Sąd Rejonowy w Pruszkowie
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 93/20
Data wyroku: 2021-06-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Mirosław Barszcz
Podstawa prawna: art. 133 kro

Sygn. akt III RC 93/20

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 czerwca 2021 r.
Sąd Rejonowy w Pruszkowie, III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w składzie następującym:
Przewodniczący: Sędzia Mirosław Barszcz
Protokolant: Magdalena Magdziarz
po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2021 r. w Pruszkowie
na rozprawie
sprawy z powództwaP. C.
przeciwkoG. C.
o alimenty

I
zasądza od pozwanegoG. C.na rzecz powodaP. C.urodzonego (...)alimenty w kwocie 800 (osiemset) złotych miesięcznie za okres od dnia 19 lutego 2020 roku do dnia 31 sierpnia 2020 roku oraz w kwocie 300 (trzysta) złotych miesięcznie począwszy od dnia 1 września 2020 roku płatne do dnia 10 – tego każdego miesiąca z góry wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat;

II
w pozostałym zakresie powództwo oddala;

III
wyrokowi z punktu I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności;

IV
znosi koszty procesu między stronami;

V
odstępuje od obciążania pozwanegoG. C.kosztami sądowymi w sprawie.

UZASADNIENIE
Do Sądu Rejonowego w Pruszkowie w dniu 19 lutego 2020 r. wpłynął pozewP. C.przeciwkoG. C.o zasądzenie alimentów w kwocie 1400 zł miesięcznie wraz z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat, począwszy od dnia 12 grudnia 2019 r. W uzasadnieniu wskazane zostało, żeG. C.nie partycypuje w kosztach utrzymania syna, pomimo tego, iż pracuje i uzyskuje dochody. k.3-8
W dniu 28 września 2020 r. do Sądu Rejonowego w Pruszkowie wpłynęła odpowiedź na pozewG. C., który wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu zostało wskazane, iż pełnoletni mężczyzna powinien zarobić sam na siebie. k.72-78
Na rozprawie dnia 1 czerwca 2021 r. pełnomocnik powoda zajął dotychczasowe stanowisko. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa. k.177v, nagranie k.178
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
P. C.urodzony (...)wW.pochodzi zezwiązku (...), pomiędzy którymi toczy się postępowanie rozwodowe przed Sądem Okręgowym w Warszawie w sprawie o sygn. akt VI C 374/18. W postępowaniu rozwodowym Sąd Okręgowy w Warszawie postanowieniem z dnia(...)r. umorzył postępowanie zabezpieczające w zakresie alimentów na rzeczP. C.od jego ojcaG. C.wobec ukończenia przezP. C.18 roku życia.

P. C.ma obecnie(...)lat. Mieszka wS.z matką i dwoma młodszymi braćmi.P. C.w 2020 r. ukończył(...)wL.. W trakcie nauki w tej szkole miesięczne czesne wynosiło 350 zł, koszty artykułów szkolnych ok. 60 zł, dojazd do szkoły pociągał za sobą 200-300 zł i na wydatki na produkty spożywcze ok. 600 zł.P. C.przeznaczał środki finansowe na zakup odzieży,(...), akcesoriów(...). Średnie miesięczne wydatku ubraniowe łącznie z umundurowaniem wynosiły 200-300 zł. Przypadające naP. C.koszty mieszkaniowe wynosiły ok. 125 zł, przy uwzględnieniu, iż przebywał on w domu rodzinnym jedynie część czasu.P. C., mimo ukończenia szkoły, nie zdał egzaminu maturalnego. Do tego przyczyniła się sytuacja rozwodowa rodziców i konflikty domowe, które zakończyły się orzeczeniem(...)przezG. C..P. C.planuje ponowne zdawanie matury w przyszłości. W roku 2021 r. nie przystąpił do egzaminu maturalnego, tłumacząc to ograniczeniami wynikającymi z pandemii. Od 2020 r.P. C.jest słuchaczem w(...)na kierunku(...). Czesne wynosi 130 zł miesięcznie. Dalej ponosi opłaty na artykuły szkolne. Zajęcia odbywają się w piątki i soboty zdalnie.M. C. (1)opłaciła synowi kurs na prawo jazdy.P. C.nie posiada majątku. Dotąd nie szukał zatrudnienia. W zależności od potrzeb wykonuje różne prace w(...)prowadzonym przez matkę. Nie jest jednak zatrudniony. Przypadający na niego udział w opłatach mieszkaniowych jest wyższy, niż w poprzednio okresie i wynosi obecnie ok. 180 zł.

G. C.ma(...)lat. Mieszka wD.z matką, która wspiera go finansowo.G. C.jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna. W 2019 r. pracował na ¼ etatu jako(...). W trakcie postępowania twierdził, iż w 2020 r. uprawiał pomidory na działce wydzierżawionej od matki. W latach 2016-2019G. C.świadczył(...). Firma zarejestrowana była naM. C. (1). Z uwagi na zadłużenie męża w urzędzie skarbowymM. C. (1)zakończyła działalność.
Do majątku wspólnegoG. C.iM. C. (1)należą nieruchomości gruntowe wS.wraz z domem oraz nakłady w prowadzonym(...).G. C.posiadaN.z 2001 r. i niesprawnegoM.z 1999 r.G. C.wraz z małżonką jest współkredytobiorcą kredytu(...)o znacznej wysokości zaciągniętego na rozwój(...). Nie posiada wiedzy na temat zadłużenia.
G. C.nie podejmował pracy tłumacząc swoją decyzję bólem kręgosłupa. Nie posiada jednak orzeczenia o niepełnosprawności czy częściowej niezdolności do pracy.
Postanowieniem z dnia(...)r. (sygn. akt III RNs 1039/19) Sąd Rejonowy w Pruszkowie zobowiązałG. C.do(...). Orzeczenie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia(...)r.
Wyrokiem nakazowym z dnia(...)r. Sąd Rejonowy w Pruszkowie skazałG. C.na(...)orzeczonego postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia(...)r. w sprawie(...)Sąd Okręgowy nałożył naG. C.obowiązek alimentacyjny w kwocie po 600 zł na rzecz każdego z małoletnich synów:F. C.iM. C. (2).

M. C. (1)ma(...)lat. Przeszła(...). Prowadzi(...)wN.. Przychód z prowadzonej działalności wynosi 15 000 zł miesięcznie.M. C. (1)spłaca kredyt zaciągnięty wraz z mężem na potrzeby działalności gospodarczej. Miesięczna rata wynosi 11 000 zł. Zatrudnia 5 osób w tym(...). W ostatnim roku szkolnym w(...)było około(...).G. C.nie pozwolił na uruchomienie(...)na piętrze budynku. Utrudniał żonie prowadzenie działalności. Wszystkie potrzeby rodziny zaspokajane są aktualnie z dochodówM. C. (1). Z uwagi na prowadzoną działalnośćM. C. (1)uzyskuje dotacje z budżetu gminy.
W 2014 rokuM. C. (1)iG. C.zawarli umowę majątkową małżeńską ustanawiającą rozdzielność majątkową. W latach dziewięćdziesiątych rodziceM. C. (1)przekazali małżonkom nieruchomości gruntowe. Toczy się postępowanie o cofnięcie darowizny na rzeczG. C.. Przed Sądem Rejonowym w Pruszkowie toczy się postępowanie z wnioskuG. C.o podział majątku wspólnego, które zostało zawieszone do czasu prawomocnego zakończenia sprawy o rozwód.
Sąd ustalił powyższy stan faktyczny w oparciu o następujące dowody: odpis zupełny aktu urodzenia k.9, postanowienia I Acz 874/19 k.10, zaświadczenie k.11, 120, dowód wpłaty k.12-25, 27, faktura k.26, 28-39, wykaz kosztów k.79, wydruk e-KW k.80-90, 117, 127-128,(...)k.91, pit 11A k.92, wydruk k.93-94, wydruk z(...)k.95, wypowiedzenie k.96, protokół przesłuchanie k.115-116, przesłuchanie powodaP. C.k.131v-132, k.176, nagranie k.178, przesłuchanie pozwanegoG. C.k. 132v, k.176-177, nagranie k.178, postanowienie III RNs(...)k.141, wyrok nakazowy II K 409/20 k.142, przesłuchanie świadkaM. C. (1)k.175-177, nagranie k.178.
Ustalenia Sądu znajdują uzasadnienie w przeprowadzonych dowodach. Wskazać należy, że dokumenty złożone do sprawy przez strony nie budziły wątpliwości Sądu. Część z nich została złożona w kserokopiach, jednak nie było podstaw do kwestionowania ich prawdziwości.
Sąd nie oparł się na paragonach złożonych do sprawy dotyczących codziennych wydatków, albowiem nie są one rachunkami imiennymi i nie stanowią one dowodu zakupu określonej rzeczy lub usługi dla konkretnej osoby.
Zeznania świadkaM. C. (1)i powodaP. C.nie budziły wątpliwości Sądu. Korelowały ze sobą i innymi dowodami zebranymi w sprawie. Zeznania jednak świadka w zakresie aktualnych kosztów utrzymania powoda nie były jednak prawdziwe. Sąd ocenił je krytycznie analizując wydatki na poszczególne potrzeby przez pryzmat wiedzy ogólnej i zasad doświadczenia życiowego.
Sąd nie dał wiary zeznaniomG. C.co do braku możliwości zarobkowania z uwagi na stan zdrowia i braku uzyskiwania dochodów przez pozwanego.
Sąd zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisuart. 133 krooboje rodziców ma obowiązek łożenia na utrzymanie dzieci, które nie są jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Przepis ten dotyczy także dziecka pełnoletniego. Zakres tego obowiązku, zgodnie zart. 135 kro, wyznaczają z jednej strony usprawiedliwione potrzeby osoby uprawnionej, z drugiej zaś zarobkowe i majątkowe możliwości osoby zobowiązanej. Przez usprawiedliwione potrzeby należy rozumieć nie tylko elementarne potrzeby polegające na zapewnieniu minimum egzystencji, ale także takie, które stworzą uprawnionemu normalne warunki bytowania odpowiadające jego wiekowi, stanowi zdrowia i statusowi rodziców.
Oboje rodzice są zobowiązani do świadczeń alimentacyjnych wobec dziecka, których maksymalny zakres finansowy stanowią zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego, określane nie według faktycznie osiąganych dochodów, ale według tego, jakie dochody może osiągać zobowiązany przy założeniu, że dokłada wszelkich starań i swoje możliwości zarobkowe w pełni wykorzystuje. Ustalenie przez Sąd wysokości świadczeń alimentacyjnych w konkretnej sprawie zależy od wykazania ich w postępowaniu dowodowym przy uwzględnieniu zasad doświadczenia życiowego i wiedzy ogólnej.
Zgodnie z treściąart. 133 § 3 krorodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.
P. C.zażądał zasądzenia odG. C.alimentów w kwocie 1400 zł miesięcznie wraz z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat, począwszy od dnia 12 grudnia 2019 r.
Powód zaliczył do swoich usprawiedliwionych potrzeb: wyżywienie 600 zł, kieszonkowe 200 zł, ubrania 100 zł,(...)200 zł, wypoczynek 120 zł, rozrywka 60 zł, udział w opłatach mieszkaniowych 250 zł, środki czystości 100 zł. Nadto uczęszczając do(...)wL.koszt czesnego wynosił 350 zł, koszty związane z dojazdami 200-300 zł.P. C.inwestował w sprzęt(...)oraz(...).
W ocenie Sądu powództwo zasługiwało częściowo na uwzględnienie.
Odnosząc się do złożonego powództwa Sąd podzielił go na trzy okresy.
Pierwszy z nich obejmuje okres od dnia 12 grudnia 2019 r. do dnia 18 lutego 2020 r. Okres ten obejmuje roszczenie alimentacyjne sprzed daty złożenia powództwa. W tym zakresie powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Co do zasady alimenty są środkami potrzebnymi do bieżącego zaspokajania usprawiedliwionych potrzeb osoby uprawnionej. W ramach ugruntowanego stanowiska orzecznictwa i judykatury alimenty sprzed daty złożenia powództwa należą się wyłącznie w sytuacji istnienia usprawiedliwionych potrzeb z okresu sprzed daty złożenia powództwa, które to potrzeby są możliwe do zaspokojenia w dalszym ciągu, bądź w sytuacji pokrycia usprawiedliwionych potrzeb za okres sprzed daty złożenia powództwa za pomocą środków podlegających zwrotowi np. kredytów czy pożyczek. W przedmiotowej sprawie nie zostały wykazane przez powoda żadne okoliczności uprawniające do żądania alimentów za okres sprzed daty złożenia powództwa.
Drugi okres obejmuje roszczenie alimentacyjne za okres od daty złożenia powództwa do zakończenia wakacji po zakończeniu przez powoda edukacji w szkole średniej, tj. od 19 lutego 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r. W tym okresie powód nie posiadał majątku, nie uzyskiwał własnych dochodów pozwalających na własne utrzymanie. Usprawiedliwione potrzeby powoda były w tym okresie na poziomie ok 1800-2000 zł.P. C.uczęszczał do(...)wL., co generowało koszty rzędu 890 zł (czesne i koszty dojazdu). Sąd ustalił, iż wówczas do usprawiedliwionych potrzebP. C.zaliczały się: wyżywienie 600-700 zł, wydatki na szkołę razem z czesnym 410 zł, koszty dojazdów 300 zł, koszty wypoczynku wakacyjnego 100 zł, koszty mieszkaniowe 125 zł, koszty leczenia 10 zł, wydatki na hobby i rozrywkę 100 zł. Sąd krytycznie ocenił zestawienie potrzeb przedstawione przez powoda. Sąd nie uwzględnił wydatków związanych z hobby powoda –(...)– żądanej wysokości. Potrzeby te można mnożyć, jednak alimenty mają na celu zagwarantowanie pokrycia tych usprawiedliwionych. Za nieco przeszacowany Sąd uznał udział w kosztach mieszkaniowych w okresie pobytu powoda w przeważającej części w internacie. W ocenie Sądu koszt ten nie powinien przekraczać w tamtym okresie 125 zł miesięcznie.
Trzeci okres obejmuje roszczenie alimentacyjne od zakończenia roku szkolnego i wakacji w 2020 r. Usprawiedliwione potrzebyP. C.po zakończeniu szkoły średniej kształtują się na poziomie około 1300 zł miesięcznie. W porównaniu z nauką w szkole średniej obniżył się koszt związany z wydatkami szkolnymi, w tym dojazdami. Czesne w szkole policealnej wynosi 130 zł miesięcznie.P. C.nie mieszka już w internacie, a zatem obniżył się koszt żywności, który w sytuacji przebywania w domu rodzinnym kształtuje się na niższym poziomie. W skład usprawiedliwionych potrzeb powoda obecnie wchodzą koszty żywności ok. 450-500 zł, koszy mieszkaniowe ok. 180 zł, koszty ubraniowe ok. 150-200 zł, czesne 130 zł, inne koszty szkolne 70 zł, koszty artykułów chemicznych i higienicznych 100 zł i inne wydatki 100 zł.
W zakresie możliwości samodzielnego utrzymania się przez powoda Sąd doszedł do przekonania, iż powód nie posiada jeszcze takiej możliwości. Co nie znaczy, że nie posiada on żadnych możliwości uzyskiwania dochodów. Należy podkreślić, iż powód kontynuuje edukację. Jest on słuchaczem szkoły(...), jednak ma w planach ponowne zdawanie egzaminu maturalnego. Powód dąży do uzyskania wykształcenia, co będzie rzutowało w przyszłości na jego możliwości zarobkowe. Potrzeba poświęcenia czasu na przygotowanie do matury i zajęcia w studium nie pozwalająP. C.na podjęcie zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu. Powód nie ma również własnego majątku pozwalającego na pokrycie kosztów utrzymania. Powód posiada już jednak pewne możliwości zarobkowe i jest w stanie pokrywać częściowo swoje usprawiedliwione potrzeby.P. C.wykonuje drobne prace w ramach działalności zarobkowej swojej matki. Jeśli nawet nie uzyskuje z tego tytułu wynagrodzenia, to należy przyjąć, iż może szukać pracy odpłatnej na część etatu. Może on w ten sposób pokrywać część swoich usprawiedliwionych potrzeb. Sytuacja rodzinna powoda i jego przebieg edukacji pozwala przyjąć, iż powód prawidłowo wykorzystuje swoje możliwości celem uzyskania samodzielności. Co prawda nie zdał on matury, jednak w dalszym ciągu kontynuuje edukację i ma zamiar jeszcze raz przystąpić do matury. W ocenie Sądu w dalszym ciągu jest on uprawniony do alimentacji ze strony swoich rodziców, którzy winny pokrywać te potrzeby w podobnych zakresach. Jednak jeśli powód, nie przystąpi do matury bądź zaprzestanie edukacji w szkole(...), może to skutkować przyjęciem odmiennej oceny w zakresie uprawnienia do alimentacji.
Sąd ustalił, iż możliwości zarobkowe i majątkoweG. C.pozwalają na dalszą alimentacje dorosłego już powoda. Przy czym należy zaznaczyć, iż o wysokości alimentów nie decydują faktycznie osiągane, czy, jak bywa to najczęściej, tylko deklarowane dochody, lecz możliwości zarobkowe oceniane w sposób hipotetyczny, a więc takie dochody, które osoba zobowiązana do alimentacji może i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności i przestrzeganiu zasad prawidłowej gospodarki oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych.
Mając na uwadze realia rynkowe możliwości zarobkowe pozwanego zostały ustalone na poziomie powyżej 2500 zł. Samo twierdzenie, iż ból kręgosłupa utrudniaG. C.wykrywanie pracy zarobkowej nie zasługuje na usprawiedliwienie. Pozwany nie przedstawił na tę okoliczność orzeczenia o niepełnosprawności czy niezdolności do pracy. Ostatecznie zarejestrował się w Urzędzie pracy jako osoba bezrobotna. Jest on zdolny do dalszej pracy, a przy dołożeniu należytej staranności do uzyskiwania dochodów pozwalających na wywiązywanie się przez pozwanego z obowiązków w stosunku do wszystkich jego synów.
Oceniając możliwości majątkowe pozwanego Sąd miał na uwadze toczący się pomiędzy małżonkami spór oraz okoliczność braku faktycznego dysponowania przez pozwanego elementami majątku wspólnego. Niezależnie od istnienia znacznego obciążenia kredytowego należy zaznaczyć, iż raty zobowiązania kredytowego w są ponoszone przezM. C. (1), nie obciążają one budżetuG. C..
Niezależnie od możliwości majątkowych, już same możliwości zarobkowe pozwanego pozwalały przyjąć, iż winien on partycypować w usprawiedliwionych potrzebach powoda w odpowiednim zakresie.
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawieart. 133 § 1 krow zw. zart. 135 kro, Sąd zasądził alimenty jak w punkcie I wyroku i oddalił powództwo, jak w punkcie II wyroku.
Rygor natychmiastowej wykonalności został wyrokowi nadany na podstawieart. 333 § 1 pkt 1 kpc.
Na podstawieart. 100 kpckoszty procesu między pozwanymG. C.a powodemP. C.zostały wzajemnie zniesione, z uwagi na jedynie częściowe uwzględnienie żądania.
Na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. zart. 102 kpcSąd odstąpił od obciążania pozwanego kosztami sądowymi. W sprawie tej powód był zwolniony ustawowo z opłaty od pozwu. W sprawie nie było innych kosztów sądowych. Przedmiotowe zwolnienie obejmuje jedynie zwolnienie pozwanego z tych kosztów, które dotyczyły opłaty, której powód nie miał obowiązku uiszczać wobec jego zwolnienia ustawowego.