Sąd Okręgowy w Kaliszu
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 705/22
Data wyroku: 2022-12-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Romuald Kompanowski
Słowa kluczowe: Dodatki do emerytur i rent
Podstawa prawna: art. 1 ust. 2 ustawy z 29 października 2021 roku o świadczeniu wyrównawczym dla osób uprawnionych do wcześniejszej emerytury

Sygn. akt V U 705/22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 grudnia 2022 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Romuald Kompanowski
Protokolant:  st.sekr.sądowy Piotr Durajczyk
po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2022 r. w Kaliszu
odwołaniaM. D. (1)

    od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.

z dnia 5 sierpnia 2022 r. Nr(...)
w sprawieM. D. (1)

    przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.

o świadczenie wyrównawcze
Oddala odwołanie

Sędzia Romuald Kompanowski

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 05 sierpnia 2022 r. znak(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.odmówiłM. D. (1)prawa do świadczenia wyrównawczego albowiem nie zamieszkuje pod tym samym adresem coR. D.. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, żeM. D. (1)w dniu 01 lipca 2022 r. nie sprawowała opieki nad dzieckiem, z tytułu opieki, nad którym nabyła prawo do wcześniejszej emerytury, nie zamieszkuje pod tym samym adresem coR. D., a więc nie spełnia warunków do uzyskania świadczenia.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyłaM. D. (1)wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu odwołująca przyznała, że miała eksmisję lokalową, więc zmieniły się adresy, a jej syn przebywał również w zakładzie karnym. Odwołująca podała jednak, że cały czas była i jest silnie emocjonalnie związana z synem i opiekuje się nim przez cały czas.
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie.
Sąd ustalił, co następuje:
OdwołującaM. D. (1)urodzona (...), złożyła 10 stycznia 2022 r. wniosek o świadczenie wyrównawcze dla osoby uprawnionej do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. We wniosku jako adres zamieszkania wnioskodawczyni wskazałaul. (...),(...)-(...) K..
Decyzją z dnia 16 maja 2022 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.odmówiłM. D. (1)prawa do świadczenia wyrównawczego albowiem synR. D.odbywał karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym wG..
W dniu 28 lipca 2022 r.M. D. (1)złożyła kolejny wniosek o świadczenie wyrównawcze dla osoby uprawnionej do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. We wniosku jako adres zamieszkania wnioskodawczyni wskazała swój adres-ul. (...),(...)-(...) K., a adres zamieszkania dzieckaR. D.–ul. (...),(...)-(...) K..
Decyzją z dnia 05 sierpnia 2022 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.odmówiłM. D. (1)prawa do świadczenia wyrównawczego albowiem nie zamieszkuje pod tym samym adresem coR. D..

    (dowód: wniosek z dnia 10.01.2022 r., decyzja ZUS Oddział wO.z dnia 16.05.2022 r., wniosek z dnia 28.07.2022 r., decyzja ZUS Oddział wO.z dnia 05.08.2022 r. – akta organu rentowego)

R. D.odbywał karę pozbawienia wolności w Zakładzie Karnym wG.od 05 września 2019 r. do 28 lipca 2022 r.
(dowód: pismo ZK wG.z dnia 12.04.2022 r., świadectwo zwolnienia z dnia 28.07.2022 r. – akta organu rentowego)
OdwołującaM. D. (1)odwiedzała synaR. D.w zakładzie karnym, wysłała mu paczki, przekazywała pieniądze na utrzymanie.R. D.po opuszczeniu zakładu karnego, wrócił do mieszkania naul. (...)wK..
Od dnia 30 lipca 2022 r. do 11 sierpnia 2022 r.M. D. (1)wraz z synemR. D.przebywała na turnusie w domku letniskowym wŁ.- WynajemK.(...)M. O.wŁ..
ZanimR. D.rozpoczął odbywanie kary, odwołująca uczestniczyła w każdej wizycie syna u psychiatry. Odwołująca dozowała mu leki, w zależności od zaleceń rano i wieczorem. Odwołująca stara się zabezpieczyć syna przed okazjami kiedy by mógł spożywać alkohol.
Odwołująca zasadniczo przebywa raz naul. (...), gdzie jej mąż otrzymał mieszkanie, raz naul. (...).M. D. (1)reprezentowała syna w związku z remontem oraz w uzyskiwaniu stosownych pozwoleń na remont mieszkania przyul. (...)wK..
(dowód: zeznaniaM. D.- k. 12v, zaświadczenie z dnia 31.08.2022 r.- k. 11, skierowanie, - k. 11, zaświadczenie ZK wG.- k. 11, dokumentacja medyczna(...)- k. 11)
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Kaliszu z dnia 16 października 2013 r. sygn. I C 2226/12 Sąd nakazał pozwanymK. G.,M. D. (1),M. D. (3),R. D.oraz małoletnimK. D.iW. D.reprezentowanym przez rodzicówK. G.iR. D., aby opróżnili, opuścili i wydali powodowi MiastuK.lokal mieszkalny nr (...)położony wK.w budynku przyul. (...). Wojska Polskiego 10b. W pkt II Sąd ustalił, że pozwanym przysługuje uprawnienie do otrzymania lokalu socjalnego i w związku z tym wstrzymał wykonanie wyroku do czasu złożenia przez MiastoK.oferty najmu lokali socjalnego.
(dowód: wyrok SR w Kaliszu z dnia 16.10.2013 r. sygn. I C 2226/12- k. 11)
Prezydent MiastaK.decyzją z dnia 23 czerwca 2017 r. nr(...).(...).1.52.2017.MS, orzekł o wymeldowaniuM. D. (3),M. D. (1),R. D.oraz małoletniegoK. D.z pobytu stałego wK.przyul. (...).
(dowód: decyzja z dnia 23.06.2017 r. nr(...).(...).1.52.2017.MS – k. 11)
W dniu 03 grudnia 2020 r.K. G.iR. D.zawarli z MiastemK.umowę na remont lokalu mieszkalnego we własnym zakresie położonego wK.przyul. (...).
(dowód: umowę na remont lokalu mieszkalnego wraz z załącznikiem - k. 11)
W dniu 12 kwietnia 2021 r.R. D.iK. G.jako najemcy zawarli z MiastemK.jako wynajmującym, umowę najmu lokalu mieszkalnego położonego przyul. (...)nr 2 wK.. Zgodnie z § 3 umowy, do zamieszkiwania w lokalu wraz z najemcą uprawnieni są małoletniK. D.iW. D..
(dowód: umowa najmu lokalu mieszkalnego – k. 11)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o powołane wyżej dowody. Sąd dał wiarę zgromadzonym w niniejszym postępowaniu dokumentom, bowiem sporządzone zostały przez powołane do tego organy w przypisanej prawem formie i ich treść nie budzi wątpliwości.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 29 października 2021 r. o świadczeniu wyrównawczym dla osób uprawnionych do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dziećmi wymagającym stałej opieki celem świadczenia wyrównawczego jest dodatkowe wsparcie dochodowe osób uprawnionych do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dziećmi wymagającymi stałej opieki.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy, świadczenie wyrównawcze przysługuje osobie uprawnionej do wcześniejszej emerytury na podstawie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 1989 r. w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opiekiw kwocie niższej niż wysokość świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa wart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych(Dz. U. z 2020 r. poz. 111 oraz z 2021 r. poz. 1162, 1981, 2105 i 2270), pod warunkiem że w dalszym ciągu sprawuje opiekę nad dzieckiem, z tytułu opieki nad którym nabyła prawo do wcześniejszej emerytury.
Sprawowanie stałej opieki przez osobę korzystającą z wcześniejszej emerytury na podstawie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 1989 r. w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opiekioznacza wykonywanie tej opieki w sposób ciągły, codziennie, bez przerwy i w zasadzie przez całą dobę, co wyklucza możliwość równoczesnego świadczenia pracy na podstawie stosunku pracy(tak Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z 26.06.2013 r. w sprawie III AUa 1607/12).
Podobnie wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie II UK 297/03 (OSNP 2005 Nr 1, poz. 11), jednoznacznie stwierdzając, że „sprawowanie stałej opieki przez osobę korzystającą z wcześniejszej emerytury na podstawie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 maja 1989 r. w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opiekioznacza wykonywanie tej opieki w sposób ciągły, codziennie, bez przerwy i w zasadzie przez całą dobę, co wyklucza możliwość równoczesnego świadczenia pracy na podstawie stosunku pracy”.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela zawarte w przywołanych orzeczeniach kryteria składające się na pojęcie „sprawowanie stałej opieki”.
W realiach niniejszej sprawy, nie sposób przyjąć aby odwołującaM. D. (1)spełniała wskazane wyżej warunki. Jak ustalono oddzielne zamieszkiwanie synaR. D.i odwołującej oznacza brak warunków do uznania, że odwołująca aktualnie nadal sprawuje opiekę nad synem w takim samym rozmiarze jak ten prowadzący do przyznania prawa do emerytury na podstawie przywołanego wyżej rozporządzenia.
Przywołane przepisy ustawy z 19 października 2021 r. wśród przesłanek koniecznych do przyznania świadczenia wyrównawczego wymieniają obok uprawnienia do wskazanej wyżej emerytury konieczność sprawowania nadal stałej opieki nad synem. Ustawodawca miał świadomość wprowadzając do systemu zabezpieczenia społecznego nową kategorię świadczeń, że aktualne stany faktyczne związane z realizacją uprawnień emerytalnych osób uzyskujących świadczenia w oparciu o wskazane wyżej rozporządzenie, mogą zasadniczo różnić się co do zakresu opieki od tych, które istniały w okresie bezpośrednio poprzedzającym nabycie prawa do świadczenia oraz w trakcie pobierania świadczenia. Oczywistym jest, że w warunkach długotrwałego pobierania emerytury przyznanej w oparciu przesłankę konieczności zaprzestania świadczenia pracy z uwagi na potrzebę sprawowania stałej opieki nad dzieckiem z uwagi na jego stan zdrowia, zmiany co zakresu takiej opieki nie mogą aktualnie rzutować na przyznane wcześniej prawo to te reguły nie znajdują zastosowania przy ocenie prawa do nowego świadczenia. Element w postaci dalszego sprawowania opieki nad dzieckiem musi być więc analizowany w aktualnie istniejących warunkach relacji matka – dziecko. W realiach niniejszej sprawy odwołująca tego warunku nie spełniła.
Mając na uwadze powyższą ocenę, odwołanie jako nieuzasadnione podlegało oddaleniu o czym sąd orzekł w sentencji wyroku.

sędzia Romuald Kompanowski