Sąd Okręgowy w Poznaniu
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 370/23
Data wyroku: 2023-10-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Małgorzata Radomska-Stęplewska
Słowa kluczowe: Ubezpieczenie OC, Przedawnienie roszczeń, Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 819 kc, art. 118 kc

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 27 października 2023 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu Wydział II Cywilny Odwoławczy
w składzie:
Przewodniczący: sędzia Małgorzata Radomska-Stęplewska
po rozpoznaniu w dniu 27 października 2023 r. w Poznaniu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaM. S.
przeciwkoTowarzystwu (...) S Az siedzibą wW.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego Poznań-Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu
z dnia 20 grudnia 2022 roku
sygn. akt V C 38/21

1
prostuje w komparycji zaskarżonego wyroku oczywistą omyłkę w oznaczeniu pozwanego w ten sposób, że po wyrazie(...)dodaje słowo(...);

2
oddala apelację;

3
zasądza od powoda na rzecz pozwanego tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym kwotę 900 zł wraz z  ustawowymi odsetkami za opóźnienie za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia rozstrzygającego o kosztach postępowania apelacyjnego do dnia zapłaty.

Małgorzata Radomska-Stęplewska

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z 20 grudnia 2022 roku Sąd Rejonowy Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu w sprawie z powództwaM. S.przeciwkoTowarzystwu (...) Spółka Akcyjnaz siedzibą wW.o zapłatę:
1. oddalił powództwo,
2. kosztami procesu obciążył w całości powoda, pozostawiając szczegółowe wyliczenie tych kosztów referendarzowi sądowemu po uprawomocnieniu się wyroku.
Z powyższym rozstrzygnięciem w całości nie zgodził się powód wnosząc apelację, zarzucając zaskarżonemu wyrokowi:
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na ustaleniu, że decyzja pozwanego z dnia 29.12.2016 r. została doręczona powodowi w dniu 30.12.2016 r., w sytuacji w której taka okoliczność nie znajduje potwierdzenia w żadnym dowodzie znajdującym się w aktach sprawy,
-art. 227 k.p.c.poprzez uznanie, że kwestia tego, czy pozwany wysłał i doręczył powodowi wiadomość e-mail, do której załączona była decyzja o przyznaniu odszkodowania z dnia 29.12.2016 r. i w jakiej dacie to nastąpiło, były kwestiami przedmiotowo-istotnymi z punktu widzenia rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, w sytuacji w której taka okoliczność jest bez znaczenia z punktu widzenia rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, z uwagi na fakt, że istotne znaczenie ma wyłącznie doręczenie decyzji z dnia 29.12.2016 r. w formie pisemnej,
-art. 233 § 1 k.p.c.poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego w postaci dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności „potwierdzenie doręczenia pocztą elektroniczną decyzji pozwanego z dnia 29 grudnia 2016 roku wygenerowane przez wewnętrzny system pozwanego ” poprzez ustalenie, że z dokumentu tego (tudzież jakichkolwiek innych dowodów) wynika, ze decyzja z dnia 29.12.2016 r. została wysłana i doręczona powodowi w dniu 30.12.2016 r., w sytuacji w której z tego dokumentu nie wynika to, że do powoda został wysłany jakikolwiek e-mail w dniu 30.12.2016 r., ponieważ na dokumencie tym nie ma żadnej daty, co doprowadziło do oddalenia powództwa,
-art. 233 § 1 k.p.c.poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego w postaci dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności „potwierdzenie doręczenia pocztą elektroniczną decyzji pozwanego z dnia 29 grudnia 2016 roku wygenerowane przez wewnętrzny system pozwanego” poprzez ustalenie, że z dokumentu tego (tudzież jakichkolwiek innych dowodów) wynika, że do wiadomości e-mail rzekomo wysłanej do powoda został załączony jakikolwiek załącznik, w sytuacji w której z przedmiotowego dokumentu wynika, że do rzekomej wiadomości e-mail nie został załączony jakikolwiek załącznik,
-art. 232 k.p.c.w zw. zart. 6 k.c.poprzez uznanie, że na powodzie spoczywał ciężar dowodu wykazania, że decyzja z dnia 29.12.2016 r. została doręczona w dniu 03.01.2017 r. w sytuacji, w której twierdzenie powoda w tym zakresie miało charakter przyznania, a ciężar wykazania że przedmiotowa decyzja została w ogóle doręczona i to w konkretnym dniu, spoczywał na pozwanym, który wywodził z tego faktu skutki prawne w postaci przedawnienia,
-art. 229 k.p.c.iart. 230 k.p.c.poprzez uznanie, że kwestia wysłania i doręczenia decyzji z dnia 29.12.2016 r. wiadomością e-mail z dnia 30.12.2016 r. była bezsporna, w sytuacji w której była to kwestia sporna z uwagi na to, że powód kwestionował zarzut przedawnienia i podnosił twierdzenie, że decyzja z dnia 29.12.2016 r. została doręczona dopiero w dniu 03.01.2017 r., co zawiera w sobie twierdzenie, że nie została doręczona wcześniej,
-art. 278 § 1 k.p.c., ale takżeart. 6 k.c.,art. 229 k.p.c.,art. 230 k.p.c.orazart. 233 § 1 KPCpoprzez przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego na okoliczność uzasadnionego okresu najmu pojazdu zastępczego i przechowywania, w sytuacji w której ustalenie tych kwestii (poza ustaleniami dotyczącymi długości technologicznego okresu naprawy oraz czasu potrzebnego na zamówienie i doręczenie części zamiennych) nie wymagało wiadomości specjalnych, w związku z czym nie mogło być przedmiotem opinii biegłego, która w tym zakresie ograniczała się do wykonania przez biegłego sądowego do czynności zarezerwowanych dla Sądu orzekającego w sprawie tj. do oceny wiarygodności i treści dokumentów, ustalenie na kim spoczywa ciężar dowodu, ustalenie twierdzeń stron, jak również tego co jest sporne, a co bezsporne oraz dodatkowo zakresu wzajemnych obowiązków,
-art. 233 § 1 k.p.c.poprzez uznanie, że wydana w sprawie opinia biegłego sądowego była przygotowana w sposób fachowy i poparty rzeczową argumentacją, a nadto nie budziła wątpliwości Sądu pod względem formalnym i merytorycznym, w sytuacji w której opinia ta budziła wątpliwości i była nielogiczna w zakresie ustaleń wykraczających poza ustaleniami dotyczącymi okresu naprawy w sensie stricte technicznym (technologiczny okres naprawy, czas potrzebny na zamówienie części), a nadto wykraczała w tym zakresie poza zakres wiadomości specjalnych,
-art. 819 § 4 k.c.poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że złożenie oświadczenia o przyznaniu świadczenia w formie dokumentowej albo elektronicznej również skutkuje rozpoczęciem na nowo biegu terminu przedawnienia, w sytuacji w której zgodnie z przedmiotowym przepisem taki skutek wywiera wyłącznie złożenie oświadczenia o przyznaniu odszkodowania w formie pisemnej, co doprowadziło do błędnego ustalenia, że dochodzone w pozwie roszczenie jest przedawnione i oddalenia powództwa.
Wobec powyższego, apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda dodatkowo kwoty 5.234,07 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w zapłacie od dnia 23.07.2019 r. do dnia zapłaty oraz obciążenie pozwanego kosztami postępowania przed Sądem I instancji w całości i zasądzenie tych kosztów od pozwanego na rzecz powoda.
Nadto apelujący wniósł o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego, w tym w szczególności kosztów zastępstwa procesowego przez radcę prawnego wg norm przepisanych.
W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego wraz z kosztami zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd Okręgowy w pełni podziela i przyjmuje za własne ustalenia faktyczne oraz rozważania prawne poczynione przez Sąd I instancji, czyniąc je integralną częścią niniejszego uzasadnienia.
Odnosząc się do zarzutów postawionych w wywiedzionym w niniejszej sprawie środku zaskarżenia, w pierwszej kolejności należy podkreślić, że apelacja ogniskowała się wokół prawidłowości uwzględnienia przez Sąd Rejonowy podniesionego w toku postępowania pierwszoinstancyjnego przez pozwanego zarzutu przedawnienia roszczenia. W tym kontekście kluczowe okazało się ustalenie czy, w jakim terminie i formie powód otrzymał decyzję pozwanego z 29 grudnia 2016 roku. Z prawidłowych ustaleń Sądu Rejonowego wynika, że powód 30 grudnia 2016 roku na wskazany przez siebie adres e-mail -(...)otrzymał wiadomość elektroniczną wraz z decyzją z 29.12.2016 r., z którą mógł się zapoznać. Podkreślić należy, odnosząc się do znacznej części zarzutów wywiedzionych w apelacji, że Sąd Okręgowy podziela utrwalony w judykaturze pogląd, że wykazanie, iż sąd pierwszej instancji naruszyłart. 233 § 1 k.p.c., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, nie może być ograniczone do odmiennej interpretacji przez apelującego dowodów zebranych w sprawie, przy jednoczesnym zaniechaniu wykazania, iż ocena przyjęta za podstawę rozstrzygnięcia przekracza granicę swobodnej oceny dowodów, którą wyznaczają czynniki logiczny i ustawowy, zasady doświadczenia życiowego, aktualny stan wiedzy, stan świadomości prawnej i dominujących poglądów na sądowe stosowanie prawa. Jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów (art. 233 § 1 k.p.c.) i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona (por. m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 29 lipca 2015 r., III AUa 216/15).
Swobodna ocena dowodów, rozumiana jak wyżej, jest prawem sądu orzekającego - stąd kontrola prawidłowości tej oceny dokonywana przez sąd odwoławczy musi być ostrożna; pamiętać bowiem należy o tym, iż sąd odwoławczy w tym zakresie dokonuje prawidłowości oceny dowodów, których sam nie przeprowadził (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 9 czerwca 2015 r., VI ACa 1160/14). Zdarza się często w praktyce sądowej, że dowody przedstawione przez strony na poparcie ich twierdzeń są ze sobą sprzeczne i że na podstawie zebranego materiału można zbudować dwa lub więcej stanów faktycznych wzajemnie się wykluczających, które znajdą potwierdzenie w części dowodów. Jednak w ramach swobodnej oceny dowodów to sąd orzekający jest uprawniony do wyboru jednej z nich na warunkach określonych w przepisieart. 233 § 1 k.p.c.(por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 28 maja 2015 r., I ACa 65/15).
Podkreślić też trzeba, że sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału zachodzi jedynie wtedy, gdy powstaje dysharmonia pomiędzy materiałem zgromadzonym w sprawie a konkluzją, do jakiej dochodzi sąd na jego podstawie (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 23 czerwca 2015 r., I ACa 221/15). Istota sądzenia (rozsądzania sporów) często sprowadza się do wyboru jednej z dwóch konkurencyjnych wersji stanu faktycznego przedstawianych sądowi przez strony będące w sporze – jeżeli tego wyboru sąd dokonuje po przeprowadzeniu oceny zebranego materiału z zachowaniem zasad określonych wart. 233 § 1 k.p.c., to jest to ocena spełniająca ustawowe kryteria, która nie może być podważona w kontroli instancyjnej.
Wbrew twierdzeniom apelującego, pozwany w toku postępowania wykazał, że doręczył powodowi decyzję z 29 grudnia 2016 roku za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość, tj. w sposób kontaktu wybrany przez powoda w postępowaniu likwidacyjnym ( k. 58 w zw. z k. 77 akt). Skoro zatem powód twierdził, że doręczenie nastąpiło w innym dniu niż wskazany przez pozwanego, to winien tę okoliczność wykazać, czego jednak nie uczynił. Niewątpliwie słusznie Sąd Rejonowy wskazał, że w formularzu zgłoszenia szkody jako adres wyłącznie właściwy do przesyłania korespondencji powód wskazał adres poczty elektronicznej mmmservice@mmmservice.pl., a z ogółu dokumentacji zgromadzonej w aktach szkody wynika, że powód w pełni akceptował ten sposób komunikacji i sam z niego korzystał. Brak jest zatem uzasadnionych wątpliwości co do tego, że decyzja przesłana do powoda w ten sposób do niego doszła. Słuszne pozostają także uwagi Sądu I instancji co do formy sporządzenia decyzji. Niewątpliwie została ona sporządzona w formie pisemnej, co znalazło swój wyraz w załączniku do wiadomości elektronicznej skierowanej do powoda 30 grudnia 2016 roku. Jednocześnie podkreślić trzeba, że już 30 grudnia 2016 roku nastąpiła wypłata odszkodowania zgodnie z ww. decyzją, co dodatkowo potwierdza stanowisko pozwanego o doręczeniu powodowi decyzji z 29 grudnia 2016 r. drogą elektroniczną w dniu 30 grudnia 2016 r. Nie jest zatem tak, że z punktu widzenia niniejszego postępowania okoliczność daty doręczenia powodowi decyzji w formie elektronicznej pozostaje całkowicie irrelewantna, a tym samym, że Sąd Rejonowy dopuścił się naruszenia treściart. 227 k.p.c.Skoro natomiast pozwany wykazał, że doręczenie decyzji nastąpiło we wskazanym przez niego dniu, prawidłowe pozostały rozważania co do przedawnienia, a apelacja stanowiła wyłącznie polemikę z prawidłowymi ustaleniami i rozważaniami Sądu I instancji i próbę przeforsowania korzystnej dla siebie argumentacji.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy na podstawieart. 385 k.p.c.orzekł jak w punkcie 2. sentencji i oddalił apelację jako całkowicie niezasadną.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono zgodnie z wynikiem postępowania na podstawieart. 98 § 1 i § 11k.p.c., obciążając nimi apelującego jako przegrywającego postępowanie (punkt 3). Na koszty złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego w kwocie 900 zł ustalone na podstawie§ 2 pkt 4w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Sąd Okręgowy sprostował także komparycję zaskarżonego wyroku na podstawieart. 350 § 3 k.p.c., dostrzegając oczywistą omyłkę w nazwie pozwanej (punkt 1).
Małgorzata Radomska-Stęplewska