Sąd Rejonowy w Grudziądzu
III Wydział Rodzinny
Sygnatura akt: III RC 477/21
Data wyroku: 2022-10-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Justyna Szczepkowska
Słowa kluczowe: Podwyższenie alimentów
Podstawa prawna: art. 138 k.r. i op. w zw. z art. 135 kriop.

Sygn. akt III RC 477/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 października 2022 r.
Sąd Rejonowy w Grudziądzu, Wydział III Rodzinny i Nieletnich
w składzie:
Przewodnicząca: sędzia Justyna Szczepkowska
Protokolant: st. sek. sąd. Justyna Renkiewicz- Kicza
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2022 r. wG.
sprawy z powództwaW. S. (1)
przeciwkoS. G. (1)
o podwyższenie alimentów

I
oddala powództwo;

II
zasądza do Skarbu Państwa na rzecz adw.K. M.kwotę 3600 (trzy tysiące sześćset) zł, w tym podatek VAT tytułem zwrotu kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu;

III
kosztami sądowymi obciąża w całości Skarb Państwa.

Sygn. akt III RC 477/21

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 12 października 2021 r.W. S. (1)wniosła o podwyższenie alimentów na jej rzecz odS. G. (2)z kwoty 1000 zł do kwoty 2400 zł miesięcznie. W uzasadnieniu wskazała, że na skutek rozwodu z pozwanym, z jego wyłącznej winy, jej sytuacja życiowa uległa bardzo istotnemu pogorszeniu i ten stan nadal trwa. Poprawiła się za to sytuacja zarobkowa pozwanego, bowiem obecnie prowadzi z siostrą firmę transportową, w której jest zatrudniony. Cały swój majątek pozwany przepisał na swoją siostrę. Ponadto pozwany dotychczas płacił jej 600 zł tygodniowo.
W odpowiedzi na pozewS. G. (1)wniósł o oddalenie powództwa w całości. W uzasadnieniu wskazał, że nie prowadzi działalności gospodarczej z powodu bankructwa. Mieszka w mieszkaniu komunalnym. Pieniądze uzyskane ze sprzedaży działek przeznaczył na spłatę długów. Powódka jest zdolna do pracy, podjęła też studia zaoczne.

Sąd ustalił, co następuje:
Prawomocnym wyrokiem z dnia 19 czerwca 2020 r. Sąd Okręgowy w Toruniu, sygn. akt I C 491/19 rozwiązał przez rozwód małżeństwoW. S. (1)iS. G. (1)– z jego wyłącznej winy. Zasądził od niego na rzeczW. S. (1)kwotę 1000 zł miesięcznie tytułem alimentów.
W. S. (1)zawodu jest technikiem ekonomistą o specjalności bankowość. Mieszkała wówczas w(...)podG.w domu należącym doR. R.– siostry pozwanego. Nieruchomość ta obciążona była hipotekami.W. S. (1)nie miała małoletnich dzieci na utrzymaniu. Poszukiwała pracy. Leczyła się w poradni zdrowia psychicznego z rozpoznaniem nerwicy lękowej, a także z powodu zapalenia stawów. Ubezpieczona była w KRUS, była rolnikiem.
S. G. (1)od 25 maja 1998 r. prowadził działalność gospodarczą - transport drogowy towarów, pod nazwąPrzedsiębiorstwo (...). Mieszkał osobno. Nie miał małoletnich dzieci na utrzymaniu. Miał zadłużenie na łączną kwotę ponad 1 000 000 zł.W. S. (1)otrzymywała od niego 300-500 zł tygodniowo.
Dowód: wyrok SO w Toruniu z dnia 19.06.2020 r., zaświadczenia lekarskie, przesłuchanie stron – akta I C 491/19.
ObecnieW. S. (1)nadal mieszka w domu na nieruchomości należącej do siostry pozwanego. Leczy się w poradni zdrowia psychicznego na zaburzenia depresyjne i lękowe mieszane, wymaga kontynuacji farmakoterapii. Od 2013 r. pozostaje pod opieką poradni neurochirurgicznej, ostatnia wizyta kontrolna była w kwietniu 2021 r. Co najmniej od 2018 r. cierpi na zmiany zwyrodnieniowe odcinka lędźwiowego kręgosłupa. W marcu 2020 r. rozpoznano u niej nieokreślone zapalenie wielostawowe. Miesięcznie na lekarstwa wydaje ok. 100 zł miesięcznie. Nadal jest ubezpieczona w KRUS, zadłużenie w składkach spłaciłS. G. (1). Podjęła studia licencjackie wWyższej Szkole (...)wG., obecnie studiuje na II roku kierunku komunikacja społeczna, czesne wynosi 300 zł. Od września br. pracuje w sklepie „50 Style” wG., na ¾ etatu za wynagrodzeniem ok. 1900 zł netto. Nie ma małoletnich dzieci na utrzymaniu. Opłaty za media w domu, w którym mieszka płaci pozwany. Zakupił on również opał na zimę.
S. G. (1)zatrudniony jest od 24 lipca 2020 r. na czas nieokreślony na ½ etatu w(...) Sp. z o.o.wG.(KRS(...)) świadczącej usługi transportowe, za wynagrodzeniem 1400 zł brutto. Prezesem Zarządu spółki jest jego siostraR. R.. Pozwany ma prawo jazdy kategorii C+E. Nadal ma zarejestrowaną działalność gospodarczą. Jest posiadaczem 7 rachunków bankowych w(...) Bank SA, 5 rachunków bankowych w(...) Bank (...) SA, 2 rachunków bankowych w(...) Bank SA, 1 rachunku bankowego w(...) SAoraz 1 rachunku bankowego w(...). Na dzień 21 lipca 2022 r. na rachunku bankowym w(...) SAbyło saldo ujemne na kwotę -381736,10 zł; w(...) Bank SAsaldo na jednym z rachunków było ujemne na kwotę -1280,95 zł, na pozostałych rachunkach były salda zerowe. Na dzień 27 lipca 2022 r. na rachunkach bankowych pozwanego w(...) Bank (...) SAbyły salda zerowe. Na dzień 1 sierpnia 2022 r. stan rachunku bankowego pozwanego w(...)było dodatnie i wynosiło 1,16 zł. Na dzień 4 sierpnia 2022 r. na rachunku bankowym pozwanego w(...) Bank SAsaldo było zerowe. W marcu 2019 r. darował siostrzeR. R.nieruchomość na której znajduje dom, w którym mieszka powódka (nrKW (...)). Od lipca 2019 r. do początku 2022 r. z tej nieruchomości zostały wydzielone i sprzedane nieruchomości z przeznaczeniem na cele budowlane. Obecnie w/w nieruchomość obciążona jest tylko jedną hipoteką umowną na kwotę 120 000 zł.S. G. (1)mieszka w mieszkaniu komunalnym wG., oprócz powódki nie ma innych osób na utrzymaniu. Nie jest właścicielem żadnych pojazdów mechanicznych. Leczy się u lekarza psychiatry, koszty leczenia wynoszą ok. 120 zł miesięcznie. W 2021 r. z rachunku bankowegoR. R.dokonywane były przelewy na rachunek bankowy powódki na kwoty po 500-600 zł tygodniowo.
dowód: okoliczności bezsporne, dane powszechnie dostępne w rejestrach: Krajowego Rejestru Sądowego, Elektronicznej Księgi Wieczystej, Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej a nadto: lista operacji za okres od 04.2021 r. do 09.2021 r – k. 7-12; zaświadczenie o zatrudnieniu Sł.G.– k. 33, zbiorcza informacja z Centralnej Informacji – k. 75-75v; informacje z Centralnej Ewidencji(...)i(...)k.77-80; przesłuchanie powódki – k.45-45v, przesłuchanie pozwanego – k.83-84; informacja z(...) SA- k. 95; informacja z(...) SA– k. 97; informacja z(...) Bank SA– k. 99, informacja z(...)– k. 100; informacja z(...) Bank SA– k. 102, dokumentacje medycznaW. S.– k. 112 – 117.

Sąd zważył, co następuje:
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o bezsporne twierdzenia stron, ich zeznania, zebrane w sprawie dokumenty oraz w oparciu o fakty, o których informacja jest powszechnie dostępna (dane znajdujące się w ogólnie dostępnych rejestrach).
Sąd pominął wnioski dowodowe powódki zgłoszone w piśmie procesowym z dnia 07.04.2022 r (k.56). Umowy sprzedaży ciągników siodłowych i naczep będących majątkiem wspólnym stron do dnia 19.06.2020 r. dotyczą okresu objętego postępowaniem przed Sądem Okręgowym w Toruniu zakończonego wydaniem wyroku w dniu 19.06.2020 r. Natomiast wniosek o wgląd do kont bankowych świadkaR. R., z uwagi na treśćart. 105 ust. 2 lit. d) ustawy z dnia 29.08.1997 r. Prawo bankowe(j.t. Dz.U.2021.2439 z poźn. zm.) nie był możliwy do przeprowadzenia.
Przepisart. 61 k.r.o.stanowi, że z zastrzeżeniem przepisuart. 60 § 1-3 k.r.o.do obowiązku dostarczania środków utrzymania przez jednego z małżonków rozwiedzionych drugiemu stosuje się odpowiednio przepisy o obowiązku alimentacyjnym między krewnymi.
Zgodnie zart. 138 k.r.o.w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Sformułowanie to wskazuje na konieczność porównania momentu początkowego, którym w niniejszej sprawie jest uprawomocnienie się wyroku Sądu Okręgowego w Toruniu z dnia 19 czerwca 2020 r. wydanego w sprawie sygn. akt I C 491/19 oraz momentu końcowego, czyli wydanie niniejszego orzeczenia. Sam upływ czasu, jaki nastąpił od daty ostatniego wyroku alimentacyjnego do daty orzekania w przedmiocie żądania powódki, sam w sobie nie może jeszcze przemawiać za zasadnością powództwa. Jej sytuacja przez ten czas nie uległa zmianie w sposób istotny, tzn. widoczny niejako na pierwszy rzut oka, oczywisty dla osoby trzeciej. Powódka nadal mieszka na nieruchomości należącej doR. R.. Subiektywne przekonanie powódki, że dom w którym mieszka stanowi jej własność jest błędne. Powódka nie przedstawiła bowiem żadnego dokumentu, z którego wynikać miałoby, że dom i znajdujący się pod nim grunt jest jej własnością. Skoro tak, to zastosowanie ma tutaj ogólna zasada prawa cywilnego, że nieruchomości budynkowe związane z gruntem są własnością jego właściciela. Powódka nie wykazała również, aby jej stan zdrowia w okresie 2 lat pogorszył się na tyle, że wymaga zwiększonej opieki, zwiększonych kosztów leczenia lub nowych zabiegów medycznych. W odniesieniu do jej sytuacji zarobkowej zauważyć należy, że powódka już w trakcie sprawy o rozwód deklarowała bezskuteczne poszukiwanie pracy. Po upływie 2 lat nadal miała problemy z jej znalezieniem. Wprawdzie ostatecznie podjęła pracę w sklepie, ale na rozprawie w dniu 07.10.2022 r. sygnalizowała, że prawdopodobnie długo jej nie będzie świadczyć. Jest bezsporne, że powódce szwankuje zdrowie, jednakże dolegliwości przez nią odczuwane nie uniemożliwiają jej podjęcia i utrzymania pracy zarobkowej. Powódka bowiem nie przedłożyła dokumentu stwierdzającego jej niezdolność do jakiejkolwiek pracy. Zauważyć należy, że obowiązek alimentacyjny pozwanego nie istnieje obligatoryjnie, w każdym bez wyjątku wypadku. Uregulowanie obowiązku alimentacyjnego między byłymi małżonkami nie ma na celu zapewnienie małżonkowi niewinnemu równej stopy życiowej z małżonkiem zobowiązanym do alimentacji, a jedynie ma służyć wyrównaniu obniżenia poziomu życia małżonka niewinnego po rozwodzie (por. wyrok SN z 28.10.1980 r., III CRN 222/80). Przepisart. 60 § 2 k.r.o.nakłada na małżonka winnego rozwodu jedynie obowiązek przyczyniania się w odpowiednim zakresie do ponoszenia kosztów związanych z zaspokojeniem usprawiedliwionych potrzeb małżonka niewinnego, co nie oznacza przerzucenia na niego całości ciężaru utrzymania byłego małżonka (wyrok SO w Suwałkach z 13.11.2013 r., I Ca 331/13). Dorosła, sprawna życiowo i zdrowotnie osoba powinna w pierwszym rzędzie starać się wykorzystywać własne możliwości samodzielnego utrzymania się, a dopiero potem liczyć na pomoc alimentacyjną. Powódka dysponuje wiedzą, umiejętnościami, ma wyuczony zawód, podnosi swoje kwalifikacje kontynuując naukę w szkole wyższej i powinna wykorzystywać swoje możliwości zarobkowe, tym bardziej, że nie ma na utrzymaniu żadnych dzieci (por. wyrok SN z 14.02.2001 r., I CKN 1341/00).
W odniesieniu do zmiany sytuacji majątkowej i zarobkowej pozwanego stwierdzić należy, że również nie uległa ona zmianie na tyle istotnej, aby na jej podstawie uwzględnić powództwo. Wyzbywanie się przez pozwanego majątku miało miejsce jeszcze w trakcie trwania małżeństwa stron. Dodać w tym miejscu należy, że pozwany – co przyznała powódka – zakupił jej opał na zimę, opłaca rachunki za media. Faktem jest, że obecnie pozwany formalnie nie ma żadnego majątku. To, że znaczącą postacią w życiu pozwanego jest jego siostraR. R.- prezes spółki w której zatrudniony jest pozwany, z konta której dokonywane były przelewy na rzecz powódki, i która jest właścicielką nieruchomości zajmowanej przez powódkę, wskazuje na prawdopodobieństwo większego wpływu pozwanego na kwestie majątkowe niż deklarował. Jednakże Sąd opiera się na dowodach a nie domysłach, zaś ocena, czy pozwany podejmując te działania zmierzał do pokrzywdzenia wierzycieli nie jest przedmiotem tego postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawieart. 61 k.r.o.w zw.art. 138 k.r.o.orzekł jak w pkt. I sentencji.
O wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu Sąd orzekł w pkt. II na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800 z poźn. zm.) z uwzględnieniem orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23.04.2020 r. (SK 66/19, OTK-A 2020/13; Dz. U.2020.769).
O nieuiszczonych kosztach sądowych Sąd orzekł w oparciu oart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(tj. Dz.U. z 2022 r. poz. 1125), zgodnie z którym kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić lub których nie miał obowiązku uiścić kurator albo prokurator, sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w pierwszej instancji obciąża przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu. W przedmiotowej sprawie, przegrywająca proces powódka była zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Nie ma również podstaw do tego, aby zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, obciążyć obowiązkiem pokrycia nieuiszczonych kosztów sądowych pozwanego, który wygrał sprawę w całości. Mając powyższe na uwadze nieuiszczonymi kosztami sądowymi Sąd obciążył Skarb Państwa, o czym orzekł jak w pkt. III wyroku.