Sąd Okręgowy w Łodzi
V Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: V Kz 278/21
Data wyroku: 2021-05-05 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Damian Krakowiak
Słowa kluczowe: Umorzenie postępowania
Podstawa prawna: art. 339 § 3 pkt 2 kpk

Sygn. akt V Kz 278/21
Dnia 5 maja 2021 roku

POSTANOWIENIE
Sąd Okręgowy w Łodzi w V Wydziale Karnym Odwoławczymw składzie:
Przewodniczący: Sędzia SO Damian Krakowiak
Protokolant: sekr. sąd. Paulina Dzika
przy udziale Prokuratora Iwony Sypniewskiej
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 5 maja 2021 roku
w sprawieD. R. (1)
oskarżonego o czyn zart. 286 § 1 k.k.i in.
z zażalenia prokuratora na postanowienie Sądu Rejonowego w Zgierzuz dnia 5 marca 2021 roku
o umorzeniu postępowania
na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.
postanawia
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 5 marca 2021 roku Sąd Rejonowy w Zgierzu na podstawieart. 17 § 1 pkt 1 k.p.k.iart. 339 § 3 pkt 2 k.p.k.umorzył postępowanie karne.
Na powyższe orzeczenie zażalenie wywiódł prokurator, zaskarżając je w całości i zarzucając:
- istotną obrazę przepisów postępowania, to jestart. 7 k.p.k.poprzez przyjęcie, żeD. R. (1), prowadząc działalność gospodarczą i upoważniając do jej prowadzenia ojca –D. R. (2), nie miał żadnej wiedzy o działalności i zobowiązaniach firmy, a zatem nie wypełnił znamion ustawowych czynu stypizowanego w treściart. 286 § 1 k.k.i nie doprowadziłK. D.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem i materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania nie zawierał dostatecznych podstaw do postawienia go w stan oskarżenia, co w konsekwencji zaskutkowało umorzeniem postępowania, gdy prawidłowo dokonana ocena ustaleń faktycznych prowadzi do wniosku, iżD. R. (1)swoim zachowaniem wypełnił znamiona czynuzart. 286 § 1 k.k.
W konsekwencji wniesiono o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie jest bezzasadne, a podniesione zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.
W przypadku pism procesowych określonych mianem środków odwoławczych ustalenie ich rzeczywistego znaczenia oznacza konieczność uwzględnienia całej ich treści, a nie tylko części dyspozytywnej czy samego ich nazwania (postanowienie SN z 17.9.2014r.,V KK 187/14).
Lektura całości zażalenia może wskazywać, iż prokurator zarzucił postanowieniu:
- relewantną obrazę prawa procesowego (art. 7, 339 § 3 pkt 2 w zw. zart. 17 § 1 pkt 1 k.p.k.),
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
- obrazę prawa materialnego.
Chybiony jest zarzut obrazy przepisów proceduralnych.
Wbrew stanowisku prokuratora Sąd Rejonowy nie dokonywał oceny dowodów. Nawet nie mógł jej przeprowadzać w ramach instytucji tzw. oddania sprawy pod sąd.
Na posiedzeniu przed rozprawą Sąd nie może oceniać dowodów pod względem merytorycznym, a więc w zakresie, czy przesądzają oneo zasadności oskarżenia. Może jedynie sprawdzić, czy przedstawione na poparcie oskarżenia dowody uprawdopodabniają wysuwany zarzut (postanowienie SA w Szczecinie z 15.11.2014r., II AKz 369/14).
Sąd Rejonowy był w pełni uprawniony do uznania, iż brak jestw stopniu oczywistym podstaw oskarżenia.
Po 16 latach śledztwa prokurator przedstawił Sądowi następujące dowody na poparcie hipotezy aktu oskarżenia:
- wyjaśnieniaD. R. (1), który zaprzeczył sprawstwu („ja byłem właścicielem firmy, ale wszystkie sprawy związane z prowadzeniem działalności prowadził mój ojciecD. R. (2)do czego miał moje pisemne upoważnienie. Ne znam, nigdy nie byłem nie widziałem panaD.(…) w 100 % tę działalność wykonywał mój ojciec i on nie informował mnie o podejmowanych działaniach”k. 296);
- zeznaniaK. D., który potwierdził wersję oskarżonego („zgłosił się do mnieD. R. (2)z propozycją zakupu produkowanych przeze mnie okien (…) Po wykonaniu okienR.był zawiadomiony o tym telefonicznie i własnym transportem odebrał okna (…) po wykonaniu okien odebrał je nie płacąc za ich wykonanie (…) tłumaczył się opóźnieniem(…) wszystkie kontakty o których mówiłem w zeznaniach były z ojcemD.(…) wszystkie sprawy załatwiałem z ojcem” k. 15-16);
- pismo z dnia 9 marca 2004 r. adresowane do pokrzywdzonego (k. 4, 7) o następującej treści: „w odpowiedzi na wezwanie do zapłaty z 02.03.2004, uprzejmie informuję, że zaległości wynikające z zapłaty faktury zobowiązuję się spłacać najpóźniej od dnia 1.04.2004. W związku z powyższym prosimy o wstrzymanie wszelkich kroków prawnych i prolongatę zadłużenia. Z wyrazami szacunku właścicielD. R. (1)”; z pisma wynika jedynie to, że osoba podpisująca się jako „D. R.” w odpowiedzi na wezwanie, zobowiązała się spłacić zadłużenie; nie wynika z niego udział podpisującegow prowadzonej działalności; co więcej, samo wizualne porównanie ręcznego podpisu treści „D. R.” z podpisemD. R. (2)złożonym przed prokuratorem w dniu 28 października 2008 r. dowodzi, że to nie oskarżony podpisał pismo, ale jego ojciecD. R. (2)(protokół przesłuchania świadkaD. R. (2)k. 233-235); musiał zdawać sobiez tego sprawę prokurator, skoro odebrano próbki pisma od obu mężczyzn;
- zeznaniaD. R. (2), który przyznał, że prowadził faktycznie działalność zarejestrowaną przez syna i złożył podpis treści „D. R.” na piśmie do pokrzywdzonego („gdy syn zajęty był pisaniem doktoratu upoważnił mnie pisemnie do prowadzenia działalności firmy (…) po okazaniu karty 4 – po obejrzeniu stwierdzam, iż jest to mój podpis tzn. na pieczęci piszeD. R. (1)a podpis brzmiD. R.czyli dla mnie oznacza toD. R. (2)(…)synD. R. (1)nie wykonywał żadnych faktycznych czynności w firmie. Czynności podejmowałem ja” k. 234-235).
Takie zestawienie dowodów wskazuje na oczywistą bezzasadność oskarżenia.
Oczywista bezzasadność oskarżenia zachodzi, gdy materiał dowodowy poddany oglądowi przeciętnego, obiektywnego i rozsądnego obserwatora,prima facienie pozwala na przypisanie oskarżonemu popełnienia zarzucanego czynu, nawet gdyby istniały pojedyncze poszlaki mogące wskazywać na uprawdopodobnienie zarzutu (postanowienie SAw Krakowie z 21.5.2019r., II AKz 217/19).
Brak jest podstaw faktycznych do przypisania oskarżonemu nie tylko czynu zart. 286 § 1 k.k.ale i jego postaci zjawiskowej (co postulował prokurator w zażaleniu). W sprawie nie wystąpiły nawet poszlaki wobec ustalenia, że na piśmie z k. 4 podpis złożył ojciec oskarżonego. Z przedstawionych przez oskarżyciela środków dowodowych wynika, iż to wyłącznie ojciec oskarżonego miał kontaktz pokrzywdzonym, to on zawierał umowę, obiecywał uregulowanie należności. Żaden z dowodów nie wskazuje na udziałD. R. (1)w przestępczym procederze (na jego wiedzę o zawarciu umowy z pokrzywdzonym, o nieuregulowaniu należności).
Zebrany materiał należy przy tym uznać za kompletny.D. R. (2)zmarł w trakcie postępowania. Akt oskarżenia dotyczy zdarzeń z 2004 roku.
W zakresie zarzutu błędnych ustaleń należy wskazać, że prokurator nie kwestionuje oczywistości stanu faktycznego („
    z materiałów zgromadzonych w toku postępowania wynika, żeD. R. (1)otworzył w 1998r. własną działalność gospodarczą pod nazwą(...)przy czym faktyczniei w imieniu syna działalność firmy od samego początku prowadziłD. R. (2)
” (zażalenie k. 645).
Jednak w zakresie dalszych stwierdzeń prokuratora co do znamion strony podmiotowej („D. R. (1)akceptował wszystkie działania ojca (…)D. R. (1), otwierając działalność gospodarczą na swoje dane osobowe, upoważniając ojca do pełni działań w imieniu firmy świadomie wyrażał zgodę i akceptację wszystkich działań podejmowanych przezD. R. (2), będąc za nie współodpowiedzialnym” zażalenie k. 645-646) trzeba skonstatować, iż są one pozbawione umocowania w dowodach. Co więcej, są one wynikiem przyjęcia przez skarżącego domniemania winy, niemającego podstaww prawie karnym procesowym.
Już na marginesie dostrzec wypada, że w uzasadnieniu aktu oskarżenia jako dowód tego, że oskarżony „dysponował bieżącą wiedzą na temat działalności swojej firmy, godził się na działania swojego ojca” (k. 622) powołano pismo z dnia 9 marca 2004 roku, przypisując jego autorstwo oskarżonemu. Pomimo tego, że w 2008 rokuD. R. (2)przyznał przed prokuratorem, że to on podpisał się za syna. I zapewnieniu temu musiał dać wiarę prokurator, skoro zaniechał dopuszczenia dowoduz opinii biegłego grafologa.
Nie jest zasadny zarzut obrazy prawa materialnego. Sąd Rejonowy nie umorzył bowiem postępowania na podstawieart. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.Podstawą unicestwienia procesu była oczywista bezzasadność oskarżenia.
Kierując się przedstawionymi motywami, orzeczono jak w sentencji.