Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 285/22
Data wyroku: 2022-04-25 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Irena Dobosiewicz
Słowa kluczowe: Cesja, Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 361 par. 2 k.c., art. 509 k.c.

Sygn. akt II Ca 285 /22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 kwietnia 2022r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy Wydział II Cywilny- Odwoławczy
w składzie:
Przewodniczący: SSO Irena Dobosiewicz (spr.)
po rozpoznaniu w dniu  25 kwietnia 2022r. w Bydgoszczy
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa(...) S.A.wW.
przeciwko(...) S.A.wW.
na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 14 stycznia 2022r. sygn. akt XIV C 684/20
orzeka:
I. oddala apelację,
II. zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę 900 zł / dziewięćset / tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
Irena Dobosiewicz
Sygn. akt II Ca 285/22

UZASADNIENIE
Powód(...) Spółka Akcyjnaz siedzibą weW.w pozwie przeciwko(...) Spółce Akcyjnejz siedzibąW.domagał się zapłaty od pozwanego kwoty 8 496,09 zł, z czego kwoty 8 004,09 zł tytułem odszkodowania z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 22.12.2019 r. do dnia zapłaty, a kwoty 492,00 zł tytułem prywatnej ekspertyzy wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 4.07.2019 r. do dnia zapłaty. Powód domagał się również zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.
Nakazem zapłaty z dnia 22 stycznia 2020r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy orzekł zgodnie z żądaniem pozwu oraz rozstrzygnął o kosztach procesu.
W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 14 stycznia 2022r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił powództwo /pkt 1/; zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1.817 zł tytułem zwrotu kosztów procesu /pkt 2/; nakazał pobrać od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w Bydgoszczy kwotę 271, 70 zł tytułem zwrotu nieopłaconych kosztów sądowych / pkt 3/.
Sąd Rejonowy wydał rozstrzygnięcie w oparciu o następujące ustalenia i wnioski.
Sąd Rejonowy ustalił, iż w dniu 7.04.2019 r. doszło do kolizji drogowej, w wyniku której uszkodzeniu uległ pojazd markiB.onr rej. (...), którego właścicielem byłK. B.. Sprawca zdarzenia posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdów mechanicznych u pozwanego. Poszkodowany zgłosił szkodę pozwanemu. Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego poszkodowanemu wypłacono tytułem odszkodowania kwotę 9 175,50 zł. Powód zlecił wykonanie kosztorysu naprawy pojazdu rzeczoznawcy, który oszacował koszt naprawy na kwotę 17 179,59 zł brutto. W związku z przeprowadzeniem ekspertyzy powód poniósł koszt 492,00 zł.K. B.nie naprawił pojazdu i nie przywrócił go do stanu sprzed zdarzenia. W dniu 29.04.2019 r. zbył pojazd na rzeczD. T.. W dniu 25.10.2019 r.K. B.zawarł z(...)D. K.umowę przelewu wierzytelności przysługującej właścicielowi pojazdu względem ubezpieczyciela. W dniu 31.10.2019 r.D. K.scedował tę wierzytelność na(...) Sp. z o.o., zaś(...) Sp. z o.o.na mocy umowy z dnia 7.11.2019 r. przeniósł ją na powoda. Pismem z dnia 22.11.2019 r. powód wezwał pozwanego do zapłaty kwoty 9 175,50 zł. Uzasadniony koszt naprawy samochodu markiB.onr rej. (...)w związku ze zdarzeniem z dnia 7.04.2019 r. przywracających pojazd do stanu poprzedniego przy użyciu oryginalnych części zamiennych, zgodnie ze wskazaną przez producenta technologią i według stawek roboczogodzin stosowanych w warsztatach miejsca zamieszkania poszkodowanego wynosił 17 682,87 zł brutto. Części zamienne jakości(...), których użycie pozwoliłoby na przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody, nie były dostępne na ryku.
W swych rozważaniach prawnych Sąd Rejonowy ocenił, iż powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. W ocenie Sądu Rejonowego cesja dokonana w dniu 25.10.2019r. była nieskuteczna, wobec czego pozostałe dwie umowy przelewu również nie odniosły skutku i powodowi nie przysługuje w niniejszym procesie legitymacja czynna. W ocenie Sądu Rejonowego powód nie wykazał faktu skutecznego nabycia dochodzonej pozwem wierzytelności, albowiem w dacie cesji między właścicielem pojazdu, aD. K.poszkodowanyK. B.nie był już właścicielem pojazdu – do cesji doszło w dniu 25 października 2019r., a poszkodowany zbył pojazd w dniu 29 kwietnia 2019r.
W apelacji od wyroku powód domagał się jego zmiany w całości poprzez zasądzenie kwoty 492 zł wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia 22 grudnia 2019r. do dnia zapłaty oraz 8.507, 37 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 4 lipca 2019r. do dnia zapłaty. Domagał się również zwrotu kosztów procesu za obie instancje.
Wydanemu orzeczeniu skarżący zarzucił:

I
naruszenieart. 233§1 k.p.c.w zw. zart. 227 i 278 §1 k.p.c.poprzez niewłaściwą ocenę dowodu z opinii biegłego polegającą na pominięciu przedstawionych przez biegłego w opinii podstawowej wniosków, że wysokość kosztów naprawy samochodu poszkodowanego powstałych w związku ze zdarzeniem drogowym z dnia 7 kwietnia 2019r., niezbędnych do przywrócenia pojazdu do stanu, w jakim znajdował się przed szkodą, wynosiła 17.682 zł;

II
naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:

a
art. 361w zw. zart. 509 k.c.poprzez ich błędną wykładnię i niezasadne utożsamianie zbycia pojazdu ze zbyciem wierzytelności obejmującej szkodę w przedmiotowym pojeździe, a w konsekwencji stwierdzenie braku legitymacji czynnej;

b
art. 361 §1 i 2 k.p.c.poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji nieuwzględnienie powództwa co do kwoty 492 zł dochodzonej tytułem zwrotu kosztów opinii technicznej.

W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o oddalenie apelacji oraz zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów postępowania według norm przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja powoda nie jest zasadna, jakkolwiek z innych aniżeli przyjął Sąd Rejonowy przyczyn.
Sąd Rejonowy nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów zart. 233§1 k.p.c.i dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w sprawie w zakresie niezbędnym do jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd odwoławczy przyjął za podstawę swojego rozstrzygnięcia, nie aprobuje jednak Sąd Okręgowy rozważań natury prawnej w zakresie braku legitymacji czynnej powoda.
W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostawał fakt kolizji, do której doszło w dniu 7 kwietnia 2019r. z winy sprawcy posiadającego ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdów mechanicznych u pozwanego. Bezspornym było, iż poszkodowanyK. B., będący ówczesnym właścicielem pojazdu, zgłosił szkodę pozwanemu oraz że po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego pozwany na mocy decyzji z dnia 3 lipca 2019r. wypłacił poszkodowanemu kwotę 9.175, 50 zł. W sprawie nie budziło wątpliwości, iżK. B.nie naprawił pojazdu i nie przywrócił go do stanu sprzed zdarzenia - natomiast w dniu 29 kwietnia 2019r. zbył pojazd na rzeczD. T.za kwotę 50.000zł. Następnie w dniu 25 października 2019r. (a zatem już po sprzedaży pojazdu)K. B.zawarł z(...)D. K.umowę cesji wierzytelności przysługującej mu względem ubezpieczyciela w związku ze szkodą komunikacyjną z dnia 7 kwietnia 2019r.
Rzeczywiście zatem, w momencie zbywania wierzytelności na rzecz pierwszego z cesjonariuszyK. B.nie był już właścicielem pojazdu. W ocenie Sądu Okręgowego fakt zbycia wierzytelności w dacie , gdyK. B.nie był już właścicielem uszkodzonego pojazdu nie ma wpływu na ważność umowy cesji i skuteczne nabycie wierzytelności przez pierwszego i następnych cesjonariuszy.
Trafnie apelujący wywiódł ,że prawo do odszkodowania jest prawem podmiotowym , wobec czego wierzytelność z tytułu odszkodowania jest niezależna od posiadania przedmiotu szkody- tu pojazdu mechanicznego . Właściciel dokonując sprzedaży pojazdu nie zrzekł się przecież prawa do dochodzenia odszkodowania i tym samym umowa cesji z dnia 25 października 2019r. jest ważna .
Nie mniej jednak powództwa w stanie faktycznym sprawy było uzasadnione, lecz z innych przyczyn.
Sąd Okręgowy wskazuje, że umowa cesji z dnia 25 października 2019r. dotyczy wierzytelności , jakie przysługują cedentowi / właścicielowi pojazdu w dacie zdarzenia drogowego/ w związku ze szkoda komunikacyjną z dnia 7 kwietnia 2019r., nr szkodyPL (...)umowa k. 28- 29/. Kolejne umowy wskazują na nabycie wierzytelności z tytułu poniesienia kosztów naprawy pojazdu/ tak w kolejnych umowach cesji z dnia 31.10.(...). i z dnia 7.11. 2019r. /.
A zatem przyjąć należy, że przedmiotem umowy , z której powód wywodzi swoje roszczenia i poprzedniej były poniesione koszty naprawy uszkodzonego pojazdu. W tym względzie wykładnia gramatyczna nie pozostawia żadnych wątpliwości co do przedmiotu umowy.
W ocenie Sądu Okręgowego zakres zbywanej wierzytelności został ograniczony/ zawężony/ tylko do wydatków , które zostały poniesione na naprawę pojazdu ze wskazaniem wprost osoby dłużnika- tu pozwanego zobowiązanego do naprawienia szkody, co nie pozwala na wykładnie rozszerzającą/art. 65 k.c./. Dla Sądu Okręgowego jest oczywiste, że skoro umowa cesji zawierana jest poza wolą i wiedzą dłużnika , to nie można stosować wykładni rozszerzającej/ por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lipca 2021r. ,(...)90/21/.
Poza tym Sąd Okręgowy zauważa, że umowy cesji były przygotowywane przez osoby zawodowo trudniące się przelewami wierzytelności, co Sądowi Okręgowemu jest znane z urzędu z innych spraw.
Skoro zatem zakres cesji , zgodnie z wolą stron umów został zawężony do poniesienia kosztów naprawy pojazdu , r to powód winien w procesie wykazać, jakie poniósł koszty naprawy pojazdu, których pozwany nie zapłacił. Z zeznań świadkaK. B.wynika, że sprzedał samochód markiB. (...)uszkodzony, nie przywracał pojazdu do stanu sprzed kolizji z dnia 7 kwietnia 2019r. / zeznania k. 79 akt/.
Skoro powód dochodził zapłaty z tytułu poniesionych kosztów naprawy , powołując się na umowy cesji, to tak sformułowane żądanie winno być oddalone. Zasądzenie kwoty 8507, 37 zł , przy uwzględnieniu opinii biegłego nie było możliwe, bo wykraczałoby to ponad podstawę faktyczną , którą sądy rozpoznające sprawę są przecież, zgodnie zart. 321 k.p.c.związane.
W tym właśnie należało upatrywać braku legitymacji czynnej po stronie powoda, wobec czego apelacja podlegała oddaleniu na mocyart. 385 k.p.c., o czym Sąd Okręgowy orzekł w punkcie I wyroku.
O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy orzekł na podstawieart. 98 k.p.c., mając na uwadze zasadę odpowiedzialności za wynik procesu.
Na koszty pozwanego złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika obliczone na podstawie §2 pkt 4 w zw. z §10 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265 t.j. z dnia 2018.01.30).
SSO Irena Dobosiewicz