Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1659/18
Data wyroku: 2019-07-25 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Leszek Dąbek, Artur Żymełka, Gabriela Sobczyk

Sygn. akt III Ca 1659/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 lipca 2019 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - Sędzia Leszek Dąbek
Sędzia    Gabriela Sobczyk
Sędzia    Artur Żymełka
Protokolant    Aldona Kocięcka
po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2019 r. w Gliwicach
na rozprawie
sprawy z powództwaB. D. (1)(następcy prawnego powodaW. B.)
przeciwkoG. S.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanego
od wyroku Sądu Rejonowego wR.
z dnia 5 lutego 2018 r., sygn. akt II C 534/17

1
oddala apelację;

2
zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 900 zł (dziewięćset złotych) z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym.

Sędzia Artur Żymełka Sędzia Leszek Dąbek Sędzia Gabriela Sobczyk
Sygn. akt III Ca 1659/18

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy wR.w wyroku z dnia 5 02 2018 r. zasądził od pozwanegoG. S.na rzecz powódkiB. D. (2)kwotę 22.088 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 25 01 2013 r. do dnia 31 12 2015 r. oraz z ustawowymi odsetkami
za opóźnienie od dnia 1 01 2016 r. do dnia zapłaty oraz orzekł o kosztach procesu
i nieuiszczonych kosztach sądowych.
W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia, przywołał regulacje:art. 415 k.c.,
art. 444 k.c.,art. 445 k.c.Stwierdził, że powódka jest następcą prawnym zmarłegoW. B.i jest uprawniona do dochodzenia od pozwanego zarówno odszkodowania, jak i zadośćuczynienia (poszkodowany wytoczył powództwo jeszcze
za swojego życia, zatem z mocyart. 445 § 3 k.c.roszczenie to przeszło na spadkobiercę zmarłego poszkodowanego). Wskazał, że odpowiedzialność pozwanego za skutki pobiciaW. B.została ustalona wyrokiem karnym i ma umocowanie w regulacji
art. 415 k.c.Następnie przywołał regulacjęart. 361 § 1 i 2 k.c., stwierdził, że gdyby nie zaistnienie przedmiotowego zdarzenia i będącego jego następstwem stanu psychofizycznego poszkodowanego, mógłby on wykonać tłumaczenie z języka niemieckiego na język polski dokumentacji technicznej za wynagrodzeniem 6.000zł. Odliczył od tej kwoty podatek dochodowy oraz koszty uzyskania przychodu i przyjął, że powstała z tego tytułu szkoda
w majątku powoda zamyka się kwotą 5.088zł. Przywołał regulacjęart. 445 § 1 k.c.oraz ustalone okoliczności dotyczące: stanu zdrowiaW. B.po pobiciu go przez pozwanego, procesu jego leczenia, towarzyszących temu trudności w życiu codziennym oraz doznanego uszczerbku na zdrowiu i przyjął, że adekwatną kwotą zadośćuczynienia do doznanej przez niego krzywdy jest kwota 20.000zł (w uzasadnieniu podano kwotę 22.000 zł, lecz z jego treści wynika, że faktycznie uwzględnił kwotę 20.000zł). Wziął pod uwagę, że w procesie karnym zasądzono kwotę 3.000 zł tytułem nawiązki i w zakresie różnicy pomiędzy tymi kwotami (17.000 zł) uznał roszczenie o zapłatę zadośćuczynienia za uzasadnione. Wskazał, że regulacjiart. 440 k.c.ma zastosowanie tylko w przypadkach, gdy szkoda
i krzywda zostały wyrządzone nieumyślne i wobec nie wskazania tego w wyroku karnym odstąpił od zastosowania tej regulacji. W konkluzji rozważań uznał powództwo za uzasa-dnionewe wskazanym powyżej zakresie. O należnych powódce od pozwanego odsetkach
za opóźnienie w spełnieniu zasadzonych świadczeń orzekał w oparciu o regulacjęart. 481 k.c.zasadzając je od uznanego odszkodowania jak i zadośćuczynienia od dnia wniesienia pozwu stosując regulację i 455k.c., O kosztach procesu orzekał stosując regulację oart. 98 k.p.c.
Orzeczenie zaskarżyłpozwanyG. S.“w zakresie w jakim zasądzono od pozwanego na rzecz powoda kwotę 9.588zł (a więc w części zasadzającej od pozwanego na rzecz powoda kwotę ponad 12.500zł) i „w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach ujętych
w punktach 2 i 3”.
Wniósł o zmianę wyroku poprzez oddalenie powództwa w zaskarżonej części oraz zasądzenie na jego rzecz od powoda zwrotu kosztów procesu za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Alternatywnie wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Zarzucił, że przy ferowaniu wyroku naruszono prawo procesowe regulacjęart. 233 § 1 k.p.c.poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów oraz brak wszechstronnego rozważenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Ponadto zarzucił, że naruszono prawo materialne, regulacje:
-art. 361 § 1 k.c.poprzez jej błędne zastosowanie i uznanie, iż niewykonanie przez powoda umowy o dzieło, a w konsekwencji utracenia przez niego dochodu w kwocie 5.088zł pozostaje w adekwatnym związku przyczynowo – skutkowym ze zdarzeniem z dnia 11 października, podczas gdy zachodzi sytuacja przeciwna, albowiem obrażenia fizyczne doznane przez powoda w żaden sposób nie uniemożliwiały mu kontynuowanie pracy
na tłumaczeniu tekstu, a deklarowany przez powoda zły stan psychiczny nie został w żaden sposób wykazany,
-art. 445 § 1 k.c.w związku zart. 440 k.c.poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie orazart. 361 § 1 k.c.poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, co skutko-wało przyjęciem, że odpowiednią dla powoda kwotą zadośćuczynienia jest wyjściowo kwota 22.000zł tytułem zadośćuczynienia, podczas, gdy wysokość zadośćuczynienia zasądzona przez Sad pierwszej instancji jest rażąco wygórowana, niezasadna i nieodpowiednia do roz-miaru krzywdy.
PowódkaB. D. (2)wniosła o oddalenie apelacji oraz o zasądzenie
od pozwanego na jej rzecz zwrotu kosztów procesu za drugą instancję, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Sąd Odwoławczy ustalił i zważył co następuje:
Sąd pierwszej instancji trafnie zakwalifikował dochodzone roszczeni przyjmując,
że ma one źródło w odpowiedzialności deliktowej za krzywdę oraz za szkodę materialną,
a następnie w sposób prawidłowy rozpoznał sprawę.
Ustalenia faktyczne składające się na podstawę faktyczną orzeczenie w części dotyczą okoliczności bezspornych pomiędzy stronami, a w pozostałym zakresie mają podstawę w informacjach zawartych we wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia źródłach dowodowych, których ocena jest logiczna i mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów.
Pozwany w ramach zawartego w apelacji zarzutu dotyczącego podstawy faktycznej orzeczenia w istocie kwestionuje dokonaną przez ten Sąd ocenę prawną dotyczącą zasadzonego zadośćuczynienia (jego nieadekwatność do doznanej przez powoda krzywdy).
Z tej przyczyny zarzut en tylko werbalnie odnosi się on do podstawy faktycznej orzeczenia i jako taki nie ma wpływu na powyższą ocenę.
Z tych też względów Sąd odwoławczy przyjął za własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji .
Dokonana przez Sąd Rejonowy ocena prawna ustalonego stanu faktycznego
w swym zasadniczym zarysie jest prawidłowa.
Ma ona oparcie we wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przepisach prawa, a Sąd odwoławczy ocenę prawną Sądu pierwszej instancji ze wskazanymi poniżej odmiennościami podziela i przyjmuje za własną (orzecz. SN z dn. 26 04 1935r. III C 473/34, ZB. Urz. 1935r. nr 12, poz. 496).
Odpowiedzialność pozwanego za skutki przedmiotowego zdarzenia została przesądzona w wyroku karnym wydanym przez Sad Rejonowy wR.w dniu 22 2012r.
w sprawie o sygn. akt IX K 55/10 ( uznano w nim pozwanego za winnego popełnienia
na szkodęW. B.przestępstwa zart. 157 § k.k.i skazano go na karę pozbawienia wolności w wymiarze jednego roku a Sąd Okręgowy
wG.w wyroku z dnia 5 07 2012r. w sprawie o sygn. akt V Ka 370/12 utrzymał ten wyrok w mocy;art. 11 zd. 1 k.p.c.).
Nie była ona w toku postępowania negowana przez pozwanego, ma źródło
w regulacji 415k.c.,art. 444 k.c.i445 § 1 k.c.i rodziła po stronie pozwanego obowiązek zapłaty pierwotnemu powodowi odszkodowania za szkodę powstałą w jego mieniu
oraz zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną przez niego krzywdę
Z poczynionych i nie kwestionowanych ustaleń wynika, żeW. B.zawarł w dniu 1 10 2008r. zZakładem (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.umowę w ramach której miał wykonać do 15 01 2009r. tłumaczenia z języka niemieckiego na język polski dokumentacji technicznej za wynagro-dzeniem 6.000zł brutto.
W odniesieniu do dochodów jego rodziny (uzyskiwał wówczas emeryturę
w wysokości 3.500zł netto miesięcznie, z której utrzymywał także żonę) wynagrodzenie
to potencjalnie w sposób istotny zwiększało dochody jego rodziny, stąd też u podstaw podjęcia przez niego w dniu 19 10 2008r. decyzji o zrezygnowaniu z niego niewątpliwie musiały leżeć istotne przeszkody uniemożliwiające mu zrealizowanie tej usługi, a to w połą-czeniu z przytoczonymi powyżej okolicznościami dotyczącymi jego stanu zdrowia czyni
w pełni wiarygodną jego wersje, że doszło to tego ze względu na stan jego zdrowia.
Dlatego utrata przez niego związanych z wynagrodzeniem korzyści majątkowych (wynagrodzenia pomniejszonego o potencjalny podatek dochodowy i koszty uzyskania przychodu)) stanowi niewątpliwie postać szkody o której mowa jest w regulacjiart. 361 § 2 k.c.
Do jej powstania doszło ze względu na zawiniony przez pozwanego ówczesny stan zdrowiaW. B.i tym samym jest normalnym następstwem przedmio-towego zdarzenia.
Z mocy przywołanych regulacji prawnych rodziło to po stronie skarżącego obowiązek jej naprawienia i co za tym idzie zapłatyW. B.(obecnie powódce) odszkodowania równoważnego wysokości szkody, co znalazło prawidłowe odzwierciedlenie w zaskarżonym wyroku.
Z uwagi na kompensacyjny charakter zadośćuczynienia nie może być ono nadmierne do doznanej krzywdy, co oznacza, że przy uwzględnieniu krzywdy poszkodowanego musi ono być utrzymane w rozsądnych granicach odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa (por. orzecz. S.N. z dnia 24 czerwca 1965r. I PR 203/65 - OSPiKA 1966r. poz. 92) i jego wysokość może być skorygowana przez Sąd odwoławczy tylko wówczas, gdy zasądzone zadośćuczynienie jest oczywiście niewspółmiernie nieodpowiednie do doznanej przez poszkodowanego krzywdy ( OSN 9 07 1970r. III PRN 39/70, OSNCP 1971, Nr 3, poz. 53).
Zgodnie z niekwestionowanymi w apelacji ustaleniami, spadkodawca powódki w skutek pobicia go przez pozwanego doznał 12% uszczerbku na zdrowiu i składał się na niego 7% uszczerbek z tytułu utraty węchu oraz 5% uszczerbek z tytułu urazu kręgosłupa szyjnego. Skala bólu odczuwalnego po zdarzeniu była miernie nasilona przez pierwsze 3 miesiące, a następnie nasilona w stopniu niewielkim, lecz przewlekłym. Przez pierwsze 2-3 miesiące po zdarzeniu poszkodowany przebywał praktycznie cały czas w domu, natomiast całkowity czas leczenia trwał około 9-10 miesięcy. Po tym czasie powrócił jedynie
do częściowej sprawności bowiem na stałe utracił węch i wyczuwał tylko niektóre smaki. W dalszym ciągu występowały u niego bóle mięśni karku, bolesność w punktach podpotylicznych, ograniczenia bólowe ruchomości karku oraz zaburzenia czucia powierzchniowego.
W tej sytuacji zasądzone przez Sąd Rejonowy zadośćuczynienie za doznaną przezW. B.krzywdę w wyniku przedmiotowego zdarzenia w kwocie 170.000zł wraz z zasądzoną wcześniej w postępowaniu karnym nawiązką w kwocie 3.000zł (łącznie 20.000zł) nie jest oczywiście wygórowane i dlatego w świetle przywołanego powyżej poglądu prawnego brak jest podstaw do jej skorygowania.
Wbrew temu do czego zmierza apelacja brak jest także podstaw do pomniejszego wysokości zadośćuczynienia o przyznaneW. B.odszkodowanie
z tytułu posiadanego przez niego ubezpieczenia.
Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury przyznana (wypłacona) poszko-dowanemu kwota z tytułu ubezpieczenia nie podlega bowiem automatycznemu zaliczeniu
na poczet zadośćuczynienia, lecz jest tylko uwzględniana przy określeniu wysokości tego świadczenia i to w sytuacji,gdy ubezpieczenia dokonano na koszt osoby zobowiązanej
do odszkodowaniai w sposób istotny pokrywa ona kwotę ustalonego zadośćuczynienia
(np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 08 1969r. I PR 224/69, II PR 417/70),
czego w niniejszej sprawie nie wykazano.
W powiązaniu z powyższym apelacja pozwanego jest zatem bezzasadna
w rozumieniuart. 385 k.p.c., a to z mocy zawartej w nim regulacji prowadziło do jej oddalenia.
Reasumując zaskarżony wyrok jest prawidłowy i dlatego apelację jako bezzasadną oddalono na mocy regulacjiart. 385   k.p.c.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosując regulacjęart. 98 § 1 i 3 k.p.c., biorąc po uwagę, że pozwany uległ w tym postępowaniu i powinien zwrócić powódce poniesione przez nią koszty zastępstwa procesowego.
Sędzia Artur Żymełka Sędzia Leszek Dąbek Sędzia Gabriela Sobczyk