Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 699/22
Data wyroku: 2022-07-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia () Magdalena Kimel
Słowa kluczowe: Emerytura górnicza
Podstawa prawna: art. 50a ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z fus

Sygn. aktVIII U 699/22

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 lipca 2022 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
na posiedzeniu niejawnym w składzie:

Przewodniczący: sędzia (del.) Magdalena Kimel

po rozpoznaniu w dniu14 lipca 2022 r. w Gliwicach
sprawyP. Ł.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wC.
oprawo do emerytury górniczej
na skutek odwołaniaP. Ł.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wC.

    z dnia15 czerwca 2022 r.
     nr(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje odwołującemuP. Ł.prawo do emerytury górniczej na podstawieart. 50a ustęp 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, od dnia 1 czerwca 2022 roku.
(-) sędzia (del.) Magdalena Kimel

Sygn. akt VIII U 699/22

UZASADNIENIE
Decyzją z 15 czerwca 2022r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wC.odmówił ubezpieczonemuP. Ł.(Ł.) prawa do emerytury górniczejna podstawieart. 50a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W uzasadnieniu decyzji ZUS wskazał, iż decyzją z 5 lipca 2017r. ubezpieczonemu przyznano już prawo do emerytury górniczej bez względu na wiek, a zatem brak jest podstaw do przyznania drugiej emerytury górniczej ze względu na wiek.
Odwołanie od decyzji wniósł ubezpieczony domagając się ponownego rozpoznania sprawy.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko
Sąd  Okręgowy w Gliwicach  ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyP. Ł.urodził się (...)
Decyzją(...) OddziałwC.z 24 maja 2017r. ubezpieczonemu przyznanoz dniem 29 października 2017r. prawo do emerytury górniczej na podstawie art. 50e ustawy emerytalno – rentowej. Jednocześnie organ rentowy zawiesił wypłatę świadczenia z uwagina kontynuowanie zatrudnienia. Decyzją z 5 lipca 2017r. organ rentowy podjął wypłatę emerytury górniczej od 1 czerwca 2017r.
W treści decyzji ZUS zaliczył ubezpieczonemu 29 lat i 9 miesięcy okresów składkowych.
Do 241 miesięcy pracy górniczej zastosowano przelicznik 1,8 i do 50 miesięcy, przelicznik 1,5.
Kolejnymi decyzjami ZUS dokonywał waloryzacji świadczenia oraz przeliczenia jego wysokości z uwagi na doliczanie stażu pracy.
W dniu 10 czerwca 2022r. ubezpieczony złożył w organie rentowym nowy wnioseko prawo do emerytury.
Zaskarżoną decyzją z 15 czerwca 2022r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych OddziałwC.odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury górniczej na podstawie art. 50a ustawy emerytalno – rentowej, tj. po osiągnięciu wieku 50 lat. W uzasadnieniu ZUS wskazał,iż ubezpieczonemu już ustalono prawo do emerytury górniczej, brak zatem podstawdo przyznania kolejnej emerytury górniczej.
Ustalono, iż ubezpieczony posiada 241 miesięcy w wymiarze półtorakrotnym oraz50 miesięcy pracy górniczej z art. 50 c ust. 1 ustawy. Łącznie ubezpieczony posiada ponad 25 lat pracy górniczej.
Ubezpieczony przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego i złożył wnioseko przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym ( OFE ) na dochody budżetu państwa.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego. Zgromadzona dokumentacja jest kompletna i została sporządzona w sposób rzetelny, a jej wiarygodność nie budzi wątpliwości. Nadto okoliczności faktyczne nie były sporne.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonegoP. Ł.zasługuje na uwzględnienie.
P. Ł.w dniu 10 czerwca 2022r. złożył wniosek o prawo do emerytury górniczej na podstawie art. 50a ust. 2 ustawy emerytalnej w miejsce dotychczas pobieranej emerytury górniczej.
Zaskarżoną decyzją ZUS odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury górniczejw oparciu o inną podstawę prawną niż dotychczas pobierane świadczenie.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest więc prawo ubezpieczonego do kolejnej emerytury, tj. emerytury górniczej przyznanej na innej podstawie prawnej niż uprzednio przyznane mu świadczenie.
Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie jest bezsporny. Przedmiotem sporu jest natomiast interpretacja przepisów ustawy emerytalnej.
Przesłanki nabycia prawa do emerytury górniczej określaustawa z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz. U. z 2022r., poz. 504 ).
Ubezpieczony nabył prawo do emerytury górniczej na podstawie art. 50e ustawy emerytalno – rentowej.
Zgodnie z treścią art. 50e ust. 1 prawo do górniczej emerytury, bez względu na wiek i zajmowane stanowisko, przysługuje pracownikom, którzy pracę górniczą wykonywali pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez okres wynoszący co najmniej 25 lat, z uwzględnieniem ust. 2.
Obecnie ubezpieczony zgłosił wniosek o prawo do „nowej” emerytury górniczejw wieku 50 lat tj. w oparciu o nową podstawę prawną a zatem w stosunku do niego należało stosować przepisart. 50ai następneustawy z dnia 17 grudnia 1998r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Zgodnie zart. 50a ust 1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznychprawo do emerytury górniczej, przysługuje pracownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:

1
ukończył 55 lat życia;

2
ma okres pracy górniczej, wynoszący łącznie z okresami pracy równorzędnej co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, w tym co najmniej 10 lat pracy górniczej, o której mowa w art. 50c ust.1

3
nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego albo złożył wnioseko przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.

Zgodnie zaś z ust. 2 wiek emerytalny wymagany od pracowników: kobiet mającychco najmniej 20 lat, a mężczyzn co najmniej 25 lat pracy górniczej i równorzędnej, w tymco najmniej 15 lat pracy górniczej, o której mowa w art. 50c ust. 1, wynosi 50 lat.
Organ rentowy stanął na stanowisku, że prawo do emerytury górniczej można uzyskać tylko jeden raz, a zatem osoby, które po raz pierwszy wystąpią do ZUS z wnioskiem o emeryturę górniczą, mogą uzyskać uprawnienie do tej emerytury albo na podstawie art. 50e albo na podstawie art. 50a omawianej ustawy, jeśli spełnią warunki wskazane w tych przepisach. Natomiast nie ma możliwości ponownego ustalenia prawa do emerytury górniczej na podstawie art. 50a albo 50e ustawy, w sytuacji gdy wnioskodawca pobiera już emeryturę górniczą przyznaną w oparciu o jeden z tych przepisów.
Sąd nie podziela stanowiska organu rentowego, albowiem przepisy powołanej wyżej ustawy w rozdziale 3a zatytułowanym Emerytury górnicze przewidują kilka rodzajów takich emerytur i nie zawierają zakazu ich nabywania w oparciu o różne podstawy prawne.
Sąd Apelacyjny w Katowicach w uzasadnieniu wyroku z 5 marca 2013r. sygn. akt III AUa 1117/12 podkreślił, żeustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych– wśród rodzajów emerytur górniczych rozróżnia emeryturę górniczą bez względu na wiek i zajmowane stanowisko w przypadku wykonywania pracy górniczej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, przez co najmniej 25 lat przyznawaną na podstawie jejart. 50e ust. 1oraz przewidzianą wart. 50aemeryturę górniczą w obniżonym wieku 55 lub 50 lat przy 10 lub 15-letnim okresie pracy górniczej określonej wart. 50c ust. 1w ogólnym okresie ubezpieczenia górnika (20/25 lat). W ocenie sądu są to zatem dwa różne świadczenia.
Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z 2 marca 2017r., I UZ 61/16 (LEX 2284204) zwrócił uwagę, że w orzecznictwie przyjmuje się odrębność emerytur wobec różnych podstaw prawnych (tytułów) ich przyznawania, co oznacza, że na emeryturę można przechodzić kilka razy. W wyroku z 17 grudnia 2014r. sygn. I UK 169/14 (LEX nr 1642866) Sąd Najwyższy wskazał, iż obecnyart. 50e ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, będący odpowiednikiem dawnego art. 48 tej ustawy, statuuje własny, odrębny od art. 50a układ warunkujący nabycie uprawnień do emerytury górniczej, rezygnując z przesłanki wieku emerytalnego na rzecz dłuższego, bo 25-letniego stażu kwalifikowanej pracy górniczej. Takie stanowisko zajął również Sąd Najwyższy w wyroku z 1 kwietnia 2014r., I UK 366/13 (LEX nr 1455428) i w postanowieniu z 20 lipca 2017r., I UK 458/16.
Przepisy te różnią się zatem w zakresie koniecznych przesłanek zarówno okresami wymaganej pracy górniczej: art. 50a ust. 1 i 2 ustawy wymaga legitymowania się odpowiednio okresem 20 i 25 pracy górniczej i równorzędnej, w tym okresem odpowiednio 10 i 15 lat pracy górniczej określonej w art. 50c ust. 1, art. 50e ust. 1 wymaga wykazania 25 lat pracy górniczej wykonywanej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy (z uwzględnieniem ust. 2.), jak też różnią się co do przesłanki osiągnięcia wymaganego wieku w art. 50a ust. 1 i 2 i jej braku w art. 50e ust. 1.
Nie można więc zgodzić się z organem rentowym, iż po stronie ubezpieczonego nie wystąpiły jakiekolwiek przesłanki, uzasadniające uzyskanie prawa do kolejnego świadczenia.
Ubezpieczony posiada wymagany w art. 50a ust. 2 okres pracy górniczej, osiągnął również wiek 50 lat, przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego i złożył wnioseko przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym ( OFE ) na dochody budżetu państwa, co w ocenie Sądu należy uznać za spełnienie przesłanek z art. 50a ust. 2 ustawy, a zatem spełnienie przesłanek z przepisu, który w sposób odrębny statuuje nabycie prawa do emerytury górniczej od art. 50e ust. 1, na podstawie którego ubezpieczony nabył uprzednio emeryturę górniczą.
Jak wyżej wskazano, w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie było sporne,że ubezpieczony spełnia przesłanki wskazane w art. 50a ust. 2 ustaw, tak w zakresie wymaganego okresu pracy górniczej, jak i wieku.
Mając powyższe na uwadze należało uznać, że ubezpieczony spełnia przesłankido przyznania mu prawa do emerytury górniczej w oparciu o inną podstawę prawną niż dotychczas przyznane świadczenie.
Z tych względów na mocyart. 47714§ 2 k.p.c.Sąd zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury górniczej poczynając od 1 czerwca 2022r., tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku o to świadczenie ( art.129 ust.1 ustawy emerytalnej ).
(-) Sędzia del. Magdalena Kimel