Sąd Okręgowy w Łodzi
IV Wydział Karny
Sygnatura akt: IV Ko 380/14
Data wyroku: 2020-01-13 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Odszkodowanie za niesłuszne skazanie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie
Podstawa prawna: 552§4 kpk

UZASADNIENIE

Formularz(...)

Sygnatura akt

IV Ko 380/14

1

WNIOSKODAWCA

K. W. (1)

2

ZWIĘZŁE PRZEDSTAWIENIE ZGŁOSZONEGO ŻĄDANIA

1.

Odszkodowanie (kwota główna)

Odsetki

1 021 473,60 zł

Od daty złożenia wniosku - 29.04.2014r.

2.

Zadośćuczynienie (kwota główna)

Odsetki

500 000 zł

jw.

3.

Inne

brak

7.3. Ustalenie faktów

0.1.3.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Fakt

Dowód

Numer karty

K. W. (1)został tymczasowo aresztowany w sprawie 2Ds.2138/08 Prokuratury RejonowejŁ.( później sygn. akt IV K 536/11 Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi ) od 20 stycznia 2010 roku do 10 maja 2010 roku. Początkowo aresztowany w związku z dwoma zarzutami korupcyjnymi na szkodę(...) sp. z o.o.W czasie stosowania w/w środka zapobiegawczego rozszerzono postanowienie o przedstawieniu zarzutów o czyny zart. 296§2 k.k.iart.305 §1 k.k.też dot. MPKŁ..
Fakt aresztowania wnioskodawcy i stawianych mu zarzutów oraz trwające postępowanie przygotowawcze i sądowe były szeroko komentowane w mediach z uwagi na osobę wnioskodawcy jakoPrezesa (...) sp. z o.o., a także korupcyjny charakter stawianych mu zarzutów.
Tymczasowe aresztowanie wnioskodawcy okazało się ostatecznie niesłuszne. W sprawie karnej IV K 536/11 został on uniewinniony ( dot. wątku korupcyjnego), a w późniejszym dodatkowym wątku prowadzonym przez Sąd Okręgowy w Łodzi w sprawie sygn. akt IV K 115/12K. W. (1)został skazany na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.
K. W. (1)był zatrudniony w(...) sp. z o.o.począwszy od 2003 roku. Był Prezesem Zarządu MPKŁ., a kadencja wygasała zgodnie z umową i późniejszymi aneksami w czerwcu 2011 roku. W związku z aresztowaniem został odwołany z w/w funkcji z dniem 18 lutego 2010 roku.
Kwota wynagrodzenia, jaka przysługiwała wnioskodawcy wynikała z rozdziału I pkt.5 umowy o pracę, a szczegółowe wyliczenia z pisma(...) Sp. z o.o.z 25 lutego 2015r. Do czasu odwołania wnioskodawcy pracodawca wypłacił wnioskodawcy wynagrodzenie za styczeń 2010 roku i za luty 2010 roku. Wnioskodawcy przysługiwała też premia –rozdział I pkt 7 w/w umowy. Była przyznawana w wysokości trzykrotnego miesięcznego wynagrodzenia przy przyjmowaniu sprawozdania za dany rok. W/w utracił premię za dwa okresy rozliczeniowe ( w 2010 za rok 2009 i w 2011 za rok 2010).
Miesięcznie we wspólnym gospodarstwie ( wnioskodawcy i jego żony ) było około 30 000 zł netto. Nie mieli żadnych kredytów do spłacenia. Połowa tej kwoty przeznaczana była na bieżące wydatki ( utrzymanie), a druga połowa stanowiła oszczędności.
Wnioskodawca został zatrzymany w siedzibie spółki naul. (...)wŁ.. Wyprowadzony w obecności pracowników spółki, w asyście kilkunastu funkcjonariuszy(...). Osadzony w izbie zatrzymań, uprzednio rozebrany do naga, sprawdzony, wprowadzony do celi jednoosobowej.
Podczas pobytu w AŚ wŁ., początkowo osadzony w celi przejściowej ( warunki trudne), niedomykające się okna brak wody nie tylko ciepłej, mróz na zewnątrz. Po dwóch dniach przeniesiony do innej celi, osadzony z dwoma innymi osobami podejrzanymi o zabójstwo. Cela ciemna, ponura, okno zasłonięte blenda. Na powierzchni około 4mkw. trzy osoby zaspakajały swoje potrzeby bytowe i fizjologiczne ( brak intymności). Kąpiel 1 raz w tygodniu 10 min. W trakcie pobytu w AŚK. W.schudł kilkanaście kilo. Pobyt w AŚ wiązał się z docinkami osadzonych, żądaniami zakupu określonych artykułów.
W trakcie pobytu w AŚ wnioskodawca miał 4 widzenia z żoną, tylko jedno –bezpośredni kontakt, dwa z synem przez telefon.
W trakcie pobytu w AŚ – rozmowa z psychologiem, nowa, trudna sytuacja, objęty profilaktycznie. Wskazania psychologa – karta osadzonego.
Wnioskodawca cierpi na schorzenie urologiczne. Brak odpowiedniej higieny w warunkach izolacji powodował stany zapalne. Po opuszczeniu AŚ wnioskodawca podjął leczenie 22 lipca 2010 roku. Zabieg operacyjny –grudzień 2011r.
Po wyjściu z AŚ wnioskodawca starał się o podjęcie zatrudnienia w różnych podmiotach ale nagłośnienie aresztowania i toczącego się postępowania utrudniły mu dalszy rozwój zawodowy. Odsunęli się od niego znajomi, wytworzył się wokół niego ostracyzm i bariera. Środowisko, w którym dotychczas funkcjonował, odrzuciło go( utrata zaufania)
Wnioskodawca podjął pracę 4 lipca 2011 roku w(...) Sp. z o.o.
W związku z trwającym postepowaniem karnymK. W.ustanawiał obrońców z wyboru. W dniu 2 września 2014 roku wniosek w zakresie kosztów obrony w sprawie IV K 536/11 został przekazany do rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi. A zatem te koszty nie są już przedmiotem tego postępowania.

Postanowienia
Postanowienie o przedstawieniu zarzutów,
akta osobowe częśćA
Wydruki z Internetu, materiały prasowe
Wyjaśnienia informacyjne wnioskodawcy
Odpisy wyroków z uzasadnieniami, wyjaśnienia informacyjne wnioskodawcy , a/o
umowa i aneksy
uchwała, wyjaśnienia inf. Wnioskodawcy
umowa
pismo
umowa
wyjaśnienia informacyjne wnioskodawcy
wyjaśnienia infor. wnioskodawcy
zeznaniaJ. R.
Akta osobowe częśćA
Akta osobowe część(...)
Wyjaśnienia infor. Wnioskodawcy, zeznaniaJ. R.
Karta ambulatoryjna
Karta informacyjna, dok. medyczne
Wyjaśnienia info. wnioskodawcy
Zeznania świadków
S. S.
W. B.,B. M.
K. iM. W.
ZeznaniaS. S.
umowa
zeznaniaS. S.

POSTANOWIENIE
faktury

k.73-80, 241-242,247-251
244-246
157-192
226-229
422-423
16-71
384-397
jw.
261-307
83-89
91
jw.
83-89
341
83-89
226-229
422-423
226-229
422-423
425-426
4,7,8, 26.03.2010,22.04.2010
226-229
422-423
425-426
138
134-137
226-229
422-423
449v-450
423v-424
423v
461-467
450-451
449v-450
92-93
449v-450
198
210
110-132

0.1.3.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Fakt

Dowód

Numer karty

Szkody o jakich mówi oraz o naprawienie, których wnosi wnioskodawca powstały nie tylko w związku z tymczasowym aresztowaniem, ale wiążą się one także z postępowaniem karnym, nagłośnieniem sprawy oraz charakterem postawionych mu zarzutów ( korupcyjnych), np. problem ze znalezieniem pracy.

Zeznania świadkówB. M.,W. B.,S. S.

423v
423v-424
449v-450

4

ocena DOWODów

2.1

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 3.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

Co do wszystkich faktów

1
ZeznaniaJ. R.wyjaśnienia informacyjne wnioskodawcy

2
Zeznania K. iM. W.

3
Dokumenty powołane w poprzedniej części

4
ZeznaniaB. M.

S. S.
W. B.
W. T.

Ad.1 zbieżne co do warunków panujących w celi, zachowań współosadzonych w stosunku do wnioskodawcy, problemów urologicznychK. W., nadto wyjaśnieniaK. W.znajdują potwierdzenie w załączonych dokumentach i zeznaniach pozostałych świadków
Ad.2 mimo, iż to osoby najbliższe wnioskodawcy brak podstaw do negowania prawdziwości ich zeznań, są zbieżne z wyjaśnieniami wnioskodawcy jak i z dokumentami co do zasady
Ad.3 brak podstaw do kwestionowania ich prawdziwości i autentyczności, nie kwestionowane w toku procesu
Ad.4 zeznania zbieżne, spójne w zakresie umiejętności zawodowych wnioskodawcy, nagłośnienia sprawy, problemów ze znalezieniem pracy przezK. W., nadto z wyjaśnieniami samegoK. W.

0.1.4.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

0.2.(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 3.1 albo 3.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

Wyjaśniania informacyjne wnioskodawcy w zakresie w jakim wskazują, iż szkoda jaka powstała wiąże się li tylko z tymczasowym aresztowaniem

Wpływ na powstanie szkody miało także toczące się postępowanie karne związane z zarzutami korupcyjnymi,
w mediach informowano o zarzutach i areszcie w okresie jego stosowania, potem już o toczącym się postępowaniu karnym,
nie można też pominąć, że z uwagi na toczące się postępowanie i charakter zarzutów w/w nie mógł znaleźć pracy – zeznaniaB. M.,S. S.,W. B.

3

PODSTAWA PRAWNA

Odszkodowanie

1.

Kwota główna

Odsetki

Art. 552 §4 k.p.k.

359§1 i 2 k.c.

Zwięźle o powodach podstawy prawnej

W sprawie karnej o sygn. akt IV K 536/11 wnioskodawca został uniewinniony od stawianych mu zarzutów, a w późniejszym wyłączonym wątku wymierzonoK. W.karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania – tymczasowe aresztowanieK. W.było zatem niewątpliwie niesłusznym, a co za tym idzie powstałe szkoda i krzywda wnioskodawcy zasługiwały odpowiednio na odszkodowanie i zadośćuczynienie.
Odsetki ustawowe –zgodnie z utrwalonym orzecznictwem- zasądzono od daty uprawomocnienia się wyroku.

Zadośćuczynienie

2.

Kwota główna

Odsetki

Art. 552 §4 k.p.k.

359§1 i 2 k.c.

Zwięźle o powodach podstawy prawnej

Jak wyżej – odszkodowanie.

Inne

3.

brak

Zwięźle o powodach podstawy prawnej

brak

4

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU W PRZEDMIOCIE ŻĄDANIA

Zwięźle o powodach rozstrzygnięcia

Odszkodowanie

1.

Kwota główna

Odsetki

Odszkodowanie powinno zrekompensować uszczerbek w mieniu pozostający w związku przyczynowym z pozbawieniem wolności i to w zakresie poniesionej straty jak i utraconych przez wnioskodawcę korzyści. Innymi słowy odszkodowanie ma pokryć szkodę majątkową, stanowiącą różnicę między obecnym stanem majątkowym poszkodowanego a stanem, jaki istniałby, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę, to znaczy niewątpliwe niesłuszne tymczasowe aresztowanie. Odszkodowanie ma wyrównać tę różnicę( wyrok SN z dnia 7 maja 2015 roku, WA 3/15, LEX nr 1729289, wyrok SA w Katowicach z dnia 19 czerwca 2015 roku, II AKa 200/15, LEX nr 1809495)
Na zasądzoną kwotę 195 243,02 zł składają się:
a)utrata wynagrodzenia zasadniczego z umowy,
b)utrata wynagrodzenia premiowego.
Do wyliczenia powyższej kwoty Sąd wziął pod uwagę wynagrodzenie netto ( bez części odprowadzonej przez pracodawcę) bowiem w zakresie składek ZUS, podatków itp. kwoty te nie przypadają bezpośrednio wnioskodawcy, zatem nie było podstawy do ich zasądzenia na rzeczK. W., nie ma też możliwości ( brak podstawy prawnej) zasądzenia ich na rzecz innych podmiotów niż wnioskodawca w przedmiotowym trybie.
Ad. a) Wynagrodzenie netto wypłacone w styczniu 2010 roku zostało podzielone na dwie części 13 945,93 : 2 = 6 972,965 zł po czym pomnożone przez 16 miesięcy (począwszy od marca 2010 roku do czerwca 2011 roku tj. trwania kontraktu, w lutym wynagrodzenie pracodawca wypłacił)
Łącznie zatem 111 567,44zł
Utrata wynagrodzenia – bezpośredni związek przyczynowy z tymczasowym aresztowaniem ( uzasadnienie uchwały z 18.02.2010r.)
Podział kwoty zgodnie z wyjaśnieniami wnioskodawcy – połowa wynagrodzenia przeznaczana była na utrzymanie, druga połowa stanowiła oszczędności, zatem gdyby wnioskodawca nie został zatrzymany połowę wynagrodzenia przeznaczyłby na bieżące wydatki- utrzymanie, a pozostałaby mu druga część.
Ad.b) premia za dwa okresy rozliczeniowe czyli za 2009 i 2010 w wysokości trzykrotnego miesięcznego wynagrodzenia tj. 13 945,93 zł x 3 = 41 837,79 zł
Dwa okresy rozliczeniowe czyli łącznie 83 675,58 zł
Utrata premii – bezpośredni związek przyczynowy z tymczasowym aresztowaniem ( uzasadnienie uchwały z 18.02.2010r.)
Kwestia różnicy pomiędzy dotychczasowym wynagrodzeniem, a później otrzymanym – brak związku przyczynowego związanego z tymczasowym aresztowaniem, a zatem brak podstaw do uwzględnienia.
Kwestia kosztów obrony – jak wskazano wyżej poza przedmiotowym postępowaniem

Odsetki od sumy pieniężnej stanowiącej odszkodowanie i zadośćuczynienie za niesłuszne tymczasowe aresztowanie są wynagrodzeniem za opóźnienie w zapłacie sumy pieniężnej, która jest już wymagana i dlatego należy uznać, że za czas do wydania przez sąd prawomocnego "orzeczenia odszkodowawczego" odsetki nie przysługują. Dopiero bowiem prawomocne orzeczenie sądowe określa wymaganą sumę odszkodowania i zadośćuczynienia. Inna droga nie została przez ustawodawcę przewidziana, a więc tylko takie orzeczenie określa, od kiedy roszczenie jest wymagalne. Skarb Państwa od tej pory dopiero w wypadku opóźnień z zapłatą należności ponosi odsetki za zwłokę.
(II AKa 2/15 - wyrok SA Rzeszów z dnia 19-02-2015,
wyrok SA Gdańsk z 14.05.2015 r. II A Ka 148/15L.)

Zadośćuczynienie

2.

Kwota główna

Odsetki

Jak wskazuje się w orzecznictwie zadośćuczynienie za doznaną krzywdę to odszkodowanie za szkodę niematerialną, a stanowią ją negatywne przeżycia psychiczne wiążące się nie tylko z faktem pozbawienia wolności (przebywanie z innymi osobami pozbawionymi wolności, dolegliwe warunki odbywania kary), ale również to, że dana osoba w trakcie zatrzymania utraciła dobre imię ( wyr. SN z 17.10.2007 r., WA 43/07, OSNwSK 2007, nr 1, poz. 2246)
Zadośćuczynienie ma mieć przede wszystkim charakter kompensacyjny, wobec czego jego wysokość nie może stanowić zapłaty symbolicznej, lecz musi przedstawiać jakąś ekonomicznie odczuwalną wartość. Jednocześnie wysokość ta nie może być nadmierną w stosunku do doznanej krzywdy, ale musi być „odpowiednia” w tym znaczeniu, że powinna być - przy uwzględnieniu krzywdy poszkodowanego, utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa; nie może prowadzić do nadmiernego bogacenia się. Wysokość kwoty zadośćuczynienia za doznaną krzywdę nie jest łatwa do precyzyjnego ustalenia. Zasądzając określoną kwotę z tego tytułu sąd wziął pod uwagę następujące okoliczności:
- długość aresztu 110 dni,
- surowe, trudne warunki w AŚ ( brak intymności, warunki higieniczne, zachowanie współosadzonych),
- problemy urologiczne w trakcie pobytu w AŚ i po opuszczeniu AŚ,
-okoliczności zatrzymania ( w siedzibie firmy),
-ujemny wpływ na samopoczucie i psychikę trwający także po opuszczeniu AŚ, przy czym wpływ na to miało także toczące się postępowanie karne,
- wysoką pozycję zawodową wnioskodawcy przed aresztowaniem,
- utarta dobrego imienia, przy czym wpływ miało także toczące się postępowanie karne, nagłośnienie sprawy,
-spotkanie się z taką sytuacją po raz pierwszy ( dot. osadzenia) stres, naturalny lęk.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności wywołane skutki w sferze życia tak osobistego jak i społecznego Sąd uznał, że kwota 100 000 zł będzie odpowiednia. Z jednej strony bowiem przedstawia wartość ekonomicznie odczuwalną, a z drugiej zaś jest utrzymana w rozsądnych granicach, wyważona i sprawiedliwa, a przy tym nie może być uznana za nadmierną.

Jak wyżej.

Inne

3.

brak

5

Inne ROZSTRZYGNIĘCIA Zawarte w WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

brak

6

KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

P.w olne od kosztów

7

PODPIS

Krzysztof SzynkP. E.M.