Sąd Rejonowy w Toruniu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 334/19
Data wyroku: 2021-04-12 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia Katarzyna Karpińska
Słowa kluczowe: Dziedziczenie ustawowe
Podstawa prawna: art. 931§1 i 2 kc

Sygn. akt I Ns 334/19

POSTANOWIENIE
Dnia 12 kwietnia 2021 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Katarzyna Karpińska
Protokolant: st. sekr. sądowy Gabriela Płowucha
po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2021 r. w Toruniu
na rozprawie
sprawy z wniosku(...) -HANDEL Sp. z o.o.wT.
z udziałemR. O., mał.F. O.,M. P.,L. O., Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego wT.,A. I., Banku Spółdzielczego wT.,Ł. K.,(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąw(...) Spółka Komandytowa
o stwierdzenie nabycia spadku

I
stwierdza, że spadek poZ. O.zmarłym dnia 1 kwietnia 2019 r. wC., mającym ostatnie miejsce zwykłego pobytu wK., na podstawie ustawy nabyła z dobrodziejstwem inwentarza jego córkaM. P.(poprzednioŁ., z domuO.c.Z.iW.) w całości;

II
ustala, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.

Sygn. akt I Ns 334/19

UZASADNIENIE
(...) -Handel Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwT.wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym l kwietnia 2019r.Z. O., ostatnio zamieszkałym wT., w ten sposób, że spadek nabyli na podstawie ustawy w częściach równych jego zstępniR. O.iM. P.. W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, iż spadkodawca jest dłużnikiem wnioskodawcy, zaś jego spadkobiercami najprawdopodobniej są jego dzieci, gdyż spadkodawca był wdowcem.
Postanowieniem z dnia 9 lipca 2020r. Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestnikówL.O.i małoletniegoF. O., zstępnychR. O.. W odpowiedzi na wniosekR. O.wniósł o oddalenie wniosku co do siebie oraz swoich dzieci, wskazując, że spadek poZ. O.został przez nich odrzucony.
L. O.w odpowiedzi na wniosek wskazała, że odrzuciła spadek poZ. O..
Postanowieniem z dnia 23 października 2020r. Sąd dopuścił do udziału w sprawie w charakterze uczestników Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego wT.,A. I., Bank Spółdzielczy wT.,Ł. K.,\(...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością(...) Spółka Komandytowa.
W odpowiedzi na wniosekM. P.wniosła o zobowiązanieA. K., wieloletniej partnerki spadkodawcy, do wskazania czy posiada testament spadkodawcy.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Z. O.zmarł w dniu l kwietnia 2019r. wC.. Zamieszkiwał on wT.. W chwili śmierci spadkodawca był wdowcem.
Dowód: skrócony akt zgonu k. 12
Spadkodawca miał dwoje dzieci:R. O.orazM. P..R. O.odrzucił spadek po ojcu w dniu 18 lipca 2019 r. Spadek odrzuciła również wnuczka spadkodawcy:L. O.(córkaR. O.) w dniu 10 stycznia 2020r. Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich postanowieniem z dnia 18 lutego 2020r., sygn. akt III Nsm 62/20, zezwoliłR. O.na odrzucenie spadku poZ. O.w imieniu małoletniegoF. O.. 7 lipca 2020 r.R. O.odrzucił przed Sądem Rejonowym w Toruniu spadek w imieniu małoletniegoF. O..
Dowód: skrócony akt urodzenia—k. 95,98, akta sprawy X N 567/19, akta sprawy XN 37/20, akta sprawy I Ns 31/20, zapewnienie spadkoweR. O.z dnia 21 grudnia 2020 r.-k. 233
Informacja o odrzuceniu spadku przezR. O.została wysłana doM. P., korespondencja została doręczona dorosłemu domownikowi (adresT.,ul. (...)). Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku również został doręczony uczestniczce postępowania do rąk dorosłego domownika (adres:S.,ul. (...)19/8)
Dowód:  X  N 567/19 – k.8, doręczenie wniosku o stwierdzenie nabycia spadku —  k. 33
Spadkodawca nie pozostawił testamentu. Nie miał dzieci pozamałżeńskich i przysposobionych.
Dowód: zeznaniaA. K.z dnia 12 kwietnia 2021 r. — k. 297,  zapewnienie spadkoweR. O.z dnia 21 grudnia 2020 r. — k. 233
Sąd zważył, co następuje:
Przedstawiony stan faktyczny ustalono na podstawie aktów stanu cywilnego (złożonych do akt tej sprawy), akt sprawy: I Ns 31/20, X N 37/20,(...), zapewnienia spadkowego złożonego przezR. O.oraz zeznań świadkaA. K.. Powyższy stan faktyczny nie został zakwestionowany.
Zgodnie zart. 926 § l k.c.powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu. Pierwszeństwo ma dziedziczenie testamentowe. Dziedziczenie ustawowe wchodzi w grę co do całości spadku, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy lub gdy żadna z powołanych przez niego osób nie chce lub nie może być spadkobiercą (art. 926 § 2 k.c.). Każda osoba może rozrządzić swoim majątkiem na wypadek śmierci w drodze jednostronnej czynności prawnej, jaką jest testament. Zarówno samo sporządzenie testamentu, jak i jego treść zależy od wyłącznej woli spadkodawcy. To spadkodawca decyduje bowiem o kręgu spadkobierców, tj. czy będą po nim dziedziczyć spadkobiercy ustawowi, czy też inni - testamentowi.
Zgodnie zart. 670 § l k.p.c.Sąd z urzędu bada kto jest spadkobiercą, a w szczególności bada czy spadkodawca pozostawił testament. Jeżeli testament został sporządzony i złożony Sąd dokona jego otwarcia. W przedmiotowej sprawieZ. O.nie pozostawił testamentu, w konsekwencji czego dziedziczenie po nim winno nastąpić na podstawie ustawy.
Zgodnie z treściąart. 925 k.c.spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku, tj. z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 924 k.c.). Data śmierci spadkodawcy decyduje zatem o kręgu osób uprawnionych do dziedziczenia po zmarłym. Wejście przez spadkobierców w ogół praw i obowiązków zmarłego następuje z mocy prawa. Sąd badając z urzędu kto jest spadkobiercą ustala krąg osób, które uprawnione są do dziedziczenia, i które żyją na dzień śmierci spadkodawcy.
Zgodnie z treściąart. 1012 k.c.spadkobierca może bądź przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić. Zgodnie zart. 1020 k.c.spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku. Przepis wprowadza więc fikcję prawną, pozwalającą na ustalenie następstwa prawnego po zmarłym z wyłączeniem spadkobiercy odrzucającego spadek.
Stosownie do treściart. 931 § l i 2 k.c.w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek. Dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta spadku. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych.
Zgodnie zart. 1015 k.c.oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swojego powołania. Brak oświadczenia spadkobiercy w terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza.
Z. O.w chwili śmierci był wdowcem i miał dwoje dzieci. SynR. O.oraz jego zstępniL. O.iF. O.odrzucili spadek. Odrzucenia spadku były skuteczne, z zachowaniem terminów. Żaden z uczestników nie kwestionował tego faktu.
Sąd dokonał w sprawie ogłoszeń o toczącym się postępowaniu stosownie do treściart. 674 k.p.c.W zakreślonym w ogłoszeniu terminie trzech miesięcy nie zgłosił się żaden spadkobierca.
Uczestniczka postępowaniaM. P.została poinformowana o odrzuceniu spadku przez swojego brataR. O., nadto otrzymała wniosek o stwierdzenie nabycia spadku, w którym została wskazana jako potencjalna spadkobierczyni. Była też pouczona o prawie i terminie do złożenia oświadczenia o odrzucenie spadku po zmarłym ojcu. Termin ten upłynął, a więc Sąd na podstawieart. 931 § l k.c.orzekł jak w punkcie I postanowienia.
Odnośnie kosztów postępowania, Sąd orzekł zgodnie z zasadą rozliczenia kosztów postępowania prowadzonego w trybie nieprocesowym, wynikającą zart. 520§1 k.p.c.Zgodnie z jego brzmieniem każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.