Sąd Okręgowy w Warszawie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1370/19
Data wyroku: 2021-04-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Bożena Chłopecka

Sygn. akt I C 1370/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 kwietnia 2021 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: SSO Bożena Chłopecka
Protokolant: Klaudia Kowalewska
po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2021 r. w Warszawie
na rozprawie sprawy z powództwaG. K.
przeciwkoJ. K.
o zapłatę

I
powództwo oddala,

II
ustala, że powód w całości ponosi koszty postępowania, z tym, że ich rozliczenie pozostawia referendarzowi sądowemu.

Sygn. akt I C 1370/19

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 24 października 2019 roku powódG. K.wniósł o zasądzenie od pozwanegoJ. K.na rzecz powodaG. K.kwoty 1.000.000,00 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 1 maja 2019 roku do dnia zapłaty. Powód wniósł ponadto o zasądzenie od pozwanego na swoją rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Uzasadniając swoje stanowisko, powód wskazał, iż powód wraz z drugim wspólnikiem spółki(...)S.A. z siedzibą wŁ.zawarli w dniu 30 czerwca 2017 roku umowę spółki, powołującspółkę (...) sp. z o.o.w organizacji. Powód wyraził zgodę na wsparcie działalności spółki poprzez udzieleniespółce (...) sp. z o.o.w organizacji pożyczki w kwocie 1.000.000,00 złotych.(...) sp. z o.o.w organizacji w ramach umowy pożyczki była reprezentowana przez pełnomocnika powołanego jednomyślną uchwałą wspólników tj. przezJ. K.(w tamtym czasie członka Zarządu(...) S.A.z siedzibą wŁ.). Powód wypłacił(...) sp. z o.o.w organizacji kwotę 1.000.000,00 złotych dnia 18 lipca 2017 roku.
Powód wyjaśnił, iż kilkukrotnie zwracał się on do(...) sp. z o.o.z wnioskiem o zapłatę odsetek umownych, jak również z wnioskiem o udzielenie informacji o aktualnym stanie spółki i jej zdolności do spłaty pożyczki. W odpowiedzi na zapytanie powód uzyskał nieoficjalną informację, że spółka nie będzie w stanie spłacić pożyczki.
Powód wskazał także, iż ze sprawozdania finansowego z 2018 roku(...) sp. z o.o.wynika jednoznacznie, iż spółka nie posiada majątku oraz zdolności finansowych by zaspokoić istniejące zobowiązania, a zatem osiągnęła stan niewypłacalności (pozew o zapłatę k. 3-8).
W odpowiedzi na pozew z dnia 11 grudnia 2019 roku pozwanyJ. K.wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Pozwany wyjaśnił, iż to powódG. K.był inicjatorem zawiązania spółki i jej wieloletnim Prezesem Zarządu. Zobowiązał się rozwijać działalność gospodarczą spółki, co wynika jednoznacznie z treści dołączonych do odpowiedzi na pozew dowodów w postaci umowy wspólników z dnia 30 czerwca 2017 roku, oraz Porozumienia dotyczącego ostatecznego rozliczenia stron i sprzedaży udziałów z dnia 30 czerwca 2017 roku. Po wtóre, zdaniem pozwanego, rozwójprzedsiębiorstwa (...) sp. z o.o.wT., wedle zamierzeń powoda zabezpieczała mu funkcja w zarządzie na stanowisku Prezesa Zarządu, z zagwarantowanym powodowi niemałym wynagrodzeniem oraz

    de factonieusuwalnością.
Pozwany wyjaśnił także, iż zaangażowanie finansowe powoda w spółkę, jako jej aktualnego wspólnika i członka zarządu (do maja 2019 roku), obarczone było istotnym ryzykiem gospodarczym. Powodzenie biznesowe tego projektu zależało natomiast od powoda. Powyższe znajduje pełne odzwierciedlenie w umowie pożyczki, której wymagalność uzależniono wyraźnie odstandingufinansowego pożyczkobiorcy. Zamierzenie to, zdaniem pozwanego, było wiadome stronom umowy i w pełni przez nie akceptowane, albowiem spłata pożyczki uzależniona została od możliwości spełnienia świadczenia przez dłużnika. Co więcej, tak ukształtowana treść stosunku prawnego pożyczki w wiadomy powodowi sposób upodabniała pożyczkę do wkładu wspólnika na kapitał zakładowy, albowiem w przypadku braku powodzenia realizowanego przedsięwzięcia powód obejmował swą świadomością, że zwrot pożyczki nie nastąpi.
Pozwany wskazał ponadto, że nie jest on podmiotem ponoszącym odpowiedzialność solidarnie za zobowiązanie z umowy pożyczki z dnia 30 czerwca 2017 roku w rozumieniuart. 13 § 1 k.s.h.Pozwany podniósł także zarzut niewymagalności roszczenia, jak również zarzut nadużycia prawa podmiotowego (odpowiedź na pozew k. 62-74).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
30 czerwca 2017 roku pomiędzy(...) S.A., reprezentowaną przezJ. K.,A. P. (1)orazG. K.zawarta została umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością podfirmą (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wT.. Powód był inicjatorem zawiązania tej spółki i zobowiązał się rozwijać jej działalność gospodarczą.
Spółka została zawiązana na czas nieokreślony. W § 4 umowy wskazany został przedmiot działalności spółki. W § 5 umowy wskazano, iż kapitał zakładowy spółki wynosi 5.000,00 złotych, Udziały w kapitale zakładowym miały zostać pokryte w następujący sposób: przez wspólnika(...) S.A.poprzez objęcie 80 udziałów o wartości nominalnej 50,00 złotych każdy, czyli o łącznej wartości nominalnej 4.000,00 złotych oraz przez wspólnikaG. K.poprzez objęcie 20 udziałów o wartości nominalnej 50,00 złotych każdy, czyli o łącznej wartości nominalnej 1.000,00 złotych.
Uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników(...) sp. z o.o.z dnia 30 czerwca 2017 roku na Prezesa Zarządu Spółki został powołany powódG. K.. Na pełnomocnika spółki do zawarcia umowy z członkiem zarządu został zaś powołanyJ. K.. Uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników została również wyrażona zgoda na zawarcie umowy pożyczki i powołania pełnomocnika spółki do zawarcia umowy z członkiem zarządu (umowa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością k. 109-113, protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników k. 114-116).
Również w dniu 30 czerwca 2017 roku pomiędzy(...) S.A.z siedzibą wŁ., reprezentowaną przezJ. K., Prezesa Zarządu orazA. P. (1), Członka Zarządu aZ. K.orazG. K.zawarte zostało Porozumienie dotyczące ostatecznego rozliczenia stron i sprzedaży udziałów.
W § 5 Umowy strony wskazały, żeG. K.oraz(...)zobowiązują się utworzyćspółkę z ograniczoną odpowiedzialnością (...), o kapitale zakładowym w wysokości 5.000,00 złotych, przy czym udziały w kapitale zakładowym tej spółki miały zostać objęte przez(...)w 80%, aG. K.w 20%. Kapitał zakładowy(...)miał zostać pokryty wkładami pieniężnymi: przez(...)w wysokości 4.000,00 złotych oraz przezG. K.w wysokości 1.000,00 złotych (ust. 1).

G. K., jako wspólnik(...)zobowiązał się udzielić tej spółce pożyczki długoterminowej w kwocie 1.000.000,00 złotych oprocentowanej na poziomie(...)+ 1,5%, której termin spłaty uzależniony miał być od wystąpienia któregokolwiek z następujących warunków lub terminu:
-osiągnięcie przez spółkę dodatniego wyniku finansowego w poprzednim roku obrotowym poczynając od roku obrotowego 2018 oraz uzyskanie zgody Zgromadzenia Wspólników spółki na spłatę pożyczki, w takim przypadku roszczenie o zwrot pożyczki miało stać się wymagalne z dniem 14 lipca roku podjęcia uchwały w sprawie wyrażenia zgody przez Zgromadzenie Wspólników; lub
-osiągnięcie przez spółkę dodatniego wyniku finansowego za trzy kolejne lata obrotowe poczynając od roku obrotowego 2018, w takim przypadku roszczenie o zwrot pożyczki miało stać się wymagalne z dniem 14 lipca roku następującego po trzecim kolejnym roku obrotowym w którym spółka osiągnęła dodatni wynik finansowy.
W przypadku niespełnienia się któregokolwiek z powyższych warunków, pożyczka miała stać się wymagalna:
-z dniem 14 lipca 2023 roku w stosunku do 50% kwoty należności głównej pożyczki i należnych oraz niezapłaconych na ten dzień odsetek;
-z dniem 14 lipca 2024 roku w stosunku do 25% kwoty należności głównej pożyczki i należnych oraz niezapłaconych na ten dzień odsetek;
-z dniem 14 lipca 2025 roku w stosunku do 25% kwoty należności głównej pożyczki i należnych oraz niezapłaconych na ten dzień odsetek.
Niezależnie od terminu wymagalności należności głównej, odsetki naliczane miały być na dzień 30 czerwca każdego roku, poczynając od 30 czerwca 2018 roku i płatne miały być corocznie w terminie 14 dni od tej daty (Porozumienie dotyczące ostatecznego rozliczenia stron i sprzedaży udziałów k. 86-92).
W dniu 30 czerwca 2017 roku wW.pomiędzyG. K.oraz(...) S.A.z siedzibą wŁ., reprezentowaną przezJ. K., Prezesa Zarządu orazA. P. (1), Członka Zarządu zawarta została również Umowa wspólników dotycząca realizacji celówspółki (...) sp. z o.o.

Na podstawie § 2 powyższej Umowy, dla zapewnienia zamierzonego rozwoju spółki, strony zaakceptowały powołanieG. K.na Prezesa Zarządu spółki na okres co najmniej 3 lat (ust. 1). Wynagrodzenie powoda – jako Prezesa Zarządu – w ramach kontraktu menadżerskiego wynosić miało 33.000,00 złotych netto (+ VAT) miesięcznie (ust. 5). Wynagrodzenie powoda z tytułu świadczenia usług na rzecz(...) sp. z o.o.wynosić miało ponadto 250,00 złotych netto (+VAT) za każdą rozpoczęto godzinę pracy i tylko na zlecenie wyznaczonych przez(...) sp. z o.o.osób. Warunki współpracy(...) sp. z o.o.określić miała odrębna umowa (ust. 7).
W § 3 Umowy określone zostały szczegółowe obowiązkiG. K.jako Prezesa Zarządu(...). W szczególności, powód został zobowiązany do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania spółki – zgodnie z jej celem, umową spółki oraz kierunkami przyjętymi przez wspólników; koordynowania i nadzorowania pracy poszczególnych pionów w celu osiągnięcia przez spółkę jak najlepszej efektywności i zamierzonych wyników; czy kształtowania dobrego imienia i pozytywnego wizerunku spółki wśród pracowników oraz na rynku (ust. 1). Prezes Zarządu(...)został zobowiązany również do sumiennego i starannego wykonywania obowiązków wynikających zkodeksu cywilnego, umowy spółki, a także postanowień regulaminu organizacji zleceniodawcy i innych obowiązujących przepisów (

    umowa wspólników realizacji celówspółki (...) sp. z o.o.k. 82-85).
Ponadto, w dniu 30 czerwca 2017 roku pomiędzyG. K.a(...) sp. z o.o.w organizacji z siedzibą wT.zawarta została umowa pożyczki. Jej postanowienia były zbieżne z zawartym w/w porozumieniem. Na jej podstawie powód udzielił spółce pożyczki w kwocie 1.000.000,00 złotych. Pożyczkobiorca zobowiązał się spłacić pożyczkę z odsetkami wysokości ustalonej w oparciu o wskaźnik(...)+ 1,5% w skali roku naliczanymi od dnia wypłaty pożyczki do dnia jej zwrotu, określonego w § 2. (§ 1 umowy). Spłata uzależniona miała być od wystąpienia któregokolwiek z następujących warunków lub terminu:
-osiągnięcie przez spółkę dodatniego wyniku finansowego w poprzednim roku obrotowym poczynając od roku obrotowego 2018 oraz uzyskanie zgody Zgromadzenia Wspólników spółki na spłatę pożyczki, której Zgromadzenie Wspólników bezzasadnie odmawiać nie będzie, w takim przypadku roszczenie o zwrot pożyczki miało stać się wymagalne z dniem 14 lipca roku podjęcia uchwały w sprawie wyrażenia zgody przez Zgromadzenie Wspólników; lub
-osiągnięcie przez spółkę dodatniego wyniku finansowego za trzy kolejne lata obrotowe poczynając od roku obrotowego 2018, w takim przypadku roszczenie o zwrot pożyczki miało stać się wymagalne z dniem 14 lipca roku następującego po trzecim kolejnym roku obrotowym w którym spółka osiągnęła dodatni wynik finansowy ( § 2 ust. 1 umowy).
W przypadku niespełnienia się któregokolwiek z powyższych warunków, pożyczka miała stać się wymagalna:
-z dniem 14 lipca 2023 roku w stosunku do 50% kwoty należności głównej pożyczki i należnych oraz niezapłaconych na ten dzień odsetek;
-z dniem 14 lipca 2024 roku w stosunku do 25% kwoty należności głównej pożyczki i należnych oraz niezapłaconych na ten dzień odsetek;
-z dniem 14 lipca 2025 roku w stosunku do 25% kwoty należności głównej pożyczki i należnych oraz niezapłaconych na ten dzień odsetek. W takim przypadku spłata pożyczki nie była uzależniona od uzyskania zgody Zgromadzenia Wspólników Pożyczkobiorcy na spłatę pożyczki, jak też spełnienia innych warunków (§ 2 ust. 2 umowy pożyczki).
Niezależnie od postanowień § 2 ust. 1 i terminu wymagalności należności głównej pożyczkobiorca zobowiązany był do zapłaty na rzecz pożyczkodawcy odsetek umownych, które naliczane będą na dzień 30 czerwca każdego roku, poczynając od 30 czerwca 2018r. i płatne będą corocznie w terminie 14 dni od daty naliczenia odsetek.
Kwota pożyczki została przez powoda przelana na rachunek bankowy spółki(...)(
    umowa pożyczki k. 12-15, potwierdzenie wykonania przelewu k. 16).
Zgodnie ze sprawozdaniem finansowym za okres od 1 stycznia 2018 roku do 31 grudnia 2018 roku,spółka (...) sp. z o.o.poniosła stratę w wysokości 1.942.296,80 złotych. Suma zobowiązań spółki wyniosła na koniec 2018r. 5.394.172,37 zł (sprawozdanie finansowe za okres od 1 stycznia 2018 do 31 grudnia 2018 roku k. 93-108).
Dnia 26 czerwca 2019 roku wW.odbyło się Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników(...) sp. z o.o.z siedzibą wT.. Na podstawie uchwały nr 1, na Przewodniczącego Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników został wybranyP. Z..
Podczas Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników, Prezes Zarządu –A. P. (2)– przedstawił informację na temat aktualnej sytuacji spółki, stwierdzając, że w związku z faktem, iż spółka aktualnie nie prowadzi działalności gospodarczej i nie zatrudnia pracowników, a także z uwagi na to, że suma jej aktywów jest mniejsza od kwoty kapitału zakładowego, jak również w związku z faktem, że spółka nie posiada rezerw finansowych i nie istnieje gospodarczy sens dalszego prowadzenia działalności gospodarczej przez spółkę, Zarząd rekomenduje podjęcie uchwały o rozwiązaniu spółki i jej likwidacji.
W konsekwencji, podjęta została uchwała nr 3 w sprawie rozwiązania spółki oraz otwarcia jej likwidacji z dniem 26 czerwca 2019 roku. Uchwała została podjęta w głosowaniu jawnym (80 głosów „za” i 20 głosów „przeciw”). Przeciwko uchwale głosował pełnomocnik powodaG. K.. Uchwałą nr 4 został wybrany likwidator spółki (protokół k. 22-29, informacja odpowiadająca odpisowi pełnemu z rejestru przedsiębiorców k. 187-196).
Niniejszy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów i kserokopii dokumentów przedstawionych przez strony, co do których wiarygodności Sąd nie miał wątpliwości, a także wątpliwości tych nie zgłaszały strony postępowania.
Dla ustalenia stanu faktycznego w niniejszej sprawie nie miała znaczenia korespondencja e-mailowa załączona przez powoda do repliki na odpowiedź na pozew (korespondencja k. 133-162).

Sąd zważył, co następuje:
Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie.
Powód domagał się zasądzenia od pozwanego kwoty 1.000.000 zł z tytułu zwrotu pożyczki, udzielonej przez powoda na rzecz(...) sp. z o.o.w organizacji. Powód powołał się naart. 13 § 1 k.s.h.w zw. zart. 161 § 2 k.s.h.i wskazał, że za zobowiązania spółki w organizacji odpowiada również pełnomocnik powołany jednomyślną uchwałą wspólników.
Zgodnie zart. 13 § 1 k.s.h.za zobowiązania spółki kapitałowej w organizacji odpowiadają solidarnie spółka i osoby, które działały w jej imieniu. Zgodnie zaś zart. 161 § 2 k.s.h.spółka w organizacji może być reprezentowana przez zarząd albo pełnomocnika powołanego jednomyślną uchwałą wspólników. Pełnomocnik powołany jednomyślną uchwałą wspólników może reprezentować spółkę z o.o. tylko w okresie, gdy nie powołano w niej zarządu, albo gdy zarząd z innych przyczyn nie jest zdolny do działania. Czyli jak podkreśla się w doktrynie wyklucza się kumulację podmiotów uprawnionych do reprezentowania spółki z o.o. w organizacji. Pełnomocnik powołany jednomyślną uchwałą wspólników spółki z o.o. w organizacji jest uprawniony więc do działania za spółkę do czasu powołania organu uprawnionego do reprezentacji tego podmiotu. Tym samym, z chwilą powołania w spółce z o.o. w organizacji zarządu, wcześniej udzielone w uchwale wspólników pełnomocnictwo wygasa, a uprzednie ustanowienie zarządu wyklucza powołanie jednomyślną uchwałą wspólników pełnomocnika. Jednakże od powołania pełnomocnika w myślart. 161 § 2 k.s.h., należy odróżnić ustanowienie dla spółki w organizacji pełnomocnika do dokonywania czynności prawnych pomiędzy spółką a członkami jej zarządu (art. 210 k.sh. w zw. zart. 11 § 2 k.s.h.). W przypadku(...) sp. z o.o.w organizacji zarząd został powołany 30 czerwca 2017r. i prezesem zarządu został powód. Nie było więc potrzeby powoływania pełnomocnika jednomyślną uchwałą spółki. Jednakże w związku z koniecznością zawarcia z powodem, jako członkiem zarządu w wspólnikiem spółki umowy pożyczki, Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników podjęło uchwałę nr 3 w sprawie wyrażenia zgody na zawarcie umowy pożyczki i powołanie pełnomocnika do tej czynności z powodem. Z tego wynika, że pozwany nie był pełnomocnikiem do reprezentacji spółki z o.o. w organizacji, tylko pełnomocnikiem w rozumieniuart. 210 § 1 k.s.h.Dlatego też Sąd uznał, że pozwany nie jest odpowiedzialny za zobowiązanie z w/w umowy pożyczki.
Biorąc powyższe pod uwagę orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawieart. 98 k.p.c.