Sąd Rejonowy w Toruniu
X Wydział Cywilny
Sygnatura akt: X C 760/21
Data wyroku: 2022-06-03 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Maria Żuchowska
Teza: posiadanie jest stanem faktycznym, a nie prawnym

Sygn. akt: X C 760/21 upr

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 3 czerwca 2022 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu X Wydział Cywilny, w składzie następującym:

Przewodniczący:

Sędzia Maria Żuchowska

po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa Wspólnota Mieszkaniowaul. (...)wT.
przeciwkoGminie M.T.reprezentowana przez Prezydenta MiastaT.
o zapłatę

I
oddala powództwo;

II
zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 1817 zł (tysiąc osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia do dnia zapłaty

sygn. akt X C 760/21 upr

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 30 kwietnia 2021 r. powódka Wspólnota Mieszkaniowaul. (...)wT.przeciwkoGminie M.T., wnosiła o ustalenie istnienia stosunku prawnego – umowy przeniesienia posiadania samoistnego na Wspólnotę Mieszkaniowąul. (...)wT.jako posiadacza zależnego pomieszczeń przynależnych – piwnic do nieruchomości przyul. (...)wT.znajdujących się w oficynie budynku dla której Sąd Rejonowy w Toruniu VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr(...), oznaczonych numerami 3.01, 4.01, 5.01, 6.01, 7.01, 8.01, 10.01 za wynagrodzeniem w kwocie 100 zł za każde osobne pomieszczenie miesięcznie tj. łącznie 700 zł miesięcznie za wszystkie wskazane pomieszczenia objęte żądaniem. Jako ewentualne żądania wskazała zobowiązanie pozwanej w trybieart. 64 § 1 k.c.do zawarcia umowy przeniesienia posiadania na powódkę ww. pomieszczeń przynależnych lub zastosowanieart. 231 § 1 k.c.przy zastosowaniu wykładni rozszerzającej – przeniesienie własności nieruchomości pomieszczeń przynależnych na rzecz powódki. Nadto wniosła o zabezpieczenie powództwa. W uzasadnieniu wskazała, iż pozwanaGmina M.T.jest właścicielem nieruchomości dla której Sąd Rejonowy w Toruniu VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr(...), zabudowanej budynkiem oficyny w której znajdują się piwnice z których korzystali mieszkańcy powódki od kilkudziesięciu lat. Prezydent MiastaT.zobowiązał Zakład Gospodarki Mieszkaniowej do podjęcia działań polegających na wykwaterowaniu osób użytkujących piwnice zlokalizowane w budynku oficyny, celem uregulowania sytuacji prawnej nieruchomości, poprzez dokonanie podziału tej działki i zbycie jej części. Powódka nie zgadza się z decyzją pozwanej Gminy, ponieważ sporne piwnice stanowiły od kilkudziesięciu lat część mieszkań członków Wspólnoty Mieszkaniowej, którzy byli ich posiadaczami, a w których przechowują do chwili obecnej swoje rzeczy. Pozbawienie członków Wspólnoty Mieszkaniowej tych pomieszczeń, spowoduje trudności w codziennym funkcjonowaniu. Powódka wniosła również o zabezpieczenie roszczeń.
W odpowiedzi na pozewGmina M.T.wniosła o oddalenie powództwa w całości. Przyznała, iż nieruchomości zabudowana oficyną budynku, w której znajdują się piwnice wskazane przez powódkę stanowi własność pozwanej, z zastrzeżeniem, że własność jest ujawniona wksiędze wieczystej nr (...). Nadto żądanie powódki o ustalenie stosunku prawnego nie ma umocowania w umowie stron, ani wprost w ustawie, nadto powódka nie wykazała takiego umocowania, a na terenie nieruchomości zapisanej w TOIT/00024484/0 nie znajdują się wskazane piwnice. Natomiast żądania ewentualne są nieprecyzyjne i wadliwe. Pozwana zakwestionowała również wartość przedmiotu sporu. W uzasadnieniu pozwana wskazała, że żądania pozwu nie mają oparcia w przepisach prawa bowiem nie jest możliwe żądanie ustalenia istnienia stosunku prawnego – umowy przeniesienia posiadania samoistnego, gdyż taka umowa nigdy pomiędzy stronami nie została zawarta. Gmina podjęła działania celem podziału geodezyjnego nieruchomości aby zaproponować członkom Wspólnoty Mieszkaniowej budynku frontowego nabycie powstałej w wyniku podziału działki otaczającej budynek wspólnoty oraz przygotowanie drugiej działki gminnej powstałej w wyniku podziału zabudowanej budynkiem oficynowym do sprzedaży w trybie przetargu. W związku z tym pozwana podjęła działania mające na celu wykwaterowanie osób użytkujących bezumownie lokale i pomieszczenia zlokalizowane w budynku oficyny. Wskazała, iż strony nie łączy żaden stosunek prawny w związku ze spornymi piwnicami, zatem nie można żądać ustalenia stosunku prawnego który nie istnieje.
Pełnomocnik powodów nie ustosunkował się podniesionych zarzutów.
Postanowieniem z dn. 26 listopada 2021 r. oddalono wnioski o zabezpieczenie oraz umorzono postępowanie z wniosku o zabezpieczenie powództwa zawartego w piśmie z dn. 21.09.2021 r.
Sąd ustalił, co następuje:
Gmina M.T.jest właścicielem nieruchomości znajdującej się przyul. (...)wT., dla której Sąd Rejonowy w Toruniu VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą nr KW (...). Nieruchomość zabudowana jest budynkiem oficyny położonym nadziałce nr (...), w której znajdują się między innymi piwnice oznaczone nr 3.01, 4.01, 5.01, 6.01, 7.01, 8.01, 10.01, z których przez lata korzystają właściciele lokali budynku frontowego Wspólnoty Mieszkaniowej przyul. (...)wT.położonym nadziałce nr (...)dla której Sąd Rejonowy w Toruniu VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr(...).
Okoliczności częściowo bezsporne, nadto dowody: wydruk KW nr(...), k. 19-22; wydruk KW nr(...), k. 44-45; zdjęcia, k. 59-61; mapa geodezyjna, k. 46 i . 30-31
Pismem z dn. 05.11.2020 r. Zakład Gospodarki Mieszkaniowej wT.zwrócił się z prośbą o przeprowadzanie korekty powierzchni lokali i udziałów w nieruchomości wspólnej przyul. (...)wT.(budynek frontowy), w związku z podjętymi działaniami zamierzającym do przeprowadzenia podziału gminnej działki zabudowanej budynkiem oficynowym w taki sposób by nieruchomości będąca we władaniu Wspólnoty Mieszkaniowej przyul. (...)zyskała bezpośredni dostęp do drogi publicznej. W odpowiedzi zarządca nieruchomości przyul. (...)wyraził chęć dokonania korekty powierzchni lokali, jednak wskazał, iż mieszkańcy budynku frontowego od zawsze mają piwnice w budynku oficyny.
Dowody: pismo z dn. 05.11.2020 r., k. 25; pismo z dn. 23.11.2020 r., k. 26; mapa geodezyjna, k. 46 i . 30-31
Pismem z dn. 08.04.2021 r. pełnomocnik powódki poinformował pozwaną Gminę, iż Wspólnota Mieszkaniowaul. (...)o zamiarze wytoczenia powództwa w trybieart. 231 k.c.oraz odmawia wydania i opróżnienia lokali przynależnych – piwnic, do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed Sądem.
Dowody: pismo z dn. 08.04.2021 r., k. 27-29
Sąd zważył, co następuje:
Stan faktyczny został ustalony na podstawie okoliczności bezspornych oraz dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Autentyczność i prawdziwość zgromadzonych w sprawie dokumentów nie była kwestionowana przez strony, nie budziła również wątpliwości Sądu. Postanowieniem z dn. 14.04.2022 r. Sąd na mocyart. 2352§ 1 pkt 2 k.p.c.pominął dowód z przesłuchania zawnioskowanych przez powódkę świadków, bowiem fakt korzystania praz używania pomieszczeń piwnicznych przez mieszkańców Wspólnoty Mieszkaniowej był bezsporny.
W niniejszej sprawie żądanie powódki polegało na ustaleniu istnienia stosunku prawnego – umowy przeniesienia posiadania samoistnego na Wspólnotę Mieszkaniowąul. (...)wT.jako posiadacza zależnego pomieszczeń przynależnych – piwnic do nieruchomości przyul. (...)wT.znajdujących się w oficynie budynku dla której Sąd Rejonowy w Toruniu VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr(...), oznaczonych numerami 3.01, 4.01, 5.01, 6.01, 7.01, 8.01, 10.01. Powódka wskazywała, iż członkowie wspólnoty od lat korzystali z piwnic oficyny znajdującej się na nieruchomości nrKW (...), należącej do pozwanej Gminy. W wyniku działań zmierzających do podziału działki gminnej na której znajdował się budynek oficynowy Gmina zwróciła się do mieszkańców o opróżnienie piwnic znajdujących się w oficynie. Powódka wskazywała, że mieszkańcy od lat korzystają z piwnic i są to niejako pomieszczeni przynależne do mieszkań. Oprócz żądania głównego powódka zgłosiła również żądania ewentualne.
Pozwana natomiast nie kwestionowała, iż mieszkańcy Wspólnoty Mieszkaniowej przyul. (...)korzystali z piwnic znajdujących się w budynku oficyny należącym do pozwanej. Wskazywała, iż nie jest możliwe sformułowanie żądania ustalenia istnienia stosunku prawnego – umowy przeniesienia posiadania samoistnego, gdyż taka umowa nigdy nie istniała. Przede wszystkim podnoszono, że z pozwu wynika, że roszczenie dotyczy nieruchomościKW (...), która stanowi budynek frontowy, natomiast sporne pomieszczenia znajdują się na innej nieruchomości.
W ocenie Sądu powództwo nie zasługuje na uwzględnienie w żadnej części.
W pierwszej kolejności należy wskazać, iż piwnice 3.01, 4.01, 5.01, 6.01, 7.01, 8.01, 10.01. nie znajdują się w oficynie budynku dla której Sąd Rejonowy w Toruniu VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr(...), a w budynku znajdującym się na nieruchomości dla której Sąd Rejonowy w Toruniu VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą nr KW (...). Pełnomocnik powodów nie odniósł się w żaden sposób do tego zarzutu, co już w ocenie Sądu dawało podstawę do oddalenia powództwa.
W dalszej kolejności należy odnieść się do pozostałych zarzutów. Zgodnie zart. 189 k.p.c.powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny. Przepis ten stanowi podstawę dochodzenia przez powoda ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego, o ile powód ma w tym interes prawny. Nie ulega wątpliwości, że w oparciu o treść tego przepisu powód może dochodzić jedynie ustalenia istnienia bądź nieistnienia prawa lub stosunku prawnego. Przy czym niedopuszczalne jest, aby na tej drodze powód dochodził ustalenia istnienia prawa, którego nie ma (posiadanie jest stanem faktycznym).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż jak zasadnie wskazywała pozwana, powódka domaga się ustalenia istnienia stosunku prawnego, którego nie ma. Należy podkreślić, iż nieruchomość na której znajduje się budynek oficyny, w której umieszczone są piwnice, z których korzystają członkowie Wspólnoty Mieszkaniowejul. (...), należy do pozwanej Gminy. Strony nie kwestionowały korzystania przez mieszkańców z piwnic. Również Sąd nie kwestionuje, że korzystanie z piwnic przez mieszkańców ma miejsce już przez kilkadziesiąt lat, jednak strony nie łączy żaden stosunek prawny w ramach którego pozwana przeniosła na powodową wspólnotę posiadanie samoistne lub zależne piwnic. Powódka również w toku postępowania nie wykazała tej okoliczności. Z tego też wynika, że nie jest możliwym powództwo o ustalenie bo nie istnieje żaden stosunek prawny. Korzystanie z piwnic przez mieszkańców jest jedynie dobrą wolą pozwanej, która jest właścicielem budynku. Nadto pozwana dokonała podziału geodezyjnego działki i zaproponowała członkom Wspólnoty Mieszkaniowej nabycie powstałej w wyniku podziału działki otaczającej budynek wspólnoty. Powódka podkreślała, iż pozwana jako Gmina pełni rolę służebną względem jej mieszkańców, jednak takie argumenty z całą pewnością nie zasługują na aprobatę, z tego chociażby powodu, iż Gminę jako jednostkę samorządu terytorialnego obowiązują przepisy prawa dotyczące gospodarki nieruchomościami i nie są możliwe żadne odstępstwa w tym zakresie. Należy również podkreślić, iż Gmina jako właściciel nieruchomości ma prawo swobodnego dysponowania nią, a Sąd nie może nakazać jej zawarcia umowy przeniesienia własności nieruchomości na powódkę.
Biorąc zatem pod uwagę, że miedzy stronami nie istniał żaden stosunek prawny, nadto nie było podstawy prawnej do zobowiązywania właściciela do zawarcia umów z powodową wspólnotą oraz nie było też podstawy do zastosowania w przedmiotowej sprawieart. 231§1 kc, powództwo podlegało oddaleniu w całości.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. zart. 99 k.p.c.– zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Przepisart. 98 § 1 k.p.c.stanowi, że strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Stronę powodową, jako przegrywającą, obciążono kosztami w wysokości 1817 zł, na które składały się koszty zastępstwa procesowego.