Sąd Rejonowy w Gdyni
VI Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VI GC 414/22
Data wyroku: 2022-09-14 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Rejonowego Justyna Supińska
Słowa kluczowe: Umowa
Podstawa prawna: art 5 ustawy Prawo energetyczne

Sygn. akt VI GC 414/22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 września 2022 roku
Sąd Rejonowy w Gdyni VI Wydział Gospodarczy, w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Justyna Supińska
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Marta Denc
po rozpoznaniu w dniu 14 września 2022 roku w Gdyni
na rozprawie
sprawy z powództwa(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.
przeciwkoA. R.
o zapłatę

I
zasądza od pozwanegoA. R.na rzecz powoda(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.kwotę 5 993,18 złotych (pięć tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt trzy złote osiemnaście groszy) wraz z:

-

odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 20 sierpnia 2019 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 5 810,55 złotych za okres od dnia 18 października 2019 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 25 listopada 2019 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 73,50 złotych za okres od dnia 19 grudnia 2019 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 20 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 19,20 złotych za okres od dnia 19 lutego 2020 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 2,41 złotych za okres od dnia 23 czerwca 2020 roku do dnia zapłaty,

odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 0,52 złotych za okres od dnia 23 czerwca 2020 roku do dnia zapłaty;

II
w pozostałym zakresie powództwo oddala,

III
zasądza od pozwanegoA. R.na rzecz powoda(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.kwotę 3 227,83 złotych (trzy tysiące dwieście dwadzieścia siedem złotych osiemdziesiąt trzy grosze) wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie liczonymi za okres od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty,tytułem zwrotu kosztów procesu;

IV
ustala i przyznaje kuratorowi pozwanegoA. P.M.wynagrodzenie w kwocie 885,60 złotych brutto (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych sześćdziesiąt groszy, brutto) za sprawowanie kurateli, a w pozostałym zakresie wniosek kuratora – oddala.

Sygn. akt VI GC 414/22

UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 23 czerwca 2020 roku powód(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.domagał się zasądzenia od pozwanegoA. R.kwoty 5 993,18 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwot: 21,75 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 21,75 złotych za okres od dnia 20 sierpnia 2019 roku do dnia zapłaty, 5 810,55 złotych za okres od dnia 18 października 2019 roku do dnia zapłaty, 21,75 złotych za okres od dnia 25 listopada 2019 roku do dnia zapłaty, 73,50 złotych za okres od dnia 19 grudnia 2019 roku do dnia zapłaty, 21,75 złotych za okres od dnia 20 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty, 19,20 złotych za okres od dnia 19 lutego 2020 roku do dnia zapłaty, 0,67 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,69 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,53 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,36 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,16 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty i 0,52 złotych za okres od dnia 18 października 2019 roku do dnia zapłaty, a także kosztów procesu.
W uzasadnieniu powód wskazał, że w dniu 13 grudnia 2018 roku strony zawarły umowę kompleksową numer(...), której przedmiotem było dostarczanie pozwanemu paliwa gazowego (gaz ziemny wysokometanowy przy ciśnieniu nie niższym niż 1,6kPa) do instalacji znajdującej się w obiekcie odbiorcy przyulicy (...)wW., pozwany zaś zobowiązany był do zapłaty na rzecz powoda ceny zgodnej ze stawkami oraz zasadami rozliczeń uzgodnionych przez strony, w tym zawartych w taryfie. W związku z wykonaniem umowy powód wystawił faktury wskazane w pozwie, których pozwany jednakże nie uregulował, podobnie jak i należności z wystawionych not odsetkowych w związku z regulowaniem wcześniejszych zobowiązań po terminie płatności.
Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym wydanym dnia 13 sierpnia 2020 roku w sprawie o sygn. akt VI GNc 2978/20 starszy referendarz sądowy Sądu Rejonowego w Gdyni uwzględnił żądanie pozwu w całości.
W sprzeciwie od powyższego nakazu zapłaty kurator pozwanegoA. P.M.wniósł o oddalenie powództwa kwestionując je co do zasady i wysokości, wskazując, że powód nie wykazał jego zasadności oraz podnosząc zarzut przedawnienia roszczenia powoda.
Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2022 roku starszy referendarz sądowy Sądu Rejonowego w Gdyni na wniosek kuratora pozwanegoA. R.postanowił sprawę rozpoznać z pominięciem przepisów o postępowaniu gospodarczym (k. 104 akt).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 13 grudnia 2018 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.(sprzedawca) orazA. R.(obiorca) zawarli umowę kompleksową dostarczania paliwa gazowego – gazu ziemnego wysokometanowego E (GZ-50) do obiektu zlokalizowanego wW.przyulicy (...).
Umowa została zawarta na czas nieokreślony, zaś integralną jej część stanowiły ogólne warunki umowy oraz taryfa.A. R.oświadczył, że przed zawarciem umowy otrzymał powyższe dokumenty.
Zgodnie z § 2 ust. 4 umowy usługę dystrybucji paliwa gazowego wykonywać miał operator systemu dystrybucyjnego –(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.. Odbiorca miał być rozliczany za dystrybucję paliwa gazowego na podstawie obowiązującej taryfy operatora systemu dystrybucyjnego.
umowa – k. 19-20 akt, protokół zdawczo – odbiorczy – k. 21 akt, oświadczenie – k. 22 akt
A. R.zobowiązania wobec(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.regulował z opóźnieniem.
W związku z tym(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.obciążyłA. R.:

-

kwotą 0,67 złotych tytułem należnych odsetek od kwoty 17,43 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 23 stycznia 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku,

kwotą 0,69 złotych tytułem należnych odsetek od kwoty 22,32 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 21 lutego 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku,

kwotą 0,53 złotych tytułem należnych odsetek od kwoty 22,04 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 19 marca 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku,

kwotą 0,36 złotych tytułem należnych odsetek od kwoty 21,75 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 17 kwietnia 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku,

kwotą 0,16 złotych tytułem należnych odsetek od kwoty 21,75 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 23 maja 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku,

kwotą 0,52 złotych tytułem należnych odsetek od kwoty 21,75 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 20 czerwca 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku.

noty obciążeniowe – k. 30-35 akt
W dniu 03 lipca 2019 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wystawiłA. R.fakturę numer (...)na kwotę 21,75 złotych tytułem należności – opłaty handlowej i opłaty dystrybucyjnej za okres od dnia 01 czerwca 2019 roku do dnia 30 czerwca 2019 roku, z terminem płatności do dnia 17 lipca 2019 roku.
W dniu 05 sierpnia 2019 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wystawiłA. R.fakturę numer (...)na kwotę 21,75 złotych tytułem należności – opłaty handlowej i opłaty dystrybucyjnej za okres od dnia 01 lipca 2019 roku do dnia 31 lipca 2019 roku, z terminem płatności do dnia 18 sierpnia 2019 roku.
W dniu 03 października 2019 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wystawiłA. R.fakturę numer (...)na kwotę 6 233,97 złotych tytułem należności za sprzedane i dostarczone paliwo gazowe oraz opłaty handlowej i opłaty dystrybucyjnej w okresie od dnia 01 sierpnia 2019 roku do dnia 30 września 2019 roku, z terminem płatności do dnia 17 października 2019 roku.
W dniu 08 listopada 2019 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wystawiłA. R.fakturę numer (...)na kwotę 21,75 złotych tytułem należności – opłaty handlowej i opłaty dystrybucyjnej za okres od dnia 01 października 2019 roku do dnia 31 października 2019 roku, z terminem płatności do dnia 22 listopada 2019 roku.
W dniu 04 grudnia 2019 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wystawiłA. R.fakturę numer (...)na kwotę 495,62 złotych tytułem należności za sprzedane i dostarczone paliwo gazowe oraz opłaty handlowej i opłaty dystrybucyjnej w okresie od dnia 01 listopada 2019 roku do dnia 30 listopada 2019 roku, z terminem płatności do dnia 18 grudnia 2019 roku.
W dniu 07 stycznia 2020 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wystawiłA. R.fakturę numer (...)na kwotę 21,75 złotych tytułem należności – opłaty handlowej i opłaty dystrybucyjnej za okres od dnia 01 grudnia 2019 roku do dnia 31 grudnia 2019 roku, z terminem płatności do dnia 21 stycznia 2021 roku.
W dniu 04 lutego 2020 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wystawiłA. R.fakturę numer (...)na kwotę 19,20 złotych tytułem należności – opłaty handlowej i opłaty dystrybucyjnej za okres od dnia 01 stycznia 2020 roku do dnia 24 stycznia 2020 roku, z terminem płatności do dnia 18 lutego 2020 roku.
faktury – k. 23-29 akt
Pismem z dnia 21 lutego 2020 roku(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.wezwałA. R.do zapłaty kwoty 5 993,18 złotych stwierdzonej powyższymi fakturami i notami, jednakże bezskutecznie.
przedsądowe wezwanie do zapłaty wraz z wykazem zadłużenia – k. 36, 38 akt, potwierdzenie nadania – k. 37 akt

Sąd zważył, co następuje:
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej wymienionych dowodów z dokumentów przedłożonych przez powoda w toku postępowania, których zarówno autentyczność, jak i prawdziwość w zakresie twierdzeń w nich zawartych, nie budziła wątpliwości Sądu, a zatem brak było podstaw do odmowy dania im wiary, tym bardziej, że nie były one kwestionowane w zakresie ich mocy dowodowej przez żadną ze stron.
Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 14 września 2022 roku Sąd na podstawieart. 2352§ 1 pkt 4 k.p.c.pominął dowód z przesłuchania stron, albowiem osoby uprawnione do reprezentowania powoda, mimo prawidłowego wezwania, nie stawiły się i nie usprawiedliwiły swojej nieobecności, zaś aktualne miejsce pobytu pozwanegoA. R.nie jest znane i nie zostało wskazane przez kuratora (k. 122 akt).
W ocenie Sądu powództwo zasługiwało na uwzględnienie w przeważającej części.
W niniejszej sprawie powód(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.domagał się zasądzenia od pozwanegoA. R.kwoty 5 993,18 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwot i za okresy wskazane szczegółowo w żądaniu pozwu, a także kosztów procesu swoje roszczenie wywodząc z umowy sprzedaży paliwa gazowego i świadczenia usług dystrybucji zawartej z pozwanym w dniu 13 grudnia 2018 roku (umowa kompleksowa).
Kwestia sprzedaży i dostarczenia energii elektrycznej unormowana została wustawie z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne(tekst jednolity: Dz. U. z 2022 roku, poz. 1385). Zgodnie z treścią art. 5 tej ustawy dostarczanie paliw gazowych lub energii odbywa się, po uprzednim przyłączeniu do sieci, o którym mowa w art. 7, na podstawie umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji albo umowy sprzedaży, umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji i umowy o świadczenie usług magazynowania paliw gazowych lub umowy o świadczenie usług skraplania gazu. Jednocześnie należy wskazać, że ustawodawca dopuścił możliwość dostarczania paliw i energii na podstawie jednej umowy zawierającej postanowienia umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji paliw lub energii, zwanej umową kompleksową (art. 5 ust. 3 ustawy).
Kierując zarzuty przeciwko żądaniu pozwu kurator pozwanegoA. R.–P. M.zakwestionował powództwo zarówno co do zasady, jak i co do wysokości wskazując, że powód nie wykazał jego zasadności oraz podniósł zarzut przedawnienia roszczenia.
Stosownie do treściart. 6 k.c.ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 03 października 1969 roku w sprawie o sygn. akt II PR 313/69 na powodzie spoczywa ciężar udowodnienia faktów przemawiających za zasadnością jego roszczenia. W razie zaś sprostania przez powoda ciążącemu na nim obowiązkowi, na stronie pozwanej spoczywa wówczas ciężar udowodnienia ekscepcji i faktów uzasadniających jej zdaniem oddalenie powództwa (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 1982 roku, sygn. akt I CR 79/82).
W okolicznościach niniejszej sprawy to na powodzie(...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.ciążył obowiązek udowodnienia istnienia roszczenia stanowiącego podstawę powództwa poprzez wykazanie, że strony zawarły stosowną umowę w zakresie dostarczania i sprzedaży paliwa gazowego, a powód zrealizował swoje zobowiązanie i to w sposób prawidłowy, co aktualizowałoby po stronie pozwanego obowiązek zapłaty.
W ocenie Sądu powód powyższemu obowiązkowi sprostał i zdołał wykazać powyższe okoliczności za pomocą zaoferowanych dowodów w postaci dokumentów. Jednocześnie nie ma wątpliwości, że dołączone do pozwu faktury mają jedynie charakter dokumentów prywatnych, które stanowią dowód tego, że osoba, która je podpisała, złożyła oświadczenie w nim zawarte (art. 245 k.p.c.). Z takimi dokumentem nie wiąże się domniemanie prawne, iż ich treść przedstawia rzeczywisty stan rzeczy i potwierdza, że miały miejsce fakty w nim stwierdzone (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 08 sierpnia 2012 roku, sygn. akt I CSK 25/12). Ocena charakteru dokumentów prywatnych prowadzi jednak do wniosku, że Sąd może wyrokować w oparciu o treść takich dokumentów (prywatnych) w sytuacji, gdy ich treść nie została skutecznie zaprzeczona w sporze przez stronę przeciwną lub gdy została potwierdzona innymi środkami dowodowymi. W takiej sytuacji dokumenty prywatne stanowią samodzielny środek dowodowy, którego moc dowodową Sąd ocenia według zasad określonych wart. 233 § 1 k.p.c., a więc zgodnie z własnym przekonaniem, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego. Ta sama reguła dotyczy przypadku, gdy dokumenty te (faktury) z uwagi na brak podpisu nie stanowią dokumentów w rozumieniuart. 244 k.p.c.iart. 245 k.p.c.będąc wówczas innym środkiem dowodowym, o jakim mowa wart. 309 k.p.c., tym bardziej, że przepisy prawa nie przewidują obowiązku podpisywania faktur. Mając na uwadze stanowisko kuratora pozwanego zawarte w sprzeciwie od nakazu zapłaty, Sąd zważył, że pozwany w istocie nie zaprzeczał zawarciu z powodem przedmiotowej umowy, ani faktu jej wykonania i to w sposób prawidłowy przez powoda, powoływał się jedynie na okoliczność nie wykazania przez powoda tychże okoliczności ogólnikowo kwestionując żądanie powoda co do zasady i wysokości. Wskazać przy tym należy, że ograniczanie się do stwierdzenia braku wykazania określonych okoliczności jest irrelewantne z punktu widzenia procesowego, gdyż jednym z możliwych sposobów obrony pozwanego w procesie stanowi zaprzeczenie podanym przez powoda okolicznościom, a nie podniesienie okoliczności ich niewykazania, czy nieudowodnienia. Ocena materiału dowodowego należy bowiem do orzekającego w danej sprawie Sądu, który dokonuje jej w granicach określonych wart. 233 k.p.c., a nie do stron postępowania. Stąd też jedynie zaprzeczenie czy to faktycznej, czy to prawnej podstawy powództwa wywołuje takie skutki, że zaprzeczone fakty stają się sporne i muszą być udowodnione. Natomiast w razie ich niezaprzeczenia, a jedynie ograniczenia się do twierdzeń o ich nieudowodnieniu, Sąd winien je uznać za niewymagające dowodzenia z uwagi a fakt ich przyznania przez stronę przeciwną (art. 230 k.p.c.).
W tym miejscu wskazać także należy, że również ogólnikowe kwestionowanie i zaprzeczenie roszczeniu nie jest wystarczające do uznania, że okoliczności faktyczne niniejszej sprawy zostały zaprzeczone tak, jak tego wymagają przepisy postępowania cywilnego. Strona wdająca się w spór winna bowiem podjąć polemikę i dowodzić faktów, z których wyciągać chce korzystne dla siebie skutki prawne lub podjąć obronę w sytuacji, gdy materiał dowodowy wskazuje na zaistnienie okoliczności wyłączającej zasadność jej roszczenia, co jednakże wymaga odniesienia się do poszczególnych faktów, a nie ograniczenia się do ogólnego zakwestionowania żądania, czy zaprzeczenia jemu (takA. B.,Postępowanie cywilne a skutki braku odniesienia się do twierdzeń strony przeciwnej.). Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 09 lipca 2009 roku (sygn. akt III CSK 341/2008) i co nie budzi wątpliwości w praktyce orzeczniczej, fakty i dowody związane z konkretnymi okolicznościami, z którymi pozwany się nie zgadza, powinien on wskazać, jeżeli ma to służyć obronie jego racji, jak też powinien się on ustosunkować do twierdzeń strony powodowej, czego w niniejszym postępowaniu bezsprzecznie kurator pozwanego nie uczynił.
Ogólne zakwestionowanie powództwa nie jest więc skuteczne i nie powoduje, że wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sporu fakty stają się sporne i jako takie wymagają dowodu. Strona pozwana pragnąc zaprzeczyć twierdzeniom pozwu winna poza ogólnikowym stwierdzeniem podnieść także kontrargumenty wskazujące, co jest powodem rzeczonego zaprzeczenia, a co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Obowiązek wypowiedzenia się co do twierdzeń strony przeciwnej i przytoczenia własnych twierdzeń co do okoliczności faktycznych na poparcie swojego stanowiska ma na celu zakreślenie kręgu okoliczności spornych i bezspornych między stronami, co z kolei decydująco wpływa na kierunek prowadzenia ewentualnego postępowania dowodowego. Należy więc przyjąć, że w sytuacji, gdy jedna ze stron zaprzecza określonym twierdzeniom strony przeciwnej, powinna to uczynić w sposób wyraźny, a w sytuacji, gdy twierdzenie strony przeciwnej poparte jest określonymi dowodami, zaprzeczenie powinno być uzupełnione ustosunkowaniem się do tych dowodów. Tylko takie zaprzeczenie twierdzeniom strony przeciwnej czyni zadość obowiązkowi wynikającemu zart. 210 § 2 k.p.c.Powyższe wynika stąd, że w procesie cywilnym kluczowym zagadnieniem jest określenie, które fakty są między stronami sporne, a w konsekwencji wymagające udowodnienia. Fakty i dowody związane z konkretnymi okolicznościami, z którymi pozwany nie zgadza się, powinien on bowiem wskazać, jeśli ma to służyć obronie jego racji, a mianowicie ustosunkować do twierdzeń powoda. Wskazać należy także, że reguła dotycząca ciężaru dowodu nie może być rozumiana w ten sposób, że zawsze bez względu na okoliczności sprawy spoczywa on na powodzie. Jeżeli powód udowodni fakty przemawiające za zasadnością powództwa, to na stronie pozwanej spoczywa ciężar udowodnienia ekscepcji i faktów uzasadniających jej zdaniem oddalenie powództwa (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 kwietnia 1982 roku, sygn. akt I CR 79/82). Wobec faktu przedłożenia przez powoda dowodów dla wykazania zasadności swojego roszczenia – umowy kompleksowej oraz faktur, to na pozwanym (kuratorze pozwanego) ciążył obowiązek przedstawienia dowodów podważających zasadność roszczenia powoda i jego wysokość. Tymczasem kurator pozwanego poza lakonicznym zakwestionowaniem powództwa tak co do zasady, jak i wysokości, nie sformułował w tym zakresie żadnych konkretnych zarzutów (poza zarzutem przedawnienia, o czym szerzej w poniższej części uzasadnienia), nie wyjaśnił, z jakich to przyczyn powód nie jest uprawniony do dochodzenia należności, dlaczego nie zgadza się z jego wysokością, a w szczególności nie podnosił, że stron nie łączyła umowa, na która powołuje się powód, ani też nie zaprzeczał, że powód do lokalu, z którego korzystał pozwany dostarczał paliwo gazowe w ilości wskazanej w fakturach, jak też obowiązkowi pozwanego w zakresie regulowania stałej opłaty handlowej i dystrybucyjnej, nawet mimo braku korzystania z paliwa. Skoro pozwany nie sformułował także żadnych konkretnych zarzutów odnośnie domagania się przez powoda kwot wynikających z przedłożonych faktur i not obciążeniowych, wysokość żądania należało w istocie również za nieskutecznie zakwestionowaną. Nie ulega przy tym wątpliwości, że Sąd w żadnym razie nie może dokonywać za stronę procesu wyboru okoliczności spornych z podstawy faktycznej powództwa, gdyż nie jest w stanie odgadnąć rzeczywistych intencji ani powoda ani pozwanego, jeśli nie zostaną one jasno i wyraźnie ujawnione. Na marginesie podkreślić należy, iż z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika także, aby pozwany kwestionował przed procesem treść faktur, not odsetkowych i wezwania do zapłaty, w których wskazano zarówno numery powyższych dokumentów, jak i kwoty należności. W świetle zasad doświadczenia życiowego należy założyć, iż profesjonalny przedsiębiorca, który otrzymuje, jego zdaniem, niezasadnie wystawione faktury i wezwanie do zapłaty, niezwłocznie zaprzeczyłby wskazanym w wezwaniu okolicznościom i podjął próbę wyjaśnienia zaistniałej sytuacji. Tymczasem kurator pozwanego nie wykazał, aby jakiekolwiek tego typu działania pozwany powziął.
W tej sytuacji, kiedy to pozwany (kurator pozwanego) w istocie nie sformułował żadnych konkretnych zastrzeżeń co do żądania pozwu w zakresie zarówno samej zasady odpowiedzialności pozwanego, jak i wysokości żądania, należało uznać roszczenie powoda za zasługujące na uwzględnienie w całości (co do należności głównej), mając na uwadze całokształt przeprowadzonych w sprawie dowodów, w tym z dokumentów przedłożonych przez powoda, z których wynikało, że pozwanego i powoda łączyła umowa sprzedaży paliwa gazowego i świadczenia usług dystrybucji z dnia 13 grudnia 2018 roku (umowa kompleksowa), na mocy której powód dokonywał sprzedaży i dostarczenia paliwa gazowego, a pozwany zobowiązany był do terminowego regulowania należności za nie, czego jednakże nie uczynił. W związku zaś z tym, że powód wykonał swoje zobowiązanie zgodnie z treścią umowy, należały mu się kwoty wynikające z przedstawionych przez powoda faktur i not obciążeniowej (w tym zakresie pozwany (kurator pozwanego) nie wykazał, że zostały one niezasadnie wystawione, gdyż pozwany nie pozostawał w opóźnieniu w zapłacie wskazanych w niej faktur). Podkreślić raz jeszcze bowiem należy, że pozwany (kurator pozwanego) nie zaprzeczał, że łączyła go z powodem przedmiotowa umowa, nie podnosił również, że nie był zobowiązany do regulowania opłat handlowych i dystrybucyjnych, jak też że nie dostarczono mu paliwa gazowego w ilości wskazanej w fakturach.
Pozwany odmawiając uczynienia zadość żądaniu powoda obowiązany był udowodnić fakty wskazujące na to, że uprawnienie żądającemu nie przysługuje (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 grudnia 2006 roku, sygn. akt IV CSK 299/06), czego w żadnej mierze nie uczynił nie podnosząc żadnego konkretnego zarzutu, za wyjątkiem zarzutu przedawnienia roszczenia, który jednakże Sąd uznał za podniesiony nieskutecznie z poniższych względów.
Jak już wskazano w powyższej części uzasadnienia, zgodnie z treściąart. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne(tekst jednolity: Dz. U. z 2022 roku, poz. 1385) dostarczanie energii elektrycznej, czy paliwa gazowego odbywać się może na podstawie umowy sprzedaży lub umowy przesyłowej. Jednocześnie ustawodawca dopuścił możliwość dostarczania energii na podstawie jednej umowy zawierającej postanowienia umowy sprzedaży i umowy o świadczenie usług przesyłania lub dystrybucji paliw lub energii, zwanej umową kompleksową (art. 5 ust. 3 ustawy). W przypadku owej umowy mieszanej, która w swej treści łączy elementy dwóch umów nazwanych, tj. umowy sprzedaży energii (elektrycznej) lub paliwa (gazowego) i umowy dystrybucji (dostarczania) energii (elektrycznej) lub paliwa (gazowego), konieczne jest stosowanie do roszczeń wynikających z tej umowy przepisów dotyczących zarówno umowy sprzedaży, jak i świadczenia usług przesyłu, także w zakresie stosowania instytucji przedawnienia (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 stycznia 2012 roku, sygn. akt IV CSK 201/11). Zgodnie zatem z treściąart. 554 k.c.roszczenia z tytułu sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy, roszczenia rzemieślników z takiego tytułu oraz roszczenia prowadzących gospodarstwa rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych i leśnych przedawniają się z upływem lat dwóch. Kwestia przedawnienia roszczenia z tytułu umowy o świadczenie usług przesyłowych wynika natomiast z ogólnych przepisów, tj.art. 118 k.c., który stanowi że termin przedawnienia dla roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wynosi trzy lata. W tym miejscu wskazać należy, że umowa kompleksowa jako umowa nazwana uregulowana przepisamiustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne(tekst jednolity: Dz. U. z 2022 roku, poz. 1385),nie podlega dyspozycji zart. 750 k.c.(tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 09 marca 2004 roku, sygn. akt III SK 18/04). Nie znajdują zatem do niej zastosowania przepisyart. 751 k.c.ustalające dwuletni okres przedawnienia (tak również Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie w uzasadnieniu wyroku z dnia 03 marca 2016 roku, sygn. akt X GC 1383/15).
Stosownie do treściart. 117 § 2 k.c.po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia. Przedawnione roszczenie zmienia się w tzw. zobowiązanie niezupełne (naturalne), którego cechą jest niemożliwość jego przymusowej realizacji. Instytucja przedawnienia znajduje swoje zastosowanie w sytuacji, kiedy podmiot uprawniony przez dłuższy czas nie realizuje przysługującego mu roszczenia. Wówczas może zaistnieć stan niepewności prawnej co do rzeczywistej intencji wykonywania określonego prawa przez podmiot uprawniony, co w efekcie stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa obrotu prawnego. W związku z tym wraz z upływem określonego przepisami prawa terminu następuje zmniejszenie ochrony prawnej dla nierealizowanego roszczenia przejawiające się brakiem możliwości przymusowego egzekwowania takiego uprawnienia w razie podniesienia przez obowiązanego zarzutu przedawnienia i tym samym uchylenia się przez niego od zaspokojenia roszczenia.
Zgodnie zaś z treściąart. 120 k.c.bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne, przy czym jeżeli wymagalność roszczenia zależy od podjęcia określonej czynności przez uprawnionego, bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie. Wymagalność roszczenia utożsamiana jest więc z chwilą, z upływem której wierzyciel może domagać się od dłużnika spełnienia świadczenia.
Skoro jak wynikało z zawartej w dniu 13 grudnia 2018 roku przez strony umowy, miała ona charakter kompleksowy, to w zależności od tego, z czego wynikało żądanie powoda, zastosowanie znajdował dwuletni (sprzedaż) albo trzyletni (dystrybucja) termin przedawnienia roszczenia.
I tak biorąc pod uwagę najstarsze nieuregulowane zobowiązanie pozwanego wynikające zfaktury numer (...)na kwotę 21,75 złotych obejmujące stałą opłatę handlową, a więc należność z tytułu sprzedaży – w kwocie 10,67 złotych oraz stałą opłatę dystrybucyjną, a więc należność z tytułu dystrybucji – w kwocie 11,08 złotych, które to zobowiązanie stało się wymagalne z upływem dnia 17 lipca 2019 roku, to termin przedawnienia roszczenia powoda z tego tytułu upłynąłby odpowiednio z dniem 18 lipca 2021 roku (2 lata, co do należności z umowy sprzedaży,art. 118 k.c.zdanie drugie) i z dniem 31 grudnia 2022 roku (3 lata, co do należności z umowy przesyłowej,art. 118 k.c.zdanie drugie). W związku zaś z tym, że powód wniósł pozew przeciwko pozwanemu w dniu 23 czerwca 2020 roku powyższe roszczenie nie było przedawnione w żadnym zakresie, podobnież – pozostałe roszczenia objęte wystawionymi fakturami z uwagi na późniejszy termin ich wymagalności niż należności zfaktury numer (...).
Nadto wskazać należy, że powód domagał się również kwot: 0,67 złotych wraz z dalszymi odsetkami liczonymi za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,69 złotych wraz z dalszymi odsetkami liczonymi za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,53 złotych wraz z dalszymi odsetkami liczonymi za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,36 złotych wraz z dalszymi odsetkami liczonymi za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, 0,16 złotych wraz z dalszymi odsetkami liczonymi za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty i 0,52 złotych wraz z dalszymi odsetkami liczonymi za okres od dnia 18 października 2019 roku do dnia zapłaty – tytułem odpowiednio: należnych odsetek od kwoty 17,43 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 23 stycznia 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku, należnych odsetek od kwoty 22,32 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 21 lutego 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku, należnych odsetek od kwoty 22,04 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 19 marca 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku, należnych odsetek od kwoty 21,75 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 17 kwietnia 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku, należnych odsetek od kwoty 21,75 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 23 maja 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku i należnych odsetek od kwoty 21,75 złotych wynikającej zfaktury numer (...)liczonych za okres od dnia 20 czerwca 2019 roku do dnia 19 czerwca 2019 roku w związku z zapłatą tej należności w dniu 19 czerwca 2019 roku.
Nie ma wątpliwości, że zapłata należności głównej potwierdza, że roszczenie główne istniało i tym samym daje podstawę do uznania, że pozostałe w mocy roszczenia uboczne uległy z chwilą tego zdarzenia (zapłaty należności głównej) niejako przekształceniu w roszczenie główne. W związku z tym przedawnienie tych roszczeń ubocznych powinno być rozpatrywane samodzielnie (tak Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów z dnia 26 stycznia 2005 roku, sygn. akt II CZP 42/04), z tym, że jeżeli dłużnik dokona zapłaty należności głównej z opóźnieniem, ale przed terminem przedawnienia tej należności, to odsetki przedawniają się w terminie 3 lat, przy czym stają się one wymagalne z chwilą ich powstania i nie wymagają odrębnego wzywania do zapłaty (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 08 marca 2002 roku, sygn. akt III CKN 548/00).
W niniejszej sprawie, jak wynikało z not obciążeniowych przedłożonych przez powoda, największa liczba dni opóźnienia pozwanego w zapłacie faktur wynosiła 148 (faktura numer (...)), co oznacza – mając na uwadze dwuletni (sprzedaż) albo trzyletni (dystrybucja) termin przedawnienia roszczenia – że należności główne zostały zapłacone przed upływem terminu przedawnień tych należności, a w konsekwencji, że roszczenia o zapłatę odsetek za opóźnienie w płatności określonych w notach obciążeniowych przedawniają się z upływem 3 lat. Biorąc zaś pod uwagę, że termin płatności najstarszej wskazanej w nocie obciążeniowejfaktury (numer (...)) upływał z dniem 22 stycznia 2019 roku, powód nabywał prawo do żądania odsetek od tej niezapłaconej faktury dnia 23 stycznia 2019 roku (z tą chwilą pozwany popadał bowiem w opóźnienie w wykonaniu swojego zobowiązania). Uwzględniając trzyletni termin przedawnienia oraz mając na uwadze, że w chwili wejścia w życieart. 118 k.c.w nowym brzmieniu (z dniem 09 lipca 2018 roku) roszczenie powoda w zakresie żądania odsetek nie było przedawnione, do terminu przedawnienia znajdował zastosowanieart. 118 k.c.w nowym brzmieniu zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2018 roku o zmianieustawy Kodeks cywilnyoraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 roku, poz. 1104). Powyższe oznaczało, że w istocie termin przedawnienia przesuwał się w takiej sytuacji do końca danego roku kalendarzowego (tj. do dnia 31 grudnia 2022 roku), co zważywszy, że powód złożył pozew w dniu 23 czerwca 2020 roku oznaczało, że wytoczenie powództwa nastąpiło w odniesieniu do wszystkich należności odsetkowych żądanych przez powoda (także odnośnie faktur numer:(...)z terminem zapłaty do dnia 20 lutego 2019 roku,(...)z terminem zapłaty do dnia 18 marca 2019 roku,(...)z terminem zapłaty do dnia 16 kwietnia 2019 roku,(...)z terminem zapłaty do dnia 22 maja 2019 roku i(...)z terminem zapłaty od dnia 19 czerwca 2019 roku – bo miały one późniejsze terminy płatności niż analizowanafaktura numer (...)) – przed upływem terminu przedawnienia (który upływał – jak wskazano powyżej z dniem 31 grudnia 2022 roku).
Jednocześnie w ocenie Sądu nie znajdowało uzasadnienia żądanie przez powoda odsetek od kwot stanowiących skapitalizowane odsetki w kwocie 2,41 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku i w kwocie 0,52 złotych za okres od dnia 18 października 2019 roku, albowiem stosownie do treściart. 482 k.c.od zaległych odsetek dalszych odsetek za opóźnienie można żądać dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy, czego powód nie wykazał. W tej sytuacji, kiedy powództwo zostało wytoczone w dniu 23 czerwca 2020 roku, oddaleniu podlegało żądanie powoda co do zasądzenia dalszych odsetek liczonych od kwot: 2,41 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia 22 czerwca 2020 roku i 0,52 złotych za okres od dnia 18 października 2019 roku do dnia 22 czerwca 2020 roku (punkt drugi wyroku).
Nadto niezasadne było również żądanie przez powoda od kwot stanowiących skapitalizowane odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych – dalszych odsetek ustawowych za opóźnienie w transakcjach handlowych, skapitalizowane odsetki nie stanowią bowiem transakcji handlowej, o jakiej mowa w ustawie z dnia 08 marca 2013 roku o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (poprzednio – o terminach zapłaty w transakcjach handlowych, tekst jednolity: Dz. U. z 2022 roku, poz. 893), a zatem powodowi przysługiwały od tych należności jedynie odsetki ustawowe za opóźnienie, zgodnie z treściąart. 482 k.c.(punkt drugi wyroku).
Uwzględniając całokształt powyższych rozważań Sąd na podstawieart. 5 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku Prawo energetyczne(tekst jednolity: Dz. U. z 2022 roku, poz. 1385) w zw. zart. 118 k.c.a contrariow zw. z art. 4 i art. 7 ustawy z dnia 08 marca 2013 roku o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (poprzednio – o terminach zapłaty w transakcjach handlowych, tekst jednolity: Dz. U. z 2022 roku, poz. 893) w zw. zart. 482 k.c.w punkcie pierwszym wyroku zasądził od pozwanegoA. R.na rzecz powoda(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.kwotę 5 993,18 złotych wraz z: odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 18 lipca 2019 roku do dnia zapłaty, odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 20 sierpnia 2019 roku do dnia zapłaty, odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 5 810,55 złotych za okres od dnia 18 października 2019 roku do dnia zapłaty, odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 25 listopada 2019 roku do dnia zapłaty, odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 73,50 złotych za okres od dnia 19 grudnia 2019 roku do dnia zapłaty, odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 21,75 złotych za okres od dnia 20 stycznia 2020 roku do dnia zapłaty, odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi od kwoty 19,20 złotych za okres od dnia 19 lutego 2020 roku do dnia zapłaty, odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 2,41 złotych za okres od dnia 23 czerwca 2020 roku do dnia zapłaty i odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 0,52 złotych za okres od dnia 23 czerwca 2020 roku do dnia zapłaty.
Uznając zaś dalej idące żądanie pozwu (w zakresie rodzaju odsetek żądanych od należności odsetkowych oraz okresu, za jaki ich żądano (przed wytoczeniem o nie powództwa) za niezasadne, Sąd orzekł jak w punkcie drugim wyroku oddając powództwo w tej części na podstawie powyższych przepisów w zw. zart. 6 k.c.stosowanyma contrario.
Odnośnie kosztów procesu, to Sąd zważył, iż przepisart. 98 § 1 k.p.c.statuuje zasadę odpowiedzialności za wynik procesu, w myśl której strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi poniesione przez niego koszty procesu. Przepisart. 100 k.p.c.wskazuje natomiast, że w razie częściowego tylko uwzględnienia żądań koszty będą wzajemnie zniesione lub stosunkowo rozdzielone. Sąd może jednak włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu. Niewątpliwie w niniejszej sprawie wskazać należy, że powód przegrał sprawę jedynie w nieznacznej części żądania, tj. jedynie odnośnie oddalonego w części żądania w zakresie należności odsetkowej. W tej sytuacji w ocenie Sądu całością kosztów procesu należało zatem obciążyć pozwanego, o czym Sąd orzekł w punkcie trzecim wyroku na podstawieart. 100 k.p.c.w zw. z § 2 pkt 5 w zw. z § 10 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 265) zasądzając od niego na rzecz powoda kwotę 3 227,83 złotych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie liczonymi za okres od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty tytułem zwrotu: opłaty sądowej od pozwu (400 złotych), kosztów zastępstwa procesowego (1 800 złotych), opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 złotych), zaliczki na poczet wynagrodzenia kuratora (885,60 złotych) i kosztów związanych z postępowaniem w przedmiocie doręczenia odpisu pozwu pozwanemu przez komornika sądowego (125,23 złotych).
W punkcie czwartym wyroku na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 09 marca 2018 roku w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. z 2018 roku, poz. 536) w zw. z § 2 punkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 265) w zw. zart. 603(

    4)§ 3 k.p.c.ustalił i przyznał kuratorowi pozwanegoA. R.–P. M.wynagrodzenie w kwocie 885,60 złotych brutto i nie znajdując podstaw do przyznania wynagrodzenia w wyższej wysokości.

ZARZĄDZENIE

1
(...)

2
(...)

3
(...)

SSR Justyna Supińska
Gdynia, dnia 19 września 2022 roku