Sąd Rejonowy w Toruniu
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RNs 1007/22
Data wyroku: 2022-09-23 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia Ewa Zawacka
Słowa kluczowe: Zdrowie psychiczne
Podstawa prawna: art. 23 UOZP

Sygn. akt IIIRNs 1007/22

POSTANOWIENIE
Dnia 23 września 2022 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w składzie następującym
PrzewodniczącySędzia Ewa Zawacka
Protokolantst. sekr. sądowy Alina Pokorska
po rozpoznaniu w dniu 23 września 2022 r. w Toruniu
na rozprawie sprawy
z urzędu
z udziałemU. W.
o stwierdzenie podstaw do przyjęcia do szpitala psychiatrycznego osoby chorej bez jej zgody w trybie art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego

postanawia:

1
stwierdzić istnienie podstaw do przyjęcia w dniu 08.09.2022 r.U. W.ur. (...), zam.T.ul. (...),  bez jej zgody doSzpitala (...)wT.-Szpitala (...)w trybie art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego,

2
przyznać adw.A. K.ze Skarbu Państwa (Sądu Rejonowego w Toruniu) kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) w tym podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestniczce z urzędu,

3
nie obciążać uczestniczki postępowania kosztami sądowymi w sprawie.

Sygn. akt III RNs 1007/22

UZASADNIENIE

Postanowienia Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 23 września 2022r. w pkt. 1

W dniu 9 września 2022r. Sąd Rejonowy w Toruniu wszczął z urzędu postępowanie o stwierdzenie podstaw do umieszczeniaU. W.w szpitalu psychiatrycznym – bez jej zgody w trybie art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego.
Postanowieniem z dnia 9 września 2022r. Sąd Rejonowy w Toruniu na podstawie art. 48 ust. 2 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego ustanowił dla uczestniczkiU. W.pełnomocnika z urzędu.
Na rozprawie w dniu 23 września 2022r. pełnomocnikU. W.wniósł o stwierdzenie braku podstaw do przyjęciaU. W.do szpitala psychiatrycznego bez jej zgody oraz zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej uczestniczce z urzędu.
Sąd ustalił co następuje:
U. W.ur. (...)wL., ma obecnie(...)lat. Zamieszkuje wT., przyulicy (...).

U. W.jest leczona psychiatrycznie od 2003r. Była wielokrotnie hospitalizowana, po raz ostatni raz w lipcu 2021r. z rozpoznaniem(...)oraz(...). Od dawna zaprzestała przyjmowania leków psychiatrycznych. m
Uczestniczka w dniu 8 września 2022r. była pobudzona, agresywna. Kontakt z nią był utrudniony. Śmiała się sama do siebie. Występował wzmożony napęd psychoruchowy. Dokonywała samoagresji poprzez gwałtowne uderzenia w okolicy nerek, twierdząc, że wykonuje sobie masaż.
Została przyjęta do szpitala psychiatrycznego, przywieziona przez pogotowie ratunkowe, po interwencji Policji, ponieważ odmawiała się poddaniu badaniu w domu. Chodziła z długopisem twierdząc, że to detonator i chce wszystkich wysadzić. Podczas wizyty na izbie przyjęć była skupiona na rysowaniu. Mówiła, że „rysuje bombę, bo chce Was wysadzić”, okresowo wymachiwała lekarzowi przed twarzą długopisem. Uderzała się gwałtownie w okolice nerek twierdząc, że wykonuje masaż, aby plecy pracowały. W wypowiedziach była nielogiczna, wielowątkowa, poddenerwowana. Z informacji uzyskanych od córki uczestniczki postępowania wynikało, że od dawna nie przyjmowała leków przepisanych przez psychiatrę, nie chodzi do poradni a od kilku dni prowadzi samorozmowy , twierdzi, że ktoś ją obserwuje. Uczestniczka pozostawała bezkrytyczna wobec swojej choroby, wskazywała, że postaci z serialu mówią do niej z telewizora, a „Z.namawia do skakania z mostu”
U. W.nie wyraziła zgody na przyjęcie jej do szpitala psychiatrycznego.
Lekarz psychiatra wstępnie rozpoznał u pacjentki schizofrenię paranoidalną i podjął decyzję o jego przyjęciu do szpitala bez jej zgody w trybie art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, uznając że działa ona w sposób nielogiczny i nieprzewidywalny, z pobudek psychotycznych, jest agresywna w zachowaniu i wypowiedziach. Lekarz ocenił, ze uczestniczka stanowi zagrożenie dla własnego zdrowia oraz zdrowia i życia innych osób.
W dniu 8 września 2022r. Koordynator ds. PsychiatriiSzpitala (...)zawiadomił sąd opiekuńczy o przyjęciu w dniu 8 września 2022r. o godzinie 12:12U. W.bez jej zgody do szpitala psychiatrycznego.
W dniu 9 września 2022r. o godz. 13:00U. W.została wysłuchana przez sędziego wysłuchującego w trybie art. 45 ust. 2 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego, za pośrednictwem komunikatora z funkcją obrazu.
Podczas wysłuchaniaU. W.w dalszym ciągu nie wyraziła zgody na jej pobyt i leczenie w szpitalu psychicznym. Wskazała, że czuje się dobrze. Nie wiedziała czemu trafiła do szpitala. Uważała, że rodzina zrobiła jej taki żart.
/dowód: zawiadomienie – k. 3, 28-28v.
dokumentacja medyczna – k. 5-9
protokół wysłuchania – k. 11-11v
opinia sadowo-psychiatryczna – k. 26-27/
Sąd dopuścił też dowód z opinii biegłego lekarz psychiatryM. M.celem ustalenia, czyU. W.jest osobą chorą psychicznie i czy jej dotychczasowe zachowanie wskazuje na to, że z powodu tej choroby zagraża bezpośrednio własnemu życiu albo życiu lub zdrowiu innych osób.
Na podstawie analizy danych z dokumentacji medycznej oraz jednorazowego badania psychiatrycznego biegły lekarz psychiatra rozpoznała uU. W., w momencie zatrzymania w szpitalu psychiatrycznym, pogorszenie stanu psychicznego w postaci nasilenia objawów(...), zachowań motywowanych(...)wobec otoczenia.
Pogorszenie stanu psychicznego spowodowane było niesystematycznym przyjmowaniem leków. Z powodu nasilenia objawów uczestniczka postępowania stanowiła bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia innych osób, gdyż znajdując się w stanie nasilenia objawów psychotycznych z towarzyszącym pobudzeniem psychoruchowym jej zachowanie było nieprzewidywalne.
ZatrzymanieU. W.w szpitalu psychiatrycznym bez jej zgody było konieczne wobec zachodzących przesłanek – medycznej i behawioralnej.
/dowód: opinia sadowo-psychiatryczna – k. 26-27/
Sąd zważył, co następuje:
Stan faktyczny w sprawie Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów zebranych w aktach sprawy w postaci zawiadomienia Koordynatora ds. psychiatriiSzpitala (...)wT., dokumentacji medycznej uczestniczki postępowania przesłanej przez szpital, protokołu wysłuchania uczestniczki postępowania przez sędziego rodzinnego oraz dowodu z opinii biegłego lekarza psychiatry.
Sąd uznał za wiarygodne dowody z dokumentów zebranych w aktach sprawy w postaci zawiadomienia Koordynatora ds. psychiatriiSzpitala (...)wT.dokumentacji medycznej uczestniczki postępowania przesłanej przez szpital, protokołu wysłuchania uczestniczki postępowania, bowiem były to dokumenty urzędowe, których autentyczności ani prawdziwości zawartych w nich informacji nie kwestionowała żadna ze stron procesu.
Sąd uznał za miarodajną dla rozstrzygnięcia opinię biegłego sądowego lekarza psychiatry, bowiem opinia ta była jasna, pełna i zupełna, w pełni odpowiadała zakresowi tezy dowodowej. Opinia sporządzona była przez biegłego lekarza psychiatrę, w oparciu o jego niekwestionowaną fachową wiedzę i doświadczenie zawodowe, po analizie dokumentów zgromadzonych w dokumentacji medycznej oraz osobistym badaniu pacjentki. Wnioski opinii są logiczną konsekwencją przeprowadzonych analiz i nie budziły one żadnych wątpliwości sądu.
Opinia biegłej była nie tylko stanowcza i kategoryczna, ale też jasna i zrozumiała, zaś zachowania które stanowiły podstawę do wniosków biegłej były opisane w dokumentacji medycznej i odnotowane w protokole wysłuchania uczestniczki postępowania.
Opinia biegłej nie została w żaden sposób zakwestionowana ani podważona przez pełnomocnika uczestniczki postępowania, który nie składał też żadnych innych wniosków dowodowych w sprawie.
Z powyżej przedstawionych powodów Sąd nie miał wątpliwości co do jakości opinii, logiczności i trafności wniosków oraz kompetencji i profesjonalizmu biegłej.
Zgodnie z art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego osoba chora psychicznie może być przyjęta do szpitala psychiatrycznego bez zgody wymaganej w art. 22 tylko wtedy, gdy jej dotychczasowe zachowanie wskazuje na to, że z powodu tej choroby zagraża bezpośrednio własnemu życiu albo życiu lub zdrowiu innych osób. O przyjęciu do szpitala osoby, o której mowa w ust. 1, postanawia lekarz wyznaczony do tej czynności po osobistym jej zbadaniu i zasięgnięciu w miarę możliwości opinii drugiego lekarza psychiatry albo psychologa. Lekarz, o którym mowa w ust. 2, jest obowiązany wyjaśnić choremu przyczyny przyjęcia do szpitala bez zgody i poinformować go o jego prawach. Przyjęcie do szpitala, o którym mowa w ust. 1, wymaga zatwierdzenia przez ordynatora (lekarza kierującego oddziałem) w ciągu 48 godzin od chwili przyjęcia. Kierownik szpitala zawiadamia o powyższym sąd opiekuńczy miejsca siedziby szpitala w ciągu 72 godzin od chwili przyjęcia. Czynności, o których mowa w ust. 2, 3 i 4, odnotowuje się w dokumentacji medycznej.
W niniejszej sprawie ustalono, że w dniu 8 września 2022r. zachowanieU. W.było na tyle niepokojące i nieprzewidywalne, że stanowiła ona zagrożenie dla własnego życia oraz dla życia i zdrowia innych osób. Uczestniczka postępowania trafiła do szpitala po interwencji policji, wezwanej przez Zespół Ratownictwa Medycznego. Uczestniczka odmawiał poddaniu się badaniu w domu. Chodziła z długopisem twierdząc, że to detonator i chce wszystkich wysadzić. W dniu przyjęcia do szpitala u uczestniczki wystąpiło pogorszenie stanu psychicznego w postaci nasilenia objawów psychotycznych, zachowań motywowanych(...)wobec siebie i otoczenia: uczestniczka groziła, że wysadzi bombę, dokonywała aktów samogresji, była nieprzewidywalna, a jednocześnie bezkrytyczna wobec choroby – zaprzestała przyjmowania leków przepisanych przez psychiatrę i wizyt w poradni.
W ocenie Sądu zachowanieU. W.stwarzało niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia uczestniczki postępowania i innych osób, a zarazem świadczyło o nieprzewidywalności jej działania.
Zgodnie z przepisami lekarz wyjaśnił pacjentce przyczyny przyjęcia jej do szpitala bez zgody i poinformował ją o jej prawach. Tę decyzję zatwierdził koordynator ds. psychiatrii.
W określonym przepisami prawa terminie, o przyjęciu bez zgodyU. W.został zawiadomiony sąd opiekuńczy, a następnieU. W.została wysłuchana przez sędziego rodzinnego.
W ocenie Sądu z powyższego wynika, że zostały spełnione przesłanki określone w art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego pozwalające na przyjęcie osoby chorej psychicznie w szpitalu psychiatrycznym bez jej zgody. W sprawie nie ulegało wątpliwości, że zachowanieU. W.w dniu 8 września 2022 r. było nieprzewidywalne, uczestniczka postępowania wypowiadała się nielogicznie, twierdziła, że zamierza zdetonować bombę, uderzała się gwałtownie w okolice nerek, twierdząc że wykonuje masaż. Właśnie ze względu na ową nieprzewidywalność zachowania uczestniczki, która nie miała poczucia choroby, odmawiała przyjmowania leków i wizyt w poradni specjalistycznej, jej hospitalizacja w szpitalu psychiatrycznym była konieczna, z uwagi na bezpośrednie zagrożenie zarówno dla jej życia, jak i dla życia i zdrowia innych osób. Pozostawienie jej w domu w tym stanie – bez wdrożenia leczenia i obserwacji zachowania, w ocenie Sądu – prowadziłoby do sytuacji, w której uczestniczka stanowiłaby realne zagrożenie nie tylko dla samej siebie ale i dla jej otocznia. Uczestniczka w dniu przyjęcia do szpitala była pobudzona, agresywna. Kontakt z nią był utrudniony. Śmiała się sama do siebie. Występował wzmożony napęd psychoruchowy. Dokonywała samoagresji poprzez gwałtowne uderzenia w okolicy nerek, twierdząc, że wykonuje sobie masaż. Była w stanie(...), groziła innym, że wysadzi bombę, była agresywna w zachowaniu oraz w wypowiedziach.
W niekwestionowanej opinii sądowo psychiatrycznej, biegły lekarz psychiatra wskazała na istnienie w dniu 8 września 2022 r. powyżej wskazanych przesłanek behawioralnej i medycznej do przyjęciaU. W.bez jej zgody do szpitala psychiatrycznego. Biegła sądowa wskazała na pogorszenie stanu psychicznego spowodowane niesystematycznym przyjmowaniem leków.
Z powodu nasilenia objawów psychotycznym zachowanie uczestniczki postępowania było nieprzewidywalne, i z tego powodu stanowiło bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia innych osób.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził istnienie podstaw do przyjęciaU. W.w szpitalu psychiatrycznym bez jej zgody w dniu 8 września 2022 r. w trybie art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego.
Podkreślenia wymaga tu fakt, że w postępowaniu w trybie art. 23 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego Sąd bada podstawy do przyjęcia osoby chorej psychicznie bez jej zgody do szpitala psychiatrycznego, w dacie jej przyjęcia do tego szpitala.