Sąd Okręgowy w Warszawie
XXV Wydział Cywilny
Sygnatura akt: XXV Ns 4/21
Data wyroku: 2021-01-13 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia Edyta Bryzgalska

Sygn. akt XXV Ns 4/21

POSTANOWIENIE
Dnia 13 stycznia 2021 r. godz.10:08
Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: Sędzia del. Edyta Bryzgalska
Protokolant: protokolant sądowy Weronika Kutyła
po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2021 r. w Warszawie
na rozprawie
sprawy z odwołaniaA. P.oddecyzji nr (...)z dnia 12 stycznia 2021 r. Prezydenta(...)(...)W.
z udziałem Prezydenta(...)(...)W.
postanawia:

1
oddalić odwołanie;

1
ustalić, że każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane z własnym udziałem w sprawie.

Sędzia del. Edyta Bryzgalska
Sygn. akt XXV Ns 4/21

UZASADNIENIE

Decyzją nr (...)z dnia 12 stycznia 2021 r. Prezydent(...)(...)W.zakazałA. P.organizacji zgromadzenia zwołanegow dniu 16 stycznia 2021 r., w godzinach od 12.20 do 14.20, na bazarze(...)
wW.połączonego z przemarszem trasą: most(...),al. (...),ul. (...),ul. (...)iul. (...)doul. (...).
Uzasadniając decyzję o zakazie zgromadzenia, Prezydent(...)(...)W.powołał się na art. 14 pkt 2 ustawy – Prawo o zgromadzeniach, wskazując na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, związane z obecną sytuacją epidemiczną i wzrastającą od września liczbą osób zakażonych i zmarłych w wyniku wirusa SARS-CoV-2. Organ gminy przed wydaniem decyzji o zakazie zgromadzeń uzyskał w dniu 11 stycznia 2021 r. opinię Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej, która odniosła się negatywnie do wnioskowanego zgromadzenia, wskazując m.in. na duże ryzyko rozprzestrzenianiai transmisji wirusa SARS-CoV-2 oraz choroby zakaźnej COVID-19, co w konsekwencji może spowodować wzrost zakażeń.
Decyzja została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej w dniu 12 stycznia 2021 r. o godz. 10:39.
W dniu 12 stycznia 2021 r. o godz. 16:44A. P.wniosła odwołanie oddecyzji nr (...), zaskarżając ją w całości. Skarżąca zanegowała istnienie zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi, wskazując, że stan epidemii nie istnieje, a zgromadzenie miało odbyć się w reżimie sanitarnym, tj. zakryte usta, nos, rękawiczki, dystans 1,5 m, co podkreśliła w zgłoszeniu zgromadzenia. W ocenie skarżącej 2 godzinny spacer na świeżym powietrzu przy minusowej temperaturze w reżimie sanitarnym nie sprowadza zagrożenia,o którym mowa w decyzji.
Sąd ustalił i zważył, co następuje.
W ocenie Sądu brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania wniesionegoz zachowaniem ustawowego terminu i spełniającego wymogi formalne.
Stosownie do art. 14 ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. – Prawo o zgromadzeniach, zwanej dalej ustawą, organ gminy wydaje decyzję o zakazie zgromadzenia nie później niż na 96 godzin przed planowaną datą zgromadzenia, jeżeli:

1
jego cel narusza wolność pokojowego zgromadzania się, jego odbycie narusza art. 4 lub zasady organizowania zgromadzeń albo cel zgromadzenia lub jego odbycie naruszają przepisy karne;

2
jego odbycie może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi albo mieniu w znacznych rozmiarach, w tym gdy zagrożenia tego nie udało się usunąć w przypadkach, o których mowa w art. 12 lub art. 13;

3
zgromadzenie ma się odbyć w miejscu i czasie, w których odbywają się zgromadzenia organizowane cyklicznie, o których mowa w art. 26a.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 14 pkt 2 ustawy należy wyraźnie podkreślić, że wolność zgromadzeń pełni doniosłą rolę w demokratycznym państwie prawnym, jest wręcz warunkiem istnienia społeczeństwa demokratycznego. W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, że wolność zgromadzeń gwarantuje członkom społeczności wpływ na władze publiczne, jest naturalną konsekwencją suwerenności narodu. Wolność zgromadzeń służyw szczególności oddziaływaniu jednostek na politykę państwa przez prezentowanie opinii, ocen, poglądów i żądań. Zgromadzenia są istotnym instrumentem demokracji bezpośredniej. Dostrzegając znaczenie wolności zgromadzeń, Państwo Polskie chroni ją przepisamiKonstytucji(art. 57 Konstytucji RP), a ponadto zobowiązało się do jej respektowania ratyfikującKonwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności(dalej: EKPC). Omawiana wolność nie jest jednakże wolnością nieograniczoną, przy czym jej ograniczenia muszą wynikać z ustawy i odpowiadać testowi proporcjonalności, a zatem warunkomart. 31 ust. 3 Konstytucji RPi art. 11 ust. 2 EKPC. Wszelkie ograniczenia wolności zgromadzeń powinny być po pierwsze przewidziane ustawą, a po drugie niezbędne w społeczeństwie demokratycznym dla ochrony innych konfliktujących się wartości, jak wymienione w art. 11 ust. 2 EKPC).
Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 5 stycznia 2001 r.(III RN 38/00, OSNAPiUS 2001, Nr 18, poz. 546), decyzja o zakazie zgromadzenia może zostać wydana dopiero po starannym wyjaśnieniu stanu sprawy (na ile to jest możliwe w zakreślonym czasie), a przy tym zawierać przekonujące uzasadnienie. Przesłanki, na które powołał się organ wydający przedmiotową decyzję, a wskazane w przepisie art. 14 pkt 2 ustawy muszą mieć miejsce w dniu wydawania decyzji o zakazie. W świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego okoliczności te muszą być „bardzo prawdopodobne”(zob. wyr. TK z 10.11.2004 r., Kp 1/04, OTK-A 2004, Nr 10, poz. 105).
Potencjalne zagrożenie życia zdrowia albo mienia w znacznych rozmiarach musi być oparte np. na informacjach od właściwych służb. Dla zastosowania art. 14 pkt 2 ustawy wystarczy już sama potencjalność zaistnienia opisanych w tym przepisie sytuacji, co zmniejsza nieco wymagania dowodowe po stronie organu, niemniej nie wprowadza dowolności. Organ gminy także w przypadku tej podstawy musi konkretnie wskazać i opisać okoliczność mającą godzić w wymienione w przepisie dobra.
Przesłanka zagrożenia życia ludzkiego, do którego może dojść wskutek odbycia się zgromadzenia, zostanie spełniona, jeżeli można wykazać wysokie prawdopodobieństwo ryzyka, że podczas zgromadzenia lub w bezpośrednim związku z nim zaistnieją okoliczności mogące doprowadzić do śmierci ludzi uczestniczących w zgromadzeniu lub w inny sposób związanych z jego odbywaniem się. Przesłanka zagrożenia zdrowia ludzkiego, do którego może dojść wskutek odbywania się zgromadzenia, zostanie spełniona, jeżeli można wykazać wysokie prawdopodobieństwo ryzyka, że podczas tego wydarzenia lub w bezpośrednim związku z nim zaistnieją okoliczności mogące obiektywnie doprowadzić do pogorszenia zdrowia osób uczestniczących w zgromadzeniu lub osób, na które ono oddziałuje. Organ powinien się w tym przypadku oprzeć na aktualnej wiedzy z zakresu nauk medycznych. Zaznaczyć należy, że o zagrożeniu zdrowia wolno mówić nie tylko w kontekście charakteru zgromadzenia (np. mającej polegać na wyrządzeniu krzywdy określonym osobom czy grupom, stosowaniu przemocy), ale także jego oddziaływania na zdrowie i życie osób postronnych, nieuczestniczących w zgromadzeniu. Innymi słowy, organ ma obowiązek zweryfikować potencjalny wpływ zgromadzenia na zdrowie jego odbiorców – zarówno tych mających wolę w nim uczestniczyć, jak i mimowolnie narażonych na odbiór(zob. komentarz Prawo o zgromadzeniach S. Gajewski, A. Jakubowski [w] system informacji prawnej Legalis).
W świetle przytoczonych przepisów oraz zaprezentowanej wykładni prawa, Sądw pełni podziela uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Wyraźnego podkreślenia wymaga jednak, że legitymacji organu gminy do wydania zakazu wnioskowanych zgromadzeń publicznych oraz przesłanek, którymi kierował się organ, nie należy wyprowadzać z treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. poz. 1758 i 1797) zmienionego rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 16 października 2020 r. (Dz. U. poz. 1829, § 28 ust. 1 pkt 1 lit. a ), lecz bezpośrednio z art. 14 pkt 2 ustawy. Przepis ten pozwala bowiem zakazać organizacji zgromadzenia w sytuacji, gdy istnieje zagrożenie życia lub zdrowiu ludzi, a z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszym przypadku. Zopinii nr (...)Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej wW.z dnia 11 stycznia 2021 r. jednoznacznie wynika, że organizacja zgromadzenia, w którym zadeklarowano udział 100 osób nie może się odbyć, gdyż stanowi duże ryzyko rozprzestrzeniania i transmisji wirusa SARS-CoV-2 oraz choroby zakaźnej COVID-19, cow konsekwencji może spowodować wzrost zakażeń.
Zachowanie reżimu sanitarnego, o którym pisze skarżąca, nie eliminuje całkowicie ryzyka zakażenia, a jedynie je minimalizuje.
Mając zatem powyższe na względzie, a także aktualną sytuację epidemiologiczną nie tylko w Polsce, ale i na świecie oraz jeden z wyższych wskaźników zachorowań i zgonów na terenie(...) W., decyzję Prezydenta(...)(...)W.należy uznać za odpowiadającą prawu.
Z powyższych względów orzeczono jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie o kosztach postepowania oparto na treściart. 520 § 1 k.p.c.
Sędzia del. Edyta Bryzgalska

ZARZĄDZENIE
(...)