Sąd Okręgowy w Krośnie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 370/23
Data wyroku: 2024-02-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Janusz Szarek

1.Sygn. akt II Ka 370/23

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 lutego 2024 r.
Sąd Okręgowy w Krośnie II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: Sędzia SO Janusz Szarek
Protokolant: stażysta Aleksandra Szybka
przy udzialeProkuratora Prokuratury Rejonowej w Krośnie – Gabrieli Wenc
po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2024 roku w Krośnie
sprawyM. M. (1)(M.)synaM.iW.,urodzonego (...)wJ.,
oskarżonego o przestępstwa zart. 278 § 1 k.k.iart. 284 § 2 k.k.
na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego
od wyroku Sądu Rejonowego w Krośnie z dnia 25 października 2023 roku, sygn. akt II K 639/23
uchyla wyrok w zaskarżonej części w punkcie IV co do przestępstwa zart. 284 § 2 k.k.i sprawę przekazuje w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Krośnie do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II Ka 370/23

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego w Krośnie z dnia 25 października 2023 r. sygn. akt II K 639/23

1.2

Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3

Granice zaskarżenia

1.1.1

Kierunek i zakres zaskarżenia

☐  na korzyść
☒  na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☒

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.2

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4

Wnioski

☒

uchylenie

☐

zmiana

1.Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

1.5

Ustalenie faktów

1.1.3

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

1.1.4

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

1.6

Ocena dowodów

1.1.5

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.6

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

1.STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Oskarżyciel publiczny zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na treść zapadłego orzeczenia, polegający na uznaniu, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dostarczył wystarczających podstaw do uznania, że oskarżonyM. M. (1)swoim zachowaniem zarzucanym w pkt II zrealizował znamiona czynu karalnego, choćby zawartego wart. 286 § 1 k.k., w sytuacji gdy analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku zgoła przeciwnego.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut jest w pełni uzasadniony.
Przypomnieć należy, iż zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy w Krośnie w pkt I uznał oskarżonegoM. M. (1)za winnego przestępstwa kradzieży biżuterii na szkodęA. B., tj. przestępstwa zart. 278 § 1 k.k., zaś wpkt IVuniewinnił oskarżonego od zarzucanego mu przestępstwa przywłaszczenia powierzonych pieniędzy w kwocie 4.539,34 zł na szkodęA. B., tj. od przestępstwa zart. 284 § 2 k.k.
O ile słusznie Sąd Orzekający uznał, iż do przywłaszczenia przez oskarżonego powierzonych mu przezA. B.pieniędzy nie mogło dojść, a to ze względu na fakt, iż na skutek udzielonych oskarżonemu przez nią pożyczek, środki te stanowiły jego własność, zatem nie mógł on dopuścić się przywłaszczenia rzeczy stanowiących jego własność, w sytuacji gdy przedmiotem czynności wykonawczej przestępstwa zart. 284 § 2 k.k.może być wyłącznie cudza rzecz ruchoma (pieniądze), o tyle uniewinnienie oskarżonego od zarzutu realizacji przestępstwa w ramach tego samego zdarzenia faktycznego, jawi się jako co najmniej przedwczesne.
W pełni zasadnie oskarżyciel publiczny podnosi, iż błędnie Sąd Orzekający wyszedł z założenia, iż poczynione w sprawie ustalenia faktyczne, w zakresie zarzutu II aktu oskarżenia, dotyczącego przywłaszczenia pieniędzy, pozwalały na wydanie orzeczenia uniewinniającego, przy jednoczesnym braku podstaw do przypisania oskarżonemu przestępstwa oszustwa zart. 286 § 1 k.k.. Tym samym ustalenia faktyczne w powyższym zakresie okazały się błędne.
OskarżonyM. M. (1), składając wyjaśnienia w postępowaniu przygotowawczym (k. 31), potwierdził fakt pożyczania od pokrzywdzonej pieniędzy. Jednocześnie wskazał, iż miał świadomość, że pieniędzy tych nie odda. Z jego wyjaśnień wynika zatem, iż w chwili zaciągania pożyczek nie miał zamiaru ich zwrotu, wprowadzając pokrzywdzoną tym samym w błąd i doprowadzając ją do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Powyższe wskazuje, iż oskarżonyM. M. (1)swoim zachowaniem mógł zrealizować znamiona przestępstwa oszustwa zart. 286 § 1 k.k., zgodnie z którym penalizacji podlega ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, czego Sąd Orzekający nie dostrzegł. Nie winno przy tym budzić wątpliwości, iż ubiegając się o udzielenie pożyczek oskarżony działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.

Wniosek

Oskarżyciel publiczny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w pkt IV w części uniewinniającej oskarżonegoM. M. (2)od zarzucanego mu czynu określonego wart. 284 § 2 k.k.i w tym zakresie przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wniosek jest oczywiście uzasadniony.
Sąd Orzekający, uniewinniając oskarżonegoM. M. (1)od popełnienia przestępstwa zart. 284 § 2 k.k., wprawdzie rozważał, czy zachowanie oskarżonego nie zrealizowało znamion innego przestępstwa, w niniejszej sprawie przestępstwa oszustwa zart. 286 § 1 k.k., jednakże rozważania te nie okazały się dość wnikliwe. Rozstrzygnięcie zatem w przedmiocie uniewinnienia jest co najmniej przedwczesne, a tym samym podlega uchyleniu i w tym zakresie sprawa przekazaniu Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

1.OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

1.ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

1.7

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

1.8

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

1.9

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

1.1.7

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☒art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Krośnie z dnia 25 października 2023 r. sygn. akt II K 639/23, w pkt IV, w części uniewinniającej oskarżonegoM. M. (1)od zarzucanego mu czynu określonego wart. 284 § 2 k.k.wydany został przedwcześnie i jako taki podlega uchyleniu, zaś w tym zakresie sprawa przekazaniu Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Obowiązkiem bowiem sądu przed wydaniem wyroku uniewinniającego było rozważenie, czy w ramach skargi oskarżyciela, a więc w granicach zdarzenia faktycznego objętego zarzutem oskarżenia, nie można dokonać subsumpcji czynu objętego skargą pod inny przepis ustawy karnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2006 r. sygn. akt IV KK 194/06, publik. w OSNwSK 2006, poz. 1663), do czego uprawniał sądart. 399 § 1 k.k.Zgodnie z tym przepisem, jeżeli w toku rozprawy okaże się, że nie wychodząc poza granice oskarżenia można czyn zakwalifikować według innego przepisu prawnego, sąd uprzedza o tym obecne na rozprawie strony.
Sąd Orzekający nie uprzedził strony o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej czynu, lecz uniewinnił oskarżonego od zarzutu przestępstwa zart. 284 § 2 k.k.Wprawdzie w uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd Orzekający podjął rozważania pod kątem przypisania oskarżone mu przestępstwa zart. 286 § 1 k.k., lecz przedwcześnie i błędnie uznał, iż samo przyznanie oskarżonego, iż w chwili pożyczania pieniędzy nie miał zamiaru ich zwrócić, nie stanowi wystarczającej podstawy do przypisania mu przestępstwa oszustwa. Nie zostało bowiem wykazane, by oskarżony chciał uzyskać korzyść majątkową i chciał w tym celu użyć określonego sposobu działania. Stanowisko to wydaje się przedwczesne, w sytuacji gdy pobierając pożyczone mu pieniądze oskarżony niewątpliwie chciał uzyskać korzyść majątkową, pozwalająca mu zaspokoić bieżące wydatki życia codziennego, a jednocześnie nie miał zamiaru ich zwrotu, wprowadzając pokrzywdzoną tym samym w błąd i doprowadzając ją do niekorzystnego rozporządzenia mieniem.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji uprzedzi strony o możliwości zmiany kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonemu przestępstwa, stosownie doart. 399 § 1 k.p.k., po czym rozważy czy w ramach tego samego zdarzenia faktycznego można oskarżonemu postawić zarzut popełnienia przestępstwa zart. 286 § 1 k.k., popełnionego w ramach czynu ciągłego zart. 12 § 1 k.k.

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

5.3.1.4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

1.1.8

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

1.10

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

1.Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

1.PODPIS

0.1.1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Oskarżyciel publiczny

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Rozstrzygnięcie o winie

0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☒

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.1.1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☐

zmiana