Sąd Apelacyjny w Katowicach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 587/19
Data wyroku: 2020-03-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Piotr Pośpiech, Marek Charuza, Gwidon Jaworski

Sygn. akt: II AKa 587/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 marca 2020 r.
Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący

SSA Marek Charuza (spr.)

Sędziowie

SSA Gwidon Jaworski
SSA Piotr Pośpiech

Protokolant

Agnieszka Przewoźnik

przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach Jacka Zmysłowskiego
po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2020 r. sprawy
skazanegoW. K.
s.F.iD.,ur. (...)wK.
- o wydanie wyroku łącznego -
na skutek apelacji prokuratora i obrońcy skazanego
od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 30 lipca 2019 roku
sygn. akt XVI K 25/19

1
uchyla zaskarżony wyrok w punktach I, II oraz V i w tym zakresie umarza postępowanie o wydanie wyroku łącznego;

2
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

3
zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy w Katowicach) na rzecz adwokatA. B.– Kancelaria Adwokacka wK.kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych, w tym 23 % VAT, tytułem obrony z urzędu udzielonej skazanemu w postępowaniu odwoławczym;

4
zwalnia skazanego od ponoszenia kosztów sądowych postępowania odwoławczego, obciążając nimi Skarb Państwa.

SSA Piotr Pośpiech SSA Marek Charuza  SSA Gwidon Jaworski

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II AKa 587/19

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

1

CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok łączny Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 30 lipca 2019 r. sygn. akt XVI K 25/19

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☒

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

3

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzuty obrazy prawa materialnego oraz obrazy prawa procesowego podniesione w apelacji prokuratora

☒ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Prokurator zasadnie zwrócił uwagę na zaistniałą obrazę prawa materialnego w zakresie podstawy wymiaru kary łącznej grzywny za przestępstwa i przestępstwa skarbowe – pkt III zaskarżonego wyroku.
Sąd orzekający łącząc kary grzywny orzeczone za przestępstwa i przestępstwa skarbowe wyrokami Sądu Rejonowego w Nowym Targu z dnia: 8 grudnia 2000 r., 12 grudnia 2001 r. i 9 listopada 2006 r. oraz wyrokiem Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 6 marca 2015 r., pominął w podstawie prawnej kary łącznej grzywny przepisart. 39 § 2 k.k.s.w zw. zart. 39 § 1 k.k.s., a nadto przepisart. 85 § 1 i 2 k.k.w związku zart. 20 § 2 k.k.s.– por. wyrok SA w Katowicach z dnia 12 lipca 2018 r., sygn. akt II AKa 18/2018 LEX nr 2533633.
Odnośnie zarzutu obrazy prawa procesowego w zakresie określenia połączonych kar jednostkowych z wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi z dnia 26 czerwca 2017 r., wbrew zdaniu skarżącego sąd orzekający wskazał te kary właściwie – wyrokiem łącznym objęto w sumie 145 kar po 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt 3 i 4 wyroku Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi – k. 125).

Wniosek zawarty w pisemnej apelacji, a skorygowany na rozprawie odwoławczej

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Ponieważ sytuacja prawna skazanego nie uległaby zmianie pomimo zaistniałej obrazy prawa materialnego w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia o karze łącznej grzywny za przestępstwa i przestępstwa skarbowe, wyrok Sądu Okręgowego w przedmiotowym zakresie nie podlegał korekcie (art. 438 pkt 1a k.p.k.w brzmieniu po nowelizacji z dnia 19 lipca 2019 r.), na co słusznie zwrócił uwagę prokurator na rozprawie odwoławczej

Lp.

Zarzut rażącej niewspółmierności kary łącznej pozbawienia wolności

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Odnośnie tej części zaskarżonego wyroku łącznego, która dotyczyła kary łącznej 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności wymierzonej na podstawie kar pozbawienia wolności orzeczonych wyrokami:
- Sądu Rejonowego w Tarnowie z dnia 29 maja 2015 r. za czyn z 286§ 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.( kara 2 lat pozbawienia wolności objęta wymierzoną tymże wyrokiem karą łączną 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 4 lat),
- Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi z dnia 26 czerwca 2017 r. (kara łączna 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 5 lat),
- Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 14 lipca 2017 r. ( kara 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności odbyta w całości do dnia 2 września 2019 r.),
pkt I zaskarżonego wyroku uchylono i umorzono postępowanie w zakresie kary łącznej pozbawienia wolności obejmującej wymienione wyżej skazania na kary pozbawienia wolności (art. 572 k.p.k.).
W toku postępowania odwoławczego należało bowiem uwzględnić nową okoliczność (trafnie podniesioną w apelacji obrońcy oskarżonego), dotyczącą odbycia przez skazanego w całości w dniu 2 września 2019 r. kary 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności wymierzonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 14 lipca 2017 r. sygn. akt VI 45/17
- por. uchwała SN z dnia 28 czerwca 2018 r., I KZP 3/18, OSNK 2018/8/55; wyrok SN z dnia 27 czerwca 2019 r., V KK 235/18, LEX nr 2687768.
Ponieważ wszystkie pozostałe kary pozbawienia wolności objęte zaskarżoną karą łączną 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności wymierzone zostały z warunkowym zawieszeniem ich wykonania - przy czym nie zarządzono wykonania żadnej z tych kar, a w przypadku kary orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Tarnowie z dnia 29 maja 2015 r. upłynął już okres próby - brak jest obecnie podstaw do wymierzenia skazanemu kary łącznej pozbawienia wolności obejmującej wykonaną już karę 1 roku i 4 miesięcy pozbawienia wolności wymierzoną wyrokiem Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z 14 lipca 2017 r.
W związku z tym, stosując wobec skazanego co do reguł orzekania kar łącznychart. 85 § 2 k.k.w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2015 r. umożliwiającym łączenie jedynie kar podlegających wykonaniu (jednocześnie nie znajdując w tym zakresie warunków do zastosowania reguły zart. 4 § 1 k.k.albowiem poprzednie unormowania nie są korzystniejsze dla skazanego), w odpowiedniej części umorzono postępowanie w przedmiocie kary łącznej.
Zaznaczyć wypada, że w odniesieniu do przestępstw rozpatrywanych w kontekście możliwości orzeczenia kary łącznej obejmującej owe określone przestępstwa, mając na względzie intertemporalną zasadę stosowania jednej ustawy, umorzono postępowanie nadto w odniesieniu do kary łącznej grzywny wymierzonej na podstawie kar grzywny orzeczonych wyrokami:
- Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt II K 773/15,
- Sądu Rejonowego w Łodzi dla Łodzi Śródmieście z dnia 26 czerwca 2017 r. sygn. akt VI K 1593/16.
Jak to wyżej wskazano, wyrok Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi z dnia 26 czerwca 2017 r. sygn. akt VI K 1593/16 był już podstawą orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności w zakresie której, stosując obecnie obowiązujące unormowania, konieczne stało się umorzenie postępowania.
Tymczasem orzekając o karze łącznej grzywny obejmującej powyższe skazania, sąd I instancji, przy wykorzystaniu reguły zart. 4 § 1 k.k., zastosowałart. 85 k.k.w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r.
Skoro jednak nie jest możliwe w odniesieniu do tych samych przestępstw stosowanie kilku ustaw jako podstawy rozstrzygnięcia, uwzględniając wskazane wyżej okoliczności zaistniałe na etapie postępowania odwoławczego, umorzono postępowanie w zakresie kary łącznej grzywny mającej obejmować grzywny orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim i Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi ( pkt V zaskarżonego wyroku).
Odmienna sytuacja zachodzi w przypadku kary łącznej grzywny obejmującej grzywny orzeczone za przestępstwa i przestępstwa skarbowe wyrokami Sądu Rejonowego w Nowym Targu z dnia 8 grudnia 2000 r., 12 grudnia 2001 r. i 9 listopada 2006 r. oraz wyrokiem Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 6 marca 2015 r. ( pkt III zaskarżonego wyroku).
W zakresie wszystkich przestępstw objętych powyższymi wyrokami orzeczono jedynie karę łączną grzywny, a w toku postępowania odwoławczego nie ujawniły się w tym zakresie żadne okoliczności, które wskazywałyby na potrzebę uwzględnienia innych reguł orzekania kary łącznej niźli wskazane przez orzekający przepisyart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Umorzenie postępowania w przedmiocie kary łącznej pozbawienia wolności uczyniło bezprzedmiotowym wniosek skarżącego o zaostrzenie wymierzonej zaskarżonym wyrokiem kary łącznej 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności.

4

ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Orzeczenia o karze łącznej grzywny zawarte w pkt III zaskarżonego wyroku oraz o umorzeniu postępowania w przedmiocie kary łącznej – pkt VI zaskarżonego wyroku .

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Wyrok łączny należało utrzymać w mocy w części dotyczącej kary łącznej grzywny obejmującej grzywny za przestępstwa i przestępstwa skarbowe wymierzone wyrokami Sądu Rejonowego w Nowym Targu z dnia 8 grudnia 2000 r., 12 grudnia 2001 r. i 9 listopada 2006 r. oraz wyrokiem Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 6 marca 2015 r.
W zakresie wszystkich przestępstw objętych powyższymi wyrokami orzeczono jedynie karę łączną grzywny, a w toku postępowania odwoławczego nie ujawniły się w tym zakresie żadne okoliczności, które wskazywałyby na potrzebę uwzględnienia innych reguł orzekania kary łącznej niźli wskazane przez sąd orzekający przepisyart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

Orzeczenie o karze łącznej pozbawienia wolności oraz karze łącznej grzywny ( pkt I,II oraz V zaskarżonego wyroku) – umorzenie postępowania na zasadzieart. 572 k.p.k.

Zwięźle o powodach zmiany

Wskazana wyżej konieczność zastosowania ustawy obowiązującej w czasie orzekania, spowodowała potrzebę umorzenia postępowania w zakresie kary łącznej pozbawienia wolności.
W odniesieniu do przestępstw rozpatrywanych w kontekście możliwości orzeczenia kary łącznej, mając na względzie intertemporalną zasadę stosowania jednej ustawy, umorzono postępowanie i w odniesieniu do kary łącznej grzywny wymierzonej na podstawie kar grzywny orzeczonych wyrokami:
- Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim z dnia 4 lutego 2016 r. sygn. akt II K 773/15,
- Sądu Rejonowego w Łodzi dla Łodzi Śródmieście z dnia 26 czerwca 2017 r. sygn. akt VI K 1593/16.
Jak to wyżej wskazano, wyrok Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi z dnia 26 czerwca 2017 r. sygn. akt VI K 1593/16 był już podstawą orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności w zakresie której, stosując obecnie obowiązujące unormowania, konieczne stało się umorzenie postępowania.
Jednakże orzekając co do kary łącznej grzywny obejmującej powyższe skazania, sąd orzekający przy wykorzystaniu reguły zart. 4 § 1 k.k.zastosowałart. 85 k.k.w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r.
Skoro nie jest możliwe w odniesieniu do tych samych przestępstw stosowanie kilku ustaw jako podstawy rozstrzygnięcia, biorąc pod uwagę okoliczności zaistniałe na etapie postępowania odwoławczego, umorzono postępowanie w zakresie kary łącznej grzywny mającej obejmować grzywny orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego w Grodzisku Mazowieckim i Sądu Rejonowego dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi

6

Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

Ponieważ zarzuty apelacji prokuratora zasadniczo oceniono jako bezzasadne, a z kolei w przeważającej mierze trafne okazały się zarzuty apelacji obrońcy skazanego, kosztami sądowymi postępowania odwoławczego obciążono Skarb Państwa zwalniając od nich skazanegoW. K.

7

PODPIS

SSA Piotr Pośpiech SSA Marek Charuza SSA Gwidon Jaworski

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok łączny Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 30 lipca 2019 r. sygn. akt XVI K 25/19

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść
☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

2

Podmiot wnoszący apelację

obrońca skazanego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia
30 lipca 2019 r. sygn. akt XVI K 25/19

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☒

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana