Sąd Okręgowy w Sieradzu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 228/20
Data wyroku: 2021-11-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Dorota Załęska
Słowa kluczowe: Podleganie ubezpieczeniom społecznym
Podstawa prawna: art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 11, 12 ust. 1, art. 13 pkt 4 ustawy z 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Sygn. akt IV U 228/20

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 listopada 2021 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: sędzia Dorota Załęska
Protokolant: st. sekr. sąd. Beata Krysiak
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2021 roku w Sieradzu
odwołaniaP. T.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.
z 17 lutego 2020 r. Nr(...)
w sprawieP. T.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.
o podleganie ubezpieczeniom społecznym i dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu
zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, żeP. T.jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu oraz dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 1 stycznia 2014 roku do 31 października 2019 roku.
Sygn. akt IV U 228/20

UZASADNIENIE
Decyzją z 17.02.2020r., ZUS II Oddział wŁ.stwierdził, żeP. T.PESEL (...)jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą nie podlega od 11.06.2010 obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu oraz dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu; tym samym, zmianie ulega decyzja z 2.10.2019r. ustalająca, żeP. T.jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą podlegał dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 1.02.2018 – 18.02.2018 i nie podlegał dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 19.02.2018 – 28.02.2018.
Nie podzielając powyższej decyzji w/w złożył odwołanie, wnosząc o uchylenie lub zmianę decyzji poprzez uznanie, że jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą podlega ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Odwołanie poparł pełnomocnik strony ustanowiony w sprawie.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

P. T.figuruje w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności o Gospodarczej jako prowadzący działalność gospodarczą pod firmą P.H.U.(...)P. T.z.s. wO.od 2.09.2006r. Z dniem 1.02.2010r. zgłosił zawieszenie działalności, a następnie od 1.03.2010r. zgłosił jej wznowienie. Wg. kodu PKD, przeważająca działalność gospodarcza obejmuje pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania. Wykreślenia wpisu z rejestru CEIDG dokonano 3.03.2020r. w związku z zaprzestaniem z dniem 29.02.2020r wykonywania działalności gospodarczej.
W dniu 1.07.2004r.P. T.zawarł z(...)umowę najmu lokalu o pow. 7,20 m(

    2), zlokalizowanego w budynku(...)przyul. (...)wO.; stanowiącego piwnicę, wg. zapisu w umowie najmu – w celu prowadzenia działalności gospodarczej. Umowa była 6 krotnie aneksowana w zakresie wysokości czynszu za lokal , ostatni aneks pochodzi z 3.01.2011r. ustalający miesięczny czynsz za przedmiot najmu w wysokości 54zł. plus podatek VAT. W stawce czynszu zawarte są opłaty z tytułu podatku od nieruchomości , opłaty za wieczyste użytkowanie gruntu, energii elektrycznej, przeglądy, konserwacje budynku, kotłowni, koszty administrowania nieruchomością. Umowa najmu nadal obowiązuje.P. T.nie ma zaległości w opłacaniu czynszu, nie występowały potrzeby przeprowadzania remontów. Wynajmujący -(...)nie posiada informacji , czy najemcaP. T.odnawia wynajmowany lokal. Administrator będąc na wizytacjach nie miał możliwości przekonać się o tym ponieważ nigdy nie zastał najemcy . W protokole z negocjacji z grudnia 2011r. jest informacja , że najemca w wynajmowanym lokalu przebywa 2 razy do roku . Podczas wizytacji obiektu drzwi do wynajmowanego lokalu były zawsze zamknięte

    ( informacja(...)k. 32/ akta ZUS).

Umowa zlecenia na obsługę księgową firmy zM. S.została zawarta przezP. T.na czas nieokreślony w dniu 18.10.2006r. Za usługi prawno – księgoweM. S.wystawiał faktury VAT na kwoty rzędu 50zł. brutto. W prowadzonej księdze przychodów i rozchodów wnioskodawca rozliczał koszty najmu , doradztwa , zakup paliwa, usługi telekomunikacyjne ( faktury i księga przychodów i rozchodów za lata 2014 – 2019, faktury VAT - k.121 -218

    ( faktury i księga przychodów i rozchodów za lata 2014 – 2019, faktury VAT , umowa zlecenia - k.121 -224/ akt ZUS).

Wg.P. T.księgowość firmy prowadził chyba od 2010r. panS., któremu w-ca płacił chyba 100zł. miesięcznie; wcześniej księgowość prowadził ktoś inny. W biurze był komputer, drukarka, szafa pionowa, regal na dokumenty, tapczan i solidne biurko; wyposażenie nie było dokumentowane jako środki trwale, było przewiezione z poprzedniego biura. Dwukrotnie odnawiał biuro farbą, która mu została w domu. Według wnioskodawcy, po wznowieniu prowadzona działalność polegała na doradztwie dotyczącym szkolenia w zakresie minimalizacji kosztów prowadzonej działalności. Szkolenie odbywało się u kontrahenta. W zakresie doradztwa oprócz szkoleń innych działań nie obejmowało. W przypadku klienta, który np. chciał nabyć hurtowo uszkodzone samochody, w-ca rozmawiał z klientem, doradzał jak najłatwiej załatwić opłaty celne, przewóz pojazdów z zagranicy, w - ca znał przewoźników i ich stawki. Nie zawsze była zawierana umowa z kontrahentem, były ustne ustalenia. Miał sporo zamówień na szkolenia w zakresie dostawy materiałów do produkcji elementów metalowych, a konkretnie chodziło o drzwi metalowe. Były też zamówienia na elementy metalowe do produkcji kół zębatych. Były jakieś faktury z tytułu prowadzonej działalności, dotyczyło to głównie okresu sprzed 1.02.2010r. W-ca porozumiewał się z kontrahentami telefonicznie. Odliczał koszty paliwa, ale bardzo skromnie, używał samochodów głównie do celów prywatnych. Do działalności gospodarczej używał samochoduV. (...), zarejestrowany na żonę. W-ca podnosił podstawę wymiaru zasiłku chorobowego do maksimum dlatego, że przebywał długo na zwolnieniach lekarskich, zdawał sobie sprawę, że ma niski kapitał emerytalny, a w środkach masowego przekazu wszędzie mówią , że należy opłacać, żeby mieć wysoką emeryturę. Wnioskodawca nie wie czy jego przychody pozwalały na taką wysoką podstawę wymiaru zasiłku chorobowego(zeznania wnioskodawcy – na nagraniu CD 00:03:31 – 00:28:29 k. 40 -42/akta sprawy).
Za okres od 01.04.2010 - 10.06.2010,P. T.wystąpił o wypłatę zasiłku chorobowego. Zasiłek został wypłacony po dokonaniu wcześniejszej weryfikacji zasadności zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, w tym do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Weryfikacja polegała na przeprowadzeniu kontroli u ww. płatnika składek, za okres od 01.01.2010 – 13.06.2010; kontrola dotyczyła podlegania ubezpieczeniu chorobowemu z podstawą wymiaru składki 8109zł.; wynik kontroli zakończonej protokołem z 16.05.2010; nie dał podstaw do zakwestionowania ubezpieczenia chorobowego, czy podstawy wymiaru składki(akta kontroli doraźnej; pismo ZUS z 14.10.2021r. k. 46/akta sprawy).
W okresie od 01.2014 – 10.2019,P. T.wystawił trzy faktury sprzedaży: dwie w 08.2019r. i jedną we 09.2019r. na usługi doradztwa w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej(uwierzytelnione kserokopie faktur k. 219 – 221/akta ZUS).
W związku z niezdolnością do pracy, wypłaconoP. T.zasiłki z ubezpieczenia chorobowego za okresy: 01.04.2010 - 10.06.2010, 15.06.2010 - 30.09.2010, 06.10.2010 - 22.03.2011, 25.03.2011 - 25.08.2011, 29.08.2011 - 19.09.2011, 23.09.2011 - 29.01.2012, 10.02.2012 - 09.07.2012, 14.07.2012 - 08.11.2012, 12.11.2012 - 06.05.2013, 13.05.2013 - 04.07.2013, 7.07.2013 - 28.10.2013, 31.10.2013 - 24.03.2014, 28.03.2014 -22.09.2014, 26.09.2014 - 16.11.2014, 18.11.2014 - 20.04.2015, 23.04.2015 - 14.07.2015, 18.07.2015 - 21.12.2015, 23.12.2015 - 20.05.2016, 23.05.2016 - 17.10.2016, 19.11.2016 - 21.03.2017, 24.03.2017 - 23.08.2017, 25.08.2017 - 18.02.2018.
Za okres od 21.02.2018 - 08.04.2018P. T.otrzymał odmowę wypłaty zasiłku chorobowego. Za miesiące od 03/2018 do 04/2019 ww. pomniejszył podstawy wymiaru składek. Za miesiące od 05/2019P. T.złożył deklarację rozliczeniową ZUS DRA z maksymalną podstawą wymiaru na ubezpieczenia społeczne, tj. 11.912,50zł. Wcześniejsze zasiłki chorobowe naliczone zostały i wypłacone od zadeklarowanej wysokiej podstawy wymiaru.
Decyzją z 11.04.2018r., ZUS II Oddział wŁ.odmówiłP. T.prawa do zasiłku chorobowego za okres od 25.02.2018 – 2.04.2018. W trakcie postępowania odwoławczego decyzja ta została uchylona decyzją z 26.04.2018r., mocą której odmówionoP. T.prawa do zasiłku chorobowego za okres od 25.02.2018 – 8.04.2018
Decyzją z 8.05.2018r., ZUS II Odział wŁ.odmówiłP. T.prawa do zasiłku chorobowego za okres od 21.02.2018 – 24.02.2018 oraz zobowiązał do zwrotu pobranego za ten okres zasiłku chorobowego w kwocie 749,51zł. wraz z odsetkami 3,15zł. Następnie decyzję tę uchylił w trakcie postępowania odwoławczego decyzją z 21.06.2018r., odmawiając prawa do zasiłku chorobowego za okres od 21.02.2018 – 24.02.2018 i odstąpił od żądania zwrotu pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w kwocie 749,51zł.
W odwołaniach od wskazanych decyzjiP. T.wniósł o ich zmianę i przyznanie zasiłku chorobowego za okres od 21.02.2018 – 8.04.2018. Sąd Rejonowy w Sieradzu wyrokiem z 12.02.2019r. w sprawie IV U 125/18 oddalił odwołania od decyzji z 26.04.2018 i 21.06.2018, umarzając postępowanie w pozostałym zakresie. Sąd Okręgowy w Sieradzu prawomocnym wyrokiem z 30.07.2019r. w sprawie IV Ua 8/19 oddalił apelację wnioskodawcy(decyzja k. 37, 40 /akta ZUS; akta IV Ua 8/19).
Kolejną decyzją z 2.10.2019r. nr(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.na podstawieart. 83 ust. 1, ust.2 oraz art. 14 ust. 2 i 2a, art. 18 ust. 10 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz.U. z 2019r. poz. 300) stwierdził, żeP. T.podlegał dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą od 1.02.2018 - 18.02.2018 oraz nie podlegał dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą od 19.02.2018 - 28.02.2018(decyzja/akta ZUS).
Od decyzji z 2.10.2019r.,P. T.złożył odwołanie. Wyrokiem z 27.11.2019r., Sąd Okręgowy w Sieradzu oddalił odwołanieP. T.. Sąd Apelacyjny w Łodzi postanowieniem z 24.11.2020r. w sprawie III AUa 5/20 uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie , a to na skutek wydania przez organ rentowy decyzji z 17.02.2020r., zmieniającej zaskarżoną decyzję z 2.10.2019r.(akta IV U 1293/19).
W dniu 17.10.2019r. ZUS wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie weryfikacji zasadności podleganiaP. T.ubezpieczeniom społecznym jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą od 1.06.2010r. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania doręczonoP. T.18.10.2019r.
    (k. 95 - 96/akta ZUS).

W dniu 28.10.2019r., do ZUS wpłynęło oświadczenieP. T., w którym podał m.in. że za okres od 1.06.2010 nie posiada rachunków , faktur , paragonów , gdyż minął okres 5 letni . Nadto wskazał na odbyte przez ZUS 4 kontrole w latach 2008 -2011(oświadczenie wnioskodawcy k. 78 – 79/akta ZUS).
W dniach 2.12 – 4.12.2019, ZUS przeprowadził kontrolę płatnika, której zakresem objęto

    okres od stycznia 2014 – października 2019;kontrola dotyczyła prawidłowości i rzetelności obliczania składek na ubezpieczenia społeczne oraz innych składek, do których pobierania zobowiązany jest ZUS oraz zgłaszanie do ubezpieczeń społecznych. Do protokołu przesłuchania podczas kontroli ZUS,P. T.podał m.in., że sprzęty nie były wpisane do ewidencji środków trwałych i amortyzowane, nie posiada faktur i dowodów zakupu, ponieważ minęło 5 lat od daty zakupu; zostały zakupione na osobę fizyczną. Podał, że posiada drukarkę z faksem, laptop, samochody osoboweO. (...),B. (...), przyczepę dwuosiowąmarki W., przyczepę dwuosiową do przewozu pojazdów typu laweta; sprzęty zostały zakupione w latach 2003 i 2006. W 10.2019 został sprzedany samochód osobowyV. (...), zarejestrowany na żonę, ale używał go w działalności gospodarczej.P. T.podał także, że brał udział w przetargu na pełnienie funkcji inspektora nadzoru budowlanego(...)wZ.polegającej na rozbudowie szkoły i boiska ogłoszonego przez UGZ.w maju lub czerwcu 2019r. (nadzór budowlany przy termomodernizacji budynków użyteczności publicznej z terenu GminyB.typu szkoła, przedszkole w miejscowościD.). Podał, że brał udział w przetargu ogłoszonym przezfirmę (...)na usługi doradcze w zakresie przygotowania produkcji procesu dystrybucji świadczenia usług oraz w przetargu UGL.na funkcję nadzoru inwestorskiego w procesie inwestycyjnym termomodernizacji budynków użyteczności publicznej. Nie ma i nie przechowuje dowodów z przetargów w których brał udział, gdyż nie udało mu się wygrać.
W dniu 19.11.2019r. inspektor kontroli ZUS udał się do siedziby płatnika składek wskazanej w zgłoszeniu oraz w CEIDG - pod adresemO.ul. (...). Inspektor kontroli ustalił , że pod w.w adresem znajduje się budynek(...). Na zewnątrz i we wnętrzu budynku inspektor nie stwierdził występowania jakiejkolwiek reklamy lub informacji wskazującej na funkcjonowanie działalności gospodarczej prowadzonej przezP. T.. Ponadto ustalił , że zarówno pracownice(...)(w której budynku mieści się wynajmowany lokal), jak i osoba wynajmująca w budynku mieszkanie oświadczyły, że nie znająP. T.i nie mają wiedzy o działalności gospodarczej prowadzonej w budynku. Jak ustalono, lokal wynajmowany przezP. T.od(...)to piwnica dla celów użytkowych o powierzchni 7,2m(

    2).
Podczas kontroliP. T.podał, że sprawy płacowe i rozliczeniowe z Urzędem Skarbowym prowadzi biuro rachunkoweM. S.zS., od października 2006r. Płatnik przedstawił faktury za obsługę prawno-księgową; koszt miesięczny w kontrolowanym okresie to 50zł. brutto.P. T.oświadczył, że koszt obsługi jest taki niski, bo PanS., to jego długoletni znajomy i dlatego tak mało bierze

    (protokół przesłuchania, protokół kontroli z 4.12.2019r. k. 225 – 232, notatka służbowa k. 233 - 235/akta ZUS).

P. T.załączył do protokółu kontroli 3 faktury VAT – dwie z 30.08.2019r. i z 30.09.2019r.( k. 87 -89).
W związku z ustaleniami wynikającymi z protokołu kontroli, ZUS skierował wnioski o udostępnienie danych osobowych do trzech urzędów gminy ogłaszających przetargi, w których miał brać udziałP. T., do(...)oraz do(...), w sprawie zawartej umowy najmu lokalu i Urzędów Skarbowych wS.,W.,

    (k. 31, 41, 45, 52, 57, 74, 94, 101/akta ZUS).

W dniu 16.01.2020r., wpłynęła do ZUS odpowiedź od(...), w której podano, że w odpowiedzi na zapytanie ofertowe nr(...), zamieszczone w Bazie Konkurencyjności Funduszy Europejskich(...), przedsiębiorcaP. T.NIP:(...), REGON:(...)nie złożył oferty

    (pismo(...)z 13.01.2020r. k. 42/akta ZUS).

W dniu 24.01.2020r., do ZUS wpłynęło pismo Wójta GminyB., w którym podano, że w 2019r.P. T.nie brał udziału w żadnym z dwóch postępowań przetargowych prowadzonych przez GminęB.(pismo Wójta GminyB.k. 29/akta ZUS).
W piśmie z 13.01.2020r.,GminaL.podała , że w 2019r. nie prowadziła przetargu na wykonywanie funkcji nadzoru inwestorskiego w procesie inwestycyjnym termomodernizacji budynków użyteczności publicznej. W przetargach ogłaszanych przez GminęL.nie brał udziałuP. T.(pismo z GminyL.z 13.01.2020r. k. 50/akta sprawy).
W piśmie GminyZ.z 8.01.2020r. podano , żeP. T.nie składał oferty w postępowaniu na „(...)” oraz „(...)” w ramach realizacji zadania inwestycyjnego pn. „(...)”

    (pismo GminyZ.k. 55/akta ZUS).

W odpowiedzi na pismo ZUS skierowane do(...)S.A. podano, że zawarta 1.07.2004r. zP. T.umowa najmu nadal obowiązuje. Do umowy zawarto 6 aneksów;P. T.nie ma zaległości w opłacaniu czynszu najmu, nie występowały potrzeby przeprowadzania remontów i napraw;(...)nie posiada informacji, czyP. T.co najmniej raz na pięć lat odmawia najmowany lokal; administrator będąc na wizytacjach nie miała możliwości by przekonać się o tym fakcie, ponieważ nigdy nie zastała najemcy; w protokole z negocjacji z grudnia 2011r. jest informacja, że najemca w najmowanym lokalu przebywa 2 razy w roku. Podczas wizytacji obiektu drzwi do wynajmowanego pomieszczenia zawsze były zamknięte. Zgodnie z §8 umowy najmu zobowiązany był do odnawiania lokalu poprzez malowanie ścian i olejno drzwi i okien co najmniej raz na 5 lat

    (pismo(...)23.01.2020r. k. 32, umowa najmu k. 222 – 223/akta ZUS).

Z informacji uzyskanych od Naczelnika Urzędu Skarbowego wS.z 12.09.2019r. znak:(...):P. T.figurował w tutejszym organie podatkowym w ewidencji podatników prowadzących indywidualnie pozarolniczą działalność gospodarczą od 13.09.1996 – 9.01.2000 oraz figuruje nadal od 1.01.2016r. W/w złożył zeznania podatkowe PIT-28 za lata 1996-2006, w których wykazał przychód z prowadzonej indywidualnie działalności gospodarczej, PIT-36 za lata 2006, 2009, w których wykazał przychód i dochód z prowadzonej indywidualnie pozarolniczej działalności gospodarczej, PIT-36 za lata 2007-2008, w których wykazał przychód i stratę z prowadzonej indywidualnie pozarolniczej działalności gospodarczej, PIT-36 za lata 2010- 2018, w których nie wykazał przychodu i wykazał stratę z prowadzonej indywidualnie pozarolniczej działalności gospodarczej

    (pismo Naczelnika US wS.k. 99/akta ZUS).

Z informacji Naczelnika Urzędu Skarbowego wS.z 23.10.2019r. wynika, żeP. T.w zeznaniach podatkowych PIT-36: za rok 2010 wykazał stratę w wysokości: 1874,94zł.; za rok 2011 wykazał stratę w wysokości: 1179,50zł.; za rok 2012 wykazał stratę w wysokości: 1491,30zł.; za rok 2013 wykazał stratę w wysokości: 1576,17zł.; za rok/2014 wykazał stratę w wysokości: 1465,13zł; za rok 2015 wykazał stratę w wysokości: 1497,91zł.; za rok 2016 wykazał stratę w wysokości: 1554,54zł.; za rok 2017 wykazał stratę w wysokości: 1519,24zł.; za rok 2018 wykazał stratę w wysokości: 1493,74zł.(pismo Naczelnika US wS.k. 91/akta ZUS).
Z informacji Naczelnika Urzędu Skarbowego wW.z 28.10.2019r. wynika, żeP. T.figurował w rejestrze podatników prowadzonym przez ten urząd m.in. od 02.09.2006 - 30.12.2015 i ww. od miesiąca 01/2010 do III kwartału 2015 nie wykazał w deklaracjach VAT-7 i VAT-7K dostaw towarów i świadczenia usług na terytorium kraju(pismo Naczelnika US wW.k. 72/akta ZUS).
Powyższy stan faktycznySąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu przed organem rentowym i w niniejszej sprawie.
Istotnym dla sprawy faktem jest objęcie zakresem czasowym kontroli ZUS okresu od 01/2014 – 10/ 2019, czemu dano wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji . Organ rentowy wyraźnie wskazał, iż mimo że wątpliwości co do faktu wykonywania przez wnioskodawcę działalności gospodarczej występują już od czerwca 2010r., to kontrolą został objęty okres od 01.2014 – 10.2019, ponieważ płatnik w piśmie z 24.10.2019r. oświadczył, że za lata wcześniejsze nie posiada dokumentacji księgowej, ze względu na 5-letni obowiązek jej przechowywania.
W związku z powyższym wyłącznie ten przedział czasowy kontroli wyznaczył Sądowi ocenę zasadności skarżonej decyzji w aspekcie faktycznego prowadzenia działalności pozarolniczej przezP. T..
Sądowi znany jest utrwalony orzecznictwie pogląd , że sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych zakres rozpoznania i orzeczenia (przedmiot sporu) wyznaczony jest w pierwszej kolejności przedmiotem decyzji organu rentowego zaskarżonej do sądu ubezpieczeń społecznych, a w drugim rzędzie przedmiotem postępowania sądowego determinowanego zakresem odwołania od tejże decyzji (por. wyrok SN z 6.09.2000r. II UKN 685/99 oraz postanowienia z 13.05.1999r. II UZ 52/99 i z 13.10.2009r. II UK 234/08). W rozpoznawanej sprawie przedmiot sporu sprowadzał się do faktycznego prowadzenia działalności pozarolniczej przezP. T.. Zważywszy na przedział czasowy objęty kontrolą , tj. okres 01/2014 – 10/ 2019, do tego tylko okresu Sąd był władny odnieść się.
Materiał dowodowy zebrany w sprawie nie pozwala na kategoryczne i nie budzące wątpliwości wnioskowanie, że w okresie objętym kontrolą , tj. 01/2014 – 10/ 2019,P. T.faktycznie prowadził działalność pozarolniczą. Odmienne twierdzeniaP. T.są gołosłowne.P. T.nie wykazał wskazywanego wyposażenia firmy podając m.in. że nie posiada faktur kosztowych związanych z użytkowaniem samochodów, przyczep, drukarki, komputera, zakupem materiałów biurowych i innych rzeczy związanych z działalnością gospodarczą. Co więcej, nie posiada faktur za wykonywane usługi . Były natomiast jakieś faktury z tytułu prowadzonej działalności, ale dotyczyło to głównie okresu sprzed 1.02.2010r. Nadto zeznał jako strona, że nie zawsze była zawierana umowa z kontrahentem, były ustne ustalenia, z kontrahentami porozumiewał się telefonicznie. Do protokółu kontroli ZUS podał , że kontrahentów poszukiwał przez internet, by następnie podać, że firma nie posiadała strony internetowej. Nieprawdziwe są także zeznania odwołującego o udziale w przetargach na pełnienie funkcji inspektora nadzoru budowlanego(...)wZ., polegającej na rozbudowie szkoły i boiska, ogłoszonym przez Urząd GminyZ., nadzór budowlany przy termomodemizacji budynków użyteczności publicznej z terenu gminyB.typu szkoła, przedszkole w miejscowościD., na usługi doradcze ogłoszone przezfirmę (...)w zakresie przygotowania produkcji procesu dystrybucji świadczenia usług; na funkcje nadzoru inwestorskiego w procesie inwestycyjnym termomodemizacji budynków użyteczności publicznej ogłoszonym przez Urząd GminyL.. Z informacji uzyskanych z Urzędu GminyZ., Urzędu GminyL., Urzędu GminyB.i firmy(...)jasno wynika, żeP. T.nie brał udziału w w.w postępowaniach przetargowych. Co do umowy najmu lokalu z(...)oraz umowy zlecenia zM. S.na obsługę podatkową firmy, kosztów paliwa, rozmów telefonicznych i rozliczanie z tego tytułu kosztów działalności w księdze przychodów i rozchodów, to same w sobie nie świadczą jeszcze o faktycznym prowadzeniu działalności gospodarczej. Ustalenie inspektora kontroli ZUS z 19.11.2019r. który udał się osobiście do siedziby płatnika wskazanej w CEIDGO.ul. (...)(budynek(...))prowadzą do zgoła odmiennych ustaleń. Na zewnątrz i we wnętrzu budynku inspektor kontroli nie stwierdził występowania jakiejkolwiek reklamy lub informacji wskazującej na funkcjonowanie firmyP. T.. W rozmowie z pracownicami(...)jak i z osobą wynajmującą w budynku mieszkanie osoby te oświadczyły, że nie znająP. T.i nie mają wiedzy, o działalności gospodarczej prowadzonej w tym budynku. Potwierdzeniem nieprowadzenia działalności przez odwołującego jest także treść pisma(...)z 23.01.2020r., że administrator budynku będąc na wizytacjach nie miał możliwości przekonać się o prowadzeniu w wynajętym lokalu działalności przez odwołującego , ponieważ nigdy nie zastał tam najemcy. Nadto podczas wizytacji obiektu drzwi do wynajmowanego lokalu były zawsze zamknięte. Natomiast w protokole z negocjacji z grudnia 2011r. jest tylko informacja , że najemca w wynajmowanym lokalu przebywa 2 razy do roku .
Wskazane powyżej fakty w ocenie Sądu, świadczą jedynie o sprawieniu wrażenia, że działalność była wykonywana. Do podobnych wniosków prowadzą okazane faktury VAT za usługi prawno - księgoweM. S., z wykazanym miesięcznym kosztem za obsługę w wysokości symbolicznych kwot rzędu 50zł. brutto. Nie przekonała Sądu argumentacja odwołującego , że tak niska kwota wynika ze znajomości zM. S.. Odwołujący w zeznaniach jako strona tak naprawdę nie był w stanie podać jaką faktycznie płacił kwotę - ,, ja płaciłem mu chyba 100zł. miesięcznie. Poźniej byłem chory i tych kontaktów było mniej”. Z kolei przedłożone trzy faktury sprzedaży ( k. 87 -89 akt ZUS) w ocenie Sądu mają jedynie uprawdopodobnić wykonywanie działalności gospodarczej. Ich wiarygodność podważają zeznania samego odwołującego złożonych przed ZUS , że zapłatę za usługi otrzymał gotówkowo, lecz nie posiada dowodu zapłaty oraz złożonych jako strona przed Sądem , że były jakieś faktury, ale głównie dotyczyły okresy sprzed 1.02.2010r. Na szczególną uwagę zasługują informacje uzyskane z Urzędu Skarbowego o braku przychodów z działalności gospodarczej w kontrolowanym okresie, o wykazywanej stracie w zeznaniach podatkowych kształtującej się na podobnym poziomie. Z kolei z informacji Urzędu Skarbowego wW.wynika, żeP. T.figurował w rejestrze podatników VAT prowadzonym przez ten urząd m.in. od 02.09.2006 - 30.12.2015 i ww. od miesiąca 01/2010 do III kwartału 2015 nie wykazał w deklaracjach VAT-7 i VAT-7K dostaw towarów i świadczenia usług na terytorium kraju. Wszystko to w ocenie Sądu wskazuje na brak faktycznego wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej w kontrolowanym okresie od 01/2014 – 10/2019.

Sąd Okręgowy zważył:
Jak już wyżej wskazano, oceną Sądu w niniejszym postępowaniu został objęty kontrolowany przez ZUS okres od 01/2014 – 10/2019 i zaskarżona decyzja w zakresie w jakim wyłącza odwołującego z obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego jako nieprowadzącego faktycznie działalności gospodarczej w w.w okresie.
Zgodnie zart. 6 ust. 1 pkt 5, art. 11 ust. 2 i art. 12 ust. 1 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2019r., poz. 300 ze zm.), osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu oraz dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu.
Zgodnie zart. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznychw brzmieniu obowiązującym od 20.09.2008 - 29.04.2018, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące działalność pozarolniczą - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie zart. 13 pkt 4ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od 30.04.2018r. obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność - od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie art. 36aa oraz przepisów ustawy z 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców.
Jak wynika z przepisu art. 3 ustawy z 6 marca 2018r. (Dz.U.2021.162 t.j.) - Prawo przedsiębiorców, działalnością gospodarczą jest zorganizowana działalność zarobkowa, wykonywana we własnym imieniu i w sposób ciągły.
Art. 18 ust. 8 ustawy o susstanowi, iż podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych, o których mowa wart. 6 ust. 1 pkt 5, stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego przyjętego do ustalenia kwoty ograniczenia rocznej podstawy wymiaru składek, ogłoszonego w trybieart. 19 ust. 10na dany rok kalendarzowy. Składka w nowej wysokości obowiązuje od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia danego roku.
Z mocy art. 18a ust. 1 podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych, o których mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1 (to jest osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych), w okresie pierwszych 24 miesięcy kalendarzowych od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 30 % kwoty minimalnego wynagrodzenia.
Stosownie do treściart. 20 ust. 1 ustawy o sus, podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie wypadkowe w/w osób stanowi zadeklarowana podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenia rentowe.
Na podstawie zaśart. 66 ust. 1 pkt. 1c ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych z dnia 27 sierpnia 2004 roku(tekst jednolity Dz. U. z 2015 rok Nr 581, ze zm.) osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą, podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
Zart. 47 ust 1 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznychwynika, że płatnik składek, będący osobą fizyczną opłacającą składkę wyłącznie za siebie, przesyła w tym samym terminie deklarację rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc, z zastrzeżeniem ust. 1a, 2a i 2b, nie później niż do 10 dnia następnego miesiąca.
W myśl art. 47 ust. 2 i ust. 3 tej ustawy płatnik składek, który opłaca składki wyłącznie za siebie, przysyła jedynie deklarację rozliczeniową.
Na podstawie przepisówustawy z 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej(t.j. Dz. U. z 2015, Nr 584 ze zm.), osobą prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą jest przedsiębiorca, czyli osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie będąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, która we własnym imieniu wykonuje działalność gospodarczą. Zgodnie z art. 2 ustawy działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawania i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Przedsiębiorca, będący osoba fizyczną może podjąć działalność gospodarczą po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej.
W orzecznictwie przyjmuje się, że cechami działalności gospodarczej są:
1) zawodowy (a więc stały) charakter,
2) związana z nią powtarzalność podejmowanych działań,
3) podporządkowanie zasadzie racjonalnego gospodarowania i
4) uczestnictwo w obrocie gospodarczym (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 6 grudnia 1991r., sygn. III CZP 117/91).
Dla uznania określonej przedmiotowo działalności za działalność gospodarczą konieczne jest łączne zaistnienie trzech jej cech funkcjonalnych: zarobkowości, zorganizowania i ciągłości. Brak którejkolwiek z nich oznacza, że dana działalność nie może być zakwalifikowana do kategorii działalności gospodarczej. Przesłanka wykonywania działalności gospodarczej w sposób ciągły nie jest rozumiana jako konieczność jej wykonywania bez przerwy, lecz jako zamiar powtarzalności określonych czynności w odróżnieniu od ich przypadkowości, sporadyczności lub okazjonalności. Przyjmuje się zatem, że działalność gospodarcza z założenia jest działalnością wykonywaną w sposób zorganizowany i nastawioną na nieokreślony z góry okres czasu, a ponadto związana jest z nią konieczność ponoszenia przez przedsiębiorcę ryzyka gospodarczego. Nie uznaje się więc za działalność gospodarczą: działalności okresowej i sporadycznej (por. wyrok SN z 30.11.2005r., sygn. I UK 95/05, postanowienie SN z 17.07.2003r., sygn. II UK 111/03).
Należy podkreślić, że w judykaturze i doktrynie utrwalony jest pogląd, że obowiązkowi ubezpieczeń społecznych podlega osoba faktycznie prowadząca działalność gospodarczą (a więc wykonująca tę działalność), a nie osoba jedynie figurująca w ewidencji działalności gospodarczej na podstawie uzyskanego wpisu, która działalności tej nie prowadzi (nie wykonuje) (por. wyrok SN z 13.11.2008r., II UK 94/08, wyrok SA w Warszawie z 11.07.2017r., III AUa 1724/15).
Obowiązek ubezpieczenia wynika z faktycznego rozpoczęcia działalności i jej prowadzenia na podstawie wpisu do ewidencji (rejestru), natomiast kwestie związane z jej formalnym zarejestrowaniem i wyrejestrowaniem mają znaczenie wyłącznie w sferze dowodowej, nie przesądzają natomiast same w sobie o podleganiu obowiązkowi ubezpieczeń społecznych. Prowadzenie działalności gospodarczej, to działanie stałe, nieamatorskie i nieokazjonalne, z elementem organizacji, planowania i zawodowości rozumianej jako fachowość, znajomość rzeczy oraz specjalizacja (por. wyrok SA w Warszawie z 28.02.2018r., III AUa 461/16).
W rozpoznawanej sprawie, ustalenia faktyczne i ocena Sądu dotyczyły tego, czy odwołujący w okresie objętym kontrolą od 1.01.2014 – 31.10.2019, faktycznie wykonywał działalność gospodarczą, skutkującą obowiązkiem podlegania ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. W ocenie Sądu Okręgowego materiał dowodowy omówiony powyżej nie daje uzasadnionych podstaw do pozytywnego wnioskowania, z uwagi na brak dowodów na jej prowadzenie w sposób ciągły, zorganizowany, zarobkowy. Działania odwołującego należy ocenić jako nastawione na upozorowanie prowadzonej działalności, a zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych, w tym do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, miało wyłącznie na celu uzyskanie wysokich zasiłków z ubezpieczenia chorobowego od wskazanej wysokiej podstawy wymiaru składek. Biorąc pod uwagę ramy czasowe kontroli ZUS od 01/2014 – 10/2019, zaskarżona decyzja prawidłowo winna odnosić się do okresu objętego przedmiotową kontrolą. Wydanie decyzji tak doniosłej w skutkach jak ustalenie niepodlegania obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu za okres wykraczający poza ramy czasowe kontroli jest błędne i z tych powodów Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję ustalając, żeP. T.jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu oraz dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 1 stycznia 2014r. do 31 października 2019r.
Wobec powyższego, na podstawieart. 47714§2 k.p.c, orzeczono jak w sentencji.