Sąd Okręgowy w Elblągu
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 395/20
Data wyroku: 2021-03-16 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Elżbieta Kosecka-Sobczak
Słowa kluczowe: Wykroczenie
Podstawa prawna: art. 437 kpk w zw. z art. 109 kpw, art. 86 § 1 kw

Sygn. akt VI Ka 395/20

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 marca 2021 roku
Sąd Okręgowy w Elblągu w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:
Przewodnicząca: Sędzia Elżbieta Kosecka- Sobczak
Protokolant: stażysta Joanna Deręgowska
po rozpoznaniu w dniach: 08 grudnia 2020 r. oraz 16 marca 2021 r.
sprawyM. T. (1)
c.W.iM.,ur. (...)wN.
obwinionej z art. 86 § 1 kw
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę obwinionej
od wyroku Sądu Rejonowego w Braniewie
z dnia 18 września 2020 roku o sygn. akt II W 635/19
I. zmienia zaskarżony wyrok:
a) w pkt. I w ten sposób, że obwinionąM. T. (1)uznaje za winną tego, że w dniu 25 lipca 2019 roku w miejscowościB., woj.(...), na skrzyżowaniuul. (...)zul. (...), kierując pojazdem markiS.onr rej. (...), nie zachowując należytej ostrożności, spowodowała zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że podczas omijania nietypowo stojącego pojazdu markiA.onr rej. (...)zbyt późno dokonała redukcji prędkości oraz zaniechała należytej obserwacji tego pojazdu, przy ustaleniu że taktyka i technika jazdy kierującej pojazdem markiA.onr rej. (...)była nieprawidłowa, co w konsekwencji doprowadziło do kolizji obu pojazdów, tj. czynu z art. 86 § 1 k.w. i za to na podstawie art. 86 § 1 k.w w zw. z art. 39 § 1 k.w. odstępuje od wymierzenia kary,
b) w pkt. II w ten sposób, że uchyla rozstrzygnięcie o opłacie,
II. zwalnia obwinioną od kosztów postępowania odwoławczego.
Sygn. akt VI Ka 395/20

UZASADNIENIE
M. T. (1)została obwiniona o to, że w dniu 25 lipca 2019 roku o godz. 09.30 w miejscowościB., na skrzyżowaniuul. (...)zul. (...), kierując pojazdem markiS.onr rej. (...), spowodowała zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że nie zachowując należytego odstępu od poprzedzającego ją pojazdu markiA.onr rej. (...)doprowadziła do zderzenia obu pojazdów, tj. o czyn z art. 86 § 1 kw.
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Braniewie z dnia 18 września 2020 roku w sprawie o sygn. II W 635/19:
I. obwinionaM. T. (1)została uznana za winną tego, że w dniu 25 lipca 2019 roku w miejscowościB.woj.(...)- (...), na skrzyżowaniuul. (...)zul. (...), kierując pojazdem markiS.onr rej. (...), nie zachowując należytej ostrożności, spowodowała zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że podczas próby wyprzedzania od prawej strony pojazdu markiA.onr rej. (...), nie zachowując należytego odstępu od poprzedzającego ją w/w pojazdu doprowadziła do kolizji obu pojazdów, tj. wykroczenia z art. 86 § 1 kw i za to na podstawie art. 86 § 1 kw w z. z art. 24 § 1 i § 3 kw w pkt I wyroku wymierzono jej karę grzywny w wymiarze 200 zł ;
II. obciążono obwinioną zryczałtowanymi wydatkami postępowania w wysokości 120 oraz opłatą w wysokości 30 zł.
Powyższy wyrok w całości zaskarżył obrońca obwinionej, zarzucając temu wyrokowi obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wydanego orzeczenia, tj.
1)art. 4 i art. 5 § 1 i 2 kpkw zw. zart. 81 kpwprzez przyjęcie winy obwinionej, mimo iż wina ta nie została obwinionej udowodniona oraz tłumaczenie nie dających się usunąć wątpliwości na niekorzyść obwinionej, z naruszeniem zasady domniemania niewinności;
2)art. 7 kpk,art. 366 § 1 kpk,art. 410 kpk,art. 424 § 1 pkt 1 kpkw zw. zart. 8 kpww zw. zart. 82 § 1 kpwwyrażający się w przekroczeniu zasad swobodnej oceny dowodów, przez dowolne, wybiórcze ich uwzględnienie, niepełną ocenę, brak analizy na tle innych dowodów, pominięcie części dowodów, czego konsekwencją było nieuzasadnione przyjęcie winy obwinionej, a także w ustaleniu okoliczności faktycznych sprawy na podstawie niekompletnego materiału dowodowego;
3)art. 97 kpkw zw. zart. 4 kpkw zw. zart. 8 kpwpolegający na rezygnacji ze sprawdzenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sądu a konkretnie czy wersja kolizji drogowej była możliwa, biorąc pod uwagę odległości na drodze, szerokość pojazdów, opisywane przez świadków usytuowanie pojazdów na drodze i dalszą jazdę kierowcy samochoduA. (...), a także uszkodzenia pojazdów, wynikające z fotografii i nadal istniejących uszkodzeń samochodu markiS.;
4)art. 170 § 1 pkt 2 i 3 kpkw zw. zart. 39 kpwpoprzez bezpodstawne oddalenie przez Sąd wniosku dowodowego obwinionej o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowego.
Skarżący także zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę i mających wpływ na treść wyroku, a mianowicie uznanie, iż obwiniona spowodowała zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, pomimo że materiał zgromadzony w sprawie nie daje podstaw do takich ustaleń.
Podnosząc powyższe skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie obwinionej i zasądzenie na rzecz obwinionej kosztów postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Braniewie. Ponadto wniósł o dopuszczenie dowodu i przeprowadzenie przed sądem odwoławczym dowodu z zawnioskowanej opinii biegłego sądowego, ewentualnie na wypadek iż nie zachodzą przesłanki określone wart. 106a kpw, to wniósł o zobowiązanie Sądu I instancji do przeprowadzenia dowodu.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja obrońcy obwinionej co do wniosków o zmianę wyroku i o uniewinnienie obwinionej lub o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, to nie zasługiwała na uwzględnienie.
Skarżący zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie wielu przepisów postępowania, ale należy stwierdzić, że w odniesieniu do dowodów zebranych w sprawie przez sąd I instancji, to sąd ten starał się dokonać swobodnie oceny wszystkich takich dowodów, co przedstawił w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (nota bene skoro pisemne uzasadnienie wyroku jest sporządzone po tym jak wyrok zapadł, to nawet stwierdzenie naruszeniaart. 424 kpknie stanowi o wykazaniu względnej przyczyny odwoławczej zart. 438 pkt.2 kpktj. takiej obrazy przepisu postępowania, która mogła mieć wpływ na treść wyroku).
Niewątpliwie zaś głównym uchybieniem Sądu I instancji było nieuwzględnienie wniosku obrońcy o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Sąd Okręgowy podziela w tym zakresie stanowisko obrońcy, że w niniejszej sprawie zasadnym było aby biegły z zakresu techniki drogowej i rekonstrukcji wypadków sporządził opinię w oparciu o zebrany materiał dowodowy i ocenił jakie zasady ruchu drogowego dany kierowca naruszył. Dlatego też w toku postępowania odwoławczego Sąd konwalidował to uchybienie i dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej, ruchu drogowego i rekonstrukcji wypadków drogowychT. C. (1)na okoliczność przebiegu zdarzenia z dnia 25.07.2019 roku w celu przeanalizowania materiałów sprawy w zakresie oceny zachowania kierowców obu pojazdów. I o ile sąd odwoławczy uznał, że w realiach rozpoznawanej sprawy faktycznie doszło do zbyt pochopnego oddalenia wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego, ale wobec tego, że dowód taki został dopuszczony i przeprowadzony w toku postępowania odwoławczego, to zarzut obrazyart. 170 § 1 pkt 2 i 3 kpkw zw. zart. 39 kpw(oraz związany z nim zarzut obrazyart. 97 kpkw zw. zart. 4 kpkw zw. zart. 8 kpwpolegający na rezygnacji ze sprawdzenia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sądu) zdezaktualizował się. Wobec przeprowadzenia tego dowodu przez sąd odwoławczy nie było też już podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Braniewie.
Natomiast treść opinii biegłegoT. C., która została zaakceptowana przez strony, gdyż nikt nie wniósł zastrzeżeń do jej treści, to nie wskazywała na podstawy do uniewinnienia obwinionej.
Biegły w swej opinii faktycznie uznał, że wersji kierującej pojazdemA.(oraz jadącej z nią pasażerki) nie potwierdził zakres uszkodzeń obu pojazdów, co dawało podstawę do uznania częściowo zasadności zarzutu obrony dot. nieprawidłowej oceny i niezasadnego dania w pełni wiary zeznaniomL. S.i pasażerki pojazdu tj.S. K.. Analizując dostępne dowody – w tym te na których wymowę zwrócił w apelacji uwagę obrońca obwinionej-biegły przyjął, że kierująca pojazdemA.wykonując skręt w prawo na jezdni ze zmienioną organizacją jazdy musiała choćby częściowo znajdować się na przeciwnym pasie ruchu. Jednak zauważył też, że oba pojazdy znajdowały się na drodze z pierwszeństwem przejazdu i że kierująca samochodemS.obwiniona znajdując się w odległości od samochoduA.mogła zauważyć nietypowo usytuowany na jezdni pojazdA.i winna zastosować zasadę ograniczonego zaufania w tych nietypowych warunkach i gdy rozpoczął się ruchA., to reagować hamowaniem. Biegły stwierdził, że taktyka i technika jazdy kierującejA.była nieprawidłowa, gdyż wykonywała ona manewr skrętu w prawo z miejsca znacznie oddalonego od prawej krawędzi, czy prawej części jezdni i nie upewniła się czy tym manewrem nie stworzy zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego. Jednocześnie jednak biegły odpowiadając na pytanie który z kierowców i jakim zachowaniem doprowadził do zaistnienia zdarzenia drogowego, to oprócz wskazania nieprawidłowej techniki i taktyki jazdy kierującejA., to wskazał również, że i kierująca pojazdemS.nie zachowała należytej ostrożności podczas omijania stojącego pojazdu, która w tej sytuacji powinna prowadzić do znaczniejszego zmniejszenia prędkości i obserwacji pojazdu nietypowo stojącego (samochoduA.) na jezdni.
Sąd Odwoławczy analizując treść opinii biegłego uznał, że opinia ta jest oparta o wiedzę specjalistyczną, jest pełna, jasna, należycie umotywowana, a zatem należy ją uznać za wiarygodną. Opinia ta – co jeszcze raz należy podkreślić- nie była też kwestionowana przez strony, co pozwala wnioskować, że i oskarżyciel i obwiniona i jej obrońca uznali ją za przekonujący dowód. A dowody zgromadzone w sprawie w postaci szkicu miejsca zdarzenia, protokołu oględzin tego miejsca, dokumentacji fotograficznej oraz dokumentów z akt sprawy, a także przedmiotowa opinia biegłego z zakresu ruchu drogowego we wzajemnym powiązaniu wskazują, nawet przy stwierdzeniu, że nie można była w pełni dać wiary relacjom kierującejA.i jej pasażerki, żeM. T. (1)w dniu 25 lipca 2019 roku w miejscowościB., woj.(...), na skrzyżowaniuul. (...)zul. (...), kierując pojazdem markiS.onr rej. (...), nie zachowując należytej ostrożności, spowodowała zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że podczas omijania nietypowo stojącego pojazdu markiA.onr rej. (...)zbyt późno dokonała redukcji prędkości oraz zaniechała należytej obserwacji tego pojazdu, przy ustaleniu że taktyka i technika jazdy kierującej pojazdem markiA.onr rej. (...)była nieprawidłowa, co w konsekwencji doprowadziło do kolizji obu pojazdów.
Do takiego wniosku należało dojść na podstawie analizy dowodów zgromadzonych w sprawie, po ich uzupełnieniu, o wnioskowaną przez obronę opinię biegłegoT. C.. Ocena zaś ww dowodów, dokonana przez pryzmatart. 7 kpk(iart. 5§2kpkw sytuacji gdy biegły nie uwzględnił wersji o włączonym kierunkowskazie i to z takim wyprzedzeniem by prawidłowo zasygnalizować manewr skrętu), w zw. zart. 8 kpw, dawała podstawy do przyjęcia, że oprócz kierującejA., to też i obwiniona podczas zdarzenia nie zachowała należytej ostrożności, co biegły wykazał w opinii (której nie kwestionowano).
Z powyższego więc wynika, że nie można było uznać, że zaszły podstawy do pełnego uwzględnienia stanowiska obwinionej i jej obrońcy i do uniewinnieniaM. T.od wykroczenia z art. 86§1k.w.
Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem, który w pełni podziela tutejszy sąd, dla odpowiedzialności z przepisu art. 86 k.w. konieczne jest ustalenie, iż sprawca nie zachował „należytej ostrożności”, a więc takiej, jaka była wymagana w danej sytuacji. Każdy uczestnik ruchu drogowego jest obowiązany do zachowania ostrożności, czyli do „postępowania uważnego, przezornego, stosowania się do sytuacji istniejącej na drodze”. W niektórych sytuacjach ustawa wymaga ostrożności szczególnej, a więc większej niż zwykłe wymagania. Szczególna ostrożność to „ostrożność polegająca na zwiększeniu uwagi i dostosowaniu zachowania uczestników ruchu do warunków i sytuacji zmieniających się na drodze w stopniu umożliwiającym odpowiednio szybkie reagowanie”. Należyta ostrożność jest wymagana szczególnie przy przejazdach przez skrzyżowanie, przy wyprzedzaniu, przy omijaniu (patrz: Sąd Najwyższy w wyroku z 29.04.2003 r., III KK 61/03, LEX nr 77467). Podobną tezę wyraził również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 października 2009 r. SND 1/09, stwierdzając że obwiniony jako uczestnik ruchu drogowego, znajdując się w określonej sytuacji drogowej, nie zwiększył uwagi i nie dostosował swojego zachowania do warunków istniejących na drodze i takim zachowaniem wyczerpał dyspozycję wykroczenia drogowego określonego w art. 86 § 1 k.w.
A w ustalonych, przy wykorzystaniu opinii biegłego, okolicznościach sprawy, to nadal można było przyjąć, że w czasie omawianego zdarzenia obwinionaM. T.nie zachowała należytej ostrożności, czym i ona i kierującaA.(której taktyka i technika jazdy była nieprawidłowa), spowodowały zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym.
Mając zatem powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy na podstawieart. 437 §1 kpkw zw. z zart. 109§ 2 kpwzmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że uznałM. T. (1)za winną tego, że w dniu 25 lipca 2019 roku w miejscowościB., woj.(...), na skrzyżowaniuul. (...)zul. (...), kierując pojazdem markiS.onr rej. (...), nie zachowując należytej ostrożności, spowodowała zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że podczas omijania nietypowo stojącego pojazdu markiA.onr rej. (...)zbyt późno dokonała redukcji prędkości oraz zaniechała należytej obserwacji tego pojazdu, przy ustaleniu że taktyka i technika jazdy kierującej pojazdem markiA.onr rej. (...)była nieprawidłowa, co w konsekwencji doprowadziło do kolizji obu pojazdów, tj. czynu z art. 86 § 1 k.w. Przy czym mając na uwadze stwierdzoną przez biegłegoT. C.nieprawidłową taktykę i technikę kierującej drugim pojazdem tj.A., co też doprowadziło do zaistnienia zdarzenia drogowego z 25 lipca 2019r., sąd odwoławczy uznał, że biorąc pod uwagę tą okoliczność czynu oraz dotychczasowy nienaganny sposób życia obwinionej, to zaszły przesłanki z art. 39 § 1 kw do odstąpienia od wymierzenia kary (pkt I a wyroku) , a skoro doszło do zmiany wyroku i odstąpienia od wymierzenia kary, to w konsekwencji tego należało uchylić pkt II zaskarżonego wyroku w zakresie rozstrzygnięcia o opłacie (pkt I b wyroku.) A wobec tego na zasadach słuszności zwolniono obwinioną od kosztów postępowania odwoławczego (pkt II).