Sąd Rejonowy w Człuchowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 99/22
Data wyroku: 2022-06-08 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia Sylwia Piasecka
Słowa kluczowe: Stwierdzenie nabycia spadku
Podstawa prawna: art. 1025 k.c., 670 § 2 k.p.c, 932 kc

Sygn. akt: I Ns 99/22

POSTANOWIENIE
Dnia 8 czerwca 2022 roku
Sąd Rejonowy w Człuchowie I Wydział Cywilny w składzie następującym:
Przewodniczący Sędzia Sylwia Piasecka
Protokolant   p.o. protokolanta sądowego Ilona Szczepańska
po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2022 roku w Człuchowie
na rozprawie
sprawy
z wnioskuK. D. (1)
z udziałem małol.O. D.iM. D.
o stwierdzenie nabycia spadku poU. D.iE. D.

postanawia:

1
stwierdzić, że spadek poU. D., która zmarła dnia 21 lipca 2011 roku w Zielonej Hucie, ostatnio stale zamieszkiwała w Zielonej Hucie na podstawie ustawy nabył jej mążE. D.s.A. A.iM. H., jej dzieciK. D. (1)s.E. A.iU.,G. D.s.E. A.iU.każda z tych osób w 1/3 części z tym, że nabycie spadku nastąpiło w sposób prosty,

2
stwierdzić, że spadek poE. D., który zmarł dnia 14 stycznia 2022 roku w Zielonej Hucie, ostatnio stale zamieszkiwał w Zielonej Hucie na podstawie ustawy nabył jego synK. D. (1)s.E. A.iU.w całości z tym, że nabycie spadku nastąpiło z dobrodziejstwem inwentarza.

Sygn. akt I Ns 99/22

UZASADNIENIE
W. E.D.złożył wniosek o stwierdzenie nabycia spadku poU. D., która zmarła w dniu 21 lipca 2011 roku w Zielonej Hucie, ostatnio stale zamieszkiwała w Zielonej Hucie oraz poE. D., który zmarł 14 stycznia 2022 roku w Zielonej Hucie, ostatnio stale zamieszkiwał w Zielonej Hucie.
W uzasadnieniu wskazał, że spadkodawcy pozostawili – synaK. D. (1)– wnioskodawcę orazG. D., który zmarł 14 lutego 2020 roku i w chwili śmierci był rozwiedziony.
W.podniósł, że zmarli nie pozostawili testamentów.
Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2022 roku Sąd Rejonowy w Człuchowie wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowaniaA. D., natomiast postanowieniem z dnia 9 maja 2022 roku –M. D..
Uczestniczka postępowania –M. D.i przedstawicielka ustawowa małoletniejA. K.D.nie sprzeciwiały się wnioskowi o stwierdzenie nabycia spadku po spadkodawcach.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
SpadkodawczyniU. D.zmarła dnia 21 lipca 2011 roku w Zielonej Hucie, ostatnio stale do śmierci mieszkała w Zielonej Hucie. W chwili śmierci pozostawała w związku małżeńskim zE. D., który zmarł 14 stycznia 2022 roku w Zielonej Hucie i tam ostatnio stale zamieszkiwał. W trakcie trwania małżeństwa nie toczyły się żadne postępowania o rozwód i separację.
Ze związku małżeńskiego spadkodawców zrodziło się dwoje dzieci –K. D. (1)iG. D.. Spadkodawcy nie posiadali żadnych dzieci pozamałżeńskich i przysposobionych.
Spadkodawcy –U. D.iE. D.nie zawierali żadnych umów dotyczących dziedziczenia, nie pozostawili testamentów i nikt nie został uznany za niegodnego dziedziczenia.
Po śmierciU. D.zarówno jej małżonek –E. D., jak i synowie nie złożyli oświadczeń o przyjęciu lub odrzuceniu spadku w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedzieli się o tytule swego powołania.
Po śmierciE. D.– wnioskodawcaK. D. (1)złożył oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza.
W dniu(...) synspadkodawców –G. D.zmarł w Zielonej Hucie. W chwili śmierci był rozwiedziony i posiadał dwoje dzieci –M. D.i małoletniąA. D..
Uczestniczka postępowania –M. D.w dniu 10 marca 2020 roku przed notariuszemJ. K., jako spadkobierca ustawowy, złożyła oświadczenie o odrzuceniu spadku po ojcuG. D.. Uczestniczka postepowania w chwili składania oświadczenia nie posiadała zstępnych.
Uczestniczka postępowania –A. D., przez działającego w jej imieniu przedstawiciela ustawowego w osobie matki –K. D. (2)i na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Chojnicach z dnia 8 maja 2020 roku, wydanego w sprawieI. N.126/20, prawomocnego od dnia 19 maja 2020 roku, zezwalającegoK. D. (2)aby w imieniu małoletniej córkiA. D.złożyła przed notariuszem albo przed sądem oświadczenie, że małoletnia, jako spadkobierca ustawowy lub testamentowy odrzuca spadek po ojcuG. D., w dniu 9 czerwca 2020 roku przed notariuszemJ. K., złożyła oświadczenie o odrzuceniu spadku po ojcuG. D..
dowód: zapewnienie spadkowe wnioskodawcyK. D. (1)00:01;48 k. 12 – 12v, zapewnienie spadkowe uczestniczki postępowaniaM. D.00;10:24 k. 32v, odpis zupełny aktu zgonuU. D.k. 4, odpis skrócony aktu zgonuE. D.k. 4, odpis skrócony aktu urodzeniaK. D. (1)k. 4 odpis skrócony aktu zgonyG. D.k. 4, oświadczenie k. 11, inne wnioski dowodowe: kserokopia protokołu przyjęcia oświadczenia o odrzuceniu spadku z dnia 9 czerwca 2020 roku k. 26 – 28, kserokopia protokołu przyjęcia oświadczenia o odrzuceniu spadku z dnia 10 marca 2020 roku k. 29 – 31.
Sąd zważył co następuje:
Zgodnie z treściąart. 1025 § 1 k.c.Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Spadkobierca nie ma obowiązku wykazywania takiego interesu, natomiast w odniesieniu do podmiotu nieroszczącego sobie praw do spadku, warunek posiadania interesu (art. 510 § 1 k.p.c.) we wszczęciu takiego postępowania oznacza, że wynik tego postępowania ma dotyczyć także jego praw. Jest on spełniony, gdy podmiot ten ma interes w wywołaniu któregokolwiek ze skutków stwierdzenia nabycia spadku (art. 1025 § 2 i art. 1027 k.c.).
Natomiast w myślart 670 § 1 k.p.c.Sąd spadku bada z urzędu, kto jest spadkobiercą oraz czy spadkodawca pozostawił testament. Badanie następuje w drodze odebrania zapewnienia od spadkobierców w trybieart. 671.§ 1 k.p.c., który przewiduje, że za dowód, że nie ma innych spadkobierców, może być przyjęte zapewnienie złożone przez zgłaszającego się spadkobiercę.
Należy również zauważyć, że Sąd jest związany wnioskiem tylko co do określenia osoby spadkodawcy, o tym zaś, kto dziedziczy spadek, orzeka z urzędu(por. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 1950 roku, Wa.C. 3/50, (...) 1950, nr 7, poz. 59, uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 1969 roku, III CZP 132/68, OSNC 1969, nr 7–8, poz. 131; uchwała całej Izby Cywilnej Sądu Najwyższego z dnia 26 października 1973 roku, III CZP 13/73, OSNC 1974, nr 9, poz. 144).
Zatem przepisartykuł 670 § 1 k.p.c.nakłada na sąd orzekający jedynie badanie z urzędu, kto jest spadkobiercą. Do sądu spadku należy również ustalenie czy nie zachodzą negatywne przesłanki dziedziczenia. Istotnym jest także, że na podstawieart. 670 § 1 k.p.c.nie można nałożyć na sąd obowiązku zastępowania wnioskodawcy w udowodnieniu okoliczności, z których wnioskodawca ten wywodzi dla siebie skutki prawne(por. postanowienie Sądu Najwyższego z 6 marca 1998 roku, III CKN 38/98 LEX nr 399713).
Zgodnie z treściąart 926 §1 i §2 kcpowołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu. Dziedziczenie z ustawy następuje wówczas, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy.
W przedmiotowej sprawie z wniosku o stwierdzenie nabycia spadku oraz zapewnień spadkowych złożonych przez wnioskodawcę i uczestniczkę postepowania wynika, że spadkodawcy nie sporządzili testamentów. Zatem w niniejszej sprawie zachodzi dziedziczenie ustawowe.
W myślart. 931 § 1 k.c.w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek, dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.
Zgodnie z przyjętą i ugruntowaną linią orzecznictwa, którą Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela, ustalenie danych personalnych uczestników postępowania o stwierdzenie nabycia spadku powinno opierać się na odpisach aktów stanu cywilnego(art. 4 prawa o aktach stanu cywilnego, por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 1959 roku, I CR 109/59, OSNCK 1960, nr 2, poz. 53).
Z aktu zgonu spadkodawczyni –U. D.wynika, że w chwili śmierci była zamężna, a jej mężem byłE. D., natomiast z przedłożonych aktów stanu cywilnego oraz zapewnień złożonych przez wnioskodawcę i uczestniczkę postępowania, że spadkodawczyni miała dwóch synów –K. D. (3)iG. D., który zmarł w dniu 14 lutego 2020 roku.
Przepisart. 1015 k.c.w brzmieniu obowiązującym w chwili otwarcia spadku przewidywał, że oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. Brak oświadczenia spadkobiercy w powyższym terminie jest jednoznaczny z prostym przyjęciem spadku.
Spadkobiercy w powyższym terminie nie złożyli oświadczeń o odrzuceniu spadku i oświadczeń o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza, tym samym oznacza to proste przyjęcie przez nich spadku.
Mając zatem na uwadze treśćart 931§1 k.c.spadek poU. D.na podstawie ustawy nabyli jej mążE. D.oraz jej dzieciK. D. (1)iG. D.każda z tych osób w 1/3 części. Z uwagi na fakt, że spadkobiercy nie złożyli w terminie 6 miesięcy oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku po spadkodawczyniU. D., Sąd stwierdził, że nabycie spadku nastąpiło w sposób prosty.
Z aktu zgonu spadkodawcy –E. D.wynika, że w chwili śmierci był wdowcem. Z przedłożonych zaś aktów stanu cywilnego oraz zapewnień złożonych przez wnioskodawcę i uczestniczkę postępowania wynika, że spadkodawca w chwili śmierci miał synaK. D. (1), albowiem synG. D., zmarł w dniu 14 lutego 2020 roku.
Zgodnie z treściąart. 931 § 2 kcjeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych.
W chwili śmierciG. D.był rozwiedziony i miał zstępnych - dwie córki – uczestniczki postępowania – małoletniąA. D.iM. D., które w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedziały się o tytule swojego powołania, złożyły oświadczenie o odrzuceniu spadku po swoim ojcu –G. D.. Uczestniczka postępowaniaM. D.nie posiada zstępnych.
Zgodnie z treściąart. 1020 kcspadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku.
Wobec powyższego jedynym spadkobiercą poE. D.jest jego syn –K. D. (1).
Spadkobierca –(...)D.złożył oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza.
Wobec powyższego, mając na uwadze treśćart 931§1 k.c.Sąd stwierdził, że spadek poE. D.na podstawie ustawy nabył jego synK. D. (1)z tym, że nabycie spadku nastąpiło z dobrodziejstwem inwentarza.
Dlatego też Sąd orzekł jak w punkcie 1 i 2 sentencji postanowienia.