Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie
XI Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: XI GC 1648/19
Data wyroku: 2020-11-24 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Słowa kluczowe: Ciężar dowodu
Podstawa prawna: art.805 kc

Sygn. akt XI GC 1648/19

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 16 września 2019 r. Drogeria(...)B.(...), D.(...) Spółka jawnawS.wniosła przeciwko(...) Spółce AkcyjnejwS.o zapłatę kwoty 5801,71 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 28 sierpnia 2018 r. do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. Powódka dochodzi od pozwanej zwrotu poniesionych kosztów najmu samochodu zastępczego w oparciu o zawartą z pozwaną umowę ubezpieczenia samochoduA. (...). Dochodzona pozwem kwota z faktury obejmuje 50% VAT.
W dniu 11 października 2019 roku Sąd wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym i orzekł zgodnie z żądaniem pozwu.
Pozwany zaskarżył nakaz zapłaty w całości i wniosła o oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów procesu. Pozwany zarzucił, że powódka wbrew warunkom umowy nie uzgodniła z nim warunków najmu. Podniósł, że w przypadku gdy ubezpieczony samodzielnie poniósł koszty wynajęcia pojazdu zastępczego, to pozwany zgodnie z umową dokonuje ich zwrotu do 150 zł brutto za dobę.
W toku procesu strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Drogeria(...)B.(...), D.(...) Spółka jawnawS.zawarła z(...) Spółką AkcyjnąwS.umowę ubezpieczenia samochoduA. (...)nr rejestracyjny (...)w wariancie obejmującym(...).
Ogólne Warunki Ubezpieczenia Kosztów Udzielenia Natychmiastowej Pomocy HestiaC.A.dla Klientów Indywidualnych oraz Małych i Średnich(...)w Ramach Pakietu Dilerskiego ((...)01/16) przewidywały w § 11 ust. 1, że w ramach ubezpieczenia HestiaC.A.E.Hestia pokrywa wyłącznie koszty organizacji przez Centrum Alarmowe usług określonych w niniejszych OWU i nie zwraca kosztów usług poniesionych samodzielnie przez ubezpieczonego lub inną osobę uprawnioną do świadczenia z tytułu niniejszej umowy ubezpieczenia, z zastrzeżeniem ust. 2.
Zgodnie z ust. 2 zastrzeżenie wskazane w ust. 1 nie dotyczy kosztów holowania oraz wynajęcia pojazdu zastępczego.
W przypadku gdy ubezpieczony, po wcześniejszym uzgodnieniu zE.Hestią, samodzielnie poniósł koszty holowania lub wynajęcia pojazdu zastępczego,E.Hestia dokonuje ich zwrotu na podstawie oryginałów rachunków lub faktur dotyczących kosztów poniesionych przez Ubezpieczonego, do wysokości - w przypadku wynajęcia pojazdu zastępczego - 150 zł brutto za dobę (ust. 3 pkt 2).
Zgodnie z ust. 6 w przypadku gdy ubezpieczony jest uprawniony do ograniczonego (50%) odliczenia podatku VAT, zwrot kosztów okreśalny jest z uwzględnieniem 50% podatku VAT na podstawie kopii faktur.

Bezsporne, a nadto dowód:

-polisa nr (...)wraz z warunkami szczególnymi programu ubezpieczeniowego dlaV.Serwis (...)oraz OWU k.14-15, 40-37, 66-91,
- wyciąg z OWU o symbolu(...)01/16 k.38-65.
W dniu 23 lipca 2018 r. pełnomocnik powódki -J. B.oddał ww. samochód do serwisu naprawczego w związku ze spowodowaniem kolizji drogowej. Tego samego dnia o godzinie 8:30 telefonicznie zwrócił się do Centrum Alarmowego pozwanego w celu udostępnienia przez ubezpieczyciela samochodu zastępczego w oparciu o zawartą z pozwanym umowę ubezpieczenia pojazdu. Przedstawiciel ubezpieczyciela polecił mu skontaktowanie się z wypożyczalnią(...), która jak się okazało, mogła udostępnić auto za 2 dni po sprowadzeniu zG.. Podczas rozmowy telefonicznej z konsultantem pozwanegoJ. B.został powiadomiony, że jeżeli wynajmie pojazd od asystora ubezpieczyciela, to powódka nie będzie płaciła za najem, a jeżeli zdecyduje się na wynajem z wypożyczalni zewnętrznej, to pozwany zwróci koszty na podstawie opłaconej faktury. To go nie satysfakcjonowało, gdyż pojazd był pilnie potrzebny w celu prowadzenia bieżącej działalności gospodarczej, a następnego dnia planowany był wyjazd służbowy pozaS..J. B.kontaktował się również z innymi wypożyczalniami wskazanymi przez ubezpieczyciela i okazało się, że nie mają oddziałów wS.i musiałby odebrać pojazd zastępczy zW.lubP.. W dniu 23 lipca 2018 r. przeprowadził kilkanaście rozmów telefonicznych w tym przedmiocie z konsultantami ubezpieczyciela lub wypożyczalniami.J. B.ustalił, że wypożyczalniaA. K.wS., której dane wyszukał w internecie, może udostępnić pojazd powódce tego samego dnia. Powiadomił telefonicznie ubezpieczyciela o problemach z uzyskaniem pojazdu zastępczego od asystorów pozwanego. Uzgodnił z nim, że wobec powyższego skorzysta z wypożyczalni zewnętrznejA. K.. W tym samym dniu najął odA. K.samochód osobowy markiR. (...)po stawce 371,67 zł netto za dobę.
Powódka korzystała z niego przez okres 14 dni. Tytułem czynszu najmu uiściła 6400,10 zł brutto. Samochód osobowyA. (...)nr rejestracyjny (...)został odebrany z serwisu naprawczego w dniu 24 sierpnia 2018 r.

Dowód:

- rachunek szczegółowy - połączenia wykonane w kraju z nr(...)w okresie od 10 lipca 2018 r. do 31 lipca 2018 r. k.16-17,
- nagrania rozmów telefonicznych z Centrum Alarmowym pozwanego prowadzonych z nr(...)w dniu 23 lipca 2018 r. oraz 24 lipca 2018 r. płyta CD koperta k.92 oraz płyta CD k. 133,
- akta szkody płyta CD koperta k.92
-faktura VAT nr (...)k.18,
- zeznania świadkaJ. B.k.116-117.
W dniu 27 sierpnia 2018 r. powódka zwróciła się do pozwanej o zwrot kosztów najmu samochodu osobowegoR. (...), przedkładającfakturę VAT nr (...)za najem. Pozwana nie ustosunkowała się do pisma powódki.
W dniu 19 września 2018 r. powódka ponownie zwróciła się do pozwanej o zwrot kosztów najmu samochodu osobowegoR. (...).

Dowód:

- e-mail z dnia 27 sierpnia 2018 r. k.19-20
- e-maile z dnia 19 września 2018 r. k.21-23,
- akta szkody(...)płyta CD koperta k.92.
Pismem z dnia 24 września 2018 r. pozwana odmówiła wypłaty odszkodowania. W uzasadnieniu wskazano, że zwrot kosztów najmu może nastąpić po wcześniejszym uzgodnieniu z pozwanym.

Dowód:

- pismo pozwanego z dnia 24 września 2018 r. k.24.
W odpowiedzi na powyższe pismo powódka wskazała, że samochód zastępczy został najęty po wcześniejszym uzgodnieniu z pozwanym, co potwierdza treść rozmów telefonicznych z dnia 23 lipca 2018 r. Powódka zwróciła się o dokonanie analizy nagrań rozmów telefonicznych celem potwierdzenia zasadności jego stanowiska.

Dowód:

-e-mail z dnia 26 września 2018 r. k.25.
W toku dalszej korespondencji stron pozwana nie znalazła podstaw do zmiany stanowiska.

Dowód:

-pismo z dnia 26 października 2018 r. k.26,
- e-mail z dnia 29 października 2018 r. k.27-28,
- pismo z dnia 22 listopada 2018 r. k.29,
-pismo z dnia 29 maja 2019 r. k.30-30 verte.
Stan faktyczny w niniejszej sprawie sąd ustalił w oparciu o dokumenty oraz zapisy nagrań rozmów telefonicznych na płytach CD, których rzetelności i autentyczności strony nie kwestionowały, wyciągając jedynie częściowo odmienne wnioski. Jako szczere i prawdziwe sąd ocenił zeznania przesłuchanego w sprawie świadkaJ. B.. W szczególności wobec nieprzedłożenia przez stronę pozwaną na zobowiązanie sądu wszystkich zawnioskowanych nagrań rozmów telefonicznych przeprowadzonych z konsultantami pozwanego, sąd nie miał podstaw, aby zdyskredytować wiarygodność świadka w zakresie przebiegu i ilości tych rozmów, zwłaszcza wobec złożenia przez powódkę wykazu połączeń z centrum alarmowym pozwanego.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo okazało się częściowo zasadne.
Podstawę prawną roszczenia powódki oprócz zawartej z pozwaną umowy ubezpieczenia pojazduA. (...)i Ogólnych Warunków Ubezpieczenia (dalej jako „OWU”), stanowił przepisart. 805 § 1 k.c.
W rozpoznawanej sprawie niesporne były: fakt zawarcia przez powódkę umowy ubezpieczenia pojazdu z pozwanym i zaistnienie powodującego szkodę zdarzenia, za które odpowiadała powódka jako osoba ubezpieczona. Spór sprowadzał się natomiast do tego, czy powódka w świetle umowy z pozwanym mogła domagać się zwrotu kosztów najmu pojazdu zastępczego.
Zgodnie z postanowieniami umownymi, a konkretnie OWU, stanowiących integralną część umowy ubezpieczenia, ubezpieczony, po wcześniejszym uzgodnieniu z pozwanym, mógł domagać się zwrotu samodzielnie poniesionych kosztów najmu pojazdu zastępczego, limitowanych jednak do kwoty 150 zł brutto za dobę. W przypadku gdy ubezpieczony był uprawniony do odliczenia podatku VAT, zwrot kosztów określany był z uwzględnieniem 50% podatku VAT na podstawie kopii faktur (§ 11 ust. 3 pkt 2 i ust. 6 OWU).
Strona pozwana zakwestionowała roszczenie powódki co do zasady i co do wysokości, podnosząc że powódka nie uzgodniła poniesionych kosztów najmu w wypożyczalni zewnętrznej, a nadto zarzucając, iż poszkodowany nie skorzystał z możliwości zorganizowania pojazdu zastępczego przez ubezpieczyciela. Kwestia zastosowanych stawek najmu jest przedmiotem wielu wypowiedzi judykatury, a podsumowaniem orzecznictwa w tym zakresie jest uchwała Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2017 r. w sprawie III CZP 20/17 - wydatki na najem pojazdu zastępczego poniesione przez poszkodowanego, przekraczające koszty zaproponowanego przez ubezpieczyciela skorzystania z takiego pojazdu są objęte odpowiedzialnością z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, jeżeli ich poniesienie było celowe i ekonomicznie uzasadnione. W ocenie sądu teza tej uchwały znajdzie zastosowanie również w niniejszej sprawie.
W świetle poczynionych ustaleń faktycznych powódka (jej pełnomocnik) zgłosiła ubezpieczycielowi, że będzie potrzebowała pojazdu zastępczego w związku z oddaniem do naprawy uszkodzonego auta. Jak wynika z zebranego materiału dowodowego, ubezpieczyciel polecił pełnomocnikowi powódki skontaktowanie się w sprawie pojazdu zastępczego ze wskazanymi wypożyczalniami współpracującymi z pozwanym, co nie będzie wiązać się dla powódki z koniecznością samodzielnego ponoszenia kosztów. Konsultant pozwanego jako alternatywę wskazał wynajem pojazdu z wypożyczalni zewnętrznej i refundację kosztów na podstawie zapłaconej przez powódkę faktury. Ponieważ auto z jednej z wypożyczalni było dostępne za 2 dni, a co do pozostałych istniała konieczność ich odbioru pozaS., powódka ostatecznie wynajęła pojazd od wypożyczalni zewnętrznej. Strona pozwana miała tego świadomość, gdyż zostało to uzgodnione z ubezpieczycielem podczas rozmowy telefonicznej, w związku z problemami pilnego uzyskania pojazdu od asystorów pozwanego, zważywszy że uszkodzone auto służyło do prowadzenia działalności gospodarczej. Ciężar wykazania, że ubezpieczyciel faktycznie zapewnił auto zastępcze spoczywał w tym przypadku na pozwanym (art. 6 k.c.). Pozwany temu obowiązkowi nie sprostał. Z kolei powódka wykazała okoliczność uzgodnienia z pozwanym potrzebę skorzystania z wypożyczalni zewnętrznej. Podkreślenia wymaga, że konsultanta pozwanego należy traktować jako osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa pozwanego w rozumieniuart. 97 k.c.Tym samym telefoniczne uzgodnienia dokonane z pracownikami centrum alarmowego pozwanego należy traktować jako „wcześniejsze uzgodnienie z pozwanym” konieczności samodzielnego poniesienia kosztów najmu pojazdu, o którym mowa w § 11 ust. 1 OWU.
Niemniej jednak zgodnie z w § 11 ust. 2  OWU zastrzeżono, że koszty najmu pojazdu zastępczego, poniesione samodzielnie przez ubezpieczonego, będą zwracane przez pozwanego do kwoty 150 zł brutto za dobę z uwzględnieniem 50% podatku VAT. Takie też odliczenie podatku służy powódce. Powódka nie wykazała, aby strony zmodyfikowały w tym zakresie treść umowy. Sama konieczność skorzystania z wypożyczalni zewnętrznej po wyższej stawce dobowej najmu i uzgodnienie z pozwanym , że powódka z takiej wypożyczalni skorzysta, nie oznacza, że doszło do zmiany umowy ubezpieczenia w zakresie limitów dobowych przewidzianych przywołanym postanowieniem OWU.
Mając to na uwadze, Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę stanowiącej iloczyn 14 dni najmu pojazdu markiR.i kwoty 150 zł brutto (2100 zł), pomniejszonej o 241,50 zł tytułem 50% podatku VAT, które mogła odliczyć powódka (podatek wynoszący 23% VAT od kwoty 2100 zł to kwota 483 zł, a połowa VAT to kwota 241,50 zł). Różnica wskazanych wyżej kwot wynosi 1.858,50 zł (2.100zł – 241,50 zł = 1.858,50 zł). Niemniej jednak na skutek oczywistej omyłki pisarskiej w pkt I sentencji wskazano kwotę 1.858,56 zł i jest to błąd kwalifikujący się do sprostowania orzeczenia w trybieart. 350 k.p.c.
O odsetkach orzeczono na podstawieart. 481 § 1 k.c.zgodnie z żądaniem pozwu od dnia 28 sierpnia 2018 r.
Dalej idące powództwo oddalono, orzekając jak w pkt II sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawieart. 100 k.p.c., stosunkowo je rozdzielając, mając na uwadze, że powódka wygrała proces w przybliżeniu w 32%, a strona pozwana utrzymała się z obroną w przybliżeniu w 68%. Powódka poniosła opłatę sądową w kwocie 400 zł, opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 1800 zł w stawce minimalnej adekwatnej do wartości przedmiotu sporu, zgodnie z § 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, Dz.U. z 2015 poz. 1800 ze zm. 32% tej kwoty wynosi 2217 zł. Pozwany poniósł opłaty notarialnego uwierzytelnienia pełnomocnictw w kwocie 7,38 zł. Po wzajemnym skompensowaniu tych kosztów w zakresie, w jakim strony wygrały proces na rzecz powódki należało zasądzić od pozwanego tytułem zwrotu kosztów procesu kwotę 701,62 zł, o czym orzeczono w pkt III sentencji.
Sygn. akt XI GC 1648/19

ZARZĄDZENIE

1
(...)

2
(...)

3
(...)

4
(...)