Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 1459/23
Data wyroku: 2024-07-03 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Wysokość emerytury
Podstawa prawna: art. 21 ustawy i emeryturach pomostowych

Sygn. akt VIII U 1459/23

UZASADNIENIE
Decyzją z 17 sierpnia 2023r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych OddziałwC.odmówił ubezpieczonemuH. K.prawa rekompensaty, ponieważ ubezpieczony stosownym zaświadczeniem nie udowodnił wymaganego 15 – letniego okresu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przypadającegodo 31 grudnia 2008r.
W odwołaniu od decyzji ubezpieczony domagał się jej uchylenia i orzeczeniaco do istoty sprawy podnosząc, że w latach 1980 - 2012 stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował na stanowisku spawacza, co potwierdza świadectwo pracy z 2 listopada 1992r.zPrzedsiębiorstwa Budownictwa (...)wC., a także świadectwo pracyz 31 grudnia 2012r. zZakładu Budowlanego (...).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Decyzją z 21 sierpnia 2023r. organ rentowy, w rozpoznaniu wniosku ubezpieczonegoH. K.(ur. (...)) z(...), przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury z powszechnego wieku emerytalnego, tj. od(...)
Wcześniej decyzją zaskarżoną organ rentowy odmówił ubezpieczonemu prawado przeliczenia kapitału początkowego z uwzględnieniem rekompensaty z tytułu pracyw szczególnych warunkach.
Ubezpieczony od(...). do(...)był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wC.na stanowisku ślusarza - spawacza ( świadectwo pracy z 2 listopada 1992r. ).
Przedsiębiorstwo to zajmowało się wykonywaniem prac ogólnobudowlanychna terenie(...). Budowało bloki, sklepy, domy. Ubezpieczony wykonywał w tym czasie prace spawalnicze i prace ślusarskie, bowiem spawacz musiał sam przygotować sobie elementydo spawania. Proporcje wykonywania tych prac wyglądały w ten sposób, że prac spawalniczych było ok. 70%, a w pozostałym zakresie były to prace ślusarskie. Uprawnienia do spawania elektrycznego ubezpieczony uzyskał podczas odbywania służby wojskowej, co miało miejsce w latach(...), to jest przed podjęciem zatrudnienia w ww. Przedsiębiorstwie,a następnie podczas zatrudnienia ukończył kurs spawacza gazowego.
Razem z ubezpieczonym pracowałH. J..
Od 1 listopada(...)do 2012r. ubezpieczony był zatrudniony wZakładzie Budowlanym (...)wC..
Spółka ta zajmowała się budownictwem i remontami szkół, przedszkoli, szpitali. Ubezpieczony wykonywał w niej prace spawalnicze w ok. 50 - 60%, a w pozostałym zakresie prace ślusarskie. Ubezpieczony m.in. ciął szyny, a następnie spawał je w celu przygotowania nadproży, przygotowywał blachy na pokrycie dachów, pracował przy cięciu blachy. Czasami kierowano go także do pracy zbrojarza – betoniarza. Pracował generalnie na terenie warsztatu, tylko czasami na terenie prowadzonych budów.
Razem z ubezpieczonym pracowałA. J.iH. J..
Powyższe Sąd ustalił na podstawie dokumentacji akt organu rentowego, akt osobowych ubezpieczonego dotyczących zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wC., zeznań świadkówA. J.,H. J., zeznań ubezpieczonego ( protokół elektroniczny z rozprawy: z 6 czerwca 2024r.(...)
Sąd zważył, co następuje:
OdwołanieH. K.nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 21 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych(t.j. Dz.U. z 2023r., poz. 164 ze zm.), rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżelima okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat.
W myśl ust. 2 ustawy rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawodo wcześniejszej emerytury. Jak wskazał Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyrokuz dnia 17 grudnia 2015r. ( sygn. akt III AUa 717/15 ), celem rekompensaty jest złagodzenie skutków utraty możliwości przejścia na wcześniejszą emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego przez pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach. Nie polegaona jednak na stworzeniu możliwości wcześniejszego zakończenia aktywności zawodowej,ale na odpowiednim zwiększeniu podstawy wymiaru emerytury z FUS, do której osoba uprawniona nabyła prawo po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego ( w myśl art.23 ustawy rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego,o którym mowa w przepisach art. 173 i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS ). Jedynie nabycie prawa do wcześniejszej emerytury stanowi przesłankę negatywną przyznania prawado rekompensaty, natomiast nabycie prawa do emerytury na zasadach ogólnychnie wpływa w żaden sposób na uprawnienia do rekompensaty.
UbezpieczonyH. K.jest uprawniony do emerytury z powszechnego wieku emerytalnego w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturachi rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz.U. z 2023r. poz. 1251 ze zm.).W takiej sytuacji możliwe było przyznanie mu prawa do rekompensaty na podstawieart. 21 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowychpod warunkiem, iż legitymowałbysię on co najmniej 15 – letnim okresem pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS ( art. 32 i 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS - art. 21 ust. 1 ustawy ) na dzień 31 grudnia 2008r. Podobnie, jak przy ustalaniu tego okresu na potrzeby przyznania emerytury w niższym wieku emerytalnym, przy ustalaniu prawa do rekompensaty mogą być uwzględnione tylko te okresy, w których praca taka była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 5 maja 2022r. III AUa 677/20, lex nr 3397864 ). Zatem chodzi o pracę w warunkach szczególnych, która jest wykonywana stale, czyli codziennie i w pełnym wymiarze czasu pracy, to jest 8 godzin dziennie przy tak obowiązującym czasie pracy.
W rozpoznawanej sprawie ubezpieczony domagał się zaliczenia do pracy w warunkach szczególnych zatrudnienia od 14 maja 1980r. do 31 października 1992r. wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wC.oraz 1 listopada 1992r. do grudnia 2008r. wZakładzie Budowlanym (...)wC..
Z przeprowadzonego postępowania dowodowego, a to zeznań słuchanych w sprawie świadków, zeznań ubezpieczonego oraz zgromadzonej dokumentacji wynika, że ubezpieczonyw powyższych okresach spornych faktycznie wykonywał prace spawalnicze, ale także świadczył inne prace - głównie ślusarskie. Ubezpieczony zeznał, że jeśli chodzi o zatrudnieniewPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wC.prace spawalnicze wykonywałw 70%, natomiast prace ślusarskie w 30%, z kolei wZakładzie (...), prace spawalnicze zajmowały mu 50 - 60% czasu pracy, w pozostałym zaś czasie wykonywał prace ślusarskie,a czasami kierowano go do pracy jako zbrojarz – betoniarz. Ubezpieczony świadczył zatem prace spawalnicze, które wymienione zostały w wykazie A, dziale XIV poz.12: „ Prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowowodorowym ”, lecz nie świadczyłich stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, jak tego wymagają obowiązujące przepisy, czyli codziennie i przez całą obowiązującą go dniówkę roboczą. Jednocześnie zauważyć należy,że prace ślusarskie nie kwalifikują się do prac w warunkach szczególnych. W takiej sytuacji brak jest podstaw do zaliczenia spornych okresów zatrudnienia do pracy w warunkach szczególnych na prawo do rekompensaty. Sąd Apelacyjny w Szczecinie w wyroku z 9 lipca 2021r. sygn. III AUa 143/21 ( Lex nr 3259714 ) wskazał, że nie sposób przyjąć,że dla przyznania prawa do emerytury z rekompensatą w związku z pracą w szczególnych warunkach wystarczającym byłoby przyjęcie, że ubezpieczony taką pracę podejmowałbez wykazania, że była to praca wykonywana w pełnym wymiarze czasu pracy ( por. również wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 6 września 2022r. III AUa 170/20, Lexnr 3502882 ).
Skoro ubezpieczony nie wykazał 15 – letniego okresu pracy w warunkach szczególnych do 31 grudnia 2008r., to tym samym nie spełnia przesłanek do przyznania prawado rekompensaty.
W takiej sytuacji Sąd z mocyart. 47714§ 1 k.p.c.oddalił odwołanie jako bezzasadne.
(-) Sędzia Jolanta Łanowy - Klimek