Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 78/23
Data wyroku: 2023-02-28 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Swobodna ocena dowodów
Podstawa prawna: art. 286§1 kk

§UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IV Ka 78 / 23

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1.

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 3 listopada 2022 r. w sprawie II K 803 / 20

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

2

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

1.

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1
zarzuty mogącej mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku obrazy przepisów postępowania, tj.art. 4, 7 oraz 410 kpk,

2
zarzut błędnych ustaleń faktycznych mogących mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku.

☐ zasadne
☐ częściowo zasadne
☒ niezasadny
☐ zasadny
☐ częściowo zasadne
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Ujęte w apelacji obrońcy zarzuty błędnych ustaleń faktycznych połączone zostały z próbą wykazania, że ustalenia te są następstwem wadliwej, nie odpowiadającej kryteriom, o jakich mowa wart. 7 kpk, oceny dowodów, połączonej z nierespektowaniem reguł ujętych wart. 4 i 410 kpk. Żadnego z tych zarzutów sąd odwoławczy nie podzielił. Wbrew twierdzeniom skarżącego, do takich ustaleń, jak zaprezentowane w wyroku i jego uzasadnieniu, sąd I instancji uprawniała treść dokumentacji wytworzonej w związki z ubieganiem się przez oskarżonego o pożyczkę, połączona z wymową zeznań świadkaK. R.. Jeśli chodzi o wspomnianą dokumentację – przywołać należy pochodzący odK. S.pisemny wniosek o pożyczkę, a zwłaszcza tą jego część, która przeznaczona była dla wskazania danych pomocnych przy oszacowaniu zdolności płatniczej oskarżonego. W niej bowiem ujęto, że naK. S.aktualnie ciąży tylko i wyłącznie jedno zobowiązanie ( i to względem tego samego podmiotu, u którego o pożyczkę się wówczas ubiegał ), w ramach którego miał uiszczać jedynie kwotę 451 złotych tytułem miesięcznej raty. Wbrew sugestiom skarżącego, nie było rozumowaniem uchybiającym wymogom wskazanym wart. 7 kpkprzyjęcie przez sąd I instancji, że oskarżony był świadom takiego sposobu przedstawienia tych danych, skoroK. S.tak cały wniosek, jak i każdą jego stronę sygnował własnoręcznym podpisem. Jego wyjaśnieniom, że podczas ubiegania się o pożyczkę przedstawiał zupełnie inne dane, oddające rzeczywisty stan rzeczy ( bez zatajenia realnej skali swoich zobowiązań wobec innych podmiotów ) oraz, że nie miał świadomości o innym sposobie wypełnienia tegoż wniosku, przemawiały zeznaniaK. R.. Ten bowiem zaprzeczył, jakoby oskarżony przedstawiał mu swoją prawdziwą sytuację materialną oraz skalę już istniejących długów, jak również, byK. S.przedstawiono wniosek do podpisu z pominięciem zapoznania go z jego treścią. Oskarżony podpisując go zaakceptował jego zawartość pomimo świadomości, że rażąco rozmija się ona z rzeczywistością. W tym stanie rzeczy odmówienie wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego nie uchybiało wymogom, do jakich odwołuje sięart. 7 kpk, a jednocześnie dawało podstawy faktyczne do kwalifikowania zachowania oskarżonego przez prymat występków zart. 286 § 1 kkoraz297 § 1 kki to niezależnie od treści zeznańD. O., w świetle których rzeczywiście uprawdopodobnionym jawić się mogą wyjaśnienia oskarżonego w tej części, w której podnosił, iż zaprzestanie spłacania kolejnych ( tj. drugiej i następnych ) rat pożyczki było następstwem porady prawnej udzielonej mu w związku z rozważaniem kwestii wdania się z pokrzywdzonym podmiotem w spór sądowy. Przywołać w tym miejscu należy akceptowany przez sąd odwoławczy pogląd przedstawiony przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 czerwca 2020 r. ( II KK 21 / 19, publ.L.el. ), że za „ niekorzystne rozporządzenie mieniem ”, o którym mowa wart. 286 § 1 kk, musi być uznane takie rozporządzenie, które jest niekorzystne z punktu widzenia osoby pokrzywdzonej. Powstanie szkody w mieniu nie stanowi przy tym koniecznego warunku do przyjęcia, że znamię to zostało spełnione. Uznaniu, że doszło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem nie sprzeciwia się, że sprawca miał zamiar z zobowiązania się wywiązywać, jak również nawet, gdyby świadczenie, do którego się zobowiązał, zostało później w całości przez niego zaspokojone. Do uznania, że doszło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem wystarczające jest bowiem ustalenie, że podmiot udzielający wsparcia finansowego nie udzieliłby go, gdyby nie został przez sprawcę wprowadzony w błąd – w tym wypadku – poprzez przedłożenie dokumentów wymienionych wart. 297 § 1 kk, odnoszących się do zdolności płatniczych pożyczkobiorcy, w których zataił  istotne informacje dotyczące obciążeń własnego majątku ( inaczej mówiąc, nie zawarłby ze sprawcą umowy, gdyby wiedział o wszystkich okolicznościach dotyczących tej umowy, które zostały przez sprawcę przedstawione nierzetelnie lub wręcz kłamliwie ) – por. wyr. SN z 19 lipca 2007 r., V KK 384 / 06,L.el. W konsekwencji za utrwalony uznać należy pogląd, że dokonanie oszustwa realizuje się także już poprzez samo zawarcie umowy, którą zawarto w oparciu ocenę zdolności kredytowej niezgodną ze stanem rzeczywistym, a którą to niezgodność swoimi działaniami wywołał wnioskujący o przyznanie kredytu, wskutek czego dochodzi do udzielenia kredytu o znacząco wyższym stopniu ryzyka niż ten, który istnieje w przekonaniu pokrzywdzonego ( por. komentarz do art. 286 kk w: Kodeks Karny. Komentarz; red. prof. dr hab. Alicja Grześkowiak, prof. dr hab. Krzysztof Wiak oraz przywoływane tam liczne orzecznictwo w tej materii ). Przenosząc to na grunt niniejszej sprawy – skoro oskarżony, ubiegając się o przyznanie pożyczki zataił ( przedstawiając nierzetelne, niezgodne z obiektywną rzeczywistością oświadczenie we wniosku o to wsparcie ) swój rzeczywisty stan zadłużenia ( wedle jego wyjaśnień – k. 154 odwrót – już wówczas sięgał on ok. 300 000 złotych, a łączna wysokość miesięcznych zobowiązań z tego tytułu przekraczała uzyskiwane przez niego miesięczne dochody, a jedynej szansy na spłatę poprzednich zobowiązań oskarżony upatrywał w bieżącym zaciąganiu zobowiązań kolejnych ), to taki stan rzeczy kwalifikuje się zarówno do ujęcia go w kategoriach wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd z zamiarem doprowadzenie go do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w rozumieniuart. 286 § 1 kk, jak i realizuje znamionaart. 297 § 1 kkw związku z przedłożeniem nierzetelnego dokumentu odnoszącego się do okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania pożyczki, i to niezależnie od tego, czy oskarżony miał zamiar z zobowiązania się wywiązywać oraz tego, jaki był powód, dla którego tego zaprzestał.

Wniosek

o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzuconego czynu

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

omówiono powyżej

4

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

0.1Ustalenia faktyczne, kwalifikacja prawna przypisanego czynu, rozstrzygnięcia o konsekwencjach prawnych czynu

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Brak podstaw do ich korygowania, w tym z powodów wyżej opisanych.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

-

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

-

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

-

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

-

4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

-

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

-

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

-

6

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II

Wobec nieuwzględnienia apelacji obrońcy oskarżonego, stosownie do treściart. 636 § 1 kpkobciążono go kosztami procesu za postępowanie odwoławcze.

7

PODPIS