także rozstrzygnięcie o karze. Adekwatną do stopnia winy oskarżonego oraz stopnia społecznej szkodliwości popełnionych przez niego czynów zabronionych była kara grzywny w wysokości 100 stawek dziennych przy przyjęciu wysokości jednej stawki za równoważną kwocie 25 złotych. Wymiar tejże kary uwzględnia także możliwości finansoweŁ. Ł., który posiada stałe źródło dochodu i nie ma nikogo na utrzymaniu. Kara grzywny stanowić będzie dolegliwość finansową, która ukaże oskarżonemu karygodność jego zachowania i przyczyni się powzięcia przez niego refleksji względem własnego postępowania.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Wyrok Sądu Rejonowego wG.z dnia 2 września 2022 r., sygn. akt(...)– uzupełnienie o zaliczenie okresu zatrzymania na poczet kary.

Zwięźle o powodach zmiany

W wyniku kontroli instancyjnej Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że na podstawieart. 63 § 1 kkzaliczył oskarżonemu na poczet kary grzywny orzeczonej w punkcie I okres jego zatrzymania od dnia 2 października 2020 roku od godziny 23:40 do dnia 3 października 2020 roku do godziny 12:32, przyjmując, że stanowi on 1 dzień rzeczywistego pozbawienia wolności, który odpowiada 2 dziennym stawkom grzywny.
Stosownie doart. 63 § 1 kkna poczet orzeczonej kary zalicza się okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie, zaokrąglając w górę do pełnego dnia, przy czym jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności równa się jednemu dniowi kary pozbawienia wolności, dwóm dniom kary ograniczenia wolności lub dwóm dziennym stawkom grzywny.
Ustawodawca przyjął zasadęobligatoryjnegozaliczenia na poczet kary okresu rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie, tzn. zarówno okresu tymczasowego aresztowania, jak i zatrzymania, pobytu w schronisku dla nieletnich, zakładzie poprawczym, pobytu w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym podczas obserwacji (M. Budyn-Kulik [w:] Kodeks karny. Komentarz aktualizowany, red. M. Mozgawa, LEX/el. 2023, art. 63.).
Wobec faktu, iżŁ. Ł.był w niniejszej sprawie zatrzymany (k. 2 akt), a Sąd Rejonowy nie zaliczył mu okresu rzeczywistego pozbawienia wolności na poczet orzeczonej kary, to Sąd II instancji działając w trybieart. 440 kpkdokonał wskazanej powyżej zmiany zaskarżonego wyroku.
Sąd Odwoławczy nie dopatrzył się w zaskarżonym orzeczeniu żadnych uchybień mogących stanowić bezwzględne przyczyny odwoławcze, będących podstawą do uchylenia wyroku z urzędu dlatego też – poza zmianą określoną powyżej – został on utrzymany w mocy.

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

5.3.1.4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III.

Na podstawieart. 636 § 1 kpkorazart. 3w zw. zart. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych(t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 123), a także§ 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym(t.j.Dz.U.2013.663) oraz § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2014 r. w sprawie opłat za wydanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego (Dz.U.2014.861 ze zm.) Sąd Okręgowy zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa (Sądu Rejonowego wG.) kwotę 250 zł tytułem opłaty za II instancję i obciążył go wydatkami postępowania odwoławczego w kwocie 50 zł.

PODPIS