Sąd Okręgowy w Poznaniu
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 1792/22
Data wyroku: 2023-11-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Ryszard Małecki
Słowa kluczowe: Bezpodstawne wzbogacenie, Nierozpoznanie istoty sprawy
Podstawa prawna: art. 405 kc, art. 410 § 2 kc, art. 386 § 4 kpc

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 listopada 2023 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu, Wydział II Cywilny Odwoławczy
w składzie:
Przewodniczący:  sędzia Ryszard Małecki
po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2023 r. w Poznaniu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaK. K.
przeciwkoB. B.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu
z dnia 11 maja 2022 r.
sygn. akt I C 1516/20
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego.
Ryszard Małecki

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 maja 2022 r. Sąd Rejonowy Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu powództwo oddalił i kosztami postępowania obciążył powoda w całości.
Apelacje od wyroku wywiódł powód, zaskarżając wyrok w całości i domagając się jego zmiany zgodnie z roszczeniem powoda lub cofnięcia sprawy do ponownego rozstrzygnięcia do Sądu I instancji.
Powód zarzucił Sądowi I-ej instancji oparcie rozstrzygnięcia na błędnym ustaleniu, że pozwany pobierając kwoty objęte sporem działał jako prezesa zarządu SpółkiK.. Pozwany wskazał, iż z pełnego odpisu z KRS tej Spółki wynika, że prezesem zarządu pozwany został w dniu 12 lipca 2016 r., a więc po pobraniu spornych kwot.
W odpowiedzi na apelację pozwany podtrzymał swoje stanowisko zawarte w odpowiedzi na pozew, wyjaśniając zarazem, że działał w imieniuSpółki (...), jednak jako jej pełnomocnik, a pobrane kwoty zostały wpłacone do kasy Spółki.
Obie strony złożyły nadto pisma polemiczne: powód z dnia 11 kwietnia 2022 r. i pozwany 15 maja 2022 r.
Następnie do sprawy zgłosił się pełnomocnik powoda, który w piśmie z dnia 24 października 2022 r. wniósł o zasądzenie od Pozwanego na rzecz Powoda kosztów sądowych, w tym kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnych według norm przepisanych z odsetkami ustawowymi od dnia wydania wyroku przez Sąd II Instancji do dnia zapłaty, a także o zasądzenie od Pozwanego na rzecz Powoda kwoty 17.00 zł tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Pełnomocnik powoda podtrzymał stanowisko zawarte w apelacji własnej powoda, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez zasądzenie od Pozwanego na rzecz Powoda kwoty 50.000,00 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie naliczanymi od dnia 01 października 2019 r. do dnia zapłaty, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a to ze względu na fakt, że Sąd I instancji nie rozpoznał istoty niniejszej sprawy i dokonał błędnych, niepopartych dowodami ustaleń faktycznych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja powoda okazała się zasadna.
Na wstępie Sąd Okręgowy wyjaśnia, że sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym, ponieważ żadna ze stron nie złożyła wniosku o jej rozpoznanie na rozprawie (art. 374 kpc.).
Sąd Rejonowy przedwcześnie, na tym etapie błędnie, uznał, że pozwany nie posiada legitymacji biernej w niniejszej sprawie i na tej podstawie oddalił powództwo.
Powód domagał się od pozwanego zwrotu wpłaconych do jego rąk kwot w łącznej wysokości 50.000 zł (40.000 zł. w dniu 4 listopada 2025 r. i 10.000 zł w dniu 7 grudnia 2015 r.). Pozwany twierdził, że kwoty te wpłacone zostały przez powoda na podstawie ustnej umowy przedwstępnej sprzedaży nieruchomości należącej do(...) Spółki z o.o., której pozwany jest prezesem zarządu.
Fakt wpłaty spornej kwoty do rąk pozwanego w związku z transakcją sprzedaży nieruchomości stanowiącej własnośćSpółki z o.o. (...)był ostatecznie niesporny między stronami. Z kolei fakt, że pozwany pobierając tę kwotę działał w imieniu i na rzeczSpółki z o.o (...)jako jej prezes zarządu został ustalony na podstawie twierdzeń pozwanego i aktualnego na dzień orzekania odpisu z KRS tej Spółki. Wymaga podkreślenia, że pozwany w odpowiedzi na pozew stwierdził, że działał w imieniu Spółki i że jest jej prezesem.
Z pełnego odpisu z KRS tejże Spółki wynika, że o ile obecnie pozwany jest prezesem zarządu Spółki, o tyle w chwili pobrania kwoty 50.000 zł nie pełnił tej funkcji. Jest to okoliczność, która jako wynikająca z ogólnie dostępnego rejestru sądowego, winna być przez Sąd I instancji zweryfikowana w oparciu o pełen odpis z KRS. Ustalenie więc, że pozwany działał jako prezes zarządu Spółki i w związku z tym w imieniu i na rzecz Spółki, pozbawione było podstaw. W odpowiedzi na apelację, odnosząc się do powołanego przez powoda faktu, pozwany podtrzymał stanowisko, że pobierając sporna kwotę działał w imieniu Spółki, jednak wskazał, że występował jako jej pełnomocnik w oparciu o pełnomocnictwo notarialne udzielone w dniu 27 lutego 2007 r. – pozwany nie przedłożył odpisu tego pełnomocnictwa, a jedynie kserokopię aktu notarialnego z dnia 21 listopada 2008 r., w którym odwołano się do tego pełnomocnictwa.
W wyniku błędnego ustalenia, że pobierając przedmiotową kwotę pozwany był prezesem zarządu SpółkiK., Sąd Rejonowy przedwcześnie uznał, że działał w imieniu i na rzecz Spółki z o.o. jako jej prezes zarządu, a co za tym idzie, że nie miał legitymacji biernej.
Oddalenie przez Sąd Rejonowy powództwa w oparciu o przesłankę braku legitymacji procesowej stanowiło nierozpoznanie istoty sprawy i skutkowało uchyleniem wyroku oraz przekazaniem sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania na podstawieart. 386 § 4 kpc.
Rozpoznając sprawę ponownie Sad Rejonowy zbada, czy pozwany pobierając sporną kwotę działał w imieniu Spółki zK.jako jej pełnomocnik, czy też w imieniu własnym w kontekście w szczególnościart. 103 kc., poddając analizie podniesione przez pozwanego okoliczności i przedłożone dokumenty. A w dalszej kolejności, w razie ustalenia, że pozwany nie działał w imieniuSpółki (...)jako jej umocowany pełnomocnik, Sąd oceni, w jakim charakterze pozwany pobrał przedmiotowe kwoty od powoda i czy zachodzą podstawy do ich zwrotu na rzecz powoda.
Ryszard Małecki