Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 73/22
Data wyroku: 2022-02-22 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Środki karne
Podstawa prawna: art. 177§1 kk

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IV Ka 73/22

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 7 grudnia 2021 roku sygn. akt II K 1027/21

1.2

Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3

Granice zaskarżenia

1.1.1

Kierunek i zakres zaskarżenia

☒  na korzyść
☐  na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.2

Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4

Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

2

Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

1.5

Ustalenie faktów

1.1.3

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

1.1.4

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

1.6

Ocena dowodów

1.1.5

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.6

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

3

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

zarzut obrazy przepisów prawa materialnego poprzez dokonanie błędnej wykładni przepisuart. 37 a& 1k.k.i w konsekwencji niezasadne orzeczenie wobec oskarżonegoH. M.środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego w kwocie 1000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, która to okoliczność sprawia, że orzeczenie nie odpowiada prawu

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Ma rację prokurator, że w przedmiotowej sprawie brak było szczególnej podstawy do orzeczenia świadczenia pieniężnego. Zgodnie bowiem zart. 43 a& 1k.k.sąd może orzec świadczenie pieniężne wymienione wart. 39 pkt. 7 k.k.na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej odstępując od wymierzenia kary, a także w wypadkach wskazanych w ustawie. Tymczasem zaskarżonym wyrokiem sąd rejonowy skazał oskarżonegoH. M.na karę grzywny ( a więc nie odstąpił od wymierzenia kary ), a ustawa karna w przypadku czynu z art. 177 & 1k.k.( przypisanego oskarżonemu ) nie przewiduje możliwości orzeczenia świadczenia pieniężnego, takiej jaką dajeart. 43 a& 2k.k.w razie skazania za przestępstwo określone wart. 178 a& 1k.k.,art. 179k.k.,art. 180 k.k.
Zgodnie z zastosowanym przez sad pierwszej instancji przepisemart. 37 a& 1k.k.jeżeli przestępstwo jest zagrożone tylko karą pozbawienia wolności nie przekraczającą 8 lat, a wymierzona za nie kara pozbawienia wolności nie byłaby surowsza od roku, sąd może zamiast tej kary orzec karę ograniczenia wolności nie niższą od 3 miesięcy albo grzywnę nie niższą od 100 stawek dziennych, jeżeli równocześnie orzeka środek karny, środek kompensacyjny lub przepadek. Możliwość zastosowania sankcji wolnościowych uzależniona została zatem od równoczesnego orzeczenia środka karnego, środka kompensacyjnego lub przepadku.Art.37 a& 1k.knie stanowi jednakże w tym względzie samodzielnej podstawy orzekania jakiegokolwiek z tych środków, stąd też każdorazowo konieczne będzie spełnienie dodatkowych przesłanek pozwalających na orzeczenie środka określonego rodzaju. Warunek w postaci obowiązku orzeczenia środka karnego, środka kompensacyjnego lub przepadku może wyłączać możliwość zastosowaniaart. 37 a& 1k.kdo określonych kategorii przestępstw z uwagi na konieczność wystąpienia przesłanek zastosowania tych środków.
Nie budzi zatem żadnych wątpliwości, żeart. 37 a& 1k.k.nie stanowi podstawy orzeczenia środka karnego, środka kompensacyjnego lub przepadku lecz zawiera wymóg aby dla jego zastosowania tj. orzeczenia kary wolnościowej, sąd zastosował również określony środek, na podstawie przepisu szczególnego, mającego zastosowaniein concretow danej sprawie. Jak już wskazano powyżej brak było w przedmiotowej sprawie takie szczególnej podstawy dla orzeczenia świadczenia pieniężnego. Tak więc słusznie wywiódł skarżący, że sąd rejonowy na skutek błędnej wykładni prawa niezasadnie orzekł świadczenie pieniężne opierając się naart. 37 a& 1k.kw zw. zart. 43 a& 2k.k., co miało wpływ na treść orzeczenia i sprawiło, że zaskarżony wyrok w tym zakresie nie odpowiada prawu. Nastąpiło bowiem pogorszenie sytuacji procesowej oskarżonego, który został zobowiązany do zapłaty świadczenia pieniężnego, gdy nie istniała ku temu podstawa prawna. Dlatego zaistniała potrzeba wydania orzeczenia reformatoryjnego we wskazanym zakresie, poprzez uchylenie orzeczonego w pkt. 2 zaskarżonego wyroku środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego. Pomimo tego było możliwe zastosowanie wobec oskarżonegoH. M.instytucji określonej przepisemart. 37 a& 1k.ki wymierzenie mu kary wolnościowej ( grzywny ), gdyż sąd pierwszej instancji orzekł w punkcie 3 zaskarżonego wyroku na podstawieart. 46& 1k.k.środek kompensacyjny w postaci częściowego zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonego, realizując tym samym wszystkie wymogi ustawowe wskazanego powyżej przepisu. Nie było zatem konieczności dodatkowego orzekania środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego.

Wniosek

wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie punktu 2 zawierającego orzeczenie o środku karnym w postaci świadczenia pieniężnego

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wniosek jest zasadny z przyczyn omówionych powyżej.

4

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

1.7

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

5.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

1.8

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchylił orzeczony w pkt. 2 środek karny w postaci świadczenia pieniężnego. W pozostałej części zaskarżony wyrok jako słuszny utrzymał w mocy.

Zwięźle o powodach zmiany

Powody zmiany zaskarżonego wyroku zostały przedstawione w pkt. 3.1. niniejszego opracowania.

1.9

Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

1.1.7

Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

5.3.1.4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

1.1.8

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

1.10

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

3.

Zasady słuszności legły u podstaw zwolnienia oskarżonego w trybieart. 624& 1k.p.k.od wydatków poniesionych w postępowaniu odwoławczym

7

PODPIS

1.11

Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

rozstrzygnięcie o środku karnym w postaci świadczenia pieniężnego

0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.1.1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana