Sąd Okręgowy w Warszawie
XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
Sygnatura akt: XXIII Gz 390/21
Data wyroku: 2021-07-16 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Anna Gałas
Słowa kluczowe: Postępowanie cywilne
Podstawa prawna: art. 505^36^kpc

Sygn. akt XXIII Gz 390/21

POSTANOWIENIE
Dnia 16 lipca 2021 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział XXIII Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych w składzie:
Przewodniczący: SSO Anna Gałas
po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2021 r. w Warszawie
na posiedzeniu niejawnymsprawy z powództwaCentrum (...).S.-W., D.S.spółki jawnej wW.

przeciwko(...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwW.
o zapłatę
na skutek zażalenia powoda
na postanowienie Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy w Warszawie
z dnia 16 października 2020 r., sygn. akt VIII GC 1975/20
postanawia:
uchylić zaskarżone postanowienie, przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu dla m. st. Warszawy w Warszawie do dalszego prowadzenia pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.
Sędzia Anna Gałas
Sygn. akt XXIII Gz 69/21

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 16 października 2020 r. Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie umorzył na podstawieart. 50536k.p.c.postępowanie w sprawie w całości.
Sąd Rejonowy ustalił, że powód w dniu 7 stycznia 2020 r. wniósł pozew o zapłatę w elektronicznym postępowaniu upominawczym. W tymże postępowaniu (epu) w sprawie został wydany w dniu 19 lutego 2020 r. nakaz zapłaty. Pozwany złożył sprzeciw od nakazu, zaskarżając nakaz w całości. Postanowieniem z dnia 24 marca 2020 r. na podstawieart. 50536k.p.c.referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym Lublin - Zachód w Lublinie przekazał sprawę do Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie.
Mając na względzie te ustalenia, Sąd Rejonowy wskazał, że w sprawie nie znajduje zastosowaniaart. 50536k.p.c.w brzmieniu obowiązującym do 6 lutego 2020 r., gdyż przepis został uchylony 7 lutego 2020 r. i brak jest przepisów przejściowych pozwalających na jego dalsze stosowanie. Sąd I instancji, po analizie przepisów przejściowych z ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 1469 ze zm.) doszedł do wniosku, że postanowienie o przekazaniu sprawy do Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie zostało wydane po 6 lutego 2020 r., co oznacza, że w przypadku spraw wszczętych po 6 listopada 2019 r. i przekazanych sądowi właściwości ogólnej po 6 lutego 2020 r., postępowanie powinno być umorzone na podstawieart. 50536k.p.c.w brzmieniu aktualnie obowiązującym. Z tych powodów na podstawieart. 50536k.p.c.umorzył postępowanie w sprawie. Sąd Rejonowy jednocześnie doręczył odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem, zgodnie z regulacjamik.p.c.obowiązującymi do 6 listopada 2019 r.
Zażalenie na to postanowienie złożył powód. Rozstrzygnięciu Sądu I instancji zarzucił:

1
popełnienie błędu w ustaleniach faktycznych, polegającego na niewłaściwym przyjęciu że powód wniósł pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym w dniu 7 stycznia 2 podczas gdy rozstrzygające znaczenie ma data wprowadzenia pisma do systemu teleinformatycznego, co miało miejsce w dniu 30 grudnia 2019 r.

2
naruszenie art. 11 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. zmianieustawy Kodeks postępowania cywilnegooraz niektórych innych ustaw, poprzez błędną wykładnię polegającą na niewłaściwym przyjęciu, że przez pojęcie „dzień wejścia w życie ustawy” należy rozumieć dzień 7 listopada 2019 r., co doprowadziło do błędnego umorzenia postępowania w sprawie, podczas gdy prawidłowa wykładnia wskazanego przepisu prowadzi do wniosku że przez dzień wejścia w życie ustawy rozumieniu art. 11 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. zmianieustawy Kodeks postępowania cywilnegooraz niektórych innych ustaw, należy rozumieć dzień 7 lutego 2020 r., co oznacza iż sąd zobowiązany był do rozpoznania sprawy na podstawie przepisów o epu w brzmieniu sprzed dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej przepisy o epu,

3
naruszenieart. 50536k.p.c.przez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu w brzmieniu zmienionym przez ustawę nowelizującą, podczas gdy sąd zobowiązany był zastosować ten przepis w brzmieniu dotychczasowym, gdyż elektroniczne postępowanie upominawcze zostało zainicjowane przed dniem 7 lutego 2020 r., co oznacza, iż zgodnie z art, 11 ust. 1 pkt 3 ustawy nowelizującejk.p.c.sąd zobowiązany był do zastosowania przepisów w brzmieniu dotychczasowym to jest rozpoznania sprawy w postępowaniu zwykłym.

W powołaniu na te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do rozpoznania sadowi właściwości ogólnej oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych.
Pozwany nie wniósł odpowiedzi na zażalenie.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Zarzuty zawarte w zażaleniu sprowadzały się do twierdzenia, że Sąd I instancji nie miał podstaw prawnych do zastosowaniaart. 50536k.p.c.w nowym brzmieniu tj. obowiązującym od dnia 6 lutego 2020 r., gdy pozew w epu został wniesiony przed tym dniem, i w konsekwencji na podstawie tego przepisu umorzenia postępowania w sprawie. To oraz zarzucana w zażaleniu wadliwa interpretacja przepisów przejściowych z ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 1469 ze zm.) – dalej też:ustawa nowelizującak.p.c., spowodowało, że Sąd II instancji był zobligowany do wydania orzeczenia kasatoryjnego.
W niniejszej sprawie wszczętej w elektronicznym postępowaniu upominawczym, w ocenie Sądu II instancji, postanowienie o przekazaniu sprawy, wbrew konstatacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, zostało wydane z pewnością w zakresie kognicji wyłącznej sądu właściwego w elektronicznym postępowaniu upominawczym i w zgodzie z procesową podstawą jego wydania tj. przepisemart. 50536k.p.c.w brzmieniu obowiązującym w tej sprawie tj. przed 7 lutego 2020 r.
Przepisart. 50536k.p.c.w brzmieniu: „W przypadku wniesienia sprzeciwu sąd umarza postępowanie w zakresie, w którym nakaz utracił moc” zaczął obowiązywać od dnia 7 lutego 2020 r. Co istotne, to pozew w tej sprawie został wniesiony w dniu 30 grudnia 2019 r. (wydruk k. 35). Zgodnie natomiast z przepisem art. 11 ust. 1 pkt 3ustawy nowelizującejk.p.c., sprawy wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy (zasadniczo 7 listopada 2019 r.), rozpoznawane w elektronicznym postępowaniu upominawczy do czasu zakończenia postępowania w danej instancji podlegają rozpoznaniu zgodnie z przepisami, w brzemieniu dotychczasowym.
W doktrynie podnosi się przy tym, że przepis art. 11 ust. 1 pkt 3ustawy nowelizującejk.p.c.ma zastosowanie do wszystkich spraw rozpoznawanych w elektronicznym postępowaniu upominawczym wszczętych przed dniem wejścia w życie wskazanej nowelizacji – niezależnie od tego, kiedy był wydany nakaz zapłaty. Oznacza to, że niezależnie od tego, w jakiej fazie postępowania wchodzi w życie ustawa nowelizująca (przed wydaniem nakazu zapłaty, po wydaniu nakazu zapłaty, po zaskarżeniu nakazu zapłaty), sprawa podlega rozpoznaniu według przepisów dotychczasowych. Odwołanie się do wszczęcia sprawy jest uzasadnione, gdyż w elektronicznym postępowaniu upominawczym powód wnosi pisma wyłącznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego (art. 50530k.p.c.) i jest związany jego rygorami. Wnosząc pozew w tym systemie, powód jednocześnie wszczyna postępowanie w sprawie, mającej być według jego intencji – z resztą na podstawie obowiązującego prawa – rozpoznawanej w elektronicznym postępowaniu upominawczym.
Niewątpliwie, m. in. dla przepisuart. 50536k.p.c.ustawodawca w art. 17 pkt 3ustawy nowelizującejk.p.c.określił inną datę wejścia w życie niż większości regulacji decydując, że wchodzi on w życie dnia 7 lutego 2020 r. Zwrócić należy jednak uwagę na to, że jakkolwiek zgodnie z treścią części wstępnej przepisu art. 17, ustawa rozumiana jako całość (w tym przepisy intertemporalne zawarte w art. 9 – 15), weszła w życie w dniu 7 listopada 2019 r., to w drodze wyjątku, w zakresie obejmującym regulacje dotyczące kompleksowej zmiany przepisów o elektronicznym postępowaniu upominawczym, weszła w życie dopiero z dniem 7 lutego 2020 r. (art. 17 pkt 3). W literaturze słusznie podnosi się, że ze względów funkcjonalnych należy przyjąć, że na gruncie art. 11 ust. 1 pkt 3)ustawy nowelizującejk.p.c.,dniem wejścia w życie ustawy jest data wejścia w życie nowych przepisów o elektronicznym postepowaniu upominawczym, czyli 7 lutego 2020 r., a nie formalna data wejścia w życie samego przepisu art. 11 tej ustawy (Komentarz do art. 11 ustawy – J. Gołaczyński/Szostak „Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, LEGALIS, M. Dziurda, M. Sieńko – Komentarz do art. 11, art. 12 i art. 17 ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, LEX).
W tej sprawie, pozew został wniesiony w elektronicznym postępowaniu upominawczym w dniu 30 grudnia 2019 r. do właściwego Sądu Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie, nakaz zapłaty został wydany w dniu 7 stycznia 2020 r., sprzeciw od nakazu zapłaty wpłynął w dniu 16 marca 2020 r. Postanowieniem z dnia 24 marca 2020 r. Sąd Rejonowy Lublin – Zachód w Lublinie przekazał sprawę do Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy w Warszawie działając na mocyart. 50536k.p.c.wobec tego, że pozwany skutecznie złożył sprzeciw, co spowodowało utratę przez nakaz zapłaty mocy w całości i skutkuje przekazaniem sprawy do rozpoznania sądowi właściwości ogólnej. To oznacza, że sprawa była rozpoznawana w elektronicznym postępowaniu upominawczym według przepisów w brzmieniu dotychczasowym tj. przed 7 lutego 2020 r. Co więcej, podstawa procesowa przekazania do sądu właściwości ogólnej też jednoznacznie na to wskazuje, dając także stronom rzetelną informację, co do obowiązującej w sprawie procedury.
Mając na uwadze to, że pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym wniesiony został przed wskazanym wyżej dniem wejścia w życie ustawy w odniesieniu do tego postępowania, to tym samym w świetle powyższych rozważań nie można zaakceptować stanowiska Sądu I instancji, że z uwagi na aktualnie obowiązujące regulacje, postępowanie podlegało umorzeniu na podstawieart. 50536k.p.c.Faktycznie bowiem tylko tępo czynności procesowych sądu generowałoby stosowanie oznaczonych przepisów. Nie zmienia to jednak zasadniczej konstatacji, że data wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym przed 7 lutego 2020 r. determinowała też sposób procedowania, co do tego pozwu i zastosowanie przepisów dotychczasowych.
Zgodnie zart. 50536k.p.c., w jego brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, w razie prawidłowego wniesienia sprzeciwu nakaz zapłaty traci moc w całości, a sąd przekazuje sprawę do sądu właściwości ogólnej, co z kolei obliguje sąd właściwości ogólnej do podjęcia czynności w sprawie. Ponadto, postanowienie o przekazaniu sprawy według właściwości ogólnej jest prawomocne, a Sąd, któremu sprawę przekazano jest tym postanowieniem związany. Nie jest przy tym władny do stosowaniaart. 50536k.p.c., gdyż ten przepis należy do wyłącznej kognicji Sądu w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Sprawa niniejsza została już przekazana (prawidłowo i prawomocnie) do trybu zwykłego, co wyklucza stosowanie przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Niezależnie od wadliwości zaskarżonego postanowienia, to prawidłowo doręczono odpis postanowienia o umorzeniu z uzasadnieniem (Sąd I instancji z resztą z urzędu sporządził to uzasadnienie), i dalej też pełnomocnik powoda działając w przekonaniu prawidłowości czynności Sądu Rejonowego, w ocenie Sądu Okręgowego prawidłowo wniósł zażalenie, bez uprzedniego wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia. W okolicznościach tej sprawy bowiem, jak wskazano wyżej, przed Sądem Rejonowym zastosowanie miały przepisyustawy nowelizującejk.p.c.w brzmieniu dotychczasowym.
Reasumując, Sąd I instancji wadliwie zastosował w sprawie przepisart. 50536k.p.c.i na tej podstawie umorzył postępowanie, działając bezpodstawnie poza własną kognicją. Na marginesie tylko należy wskazać, żeustawa nowelizującak.p.c.zawiera takie przepisy intertemporalne, że zasadne były wątpliwości interpretacyjne zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Mając to na uwadze, Sąd Okręgowy, na podstawie odpowiednio stosowanegoart. 386 § 1w zw. zart. 397 § 3 k.p.c.orzekł jak w sentencji i uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeknie Sąd Rejonowy na zasadzieart. 108 § 1 zd. 1 k.p.c.
Sędzia Anna Gałas