Sąd Okręgowy w Łodzi
XIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
Sygnatura akt: XIII Ga 1190/20
Data wyroku: 2020-12-22 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: (del.) SR Paweł  Kowalczyk  (spraw.), sędzia  SO Krzysztof  Wójcik, SO Tomasz  Bajer
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 361 k.c., art. 363 k.c., art. 6 k.c.

Sygn. akt XIII Ga 1190/20

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 15 lipca 2020 r. Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim – w sprawie z powództwa(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.przeciwko(...)wW.o zapłatę kwoty 7.324,30 zł - zasądził od pozwanego na rzecz(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.kwotę 7.324,30 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 7 września 2018 r.do dnia zapłaty (punkt 1. wyroku) oraz – tytułem kosztów postępowania – kwotę 2.184,00 zł, w tym kwotę 1.817,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego (punkt 2. wyroku).
Sąd pierwszej instancji ustalił, iż w dniu 8 sierpnia 2018 r. miała miejsce kolizja drogowa,w wyniku której został uszkodzony – będący własnościąK. B.iM. B.– samochód osobowy markiB.onumerze rejestracyjnym (...)zaś sprawca tego zdarzenia był chroniony w zakresie odpowiedzialności cywilnej za szkody wywołane ruchem posiadanego auta przez pozwanego ubezpieczyciela. Uszkodzony pojazd został zakupiony w salonie samochodowym w 2014 r. zaś sprzedany w czerwcu 2018 r. – kiedy był jeszcze objęty gwarancją.(...)to – według ustaleń Sądu Rejonowego – było naprawianew autoryzowanych serwisach z zastosowaniem oryginalnych części zamiennych z logo producenta. Jak dalej ustalił Sąd pierwszej instancji,K. B.w dniu 9 sierpnia2018 r. zlecił(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwM.–D.naprawę swego auta, który przed przystąpieniem do likwidacji uszkodzeń samochodu sporządził kalkulację kosztów naprawy przedkładając ją stronie pozwanej do weryfikacji i akceptacji. Podmiot wykonujący naprawę samochodu markiB.tylko częściowo uwzględnił potrącenia zastosowane przez(...)wW.uznając pozostałe za niegodne z treścią zlecenia naprawy. W dniu 31 sierpnia 2018 r.(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwM.–D.– z tytułu wykonanej usługi naprawy auta - wystawił dokument rozliczeniowy VAT, w treści którego obciążył poszkodowanego powinnością zapłaty kwoty 23.554,38 zł. Wcześniej – w dniu 9 sierpnia 2018 r. –K. B.iM. B.zawarli z(...)z ograniczoną odpowiedzialnością wM.–D.umowę przelewu wierzytelności. Z kolei w dniu 28 września 2018 r. serwis naprawczy zawarł z(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąumowę powierniczego przelewu wierzytelności. W ramach prowadzonego postępowania likwidacyjnego(...)wW.wypłaciło – tytułem refundacji wydatków związanych z naprawą pojazdu – łączniekwotę 16.230,08 zł; pozwany ubezpieczyciel odmówił wypłaty kwoty 7.324,30 zł.
Wskazane wyżej fakty zostały ustalone przez Sąd Rejonowy w oparciu o dowodyz dokumentów oraz zeznań świadkówK. B.iM. H. (1), które uznałza wiarygodne.
Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd pierwszej instancji ocenił żądanie pozwuza zasługujące na uwzględnienie. Za podstawę odpowiedzialności(...)wW.uznano przepisyart. 822 § 1 i § 4 kc,art. 824(

    1)§ 1 kcorazart. 13 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych(t.j. Dz. U.z 2019 r., poz. 2214 z późn. zm.). Sąd Rejonowy wskazał, iż pomiędzy stronami postępowania nie było sporu co do okoliczności zdarzenia z dnia 8 sierpnia 2018 r., odnośnie winy kierowcy ubezpieczonego u strony pozwanej jak również co do tego, iż pozwany ponosi odpowiedzialność za szkodęK. B.w związku z zawartąze sprawcą zdarzenia szkodzącego umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Strony niniejszego postępowania nie podważały również faktu zaistnienia w pojeździe markiB.szkody częściowej zaś pozwany ubezpieczycielnie kwestionował także legitymacji procesowej powoda. Spór dotyczył wysokości szkody,w szczególności kosztów naprawy uszkodzeń pojazduK. B.. Sąd pierwszej instancji podniósł dalej, że strona powodowa – opierając się na dokumentach prywatnych (kalkulacji kosztów naprawy i wystawionej fakturze VAT) – wskazywała faktyczną wysokość uszczerbkuK. B.na poziomie kwoty 23.554,38 zł zaś(...)wW.podważało tę należność jako rozmiary szkody właściciela samochodu markiB., podnosząc jednocześnie że poszkodowany– z racji wcześniejszych uszkodzeń jego auta oraz wobec obowiązku minimalizacji szkody - nie powinien był naprawiać swego samochodu w najdroższym serwisie.
W ocenie Sądu pierwszej instancji uszczerbekK. B.nie został naprawionyw pełnym jego rozmiarze, gdyż poszkodowany a faktycznie powód w toku likwidacji szkody uzyskał kwotę 16.230,08 zł gdy tymczasem koszty przywrócenia samochodu markiB.do stanu sprzed zdarzenia szkodzącego wyniosły 23.554,38 zł. Zdaniem Sądu Rejonowego(...)bezpodstawnie odmówiło wypłaty pozostałej części odszkodowania – należności w wysokości 7.324,30 zł. Wskazując na kontradyktoryjny charakter postępowania cywilnego, Sąd pierwszej instancji podniósł iż to strony postępowania są dysponentem toczącego się procesu a jego wynik uzależniony jest od ich zachowania – mają one bowiem obowiązek przejawiać aktywność w celu wykazania wszystkich istotnych okoliczności i faktów, z których wywodzą skutki prawne (art. 6 kc). Zachodzące wątpliwości co do istnienia okoliczności wpływających na wynik sprawy muszą zostać rozstrzygnięte niekorzystnie dla strony, na której - w zakresie tych okoliczności - spoczywa ciężar dowodu. Nadto pozwany – będąc profesjonalistą – zobowiązany jest do należytej likwidacji szkodya wszelkie wątpliwości nie mogą obciążać poszkodowanego i powinny być interpretowanena korzyść tego ostatniego. Tymczasem w toku niniejszego postępowania – jak dalej wskazałSąd pierwszej instancji – strona pozwana nie przejawiała aktywności dowodowejco skutkowało uznaniem jej argumentacji za gołosłowną i nie popartą żadnymi obiektywnymi dowodami. W ocenie Sądu Rejonowego(...)wW.nie wykazało aby samochód markiB.został naprawiony za cenę niższą aniżeli wskazał to poszkodowany – wysokość kosztów likwidacji uszkodzeń pojazdu markiB.została potwierdzona przez warsztat naprawczy a nadto odpowiadała ona wykonanej kalkulacji i znalazła swe odzwierciedlenie w wystawionej przez(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwM.–D.fakturze VAT. Zdaniem Sądu pierwszej instancji wskazane wyżej okoliczności w powiązaniu z faktem, iż uszkodzony samochód został zakupiony w salonie i podlegał gwarancji a wcześniejsze jego naprawy zawsze odbywały sięw autoryzowanym serwisie naprawczym przy użyciu oryginalnych części zamiennych z logo producenta, uzasadniały ustalenie wysokości kosztów likwidacji uszkodzeń na podstawie wystawionego przez serwis naprawczy dokumentu rozliczeniowego VAT co skutkowało uwzględnieniem w całości żądania(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG..
Rozstrzygnięcie o kosztach postepowania Sąd pierwszej instancji oparł na przepisieart. 98 kpci § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804), przyjmując że powód wygrał sprawę w całości. Na zasądzoną kwotę kosztów postepowania składały się: opłata od pozwu (w wysokości 367,00 zł), opłata skarbowa od dokumentu stwierdzającego ustanowienie pełnomocnika (kwota 17,00 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika procesowego powoda (kwota 1.800,00 zł).
Orzeczenie Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim zostało w całości zaskarżone przez pozwane(...)wW.. Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji:

1
naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.:

-

art. 232 kpcw zw. zart. 233 § 1 i art. 278 § 1 kpciart. 245 kpcpoprzez uznanieza udowodnione przez powoda, że wysokość szkody powstałej w pojeździe markiB.onumerze rejestracyjnym (...)wyniku kolizji z dnia 6 października2017 r. wynosi 23.554,38 zł, to jest odpowiada kwocie z dokumentu prywatnego - faktury VAT za naprawę pojazdu, która stanowi jedynie dowód tego, iż(...)z ograniczoną odpowiedzialnością wM.-D.złożyła oświadczenieo kosztach naprawy w swoim serwisie, w sytuacji gdy wysokość szkody, tj. koszt przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody a nie dowolnie wykonanej naprawy, można było ustalić jedynie w oparciu o wiadomości specjalne a ciężar dowoduw tym zakresie spoczywał na powodzie;

art. 233 § 1 kpcpoprzez dowolną a nie swobodną ocenę dowodu w postaci zeznańK. B.i niewzięcie pod uwagę przy wyrokowaniu, iż pojazd posiadał wcześniejsze uszkodzenia, które wpływały na wysokość szkody powstałej w pojeździe markiB.onumerze rejestracyjnym (...)w wyniku kolizjiz dnia 6 października 2017 r.;

art. 233 § 1 kpcpoprzez dowolną a nie swobodną ocenę dowodu w postaci umów cesji i niewzięcie pod uwagę, iż było kilka umów podpisanych przez różne osobya ich umocowanie nie było właściwe;

2
obrazę prawa materialnego, tj.art. 6 kc,art. 361 § 2 kciart. 8241§ 1 kcpoprzez ustalenie odszkodowania w kwocie wynikającej z prywatnego dokumentu oraz błędną ocenę prawną, zgodnie z którą powód nie musi wykazać uzasadnionego kosztu naprawy przywracającej pojazd do stanu sprzed szkody.

Podnosząc wskazane wyżej uchybienia Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim(...)wW.domagało się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda na swoją rzecz kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych jak również zasądzenia kosztów postępowania apelacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.domagał się oddalenia apelacjii zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania apelacyjnego,w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył:
Apelacja strony pozwanej – jako całkowicie niezasadna – podlegała oddaleniu w oparciuo przepisart. 385 kpc.
Treść zarzutów środka odwoławczego oraz jego uzasadnienia pozwala przyjąć iż – w istocie rzeczy –(...)wW.kwestionowało rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji, podnosząc iż(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.nie wykazał wysokości poniesionej szkody zaś Sąd Rejonowy, opierając swe rozstrzygnięcie nafakturze VAT nr (...)z dnia 31 sierpnia 2018 r. dokumentującej wysokość kosztów naprawy samochoduK. B.iM. B.(stanowiącej podstawę dla ustalenia rozmiaru uszczerbku właścicieli pojazdu markiB.), naruszył reguły oceny dowodów statuowane treścią przepisuart. 233 § 1 kpc. Stosownie do treści ostatnio wskazanego przepisu, sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd reguł wynikających z przepisuart. 233 § 1 kpcwymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowanialub doświadczenia życiowego gdyż tylko to może być przeciwstawione uprawnieniu sądudo dokonywania swobodnej oceny dowodów (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańskuz dnia 9 czerwca 2020 r., V ACa 609/19, Lex nr 3049425). Jeżeli więc z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym to taka ocena nie narusza zasad określonych w przepisieart. 233 § 1 kpci musi się ostać i to nawet wtedy, gdy w równym stopniu, na podstawie zebranego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne.
W przedmiotowej sprawie Sąd pierwszej instancji w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny sprawy i wywiódł z niego logicznie poprawne wnioski. Wysokość odszkodowania należnegoK. B.iM. B.(stanowiącego naprawienie szkody rozumianej jako wydatki związane z naprawą uszkodzeń pojazdu markiB.powstałych wskutek udziału tego auta w zdarzeniu szkodzącym z dnia 8 sierpnia 2018 r.) została określona w oparciu o dokumenty (kalkulację naprawy i fakturę VAT) pochodzące od podmiotu dokonującego likwidacji nieprawidłowości pojazdu– (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwM.–D.. Stanowiące podstawę dla ustalenia wysokości kosztów usunięcia nieprawidłowości samochodu markiB.kalkulacja naprawy orazfaktura VAT nr (...)z dnia 31 sierpnia 2018 r. wskazywały tę wartość na poziomie kwoty 23.554,38 zł brutto. W świetle takich dowodów (i braku innych), prawidłowe i nie uchybiające regułom wynikającym z przepisuart. 233 § 1 kpcbyło przyjęcie przez SądRejonowy iż odszkodowanie refundujące koszty likwidacji nieprawidłowości powstałychw pojeździeK. B.iM. B.wskutek zdarzenia szkodzącegoz dnia 8 sierpnia 2018 r. zamyka się kwotą 23.554,38 zł brutto. W polskim systemie procesowym obowiązuje zasada równości dowodów (środków dowodowych), którą należy rozumieć w ten sposób, że ustawodawca nie tworzy kategorii dowodów uprzywilejowanych, którym nadawałby z urzędu szczególną moc dowodową – wszystkie środki dowodowe są więc równorzędne i podlegają swobodnej sędziowskiej ocenie w oparciu o przepisart. 233 § 1 kpc. Z tych względów w pełni uprawnione było oparcie rozstrzygnięcia niniejszej sprawy przez Sąd pierwszej instancji na dowodach z dokumentów prywatnych – kalkulacji naprawy i fakturze VAT. Zgodzić należy się ze stroną skarżącą, iż dokument rozliczeniowy VAT stanowił oświadczenie(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwM.–D.o kosztach naprawy uszkodzeń samochodu markiB.w tym warsztacie naprawczym, jednakże – w świetle całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego przed Sądem pierwszej instancji – w pełni zasadne było przyjęcie przez Sąd Rejonowy, iż kwota wynikająca z tego dokumentu (należność w wysokości 23.554,38 zł brutto) odpowiada kosztom likwidacji uszkodzeń autaK. B.iM. B.powstałych wskutek kolizjiz dnia 8 sierpnia 2018 r. a więc kosztom przywrócenia(...)do stanusprzed tego zdarzenia szkodzącego. W świetle treści zeznańK. B., nie sposób jest przyjmować aby proces naprawy uszkodzeń pojazdu jaki miał miejsce w(...)z ograniczoną odpowiedzialnością wM.–D.obejmował także inne nieprawidłowości aniżeli powstałe wskutek udziału tego auta w zdarzeniu z dnia 8 sierpnia 2018 r. Świadek ten stwierdził bowiem, iż przed tą szkodą jego pojazd był już w pełni naprawiony. W tym stanie rzeczy – nawet pomimo braku rozwinięcia w uzasadnieniu środka odwoławczego zarzutu apelacyjnego związanego z oceną zeznań poszkodowanego – upatrywanie w tym zakresie dowolnej oceny tego dowodu przez Sąd pierwszej instancjinie jest uprawnione.
Także nie mógł się ostać zarzut(...)wW.odnośnie dokonanej przez Sąd Rejonowy oceny dowodu z dokumentów – umów cesji wierzytelności. Materiał dowodowy jaki został zgromadzony w niniejszej sprawie,w szczególności dokumenty pełnomocnictw, nie dają podstaw do przyjęcia braku umocowania do dokonanych czynności przez przedstawicieli(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwM.–D.(M. H. (2)iE. J.– ich umocowanie wynikało z dokumentów pełnomocnictwa znajdującego się na k. 50– w odniesieniu do umowy o przelew wierzytelności z polisy OC sprawcy i jej aneksu,
E. J.– na k. 50 – w odniesieniu do umowy o powierniczy przelew wierzytelnościi jej aneksu),(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.(M. H. (2)iA. W.– odpowiednio – na k. 105 i k. 102 w odniesieniu do umowy o powierniczy przelew wierzytelności i jej aneksu) orazK. B.(A. W.–na k. 102 i k. 103 w odniesieniu do aneksu do umowy o przelew wierzytelnościz polisy OC sprawcy).
Przewidziana w przepisieart. 6 kczasada rozkładu ciężaru dowodu nie może być rozumiana w ten tylko sposób, że ciężar dowodu zawsze obciąża stronę powodową. W razie bowiem sprostania przez powoda ciążącemu na nim obowiązkowi dowodowemu, ciężar dowodzenia okoliczności niweczących prawo powoda obciąża pozwanego (wyrok Sądu ApelacyjnegowB.z dnia 23 stycznia 2020 r., I ACa 607/19, Lex nr 3030049). W okolicznościach niniejszej sprawy, skoro(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.wykazał wysokość należnego odszkodowania (poprzez przedstawienie kalkulacji naprawy uszkodzeń samochodu markiB.oraz faktury VAT wystawionej przez serwis dokonujący naprawyzaś z zeznańK. B.wynikało, że koszty te obejmowały wyłącznie naprawę nieprawidłowości jakie powstały w(...)w dniu 8 sierpnia 2018 r.) zaś skoro pozwany ubezpieczyciel kwestionował czy to fakt likwidacji uszkodzeń pojazduK. B.iM. B.za kwotę 23.554,38 zł brutto (podnosząc, iż koszty te zamknęły się w niższej należności, w szczególności w wysokości dotychczas dokonanej refundacji),czy też sam zakres przeprowadzonej naprawy (wskazując, iż objęte nią zostały także wcześniejsze uszkodzenia – nie związane ze szkodą z dnia 8 sierpnia 2018 r.), to jego rzeczą było udowodnienie okoliczności, na które się powoływał. Jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, twierdzenia(...)wW.nie zostały poparte żadnymi dowodami co – wobec wykazania przez powoda – wysokości uszczerbku obejmującego koszty naprawy uszkodzeń samochodu markiB.powstałychw wyniku udziału tego auta w zdarzeniu drogowym z dnia 8 sierpnia 2018 r. skutkowało przyjęcie za udowodnione przez powoda, iż wydatki z tego tytułu zamknęły sięsumą 23.554,38 zł. W konsekwencji takich ustaleń Sądu Rejonowego – skoro pozowany ubezpieczyciel dotychczas zrefundował wydatki z tego tytułu na poziomie kwoty 16.230,08 zł – wysokość odszkodowania jaka powinna przypaść(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.została prawidłowo ustalona przez Sąd Rejonowyna kwotę 7.324,30 zł. Rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego zapadło przy prawidłowo zastosowanym przepisieart. 6 kca – skoro(...)wW.nie wykazało okoliczności odmiennych – wysokość należnej refundacji odpowiada wysokości szkody właścicieli samochodu markiB., nie sposób jest zarzucać temu Sądowi uchybienie przepisom materialnoprawnym.
Brak zasadności zarzutów apelacji skutkowało – na podstawie przepisuart. 385 kpc– jej oddalenie.
Takie rozstrzygnięcie Sądu odwoławczego skutkuje – przy zastosowaniu zasady odpowiedzialności za wynik sprawy (art. 98 § 1 i § 3 kpcorazart. 99 kpc) – obciążenie(...)wW.(jako podmiotu przegrywającego postępowanie apelacyjne) obowiązkiem pokrycia kosztów postępowania przed Sądem drugiej instancji, w tym naleznosci jakie z tego tytułu były wydatkowaneprzez(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.. Te ostatnie obejmowały wyłącznie wynagrodzenie pełnomocnika procesowego powoda, którego wysokość(w kwocie 900,00 zł) została ustalona w oparciu o przepis § 10 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłatza czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 265 z późn. zm.).

(Krzysztof Wójcik) (Tomasz Bajer) (Paweł Kowalczyk)