Sąd Okręgowy w Łodzi
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1194/21
Data wyroku: 2022-12-07 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 361 kc

Sygn. akt III Ca 1194/21

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23 lutego 2021 roku, wydanym w sprawie z powództwaP. C.przeciwkoA. K.o zapłatę, Sąd Rejonowy w Pabianicach:

1
oddalił powództwo,

2
zasądził od powodaP. C.na rzecz pozwanegoA. K.kwotę 1.817 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.

Apelację od powyższego wyroku wniósł powód, zaskarżając go w całości. Skarżący wydanemu orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego:

1
art. 194 k.p.c.poprzez brak wezwania do wzięcia udziału w sprawie

w charakterze pozwanego Poczty Polskiej Spółka Akcyjna, pomimo złożenia wniosku w tym zakresie przez stronę powodową, co przyczyniło się do ustalenia legitymacji biernej po stronie pozwanego,

2
art. 1911k.p.c.poprzez oddalenie powództwa i uznanie go za

oczywiście bezzasadnego, w sytuacji gdy przy dokładnej i wszechstronnej analizie wszystkich aspektów przedmiotowej sprawy, Sąd doszedłby do przekonania, iż nie jest oczywistym fakt, że dochodzone roszczenie nie jest należne stronie powodowej,

3
art. 5051§ 3 k.p.c.poprzez niepominięcie przepisów o postępowaniu

uproszczonym, pomimo złożenia wniosku wraz z uzasadnieniem przez stronę pozwaną i zaistnienia ku temu przesłanek, co mogło przyczynić się do sprawniejszego rozwiązania sporu i ustalenia legitymacji procesowej biernej po stronie pozwanego.
W związku z podniesionymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie wyroku Sądu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z uwzględnieniem kosztów postępowania za obie instancje.
W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia zasądzającego do dnia zapłaty.
Dodatkowo wniósł o nieobciążanie pozwanego kosztami postępowania pierwszoinstancyjnego i apelacyjnego, w tym kosztami zastępstwa procesowego na rzecz powoda, w przypadku uwzględnienia apelacji.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja powoda jest zasadna o tyle, że konieczne było uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Trafnie strona apelująca zarzuciła, że postępowanie przed Sądem Rejonowym było przeprowadzone z naruszeniem przepisów prawa procesowego. To zaś mogło skutkować naruszeniem prawa materialnego i mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Odnotowania wstępnie wymaga, że niniejsze postępowanie rozpoznawane było w postępowaniu uproszczonym. Jednakże ujawnione nowe okoliczności dopiero po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, tj. odpowiedzialność pracodawcy za wyrządzoną szkodę, winno w ocenie Sądu Okręgowego skutkować zmianą trybu na tryb zwykły. Przemawiają za tym względy słuszności, bowiem złożenie nowej sprawy przeciwko pracodawcyA. K.rodziłoby konieczność przeprowadzenia na nowo postępowania dowodowego, co wiązałoby się z wydłużeniem rozwiązania sporu, a tym samym z ustaleniem zasadności powództwa i ewentualnej wypłaty odszkodowania za szkodę.
W świetle powyższego zasadny był zarzut naruszeniaart. 5051§ 3 k.p.c.Zgodnie zart. 5051§ 3 k.p.c., sąd może rozpoznać sprawę z pominięciem przepisów o postępowaniu uproszczonym, jeżeli może to przyczynić się do sprawniejszego rozwiązania sprawy. W poprzednim stanie prawnym, wedługart. 5057k.p.c., sprawa mogła być rozpoznana z pominięciem przepisów o postępowaniu uproszczonym, jeżeli sąd uznał, że jest ona zawiła lub jej rozstrzygnięcie wymaga wiadomości specjalnych. Zawarte wart. 5051§ 3 k.p.c.sformułowanie „…jeżeli może to przyczynić się do sprawniejszego rozpoznania sprawy” jest dość enigmatyczne, skoro z założenia właśnie zastosowanie reguł postępowania uproszczonego ma przyczynić się do szybszego rozpoznania sprawy. Zwrot ten może być więc różnie interpretowany, jednak nie można wykluczyć pominięcia przepisów o postępowaniu uproszczonym, jeżeli np. ze względu za zawiły stan prawny danej sprawy, rozpoznanie sprawy według ogólnych zasad doprowadzi do szybszego jej rozstrzygnięcia.
Pominięcie w przedmiotowej sprawie przepisów regulujących postępowanie uproszczone i zastosowanie ogólnych reguł zwykłego postępowania może przyczynić się do sprawniejszego rozwiązania sprawy, zapobiegając w ten sposób generowaniu kolejnego procesu.
W badanej sprawie nie ulega wątpliwości, że stan zaawansowania postępowania dowodowego był tego rodzaju, że należało je dalej prowadzić z zastosowaniem regulacji wskazanej wart. 5051§ 3 k.p.c.
Zarzut naruszeniaart. 194 k.p.c.mógłby odnieść oczekiwany skutek dopiero w sytuacji, gdy sąd I instancji stosując regułę zart. 5051§ 3 k.p.c., pominąłby przepisy o postępowaniu uproszczonym. W przeciwnym razie, dopozwanie podmiotu wyłącza wprostart. 5054§ 1 k.p.c.
Zgodnie zart. 194 § 3 k.p.c.jeżeli okaże się, że powództwo nie zostało wniesione przeciwko osobie, która powinna być w sprawie stroną pozwaną, sąd na wniosek powoda lub pozwanego wezwie tę osobę do wzięcia udziału w sprawie. Wskazać przy tym należy, że zasadą jest, iż zarówno pod względem przedmiotowym jak i podmiotowym proces cywilny definiuje strona powodowa. Od chwili wszczęcia procesu aż do wydania wyroku przez sąd pierwszej instancji w zasadzie niczym nieskrępowana wola powoda kształtuje jego zakres przedmiotowy i podmiotowy.
Jak wynika wprost z powyższego, to strona powodowa będąca gospodarzem procesu decyduje o granicach podmiotowych powództwa. W niniejszej powód wystąpił o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego w stosunku do pracodawcyA. K.o to samo roszczenie. Niewątpliwie roszczenie pozostało niezmienne zarówno co do samego żądania, jak i tożsamości jego podstawy faktycznej, w stosunku do roszczenia już dochodzonego przeciwko pierwotnie pozwanemu. Zatem Sąd Rejonowy mógł dokonać jedynie badania, czy zachodzą szczególne okoliczności, które uzasadniałyby nieuwzględnienie wniosku powoda o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Poczty Polskiej Spółki Akcyjnej, takie jak np. zaawansowanie sprawy, czy niecelowość, z uwagi na okoliczności sprawy. Z brzmieniaart. 194 § 1 k.p.c.wynika, że to sąd decyduje o tym czy uwzględnić wniosek powoda o wezwaniu do udziału w sprawie podmiotu, który do tej pory pozwanym nie był. Czyli najpierw konieczny jest wniosek powoda o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego podmiotu, który wcześniej nie był wskazany w pozwie jako pozwany, a następnie - konieczne jest postanowienie sądu, przy czym sąd nie jest związany takim wnioskiem i może wydać postanowienie o wezwaniu do udziału w sprawie w charakterze pozwanego lub wniosku powoda nie uwzględnić. Tym niemniej, aby w toku procesu doszło do wezwania do udziału w sprawie w charakterze pozwanego - konieczne jest postanowienie sądu w tym przedmiocie. (wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 29 stycznia 2013 roku, I ACa 1017/12, LEX nr 1280410, tak też Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 10 listopada 1970 r., II CZ 139/70, OSP 1971/10/178).
Jak wynika z akt sprawy, powód w piśmie procesowym z dnia 11 lutego 2021 roku wniósł o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Poczty Polskiej S.A. (wniosek – k. 85-86). W przedmiotowej sprawie powód, po uzyskaniu informacji, iż w chwili zdarzenia szkodzącego pozwany był w pracy, złożył wniosek o wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego pracodawcy pierwotnie pozwanego tj. Poczty Polskiej S.A. Sąd I instancji początkowo na rozprawie w dniu 12 lutego 2021 roku wezwał Pocztę Polską S.A. do udziału w sprawie w charakterze strony pozwanej, po czym postanowieniem z dnia 12 lutego 2021 roku uchylił powyższe postanowienie w przedmiocie dopuszczenia do udziału i oddalił wniosek powoda.
W tym stanie rzeczy, gdy stan zaawansowania postępowania dowodowego, wskazuje na zasadność zarzutu naruszeniaart. 5051§ 3 k.p.c., konieczne stało się wydanie orzeczenia kasatoryjnego, to jest uchylenie wyroku Sądu I instancji, bowiem nie rozpoznano istoty sprawy.
Natomiast zarzut naruszeniaart. 1911k.p.c.należy uznać za chybiony, jako, że Sąd Rejonowy nie uznał sprawy za oczywiście bezzasadną w rozumienie przywołanej normy prawnej.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji winien przede wszystkim zastosować regułę zart. 5051§ 3 k.p.c., następnie dopuścić do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Pocztę Polską S.A., czemu winien dać wyraz w stosownym postanowieniu. W dalszym toku postępowania, Sąd Rejonowy winien w sposób kompleksowy przeprowadzić postępowanie dowodowe, stosując zasadę kontradyktoryjności i w oparciu o wszechstronnie zgromadzony materiał dowodowy, ustalić stan faktyczny sprawy. Dopiero te ustalenia pozwolą mu zastosować właściwe dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy przepisy prawa i ocenić żądanie pozwu.
Z przedstawionych względów, zasadna apelacja skutkowała uchyleniem zaskarżonego wyroku i przekazaniem sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia, w tym również rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego, na podstawieart. 386 § 4 k.p.c.