Sąd Okręgowy w Sieradzu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 623/21
Data wyroku: 2021-11-30 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Sławomir Górny
Słowa kluczowe: Zwrot nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczenia
Podstawa prawna: art. 138 ust. 1 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt IV U 623/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
30 listopada 2021 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny
Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Wawrzyniak
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2021 roku w Sieradzu
odwołaniaS. T.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.
z 14 października 2021 r. Nr(...)
w sprawieS. T.
przeciwko Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.
o zwrot renty rodzinnej
zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, żeS. T.nie ma obowiązku zwrotu pobranego świadczenia za okres od 1 września 2020 roku do 31 stycznia 2021 roku w łącznej kwocie 9 076 złotych.
Sygn. akt IV U 623/21

UZASADNIENIE
Decyzją z 14.10.2021r., wydaną z urzędu, ZUS zobowiązałS. T.do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z tytułu renty rodzinnej za okres od 1.09.2020 - 31.01.2021 w kwocie 9076,00zł. z odsetkami za okres od 6.10.2020 – 14.10.2021 z powodu nieprzedstawienia dokumentów potwierdzających odbywanie nauki w szkole/na studiach w ww. okresie.
Nie podzielając treści decyzji,S. T.złożyła odwołanie wnosząc o uchylenie decyzji.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
S. T.,ur. (...)
W dniu 20.08.2019r., do ZUS wpłynęło zaświadczenie z 19.08.2019r. wskazujące na rozpoczęcie przez wnioskodawczynię we wrześniu 2019r. kursu wOśrodku (...)wŁ., nauka trwa 10 miesięcy; przewidywany czas ukończenia nauki to czerwiec 2020r.(k. 42/akta ZUS).
Zaświadczenia ww. Ośrodka z 18.08.2020r. i z 21.09.2021r. wskazują na pozostawanie wnioskodawczyni słuchaczem/uczniem 1 semestru, nauka trwa 1 rok, tj. 2 semestry, przewidywany czas ukończenia nauki to 2021r.(k. 53, 57/akta ZUS).
Decyzją z 29.09.2020r., ZUS dokonałS. T.ponownego przeliczenia wysokości renty rodzinnej; od 1.09.2020r. przyznano świadczenie w kwocie 1815,20zł. miesięcznie, płatnej do dnia 20-go każdego miesiąca(decyzja k. 59/akta ZUS).
Dnia 18.08.2020r.S. T.podpisała umowę o świadczenie usług oświatowych nr(...), zCentrum (...) Sp. z o. o., celem podjęcia nauki o profilu- szkolenia masaż z elementami SPA, którego cykl nauki miał wynosić łącznie 10 miesięcy nauki(umowa nr (...)z 18.08.2020r. k. 5/akta sprawy).
Zgodnie z początkowym harmonogramem zajęć, rozpoczęcie zaplanowano na październik 2020r. bez podania konkretnej daty rozpoczęcia kursu. W dniu 17.09.2020r.S. T.otrzymała zCentrum (...)wiadomość SMS, że zajęcia w miesiącu październik odwołano, a o nowym terminie rozpoczęcia zajęć zostanie powiadomiona w ten sam sposób. W dniu 1.10.2020r. ubezpieczona otrzymała ą wiadomość o tożsamej treści. Wówczas, ubezpieczona nadal opłacała czesne zgodnie z obowiązującym w umowie harmonogramem, czekając na dzień rozpoczęcie kursu.
W dniu 26.08.2020r., do ZUS wpłynęło zaświadczenie nr(...)zOśrodka (...)z 18.08.2020r. zaświadczające, żeS. T.będzie uczniem ośrodka w roku szkolnym od 1 września 2020r.; nauka trwa 2 semestry, przewidywany termin ukończenia nauki to 2021r.(k. 53/akta ZUS).
Zaświadczenie z 25.08.2021r. wskazuje na pozostawanie wnioskodawczyni słuchaczem/uczniem 2 semestru Szkoły(...)wŁ., nauka trwa 2 lata, tj. 4 semestry, czas ukończenia nauki 31.01.2023r. (nauka od lutego 2021r.)
    (k. 63/akta ZUS).

Zaświadczenie nr(...)z 25.08.2021r. wskazuje na fakt niewystartowania określonego kierunku studium w okresie od 18.08.2020 - 30.11.2020, przez co wnioskodawczym mogła rozpocząć naukę dopiero od następnego semestru(k. 64/akta ZUS).
W dniu 3.11.2020r., ubezpieczona otrzymała kolejny SMS z informacją, żeCentrum (...), od 15.11.2020r.będzie ostatecznie informować albo o starcie kierunku, albo o ostatecznej decyzji o nierozpoczynaniu kursu. Dnia 30.11.2020r.,S. T.otrzymała ostateczną informację o rozwiązaniu kierunku (printscreeny wiadomości k. 9 – 11, zaświadczenie nr(...)k. 12/akta sprawy).
Dnia 12.01.2021r.,ubezpieczona podpisała zCentrum (...)umowę o świadczenie usług oświatowych, z nadzieją na naukę(k. 13 – 16/akta sprawy).
Decyzją z 14.10.2021r., wydaną z urzędu, ZUS zobowiązałS. T.do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z tytułu renty rodzinnej za okres od 1.09.2020 - 31.01.2021 w kwocie 9076,00zł. z odsetkami za okres od 6.10.2020 – 14.10.2021 z powodu nieprzedstawienia dokumentów potwierdzających odbywanie nauki w szkole/na studiach w ww. okresie(decyzja/akta ZUS).
Powyższy stan faktycznySąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym.

Sąd Okręgowy zważył:
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 138 ust. 1 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz. U. 2021.291 j.t ze zm.), osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu. Za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu tego przepisu uważa się świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania.
Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą,nie można mówić o nienależnie pobranym świadczeniu, gdyż o tym decydujące znaczenie ma świadomość i zamiar ubezpieczonego, który pobrał świadczenie w złej wierze. Wypłacenie świadczenia w sposób, na który nie miała wpływu wina świadczeniobiorcy, nie uzasadnia powstania po stronie osoby ubezpieczonej obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia(por. wyrok SA w Szczecinie z12.04. 2018r., III AUa 369/17).W ocenie sądu,S. T.nie ma obowiązku zwrotu pobranego świadczenia za okres od 1.09.2020 – 31.01.2021 w łącznej kwocie 9076zł. Z przedstawionych w sprawie dowodów jasno wynika, że ubezpieczona nie mogła mieć świadomości o tym, że studia na danym kierunku się nie rozpoczną, o czy została poinformowana drogą wiadomości sms. Z tego powodu nie można stwierdzić, że świadczenie zostało pobrane przez nią w złej wierze. W czasie, gdy zajęcia szkolne były cyklicznie przesuwane, ubezpieczona pozostawała w przeświadczeniu, że kurs się rozpocznie, opłacała raty za naukę imiała zamiar brać udział w zajęciach,
Mając na uwadze powyższe, na podstawieart. 47714§2 k.p.c., Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, żeS. T.nie m obowiązku zwrotu pobranego świadczenia za okres od 1.09.2020 – 31.01.2021 w łącznej kwocie 9 076zł.