Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 127/24
Data wyroku: 2024-04-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Andrzej Tekieli
Słowa kluczowe: Dyskryminacja pracownika
Podstawa prawna: art. 282 § 1 pkt 1 k.p.

Sygn. akt VI Ka 127/24

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 kwietnia 2024 r.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie :
Przewodniczący – Sędzia Andrzej Tekieli
Protokolant Joanna Szmel
po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2024 r.
sprawyM. K.ur. (...)wZ.
s.M.iM.z domuD.
obwinionego zart. 282 § 1 pkt 1 k.p.
z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę obwinionego
od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
z dnia 22 grudnia 2023 r. sygn. akt II W 148/23

I
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok wobec obwinionegoM. K.;

II
zasądza od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa zryczałtowane wydatki w kwocie 50 zł za postępowanie odwoławcze i wymierza mu opłatę w kwocie 150 zł za II instancję.

Sygn. akt VI Ka 127/24

UZASADNIENIE
M. K.został obwiniony o to, że:
jako Prezes Zarządufirmy (...) Sp. z o.o.,(...)-(...) J.,ul. (...)do 5 maja 2022 roku wJ.nie wypłacił należności na pokrycie kosztów podróży służbowej, to jest diet i ryczałtu za nocleg za listopad 2021 roku w wysokości 3208,61 zł dlaM.Z., tj. o wykroczenie zart. 282 § 1 pkt 1 k.p.
Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze wyrokiem zaocznym z dnia 22 grudnia 2023 r. w sprawie o sygn. akt II W 148/23:

I
uznał obwinionegoM. K.za winnego popełnienia czynu opisanego w części wstępnej wyroku przy przyjęciu, iż obwiniony wykonywał obowiązki Prezesa Zarządufirmy (...) Sp. z o.o.tj. wykroczenia zart. 282 § 1 pkt 1 k.p.i za to na podstawieart. 282 § 1 k.p.wymierzył mu karę 1500 złotych grzywny;

II
na podstawieart. 119 § 1 k.p.s.w. zasądził od obwinionegoM. K.na rzecz Skarbu Państwa kwotę 420 złotych tytułem kosztów procesu w tym na p[odstawieart. 3 ust 1w zw. zart. 21 pkt 2 ustawy z 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnychwymierzył mu opłatę w wysokości 150 złotych.

Obrońca obwinionego na mocyart. 444 k.p.k.orazart. 425 § 1 i 2 k.p.k.zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając na podstawieart. 427 § 1 i § 2 k.p.k.:
- w odniesieniu do czynu przypisanego obwinionemu w pkt I wyroku, na podstawieart. 438 pkt 1 k.p.k.obrazę przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej, polegającą na uznaniu obwinionego za winnego popełnienia czynu zart. 282 § 1 pkt 1 k.p.k.w związku z wypełnieniem znamion ustawowych w/w wykroczenia;
- w odniesieniu do czynu przypisanego obwinionemu w pkt I wyroku, na podstawieart. 438 pkt 3 k.p.k., błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na nieprawidłowym przyjęciu, że obwiniony w okresie przypisanego mu czynu działał jako Prezes Zarządu spółki(...)wJ.i nie wypłacił należnych diet i ryczałtu za noclegi na rzeczM.Z.oraz, iż od czerwca 2021 r. nie był już udziałowcem w/w spółki.
Podnosząc powyższe zarzuty, obrońca obwinionego na podstawieart. 437 § 2 k.p.k.w zw. zart. 438 pkt 1 i 3 k.p.k.wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie odnoszącym się do czynu przypisanego w pkt I wyroku i umorzenie postępowania.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie zauważyć należy, że postępowanie o czyn zarzucany obwinionemuw niniejszej sprawie było uprzednio rozpoznane przez Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze, gdzie wyrokiem zaocznym z dnia 21 lipca 2022 r. w sprawie o sygn. akt II W 614/22 uznano obwinionego winnym popełnienia zarzucanego mu czynu. Następnie wyrokiem Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze z dnia 16 stycznia 2023 r. w sprawie o sygn. akt VI Ka 535/22 wyrok został uchylony i sprawę przekazano Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, ze wskazaniem na braki postępowania dowodowego.
Sąd Rejonowy mając na względzie okoliczności powołane w uzasadnieniu uchylającego wyroku przeprowadził postępowanie dowodowe, w wyniku którego zgromadzono obszerny materiał dowodowy. Jednocześnie Sąd Odwoławczy orzekający w niniejszej prawie stoi na stanowisku, że dowody zgromadzone w toku czynności sprawdzających były wystarczające do przypisania obwinionemu winy i sprawstwa w zakresie przypisanego mu czynu, natomiast wynik przeprowadzonego postępowania dowodowego jednoznacznie potwierdza słuszność wniesienia w niniejszej sprawie wniosku o ukaranie.
Obrońca obwinionego w wywiedzionej apelacji zakwestionował prawidłowość poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych.Zauważyć należy, że zarzut błęduw ustaleniach faktycznych nie może sprowadzać się do samej tylko odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz powinien polegać na wykazaniu, jakich w tym zakresie uchybień w świetle wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego dopuścił się Sąd Rejonowy. Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, sąd orzekający decydując o winie bądź niewinności obwinionego kieruje się własnym przekonaniem, nieskrępowanym żadnymi ustawowymi regułami dowodowymi. Wyprowadzone zatem stanowisko Sądu I instancji co do ustaleń faktycznych, wynikającego z nich opisu przypisanych czynów i przyjętej kwalifikacji prawnej zawartych w zaskarżonym wyroku korzysta z ochrony przewidzianej wart. 8 k.p.o.w. w zw. zart. 7 k.p.k., gdyż nie zostało ono w żaden przekonywujący sposób podważone przez apelującego. Dokonane w wyroku Sądu I instancji ustalenia faktyczne wolne są od błędów i uwzględniają całokształt okoliczności ujawnionych w toku postępowania. Wnioski wyprowadzone z zebranego w sprawie materiału dowodowego są prawidłowe. W tym stanie rzeczy poczynione ustalenia faktyczne należało ocenić jako poprawne i mające oparcie w zebranych i powołanych przez Sąd dowodach.
Zaznaczyć należy, że w niniejszej sprawie bezsporną kwestią pozostaje fakt zatrudnienia pokrzywdzonegoM.Z.w charakterze kierowcy współce (...)w listopadzie 2021 r. jak również przedłożenie przez niego rozliczenia wyjazdu służbowego za wskazany miesiąc obejmujący diety i ryczałt za nocleg opiewający na kwotę 3208,61 zł. Okoliczność ta znalazła potwierdzenie nie tylko w jego zeznaniach składanych w charakterze świadka, wynika ona bowiem również wprost ze zgromadzonych dokumentów i nie była kwestionowana w toku procesu. Sam obwiniony sporządził pismo, wyjaśniając powody niewypłacenia należności. (k.27) Zasadnicze znaczenie w rozpoznawanej sprawie miało natomiast ustalenie faktycznej roli, jaką pełnił obwiniony we wskazanym podmiociew inkryminowanym czasie. Znajdująca się w aktach sprawy przeprowadzona w innym postępowaniu karnym opinia biegłego z zakresu badania pisma ręcznego poddała w wątpliwości złożenie przez obwinionego podpisu na dokumentach przenoszących własność spółki. W toku procesu ustalono również, że w okresie objętym stawianym zarzutem w rejestrze KRS jako pełniący funkcję prezesa spółki został wskazanyP. P.. Nie są to jednak okoliczności wykluczające odpowiedzialność wykroczeniową za zarzucany obwinionemu czyn.
Zauważyć należy, że odpowiedzialności za wykroczenie zart. 282 § 1 pkt 1 k.p.podlega ten, kto wbrew obowiązkowi nie wypłaca w ustalonym terminie wynagrodzenia za pracę lub innego świadczenia przysługującego pracownikowi albo uprawnionemu do tego świadczenia członkowi rodziny pracownika, wysokość tego wynagrodzenia lub świadczenia bezpodstawnie obniża albo dokonuje bezpodstawnych potrąceń. Wykroczenie zart. 282 § 1 pkt 1 k.p.ma charakter indywidualny,podmiotem, który jest zobowiązany do realizacji określonych świadczeń pracowniczych, tj. wypłacania wynagrodzenia, udzielenia urlopu, wydania świadectwa pracy, wykonania orzeczenia sądu pracy lub ugody, jest pracodawca lub osoba działająca w jego imieniu – kierownik zakładu pracy, syndyk, likwidator itd., a także każda inna osoba uprawniona do podejmowania decyzji w sprawach wymienionych wart. 282, np. główny księgowy ustalający błędnie wysokość należnego pracownikowi wynagrodzenia czy kierownik działu kadr wstrzymujący wydanie świadectwa pracy (Art. 282 k.p. red. Muszalski/Walczak 2021, wyd. 13/Nałęcz, LEGALIS) Katalog podmiotów podlegających odpowiedzialności za wskazane wykroczenie jest zatem szeroki i sprowadza się w istocie do wszystkich osób,na których spoczywał faktyczny obowiązek dokonywania wypłaty wynagrodzeń, a nie jedynie osób uprawnionych do formalnego reprezentowania spółki. Odpowiedzialność na gruncie prawa karnego ( którego wszak częścią jest odpowiedzialność za wykroczenia ) jest więc istotnie inna od odpowiedzialności na gruncie prawa cywilnego.
Wskazać zatem należy, że trafnie Sąd Rejonowy na podstawie dostępnego materiału dowodowego ustalił, że w czerwcu 2021 r. obwiniony nabył 100% udziałów w spółce i po tej dacie faktycznie wykonywał we wskazanym podmiocie obowiązki pracodawcy. Wynika to wprost z dokumentów zgromadzonych w niniejszej sprawie, zeznań świadków jak również częściowo z treści wyjaśnień obwinionego. Sąd I instancji słusznie ponadto dostrzegł, że obwiniony w czasie kontroli Państwowej Inspekcji Pracy wskazywał siebie jako prezesa spółki(...), jak również osobiście jako prezes zarządu wskazanego podmiotu sporządził wspomniane wcześniej pismo wskazujące powody niewypłaceniaM.
Z.należnego wynagrodzenia. Zgormadzone w niniejszej sprawie dokumenty, jak również treść zeznań świadkówM.Z.iW. K.jednoznacznie potwierdzają ciążące na obwinionym obowiązki pracodawcy w okresie objętym tezą wniosku o ukaranie. Powyższe wyklucza zasadność forsowanej przez obwinionego tezy, jakoby w inkryminowanym czasie wypłatą wynagrodzeń miał zajmować sięP. P.. Bez znaczenia z perspektywy niniejszego postępowania pozostaje zatem nazwisko osoby widniejącej w rejestrze KRS, jak również nieprawidłowości w zakresie podpisu na umowie przenoszącej własność spółki. Dodatkowo w zeznaniach składanych w charakterze świadkaP. P.jednoznacznie wskazywał, że od momentu przejęcia przez obwinionego udziałów spółki nie interesował się już jej dalszymi sprawami, co trafnie zostało uznane przez Sąd I instancji za wiarygodnei odpowiadające zasadom logiki i doświadczenia życiowego. Trudno uznać za racjonalne, aby przenosząc całość udziałów dalej pozostawał faktycznym pracodawcą osób zatrudnionychw spółce.
Mając na względzie powyższe okoliczności zaaprobować należy poczynione przezSąd Rejonowy ustalenia faktyczne, nietrafnie kwestionowane przez apelującego. Materiał dowodowy nie dał jakichkolwiek podstaw by przypuszczać, że w okresie listopad 2021 r. – maj 2022 r. obowiązki pracodawcy spoczywały na innej osobie niż obwiniony. Jednoznacznie wykazano, że obwiniony wbrew obowiązkowi w okresie wskazanym w stawianym zarzucie nie wypłacił wnioskowanej należności stanowiącej składnik wynagrodzenia pokrzywdzonego.W związku z powyższym za prawidłowe uznać należy ustalenia Sądu Rejonowego odnośnie winy i sprawstwa obwinionego w zakresie wykroczenia zart. 282 § 1 pkt 1 k.p.Słusznie również Sąd Rejonowy dokonał zmiany opisu czynu precyzując, że do daty wymienionejw stawianym obwinionemu zarzucie obwiniony nie był Prezesem spółki, lecz wykonywał obowiązki Prezesa Zarządufirmy (...) Sp. z o.o.W świetle wyżej wymienionych okoliczności jednoznacznie wykazano, że powyższa funkcja jest wystarczająca do przypisania sprawcy odpowiedzialności za omawiane wykroczenie.
Zarzut obrazy prawa materialnego stawiany w apelacji obrońcy obwinionego był w tych okolicznościach pozbawiony podstaw, zwłaszcza w sytuacji, gdy apelujący skupił się na zakwestionowaniu oceny dowodów i poczynionych ustaleń faktycznych, zmierzając (niezależnie od treści wniosku wskazanego w apelacji) do wykazania niewinności obwinionego. w zakresie przypisanego mu czynu.
W związku z powyższym obydwa zarzuty apelacyjne uznać należy za niezasadne. Ponadto Sąd Okręgowy nie znalazł nieprawidłowości w zaskarżonym wyroku skutkującymi koniecznością ingerencji w jego treść, jak również jego uchylenia. Pokreślić również należy, że zastrzeżeń Sądu Odwoławczego nie budzi także - jako zgodna z dyrektywami wymienionymi w art. 33 § 1 i 2 k.w. - wysokość wymierzonej obwinionemu kary grzywny w kwocie 1500 złotych. Prawidłowo bowiem Sąd Rejonowy zważył okoliczności obciążające i łagodzące wymierzając karę adekwatną względem stopnia winy i społecznej szkodliwości przypisanego czynu.
Mając na względzie wszystkie wyżej opisane okoliczności Sąd Okręgowy na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.w zw. zart. 109 § 2 k.p.w.zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.
Sąd Odwoławczy w oparciu o przepisart. 636 § 1 k.p.k.w zw. zart. 119 k.p.w.oraz w myślart. 3 ust. 1w zw. zart. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych, obciążył obwinionego wydatkami postępowania odwoławczego na które składają się zryczałtowane wydatki postępowania odwoławczego w wysokości 50 złotych oraz opłata sądowa w kwocie 150 złotych.