Sąd Rejonowy w Giżycku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 405/17
Data wyroku: 2021-03-11 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Anna Kurzynowska-Drzażdżewska
Słowa kluczowe: Prawa człowieka
Podstawa prawna: art. 29 kc

Sygn. akt I Ns 405/17

POSTANOWIENIE
Dnia 11 marca 2021 r.
Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący:SSR Anna Kurzynowska-Drzażdżewska
Protokolant:sekretarka Paulina Warchoł
po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2021 r. w Giżycku
na rozprawie
sprawy z wnioskuI. S.
z udziałemA. K.
o uznanie za zmarłegoE. R.

postanawia:

1
Uznać za zmarłegoE. R.urodzonego (...)wK., województwo(...), synaK.iJ. z d. R., zamieszkałego ostatnio wG.,ul. (...),(...)-(...) G., w chwili śmierci rozwiedzionego, i oznaczyć chwilę jego śmierci na dzień 6 kwietnia 1996 r. godzina 23:59.

2
Nie obciążać wnioskodawczyni kosztami postępowania w sprawie.

SSR Anna Kurzynowska-Drzażdżewska
I Ns 405/17

UZASADNIENIE
WnioskodawczyniI. S.wniosła o uznanie za zmarłego swojego ojcaE. R.. We wniosku wskazała ,że ojciec wyjechał w 1996 r. doW.do pracy. Celem jego podróży byłamiejscowość O.gdzie przebywało wielu Polaków. Ostatni kontakt rodzina miała z zaginionym w marcu 1996 r. Przysłał kartę zR., z której wynikało ,że przebywa w szpitalu.
Następnie wnioskodawczyni rozszerzyła wniosek domagając się ustalenia konkretnej daty śmierci zaginionego oraz miejsca jego pochówku. Wskazała ,że w laboratorium we(...)zabezpieczone zostały próbki DNA od pobrane od zwłok nieznanej osoby, które wykazały zgodność z jej materiałem genetycznym.
Sąd ustalił , co następuje:
E. R.synK.iJ.urodził się (...)wK.. W 1995 r. jesienią wyjechał w poszukiwaniu pracy doW.domiejscowości O.. W chwili wyjazdu był rozwiedziony . Z małżeństwa posiadał dwie córki tj. wnioskodawczynię i jej siostręA. K.. Jest faktem powszechnie znanym ,że w owym czasie wmiejscowości O.położonej nieopodalR.znajdowało się duże skupisko Polaków. WR.przebywała także siostraE. E.N.i jego bratP.. Początkowo razem zamieszkiwali Kontakt z rodziną utrzymywał sporadycznie . Czasami dzwonił częściej przysyłał kartki. Z informacji odP. R.wynika , że pewnego dniaE. R.wyszedł z domu i nie wrócił . Rok później brat widział go wR.na ulicy. Ostatnia informacja pochodzi z marca 1996 r. Była to kartka przysłana do córki zR.. Wynikało z niej ,że przebywa w szpitalu. Z zeznań siostry zaginionego wynika ponadto ,że po raz ostatni widziała osobiście brata w 1995 r. Natomiast z posiadanych informacji wie ,że przedŚ.(...)wyszedł kupić jajka i już nie wrócił.
( zob. odpis aktu urodzenia, zeznania świadkaK. R.k.15 akt, zeznania świadkaE. N.k.265 akt, przesłuchanie A.K.k. 36).
Z pisma Komendy Powiatowej Policji wG.wynika ,że od 2003 r. prowadzone było w sprawie zaginięciaE. R.postępowania w formie operacyjnej. W toku tego postępowania między innymi pobrano materiał genetyczny od córek zaginionego, który został następnie zarejestrowany w bazie danych w Polsce i zagranicą . W czerwcu 2017 r.Biuro (...)wP.poinformowało ,że dopasowano profil DNA jednej z córek zaginionego z profilem materiału genetycznego , który został pobrany ze zwłok nieustalonej osoby.
( zob. pismo KPP k.10 akt).
Bazując na powyższych informacjach , sąd zwrócił się do wskazanej w piśmie KPP wG.instytucji francuskiej tj.T.(...)
G.(...)L.o ujawnienie i nadesłanie informacji dotyczących znalezionych na terenie(...)zwłok powiązanych z profilem DNA córki zaginionego.
Otrzymana odpowiedź wskazywała ,że należy uzupełnić materiał dowodowy o przedstawienie profilu DNA lub numer składający się z 12 cyfr posiadanego we(...)profilu DNA , którego wynik był pozytywny podczas porównania z DNAI. S..
( zob. pismo k.118 i tłumaczenie k.132 akt).
Wobec powyższego sąd zwrócił się do(...)Zakładu (...)o nadesłanie wszelkich posiadanych informacji , a w szczególności profilu DNA obu córek zaginionego( k.137). Kopie nadesłanych profili znajdują się na karcie 161 akt , zaś ich oryginały przesłano do Francji.
Jak wynika z pisma zalegającego na karcie 212-213 akt po analizie nadesłanych profili genetycznych i ich analizie poprzedni wynik o zgodności próbek zabezpieczonych od zwłok nieznanej osoby z próbkami DNAI. S.został zakwestionowany.
Z pisma wynika ,że początkowa zgodność ustalona była na małej liczbie wspólnych markerów. Po analizie większej liczby materiału genetycznego w tym profilu genetycznego siostry wnioskodawczyniA. K.ujawnione zostały dwie rozbieżności , które nie pozwalają na ustalenie dopasowania posiadanych materiałów genetycznych. Innymi słowa domniemana i przypuszczalna zgodność materiałów genetycznychI. S.i denata odnalezionego we Francji po porównaniu tegoż materiału z większą liczbą danych , w tym DNA drugiej córkiE. R.nie daje podstaw do ustalenia że materiał genetycznych pobrany ze zwłok od osoby NN pochodzi w rzeczywistości odE. R..
Tym samym odpadła możliwość uwzględnienia wniosku wnioskodawczyni o stwierdzenie zgonuE. R..
Sąd zważył, co następuje:
W  myślart. 29 kczaginiony może być uznany za zmarłego jeżeli upłynęło dziesięć lat od końca roku kalendarzowego, w którym według istniejących wiadomości jeszcze żył, jednakże gdyby w chwili uznania za zmarłego zaginiony ukończył lat siedemdziesiąt – wystarczy upływ lat pięciu. W niniejszej sprawie w grę wchodzi pierwsza część zdania zart.29 kczważywszy na fakt, że w chwili zaginięciaE. R.miał 47 lat.
Dodatkowoart.31 kcwprowadza domniemanie momentu śmierci , a mianowicie przyjmuje się ,że śmierć nastąpiła w chwili oznaczonej w orzeczeniu o uznaniu za zmarłego. Z zeznańE. N.wynika że zaginiony widziany był przedŚ.wielkiejnocy 1996 r., a więc najpóźniej w Wielką Sobotę. W 1996 r. święta przypadały na dzień 7-8 kwietnia, a więc ostatnim dniem przed świętami była sobota dnia 06.04.1996 r. najpóźniej godz.23.59 i taką datę sąd przyjął w orzeczeniu jako najbardziej prawdopodobną datę śmierci.
Gdyby okazało się w toku postępowania ,że śmierć zaginionego jest niewątpliwa postępowanie toczyłoby się o stwierdzenie zgonu i tak się toczyło po informacji z KPP wG.z dnia 22.09.2017 r. ( k.10 akt).
Do takiego postępowania obligujeart.534 kpc.
W toku postepowania okazało się jednak ,że początkowe informacje okazały się bezpodstawne bowiem laboratorium(...)zakwestionowało wcześniejsze ustalenia wobec niezgodności materiału genetycznego córek zmarłego i zwłok NN odnalezionych we(...). Sąd zauważa ,że ustalenia te są zgodne z całokształtem materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy . Nie ma żadnych okoliczności wskazujących na fakt, żeE. R.w ogóle wybierał się do Francji. Jego centrum życiowym w owym czasie byłR.iO.. Tu wyszedł po zakupy i już nie wrócił.
I. S.domagała się do ustalenia miejsca pochówku ojca. Zdaniem sadu takie żądanie przekracza ramy niniejszego postępowania i to bez względu na to ,czy doszłoby do stwierdzenia zgonu , czy tak jak w orzeczeniu do uznaniaE. R.za zmarłego. Kognicję sądu wyznaczają przepisurozdziału III kodeksu cywilnegooraz przepisy Tytułu II działu I rozdziału I oddziału I i II kodeksu postepowania cywilnego. Orzeczenie sądu stanowi podstawę do sporządzenia aktu zgonu , a wobec tego zawierać musi to czego wymagają przepisy prawa o aktach stanu cywilnego ( art.48 ust.4 i art .95 i nast. ustawy z dnia 28.XI.2014 r. prawo o aktach stanu cywilnego Dz.U z 2014 r., poz.1741 z późn. zm.). Akt zgonu nie obejmuje miejsca pochówku.
Biorąc pod uwagę przedstawioną argumentację orzeczono jak w sentencji.
Sąd odstąpił od obciążania stron kosztami postępowania ze względu na szczególny charakter sprawy i zasady słuszności.
O powyższym orzeczono na podstawieart.102 kpcw zw. zart.13§2 kpc.