Sąd Okręgowy w Sieradzu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 248/23
Data wyroku: 2023-07-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sławomir Górny
Słowa kluczowe: Dodatki do emerytur i rent
Podstawa prawna: art. 2 pkt 5 ustawy z 9.12.2008 r. o emeryturach pomostowych

Sygn. akt IV U 248/23

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
12 lipca 2023 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Sławomir Górny
Protokolant: st. sekr. sąd. Ewelina Kubiczak- Kleśta
po rozpoznaniu na rozprawie 5 lipca 2023 roku w Sieradzu
odwołaniaM. J.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.
z 27 kwietnia 2023 r. Nr(...)
w sprawieM. J.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.
o rekompensatę

oddala odwołanie.

Sygn. akt IV U 248/23

UZASADNIENIE

Decyzją z 27.04.2023r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.odmówiłM. J.prawa do rekompensaty z uwagi na nieudowodnienie 15 – letniego okresu pracy w szczególnych warunkach.
W odwołaniu od powyższej decyzji w/w wnosił o zaliczenie do szczególnych warunków okresu zatrudnienia od 29.12.1979 – 14.07.2004 i przyznanie prawa do rekompensaty.
W odpowiedzi organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
M. J.,ur. (...)W okresie uczęszczania do(...), uzyskał prawo jazdy kat. T.
W okresie od 29.12.1979 - 14.07.2004,M. J.był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w(...)wC.. W wyniku reorganizacji Kółek Rolniczych powstała Spółdzielnia Kółek Rolniczych, która od 1.01.1999r. zmieniła nazwę firmy na(...)z/s wC..
Zakład zajmował się świadczeniem usług dla rolnictwa.A. C.był dyspozytorem w miejscowościK.iP.. SKR posiadał 35-40 ciągników. W punkcie, gdzie pracował dyspozytorC., było 12-15 ciągników. Był podział na traktorzystów pracujących w polu i kierowców pracujących w transporcie. O podziale pracy kierowców decydował kierownik danego punktu. W - ca pracował wR.. WR.był sprzęt rolniczy i transportowy. Dyspozytorem był p.P., który już nie żyje. WR.byli zatrudnieni traktorzyści -A. L., p.P.,W. M.. W-ca przewoził płyty wiórowe doW., jeździł do melioracji, paszarni wW.,(...). W okresie letnim w - ca jeździł kombajnem przez około 1, 5 miesiąca, był to początek lipca, sierpnia, czasami początek września.(...)na początku XXI wieku świadczył usługi beczkowozem, kombajnem zbożowym, usługi przewozu zboża. W 1990r. lub na początku XXI wieku w - ca jeździł beczkowozem, wywoził szambo. Nie świadczył usług koszenia traw, może kiedyś była orka, ale sporadycznie

    (zeznania wnioskodawcy, zeznania świadków:A. C.,R. S.– na nagraniu CD - 00:03:22 – 00:35:40 k. 100, kserokopia akt osobowych w-cy, zawierająca m. in. świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach, kwestionariusz osobowy, podanie o pracę, odpis prawa jazdy, umowę o pracę, angaże, zakres czynności i obowiązków kierowcy z 21.12.1993r., świadectwo pracy k. 18 – 89/akta sprawy).

Decyzją z 22.02.2023r., ZUS przyznałM. J.emeryturę od 18.02.2023r., tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego(decyzja/akta ZUS).
W dniu 20.03.2023r.,M. J.złożył w ZUS świadectwo wykonywaniaprac w szczególnych warunkach w celu przyznania prawa do rekompensaty(k. 10/akta ZUS).
Decyzją z 27.04.2023r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.odmówiłM. J.ponownego ustalenia wysokości emerytury z naliczeniem rekompensaty. Do szczególnych warunkach nie zaliczono zatrudnienia od 29.12.1979 – 14.07.2004 na stanowisku traktorzysty(decyzja/akta ZUS).

    Powyższy stan faktycznySąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Okoliczności dotyczące charakteru pracy wnioskodawcy w okresie zatrudnienia w(...)wC.od 29.12.1979 – 14.07.2004, Sąd ustalił na podstawie zeznań wnioskodawcy, zeznań świadków -A. C.,R. S.. W poczet materiału dowodowego Sąd przyjął także dokumenty osobowo płacowe nadesłane przez(...), zawierające m.in. świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach, kwestionariusz osobowy, podanie o pracę, odpis prawa jazdy, umowę o pracę, angaże, zakres czynności i obowiązków kierowcy z 21.12.1993r., świadectwo pracy. W ocenie Sądu, materiał dowodowy nie pozwala na kategoryczne stwierdzenie, że odwołujący spełnił sporną przesłankę pracy w szczególnych warunkach, tj. wykonywał pracę kierowcy ciągnika jedynie w transporcie, w wymiarze co najmniej 15 lat. Sąd nie kwestionuje tego, że odwołujący przewoził płyty wiórowe doW., jeździł do melioracji, czy paszarni wW.,(...). Jednakże biorąc pod uwagę angaże wnioskodawcy, w których wymienia się jego stanowisko pracy - traktorzysty oraz zakres czynności oraz obowiązków jako kierowcy przewożącego ładunki, datowany na 21.12.1993r., to przyjmując nawet, że od tej daty pracował jako kierowca w transporcie przewożący ładunki, nie daje to 15 lat pracy, bowiem był zatrudniony do 14.07.2004r. Nie mogła także ujść uwadze Sądu treść świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach, wystawionego przez pracodawcę i wskazane w nim wyłącznie stanowisko traktorzysty.
Sąd Okręgowy zważył:
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 2 pkt 5 ustawy z 9.12.2008r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. z 2017r., poz. 644 ze zm.),rekompensata - odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.
Jak wynika z art. 21 cyt. ustawy, rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisówustawyo emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisówustawyo emeryturach i rentach z FUS.
Celem rekompensaty, podobnie jak i emerytury pomostowej, jest łagodzenie skutków utraty możliwości przejścia na emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego przez pracowników zatrudnionych przy pracach w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W przypadku rekompensaty realizacja tego celu polega jednak nie na stworzeniu możliwości wcześniejszego zakończenia aktywności zawodowej, lecz na odpowiednim zwiększeniu podstawy wymiaru emerytury z FUS, do której osoba uprawniona nabyła prawo po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego. W taki sposób istotę rekompensaty określa zresztą sam ustawodawca, definiując ją wart. 2 pkt 5ustawy o e. p.
Definicję pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze uprawniającą do wcześniejszej emerytury reguluje art. 32 ustawy emerytalno – rentowej oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.).
Zgodnie z §3 i §4 cyt. rozporządzenia, pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury jeżeli łącznie spełnia warunki: mężczyzna jeżeli osiągnął wiek 60 lat, ma wymagany „okres zatrudnienia” 25 lat, w tym przepracował co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Dla oceny, czy pracownik pracował w szczególnych warunkach, nie ma istotnego znaczenia nazwa zajmowanego przez niego stanowiska, tylko rodzaj powierzonej mu pracy. Decydującą rolę w analizie charakteru pracy ubezpieczonego ma zatem możliwość jej zakwalifikowania pod którąś z pozycji wymienionych w wykazach A lub B stanowiących załączniki dorozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Postępowanie dowodowe wykazało, że wnioskodawca nie spełnił spornej przesłanki zatrudnienia w szczególnych warunkach, w wymaganym wymiarze co najmniej 15 lat. Oznacza to, że nie może nabyć prawa do rekompensaty. Odwołujący miedzy innymi przewoził płyty wiórowe doW., jeździł do melioracji, czy paszarni wW.,(...). Biorąc pod uwagę angaże wnioskodawcy, w których wymienia się jego stanowisko pracy - traktorzysty oraz zakres czynności oraz obowiązków jako kierowcy przewożącego ładunki, datowany na 21.12.1993r., to przyjmując nawet, że od tej daty pracował jako kierowca w transporcie przewożący ładunki, nie daje to 15 lat pracy, bowiem był zatrudniony do 14.07.2004r.
Z przyczyn wyżej wymienionych,Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 47714§1k.p.c.