Sąd Okręgowy w Suwałkach
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 166/22
Data wyroku: 2022-06-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Piotr Witkowski
Słowa kluczowe: Nienależne świadczenie
Podstawa prawna: art. 138 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt III U 166/22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 czerwca 2022r.
Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

sędzia Piotr Witkowski

Protokolant:

Marta Majewska-Wronowska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 czerwca 2022r. w Suwałkach
sprawyR. W.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wW.
o zwrot nienależnie pobranego świadczenia
w związku z odwołaniemR. W.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wW.
z dnia 3 marca 2022 r. znak(...)

1

      zmienia zaskarżoną decyzję i stwierdza, żeR. W.nie pobrał świadczenia za okres od 1 sierpnia 2021r. do 30 września 2021r. w łącznej kwocie(...)złotych z tytułu emerytury i dodatku pielęgnacyjnego po zmarłejH. S. (1)i nie jest zobowiązany do jego zwrotu;

2

zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wW.na rzeczR. W.(...)złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt III U 166/22

UZASADNIENIE
Zakład Ubezpieczeń Społecznych I oddział wW.decyzją z dnia 3.03.2022 r. stwierdził, żeR. W.pobrał nienależne świadczenia za okres od 01-08-2021 do 30-09-2021 w łącznej kwocie(...)zł z tytułu: emerytury i dodatku pielęgnacyjnego po zmarłejH. S. (2)i zobowiązał go do ich zwrotu.
W odwołaniu od tej decyzjiR. W.wniósł o jej zmianę i ustalenie, że nie pobrał nienależnego świadczenia w kwocie(...)zł oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego ustalonych na podstawie §2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów w wysokości(...)zł.
Decyzji zarzucił rażące naruszenie prawa administracyjnegoart. 107 par. 1 pkt. 6 k.p.a.w zw. zart. 123 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznychpoprzez nie zamieszczenie w decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz prawa materialnegoart. 138 ust.1 i 2 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychpoprzez całkowicie bezzasadne przyjęcie, iż pobrał nienależne świadczenie.
Wskazał, że żądanie organu związane jest z przekazaniem przez organ do banku zagranicznego świadczeń za miesiące sierpień i wrzesień 2021 r. przysługujących jego matceH. S. (2)po jej śmierci, która miała miejsce w dniu(...)r. W chwili śmierci zmarła matka mieszkała wB..
Nigdy jednak nie miał i nie ma dostępu do żadnego konta bankowego, którym ewentualnie posługiwała się jego zmarła matka wB., ani też nie uzyskał żadnych środków pieniężnych pochodzących z tego konta.
Podniósł też, że środki przekazane zmarłej matce po dacie jej śmierci nie wchodzą do długów spadkowych. Zmarła nie mogła z nich skorzystać. Rolą organu jest ustalenie, kto z tych środków skorzystał.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Przytoczył treśćart. 138 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychmówiący o tym jakie świadczenie uważa się za nienależne, kiedy nie można żądać zwrotu kwot nienależnie pobranych świadczeń i kiedy można odstąpić od żądania ich zwrotu.
Wskazał, że zgodnie z informacją(...)zagraniczny bank nie może zwrócić wyżej wymienionej kwoty, ponieważ rachunek bankowy na który przekazywane były środki pieniężne z tytułu emerytury i dodatku pielęgnacyjnego został zamknięty i w sprawie odzyskania tych środków należy kontaktować się ze spadkobiercami zmarłejH. S. (2). PanR. W.jest zaś spadkobiercą poH. S. (2)(zmarła była jego matką). W dniu(...)r. złożył wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego z tytułu zgonuH. S. (2), który decyzją z dnia(...)r. został mu wypłacony w kwocie(...)PLN.
Sąd Okręgowy w Suwałkach ustalił i zważył, co następuje:
Odwołanie jest uzasadnione.
Zgodnie z powołanym przez organ rentownyart.138 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, tylko osoba , która nienależnie pobrała świadczenie, jest obowiązana do ich zwrotu. W sprawie natomiast nie można mówić, że to odwołujący się pobrał po śmierci w dniu(...)r. swojej matkiH. S. (2)przekazane na rachunek bankowy kwoty emerytury i dodatku pielęgnacyjnego za miesiąc sierpień i wrzesień 2021 r. Brak jest na to jakichkolwiek dowodów, a odwołujący się temu stanowczo zaprzeczył. Okoliczność, że odwołujący się złożył wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego wcale nie dowodzi, że to on pobrał nienależne jużH. S. (2)kwoty emerytury i dodatku pielęgnacyjnego za miesiąc sierpień i wrzesień. 2021 roku.
Fakt też, że odwołujący jest spadkobiercąH. S. (2)nie stanowi podstawy do żądania od niego zwrotu przekazanych na rachunek bankowy kwot emerytury i dodatku pielęgnacyjnego. Brak jest bowiem na to podstawy prawnej, a jak wyżej wskazano tylko osoba, która pobrała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu. Stanowisko banku, że o zwrot wypłaconych kwot należy zwrócić się do spadkobiercówH. S. (2)nie ma znaczenia w sprawie. Do spadku wchodzą mianowicie tylko należneH. S. (2)pieniądze do dnia jej śmierci t.j.(...), co jednoznacznie wynika z treściart. 922 § 1 k.p.c.Jeżeli zatem organ rentowy chce skutecznie odzyskać przekazaneH. S. (2)po jej śmierci kwoty emerytury i dodatku pielęgnacyjnego za miesiąc sierpień i wrzesień 2021r. musi w toku postępowania z bankiem uzyskać informację kto po śmierciH. S. (2)pobrał pieniądze z jej konta.
O kosztach zastępstwa procesowego Sąd rozstrzygnął z mocy przepisuart. 98 k.p.c.w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 w sprawach opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800). Organ rentowy przegrał sprawę więc obowiązany jest zwrócić odwołującemu się poniesione przez niego koszty wynagrodzenia dla ustanowionego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Wynagrodzenie to określają przepisy wskazanego rozporządzenia.
PW/ps