Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi
VIII Wydział Cywliny
Sygnatura akt: VIII C 3131/18
Data wyroku: 2019-11-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Tomasz Kalsztein

Sygn. akt VIII C 3131/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 listopada 2019 roku
Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi, VIII Wydział Cywilny
w następującym składzie :
Przewodniczący : Sędzia Tomasz Kalsztein
Protokolant :   st. sekr. sąd. Dorota Piasek
po rozpoznaniu w dniu 29 października 2019 roku w Łodzi
na rozprawie
sprawy z powództwaW. M.
przeciwkoM. G.
o zapłatę

1
oddala powództwo;

2
zasądza od powodaW. M.na rzecz pozwanejM. G.kwotę 917 zł (dziewięćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu w całości.

Sygn. akt VIII C 3131/18

UZASADNIENIE
W dniu 19 marca 2018 roku powódW. M.wytoczył przeciwko pozwanejM. G.powództwo o zapłatę kwoty 4.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 10 listopada 2017 roku do dnia zapłaty, a także wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu powód podniósł, iż pozwany wystawił weksel własny. W dniu 18 lutego 2017 roku dłużnik został wezwany do zapłaty, któremu to obowiązkowi jednak uchybił.(pozew k. 3-4v.)
W dniu 20 kwietnia 2018 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi wydał przeciwko pozwanemu nakaz zapłaty w postępowaniu. (nakaz zapłaty k. 10)
Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2018 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi uchylił wydany nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym.(postanowienie k. 40)
Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2019 roku Sad Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi na wniosek pozwanej ustanowił na jej rzecz upełnomocnia z urzędu.
(postanowienie k. 74).
Na rozprawie w dniu 29 października 2019 roku pełn. pzowanej wniósł o oddalenie powództwa, zaznaczając, iż pozwana nie podpisywała weksla. Dodatkowo podniósł on zarzut przedawnienia roszczenia.
(protokół rozprawy k. 94
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 9 listopada 1997 roku pozwanaM. G.wręczyła powodowi wekselin blanco.Pod wekslem pozwana wpisała swoje dane osobowe, adresowe, nr i serię dowodu osobistego oraz złożyła własnoręczny podpis.
Weksel, o którym mowa wyżej, w pozostałym zakresie uzupełnił powód.(weksel k. 5-5v., okoliczności bezsporne)
Pismem z dnia 18 lutego 2018 roku powód wezwał pozwaną do wykupu w terminie 7 dni weksla własnego wystawionego na kwotę 4.000 zł.(wezwanie k. 6, wydruk z książki nadawczej k. 6v.)
Pozwana do dnia wyrokowania nie uregulowała wskazanego zadłużenia, dochodzonego przedmiotowym powództwem.(okoliczność bezsporna)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Powództwo nie było zasadne i nie zasługiwało na uwzględnienie, z uwagi na przedawnienie dochodzonych roszczeń.
Z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu (art. 117 § 1 k.c.). Zgodnie zart. 117 § 2 k.c., po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba, że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia.
W przedmiotowej sprawie powód za podstawę swojego żądania przyjął weksel, odnośnie którego twierdził, że jest wekslem zupełnym. Pozwana zaprzeczała powyższemu twierdzeniu wywodząc, iż wręczyła powodowi wekselin blancow treści którego wyłącznie uzupełniła swoje dane osobowe oraz go podpisała. Zaznaczenia wymaga, że na odwrocie weksla, pod znakami opłaty skarbowej została wpisana data 2 sierpnia 1995 roku, co samo w sobie obala argumentację powoda, iż weksel został wystawiony dopiero w dniu 18 lutego 2018roku. Brak jest bowiem racjonalnych podstaw do przyjęcia, że wierzyciel dla zabezpieczenia swojego roszczenia posłużyłby się wekslem opłaconym i datowanym ponad 20 lat przed powstaniem tegoż zobowiązania. W świetle zasad doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania nie sposób również przyjąć, iż pozwana wpisałaby pod wekslem swoje nieaktualne dane adresowe oraz nr i serię nieważnego dowodu osobistego, zaś powód danych tych by nie zweryfikował i weksel przyjął. W świetle poczynionych rozważań Sąd uznał, że pozwana wręczyła wierzycielowi wekselin blanco.Zgodnie zaś z ugruntowanym w orzecznictwie Sądu Najwyższego poglądem, treścią upoważnienia do uzupełnienia wekslain blancojest objęte jedynie uzupełnienie wekslaprzed upływem terminu przedawnienia roszczenia podlegającego zabezpieczeniu. Także w sytuacjach, w których zastrzeżono, iż wręczony wekselin blancomoże być uzupełniony w każdym czasie, chodzi jedynie o dowolną chwilę przed upływem terminu przedawnienia roszczenia podlegającego zabezpieczeniu. W konsekwencji, osoba, która złożyła podpis na weksluin blanco- w razie uzupełnienia tego weksla niezgodnie z upoważnieniem po upływie terminu przedawnienia roszczenia podlegającego zabezpieczeniu - może powoływać się, że nie jest zobowiązana wekslowo –art. 10 ustawy Prawo wekslowe.(por. m.in. wyrok SN z dnia 16 grudnia 2015 roku, IV CSK 131/15,L.; wyrok SN z dnia 11 sierpnia 2010 roku, I CSK 616/09, LEX; wyrok SN z dnia 5 marca 2010 roku, IV CSK 382/09, LEX; wyrok SN z dnia 14 lutego 2008 roku, II CSK 522/07, LEX; wyrok SN z dnia 19 listopada 2004 roku, V CK 228/04, OSP 2005/11/130; wyrok SN z dnia 14 października 1971 roku, II CR 277/71, OSP 1972/7-8/139).Uzasadniając powyższe stanowisko Sąd Najwyższy wskazał w szczególności, że taka interpretacja odpowiada najbardziej sensownej dla wręczającego wekselin blancointerpretacji zwrotów mówiących o możliwości wypełnienia go w każdym czasie i opatrzenia datą płatności według swego uznania. Jako dodatkowy argument, który przemawia przeciwko uznaniu, że przy tej treści deklaracji wekslowej wierzyciel byłby upoważniony do uzupełnienia weksla w każdym czasie bez jakichkolwiek ograniczeń, wskazuje się na treśćart. 120 § 1zdania drugiego iart.3651k.c.Wyjaśnił także, że odmienne stanowisko prowadziłoby do nieusprawiedliwionej dodatkowej ochrony roszczeń przedawnionych i praktycznie nieograniczonej w czasie odpowiedzialności poręczyciela wekslowego. Trudno wobec tego uznać, iż taki był zgodny zamiar stron zobowiązania wekslowego a to jest decydujące przy wykładni deklaracji wekslowej. Przytoczone stanowisko znalazło aprobatę w piśmiennictwie (por. m.in. M. Czarnecki, L. Bagińska, Prawo wekslowe. Komentarz [w:] Prawo wekslowe i czekowe. Komentarz. Wyd. 7, Warszawa 2018) oraz orzecznictwie sądów powszechnych. I tak przykładowo Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z dnia 4 lipca 2014 roku (I ACa 21/14,L.) uznał, że „na podstawieart. 10 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 roku Prawa wekslowegomożna powoływać się na niezgodność uzupełnienia blankietu weksla z otrzymanym upoważnieniem, polegającą na dokonaniu tego uzupełnienia już po przedawnieniu się zabezpieczonego roszczenia wynikłego ze stosunku podstawowego. W sytuacji, gdy podstawą dochodzonego roszczenia jest weksel, mający wcześniej postać wekslain blanco, to niezależnie od rozważenia okoliczności dotyczącej tego, czy roszczenie wekslowe nie uległo przedawnieniu w terminie wynikającym zart. 70powołanej wyżejustawy Prawa wekslowego, sąd rozpoznający nie jest zwolniony od obowiązku rozważenia, czy weksel został wypełniony zgodnie z umową, a w szczególności, czy w chwili jego uzupełnienia istniało nieprzedawnione roszczenie podlegające zabezpieczeniu”.(zob. także wyrok SA w Białymstoku z dnia 9 czerwca 2017 roku, I ACa 35/17,L.; wyrok SA w Lublinie z dnia 29 października 2013 roku, I Aca 418/13,L.).
W ocenie Sądu w niniejszej sprawie, z przyczyn, które zostały omówione wyżej, nie budzi wątpliwości, że pozwany wykazał, iż przedłożony do akt weksel został wypełniony niezgodnie z porozumieniem, co implikuje konstatację, iż zobowiązanie wekslowe nie powstało. Skoro tak, to kwestię przedawnienia roszczenia powoda oceniać należy w oparciu o przepisy ogólne, co prowadzi do wniosku, że roszczenie to uległo przedawnieniu. Wprawdzie w sprawie nie została wykazana data wymagalności roszczenia, to jednocześnie za niesporne uznać należy, że wobec daty powstania zobowiązania pozwanego (9 listopada 1997 roku), w dniu wytoczenia powództwa (19 marca 2018 roku) uległo ono przedawnieniu nawet przy przyjęciu, iż w sprawie znajdował zastosowanie 10-letni termin przedawnienia. W tym miejscu podkreślić należy, że okoliczności faktyczne, wskazujące na termin wymagalności roszczenia, zwłaszcza wobec podniesionego zarzutu przedawnienia winien wykazać powód, jeżeli w jego ocenie zarzut ten byłby niezasadny. Powód winien załączyć do pozwu, bądź do dalszych pism procesowych odpowiednie dokumenty, w świetle których Sąd mógłby ustalić precyzyjnie termin wymagalności zadłużenia pozwanego i ocenić podniesiony zarzut przedawnienia, jeżeli powód chciałby wywodzić korzystne dla siebie skutki prawne z twierdzenia, że roszczenie nie uległo przedawnieniu. Powód nie uczynił jednak zadość powyższemu, w związku z tym, biorąc pod uwagę dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, należało uznać, że roszczenie uległo przedawnieniu. Sąd zobligowany był bowiem do oceny podniesionego zarzutu w świetle dowodów z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy.
W świetle przepisów regulujących przerwanie i zawieszenie biegu terminu przedawnienia, stwierdzić należy, że nie doszło do przerwania ani zawieszenia tego terminu w stosunku do strony powodowej – powód nie wykazał, aby takie przerwanie lub zawieszenie miało miejsce. W przedmiotowej sprawie, powód nie wykazał także, aby pozwana zrzekła się korzystania z zarzutu przedawnienia. Nie sposób również uznać by względy słuszności wymagały nieuwzględnienia w przedmiotowej sprawie upływu terminu przedawnienia, zgodnie zart. 1171§ 1 i 2 k.c.W sprawie nie stwierdzono, aby zachodziły jakiekolwiek wyjątkowe okoliczności, które spowodowały niedochodzenie roszczenia przez uprawnionego, w tym nie stwierdzono by miał na to jakikolwiek wpływ sam zobowiązany.
Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił powództwo w całości.
O kosztach procesu Sąd orzekł w oparciu oart. 98 k.p.c.stosując zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Powód przegrał proces, a zatem jest on zobowiązany do zwrotu kosztów pozwanej w postaci wynagrodzenia pełnomocnika pozwanej ustanowionej z urzędu.