Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Cz 35/23
Data wyroku: 2023-03-09 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek

Sygn. akt III Cz 35/23

POSTANOWIENIE
Dnia 9 marca 2023 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:
Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek
po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2023 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym
sprawy
z powództwa(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąspółki komandytowej wP.
przeciwko(...)Towarzystwu (...) Spółce AkcyjnejwW.
o zapłatę
na skutek zażalenia pozwanej
na postanowienie zawarte w punkcie 3 postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia 13 września 2022 r., sygn. akt I C 821/22
postanawia:

1
zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zasądzić od pozwanej na rzecz powódki kwotę 287 zł (dwieście siedemdziesiąt złotych), z tytułu zwrotu kosztów procesu, w tym 270 zł (dwieście siedemdziesiąt złotych) zastępstwa procesowego;

2
oddalić zażalenie w pozostałej części;

3
zasądzić od pozwanej na rzecz powódki kwotę 169 zł (sto sześćdziesiąt dziewięć złotych) z tytuły zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

SSO Leszek Dąbek
Sygn. akt III Cz 35/23

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Gliwicachw postanowieniu z dnia 13 09 2022r. umorzył postępowanie, zwrócił powódce(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.kwotę 50zł z tytułu zwrotu połowy uiszczonej opłaty od pozwu i zasądził od pozwanej(...)Towarzystwa (...) Spółki AkcyjnejwW.na rzecz powódki kwotę 337zł z tytułu zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 270zł zastępstwa procesowego.
Orzekając ocenił, że powódka skutecznie cofnęła pozew, wobec czego postępowanie
z mocy regulacjiart. 355 §  1 i 2 k.p.c.podlegało umorzeniu oraz należało zwrócić jej połowę uiszczonej przez nią opłaty od pozwu (art. 79 u.o.k.s.). Stwierdził, że do cofnięcia pozwu doszło w następstwie spełnienia przez pozwaną świadczenia już po wniesieniu pozwu („pozew został złożony w dniu17 05 2022r.”,a świadczenie spełniono
w dniu20 05 2022r. „data zaksięgowania na rachunku bankowym powódki”).
Ocenił, że pozwana jako profesjonalny podmiot działający na rynku ubezpieczeń powinna była już w momencie wydania decyzji z dnia 15 12 2021r. „rzetelnie i we właściwej kwocie wyliczyć wysokość powstałej szkody, gdyż w momencie jej wydania„dysponowała wszystkimi niezbędnymi danymi, aby wysokość odszkodowania prawidłowo wyliczyć”.Z tych względów w chwili wystosowania do pozwanej wezwania
do zapłaty dochodzone roszczeni były wymagalne i wobec ich nie zapłacenia powódka w wyznaczonym jej terminie„nie mogła w inny sposób niż przez wytoczenie powództwa dochodzić ochrony swych praw”i dlatego zasądzono od pozwanej na rzecz powódki kwotę 337zł z tytułu zwrotu kosztów procesu.
Orzeczenie zaskarżyłapozwana(...)Towarzystwo (...) Spółka AkcyjnawW.w części orzekającej o kosztach procesu, która wnosiła o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia przez „oddalenie powództwa w zakresie żądania powoda co do zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda z tytułu zwrotu kosztów procesu kwoty 377zł” oraz zasądzeni na jej rzecz d pozwanej zwrotu kosztów procesu za obie instancje, według norm przepisanych, z uwzględnieniem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Zarzucił, że przy ferowaniu orzeczenia naruszono wskazane w zażaleniu regulacje prawne w sposób w nim podany.
Powódka(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
wP.wnosiła o oddalenie zażalenia i zasądzenie na jej rzecz pozwanej zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
Sąd Okręgowy zważył co następuje :
W sprawie nie jest kwestionowane, że dochodzone w niej należności zostały uiszczone powódce przez skarżącą w toku niniejszego postępowania, co doprowadziło w konsekwencji do cofnięcia przez powódkę pozwu, a następnie umorzenia postępowania przez Sąd Rejonowy w oparciu o regulację 355§ 1 k.p.c.w związku zart. 203
§ 1 k.p.c.
Dotyczą one nieuiszczonej powódce przez skarżącą przed wytoczeniem powództwa części odszkodowania za szkodę powstałą w majątku kontrahenta powódki (cedenta) w następstwie uszkodzenia w wypadku drogowym należącego do niego samochodu.
Sprawca wypadku był ubezpieczony w pozwanym zakładzie ubezpieczeń,
co na zasadach ogólnych rodziło po stronie pozwanej obowiązek zapłaty poszkodowanemu w przedmiotowym wypadku drogowym odszkodowania za wynikłą w następstwie wypadku szkodę, które było później przedmiotem umowy przelewu wierzytelności zawartej przez niego z powódką (art. 509 k.c.).
Zgodnie z regulacjąart. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 05 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych) pozwana była zobowiązana wypłacić poszkodowanemu, a następnie powódce„odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie”,chyba, że wyjaśnienie w tym terminie„okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe,nie później jednak niż w terminie 90 dni od dnia złożenia zawiadomienia o szkodzie, chyba że ustalenie odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania zależy od toczącego się postępowania karnego lub cywilnego”(art. 14 ust. 2 zd 1tej ustawy).
Szkoda została zgłoszona pozwanej najpóźniej w dniu14 12 2021r. (w materiale sprawy brak jest konkretnej daty zgłoszenia szkody pozwanej, wobec czego
za datę pewną jej zgłoszenia należy przyjąć datę decyzji pozwanej o przyznaniu odszkodowania) i wskazany powyżej termin upłynął najpóźniej z dniem15 03 2022r.
(ani „ustalenie odpowiedzialności pozwanej”ani też„wysokości odszkodowania”
nie„zależało od toczącego się postępowania karnego lub cywilnego”),w konsekwencji czego od dnia następnego tj. od dnia16 03 2022r.obowiązek pozwanej zapłaty pełnego odszkodowania stawał się wymagalny (termin spełnienia przez pozwaną świadczenia był oznaczony, wynikał on z przywołanej w apelacji regulacji art. 14 ust. 2 ustawy) i na pozwanej ciążył obowiązek spełnienia powódce dochodzonych należności.
Nie czyniąc tego w pełnej wysokości przed wytoczeniem powództwa,
tj. przed dniem17 05 2022r.(dochodzone należności zostały zapłacone powódce w dniu
20 05 2022r.) pozwana dała powódce powód „do wytoczenia sprawy”w rozumieniu
art. 101 k.p.c.i wbrew temu co zarzuca apelacja zawarta w tym przepisie regulacja prawna
nie ma w sprawie zastosowania.
W niniejszej sprawie nie zachodzi również„szczególnie uzasadniony wypadek”,o którym mowa jest w regulacjiart. 102 k.p.c., a zachowania powódki nie sposób także uznać za zachowanie„niesumienne lub oczywiście niewłaściwe”w rozumieniuart. 103 § 1 k.p.c..
Dlatego wbrew temu co twierdzi apelacja, zawarte w tych przepisach regulacje prawne nie mają zastosowania w sprawie i zarzut ich naruszenia przy ferowaniu zaskarżonego postanowienia jest oczywiście chybiony, co dotyczy również pozostałych przywołanych w zażaleniu regulacji prawnych.
Jak już wskazano powyżej do cofnięcia powództwa i umorzenia postępowania doszło na skutek spełnienia przez pozwaną dochodzonych należności po wytoczeniu powództwa.
Zgodnie z powszechnym i podzielanym przez Sąd odwoławczy poglądem judykatury i doktryny prawa jest równoznaczne z przegraniem przez pozwaną sprawy w rozumieniuart. 98 § 1 k.p.c.i zgodnie z zawartą w nim regulacją na pozwanej spoczywa obowiązek zwrócenia powódce poniesionych przez nią kosztów procesu.
Co do zasady zostało to prawidłowo uwzględnione przy ferowaniu zaskarżonego postanowienia, lecz w sposób wadliwy ustalono ich wysokość.
Umknęło bowiem uwadze Sądu Rejonowego, że powódka w piśmie cofającym pozew z dnia 27 06 2022r. wnosiła„o zwrotcałej uiszczonejopłaty sądowej
od pozwu”.
W zaskarżonym postanowieniu nie wyrzeczono w całości o zasadności tego wniosku (wyrzeczono jedynie o zwrocie połowy opłaty w kwocie 50zł), w konsekwencji czego w obecnym stanie sprawy brak jest podstaw do obciążania pozwanej obowiązkiem zwrotu powódce pozostałej części opłaty, tak jak to uczynił Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu.
Czyni to w tej części zażalenie uzasadnionym i przy zastosowaniu regulacji
art. 386  § 1 k.p.c.w związku zart. 397 § 3 k.p.c.prowadziło do zmiany zaskarżonego postanowienia i obciążenia pozwanej obowiązkiem zwrotu kosztów procesu w kwocie 287zł (sumy kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 270zł oraz poniesionej przez powódkę opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17zł), a w pozostałej części zażalenie jest bezzasadne w rozumieniuart. 385 k.p.c.w związku zart. 397 § 3 k.p.c., co z mocy zawartej w nim regulacji prowadziło do oddalenia go w tym zakresie .
Reasumując zaskarżone orzeczenie jest w części wadliwe i dlatego orzeczono jak w sentencji zmieniając zaskarżone postanowienie  przy zastosowaniu regulacjiart. 386   § 1 k.p.c.w związku zart. 397 § 3 k.p.c.,  a w pozostałej części  zażalenie jako bezzasadne oddalono w oparciu o regulacjęart. 385 k.p.c.w związku zart. 397 § 3 k.p.c.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosując regulacjęart. 100 zd. 1 k.p.c., stosunkowo je rozdzielając pomiędzy stronami.

SSO Leszek Dąbek