Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII Pa 56/21
Data wyroku: 2021-12-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Magdalena Kimel
Słowa kluczowe: Apelacja
Podstawa prawna: art. 385 k.p.c.

Sygn. akt VIIIPa 56/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 grudnia 2021 r.
S ąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

sędzia del. Magdalena Kimel

Protokolant:

Ewa Grychtoł

po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2021r. w Gliwicach
sprawy z powództwaW. B.(B.)
przeciwko(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwB.
ozapłatę premii
na skutek apelacjipozwanej
od wyrokuSądu Rejonowego w Zabrzu
z dnia23 kwietnia 2021r.sygn. aktIV P 191/20

1
odrzuca apelację w zakresie punktu 2 wyroku;

2
w pozostałym zakresie oddala apelację;

3
zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1350 zł (tysiąc trzysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

(-) sędzia del. Magdalena Kimel
Sygn. akt VIII Pa 56/21

UZASADNIENIE

do punktu 2 i 3 wyroku z dnia 21 grudnia 2021 r.
PowódW. B.domagał się od(...)spółkiz ograniczoną odpowiedzialnością wB., zasądzenia kwoty 15.625,70 zł tytułem wypłaty zaległej premii za marzec i kwiecień 2020r., z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 6.004,12 zł od 11 maja 2020r. oraz od kwoty 9.621,58 zł od 11 czerwca 2020r., a także o zasądzenie zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu żądania wskazał, że do 30 kwietnia 2020r. był zatrudniony u pozwanej na stanowisku przedstawiciela handlowego. Jego wynagrodzenie składało się z pensji zasadniczej oraz premii, której wysokość zależała od wygenerowanych obrotów lub wykonywania dodatkowych zadań. System premiowania dla przedstawicieli handlowych ustalony był w Regulaminie premiowania. Pierwotnie obowiązywał do końca lutego 2020r. następnie został prolongowany przez pracodawcę mailem z 13 stycznia 2020r. W dalszej części powód podał, że w marcu oraz kwietniu 2020r. wygenerował dla pracodawcy obroty sięgające odpowiednio 100.068,62 zł i 143.693,08 zł. Z uwagi na wysokość wygenerowanych obrotów w myśl postanowień regulaminu winien otrzymać premię w wysokości 6% wartości osiągniętego obrotu, czyli odpowiednio 6.004,12 zł oraz 8.621,58 zł. Wskazał, że zgodnie z regulaminem premia była wypłacana w systemie dwumiesięcznym do 10 dnia miesiąca. Wyjaśnił, że dodatkowo na pracowników działu handlowego nakładano zadania dodatkowe polegające na wprowadzeniu do obecnych klientów odpowiednich produktów. Zlecenie to w przypadku zrealizowania opiewało na kwotę 1.000 zł. Zadanie to również wykonał, a wypłata powinna zostać zrealizowana do 10 czerwca 2020r.
W odpowiedzi na pozew strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości, oraz zasądzenie od powoda na rzecz strony pozwanej kosztów procesu.
W uzasadnieniu przyznała, że powoda w kresie do końca lutego 2020r. obowiązywał Regulamin premiowania dla pracowników Działu Handlowego wprowadzony zarządzeniem nr(...)prezesa zarządu z 8 marca 2019r. Zaprzeczyła aby powyższy Regulamin prolongowała mailem z 13 stycznia 2020r. Podniosła, że mail wysłany został przez jej pracownika, tymczasem ustalanie regulaminu premiowania należy do wyłącznej kompetencji jednoosobowego zarządu spółki (prezesa zarządu spółki), i tylko jego zarządzenie mogło prolongować regulamin. Ponadto jej zdaniem z treści maila nie wynikało, że prolonguje ona regulamin wynagradzania. Z powyższych względów również mail z 9 kwietnia 2020r. wyznaczający zadania dodatkowe nie powinien być traktowany jako prolongata regulaminu na cały rok 2020. W ocenie pozwanej od 1 marca 2020r. powoda obowiązywał Regulamin premiowania wprowadzony zarządzeniem z 25 sierpnia 2020r. Wyjaśniła, że na podstawie tego regulaminu wypłaciła powodowi 25 sierpnia 2020r. premię za marzec i kwiecień w łącznej kwocie 1.169,65 zł.
Wyrokiem z 23 kwietnia 2021r. (sygn. akt: IV P 191/20) Sąd Rejonowy w Zabrzu,w punkcie pierwszym zasądził od pozwanej na rzecz powoda 5.135,68 zł tytułem premii za marzec 2020r. wraz z ustawowymi odsetkami od 11 września 2020r. oraz 9.480,43 zł tytułem premii za kwiecień 2020r. wraz z ustawowymi odsetkami od 11 września 2020r. W punkcie drugim Sąd Rejonowy oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Z kolei w punkcie trzecim i czwartym sentencji orzeczono o kosztach procesu.
Powy ższy wyrok Sąd Rejonowy wydał w oparciu o następujący stan faktyczny:
W pierwszej kolejności Sąd Rejonowy ustalił, że powód zatrudniony był u pozwanej na podstawie dwóch kolejno zawartych umów o pracę na czas określony. Pierwsza od 1 lutego 2019r. do 30 kwietnia 2019r. i druga od 1 maja 2019r. do 30 kwietnia 2020r, w pełnym wymiarze etatu, ostatnio na stanowisku Regionalnego Kierownika Sprzedaży. Zgodnie z treścią umowy o pracę, z tytułu świadczonej pracy pracownikowi przysługiwało prawo do wynagrodzenia zasadniczego w wysokości 4.500 zł oraz premie zgodnie z systemem motywacyjnym ustalonym przez pracodawcę.
Dalej Sąd I instancji ustalił, że zgodnie z regulaminem, który wszedł w życie 1 marca 2019r. za realizację miesięcznego (kalendarzowego) planu sprzedaży w swoim regionie na poziomie 100% założonego planu i wyższym powodowi przysługiwała premia w wysokości 6% wartości netto zrealizowanej sprzedaży w danym miesiącu, za realizację sprzedaży na poziomie > = 18.000 zł jednak niższym od wartości założonego planu 3% wartości netto zrealizowanej sprzedaży w danym miesiącu. Za realizację zadania celowego na dany miesiąc przysługiwała kwota 500 zł.
Sąd merytoryczny ustalił również, że 13 stycznia 2020r.T. B.przesłał powodowi maila zawierającego skorygowane parametry systemu motywacyjnego dla handlowców(...)na 2020. Z informacji wynikało, że przy sprzedaży o wartości 0 – 19.999 prowizja wynosi 0%, przy sprzedaży 20.000 – 29.999 - 2%, przy sprzedaży 30.000 do 39.999 - 3%, przy sprzedaży 40.000 do 49. 999 - 4%, przy sprzedaży 50. 000 do 59. 999 - 5%, przy sprzedaży 60.000 do 69.999 - 6%. Za realizację zadania miesięcznego 500 zł.
W dalszej kolejności Sąd Rejonowy ustalił, iż w marcu 2020r. sprzedaż powoda wyniosła 103.699,93 zł, w tym sprzedaż dezynfekcji 67.489,32 zł, a w kwietniu 2020r. 149.673,82 zł, w tym sprzedaż dezynfekcji 140.021,98 zł. Premia za marzec 2020r. wyniosła 6.222 zł, a za kwiecień 2020r. 9.480,43 zł. Natomiast tytułem premii za marzec 2020r. powodowi wypłacono kwotę 1.086,32 zł.
Następnie Sąd I instancji ustalił, żeT. B.w mailu z 9 kwietnia 2020 poinformował, że zadanie łączone za marzec i kwiecień 2020r. polega na wprowadzeniu do klientów nowych produktów biobójczych. Za pięciu klientów premia miała wynosić 500 zł za 10 klientów 1.000 zł. Powód z kolei zrealizował zadanie łączone za marzec i kwiecień 2020r.
Sąd merytoryczny ustalił także, że zarządzeniem nr 25/2020 z 27 sierpnia 2020r. wprowadzono Regulamin Premiowania dla pracowników Działu Handlowego(...)sp. z o. o. Zarządzenie weszło w życie z mocą obowiązującą od 1 marca 2020r. Zgodnie z zapisami zmienionego Regulaminu system premiowania składał się z dwóch części: premii opartej o rzeczywisty wpływ ze sprzedaży w danym miesiącu na przypisanym pracownikowi regionie/klientach oraz z premii zadaniowej. Według regulaminu przy sprzedaży o wartości 0 – 19.999 prowizja wynosiła 0%, przy sprzedaży 20.000 – 29.999 - 2%, przy sprzedaży 30.000 do 39.999 - 3%, przy sprzedaży 40.000 do 49. 999 - 4%, przy sprzedaży 50. 000 do 59. 999 - 5%, przy sprzedaży 60.000 do 69.999 - 6%. Za realizację zadania miesięcznego przysługiwała kwota 500 zł. Zgodnie z pkt. 3 rozdziału I premia za marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2020r. miała zostać naliczona i wypłacona, bez jakichkolwiek odsetek, w terminie do 10 września 2020r. Regulamin, po ww. zmianie przewidywał również w Rozdziale II pkt 4, iż zarząd miał prawo według własnej oceny i uznania wyłączyć z rozliczenia premii wartość rzeczywistego wpływu ze sprzedaży uzyskanej jako skutek transakcji spowodowanej wyjątkowymi, niezależnymi od działań Pracownika okolicznościami mającymi jakikolwiek wpływ na sytuację gospodarczą lub otoczenie rynkowe spółki. Prezes zarządu wyłączył natomiast z premiowania wartość sprzedaży dezynfekcji na podstawie rozdziału II pkt 4.
Powyższych ustaleń Sąd Rejonowy dokonał w oparciu o dowody z: akt osobowych powoda, zarządzenia nr(...)(k.43), Regulaminu Premiowania z 1 marca 2019r. (k.43v-45), wydruku maila z 13 stycznia 2020r. (k.8), zestawienia pozwanej (k.41 i 42), wydruku maila z 9 kwietnia 2020r. (k.11), zarządzenia nr(...)z 27 sierpnia 2020r. (k.37), Regulaminu Premiowania (k.38–40).
Oceniając zgromadzony materiał dowodowy, Sąd Rejonowy oparł się na opisanych wyżej dokumentach, które nie były kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.
Równocześnie Sąd Rejonowy na podstawieart. 2352 § 1 pkt 2 i 5 k.p.c.pominął jako nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy i zmierzające jedynie do przedłużenia postępowania wnioski dowodowe o przesłuchanie świadkówP. P.,T. B.,A. S.oraz dowód z przesłuchania stron. W ocenie sądu okoliczność, że powoda w okresie objętym żądaniem pozwu obowiązywał regulamin wprowadzony zarządzeniem z 25 sierpnia 2020r. nie budziła wątpliwości i wynikała z dokumentacji złożonej do akt sprawy. Należy zauważyć, że świadkowie zostali zawnioskowani wyłącznie na okoliczności związane z ustaleniem, który regulamin obowiązywał powoda. Nie zawnioskowano natomiast świadków na okoliczność, dlaczego pozwana wyłączyła z rozliczania premii produkty dotyczące dezynfekcji. Przewodniczący w toku rozprawy z 2 lutego 2021r. wskazywał na to pełnomocnikowi pozwanej.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy poczynił następujące rozważania:
W oparciu o przeprowadzone postępowanie dowodowe Sąd I instancji uznał, że roszczenia powoda co do zasady zasługiwało na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności Sąd I instancji wskazał na różnice pomiędzy wypłacanymi pracownikom premiami sensu stricte, a nagrodami, które są pieniężnym lub rzeczowym świadczeniem przyznawanym pracownikowi przez pracodawcę według własnego uznania. Uznanie to jest wprawdzie ograniczone przez spoczywający na pracodawcy obowiązek stosowania obiektywnych i sprawiedliwych kryteriów oceny pracowników i wyników pracy (art. 94 pkt 9 k.p.) oraz przestrzegania podstawowych zasad prawa pracy: równego traktowania pracowników (art. 112 k.p.) oraz niedyskryminacji (art. 113 i 183a-183e k.p.). Decyzja o przyznaniu nagrody w określonej kwocie w danym okresie rozliczeniowym należy zatem wyłącznie do pracodawcy, który nie podlega w tym zakresie żadnym wiążącym dla niego wytycznym wynikającym ze stosunku pracy i aktów wewnątrzzakładowych, a jedynie ograniczeniom wskazanym powyżej. Pracownik co do zasady nie może skutecznie domagać się na drodze sądowej jej wypłacenia.
Premie z kolei, jak podkreślił Sąd merytoryczny, są składnikiem wynagrodzenia za pracę o charakterze roszczeniowym. Pracownik może bowiem dochodzić premii, będącej częścią wynagrodzenia za pracę, jeżeli określone w regulaminie premiowania lub innym akcie regulującym tę sprawę obiektywne i sprawdzalne warunki jej uzyskania zostały spełnione.W takim przypadku warunki przyznania premii, jej wysokość oraz termin wypłaty stanowią element stosunku pracy łączącego strony i nie cechuje ich dowolność. Wypłata premii w określonej kwocie nie jest więc zależna od swobodnej, jednostronnej decyzji pracodawcy, nie może on również bez zgody pracownika zmienić na jego niekorzyść zasad premiowania, gdyż ten element stosunku pracy (jako dotyczący zasad wynagradzania) zasadniczo podlegać może zmianie jedynie w drodze porozumienia stron lub wypowiedzenia zmieniającego (art. 772 § 5 k.p.w zw. zart. 24113 § 2 k.p.). Oznacza to, że jeśli spełnione zostały przesłanki przyznania premii, pracownik może domagać się jej wypłacenia na drodze sądowej. Z kolei aby pracownikowi przysługiwało roszczenie o zapłatę premii, odpowiednie akty wewnętrzne pracodawcy (lub jego oświadczenia woli) powinny przewidywać z góry skonkretyzowane i zobiektywizowane warunki (wskaźniki) premiowania, które pracownik spełnia (por. wyroki Sądu Najwyższego z 29.06.2000r., I PKN 681/99, Lex nr 1223705; z 10.06.1983r., III PZP 25/83, OSNC 1983/12/192; z 31.03.1980r., I PRN 138/79, Lex nr 84476).
Następnie Sąd Rejonowy zauważył, że w niniejszej sprawie, premie wypłacanew pozwanej były składnikiem wynagrodzenia, który nie był uzależniony od uznania pozwanej spółki, a stanowił konsekwencję zrealizowania przez przedstawicieli handlowych planów sprzedażowych i wykonania zadań dodatkowych. Powód otrzymywał premie za wykonywanie zwykłych zadań, które nie przekraczały jego normalnego zakresu obowiązków. Warunki przyznawania premii były u pozwanej z góry skonkretyzowane w regulaminach premiowania. Działalność zarządu spółki ograniczała się do wprowadzania odpowiednich zapisów w tychże regulaminach. W związku z powyższym należało uznać, że dochodzone pozwem premie mają charakter regulaminowy.
Równocześnie Sąd Rejonowy zauważył, że między stronami sporne pozostawało, czy premia powoda powinna być obliczona na podstawie regulaminu z 2019r., czy z 2020r. Według sądu argumentacja strony powodowej, według której regulamin z 2019r. został prolongowany mailem z 13 stycznia 2020r. nie zasługiwała na uwzględnienie. Zdaniem Sądu Rejonowego, powoda obowiązywał regulamin wprowadzony zarządzeniem nr(...)z 27 sierpnia 2020r. z mocą wsteczną od 1 marca 2020r., gdyż wszelkie zmiany regulaminów premiowania jako wewnętrznych aktów prawa pracy winny być dokonywane w formie pisemnej, (w niniejszej sprawie decyzja pracodawcy w formie zarządzenia prezesa zarządu spółki). Z kolei forma wiadomości mailowej nie mogła zostać uznana za wystarczającą do dokonania zmiany aktu normatywnego jakim jest regulamin premiowania, co najwyżej za informację o sposobie obliczania premii. Ponadto, co warto podkreślić z treści maila nie wynikało, że jakakolwiek prolongata ma nastąpić. Z resztą ta część maila dotycząca stawek premii pokrywa się z postanowieniami regulaminu, który wprowadzono od 1 marca 2020r. Świadczy to o tym, że zmianę warunków premiowania planowano już wcześniej.
Przechodząc do dalszych rozważań w zakresie wysokości premii przysługującej powodowi za okres objęty żądaniem pozwu, Sąd Rejonowy w pierwszej kolejności uznał, że zgodnie z regulaminem premiowania obowiązującym od 1 marca 2020r. było to 6% wartości sprzedaży w każdym z miesięcy, czyli za marzec 2020r. 6% x 103.699,93 zł = 6.222 pomniejszone o wypłaconą tytułem premii za ten miesiąc kwotę 1.086,32 zł zaś za kwiecień 6% x 149.673,82 zł = 9.480,43 + 500 zł za wykonanie zadań celowych. Zdaniem Sądu pozwana bezpodstawnie wyłączyła z wartości sprzedaży wartości związane ze sprzedażą środków dezynfekujących wbrew temu, co utrzymywała zapis rozdziału II pkt 4 nie uprawniał jej do takiej decyzji. Zarząd wydając w sierpniu 2020r. zarządzenie o wprowadzeniu nowego Regulaminu premiowania wiedział jak wyglądała sprzedaż środków dezynfekujących w marcu i kwietniu 2020r. i jeżeli nie chciał uwzględniać wartości tej sprzedaży przy obliczaniu premii dla przedstawicieli handlowych, którzy jego zdaniem nie przyczynili się swoim działaniem do wzrostu sprzedaży, to powinien był wprowadzić jasne i konkretne zapisy we wprowadzonym regulaminie (vide wyrok Sądu Najwyższego z 16 lutego 2017r. sygn. akt II PK 11/16 według którego to na pracodawcy wprowadzającym w regulaminie wynagradzania warunki wynagradzania uzależniające wysokość wynagrodzenia zasadniczego pracowników od efektywności ich pracy ciąży obowiązek przyjęcia, podania do wiadomości pracowników i stosowania jasnego oraz poddającego się kontroli systemu norm, na których oparta jest ocena pracownika). Tymczasem klauzula zawarta w rozdziale II pkt 4 regulaminu nie spełnia ani wymogu jasności ani wymogu konkretności. Charakter tej regulacji spowodował, że do postanowień o premii regulaminowej wprowadzono elementy premii uznaniowej, co zdaniem sądu należało uznać za niedopuszczalne. Nadto trudno uznać za prawdziwe twierdzenie strony pozwanej, że powód swoim działaniem nie przyczynił się do tak dużej sprzedaży środków dezynfekujących. Zdaniem sądu nawet jeśli zapotrzebowanie na tego rodzaju środki znacznie wzrosło, to nie znaczy, że powód jako przedstawiciel handlowy nie miał na ów wzrost wpływu, gdyż klienci mogli próbować nabyć je gdzieś indziej, mimo to wybrali powoda i pozwaną firmę. Nadto w ocenie Sądu Rejonowego, pozwana nie wykazała inicjatywy dowodowej w celu zakwestionowania faktu, że powód przyczynił się do sprzedaży środków dezynfekujących jak również że wystąpiły nadzwyczajne okoliczności, o których wspomniano w dziale II pkt 4. Samo stwierdzenie pozwanej, że wystąpiła zwiększona sprzedaż, bez udziału powoda nie mogło zostać uznane za wystarczające. Można nawet wskazać, że nie przedstawiono decyzji zarządu w tej kwestii, która na podstawie regulaminu została wydana. Taka decyzja powinna również zostać zakomunikowana pracownikom, tym bardziej że dotyczyła ona zakończonego okresu sprzedaży.
Z kolei okoliczność, że stosunek pracy powoda ustał z dniem 30 kwietnia, nie mogła mieć wpływu na uprawnienie powoda do premii, gdyż uprawnienie do premii za okres objęty żądaniem pozwu nabył on w czasie trwania stosunku pracy.
W ocenie Sądu I instancji powód nabył również prawo do dodatkowego wynagrodzenia w kwocie po 1.000 zł. za wykonanie dwóch zadań specjalnych. Strona pozwana nie zaprzeczyła, że powód takie zadania wykonał.
Sąd Rejonowy uznał również, że na podstawieart. 481 §1 k.c.w zw. zart. 300 k.p, odsetki należą się powodowi od 11 września 2020r., gdyż zgodnie z regulaminem premiowania -pkt 3 rozdziału Ipremia za marzec, kwiecień, maj i czerwiec 2020r. miała zostać naliczona i wypłacona, bez jakichkolwiek odsetek, w terminie do 10 września 2020r.
W konsekwencji powództwo w zakresie przekraczającym zasądzone kwoty orazw zakresie żądania zapłaty odsetek przed 11 września 2020r., podlegało oddaleniu.
W dalszej kolejności Sąd Rejonowy uzasadnił orzeczenie o kosztach procesu.
Apelacj ę od powyższego wyroku wniosła pozwana, zaskarżając wyrok w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1
naruszenie zapisu punktu 4 rozdziału II Regulaminu premiowania dla pracowników Działu Handlowego(...)Sp. z o.o. zatrudnionych na stanowiskach: Regionalny Kierownik Sprzedaży, Menedżer Sprzedaży - w kanale tradycyjnym na rynku polskim, obowiązującego od 1 marca 2020r. poprzez błędną jego interpretację i przyjęcie, iż:

4
zapis ten nie uprawniał pozwanej do wyłączenia z wartości sprzedaży wartości związanych ze sprzedażą środków dezynfekujących, oraz

5
zapis ten odnosi się do oceny pracownika, oraz

6
zapis ten spowodował, że do postanowień o premii regulaminowej wprowadzono elementy premii uznaniowej.

1
naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, pod postacią:

7
art. 2352 §1 pkt 2 i 5 k.p.c.poprzez oddalenie wniosku dowodowego strony pozwanejo przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze strony pozwanejA. P.— Prezesa Zarządu pozwanej;

8
art. 228 §1 k.p.c.poprzez nie wzięcie pod rozwagę faktu powszechnie znanego jakim jest wzrost od marca 2020r. popytu na środki dezynfekujące, spowodowany pandemią koronawirusa, a co najmniejart. 228 § 2 k.p.c.poprzez nie wzięcie pod rozwagę faktu, o którym informacja jest powszechnie dostępna, jakim jest wzrost od marca 2020r. popytu na środki dezynfekujące spowodowany pandemią koronawirusa;

2
nieustalenie istotnego dla rozstrzygnięcia faktu, to jest czy zaistniały wyjątkowe okoliczności mające jakikolwiek wpływ na sytuację gospodarczą lub otoczenie rynkowe pozwanej spółki;

3
z ostrożności procesowej, na wypadek nieuwzględnienia przez sąd II instancji zarzutów przedstawionych w pkt 1- 3 powyżej, pozwana zarzuciła również, iż sąd I instancji przy ustalaniu wysokości premii powoda za kwiecień 2020r. błędnie przyjął, że powodowi należna jest kwota 9.480,43 zł + 500 zł za wykonanie zadań celowych.

Wskazując na powyższe zarzuty pozwana wniosła o:

-

-

zmianę zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie powództwa w całości, ewentualnie

uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowiI instancji do ponownego rozpoznania;

zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania prawem przewidzianych przy uwzględnieniu również kosztów postępowania przed sądem II instancji..

W uzasadnieniu apelacji pozwana kwestionowała przyjętą przez Sąd interpretację zapisów powołanego punktu Regulaminu premiowania dla pracowników Działu Handlowego(...)Sp. z o.o., który w ocenie apelującej dawał podstawę do podjęcia przez zarząd pozwanej, decyzji o wyłączeniu z podstawy naliczania premii, tych dochodów, które zostały uzyskane jaku skutek transakcji spowodowanych wyjątkowymi okolicznościami mającymi jakikolwiek wpływ na sytuację gospodarczą lub tzw. „otoczenie rynkowe” spółki, przy założeniu, że te nietypowe okoliczności są niezależne od pracownika. W tym zakresie apelująca argumentowała również, że działania powoda nie miały wpływu na znaczący wzrost sprzedaży środków dezynfekujących, a związany on był w szczególności z ogólną sytuacją wywołaną sytuacją pandemiczną.
W odpowiedzi na apelację pod wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie od pozwanej na jego rzecz kosztów postępowania za drugą instancję. W uzasadnieniu wskazał, iż zarzuty apelacji są bezpodstawne i ostatecznie podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Podzielił również w pełni argumentację Sądu Rejonowego.
S ąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja pozwanej jest nieuzasadniona.
Prawidłowo Sąd I instancji ustalił, że w spornym okresie obowiązywał regulamin premiowania dla Pracowników Działu Handlowego(...)Sp zo.o. zatrudnionych na stanowiskach Regionalnego Kierownika Sprzedaży, Menadżera Sprzedaży w kanale tradycyjnym na rynku polskim, obowiązujący od 1 marca 2020 r. wprowadzony zarządzeniem z dnia 27 sierpnia 2020 r.
Spór na etapie postępowania apelacyjnego dotyczył wyłącznie wysokości należnej powodowi premii i interpretacji pkt 4 rozdziału II regulaminu premiowania, tj. czy z puli sprzedaży od wartości od której uzależniona była wysokość premii, wyłączona została wartość związana ze sprzedażą środków dezynfekujących.
Pozwana wskazywała na zapis regulaminu - rozdział II pkt 4, zgodnie z którym zarząd ma prawo wg własnej oceny i uznania wyłączyć z rozliczenia premii wartość rzeczywistego wpływu ze sprzedaży uzyskanej jako skutek transakcji spowodowanej wyjątkowymi, niezależnymi od działań pracownika okolicznościami, mającymi jakikolwiek wpływ na sytuacje gospodarczą lub otoczenie rynkowe spółki.
Strona pozwana powoływała się na wolę zarządu wynikającą z przytoczonego zapisu, co do wyłączenia wartości sprzedaży środków dezynfekujących z wartości sprzedaży mającej wpływ na ustalenie wysokości premii.
Sąd Okręgowy w pełni podziela rozważania prawne dokonane przez Sąd Rejonowy, co do charakteru regulacji zawartej w punkcie 4 rozdziału II. Racje ma Sąd I instancji, że przywołany zapis jest niejasny i niekonkretny i do premii regulaminowej wprowadzono elementy premii uznaniowej. W oparciu bowiem o przytoczoną regulację pracodawca mógłby w każdym momencie – według własnej, dowolnej oceny, pozbawić pracownika premii. Zawsze mógłby bowiem stwierdzić w oparciu o niejasne kryteria – wyjątkowych niezależnych od pracownika okoliczności, że z rozliczenia premii, w danym miesiącu, wyłączona będzie np. cała wartość sprzedaży. Kryteria które zostały sformułowane w przytoczonym zapisie regulaminu nie zostały w jakikolwiek sposób skonkretyzowane. Strona pozwana, w każdym czasie mogłaby zatem podnieść, że przedstawiciel handlowy nie miał wpływu na sprzedaż, gdyż związana była ona ze zwiększonym popytem niezależnym od przedstawiciela handlowego. Weryfikacja tych kryteriów nie byłaby możliwa.
O wykorzystywaniu tego zapisu w uznaniowy i dowolny sposób świadczy zachowanie strony pozwanej, albowiem: w sierpniu 2020 r. – czyli w czasie gdy sprzedaż środków dezynfekujących w związku z pandemią w miesiącach objętych sporem była doskonale znana stronie pozwanej, pozwana nie wyłączyła z puli sprzedaży środków dezynfekujących, przeciwnie wprowadzała regulamin premiowania, który stanowił podstawę obliczenia premii dla powoda. Ponadto nawet w odpowiedzi na pozew, pozwana nie powołała się na wyłączenie z wartości sprzedaży – sprzedaży uzyskanej ze środków dezynfekujących, zrobiła to dopiero w toku postępowania na rozprawie.
Zachowanie pozwanej świadczy o wybiórczym i instrumentalnym traktowaniu zapisów regulaminu premiowania.
Strona pozwana, na co również należy zwrócić uwagę, nie przedłożyła decyzji zarządu która wydana zostałaby w oparciu o ten zapis regulaminu i zakomunikowana pracownikom, zatem należy uznać, że jej w ogóle nie było i zeznania prezesa zarządu w konkretnej sprawie nie mogą jej zastąpić.
Prawidłowo zatem Sąd I instancji pominął wniosek dowodowy o przeprowadzenie dowodu z zeznań prezesa Zarządu jako nieistotny dla rozstrzygnięcie, w świetle prawidłowych ustaleń o niedopuszczalnym wprowadzeniu do premii regulaminowej niejasnych elementów uznaniowych. Z tych przyczyn wniosek ten został także pominięty przez Sąd Okręgowy na podstawieart. 235 2⸹1pkt 2 k.p.c.
Jeżeli chodzi o sposób wyliczenia premii za miesiąc kwiecień 2020 r. należy wskazać, że zarzuty podnoszone przez pozwaną w apelacji są nieuzasadnione.
Sąd I instancji, oprócz premii za miesiąc kwiecień w wysokości 9.480,43 zł nie zasądził dodatkowo 500 zł. Na objętą rozstrzygnięciem kwotę premii za ten miesiąc składa się bowiem kwota 8.980,43 zł wyliczona przez pozwaną i kwota 500 zł za zadanie celowe, co daje łącznie 9.480,43 zł.
Należy podkreślić, że to pozwana dokonała wyliczeń premii za sporny okres z uwzględnieniem wypłaconego powodowi świadczenia z tego tytułu. Z wyliczeń pozwanej wynika, że wypłaciła powodowi tytułem premii kwotę 1.086,82 zł, która to kwota uwzględniona została przez Sąd Rejonowy w rozliczeniu premii za marzec. Na pracodawcy spoczywa obowiązek prowadzenia dokumentacji finansowej dotyczącej wypłaty świadczeń pracownikom w sposób jasny i czytelny. W związku z powyższym należy uznać, że pozwana nie przedłożyła dowodu na to, by oprócz kwot uwzględnionych przez Sąd Rejonowy wypłaciła powodowi dodatkowo inne kwoty tytułem spornego świadczenia.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawieart. 385 k.p.cw punkcie drugim wyroku oddalił apelację pozwanej jako bezzasadną.
O kosztach orzeczono na podstawieart. 98⸹ 1 i 3k.p.czgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym ustalona została na podstawie ⸹ 2 pkt 5 i z ⸹ 9 ust 1 pkt 5 w zw z ⸹ 10 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U z 2018 poz. 265).
(-) s ędzia (del) Magdalena Kimel