Sąd Okręgowy w Rybniku
III Wydział Karny
Sygnatura akt: III Ka 140/21
Data wyroku: 2021-05-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: sędzia Katarzyna Gozdawa-Grajewska, Olga Nocoń, Lucyna Pradelska-Staniczek
Słowa kluczowe: Kara łączna
Podstawa prawna: art. 437 kpk

Rybnik, 24 maja 2021 r.
Sygn. akt  III Ka 140/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Sąd Okręgowy w Rybniku - III Wydział Karny
w składzie:
Przewodniczący:sędzia Katarzyna Gozdawa-Grajewska (spr.)
Sędziowie:Olga Nocoń
Lucyna Pradelska-Staniczek
Protokolant:  Ewelina Grobelny
w obecności oskarżyciela Grzegorza Sobika Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Żorach
po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2021r.
sprawy:D. P. (1)/P./,

synaK.iM.,

ur. (...)wŻ.

w przedmiocie wydania wyroku łącznego
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Żorach
z dnia 26 stycznia 2021r. sygn. akt II K 379/20

I
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok,

II
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokataJ. R.kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych oraz 23% podatku VAT w kwocie 27,60 złotych (dwadzieścia siedem złotych sześćdziesiąt groszy), łącznie kwotę 147,60 złotych (sto czterdzieści siedem złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu w postępowaniu odwoławczym, a nadto 24,07 zł (dwadzieścia cztery złote siedem groszy) tytułem zwrotu wydatków poniesionych w związku ze świadczeniem obrony z urzędu w postępowaniu przed Sądem II instancji,

III
zwalnia skazanego od kosztów za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.

Sędzia Katarzyna Gozdawa-Grajewska (spr.)
Sędzia Olga Nocoń Sędzia Lucyna Pradelska-Staniczek

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

III Ka 140/21

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Żorach z dnia 26 stycznia 2021r. sygn. akt. II K 379/20

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

x obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

x na korzyść
☐ na niekorzyść

☐ w całości

x w części

☐

co do winy

x

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

x

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

x

zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

SkazanyD. P. (1)

Zachowanie i funkcjonowanie skazanego w warunkach izolacji więziennej dyrektor ZK ocenił jako poprawne.
Skazany odbył karę 2 lat pozbawienia wolności orzeczoną wyrokiem Sadu Rejonowego w Żorach z dnia 17.12.2018r. sygn. akt. II K 682/17 w dniu 17 marca 2021r.

Opinia o skazanym z dnia 12 maja 2021r.

k. 168-172

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

k. 168-172

Opinia o skazanym z dnia 12 maja 2021r.

Dokument sporządzony przez uprawniony podmiot - zastępcę Dyrektora Zakładu Karnego wR.

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

Obraza prawa materialnego tj.art. 86 § 1 kkpoprzez wymierzenie skazanemu kary łącznej 3 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności przy zastosowaniu zasady asperacji podczas gdy zachowanie skazanego oraz postępowanie po umieszczeniu w zakładzie karnym dają podstawę do zastosowania zasady pełnej absorpcji

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
x  niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Na wstępie wskazać należy, że orzeczenie przez Sąd pierwszej instancji kary łącznej 3 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności słusznie nastąpiło na podstawie stanu prawnego obowiązującego od dnia 1 lipca 2015 r. a do dnia 24 czerwca 2020r. Prawidłowo też Sąd Rejonowy kształtując karę łączną pozbawienia wolności zastosowałart. 4 § 1 kki uwzględnił wyrok Sądu Rejonowego w Żorach z dnia 16 października 2020r. w sprawie o sygn. akt. II K 421/20 uznając, że kwalifikuje się on do połączenia z wyrokami: Sądu Rejonowego w Żorach z dnia 17 grudnia 2018r. sygn. akt. II K 682/17 i Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 22 stycznia 2019r. sygn. akt. II K 1588/18.
Zgodnie z treścią obowiązującego w tym okresie przepisuart. 85 § 2 k.k."podstawą orzeczenia kary łącznej były wymierzone i podlegające wykonaniu w całości lub w części kary lub kary łączne za przestępstwa, o których mowa w§ 1". W myśl tego przepisu przeszkodą do orzeczenia kary łącznej jest wykonanie kary jednostkowej lub łącznej.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w sprawie niniejszej. Mianowicie kara łączna 2 lat pozbawienia wolności orzeczona wyrokiem Sądu Rejonowego w Żorach z dnia 17 grudnia 2018r. sygn. akt. II K 682/17 została przez skazanego odbyta w dniu 17 marca 2021r. O ile w dacie orzekania przez Sąd pierwszej instancji wszystkie kary pozbawienia wolności z wyroków jednostkowych podlegających łączeniu nie były jeszcze wykonane (tak też było w czasie wnoszenia apelacji), to na etapie postępowania międzyinstancyjnego doszło do wykonania w całości kary łącznej 2 lat pozbawienia wolności. Sąd odwoławczy, orzekając na rozprawie w dniu 24 maja 2021r. , miał pełną świadomość tego stanu rzeczy gdyż okoliczność ta wynikała wprost z opinii o skazanym z dnia 12 maja 2021r.
W orzecznictwie przyjmuje się, że "w związku z brzmieniemart. 85 § 2 k.k.w okresie między 1 lipca 2015r. a 24 czerwca 2020r. , w sprawach dotyczących wydania wyroku łącznego sąd odwoławczy oczywiście jest zobowiązany do badania z urzędu, czy w czasie po wydaniu wyroku przez sąd pierwszej instancji nie doszło do zmiany stanu faktycznego na skutek wykonania w całości choćby jednej z kar podlegających łączeniu, a jeżeli taką zmianę stwierdzi, ma obowiązek ją uwzględnić" (wyrok SN z dnia 10 października 2017 r., sygn. II KK 184/17; zob. też uzasadnienie uchwały SN z dnia 28 czerwca 2018 r., I KZP 3/18 oraz wyrok SN z dnia 23 stycznia 2019 r., V KK 516/18.
Jednakże w niniejszej sprawie Sąd Odwoławczy doszedł do przekonania, że zastosowanie tego stanowiska w niniejszej sprawie w sposób diametralny pogorszyłoby sytuację skazanego. Nawet orzeczenie minimalnej kary łącznej na zasadzie pełnej absorpcji obejmującej wyroki Sądu Rejonowego w Kłodzku sygn. akt. II K 1588/18 i Sądu Rejonowego w Żorach sygn. akt. II K 421/20 pogorszyłoby sytuację skazanego. W efekcie bowiem odbywałby łącznie 4 lata pozbawienia wolności (uwzględniając karę 2 lat, którą odbył z wyroku Sądu Rejonowego w Żorach sygn. akt. II K 682/7). Mając na uwadze kierunek apelacji (na korzyść skazanego) nie ingerowano więc w węzeł orzeczonej w pkt. 3 zaskarżonego wyroku kary łącznej i nie wyeliminowano z niego kary, która została już wykonana.
Jeżeli chodzi o wymiar kary łącznej określony przez Sąd Rejonowy na 3 lata i 8 miesięcy to Sąd Odwoławczy nie podzielił poglądu obrońcy, iż jest ona rażąco surowa. Sąd Rejonowy przy wymiarze tej kary uwzględnił związek podmiotowo-przedmiotowy między przestępstwami, za któreD. P. (1)został skazany dostrzegając, iż nie jest to związek ścisły. Również odstępy czasowe między popełnionymi występkami nie były krótkie. Nie można też tracić z pola widzenia, że jeden z wyroków podlegających połączeniu już był wyrokiem łącznym, w którym orzeczono karę łączną. Kara ta bynajmniej nie była orzeczona w oparciu o zasadę pełnej kumulacji. Nie ma zatem powodów, by karę łączną orzeczoną w pkt. 3 wymierzyć w oparciu o zasadę pełnej absorpcji. Minimalna kara łączna jaką mógł orzec Sąd I instancji wynosiła 2 lata, maksymalna zaś – 4 lata i 4 miesiące. Wymierzenie więc kary w oparciu o zasadę asperacji i ustalenie jej wysokości na 3 lata i 8 miesięcy z pewnością nie jest nadmiernie dolegliwe dla oskarżonego. Sąd Odwoławczy nie dopatruje się w wymiarze tej kary rażącej surowości, a tylko wtedy mógłby dokonać jej złagodzenia. OskarżonyD. P. (2)jest osobą wielokrotnie karaną. Premiowanie go karą łączną w minimalnym możliwym wymiarze byłoby demoralizujące, tak dla niego samego jak i pozostałych osadzonych. Dawałoby bowiem impuls do uznania, że popełnianie kolejnych przestępstw pozostaje bezkarne. Dlatego też Sąd II instancji w pełni podziela stanowisko Sądu Rejonowego, że tylko kara łączna w wymiarze 3 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności będzie stanowić represję karną, która uświadomi oskarżonemu naganność jego postępowania i wdroży go do przestrzegania norm prawnych. Kara łączna w ustalonym wymiarze kształtować też będzie świadomość prawną społeczeństwa.
Z uwagi na zakres apelacji obrońcy oskarżonego, która dotyczyła tylko kary łącznej pozbawienia wolności orzeczonej w pkt. 3 zaskarżonego wyroku poza zakresem kontroli odwoławczej pozostawała kara łączna ograniczenia wolności orzeczona w pkt. 1.

Wniosek

O zmianę wyroku poprzez wymierzenie skazanemu w miejsce orzeczonej kary pozbawienia wolności 3 lat i 8 miesięcy, kary 2 lat pozbawienia wolności

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
x  niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Sąd Okręgowy nie uwzględnił wniosku apelacji o zmianę wymiaru kary łącznej i orzeczenie jej na poziomie 2 lat pozbawienia wolności. Nie ulega wątpliwości, że tak orzeczona kara byłaby rażąco łagodna i w odczuciu społecznym niesprawiedliwa, zaś skazanego utwierdziłaby w przekonaniu, że popełnianie kolejnych występków jest opłacalne gdyż w efekcie pozostanie bezkarne.

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Kara łączna pozbawienia wolności orzeczona w pkt. 3 zaskarżonego wyroku oraz pozostałe rozstrzygnięcia z nią związane jak również orzeczenie o umorzeniu postępowania zawarte w pkt. 6.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Powody utrzymania wyroku i nieuwzględnienia apelacji obrońcy opisano wyżej.

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II.
III.

Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adw.J. R.kwotę 120 zł oraz 23% podatku VAT w kwocie 27,60 zł, łącznie kwotę 147,60 zł tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu w postępowaniu odwoławczym w sprawie o wydanie wyroku łącznego. Nie było żadnych podstaw, by przyznawać obrońcy z urzędu stawkę wyższą niż minimalną określoną w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu. (Dz.U. z dnia 18.10.2016r. poz. 1714) Paragraf 17 pkt. 5 w/w Rozporządzenia ustala minimalną stawkę za obronę w sprawach o wydanie wyroku łącznego na 120 zł. Sprawa nie miała skomplikowanego charakteru, a nakład pracy obrońcy nie uzasadnia żądanej kwoty.
Nadto na wniosek obrońcy zasądzono tytułem wydatków koszty poniesione na dojazd obrońcy do sądu na termin rozprawy odwoławczej
Ponieważ skazany przebywa obecnie w zakładzie karnym, nie posiada oszczędności i nie dysponuje majątkiem zwolniono go z obowiązku zapłaty kosztów postępowania odwoławczego przejmując je na rachunek Skarbu Państwa.

PODPIS

SSO Katarzyna Gozdawa-Grajewska
SSO Olga Nocoń SSO Lucyna Pradelska-Staniczek