Sąd Okręgowy w Nowym Sączu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 1365/20
Data wyroku: 2021-11-09 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: SSO Alicja Kowalska-Kulik
Słowa kluczowe: Wysokość emerytury
Podstawa prawna: art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku o emeryturach pomostowych

Sygn. akt IV U 1365/20

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 9 listopada 2021 roku
Sąd Okręgowy w Nowym Sączu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSO Alicja Kowalska-Kulik
Protokolant: st. sekr. sąd. Ewa Rusnarczyk
po rozpoznaniu w dniu 29 października 2021 roku w Nowym Sączu
na rozprawie
odwołaniaJ. M.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wN.
z dnia 17 września 2020 roku znak:(...)
w sprawieJ. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wN.
o wysokość emerytury
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznajeJ. M.rekompensatę od dnia 1 sierpnia 2020 roku.
Sygn. akt IV U 1365/20

UZASADNIENIE
wyroku z dnia 9 listopada 2021 roku
Decyzją z dnia 17 września 2020 roku znak:(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wN., na podstawieart. 21 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku o emeryturach pomostowych(Dz. U. z 2018 roku, poz. 1924) oraz przepisówustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2020 r. poz.53 ze zm.), odmówiłJ. M.rekompensaty z powodu nie udowodnienia co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze na dzień 1 stycznia 2009 roku. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, iż zgodnie z paragrafem 15 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku, nauczyciel, wychowawca lub inny pracownik pedagogiczny wykonujący pracę nauczycielską wymienioną wart. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku– Karta Nauczyciela, określoną w tej ustawie, jako praca zaliczona do I kategorii zatrudnienia, jest uważana za pracę w szczególnym charakterze. Praca ta musi być wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku. ZUS wskazał, że odwołująca okresie od dnia 15 września 1983 roku do dnia 31 grudnia 1993 roku pracowała na stanowisku psychologa wPogotowiu (...), a od dnia 1 stycznia 1994 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku wOśrodku (...). Placówki te nie są wymienione w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 roku (Dz. U. z 2020 roku , poz. 910 i 1378) o prawie oświatowym.
Powyższą decyzję zaskarżyłaJ. M., wnosząc w odwołaniu o zmianę decyzji i przyznanie rekompensaty. Wskazała, iż od dnia 15 września 1983 roku do dnia 31 grudnia 1993 roku była zatrudniona jako psycholog wPogotowiu (...)wN., a od dnia 1 stycznia 1994 roku jako psycholog wOśrodku (...)wN.(Ośrodek (...)wN.powstał w dniu 1 stycznia 2012 r. na bazieOśrodka (...)wN.). Odwołująca podkreśliła, iż w obu tych placówkach była zatrudniona na podstawie przepisówustawy Karta Nauczyciela. Powołała się na paragraf 15 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku, który wymienia, oprócz nauczycieli i wychowawców także innego pracownika pedagogicznego, a także na przepisyustawy Karty Nauczyciela(art. 1 ust. 1), który odsyła do przepisów ustawy prawo oświatowe, a ustawa ta stanowi, że system oświaty obejmuje też poradnie psychologiczno- pedagogiczne. Według odwołującej, organ rentowy pominął ustawową definicję pojęcia placówki zawartą w Karcie Nauczyciela. Karta Nauczyciela zawiera słownik pojęć zdefiniowanych ustawowo. W art. 2 pkt 14 zdefiniowano pojęcie placówki. Karta Nauczyciela uznaje za placówkę, jednostki organizacyjne wymienione w art. 2 pkt 3- 8 i 10 Karty Nauczyciela. W art. 2 w pkt 6 wymieniono poradnie psychologiczno – pedagogiczne, w tym poradnie specjalistyczne udzielające dzieciom, młodzieży, rodzicom i nauczycielom pomocy psychologiczno – pedagogicznej. Odwołująca oświadczyła, iż pracowała w palcówkach, które udzielały poradnictwa psychologiczno – pedagogicznego, w tym specjalistycznego. Jej praca, zarówno w Pogotowiu, jak i wOśrodku (...)polegała na diagnozie, terapii, prowadzeniu szkoleń i udzielaniu poradnictwa dzieciom, młodzieży oraz ich rodzicom. Jako psycholog zatrudniony na podstawie przepisówustawy Karta Nauczyciela, uzyskała stopień specjalizacji zawodowej w zakresie pomocy psychologiczno – pedagogicznej. W dniu 31 lipca 2001 roku uzyskała stopień nauczyciela dyplomowanego poprzedzony wcześniej koniecznością posiadania stopnia nauczyciela mianowanego. Uzyskała zatem wszystkie stopnie awansu zawodowego przewidziane dla nauczycieli i zgodnie z nimi była zatrudniona i wynagradzana do dnia 31 grudnia 2011 roku (k.3-4).
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wN.wniósł o oddalenie odwołania. Ustosunkowując się do argumentacji zawartej w odwołaniu wskazał, że decyzja organu rentowego jest zasadna i zgodna z przepisamiustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku o emeryturach pomostowych, ponieważ odwołująca się nie wykazała wymaganych 15 lat pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Organ rentowy, przywołując przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku,ustawy Karty Nauczycielai Prawa oświatowego, wskazał, iż z tych regulacji nie wynika, aby psycholog, pracujący wPogotowiu (...)orazOśrodku (...), był nauczycielem, wychowawcą lub innym pracownikiem pedagogicznym – w rozumieniuart. 1 ust. 1 i 2 ustawy Karta Nauczyciela. Nadto, w świetle przepisów Prawa oświatowego w/w placówki nie są objęte systemem oświaty.
Bezspornymw niniejszej sprawie jest, żeJ. M.,urodzona w dniu (...), ma przyznaną okresową emeryturę kapitałową od dnia 1 sierpnia 2020 roku oraz emeryturę z tytułu osiągniecia powszechnego wieku emerytalnego od dnia 1 sierpnia 2020 roku. W dniu 31 sierpnia 2020 roku odwołująca złożyła wniosek o rekompensatę.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W  dniu 15 września 1983 roku odwołującaJ. M., posiadająca wykształcenie wyższe, z przygotowaniem pedagogicznym, została zatrudniona na stanowisku psychologa w pełnym wymiarze czasu pracy w PaństwowymPogotowiu (...)wN.. Z dniem 1 września 1984 r. powierzono jej obowiązki psychologa – wychowawcy. Odwołująca podpisała zakres obowiązków dla pracowników pedagogicznych wP.wN.. Odwołująca była zatrudniona w w/w placówce w pełnym wymiarze czasu pracy do dnia 31 grudnia 1993 roku, a od dnia 1 stycznia 1994 roku do dnia 31 sierpnia 1995 roku w wymiarze ½ etatu na stanowisku psychologa.J. M., jako psycholog, należąca do kadry pedagogicznej, była zatrudniona i wynagradzana na podstawie przepisówustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku– Karty Nauczyciela; otrzymywała dodatek za trudne warunki pracy w wysokości 30 - 40 % uposażenia zasadniczego. Otrzymywała również wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe i odpłatne zajęcia dydaktyczno-wychowawcze. Odwołująca była oceniana w pracy jak nauczyciel (karty oceny pracy zawodowej nauczyciela).
W okresie zatrudnieniaJ. M.PaństwowePogotowie (...)wN.funkcjonowało na podstawie zarządzenia nr 27/78 KuratoraO. (...)wN.z dnia 1 czerwca 1978 roku i bezpośredni nadzór nad placówką sprawowało KuratoriumO. (...)wN.do dnia 31 grudnia 1998 roku co potwierdzone jest Decyzją Wojewody(...)z dnia 19 kwietnia 2000 roku ((...)). Wszyscy pracownicy pogotowia byli zatrudnieni na podstawieustawy Karta Nauczycielai wynagrodzenie było przyznawane w oparciu o Kartę Nauczyciela.
Pogotowie (...)było placówką wychowawczo-opiekuńczą o charakterze interwencyjnym. Przebywało tam około 40 dzieci od 3 roku życia do 18 roku życia.
Odwołująca wykonywała funkcję socjalizującą, opiekuńczą i wychowawczą. Jej obowiązki można było podzielić na dwie grupy. Do pierwszej zaliczały się obowiązki, które mógł wykonać tylko psycholog, tj. diagnoza i terapia indywidualna oraz grupowa. W tym zakresie sporządzała scenariusz terapii oraz ją prowadziła. Na przykład po diagnozie stwierdzającej upośledzenie umysłowe danego dziecka przedstawiała w poradni psychologiczno-wychowawczej opis przypadku, wyniki badań i na tej podstawie dziecko było kwalifikowane przez komisję poradni do kształcenia specjalnego. Odwołująca prowadziła terapie dzieci, które były molestowane seksualnie, dzieci, które używały substancji psychoaktywnych, a także dzieci krzywdzonych przez rodziców fizycznie, czy dzieci mających konflikty z prawem. Terapia była prowadzona stacjonarnie. Terapia grupowa była prowadzona przez odwołującą z drugim psychologiem. Terapia indywidualna miała charakter wspierający, podtrzymujący, wglądowy, były to głównie rozmowy z podopiecznymi. Spotkania grupowe odbywały się raz w tygodniu, a interwencyjno-wspierające odbywały się cały czas. Czynności odwołującej obejmowały szeroki zakres diagnostyki, problemów, terapii. Jej praca nie ograniczała się tylko do pracy z wychowankami, ale także do pracy z ich rodzinami w ich środowiskach domowych. Rozmawiała z rodzicami w Pogotowiu, jeździła do nich do domów. Przywoziła również do pogotowia dzieci, które były w różnym stanie fizycznym i psychicznym. Dzieci były przywożone busem z całego województwa. Nadto przewijała małe dzieci, chodziła z nimi do szpitala na konsultacje. Dzieci bawiły się przy niej, nadto karmiła je. Dzieci, które znajdowały się wPogotowiu (...)uczęszczały do szkoły, która znajdowała się w tym samym budynku. Odwołująca brała udział w radach pedagogicznych szkoły, które zwoływane były dość często.
Z dniem 1 stycznia 1994 r.J. M., na podstawieart. 18 ust. 1 ustawy Karta nauczyciela, została przeniesiona do - nowo utworzonego przez Kuratorium(...)Ośrodka (...)wN.. Z tym samym dniem odwołująca objęła funkcję Dyrektora tego Ośrodka, łącząc ją z pracą psychologa. Ośrodek mieścił się wD. (...)naPlacu (...)wN.. Funkcję Dyrektora odwołująca pełniła do 30 kwietnia 1996 r. Następnie pracowała w Ośrodku w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku psychologa. Pracując w Ośrodku, odwołująca była nadal zatrudniona na podstawie przepisówustawy Karta Nauczycielai otrzymywała wynagrodzenie na podstawie przepisów tej ustawy. Nadal otrzymywała dodatek za pracę w trudnych warunkach.Ośrodek (...)podlegał bezpośrednio KuratoriumO. (...). Od 1 stycznia 2012r.Ośrodek (...)wN.przestał istnieć, a w to miejsce powołanoOśrodek (...)wN., którego pracownicy nie podlegali już przepisomustawy Karta Nauczyciela(odwołująca była od tego czasu wynagradzana jako pracownik samorządowy).
Do zadań odwołującej w czasie zatrudnienia wOśrodku (...)należało prowadzenie diagnozy psychologicznej kandydatów na rodziców zastępczych, opracowywanie opinii o w/w kandydatach, organizowanie i prowadzenie grup terapeutycznych dla kandydatów na rodziców zastępczych i adopcyjnych, opieka nad rodzinami i dziećmi będącymi w preadopcji, udział w komisjach kwalifikacyjnych kandydatów na rodziców zastępczych, prace terapeutyczne z rodzinami w kryzysie, współpraca z sądami, szpitalami, organizacjami działającymi na rzecz dzieci osieroconych i porzuconych, udział w posiedzeniach rady Pedagogicznej. Odwołująca założyłaPogotowie (...), które zajmowało się znalezieniem rodzin, które mogłyby przyjąć tymczasowo dzieci do trzech lat, które zostały zostawione przez rodziców w szpitalu. Dla tych rodzin były też prowadzone szkolenia, a wcześniej stawiana była diagnoza. W 1990r. została zaproszona do Sejmu RP, aby przedstawić pomysłPogotowia (...).Pogotowia (...)od marca 2000r. zaczęły ustawowo funkcjonować jako legalne pogotowie rodzinne i do tej pory one funkcjonują. Dzieci były adoptowane w różnym wieku. Odwołująca prowadziła prace pedagogiczne z małymi dziećmi. Praca odwołującej w Ośrodku polegała również na pracy z rodzinami zastępczymi, czyli rodzinami tymczasowymi, ale także pracy z rodzinami adopcyjnymi, które dziecko przyjmowały, w formie terapii krótkoterminowej (spotkania rodzicielskie oddzielnie, a spotkania z dzieckiem oddzielnie). Odwołująca była zapraszana do szkół, gdzie prowadziła spotkania dotyczące sposobu pracy z dziećmi zOśrodka (...). Prowadziła zajęcia rewalidacyjno-wychowawcze z dziećmi głęboko upośledzonymi. Odwołująca była zatrudniona w oparciu o Kartę Nauczyciela do końca grudnia 2011r. W kwietniu 1996 r. otrzymała od KuratoraO.nagrodę za wybitne osiągnięcia w pracy dydaktycznej i wychowawczej. We wrześniu 1997 r. uzyskała pierwszy stopień specjalizacji zawodowej w zakresie pomocy psychologiczno-pedagogicznej dzieciom i młodzieży. W dniu 31 lipca 2001 r. uzyskała stopień nauczyciela dyplomowanego; wcześniej, w dniu 25 września 2000r. nadano jej stopień nauczyciela mianowanego.

dowód

: akta osobowe: umowy o pracę, zakres obowiązków pracowników pedagogicznych, angaże, informacje o pracy pedagogicznej nauczyciela, karty oceny pracy zaświadczenie z 3.03.2021 r. Centrum(...)(...)wN. S.. Pismo dot. przeniesienia k.36, powierzenie funkcji k. 40, odwołanie z funkcji k. 64, nagroda kuratora oświaty k. 66, zakres czynności k. 69, dyplom k. 82, pismo k. 85 oraz świadectwa pracy z dnia 26 lipca 2002 roku i z dnia 12 stycznia 1996 roku, i z dnia 21 lipca 2008 roku, akta osobowe dotyczące zatrudnienia wOśrodku (...)wN., akta sadowe: zaświadczenie, decyzja, dyplom k. 5-8, zeznania odwołującejJ. M.nagranie od 00:02:44 min k. 142,
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach nin. sprawy, w aktach osobowych odwołującej, której wiarygodności i mocy dowodowej żadna ze stron nie kwestionowała w toku postępowania. Sąd oparł się również na zeznaniach odwołującej, które ocenić należało jako szczere, jasne, dokładne i pozostające w zgodzie z zebraną dokumentacją.
Pozostałe okoliczności sprawy uznał Sąd za bezsporne, bowiem nie były one kwestionowane przez strony. Również dokumenty przedstawione na stwierdzenie powyższych okoliczności zostały ocenione jako w pełni wiarygodne i prawdziwe.

Sąd zważył co następuje:
OdwołanieJ. M.zasługuje na uwzględnienie.
Spór w przedmiotowej sprawie sprowadzał się do ustalenia, czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych zasadnie odmówił odwołującej przyznania rekompensaty.
Zgodnie zart. 2 pkt 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku o emeryturach pomostowych(Dz. U. z 2018 r. poz. 1924 ), rekompensata oznacza odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej. W myślart. 21 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku o emeryturach pomostowych, rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS (ust. 2). Wymienione przepisyustawy o emeryturach pomostowychformułują dwie zasadnicze przesłanki nabycia prawa do rekompensaty: nienabycie prawa do emerytury pomostowej i osiągnięcie okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z FUS wynoszącego co najmniej 15 lat. Przesłanka negatywna została zawarta wart. 21 ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowych. Jest nią nabycie prawa do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Treśćart. 21 ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowychmoże budzić wątpliwości. Literalna wykładnia tego wyrwanego z kontekstu normatywnego przepisu może prowadzić do absurdalnego wniosku, że prawo do rekompensaty przysługuje wyłącznie tym osobom, które nie nabyły prawa do jakiejkolwiek emerytury z FUS. Skoro jednak zgodnie zart. 23 ustawy o emeryturach pomostowych, rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, a zgodnie z art. 173 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, kapitał początkowy ustala się dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., za których były opłacane składki na ubezpieczenie społeczne przed dniem 1 stycznia 1999 r., to warunek sformułowany w art. 21 ust. 2 ustawy o e. p. należy rozumieć w taki sposób, że rekompensata jest adresowana wyłącznie do ubezpieczonych objętych systemem emerytalnym zdefiniowanej składki, którzy przed osiągnięciem podstawowego wieku emerytalnego nie nabyli prawa do emerytury z FUS obliczanej według formuły zdefiniowanego świadczenia. Analiza układu warunkującego prawo do emerytury pomostowej prowadzi do wniosku, że świadczenie to przysługuje tym pracownikom, którzy osiągnęli co najmniej 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 32 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ale nie nabyli prawa do emerytury pomostowej z powodu nieuznania ich pracy za wykonywaną w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniuart. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych.
Zgodnie z ust. 2 art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń (Dz.U. z 2021 r. poz. 291), dla celów ustalenia uprawnień, o których mowa w ust. 1, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia w podmiotach, w których obowiązują wykazy stanowisk ustalone na podstawie przepisów dotychczasowych. Z kolei ust. 4 cyt. przepisu stanowi, że wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych. Z powyższego wynika, że w celu ustalenia, czy odwołująca się wykonywała pracę w warunkach szczególnych należy odwołać się do przepisów dotychczasowych, w szczególności dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. nr 8, poz. 43, z późn. zm.). Zgodnie z § 2 ust. 1 w/w rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach w nim określonych, są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Za pracę w szczególnych warunkach uznać należy taką pracę, która spełnia kryteria określone w przepisach w/w rozporządzenia Rady Ministrów – a mianowicie była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowiskach wymienionych w wykazie A lub B stanowiących załącznik do rozporządzenia. Oznacza to, iż praca wykonywana nawet w warunkach szkodliwych, wiążąca się z pewnymi zagrożeniami dla zdrowia, ale niewymieniona w w/w wykazach nie może być uznana za pracę w warunkach szczególnych.
Zgodnie zparagrafem 15 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz.43 ze zm.), nauczyciel, wychowawca lub inny pracownik pedagogiczny wykonujący pracę nauczycielską wymienioną wart. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku– Karta Nauczyciela określoną w tej ustawie jako praca zaliczona do I kategorii zatrudnienia jest uważana za pracę w szczególnym charakterze . Praca ta musi być wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku.
Zgodnie zart. 1 ustawy Karta Nauczycielaw brzemieniu obowiązującym w 1983 roku ustawie podlegali m.in. nauczyciele, wychowawcy i inni pracownicy pedagogiczni państwowych szkół i innych placówek oświatowych i szkoleniowych, wychowawczych,

    opiekuńczo-wychowawczych, utworzonych i działających na podstawieustawy z dnia 15 lipca 1961 r. o rozwoju systemu oświaty i wychowania(Dz. U. Nr 32, poz. 160, z 1971 r. Nr 12, poz. 115, z 1972 r. Nr 16, poz. 114 i z 1975 r. Nr 45, poz. 234). W okresie zatrudnienia odwołującej wPogotowiu (...),art. 1 ustawy Karta Nauczycielaulegał zmianom, jednak przez cały ten okres wymienione w nim były placówki opiekuńczo-wychowawcze. Taka placówką byłoPogotowie (...)wN., które funkcjonowało na podstawie zarządzenia nr 27/78 KuratoraO. (...)wN.z dnia 1 czerwca 1978 roku, bezpośredni nadzór nad placówką sprawowało KuratoriumO. (...)wN.do dnia 31 grudnia 1998 roku co potwierdzone jest Decyzją Wojewody(...)z dnia 19 kwietnia 2000 roku ((...)).J. M.jako psycholog należąca do kadry pedagogicznej była zatrudniona na podstawieart. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku– Karty Nauczyciela. Jak wskazano wyżej,Pogotowie (...)zaliczało się wówczas do placówek opiekuńczo – wychowawczych, w rozumieniuustawy z dnia 15 lipca 1961 r. o rozwoju systemu oświaty i wychowania(Dz.U. z 1961 r., nr 32, poz. 160 ) –art. 25. Z kolei wustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, która weszła w życie 25 października 1991 r., wart. 2 pkt 5wskazano, iż system oświaty obejmuje m.in.

    placówki opiekuńczo-wychowawcze i resocjalizacyjne zapewniające nauczanie, wychowanie i opiekę dzieciom i młodzieży uczącej się, pozbawionym całkowicie lub częściowo opieki rodzicielskiej.Istotne jest iż wPogotowiu (...)była szkoła dla podopiecznych. Nie może zatem budzić wątpliwości, że odwołująca w okresie od 15 września 1983 r. do 31 grudnia 1993 r. pracowała wPogotowiu (...)jako pracownik pedagogiczny w placówce opiekuńczo-wychowawczej, wchodzącej w skład systemu oświaty i znajdowały w stosunku do niej zastosowanie przepisyart. 1 ustawy Karta Nauczyciela. Wykonywała prace w wymiarze czasu pracy określonym w przepisachustawy Karta Nauczyciela. Z ustalonego stanu faktycznego wynikało, iż na podstawie umowy powierzono odwołującej obowiązki psychologa-wychowawcy. Odwołująca wykonywała prace psychologiczno – pedagogiczne, socjalizujące, opiekuńcze i wychowawcze. Za uznaniem pracy odwołującej w tym okresie jako pracy w szczególnym charakterze przemawia też wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 czerwca 1998 r. sygn. I PKN 205/98, w którym wskazano, iż praca pedagoga i psychologa pogotowia opiekuńczego mieści się w pojęciu „zajęć wychowawczych i opiekuńczych”, za które przysługuje dodatek za trudne warunki pracy. Odwołująca taki dodatek otrzymywała. Z kolei Sąd Okręgowy w Kaliszu wyrokiem z dnia 29 stycznia 2014 r. sygn. akt V U 1462/13, uznał za pracę o szczególnym charakterze pracę psychologa wPogotowiu (...).
Z powyższego ustalonego stanu faktycznego wynika, iż okres od dnia 15 września 1983 roku do dnia 31 grudnia 1993 roku, kiedy to odwołującaJ. M.pracowała na stanowisku psycholog wychowawca w pełnym wymiarze czasu pracy w PaństwowymPogotowiu (...)wN.należy uwzględnić jako okres pracy w szczególnym charakterze.
Kolejna kwestią była ocena zatrudnienia odwołującej wOśrodku (...)wN.od 1 stycznia 1994 r.
Zgodnie z art. 1 Karty Nauczyciela w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 1994 roku, ustawie podlegali m.in.: nauczyciele, wychowawcy i inni pracownicy pedagogiczni placówek oświatowo-wychowawczych, opiekuńczo-wychowawczych, ochotniczych hufców pracy iośrodków adopcyjnych, prowadzonych przez ministrów i inne organy administracji oraz gminy na podstawieustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Od dnia 1 stycznia 1996 roku w w/w ustawie mowa jest o nauczycielach, wychowawcach i innych pracownikach pedagogicznych zatrudnionych w placówkach oświatowo-wychowawczych, opiekuńczo-wychowawczych,ośrodkach adopcyjno-opiekuńczychprowadzonych przez ministrów i inne organy administracji państwowej oraz gminy. Od dnia 6 kwietnia 2000 r.art. 1 ust. 1 pkt 3 ustawy Karta nauczycielaotrzymał brzmienie: ustawie podlegają nauczyciele, wychowawcy i inni pracownicy pedagogiczni zatrudnieni w publicznych placówkach opiekuńczo-wychowawczych orazośrodkach adopcyjno-opiekuńczych działających na podstawieustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej.
Ośrodki adopcyjno- opiekuńcze wymienione były wustawie Karta Nauczycielado końca 2011 r. Od 1 stycznia 2021 r. nastąpiła w tym zakresie zmiana (co pokrywało się z zeznaniami odwołującej).
W okresie od 1 stycznia 1994 r. do 30 kwietnia 1996 r. odwołująca pełniła funkcję dyrektoraOśrodka (...)wN.. Od 1 maja 1996 r. do 31 grudnia 2011 r. pracowała już w pełnym wymiarze czasu pracy, będąc zatrudniona i wynagradzana na podstawieustawy Karta Nauczycielai podlegając KuratoriumO. (...). Otrzymywała dodatek za pracę w trudnych warunkach. Czynności wykonywane przez odwołująca w tym okresie, a przedstawione szczegółowo w ustalonym stanie faktycznym dają podstawę do przyjęcia, że odwołująca wykonywała prace o szczególnym charakterze „innego pracownika pedagogicznego”, podobnie jak w przypadku pracy wPogotowiu (...). Odwołująca posiadała wykształcenie psychologiczne z przygotowaniem pedagogicznym, w 1997 r. uzyskała formalnie w tym zakresie dyplom, a od 2000 r. była nauczycielem mianowanym , a potem dyplomowanym.
Uwzględnieniu podlegał zatem okres od dnia 1 maja 1996 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku jako praca w szczególnym charakterze w pełnym wymiarze czasu pracy.
Fakt, iż w obecnym stanie prawnym placówki, w których zatrudniona była odwołująca nie są objęte systemem oświaty, a osoby w nich zatrudnione nie są wymienione w Karcie Nauczyciela nie ma w sprawie znaczenia, bowiem – przy ocenie charakteru pracy odwołującej - należało stosować przepisy obowiązujące w czasie jej zatrudnienia.
Mając podniesione okoliczności na względzie, uznać należy, iżJ. M.posiada co najmniej 15 - letni okres zatrudnienia w szczególnym charakterze, wymagany przez powołane wyżej przepisy, a zatem przysługuje jej prawo do rekompensaty.
Mając powyższe okoliczności na uwadze Sąd - na zasadzieart. 47714§ 2 k.p.c.i powołanych przepisów prawa materialnego - orzekł jak w sentencji.
Sygn. akt IV U 1365/20
Z:/

1
odnotować wyrok wraz z uzasadnieniem ,

2
odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełn. ZUS O/N.;

3
kal. 14 dni .

N., dnia 16 grudnia 2021 r.
Sędzia: