Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1730/19
Data wyroku: 2021-04-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Dyrda, Sędzia Sądu Okręgowego Andrzej Dyrda
Słowa kluczowe: Umowa ubezpieczenia, Odszkodowanie
Podstawa prawna: art.822 kc

Sygn. akt III Ca 1730/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 kwietnia 2021r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Andrzej Dyrda
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 kwietnia 2021r. wG.
sprawy z powództwaM. J.
przeciwkoTowarzystwu (...) Spółce Akcyjnej
wW.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim
z dnia 14 października 2019r., sygn. akt I C 489/18

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że:

1
w punkcie 1 w miejsce kwoty 2819 zł zasądza kwotę 1857,50 zł (tysiąc osiemset pięćdziesiąt siedem złotych i pięćdziesiąt groszy);

2
w punkcie 3 w miejsce kwoty 1463 zł zasądza kwotę 651 zł (sześćset pięćdziesiąt jeden złotych);

3
w punkcie 4 w miejsce kwoty 434 zł nakazuje pobrać 286 zł (dwieście osiemdziesiąt sześć złotych);

4
w punkcie 5 w miejsce kwoty 77 zł nakazuje pobrać 225 zł (dwieście dwadzieścia pięć złotych);

II
zasądza od powódki na rzecz pozwanej 235 zł (dwieście trzydzieści pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

SSO Andrzej Dyrda

- S K A N -

UZASADNIENIE
PowódkaM. J.wniosła o zasądzenie od pozwanegoTowarzystwa (...) SAwW.kwoty 3 307,50zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 17 września 2017r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie kosztów procesu.
W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazała, że prowadzigospodarstwo rolne (...), w którym to w dniu 4 sierpnia 2017r. na skutek braku izolatora na słupie doszło do śmiertelnego porażenia bydła. Powódka zażądała łącznie 7913,99zł tytułem odszkodowania, na co złożyły się: 6900zł - cena padniętego bydła, 261- zabezpieczenie terenu, 65,25zł-usunięcie zwłok, 120zł- załadunek i transport zwłok do punktu magazynowego. W odpowiedzi na zgłoszoną szkodę pozwany przyznał powódce kwotę 3777,75zł tytułem odszkodowania. W niniejszej sprawie powódka domaga się zatem kwoty 3122,25zł za padnięte bydło, kwoty 65,25zł tytułem nadgodzin pracowników, którzy usuwali padnięte bydło oraz 120zł tytułem załadunku i transportu zwłok.
Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu.
Zakwestionował pozwany roszczenie powódki co do zasady, jak i wysokości, podnosząc, że odmówił powódce wypłaty odszkodowania, gdyż wysokość szkody ustalił na kwotę 4037,75zł, tj. na kwotę niższą niż wysokość franczyzy redukcyjnej, która wynosi 5000zł. Nadto powódka nie wykazała wysokości szkody.
Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim wyrokiem z dnia 14 października 2019r. zasądził od pozwanego na rzecz powódki 2 819zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 17 września 2019 do dnia zapłaty oraz oddalił powództwo w pozostałej części. Sąd nadto zasądził od pozwanego na rzecz powódki 1 463zł tytułem zwrotu kosztów procesu, jak również nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego wW.434 zł tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa oraz nakazał pobrać od powódki na rzecz Skarbu Państwa — Sądu Rejonowego wW.77 zł tytułem wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa.
Orzeczenie to poprzedził ustaleniem, że 4 sierpnia 2017r. na terenie gospodarstwa rolnego powódki, na skutek braku izolatora na słupie niskiego napięcia, doszło do wypadku porażenia bydła należącego do powódki. Bezspornym nadto było, że pozwany ubezpieczał odpowiedzialność(...) SAz tytułu odpowiedzialności cywilnej. Powódka dokonała zgłoszenia szkody pozwanemu, który w wyniku przeprowadzonego postępowania likwidacyjnego ustalił wysokość szkody na kwotę łącznie 4037,75zł, w tym tytułem szkody w zwierzętach na kwotę 3777,75zł.
Powódka sporządziła kosztorys, na podstawie którego domagała się wypłaty łącznie 7.913,99 zł odszkodowania, w tym: 6.900 zł za 2 sztuki cieląt o łącznej masie 575 kg przy cenie za kg 12zł, 261 zł - zabezpieczenie terenu (4 pracowników po 3 godz. przy stawce 21,75zł), 65,25zł za usunięcie zwłok (3 pracowników po 1 godz. Przy stawce 21,75zł), 120zł za załadunek i transport zwłok do punktu magazynowego (ładowarka teleskopowa 1 rg przy stawce 120zł), utylizacja zwłok martwych zwierząt przez firmę zewnętrzną ( 2 sztuki po 25zł) + 7% straty (k:8). W czasie, gdyT.przystąpił do usuwania awarii, do czasu przyjazdu służb i wyłączenia zasilania 4 pracowników powódki zajmowało się zabezpieczeniem terenu pilnując, by pozostałe zwierzęta nie podchodziły do słupa. Usuwanie awarii i zabezpieczenie terenu trwało około 3 godzin, a pracownicy, którzy zostali oddelegowani do tego zadania zostali oderwani od swoich innych zadań. W wyniku porażenia prądem w gospodarstwie powódki padły 2 sztuki bydła hodowlanego. Przy usuwaniu skutków awarii tj. usunięciu martwych zwierząt pracowało 3 pracowników.
Wysokość szkody w mieniu powódki powstałej w wyniku zdarzenia z dnia 4 sierpnia 2017r. wynosi 6.672,25 zł, w tym wartość 2 sztuk cieląt 6.411,25 zł i wartość zabezpieczenia terenu ( 4 osoby x 3 godz. x 21,75zł) 261 zł.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy zakwalifikował roszczenie powódki w oparciu oart. 822 § 1 k.c.zgodnie z którym, przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Szkoda objęta odpowiedzialnością ubezpieczyciela podlega naprawieniu według ogólnych zasad określonych wart. 361-363 k.c., co oznacza m.in., że odszkodowanie ma wyrównać uszczerbek w sferze majątkowej poszkodowanego polegający na utraceniu aktywów lub zwiększeniu (powstaniu nowych) pasywów. Odszkodowanie obejmuje wszelkie celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki.
Sąd wskazał, że(...) S.A.był odpowiedzialny za spowodowanie uszkodzeń w mieniu powódki ubezpieczona była od odpowiedzialności cywilnej u pozwanego.
Sąd wskazał, że biegły z zakresu rolnictwa wyliczył wysokość odszkodowania na kwotę

6.672,25
zł, w tym wartość 2 sztuk bydła na kwotę 6.411,25 zł oraz koszty zabezpieczenia terenu na kwotę 261 zł. Sąd wskazał, że wysokość szkody przewyższa określoną w umowie franczyzę redukcyjną. Sąd uznał, że zwierzęta porażone prądem były przeznaczone do dalszego chowu, gdyż padnięte zwierzęta mając w chwili zgonu około 4 miesięcy, nie kwalifikowały się do sprzedaży. Sąd uznał również zasadność zasądzenia kwoty 185,25 zł z tytułu usunięcia zwłok. Uwzględniając przy tym dotychczasowe wypłacone odszkodowanie, Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powódki kwotę 2.819 zł.

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie mocyart. 481 § 1 k.c., zasądzając je zgodnie z żądaniem od dnia 17 września 2017r.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu oart. 100 k.p.c.uznając, iż każda ze stron winna ponieść koszty, które spowodowała swoimi czynnościami. Powódka poniosła koszty w wysokości łącznie 1883 zł (opłata sądowa 166 zł, wynagrodzenie pełnomocnika 900 zł wraz opłatą od pełnomocnictwa 17 zł, wynagrodzenie biegłego 800 zł), a pozwany 917 zł (wynagrodzenie pełnomocnika wraz z opłatą od pełnomocnictwa). Powódka wygrała w 85%, a pozwany w 15%. Uwzględniając zatem wysokość poniesionych przez strony kosztów oraz wynik sprawy zasadne było zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki 1.463 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. W takim samym stosunku, obciążono strony pozostałymi wydatkami wynagrodzenia biegłego poniesionymi tymczasowo przez Skarb Państwa, nakazując pobrać od pozwanego kwotę 434 zł, a od powódki kwotę 77 zł.
Apelację od tego orzeczenia wniosła pozwana zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie pkt 1 sentencji wyroku co do kwoty 961,25zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 17 września 2019 roku i kosztami procesu.
Zarzuciła naruszenie art. 805 par. 2 pkt lkc w związku zpar. 9 ust. 1 pkt 2 polisy nr (...)( I okres rozliczeniowy) i jej kontynuacji nr(...)(II okres rozliczeniowy) i pkt. VIII Zadanie II Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Odpowiedzialności Cywilnej przez błędne przyjęcie, że pozwany odpowiada z umowy ubezpieczenia zakresie wysokości franszyzy redukcyjnej w kwocie 5000zł, jak również sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego materiału dowodowego poprzez ustalenie, że pozwany zapłacił w toku likwidacji szkody na rzecz powódki odszkodowanie za skutki rażenia prądem jałówek.
Na tych podstawach wniosła o zmianę wyroku w pkt 1 sentencji poprzez oddalenie powództwa co do kwoty 961,25zł tj. ponad kwotę 1.857,50zł oraz zmianę wyroku w punkcie 3, 4 i 5 sentencji wyroku stosowną do rozstrzygnięcia apelacji. Nadto wniosła o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów postępowania w postępowaniu apelacyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Powódka, w odpowiedzi na apelację, wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie od pozwanej na jej rzecz kosztów postępowania odwoławczego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował roszczenie powódki w oparciu o przytoczone podstawy prawno-materialne, a następnie ustalił wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Poczynione ustalenia faktyczne mają podstawę w zgromadzonym w sprawie materialne dowodowym, który w zakresie dokonanych ustaleń jest, wbrew zarzutom apelacji, logiczny i wzajemnie spójny, natomiast informacje zawarte w poszczególnych źródłach dowodowych nawzajem się uzupełniają i potwierdzają, przez co są w pełni wiarygodne.
Niemniej jednak wyprowadzone z nich wnioski co do wysokości należnego powódce odszkodowania należało uznać za nieprawidłowe.
W ustalonym stanie faktycznym jednoznacznie wynika, że w § 9 umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej (POLISA numer (...)) strony określiły franczyzę redukcyjną. Została ona ustalona na kwotę 5.000 zł dla pozostałych szkód rzeczowych oraz na kwotę 30.000 zł dla czystych strat finansowych, szkód środowiskowych, szkód ekologicznych orazS.wynikłych z działania pola magnetycznego i elektromagnetycznego.
Franszyza redukcyjna (inaczej bezwzględna lub bezwarunkowa) to kwota, którą ubezpieczyciel potrąca z każdego odszkodowania.
WW. ograniczenie odpowiedzialności pozwanej zostało pominięte przez Sąd I instancji, natomiast podstawę do dokonanych przez ten Sąd obliczeń była wysokość szkody wyliczona przez pozwanego, choć jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, nie zostało ono wypłacone powódce.
Tym samym od należnej powódce kwoty odszkodowania należało odliczyć kwotę 5.000
zł.
Jak wynika z opinii biegłego sądowego wysokość szkody powstałej w mieniu powódki w wyniku zdarzenia z dnia 4 sierpnia 2017r. wyniosła 6.672,25 zł. Uwzględniając zatem wysokość franszyzy redukcyjnej, wysokość należnego powódce odszkodowania należało ustalić na kwotę

1.672.25
zł.

Wysokość szkody należało przy tym podwyższyć o koszty usunięcia zwłok w wysokości

185.25
zł.

Łącznie zatem należne powódce od strony pozwanej odszkodowanie należało ustalić na kwotę 1.857,50 zł.
Z tych względów apelacja pozwanej została uwzględniona na podstawie art. 386 §

1
k.p.c.

Konsekwencją rozstrzygnięcia reformatoryjnego stała się konieczność zmiany rozstrzygnięcia o kosztach procesu stosunkowo je rozdzielając na podstawieart. 100 k.p.c.przy uwzględnieniu, że powódka utrzymała się ze swoim roszczeniem w 56 %. Powódka poniosła koszty w łącznej wysokości 1.883 zł, natomiast pozwany 917 zł. Powódka winna zatem ponieść koszty do kwoty 1.232 zł, w związku z czym należało zasądzić od pozwanej na jej rzecz koszty procesu w wysokości 651 zł.
Kosztami sądowymi w postaci wynagrodzenia biegłego (pomniejszonego o zaliczkę uiszczoną przez powódkę w kwocie 800 zł) na podstawieart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnychw związku zart. 100zd.

2
k.p.c.obciążono obie strony przy uwzględnieniu wskazanej powyżej relacji wygranej do przegranej. Z tych względów od powódki nakazano pobrać kwotę 225 zł, natomiast od pozwanego 286 zł.

O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy orzekł na podstawie art.art. 98 § 1 k.p.c.w związku zart. 99 k.p.c.iart. 391 § 2 k.p.c.
Koszty te, odnośnie postępowania odwoławczego wywołanego apelacją powódki, ustalono na podstawie § 2 pkt 3 w związku z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 poz. 1804 z późniejszymi zmianami).

SSO Andrzej Dyrda