Sąd Rejonowy w Toruniu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 160/22
Data wyroku: 2022-06-15 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Alina Kordus-Krajewska
Słowa kluczowe: Ubezpieczenia społeczne
Podstawa prawna: art. 67 ustawy z dnia 25.06.1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Teza: Przesłanki przedawnienia roszczeń z zakresu ubezpieczeń społecznych

Sygn. akt IV U 160/22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 15 czerwca 2022 roku
Sąd Rejonowy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wT.
w składzie: Przewodniczący: Sędzia Alina Kordus-Krajewska
Protokolant: sekr.sąd. Michał Ziółkowski
po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2022 roku
sprawy z odwołaniaR. J.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wT.
o świadczenie rehabilitacyjne
w związku z odwołaniem od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wT.
z dnia 11 marca 2022 roku

I
Oddala odwołanie.

Sędzia Alina Kordus-Krajewska
Sygn. akt IV U 160/22

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 11 marca 2022 r.Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.znak(...)- (...), odmówiłR. J.prawa do świadczenia rehabilitacyjnego.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że 26 czerwca 2018 r. wydano na wniosek płatnika składek decyzję, na podstawie której ustalono, że 9 marca 2018 r. ubezpieczony wykorzystał przysługujący okres zasiłkowy. Na skutek odwołania wydany został w dniu 25 sierpnia 2020 r. wyrok przez Sąd Apelacyjnego w Gdańsku w sprawie o sygn. IV U 18/19 informujący, że decyzja z 26 czerwca 2018r. jest prawidłowa. Wskazano, że ubezpieczony nie złożył wniosku o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego w ustawowym terminie - zgodnie zart. 67 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(Dz.U. z 2021 r. poz. 1133) (dalej : ustawa zasiłkowa), dlatego wniosek nie podlegał rozpatrzeniu z powodu przedawnienia.
Odwołanie od decyzjiwniósł ubezpieczonyR. J., domagając się jej zmiany poprzez przyznanie mu prawa do zasiłku rehabilitacyjnego.
W uzasadnieniu odwołania ubezpieczony podał, że bacząc na obowiązujące przepisy, będące podstawą wydania decyzji przez organ- prawidłowo, przez upływem biegu przedawnienia tj. w dniu 9 marca 2022 r. złożył wniosek o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego, gdyż ostatnim dniem okresu przedawnienia był 10 marca 2022 r.R. J.wyjaśniał, że powodem złożenia wniosku w tym terminie były błędy popełnione przez płatnika składek oraz ZUS, o czym oświadczył składając wniosek. Ubezpieczony podał, że początkowo ZUS w piśmie z dnia 10 stycznia 2018 r. wskazał błędne zaliczenie okresów nieobecności w pracy do jednego okresu zasiłkowego, na podstawie czego płatnik składek wystosował wniosek o świadczenie rehabilitacyjne zawierający błędną datę zakończenia okresu zasiłkowego określoną na 12 lutego 2018 r. Ostatecznie jednak jak podawał, na skutek złożonych przez niego przed organem wyjaśnień, ZUS wydał nową decyzję, w której określił, że zakończenie okresu zasiłkowego nastąpiło dnia 9 marca 2018 r. Zdaniem ubezpieczonego płatnik składek miał obowiązek przesłać mu kompletną dokumentację niezbędną do złożenia wniosku o świadczenie rehabilitacyjne co najmniej na 6 tygodni przed zakończeniem okresu zasiłkowego, czego nie uczynił, wysyłając dokumenty zawierające błędne informacje z opóźnieniem, a po wydaniu nowej decyzji określającej prawidłowo okres zasiłkowy również nie przesłał mu prawidłowej dokumentacji. Ubezpieczony uważał, że nie posiadając pełnej prawidłowej dokumentacji, nie mógł ubiegać się o przyznanie świadczenia mimo, że nie odzyskał zdolności do pracy po 27 lutego 2018 r. Zarzucił organowi, że nie przeprowadził działań związanych z potrzebą ustalenia uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych mimo, że miał obowiązek powołać lekarza orzecznika lub komisję lekarską, a następnie samoczynnie przyznać świadczenie rehabilitacyjne.
W odpowiedzi na odwołanieorgan wniósł o jego oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie, wskazując na przedawnienie z uwagi na niezłożenie wniosku o świadczenie rehabilitacyjne na okres od 10 marca 2018 r. w ustawowym terminie wynikającym z art. 67 ustawy zasiłkowej.
W piśmie procesowymdatowanym na 22 maja 2022 r. ubezpieczony potwierdził swoje twierdzenia, negując upływ terminu przedawnienia do złożenia wniosku o uzyskanie świadczenia, powołując się na treść art. 67 ust. 4 ustawy zasiłkowej i 3 letni okres terminu przedawnienia liczonego od ostatniego dnia okresu, za który zasiłek przysługuje. Zdaniem ubezpieczonego organ stwierdzając w decyzji z dnia 26 czerwca 2018 r., że nie odzyskał zdolności do pracy miał obowiązek na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy przyznać mu świadczenie rehabilitacyjne, a on sam nie mógł uczynić tego na skutek opieszałości pracodawcy.
W piśmie procesowymdatowanym na 6 czerwca 2022 r. organ rentowy podkreślił, że ubezpieczony pobierał do 9 marca 2018 r. zasiłek chorobowy, a po tym czasie nie złożył wniosku o świadczenia rehabilitacyjne, mimo że korzystał w późniejszym czasie z innych świadczeń społecznych. Organ podał, że z uwagi na wypłacone pozostałe świadczenia ( w tym od 11 grudnia 2018 r. do 5 marca 2019 r. – zasiłek chorobowy) ewentualne przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego we wnioskowanym okresie byłoby możliwe wyłącznie od 10 marca 2018 r. do 10 grudnia 2018 r. , wobec czego termin na złożenie wniosku o wypłatę świadczenia upłynął 10 czerwca 2019 r. Zdaniem organu ubezpieczony nie wykazał, ażeby niewypłacenie świadczenia w całości lub części było następstwem błędu płatnika składek lub organu i nie ma wobec tego zastosowania termin przedawnienia wynoszący 3 lata.
Na rozprawie w dniu 8 czerwca 2022 r.ubezpieczony wskazał, że w jego ocenie nie ma do niego zastosowania art. 67 ust. 3 ustawy zasiłkowej, bowiem orzecznictwo wskazuje, że z terminu tam przewidzianego korzystają osoby, które przez przeszkody zdrowotne, które nie mogą się poruszać i złożyć wniosku, a skoro on do takich osób nie zaliczał się, to winien korzystać z terminu określonego w art. 67 ust. 4 ustawy zasiłkowej.
Strony do zakończenia procesu podtrzymały swoje stanowiska.
Po zamknięciu rozprawy ubezpieczony złożył pismo procesowe datowane na 14 czerwca 2022 r., w którym podkreślił, że w momencie prawomocności wyroku oddalającego odwołanie od decyzji z dnia 26 czerwca 2018 r. nie był już pracownikiem płatnika składek i nie mógł uzyskać stosownych dokumentów. Stwierdził także, że przyznane świadczenia po 10 marca 2018 r. ( świadczenie chorobowe od 11 grudnia 2018 r. ) nie wpływa na to, że winno być mu z urzędu przyznane świadczenie rehabilitacyjne, z uwagi na niezdolność do pracy po wyczerpaniu okresu zasiłkowego.

Sąd ustalił, co następuje:

UbezpieczonyR. J.był zatrudniony w(...) spółka z o.o.wT.do 29 listopada 2018 r. Pracodawca w 2018r. wnosił do ZUS o ustalenie okresu zasiłkowego mając na uwadze częste i długotrwałe niezdolności do pracy ubezpieczonego.
Pismem z dnia 10 stycznia 2018 r. ZUS określił, że do jednego okresu zasiłkowegoR. J.należy wliczyć niezdolności do pracy w okresach od 6 maja 2017 r. do 16 maja 2017 r., od 27 maja 2017 r. do 9 czerwca 2017 r. od 5 sierpnia 2017 r. do 18 sierpnia 2017 r., od 24 sierpnia 2017 r. do 6 września 2017 r., od 22 września 2017 r. do 27 września 2017 r., od 2 października 2017 r. do 21 października 2017 r. od 27 października 2017 r. do 25 listopada 2017 r. , od 30 listopada 2017 r. do 29 stycznia 2018r.
W dniu 12 stycznia 2018r.( k.8, k.16 ) pracodawca -płatnik składek przysłał ubezpieczonemu wniosek o świadczenie rehabilitacyjne wypełnione w części dotyczącej płatnika oraz wywiad zawodowy. We wniosku podano, że okres zasiłkowy kończy się w dniu 12 lutego 2018r.
Od 1 lutego 2018 r. ubezpieczony miał zakaz swobodnego wchodzenia na teren zakładu pracy z uwagi na konflikt z pracodawcą. Jednak gdy ubezpieczony chciał w sierpniu 2018r. uzyskać dokumenty do lekarza został wpuszczony do zakładu i otrzymał potrzebne dokumenty.
dowód:
- pismo z dnia 10 stycznia 2018 r. – k. 4 akt organu (plik 1 rozpoczynający się od wniosku płatnika składek o ustalenie okresu zasiłkowego),k.24-25 akr sprawy,
-pismo z dnia 2 lipca 2018r. k.14
- przesłuchanie ubezpieczonego – protokół elektroniczny z dnia 8 czerwca 2022 r. (00:04:31- 00:32:44)
Decyzją z dnia 26 czerwca 2018 r. ZUS skorygował poprzednie stanowisko i określił, żeR. J.wykorzystał 9 marca 2018 r. przysługujący okres zasiłkowy, do którego wliczono niezdolności do pracy w okresach od 5 sierpnia 2017 r. do 18 sierpnia 2017 r., od 24 sierpnia 2017 r. do 6 września 2017 r., od 22 września 2017 r. do 27 września 2017 r., od 2 października 2017 r. do 21 października 2017 r. od 27 października 2017 r. do 25 listopada 2017 r. , od 30 listopada 2017 r. do 26 lutego 2018 r. do 1 marca 2018 r. W decyzji wskazano, że po 27 lutego 2018 r. ubezpieczony nie odzyskał zdolności do pracy, na podstawie opinii wydanej przez lekarza prowadzącego leczenie ubezpieczonego.
dowody:
-pismo z dnia 5 lutego 2018r. k.16-17,
-pismo z dnia 25.01.2018r. k.28, -pismo z dnia 16.04.2018r. k.98, -pismo z dnia 22.03.2018r. k.30-31, -pismo z dnia 7.05.2018r. k.32-33, pismo z dnia 6.08.2018r. k.34-35,
- decyzja z 26 czerwca 2018 r. – k. 35 akta organu (plik 1 rozpoczynający się od wniosku płatnika składek o ustalenie okresu zasiłkowego)
- wezwanie kierowane do lekarza prowadzącego leczenie – k. 29- 31
- odpowiedź na wezwanie – k. 29 akt organu ( plik 1 rozpoczynający się od wniosku płatnika składek o ustalenie okresu zasiłkowego)
- przesłuchanie ubezpieczonego – protokół elektroniczny z dnia 8 czerwca 2022 r. (00:04:31- 00:32:44)
Na skutek odwołania wniesionego od decyzji z dnia 26 czerwca 2018 r., wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2019 r. Sąd Rejonowy w Toruniu wydał w sprawie IV U 273/18 oddalił odwołanie. Apelacja od wyroku została oddalona wyrokiem wydanym przez Sąd Okręgowy w Toruniu w sprawie IV U 18/19 w dniu 20 września 2019 r., zaś kasacjaR. J.została odrzucona postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2020 r. wydanym w sprawie IV Ua 18/19 przez Sąd Okręgowy w Toruniu.
dowody:
- wyrok SR w Toruniu z 11 kwietnia 2019 r. - akta sprawy IV U 273/18, k. 41 akt organu ( plik 3 rozpoczynający się od oświadczenia z dnia 25 marca 2019 r.)
- wyrok SO w Toruniu z 20 września 2019 r. – k. 14 akt organu (plik 3 rozpoczynający się od oświadczenia z dnia 25 marca 2019 r. )
- postanowienie SO w Toruniu z dnia 25 sierpnia 2020 r. – k. 44 ( plik 3 rozpoczynający się od oświadczenia z dnia 25 marca 2019 r. )
W okresie od 2 lutego 2018 r. do 20 sierpnia 2018 r. ubezpieczony leczył się psychiatrycznie.
dowód
- przesłuchanie ubezpieczonego – protokół elektroniczny z dnia 8 czerwca 2022 r. (00:04:31- 00:32:44)
Dnia 7 marca 2022 r.R. J.złożył wniosek o świadczenie rehabilitacyjne za okres od 10 marca 2018 r. Wraz z wnioskiem złożył oświadczenie o niezłożeniu wniosku w terminie ze względu na błędy popełnione przez płatnika składek( błędny okres zasiłkowy podany we wniosku o świadczenie rehabilitacyjne) i ZUS tj. niewezwanie do lekarza orzecznika. Decyzją z dnia 11 marca 2022 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.znak(...)- (...), odmówiłR. J.prawa do świadczenia rehabilitacyjnego.
dowody:
- wniosek o świadczenie rehabilitacyjne z 7 marca 2022 r. wraz z oświadczeniem- k. 27-32 akt organu znak 560000/602
- decyzja z dnia 11 marca 2022 r. – k. 33 akt organu znak 560000/602
- przesłuchanie ubezpieczonego – protokół elektroniczny z dnia 8 czerwca 2022 r. (00:04:31- 00:32:44)
Ubezpieczony na podstawie składanych wniosków miał przyznawane prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, zgodnie z decyzjami z dnia 13 stycznia 2020 r. ( świadczenie na okres od 13 stycznia 2020 r. do 11 kwietnia 2020 r.), z dnia 19 marca 2020 r. ( świadczenie na okres od 12 kwietnia 2020 r. do 9 sierpnia 2020 r.) z dnia 29 czerwca 2020 r. ( zmiana decyzji- świadczenie do 7 listopada 2020 r. ), z dnia 29 lipca 2020 r. ( świadczenie na okres od 8 listopada 2020 r. do 6 stycznia 2021 r. )
dowody:
- akta organu 560000/602
W dniu 8 marca 2022 r. ubezpieczony wniósł pozew przeciwko organowi o przyznanie prawa do świadczenia rehabilitacyjnego w kwocie 26.898 zł za okres od 10 marca 2018 r. , który został przekazany do organu rentowego według właściwości.
dowód:
- pozew – k. 6-10
R. J.zawnioskował o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Decyzją z dnia 31 marca 2021 r. organ rentowy odmówił mu prawa do tego świadczenia. Wyrokiem z dnia 5 stycznia 2020 r. w sprawie IV U 695/21 Sąd Okręgowy w Toruniu oddalił odwołanie.
dowody:
- decyzja z 31 marca 2021 r. – akta organu k. 48 ( plik rozpoczynający się od wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy)
- wyrok SO w Toruniu z 5 stycznia 2022 r. – k. 74 akt organu ( plik rozpoczynający się od wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy)

Sąd zważył, co następuje:

Stan faktyczny w niniejszej sprawie ustalony został na podstawie zgromadzonej dokumentacji, co do której brak było podstaw do podważania jej autentyczności.
Dodatkowo przeprowadzono dowód z przesłuchania ubezpieczonego, którego stanowisko w sprawie opierało się na interpretacji przepisów dokonanych przez ubezpieczonego.
W przedmiotowej sprawie kwestią sporną było w istocie to, czy ubezpieczony w terminie określonym przez przepisyart. 67 ustawy z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwaDz.U.2021.1133 t.j.( dalej zwanej ustawą zasiłkową) , złożył w terminie wniosek o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego. W przypadku pozytywnej weryfikacji działań ubezpieczonego ocenić należało czy wystąpiły faktyczne przesłanki do przyznania prawa do świadczenia zgodnie ze złożonym wnioskiem za okres po 10 marca 2018 r.
Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 ustawy zasiłkowej świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. W świetle przytoczonego przepisu art. 18 ust. 1 i 2 otrzymanie świadczenia rehabilitacyjnego jest możliwe po spełnieniu przez osobę ubiegającą się o nie, łącznie trzech przesłanek – wyczerpanie zasiłku chorobowego, dalsza niezdolność do pracy, rokowanie odzyskania zdolności do pracy w okresie 12 miesięcy.
Zgodnie z art. 61 b w/w ustawy postępowanie w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku wszczyna się na wniosek złożony w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego podpisanego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym albo z wykorzystaniem sposobu potwierdzania pochodzenia oraz integralności danych dostępnego w systemie teleinformatycznym udostępnionym bezpłatnie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub na adres do doręczeń elektronicznych.
2. Postępowanie w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku chorobowego lub zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad chorym członkiem rodziny wszczyna się:
1)jeżeli płatnikiem zasiłku jest płatnik składek:
a)posiadający profil informacyjny płatnika składek, na podstawie:
–zaświadczenia lekarskiego w formie dokumentu elektronicznego, o którym mowa w art. 55 ust. 1, otrzymanego na tym profilu,
–wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6, albo zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7, przekazanych przez ubezpieczonego,
b)nieposiadający profilu informacyjnego płatnika składek - na podstawie wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6, albo zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7, przekazanych przez ubezpieczonego;
2)jeżeli płatnikiem zasiłku jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych - na podstawie wydruku zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6, zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 7, albo wniosku, o którym mowa w ust. 1, przekazanych przez ubezpieczonego albo płatnika składek upoważnionego przez ubezpieczonego.
3. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, zawiera:
1)dane ubezpieczonego - pierwsze imię, nazwisko, numer PESEL albo serię i numer paszportu i datę urodzenia, jeżeli nie nadano numeru PESEL, oraz adres zamieszkania;
2)dane płatnika składek - NIP lub numer PESEL albo serię i numer paszportu, jeżeli nie ma obowiązku posługiwania się NIP i nie nadano numeru PESEL;
3)informacje o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłku lub jego wysokość.
4. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, dołącza się dokumenty niezbędne do przyznania i wypłaty zasiłku.
W myśl art. 69 ustawy zasiłkowej do świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy art. 61, art. 61a, art. 61b ust. 1, 3 i 4 i art. 63-68 oraz przepisy wydane na podstawie art. 61b ust. 6. Wobec tego możliwość podjęcia starań o uzyskanie prawa do zasiłku została ograniczona czasowo z uwagi na treść art. 67 ustawy zasiłkowej. Istota przedawnienia uregulowanego w tym przepisie polega na tym, że po upływie czasu wskazanego w tym przepisie roszczenie majątkowe o wypłatę zasiłku wygasa (por. I. Jędrasik-Jankowska, Pojęcia i konstrukcje prawne, s. 359). Chodzi zatem o ograniczenie okresu niepewności dla podmiotu realizującego zasiłki związanego z wyczekiwaniem na ewentualne pojawienie się żądania ubezpieczonego (R. W., Obowiązki ubezpieczonego, s. 44).R.legis instytucji przedawnienia polega także na tym, aby świadczenia zostały wykorzystane zgodnie z ich przeznaczeniem tj. wówczas gdy zaszła sytuacja wymagająca ochrony ( zapewnienia środków utrzymania).
Zgodnie z tym przepisem:
1. Roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego, wyrównawczego, macierzyńskiego oraz opiekuńczego przedawnia się po upływie 6 miesięcy od ostatniego dnia okresu, za który zasiłek przysługuje.
2.(uchylony)
3. Jeżeli niezgłoszenie roszczenia o wypłatę zasiłku nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby uprawnionej, termin 6 miesięcy liczy się od dnia, w którym ustała przeszkoda uniemożliwiająca zgłoszenie roszczenia.
4. Jeżeli niewypłacanie zasiłku w całości lub w części było następstwem błędu płatnika składek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, albo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, roszczenie o wypłatę zasiłku przedawnia się po upływie 3 lat.
Jak zwracają uwagę komentatorzy, wedle art. 67 ust. 4 ustawy zasiłkowej 3 lata wynosi termin przedawnienia roszczenia o świadczenia z ubezpieczenia chorobowego w sytuacji, gdy niewypłacenie świadczenia było następstwem błędu płatnika zasiłku ( płatnika składek lub ZUS). Inetta Jędrasik- Jankowska uważa, że chodzi tutaj nie tyle o przedawnienie zgłoszenia roszczenia o zasiłek, ile o błędne działania płatnika zasiłku, polegające na niewypłaceniu zasiłku pomimo złożonego wniosku (por. I. Jędrasik-Jankowska, Pojęcia i konstrukcje prawne, s. 360). Można więc przyjąć, że wtedy ubezpieczony może w okresie 3 lat dochodzić roszczenia składając wniosek do ZUS o wydanie decyzji na podstawie art. 63 ustawy zasiłkowej ( wniosek o ustalenie uprawnień). Termin, o którym mowa w art. 67 ust. 3 dotyczy z kolei czasu, w którym ubezpieczony nie zgłosił roszczenia o wypłatę z uwagi na występującą przeszkodę i jest liczony od dnia ustąpienia przeszkody. Jednocześnie w typowej sytuacji termin przedawnienia wynosi 6 miesięcy i zaczyna biec od ostatniego dnia okresu, za który świadczenie przysługuje. Podkreślić trzeba, że samo przedawnienie odnosi się do czynności zgłoszenia roszczenia, czyli wniosku o realizację nabytego prawa (zob. Jędrasik – Jankowska Inetta, Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Omówienie, [w:] Prawo socjalne).
Przedkładając powyższe na kanwę niniejszej sprawy, ocenić należy, że ubezpieczony w ustalonym stanie faktycznym winien kierować się terminem określonym w art. 67 ust. 1 ustawy zasiłkowej, a ewentualnie przy uwzględnieniu korzystnej dla niego wykładni, określonym w art. 67 ust. 3 ustawy zasiłkowej.
W toku niniejszego postępowaniaR. J.starał się wykazać, że z uwagi na błędy płatnika składek i organu nie mógł złożyć wniosku, wobec czego winien mieć do niego zastosowanie 3 letni termin, o którym mowa w art. 67 ust. 4 ustawy zasiłkowej.
Zgromadzony materiał dowodowy, nie ujawnił by błąd płatnika co do okresu zasiłkowego miał wpływ na brak świadczenia dla ubezpieczonego, w sprawie nie wystąpił także błąd organu rentowego , gdyż ten nie miał obowiązku kierowania ubezpieczonego do lekarza orzecznika z urzędu i orzekać o świadczeniu rehabilitacyjnym bez wniosku ubezpieczonego.
Oceniając kierowane przeciwko organowi zarzuty, należało wskazać, że rzeczywiście organ wydał dwa stanowiska określające okresy zasiłkowe ubezpieczonego ( pismo z dnia 10.01.2018 i decyzja z dnia 26.06.2018r. , które były odmienne w swojej treści co wynikało z dalszego postępowania wyjaśniającego przed ZUS. Niemniej jednak zdaniem sądu dokonana weryfikacja i wydanie decyzji z dnia 26 czerwca 2018 r. nie mogło stanowić błędu, z powodu którego ubezpieczony nie złożył w terminie wniosku o świadczenie. Zwrócić uwagę trzeba, że ubezpieczony skorzystał z drogi odwoławczej i już po wydaniu w dniu 11 kwietnia 2019 r. wyroku przez Sąd Rejonowy w Toruniu w sprawie IV U 273/18, powinna w świadomości ubezpieczonego pojawić się pewna myśl nt. złożenia wniosku o świadczenie, w przypadku posiadania takiego zamiaru. Pewność prawna co do prawidłowości decyzji z dnia 26 czerwca 2018 r. wystąpiła bezsprzecznie w momencie oddalenia apelacji ubezpieczonego przez Sąd Okręgowy w Toruniu w sprawie IV U 18/19 w dniu 20 września 2019 r. Ubezpieczony pozostał jednak bierny w tym zakresie, pomimo tego, że z sukcesem uzyskał świadczenia rehabilitacyjne na dalsze okresy. Nie można więc było uznać, że nie miał świadomości procedurwymagających złożenia wniosku.Podkreślić trzeba, że nawet jeśli uznać- z korzyścią dla ubezpieczonego, że zasadnym byłoby uznanie, iż toczące się postępowanie sądowe stanowiło przeszkodę do złożenia wniosku przez ubezpieczonego i zastosowanie winien mieć termin określony w art. 67 ust. 3 ustawy zasiłkowej, toR. J.wniosek o świadczenie mógł złożyć w ciągu 6 miesięcy od 20 września 2019 r., czego mimo możliwości nie uczynił.
Istotne jest ,że Ubezpieczony otrzymał od pracodawcy w styczniu 2018r. pisemny wniosek o świadczenie rehabilitacyjne wypełniony w części dotyczącej płatnika składek ( k.62-66) Jak wynika z pierwszej strony wniosku ubezpieczony nie wypełnił dalszych informacji ( k.62) i nie złożył wniosku do ZUS aż do marca 2022r.Sąd nie przyjął twierdzeń ubezpieczonego, że nieprawidłowa działalność płatnika składek- pracodawcy ubezpieczonego ((...) sp. z o.o.wT.) uzasadniała zwłokę w złożeniu wniosku, usprawiedliwioną treścią art. 67 ust. 4 ustawy zasiłkowej.
Owszem aktywność płatnika jest wymagana w zakresie wypełnienia części wniosku, jednak to na uprawnionym ciążył obowiązek zainicjowania postępowania poprzez złożenie wniosku, gdyż ubezpieczony w styczniu 2018r. otrzymał dokumenty wypełnione przez pracodawcę celem ich uzupełnienia w części dotyczące ubezpieczonego i złożenia do ZUS.
Zgodnie z §8 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Pracy, Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 r. w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa lub ich wysokość oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków :
dokumentami niezbędnymi do przyznania i wypłaty świadczenia rehabilitacyjnego są:
1) złożony w formie papierowej lub w formie dokumentu elektronicznego uwierzytelnionego z wykorzystaniem kwalifikowanego certyfikatu lub profilu zaufanego ePUAP na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu, wniosek o świadczenie rehabilitacyjne, zawierający dane określone w załączniku nr 5 do rozporządzenia;
2) złożone w formie papierowej lub w formie dokumentu elektronicznego uwierzytelnionego z wykorzystaniem kwalifikowanego certyfikatu lub profilu zaufanego ePUAP na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu, zaświadczenie o stanie zdrowia osoby, w stosunku do której ma być wydane orzeczenie, wystawione przez lekarza prowadzącego
leczenie nie wcześniej niż na miesiąc przed datą złożenia wniosku;
3) złożony w formie papierowej lub w formie dokumentu elektronicznego uwierzytelnionego z wykorzystaniem kwalifikowanego certyfikatu lub profilu zaufanego ePUAP na elektroniczną skrzynkę podawczą Zakładu, wywiad zawodowy z miejsca pracy – chyba że wniosek o świadczenie rehabilitacyjne składa osoba, której niezdolność do pracy powstała po ustaniu ubezpieczenia, osoba prowadząca pozarolniczą działalność, osoba współpracująca z osobą prowadzącą pozarolniczą działalność albo osoba duchowna;

W załączniku Nr 5 wskazano zakres danych wniosku o świadczenie rehabilitacyjne

I. W części wypełnianej przez wnioskodawcę:
1) dane ubezpieczonego - pierwsze imię, nazwisko, numer PESEL albo seria i numer paszportu i data urodzenia, jeżeli nie nadano numeru PESEL, oraz adres zamieszkania;
2) wskazanie przyczyny ubiegania się o świadczenie rehabilitacyjne, to jest: ogólny stan zdrowia, wypadek przy pracy albo choroba zawodowa;
3) informacja, czy wnioskodawca wystąpił o ustalenie uprawnień lub ma ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty z tytułu niezdolności do służby, wojskowej renty inwalidzkiej, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zagranicznej emerytury, zagranicznej renty z tytułu niezdolności do pracy, z podaniem organu rentowego i daty wystąpienia z wnioskiem lub daty, od której uprawnienia zostały ustalone;
4) informacja, czy wnioskodawca jest uprawniony do zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku albo świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, z podaniem daty, od której uprawnienia zostały ustalone;
5) zobowiązanie do poinformowania podmiotu wypłacającego świadczenie rehabilitacyjne o wszelkich zmianach, w zakresie określonym w pkt 1, 3 i 4;
6) numer rachunku bankowego wnioskodawcy.
II. W części wypełnianej przez płatnika składek:
1) NIP i REGON płatnika składek, a jeżeli płatnikowi składek nie nadano tych numerów albo jednego z nich - numer PESEL lub seria i numer paszportu, jeżeli nie ma obowiązku posługiwania się NIP i nie nadano numeru PESEL;
2) symbol(...)/(...);
3) informacja o okresie trwania ubezpieczenia wnioskodawcy;
4) nazwa i adres płatnika składek lub - w przypadku złożenia wniosku w formie dokumentu papierowego - pieczątka płatnika składek, jeżeli ją posiada;
5) data i podpis osoby upoważnionej do wypełnienia wniosku, numer telefonu oraz - w przypadku złożenia wniosku w formie dokumentu papierowego - pieczątka zawierająca imię, nazwisko i stanowisko, jeżeli ją posiada.
III. W części wypełnianej przez płatnika zasiłku chorobowego:
1) wskazanie okresu niezdolności do pracy z powodu choroby, za który wnioskodawca otrzymał wynagrodzenie za okres niezdolności do pracy lub zasiłek chorobowy;
2) wskazanie, z jakim dniem zakończy się okres zasiłkowy oraz czy jest to 182- czy 270-dniowy okres zasiłkowy;
3) nazwa i adres płatnika składek lub - w przypadku złożenia wniosku w formie dokumentu papierowego - pieczątka płatnika składek, jeżeli ją posiada;
4) data i podpis osoby upoważnionej do wypełnienia wniosku, numer telefonu oraz - w przypadku złożenia wniosku w formie dokumentu papierowego - pieczątka zawierająca imię, nazwisko i stanowisko, jeżeli ją posiada.
Zgodnie z treścią załącznika nr 5 do rozporządzenia powyżej, ubezpieczony winien być w posiadaniu wszystkich niezbędnych danych, które jako osoba wnioskująca miał wpisać we wniosku. Zgodnie z treścią złącznika w części wypełnianej przez wnioskodawcę należy wpisać:
1) dane ubezpieczonego – pierwsze imię, nazwisko, numer PESEL albo seria i numer paszportu i data urodzenia, jeżeli nie nadano numeru PESEL, oraz adres zamieszkania;
2) wskazanie przyczyny ubiegania się o świadczenie rehabilitacyjne, to jest: ogólny stan zdrowia, wypadek przy pracy albo choroba zawodowa;
3) informację, czy wnioskodawca wystąpił o ustalenie uprawnień lub ma ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty z tytułu niezdolności do służby, wojskowej renty inwalidzkiej, nauczycielskiego, świadczenia kompensacyjnego, zagranicznej emerytury, zagranicznej renty z tytułu niezdolności do pracy, z podaniem organu rentowego i daty wystąpienia z wnioskiem lub daty, od której uprawnienia zostały ustalone;
4) informację, czy wnioskodawca jest uprawniony do zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku albo świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, z podaniem daty, od której uprawnienia zostały ustalone;
5) zobowiązanie do poinformowania podmiotu wypłacającego świadczenie rehabilitacyjne o wszelkich zmianach, w zakresie określonym w pkt 1, 3 i 4;
6) numer rachunku bankowego wnioskodawcy.
Są to więc dane i informacje podstawowe, dotyczące personaliów składającego i innych wiadomości bezpośrednio dotyczących tej osoby.
Podkreślenia wymaga, że nie można było przypisać cech adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy zaniechaniem przekazania wniosku przez ubezpieczonego w terminie, a przesłaniem mu przez płatnika składek dokumentacji od płatnika zależnej, w której błędnie oznaczone były okresy zasiłkowe w oparciu o stanowisko organu z 10 stycznia 2018 r. Błąd w dokumentacji zależnej od płatnika, nie eliminował możliwości złożenia wniosku, a organ prowadzący postępowanie rozpoznając go, spostrzegłby ten błąd i bacząc na toczące się następnie postępowanie z odwołania od decyzji z 26 czerwca 2018 r., bądź już na sam wniosek o korektę okresów o którą wnosił ubezpieczony, wstrzymałby się z wydaniem decyzji o prawie do świadczenia rehabilitacyjnego do czasu prawomocności wyroku, bądź też zweryfikował od razu okresy zasiłkowe. Ponadto , jeżeli ubezpieczony chciałby uzyskać korektę dokumentów to mógł to uczynić, skoro w dniu 27 sierpnia 2018 r. stawił się do zakładu pracy i został wpuszczony na teren zakładu celem odbioru dokumentów do lekarza medycyny pracy.
Wskazać także należy, że z przepisów nie wynika, aby był ustawowy obowiązek składania wniosku o świadczenie rehabilitacyjne w terminie 6 tygodni przed końcem okresu zasiłkowego. Termin wyżej wskazany w informacji we wniosku ( k.64) jest terminem instrukcyjnym, którego celem jest zapewnienie uprawnionemu stałego źródła utrzymania i eliminację okresów bez uzyskiwania żadnych dochodów.
Ubezpieczony nie uzupełnił wniosku w części dotyczącej ubezpieczonego, nie przekazał wniosku do organu rentowego aż do marca 2022r.
Bezzasadny jest również ten zarzut stawiany organowi, z którego wynika, że organ z urzędu, po wyczerpaniu okresu zasiłkowego, w przypadku dalszej niezdolności do pracy, winien postawić ubezpieczonego przez lekarzem orzecznikiem lub komisją lekarską w celu ustalenia prawa do świadczenia. Owszem w art. 18 ust. 3 ustawy zasiłkowej wskazano, że o wystąpieniu okoliczności uprawniających do uzyskania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego orzeka lekarz orzecznik ZUS, jednak takie orzeczenie wydawane jest już w toku zainicjowanego przez uprawnionego postępowania o przyznanie prawa do świadczenia, a nie w toku postępowania o wydanie decyzji określającej okresy zasiłkowe. Wezwanie lekarza prowadzącego leczenie do udzielenia informacji o zdolności do pracy ubezpieczonego i na podstawie informacji od niego uzyskanej wskazanie w decyzji z dnia 26 czerwca 2018 r. niezdolności do pracyR. J.po 27 lutego 2018 r., nie uchybiło żadnym przepisom.
Reasumując powyższe rozważania wskazać należy, że zapatrywania ubezpieczonego co do terminu złożenia wniosku o świadczenie rehabilitacyjne były błędne. Ubezpieczony w nieuprawniony sposób, samoczynnie przyznał sobie uprawnienie do skorzystania z dobrodziejstwa art. 67 ust. 4 ustawy zasiłkowej, uważając, że skoro nie zalicza się do grona osób, które miały przeszkody w złożeniu wniosku, to może skorzystać z długiego 3 letniego terminu przedawnienia. Fakt niepozostawania w zatrudnieniu po uzyskaniu pewności prawnej o okresach zasiłkowych nie mogły wpłynąć na wynik postępowania. Zwłoka w złożeniu wniosku o świadczenie rehabilitacyjne była niezrozumiała i nieuzasadniona, wobec szeregu innych aktywności ubezpieczonego skierowanych przeciwko organowi i pracodawcy. Konsekwencją powyższego była ocena , iż doszło do przedawnienia roszczenia o wypłatę świadczenia.
Odwołanie podlegało oddaleniu zgodnie zart. 47714§1 k.p.c.,
Sędzia Alina Kordus-Krajewska