Sąd Rejonowy w Gdyni
VI Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VI GC 554/20
Data wyroku: 2020-12-02 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Justyna Supińska, SSR Justyna Supińska
Słowa kluczowe: Ubezpieczenie auto-casco
Podstawa prawna: art.805 k.c.

Sygn. akt VI GC 554/20

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 02 grudnia 2020 roku
Sąd Rejonowy w Gdyni VI Wydział Gospodarczy, w składzie:
Przewodniczący: SSR Justyna Supińska
Protokolant: sekr. sądowy Marta Denc
po rozpoznaniu w dniu 02 grudnia 2020 roku w Gdyni
na rozprawie
sprawy z powództwa(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.
przeciwko(...) spółce akcyjnejz siedzibą wS.
o zapłatę

I
zasądza od pozwanego(...) spółki akcyjnejz siedzibą wS.na rzecz powoda(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.kwotę 1 065,74 złotych (jeden tysiąc sześćdziesiąt pięć złotych siedemdziesiąt cztery grosze) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi za okres od dnia 18 czerwca 2019 roku do dnia zapłaty;

II
zasądza od pozwanego(...) spółki akcyjnejz siedzibą wS.na rzecz powoda(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.kwotę 317 złotych (trzysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sygn. akt VI GC 554/20

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 16 sierpnia 2019 roku złożonym w elektronicznym postępowaniu upominawczym powód(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.domagał się zasądzenia od pozwanego(...) spółki akcyjnejz siedzibą wS.kwoty 1 065,74 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi za okres od dnia 18 czerwca 2019 roku do dnia zapłaty, a także kosztów procesu.
W uzasadnieniu powód wskazał, że w dniu 13 marca 2019 roku doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzeniu uległ pojazd markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)użytkowany przezA. G., która zleciła naprawę uszkodzonego pojazduA..pl spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.oraz zgłosiła zaistniałą szkodę w pojeździe z ubezpieczenia autocasco pozwanemu.
A..pl spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.sporządził kalkulację naprawy i przed przystąpieniem do naprawy pojazdu przedłożył ją pozwanemu, który dokonał weryfikacji kosztorysu. Mimo tego zakład naprawczy przeprowadził naprawę nie uwzględniając potrąceń pozwanego wynikających z powyższej weryfikacji jako niezgodnych z treścią zlecenia naprawy udzielonego przez poszkodowaną i wystawił za naprawę fakturę na kwotę 10 157,52 złotych brutto (8 258,15 złotych netto). Pozwany tytułem odszkodowania wypłacił po weryfikacji faktury wystawionej przez warsztat naprawczy kwotę 7 192,41 złotych obniżając stawki za prace naprawcze.
Dochodzona pozwem kwota stanowi różnicę między kosztami naprawy netto a kwotą wypłaconą przez ubezpieczyciela (8 258,15 złotych – 7 192,41 złotych).
Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 03 marca 2020 roku wydanym w sprawie o sygn. akt VI GNc 6611/19 referendarz sądowy Sądu Rejonowego w Gdyni uwzględnił żądanie pozwu w całości.
W sprzeciwie od powyższego orzeczenia(...) spółka akcyjnaz siedzibą wS.wniósł o oddalenie powództwa podnosząc zarzut braku legitymacji procesowej powoda. Pozwany wskazał bowiem, że użytkownik pojazduA. G.w dacie przelewu wierzytelności na zakład naprawczy nie posiadała spornej wierzytelności, zaś nabyła ją od ubezpieczonego dopiero w dniu 18 lipca 2019 roku.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 13 marca 2019 roku doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzeniu uległ pojazd markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)należący do(...) spółki akcyjnejz siedzibą weW.(Oddział wW.).
Użytkownikiem tego pojazdu byłaA. L..
W dniu zdarzenia przedmiotowy pojazd objęty był dobrowolnym ubezpieczeniem autocasco, na mocy umowy zawartej z(...) spółką akcyjnąz siedzibą wS..
Integralną częścią umowy były „Ogólne warunki ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16”.
Umowa ubezpieczenia zawarta została w wariancie serwisowym, a sumę ubezpieczenia określono w wartości netto.
Potwierdzeniem zawarcia umowy byłapolisa numer (...).
niesporne, a nadto: polisa – k. 71 akt, kserokopia dowodu rejestracyjnego pojazdu – k. 72-73 akt, „Ogólne warunki ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16” – k. 116-124, 128-152 akt
Zgodnie z § 28 ust. 1 w zw. z § 32 „Ogólnych warunków ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16”, jeżeli w umowie ubezpieczenia przyjęto sumę ubezpieczenia netto, ustalenie wysokości szkody częściowej i wysokości odszkodowania następuje po przedłożeniu faktur dokumentujących naprawę pojazdu według uprzednio uzgodnionych z ubezpieczycielem kosztów i sposobu naprawy pojazdu przez zakład dokonujący tej naprawy, z zastosowaniem: 1) naprawczych norm czasowych producenta pojazdu zawartych w systemieA., 2) średniej stawki za roboczogodzinę ustalonej w oparciu o ceny usług stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu dokonującego naprawy, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu i 3) cen części i materiałów producenta pojazdu ujętych w systemieA..
„Ogólne warunki ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/18” – k. 116-124, 128-152 akt
W dniu 13 marca 2019 rokuA. L.zleciła naprawę uszkodzonego pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)zakładowi naprawczemu prowadzonemu przezA..pl spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.. Strony ustaliły stawkę za jedną roboczogodzinę prac blacharsko – mechanicznych w kwocie 160 złotych netto oraz za jedną roboczogodzinę prac lakierniczych w kwocie 160 złotych netto.
Przed rozpoczęciem naprawyA..pl spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.zwrócił się do(...) spółki akcyjnejz siedzibą wS.o akceptację kalkulacji naprawy, w której ubezpieczyciel zweryfikował stawki za prace naprawcze do kwoty 115 złotych netto oraz zakwestionował czynności w postaci oklejania przy lakierowaniu (4 jc) oraz dotyczące profili zamknięcia (o 1 jc).
W dniu 31 maja 2019 rokuA..pl spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.wystawił(...) spółce akcyjnejz siedzibą weW.fakturę numer (...)tytułem naprawy pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)na kwotę 8 258,15 złotych netto, uwzględniając ceny prac naprawczych zgodnie ze zleceniem naprawy i nie stosując obniżek wskazanych przez ubezpieczyciela.
zlecenie naprawy pojazdu – k. 96 akt, faktura – k. 14 akt, kalkulacja naprawy – k. 19-22 akt, zweryfikowana kalkulacja naprawy – k. 15-18 akt
W dniu 13 marca 2019 rokuA. L.zawarła zA..pl spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.umowę o przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego przysługującej mu z tytułu odszkodowania w związku z naprawą pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)w celu pokrycia kosztów naprawy tego pojazdu.
Strony postanowiły, że w razie zaistnienia okoliczności, o których mowa w § 4 ust. 4 zlecenia naprawy, zgodnie z którym jeżeli prawem do odszkodowania dysponuje inna osoba niż zleceniodawca (tu:A. L.), naprawa bezgotówkowa jest możliwa jedynie pod warunkiem przelania prawa do odszkodowania na rzecz zleceniobiorcy w nieprzekraczalnym terminie 6 miesięcy od daty zawarcia zlecenia naprawy, tj. od dnia 13 marca 2019 roku, niniejsza umowa zaczyna obowiązywać na warunkach w niej określonych od momentu nabycia przez cedenta (tu:A. L.) od osoby trzeciej wierzytelności z tytułu odszkodowania z polisy AC poszkodowanego, bez konieczności potwierdzania obowiązywania umowy odrębnym dokumentem. W takim przypadku za moment rozpoczęcia obowiązywania między stronami umowy przyjmuje się dzień skutecznego nabycia przez cedenta od osoby trzeciej wierzytelności z tytułu odszkodowania z polisy AC poszkodowanego.
Jednakże w przypadku gdy cedent nie nabędzie od osoby trzeciej tej wierzytelności w nieprzekraczalnym terminie 6 miesięcy od dnia zawarcia umowy zlecenia naprawy, naprawa staje się naprawą gotówkową, a cedent zobowiązany jest do pełnego pokrycia kosztów naprawy wynikających z faktury, w terminie 7 dni od jej okazania.
umowa o przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego – k. 98 akt, zlecenie naprawy pojazdu – k. 96 akt
W dniu 03 czerwca 2019 rokuA..pl spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.zawarł z(...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.umowę zlecenia oraz w jej wykonaniu – umowę o powierniczy przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego z tytułu odszkodowania w związku z naprawą pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...).
umowa o powierniczy przelew wierzytelności – k. 26 akt, zlecenie do powierniczej umowy o przelew wierzytelności – k. 25 akt, pełnomocnictwa – k. 33, 36 akt
W dniu 18 lipca 2019 rokuA. L.(jako cesjonariusz) zawarła z(...) spółką akcyjnąz siedzibą weW.(jako cedentem) umowę o przelew wierzytelności z polisy ubezpieczeniowej z tytułu odszkodowania w związku z naprawą pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)po szkodzie z dnia 13 marca 2019 roku w celu pokrycia kosztów naprawy tego pojazdu.
umowa cesji wierzytelności – k. 27-29 akt, pełnomocnictwo – k. 48, 100v-101 akt
(...) spółka akcyjnaz siedzibą wS.tytułem odszkodowania wypłacił kwotę 7 192,41 złotych netto po weryfikacji faktury wystawionej przez warsztat naprawczy w zakresie stawek za roboczogodzinę prac blacharko – mechanicznych i lakierniczych z kwoty 160 złotych netto za roboczogodzinę prac naprawczych do kwoty 115 złotych netto za roboczogodzinę prac naprawczych oraz zakwestionował czynności w postaci oklejania przy lakierowaniu (4 jc) oraz dotyczące profili zamknięcia (o 1 jc).
decyzja – w aktach szkody – k. 74 akt, zweryfikowana kalkulacja naprawy – k. 15-18 akt

Sąd zważył, co następuje:
Stan faktyczny w niniejszej sprawie w części, w jakiej pozostawał bezsporny pomiędzy stronami, Sąd ustalił na podstawie oświadczeń stron.
Sąd uwzględnił także wyżej wymienione dowody z dokumentów przedłożonych przez strony w toku postępowania, których zarówno autentyczność, jak i prawdziwość w zakresie twierdzeń w nich zawartych, nie budziła wątpliwości Sądu, a zatem brak było podstaw do odmowy dania im wiary.
Pozostałe dokumenty nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia, gdyż nie wnosiły do sprawy nowych i istotnych okoliczności.
Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 02 grudnia 2020 roku Sąd oddalił wniosek powoda o zobowiązanie wskazanych przez powoda podmiotów do przedłożenia cenników usług zawierających stosowane przez nie stawki za roboczogodzinę prac blacharsko – mechanicznych i lakierniczych mając na uwadze, że pozwany przedłożył zestawienie stawek stosowanych przez te podmioty (k. 50-51 akt). Jednocześnie zestawienie to nie mogło stanowić dowodu na wysokość stawek stosowanych przez warsztaty adekwatne (porównywalnej kategorii) do warsztatu dokonującego naprawy (§ 28 ust. 1 w zw. z § 32 „Ogólnych warunków ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16”), powód w żaden sposób nie wykazał bowiem jakiej kategorii jest zakład dokonujący naprawy prowadzony przezA..pl spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW., a także że wskazane przez niego zakłady naprawcze są tej samej kategorii, co zakład naprawczy dokonujący naprawy pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...), jak też że wskazane zakłady naprawcze działają na terenie miejsca naprawy pojazdu. Nadto cennik taki dotyczyłby wybranych przez powoda podmiotów, co przemawiałoby za przyjęciem, iż powód przedstawił jedynie te cenniki usług naprawczych, które stanowiły poparcie jego twierdzeń. Przedmiotowy cennik nie mógł zatem stanowić obiektywnego dowodu na okoliczność wysokości stawek za prace naprawcze stosowane przez inne podmioty tej samej kategorii funkcjonujące na obszarze naprawy pojazdu w okresie likwidacji przedmiotowej szkody.
Sąd nie przeprowadził innych dowodów wskazanych w pozwie, albowiem powód wniosek o ich przeprowadzenie cofnął (k. 93v akt).
W ocenie Sądu powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości.
W niniejszej sprawie powód(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.domagał się zasądzenia od pozwanego(...) spółki akcyjnejz siedzibą wS.kwoty 1 065,74 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi za okres od dnia 18 czerwca 2019 roku do dnia zapłaty, a także kosztów procesu – tytułem pozostałej części odszkodowania za szkodę w pojeździe markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)powstałej w wyniku zdarzenia z dnia 13 marca 2019 roku, swoje roszczenie wywodząc z umowy dobrowolnego ubezpieczenia majątkowego autocasco.
Niesporny był między stronami był fakt zaistnienia zdarzenia powodującego szkodę, zawarcie odnośnie przedmiotowego pojazdu umowy dobrowolnego ubezpieczenia autocasco (w wariancie serwisowym i przy sumie ubezpieczenia w wartości netto), co do zasady umownej odpowiedzialności pozwanego oraz zakres powstałych w wyniku kolizji drogowej uszkodzeń przedmiotowego pojazdu. Mając zaś na uwadze treść zarzutów zawartych w sprzeciwie od nakazu zapłaty, sporna pozostawała jedynie legitymacja procesowa powoda. Pozwany bowiem w żaden inny sposób nie odniósł się do wysokości żądania, w szczególności nie negował wysokości stawki powoda jako nierynkowej, ani nie kwestionował zakresu i czasochłonności czynności naprawczych.
W przedmiotowej sprawie wskazać należy, że strona powodowa dochodzone pozwem roszczenie wywodziła z umowy ubezpieczenia autocasco, której integralną część stanowiły „Ogólne warunki ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16”, w których określony został szczegółowo sposób ustalenia wysokości kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu, w szczególności w odniesieniu do stawki za roboczogodzinę prac naprawczych. O ile więc strony umowy o dzieło (zlecenia naprawy) związane były postanowieniami umowy przewidującymi zastosowanie stawki za prace naprawcze w kwocie 160/160 złotych netto, o tyle pozwany nie był stroną tejże umowy, a zatem jej postanowienia go nie wiążą. Pozwany jest natomiast związany postanowieniami umowy ubezpieczenia, w tym regulacją zawartą w „„Ogólnych warunków ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16” i według zasad tam zawartych zobowiązany jest naprawić szkodę.
Sposób ustalania wysokości świadczenia oraz wypłaty odszkodowania uregulowany był, jak już wskazano powyżej, w „Ogólnych warunków ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16”, które stanowiły podstawę wzajemnych praw i obowiązków stron umowy, tj. poszkodowanego oraz pozwanego.
Zgodnie z § 28 ust. 1 w zw. z § 32 „Ogólnych warunków ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16”, ustalenie wysokości szkody częściowej i wysokości odszkodowania następuje po przedłożeniu faktur dokumentujących naprawę pojazdu według uprzednio uzgodnionych z ubezpieczycielem kosztów i sposobu naprawy pojazdu przez zakład dokonujący tej naprawy, z zastosowaniem m. in. średniej stawki za roboczogodzinę ustalonej w oparciu o ceny usług stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu dokonującego naprawy, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu.
Jak wynika z zawartej wart. 805 k.c.definicji kodeksowej zobowiązanie ubezpieczyciela dotyczy spełnienia określonego świadczenia. Zwrot ten oznacza, iż treść umowy powinna określać co najmniej sposób ustalenia świadczenia odszkodowawczego w taki sposób, ażeby w chwili zajścia wypadku objętego ubezpieczeniem możliwe było obiektywne zweryfikowanie wysokości odszkodowania bez odwoływania się do swobodnego uznania jednej ze stron, a w szczególności swobodnego uznania strony zobowiązanej do świadczenia.
W przedmiotowej sprawie postanowienia § 28 ust. 1 w zw. z § 32 „Ogólnych warunków ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16” nie spełniają wskazanego wyżej kryterium. Ogólnikowo sformułowane powyższe postanowienia mówiące o ustalaniu kosztu robocizny w oparciu o „średnią stawkę stosowaną przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu dokonującego naprawy, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu” nie dają podstawy do wskazania sposobu obliczania takiej stawki, który dałby się ująć w ramy obiektywnie weryfikowalnej metodologii ustalania stawki za roboczogodzinę będącej podstawą kalkulacji odszkodowania, w szczególności bowiem nie wskazują rodzaju średniej, czy liczby podmiotów, które poddane mają być badaniu. Tym bardziej zapisy takie nie mogą być podstawą do jednostronnych i arbitralnych ustaleń pozwanego zmierzających do ustalenia wyliczenia odszkodowania ubezpieczeniowego. Takie ich rozumienie powodowałoby, żede factood woli strony stosunku zobowiązaniowego – w tym przypadku ubezpieczyciela, zależałaby wysokość umówionego świadczenia, w tym przypadku – odszkodowania. Jest oczywistym, iż taka interpretacja byłaby sprzeczna zarówno z treściąart. 807 § 1 k.c.w zw. zart. 805 k.c., jak i z treściąart. 3531k.c.jako sprzeczna z właściwością (naturą) stosunku zobowiązaniowego, co powodowałoby stwierdzenia nieważność takiego postanowienia na podstawieart. 58 k.c.
Jak wyżej zaznaczono nie ulega wątpliwości, iż strony dobrowolnego ubezpieczenia majątkowego mogą ustalić umownie sposób kalkulacji świadczenia odszkodowawczego, które – zgodnie z takimi ustaleniami – może nie pokrywać całości uszczerbku majątkowego ubezpieczonego. Uzgodnienie stawki za roboczogodzinę także jest poddane woli stron. Jednakże dopóki ubezpieczyciel jako profesjonalny podmiot nie określi takiego sposobu na tyle precyzyjnie, że możliwa będzie jednoznaczna weryfikacja takiej stawki w oparciu o obiektywne kryteria, postanowienia umów ubezpieczeniowych nie mogą być w tym zakresie interpretowane na niekorzyść ubezpieczonego. Podgląd ten, powszechnie akceptowany w orzecznictwie (tak Sąd Apelacyjny w Łodzi w uzasadnieniu wyroku z dnia 28 lutego 1996 roku, sygn. akt I ACr 37/96, Sąd Apelacyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 09 lipca 1997 roku, sygn. akt I ACa 181/97). W przedmiotowej sprawie – ze względu na zastosowanie wzorca umownego oraz ze względu na brak inicjatywy dowodowej stron – w ograniczonym zakresie możliwe było badanie zgodnego zamiaru stron umowy ubezpieczenia autocasco w odniesieniu do sposobu ustalania stawki za roboczogodzinę prac warsztatowych. Z tego względu Sąd w tej kwestii oparł się raczej na celu umowy, którym jest niewątpliwie uzyskanie przez ubezpieczonego wyrównania uszczerbku majątkowego powstałego w wyniku zajścia wypadku objętego umową ubezpieczeniową, a dla ubezpieczyciela uzyskanie składki.
Jeżeli zatem ubezpieczony – zgodnie z procedurami przewidzianymi w ogólnych warunkach ubezpieczenia – dokonał naprawy ubezpieczonego pojazdu korzystając z usług warsztatu naprawczego funkcjonującego na lokalnym rynku, to o wysokości odszkodowania powinna przesądzać stawka stosowana przez ten warsztat, jeżeli mieści się ona w przedziale cen rynkowych na danym obszarze. Taki pogląd podyktowany jest nie tylko przywołanymi wyżej argumentami, ale także faktem, iż w przypadku stawek za roboczogodzinę prac na rynku danych usług istnieje ich pewien przedział i niemożliwym jest arbitralne ustalenie jednej uśrednionej stawki. W obecnej sytuacji rynkowej opartej na wolności prowadzenia działalności gospodarczej wysokość tak ustalonej stawki byłaby zawsze uzależniona od metodologii przyjętej do jej wyznaczenia i dopóki metodologia taka nie znajdowałaby podstaw w postanowieniach umownych lub powszechnie obowiązujących przepisach prawa, jej stosowanie zawsze należałoby ocenić jako dowolne.
Jednocześnie pozwany w sprzeciwie od nakazu zapłaty nie podnosił, ażeby stawka powoda była nierynkowa, co rodziłoby po stronie powoda konieczność wykazania takiego charakteru żądanej przez niego stawki, nie kwestionował też zakresu czynności, ani też nie podnosił braku uzgodnienia kosztów naprawy z ubezpieczycielem (co rodziłoby po stronie powoda konieczność wykazania takiego uzgodnienia, pod rygorem ustalenia stawki zgodnie z treścią § 28 ust. 4 „Ogólnych warunków ubezpieczenia pojazdów mechanicznych od utraty, zniszczenia lub uszkodzenia (Autocasco – Diler) należących do klientów indywidualnych oraz małych i średnich przedsiębiorców o symbolu(...)01/16”, toteż okoliczności te uznać należało za przyznane i niesporne w przedmiotowym postepowaniu. Jedynym bowiem zarzutem pozwanego skierowanym w postępowaniu sądowym przeciwko żądaniu pozwu był zarzut braku legitymacji procesowej powoda. Zarzut ten okazał się jednak niezasadny.
Posiadanie przez strony legitymacji w procesie jest przesłanką zasadniczą, od której istnienia uzależniona jest możliwość uwzględnienia powództwa, a jej brak, zarówno w postaci czynnej, jak i biernej, prowadzi do wydania wyroku oddalającego powództwo. Sąd bierze ją zaś pod uwagę z urzędu na każdym etapie postępowania. Jest ona instytucją prawa materialnego i oznacza uprawnienie do poszukiwania ochrony prawnej w konkretnej sprawie, przy czym literatura przedmiotu rozróżnia legitymację procesową czynną i bierną. Pierwsza z nich dotyczy strony powodowej i oznacza uprawnienie do wszczęcia i prowadzenia procesu, druga zaś dotyczy strony pozwanej i uzasadnia występowanie w procesie w charakterze pozwanego. Legitymacja procesowa jest więc uprawnieniem konkretnego podmiotu (legitymacja czynna) do występowania z konkretnym roszczeniem przeciwko innemu oznaczonemu podmiotowi (legitymacja bierna), które znajduje oparcie bądź w określonym stosunku materialnoprawnym łączącym owe strony bądź w ustawie (tak Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 stycznia 2010 roku, sygn. akt II CSK 323/09 oraz Sąd Apelacyjny w Gdańsku w uzasadnieniu wyroku z dnia 23 stycznia 2013 roku, sygn. akt V ACa 1009/12). W niniejszej sprawie powód swoją legitymację procesową wywodził:

-

ze zlecenia naprawy pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)udzielonego w dniu 13 marca 2019 roku przezA. L.zakładowi naprawczemu prowadzonemu przezA..pl spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.,

z umowy o przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego z dnia 13 marca 2019 roku zawartej pomiędzyA. L.(jako cedentem) aA..pl spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.(jako cesjonariuszem),

z umowy o powierniczy przelew wierzytelności w celu jej ściągnięcia z polisy AC poszkodowanego zawartej w dniu 03 czerwca 2019 roku przezA..pl spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.(jako cedentem) a powodem (jako cesjonariuszem),

z umowy cesji praw z dnia 18 lipca 2019 roku zawartej pomiędzy poszkodowanym właścicielem pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...), tj.(...) spółką akcyjnąz siedzibą weW.(jako cedentem) aA. L.(jako cesjonariuszem).

Po przeprowadzeniu analizy wszystkich wyżej wskazanych umów w ocenie Sądu uznać należało, że umowy te skutkowały powstaniem po stronie powoda uprawnienia do dochodzenia od pozwanego w niniejszym postępowaniu tytułem odszkodowania kwoty 1 065,74 złotych.
Zgodnie z treściąart. 509 § 1 k.c.wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Stosownie doart. 510 § 1 k.c.umowa sprzedaży, zamiany, darowizny lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia wierzytelności przenosi wierzytelność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły. Zgodnie natomiast z przepisamiart. 510 § 2 k.c.jeżeli zawarcie umowy przelewu następuje w wykonaniu zobowiązania wynikającego z uprzednio zawartej umowy zobowiązującej do przeniesienia wierzytelności, z zapisu zwykłego, z bezpodstawnego wzbogacenia lub z innego zdarzenia, ważność umowy przelewu zależy od istnienia tego zobowiązania. Brzmienie wymienionych przepisów oznacza, że do skuteczności i ważności umowy przelewu konieczne jest przede wszystkim to, aby podmiot dokonujący przelewu był wierzycielem przelewanej wierzytelności. Ponadto z przepisów tych wynika, że kauzalność przelewu jest zasadąiuris stricti, a więc nie może zostać zmieniona wolą stron. W przedmiotowej sprawie należało więc zbadać, czy doszło do przelania na rzecz powoda wierzytelności dochodzonej w niniejszym postępowania, a w szczególności, czy istniała przyczyna przelewu wierzytelności warunkująca jego skuteczność.
W przedmiotowej sprawie nie było sporne, że właścicielem uszkodzonego pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)nie byłaA. L., lecz(...) spółka akcyjnaz siedzibą weW.. Okoliczność ta wynika wprost z kserokopii dowodu rejestracyjnego pojazdu zawartego w aktach sprawy. W takiej sytuacji odszkodowanie za szkodę wyrządzoną w wymienionym pojeździe przysługiwało więc jako poszkodowanemu(...) spółce akcyjnejz siedzibą weW.jako ubezpieczonemu, co wynika wprost z treścipolisy numer (...). Powód nie wykazał bowiem żadnym dowodem, że umowa ubezpieczenia potwierdzona tą polisą została zawarta na rzeczA. L.. Nie jest przy tym w ocenie Sądu dopuszczalne jakiekolwiek rozszerzające rozumienie podmiotu uprawnionego z umowy ubezpieczenia. Podmiot uposażony (beneficjent ubezpieczenia) jest wprost wskazany w umowie i jest nim w niniejszym przypadku(...) spółka akcyjnaz siedzibą weW.. W przypadku bowiem umowy ubezpieczenia istotne jest nie to, kto zawierał umowę jako ubezpieczający, lecz – na czyją rzecz umowa taka została zawarta, czyli kto pozostaje ubezpieczonym, tj. beneficjentem odszkodowania, a w niniejszej sprawie jest nim właściciel pojazdu– (...) spółka akcyjnaz siedzibą weW.. Dla pozwanego więc uposażonym z umowy ubezpieczenia był właściciel pojazdu i w takiej sytuacji już w chwili powstania szkody odszkodowanie należne było ubezpieczonemu, tj. właścicielowi pojazdu, czyli(...) spółce akcyjnejz siedzibą weW., a nieA. L.jako korzystającemu z tego pojazdu. Powyższy wniosek pozostaje logiczny, gdy weźmie się pod uwagę, iż to właściciel pojazdu, a nie jego użytkownik, ponosi szkodę z tytułu uszkodzenia pojazdu należącego przecież do jego majątku. W przypadku zatem uszkodzenia pojazdu pozostającego w leasingu koniecznym jest, aby nastąpiło skuteczne przeniesienie wierzytelności odszkodowawczej z leasingodawcy na leasingobiorcę. I nie jest wystarczające w tym przedmiocie upoważnienie leasingobiorcy do odbioru odszkodowania, nie stanowi to bowiem przelewu wierzytelności odszkodowawczej.
W ocenie Sądu strony pozostawały świadome powyższych okoliczności, albowiem w dniu 13 marca 2019 rokuA. L.zawarła zA..pl spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.umowę o przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego przysługującej jej z tytułu odszkodowania w związku z naprawą pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...)w celu pokrycia kosztów naprawy tego pojazdu, przy czym strony postanowiły, że w razie zaistnienia okoliczności, o których mowa w § 4 ust. 4 zlecenia naprawy (zgodnie z którym jeżeli prawem do odszkodowania dysponuje inna osoba niż zleceniodawca, czyliA. L., naprawa bezgotówkowa jest możliwa jedynie pod warunkiem przelania prawa do odszkodowania na rzecz zleceniobiorcy w nieprzekraczalnym terminie 6 miesięcy od daty zawarcia zlecenia naprawy, tj. od dnia 13 marca 2019 roku) niniejsza umowa zaczyna obowiązywać na warunkach w niej określonych od momentu nabycia przez cedenta (tu:A. L.) od osoby trzeciej wierzytelności z tytułu odszkodowania z polisy AC poszkodowanego, bez konieczności potwierdzania obowiązywania umowy odrębnym dokumentem. W takim przypadku za moment rozpoczęcia obowiązywania między stronami umowy przyjmuje się dzień skutecznego nabycia przez cedenta od osoby trzeciej wierzytelności z tytułu odszkodowania z polisy AC poszkodowanego. Jednakże w przypadku gdy cedent nie nabędzie od osoby trzeciej tej wierzytelności w nieprzekraczalnym terminie 6 miesięcy od dnia zawarcia umowy zlecenia naprawy, naprawa staje się naprawą gotówkową, a cedent zobowiązany jest do pełnego pokrycia kosztów naprawy wynikających z faktury, w terminie 7 dni od jej okazania.
Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu możliwość dokonania przelewu wierzytelności przyszłej ani możliwość zawarcia takiej umowy pod warunkiem, czy z zastrzeżeniem terminu, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Jak wynika z przeprowadzonych w sprawie dowodów – zlecający naprawęA. L.nabyła od właściciela pojazdu wierzytelność odszkodowawczą na mocy umowy z dnia 18 lipca 2019 roku, a zatem zawartej jeszcze przed upływem przewidzianego sześciomiesięcznego terminu, który liczony od dnia zawarcia umowy zlecenia naprawy pojazdu upłynąłby z dniem 13 września 2019 roku. A zatem w niniejszej sprawie doszło do skutecznego nabycia, a następnie zbycia tej wierzytelności. Konsekwencją powyższych uwag jest więc uznanie, że zawarta w dniu 13 marca 2019 roku przezA. L.iA..pl spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wW.jako cesjonariusza umowa o przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego (w celu pokrycia kosztów naprawy pojazdu) była ważna i skuteczna.
Reasumując, użytkownikA. L.przelał wierzytelność na poprzednika prawnego powoda pod warunkiem, że nabędzie ją od właściciela pojazdu w terminie 6 miesięcy. Warunek ten został zachowany, a więc doszło do skutecznego przelewu wierzytelności. Nie zaistniał bowiem warunek rozwiązujący (przekroczenie terminu), a więc nie doszło do przerwania ciągu przelewów wierzytelności i utraty przez powoda legitymacji czynnej w niniejszym procesie.
Jednocześnie wskazać należy, że Sąd Okręgowy w Gdańsku w uzasadnieniach wyroków z dnia 22 kwietnia 2020 roku (sygn. akt XII Ga 212/20) oraz z dnia 07 maja 2020 roku (sygn. akt XII Ga 255/20), jak też z dnia 14 maja 2020 roku (sygn. akt XII Ga 213/20) zapadłych w analogicznych stanach faktycznych w tym zakresie i to pomiędzy tymi stronami podkreślił, że prawnie istotną przyczynę dokonania przelewu wierzytelności w tożsamym stanie faktycznym stanowi w takiej sytuacji powstanie uszczerbku w majątku cedenta i przysługująca mu w związku z tym wierzytelność wobec ubezpieczyciela, co przesądza również o istnieniu kauzy przelewu, tym bardziej, że ze stosunku leasingu wynika dla korzystającego obowiązek utrzymywania przedmiotu leasingu w stanie niepogorszonym. Jak natomiast wskazał Sąd Okręgowy w Gdańsku w uzasadnieniu wyroku z dnia 20 lutego 2020 roku (sygn. akt XII Ga 789/19) szkoda po stronie właściciela pojazdu powstała w momencie uszkodzenia tego pojazdu, zaś faktura stanowiła jedynie dokument umożliwiający określenie wysokości szkody. Bez znaczenia zatem pozostaje to, kto zlecał naprawę i kto był zobowiązany ponieść jej koszty.
Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że powód(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.zdołał wykazać, że przysługuje mu wobec pozwanego legitymacja procesowa do domagania się zapłaty kwoty 1 065,74 złotych tytułem pozostałej części kosztów naprawy pojazdu markiT.modelA.onumerze rejestracyjnym (...), a w związku z brakiem jakichkolwiek innych zarzutów skierowanych wobec żądania pozwu, uznając roszczenie za niekwestionowane w innych aspektach (w tym co do wysokości) Sąd na podstawieart. 805 k.c.w zw. zart. 509 k.c.w zw. zart. 6 k.c.w zw. z art. 4 i art. 7 ustawy z dnia 08 marca 2013 roku o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (poprzednio – o terminach zapłaty w transakcjach handlowych, tekst jednolity: Dz. U. z 2020 roku, poz. 935) zasądził od pozwanego(...) spółki akcyjnejz siedzibą wS.na rzecz powoda(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.kwotę 1 065,74 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych liczonymi za okres od dnia 18 czerwca 2019 roku do dnia zapłaty.
O kosztach procesu Sąd orzekł natomiast zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu wyrażoną w dyspozycjiart. 98 k.p.c.w zw.art. 99 k.p.c.i108 § 1 k.p.c.w zw. z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 roku, poz. 265), zasądzając od pozwanego jako strony przegrywającej na rzecz powoda – jako strony wygrywającej zwrot poniesionych przez niego kosztów postępowania w kwocie 317 złotych (w tym kwotę 17 złotych tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, kwotę 270 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego i kwotę 30 złotych tytułem zwrotu opłaty sądowej od pozwu).

ZARZĄDZENIE

1
(...)

⚫

(...)

(...)

2
(...)

3
(...)

4
(...)

SSR Justyna Supińska
Gdynia, dnia 16 grudnia 2020 roku