Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 963/21
Data wyroku: 2022-01-19 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Podatki
Podstawa prawna: art. 76 § 1 kks

Warszawa, dnia 21 grudnia 2021 r.
Sygn. akt VI Ka 963/21

1

2WYROK

2.1W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
3Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący:SSR (del.) Tomasz Morycz
protokolant: protokolant sądowy Marta Herc

    4przy udziale przedstawiciela(...)Urzędu Celno – Skarbowego wW.starszej rewidentK. L.

po rozpoznaniu dnia 14 grudnia 2021 r.
5sprawyJ. M., synaE.iL.zd.M.,ur. (...)wK.
6oskarżonego o przestępstwo zart. 76 § 1 kksw zw. zart. 6 § 2 kksw zb. zart. 61 § 1 kksw zb. zart. 62 § 2 kksw zw. zart. 9 § 2 kks
7na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
8od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie
9z dnia 21 kwietnia 2021 r. sygn. akt III K 297/20
I. zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;
II. zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych w instancji odwoławczej, przejmując wydatki na rachunek Skarbu Państwa.

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 963/21

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ w Warszawie z dnia 21 kwietnia 2021 r. w sprawie o sygn. akt III K 297/20.

1.2

Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☒

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji.

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.- obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.- obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.- obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.- rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☒

uchylenie

☐

zmiana

2

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Wskazać oskarżonego.

Wskazać fakt.

Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód.

J. M.

Karalność
Sytuacja majątkowa

Aktualna karta karna - k. 347-348
Informacja e- (...)k. 346

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Wskazać oskarżonego.

Wskazać fakt.

Dowód ze wskazaniem numeru karty, na której znajduje się dowód.

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Wskazać fakt

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu.

Karalność
Sytuacja majątkowa

Aktualna karta karna
Informacja e- (...)

Załączone dokumenty urzędowe zostały sporządzone w przepisanej prawem formie przez organy do tego uprawnione, stanowiąc dowód tego, co zostało w nich urzędowo poświadczone. Strony nie kwestionowały autentyczności tych dokumentów i Sąd Okręgowy również nie znalazł podstaw, żeby je podważyć.

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Wskazać fakt

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

Obraza przepisów postępowania, mająca wpływ na treść orzeczenia, to jest:
-art. 423 § 2 kpkw zw. zart. 6 kpkorazart. 424 § 1 pkt 1 i 2 kpkprzez brak pisemnego uzasadnienia wyroku co uniemożliwia precyzyjne sformułowanie zarzutów apelacji, odnoszących się w szczególności do dokonanej przez Sąd oceny dowodów i w konsekwencji do ustaleń faktycznych przyjętych przez ten Sąd, co narusza prawo do obrony oskarżonego,
-art. 7 kpkw zw. zart. 113 kksprzez błędną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego iart. 167 kpkw zw. zart. 113 kksprzez oddalenie wniosków dowodowych obrońcy oskarżonego, a także przez uznanie, że dla udowodnienia winy oskarżonego w rozumieniu prawa karnego wystarczające jest oparcie się na dokumentach z przeprowadzonej kontroli podatkowej i postępowań podatkowych co skutkowało błędnymi ustaleniami faktycznymi w zakresie strony podmiotowej czynów zarzuconych oskarżonemu.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny lub niezasadny.

Podniesione w apelacji obrońcy zarzuty były bezzasadne, sprowadzając się do subiektywnej oceny zaistniałych okoliczności i gołosłownej polemiki z zaskarżonym wyrokiem.
Odnosząc się do pierwszego zarzutu, wprawdzie brak pisemnego uzasadnienia zaskarżonego wyroku, co nastąpiło jedynie z uwagi na śmierć sędziego referenta, utrudnia sporządzenie apelacji, a następnie kontrolę instancyjną, ale jej nie uniemożliwia. Tym bardziej, że zarówno obrońca oskarżonego, jak i Sąd Okręgowy dysponuje całokształtem zgromadzonego materiału dowodowego, w tym przypadku przede wszystkim z dokumentami, mogąc dokonać oceny prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego. Dlatego nie można zgodzić się z twierdzeniami obrońcy oskarżonego, że wskutek tego doszło do naruszeniaart. 423 § 2 kpkw zw. zart. 6 kpkorazart. 424 § 1 pkt 1 i 2 kpk, w tym jego prawa do obrony.
Powyższe potwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 4 września 2019 r. w sprawie o sygn. akt IV Ks 39/19, uznając że„brak uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji nie stanowi podstawy do przeprowadzenia na nowo przewodu w całości przed sądem pierwszej instancji i nie może być podstawą do uchylenia przez sąd odwoławczy zaskarżonego apelacją wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Tym samym nie jest to sytuacja automatycznie dyskredytująca zaskarżone orzeczenie”.Jak natomiast wskazano w uzasadnieniu w/w orzeczenia„brak pisemnego uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji nie uniemożliwia, a tylko w pewnym stopniu utrudnia, dokonanie przez sąd odwoławczy kontroli instancyjnej takiego wyroku. Na etapie postępo­wania apelacyjnego możliwa jest zawsze ocena całości materiału proce­sowego zebranego w sprawie, w szczególności dowodów przeprowa­dzonych w toku postępowania sądowego, treści decyzji procesowych podjętych w tym postępowaniu, zapisów treści protokołów rozpraw i posiedzeń oraz innych czynności organów procesowych. Te źródła wiedzy o przebiegu postępowania poprzedzającego wydanie wyroku sądu pierwszej instancji, oraz wszelkie rzeczowe i logiczne wnioski, które można wysnuć z ich analizy, z uwzględnieniem zasad poprawne­go prawniczego rozumowania, stanowią in concreto podstawę do oceny trafności i prawidłowości kontrolowanego orzeczenia”.Sąd Okręgowy w pełni ten pogląd podziela, stojąc na stanowisku, że - niezależnie od przyczyn - brak uzasadnienia wyroku nie jest to decydujące dla oceny jego trafności.
Ponadto podkreślić należy, że jak wynika zart. 455a kpknie można uchylić wyroku z tego powodu, że jego uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych wart. 424 kpk. Celem działania ustawodawcy było oderwanie trafności zaskarżonego orzeczenia od jego uzasadnienia, dobitnie podkreślając rolę sądu odwoławczego. To ma być skonfrontowane przede wszystkim ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Kontrola instancyjna nie polega bowiem wyłącznie na analizie uzasadnienia wyroku, ale na analizie podjętych czynności procesowych i treści przeprowadzonych dowodów. W szczególności w kontekście stawianych zaskarżonemu orzeczeniu zarzutów. Apelacja nie powinna się zatem ograniczać do krytyki sporządzonego uzasadnienia wyroku, które ma znaczenie drugorzędne, ale skupiać się przede wszystkim na wykazaniu uchybień kwestionowanego rozstrzygnięcia, odwołując się do zgromadzonego materiału dowodowego i konkretnych decyzji (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2018 r. w sprawie o sygn. akt II AKa 53/18). Idąc tokiem tego rozumowania obrońcy oskarżonego, z którym Sąd Okręgowy stanowczo się nie zgadza, brak uzasadnienia wyroku powinien być traktowany na równi z jego niedostatecznym uzasadnieniem, które także może powodować przecież trudności dla poznania motywów orzeczenia, sporządzenia apelacji czy jej rozpoznania przez sąd odwoławczy.
Odnosząc się do drugiego zarzutu, Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie i dokonał prawidłowej, zgodnej z regułami odpowiednio stosowanegoart. 7 kpk, oceny zgromadzonego materiału dowodowego, dokonując właściwych ustaleń faktycznych, a w konsekwencji stwierdzając winę oskarżonego. Zdaniem Sądu Okręgowego nie budzi ona żadnych wątpliwości. Świadczą o tym przede wszystkim dokumenty z przeprowadzonej kontroli podatkowej i postępowań podatkowych. Pozostają one w rażącej sprzeczności z wyjaśnieniami oskarżonego, które należy uznać za przyjętą przez niego linię obrony zmierzającą jedynie do uniknięcia odpowiedzialności karnej. Nie sposób uznać za wiarygodne jego twierdzenia, jakoby pełniąc funkcję prezesa zarządu, a więc jednej z najważniejszych osób w spółce, na której spoczywa szczególna odpowiedzialność, w tym karno - skarbowa, nie miał świadomości rozbieżności między rzeczywistym stanem rzeczy a stanem przedstawianym na składanych deklaracjach podatkowych. Tym bardziej mając na uwadze rodzaj i skalę nieprawidłowości. Wracając do wskazanych dokumentów, brak jakichkolwiek podstaw do podważenia płynąc z nich ustaleń. Tym bardziej, że związane z tym czynności było bardzo dużo, a ponadto charakteryzowały się one dużą skrupulatnością, pozwalając zweryfikować zaistniałą sytuację i stwierdzić, że doszło do popełnienia przestępstwa skarbowego, to jest czynu zart. 76 § 1 kksw zw. zart. 6 § 2 kksw zw. zart. 9 § 2 kks.
Sąd Rejonowy słusznie się na nich oparł, uznając za zbyteczne podejmowanie dalszych czynności, które de facto miałyby się sprowadzać zdublowania postępowania podatkowego. Co istotne, oskarżony próbował kwestionować wydane decyzje skarbowe, jednak czynił to nieskuteczne. Niniejsze postępowanie nie może być traktowane jako zastępcza czy dodatkowa droga weryfikacji w tym zakresie. Z tych względów Sąd meriti zasadnie oddalił też wnioski dowodowe obrońcy oskarżonego, uznając że w sposób oczywisty zmierzają do przedłużenia postępowania. Jednym z nich było przesłuchanie właściciela biura rachunkowego, które jak każde dokonywało przecież rozliczeń na podstawie twierdzeń i dokumentów dostarczonych im przez zleceniodawcę. Zdaniem obrońcy oskarżonego powyższe miałoby wykazać prawidłowość dokonywanych rozliczeń. Z kolei innym dowodem, którego przeprowadzenia się domagał było przesłuchanie prezesa innej spółki na okoliczność powołania oskarżonego, jak również jego czasu i przyczyn, co nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, wynikając ponadto ze stosownych dokumentów. To samo tyczy się składania deklaracji i prowadzonych rozliczeń, do czego nie jest potrzebne przesłuchanie kolejnego wskazanego przez obrońcę oskarżonego świadka. Zarazem podkreślić także należy, że wymierzona mu kara grzywny w wysokości 100 stawek dziennych po 100 złotych każda jest karą adekwatną, spełniającą cele prewencji ogólniej i indywidualnej, jak również sprawiedliwą w odczuciu społecznym.

Wniosek

Obrońca oskarżonego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny lub niezasadny.

Wobec niezasadności zarzutów wniosek należało uznać za niezasadny.

4

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

Wskazać wszystkie okoliczności, które sąd uwzględnił z urzędu, niezależnie od granic zaskarżeniai podniesionych zarzutów (art. 439 k.p.k.,art. 440 k.p.k.).

1

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności.

5

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.3

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.3.1
1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany.

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia.

2

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia.

3

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia.

4.

Konieczność warunkowego umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i warunkowego umorzenia ze wskazaniem podstawy prawnej warunkowego umorzenia postępowania.

5.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia.

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia z wyroku

Lp.

Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku.

Przytoczyć okoliczności.

6

Koszty Procesu

Wskazać oskarżonego.

Wskazać punkt rozstrzygnięcia z wyroku.

Przytoczyć okoliczności.

J. M.

II

Na podstawieart. 626 § 1 kpkw zw. zart. 624 § 1 kpkzwolniono oskarżonego od kosztów sądowych w instancji odwoławczej, przejmując wydatki na rachunek Skarbu Państwa. Zważywszy na konieczność uiszczenia kary grzywny, obciążanie go tymi należnościami było zbędne.

6

PODPIS

0.11.3 Granice zaskarżenia

Wpisać kolejny numer załącznika 1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wina

0.11.3.1 Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☒

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2 Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji.

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.- obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.- obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.- obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.- rażąca niewspółmierności kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☒

Uchylenie

☐

zmiana