Sąd Okręgowy w Sieradzu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 711/21
Data wyroku: 2022-04-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Sławomir Górny
Słowa kluczowe: Kapitał początkowy
Podstawa prawna: art. 173 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt IV U 711/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 kwietnia 2022 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny
Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Krysiak
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2022 roku w Sieradzu
odwołaniaG. S.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.
z dnia 18.11.2021 r. Nr(...)
w sprawieG. S.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.

o kapitał początkowy
zmienia zaskarżoną decyzję i ustala dlaG. S.kapitał początkowy na 1 stycznia 1999 roku na kwotę 59 811,62 (pięćdziesiąt dziewięć tysięcy osiemset jedenaście 62/100) złotych i WWPW kapitału początkowego 57,56%.
Sygn. akt IV U 711/21

UZASADNIENIE
Decyzją z 18.11.2021r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.ustaliłG. S.kapitał początkowy na dzień 1.01.1999r. Do obliczenia podstawy wymiarukporaz wwpw przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 1.01.1988 – 31.12.1997; wwpw wyniósł 41,02%. Uwzględniono okresy składkowe w wymiarze 10 lat, 10 miesięcy, 29 dni; wartośćkpwyniosła 52523,79zł.; nie uwzględniono wynagrodzeń od 1.07.1989 – 30.11.1991 z kart wynagrodzeń z powodu braku pisma przewodniego z archiwum z którego w/w otrzymała karty i przyjęto minimalne wynagrodzenie.
Nie podzielając powyższej decyzji w/w złożyła odwołanie, nie zgadzając się z jego wysokością, gdyż nie uwzględniono wynagrodzenia za okres pracy zPrzedsiębiorstwa (...)wŚ.od 01.02.1988 - 30.11.1991.
W odpowiedzi organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
G. S.urodziła się (...)
W okresie od 1.02.1988 - 30.11.1991, w/w była zatrudniona wPrzedsiębiorstwie (...)wŚ.. Odwołująca zajmowała się pracami administracyjnymi. Razem z wnioskodawczynią był zatrudnionyE. P.– główny księgowy. Na podstawie danych od mistrza, były robione listy płac(zeznania świadkaE. P.– na nagraniu CD – 00:02:59 – 00:10:36 k. 23/akta sprawy).
W dniu 18.10.2021r., w/w złożyła w ZUS wniosek o ustalenie kapitału początkowego(wniosek z załącznikami k. 1 – 14/akta ZUS).
Decyzją z 18.11.2021r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.ustaliłG. S.kapitał początkowy na dzień 1.01.1999r. Do obliczenia podstawy wymiarukporaz wwpw przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 1.01.1988 – 31.12.1997; wwpw wyniósł 41,02%. Uwzględniono okresy składkowe w wymiarze 10 lat, 10 miesięcy, 29 dni; wartośćkpwyniosła 52523,79zł.; nie uwzględniono wynagrodzeń od 1.07.1989 – 30.11.1991 z kart wynagrodzeń z powodu braku pisma przewodniego z archiwum z którego w/w otrzymała karty i przyjęto minimalne wynagrodzenie(decyzja, obliczenie wwpw k. 20 - 21/akta ZUS).
W toku postepowania odwoławczego został dopuszczony dowód z pisemnej opinii biegłego z zakresu rachunkowości, po zapoznaniu się ze stanowiskiem stron procesu, aktami sprawy, aktami rentowymi, oraz kartami płac wnioskodawczyni za okres od 01.02.1988 - 30.11.1991 wystawionymi przezPrzedsiębiorstwo (...)wŚ., gm.Z., znajdujących się w aktach rentowych ZUS, ustalił wartość kapitału początkowegoG. S.na dzień 01.01.1999r. oraz wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego w najkorzystniejszym wariancie(k. 22/akta sprawy).
Wnioskodawczyni udokumentowała niżej wymienione okresy pracy:(...)Fabryka (...)–W.- zaświadczenie w ZUS Rp 7 od 1.07.1982 - 11.12.1982, 20.12.1982 - 31.08.1988 - Rp 7, w tym od 28.07.1985 - 27.07.1987 - urlop wychowawczy,Przedsiębiorstwo (...)Ś.- potw. ZUS od 1.02.1988 - 30.06.1991, w tym od 25.07.1988 - 29.07.1988 - choroba, od 20.01. do 25.05.1989, urlop macierzyński, od 1.07.1989 – 30.11.1991 - według informacji ZUS. Przedsiębiorstwo rozliczało się wobec ZUS na podstawie deklaracji bezimiennych i okres ten winien potwierdzić zakład pracy lub archiwum - okres pracy potwierdzony w legitymacji ubezpieczeniowej, od 1.12.1991 - 15.07.1992, ZUS Oddział wZ.- zaświadczenie od 28.09.1992 - 30.12.1992, od 25.01.1993 - 30.04.1993.
Działalność gospodarcza - potw. ZUS od 1.10.1995 - 31.12.1998, w tym opłacane były składki na ubezpieczenie społeczne: od 15.10.1995 - 28.02.1996, 1.05.1996 - 31.10.1996, 1.03.1997 - 30.04.1997, 18.08.1997 - 23.09.1998, 24.10.1998 - 31.12.1998. Wnioskodawczyni urodziła dzieci:E.,ur. (...),T.,ur. (...)Okresy pracy do wyliczenia kapitału początkowego, tj. do 31.12.1998r., wynosiły: składkowe - 10 lat, 10 m-cy, 29 dni, tj. 130 m-cy, nieskładkowe - 10 m-cy, 23 dni, tj. 10 m-cy, wychowywanie dzieci: 2 lata, 1 dzień. Łączne okresy składkowe i nieskładkowe wynosiły: 13 lat, 9 m-cy, 23 dni, po zaokrągleniu w górę 14 lat.
Udokumentowane zostały wynagrodzenia za okresy pracy do 31.12.1998r. przyjęte przez ZUS - 1982r. od 01.07. do 11.12. 40.207,00 Rp 7, od 10.12. do 31.12. 2.880,00 Rp 7, razem 43.087,00, przec. wyn. - 139.572,00,

do 6 m-cy pracy 69.786,00, wskaźnik 61,74%, 1983r. - 103.320,00 Rp-7, przec. wyn. - 173.700,00, wskaźnik 59,48%, 1984r. - 113.019,00 jw. + zasiłek 2.805zł., przecw. wyn. - 202.056,00, wskaźnik 55,93%, 1985r. do 27.07. 74.982,00, przec. wyn. - 240.060,00, do7 m-cy - 140.035,00, wskaźnik - 53,55%, od 28.07.1985r. do 27.07.1987r. - urlop wychowawczy, 1987r. od 28.07. przyjęto najniższe wynagrodzenie w jgu, 35.933,32 jw., przec. wyn. - 350.208,00, do 6 -cy - 175.104,00, wskaźnik 20,52%, 1988r. od 01.02. 467.100,00 wg ZUS - (k. 7 akt jw.), plus za styczeń 9.000zł. najn. wynagr. w jgu, razem 476.100,00, przec. wyn. - 637.080,00, wskaźnik 74,73%, 1989r. - 365.200.00 wg ZUS, (184.900zł. + 180.300zł.), 2.481.096,00, wskaźnik 14,72%,

1990r. - 2.648.000,00 wg ZUS, przec. wyn. - 12.355.644,00, wskaźnik 21,43%, 1991 r. do 30.11. ZUS przyjął 6.665.000zł., plus od 01.12. - 1.847.000zł. wg Rp jw., razem 8.512.000,00, przec. wyn. 21.240.000,00, wskaźnik 40,08%, 1992r. – do 15.07. – 17.000.000,00, przec. wyn,. – 21.240.000,00, wskaźnik 40,08%, 1992r. – do 15.07 – 17.000.000,00 j.w., od 28.09. – 5.457.500,00 Rp – 7, razem, 22.457.000,00, przec. wyn. – 35.220.000,00, do 11 m-cy pracy 32.285.000,00, wskaźnik 69,56%, 1993r. – od 25.01 do 30.04. – 5.495.300,00 Rp – 7, przec. wyn. – 47.940.000,00, do 4 m-cy pracy – 15.980.000,00, wskaźnik 34,39%, 1994r. + nie udokumentowano pracy, przec. wyn. - 63.936.000,00, 1995r., od 15.10 - 1.074,18 potw. ZUS, do 3 m-cy pracz, pracy, 2.107,86, wskaźnik 50,96%, 1996r. – 3.909,49 + 1.503,90 zasiłek j.w., przec. wyn. – 10.476,00, razem 5.414,39, wskaźnik 51,67%, 1997r. – 3.969,49 +2.735,80 zasiłek, razem 6.705,02, przec. wyn. – 12.743,16, wskaźnik 52,62%, 19989r. – 7.808,02 + 585 zasiłek, razem 8.393,02, przec. wyn. – 14.873,88, wskaźnik 56,43%. Z okresu do 31.12.1998r., tj. do wyliczenia kapitału początkowego wg ZUS, przy uwzględnieniu między innymi za 1987r., za styczeń 1988r., do 30.11.1991r., najniższych wynagrodzeń w jgu, najkorzystniejszy wwpw był z lat 1988 - 1997, który wynosił 41,02% (410,16 : 10). Wyliczenie wynagrodzeń za okres pracy wPrzedsiębiorstwie (...)wŚ.od lutego 1988r. do 30.11.1991r., wg kart wynagrodzeń: 1988r. - od 01.02. - 467.091zł. plus minimalne w jgu za styczeń 9.000zł., razem 476.091zł., 1989r. - 1.772.600zł. + 311.999zł. urlop macierzyński = 2.084.599zł., 1990r.- 9.573.600zł., 1991r. - do 30.11. - 14.250.000zł. + 933.800zł. zasiłek chorobowy = 15.183.800zł. plus za XII - 1.847.000zł., razem = 17.030.800zł.

Zatem podstawy wymiaru za te lata wynosiłyby: 1988r. - 74,73%, (476.091 : 637.080), 1989r. - 84,02% (2.084.590 : 2.481.096), 1990r. - 77,48%, (9.573.600 : 12.355.644), 1991r. - 80,18% (17.030.800 : 21.240.000). Biorąc powyższe pod uwagę, najkorzystniejszy wwpw kapitału początkowego z lat 1988 - 1997 wynosiłby 57,56% (575,61 : 10). Wyliczenie kapitału początkowego przy uwzględnieniu wyżej wymienionego wwpw wynoszącego 57,56 %.
Do ustalenia kapitału początkowego przyjęto podstawę wymiaru kapitału początkowego w wysokości 702,74zł. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego przyjęto najkorzystniejszy wwpw kapitału początkowego wyliczony przez biegłego z najkorzystniejszych 10 lat kalendarzowych, tj. od 1.01.1988 - 31.12.1997 który wynosi 57,56%. Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustalono w wyniku pomnożenia w/w wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącego 57,56% przez kwotę bazową określoną w ustawie emerytalnej w wysokości 1.220,89zł. (57,56% x 1.220,89zł. = 702,74%). Do wyliczeń przyjęto okresy pracy do 31.12.1998r. zgodne z przyjętymi przez ZUS, wynoszące: składkowe: 10 lat, 10 m-cy, 29 dni, tj. 130 m-cy, nieskładkowe: 10 m-cy, 23 dni, tj. 10 m-cy, okresy sprawowania opieki nad dziećmi: 2 lata , 1 dzień, tj. 24 m-ce. Łącznie okresy składkowe i nieskładkowe wynoszą 13 lat, 9 m-cy, 23 dni, tj. 14 lat.
Współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31.12.1998r. wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego wynosi dla wnioskodawczyni 56,27%. Współczynnik ten służy do obliczenia części 24% kwoty bazowej. Wysokość 24% kwoty bazowej wynosi 293,01zł. (24% x 1.220,89zł. kwota bazowa = 293,01zł). Średnie dalsze trwanie życia wyrażone w miesiącach dla osób w wieku 62 lat wynosi 209 m-cy i wynika z komunikatu Prezesa GUS z dnia 25.03.1999r. w sprawie tablicy średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn (MP Nr 12, poz.173). Obliczenie wartości kapitału początkowego na dzień 01.01.1999r.: część socjalna 293,01zł. x 56,27% (współczynnik proporcjonalny) = 164.88zł., (130 m-cy okr. skł. x 1,3%): 12 x 702,74zł. (podstawa wymiaru) = 98,95zł., (24 m-cy urlop wych. x 1,3%): 12 x 702,74zł. (podstawa wymiaru) = 18,27zł., (10 m-cy okr. nieskł. x 0,7%) : 12 x 702,74zł. (podst. wym.) = 4,08zł., razem 286,18zł.; 286,18 zł. x 209 m-cy (średnie dalsze trwanie życia) = 59.811,62zł.
Kapitał początkowy ustalony przez biegłego na dzień 1.01.1999r. wynosi 59.811,62zł.(opinia k. 29 – 33 akt sprawy).
Powyższy stan faktycznySąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Fakty dotyczące charakteru i przebiegu zatrudnienia skarżącej w przedsiębiorstwie zagranicznym w latach 1988 – 1991, Sąd ustalił na podstawie zeznań świadka –E. P.– głównego księgowego, którym dał wiarę. W poczet materiału dowodowego Sąd przyjął opinię biegłego z zakresu rachunkowości, który po zapoznaniu się ze stanowiskiem stron procesu, aktami sprawy, aktami rentowymi, oraz kartami płac wnioskodawczyni za okres od 1.02.1988 - 30.11.1991 wystawionymi przezPrzedsiębiorstwo (...)wŚ., gm.Z., znajdujących się w aktach rentowych ZUS, ustalił wartość kapitału początkowegoG. S.na dzień 01.01.1999r. oraz wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego w najkorzystniejszym wariancie. W ocenie Sądu opinia biegłego jest fachowa i miarodajna. Z opinii tej wynika, że kapitał początkowy wyniósł 59.811,62zł., przy wwpw z lat 1988 – 1997 wynoszącym 57,56%. Podzielając w pełni opinię biegłego, Sąd przyjął wynikające z opinii ustalenia i wnioski za podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia.

Sąd Okręgowy zważył:
Odwołanie jest zasadne.
Jak wynika z art. 173 ust. 1 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. 2018.1270), dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31.12.1948r., którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy. Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w art. 174 pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone dla osób w wieku 62 lat , tj. zgodnie z komunikatem Prezesa GUS z dnia 25.03.1999r. (art.173 ust. 2 ustawy).
Zgodnie z przepisem art. 174 ust. 1 cyt. ustawy, kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12.
Przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:
1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6;
2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5;
3) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-3 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2 (ust. 2).
Przy ustalaniu kapitału początkowego do okresów, o których mowa w art. 7 pkt 5 stosuje się art. 53 ust. 1 pkt 2 (ust. 2a).
Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu przed dniem 1 stycznia 1999r. (ust. 3).
W ocenie Sądu Okręgowego, zgromadzone w sprawie dowody, pozwoliły na korzystniejsze ustalenie kapitału początkowego wnioskodawcy na 1.01.1999r. Stanowisko takie wynika z opinii biegłego z zakresu rachunkowości, którą Sąd w całości podzielił.
Z uwagi na powyższe, Sąd Okręgowy na podstawieart. 47714§2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił dlaG. S.kapitał początkowy na 1.01.1999r. na kwotę 59 811,62zł. i wwpwkp57,56%.