Sąd Rejonowy w Kłodzku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 755/18
Data wyroku: 2019-02-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Karp
Podstawa prawna: art. 829 kc

Sygn. akt I C 755/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 lutego 2019 roku
Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący SSR Ewa Karp

Protokolant st. sekr. sąd. Małgorzata Schick
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2019 roku w Kłodzku
sprawy z powództwaA. K. (1),K. G.,K. T.
przeciwkoTowarzystwu (...) S.A.z siedzibą wW.
o zapłatę 45 000 zł

I
zasądza od strony pozwanejTowarzystwa (...) S.A.z siedzibą wW.na rzecz powódkiK. T.kwotę 45 000 zł (czterdzieści pięć tysięcy) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia zapłaty;

II
powództwoA. K. (1)iK. G.oddala;

III
zasądza od strony pozwanej na rzecz powódkiK. T.kwotę 5867 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;

IV
nie obciąża powodówA. K. (1)iK. G.kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej.

(...)

UZASADNIENIE
PowodowieK. G.,A. K. (1)orazK. T.wnieśli o zasądzenie od pozwanegoTowarzystwa (...) S.A.wW.kwoty 45 000 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia zapłaty oraz zwrot kosztów procesu, w tym ustanowienia pełnomocnika w kwocie 3600 złotych.
W uzasadnieniu wskazali, że w dniu 30 maja 2015 roku zmarłR. K., który w dacie śmierci posiadał wykupione i ważne ubezpieczenie na życie u poprzednika strony pozwanej potwierdzone certyfikatempolisy numer (...).
Zgodnie z treścią umowy ubezpieczyciel zobowiązał się do wypłaty świadczenia w wysokości 45 000 złotych na wypadek śmierci ubezpieczonego. Zapis Ogólnych Warunków Ubezpieczenia na Życie w §9 pkt. 3 stanowił, iż jeśli Ubezpieczony nie wskazał Uposażonego, to świadczenie przysługuje w równych częściach rodzeństwu Ubezpieczonego, jeśli brak jest rodziców, dzieci i Współmałżonka.
Zdaniem strony pozwanej zmarły nie wskazał osoby uposażonej. W dacie śmierciR. K.nie żyli również jego rodzice, zmarły nie miał dzieci własnych oraz małżonki. Posiadał natomiast rodzeństwo siostręT. G.oraz brataA. K. (2). W dniu 12 maja 2017 roku zmarłA. K. (2), a spadek po nim nabyły na podstawie ustawy jego dzieci - powodowieA. K. (1)orazK. T.. Uwzględniając powyższe strona pozwana zobowiązana była do wypłaty świadczenia, czego nie uczyniła dotychczas pomimo wielokrotnego wzywania jej do tego.
Strona pozwana wniosła o oddalenie w całości powództwa w stosunku do pozwanego(...) S.A.jako żądania nieuzasadnionego z powodu braku legitymacji biernej pozwanego(...) S.A.oraz procesowego wg. norm przepisanych, w tym kosztów postępowania w wypadku wystąpienia sytuacji opisanej wart. 194 § 2 kpc.
W uzasadnieniu wskazała, że jako zakład ubezpieczeń występujeTowarzystwo (...) S.A.Podniosła, żeTowarzystwo (...) S.A.z siedzibą wW.orazTowarzystwo (...) S.A.z siedzibą wW.to dwie odrębne osoby prawne, dwa odrębne zakłady ubezpieczeń, prowadzące działalność w różnym zakresie.
W tej sytuacji pozwany stwierdził, wskazując na brak legitymacji procesowej biernej, że nie znajduje podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego zajęcia stanowiska w sprawie i podtrzymuje żądanie oddalenia powództwa w całości wobec pozwanego.
Powodowie wezwali do sprawy w charakterze pozwanegoTowarzystwo (...) SAw miejsceTowarzystwa (...) SA, bowiem pismem z dnia 22 maja 2018 roku obecna strona pozwana podniosła, iż nie posiada legitymacji biernej, gdyż nie udzielałaR. K.ochrony ubezpieczeniowej
Strona pozwanaTowarzystwo (...) S.A.wyraziła zgodę na wstąpienieTowarzystwa (...) SAjako pozwanego w miejsce pozwanegoTowarzystwa (...) S.A.wW.i wniosła o umorzenie przez Sąd niniejszego postępowania wobecTowarzystwa (...) S.A.wW.oraz o przyznania przez Sąd - od powodów na Jej rzecz kosztów procesowych - w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych. Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2018 r., wydanym w tej sprawie, Sąd Rejonowy w Kłodzku umorzył postępowanie co doTowarzystwa (...) S.A.wW.i wezwał do udziału w sprawieTowarzystwo (...) S.A.wW..
Towarzystwo (...) S.A.wW.wniosło o oddalenie powództwa i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazało, że powodowie nie wykazali ani zasadności, ani wysokości żądanego roszczenia, a ponadto nie wykazali stopnia pokrewieństwa, o którym mowa w § 15 ust. 11 OWU i które mogłoby uprawniać ich do żądania wypłaty w/w świadczenia z tytułu zgonuR. K..
Z dowodów zaoferowanych przez powodów nie wynika wskazany przez powodów stopień ich pokrewieństwa ze zmarłymR. K.. Dodatkowo w odniesieniu do powoda ad. 2 i ad. 3 to wskazać należy, że osoby te nie tylko nie są uposażonymi, a nadto wskazać należy, że nie mogły odziedziczyć rzekomego roszczenia po swoim ojcuA. K. (2)z uwagi na to, że prawo do żądania świadczenia wobec pozwanego z tytułu zgonuR. K.jest ściśle związane z osobą zmarłego i nie podlega ono dziedziczeniu - nawet gdybyA. K. (2)takie roszczenie przysługiwało okoliczność kwestionowana przez pozwanego.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyR. K.przystąpił do ubezpieczenia na życie, obsługiwanego przez(...) BANK (...) S.A.wW., w dniu 28 września 2007 roku. Ubezpieczycielem byłZakład (...)na(...) S.A.wW., poprzednik prawny strony pozwanejTowarzystwa (...) S.A..
W deklaracji ubezpieczeniowej ubezpieczony wskazał jako uprawnioną do otrzymania świadczeniaK. K., obecnieT.zamieszkałą wZ..
Suma ubezpieczenia w przypadku zgonu została ustalona na 45 000 zł.
Dokumenty po śmierci Ubezpieczonego przekazałaK. T., jako osobie wymienionej w deklaracji jej ciocia.
Dowód:
deklaracja K- 131, certyfikat K- 10,
warunki k- 11-14, postanowienie K- 31-32,
akt małżeństwa K- 21
przesłuchanie powódkiK. T.k- 164
K. T.jest córką brata ubezpieczonego.R. K.zmarł 30 maja 2016 roku, aA. K. (2)12 maja 2017 roku. Spadek poA. K. (2)nabyliK. T.iA. K. (1)po ½ części.
Dowód:akt zgonu K- 16, akt poświadczenia dziedziczenia K- 17-18
K. T.zgłosiła wniosek o realizacje ubezpieczenia, a następnie złożyła reklamację, w związku z brakiem realizacji zgłoszonego roszczenia.
Pismem z dnia 9 listopada 2017 roku pozwanaW.Życie odmówiła wypłaty, wskazując, że nie widzi podstaw do przyjęcia odpowiedzialności i wypłaty świadczenia z tytułu zgonu ubezpieczonego i przytoczyła par. 15 ust. 11 ogólnych warunków ubezpieczenia.
W korespondencji mailowej z bankami pozwanaW.wskazała, że pomimo prób pozyskania polisy nie została ona odnaleziona.
W korespondencji z powódka strona pozwana wskazała na brak dokumentów i deklaracji przystąpienia do ubezpieczeni oraz oczekiwanie na przesłanie tej deklaracji przez ubezpieczającego.
PozwanaW.otrzymała deklarację przystąpienia do ubezpieczenia ze wskazaniem uprawnionej uposażonejK. T.wraz z pismem z dnia 21 sierpnia 2018 roku, jednakże w piśmie z 4 grudnia 2018 r. ponownie podniosła, że brak Uposażonego.
Dowód:
pismo k- 15, 107-109, 111, K- 112-116,126, K-166,
dokumenty K- 119-122
deklaracja K- 131
Szczególne warunki ubezpieczenia na życie stanowiące załącznik nr 1 do umowy ubezpieczenia zawartej zR. K.przezZakład (...)na Życie wW.zawierają 10 paragrafów.
Dowód:certyfikat K- 10, szczególne warunki ubezpieczenia K- 11 -14
Paragraf 15 ust.11 ogólnych warunków ubezpieczenia(...), wskazany przez pozwanąW.na Życie, dotyczy sytuacji, gdy ubezpieczony nie wskazał uposażonego.
Dowód:ogólne warunki K- 89-90
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd zważył:
Powództwo jest uzasadnione na podstawieart. 829 k.c.oraz warunków ubezpieczeniaR. K.. Przedmiotem ubezpieczenia w ubezpieczeniach osobowych jest interes niemajątkowy, a zwłaszcza dobra osobiste człowieka. W ubezpieczeniach osobowych ochrona nie polega na zapłacie odszkodowania za doznaną szkodę, ale na wypłacie określonej sumy pieniężnej w razie zajścia w życiu osoby ubezpieczonej przewidzianego w umowie wypadku. Istota ubezpieczeń osobowych sprowadza się do otrzymania pewnej sumy pieniężnej bądź renty w razie zajścia określonego zdarzenia, niezależnie od tego, czy ubezpieczony poniósł szkodę. Przepisy prawa nie ustanawiają zamkniętego katalogu ubezpieczeń osobowych.
Regulacjaart. 829 § 1 k.c.dzieli ubezpieczenia osobowe na dwie podstawowe grupy: ubezpieczenia na życie oraz ubezpieczenia następstw nieszczęśliwych wypadków.
W przypadku ubezpieczeń na życie, stosownie do § 1 pkt 1 przepisu, ubezpieczeniem są objęte śmierć osoby ubezpieczonej albo dożycie przez nią określonego wieku i są to z reguły ubezpieczenia długoterminowe, jak w przedmiotowej sprawie.
Stanowisko strony pozwanej wskazuje na nieuzasadnioną próbę odmowy realizacji zasadnego roszczenia powódki oraz próbę przerzucenia na powódkę konsekwencji braku dokumentów, które zostały zagubione przez Ubezpieczyciela.
W sprawie nie jest sporne, ze strona pozwana jest następca prawnym UbezpieczycielaR. K..
Powódka dowiodła, ze jest osoba uposażoną i uprawnioną do odbioru kwoty 45 000 zł wskazanej w deklaracji przystąpienia do ubezpieczenia na życie z 28 września 2007 roku.
Na podstawie ustaleń opisanych w stanie faktycznym Sąd nie ma żadnych wątpliwości, ze ubezpieczonyR. K.w roku 2007 zawarł umowę ubezpieczenia na wypadek zgonu, w której wskazano sumę ubezpieczenia 45 000 zł i uprawnioną powódkęK. T.oraz wydano Certyfikat potwierdzający ochronę ubezpieczeniową.
Powódka wykazała, ze zgłosiła roszczenie oraz reklamację, a wobec odmowy realizacji umowy wniosła pozew wraz z innymi krewnymi Ubezpieczonego.
O kosztach dotyczącychK. T.orzeczono po myśliart. 98 k.p.c.
Mając na względzie stanowisko strony pozwanej Sad oddalając powództwoA. K. (1)iK. G.nie obciążył powodów kosztami procesu, uznając ten przypadek za szczególnie uzasadniony.
W przypadku właściwego postępowania strony pozwanej i zapoznania się z przedmiotem sprawy oraz zgromadzenia właściwych dokumentów, sprawa nie znalazłaby się w Sądzie. Zdaniem Sądu odmowa wypłatyK. T.należnej sumy 45 000 zł, skłoniła powodów do wspólnego wniesienia pozwu i jego popierania wobec nieprzejednanego stanowiska strony pozwanej negującego istnienie osoby uprawnionej z zawartej umowy ubezpieczenia na wypadek zgonu. Takie działanie wyczerpuje przesłankiart. 102 k.p.c.co wskazano w Postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 2011 r. II PZ 15/11 :” Urzeczywistniający zasadę słusznościart. 102 k.p.c.stanowi wyjątek od zasady odpowiedzialności za wynik sporu, a zatem nie podlega wykładni rozszerzającej i związany jest z obowiązkiem strony podania okoliczności zezwalających na przyjęcie, że zachodzi "szczególnie uzasadniony wypadek".