Sąd Apelacyjny w Krakowie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKzw 621/23
Data wyroku: 2023-06-26 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia Robert Pelewicz ()
Słowa kluczowe: Kara pozbawienia wolności
Podstawa prawna: art. 43la k.k.w.
Teza: Niewątpliwie bowiem w zachowaniu J. B. jest kilka pozytywnych sygnałów świadczących o rozpoczętym procesie resocjalizacji i co najmniej werbalnym zdiagnozowaniu przyczyn wchodzenia w konflikt z prawem. Jest jednak równocześnie w dalszym ciągu kilka czynników wskazujących, że proces ten niewątpliwie nie jest nie tylko zakończony, ale także utrwalony, co ma decydujące znaczenie dla ustalenia, że w sytuacji procesowej skazanego nie zostały zrealizowane przesłanki z art. 67 § 1 k.k.w., pozwalające na ustalenie, że cele orzeczonej kary pozbawienia wolności zostaną zrealizowane przy zastosowaniu systemu dozoru elektronicznego. Niewątpliwie skazanego dotknęła tragedia rodzinna – śmierć jego najstarszego syna K. B. – której skutki do tej pory oddziałują na sytuację osobistą i rodzinną skazanego, ale ta okoliczność nie może zmieniać negatywnego kontekstu zachowania skazanego J. B. wobec stwierdzonego uzależnienia od alkoholu i popełniania przez niego przestępstw w stanie nietrzeźwości z art. 178a k.k., a tym samym i negatywnej oceny jego zachowania w odniesieniu do braku realizacji przesłanek z art. 67 § 1 k.k.w.

Sygn. akt II AKzw 621/23

POSTANOWIENIE
Dnia 26 czerwca 2023 r.
Sąd Apelacyjny w Krakowie w II Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Robert Pelewicz (del.)
Protokolant:  Julia Grabowska
przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków Krowodrza del. do Prokuratury Regionalnej w Krakowie Edyty Kulik

po rozpoznaniu w sprawie
J. B., s.J.
skazanego zart. 178a § 4 k.k.i inne
zażalenia wniesionego przez skazanego
na postanowienie Sądu Okręgowego w Kielcach
z dnia 9 maja 2023 roku, sygn. akt IV Kow 533/23
w przedmiocie nieuwzględnienia wniosku o zezwolenie na odbywanie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego
na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.iart. 624 § 1 k.p.k.w zw. zart. 1 § 2 k.k.w.

postanawia
1/ utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie;
2/ zwolnić skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem, Sąd Okręgowy w Kielcach nie uwzględnił wniosku skazanegoJ. B.o udzielenie zezwolenia na odbycie w systemie dozoru elektronicznego kary zasadniczej 6 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Ostrowcu Świętokrzyskim z dnia 28 grudnia 2022r., sygn. akt II K 268/22 za czyn zart. 178a § 4 k.k.oraz kary 6 miesięcy pozbawienia wolności, orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Ostrowcu Świętokrzyskim z dnia 8 września 2021r., sygn. akt II K 498/21 za czyn zart. 178a § 4 k.k.
W osobistym zażaleniu skazany wyraził skruchę za popełnione przestępstwa i odwołując się do trudnej sytuacji rodzinnej wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia i zezwolenie na odbycie reszty sumy kar pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego.

Sąd Apelacyjny w Krakowie stwierdził, co następuje:
Zażalenie skazanego nie jest zasadne.
Nie kwestionując okoliczności podniesionych w zażaleniu, to w pierwszej kolejności przypomnieć trzeba, że przy ocenie stopnia demoralizacji nie można pomijać okoliczności, które wskazuje Sąd Okręgowy, a dotyczących sposobu życia skazanego, w tym i po popełnieniu przestępstw, które w realiach rozpoznawanej sprawy wynikają przede wszystkim z wywiadu środowiskowego kuratora sądowego (k. 21) i opinii dyrektora Zakładu Karnego wP.(k. 24-27), a odnoszą się także do uprzedniej karalności za przestępstwa. Zwłaszcza, że zażalenie skazanego pomija, iż nawet samo poprawne zachowanie czy włączenie się w proces resocjalizacji nie stanowi wystarczającej podstawy do udzielenia zezwolenia na odbycie kary poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego (zob. postanowienie SA w Krakowie z 10.12.2018., II AKzw 1005/18, LEX 2692651).
Dlatego nie budzi wątpliwości Sądu Apelacyjnego ocena wywiadu środowiskowego i dotychczasowej karalnościJ. B., dokonana przez Sąd Okręgowy o braku zaangażowaniu skazanego w procesy resocjalizacyjne, która pozostaje w zgodzie z treściąart.  7 k.p.k., bowiem ich wymowę Sąd Okręgowy racjonalizuje, także poprzez odwoływanie się do zachowania skazanego przed i po popełnieniu przestępstw. W powyższym kontekście podkreślić należy, iż przesłanki udzielenia skazanemu zezwolenia na odbywanie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego mają charakter ocenny, a sąd nie może skupiać się tylko na okolicznościach dotyczących czynu i czynić je decydującymi, bowiem w tym postępowaniu sąd penitencjarny ma ustalić czy cechy sprawcy, a więc postawa, właściwości i warunki osobiste, w różnych ich aspektach, pozwolą w sposób niezakłócony osiągnąć cele szczególno-prewencyjne kary odbywanej w tym systemie.
Sąd Okręgowy ustalając czy do osiągnięcia celów kary pozbawienia wolności wystarczające będzie odbycie jej w formie dozoru elektronicznego, miał także na uwadze cele tej kary określone wart.  67 k.k.w., który przewiduje znacznie węższy zakres celów wykonywania kary pozbawienia wolności niż dyrektywy wymiaru kary wymienione wart.  53 §  1 k.k.a więc celów, którym ma służyć wymiar kary (zob. postanowienie SA w Szczecinie z 10.05.2017., II AKzw 544/17, OSASz 2017/3/19-27). W doktrynie podkreśla się, iż podstawowym celem wykonywania kary pozbawienia wolności - co ma kapitalne znaczenie przy ocenie realizacji przesłanki zart. 43la§  1 pkt 2 k.k.w., w kontekście zasadności wniosku skazanego (k. 2-3), zwłaszcza wobec spełnienia przez skazanego wszystkich pozostałych przesłanek zart. 43la§  1 k.k.w.- jest cel zapobiegawczy i wychowawczy, a więc to, co jest nazywane prewencją szczególną. Został on jednoznacznie wyartykułowany wart.  67 k.k.w., jako wzbudzanie w skazanym woli współdziałania w kształtowaniu jego społecznie pożądanych postaw, w szczególności poczucia odpowiedzialności oraz potrzeby przestrzegania porządku prawnego, a zatem powstrzymania się od powrotu do przestępstwa. Jest to cel niejako perspektywiczny, dalekosiężny, mający szansę realizacji w przyszłości, po odbyciu kary (zob. K. Postulski,Kodeks karny wykonawczy, LEX el., komentarz do art.  43la).
Formułując zarzuty w zażaleniu skazany zapomina ponadto, że z odbywania kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego nie powinny korzystać osoby, które lekceważą porządek prawny (zob. postanowienie SA w Krakowie z 8.01.2018., II AKzw 1076/17, LEX 2566965). Skoro zaśJ. B.był wielokrotnie karany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, to słusznie przyjmuje Sąd Okręgowy, że świadczy to o nieskuteczności stosowanych wobec niego środków probacyjnych i kar wolnościowych. Wskazane okoliczności nie pozwalają uwierzyć w deklarowane przez skazanego przewartościowanie postawy i uznania zasadności stanowiska zażalenia skazanego, iż z pewnością respektuje on porządek prawny, a ponadto daje gwarancję należytego wykonywania kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego. W konsekwencji zupełnie chybiona jest konkluzja zażalenia (argumentum zart. 118 §  1 i 2 k.p.k.w zw. zart. 1 § 2 k.k.w.), iż prawidłowa ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego winna prowadzić do wniosku, że wobec skazanego istnieje pozytywna prognoza kryminologiczna, a zatem spełnione zostały przesłanki do obdarzenia skazanego dobrodziejstwem odbywania kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego.
Niewątpliwie bowiem w zachowaniuJ. B.jest kilka pozytywnych sygnałów świadczących o rozpoczętym procesie resocjalizacji i co najmniej werbalnym zdiagnozowaniu przyczyn wchodzenia w konflikt z prawem. Jest jednak równocześnie w dalszym ciągu kilka czynników wskazujących, że proces ten niewątpliwie nie jest nie tylko zakończony, ale także utrwalony, co ma decydujące znaczenie dla ustalenia, że w sytuacji procesowej skazanego nie zostały zrealizowane przesłanki zart. 67 § 1 k.k.w., pozwalające na ustalenie, że cele orzeczonej kary pozbawienia wolności zostaną zrealizowane przy zastosowaniu systemu dozoru elektronicznego. Niewątpliwie skazanego dotknęła tragedia rodzinna – śmierć jego najstarszego synaK. B.– której skutki do tej pory oddziałują na sytuację osobistą i rodzinną skazanego, ale ta okoliczność nie może zmieniać negatywnego kontekstu zachowania skazanegoJ. B.wobec stwierdzonego uzależnienia od alkoholu i popełniania przez niego przestępstw w stanie nietrzeźwości zart. 178a k.k., a tym samym i negatywnej oceny jego zachowania w odniesieniu do braku realizacji przesłanek zart. 67 § 1 k.k.w.
Ponieważ w trakcie odbywania kary pozbawienia wolnościJ. B.nie pracuje zarobkowo, co uniemożliwia mu uzyskiwanie dochodów i dodatkowo ciążą na nim liczne zobowiązania finansowe, to Sąd Apelacyjny uznał, iż uiszczenie przez niego kosztów sądowych związanych z postępowaniem odwoławczym byłoby zbyt uciążliwe. Dlatego też, na zasadzieart. 624 § 1 k.p.k.w zw. zart. 1 § 2 k.k.w.zwolnił skazanego od ich zapłaty.
W tych warunkach Sąd Apelacyjny orzekł jak w dyspozytywnej części postanowienia.