Sąd Apelacyjnyw Warszawie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 47/22
Data wyroku: 2022-06-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Piotr Schab, Przemysław W. Radzik, Dariusz Drajewicz
Słowa kluczowe: Pranie brudnych pieniędzy
Podstawa prawna: art.299 kk

Sygn. akt II AKa 47/22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 14 czerwca 2022 r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie w II Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący: Sędzia SA   Piotr Schab
Sędziowie:    SA  Przemysław W. Radzik
SR (del.) Dariusz Drajewicz (spr.)
Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Rucińska
przy udziale Prokuratora Marka Deczkowskiego
po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2022 r.
sprawyK. P. (1),
synaJ.iH.,
urodzonego w dniu (...)wM.,
oskarżonego o przestępstwa zart. 258  § 1 k.k.;art. 271§ 1 i 3 k.k.iart. 273 k.k.przy zast.art. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 12 § 1 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.;
art. 299 § 1, 5 i 6 k.k.w zw. zart. 12 § 1 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.
na skutek apelacji wniesionej przez Prokuratora
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 22 października 2021 r.,  sygn. akt XVIII K 24/21
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II AKa 47/22

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1
CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1
Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 22 października 2021 r., XVIII K 24/21

1.2
Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3
Granice zaskarżenia

1.1.1
Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.1.2
Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany wart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4
Wnioski

☒

Uchylenie

☐

zmiana

2
Ustalenie faktów w związku z dowodamiprzeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

1.5
Ustalenie faktów

1.1.3
Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.
1.1.

Nie dotyczy

1.1.4
Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.
2.1.

Nie dotyczy

1.6
Ocena dowodów

1.1.5
Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

Nie dotyczy

1.1.6
Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

Nie dotyczy

3
STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mogący mieć wpływ na jego treść, polegający wyrażeniu błędnego poglądu, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i ustalone na jego podstawie okoliczności nie dają podstaw do przyjęcia, że oskarżonyK. P. (1)dopuścił się zarzucanego im w pkt. I części wstępnej wyroku czynu zart. 258 § 1 k.k.i uniewinnienie go w tym zakresie, a w konsekwencji tego również wyeliminowanie z opisu czynu z pkt. II działalności oskarżonego w ramach zorganizowanej grupy przestępczej pomimo, że zebrane w sprawie dowody, właściwie ocenione z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, a w szczególności wyjaśnienia i zeznaniaP. D.,M. H.,D. T.oraz złożone w początkowym okresie wyjaśnieniaR. B., wskazujące na istnienie grupy o wyznaczonych celach przestępczych, tj. wystawianiu poświadczających nieprawdę faktur VAT, prowadzącej systematyczną działalność przestępczą przy wykorzystaniu tych samych możliwości i osób, w której działalności udział w poszczególnych przestępstwach stanowiących cel jej działania brał przez okres ponad trzech lat równieżK. P. (1), akceptując ww. cele i zlecając wystawianie konkretnych, poświadczających nieprawdę dokumentów, a następnie wykonując również operacje na rachunkach bankowych konieczne do ich uwiarygodnienia, prowadzą do wniosku przeciwnego.
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mogący mieć wpływ na jego treść, polegający wyrażeniu błędnego poglądu, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i ustalone na jego podstawie okoliczności nie dają podstaw do przyjęcia, że oskarżonyK. P. (1)dopuścił się zarzucanego im w pkt. III części wstępnej wyroku czynu zart. 299 § 1, 5 i 6 k.k.w zw. zart. 12 § 1 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.i uniewinnienie go w tym zakresie, pomimo, że zebrane w sprawie dowody, właściwie ocenione z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, a w szczególności wyjaśnienia i zeznaniaP. D.,M. H.,D. T.oraz złożone w początkowym okresie wyjaśnieniaR. B., wyjaśnienia samegoK. P. (1), dokumentacja bankowa dotycząca zlecanych operacji oraz dokumentacja uzyskana z(...)- (...)Skarbowego wO.i Urzędu Skarbowego wO.wskazują jednoznacznie, iż dokonywane przezK. P.transakcje były związane z popełnieniem czynów zabronionych, które stanowiły źródło korzyści poddanych „procesowi prania", a realizowane przez banki zlecenia płatności za towary i usługi ujęte w fikcyjnych fakturach miały na celu upozorowanie realności rzekomo prowadzonej działalności i tym samym zmierzały do zalegalizowania pieniędzy pochodzących z przestępstwa.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

W orzecznictwie został już utrwalony pogląd odnoszący się do wadliwie konstruowanych zarzutów apelacyjnych przez podmioty kwalifikowane. Zacytować wypada, za np. wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 2 marca 2022 r. (II AKa 391/20,L.), że błąd w ustaleniach faktycznych odnośnie do przebiegu określonego zdarzenia będącego przedmiotem procesu karnego zazwyczaj ma swoje źródło w naruszeniu określonych przepisów postępowania karnego ze sfery gromadzenia i oceny dowodów. Dokonane przez sąd meriti ustalenia faktyczne są bowiem efektem etapu gromadzenia przez ten sąd dowodów, a następnie ich oceny zgodnie z zasadą określoną wart. 7 k.p.k.W ramach tej oceny dowody uznane przez sąd za wiarygodne stanowią podstawę dokonanych ustaleń faktycznych, zaś te które zostały uznane za pozbawione takiego waloru nie znajdują żadnego odzwierciedlenia w treści tych ustaleń. Zatem błędne ustalenia faktyczne są najczęściej skutkiem dokonania dowolnej (błędnej) oceny określonych dowodów (obrazaart. 7 k.p.k.), bądź też pominięcia określonych dowodów przy ich analizie i ocenie (obrazaart. 410 k.p.k.) lub też wynikiem innego rodzaju uchybień procesowych związanych z przeprowadzonym postępowaniem dowodowym.
W kontekście tego zaznaczyć należy, że prokurator wadliwie zakwalifikował uchybienia sądu a quo, jako błąd w ustaleniach faktycznych, gdyż w istocie sąd ten naruszył przepisy prawa procesowego, których prokurator nie potrafił in extenso wyrazić kwalifikując zarzut, jednakże opisując go w treści petitum apelacji. Zamieszczone w tej części środka zaskarżenia odwołania do właściwej oceny „z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego” zebranych w sprawie dowodów w istocie prowadzi do stwierdzenia, że oskarżyciel stawia zarzut naruszeniaart. 7 k.p.k.(z którego dyspozycji wynika, że organy postępowania kształtują swe przekonanie na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego), a także naruszeniaart. 410 k.p.k.(który zobowiązuje sąd orzekający do oparcia swojego rozstrzygnięcia na wszystkich okolicznościach ujawnionych w toku rozprawy głównej).
Naruszenie tych przepisów, przekłada się następnie na wystąpienie błędu w ustaleniach faktycznych w zakresie oceny udziału oskarżonego, jako sprawcy zarzucanych mu przestępstw kwalifikowanych zgodnie z zarzutami aktu oskarżenia i wynikających z tego konsekwencji.
In concreto, sąd a quo potwierdza okoliczność dokonania przelewów. Stwierdza w uzasadnieniu:
„Oczywiście fakt dokonania przelewów z rachunku firmy prowadzonej przez oskarżonego w łącznej kwocie 6.808.262,60 złotych na rachunki bankowe prowadzone na rzecz(...)oraz w łącznej kwocie 232.216 złotych na rachunek bankowy prowadzony na rzecz(...) sp. z o.o.(…) jest niewątpliwy”.
Następnie sąd okręgowy podejmuje się rozważań odnośnie do przestępstwa bazowego, wskazując:
„Przestępstwem bazowym, z którego pochodzić mogą środki będące przedmiotem czynu zart. 299 k.k., może oczywiście być przestępstwo zart. 56 1 k.k.s.Sam prokurator w treści zarzutu odwołuje się do uszczuplenia podatku VAT, do zapłaty, jakiego była zobowiązanaspółka (...)‘P.i Spółka’, za kwotę uszczuplenia, przyjmując sumę podatku VAT wynikającego z nierzetelnych faktur VAT - 2.242.357,70 zł. Problem polega jednak na tym, czy można uznać, że kwoty będące przedmiotem czynności oskarżonego — dokonanych przelewów bankowych pochodzą z korzyści związanych z popełnieniem czyn”.
Po takiej treści, sąd a quo podaje, że :
„podziela stanowisko Sądu Najwyższego zaprezentowane w uzasadnieniu wyroku z dnia 5 marca 2015 r. sygn. III K.K. 407/14 Lex 1678967, który przyjął, że przedmiotem czynności wykonawczych przestępstwa zart. 299 § 1 k.k.może być także nienależna korzyść uzyskana w związku z popełnieniem czynu zabronionego zart. 56 § 1 k.k.s.w postaci nieodprowadzonego podatku od towarów i usług”.
Później sąd ten stwierdza, że:
„w perspektywie znamion przestępstwa prania brudnych pieniędzy owa korzyść musi być jednak identyfikowalna, to znaczy pozwalająca na ustalenie, że konkretna czynność odnosząca się do wartości majątkowych znajdujących się w majątku sprawcy przestępstwa zart.56 § 1 k.k.s.odnosi się właśnie do tej części majątku, który powinien być odprowadzony w formie podatku”.
Następnie sąd a quo cytuje fragment uzasadnienia Sądu Najwyższego, uznając, że sprawa czynu bazowego została zamknięta.
Z powyższych wypowiedzi sądu I instancji w żaden sposób nie wynika, czy sąd a quo ustalił, a jeśli tak, to na podstawie jakich dowodów, czy czyn bazowy (zwany także pierwotnym) w zakresie wypełnienia jego znamion przedmiotowych urzeczywistnił się, czy też występują dowody, które dowodzą twierdzenia przeciwnego.
Innymi słowy, sąd a quo – mimo takiego obowiązku – w żaden sposób nie odniósł się jednoznacznie do tego, czy wystąpiły przedmiotowe elementy czynu bazowego, określanego też jako pierwotny (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 czerwca 2021 r., II KK 245/21,L.).
Sąd I instancji przedstawił jedynie luźne, bezpośrednio niepowiązane ze sobą tezy własne lub obce, które nie prowadzą do żadnych jednoznacznych wniosków, w szczególności nie wskazują, że sąd ten wypełnił podstawowy a wyżej wymieniony obowiązek orzeczniczy.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest to, czy czyn bazowy (pierwotny) w przedmiotowej sprawie zaistniał, a nie czy mógł zaistnieć. Stwierdzenie sądu a quo, że czynem tym „może oczywiście być przestępstwo zart.56 1 k.k.s.” w żaden sposób nie wypełnia tego obowiązku.
Prawidłowo przeprowadzony przewód sądowy, a w konsekwencji prawidłowo przeprowadzone i ocenione dowody powinny prowadzić do jednoznacznych ustaleń potwierdzających albo wykluczających byt czynu bazowego. Brak takich jednoznacznych ustaleń wynika z naruszeniaart. 7 k.pk. iart. 410 k.p.k.i w konsekwencji prowadzi – w warunkach niniejszej sprawy – do błędnych ustaleń w zakresie zarzucanego oskarżonemu udziału w zorganizowanej grupie przestępczej. Skoro sąd a quo nie ustalił, czy wypełniono znamiona przedmiotowe czynu bazowego w ramach przestępstwa kwalifikowanego zart. 299 k.k., to nie mógł ustalić prawidłowo okoliczności odnoszących się do zarzutu działania w zorganizowanej grupie przestępczej, który pozostaje ściśle powiązany z przypisywanym zachowaniem oskarżonego zarzucanego mu na podstawieart. 299 k.k.w warunkach niniejszej sprawy.
Przepisart. 410 k.p.k.zobowiązuje sąd orzekający do oparcia swojego rozstrzygnięcia na wszystkich okolicznościach ujawnionych w toku rozprawy głównej. Sąd powinien dostrzegać i uwzględniać wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia dowody i wynikające z nich okoliczności faktyczne (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 2018 r., II KK 221/18,L.).
W przedmiotowej sprawie sąd a quo naruszył te obowiązki, a jego wyrok nie stanowi wyniku analizy całokształtu okoliczności ujawnionych na forum rozprawy. Istotąart. 410 k.p.k.jest to, że wyrok musi stanowić wynik analizy całokształtu ujawnionych okoliczności (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2018 r., II KK 210/18,L.).
Sąd a quo, naruszającart. 410 k.p.k., w konsekwencji uchybiłart. 7 k.p.k., albowiem przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochronąart. 7 k.p.k.wtedy, gdy stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających tak na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 2019 r., V KK 160/19,L.).
Dodatkowo zauważyć należy w odniesieniu do zarzutu udziału oskarżonego w zorganizowanej grupie przestępczej, że sąd a quo – jak wynika z treści uzasadnienia – stwierdził, że „w okresie co najmniej od stycznia 2008 r. do 5 maja 2011 r. na terenie województwa(...)funkcjonowała zorganizowana grupa przestępcza, w skład której wchodzili między innymiM. H.,R. B.,A. B.iP. D.mająca na celu popełnianie przestępstw przeciwko wiarygodności dokumentów polegających na wystawianiu faktur VAT potwierdzających wykonanie rzekomych usług przez różne spółki prawa handlowego, podczas gdy rzeczywistości do świadczenia takich usług dochodziło. Za wystawienie faktur VAT mających dokumentować fikcyjne zakupy usług nabywcy płacili kwotę odpowiadającą części kwoty podatku VAT z faktury. Nabywcy wykorzystywali wystawione faktury VAT w celu pomniejszenia własnych zobowiązań podatkowych. Jednym z nabywców nierzetelnych faktur VAT był oskarżonyK. P. (1)”.
Jak podaje w dalszej części uzasadnienia sąd a quo: „K. P. (1)w celu uzyskiwania nierzetelnych faktur za pośrednictwemM. H.nawiązał kontakt zR. B.. ZM. H.ustalił sposób współpracy i uzgodnił, że koszt faktury będzie wynosił 18% kwoty brutto.K. P. (1)spotykał się zR. B.i przekazywał informacje niezbędne dla wystawienia powyżej wskazanych faktur VAT, jak danePrzedsiębiorstwa (...)i Spółka" z/s wW., numer NIP, przedmiot transakcji, ceny jednostkowe oraz wartość transakcji, a następnie odbierał te dokumenty w biurzefirmy (...)i Spółka wW.przyul. (...). Zdarzało się, że w spotkaniach zK. P. (1)pozaR. B.uczestniczyłM. H.. Jako dowód dokonania zapłaty kwot widniejących na fakturachK. P. (1)wystawiał dowody zapłaty gotówką(...)oraz w przypadku części faktur dokonano przelewów (opisanych w dalszej części uzasadnienia) z rachunku bankowegoPrzedsiębiorstwa (...)i Spółka" na rachunki firm wystawców faktur.K. P. (1)sporządzał również protokoły odbioru robót budowlanych, umowy i dokumentację budowlaną niezbędną do odbioru robót. Za wystawienie fakturK. P. (1)płacił osobom wystawiającym dokumenty 18% ich wartości brutto, tj. łącznie nie mniej niż 2.242.970 złotych”.
Co więcej, zdaniem sądu I instancji, „w okresie od stycznia 2008 roku do 5 maja 2011 roku wW.K. P. (1)zakupił 5 faktur VAT dokumentujących rzekomą sprzedaż usług budowlanych o łącznej wartości brutto 1.4 19.898,50 złotych, w tym podatek VAT 250.348,50 złotych oraz 22 faktury VAT dokumentujące rzekomą sprzedaż usług budowlanych o łącznej wartości brutto 11.041.051,20 złotych, w tym podatek VAT 1.991.009,20 złotych”.
Nie można zaprzeczyć, że z tych treści zawartych w uzasadnieniu sądu a quo nie wynika, aby oskarżony działał okazjonalnie. Twierdzenia te wskazują na regularność kontaktów oskarżonego z osobami, które – zdaniem sądu a quo – należały do zorganizowanej grupy przestępczej. Liczba faktur, jak i też kwota wyklucza przypadkowość kontaktów oskarżonego z osobami, których sąd a quo identyfikuje jako członków grupy. Poza tym zorganizowanie, to nie tylko struktura "pionowa" z przywódcą kierującym działaniem, ale też "pozioma" ze stałym z reguły gronem uczestników koordynujących działania grupy według ustalonych reguł. Istotne jest, że grupa nie nawiązuje kontaktów dla dokonania pojedynczych przestępstw, lecz z góry zakłada systematyczne ich popełnianie – tak w warunkach przedmiotowej sprawy, co wyraźnie wynika z treści uzasadnienia sądu a quo (vide: np. wyroki Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 7 marca 2013 r., II AKa 25/12, KZS 2013, Nr 7–8, poz. 71; tak samo Sądu Apelacyjnego w Szczecinie w z dnia 13 lutego 2014 r., II AKa 5/14,L.).
Reasumując, przeprowadzona przez sąd a quo ocena dowodów ma charakter uogólnień pozostających w sprzeczności z podstawowymi zasadami procesu karnego wyrażonymi wart. 7, art. 4 i art. 410 k.p.k., z których wynika, że organ postępowania kształtuje swoje przekonanie na podstawie wszystkich dowodów prawidłowo ujawnionych na rozprawie (korzystnych i niekorzystnych dla oskarżonego), a nie tylko – jak w niniejszej sprawie – na podstawie ogólnych informacji o przebiegu zdarzeń, wynikających z dowolnie wybranych i ocenionych dowodów (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2020 r., IV KK 156/19,L.). Błędy te nie pozwoliły sądowi meriti jednoznacznie ustalić okoliczności sprawy, w tym czynu pierwotnego w ramach przestępstwa zart. 299 k.k., a w konsekwencji nie pozwoliły także prawidłowo ustalić i cenić okoliczności odnoszących się do – ściśle wiążącej się z bytem tego czynu - zarzutu działania w zorganizowanej grupie przestępczej.

Wniosek

o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wniosek zasadny na podstawie wyżej opisanego zarzutu.

4
OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Nie dotyczy

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

Nie dotyczy

5
ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

1.7
Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

1.1.7
Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☒art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Uwzględniwszy uchwałę Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 2019 r., I KZP 3/19 (L.), uznać należy, że w niniejszej sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości przed sądem pierwszej instancji. W kontekście wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego rozstrzygnięcia w kwestii odpowiedzialności karnej oskarżonego, czynności procesowe, które w toku przewodu sądowego podejmował sąd okręgowy, były w istocie nieprzydatne dla osiągnięcia tego celu, jako że z obiektywnego punktu widzenia nieprowadzące do możliwości poczynienia trafnych ustaleń przez sąd pierwszej instancji, w zakresie przestępstwa bazowego ocenianego przez pryzmat znamionart. 299 k.k., a w konsekwencji także prowadzące do braku trafności oceny zarzutów aktu oskarżenia odnoszących się do udziału oskarżonego w zorganizowanej grupie przestępczej. Określenie tzw. przestępstwa bazowego stanowi konieczny element ustalenia, że doszło do realizacji znamion przestępstwa zart. 299 § 1 k.k.(por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 20 maja 2013 r., III KK 455/12, z dnia 4 października 2010 r., III_KK_28/11, OSNKW 2011/11/101; uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2013 r., I KZP 19/13, OSNKW 2014/1/1, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2013 r., I KZP 20/13, OSNKW 2014/1/2).
Przy czym ustalając te kwestie (istotne dla oceny zasadności aktu oskarżenia), jeżeli dla sądu pierwszej instancji – w składzie podstawowym, który rozpoznawał sprawę – przeprowadzenie pełnego przewodu sądowego w celu poczynienia ustaleń charakteryzowała szczególna zawiłość, to sąd mógł rozpoznać sprawę w składzie kwalifikowanym (art. 28 § 3 k.p.k.). Sąd a quo nie mógł jednakże zaniechać ustalenia, czy przestępstwo bazowe zaistniało, czy też nie, jak i też przełożenia konsekwencji tych ustaleń na odpowiedzialność oskarżonego w zakresie wszystkich stawianych mu zarzutów, w szczególności odnoszących się do udziału w zorganizowanej grupie przestępczej.
Zamieszczone w uzasadnieniu wyroku stwierdzenia sądu okręgowego, z których wynika, że takich ustaleń jednoznacznie nie poczynił, wskazują, że cały przewód sądowy został przez sąd okręgowy przeprowadzony wadliwie, a zatem występuje konieczność jego powtórzenia w całości.

1.1.8
Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd okręgowy powinien przeprowadzić przewód sądowy w całości, nie uchybiając konieczności ustalenia, czy czyn bazowy (pierwotny) co najmniej w zakresie przedmiotowych elementów wystąpił, czy też nie. Jak trafnie zauważa się w orzecznictwie, w ustaleniu realizacji znamion przestępstwa zart. 299 § 1 k.k., w tym znamienia pochodzenia "wartości majątkowych stanowiących brudne pieniądze", sąd zachowuje samodzielność jurysdykcyjną w granicach wyznaczonych treściąart. 7 i 8 k.p.k.(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 czerwca 2021 r., II KK 245/21,L.). Poczynione ustalenia w zakresie wystąpienia albo nie czynu bazowego (pierwotnego) w ramach typu przestępstwa kwalifikowanego zart. 299 § 1 k.k., sąd meriti następnie wykorzysta, czyniąc prawidłowe ustalenia odnośnie do udziału oskarżonego w zorganizowanej grupie przestępczej w ramach opisanych w zarzutach aktu oskarżenia.
Sąd ten powinien poczynić prawidłowe ustalenia faktyczne, które będą wynikały z całokształtu wszystkich dostępnych dowodów i okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, rozstrzygając, czy oskarżony popełnił zarzucane mu przestępstwa przedstawione zarzutach aktu oskarżenia.

6
Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

IV

Z uwagi na treść orzeczenia kasatoryjnego i potrzeby rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, nie zachodziła konieczność orzekania w przedmiocie kosztów.

7
PODPIS

Piotr Schab
Przemysław W. Radzik Dariusz Drajewicz (spr.)

1.8
Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Całość wyroku

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany wart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

Zmiana