Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 951/23
Data wyroku: 2023-11-30 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Agnieszka Wojciechowska-Langda
Słowa kluczowe: Warunkowe umorzenie postępowania
Podstawa prawna: art. 66 § 1 kk

Warszawa, dnia 30 listopada 2023 r.

Sygn. akt VI Ka 951/23

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Agnieszka Wojciechowska-Langda
protokolant: protokolant sądowy – stażysta Justyna Kutnikowska
przy udziale prokuratora Mariusza Ejflera
po rozpoznaniu dnia 30 listopada 2023 r.
sprawyP. M.synaM.iH.,ur. (...)wO.
oskarżonego o przestępstwo zart. 157 § 2 i 3 kk
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku
z dnia 7 czerwca 2023 r. sygn. akt II K 871/20

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Otwocku; zasądza od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Otwocku na rzecz adwokataA. K.kwotę 1033,20 zł obejmującą wynagrodzenie za pomoc prawną świadczoną z urzędu na rzecz nieletniej pokrzywdzonejA. D.w instancji odwoławczej oraz podatek VAT.

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 951/23

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.CZĘŚĆ WSTĘPNA

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 7 czerwca 2023 roku, sygn. akt II K 871/20

Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

Granice zaskarżenia

Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

Wnioski

☒

uchylenie

☐

zmiana

2.Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Ustalenie faktów

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

P. M.

stan majątkowy oskarżonego

Informacja e- (...)

217

2.1.1.2

P. M.

karalność sądowa

Zapytanie o karalność

219

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

Ocena dowodów

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.1.1.1.

Informacja z e- (...)

Dowód bezsporny, z dokumentu urzędowego – w sposób jednoznaczny stanowi podstawę do dokonania ustaleń co do dochodów uzyskanych przez oskarżonego

2.1.1.2.

Informacja o karalności

Dowód bezsporny, z dokumentu urzędowego – oskarżony jest karany sądownie

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

3.STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Obraza przepisów prawa materialnego – tj.art. 66 § 1 k.k.polegająca na zastosowaniu instytucji warunkowego umorzenia postępowania wobecP. M., w sytuacji gdy w/w na mocy prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 17.11.2021 r. sygn. II K 873/19 był już wcześniej skazany za przestępstwo zart. 217 § 1 k.k., a co za tym idzie zastosowanie instytucji warunkowego umorzenia jest niedopuszczalne z uwagi na brak określonej wart. 66 § 1 k.k.przesłanki uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Rację ma skarżący, że Sąd Rejonowy niezasadnie przyjął, iż w rozpoznawanej sprawie zostały wypełnione wszystkie ustawowe przesłanki umożliwiające zastosowanie wobecP. M.warunkowego umorzenia postępowania.
Zgodnie z treściąart. 66 § 1 k.k.sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa.
Przepis ten określa zatem zarówno materialne, jak i formalne przesłanki warunkowego umorzenia postępowania, których dopierołącznespełnienie umożliwia zastosowanie przez sąd tej instytucji. Wśród tych przesłanek przepis ten wymienia warunek uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, iż ten warunek ma charakter bezwzględny (por. wyrok SN z 27.10.2023 r., I KK 234/23, LEX nr 3619963).
W tym miejscu wskazać przede wszystkim należy, że w sytuacji prawnejP. M.nie można przyjąć za spełniony warunek niekaralności za przestępstwo umyślne. Jak wynika bowiem z informacji z Krajowego Rejestru Karnego, 17 listopada 2021 roku Sąd Rejonowy w Otwocku wydał wyrok skazującyP. M.za czyn zart. 217 § 1 k.k.i orzekł karę grzywny, która została wykonana 9 czerwca 2023 roku. Ergo, w dacie wydania zaskarżonego wyroku podsądny był osobą karaną. Wcześniejsza karalność za przestępstwo umyślne stanowi przeszkodę w możliwości skorzystania z dobrodziejstwa warunkowego umorzenia postępowania karnego, co jasno wynika zart. 66 § 1 k.k.Warunek ten ma charakter obiektywny oraz bezwzględny, więc jego niespełnienie uniemożliwia zastosowanie tego trybu.

Wniosek

Uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Otwocku do ponownego rozpoznania.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Z uwagi na wskazane wyżej okoliczności, wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Jedną z koniecznych przesłanek warunkowego umorzenia postępowania jest niekaralność sprawcy za przestępstwo umyślne. Jak wielokrotnie podkreślał to Sąd Najwyższy, warunek ten ma charakter bezwzględny, a potwierdzenie takiej karalności zawsze implikuje niemożność warunkowego umorzenia postępowania wobec sprawcy, którego ta karalność dotyczy (tak też SN w wyroku z 12.02.2019 r., III KK 590/17, LEX nr 2619178 i w wyroku z 14.01.2021 r., III KK 234/20, LEX nr 3241537).
P. M.był w dniu wyrokowania w niniejszej sprawie osobą skazaną wyrokiem Sądu Rejonowego w Otwocku z dnia 17 listopada 2021 roku wydanym w sprawie II K 873/19, więc przesłanka niekaralności nie została spełniona. Niedopuszczalnym zatem było zastosowanie instytucji warunkowego umorzenia postępowania, więc wyrok należało uchylić i sprawę przekazać sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

4.OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☒art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Przytoczona powyżej argumentacja nie pozwala na uznanie wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne w stosunku doP. M.za prawidłowy, co wskutek uwzględnienia apelacji prokuratora skutkowało koniecznością uchylenia przedmiotowego orzeczenia w całości i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu w Otwocku w celu ponownego rozpoznania. Zaskarżony wyrok został wydany po przeprowadzeniu posiedzenia, a zatem przy ponownym rozpoznaniu sprawy konieczne będzie skierowanie jej na rozprawę i przeprowadzenie w całości przewodu w celu prawidłowego wyrokowania. Wyrok

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

5.3.1.4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

W zaistniałym w niniejszej sprawie układzie procesowym należy przyjąć, że zachodzi podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, o której mowa wart. 437 § 2 k.k.in fine, tj. konieczność przeprowadzenia na rozprawie przewodu sądowego nie tylko na nowo, ale w ogóle, co jest wymagane do skazania (patrz komentarz do art. 454 k.p.k. pod redakcją Dariusza Świeckiego). Przesłanka ta tym bardziej wchodzi w rachubę, jeżeli uprzednio przewód w ogóle nie był przeprowadzony, jak miało to miejsce w tej sprawie (vide: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 2016 roku, sygn. akt IV KS 4/16, LEX nr 2165595).
Sąd Rejonowy powinien przeprowadzić przewód sądowy, w którym dokona wszechstronnej i wnikliwej analizy zgromadzonego materiału dowodowego w sposób zgodny z zasadami logiki i doświadczenia życiowego biorąc pod uwagę przesłankiart. 115 § 2 k.k.w odniesieniu do ustalenia stopnia społecznej szkodliwości czynu, a także postawy sprawcy i prognozy w przedmiocie przestrzegania przez niego porządku prawnego w przyszłości.

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

brak numeracji

O wynagrodzeniu adw.A. K.orzeczono w oparciu o stawki obowiązującego w tym względzie Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, z uwzględnieniem argumentacji zawartej w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 grudnia 2022 roku, sygn. akt SK 78/21).

7.PODPIS

SSO Agnieszka Wojciechowska-Langda

Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

całość rozstrzygnięcia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☐

zmiana