Sąd Rejonowy w Piszu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 291/19
Data wyroku: 2021-02-03 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: sędzia Jakub Błesiński
Słowa kluczowe: Podział majątku wspólnego
Podstawa prawna: art. 211 k.c.
Teza: Podział majątku wspólnego ze spłatą rozłożoną na raty.

Sygn. akt I Ns 291/19

POSTANOWIENIE
Dnia 3 lutego 2021 r.
Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: sędzia Jakub Błesiński
Protokolant: sekretarka Paula Milewska
po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2021 roku w Piszu r. na rozprawie
sprawy z wnioskuM. P.
z udziałemW. P.
o podział majątku wspólnego
p o s t a n a w i a :

I
Dokonać podziału majątku wspólnegoM. P.iW. P., w skład którego wchodzi:

a

a
własnościowe prawo dolokalu mieszkalnego numer (...), położonego wP., przyul. (...), dla którego Sąd Rejonowy w Piszu prowadziksięgę wieczystą KW (...), z którym to lokalem związany jest udział wynoszący(...)części nieruchomości wspólnej, z której lokal został wydzielony objętejksięgą wieczystą KW (...)o wartości 150.000 złotych;

b
żelazkoP.o wartości 200 złotych,

c
deska do prasowaniaV.o wartości 20 złotych,

d
opiekaczR. H.o wartości 200 złotych,

e
telewizorH. (...)o wartości 100 złotych,

f
telewizorP.o wartości 300 złotych,

g
odkurzaczM. (...)o wartości 300 złotych,

h
kanapa szara z 2012 roku, przerobiona o wartości 3000 złotych,

i
pralkaB.K.o wartości 1000 złotych,

j
zmywarka do naczyń pod zabudowę o wartości 1000 złotych,

k
narzędzia – wiertarka i wkrętarka o wartości 500 złotych,

l
samochód osobowyF. (...)onumerze rejestracyjnym (...)o wartości 5000 złotych

m
samochód osobowyF. (...)onumerze rejestracyjnym (...)o wartości 7000 złotych

w ten sposób, że składniki majątku opisane w ppkt. a do g przyznać wnioskodawczyni, a składniki majątku opisane w ppkt. h do m uczestnikowi;

II
Ustalić, że wnioskodawczyniM. P.poniosła nakłady ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny w kwocie 22.929,98 złotych;

III
Zasądzić odM. P.na rzeczW. P.tytułem dopłaty kwotę 55.345,01 złotych (pięćdziesiąt pięć tysięcy trzysta czterdzieści pięć złotych 01/100) płatną w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się niniejszego postanowienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie;

IV
Zasądzić odW. P.na rzeczM. P.kwotę 500,00 zł tytułem zwrotu części kosztów postępowania;

V
Orzec, iż uczestnicy postępowania ponoszą pozostałe koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.

Sygn. akt I Ns 291/19

UZASADNIENIE
M. P.wystąpiła z wnioskiem o podział majątku wspólnego byłych małżonków jako uczestnika wskazującW. P.. We wniosku z 1 października 2019 roku, który sprecyzowała pismem z 2 grudnia 2020 roku podała, że w skład majątku mającego ulec podziałowi wchodzi:

I
własnościowe prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego wP.przyulicy (...)o wartości 150 000 złotych, o powierzchni 67 m2, a także piwnicy przynależnej do tegoż mieszkania o powierzchni 6,60 m2, dla którego Sąd Rejonowy w Piszu prowadziksięgę wieczystą Kw nr (...), z którym to lokalem jest związany udział wynoszący(...)części nieruchomości wspólnej z której lokal został wydzielony objętejksięgą wieczystą Kw nr (...);

II
wyposażenie lokalu mieszkalnego, w którego skład wchodzą żelazkoP.o wartości 200 złotych, deska do prasowaniaV.o wartości 20 złotych, opiekaczR. H.o wartości 200 złotych, telewizor(...)H.o wartości 100 złotych, telewizorP.o wartości 300 złotych, odkurzaczM. (...)o wartości 300 złotych, które to składniki znajdują się we władaniu wnioskodawczyni;

III
składniki majątku znajdujące się we władaniu uczestnika: kanapa szara, nierozkładana z 2012 roku przerobiona o wartości 3 000 złotych, pralka(...)K.o wartości 1 000 złotych, zmywarka do naczyń pod zabudowę o wartości 1 000 złotych, narzędzia w tym między innymi wiertarka, wkrętarka i inne o wartości 500 złotych, samochód osobowy markiF. (...),nr rej. (...), koloru czarnego 1999 roku, wartości 5 000 złotych, samochód osobowy markiF. (...)koloru srebrnego z 2001 roku, wartości 7 000 złotych.

Wnioskodawczyni wniosła o ustalenie, że po rozwodzie z majątku osobistego poniosła następujące wydatki na koszty utrzymania lokalu mieszkalnego wychodzącego do majątku wspólnego zainteresowanych:
- w kwocie 7 221,69 złotych na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej tytułem spłaty zadłużenia obciążającego lokal mieszkalny na dzień 1 lutego 2019 oku;
- w kwocie 12 805,20 złotych na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej tytułem spłaty należności obciążających lokal mieszkalny za okres od 1 lutego 2019 roku do 31 października 2020 roku;
- w kwocie 2 723,05 złotych na rzecz(...) S.Aul. (...)wG.tytułem opłaty za energię elektryczną w okresie od 1 lutego 2019 roku, do 31 października 2020 roku zużytą w lokalu mieszkalnym zainteresowanych;
- w kwocie 172 złotych na rzecz GminyP.tytułem podatku od nieruchomości za lokal mieszkalny i udział w nieruchomości wspólnej za lata 2019 i 2020.
- w kwocie 8,04 złotych na rzecz GminyP.z przekształcenie na własność dotychczasowego prawa użytkowania wieczystego do działki gruntu objętejksięgą wieczystą nr (...).
Jednocześnie wnioskodawczyni wniosła o:

1
przyznanie na jej własność opisanego w pkt I wniosku objętego KW nr(...)oraz ruchomości wymienionych w pkt II wniosku

2
przyznanie na własność uczestnikowi przedmiotów wymienionych w pkt III wniosku;

3
zasądzenie od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawczyni kwoty 11 464,99 złotych z ustawowymi odsetkami od 2 grudnia 2020 roku do dnia zapłaty tytułem połowy zapłaconych przez wnioskodawczynię z majątku osobistego należności.

W uzasadnieniu wskazała, że majątek dorobkowy zainteresowanych stanowiąlokal mieszkalny nr (...)oraz przedmioty wymienione w pkt II i III wniosku. Po rozwodzie, a od lipca 2020 roku pomimo orzeczenia eksmisji w sprawie I Ns 129/20 Sądu Rejonowego w Piszu uczestnik w dalszym ciągu mieszka we wspólnym lokalu, dlatego wszelkie należności związane z tym lokalem zainteresowani powinni ponosić po połowie.
Zainteresowani z tytułu posiadania wspólnego lokalu posiadali zadłużenia w opłatach z okresu z przed orzeczenia rozwodu. Wszystkie należności z okresu z przed rozwodu, jak również te po rozwodzie do dnia 31 października 2020 roku poniosła z majątku osobistego wnioskodawczyni.
Uczestnik postępowaniaW. P.wniósł o oddalenie wniosku w całości.
W uzasadnieniu pisma z dnia 13 grudnia 2020 roku wskazał jedynie, że w piśmie wnioskodawczyni zawarte są nieprawdziwe informacje dotyczące zarówno wartości wskazanych dóbr, jak również podziału kosztów utrzymania nieruchomości. Ponadto okres użytkowania nieruchomości po rozwodzie przez uczestnika postępowania jest inny niż wskazała wnioskodawczyni w piśmie.

Sąd ustalił, co następuje:
M. P.iW. P.związek małżeński zawarli 17 lutego 2001 roku wP.. Małżonków łączył system małżeńskiej wspólności ustawowej.
Małżeństwo zainteresowanych zostało rozwiązane przez rozwód prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 2 stycznia 2019 roku, wydanym w sprawie VI RC 589/16, z winyW. P..
Wyrokiem z dnia 28 lutego 2018 roku w sprawie II K 441/17W. P.uznał go za winnego, tego, że w okresie od bliżej nieustalonej daty dziennej lipca 2015 roku do dnia 4 października 2016 roku i od dnia 3 marca 2017 roku do dnia 13 lipca 2017 roku przyulicy (...)wP., będąc pod wpływem alkoholu znęcał się psychicznie i fizycznie nad żonąM. P.. Wyrok jest prawomocny.
(bezsporne; dowód: kserokopia odpisu wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie z 2.01.2019r. k. 4-4v; wyrok Sądu Rejonowego w Piszu z 28.02.2018r. sygn. akt II K 441/17 k. 179 akt II K 441/17 Sądu Rejonowego w Piszu)
W dniu 15 marca 2004 rokuW. P.orazM. P.kupili prawo własności lokalumieszkalnego oznaczonego nr (...)przyulicy (...)wP., składające się z trzech pkoi, kuchni, wc z łazienką, przedpokoju oraz dwóch loggi o powierzchni 67 m2, a także przynależnej piwnicy o powierzchni 6,60 m2, o łącznej powierzchni użytkowej 84,70 m2, dla którego Sąd Rejonowy w Piszu prowadzi księgę wieczystą Kw. Nr(...)z którym to lokalem związany jest udział wynoszący(...)związany jest udział wynoszący(...)części nieruchomości wspólnej z której lokal został wydzielony objętej księgą wieczystą Kw. Nr(...).
Dnia 7 lipca 2020 roku Sąd Rejonowy w Piszu w sprawie sygn. akt I Ns 129/20 nakazałW. P.opuszczenielokalu mieszkalnego nr (...)położonego wbudynku nr (...)przyulicy (...)wP.w związku ze stosowaniem przemocy w rodzinie.
W opisanym wyżej lokalu mieszkalnym mieszkaM. P.wraz z dziećmi.W. P.również mieszkał w przedmiotowym lokalu, pomimo prawomocnie orzeczonej eksmisji. Wartość nieruchomości wynosi 150 000 złotych.
(bezsporne, dowód: kserokopia wypisu umowy sprzedaży z dnia 15 marca 2004r. k. 6-10; odpisksięgi wieczystej (...)k. 5-5v; postanowienie z 7.07.2020r. sygn. akt I Ns 129/20 k. 25 akt sprawy I Ns 129/20 Sadu Rejonowego w Piszu; zeznania wnioskodawczyni k. 149v)
W skład majątku wspólnegoM. P.iW. P.wchodzą ponadto następujące ruchomości:

1
żelazkoP.o wartości 200 złotych,

2
deska do prasowaniaV.o wartości 20 złotych,

3
opiekaczR. H.o wartości 200 złotych,

4
telewizorH. (...)o wartości 100 złotych,

5
telewizorP.o wartości 300 złotych,

6
odkurzaczM. (...)o wartości 300 złotych, będących w posiadaniu wnioskodawczyni

7
kanapa szara z 2012 roku, przerobiona o wartości 3000 złotych,

8
pralkaB.K.o wartości 1000 złotych,

9
zmywarka do naczyń pod zabudowę o wartości 1000 złotych,

10
narzędzia – wiertarka i wkrętarka o wartości 500 złotych,

11
samochód osobowyF. (...)onumerze rejestracyjnym (...)o wartości 5000 złotych

12
samochód osobowyF. (...)onumerze rejestracyjnym (...)o wartości 7000 złotych będących w posiadaniu uczestnika.

(bezsporne, dowód: pismo Starostwa Powiatowego wP.k. 134)
M. P.poniosła nakłady ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny w kwocie 22.929,98 złotych.
(dowód: naliczenie opłat k.11; informacja o braku zaległości k. 12; potwierdzenia wpłat k.13-20; informacja o spłaceniu zaległości k.70; zawiadomienie o niedopłatach k.71-72; historia rachunku bankowego k.73-775v; informacja o dokonaniu wpłat k. 76-77; historia rachunku bankowego k. 78-88, potwierdzenia transakcji k.89-96; 98-121, zeznania wnioskodawczyni k. 149v))

Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie zart. 31 § 1 k.r.o.majątkiem wspólnym małżonków są przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej przez oboje małżonków lub przez jednego z nich. Przepisart. 43 § 1 k.r.o.zawiera domniemanie, iż oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Zgodnie zart. 46 k.r.o.od chwili ustania wspólności ustawowej do majątku, który był nią objęty, jak również do podziału tego majątku w sprawach nie unormowanych wkodeksie rodzinnym i opiekuńczymstosuje się odpowiednio przepisy o wspólności majątku spadkowego i dziale spadku. Podobne odesłanie w kwestiach proceduralnych do przepisów o dziale spadku zawiera przepisart. 567 § 3 k.p.c.
Skład i wartość majątku ulegającego podziałowi ustala Sąd (art. 567 § 3 k.p.c.w zw. zart. 684 k.p.c.). Zasadą jest, iż podział majątku wspólnego obejmuje składniki należące do danego majątku w dacie ustania wspólności oraz istniejące w chwili dokonywania podziału.
W niniejszej sprawie ustalono, że w skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzi nieruchomość składająca się z własnościowego prawa dolokalu mieszkalnego numer (...), położonego wP., przyul. (...), dla którego Sąd Rejonowy w Piszu prowadziksięgę wieczystą KW (...), z którym to lokalem związany jest udział wynoszący(...)części nieruchomości wspólnej, z której lokal został wydzielony objętejksięgą wieczystą KW (...)o wartości 150.000 złotych; oraz ruchomości: żelazkoP.o wartości 200 złotych, deska do prasowaniaV.o wartości 20 złotych, opiekaczR. H.o wartości 200 złotych, telewizorH. (...)o wartości 100 złotych, telewizorP.o wartości 300 złotych, odkurzaczM. (...)o wartości 300 złotych, kanapa szara z 2012 roku, przerobiona o wartości 3000 złotych, pralkaB.K.o wartości 1000 złotych, zmywarka do naczyń pod zabudowę o wartości 1000 złotych, narzędzia – wiertarka i wkrętarka o wartości 500 złotych, samochód osobowyF. (...)onumerze rejestracyjnym (...)o wartości 5000 złotych, samochód osobowyF. (...)onumerze rejestracyjnym (...)o wartości 7000 złotych.
Wartość składników majątku Sąd ustalił z kolei w oparciu o twierdzenia wnioskodawczyni, której dał wiarę w całości. Wprawdzie uczestnik postępowania pismem z 15 grudnia 2020 roku (data wpływu, k. 129) zakwestionował twierdzenia wnioskodawczyni, jednak nie wskazał jakie wartości, koszty i okresy kwestionuje oraz nie złożył żadnych wniosków dowodowych. Dodatkowo Sąd w dniu 23 grudnia 2020 roku zobowiązał uczestnika postępowania do dokładnego sprecyzowania i wskazania konkretnych składników majątku wspólnego podlegających podziałowi oraz ich indywidualnych wartości, a także konkretnego odniesienia się do składników majątkowych oraz ich wartości wskazanych w piśmie wnioskodawcy 2 grudnia 2020 roku, w terminie 7 dni pod rygorem zwrotu pisma złożonego po terminie i uznania, że zgadza się ze składnikami i wartością wskazaną przez wnioskodawczynię (k. 136v). Zobowiązanie to pozostało bez odpowiedzi ze strony uczestnika postępowania, więc uznano, że nie kwestionuje on zarówno składników majątku wspólnego, jak również ich wartości podanych przez wnioskodawczynię.
Jak już wyżej wspomniano, to Sąd ustala składniki i wartość majątku ulegającemu podziałowi.
Analizując wartości podane przez wnioskodawczynię Sąd, na ogólnej wiedzy i doświadczenia życiowego uznał, iż nie są to wartości tendencyjnie zawyżone, bądź też zaniżone i odpowiadają wartościom rynkowym.
Mając na uwadze powyższe, a także bierną postawę uczestnikaW. P.w niniejszym postępowaniu, Sąd uznał za zasadne ustalić wartości nieruchomości oraz ruchomości zgodnie z wartościami wskazanymi przez wnioskodawczynię.
Wskazać przy tym należy, że Sąd ma obowiązek ustalić z urzędu skład i wartość majątku wspólnego małżonków. Natomiast nie jest obowiązkiem Sądu prowadzenie z urzędu dochodzeń w celu ustalenia, czy małżonkowie mieli jeszcze inne składniki majątkowe niż te, które wskazali.
Ponownego podkreślenia wymaga, że uczestnik postępowania nie składał żadnych wniosków dowodowych. Jedyne wnioski jakie składał, to o przedłużenie terminu do złożenia odpowiedzi na wniosek oraz o zmianę terminu rozprawy (k.50-52, 55-56, 64-65, 130, 134-135, 145-146). Pomimo przedłużania terminów przez Sad uczestnik nie złożył odpowiedzi na wniosek.
W ocenie Sądu zachowanie uczestnika postępowania wskazywało, na to, iż dąży on do tego, aby nie doszło do merytorycznego rozstrzygnięcia postępowania.
Chęć uczestniczenia w postępowaniu wyrażał jedynie w kolejnych pismach o zmianę terminu rozprawy, natomiast nie dokonywał żadnych czynności procesowych zmierzających do poczynienia ustaleń w sprawie i merytorycznego rozpoznania sprawy
Sąd nie uwzględnił wniosku o przełożenie terminu rozprawy z 12 stycznia 2021 roku (k. 145), z uwagi na to, że uczestnik postępowania nie przedłożył żadnych dowodów, które potwierdziłyby fakt podjęcia przez niego zatrudnienia uniemożliwiającego mu udział w rozprawie. Jego wcześniejsza postawa wskazuje na to, iż działanie to zmierzało jedynie do przedłużenia postępowania. Podobne zachowania przejawiał już wcześniej, w sprawie I Ns 129/20 (k. 19, k. 23 akt sprawy sygn. akt I Ns 129/20 Sądu Rejonowego w Piszu).
Mając na uwadze powyższe, Sąd pominął dowód z przesłuchania uczestnika postępowania na podstawieart. 302 § 1 kpc.
Przepisy regulujące postępowanie o dział spadku (art. 680-689 k.p.c.), jak i przepisy normujące podział majątku wspólnego (art. 566-567 k.p.c.), nie określają wprost sposobów podziału majątku. Odsyłają do uregulowań dotyczących zniesienia współwłasności (art. 688 k.p.c.).
Zgodnie zart. 211 k.c.każdy ze współwłaścicieli może żądać, ażeby zniesienie współwłasności nastąpiło przez podział rzeczy wspólnej, chyba że podział byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości.
Zgodnie zart. 212 § 2 k.c.rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, albo sprzedana stosownie do przepisówkodeksu postępowania cywilnego.
W niniejszej sprawie wnioskodawczyni konsekwentnie domagała się przyznania jej na wyłączną własność przedmiotowej nieruchomości z obowiązkiem stosownej spłaty na rzecz uczestnika, zaś uczestnik postępowania nie zajął stanowiska w kwestii sposobu podziału majątku.
Sąd uznał za słuszne i zasadne przyznanie przedmiotowego prawa własności do lokalu mieszkalnego wnioskodawczyni, która nieprzerwanie w nim zamieszkuje Razem z nią zamieszkują także wspólne dzieci zainteresowanych.
W konsekwencji Sąd przyznał wnioskodawczyni również żelazko, deskę do prasowania, opiekacz, telewizory oraz odkurzacz, zaś uczestnikowi postępowania przyznał kanapę, pralkę, zmywarkę do naczyń, narzędzia oraz samochody, albowiem znajdują się one posiadaniu uczestnika.
Zgodnie zart. 45 § 1 zd. 2 k.r.o., każdy z małżonków może żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Z żądaniem takim wystąpiła wnioskodawczyni.
Wnioskodawczyni wniosła o rozliczenie nakładu w wysokości 22 929,98 złotych, który poczyniła ze swojego majątku osobistego w celu spłacenia zadłużenia mieszkania, bieżących opłat związanych z utrzymaniem mieszkania, za energię elektryczną, podatek od nieruchomości oraz opłatę za przekształcenie na własność dotychczasowego prawa użytkowania wieczystego.
Reasumując, łączna wartość nieruchomości i ruchomości przyznanych wnioskodawczyni i uczestnikowi, podlegających wzajemnemu rozliczeniu wynosi 168 620 złotych. Udziały zainteresowanych w majątku wspólnym są równe. Uwzględniając zatem nakłady poczynione przez wnioskodawczynię z majątku osobistego na majątek wspólny o wartości 22 929,98 złotych, każdy z zainteresowanych powinien otrzymać składniki o łącznej wartości 72 845,01 złotych (168 620 zł – 22 929,98 zł = 145 690,02 zł : 2 = 72 845,01 zł).
Łączna wartość składników przyznanych wnioskodawczyni wynosi 151 120 złotych, zaś wartość składników przyznanych uczestnikowi postępowania wynosi 17 500 złotych.
Zaszła zatem konieczność zasądzenia od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania dopłaty w kwocie 55,345,01 złotych (72 845,01 zł – 17 500 zł = 55 345,01 zł).
O dopłacie na rzecz uczestnika postępowania Sąd orzekł zgodnie zart. 212 § 3 k.c.oznaczając termin oraz sposób jej uiszczenia oraz wysokość odsetek należnych w przypadku zwłoki w płatności. W ocenie Sądu okres 6 miesięcy, począwszy od uprawomocnienia się orzeczenia, to czas odpowiedni, który pozwoli wnioskodawczyni na zgromadzenie kwoty zasądzonej na rzecz uczestnika postępowania tytułem dopłaty.
O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w oparciu o przepisart. 520 § 2 k.p.c., uznając, iż ze względu na charakter sprawy i rozbieżne interesy zainteresowani winni w równym stopniu ponieść koszty opłaty sądowej od wniosku. Koszt ten wyniósł 1 000 złotych, zatem na każdego z zainteresowanych przypada kwota 500 złotych (1 000 zł : 2 = 500 zł).
O pozostałych kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawieart. 520 § 1 k.p.c.