Sąd Okręgowy w Toruniu
IX Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IX Ka 625/23
Data wyroku: 2024-05-10 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Andrzej Walenta
Słowa kluczowe: Umorzenie postępowania, Przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości
Podstawa prawna: art. 244 kk

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IX Ka 625/23

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

0

CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego wT.z dnia 15 czerwca 2023 r., sygn. akt(...)

1.2

Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3

Granice zaskarżenia

1.1.1

Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.2

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4

Wnioski

☒

uchylenie

☐

zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

1.5

Ustalenie faktów

1.1.3

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

J. B.

dotychczasowa karalność oskarżonego

karta karna

77

2.1.1.2.

J. B.

rozpoznanie zespołu otępiennego-umiarkowanego i organiczne zaburzenia osobowości

opinia sądowo - psychiatryczno - psychologiczna

88-90

1.1.4

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

1.6

Ocena dowodów

1.1.5

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.1.1.1

karta karna

dokument wystawiony przez uprawniony podmiot.

2.1.1.2

opinia sądowo - psychiatryczno - psychologiczna

opinia sporządzona przez biegłych specjalistów - dwóch psychiatrów i psychologa. Wnioski opinii jasne, rzeczowe i logiczne. Biegli odpowiedzieli na zadane im pytania kompleksowo i precyzyjnie, a wnioski finalnie przez nich wyprowadzone nie budziły zastrzeżeń ani stron, ani sądu odwoławczego. (88-90 akt)

1.1.6

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

-apelacja obrońcy oskarżonego-
obraza przepisów postępowania mająca wpływ na treść orzeczenia:
-art. 7 kpkw zw. zart 387 § 2 kpkpoprzez uwzględnienie wniosku oskarżonego o wydanie wyroku skazującego w trybie dobrowolnego poddania się karze,
-art. 167 kpkpolegająca na nieprzeprowadzeniu z urzędu dowodu z opinii dwóch lekarzy psychiatrów na okoliczność czy oskarżony z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych nie mógł w czasie czynu rozpoznać jego znaczenia lub pokierować swoim postępowaniem,
-art. 6 kpk,art. 79 § 1 pkt 4 kpkw w. zart. 81 § 1 kpkpolegająca na zaniechaniu wyznaczenia oskarżonemu obrońcy z urzędu,

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Apelacja obrońcy okazała się zasadna.
Zauważyć natomiast wypada, że ani w trakcie postępowania przygotowawczego, ani postępowania przed Sądem Rejonowym organy je prowadzące nie miały podstaw, aby powziąć wątpliwość co do tego czy zdolność rozpoznania znaczenia zarzucanego czynu lub pokierowania postępowaniem przez oskarżonego była w chwili czynu wyłączona czy w znacznym stopniu ograniczona. Fakt taki nie wynikał z akt sprawy, jak też z wyjaśnieńJ. B.(k. 22, 51 akt). Kwestie te skutecznie podniósł natomiast w apelacji obrońca dołączając do środka odwoławczego stosowną dokumentację lekarską, po lekturze której rzeczywiście należało powziąć istotne wątpliwości co do stanu psychicznego oskarżonego w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu. Chodzi mianowicie o rozpoznanie otępienia, badanie tomografią komputerową głowy (obu półkul mózgu) gdzie wskazano m. in. zaniki korowe okolic czołowych i ciemieniowych (k. 65-66,79-82 akt).
Trafnie zatem obrońca podniósł, iż zaistniała wątpliwość co do tego czy można było stwierdzić winę oskarżonego i stąd prawidłowo wniósł on o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych.
W toku kontroli instancyjnej, mając na względzie sugestie zawarte w apelacji obrońcy, Sąd Okręgowy – uznając iż zachodzi potrzeba ustalenia tego czy w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności odnośnie ustalenia stanu zdrowia psychicznegoJ. B.w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu - postanowił dopuścić dowód z opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów oraz biegłego psychologa.
BadanieJ. B.odbyło się w dniu 12 marca 2024 r. w oparciu o wywiad, badanie oskarżonego oraz w oparciu o akta sprawy.
W opinii sądowo – psychiatryczno – psychologicznej (k. 88 – 90 akt) trzech biegłych: dwóch lekarzy psychiatrów oraz psycholog zawarło następujące wnioski:

1
na podstawie jednorazowego badania sądowo – psychiatryczno – psychologicznego, oraz danych z akt sprawy biegli orzekli, żeJ. B.nie zdradza objawów choroby psychicznej,

2
rozpoznano uJ. B.zespół otępienny umiarkowany i organiczne zaburzenia osobowości oraz z wywiadu szkodliwe używanie alkoholu,

3
w czasie popełnienia zarzucanego czynu z uwagi na postępujący proces otępienny (badanie TK głowy – nasilenie objawów otępienia naczyniopochodnego) oraz obniżony krytycyzm i zaburzenia pamięci,J. B.miał zniesioną zdolność rozpoznania znaczenia czynu jak i pokierowania swoim postępowaniem – zachodzą warunki zart. 31§1 kk,

4
wskazane jest leczenie w Poradni Psychogeriatrycznej w celu uniknięcia popełnienia podobnego czynu w przyszłości,

5
w obecnym stanie psychicznymJ. B.może i mógł brać udział w czynnościach procesowych i prowadzić obronę, ale jedynie z pomocą obrońcy.

Na rozprawie odwoławczej przed Sądem Okręgowym w dniu 10 maja 2024 r. strony zostały zapoznane z treścią powyższej opinii i nie była ona kwestionowana, a w końcowych stanowiskach tak prokurator jak i obrońca wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania.

Wniosek

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

1.7

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

jak w punkcie 3.1

1.8

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

1.9

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

1.1.7

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

- wyrok Sądu Rejonowego wT.z dnia 15 czerwca 2023 r., sygn. akt(...)

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☒art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

Aprobując ustalenia stanu faktycznego sprawy w zakresie wyczerpania przezJ. B.znamion zarzuconego mu czynu zabronionego oraz wobec wniosków wydanych w sprawie przez biegłych w opinii sądowo -psychiatryczno – psychologicznej (k. 88 – 90 akt):
- Sąd Okręgowy ustalając, w rozumieniuart. 31 § 1 kk, że oskarżonyJ. B.z uwagi na zakłócenia czynności psychicznych w czasie popełnienia zarzucanego mu czynu nie mógł rozpoznać jego znaczenia i pokierować swoim postępowaniem – na podstawieart. 414 § 1 kpk,art. 437 § 2 kpkw zw. zart. 17 § 1 pkt 2 kpkuchylił zaskarżony wyrok i umorzył wobec niego postępowanie karne.

5.3.1.4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

1.1.8

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

1.10

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II.

Na podstawieart. 632 kpkSąd Okręgowy kosztami procesu za I i II instancję obciążył Skarb Państwa.

PODPIS

1.1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

- obrońca oskarżonegoJ. B.,

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

- wyrok Sądu Rejonowego wT.z dnia 15 czerwca 2023 r. w sprawie o sygn. akt(...),

1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☐

Zmiana