Sąd Rejonowy w Zawierciu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 560/18
Data wyroku: 2018-11-19 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. akt I Ns 560/18

UZASADNIENIE
Wnioskiem z 2 lipca 2018 r. wnioskodawczyniZ. M.wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po rodzicachR. S.iK. S.oraz po bracieR. S.. Wskazała, że stwierdzenie nabycia spadku powinno nastąpić w drodze dziedziczenia ustawowego. We wniosku zaznaczyła, że w skład masy spadku nie wchodzi gospodarstwo rolne.
Na rozprawie 22 sierpnia 2018 r. uczestnicy postępowania oświadczyli, że nie kwestionują wniosku.
Podczas tej samej rozprawy wnioskodawczyni cofnęła wniosek o stwierdzenie nabycia spadku poR. S.synuR.iK. S., na co uczestnicy postępowania wyrazili zgodę.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
R. S.zmarł 30 listopada 1974 r. wS., ostatnio stale zamieszkiwał wS.. W chwili śmierci był żonaty zK. S.. Jako spadkobierców ustawowych pozostawił żonęK. S.oraz dzieciZ. M.,G. M.,B. C.,E. C.,H. S.iR. S.. Więcej dzieci nie miał, nikogo też nie przysposobił. Nie sporządził testamentu. Nie były składane oświadczenia o przyjęciu bądź o odrzuceniu spadku. Nikt też nie zrzekał się dziedziczenia za jego życia.
Dowód: zapewnienie spadkowe złożone przezZ. M.(k. 20v akt), akta USC (k. 8 – 13, 15 akt).
W skład masy spadku poR. S.wchodzi udział we współwłasnościdziałek: nr (...)o łącznej powierzchni 0,6200 ha. Działki te wchodziły w skład gospodarstwa rolnego prowadzonego przezR. S.orazK. S..
Dowód: akty własności ziemi (k. 23 akt), zeznaniaH. S.(k. 21 akt).
W chwili śmierciR. S.jego żonaK. S.wspólnie z nim prowadziła gospodarstwo rolne,H. S.,E. C.orazZ. M.byli małoletnimi.
R. S.synR.iK. S.w chwili śmierci ojca zamieszkiwał wraz z rodzicami i pomagał im w prowadzeniu gospodarstwa rolnego.
G. M.w chwili śmierci ojca zamieszkiwała wB.. Rodzicom pomagała w prowadzeniu gospodarstwa rolnego do czasu zawarcia związku małżeńskiego. Nie była członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej. Nie prowadziła innego gospodarstwa rolnego, nie pracowała też na gospodarstwie swojego męża lub teściów. W tym czasie nie pobierała już żadnej nauki zawodu ani nie uczęszczała do szkoły. Nie była trwale niezdolna do pracy.
B. C.na dzień 30 listopada 1974 r. prowadziła wraz z mężem gospodarstwo rolne o powierzchni powyżej 0,5 ha,.
Dowód: zeznania stron:Z. M.(k. 30v akt),G. M.(k. 30v akt),B. C.(k. 30v akt),H. S.(k. 30v - 31 akt) orazE. C.(k. 31 akt).
K. S.zmarła 29 stycznia 2008 r. wZ., ostatnio stale zamieszkiwała wS.. W chwili śmierci był wdową. Jako spadkobierców ustawowych pozostawiła dzieciZ. M.,G. M.,B. C.,E. C.,H. S.iR. S.. Więcej dzieci nie miała, nikogo też nie przysposobiła. Nie sporządziła testamentu. Nie były składane oświadczenia o przyjęciu bądź o odrzuceniu spadku. Nikt też nie zrzekał się dziedziczenia za jej życia.
Dowód: zapewnienie spadkowe złożone przezZ. M.(k. 20v akt), akta USC (k. 8 – 14 akt).
R. S.synR. S.iK. S.zmarł 14 kwietnia 2012 r. wL., gdzie stale zamieszkiwał.
Dowód: zapewnienie spadkowe złożone przezZ. M.(k. 20v akt), akt zgonu USC (k. 13 akt).
Stan faktyczny w sprawie został ustalony na podstawie dokumentów załączonych do akt sprawy oraz zeznań stron, w tym ze złożonego zapewnienia spadkowego przezZ. M., albowiem dowody te nie budziły żadnych wątpliwości co do ich wiarygodności.

Sąd Rejonowy zważył co następuje:
W przedmiotowej sprawie z uwagi na fakt, że zarównoR. S.jak iK. S.nie sporządzili testamentu krąg spadkobierców został ustalony na podstawie przepisówkodeksu cywilnego(tzw. dziedziczenie ustawowe).
Zgodnie zart. 931 k.c.w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek, dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.
R. S.posiadał sześcioro dzieci. W chwili jego śmierci żyła jego żonaK. S.. W związku z czym do dziedziczenia ustawowego została powołana żonaK. S.oraz dzieci:Z. M.,G. M.,B. C.,E. C.,H. S.iR. S.. Biorąc pod uwagę dyspozycjęart. 931 k.c.K. S.odziedziczyła spadek w ¼ części (6/24 części), pozostała część spadku w częściach równych przypadała jego dzieciom, to jest po 3/24 każde z nich.
Z uwagi na fakt, żeR. S.zmarł w czasie gdy obowiązywały przepisy dotyczące szczególnych warunków dziedziczenia gospodarstwa rolnego, a w skład masy spadku wchodził udział w gospodarstwie rolnym, należało orzec, którzy ze spadkobierców ustawowych mieli uprawnienie do dziedziczenia gospodarstwa rolnego.
W dacie śmierciR. S.obowiązywałart. 1059 k.c., który wskazywał, że należące do spadku gospodarstwo rolne dziedziczą tylko ci spadkobiercy, którzy odpowiadają warunkom wymaganym dla nabycia własności nieruchomości rolnej w drodze przeniesienia własności, są małoletni bądź też pobierają naukę zawodu lub uczęszczają do szkół, lub też są trwale niezdolni do pracy. Za osoby odpowiadając warunkom dla nabycia własności nieruchomości rolnej w drodze przeniesienia własności uważało się osoby bezpośrednio przed otwarciem spadku pracujące w gospodarstwie rolnym, w chwili otwarcia spadku będące członkami rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub pracujące w gospodarstwie rolnym takiej spółdzielni, prowadzą inne indywidualne gospodarstwo rolne, bądź też pracują w gospodarstwie rolnym współmałżonka lub jego rodziców.
Na dzień otwarcia spadku poR. S.spadkobiercyH. S.,E. C.orazZ. M.byli małoletnimi.K. S.iR. S.bezpośrednio przed otwarciem spadku pracowali zaś w gospodarstwie rolnym, którego udział wchodzi w skład masy spadku. PonadtoB. C.pracowała w gospodarstwie rolnym prowadzonym przez swojego męża. Wszyscy ci spadkobiercy posiadali uprawnienia do dziedziczenia gospodarstwa rolnego.
Jedynie w stosunku doG. M.brak było podstaw do uznania, aby posiadała uprawnienie do dziedziczenia gospodarstwa rolnego. Bezpośrednio przed śmiercią ojca nie pracowała w żadnych gospodarstwie rolnym, nie spełniła też pozostałych przesłanek, które uprawniałyby ją do dziedziczenia gospodarstwa rolnego.
Z tego też względu wchodzący w skład masy spadku poR. S.udział w gospodarstwie rolnym został nabyty przezK. S.w 5/20 części oraz przezZ. M.,B. C.,E. C.,H. S.iR. S., którzy dziedziczyli w częściach równych po 3/20 części.
Przechodząc do stwierdzenia nabycia spadku poK. S., wskazać należy, że w chwili śmierci była wdową i posiadała sześcioro dzieci. W związku z czym do dziedziczenia ustawowego zostali powołani jej dzieci:Z. M.,G. M.,B. C.,E. C.,H. S.iR. S.. Stali się spadkobiercami w częściach równych po 1/6 każde z nich.
Z uwagi na fakt, iżK. S.zmarła w chwili gdy nie obowiązywał już szczególny reżim dotyczący dziedziczenia gospodarstw rolnych, nie było konieczne rozstrzyganie, którzy ze spadkobierców ustawowych po niej mogą dziedziczyć wchodzący w skład masy spadku udział w gospodarstwie rolnym.
Podstawą orzeczenia były przepisyart. 931 k.c.oraz1059 k.c..
Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku poR. S.synuR.iK.zostało umorzone wobec cofnięcia wniosku w tym zakresie, o czym orzeczono na podstawieart. 512 § 1 k.p.c.w zw. zart. 355 k.p.c.