Sąd Apelacyjny w Krakowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACa 321/21
Data wyroku: 2022-11-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Marek Boniecki
Słowa kluczowe: Kredyt
Podstawa prawna: art. 75 Prawa bankowego.

Niniejszy dokument nie stanowi doręczenia w trybie art. 15 zzs9ust. 2 ustawy COVID-19 (Dz.U.2021, poz. 1842)
Sygn. akt I ACa 321/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 listopada 2022 r.
Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Marek Boniecki

Protokolant:

Michał Góral

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2022 r. w Krakowie
sprawy z powództwa(...) Banku (...) S.A.wW.
przeciwkoI. K.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie
z dnia 15 grudnia 2020 r., sygn. akt I C 531/19

I
oddala apelację;

II
zasądza od pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 8.100 zł (osiem tysięcy sto złotych) tytułem kosztów postępowania apelacyjnego;

III
przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Krakowiena rzecz adwokataJ. B.kwotę 8.100 zł (osiem tysięcy sto złotych) tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną pozwanej z urzędu w postępowaniu apelacyjnym.

SSA Marek Boniecki
Sygn. akt I ACa 321/21

Uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie

z 24 listopada 2022 r.
Wyrokiem z 15 grudnia 2021 r. Sąd Okręgowy w Krakowie: zasądził odI. K.na rzecz(...) Banku (...) S.A.wW.kwotę 522.217,50 złz ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 18 sierpnia 2018r. do dnia zapłaty (pkt 1) oraz orzekł o kosztach procesu (pkt 2) i wynagrodzeniu ustanowionego dla pozwanej z urzędu adwokata (pkt 3).
Sąd pierwszej instancji ustalił stan faktyczny szczegółowo zaprezentowanyw uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, z którego to uzasadnienia wynika, że:
- 1 sierpnia 2011 r. strony zawarły umowę kredytu hipotecznego, na podstawie którego bank udzielił pozwanej kredytu w wysokości 530.000 zł, a pozwana zobowiązała się do jego spłaty z odsetkami w złotych polskich w 357 równych ratach;
- 3 sierpnia 2011 r. pozwana na zabezpieczenie spłaty kredytu wystawiła weksel własny in blanco;
- środki kredytu zostały wypłacone pozwanej;
- 29 czerwca 2017 r. strony sporządziły aneks do umowy, na podstawie którego bank udzielił pozwanej karencji w spłacie raty kapitałowo-odsetkowej na okres 6 miesięcy, począwszy od daty wejścia w życie aneksu;
- pozwana nie wywiązała się z obowiązku spłaty rat kredytu;
- pismem z 21 marca 2018 r. strona powodowa wezwała pozwaną do zapłaty zaległości w terminie 14 dni, informując równocześnie o możliwości złożenia w formie pisemnejw terminie 14 dni wniosku o restrukturyzację zadłużenia;
- wezwanie do zapłaty zostało doręczone pozwanej (odbiór potwierdził domownik);
- w związku z zaprzestaniem spłaty kredytu i powstaniem zaległości strona powodowa pismem z 2 maja 2018 r. wypowiedziała pozwanej umowę kredytu z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia; w oświadczeniu o wypowiedzeniu bank wskazał, że przyczyną wypowiedzenia umowy jest istnienie zadłużenia przeterminowanego;
- pismem z 2 lipca 2018 r. strona powodowa poinformowała pozwaną o biegu okresu wypowiedzenia, który upływał w dniu 16 lipca 2018 r., a pismem z 17 lipca 2018 r. strona powodowa zawiadomiła pozwaną o postawieniu całego kredytu w stan wymagalności; ww. pisma odebrała osobiście pozwana;
- strona powodowa wypełniła weksel na kwotę 522.217,50 zł z terminem płatności oznaczonym na dzień 17 sierpnia 2018 r.
- pismem z 17 lipca 2018 r. strona powodowa zawiadomiła pozwaną o wypełnieniu weksla i wezwała ją do wykupu weksla stanowiącego zabezpieczenie spłaty kredytu w terminie do 17 sierpnia 2018 r.;
- wymagalne zadłużenie pozwanej według stanu na dzień 4 września 2018 r. wynosiło 527.959,94 zł.
W ustalonym przez siebie stanie faktycznym Sąd Okręgowy uznał powództwo za uzasadnione w całości, przyjmując, że:
- brak było podstaw do przyjęcia niemożliwości świadczenia w rozumieniuart. 475 §1 k.c.; pozwana była zobowiązana do świadczenia pieniężnego, a utrata przez nią pracy oraz problemy zdrowotne i w konsekwencji niemożność spłacania rat kredytu nie świadczy o trwałej niemożliwości spełniania świadczenia;
- powodowy bank dochował wymogów skutecznego wypowiedzenia umowy kredytowej przewidzianych wart. 75 i art. 75c prawa bankowego;
- strona powodowa wykazała też dokładnie, jakie składniki złożyły się na kwotę dochodzonego roszczenia.
Wyrok powyższy w części uwzględniającej powództwo i rozstrzygającej o kosztach procesu zaskarżyła apelacją pozwana, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, ewentualnie zmianę poprzez oddalenie powództwa.
Apelująca zarzuciła: 1) naruszenieart. 233 §1 k.p.c.- poprzez dokonanie oceny stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie materiału dowodowego, a przede wszystkim pisma z 21 marca 2018 r., stanowiącego wezwanie pozwanej do zapłaty zaległości i zwrotnego potwierdzenia odbioru - w zakresie adresu, na jaki zostało skierowane oraz osoby potwierdzającej odbiór tej przesyłki listowej oraz pisma z 2 maja 2018 r., stanowiącego oświadczenie powoda o wypowiedzeniu pozwanej umowy kredytu nr(...)i koperty,w której pismo to zostało wysłane - w zakresie adresu, na jaki zostało skierowane - w sposób sprzeczny z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędów w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mających wpływ na jego treść, polegających na przyjęciu, że pisma te zostały pozwanej skutecznie i prawidłowo doręczone; 2) naruszenieart. 233 §1 k.p.c.- poprzez dokonanie oceny stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie materiału dowodowego z pominięciem treści Umowy kredytu nr(...)z 1 sierpnia 2011 r. (oraz stanowiących jej integralną część „Postanowień ogólnych” - §12) orazAneksu Nr (...)z 29 czerwca 2017 r. (oraz stanowiących jego integralną część „Postanowień ogólnych”- §13), a także Kart Analitycznych z lat 2017 i 2018 - jako dowodów doniosłych dla ustalenia, na jaki adres powód zobowiązany był kierować korespondencję adresowaną do pozwanej - a zatem w sposób sprzeczny z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzyi doświadczenia życiowego, co w konsekwencji doprowadziło do błędów w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mających wpływ na jego treść, polegających na przyjęciu, że pisma te zostały pozwanej skutecznie i prawidłowo doręczone; 3) błądw ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia polegający na bezpodstawnym przyjęciu, że powód dokonał prawidłowego i skutecznego doręczenia pozwanej pismaz 21 marca 2018 r., stanowiącego wezwanie pozwanej do zapłaty zaległości oraz pismaz 2 maja 2018 r., stanowiącego oświadczenie powoda o wypowiedzeniu pozwanej umowy kredytu nr(...), kierując je na adresC.(...)C., GminaS., podczas gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do takiego przyjęcia, tj. że doszło do prawidłowego i skutecznego doręczenia pozwanej ww. pismi w związku z tym powód był uprawniony do wypełnienia weksla zgodnie z treścią deklaracji wekslowej.
Strona powodowa wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd pierwszej instancji prawidłowo, z poszanowaniem reguł wyrażonych w przepisieart. 233 §1 k.p.c.ustalił stan faktyczny sprawy, co sprawiło, że Sąd Apelacyjny przyjął go za własny.
Istota wszystkich zarzutów apelacji sprowadzała się do kwestii prawidłowości doręczenia pozwanej przez powodowy bank pism: z 21 marca 2018 r. - stanowiącego wezwanie pozwanej do zapłaty zaległości w terminie 14 dni roboczych oraz pouczenie o możliwości złożenia wniosku restrukturyzacyjnego (k. 60-61) i z 2 maja 2018 r. - zawierającego wypowiedzenie umowy kredytu (k. 64-65). Bezspornie oba pisma wysłane zostały na adresC.
(...), przy czym pierwsze z nich odebrane przez dorosłego domownika, drugie – nieodebrane w terminie mimo podwójnej awizacji. Zdaniem skarżącej doręczenie te były jednak nieprawidłowe, albowiem ww. adres nie został wskazany ani w umowie kredytowej, ani w aneksie do tejże. Zgodnie z §12 ust. 4 postanowień ogólnych do umowy oraz z §13 ust. 6 postanowień ogólnych doaneksu nr (...), bank zobowiązany był do doręczania wszelkich zawiadomień i oświadczeń do kredytobiorcy osobiście albo na adres wskazany w umowie lub inny podany przez kredytobiorcę. Jak wynika z treści maila przedłożonego na rozprawie apelacyjnej, pozwana poinformowała bank w marcu 2013 r., że jej aktualny adres do korespondencji to:C.
(...)(k. 411). Warto zauważyć także, że pełnomocnik pozwanej nie zaprzeczył, że twierdzeniu pełnomocnika powoda, że w istocie sam adres rozumiany jako miejsce nie ulegał zmianie, a jedynie jego administracyjne oznaczenie. Niezależnie od tego inne przeprowadzone przed Sądem pierwszej instancji dowody, okoliczności niesporne i ustalone na ich podstawie fakty pozwalają na przyjęcie domniemania faktycznego, że w datach doręczania pism z 21 marca i 2 maja 2018 r. pozwana mieszkała pod adresemC.(...)(art. 231 k.p.c.). Przesyłkę z 2 lipca 2018 r. informującą o biegu okresu wypowiedzenia i dalsze (k. 68-78) pozwana odbierała po ww. adresem osobiście. Gdy dodać do tego fakt, że sama skarżąca w odpowiedzi na pozew przyznała, że otrzymała od banku wezwanie do zapłaty zaległości w kwocie 2720,38 zł (k. 266 v.), która to wartość wskazana została w piśmie z 21 marca 2018 r. (k. 60), okoliczność wysłania także wypowiedzenia umowy na prawidłowy adres jawi się jako wykazana w sposób nie budzący wątpliwości. Zauważyć przy tym wypada, że w odpowiedzi na pozew pozwana nie podnosiła okoliczności niedoręczenia jej pism z banku ani też zmiany adresu.
W konkluzji powyższych rozważań za nieuzasadnione uznać należało zarzuty naruszeniaart. 233 §1 k.p.c.oraz błędnych ustaleń faktycznych. W konsekwencji zaskarżone orzeczenie należało uznać także za zgodne zart. 75 i art. 75c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe(t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2324).
Sąd odwoławczy nie dostrzegł także, aby Sąd pierwszej instancji uchybił prawu materialnemu w zakresie nie objętym zarzutami apelacji. W pełni podzielić należy wywody Sądu Okręgowego poczynione na kanwie przepisuart. 475 §1 k.c.Roszczenie strony powodowej nie jest także przedawnione w świetleart. 70w zw. zart. 103 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe(t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 282), albowiem jako termin płatności weksla wskazano 17 sierpnia 2018 r., a pozew wniesiony został miesiąc później. Nie może być też mowy o wypełnieniu weksla w dacie przedawnienia roszczenia ze stosunku podstawowego, albowiem aneks do umowy, w którym doszło do uznania długu podpisany został 29 czerwca 2017 r., a umowa wypowiedziana została dopiero w maju 2018 r.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd Apelacyjny na podstawieart. 385 k.p.c.oddalił apelację jako bezzasadną.
Za podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego, które po stronie powodowej ograniczyły się do wynagrodzenia adwokata przyjętoart. 98 §1 k.p.c.w zw. zart. 391 §1 k.p.c.oraz§2 pkt 7w zw. z §10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).
O wynagrodzeniu ustanowionego dla pozwanej z urzędu pełnomocnika orzeczono na podst. art. 29 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 26 maja 1982 r. -Prawo o adwokaturze(t. jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1651), przy przyjęciu stawek wynagrodzenia dla adwokatów z wyboru.W ocenie Sądu Apelacyjnegoart. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejstoi na przeszkodzie normatywnemu różnicowaniu wynagrodzenia profesjonalnych pełnomocników procesowych w zależności od źródła ich umocowania.

SSA Marek Boniecki