Sąd Okręgowy w Warszawie
XII Wydział Karny
Sygnatura akt: XII K 134/19
Data wyroku: 2022-09-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Katarzyna Stasiów

Sygn. akt XII K 134/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 września 2022 roku
Sąd Okręgowy w Warszawie XII Wydział Karny w składzie:
Przewodnicząca: SSO Katarzyna Stasiów
Protokolant: Paulina Powązka-Płóciennik, Daniel Wiśniewski
przy udziale oskarżyciela subsydiarnegoL. Z.
po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 15 lipca 2021 r., 29 września 2021 r., 16 maja 2022 r. i 8 września 2022 r.
sprawyD. S.synaR.iS.,urodzonego (...)wP.oskarżonego o to, że:
1. w dniu 30 grudnia 2009 roku, działając w imieniuspółki (...) sp. z o.o.z siedzibą wB., zawarł z pokrzywdzonymL. Z.umowę sprzedaży należącej do pokrzywdzonego nieruchomości położonej we wsiB.gminaP.oznaczonej jakodziałki (...), dla której Sąd Rejonowy w Piasecznie Wydział IV Ksiąg Wieczystych prowadził księgę wieczystą o numerzeKW (...)z odroczonym terminem płatności z zamiarem uniknięcia realizacji całości zobowiązania, przez co doprowadził pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia jego mieniem o znacznej wartości, tj. 845 000 złotych,
tj. o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.
D. S.iR. C. (1)synaT.iM.urodzonego (...)oskarżonych o to, że:
2. działając wspólnie i w porozumieniu w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wyzyskując błądL. Z.co do możliwości(...) sp. z o.o.w organizacji z siedzibą wW., w dniu 12 kwietnia 2012 r. doprowadził do zmiany pierwotnej umowy sprzedaży nieruchomości położonej we wsiB.gminaP.oznaczonej jakodziałki (...), dla której Sąd Rejonowy w Piasecznie Wydział IV Ksiąg Wieczystych prowadził księgę wieczystą o numerzeKW (...)w ten sposób, że zamiastspółki (...) sp. z o.o.wB.wprowadził jako kupującego niewypłacalny podmiot w postacispółki (...) sp. z o.o.w organizacji z siedzibą wW.z zamiarem niespełnienia na rzecz pokrzywdzonegoL. Z.odroczonego świadczenia, przez co doprowadzili pokrzywdzonegoL. Z.do niekorzystnego rozporządzenia jego mieniem wartości 845 000 złotych,
tj. o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.
D. S.oskarżonego o to, że:
3. w dniu 3 czerwca 2015 r., działając w imieniuspółki (...) sp. z o.o.z siedzibą wW., zbył jedyny wartościowy składnik majątku spółki na rzecz(...) sp. z o.o.za kwotę znacznie odbiegającą od wartości rynkowej celem pokrzywdzenia wierzycieli i udaremniając uzyskanie przezL. Z.od przedmiotowej spółki należności związane z umową sprzedaży z dnia 30 grudnia 2009 r.,
tj. o czyn zart. 300 § 1 k.k.
I.D. S.iR. C. (1)uniewinnia od dokonania zarzucanych im czynów;
II.kosztami procesu obciąża oskarżyciela subsydiarnegoL. Z..

UZASADNIENIE

Formularz UK 1

Sygnatura akt

XII K 283/16

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybieart. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k.albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

1.USTALENIE FAKTÓW

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

D. S.
D. S.oraz
R. C. (1)
D. S.

1. OskarżonyD. S.w dniu 30 grudnia 2009 roku, działając w imieniuspółki (...) sp. z o.o.z siedzibą wB., zawarł zL. Z.umowę sprzedaży należącej do pokrzywdzonego nieruchomości położonej we wsiB.gminaP.oznaczonej jakodziałki (...)wraz z udziałem wdziałkach (...)za łączną cenę 1 245 000 złotych.
Wówczas jedynym wspólnikiem(...)byłD. S.. Wcześniej oskarżony rozpoczął budowę osiedla domów bliźniaków wB.. Ta inwestycja została zrealizowana.

L. Z.ustalił zD. S., że sprzeda jego spółce swoją nieruchomość, a(...)wybuduje na niej dom segmentowy, przy czym jeden z segmentów miał stanąć na działce o nr.(...), której własnośćL. Z.sobie pozostawił.
W dniu zawarcia umowy sprzedający otrzymał 50 000 złotych, 350 000 złotych miał otrzymać do 22 grudnia 2012 r., a kwota 845 000 złotych miała być rozliczona poprzez wybudowanie segmentu na działceL. Z.w terminie do 20 czerwca 2020 r.
Ani zabudowa szeregowa, ani planowane później przedszkole na przedmiotowej nieruchomości nie powstały.
350 000 złotych zostało spłacone na rzeczL. Z.w gotówce wraz z odsetkami. Łącznie z początkowymi 50 000 złotych pokrzywdzony otrzymał 412 000 złotych. Ostatnia wpłata na rzecz pokrzywdzonego miała miejsce w 2017 roku. Do chwili wydania niniejszego wyroku nie została zapłacona kwota 845 000 złotych kapitału w związku z niewybudowaniem segmentu dla oskarżyciela subsydiarnego (faktyczne niespłacono 833 000 złotych). O zapłatę kwoty 845 000 złotych toczy się postępowanie cywilne w Sądzie Okręgowym w Warszawie w sprawie o sygnaturze akt I C 3003/18.
D. S.posługuje się trzema potwierdzeniami zapłaty, z których wynika, że ostatnia kwota również została oskarżycielowi zapłacona, co jest przezL. Z.kwestionowane.
Do 2010 r.spółka (...)osiągała zyski ze swojej działalności. W 2011 i 2012 roku przyniosła straty – w 2011 r. na kwotę 308 902,07 złotych, a w 2012 r. na kwotę 2 470 884 złote.
2. 12 kwietnia 2012 r.(...) sp. z o.o.reprezentowana przezR. C. (1)(teściaD. S.) iL. Z.zawarli umowę modyfikującą umowę z 30 grudnia 2010 r. w ten sposób, że w miejscespółki (...) sp. z o.o.wB.weszłaspółka (...) sp. z o.o.w organizacji z siedzibą wW.. Określono też nowe terminy wywiązania się z zobowiązań przez kupującego.
3. w dniu 3 czerwca 2015 r.D. S., działając w imieniuspółki (...) sp. z o.o.z siedzibą wW.,D. S.zbył przedmiotową nieruchomość na rzecz(...) sp. z o.o.reprezentowanej przezV.DoR. C. (2).

Dowód

Numer karty

zeznaniaL. Z.

k. 110v-112 oraz k.11-12, 127-128 akt prokuratorskich PR 2Ds(...)

zeznaniaM. M. (2)

k. 109v-110

zeznaniaH. M.

k. 164

zeznaniaV.DoR. C. (2).

k. 279

opiniaM. K.z Instytutu Ekspertyz Sądowych im.J. S.wK.z zakresu badania dokumentów k. 76-85, faktura k. 131, informacje z SR Piaseczno k.133-153, akt notarialny k. 158-163 oraz k. 260-278, pozew z załącznikami k. 176-188, odpowiedź na pozew k. 189-191, potwierdzenia otrzymania zapłaty k.192-203, rozszerzenie powództwa k.204-206, umowa k. 213-217, koncepcja przedszkola k. 220-225, informacjaD. S.k. 229, informacjaspółki (...)k. 237 oraz k.248, informacja z(...)k.281-282, informacja zBanku (...)k. 294.

1.OCena DOWOdów

1.1

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

zeznania przesłucha-nych świadków

Sąd dał wiarę zeznaniomL. Z.. Świadek – w miarę swojej pamięci – przedstawił prawdziwy przebieg okoliczności. Pomimo żalu do oskarżonegoS.związanego z przedmiotem sporu nie zeznaje w sposób nadmiernie obciążający oskarżonych, nie kwestionując korzystnych dla nich okoliczności.
Sąd dał wiarę w fakt nieotrzymania przez oskarżyciela kwot 200 000 złotych (drugi akapit potwierdzenia otrzymania zapłaty z dnia 10 grudnia 2012 r.), 300 000 złotych (drugi akapit potwierdzenia otrzymania zapłaty z dnia 2 stycznia 2013 r.) oraz 360 000 złotych (drugi akapit potwierdzenia otrzymania zapłaty z 12 sierpnia 2013 r.). Gdyby pokrzywdzony faktycznie otrzymał te kwoty, nie miałby powodu do toczenia trzech procesów sądowych.
Z opinii biegłego wynika ponadto, że wszystkie trzy dolne akapity potwierdzeń otrzymania zapłaty zostały wydrukowane w innym cyklu druku i za pomocą innego tonera niż akapity pierwsze. Zasady prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego każą uznać, że potwierdzenia zostały podrobione. Brak podstaw do rozbijania w potwierdzeniach kwoty przyjętej w danym dniu na poczet jednego zobowiązania na dwie osobne – pierwszą niewielką, a drugą znacznej wartości. Kolejnym argumentem jest fakt posiadania przezL. Z.jednego z tych trzech potwierdzeń (z dopisaną później kwotą 360 000 złotych) jeszcze przed dodrukowaniem drugiego akapitu.
ZeznaniaM. M. (2)w połączeniu informacją od tego świadka (k. 130-131) i odD. S.jako reprezentującegospółkę (...)(k. 229) potwierdzają, żespółka (...)nie prowadziła działalności gospodarczej poza sprzedażą przedmiotowej nieruchomości w 2015 roku.
ZeznaniaH. M.nie wniosły niczego do sprawy. Świadek twierdził, że niczego nie pamięta.
ZeznaniaV.DoR. C. (2)łącznie z dokumentacją bankową potwierdziły fakt nabycia nieruchomości przezspółkę (...)i zapłacenia ceny.

dowody nieosobo-we

Na uznanie za wiarygodne co do ich treści, formy oraz legalności sporządzenia zasługują dowody z ujawnionych w sprawie dokumentów. Dokumenty zostały sporządzone zgodnie z przepisami prawa. Żadna ze stron ich nie kwestionowała.
Za rzetelną i obiektywną sąd uznał opinię biegłegoM. K.z Instytutu Ekspertyz Sądowych im.J. S.wK.z zakresu badania dokumentów.

1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Odnośnieuniewinnienia oskarżonegoD. S.od zarzutu oszustwa w dniu 30 grudnia 2009 r.,stwierdzić należy, że brak jest jakiegokolwiek dowodu na to, że oskarżony wyczerpał znamionaart. 286 § 1 k.k.Późniejsze niespłacenie całości zobowiązania czy nawet posługiwanie się w 2018 roku podrobionymi potwierdzeniami zapłaty nie może być uznane za dowód zamiaru bezpośredniego oszustwa istniejącego w grudniu 2009 r.
W kwestii owych potwierdzeń otrzymania zapłaty toczy się proces karny przed Sądem Rejonowym w Piasecznie. Prawomocny wyrok jeszcze nie zapadł. Sąd rozpoznający tę sprawę dokonał własnej oceny wiarygodności zeznańL. Z., jednakże pomimo ustalenia w tym względzie na niekorzyśćD. S., nadal brak jest dowodu na popełnienie przez oskarżonego przestępstwa już w chwili zawierania pierwszej umowy.
W procesie karnym niezbędne jest wykazanie winy ponad wszelką wątpliwość. W niniejszej sprawie zaś pewne okoliczności wskazują wręcz, że bardziej prawdopodobny jest brak zamiaru oszustwa. Jeszcze w 2010 rokuspółka (...)dobrze prosperowała, więc plany inwestycyjne nie były nierealne, zwłaszcza zważywszy na to, że jedna podobna inwestycja, w której uczestniczyłD. S., zakończyła się pomyślnie. Fakt spłacania należności aż do 2017 roku również wskazuje na brak zamiaru niedokonania zapłaty. Trudności w prosperowaniu spółki w 2011 i 2012 roku mogły być przyczyną rezygnacji z inwestycji i braku spodziewanych zysków umożliwiających spłatę całej kwoty. Sam pokrzywdzony przyznaje, że cena nieruchomości była zawyżona. Wartość nieruchomości pokrzywdzony szacuje na około milion złotych (k. 111v). Zdaniem sądu wartość była jeszcze mniejsza, o czym niżej.
O ile po udanej inwestycji oskarżony mógłby ponieść koszt drogo nabytych działek, o tyle niezrealizowanie planów to uniemożliwiło.
Odnośnie uniewinnienia obu oskarżonych od przestępstwa popełnionego 12 kwietnia 2012 roku,czyn w takim kształcie nie wyczerpuje znamion oszustwa z powodu braku rozporządzenia w tej dacie mieniem.
Sąd nie uznał również winyD. S.odnośnie zbycia w 2015 roku nieruchomości na rzeczspółki (...)celem udaremnienia spłaceniaL. Z..
Po pierwsze – przedmiotowa transakcja nie była fikcyjna,(...) sp. z o.o.zaciągnęła kredyt w banku i pieniądze zostały przelane na rzecz sprzedającego. Spłata pokrzywdzonego nie stała się więc niemożliwa, ale wręcz łatwiejsza. Po drugie - nie można stwierdzić, że cena sprzedaży była zaniżona. Na brak takiej pewności wskazują też zeznaniaL. Z.(k. 111v). Po trzecie zaś pokrzywdzony – jak sam zeznał – jeszcze do 2017 roku był spłacany, co dowodzi, że niewypłacalnośćD.(...)nie zaistniała.
Co do wartości przedmiotowej nieruchomości sąd dokonał następujących orientacyjnych obliczeń.
W grudniu 2009 r. nieruchomość ta o łącznej wielkości 1863 metry kwadratowe została sprzedana przezL. Z.za cenę 1 245 000 złotych, czyli 668 złotych za metr kwadratowy. W czerwcu 2015 rokuD.(...)sprzedała nieruchomośćK.za 683 000 złotych, czyli 366 złotych za metr. Swoją działkę wielkości 397 metrów kwadratowych, na której nie powstał segment, pokrzywdzony sprzedał w grudniu 2017 roku za cenę 115 000 złotych, czyli około 290 złotych za 1 metr kwadratowy. Dziś średnia cena 1 metra kwadratowego działki budowlanej wB.to około 445 złotych.
Powyższe – po uwzględnieniu inflacji postępującej od 2009 r. do dziś - wskazuje po pierwsze na to, że nie sposób mówić o zaniżonej cenie sprzedaży działkispółce (...). Po drugie zaś, że cena w pierwszej transakcji – zgodnie z zeznaniamiL. Z.– była zawyżona i to bardziej niż o 245 000 złotych.
Ta druga okoliczność jest w procesie karnym korzystna dla oskarżonego, gdyż wskazuje, że większy procent rzeczywistej wartości nieruchomości został po zawarciu umowy spłacony niż wynika to z ceny w akcie notarialnym. 412 000 złotych stanowi 33% kwoty 1 245 000 złotych, ale już 60% kwoty 683 000 złotych. Im większa część wartości nieruchomości jest spłacona, tym trudniej udowodnić brak zamiaru spłaty zobowiązania w dniu zawarcia umowy.
Z powyższych względów sąd po wyczerpaniu inicjatywy dowodowej stron nie przypisał oskarżonym zarzucanych im czynów.

1.KOszty procesu

Punkt wyroku

Przytoczyć okoliczności

Sąd na podstawieart. 632 k.p.k.kosztami sądowymi obciążył oskarżyciela subsydiarnego.

1.1Podpis