Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 1618/21
Data wyroku: 2021-09-24 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: Barbara Kempa
Słowa kluczowe: Kapitał początkowy
Podstawa prawna: art. 173, 174 ustawy z dn.17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS
Teza: brak potwierdzonych wynagrodzeń, uprawnia ZUS do przyjęcia najniższego wynagrodzenia

Sygn. akt VIII U 1618/21

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia z dnia 23 kwietnia 2021 roku znak(...)-2021, Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ., ustalił wysokość kapitału początkowegoS. B., na dzień 1 stycznia 1999 roku , na kwotę 71 891,82 zł.
Do ustalenia podstawy kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy, przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 01.01.1986 do 31.12.1995. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 40,76 %.
Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustalono, w wyniku pomnożenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącego 40,76 % przez kwotę 1220,89 zł, tj. kwotę bazową określonąustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2016 r. poz. 887)
Do obliczenia kapitału początkowego, organ rentowy przyjął: okresy składkowe (19 lat, 8 miesięcy tj. 236 miesięcy), nieskładkowe (5 miesięcy i 29 dni) oraz okresy sprawowania opieki nad dziećmi (1 rok, 11 miesięcy i 20 dni). Ustalony współczynnik, proporcjonalny do osiągniętego do 31 grudnia 1998 roku wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego, wyniósł dla ubezpieczonego 69,25 %
Średnie dalsze trwanie życia, wynosi 209 miesięcy (komunikat Prezesa GUS z dnia 25 marca 1999r. w sprawie tablicy średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn - M.P. Nr 12, poz.173).
Do ustalenia wartości kapitału początkowego organ rentowynie uwzględniłokresów:
- od 27.12.1990-15.01.1991r. jakom okres nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych w trakcie przebywania na zasiłku chorbowym;
- 19.11.1996-9.03.1998r. z uwagi na to nie figuruje jako pltanik składek wP..
Za nieudokumentowane wynagrodzenie w okresach :
22.05.75-26.07.75
18.09.75-19.12.75
10.02.76-5.06.79,
6.06.81-31.07.81,
21.09.81-6.10.81,
6.11.81-31.05.83,
3.09.84-17.12.84,
7.01.85-30.06.86,
1.06.87-15.09.188
ZUS przyjął kwoty najniższego wynagrodzenia w j.g.u proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy.
(decyzja z dnia 23.04. 2021 roku k. 43-44 akta ZUS)
W dniu 7.06.2021 r. odwołanie od powyższej decyzji złożyłS. B., za pośrednictwem profesjonalego pełnomconika. Ubezpieczony podniósł, że nie zgadza się z decyzją w części dotyczącej przyjęcia , za wyszzcegolnione okresy, anjnziszego wynagrdzenbia w j.g.u, albowiem z , załączonych swiadectw pracy wynika, że osiągał wynagrodzenia wyższe niż najniższe.W.zakwestionował wyliczenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego z lat od 01.01.1986 do 31.12.1995, w szczególności za lata 1986-1988.
(odwołanie – k. 3-5 , załączniki k. 6- 10)
W odpowiedzi na odwołanie, organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
(odpowiedź na odwołanie – k. 11-12)
Na rozprawie w dniu 6.09. 2021 roku, bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku, ani wnisoakodac ani jego pelnocmonbik , będąc prawidlowo powiadomionymi o terminie, nie stawili się , a pełnomocnik ZUS, na rozprawie, wniósł o oddalenie odwołania.
( dowody doręczeń : wezwania dla wnioskodawcy k. 32, zawiadomienia dla pelnomocnika wnioskodawcy k. 31 – poprzez PORTAL INFORMACYJNY , stanowisko pełnomocnika ZUS e - protokół z dnia 6.09.2021 roku 00:01:05 - 00:02:38 płyta CD k. 35)

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
S. B.urodził się (...)
(okoliczność bezsporna)
W okresie od 7 czerwca 1985 roku do 30 czerwca 1986 roku,wnioskodawca był zatrudniony w SpołecznymP.Budowlanym Spółdzielnia wP., na stanowisku murarz-tynkarz w pełnym wymiarze czasu . Na ostatnio zajmowanym stanowisku – murarz tynkarz, uzyskiwał wynagrodzenie wg kategorii 14 tj. stawka 38,00 zł/godz. plus premia regulaminowa
(świadectwo pracy – k. 12 akt kapitałowych)
W okresie od 15 lipca 1986 roku do 25 kwietnia 1987 roku,wnioskodawca był zatrudniony w(...)P.Budownictwa (...)w pełnym wymiarze czasu pracy , na stanowisku technik budowy . Na ostatnio zajmowanym stanowisku – technik budowy , uzyskiwał płacę zasadniczą wg XIV kategorii zaszereg. tj. 9200 - plus dodatek funkcyjny, - 500 , premia regulaminiwa plus premia mobilizacyjna, dodatek stażowy 10% .
(świadectwo pracy – k. 13 akt kapitałowych)
W okresie od 1 czerwca 1987 roku do 15 wrzesnia 1988 roku,wnioskodawca był zatrudniony w Budowlano - RemontowejSpółdzielni Pracy (...)wK., na stanowisku majster budowy .Na ostatnio zajmowanym stanowisku– majster budowy , uzyskiwał wynagrodzenie zasadnicze(...). + dodatek funkcyjny 1000 zl. oraz premię regulaminową
(kserokopia świadectwa pracy – k. 14 akt kapitałowych)
W dniu 5.02.2021r. wnioskodawca złożył wniosek o ustalenie kapitału początkowego , załaczając kserokopie świadectw pracy, żaświadczeń z Powiatowego Urzędu Pracy i decyzjeU.MiastaŁ.
/wniosek k. 1 , dokumentacja k. 4- 42 akt ZUS/
Zaskarżoną decyzją z dnia z dnia 23 kwietnia 2021 roku znak(...)-2021, Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ., ustalił wysokość kapitału początkowegoS. B., na dzień 1 stycznia 1999 roku , na kwotę 71 891,82 zł.
Do ustalenia podstawy kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy, przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 01.01.1986 do 31.12.1995. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 40,76 %.
Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustalono, w wyniku pomnożenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącego 40,76 % przez kwotę 1220,89 zł, tj. kwotę bazową określonąustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2016 r. poz. 887)
Do obliczenia kapitału początkowego, organ rentowy przyjął: okresy składkowe (19 lat, 8 miesięcy tj. 236 miesięcy), nieskładkowe (5 miesięcy i 29 dni) oraz okresy sprawowania opieki nad dziećmi (1 rok, 11 miesięcy i 20 dni). Ustalony współczynnik, proporcjonalny do osiągniętego do 31 grudnia 1998 roku wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego, wyniósł dla ubezpieczonego 69,25 %
Średnie dalsze trwanie życia, wynosi 209 miesięcy (komunikat Prezesa GUS z dnia 25 marca 1999r. w sprawie tablicy średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn - M.P. Nr 12, poz.173).
Do ustalenia wartości kapitału początkowego organ rentowynie uwzględniłokresów:
- od 27.12.1990-15.01.1991r. jakom okres nienależnie pobranego zasiłku dla bezrobotnych w trakcie przebywania na zasiłku chorbowym;
- 19.11.1996-9.03.1998r. z uwagi na to nie figuruje jako pltanik składek wP..
Za nieudokumentowane wynagrodzenie w okresach :
22.05.75-26.07.75
18.09.75-19.12.75
10.02.76-5.06.79,
6.06.81-31.07.81,
21.09.81-6.10.81,
6.11.81-31.05.83,
3.09.84-17.12.84,
7.01.85-30.06.86,
1.06.87-15.09.188
ZUS przyjął kwoty najniższego wynagrodzenia w j.g.u proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy.
(decyzja z dnia 23.04. 2021 roku k. 43-44 akta ZUS)
Powyższych ustaleń Sąd Okręgowy w Łodzi dokonał w oparciu o dokumenty, zawarte w aktach organu rentowego. Sąd zwraca uwagę, wnioskodawca jest reprezentowany przez perofesjonalego pełnomocnika, ale niezalenie od tego faktu, zarządzeniem z dnia 28.06.2021r. zobowiazal profesjonalego pelnocmocnika , do wskazania miejsca archiwizowania dokumatacji osobowej i placowej z zakwestionowanego , przez wnisokodawce , okresu .
( zarządzenie k. 14 )
Pismem procesowym z dnia 21.07.2021r. pelnomocnik odpowiedział, że wnioskodawca nie ma wiedzy o miejscu przechowywania akt ososbowych i placowych dotyczących tego okresu, Podniósł, że w okresie 1.06.1987- 15.09.1988
złożon. Analiza zgromadzonych w katch uebpzieczeniowych akpitalowych dowodów, w psoatci kserupii swiadecyw parcty, wskazuje, , w każdym e saidctw pracy – wynagrzdenie wnioskadcy na ostatbnio zajmowanym stanowiku , ale nei njest wskzana kwota realnei yzuyskiwanegio wtyanfdzenaoi. Sad tazk , z wiago na to,z e b wbnisoadcz neipzrdsati akt osbowych i placvowych z zakładów pracy , w których swiadczył pradcę –wnsioadc, e zgodnei e z wnisokami – przedstawionymi przez pelnomconika w odowłaniu i pismei procesowym , wnioskodawca chciałby, aby były podstawą uznania wynagrodzenia – za cały okres pracy.J.nie ma – żadnych informacjiod jakiej daty , w poszczególnych okresach aktywności wnioskodawcy, w danym zakładzie pracy , wnioskodawca objął – ostatnio – zajmowane stanowisko , co podkreśla każdy pracodawca , w każdym swiadectwie pracy.A to, zdaniem Sądu, implikuje uprawnioną też, że , przed objęciem – ostatnio zajmowanego stanowiska - wnioskodawca zajmował – inne ( nie ostatnie) .
W postaępownaiu przed SademP.iU. S.Sad może nie stosować ograniczeń dowodzenia , także, w zakresie wysokości uzyskiwanych wynagrodzen, jednakże wnioskodawca , reprezentowany przez profesjoanlnego pełnomocnika nie złożył – żadnych dowodów w sprawie, albowiem złożone do akt sprawy – kserokopie , są załaczone do akt kapitałowych wnioskodawcy.

Sąd Okręgowy w Łodzi zważył, co następuje:
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t. j. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1383) dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 roku, którzy przed dniem wejściaw życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy.
Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w art. 174 pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone zgodnie z art. 26 ust. 3 dla osób w wieku 62 lat (art. 173 ust. 2).
Wartość kapitału początkowego ustala się na dzień wejścia w życie ustawy,tj. na dzień 1 stycznia 1999 roku (ust. 3). Kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12 (art. 174 ust. 1 ww. ustawy).
Jak stanowiart. 174 ust. 2 powołanej ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychprzy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:
1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6,
2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5,
3) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-4 i 6-12,w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2.
W myśl ust. 3 ww. przepisu podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się przed dniem 1 stycznia 1999 roku.
Zgodnie z art. 15 w/w ustawy podstawę wymiaru emerytury i renty stanowi ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub na ubezpieczenie społeczne na podstawie przepisów prawa polskiego w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych, wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę lub rentę, z uwzględnieniem ust. 6 i art. 176.
W myśl z kolei, zaś, art.16, przy ustalaniu kolejnych 10 lat kalendarzowych, o których mowa w art. 15 ust. 1 i 2, przyjmuje się lata kalendarzowe następujące bezpośrednio po sobie, chociażby ubezpieczony w niektórych z tych lat przez okres roku lub w okresie krótszym niż rok nie pozostawał w ubezpieczeniu.
Zgodniez art. 15 ust. 2a. cyt. Ustawyjeżeli nie można ustalić podstawy wymiaru składek w okresie pozostawania w stosunku pracy wskazanym do ustalenia podstawy wymiaru emerytury i renty, za podstawę wymiaru składek przyjmuje się kwotę obowiązującego w tym okresie minimalnego wynagrodzenia pracowników, proporcjonalnie do okresu podlegania ubezpieczeniu i wymiaru czasu pracy.
Zgodnie z art. 185 ust. 1 cyt. ustawy przy ustalaniu wysokości emerytury dla osób nabywających prawo do emerytury w wieku określonym w art. 184, kapitał początkowy podlega przeliczeniu poprzez dodanie do okresów składkowych okresu równego różnicy pomiędzy wiekiem emerytalnym, o którym mowa w art. 24, a faktycznym wiekiem przejścia na emeryturę. Do przeliczonego kapitału początkowego stosuje się przepisy art. 173 ust. 3-6.
Z kolei w art. 6 w/w ustawy określono, które okresy aktywności zawodowej zaliczane są do okresów składkowych. Należą do nich przede wszystkim te okresy, za które odprowadzano składkę, m.in. okresy ubezpieczenia i okresy opłacania składek na ubezpieczenie społeczne w wysokości określonej w przepisach o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych.
Zgodnie z§ 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 rokusprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz. U. Nr 237, poz. 1412) środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są zaświadczenia pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lub inny dokument, na podstawie którego można ustalić wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu lub uposażenia.
Należy podkreślić, iż Sąd nie jest związany ograniczeniami dowodowymi określonymi dla dowodzenia przed organami rentowymi, co wynika z treściart. 473 k.p.c.i sprawia, że każdy fakt może być dowodzony wszelkimi środkami, które Sąd uzna za pożądane..
Wskazać należy, że stosownie doart. 6 k.c., ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. W postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych, okoliczności, mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość mogą być udowadnianewszelkimi środkamidowodowymi, przewidzianymi wk.p.c.Ograniczenia dowodowe, zawarte w ww. rozporządzeniu, dotyczą, bowiem, wyłącznie postępowania przed organem rentowym. Nie mają, więc, zastosowania w postępowaniu sądowym, opartym na zasadzie swobodnej oceny dowodów(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 grudnia 2006 r., sygn. akt I UK 179/06, LEX nr 342283).
Okresy – aktywności zawodowej wnioskodawcy , nie są kwestionowne. Przedmiotem sporu jest zastosowanie, przez ZUS, za okresy nieudowodnioncyh wynagrodzeń , art. 15 ust 2a cyt. Ustawy .
Sąd podkreśla ponownie: brak jakichkolwiek dowodów , poza świadectwem pracy z Budowlano - RemontowejSpółdzielni Pracy (...)wK.z z dokumentów potwierdzających okres, od jakiej daty, od którego dnia, wnioskodawca - zajmował, ostatnio zajmowane, stanowisko majstra budowy. Nie pozwala na przyjęcie , za cały okres tj. 1.06.1987-15.09.1988r. wynagrdzenia , uwidocznionego w świadrecwtei parcy – jako uzyskiwanego na oststnio zajmowanym stanowisku. W tej kwestii nie zostały , także , zgłoszone dowody z osobowych źródełdowodowych , w tym – nawet z zeznań wnioskodawcy, który nie stawił się na rozprawę w dniu 6 września 2021r.
Brak także, jakichkolwiek, poza świadectwami pracy , dowodów z dokumentów i osobowych źdódeł dowodowych , potwierdzających , ze przez cały okres aktywności zawodowej , uwidowcznionej w świadectwach pracy, wnioskodawca uzyskiwał takie wynagrodzenie, jak na – ostatnio zajmowanym stanowisku , oraz od jakiej daty – zajmował – to ostatnie – stanowisko.
Sąd, wobec braku dowodów, uwzględniając , zasady doświadczenia życiowego, zważył, że druga połowa lat osiemdziesiąt ubiegłego wieku , to okres po stanie wojennym , w którym inflacja była dotkliwa i wynagrodzenia ulegały bardzo częstym zmianom.
Wobec powyższego, Sąd na podstawieart. 47714§ 1 k. p. c., oddalił odowłanie

ZARZĄDZENIE
Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć profesjonalemu pełnomocnikowi wnioskodawcyadwokatowiM. Ś.za pośrednictwem PORTALU INFORMACYJNEGO ,