Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 520/21
Data wyroku: 2021-11-02 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Wojciech Paluch
Słowa kluczowe: Emerytura pomostowa
Podstawa prawna: art.3, art.4 i art.49 ustawy z dnia  19.12.2008r. o emeryturach pomostowych

Sygn. akt III U 520/21

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 2 listopada 2021 r.
Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący – SSO Wojciech Paluch
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Dorota Lichocka
przy udziale
po rozpoznaniu w dniu 2 listopada 2021 r. w Tarnobrzegu
na rozprawie
sprawyA. Z.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
o prawo do emerytury pomostowej
na skutekA. Z.
odZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
z dnia 21 czerwca 2021 r. znak:(...)
I.oddala odwołanie,
II.zasądza od wnioskodawcyA. Z.na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.kwotę 180 zł (słownie: sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt III U 520/21

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 21.06.2021r. znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR., po rozpatrzeniu wnioskuA. Z.z dnia 26.02.2021r. odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury pomostowej. Jako podstawę prawną decyzji powołał przepisy ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS (Dz.U z 2021r., poz. 291 ze zm.) orazustawę z dnia 19.12.2008r. o emeryturach pomostowych(Dz. U. z 2018r., poz. 1924). Organ rentowy przytoczył treść przepisuart. 4 ustawy o emeryturach pomostowychi uzasadniał, że wnioskodawca nie udowodnił okresu pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze wynoszącego co najmniej 15 lat, przed dniem 01.01.1999r. nie wykonywał prac w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy pomostowej lub art. 32 i art. 33 ustawy emerytalnej oraz nie udowodnił rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą. Organ rentowy, jako staż pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze, wskazał uwzględniony 1 miesiąc i 20 dni (okres zatrudnienia od 12.10.2020r. do 30.11.2020r.). Organ rentowy przyjął za udowodniony ogólny staż ubezpieczeniowy w wymiarze 41 lat, 11 miesięcy i 10 dni. Do pracy w szczególnych warunkach organ rentowy nie zaliczył okresów od 18.11.1980r. do 31.12.2000r. z tytułu zatrudnienia w Samodzielnym Publicznym Zespole Zakładów Opieki Zdrowotnej, ponieważ wymienione w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. prace z wykazu A, dział XIV, poz. 24 można zaliczyć do wykonywanych w szczególnych warunkach pod warunkiem, że są wykonywane stale, bezpośrednio i w pełnym wymiarze na stanowiskach wymienionych w wykazie. Organ rentowy uzasadniał, że praca na stanowisku KierownikaD.(...)Sanitarnego oraz Kierownika Rejonowej(...), na których był zatrudniony wnioskodawca nie spełnia kryterium zawartego w ww. przepisach.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyłA. Z.. Podnosił, że od 18.11.1980r. pracował w Wojewódzkiej Kolumnie(...)Sanitarnego wT.na stanowiskach kierowcy, dyspozytora transportu, inspektora gosp. samochodowej, następnie od kwietnia 1990r. do 31.12.2000r. kierownika Rejonowej(...)wS.i od 01.01.2001r. jako kierownikD.(...)Sanitarnego. Argumentował, że nadzorował pracę kierowców ambulansów sanitarnych oraz mechaników samochodowych pracujących w kanałach naprawczych. Wywodził, że był to nadzór inżynieryjno-techniczny w pełnym wymiarze czasu pracy, tj. 8 godzin na dobę.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Podnosił, że wnioskodawca zajmował stanowiska kierownicze, które oprócz nadzorowania pracy podległych pracowników wymagały również wykonywania szeregu prac administracyjno-biurowych związanych z prowadzeniem odpowiedniej dokumentacji. Nie można stwierdzić, że wnioskodawca wykonywał prace w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przy stanowiskach: kierowcy samochodu uprzywilejowanego, kierowcy samochodu specjalnego, kierowcy samochodu sanitarnego, kierowcy karetki, kierowcy-sanitariusza i mechanika samochodowego. Podkreślił, że wnioskodawca nie udokumentował rozwiązania stosunku pracy.
Na rozprawie w dniu 02.11.2021r. wnioskodawca sprecyzował żądanie zawarte w odwołaniu w ten sposób, że domagał się zmiany zaskarżonej decyzji i uznania, że wykonywał pracę w szczególnych warunkach w okresie od dnia 18.11.1980r. do dnia 31.12.2000r. (w Wojewódzkiej Kolumnie(...)Sanitarnego wT.) oraz od dnia 01.01.2001r. do dnia 31.12.2008r. w(...) Szpital (...)wS.. Przyznał, że w dalszym ciągu pozostaje w zatrudnieniu u ostatniego pracodawcy. Pełnomocnik organu rentowego wnosił o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
ustalił i zważył, co następuje:
WnioskodawcaA. Z.,urodzony (...),ukończył 60 lat w dniu (...)Legitymuje się ogólnym stażem ubezpieczeniowym w wymiarze łącznym 41 lat, 11 miesięcy i 10 dni (karta przebiegu zatrudnienia, k. 19 akt ZUS). Posiada uwzględniony przez organ rentowy staż pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze w wymiarze 1 miesiąc i 20 dni (okres zatrudnienia od 12.10.2020r. do 30.11.2020r.). Powyższe okoliczności są niesporne.
W dniu 21.12.2020r. wystąpił do organu rentowego z wnioskiem o emeryturę pomostową. Decyzją z dnia 20.01.2021r. organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do powyższego świadczenia.
Z kolejnym wnioskiem o emeryturę pomostową wystąpił w dniu 26.02.2021r. Zaskarżoną decyzją z dnia 21.06.2021r. organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury pomostowej uzasadniając, że wnioskodawca nie udowodnił okresu pracy w warunkach szczególnych lub o szczególnym charakterze wynoszącego co najmniej 15 lat, przed dniem 01.01.1999r. nie wykonywał prac w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy pomostowej lub art. 32 i art. 33 ustawy emerytalnej oraz nie udowodnił rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą.
Na rozprawie w dniu 02.11.2021r. wnioskodawca przyznał, że w dalszym ciągu pozostaje w zatrudnieniu u ostatniego pracodawcy. Wywodził, że gdyby już rozwiązał stosunek pracy, to zostałby bez pracy i bez emerytury po odmownej decyzji ZUS. Oświadczył, że po uznaniu okresu pracy w szczególnych warunkach jest gotowy natychmiast rozwiązać swój stosunek pracy.

/Dowód:

- dokumenty zalegające w aktach rentowych dot. wnioskodawcy./
Podstawą prawną żądania wnioskodawcy są przepisyustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych(Dz.U. z 2018r. poz. 1924 j. t.). Ustawa ta ma charakter przejściowy, ograniczając prawo do uzyskania świadczenia do osób urodzonych po dniu 31 stycznia 1948r., które prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze rozpoczęły przed dniem 1 stycznia 1999r. Celem tej ustawy jest ograniczenie kręgu uprawnionych do emerytury z powodu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze do mniejszej liczby sytuacji uzasadnionych rzeczywistą koniecznością przejścia na emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego, w których oczekiwania osób, które rozpoczęły wykonywanie takiej pracy na starych zasadach na wcześniejsze przejście na emeryturę powinny zostać zaspokojone (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2012 r., II UK 164/11, OSNP 2013, nr 5-6, poz. 62 i z dnia 4 września 2012 r., I UK 164/12, LEX nr 1284720).
Zgodnie z treściąart. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych(Dz.U. z 2018r. poz. 1924 j. t.) prawo do emerytury pomostowej, z uwzględnieniemart. 5-12, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:
1) urodził się po dniu 31 grudnia 1948 r.;
2) ma okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze wynoszący co najmniej 15 lat;
3) osiągnął wiek wynoszący co najmniej 55 lat dla kobiet i co najmniej 60 lat dla mężczyzn;
4) ma okres składkowy i nieskładkowy, ustalony na zasadach określonych w art. 5-9 i art. 11 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i co najmniej 25 lat dla mężczyzn;
5) przed dniem 1 stycznia 1999 r. wykonywał prace w szczególnych warunkach lub prace w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy lub art. 32 i art. 33 ustawy o emeryturach i rentach z FUS;
6) po dniu 31 grudnia 2008 r. wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3;
7) nastąpiło z nim rozwiązanie stosunku pracy.
OdwołanieA. Z.nie zasługiwało na uwzględnienie.
Sporna w sprawie była kwestia dotycząca rozwiązania stosunku pracy przez wnioskodawcę, wykonywania przez odwołującego przed dniem 01.01.1999r. pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3 ustawy pomostowej lub art. 32 i art. 33 ustawy emerytalnej oraz legitymowania się przez odwołującego wymaganym 15-letnim okresem pracy w warunkach szczególnych.
Sąd zważył, że uprawnienie wnioskodawcy do dochodzonej emerytury pomostowej w niniejszej sprawie jest oceniane w oparciu o przepis art. 4 powołanej wyżej ustawy pomostowej. Przepis ten zawiera w swojej treści warunek dotyczący rozwiązania stosunku pracy. Wymóg rozwiązania stosunku pracy jest warunkiemsine qua nondo przyznania emerytury pomostowej, został wskazany zarówno w przepisie art. 4 pkt 7 jak i art. 49 pkt 2 cytowanej ustawy pomostowej. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 13.02.2014r. sygn. akt III AUa 1209/13, iż wykładnia powyższego przepisu nie budzi żadnych wątpliwości - spełnienie powyższego warunku następuje w sytuacji kiedy osoba ubiegająca się o emeryturę pomostową nie pozostaje w zatrudnieniu. Sąd zważył, że okoliczność nierozwiązania stosunku pracy (w sposób faktyczny i rzeczywisty) musi skutkować ustaleniem, że już z tej przyczyny wnioskodawca nie spełnia określonych omawianą ustawą przesłanek do skutecznego nabycia uprawnienia do dochodzonej emerytury. (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 25.02.2021r. sygn. III AUa 754/20).
W konsekwencji zbędnym jawi się dokonywanie ustaleń w zakresie stażu pracy odwołującego - jako pozostające bez wpływu na rozstrzygnięcie. Z tego też względu Sąd pominął wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadkówJ. B.iZ. B.na podstawieart. 2352§ 1 pkt 2 k.p.c.jako nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Wobec nierozwiązania stosunku pracy rozstrzygnięcie musiało być negatywne dla odwołującego.
Ugruntowanym w orzecznictwie jest pogląd, że niedopuszczalne jest ustalanie faktów, także prawotwórczych, jeśli celem tego żądania jest ustalenie dowodu, który ma być wykorzystany w przyszłości w postępowaniu o świadczenia z ubezpieczenia społecznego. Nie jest dopuszczalne w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych wydanie wyroku ustalającego spełnienie przez ubezpieczonego niektórych warunków wymaganych do nabycia prawa do świadczenia lub wyroku warunkowego, przyznającego to świadczenie na przyszłość z chwilą rozwiązania stosunku pracy (por. uchwały Sądu Najwyższego z 03.11.1994r. sygn. I PZP 45/94- OSNAPiUS 1995 Nr 6, poz. 74; z 19.03.2003r. sygn. III UZP 1/03- OSNP 2003, Nr 13, poz. 317, a także wyroki z dnia: 17.12.1997r. sygn. I PKN 434/97 - OSNAPiUS z 1998, Nr 21, poz. 627; 23.02.1999r. sygn. I PKN 597/98 - OSNAPiUS 2000 Nr 8, poz. 301; 19.09.2000r., sygn. II UKN 725/99- OSNAPiUS 2002, Nr 7, poz. 170); 12.01.2005r. sygn. I UK 160/04 OSNP 2005, Nr 16, poz. 255, wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 16.06.2016r. sygn. III AUa 1160/15).
Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie przepisuart. 47714§ 1 k.p.c.oddalił odwołanie (pkt I wyroku).
W punkcie II wyroku Sąd, na podstawie przepisuart. 98 k.p.c.w zw. z § 9 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r., w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018r., poz. 265, t.j), zasądził od wnioskodawcyA. Z.na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.