Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 1536/20
Data wyroku: 2021-05-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Agnieszka Stachurska
Słowa kluczowe: Wysokość emerytury
Podstawa prawna: art. 477 14 par 2 kpc

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 maja 2021 r.
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracyi Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: sędzia Agnieszka Stachurska
Protokolant: sekretarz sądowy Anna Bańcerowska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2021 r. w Warszawie
sprawyH. J.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.
o przeliczenie emerytury
na skutek odwołaniaH. J.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.
z dnia 30 września 2020 r. znak(...)

1
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznajeH. J.prawo do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem okresu zatrudnienia od 5 września 1990 r. do 30 czerwca 1991 r.,

2
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.na rzeczH. J.kwotę 180,00 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

sędzia Agnieszka Stachurska

UZASADNIENIE
W dniu 13 listopada 2020r.H. J.złożyła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.z dnia 30 września 2020r., znak(...), odmawiającej prawa do przeliczenia emerytury, wnosząc o jej zmianę poprzez ustalenie, że ma prawo do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem okresu świadczenia pracy wPrzedsiębiorstwie (...) sp. z o.o.od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r.
Ubezpieczona zarzuciła organowi rentowemu, że niesłusznie obciążył ją konsekwencjami nieuiszczenia składek, w sytuacji gdy obowiązek ten obciążał pracodawcę, a ponadto nieuwzględnienie dowodów w postaci umowy o pracę, świadectwa pracy, wpisu w dowodzie osobistym i adnotacji o zatrudnieniu w legitymacji ubezpieczeniowej i w konsekwencji wadliwe ustalenie, że nie świadczyła pracy na rzeczPrzedsiębiorstwa (...) sp. z o.o.od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r. (odwołanie z dnia 10 listopada 2020r., k. 3 - 4 a.s.).
W odpowiedzi na odwołanie z dnia 8 grudnia 2020r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.wniósł o oddalenie odwołania na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c., a uzasadniając swe stanowisko wskazał, żeH. J.pobiera emeryturę przyznaną decyzją z 21 maja 2019r., obliczoną w oparciu oart. 26 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z funduszu ubezpieczeń społecznychoraz okresową emeryturę kapitałową. Zaskarżoną decyzją odmówiono ubezpieczonej prawa do przeliczenia emerytury, ponieważ pracodawcaPrzedsiębiorstwo (...) sp. z o.o.nie figurował w kartotece płatników jako płatnik we wskazanym okresie, wobec czego nie można było potwierdzić, że ubezpieczona podlegała ubezpieczeniom społecznym. Organ rentowy podkreślił ponadto, że dokumenty złożone przez ubezpieczoną w toku postępowania administracyjnego, w tym informacja z Archiwum Dokumentacji Osobowej i Płacowej wM., nie były wystarczające do przyjęcia okresu od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r. za udowodniony. Według organu rentowego na uwzględnienie nie zasługuje w szczególności świadectwo pracy, ponieważ wskazano w nim błędną datę urodzeniaH. J.(odpowiedź na odwołanie z dnia 8 grudnia 2020r., k. 24 a.s.).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

H. J.w dniu 5 września 1990r. zawarła umowę o pracę zPrzedsiębiorstwem (...) sp. z o.o.z siedzibą wŁ.Oddział wW.. Na jej podstawie była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku sprzedawca w sklepie mięsno-wędliniarskim wW.przyul. (...). Umowa o pracę została rozwiązana z dniem 30 czerwca 1991r. na podstawie porozumienia stron. W tym czasie wraz z ubezpieczoną pracowałaW. U., osoba o imieniuF., a także mąż ubezpieczonej, który nie podpisał ze spółką umowy. W związku z ustaniem zatrudnienia wystawionoH. J.świadectwo pracy, w którym omyłkowo została podana błędna data urodzenia – zamiast daty(...)wpisano datę(...)W trakcie trwania stosunku pracy ubezpieczona uzyskała w dowodzie osobistym oraz w legitymacji ubezpieczeniowej potwierdzenie zatrudnienia w ww. spółce (
    świadectwo pracy, k. 6 a.s., umowa o pracę z dnia 5 września 1990r., k. 7 a.s., legitymacja ubezpieczeniowa, k. 8 - 17 a.s., kopie dowodu osobistego, k. 18 – 23 a.s., zeznania świadkaW. U., k. 41 a.s., zeznania ubezpieczonej, k. 41 verte a.s.).
W dniu 6 maja 2019 roku ubezpieczona złożyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.wniosek o emeryturę. Decyzją z 21 maja 2019r., znak:(...), organ rentowy przyznał ubezpieczonej emeryturę od 20 maja 2019r., tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego, zaś wydaną tego samego dnia decyzją, znak:(...), ustalił wysokość okresowej emerytury kapitałowej (
    wniosek o emeryturę, k. 1 – 3 akt emerytalnych; decyzja z 21 maja 2019r., znak(...), k. 12 – 13 akt emerytalnych, decyzja z 21 maja 2019r., znak(...)
,
    k. 14 - 15 a.e.).
W dniu 23 września 2019r.H. J.wniosła o ponowne obliczenie emerytury z uwzględnieniem przeliczonego kapitału początkowego, załączając m.in. legitymację ubezpieczeniową z pieczątkąPrzedsiębiorstwa (...) sp. z o.o.z 27 maja 1991r. oraz świadectwo pracy wystawione przez ww. pracodawcę (

    wniosek o ponowne obliczenie świadczenia emerytalno-rentowego, k. 24 akt emerytalnych; załączniki do wniosku, k. 25 - 36 akt emerytalnych). W dniu 15 listopada 2019r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.wydał decyzję o ponownym ustaleniu kapitału początkowego, znak:(...), w której nie uwzględnił okresu od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r. z uwagi na brak numeru(...)Przedsiębiorstwa (...)i błędną datę urodzeniaH. J.wskazaną w świadectwie pracy (

    decyzja z dnia 15 listopada 2019r., k. 35 akt kapitałowych). Następnie w decyzji z 26 listopada 2019r., znak:(...), organ rentowy dokonał przeliczenia emerytury ubezpieczonej, uwzględniając kapitał początkowy ponownie wyliczony w decyzji z 15 listopada 2019r. (

    decyzja z dnia 26 listopada 2019r., k. 39-40 akt emerytalnych).
W dniu 9 grudnia 2019r. ubezpieczona złożyła w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.kopię dowodu osobistego zawierającego adnotację o zatrudnieniu w P.W.(...) sp. z o.o.od 5 września 1990r. i zwolnieniu w dniu 30 czerwca 1991r. W dniu 13 grudnia 2019r. pracownik Zakładu poinformował ubezpieczoną telefonicznie, że w celu uwzględnienia okresu pracy u wskazanego pracodawcy należy dostarczyć(...)firmy lub dokumenty z archiwum, np. listę płac (kserokopia dowodu osobistego, k. 41-42 akt emerytalnych, notatka, k. 42 verte akt emerytalnych).
W dniu 19 maja 2020 rokuH. J.ponownie wystąpiła do organu rentowego o obliczenie wysokości emerytury, dołączając do wniosku świadectwo pracy, umowę o pracę z 5 września 1990r. zawartą na czas nieokreślony oraz informację o nieodnalezieniu przechowawcy dokumentacji pracowniczejPrzedsiębiorstwa (...) sp. z o.o.(wniosek z załącznikami, k. 48 - 56 akt emerytalnych).
Organ rentowy ustalił, żePrzedsiębiorstwo (...) sp. z o.o.figuruje jako płatnik składek w wykazie ZUS od stycznia 1992 roku, nie udało się więc potwierdzić ubezpieczeniaH. J.w okresie od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r. (pismo, k. 60 akt emerytalnych). W związku z tym decyzją z 30 września 2020r., znak:(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.odmówiłH. J.prawa do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem zatrudnienia w okresie od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r. wPrzedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o.(decyzja z dnia 30 września 2020r., k. 61 akt emerytalnych).
Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie powołanych dokumentów, które nie budziły wątpliwości co do ich wiarygodności. Wprawdzie w świadectwie pracy z 30 czerwca 1991r., w oparciu o które ZUS odmówił przeliczenia emerytury, wpisana została błędna data urodzeniaH. J., ta okoliczność nie czyni jednak tego dokumentu niewiarygodnym i nie odbiera mu mocy dowodowej z powodów, które zostaną omówione w dalszej części.
Podstawę ustaleń faktycznych stanowiły również zeznania świadkaW. U.oraz zeznania ubezpieczonej, którym Sąd dał wiarę, ponieważ są spójne, a poza tym ich treść odpowiada temu na co wskazują świadectwo pracy, legitymacja ubezpieczeniowa, umowa o pracę oraz wpisy w dowodzie osobistym ubezpieczonej.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Organ rentowy odmawiając ubezpieczonej prawa do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem okresu zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie (...) sp. z o.o.w okresie od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r. powołał się na okoliczność, że ww. pracodawca nie figuruje w kartotekach ZUS jako płatnik składek we wskazanym okresie. Jeśli chodzi natomiast o dokumenty, które przedstawiła ubezpieczona, potwierdzające jej zatrudnienie we wskazanej spółce w wymienionym okresie, to organ rentowy powołał się na okoliczność błędnej daty urodzenia podanej w świadectwie pracy.
Odnosząc się do odmowy przeliczenia emerytury ubezpieczonej z uwagi niefigurowaniePrzedsiębiorstwa (...) sp. z o.o.w kartotekach płatników składek przed styczniem 1992r., wskazać należy, że brak zgłoszenia przez pracodawcę do ubezpieczenia społecznego i nieopłacenie za pracownika składek na to ubezpieczenie nie może skutkować nieuwzględnieniem takich okresów pracy. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie, o kwalifikacji danego okresu zatrudnienia jako składkowego decyduje sam fakt wykonywania pracy, chociażby pracodawca nie odprowadził za ubezpieczonego składek na ubezpieczenie społeczne. Wynika to z tego, że przy ustalaniu prawa do świadczeń emerytalno-rentowych (w konsekwencji także przy ustaleniu kapitału początkowego) uwzględnia się okresy podlegania ubezpieczeniu, nawet bez składki, a pracownika nie można obciążać ujemnymi skutkami zaniedbań pracodawcy w zakresie opłacania składek(zob. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 1994r., II UZP 5/94, również: wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 24 marca 1995r., II URN 7/95; z dnia 23 marca 1999r., II UKN 535/98; z dnia 14 marca 2006r., I UK 205/05; z dnia 6 kwietnia 2007r. ,II UK 185/06).Dla uznania okresu zatrudnienia wykonywanego przed wejściem w życieustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychza okres składkowy w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 2 i art. 6 ust. 2 tej ustawy, nie jest zatem wymagane wykazanie przez osobę ubiegającą się o emeryturę lub rentę opłacania przez pracodawcę składek na pracownicze ubezpieczenie społeczne(wyrok Sądu Najwyższego z 8 sierpnia 2017r., I UK 310/16).
Uwzględniając zaprezentowane poglądy judykatury, Sąd ocenił, że brak zgłoszeniaH. J.do ubezpieczeń społecznych nie może być podstawą odmowy uznania okresu jej pracy wPrzedsiębiorstwie (...) sp. z o.o.Powodem takiej odmowy nie mogła być również okoliczność wpisania błędnej daty urodzenia w świadectwie pracy przedstawionym przez ubezpieczoną, potwierdzającym okres jej zatrudnienia od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r. W tym zakresie istotne jest to, że ubezpieczona, poza świadectwem pracy, przedstawiła inne dowody na okoliczność zatrudnienia w ww. okresie, w tym umowę o pracę z 5 września 1990r., która potwierdza podjęcie zatrudnienia w tej dacie. Wprawdzie w umowie o pracę, która została zawarta na czas nieokreślony nie ma daty zakończenia stosunku pracy, taka data wynika jednak z dowodu osobistego, w którym w przeszłości dokonywano adnotacji o zatrudnieniu. Takie adnotacje w dowodzie osobistymH. J.zamieściło równieżPrzedsiębiorstwo (...)sp. o.o., które potwierdziło datę przyjęcia do pracy – 5 września 1990r. oraz datę zwolnienia – 30 czerwca 1991r. Kolejnym dowodem, z którego wynika fakt zatrudnienia ubezpieczonej u ww. pracodawcy jest legitymacja ubezpieczeniowa. Co prawda w legitymacji w części, która zawiera poświadczenie o okresach zatrudnienia i zarobkach ubezpieczonego nie ma adnotacji o pracy w ww. spółce. Jednak w legitymacji w części, w której pracodawcy potwierdzali uprawnienia do świadczeń leczniczych, z datą 27 maja 1991r. dokonała wpisu osoba reprezentująca P.W.(...) sp. z o.o.Również świadekW. U., zatrudniona u tego samego pracodawcy, potwierdziła fakt pracy ubezpieczonej we wskazanej spółce. Wprawdzie nie pamiętała dokładnych dat, ale samą okoliczność pracyH. J.na rzecz tego podmiotu potwierdziła. Ostatnim dowodem, w najpełniejszym zakresie oddającym zatrudnienie w spornym okresie, bo zawierającym wszystkie dane niezbędne do ustalenia m.in. okresu zatrudnienia, wymiaru czasu pracy, pracodawcy itp., jest świadectwo pracy. Dane w tym dokumencie zamieszczone związane ze stosunkiem pracy są zbieżne z tym co wynika z pozostałych omówionych dokumentów oraz zeznań świadka i ubezpieczonej. Jedynie data urodzeniaH. J.jest wadliwa, na co wskazał ZUS. Odnosząc się do tej kwestii, należy zwrócić uwagę na kilka okoliczności. Po pierwsze, pozostałe dowody, tak z dokumentów, jak i osobowe – w sytuacji, gdyby wykluczyć świadectwo pracy – są i tak wystarczające, aby sporny okres zatrudnienia ubezpieczonej uwzględnić. Po drugie, data urodzenia nie jest jedyną daną osobową pozwalającą na identyfikację konkretnej osoby. Jeśli ta data, tak jak w analizowanym przypadku jest błędna, to aby zidentyfikować tego, kogo dokument dotyczy, trzeba uwzględnić, porównać inne dane osobowe jak adres, imiona rodziców bądź jednego z nich itp. W świadectwie pracy z 30 czerwca 1991r. nie ma wskazanego adresu zamieszkaniaH. J., podane jest jednak imię ojca, które jest tożsame z imieniem, jakie nosił ojciec ubezpieczonej. Po trzecie, błąd w dacie urodzenia nie polega na tym, że wpisano dzień, miesiąc czy rok urodzin, które byłyby zupełnie rozbieżne z rzeczywistymi danymi (np. zamiast 12 dnia - 23 dzień, czy zamiast roku 1959 – rok 1963 itd.). W dacie urodzenia ubezpieczonej, która co do roku i miesiąca jest zgodna z rzeczywistością, nie dodano jedynie cyfry 0 po cyfrze 2. To wskazuje na omyłkę, ludzki błąd, który został popełniony przez osobę wystawiającą dokument. O takim właśnie błędzie może świadczyć okoliczność, że P.W.(...)sp. o.o. to nie był jedyny pracodawca, który tego rodzaju błąd popełnił. Również w świadectwie pracy z 30 sierpnia 1990r. (k. 4 akt kapitałowych) podano taką właśnie datę urodzenia ubezpieczonej – 2 maja 1959r.
Mając na względzie powołane okoliczności, Sąd Okręgowy na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.poprzez przyznanieH. J.prawa do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem okresu zatrudnienia od 5 września 1990r. do 30 czerwca 1991r.
O kosztach zastępstwa procesowego Sąd Okręgowy orzekł mając na względzie zasadę odpowiedzialności za wynik procesu określoną wart. 98 § 1 i 2 k.p.c.Ich wysokość została ustalona zgodnie z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie(Dz. U. z 2015r. poz. 1800).