Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VI U 771/21
Data wyroku: 2021-10-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Maciej Flinik, Maciej Flinik
Słowa kluczowe: Składki na ubezpieczenie społeczne
Podstawa prawna: art. 49 ustawy o składkach na ubezpieczenie społeczne Rozporządzenia z 21.09.2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawie rozliczenia składek

Sygn. akt VI U 771/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 października 2021r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący Sędzia Maciej Flinik
po rozpoznaniu w dniu 21 października 2021 roku w Bydgoszczy
na posiedzeniu niejawnym
sprawyM. S.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wB.
o składki
w związku z odwołaniem od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.z dnia 19 marca 2021 r. znak sprawy(...)
1/ oddala odwołanie
2/ zasądza od ubezpieczonego na rzecz organu rentowego kwotę 1800 zł ( tysiąc osiemset złotych ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego
Sędzia Maciej Flinik
Sygn. akt. VI U 771/21

UZASADNIENIE
UbezpieczonyM. S.wniósł odwołanie od decyzji(...) OddziałwB.z dnia 19 marca 2021 r. , którą pozwany określił wysokość jego zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, FP i Fundusz Solidarnościowy oraz FGSP za okres od 6/2020 do 10/2020. Zarzucając pozwanemu błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia polegający na pominięciu faktu wskazania przez odwołującego się w przelewie składek, na które przesyłał należności, naruszenie zasady zaufania obywatela do władzy publicznej poprzez nieuwzględnienie decyzji ubezpieczonego co do tytułu przelewu środków finansowych , naruszenie zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść stronu, naruszenie art. 62 § 1 ordynacji podatkowej,art. 451 k.c.odwołujący wniósł o uchylenie decyzji w całości. W uzasadnieniu wskazał, iż w tytule przelewu określił , które składki zostały przez niego uregulowane. Tym samym ZUS nie mógł dowolnie zaliczyć ich na poczet zaległości lecz powinien rozliczyć je zgodnie z dyspozycją ubezpieczonego .
W odpowiedzi na odwołanie pozwany wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu podnosił, iż wpłaty na poczet należności składkowych są rozliczane na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawie rozliczania składek , do których poboru uprawniony jest ZUS. Zgodnie z tymi przepisami wpłata skarżącego w dniu 31 grudnia 2020 r. rozliczona została na najstarszą zaległość figurującą na koncie płatnika to jest składki za październik, listopad i grudzień 2019 r.
Sąd Okręgowy zważył co następuje :
Stan faktyczny w sprawie nie był pomiędzy stronami sporny. PłatnikM. S.w dniu 1 grudnia 2020 r. uiścił kwotę 3661, 84 zł oznaczając tytuł „ składka na ubezpieczenie społeczne na okres od lipca do października 2020 r.”, a w dniu 31 grudnia 2020 r. kwotę 1756, 72 zł oznaczając tytuł „ składka zdrowotna i na Fundusz Pracy za okres od czerwca do października 2020 r. „
/bezsporne/
Organ rentowy zaliczył wpłacone przez w/w- nego kwoty na poczet jego zaległości składkowych objętych postępowaniem egzekucyjnym , z okresu od 07/2019 do 02/2020.
/ informacja ZUS /
Zaskarżoną decyzją(...) OddziałwB.określił wysokość zadłużenia odwołującego się z tytułu składek na kwotę 6773, 20 zł , wskazując, iż obejmuje ona zaległe składki na ubezpieczenie społeczne za okres od 06/2020 do 10 /2020 w kwocie 4577, 30 zł oraz należne odsetki w kwocie 191 zł , zaległe składki w kwocie na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 06/2020 – 10 /2020 w kwocie 1811, 70 zł oraz należne odsetki w kwocie 76 zł , a także zaległe składki na FP i FS za okres od 06/2020 – 10 /2020 w kwocie 384, 20 zł plus należne odsetki.
/ dowód : zaskarżona decyzja ZUS k. 6 akt ZUS /
Powyższy stan faktyczny sąd ustalił w oparciu o znajdującą się w aktach sprawy dokumentację. W istocie pomiędzy stronami nie było sporu tak co do wysokości zaległości składkowych jak i okresów, których dotyczyły. Ubezpieczony zakwestionował jedynie prawidłowość niezgodnego z jego intencjami sposóbu rozliczenia dokonanej wpłaty przez ZUS - na najstarsze zaległości, zamiast na wskazane przezeń miesiące.
Sąd Okręgowy zważył co następuje :
Odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie . W wyroku z dnia 3 lutego 2014 r. I UK 264/13 Sąd Najwyższy wskazał, iż „ …z art. 49 ust. 1 pkt 1 u.s.u.s. wynika, że składki wpłacone zgodnie z prawidłowo sporządzoną deklaracją za dany miesiąc - powinny być zaewidencjonowane zgodnie z tą deklaracją, a nie na poczet innych należności. Ciężar dowodu w sprawie dotyczącej wysokości składek na ubezpieczenie społeczne w zakresie wskazania kwoty i miesiąca, za który składka nie została zapłacona, została zapłacona w niewłaściwej wysokości lub zaewidencjonowana na poczet wcześniejszych należności - obciąża Zakład Ubezpieczeń Społecznych - zwłaszcza w sytuacji, gdy organ rentowy wydał płatnikowi zaświadczenie o niezaleganiu z zapłatą składek za ten okres. Dopiero po otrzymaniu tych danych płatnik składek jest zobligowany na podstawieart. 6 k.c.do udowodnienia, że składki za wskazane miesiące zostały zapłacone„W uzasadnieniu powyższego wyroku SN stwierdził, iż „stosownie doart. 46 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Zgodnie z art. 48b ust. 2 ustawy, Zakład może korygować z urzędu błędy stwierdzone w dokumentach związanych z ubezpieczeniami społecznymi określonych w ustawie. Relewantny jest także art. 49 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, zgodnie z którym Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia kolejność zaliczania wpłat składek na FUS oraz innych należności, do których poboru jest zobowiązany Zakład, jeżeli płatnik opłaca je i przekazuje niezgodnie z przepisami ustawy. W ocenie Sądu Najwyższego z tego ostatniego przepisu wynika, że składki wpłacone zgodnie z prawidłowo sporządzoną deklaracją za dany miesiąc - powinny być zaewidencjonowane zgodnie z tą deklaracją, a nie na poczet innych należności. Unormowanie to jest regułą, mającą duże znaczenie dla pewności dokonywanych operacji finansowych. Płatnik składek powinien mieć poczucie bezpieczeństwa i przekonanie, że wpłacone składki zostaną zaewidencjonowane zgodnie z prawidłowo wypełnionymi deklaracjami. Przeciwne działania organu rentowego mogłyby doprowadzić do chaosu, w którym płatnik składek nie wie, w których miesiącach powstała niedopłata, a Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie potrafi precyzyjnie wskazać wpłaconych przez niego kwot, które zostały zaewidencjonowane na zadłużenie z wcześniejszych miesięcy…”
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż powyższe tezy można byłoby odnosić do przypadku ubezpieczonego , w rezultacie podzielić jego argumentację ( innymi słowy znajdowałyby one zastosowanie w jego sytuacji) , gdyby nie fakt, iż ubezpieczony dokonując w dniach 1 i 31 grudnia 2020 r. wpłaty zaległych składek , nie opłacał ich w terminie. Termin zapłaty tych uiszczanych przezeń zbiorczo ( za kilka miesięcy ) w grudniu 2020 r. należności składkowych upływał w odniesieniu do zaległości z kolejnych miesięcy odpowiednio w lipcu, sierpniu , wrześniu i październiku 2020 r. . Ubezpieczony opłacił przedmiotowe składki po terminie, a zatem niezgodnie z przepisami. Tym samym organ rentowy nie był zobligowany do rozliczenia wpłaty na wskazane przezM. S.jako dłużnika konkretne zaległości składkowe, tylko prawidłowo rozliczył przedmiotową wpłatę na najdalej sięgające zaległości składkowe, stosownie do rozporządzenia z dnia 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych / Dz.u. 2017 poz. 1831 / . Jak słusznie zauważył pozwany, przedmiotowy akt prawny określa zasady rozliczana wpłat w przypadku , w którym płatnik uiszcza składki niezgodnie z przepisamiustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, a zatem ni mniej nie więcej w takiej sytuacji, w jakiej znalazł się odwołujący. Powyższa konstatacja wynika wprost z przywoływanej w rozporządzeniu delegacji ustawowej , na podstawie której akt ten został wydany, a mianowicie art. 49 przedmiotowej ustawy . Przepis ten w punkcie 1 stanowi,iż  Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia kolejność zaliczania wpłat składek na FUS oraz innych należności, do których poboru jest zobowiązany Zakład, jeżeli płatnik opłaca je i przekazuje niezgodnie z przepisami ustawy.Nie ulega wątpliwości , iż uiszczenie przez ubezpieczonego w dwóch transzach w grudniu 2020 r. składek na ubezpieczenie dotyczących okresu od lipca do października 2020 r. ( zaległych ) stanowiło ich zapłatę z naruszeniem przepisów ( konkretnie naruszeniem art. 47 ustawy o sus regulującym terminy wpłaty składek ) , co jest tożsame z terminem „ niezgodnie z przepisami” , albowiem termin płatności przedmiotowych należności przypadał znacznie wcześniej ( do 10 - tego następnego miesiąca po miesiącu, za który były należne ) . Tym samym dokonana przez płatnika wpłata podlegała rozliczeniu wg zasad określnych w rozporządzeniu. Równie słusznie organ rentowy wskazał na zmianę redakcyjną w § 12 przywołanego wcześniej rozporządzenia polegającą na usunięciu zapisu „ zgodnie z oznaczeniem dokonanym przez płatnika składek na dokumencie płatniczym „, co usuwa wszelkie wątpliwości co do sposobu rozliczania wpłat zaległych ( uiszczanych niezgodnie z przepisami ustawy , w tym po wskazanych terminach ustawowych ) składek. Nie następuje to , jak utrzymuje odwołujący - zgodnie z jego życzeniem czy żądaniem , tylko w oparciu o reguły wskazane w tym rozporządzeniu.
W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy na podstawieart 47714§ 1 k.p.c, orzekł, jak w sentencji wyroku , uznając odwołanie za bezzasadne. Orzeczenie w oparciu oart. 1481§ 1  k.p.c.wydane zostało na posiedzeniu niejawnym ( przeprowadzenie rozprawy w świetle całokształtu zebranego materiału nie było konieczne , strony nie wnosiły o przeprowadzenie rozprawy ).
O kosztach zastępstwa prawnego Sąd Okręgowy orzekł w oparciu oart. 98 k.p.c.w zw. z § 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych / 2018.265 t.j. / zasądzając je od odwołującego się jako przegrywającego proces na rzecz organu rentowego jako proces wygrywającego ( wps mieszcząca się pomiędzy 5 a 10 tysięcy złotych – stawka minimalna wynosi 1800 zł ) .
Sędzia Maciej Flinik