Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 195/21
Data wyroku: 2022-04-12 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Sędzia Ireneusz Łaski
Słowa kluczowe: Deputaty i ich ekwiwalenty
Podstawa prawna: art. 74 ustawy o komercjalizacji

Sygn. akt VIII U 195/21

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 17 grudnia 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.powołując się na treśćustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych(Dz. U. z 2015 r. poz. 965) oraz art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacjiprzedsiębiorstwa państwowego (...)(Dz. U z 2018 r., poz. 1311 t.j.) odmówiłR. Ś.prawa do deputatu węglowego. W uzasadnieniu decyzji organ, wskazał, że ze zgromadzonych dokumentów wynika, że bezpośrednio przed przejściem na emeryturę pomostową wnioskodawca nie był pracownikiem zatrudnionym na kolei.(decyzja k. 40 II plik akt ZUS)
Od powyższej decyzjiR. Ś.odwołał się w dniu 31 grudnia 2020 r. do Sądu Okręgowego w Łodzi uznając wymienioną decyzję za krzywdzącą, wniósł o jej zmianę i przyznanie prawa do deputatu węglowego. Wnioskodawca wskazał, że w okresie od 01.09.1975 r. do 25.07.1999 r. był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...)a następnie przyznano mu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na stałe. Ubezpieczony podkreślił, że przez okres pobierania renty miał wypłacany także deputat węglowy i podejmował jedynie prace dorywcze.(odwołanie k. 3)
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie i podniósł argumentację jak w zaskarżonej decyzji.(odpowiedź na odwołanie k. 4)
Sąd Okręgowy w Łodzi ustalił, co następuje:
R. Ś.urodził się w dniu (...)(okoliczność bezsporna)
Ubezpieczony w okresie od 1.09.1975 r. do 25.07.1999 r. był zatrudniony na umowę o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy na kolei w(...) S.A.Zakład (...)wŁ.jako uczeń nauki zawodu, robotnik kwalifikowany, starszy rzemieślnik, rewident taboru kolejowego a ostatnio starszy rewident taboru kolejowego.(świadectwo pracy k. 4 I i II plik akt ZUS)
W (...) S.AZakład (...)wŁ.wnioskodawca w okresach od 1.04.1980 r. do dnia 30.04.1985 r., od 11.02.1986 r. do 30.09.1995 r. oraz od 11.10.1995 r. do 25.07.1999 r. wykonywał w pełnym wymiarze czasu pracy i stale pracę w szczególnych warunkach, tj. prace bezpośrednio przy ustawianiu drogi przebiegu pociągów i pojazdów metra (dyżurny ruchu, nastawniczy, manewrowy, ustawiacz, zwrotniczy, rewident taboru bezpośrednio potwierdzający bezpieczeństwo pociągu, dyspozytor ruchu metra, dyżurny ruchu i stacji metra) wymienione w załącznikunr 2 poz. 6 Ustawy z dnia 19.12.2008 r. o emeryturach pomostowych(Dz. U z 2008 r. nr 237, poz. 1656).(bezsporne a nadto świadectwo pracy w warunkach szczególnych k. 5 II plik akt ZUS)
Decyzją z dnia 11 sierpnia 1999 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznał wnioskodawcy od dnia 26.07.1999 r. prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na stałe wraz z ekwiwalentem za węgiel.(decyzja k. 14 I plik akt ZUS, zeznania wnioskodawcy 00:01:46, płyta CD k. 28 )
W okresie pobierania renty ubezpieczony wykonywał czynności na podstawie umów zlecenia oraz umowy o pracę na rzecz firm ochroniarskich jako pracownik ochrony.(zeznania wnioskodawcy 00:01:46, płyta CD k. 28, zaświadczenie k. 99, 102, 104, 106, 107, 120, 124, 126, 136 -137, 140, 146 –149, 153, 155, 160, 161, 164 – 165, 167, 176, 178, 183, 190 – 192, 196, 199, 202, 204, 217, 222, 224 I plik akt ZUS, świadectwo pracy k. 13 II plik akt ZUS)
W okresie od 21.06.2000 r. do 30.11.2000 r. wnioskodawca świadczył pracę na umowę o pracę wZakładzie Produkcyjno - Handlowo – Usługowym Zakład Pracy (...)wS.przy odbiorze ciastek.(świadectwo pracy k. 14 II plik akt ZUS)
W dniu 14 lipca 2020 r. ubezpieczony złożył wniosek o przyznanie prawa do emerytury pomostowej.(wniosek k. 1-4 verte II plik akt ZUS).
Decyzją z dnia 27 sierpnia 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.na podstawieustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowychprzyznał wnioskodawcy emeryturę pomostową od 01.07.2020 r., tj. od miesiąca w którym zgłoszono wniosek.
Podstawę obliczenia emerytury stanowiła ustalona na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury:
- kwota składek na ubezpieczenie emerytalne z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie, tj. 36768,40 zł;
- kwota kapitału początkowego zewidencjonowana na koncie z uwzględnieniem waloryzacji, tj. 559487,72 zł;
- średnie dalsze trwanie życia dla osoby w wieku 60 lat, według tablic średniego trwania życia obowiązujących w dniu zgłoszenia wniosku o emeryturę wyniosło 261,50 miesięcy.
Wysokość emerytury pomostowej na dzień 01.07.2020 r. wyniosła miesięcznie 2280,14 zł.(decyzja k. 14 – 15 II plik akt ZUS)
Do ustalenie prawa do emerytury pomostowej wnioskodawcy uwzględniono okres pracy w warunkach szczególnych na kolei w wymiarze 15 lat.(karta przebiegu zatrudnienia k. 15 II plik akt ZUS, zeznania wnioskodawcy 00:01:46, płyta CD k. 28)
Decyzją z dnia 12 listopada 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.przeliczył ubezpieczonemu emeryturę pomostową od 01.12.2020 r., tj. od najbliższego terminu płatności świadczenia.
Podstawę obliczenia emerytury stanowiła ustalona na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury:
- kwota składek na ubezpieczenie emerytalne z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie, tj. 36768,40 zł;
- kwota kapitału początkowego zewidencjonowana na koncie z uwzględnieniem waloryzacji, tj. 559487,72 zł;
- średnie dalsze trwanie życia dla osoby w wieku 60 lat, według tablic średniego trwania życia obowiązujących w dniu zgłoszenia wniosku o emeryturę wyniosło 261,50 miesięcy.
Wysokość emerytury pomostowej na dzień 01.07.2021 r. wyniosła miesięcznie 2280,14 zł.(decyzja k. 29 – 30 II plik akt ZUS)
W dniu 15 grudnia 2020 r.R. Ś.złożył w organie rentowym ustnie do protokołu wniosek o przyznanie prawa do ekwiwalentu pieniężnego za kolejowy deputat węglowy w związku przejściem na emeryturę pomostową w dniu 01.07.2020 r.(wniosek k. 39 II plik akt ZUS)
Zaskarżoną decyzją z dnia 17 grudnia 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówiłR. Ś.prawa do deputatu węglowego. W uzasadnieniu decyzji organ, wskazał, że ze zgromadzonych dokumentów wynika, że bezpośrednio przed przejściem na emeryturę pomostową wnioskodawca nie był pracownikiem zatrudnionym na kolei.(decyzja k. 40 II plik akt ZUS)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonych dowodów zarówno w postaci dokumentów a w szczególności załączonych do akt ZUS, w tym świadectw pracy oraz świadectwa pracy w szczególnych warunkach z(...) S.A.Zakład (...)wŁ.a także zeznań wnioskodawcy.
Powyższe dowody nie były podważane w toku procesu przez żadną ze stron i stanowią zatem wiarygodne źródło dowodowe.
Podkreślić należy zaś, że strony z ustalonego w zakresie koniecznym dla rozstrzygnięcia sprawy, stanu faktycznego, wywodziły odmienne skutki prawne, ta zaś kwestia należy do oceny prawnej zebranego w sprawie materiału dowodowego, czego Sąd dokona poniżej w ramach rozważań prawnych.
Sąd Okręgowy w Łodzi zważył, co następuje:
W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego i poczynionych na jego podstawie ustaleń faktycznych oraz przeprowadzonej oceny dowodów, należy uznać, że odwołanieR. Ś.zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 74 ust. 1. ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacjiprzedsiębiorstwa państwowego (...)” (Dz. U z 2021 r., poz. 146 t.j.) byłemu pracownikowi kolejowemu pobierającemu emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy, przyznaną na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin lub przepisówustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych(Dz.U. z 1983 r. poz. 144, z późn. zm.15)) albo przepisówustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz.U. z 2020 r. poz. 53, 252, 568, 1222 i 1578), a także członkom rodziny tego pracownika pobierającym po nim rentę rodzinną przyznaną na podstawie wymienionych przepisów, przysługuje prawo do deputatu węglowego w ilości 1800 kg węgla kamiennego rocznie, w formie ekwiwalentu pieniężnego.
2. Za podstawę ustalenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego, o którym mowa w ust. 1, przyjmuje się przeciętną średnioroczną cenę detaliczną 1000 kg węgla kamiennego z roku poprzedzającego rok, w którym ekwiwalent ma być wypłacany, ogłaszaną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w terminie do dnia 20 stycznia każdego roku, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, skorygowaną o przewidywany w ustawie budżetowej średnioroczny wskaźnik wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych dla gospodarstw domowych emerytów i rencistów na rok planowany.
3. Świadczenie określone w ust. 1 przysługuje również emerytowi lub renciście, który pobiera emeryturę lub rentę z tytułu zatrudnienia w okresach równorzędnych z okresami zatrudnienia na kolei, oraz osobie, której przyznano kolejową emeryturę lub rentę w drodze wyjątku.
4. Prawo do deputatu węglowego nie przysługuje jednak emerytowi lub renciście, jeżeli nie przysługiwało mu w okresie zatrudnienia, z tytułu którego powstało prawo do emerytury lub renty.
5. Ekwiwalent pieniężny, o którym mowa w ust. 1, przyznaje i wypłaca w dwóch terminach wraz z wypłatą emerytury lub renty: w marcu - za okres od 1 stycznia do 30 czerwca i we wrześniu - za okres od 1 lipca do 31 grudnia każdego roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych z dotacji celowej z budżetu państwa.
6. W przypadku przyznania emerytury lub renty po terminie wypłaty ekwiwalentu pieniężnego, ekwiwalent należny od dnia przyznania emerytury lub renty do końca półrocznego okresu, o którym mowa w ust. 5, wypłaca się łącznie z pierwszą należnością z tytułu emerytury lub renty.
7. W przypadku przyznania renty rodzinnej po emerycie lub renciście ekwiwalent pieniężny z tytułu tej renty przysługuje dopiero po upływie okresu, za który został wypłacony emerytowi lub renciście.
8. Emerytom lub rencistom przebywającym w domach pomocy społecznej ekwiwalent pieniężny wypłaca się miesięcznie wraz z wypłatą emerytury lub renty.
9. W przypadku gdy rentę rodzinną pobiera więcej niż jedna osoba, wszystkim tym osobom przysługuje łącznie jeden ekwiwalent. W razie podziału renty rodzinnej ekwiwalent pieniężny ulega podziałowi w częściach równych, odpowiednio do liczby uprawnionych.
10. Emeryci i renciści nabywają prawo do ekwiwalentu pieniężnego z dniem przyznania emerytury lub renty.
11. Prawo do pobierania ekwiwalentu pieniężnego ustaje lub ulega zawieszeniu wraz z ustaniem prawa do emerytury lub renty.
Prawo do ekwiwalentu za deputat węglowy jest uprawnieniem o charakterze wyjątkowym o ustawowej podstawie, świadczenie to wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych z dotacji celowej z budżetu państwa. W swych początkach było to prawo pracownika kolejowego do bezpłatnego przydziału węgla, co skutkowało zrównoważeniem jego utraty kwotą pieniężną (parytet towaru i pieniądza). Przydzielanie węgla pracownikom i rencistom lub emerytom (...) stanowiło przywilej, mający łagodzić trudności w nabywaniu węgla na wolnym rynku, należny oprócz i niezależnie od wynagrodzenia za pracę oraz od emerytury i renty. Stanowiło także swego rodzaju tradycję wywodzącą się z tego, że węgiel składowany był na terenach kolejowych. Z tych przyczyn deputat węglowy ustanowiony został jako bezpłatny przydział węgla, co realizowało cel wyposażenia pracowników w dobro reglamentowane także po ich przejściu na emeryturę lub rentę, spełniane w pieniądzu tylko wówczas, gdy przydział węgla był zbędny (por. uchwałę siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 6 lipca 2000 r., sygn. akt III ZP 9/00, OSNAP rok 2000, nr 24, poz. 902).
Zgodnie z treścią art. 74 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacjiprzedsiębiorstwa państwowego (...)”, byłemu pracownikowi kolejowemu, pobierającemu emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy przyznaną na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin lub przepisówustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowychalbo przepisówustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a także członkom rodziny tego pracownika, pobierającym po nim rentę rodzinną przyznaną na podstawie wymienionych przepisów, przysługuje prawo do deputatu węglowego w ilości 1.800 kg węgla kamiennego rocznie, w formie ekwiwalentu pieniężnego. Dyspozycją przytoczonego przepisu ustawodawca określił krąg podmiotów, którym przysługuje prawo do deputatu węglowego, tj. byłym pracownikom kolejowym pobierającym rentę lub emeryturę (lub członkom ich rodzin), którzy prawo do renty lub emerytury uzyskali na podstawie jednego z trzech wymienionych aktów prawnych, a ponadto w okresie zatrudnienia na kolei mieli prawo do deputatu węglowego.(vide wyrok SA w Łodzi z dnia 17.02.2015 r., III AUa 661/14, opubl. Legalis nr 1242616)
Stosownie zaś treściart. 114 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz. U z 2021 r. poz. 291 z późn. zm.) prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość.
Zgodnie zart. 56 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych(Dz. U. z 2018 roku, poz. 1924)która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2009 r. ilekroć w przepisach odrębnych jest mowa o emeryturze, należy przez to rozumieć również emeryturę pomostową.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać trzeba, że kwestią sporną było, czy ubezpieczonemu przysługuje w świetle przytoczonego wyżej art. 74 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacjiprzedsiębiorstwa państwowego (...)” prawo do wypłaty deputatu węglowego w ilości 1800 kg węgla kamiennego rocznie w formie ekwiwalentu pieniężnego.
W ocenie Sądu Okręgowego, wbrew twierdzeniom Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wnioskodawcaR. Ś.spełnił wszystkie ustawowo wymagane przesłanki do przyznania prawa do deputatu.
Ubezpieczonego bez wątpienia uznać trzeba, za byłego pracownika kolejowego w rozumieniu ww. przepisu. Był on bowiem zatrudniony na kolei ((...) S.A.Zakład (...)wŁ.) od 1.09.1975 r. do 25.07.1999 r. na umowę o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy jako uczeń nauki zawodu, robotnik kwalifikowany, starszy rzemieślnik, rewident taboru kolejowego a ostatnio starszy rewident taboru kolejowego, co potwierdzają wprost dokumenty takie jak świadectwa pracy i świadectwo pracy w szczególnych warunkach.
Nadto ubezpieczony oświadczył, że otrzymywał deputat węglowy, co nie było kwestionowane przez stronę przeciwną. Wykazano też jednoznacznie, że od dnia 1.07.2020 r. ubezpieczony pobiera emeryturę pomostową przyznaną w oparciu o zatrudnienie na kolei, które było przeważającym okresem świadczenia pracy przez ubezpieczonego.
Zdaniem Sądu Okręgowego spełnienie wymienionych wyżej wymagań uprawnia wnioskodawcę do uzyskania prawa do ekwiwalentu za deputat węglowy kolejowy.Nie sposób zaś zgodzić się ze stanowiskiem organu rentowego jakoby deputat węglowy kolejowy przysługiwał wyłącznie byłym pracownikom kolejowy tylko, jeśli ostatnio przed przejściem na emeryturę byli zatrudnieni na kolei.
W myśl poglądu wyrażonego w orzecznictwie sądów powszechnych, który Sąd Okręgowy w pełni podziela w przedmiotowej sprawie wskazać trzeba, że przytoczona regulacja zawarta w art. 74 cytowanej ustawy jest jasna, gdyby bowiem wolą ustawodawcy było ograniczenie przedmiotowego prawa jedynie dla osób zatrudnionych na kolei bezpośrednio przed przejściem na emeryturę, dałby temu wyraz umieszczając taki zapis w przepisie, jak uczynił to przykładowo wustawie o świadczeniach przedemerytalnych(art. 2 ust. l ustawy o świadczeniu przedemerytalnym). Niedopuszczalna jest zaś w tym względzie wykładnia rozszerzająca, zwłaszcza, że treść powyższego przepisu jest jasno brzmiąca i konkretna. Dokonana natomiast przez organ rentowy wykładnia jest niczym nie popartą nadinterpretacją normy prawa.
Przypomnieć w tym miejscu wypada za Sądem Najwyższym(uzasadnienie wyroku dnia 20 września 2017 r. I UK 341/16, opubl. Legalis nr 1695962),iż w judykaturze i doktrynie prezentowane jest jednolite stanowisko odnośnie reguł pierwszeństwa wykładni językowej. Jeżeli językowe znaczenie tekstu jest jasne, wówczas - zgodnie z zasadą clara non sunt interpretanda - nie ma potrzeby sięgania po inne, pozajęzykowe metody wykładni. W takim wypadku wykładnia pozajęzykowa może jedynie dodatkowo potwierdzać, a więc wzmacniać, wyniki wykładni językowej wykładnią systemową czy funkcjonalną. Nie oznacza to jednak, że granica wykładni, jaką stanowić może językowe znaczenie tekstu, jest granicą bezwzględną. Oznacza to jedynie, że do przekroczenia tej granicy niezbędne jest silne uzasadnienie aksjologiczne, odwołujące się przede wszystkim do wartości konstytucyjnych. Sąd Najwyższy w swoim orzecznictwie wielokrotnie wyjaśniał, że przepisy regulujące system zabezpieczenia społecznego ze względu na swoją istotę i konstrukcję podlegają wykładni ścisłej. Nie powinno się więc stosować do nich wykładni celowościowej, funkcjonalnej lub aksjologicznej w opozycji do wykładni językowej, jeżeli ta ostatnia prowadzi do jednoznacznych rezultatów interpretacyjnych.
Przepis art. 74 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego (...) nie odnosi się jedynie do pracowników ostatnio zatrudnionych na kolei, ale do wszystkich byłych pracowników kolejowych, co wynika wprost z literalnego brzmienia w/w przepisu.(tak wyrok SA w Gdańsku z dnia 27.09.2012 r., III AUa 515/12, opubl. Legalis nr 749307, wyrok SO w Ostrołęce z dnia 11.02.2015 r., III U 1028/14, opubl. Legalis nr 1994346)
Sąd Apelacyjny w Łodzi w uzasadnieniu do wyroku z dnia z dnia 17.02.2015 r., III AUa 661/14, opubl.L., podkreślił, że skoro nabycie przez wnioskodawcę prawa do świadczenia nastąpiło w oparciu o zatrudnienie na kolei, w czasie którego był on uprawniony do deputatu węglowego, to prawo do tego deputatu w świetle art. 74 ust. 1 i 4 ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego (...) przysługuje mu również, jako byłemu pracownikowi kolejowemu uprawnionemu do renty/emerytury na podstawie ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
W ocenie Sądu Apelacyjnego w Łodzi stylistyka tego przepisu skłania do wniosku, że ustawodawca położył nacisk na silny związek tego świadczenia ze stosunkiem pracy, gdyż nie użył określenia „emerytowi” lub „renciście”, tylko „byłemu pracownikowi kolejowemu”. Ekwiwalent za deputat węglowy jest niewątpliwie świadczeniem wywodzącym się ze stosunku pracy na kolei i ten aspekt oraz literalne brzmienie przepisu należy mieć na względzie w procesie wykładni i subsumcji. Zdaniem Sądu Apelacyjnego, ust. 1 i ust. 4 art. 74 ustawy z dnia 8 września 2000 r. należy odczytywać łącznie w ten sposób, że prawo do deputatu węglowego przysługuje byłym pracownikom kolejowym, którzy na podstawie właśnie tego zatrudnienia uzyskali emeryturę lub rentę, co w przypadku renty oznacza, że nabycie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w oparciu o zatrudnienie poza koleją wyklucza nabycie prawa do deputatu. Istotne jest zatem ustalenie, czy renta przyznawana na podstawie ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ustalona została na podstawie zatrudnienia kolejowego i wówczas prawo do deputatu przysługuje, czy też na podstawie zatrudnienia poza koleją, co wyklucza przyznanie prawa do deputatu (podobnie Sąd Apelacyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 7 marca 2012 r., sygn. akt III AUA 1699/11, Legalis nr 733836). Innymi słowy, przepis art. 74 ustawy z dnia 8 września 2000 r. nie odnosi się jedynie do byłych pracowników ostatnio zatrudnionych na kolei, ale do wszystkich byłych pracowników kolejowych, którzy jako emeryci lub renciści uzyskali to uprawnienie w oparciu o zatrudnienie na kolei, a nie o inne zatrudnienie.
W tym stanie rzeczy jeśli ubezpieczonyR. Ś.nabył prawo do emerytury i podstawa wymiaru tego świadczenia ustalona została wyłącznie z okresów zatrudnienia na kolei, w czasie których ubezpieczony pobierał deputat węglowy, to jest on byłym pracownikiem kolejowym uprawnionym do ekwiwalentu pieniężnego za ten deputat w rozumieniu art. 74 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2000 r., niezależnie od tego, że po zakończeniu tego zatrudnienia pobierał świadczenie rentowe a następni wykonywał czynności na podstawie umów zlecenia , czy umów o pracę na rzecz innych podmiotów poza koleją, gdyż ustawa nie wymaga nawet, aby praca na kolei była ostatnim zatrudnieniem przed nabyciem prawa do emerytury.
Brak jest także, zdaniem Sądu Okręgowego, podstaw prawnych dla argumentacji zgodnie, z którą w omawianym przepisie nie została wymienionaustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych.
Jak trafnie uwypuklił bowiem Sąd Apelacyjny w Gdańsku w uzasadnieniu do wyroku z dnia 27.09.2012 r., III AUa 515/12, opubl.L., po pierwsze ustawa ta nie obowiązywała w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego (...), a po drugie – przepisart. 56 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowychstanowi, że ilekroć w przepisach odrębnych jest mowa o emeryturze, należy przez to rozumieć również emeryturę pomostową. Powyższa norma stanowi wystarczają podstawę do uznania, że mimo braku wymienienia w art. 74 ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego (...) wprost przepisówustawy o emeryturach pomostowychnależy je jednak uwzględniać przy ustalaniu uprawnienia do deputatu węglowego w formie ekwiwalentu pieniężnego. Nadto, podkreślenia wymaga, że za taką interpretacją przemawia wykładnia systemowa. Brak jest bowiem racjonalnych przesłanek do uznania, iż wolą ustawodawcy było pozbawienie osób pobierających emerytury pomostowe prawa do w/w świadczenia. Emerytury te, tak samo jak emerytury uregulowane ustawą z dnia 17 grudnia 1998 r., przysługują z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. (tak SA w Gdańsku wyrok z dnia 27.09.2012 r., III AUa 515/12, opubl.L.)
Ponieważustawa z dnia 19.12.2008r. o emeryturach pomostowychjest aktem prawnym późniejszym niż ustawa o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego (...), treśćart. 56 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowychmiała na celu umożliwienie osobom otrzymującym emerytury pomostowe otrzymywanie tych samych dodatkowych kwot, które są przyznawane osobom pobierającym emerytury w oparciu o przepisy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin lub przepisyustawy z dnia 12 czerwca 1975r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowychalbo przepisyustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Takie rozumienie przepisuart. 56 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowychjest zgodne z zasadą równego traktowania osób pobierających świadczenia emerytalne, które były zatrudnione u tego samego pracodawcy i które pobierały deputat węglowy w okresie zatrudnienia. (tak wyrok SA w Gdańsku z dnia 27.09.2012 r., III AUa 515/12, opubl.L.)
W związku z powyższym wnioskodawca spełnia wszystkie przesłanki wskazane w przepisie art. 74 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacjiprzedsiębiorstwa państwowego (...). Tym samym, brak jest podstaw do odmowy przyznania mu prawa do wypłaty deputatu węglowego.
Mając na względzie wskazane okoliczności Sąd Okręgowy, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję i przyznałR. Ś.prawo do ekwiwalentu pieniężnego za deputat węglowy od dnia 1 grudnia 2020 r tj., od pierwszego dnia miesiąca złożenia wniosku o przedmiotowe świadczenie, zgodnie z żądaniem.
Sędzia
Zarządzenie: odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć organowi rentowemu, wypożyczając akta emerytalne.
Sędzia