Sąd Rejonowy w Bydgoszczy
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 261/20
Data wyroku: 2020-07-15 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Katarzyna Błażejowska, Katarzyna Błażejowska
Słowa kluczowe: Zasiłek chorobowy
Podstawa prawna: art. 6 ust. 1 ustawy z 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Sygn. akt VII U 261/20

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 15 lipca 2020 r.
Sąd Rejonowy w Bydgoszczy VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie następującym:
Przewodniczący: sędzia Katarzyna Błażejowska
po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2020 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym
sprawyA. Z.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.
o zasiłek chorobowy
na skutek odwołaniaA. Z.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.
z dnia 31 marca 2020 r. nr(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonej prawo do zasiłku chorobowego za okres od 15 lutego 2020r. do 28 lutego 2020r.; odwołująca nie jest zobowiązana do zwrotu zasiłku chorobowego w wysokości 837,48 zł ( osiemset trzydzieści siedem złotych 48/100) wraz z odsetkami.
SSR Katarzyna Błażejowska
Sygn. akt VII U 261/20

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 31 marca 2020 r., znak(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.odmówił ubezpieczonejA. Z.prawa do zasiłku chorobowego od dnia 15 lutego 2020 r. do dnia 28 lutego 2020 r. oraz zobowiązał ją do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego z funduszu chorobowego w kwocie 837,48 zł wraz z odsetkami. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, iż w dniu 26 lutego 2020 r. przeprowadził kontrolę prawidłowości wykorzystywania przez ubezpieczoną prawidłowości zwolnienia lekarskiego pod adresem zamieszkania wK.przyul. (...), bowiem adres ten został podany lekarzowi wystawiającemu zwolnienie lekarskie. W związku z nieobecnością ubezpieczonej pod w/w adresem organ rentowy wszczął postępowanie, w trakcie, którego ubezpieczona poinformowała, iż jej adresem zamieszkania jestK.ul. (...), zaś adresK.ul. (...)jest adresem zameldowania. Nadto organ wskazał, ubezpieczona nie poinformowała lekarza o swoim adresie pobytu w trakcie orzeczonej niezdolności do pracy, natomiast na wszystkich zwolnieniach lekarskich dotyczących okresu od dnia 8 października 2019 r. do dnia 4 kwietnia 2020 r. widnieje adres wK.przyul. (...)jako adres pobytu w trakcie orzeczonej niezdolności do pracy. Ubezpieczona również nie poinformowała ZUS o zmianie adresu zamieszkania, nadto na kolejnym zwolnieniu lekarskim, po złożeniu przez ubezpieczoną wyjaśnieniu, nadal figuruje adresK.ul. (...). Ponadto na druku ZAS-53 wniosek o zasiłek chorobowy, ubezpieczona wskazała również adresK.przyul. (...)jako adres zamieszkania, oświadczając, że dane zawarte we wniosku podała zgodnie z prawdą i zobowiązała się poinformować ZUS o wszelkich zmianach. Wobec powyższego organ uznał adres zameldowania za adres pobytu w trakcie orzeczonej niezdolności do pracy, zaś złożone w dniu 5 marca 2020 r. wyjaśnienie nie uznał za usprawiedliwienie nieobecności w miejscu zamieszkania podczas kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnienia lekarskiego.
Z powyższym nie zgodziła sięA. Z.wnosząc odwołanie. W uzasadnieniu wskazała, iż od ok 4 lat choruje na depresję dwubiegunową, zaś w grudniu 2019 r. została zwolniona z pracy, co nasiliło jej objawy, dlatego też jej zdolność do oceny sytuacji i niektórych działań i faktów jest o wiele niższa niż u zdrowych osób. Ubezpieczona wskazała, iż w kwietniu 2019 r. wyprowadziła się z domu rodzinnego i najęła mieszkanie. Jednakże z uwagi na niestabilną sytuację finansową jej rodziny, która może w każdej chwili może uniemożliwić jej dalszy najem, ubezpieczona nie wymeldowała się z domu rodzinnego i we wszystkich instytucjach nadal posługuje się adresem zameldowania. Ubezpieczona wskazała, iż pod tym adresem zamieszkuje jej siostra oraz matka, które przekazują jej informacje o przychodzącej do ubezpieczonej korespondencji. Ponadto odwołująca podniosła, iż w dniu kontroli, osoby przeprowadzające kontrolę zostały poinformowane przez jej matkę o adresie zamieszkania ubezpieczonej, jednakże nie udały się w to miejsce. Wobec powyższego ubezpieczona w dniu 5 marca 2020 r. udała się do ZUS, gdzie złożyła pisemne wyjaśnienia. W opinii ubezpieczonej organ rentowy nie zrobił nic, aby wyjaśnić sprawę. Jednocześnie ubezpieczona wskazała, iż w druku ZAS-53 posłużyła się adresem zameldowania, bowiem jest to również jej adres do korespondencji. Ubezpieczona podniosła również, iż nikt jej nie informował, iż wskazany adres do korespondencji musi być tożsamy z miejscem pobytu i służył będzie do kontroli ZUS.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, zasądzenie od odwołującego na swoją rzecz kosztów zastępstwa procesowego oraz podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji
Sąd ustalił, co następuje:
Ubezpieczona jest zameldowana wK.przyul. (...), jednakże zamieszkuje wK.przyul. (...). Ubezpieczona nie dokonała aktualizacji miejsca zamieszkania w swojej dokumentacji medycznej.
W okresie od dnia 15 lutego 2020 r. do dnia 28 lutego 2020 r. była niezdolna do pracy. Zaświadczenie lekarskie zostało wystawione na adres zameldowania wK.przyul. (...). Adres ten ubezpieczona również podała we wniosku o zasiłek chorobowy.

    Okoliczności bezsporne, nadto: zaświadczenie lekarskie ZUS ZLAseria (...)– akta rentowe, wniosek o zasiłek chorobowy ZAS-53 dnia 17 lutego 2020 r. – akta rentowe

W dniu 26 lutego 2020 r. pracownicy organu rentowego przeprowadzili kontrolę prawidłowości wykorzystywania zwolnienia lekarskiego przez ubezpieczoną przyul. (...)wK.. Na miejscu pracownicy ZUS nie zastali ubezpieczonej. Nadto matka odwołującej poinformowała ich, iż ubezpieczona mieszka pod innym adresem.
Pismem z dnia 26 lutego 2020 r. ZUS zobowiązał ubezpieczoną do złożenia wyjaśnień powodu nieobecności oraz jakie otrzymała zalecenia od lekarza leczącego, czy korzysta z zabiegów lub rehabilitacji oraz czy w okresie choroby wykonuje inną pracę zarobkową.
Pismem z dnia 5 marca 2020 r. odwołująca złożyła wyjaśnienie wskazując, iż adres przyul. (...)wK.jest adresem zameldowania a nie zamieszkania. Ubezpieczona wskazała, iż jej adresem pobytu jestul. (...)wK.. Nadto oświadczyła, iż cała korespondencja adresowana do niej jest doręczana na adres zameldowania. Jednocześnie oświadczyła, iż nie korzysta z zabiegów rehabilitacyjnych ani nie wykonuje żadnych prac zarobkowych.
Mimo powyższego wyjaśnienia decyzją z dnia 31 marca 2020 r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej prawo do zasiłku chorobowego za okres od dnia 15 lutego 2020 r. do dnia 28 lutego 2020 r. i zobowiązał ją do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego z funduszu chorobowego w kwocie 837,48 zł wraz z odsetkami.
Dowód: protokół kontroli z dnia 20 lutego 2020 r. – akta rentowe, pismo ZUS z dnia 26 lutego 2020 r. – akta rentowe, pismo odwołującej z dnia 5 marca 2020 r. – akta rentowe, decyzja ZUS z dnia 31 marca 2020 r. – akta rentowe
Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu odwołanie było zasadne i zasługiwało na uwzględnienie.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumentację zgromadzoną w aktach sprawy oraz aktach rentowych, których wiarygodność i autentyczność nie były kwestionowane przez strony. Stan faktyczny w sprawie był zasadniczo między stronami niesporny.
Powyższy materiał dowodowy Sąd ocenił w oparciu o zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego.
Należy zaznaczyć, iż jak słusznie podkreśla się w orzecznictwie, sąd ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego z urzędu, a odrębny charakter postępowania nie wyłącza zasady kontradyktoryjności w tych sprawach, w tym ciężaru dowodzenia swych twierdzeń przez ubezpieczonego i pozwany organ (por. wyroki SN z dnia 8 stycznia 2008 r., I UK 193/07, Lex nr 447681; z dnia 8 lipca 2008 r., II UK 344/07, Lex nr 497701; z dnia 11 lutego 2011 r., II UK 269/10, Lex nr 794791 i z dnia 9 sierpnia 2011 r., I UK 52/11, Lex nr 1084706). W niniejszej sprawie to na pozwanym spoczywał obowiązek wykazania okoliczności, z których wywodził korzystne dla siebie skutki prawne. Między stronami zasadniczo bezspornym był fakt, iż ubezpieczonaA. Z.przebywała na zwolnieniu lekarskim z tytułu niezdolności do pracy, a pobyt ten miał miejsce pod innym adresem niż wskazany w zaświadczeniu lekarskim.
Spornym natomiast okazała się ocena prawna, czy w związku nieobecnością ubezpieczonej w miejscu wskazanym przez lekarza wystawiającego zaświadczenie, jako miejsce pobytu, podczas gdy ubezpieczony przebywając w innym miejscu, może zostać pozbawiony prawa do zasiłku chorobowego.
Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie zart. 6 ust 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 645, dalej: ustawa zasiłkowa) zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.
Ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia (art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej). Nie budzi wątpliwości, że prawo do tego świadczenia podlega utracie w przypadku wystąpienia jednej z dwóch niezależnych przesłanek określonych w cytowanym przepisie, a więc wykonywania pracy zarobkowej w okresie orzeczonej niezdolności do pracy lub wykorzystywania zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia.
Sąd nie kwestionuje faktu, iż prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich podlega kontroli. Możliwość taką daje organom rentowym dyspozycja art. 59 ust 1 ustawy zasiłkowej. Niemniej jednak ten sam przepis wskazuje, iż w celu kontroli lekarz orzecznik ZUS może przeprowadzić badanie lekarskie ubezpieczonego w miejscu jego pobytu (art. 59 ust 3 pkt 1 lit b). Organ rentowy wywiódł z faktu, iż ubezpieczona zamieszkuje pod innym adresem, niż wskazany w zaświadczeniu lekarskim, wniosek, iż korzysta ze zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem. Niemniej jednak, w ocenie Sądu, organ rentowy w żaden sposób nie wykazał tej zależności. ZUS swoją argumentację opierał na braku stosownego zawiadomienia organu przez ubezpieczoną o zmianie miejsca zamieszkania, a jednocześnie nie wykazał, w jaki sposób ubezpieczona, w okresie orzeczonej niezdolności do pracy, wykorzystała zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem. Ubezpieczona wskazywała, iż w okresie orzeczonej niezdolności nie wykonywała żadnej czynności związanej z pracą zarobkową. Nie ulega wątpliwości, iż adres wskazany w zaświadczeniu lekarskim znajdującym się w aktach rentowych jest niezgodny z faktycznym adresem odwołującej. Zaświadczenia lekarskie, w tym to, które podlegało kontroli, zostały wystawione z podaniem adresu, pod którym ubezpieczona jest zameldowana. Okoliczność ta nie była przez ubezpieczoną kwestionowana. Sąd w tym zakresie podziela stanowisko wyrażone przez judykaturę wskazujące, iż niewskazanie na zaświadczeniu lekarskim prawidłowego adresu przez odwołującego nie może być interpretowane, jako wykorzystanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego przeznaczaniem, bowiem nie stanowi to zachowania, które w jakikolwiek sposób mogłoby mieć związek ze zdrowotnymi przesłankami udzielenia takiego zwolnienia, ani tym bardziej rodzić podejrzenia, co do rzeczywistego stanu zdrowia ubezpieczonego (wyrok SR dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 18 września 2013 r., VI U 88/13, Lex nr 1914943).
W konsekwencji, mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż ubezpieczona ma prawo do zasiłku chorobowego od dnia 15 lutego 2020 r. do dnia 28 lutego 2020 r. o czym Sąd, na podstawie art 17 ust 1 ustawy zasiłkowej orazart. 47714§ 2 k.p.c., orzekł w wyroku.
SSR Katarzyna Błażejowska