Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 2910/20
Data wyroku: 2021-06-22 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: SSO B. Kempa
Słowa kluczowe: Odpowiedzialność za długi spadkowe
Podstawa prawna: art. 100§1 ordynacji podatkowej, art. 31 i 32 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych, art. 1031 kc.
Teza: spadkobiercy ponoszą odpowiedzialność za nieopłacone składki na ubezpieczenie zdrowotne zmarłego spadkodawcy.

Sygn. akt VIII U 2910/20

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 16 października 2020 r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ., orzekł , żeI. K.,L. F.orazK. K., ponoszą, solidarnie, odpowiedzialność - jako spadkobiercy – za zobowiązania spadkodawcyS. K., zmarłego w dniu 20 czerwca 2018 r., z tytułu nieopłaconych składekna Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnegoza czerwiec 2018 r.w kwocie 300,06 zł. W uzasadnieniu, organ rentowy wskazał , że, z treści postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia z dnia 24 czerwca 2020 r. , wynika , że spadek po zmarłymS. K., na podstawie ustawy nabyli żona i jego dzieci. Stosownie, zaś, do treści art.98§ 1 Ordynacji podatkowej, organ rentowy wskazał , że spadkobiercy są odpowiedzialni za zobowiązania, określone w treści niniejszej decyzji.
/decyzja k.50 – 51 akt ZUS/
W dniu 13 listopada 2020 r. odwołanie od powyższej decyzji złożyłK. K.. W treści odwołania wskazał , że nie zgadza się z ustaleniami Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ponieważ należności określone przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych dotyczą miesiąca, w którym zmarłS. K., a termin rozliczenia i płatności składki zdrowotnej za czerwiec, to 15 lipca. Nadto,K. K.podkreślił , że jego zmarły ojciec, prowadząc działalność gospodarczą, wywiązywał się z, wynikających z tego faktu, obowiązków.
/odwołanie k.3 – 4/
W odpowiedzi na odwołanie 14.12.2020r., pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie i zasądzenie, od wnioskodawcy, na rzecz organu rentowego, kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
/odpowiedź na odwołanie k.8 - 10 odwrót/

Sąd Okręgowy w Łodzi ustalił następujący stan faktyczny:
S. K.prowadził działalność gospodarczą i, z tego tytułu, zobowiązany był do opłacania składek naFundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego.
S. K.zmarł 20 czerwca 2018 r.
/okoliczności bezsporne/
W związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,S. K.nie opłacił składki naFundusz Ubezpieczenia Zdrowotnegozaczerwiec 2018 r. wwysokości300,06 zł.
/rozliczenie konta płatnika k.39 akt ZUS/
Postanowieniem z dnia 24 czerwca 2020 r. , Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia stwierdził , że spadek po zmarłymS. K., na podstawie ustawy, nabyli żonaI. K.i jego dzieci – córkaL. F.oraz synK. K..
/postanowienie k.40 akt ZUS/
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie ww. dowodów z dokumentów.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Na wstępie, należy podnieść, że, w niniejszym postępowaniu, Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, na podstawieart. 1481kpc, zgodnie z którym Sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym, między innymi w sytuacji, gdy, po złożeniu przez strony pism procesowych i dokumentów, sąd uzna - mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych - że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym jest niedopuszczalne, jeżeli strona w pierwszym piśmie procesowym złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy.
W rozpoznawanej sprawie, strony nie wnosiły o rozpoznanie sprawy na rozprawie, a złożone dotychczas, pisma procesowe, i brak wniosków dowodowych, po pouczeniu o możliwości ich zgłaszania, dawały podstawę do przyjęcia, że przeprowadzenie rozprawy, nie jest konieczne. W przypadku, gdy głosy stron miałyby się ograniczyć tylko do powtórzenia argumentacji, zawartej w pismach procesowych, to wyznaczanie rozprawy, tylko w tym celu, nie wydaje się uzasadnione.
/ tak orzekł wyrok Sąd Apelacyjny w Gdańsku z dnia 26.06.2018, III AUa 1815/17/. Sprawa nie miała charakteru wielowątkowego, wymagającego wyjaśnienia twierdzeń stron oraz odniesienia się, do złożonych, wniosków dowodowych. Sprawa, w świetle stanowisk stron i zebranych dokumentów, nie budziła żadnych wątpliwości ./por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 26.04.2018, VI ACa 1694/17/
W świetle, zebranego w sprawie materiału dowodowego, odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z brzmieniemart. 31 i 32ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(tj. Dz.U. z 2021 r. , poz.423) do należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne stosuje się wymienione wart.31przepisyOrdynacji podatkowej- m.in.art.97§1 iart.98§1 i 2 ustawyz dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.
Stosownie do treściart.100 §1Ordynacji podatkowej organ podatkowy orzeka, w jednej decyzji, o zakresie odpowiedzialności lub uprawnień poszczególnych spadkobierców, na podstawie decyzji ostatecznych wydanych wobec spadkodawcy oraz jego zobowiązań, wynikających z prawidłowych deklaracji, a wmyśl §2,jeżeli deklaracja, złożona przez spadkodawcę, jest nieprawidłowa lub deklaracji nie złożono, orzekając o zakresie odpowiedzialności lub uprawnień spadkobierców, organ podatkowy, jednocześnie, ustala lub określa kwoty.
Zgodniez art.97§1 oraz art.98 Ordynacji podatkowej, spadkobiercy podatnika przejmują, przewidziane w przepisach prawa podatkowego, majątkowe prawa i obowiązki spadkodawcy, a do ich odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spadkodawcy, stosuje się przepisyKodeksu cywilnegoo przyjęciu i odrzuceniu spadku oraz o odpowiedzialności za długi spadkowe.
Art. 1012 k.c.stanowi, że spadkobierca może bądź przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź spadek odrzucić. Do chwili przyjęcia spadku, spadkobierca odpowiada za długi spadkowe tylko ze spadku, zaś, od chwili przyjęcia spadku, ponosi odpowiedzialność za te długi, z całego swojego majątku. Wejście w ogół praw i obowiązków majątkowych spadkodawcy, które jest istotą przyjęcia spadku, powoduje, że spadkobierca ponosi odpowiedzialność za zobowiązania, których podmiotem był zmarły. Z otwarciem spadku, ustawa łączy powstanie także innych zobowiązań, których podmiotem staje się spadkobierca. Wszystkie te zobowiązania są określane jako długi spadkowe.
Zakres odpowiedzialności spadkobiercy, zależy od treści oświadczenia o przyjęciu spadku. Zgodnie z treściąart.1031§1 k.c.,w razie prostego przyjęcia spadku, spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe bez ograniczenia, natomiast, w przypadku przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza, spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe, tylko do wartości, ustalonego w inwentarzu, stanu czynnego spadku.
W niniejszej sprawie, nie ulegało wątpliwości, że spadek po zmarłymS. K., nabyli , na podstawie ustawy , żonaI. K.i jego dzieci – córkaL. F.oraz synK. K.,a tym samym weszli oni w ogół jego praw i obowiązków majątkowych. Odwołujący się, zatem,K. K.wraz zI. K.iL. F., ponoszą odpowiedzialność za zobowiązania spadkodawcy, z tytułu nieopłaconych przez niego, składek naFundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego,wynikających z braku opłacenia należnych składek, w ustawowym terminie.
Podkreślenia, w tym miejscu, wymaga, że zakres kognicji sądu ubezpieczeń społecznych, jest ściśle uzależniony od tego, co było przedmiotem rozstrzygnięcia organu rentowego i, tym samym, rozstrzygnięcie sprawy przez sąd ubezpieczeń społecznych, musi odnosić się do przedmiotu, objętego treścią decyzji organu rentowego.
W zaskarżonych decyzjach, organ rentowy ustalił odpowiedzialnośćI. K.,L. F.orazK. K., za zobowiązaniaS. K., i rolą Sądu było skontrolowanie prawidłowości skarżonej decyzji, jedynie, w tym zakresie.
W sytuacji, zatem ,braku podważenia ,przez wnioskodawcę, ustaleń organu rentowego, Sąd na podstawieart.47714§1 k.p.c.oddalił odwołanie od decyzji z dnia 16 października 2020 r. , o czym orzekł w punkcie 1 sentencji wyroku.
Stosownie do wyników postępowania, na podstawieart. 98 k.p.c., Sąd obciążył odwołującego sięK. K.obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego poniesionych przez organ rentowy. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika ZUS, Sąd ustalił na podstawie& 2 pkt 1)rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r.( tj. Dz.U.2018.265).
S.B.
Zarządzenie : odpis uzasadnienia doręczyćK. K.(pouczenie k. 54 odwr.)