Sąd Rejonowy w Kętrzynie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 92/24
Data wyroku: 2024-04-02 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Izabela Maruchacz

Sygn. akt: I C 92/24 upr

WYROK ZAOCZNY
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 2 kwietnia 2024 r.
Sąd Rejonowy w Kętrzynie I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

Sędzia Izabela Maruchacz

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 kwietnia 2024 r. wK.
sprawy z powództwa MiejskiegoSzpitala (...)z siedzibą wO.
przeciwkoG. S.
o zapłatę
powództwo oddala.

UZASADNIENIE
Powód – MiejskiSzpital (...)wO., pozwem z dnia 14 grudnia 2023 roku wniósł o zasądzenie od pozwanegoG. S.kwoty 170 złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 20 listopada 2019 roku do dnia zapłaty i kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu powód wskazał, iż pozwany w dniu 20 października 2019 roku udzielił pozwanemu świadczenia medycznego polegającego na badaniu okulistycznym oraz usunięciu ciała obcego z rogówki. Pozwany był osobą nieubezpieczoną i zobowiązał się do zapłaty należności z tytułu wykonanych procedur medycznych, wobec czego w dniu 28 października 2019 roku została wystawiona mufaktura VAT nr (...)opiewająca na kwotę 170 zł. Mimo upływu terminu płatności wskazanego w fakturze pozwany nie dokonał wpłaty. Powód dwukrotnie wzywał pozwanego do zapłaty należności wezwaniami z dnia 29 listopada 2019 roku oraz 12 października 2023 roku. Pozwany mimo wezwania do zapłaty nie uiścił kwoty wskazanej na fakturze. Roszczenie stało się wymagalne z dniem 20 listopada 2019 roku.
PozwanyG. S.nie zajął stanowiska w sprawie.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 20 października 2019 roku MiejskiSzpital (...)wO.udzieliłG. S.świadczenia medycznego polegającego na badaniu okulistycznym i usunięciu ciała obcego z rogówki. Koszt udzielonych usług opieki medycznej wyniósł 170 złotych (badanie okulistyczne – 100 zł, usunięcie cała obcego z rogówki – 70 zł.).
/dowód: wykaz świadczeń medycznych dla osób nieobjętych ubezpieczeniem – k. 8v/
Tego samego dnia powód wystawił pozwanemufakturę VAT nr (...)na kwotę 170 złotych, z terminem płatności do dnia 19 listopada 2019 roku.
/niesporne, a nadto: faktura VAT – k. 8 akt /.
W dniu 29 listopada 2019 roku MiejskiSzpital (...)wO.wezwałG. S.do zapłaty kwoty 170 złotych. Wezwanie to zostało doręczone przez ojca pozwanego –R. S..
/ dowód: wezwanie do zapłaty wraz z dowodem nadania i odbioru – k. 9,10 akt/
Ponadto powód ponownie wezwał do zapłaty pozwanego pismem z dnia 12.10.2023 roku. Korespondencja ta nie została doręczona (adnotacja mieszkanie zamknięte oraz zwrot nie podjęto w terminie)
/dowód: wezwanie do zapłaty wraz z dowodem nadania i zwrotu – k. 11 i 11v/
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej wymienionych dowodów z dokumentów przedłożonych przez powoda w toku postępowania, których zarówno autentyczność, jak i prawdziwość w zakresie twierdzeń w nich zawartych, nie budziła wątpliwości Sądu, a zatem brak było podstaw do odmowy dania im wiary.
Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.
W przedmiotowej sprawie strony zawarły umowę, w ramach której strona powodowa miała świadczyć usługi medyczne w stosunku do pozwanego, a pozwany miał za te usługi zapłacić.
W ocenie Sądu w okolicznościach tych nie mamy do czynienia z umową o świadczenie usług medycznych regulowaną przepisamiustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Należy bowiem wskazać, że umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych jest umową nazwaną przewidzianą wustawie z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2015 roku, poz. 581 ze zmianami). Niemniej jednakże umowa ta zawierana jest pomiędzy zupełnie innymi podmiotami, tj. pomiędzy dysponentem środków publicznych (Narodowym Funduszem Zdrowia) a świadczeniodawcą (np. szpitalem). Umowa ta, uregulowana przepisami powyżej wskazanej ustawy, nie jest natomiast zawierana z pacjentem.
Jak sama bowiem nazwa ustawy wskazuje, dotyczy ona świadczeń udzielanych w ramach powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego, a w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której pozwany nie był osobą ubezpieczoną (o czym powód wiedział udzielając świadczenia), a więc regulacje tej ustawy nie mogą obejmować stosunku prawnego łączącego strony.
Do okoliczności niniejszej sprawy nie będzie miał również zastosowania przepisart. 50 ust. 11 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych z dnia 27 sierpnia 2004 rzgodnie z treści którego.: „W stanach nagłych lub w przypadku, gdy ze względu na stan zdrowia nie jest możliwe złożenie oświadczenia, o którym mowa w ust. 6, świadczenie opieki zdrowotnej zostaje udzielone pomimo braku potwierdzenia prawa do świadczeń opieki zdrowotnej w sposób wskazany w ust. 1, 3 lub 6. W takim przypadku osoba, której udzielono świadczenia opieki zdrowotnej, jest obowiązana do przedstawienia dokumentu potwierdzającego prawo do świadczeń opieki zdrowotnej albo złożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 6, w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia udzielania świadczenia opieki zdrowotnej, a jeżeli świadczenie to jest udzielane w oddziale szpitalnym, w terminie 7 dni od dnia zakończenia udzielania świadczenia opieki zdrowotnej - pod rygorem obciążenia tej osoby kosztami udzielonych jej świadczeń.” Jednakże powyższa regulacja dotyczy przypadków nagłych i „ciężkich”, a więc takich, w których istnieje prawny obowiązek udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej bez względu na fakt, czy osoba jest ubezpieczona czy też nie. Termin przedawnienia wskazuje art. 50 ust. 13 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej: „Roszczenia przysługujące na podstawie art. 50 ust. 11 ulegają przedawnieniu z upływem 5 lat od dnia upływu terminów określonych w ust. 11.”
Inaczej natomiast wygląda kwestia przedawnienia za świadczenia zdrowotne udzielone osobom nieubezpieczonym, którym szpital zdecydował się na udzielenie takich świadczeń poza stanami nagłych lub w przypadku, gdy ze względu na stan zdrowia nie jest możliwe złożenie odpowiedniego oświadczenia przez świadczeniobiorcę potwierdzającym przysługiwanie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej.
Chodzi o takie stany faktyczne, gdy szpital (świadczeniodawca) może wcześniej ustalić, czy pacjent (świadczeniobiorca) jest ubezpieczony, a w przypadku gdy pacjent nie jest ubezpieczony, może się z nim porozumieć co do warunków udzielenia świadczenia opieki zdrowotnej, w tym co do sposobu zapłaty. W takich okolicznościach mamy więc do czynienia z umową pomiędzy nieubezpieczonym pacjentem a szpitalem, na udzielenie świadczenia zdrowotnego.
Tymczasem w niniejszej sprawie powód nie wykazał, aby miał do czynienia właśnie z sytuacją wskazaną w tymże przepisie – art. 50 ust. 11 cyt. wyżej ustawy. Z okoliczności wskazanych w pozwie i załącznikach do niego wynikało bowiem, że powód już w dacie wykonania świadczenia medycznego wiedział, że pozwany jest osoba nieubezpieczoną. Świadczy o tym chociażby okoliczność wystawienia dwóch dokumentów: wykazu świadczeń medycznych dla osób nie objętych ubezpieczeniem oraz wystawienie faktury Vat na te usługi w dacie ich wykonania. Powód nie wykazał również aby zabieg medyczny któremu poddał się pozwany był zabiegiem nagłym i „ciężkim”, a więc takim, w którym istnieje prawny obowiązek udzielenia świadczeń opieki zdrowotnej bez względu na fakt, czy osoba jest ubezpieczona czy też nie.
Zatem gdy chodzi o świadczenia medyczne udzielane pacjentowi, miedzy nim (pacjentem) jako korzystającym z usług zakładu opieki zdrowotnej świadczącym określone usługi medyczne a tym zakładem (w niniejszej sprawie – szpitalem) dochodzi w drodze czynności konkludentnych do zawarcia umowy o świadczenie usług medycznych, która w tym przypadku jest jednakże umową o świadczenie usług nie uregulowaną innymi przepisami, a więc umową nienazwaną, do której na podstawieart. 750 k.c.stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu, w tymart. 751 k.c.
Tym samym do niniejszej umowy będą miały zastosowanie odpowiednio przepisy o zlecenia, na podstawie przepisuart. 750 k.c.Ten ostatni przepis stanowi, że do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Jak się podnosi w doktrynie (Katarzyna Kopaczyńska - Pieczniak, w pod red. A. Kidyby, Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania - cześć szczególna. Lex 2010, komentarz do art. 750 k.c.), przykładami umów, do których przepisart. 750 k.c.może mieć zastosowanie, są, między innymi, umowy o nauczanie, o wychowanie, o sprawowanie opieki, o pielęgnowanie, o świadczenie usług medycznych, zawierane w szczególności z różnego rodzaju prywatnymi placówkami oświatowymi i wychowawczymi (przedszkolami, szkołami), zakładami leczniczymi, opiekuńczymi, korepetytorem, lekarzem, pielęgniarką, opiekunką do dziecka.
Przechodząc do kwestii przedawniania, należy stwierdzić, w niniejszej sprawie będzie miał zastosowanie przepisart. 751 k.c.Przepis ten kataloguje roszczenia, które podlegają 2-letniemu przedawnieniu, a jako szczególny w stosunku doart. 118 k.c.nie może być interpretowany rozszerzająco . Regulacja zart. 751„znajduje (...) zastosowanie tylko do niektórych, a nie do wszystkich roszczeń wynikających ze stosunku zlecenia oraz z nienazwanych umów o świadczenie usług (art. 750 k.c.). Stanowi on bowiem wyraźnie, że dotyczy tylko roszczeń w nim wskazanych” . Skrócony 2-letni termin przedawnienia roszczeń obejmuje roszczenie przyjmującego zlecenie o wynagrodzenie i o zwrot wydatków, a także dającego zlecenie o zwrot zaliczki, jeśli podmioty te stale lub w zakresie działalności przedsiębiorstwa trudnią się czynnościami danego rodzaju . W terminie 2 lat przedawniają się także roszczenia wynikające z umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami (art. 750), o ile spełnione w stosunku do nich są dwie przesłanki: roszczenia wynikają z tytułu utrzymania, pielęgnowania, wychowania lub nauki i przysługują osobom trudniącym się zawodowo takimi czynnościami albo osobom utrzymującym zakłady na ten cel przeznaczone . Roszczenia innych osób oraz wszelkie inne roszczenia wynikające ze stosunku zlecenia oraz podobnego do zlecenia (art. 750) przedawniają się w terminach ogólnych.
Mając zatem na względzie powyższe, Sad uznał, że strony niniejszego postępowania (szpital – powoda i pacjentaG. S.– pozwanego) łączyła umowa o świadczenie usług medycznych będąca umową nienazwaną. Termin przedawnienia roszczeń z tego tytułu zgodnie z treściąart. 751 k.c.wynosi 2 lata. Stosownie zaś do treściart. 120 k.c.bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne (…). Z wystawionej przez powodafaktury VAT numer (...)na kwotę 170 złotych wynikał termin płatności tej kwoty – do dnia 19 listopada 2019 roku. Wymagalność roszczenia utożsamiana jest więc z chwilą, z upływem której wierzyciel może domagać się od dłużnika spełnienia świadczenia – w niniejszej sprawie 20 listopada 2019 roku jako dzień następny po dacie wymagalności faktury. Przy ustalaniu dnia upływu terminu przedawnienia roszczeń wskazanych wart. 120 k.c.zastosowanie znajdzieart. 118 zdanie drugie.W konsekwencji roszczenia te ulegną przedawnieniu w ostatnim dniu roku kalendarzowego.
Skoro zatem roszczenie powoda z tytułu łączącej strony umowy przedawnia się z upływem dwóch lat, a a stało się ono wymagalne z dniem 20 listopada 2019 roku, zaś pozew został wniesiony w dniu 22 grudnia 2023 roku (data stempla pocztowego), to wytoczenie powództwa miało miejsce już po upływie terminu przedawnienia, który upłynął z dniem 31 grudnia 2021 roku.
Mając na względzie powyższe Sąd w punkcie I wyroku uznając dochodzone roszczenie za przedawnione, na podstawieart. 751 k.c.oddalił powództwo.