Sąd Apelacyjnyw Szczecinie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 34/22
Data wyroku: 2022-06-07 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie
Podstawa prawna: art. 437 § 1 kpk

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II Aka 34/22

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 7 grudnia 2021r. w sprawie IIIKo 627/21,

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☒ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

Zmiana

2

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1.

obraza przepisów prawa materialnego, tj.art.445§2kc, polegająca na jego błędnej wykładni skutkująca uznaniem, że w okolicznościach niniejszej sprawy sumą odpowiednią zadośćuczynienia za doznaną przezA. S., na skutek zatrzymania go w dniu 18.08.2020r., a następnie tymczasowego aresztowania do 12.10.2020r., jest kwota 20.000zł

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

zarzut bezzasadny,
Sąd Okręgowy szczegółowo przedstawił okoliczności, które uwzględnił jako źródło krzywdy wnioskodawcy wynikłe z zastosowania wobecA. S.niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania,
Sąd Apelacyjny podziela stanowisko Sądu I instancji co do okoliczności mających wpływ na wysokość zadośćuczynienia należnego wnioskodawcy,
Sąd Odwoławczy zgadza się również z oceną tych okoliczności z punktu widzenia cierpień psychicznych i fizycznych, których doświadczyłA. S., i dlatego w pełni podziela stanowisko Sądu Okręgowego w zakresie kwoty zadośćuczynienia, która stanowi adekwatną rekompensatę dlaA. S., z tego tytułu,
kwota 20.000zł zadośćuczynienia nie jest kwotą wygórowaną, za niemal 2 miesiące niesłusznego pozbawienia wolności młodego człowieka, który nigdy nie wszedł w konflikt z prawem,
A. S.został pozbawiony wolności- bezzasadnie,
naruszono jedno z najistotniejszych dóbr osobistych człowieka- wolność,
wnioskodawca- młody człowiek, uczeń, został pozbawiony kontaktu z bliskimi,
przebywał w izolacji penitencjarnej z osobami stojącymi pod najcięższymi zarzutami- jak gwałty,
pobyt w areszcie miał negatywny wpływ na jego psychikę, na funkcjonowanie w gronie rówieśników, a także na naukę,
powyższe musiało znaleźć odzwierciedlenie w kwocie zadośćuczynienia,
rozstrzygnięcie Sądu I instancji i jego uzasadnienie dowodzi, że okoliczności te zostały uwzględnione,
kwota przyznanegoA. S.zadośćuczynienia nie może zostać uznana za nadmierną w stosunku do aktualnych warunków życia i przeciętnej stopy życiowej społeczeństwa,
została ustalona na poziomie zbliżonym do dwukrotnego średniego miesięcznego wynagrodzenia, za miesiąc niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania, i wbrew stanowisku skarżącego, wpisuje się w poziom kwot zasądzanych tytułem zadośćuczynienia, w podobnych sprawach,
kwota wnioskowana przez skarżącego na poziomie jednomiesięcznego średniego wynagrodzenia za miesiąc niesłusznego pozbawienia wolności- co łącznie dałoby kwotę 12.000zł, nie jest wystarczającym ekwiwalentem za doznane przezA. S.cierpienia psychiczne i fizyczne,
w ocenie Sądu Apelacyjnego to kwota zasądzona przez Sąd I instancji uwzględniająca wniosekA. S., akceptowana przez Prokuraturę- 20.000zł- złagodzi poczucie krzywdy wnioskodawcy wynikłe z niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania młodego człowieka- 19-letniego, przez 56 dni

Wniosek

zmiana zaskarżonego wyroku w punkcie I przez zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcyA. S.kwoty 12.000zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku oraz oddalenie wniosku w pozostałym zakresie

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

wniosek bezzasadny wobec nie uwzględnienia zarzutu apelacji,
kwota zadośćuczynienia zasądzona przez Sąd I instancji jest adekwatna do krzywdy doznanej przez wnioskodawcęA. S.na skutek niewątpliwie niesłusznego tymczasowego aresztowania

Lp.

Zarzut

2.

obraza przepisów §15ust.3 i §8ust.1pkt 26 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie poprzez ich błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że rodzaj i zawiłość sprawy oraz wkład pracy pełnomocnika wnioskodawcy uzasadniają przyznanie wynagrodzenia w wysokości 6-krotności stawki minimalnej podczas gdy charakter niniejszego postępowania oraz jego przebieg nie uzasadniają takiego rozstrzygnięcia, a nadto zasądzenie kosztów ustanowienia pełnomocnika w sprawie przekraczających 6-krotność stawki minimalnej

☐ zasadny
☒ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

zarzut zasadny częściowo, co do zasądzenia przez Sąd I instancji kosztów ustanowienia pełnomocnika w sprawie, w kwocie przekraczającej 6-krotność stawki minimalnej, tj. 1.440zł w przedmiotowej sprawie(stawka minimalna za prowadzenie sprawy o odszkodowanie lub o zadośćuczynienie za niesłuszne aresztowanie wynosi 240zł(240x6=1.440) zgodnie z treścią §11ust.6 w/w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości- a nie §8ust.1 pkt 26, powołanego w zarzucie, który dotyczy stawek minimalnych w sprawach cywilnych- o odszkodowanie lub o zadośćuczynienie związane z warunkami wykonywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania(kwota jest taka sama- 240zł),
należy zgodzić się ze skarżącym, że maksymalna kwota wynagrodzenia pełnomocnika w toku postępowania sądowego, należna od strony przeciwnej lub Skarbu Państwa, limitowana jest treścią przepisów w/w rozporządzenia- §15ust.3,
Sąd Apelacyjny stoi na stanowisku, że umowa łącząca pełnomocnika z wnioskodawcą co do wynagrodzenia jest wiążąca o tyle, że wskazuje na rzeczywiste wydatki poniesione przez stronę, natomiast nie może być podstawą zasądzenia na jej rzecz kosztów ustanowienia pełnomocnika, w wysokości przekraczającej 6-krotność stawki minimalnej(podobnie SN w postanowieniu z 23.03.2011r. I KZP 1/11OSNKW 2011, nr 5 poz.38),
Sąd I instancji zauważył swój błąd o czym świadczy treść uzasadnienia,
odnosząc się do zarzutu zasądzenia kosztów ustanowienia pełnomocnika powyżej stawki minimalnej, Sąd odwoławczy uznał go za bezzasadny, ponieważ koszty rzeczywiście poniesione przez wnioskodawcę przekraczały stawkę minimalną, i do jej 6-krotności, Sąd nie był upoważniony do jej obniżenia(o czym pisał powyżej), a ponadto należy podkreślić nakład pracy pełnomocnika, który doprowadził do uzyskania przezA. S.zadośćuczynienia w dochodzonej przez niego kwocie- przeanalizował prawidłowo sytuację procesową wnioskodawcy, zebrał informacje dotyczące jego zatrzymania i tymczasowego aresztowania, i ich wpływ na wnioskodawcę oraz konsekwencje niewątpliwie niesłusznego pozbawienia wolności dla dalszego funkcjonowania młodego człowieka

Wniosek

zmiana zaskarżonego wyroku w punkcie II przez zasądzenia od Skarbu Państwa kwoty 240zł tytułem zwrotu kosztów ustanowienia pełnomocnika przez wnioskodawcęA. S.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

wniosek bezzasadny, ponieważ przedstawiona argumentacja w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie zasługiwała na uwzględnienie,
wnioskodawcy należał się zwrot kosztów ustanowienia pełnomocnika w wysokości 6-krotniści stawki minimalnej przewidzianej w rozporządzeniu rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie- §15ust.3 i §11ust.6

4

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

0.1 wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 7.12.2021r. w sprawie IIIKo 627/21, w którym zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcyA. S.kwotę 20.000zł tytułem zadośćuczynienia, z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

zarzut skarżącego był bezzasadny i sformułowany w apelacji wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 7.12.2021r. w sprawie IIIKo 627/2, w punkcie II. w którym zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcyA. S.kwotę 2.200zł tytułem zwrotu kosztów ustanowienia pełnomocnika, przez jego zmianę w ten sposób, że zasądzoną od Skarbu Państwa na rzeczA. S.kwotę, tytułem zwrotu wydatków związanych z ustanowieniem pełnomocnika w sprawie, obniżono do 1.440zł

Zwięźle o powodach zmiany

kwota, której strona może domagać się w postępowaniu sądowym, z tytułu ustanowienia pełnomocnika nie może przekroczyć 6-krotniści stawki minimalnej, co w przedmiotowej sprawie oznacza, że kwotą maksymalną należną wnioskodawcy z tego tytułu była kwota 1.440zł(vide: pkt 3.2 uzasadnienia)

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III.

zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcyA. S.1.000zł(tysiąc złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, na podstawie §11ust.6, §15ust.3 i §16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie w zw. zart.636kpk, ponieważ wnioskodawca wykazał poniesienie wydatków w w/w kwocie, które nie przekraczają 6-krotności stawki minimalnej, o której mowa w wymienionym powyżej rozporządzeniu(vide: pkt 3.2 uzasadnienia)

IV.

o kosztach postępowania orzeczono na podstawieart.554§4kpk

7

PODPIS

SSA Robert Mąka SSA Maciej Żelazowski SSA Stanisław Kucharczyk

0.11.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

pełnomocnik Skarbu Państwa- Prezesa Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp.

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. z dnia 7.12.2021r. w sprawie IIIKo 627/21:
- punkt I. w którym zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcyA. S.kwotę 20.000zł tytułem zadośćuczynienia, z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku,
- punkt II., w którym zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcyA. S.kwotę 2.200zł tytułem zwrotu kosztów ustanowienia pełnomocnika

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

Zmiana