Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 931/21
Data wyroku: 2021-08-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek
Słowa kluczowe: Emerytura wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 50a ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z funduszu ubezpieczeń społecznych ( tekst jednolity : dz.u. z 2015r. , poz 748)

Sygn. aktVIII U 931/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 sierpnia 2021 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
na posiedzeniu niejawnym w składzie:

Przewodniczący: sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek

po rozpoznaniu w dniu18 sierpnia 2021 r. w Gliwicach
sprawyK. S.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
oprawo do emerytury górniczej
na skutek odwołaniaK. S.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia2 czerwca 2021  r.nr(...)- (...)
zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje ubezpieczonemuK. S.prawo do emerytury górniczej od 1 maja 2021 roku.

(-) sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek
Sygn. akt VIII U 931/21

UZASADNIENIE
Decyzją z 2 czerwca 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.odmówił ubezpieczonemuK. S.prawa do emerytury górniczej na podstawieart. 50a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, wskazując że decyzją z 25 listopada 2016 r. ubezpieczonemu ustalono już prawo do emerytury górniczej, zatem brak jest podstaw do przyznania kolejnej emerytury górniczej.
Ubezpieczony wniósł odwołanie od powyższej decyzji, domagając się jej zmiany poprzez przyznanie prawa do emerytury górniczej ze względu na wiek.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.(...) OddziałwZ.wskazał, że odwołujący po przyznaniu mu prawa do emerytury górniczej bez względu na wiek, tj. od 1 maja 2016 r., kontynuował zatrudnienie i przepracował ponad 30 miesięcy oraz ukończył wiek 50 lat, jednak brak jest podstaw do przyznaniu mu prawa do kolejnej emerytury górniczej.
Sąd  Okręgowy  ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyK. S.urodził się (...)Wiek50 lat ukończył (...)
Decyzją(...) OddziałwZ.z 25 listopada 2016 r. ubezpieczonemu przyznano prawo do emerytury górniczej na podstawie art. 50e ustawy o emeryturach i rentach z FUS od 1 maja 2016 r., tj. od daty określonej w wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z 20 października 2016 r., sygn. VIII U 1454/16.
(...) OddziałwZ.zaliczył ubezpieczonemu 29 lat i 9 miesięcy okresów składkowych oraz 10 miesięcy okresów nieskładkowych.
Okres pracy górniczej obliczono według przeliczników: do 221 miesięcy pracy górniczej zastosowano przelicznik 1,8 (tj. 397,8 miesięcy), zaś do 82 miesięcy pracy górniczej zastosowano przelicznik 1,5 (tj. 123 miesiące), a więc łącznie 520,8 miesięcy.
Kolejnymi decyzjami organ rentowy dokonywał waloryzacji świadczenia oraz przeliczenia jego wysokości z uwagi na doliczanie stażu pracy.
W dniu 11 maja 2021 r. ubezpieczony złożył nowy wniosek o prawo do emerytury.
Zaskarżoną decyzją z 2 czerwca 2021 r.(...) OddziałwZ.odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury górniczej na podstawie art. 50a ust. 2 ustawy emerytalnej, tj. po osiągnięciu wieku 50 lat. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, iż ubezpieczonemu już ustalono prawo do emerytury górniczej, w związku z czym brak jest podstaw do przyznania kolejnej emerytury górniczej.
Po uzyskaniu prawa do emerytury górniczej w maju 2016 r. ubezpieczony przepracował ponad 30 miesięcy, co potwierdził organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie.
Powyższy stan faktyczny jest bezsporny i wynika wprost z akt organu rentowego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie.
K. S.11 maja 2021 r. złożył wniosek o prawo do emerytury górniczej na podstawie art. 50a ust. 2 ustawy emerytalnej w miejsce dotychczas pobieranej emerytury górniczej.
Zaskarżoną decyzją ZUS odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury górniczejw oparciu o inną podstawę prawną niż dotychczas pobierane świadczenie.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest więc prawo ubezpieczonego do kolejnej emerytury tj. emerytury górniczej przyznanej na innej podstawie prawnej niż uprzednio przyznane mu świadczenie.
Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie jest bezsporny. Przedmiotem sporu jest natomiast interpretacja przepisów ustawy emerytalnej.
Przesłanki nabycia prawa do emerytury górniczej określaustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 291).
Ubezpieczony nabył prawo do emerytury górniczej na podstawie art. 50e ustawy emerytalnej.
Jak stanowi art. 50e ust. 1 ustawy emerytalnej, prawo do górniczej emerytury, bez względu na wiek i zajmowane stanowisko, przysługuje pracownikom, którzy pracę górniczą wykonywali pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez okres wynoszący co najmniej 25 lat, z uwzględnieniem ust. 2.
Obecnie natomiast ubezpieczony zgłosił wniosek o prawo do „nowej” emerytury górniczej w wieku 50 lat.
Zgodnie zart. 50a ust 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznychprawo do emerytury górniczej, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:

1
ukończył 55 lat życia;

2
ma okres pracy górniczej wynoszący łącznie z okresami pracy równorzędnej co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 10 lat pracy górniczej określonej w art. 50c ust. 1;

3
nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.

Zgodnie zaś z ust. 2 wiek emerytalny wymagany od pracowników: kobiet mających co najmniej 20 lat, a mężczyzn co najmniej 25 lat pracy górniczej i równorzędnej, w tym co najmniej 15 lat pracy górniczej, o której mowa w art. 50c ust. 1, wynosi 50 lat.
Organ rentowy stanął na stanowisku, że prawo do emerytury górniczej można uzyskać tylko jeden raz, a zatem osoby, które po raz pierwszy wystąpią do ZUS z wnioskiem o emeryturę górniczą, mogą uzyskać uprawnienie do tej emerytury albo na podstawie art. 50e albo na podstawie art. 50a omawianej ustawy jeśli spełnią warunki wskazane w tych przepisach. Natomiast nie ma możliwości ponownego ustalenia prawa do emerytury górniczej na podstawie art. 50a albo 50e ustawy, w sytuacji gdy wnioskodawca pobiera już emeryturę górniczą przyznaną w oparciu o jeden z tych przepisów.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela stanowiska organu rentowego.
W uzasadnieniu do wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 5 marca 2013 r. sygn. akt III AUa 1117/12, Sąd ten wskazał, że przewidziana w art. 50a ustawy emerytalnej górnicza emerytura, której nabycie ustawodawca wiąże z osiągnięciem stosownego wieku, uzależnionego od określonego okresu pracy górniczej przewidzianej w art. 50c ust. 1 ustawy emerytalnej – pomimo, iż warunki do jej uzyskania określono w dwóch odrębnych ustępach tego przepisu, faktycznie stanowi rodzajowo tożsame świadczenie.
Sąd orzekający zwraca jednak uwagę, że analizowane przez Sąd Apelacyjny przesłanki nabycia emerytury górniczej odnosiły się do dwóch ustępów tego samego przepisu tj. art. 50a ust. 1 i 2 ustawy emerytalno-rentowej. Tym samym Sąd Apelacyjny w Katowicach wskazał, iż emerytura górnicza przewidziana na podstawie art. 50a ust. 1 jest świadczeniem tożsamym rodzajowo z emeryturą górniczą przewidzianą w art. 50a ust. 2, oba te przepisy regulują bowiem nabycie prawa do emerytury górniczej po ukończeniu wymaganego wieku tj. 55 i 50 lat życia.
W tym samym uzasadnieniu Sąd Apelacyjny w Katowicach zaznaczył nadto, żeustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych– wśród rodzajów emerytur górniczych rozróżnia emeryturę górniczą bez względu na wiek i zajmowane stanowisko w przypadku wykonywania pracy górniczej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, przez co najmniej 25 lat przyznawaną na podstawie jejart. 50e ust. 1oraz przewidzianą wart. 50aemeryturę górniczą w obniżonym wieku 55 lub 50 lat przy 10 lub 15-letnim okresie pracy górniczej określonej wart. 50c ust. 1w ogólnym okresie pracy górniczej (20/25 lat).
W ocenie Sądu orzekającego są to zatem dwa różne świadczenia.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela również stanowisko wyrażone w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 2014 r. sygn. I UK 169/14 (LEX nr 1642866), iż obecnyart. 50e ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, będący odpowiednikiem dawnego art. 48 tej ustawy, statuuje własny, odrębny od art. 50a układ warunkujący nabycie uprawnień do emerytury górniczej, rezygnując z przesłanki wieku emerytalnego na rzecz dłuższego, bo 25-letniego stażu kwalifikowanej pracy górniczej. Takie stanowisko zajął również Sad Najwyższy w wyroku z dnia 1 kwietnia 2014 r., I UK 366/13 (LEX nr 1455428).
Przepisy te różnią się zatem w zakresie koniecznych przesłanek zarówno okresami wymaganej pracy górniczej: art. 50a ust. 1 i 2 ustawy wymaga legitymowania się odpowiednio okresem 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn pracy górniczej i równorzędnej, w tym okresem odpowiednio 10 i 15 lat pracy górniczej określonej w art. 50c ust. 1. Z kolei przepis art. 50e ust. 1 wymaga wykazania 25 lat pracy górniczej wykonywanej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy (z uwzględnieniem ust. 2.). Przepisy te różnią się co do przesłanki osiągnięcia wymaganego wieku w art. 50a ust. 1 i 2 i jej braku w art. 50e ust. 1.
Nie można podzielić stanowiska organu rentowego, iż po stronie ubezpieczonego nie wystąpiły jakiekolwiek przesłanki, uzasadniające uzyskanie prawa do kolejnego świadczenia.
Okoliczności faktyczne sprawy nie były sporne. Ubezpieczony posiada wymagany w art. 50a ust. 2 okres pracy górniczej, osiągnął również wiek 50 lat, co w ocenie Sądu należy uznać za spełnienie przesłanek z art. 50a ust. 2 ustawy, a zatem spełnienie przesłanek z przepisu, który w sposób odrębny statuuje nabycie prawa do emerytury górniczej od art. 50e ust.1), na podstawie którego ubezpieczony nabył uprzednio emeryturę górniczą. Nadto od czasu nabycia uprawnień do emerytury górniczej w maju 2016 r. przepracował ponad 30 miesięcy.
Jak wyżej wskazano, w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie było sporne, że ubezpieczony spełnia przesłanki wskazane w art. 50a ust. 2 ustawy tak w zakresie wymaganego okresu pracy górniczej, jak i wieku.
Mając powyższe na uwadze należało uznać, że ubezpieczony spełnia przesłanki niezbędne do przyznania mu prawa do emerytury górniczej na innej podstawie prawnej, a mianowicieart. 50a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychpozwalające na przyznanie mu prawa do tego świadczenia.
Z tych względów – na mocyart. 47714§ 2 k.p.c.– Sąd zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury górniczej od 1 maja 2021 r.
Wyrok został wydany w trybieart. 1481§ 1 k.p.c.
sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek