Sąd Okręgowy w Świdnicy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 202/22
Data wyroku: 2022-04-06 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: SSO Ewa Rusin
Słowa kluczowe: Oszustwo
Podstawa prawna: art. 437 § 2 kpk

Sygn. akt IV Ka 202/22

1

2WYROK

2.1W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 kwietnia 2022 r.

4Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

1Przewodniczący:

1SSO Ewa Rusin

1Protokolant:

1Magdalena Telesz

przy udziale Julity Podlewskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej,
po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2022 r.
6sprawyP. S.
7synaR.iB. z domu W.
8urodzonego (...)wG.
9oskarżonego zart. 286 § 1 kk
10na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonego
11od wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku
12z dnia 20 grudnia 2021 r. sygnatura akt II K 985/21
14uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

IV Ka 202/22

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

wyrok Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 20 grudnia 2021r. sygn. akt II K 985/21

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☒ obrońca

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒  na korzyść
☒  na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

0.11.4. Wnioski

☒

Uchylenie

☒

zmiana

2

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

P. S.

Nie został powiadomiony o rozprawie w dniu 20 grudnia 2020r.

EPO

178

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

EPO

Niekwestionowany.

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Zarzuty apelacji obrońcy oskarżonego:
1.obrazy przepisów postępowania -art. 6, art. 117 § 2, art. 378a § 2 i 7 oraz art. 406 § 1 kodeksu postępowania karnego, polegającą na naruszenia prawa oskarżonego do
obrony polegającego na tym, że pomimo niestawiennictwa obrońcy na rozprawę w dniu 20 grudnia 2021 roku i złożenia przez niego wniosku o odroczenie rozprawy z uwagi na kolizję czynności procesowych dotyczących osoby tego samego
oskarżonego, nieuwzględnienie jego wniosku, nie wyznaczenie kolejnego terminu rozprawy celem umożliwienia obrońcy złożenia uzasadnionego wniosku o uzupełniające przeprowadzenie dowodu przeprowadzonego podczas jego nieobecności, a także pominięcie możliwości wysłuchania obrońcy oskarżonego po zamknięciu rozprawy, a przed wyrokowaniem, co spowodowało wydanie przez Sąd I
instancji rozstrzygnięcia bez zapoznania się stanowiskiem obrony;
2.obrazy prawa materialnego -art. 286 § 3 Kodeksu karnegopolegającą na niezastosowaniu tego przepisu i pominięciu przy ocenie stopnia kary godności czynu
przypisanego oskarżonemu takich okoliczności jak rodzaj wyrządzonej szkody oraz sposób i okoliczności popełnienia czynu, co w konsekwencji doprowadziło do przypisania czynu nieodpowiadającego stopniowi jego społecznej szkodliwości;
3.rażącej niewspółmierności orzeczonej wobec oskarżonego kary poprzez orzeczenie bezwzględnej kary pozbawienia wolności w wymiarze 6 miesięcy, podczas gdy jedyną przesłanką zastosowania tego rodzaju kary była jedynie uprzednia karalność oskarżonego, zaś pominięte zostały pozostałe dyrektywy wymiaru kary, o których mowa wart. 53 § 1 i 2 Kodeksu karnego.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Obrońca oskarżonego z wyboruadw. K. M.o rozprawie wyznaczonej na 20 grudnia 2021r. (na której przeprowadzono przewód sądowy i wydano zaskarżony wyrok) powiadomiony został w dniu 15 listopada 2021r. Tenże obrońca w dniu 15 grudnia 2021r. zwrócił się o zmianę terminu rozprawy wobec kolizji spraw dotyczących oskarżonego, w piśmie wskazując sygnatury dwóch spraw ( o zarządzenie wykonania kary pozbawienia wolności), wyznaczonych także na 20 grudnia 2021r. przed Sądem Rejonowym w Gdyni.
Sąd I instancji przed rozprawą - choć powinien - wniosku nie rozpoznał, a w przypadku nie uwzględnienia wniosku wskazując chociażby na argumentację wynikającą zart. 37a. 1.ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze, tj. że adwokat wykonujący zawód w kancelarii adwokackiej obowiązany jest zapewnić zastępstwo w przypadku urlopu lub innej przemijającej przeszkody tak, aby prowadzone przez niego sprawy nie doznały uszczerbku, tym bardziej że obrona w niniejszej sprawie nie jest obligatoryjna.
Wobec omawianego wniosku obrońca na rozprawę się nie stawił, ale – wobec zaniechania rozpoznania przez sąd wniosku przed terminem rozprawy - jego niestawiennictwo należało przecież uznać za usprawiedliwione, tym bardziej, że obrońca dotychczas nie składał wniosku o zmianę terminu, więc przedmiotowy wniosek miał charakter incydentalny.
Natomiast sąd orzekający na rozprawie wniosku obrońcy o odroczenie terminu nie uwzględnił, po czym uznając obecność oskarżonego za nieobowiązkową prowadził rozprawę bez udziału oskarżonego (art. 374 § 1 kpk) i obrońcy, następnie wydał zaskarżony wyrok. Słusznie tu podnosi apelujący, iż przepisyart. 378 a § 1 , § 2 i § 3 kpkw razie usprawiedliwionego niestawiennictwa obrońcy i oskarżonego, zawiadomionych o terminie, pozwalają sądowi – w szczególnie uzasadnionych wypadkach - na prowadzenie postępowania dowodowego podczas nieobecności oskarżonego, jednakże w takim wypadku oskarżonego lub obrońcę należy wezwać lub zawiadomić o nowym terminie rozprawy z pouczeniem o jakim mowa wart. 378a § 7 kpktj. o możliwości złożenia wniosku o uzupełniające przeprowadzenie dowodu przeprowadzonego podczas nieobecności. Istotnie, jak to podnosi apelujący, sąd I instancji nie wskazał w protokole rozprawy okoliczności uzasadniających „szczególnie uzasadniony wypadek” zart. 378 a § 1 kpkdla prowadzenia postępowania dowodowego pod nieobecność oskarżonego i usprawiedliwioną nieobecność jego obrońcy.
Uchybienie to skutkowało ponoszoną przez apelującego niemożnością prowadzenia realnej obrony oskarżonego, zarówno w zakresie prawidłowej kwalifikacji prawnej czynu jak i wymiaru kary.
Sąd Okręgowy zwraca też uwagę, że w aktach sprawy brak dokumentu dowodzącego powiadomienie oskarżonegoP. S.o terminie rozprawy wyznaczonej na 20 grudnia 2021r.
Wedle dostępnych danych informatycznych, zawartych w systemie SĘDZIA 2, zawiadomienie o terminie zostało wysłane do oskarżonego, osadzonego w Zakładzie Karnymul. (...),(...)-(...) G.. Wydruk EPO ( elektronicznego pokwitowania odbioru) przesyłki adresowanej do oskarżonego dowodzi, że zawiadomienie dla oskarżonego zostało doręczone wyłącznie osobie uprawnionej do odbioru przesyłki w dniu 15.11.2021r., podpisującej się jako(...). Niestety we wskazanym systemie informatycznym brak jakiejkolwiek dalszej adnotacji o doręczeniu zawiadomienia o rozprawie oskarżonemu. W takiej sytuacji nieuprawnione pozostaje uznanie sądu I instancji o zawiadomieniu oskarżonego o terminie rozprawy, co nie pozostaje bez znaczenia także w kontekście braku doręczenia pouczenia oskarżonemu o możliwości złożenia wniosku o doprowadzenie na rozprawę (art. 353 § 3 kpk).
Stwierdzone uchybienia prawa procesowegoart. 117 § 2 kpk,art. 378 a §1, § 2,§3 i § 7 kpkw oczywisty i rażący sposób naruszyły prawo oskarżonego do obrony, zdefiniowane wart. 6 kpk, przez to mają wpływ na treść zaskarżonego wyroku w rozumieniuart. 438 pkt. 2)kpk.
Uwzględnienie zarzutu 1-go apelacji skutkujące orzeczeniem kasatoryjnym i skierowaniem sprawy do ponownego przez sąd I instancji rozpoznania powodują, że odnoszenie do zarzutów 2-go obrazy prawa materialnego i 3-go rażącej niewspółmierności kary stało się bezprzedmiotowe (art. 436 kpk).

Wniosek

o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kłodzku.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Opisano w sekcji 3.1 wyżej

3.2.

zarzut apelacji prokuratora :
rażącej niewspółmierności kary, polegającej na wymierzeniu oskarżonemu kary 6 miesięcy pozbawienia wolności za przestępstwo określone wart. 286 § 1 k.k, podczas gdy z okoliczności sprawy wynika, że wymierzona oskarżonemu kara jest nieadekwatna do winy oskarżonego oraz stopnia społecznej szkodliwości zarzuconego oskarżonemu czynu, albowiem oskarżonyP. S.wcześniej był wielokrotnie karany za popełnienie tego rodzaju przestępstw, z popełniania których uczynił sobie stałe źródło dochodów oraz działał umyślnie z zamiarem bezpośrednim wykorzystując niewiedze i zaufanie pokrzywdzonego, a zarazem orzeczona wobec oskarżonego kara pozbawienia wolności w dolnym wymiarze ustawowego zagrożenia nie spełnia również warunków prewencji ogólnej oraz szczególnej;

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Odnoszenie się do zarzutu jest przedwczesne wobec słuszności zarzutu apelacji obrońcy skutkującej orzeczeniem kasatoryjnym (art. 436 kpk).

Wniosek

O zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie wobec oskarżonego kary 1 roku pozbawienia
wolności za przestępstwo zart. 286 § 1 k.k

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Odnoszenie się do wniosku jest przedwczesne wobec słuszności zarzutu apelacji obrońcy skutkującej orzeczeniem kasatoryjnym (art. 436 kpk).

4

OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Brak dowodu o powiadomieniu oskarżonegoP. S.o terminie rozprawy wyznaczonej na 20 grudnia 2021r.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

Rozprawy nie przeprowadza się, jeżeli osoba uprawniona nie stawiła się a brak dowodu, że została o rozprawie powiadomiona (art. 117 § 2 kpk).

5

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☒art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Sąd I instancji procedował z obrazą przepisów postępowania, mających wpływ na treść wyroku (art. 117 § 2 kpk,art. 374 a § 1 ,§ 2, § 3 i § 7 kpk, skutkujących naruszeniem prawa oskarżonego do obrony zart. 6 kpk.

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Przeprowadzenie przewodu sądowego w całości z poszanowaniem prawa oskarżonego do obrony.

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

6

Koszty Procesu

7

PODPIS

SSO Ewa Rusin

0.11.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Orzeczenie o winie i karze

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

0.11.4. Wnioski

☒

uchylenie

☐

zmiana

0.11.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

2

Podmiot wnoszący apelację

prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

wymiar kary

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

0.11.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana