Sąd Okręgowy w Sieradzu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ca 275/23
Data wyroku: 2023-08-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Katarzyna Powalska, Joanna Składowska, Barbara Bojakowska
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 129 i art. 136 ust. Prawo ochrony środowiska

Sygn. akt I Ca 275/23

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 sierpnia 2023 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu I Wydział Cywilny
w następującym składzie:
Przewodniczący : Sędzia Katarzyna Powalska
Sędziowie: Barbara Bojakowska
J. S.
po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2023 roku w Sieradzu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaL. S.iA. S.
przeciwko Skarbowi Państwa –(...) Zarządowi (...)wB.
o odszkodowanie
na skutek apelacji pozwanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Łasku
z dnia 16 marca 2023 roku, sygn. akt I C 334/19

zmienia zaskarżony wyrok w punkcie 1 na następujący:

„1. zasądza od pozwanego Skarbu Państwa –(...) Zarządu (...)wB.na rzecz powodówL. S.iA. S.solidarnie 39 500 ( trzydzieści dziewięć tysięcy pięćset ) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie :

od kwoty 10 100 ( dziesięć tysięcy sto ) złotych od 1 stycznia 2019 roku do dnia zapłaty,

od kwoty 29 400 ( dwadzieścia dziewięć tysięcy czterysta ) złotych od 1 marca 2020 roku do dnia zapłaty”;

umarza postępowanie w zakresie obejmującym orzeczenie o ustawowych odsetkach za opóźnienie od kwoty 29 400 złotych za okres od 1 stycznia 2019 roku do 29 lutego 2020 roku;

oddala wniosek pozwanego o obciążenie powodów kosztami procesu w postępowaniu apelacyjnym.

Sygn. akt I Ca 275/23

UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem Sądu Rejonowego w Łasku z dnia 16 marca 2023 r. wydanym w sprawie I C 334/19 zasądzono solidarnie od pozwanego Skarbu Państwa –(...) Zarządu (...)zB.na rzecz powodówL. S.orazA. S.39.500,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 01 stycznia 2019 r. do dnia zapłaty (pkt 1. wyroku). Ponadto, zasądzono solidarnie od pozwanego na rzecz powodów 5.592,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu (pkt 2. wyroku) oraz nakazano pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Łasku 4.354,16 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych związanych z opiniami biegłych poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa (pkt 3. wyroku).

Powyższe orzeczenie zapadło w oparciu o następujące ustalenia i wnioski:
PowodowieL. S.orazA. S.są współwłaścicielami na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej zabudowanej nieruchomości położonej w miejscowościB., gminaS., składającej się z działki gruntu onumerze ewidencyjnym (...)i pow. 0,6422 ha, objętejksięgą wieczystą Kw nr (...)oraz z działki gruntu onumerze ewidencyjnym (...)i pow. 0,6115 ha, objętejksięgą wieczystą Kw nr (...).
Zgodnie ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego GminyS.uchwalonym Uchwałą Rady GminyS.Nr V/40/19 z dnia 28 lutego 2019 r. przedmiotowe działki położone są na terenach zabudowy zagrodowej oraz na terenach rolniczych niższych klas bonitacyjnych V- VI.
Zgodnie zart. 154 ustawy o gospodarce nieruchomościami– Dz. U. z 2001 r., poz. 1899, w przypadku braku planu miejscowego przeznaczenie nieruchomości ustala się na podstawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W przypadku braku studium lub decyzji, uwzględnia się faktyczny sposób użytkowania nieruchomości.
Regulację szczególną stanowi uchwała nr XXIX/379/ 16 Sejmiku Województwa(...)z dnia 25 października 2016 r. w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowegoŁ.. Jest to kolejny akt o podobnym charakterze. Poprzednim była uchwała nr LI/ 1469/ 10 Sejmiku Województwa(...)z dnia 9 lutego 2010 r., uchylona przez obecnie wprowadzoną w życie. Obszar ustanowiony na podstawie poprzedniej uchwały nie obejmował jednak przedmiotowej nieruchomości.
Określony w obowiązującej uchwale nr XXIX/379/16 obszar ograniczonego użytkowania został podzielony na 2 podobszary oznaczone symbolami A i B:
- podobszar A, którego granicę wewnętrzną wyznacza granica terenu lotniska, zewnętrzną natomiast wyznaczają izolinie równoważnego poziomu dźwięku LA. (...)= 60 dB oraz LA. (...)= 50 Db,
- podobszar B, którego granicę wewnętrzną wyznacza izolinia równoważnego poziomu dźwięku A, zewnętrzną granicę podobszaru B izolinia równoważnego poziomu dźwięku LA. (...)= 55 dB oraz LA. (...)= 45 dB.
Działki strony powodowej znajdują się w strefie B ograniczonego użytkowania.
Utrata wartości rynkowej nieruchomości strony powodowej w wyniku wejścia w życie uchwały Sejmiku Wojewódzkiego Nr XXIX/379/16 z dnia 25 października 2016 roku w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania lotniska wojskowegoŁ.(według stanu na dzień 07 grudnia 2016 r.) i cen na dzień 07 grudnia 2022 r. wynosi 39.500 zł.
Pełnomocnik strony powodowej wystosował do pozwanego pisemne wezwanie do zapłaty kwoty 50.000 zł w terminie do dnia 31 grudnia 2018 r. Pismem z 14 grudnia 2018 r. pozwany odmówił uznania zgłoszonych roszczeń
Sąd Rejonowy opierając swoje rozstrzygnięcie na podstawieart. 129 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku– Prawo ochrony środowiska przyjął, że stronie powodowej przysługuje od pozwanego łączne odszkodowanie w zakresie spadku wartości nieruchomości w wysokości 39.500,00 zł i taką kwotę zasądził od pozwanego. W zakresie odsetek Sąd Rejonowy wskazał, że należne są one od dnia 01 stycznia 2019 r. W ocenie Sądu Rejonowego można by co prawda rozważać ewentualne przyznanie odsetek od chwili wyrokowania, gdyby bowiem wezwaniem do zapłaty a wezwaniem orzeczenia doszło do znaczącej zmiany wartości nieruchomości, co nie wynika z opinii biegłego. Nie było – zdaniem Sądu I instancji – przeszkód, by pozwany już w momencie wezwania wypłacił niesporna jego zdaniem część odszkodowania, ewentualnie wypłacił je z zastrzeżeniem zwrotu. Przyznanie odsetek od daty wyrokowania byłoby chyba nieuprawnionym premiowaniem pozwanego, który nie uznał zasadne roszczenia.
Apelacjęod tego orzeczenia wywiódł pełnomocnik pozwanego, zaskarżając je w części tj. pkt 1 w zakresie zasądzenia od pozwanego na rzecz powodów odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 39.500,00 zł od dnia 01 stycznia 2019 r. do dnia zapłaty, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, a mianowicieart. 321 § 1 k.p.c.poprzez jego niezastosowanie polegające na zasądzeniu w pkt 1. sentencji wyroku od pozwanego na rzecz powódki żądanej kwoty wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 01 stycznia 2019 r. zamiast prawidłowo:
- od kwoty 10.100,00 zł od dnia 01 stycznia 2019 r. do dnia zapłaty,
- od kwoty 29.400,00 zł od dnia 01 stycznia 2020 r. do dnia zapłaty.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o:

zmianę zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i orzeczenie co do istoty sprawy, poprzez ustalenie, iż stronie powodowej przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie od orzeczonej kwoty, które powinny być liczone w sposób wskazany powyżej;

zasądzenie od strony powodowej na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego według norm przepisanych prawem.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja okazała się zasadna w stopniu oczywistym.
Zgodnie zart. 321 § 1 k.p.c.sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzać ponad żądanie. W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy zasądzając odsetki w sposób wskazany w sentencji wyroku wyraźnie wyszedł poza żądanie strony powodowej, wskazującej w piśmie z dnia 1 marca 2023 r. rozszerzającym powództwo, iż ostateczne wnosi o zasądzenie kwoty 39.500,00 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 10.100,00 zł od 1 stycznia 2019 r. do dnia zapłaty i od kwoty 29.400,00 zł od 1 marca 2020 r. do dnia zapłaty.
Sąd I instancji orzekając o całości odsetek, zasądzając je od 1 stycznia 2019 r. w stosunku do całej zasądzonej kwoty, wyszedł ponad żądanie strony powodowej. Powodowie nie wnosili bowiem w żadnym wypadku o zasądzenie odsetek od kwoty 29.400,00 zł od 1 stycznia 2019 r. do 29 lutego 2020 r.
Dlatego też, Sąd Okręgowy dokonał modyfikacji wyroku Sądu I instancji, zasądzając ustaloną trafnie przez Sąd Rejonowy kwotę 39.500,00 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie zgodnie z żądaniem strony powodowej z postępowania pierwszoinstancyjnego.
Z tych wszystkich względów, na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.zmieniono zaskarżony wyrok Sądu I instancji, o czym orzeczono w puncie I. wyroku, oraz na podstawieart. 355 k.p.c.w zw. zart. 391 § 1 k.p.c.umorzono postępowanie z uwagi na niedopuszczalność wydania wyroku w zakresie obejmującym orzeczenie o ustawowych odsetkach za opóźnienie od kwoty 29.400,00 zł za okres od 1 stycznia 2019 r. do 29 lutego 2020 r. – o czym orzeczono w punkcie II. wyroku.
Jednocześnie, oddalono wniosek pozwanego o obciążenie powodów kosztami procesu w postępowaniu apelacyjnym. Powodowie bowiem w żaden sposób nie zawinili zainicjowaniu postępowaniu przed Sądem II instancji. Zasądzenie ponad żądanie strony powodowej było konsekwencją błędu Sądu Rejonowego, nie zaś powodów. Nie ma zatem jakichkolwiek podstaw do obciążania ich kosztami procesu stąd wynikłymi. Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak w punkcie III. wyroku.