Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VI U 1261/21
Data wyroku: 2022-02-01 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Maciej Flinik
Podstawa prawna: art. 2 ust. 1 pkt. 5 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych, art. 2 ust. 1 pkt. 29 ustawy o promocji zatrudnienia

Sygn. akt VI U 1261/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 1 lutego 2022 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący Sędzia Maciej Flinik
Protokolant – starszy sekretarz sądowy Marta Walińska
po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2022 r. w Bydgoszczy
na rozprawie
odwołania:A. M.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.
z dnia 4 sierpnia 2021 r., znak:(...)
w sprawie:A. M.
przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.
o świadczenie przedemerytalne

1
zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.z dnia 4 sierpnia 2021 roku w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonejA. M.prawo do świadczenia przedemerytalnego od dnia 8 lipca 2021 roku,

2
stwierdza, że organ rentowy ponosi odpowiedzialność za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji,

3
zasądza od pozwanego organu rentowego na rzecz ubezpieczonej kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego.

Sędzia Maciej Flinik
Sygn. akt VI U 1261/21

UZASADNIENIE
UbezpieczonaA. M.wniosła odwołanie od decyzji(...) OddziałwB.z dnia 4 sierpnia 2021r., którą odmówiono jej prawa do świadczenia przedemerytalnego . W uzasadnieniu podnosiła, iż wbrew twierdzeniom pozwanego jej stanowisko zostało zlikwidowane z przyczyn ekonomicznych, a na jej miejsce nie została zatrudniona inna osoba.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu argumentował, iż odmówił prawa do wnioskowanego świadczenia z powodu błędnej podstawy prawnej rozwiązania stosunku pracy podanej w świadectwie pracy .
Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje :
UbezpieczonaA. M.od 3 października 2019 r. pozostawała zatrudniona uM. P.prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą(...)C.wI.w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku cechowacza szkła. W dniu 30 listopada 2020 r. pracodawca ubezpieczonej wręczył jej oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem ( jednomiesięcznym ) . Jako przyczynę wypowiedzenia wskazał „ z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniuart. 2 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracytzn. z przyczyn niedotyczących pracownika zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, COVID - 19”. Powodem zwolnienia ubezpieczonej był spadek zamówień dla zakładu wywołany pandemią , zmuszający pracodawcę do poszukiwania oszczędności ( redukcji kosztów ) oraz wprowadzane przezeń z tych samych powodów zmiany technologiczne – zakup maszyny, która wyeliminowała konieczność zatrudniania dwóch pracowników, w tym powódki.
/ dowód : oświadczenie o wypowiedzeniu umowy o pracę k. 35 akt sprawy, świadectwo pracy k. 12 – 13 akt ZUS, zeznania świadkaM. P.- zapis AV k. 64 akt sprawy /
Powyższy stan faktyczny sąd ustalił na podstawie zeznań w/w- nego świadka oraz ubezpieczonej , które uznał za wiarygodne, są one bowiem wewnętrznie spójne, logiczne i zgodne ze sobą , korespondują również z treścią przedłożonej do sprawy dokumentacji pracowniczej ubezpieczonej.
W powyższym stanie faktycznym odwołanie zasługiwało na uwzględnienie.Artykuł 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych/ DZ.U. nr 120 poz. 1252 / stanowi, iż prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje kobiecie , która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy , w rozumieniuustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat. Świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie wymienionej wust. 1po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych , o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia , jeżeli spełnia łącznie następujące warunki :
- nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna
- w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej , w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych
- złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu potwierdzającego 180 dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych
Z kolei zgodnie z treściąart. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy/ DZ.U. Nr 99 poz. 1001 ze zm. / ilekroć w ustawie jest mowa o przyczynach dotyczących zakładu pracy - oznacza to:
a)rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisamiustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy(Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników,
b) rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych,
c)wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w przypadku śmierci pracodawcy lub gdy odrębne przepisy przewidują wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w wyniku przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i niezaproponowania przez tego pracodawcę nowych warunków pracy i płacy,
d) rozwiązanie stosunku pracy przez pracownika na podstawieart. 55 § 11ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracyz uwagi na ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika;
Na gruncie niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości , iż ubezpieczona spełnia wszystkie ustawowe wymogi niezbędne dla przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego. Wbrew twierdzeniom pozwanego, warunek rozwiązania stosunku pracy jest spełniony nie tylko w sytuacji, w której do zwolnienia pracownika dochodzi na podstawieustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników( Dz. U. 2018 . 1969 ) , a zatem w przypadku pracodawców zatrudniających powyżej 20 pracowników, ale także wówczas, gdy rozwiązanie umowy o pracę z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych czy technologicznych następuje u pracodawcy zatrudniającego poniżej 20 osób , na zasadach określonych wkodeksie pracy. Taka też sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie , w której pracodawca ubezpieczonej rozwiązał z ubezpieczoną umowę o pracę za wypowiedzeniem właśnie w oparciu o przepisykodeksu pracy. U podstaw wypowiedzenia leżały względy ekonomiczne – spadek ( z powodu pandemii ) zamówień w zatrudniającej kilka osób firmie oraz związana z zamiarem redukcji kosztów modernizacja zakładu ( zmiany technologiczne ) sprowadzająca się do zastąpienia pracy ludzkiej ( dotyczyło akurat stanowiska ubezpieczonej - cechowawcza szkła ) pracą maszyn ( automatów ) . Tym samym od samego początku całkowicie chybioną była argumentacja pozwanego jakoby pracodawca w wystawionym ubezpieczonej świadectwie pracy wskazał nieprawidłową ( w kontekście warunków przyznania spornego świadczenia ) przyczynę wypowiedzenia stosunku pracy. Nic bardziej mylnego , albowiem wskazane w tymże dokumencie „ przyczyny niedotyczące w rozumieniu art. 2 pkt 29 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. … „ nie musiały w żadnym razie ( jak utrzymywał ZUS ) oznaczać zwolnienia ubezpieczonej w trybie przywołanej wyżejustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników( do czego w istocie nie byłoby podstaw z uwagi na zatrudnianie przezM. P.poniżej 20 pracowników ) , tylko oznaczały jej zwolnienie z przyczyn ekonomiczno – technologicznych w oparciu o przepisykodeksu pracy( wypowiedzenie umowy o pracę z tego powodu , o czym stanowi między innymi wspomniany art. 2 pkt 29 ) . Motywy jakie legły u podstaw zaskarżonej decyzji i okoliczność podtrzymywania przez ZUS oczywiście bezzasadnego stanowiska w toku całego postępowania ( pomimo dysponowania wyłącznie świadectwem pracy ubezpieczonej, w którym przeciwnie aniżeli w wypowiedzeniu pracodawca ubezpieczonej nie odwoływał się do ustawy o zwolnieniach grupowych ) wskazują albo na całkowite niezrozumienie powyższych regulacji albo wręcz brak dobrej woli i działania nakierowane na odmowę przyznania ubezpieczonej spornego świadczenia .
W tym stanie rzeczy, Sąd Okręgowy uznając odwołanie za zasadne , na podstawieart. 47714§ 2 k.p.corzekł jak w sentencji .
W punkcie 2 sentencji wyroku Sąd Okręgowy zgodnie z przepisem art. 118 ust. 1a ustawy emerytalno- rentowej FUS z urzędu orzekł w przedmiocie odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji. Zdaniem Sądu Okręgowego, zachodzą podstawy do obciążenia organu odpowiedzialnością. Pozwany w świetle treści wystawionego ubezpieczonej świadectwa pracy nie miał najmniejszych podstaw do zakwestionowania spełniania przez nią warunku rozwiązania stosunku pracy z przyczyn nie dotyczących pracownika w rozumieniuart. 2 pkt 29 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Można jedynie domniemywać, iż decyzję odmowną oparł na zupełnie chybionej tendencyjnej interpretacji przedmiotowego przepisu, ignorując tą jego część, w której przepis ten odsyła dokodeksu pracy. Jeżeli organ rentowy powziął jakiekolwiek wątpliwości co do faktycznej przyczyny wypowiedzenia powódce umowy o pracę, to miał możliwość ich rozwiania przy pomocy narzędzi przewidzianych w  Rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe . Tymczasem bezrefleksyjnie podważył jedyny posiadany przez siebie miarodajny dla oceny przyczyn rozwiązania stosunku pracy ubezpieczonej dokument w postaci świadectwa pracy pomimo pełnej nie tylko możliwości, ale wręcz obowiązku wynikającego z § 29 tego aktu prawnego zgodnie z którymw postępowaniu przed organem rentowym mogą być również dopuszczone dodatkowe dowody, jeżeli są one niezbędne do załatwienia sprawy. W tym przypadku organ rentowy wzywa zainteresowanego lub inny podmiot do przedłożenia tych dodatkowych dowodów, wyznaczając termin nie krótszy niż 14 dni i nie dłuższy niż 60 dni, licząc od dnia doręczenia wezwania. Jeżeli wezwanie do przedłożenia dodatkowych dowodów jest kierowane do innego podmiotu niż zainteresowany, organ rentowy każdorazowo informuje o tym zainteresowanego. Jeżeli środek dowodowy nie został dostarczony w wyznaczonym terminie, organ rentowy wydaje decyzję w sprawie świadczeń na podstawie posiadanych dowodów, z zastrzeżeniem § 4 ust. 6.). ZUS ( co przyznał w piśmie z 14 października 2021 r. stwierdzając, że nie prowadził postepowania wyjaśniającego w sprawie ) nie podjął jakichkolwiek kroków w celu weryfikacji przyczyn rozwiązania stosunku pracy .
W punkcie 2 wyroku sąd orzekł o kosztach zastępstwa prawnego na podstawieart. 98 K.p.c.w zw. zart. 99 K.p.c.ustalając wysokość tych kosztów w oparciu o § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych i zasądzając je na rzecz ubezpieczonej ( jako wygrywającej proces ) od pozwanego ( jako proces ten przegrywającego ) .
Sędzia Maciej Flinik