Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1349/18
Data wyroku: 2019-04-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Barbara Braziewicz, Leszek Dąbek, Marcin Rak
Podstawa prawna: art. 991 kc

Sygn. akt III Ca 1349/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 kwietnia 2019 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek (spr.)
Sędzia    SO Barbara Braziewicz
Sędzia    SO Marcin Rak
Protokolant    Aldona Kocięcka
po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2019 r. w Gliwicach
na rozprawie
sprawy z powództwaU. M.
przeciwkoJ. M.
o zachowek
na skutek apelacji powódki
od wyroku Sądu Rejonowego wR.
z dnia 13 marca 2018 r., sygn. akt II C 852/15

1
oddala apelację;

2
zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 900 zł (dziewięćset złotych) z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym.

SSO Marcin Rak SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz
Sygn. akt III Ca 1349/18

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy wR.w wyroku wydanym w dniu 13 03 2018r. oddalił powództwoU. M.o zasądzenie na jej rzecz od pozwanejJ. M.kwoty 15.000zł z ustawowymi odsetkami od dnia 14 05 2015r. oraz zwrotu kosztów procesu, zasądził od powódki na rzecz pozwanejJ. M.kwotę 2.417zł z tytu­łu zwrotu kosztów procesu i orzekł o nieuiszczonych kosztach sądowych.
W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia przywołał regulacjęart. 991 § 1 k.c.,art. 993 k.c.,art. 995 k.c.iart. 1000 k.c.Następnie wyliczył, że powódce nale­żałby się zachowek w kwocie 11.916,70zł, „gdyby nieruchomość podarowana przezZ. B.nie była dodatkowo obciążona służebnością mieszkania na rzeczZ.iJ. B. (1)”. Wskazał, że zgodnie z wyliczeniami biegłego wartość tej służebności wynosiła 75.800zł i przyjął, że o tę wartość należało pomniej­szyć wartość darowizny dokonanej na rzeczJ. M.. Ocenił, że z tej przyczyny „substrat zachowku wyniósł zero” i uznał powództwo za bezzasadne. O kosztach pro­cesu orzekał stosując regulacjęart. 98 k.p.c.
Orzeczenie zaskarżyła powódkaU. M., która wnosiła o jego zmianę przez zasądzenie na jej rzecz od pozwanej kwoty 8.758zł z ustawowymi odset­kami za opóźnienie od dnia 14 05 2015r. oraz zasądzenia na jej rzecz od pozwanej zwrotu kosztów procesu, bądź uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierw­szej instancji „w celu uzupełnienia materiału dowodowego” .
Zarzucała, że przy ferowaniu wyroku naruszono prawo procesowe, regulacjęart. 233 § 1 k.p.c.porzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i dokonanie jego błędnej oceny.
Ponadto zarzucała, że naruszono prawo materialne, regulacjeart. 993 k.c.iart. 995 k.c.poprzez nieprawidłowe ustalenie substratu zachowku.
W uzasadnieniu apelacji między innym podnosiła, że Sąd Rejonowy obliczając wyso­kość należnego jej zachowku nieprawidłowo założył, że ustalona przez biegłego war­tość służebności mieszkania (75.800zł) powinna być odjęta (pomniejszać) wartość do­konanej darowizny.
Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje :
Sąd pierwszej instancji trafnie zakwalifikował roszczenie powódki przyjmując, że ma ono źródło w regulacjiart. 991 § 1 i 2 k.c.a następnie prawidłowo rozpoznał sprawę.
Ustalenia faktyczne składające się na podstawę faktyczną orzeczenia mają podstawę w informacjach zawartych we wskazanych w uzasadnieniu orzeczenia źró­dłach dowodowych, których ocena jest logiczna i mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów.
Skarżąca w ramach zarzut naruszenia przy ferowaniu wyroku regulacjiart. 233 § k.p.c.w istocie kwestionuje dokonaną przez Sąd Rejonowy ocenę prawną ustalonego stanu faktycznego.
Z tej przyczyny zarzut ten tylko werbalnie odnosi się do podstawy faktycznej orzeczenia i jako taki nie ma on wpływu na powyższą ocenę.
Z tych też względów Sad odwoławczy przyjął za własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji .
Zgodnie z prawidłowymi i nie kwestionowanymi ustaleniami Sądu Rejonowe­goZ. B.(mąż spadkodawczyniJ. B. (1)) nabył nieruchomość grun­tową o urządzonej księdze wieczystej prowadzonej przez Sąd Rejonowy wR.pod numerem Kw. 12.643w drodze darowizny dokonanej w umowie z dnia 12 10 1978r., stąd też stosownie do regulacjiart. 33 pkt 2 k.r.o.prawo własności tej nieru­chomości weszło w skład jego majątku odrębnego (w toku postępowania nie wykazano, że darczyńca inaczej postanowił).
Jakkolwiek w czasie małżeństwaZ. B.iJ. B. (1)wybu­dowali na tej nieruchomości dom mieszkalny i zabudowania gospodarcze, to zgod­nie z zasadą superficies solo cedit (znajduje ona swe normatywne odniesienie w re­gulacjiart. 48 k.c.), z chwilą ich wybudowania stały się one częścią składową przedmiotowej nieruchomości a związane z ich wybudowaniem koszty można co najwyżej rozpatrywać jako nakłady z majątku wspólnego małżonkówB.na majątek odrębnyZ. B..
Te ostatnie nie były przedmiotem - przywoływanej w podstawie faktycznej powództwa - umowie darowizny zawartej w dniu 8 04 1999r., gdyż w jej ramachZ.­muntB.darował pozwanejJ. M.i jej mężowiZ. M.tylko wskazaną powyżej nieruchomość.
Tym samym - wbrew temu co twierdziła skarżąca - z mocy tej umowy nie do­szło do żadnego przesunięcia majątkowego z majątku spadkodawczyniJ. B. (1)do majątku pozwanejJ. B. (2)i dokonana w niej darowizna nie podlega uwzględnieniu przy obliczeniu wartości substratu zachowku.
W następstwie tego - w materiale sprawy - przyjąć należy, że powódka otrzy­mała należny jej zachowek w postaci powołania jej do spadku poJ. B. (1)(zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego wR.z dnia 7 01 2015r. wydanym w sprawie o sygn. akt II Ns 868/14 powódka nabyła udział w spadku poJ. B. (1)
udział odpowiadający udziałowi ustalonemu w ramach ustawowego porządku dziedzi­czenia) i powództwo było nieuzasadnione, co pomimo częściowo odmiennego uzasad­nienia ostatecznie znalazło prawidłowe odzwierciedlenie w zaskarżonym wyroku.
Czyni to apelację bezzasadną w rozumieniuart. 385 k.p.c., a to z mocy zawar­tej w nim regulacji prowadziło do jej oddalenia.
R.zaskarżony wyrok odpowiada prawu i dlatego apelację jako bezzasadną oddalono w oparciu o regulacjęart. 385 k.p.c.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosując regulacjeart. 98 k.p.c.biorąc pod uwagę, że powódka uległa w tym postępowaniu i dlatego powinna zw rócić pozwanej poniesione przez nią koszty zastępstwa procesowego
SSO Marcin Rak SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz