Sąd Rejonowy w Mrągowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 393/22
Data wyroku: 2024-10-29 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. aktI Ns 393/22

UZASADNIENIE
Po ostatecznym sprecyzowaniu swojego stanowiska w sprawie wnioskodawcaR. D.domagał się ustanowienia na prawie własności nieruchomości położonejw obrębie ewidencyjnymP., gminaP., stanowiącej działki gruntu oznaczonenumerami ewidencyjnymi (...), dla której Sąd Rejonowy w MrągowieIV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą (...)na rzecz każdoczesnego właściciela nieruchomości stanowiących działki gruntu oznaczonenumerami ewidencyjnymi (...), położonej wP., dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą (...), służebności drogi koniecznej polegającą na prawie przechodu i przejazdu przez tę nieruchomość celem uzyskania dostępu do drogi publicznej wedle przebiegui zakresu określonego przez biegłego sądowegoM. S.według wariantu, którego łączna powierzchnia wynosi 3.288 m2, za jednorazowym wynagrodzeniem w kwocie4.000 złotych, płatnym w terminie 7 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia wrazz odsetkami ustawowymi za opóźnienie w przypadku uchybienia w płatności. Jednocześnie wniósł o zasądzenie od uczestnika postępowania na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Uczestnik postępowania Skarb Państwa – Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe NadleśnictwoS.finalnie przychylił się do wniosku uwzględniającego przebieg i zakres drogi koniecznej określony przez biegłego sądowegoM. S.według wariantu, którego łączna powierzchnia wynosi 3.288 m2oraz ustaleniem jednorazowego wynagrodzenia z tytułu ustanowienia drogi koniecznej na poziomie 4.000 złotych. Jednocześnie wniósł o zasądzenie od wnioskodawcy na jego rzecz kosztów postępowania,w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Sąd ustalił, co następuje:
R. D.jest właścicielem nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnymP., gminaP., stanowiącej działki gruntu oznaczonenumerami ewidencyjnymi (...), dla której to nieruchomości Sąd RejonowywM.IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą (...). Działki te wchodzą w skład gospodarstwa rolnego w rozumieniuart. 553kpc, którego kluczową częścią są działki gruntu 616/2 i 617 zabudowane budynkiem mieszkalnym i budynkami gospodarskimi. Działki te graniczą z drogami wewnętrznymi stanowiącymi własność GminyP., jednak żadna z tych dróg nie łączy się z najbliżej położoną drogą publiczną, tj.drogą powiatową nr (...), a zatem nie posiadają one odpowiedniego dostępu do drogi publicznej.
(bezsporne, a nadto dowód: wydruk zKW (...)– k. 9-21, dane elektronicznez(...)dlaKW (...), opinia biegłego sądowego z zakresu geodezjii kartografiiM. S.– k. 73-89, k. 106-106v i k. 123-125)
Skarb Państwa Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe – NadleśnictwoS.jest właścicielem nieruchomości sąsiedniej położonej w obrębie ewidencyjnymP., gminaP., stanowiącej działki gruntu oznaczonenumerami ewidencyjnymi (...), dla której Sąd Rejonowy w Mrągowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą (...).
(bezsporne, a nadto dowód: wydruk zKW (...)– k. 22-26, a także dane elektroniczne z(...)dlaKW (...))
Zapewnienie najkrótszego, „prawnie zapewnionego i nieskrępowanego wolą osób trzecich” przejazdu łączącego dwie części gospodarstwa, tj.działki (...)orazdziałki (...)jest możliwe przezdziałki (...). Dojazd do zabudowańdodziałek (...)zapewnidroga oznaczona numerem (...). Droga konieczna ustanowiona nadziałkach (...)będzie miała 760 metrów długości i powierzchnię 2.904 m2, zaś odcinek drogi koniecznej przebiegającej przezdziałkę (...)łączącydziałki (...)będzie miał 120 metrów długości i powierzchnię 382 m2. Łączna powierzchnia służebnościw tym wariancie wynosi 3.288 m2.
(dowód: opinia biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografiiM. S.– k. 73-89,k. 106-106v i k. 123-125)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów, których autentyczność i prawdziwość nie budziła wątpliwości, jak i których wiarygodności nie kwestionowała żadna ze stron oraz w oparciu o dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografiiM. S.. Sporządzone przez biegłego opinie Sąd uznał za miarodajne, bowiem zostały one sporządzone przez osobę kompetentną, z dużym doświadczeniem i o odpowiednich kwalifikacjach, a nadto w sposób rzetelny i z zachowaniem należytych standardów. Zawartew opiniach tezy wyrażone zostały w sposób jasny, przejrzysty i zrozumiały, a wnioski w sposób logiczny wyciągnięte z poczynionych ustaleń, jak również zostały poparte wszechstronną analizą.
Sąd zważył, co następuje:
Wniosek był zasadny i zasługiwał na uwzględnienie.
Zgodnie z literalnym brzmieniemart. 145 § 1-3 kc, jeżeli nieruchomośćnie ma odpowiedniego dostępu do drogi publicznej lub do należących do tej nieruchomości budynków gospodarskich, właściciel może żądać od właścicieli gruntów sąsiednich ustanowienia za wynagrodzeniem potrzebnej służebności drogowej (droga konieczna). Przeprowadzenie drogi koniecznej nastąpi z uwzględnieniem potrzeb nieruchomości niemającej dostępu do drogi publicznej oraz z najmniejszym obciążeniem gruntów, przez które droga ma prowadzić. Jeżeli potrzeba ustanowienia drogi jest następstwem sprzedaży gruntu lub innej czynności prawnej, a między interesowanymi nie dojdzie do porozumienia, sąd zarządzi, o ile to jest możliwe, przeprowadzenie drogi przez grunty, które były przedmiotem tej czynności prawnej. Przeprowadzenie drogi koniecznej powinno uwzględniać interes społeczno-gospodarczy.
Zgodnie z poglądem wyrażonym w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia8 września 2016 roku sygn. akt II CSK 804/15, wysokość wynagrodzenia za ustanowienie służebności drogi koniecznej zależy od okoliczności danego wypadku. Przyjmuje się,że wynagrodzenie winno kompensować utracone korzyści, uszczerbek majątkowy oraz niedogodność powstałą dla właściciela nieruchomości służebnej.
W realiach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że nieruchomość wnioskodawcy nie ma zapewnionego odpowiedniego dostępu do drogi publicznej w rozumieniuart. 145 kc,a tym samym wnioskodawcy przysługuje roszczenie o ustanowienie służebności drogi koniecznej. Jednocześnie strony ostatecznie – po wydaniu w sprawie opinii przez niezależnego biegłego sądowego z zakresu geodezji i kartografiiM. S.– były zgodne co do przebiegu służebności drogi koniecznej, jak i wysokości wynagrodzenia z tytułu jej ustanowienia. Zarówno wnioskodawca, jak i uczestnik postępowania, przychyli się do wariantu drogi koniecznej określonego przez biegłego sądowegoM. S., wedle którego łączna powierzchnia pasa służebności wynosi 3.288 m2. Wnioskodawca zgodził się przy tymna propozycję uczestnika postępowania co do ustalenia jednorazowego wynagrodzeniaza ustanowienie służebności w powyższym wariancie na poziomie 4.000 złotych.
Mając zatem na uwadze całokształt okoliczności przedmiotowej sprawy, jak również treśćart. 145 § 2 i 3 kc, Sąd doszedł do przekonania, że służebność drogi koniecznejw przedmiotowej sprawie winna przebiegać – w ślad za zgodnymi stanowiskami stron postępowania – wedle wariantu opinii sporządzonej przez biegłego sądowegoM. S., według którego łączna powierzchnia drogi koniecznej wynosi 3.288 m2, co odzwierciedlają mapy geodezyjne biegłego sądowego określone jako mapy do ustanowienia służebności drogi koniecznej z dnia 28 lipca 2023 roku stanowiące załącznik graficzny do opinii z dnia 31 lipca 2023 roku (k. 79 i 81 akt sprawy). Ustalając przebieg drogi koniecznej Sąd miał na uwadze nie tylko zgodne stanowiska stron, ale także fakt, że tak wytoczona droga odzwierciedlaco do zasady utrwalony od wielu lat sposób korzystania z nieruchomości uczestnika postępowania oraz zagospodarowanie tej nieruchomości, a także interes społeczno-gospodarczy. Ustalając wysokość wynagrodzenia w niniejszej sprawie Sąd oparł się zaśna zgodnym oświadczeniu stron w tym zakresie.
W świetle poczynionych w sprawie ustaleń oraz rozważań prawnych nie ulega wątpliwości, że w sprawie zaistniały przesłanki do ustanowienia na rzecz wnioskodawcy służebności drogi koniecznej.
Mając zatem powyższe na uwadze – na podstawieart. 145 § 1-3 kc– orzeczono jakw punktach I i II postanowienia.
O kosztach postępowania postanowiono zgodnie z ogólną regułą ponoszenia kosztóww postępowaniu nieprocesowym wyrażoną wart. 520 § 1 kpc(pkt III postanowienia).
/-/ sędzia Krzysztof Połomski