Sąd Rejonowy w Nowym Sączu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 569/21
Data wyroku: 2021-10-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Sędzia Grzegorz Król
Słowa kluczowe: Oszustwo
Podstawa prawna: art. 286 § 1 kk

Sygn. akt II K 569/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 października 2021 roku
Sąd Rejonowy w Nowym Sączu II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący:Sędzia Grzegorz Król
Protokolant:Ilona Krzysztoń
po rozpoznaniu w dniu 22 października 2021 r. sprawy karnej
S. P. (1)
s.J.iJ.zd.B.
ur. (...)wK.
oskarżonego o to, że:
w dniu 28 sierpnia 2020 roku wW.rejonu(...), w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadziłP. S. (1)do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci pieniędzy w kwocie 190 zł poprzez wprowadzenie w błąd co do zamiaru wywiązania się z umowy sprzedaży trzech telefonów komórkowych, zawartej za pośrednictwem portalu(...)
tj. o przestępstwo z art. 286 § 1 kk

I
uznaje oskarżonegoS. P. (1)za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia przy przyjęciu iż stanowi on wypadek mniejszej wagi określony w art. 286 § 3 kk co stanowi przestępstwo z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 286 § 3 kk i za to na mocy art. 286 § 3 kk wymierza mu karę 6 (sześciu) miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 24 (dwudziestu czterech) godzin miesięcznie,

II
na mocy art. 46 § 1 kk orzeka oskarżonemuS. P. (1)obowiązek naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonegoP. S. (1)kwoty 190 (sto dziewięćdziesiąt) złotych,

III
na zasadzie art. 627 kpk zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa częściowe koszty sądowe w postaci wydatków w kwocie 70 (siedemdziesiąt) złotych i na zasadzie art. 624 § 1 kpk zwalnia go od ponoszenia pozostałych kosztów sądowych w postaci opłat.

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 22 października 2021 r.

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 569/21

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybie art. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k. albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

1.USTALENIE FAKTÓW

Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.1.1.

S. P. (1)

Doprowadzenie w dniu 28 sierpnia 2020 roku wW.P. S. (1)do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 190 zł poprzez wprowadzenie w błąd co do zamiaru wywiązania się z umowy sprzedaży trzech telefonów komórkowych, zawartej za pośrednictwem portalu(...)przy czym czyn ten stanowił przypadek mniejszej wagi

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

1.1.1.1. WprowadzenieP. S. (1)w błąd co do zamiaru wywiązania się z umowy sprzedaży poprzez zamieszczenie na portalu ogłoszeniowym oferty sprzedaży telefonów. Oskarżony korzystając z adresu poczty internetowej oraz danychA. W.a także numeru telefonu zarejestrowanego na osobę trzecią wystawił do sprzedaży trzy telefony komórkowe. Gdy w dniu 28 sierpnia 2020 r. ich kupnem zainteresował się pokrzywdzony poprowadził z nim korespondencję SMS w taki sposób, że przedstawiał się jako kobieta (używał takich form gramatycznych) oraz wskazywał na pilną potrzebę pieniędzy na lekarstwa i niepełnosprawność przez co nie chciał dokonać sprzedaży za pobraniem. Ostatecznie przekonał pokrzywdzonego do dokonania wpłaty.

Zeznania świadkaP. S. (1)

2-3, 117-118

Wiadomości SMS wysyłane pomiędzyP. S. (1)aS. P. (1)

10-16

Dane osobowe użytkownika numeru telefonu

31

Zestawienie transakcji na rachunkuS. P. (1)

64-65

Ogłoszenia na portalu(...)

17-18

1.1.1.2. Dokonanie przezP. S. (1)niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 190 zł. Pokrzywdzony wprowadzony w błąd co do woli i możliwości nabycia telefonów w dniu 28 sierpnia(...). przelał na rachunek bankowy oskarżonego łącznie kwotę 195 złotych wraz z kosztami przesyłki.

Zeznania świadkaP. S. (1)

2-3, 117-118

Zestawienie transakcji na rachunkuS. P. (1)

64-65

Potwierdzenia przelewu

19-20

Wiadomości SMS wysyłane pomiędzyP. S. (1)aS. P. (1)

10-16

1.1.1.3. DziałanieS. P. (1)w celu osiągnięcia korzyści materialnej. Wpłacone przezP. S. (1)pieniądze w dniu 31 sierpnia 2020 r. zostały zaksięgowane na rachunku oskarżonego, który tego samego dnia przy użyciu systemu BLIK dokonał wypłaty z bankomatu w miejscowości, w której mieszka.

Zestawienie transakcji na rachunkuS. P. (1)

64-65

Umowa rachunku bankowego

50-53

Wiadomości SMS wysyłane pomiędzyP. S. (1)aS. P. (1)

10-16

Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

1.OCena DOWOdów

1.1

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

1.1.1.1-3.

Zeznania świadkaP. S. (1)

Zeznania świadka są szczegółowe i w pełni poparte dowodami w postaci przede wszystkim wiadomości SMS, ogłoszeń na portalu(...)oraz potwierdzeń przelewu. Świadek przedstawia wiarygodną, zgodną z doświadczeniem życiowym wersję zdarzeń, odpowiadającą typowemu przebiegowi zdarzeń przy oszustwach dokonywanych przez Internet. Nie budzi wątpliwości, że sprawca (wówczas dla pokrzywdzonego nieznany) przedstawił mu wizję sprzedaży telefonów, wyłudził pieniądze i zobowiązania nie wykonał. Cała ta sekwencja wydarzeń znajduje odzwierciedlenie przedłożonych kopiach obrazujących okoliczności kontaktu pokrzywdzonego z oskarżonym.

1.1.1.1-3

Wiadomości SMS wysyłane pomiędzyP. S. (1)aS. P. (1)

Prawdziwość dowodu nie była kwestionowana. Niewątpliwe jest, iż wiadomości były w istocie wysyłane w podanych datach z podanych numerów, gdyż zrzuty ekranu zawierają wszystkie elementy, które pozwalają to zidentyfikować, i nie budzą wątpliwości co do autentyczności. Ustalenia dokonane na podstawie dowodu pokrywają się z ustaleniami na podstawie licznych innych dowodów. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości fakt, że w istocie wiadomości wysyłałS. P. (1), który przyjmował później wpłaty za swoje konto a następnie je wypłacał, natomiast kobieca forma wypowiedzi i fałszywe dane nieistniejącej sprzedawczyni były elementem mającym na celu uwiarygodnienie i zarazem zamaskowanie oszustwa, co jest także zwyczajnym postępowaniem osób dokonujących oszustw na portalach aukcyjnych.

1.1.1.1.

Dane osobowe użytkownika numeru telefonu

Dowód tworzy spójną całość z wnioskami płynącymi z pozostałych dowodów przemawiających za sprawstwem oskarżonego, posługiwanie się numerem zarejestrowanym na inną osobę jest typową praktyką przy tzw. oszustwach internetowych i wpisuje się logiczny ciąg zmierzający do zatajenia osoby faktycznego sprawcy.

1.1.1.1.

Ogłoszenia na portalu(...)

Fakt wystawienia ogłoszeń zawierających oferty sprzedaży trzech telefonów nie był kwestionowany. Sąd uznał ogłoszenia także za dowód sprawstwaS. P. (1), gdyż z całości przeprowadzonych w sprawie dowodów wynika, iż to on prowadził korespondencję SMS z pokrzywdzonym oraz otrzymał odeń pieniądze, co logicznie wskazuje, że również ogłoszenia zamieściłS. P. (1), choć posługiwał się fałszywymi danymi, co również jest typowe dla sprawców oszustw na portalach aukcyjnych.

1.1.1.1-3.

Zestawienie transakcji na rachunkuS. P. (1)

Sąd uznał za wiarygodny ten kluczowy dla przypisania odpowiedzialności oskarżonemu dowód, gdyż z uznanej również za wiarygodną opinii biegłego jednoznacznie wynika, że oskarżony w istocie założył rachunek bankowy wBanku (...)o odpowiadającym rachunkowi numerze konta. Co więcej, na ten właśnie rachunek wpłynął m.in. przelew od pokrzywdzonego o czasie i w kwocie podanej przez pokrzywdzonego, natomiast z rachunku dokonywano wypłat z bankomatu wK., tj. w mieście, gdzie zamieszkujeS. P. (1), co czyni logicznym i wiarygodnym wniosek, że to oskarżony podał pokrzywdzonemu numer konta i dokonywał z niego wypłat.

1.1.1.2.

Potwierdzenia przelewu

Dowód został uznany za wiarygodny ze względu na jego całkowitą zgodność z pozostałymi, również uznanymi za wiarygodne dowodami, w tym przede wszystkim z zestawieniem transakcji na rachunku oskarżonego, które w całości odpowiada potwierdzeniu przelewu co do czasu i kwoty. Nie było powodów, by odmówić dowodowi wiarygodności.

1.1.1.3.

Umowa rachunku bankowego

Sąd dał wiarę dowodowi ze względu na to, że nie budzi wątpliwości jego autentyczność, którą potwierdza opinia biegłego grafologa. Dowód tworzy także spójną całość z pozostałymi dowodami przeprowadzonymi w sprawie, w tym zwłaszcza z zeznaniami pokrzywdzonego. Na rachunek w istocie wpłynęła bowiem w podanym przezeń czasie kwota w wysokości 195 zł z tytułem zapłaty odpowiadającym temu, który podał pokrzywdzony.

1.1.1.3.

Opinia biegłego grafologa

Sąd dał wiarę opinii biegłego grafologa, gdyż jest ona sporządzona w sposób staranny i szczegółowy, nie budzi zastrzeżeń pod względem logicznym i metodologicznym, a ustalenia w niej zawarte są wiarygodne również ze względu na widoczne nawet dla laika znaczne podobieństwo porównywanych podpisów. Ustaleń opinii w żaden sposób nie kwestionowano. Ponadto wnioski płynące z opinii tworzą zgodną, spójną całość z pozostałymi dowodami przeprowadzonymi w sprawie, w tym przede wszystkim z wyciągiem z rachunku bankowego, który czyni wiarygodnym fakt korzystania przez oskarżonego z rachunku.

1.2

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

Wyjaśnienia oskarżonegoS. P. (1)(k. 81)

Wyjaśnienia oskarżonego nie zasługują na uwzględnienie. Stoją one w sprzeczności z całym pozostałym materiałem dowodowym i mają charakter ogólnego zaprzeczenia swojego sprawstwa. Oskarżony nie odniósł się w żaden sposób do licznych obciążających go dowodów, nie wyjaśnił, w jaki sposób jakakolwiek inna osoba miałaby mieć dostęp do jego konta bankowego i nie przedstawił w istocie żadnego alternatywnego przebiegu zdarzeń. Oczywiście samo skorzystanie z prawa do odmowy składania wyjaśnień nie może podlegać żadnej negatywnej ocenie (jest prawem oskarżonego) – niemiej jednak już samo zaprzeczenie popełnienia czynu jest dowodem wymagającym weryfikacji gdyż w istocie rzeczy stanowi ono twierdzenie stojące w opozycji to tezy aktu oskarżenia.
Idąc tym tokiem Sąd ocenił, że wiarygodność oświadczenia oskarżonego co do zarzucanego mu czynu nie może zostać uwzględniona z następujących powodów:
- Oskarżony musiał mieć dostęp do konta, które sam założył, na podstawie opinii grafologa oraz umowy rachunku bankowego w sposób niewątpliwy ustalono, że rachunek taki w istocie został założony umową, na której widniał jego podpis,
- Z tego rachunku dokonywano wypłat w miejscu zamieszkania oskarżonego; co więcej, oskarżony korzystał z systemu BLIK, a zatem takiej formy dostępu, która musiała być zweryfikowana przez bank jako osoba uprawniona. Z drugiej strony nie ma żadnych informacji aby ktoś nieuprawniony uzyskał dostęp do rachunku, np. po zagubieniu karty debetowej.
- Karta debetowa została doręczona oskarżonemu kurierem następnego dnia po zawarciu umowy (k. 78), jego dane zostały zweryfikowane dowodem osobistym, w związku z czym nie sposób przyjąć aby nie miał on świadomości, że ktoś inny na jego dane otworzył rachunek,
- Już w dniu zawarcia umowy z bankiem oraz w następne oskarżony dokonywał transakcji przez Internet i to nie tylko przy użyciu systemu BLIK ale były to zwykłe przelewy stanowiące doładowanie telefonu komórkowego, co świadczy jednoznacznie, że musiał mieć dostęp do konta, musiał widzieć jakie kwoty tam wpływają i z jakiego tytułu. W konsekwencji musiał także wiedzieć, że pokrzywdzonyP. S. (1)wpłacił na jego konto określoną sumę z opisem telefony i jedyną reakcją na to zdarzenie była niemal natychmiastowa wypłata.
W ocenie Sądu jest niemożliwy zbieg okoliczności, w którym uzyskane z osobnych źródeł dowody w postaci umowy rachunku bankowego, zeznań pokrzywdzonego, zapisu wiadomości SMS gdzie wskazano jego konto i potwierdzeń przelewu wskazywałyby na jednego człowieka i byłoby to wskazanie błędne. Sprzeczne z zasadami doświadczenia życiowego i zasadami logiki byłoby w tej sytuacji zaakceptowanie jako prawdziwego stanowiska oskarżonego. Za taką oceną dodatkowo przemawia kilkukrotna karalność za przest. z art. 286 §1 kk, co wskazuje że działanie mechanizmu oszustwa nie było obce oskarżonemu.
Nie jest także możliwe aby osobą kontaktującą się za pośrednictwem SMS z pokrzywdzonym faktycznie była kobieta (czy to podana w korespondencji, czy na której dane zarejestrowano numer telefonu) a to z uwagi na odmowę rozmowy (k. 11). W ocenie Sądu nawet wypowiadanie się z trudnością z przyczyn zdrowotnych mogłoby od razu doprowadzić do ujawnienia, że rozmówcą jest mężczyzna a wszak tego oskarżony chciał uniknąć.

1.PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☐

1.3
Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

x

x

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☒

1.4
Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

I

S. P. (1)

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

Z przeprowadzonych w sprawie dowodów wynikało jednoznacznie, iż oskarżony dopuścił się przestępstwa oszustwa, jako że wprowadził w błąd co do zamiaru wywiązania się z umowy sprzedażyP. S. (1)poprzez zamieszczenie oferty sprzedaży telefonów, których nie zamierzał wysłać, na portalu(...)pod fałszywymi danymi, co jest typowym sposobem działania sprawców oszustw. Niekorzystne rozporządzenie mieniem przez pokrzywdzonego miało postać dokonania zapłaty przelewem za towary, którychS. P. (1)nie zamierzał wysłać. Cel osiągnięcia korzyści majątkowej jawi się jako oczywisty ze względu na to, iż był to jedyny możliwy rezultat takiego działania oskarżonego. W konsekwencji działanie oskarżonego realizowało znamiona przestępstwa z art. 286 §1 kk (z zastrzeżeniem o którym mowa niżej). Działanie oskarżonego było zawinione, oskarżony miał świadomość bezprawności postępowania, jest pełnoletni, jego poczytalność nie budzi wątpliwości. Zdaniem Sądu stopień winy należy oznaczyć jako co najmniej średni, jego postępowanie było zaplanowane, przemyślane, ukierunkowane na wyłudzenie pieniędzy, choć nieco naiwnie maskowane.
Oceniając stopień społecznej szkodliwości Sąd uznał, że nie jest on wysoki co skutkowało przyjęciem wypadku mniejszej wagi, gdyż kwota, na jaką dokonano oszustwa, była stosunkowo niewielka- 190 zł, a pozostałe okoliczności świadczą o typowym charakterze przestępstwa i stosunkowo niskiej szkodliwości społecznej czynu w związku z czyn należało przyjąć kwalifikację z art. 286 §3 kk.
Czyn oskarżonego jako zawiniony i społecznie szkodliwy w stopniu wyższym niż znikomy oraz przekraczający normę prawa karnego jest czynem przestępczym, za co wymierzono mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 24 godzin miesięcznie.

☐

1.5
Warunkowe umorzenie postępowania

x

x

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

x

☐

1.6
Umorzenie postępowania

x

x

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

x

☐

1.7
Uniewinnienie

x

x

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

1.KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięciaz wyroku

Punkt z wyroku odnoszący siędo przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

S. P. (1)

I

I

Kara 6 miesięcy ograniczenia wolności polegającą na wykonywaniu nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 24 godzin miesięcznie.
Sąd przy wymiarze kary kierował się dyrektywami z art. 53 k.k., zwracając uwagę przede wszystkim na niższy od średniego stopień społecznej szkodliwości związany przede wszystkim z niewielkimi rozmiarami szkody i typowe okoliczności popełnienia czynu, ale również z drugiej strony na uprzednią karalność oskarżonego za przestępstwa oszustwa, co świadczy o braku refleksji nad swoim postępowaniem przez oskarżonego i konieczności wymierzenia mu odpowiednio surowej kary, która spełniać powinna także funkcję resocjalizacyjną. Zdaniem Sądu tego rodzaju kara o bezwzględnym charakterze i formie społecznego zadośćuczynienia za przestępstwo będzie adekwatna zarówno do czynu jak i osoby oskarżonego a w szczególności uświadomi mu konsekwencje zdobywania środków finansowych w drodze przestępstwa.

S. P. (1)

II

I

Zgodnie z art. 46 § 1 k.k. orzeczenie obowiązku naprawienia szkody jest obowiązkowe, jeżeli wnioskuje o to pokrzywdzony, który w przedmiotowej sprawie taki wniosek złożył. Uznając, że niewątpliwy jest fakt poniesienia szkody poprzez dokonanie przelewu za towar, który nigdy nie został i nie miał zostać wysłany, Sąd orzekł obowiązek naprawienia szkody w wysokości wskazanej w akcie oskarżenia.

1.1Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięciaz wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

1.6. inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

7

KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III

Ze względu na przypisanie oskarżonemu sprawstwa zarzucanego mu czynu i skazanie go należało obciążyć go zgodnie z art. 627 k.p.k. kosztami sądowymi. Mając jednak na uwadze fakt, iż oskarżony wychowuje małe dzieci i pozostaje bezrobotny, Sąd uznał za zasadne częściowo zwolnić go od ponoszenia kosztów sądowych ponad kwotę 70 zł.

1.1Podpis

Z/ odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć oskarżonemuS. P..
K.. 14 dni.
15.11.2021 r.