Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 2410/22
Data wyroku: 2023-02-21 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Sędzia SO Jacek Chrostek
Słowa kluczowe: Dodatki do emerytur i rent
Podstawa prawna: art. 21 ustawy o emeryturach pomostowych

Sygn. akt VIII U 2410/22

UZASADNIENIE
Decyzją z 14 listopada 2022 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ., po rozpoznaniu wniosku z 26.10.2022 r., odmówiłZ. Ż.przyznania prawa do rekompensaty za okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze z uwagi na fakt przyznania mu prawa do emerytury wcześniejszej z tytułu pracy w szczególnych warunkach na podstawie art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS od dnia 1 kwietnia 2008r. oraz dodatkowo z uwagi na datę urodzenia przed dniem 1 stycznia 1949 roku.(decyzja k. 11 akt ZUS)
W odwołaniu od w/w decyzji wnioskodawca, zarzucił pozwanemu organowi działanie prawa wstecz wskazując, że na emeryturę przeszedł przed wejściem w życieustawy o emeryturach pomostowychwięc przepisy tej ustawy nie powinny mieć do niego zastosowania, podniósł nadto, że przepracował wymagany okresy pracy w szczególnych warunkach więc odmowa prawa do świadczenia jest dyskryminacją. W związku z powyższym wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie mu prawa do rekompensaty za pracę w szkodliwych warunkach. W piśmie z dnia 23 stycznia 2023r. wnioskodawca poniósł dodatkowo, że odmowa przyznania świadczenia z uwagi na datę urodzenia jest dyskryminacją ze względu na wiek.
(odwołanie k. 3, pismo k.10)
W odpowiedzi na odwołanie pozwany organ rentowy wniósł o jego oddalenie. (odpowiedź na odwołanie k. 4)
Na rozprawie z 15.02.2023 r. – bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku w niniejszej sprawie - strony podtrzymały dotychczasowe stanowiska.
(stanowiska stron – e-prot. z 15.02.2023 r.: 00:00:18- 00.03.02)

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Z. Ż.,urodzony (...), na podstawie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.z dnia 15 lipca 2008 roku uzyskał prawo emerytury wcześniejszej z tytułu wykonywania pracy w szczególnych warunkach i ukończenia 60 roku życia od dnia 1 kwietnia 2008 roku.

(decyzja k. 247 akt ZUS)
W dniu 27 października 2022 roku wnioskodawca złożył wniosek o rekompensatę z tytułu pracy w warunkach szczególnych.

(wniosek k.7 drugiej części akt ZUS)
Zaskarżoną decyzją z dnia 14 listopada 2022roku pozwany organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do rekompensaty za pracę w szczególnych warunkach wskazują jako podstawę przejście wnioskodawcy na wcześniejszą emeryturę w 2008r. jak i jego wiek wskazujący, zeustawa o emeryturach pomostowychnie w stosunku do niego w tym zakresie zastosowania.
(decyzja k.11 akt ZUS)
Powyższy stan faktyczny został odtworzony w całości na podstawie powołanych dokumentów, których autentyczności nie kwestionowała żadna ze stron, a i Sąd nie znalazł powodów by czynić to z urzędu. W istocie okoliczności faktyczne są między stronami bezsporne, a kwestia wymagająca rozstrzygnięcia ma wyłącznie charakter prawny.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
W realiach badanej sprawy organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do rekompensaty, gdyż wnioskodawca uzyskał prawo do wcześniejszej emerytury w wieku 60 lat a dodatkowo jego data urodzenia nie pozwala na zastosowanie przepisówustawy o emeryturach pomostowychw stosunku do jego osoby.
Zgodnie zart. 1 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku o emeryturach pomostowych(tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 1924 z późn. zm),ustawa określa warunki nabywania prawa do emerytur i rekompensat przez niektórych pracowników wykonujących pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, zwanych „emeryturami pomostowymi”, o których mowa wart. 24 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Stosownie do treści art. 2 ust. 5 w/w ustawy, rekompensata to odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.
W myśl do treści art. 21 ust. 1 analizowanej ustawy, rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisówustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, wynoszący co najmniej 15 lat.
Z kolei, zgodnie z art. 21 ust. 2 powoływanej ustawy, rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisówustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Art. 23 ust. 1 w/w ustawy stanowi, że ustalenie rekompensaty następuje na wniosek ubezpieczonego o emeryturę.
Rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, o których mowa w przepisach art. 173 i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS (art. 23 ust. 2 w/w ustawy). Jako dodatek do kapitału początkowego, razem z kapitałem początkowym podlega waloryzacjom.
A zatem należy wskazać, że prawo do rekompensaty, zgodnie z w/w ustawą, mają osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r., które przed 1 stycznia 2009 r. wykonywały przez co najmniej 15 lat prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu art. 32 i 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.(tzw. przesłanki pozytywne) i nie nabyły prawa do wcześniejszej emerytury na podstawieustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Wnioskodawca zarówno uzyskał w 2008 roku prawo do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach a więc nie utracił możliwości nabycia tego prawa a wręcz niego skorzystał. Ponadto prawo do rekompensaty przysługuje osobie urodzonej po 31 grudnia 1948 roku a wnioskodawcaurodził się (...).
Ponadto rekompensata jest obliczana jako dodatek do kapitału początkowego, którego wnioskodawca nigdy nie miał i nie ma ustalonego przez co brak byłoby możliwości obliczenia takiej rekompensaty.
Argumenty podnoszone przez odwołującego są chybione. Powoływanie się na okoliczność, żeustawa o emeryturach pomostowychweszła w życie po jego przejściu na emeryturę a więc przepisy tej ustawy nie mogą działać wstecz wynikają zdaniem Sadu z zupełnego niezrozumienia przepisów. Albowiem skoro wnioskodawca jednocześnie kwestionuje stosowanie do niego przepisów ustawy a jednocześnie chce uzyskać rekompensatę za pracę w szczególnych warunkach która wynika właśnie z przepisów tej ustawy oznacza ,że stawia przeciwstawne sobie argumenty. Brak jest również zdaniem Sądu jakiegokolwiek naruszeniaart. 32 konstytucjiczyli dyskryminacji ze względu na wiek. Określenie kryterium wieku do uzyskiwania świadczeń z Systemu(...)nie tylko nie dyskryminuje, lecz jest niezbędnym elementem do prawidłowego funkcjonowania tego systemu.
Skoro rekompensata stanowi odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze (art. 2 pkt 5 ustawy o emeryturach pomostowych), to z samej definicji nie przysługuje ona osobie, która nabyła prawo do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w takich warunkach na podstawie przepisówustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy, na podstawieart. 47714§1 k.p.c., oddalił odwołanie.