Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 1562/18
Data wyroku: 2020-02-13 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: Agnieszka Gocek
Słowa kluczowe: Renta
Podstawa prawna: art. 3-7 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt VIII U 1562/18

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 24 maja 2018 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.przyznałA. S. (1)rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy od 1 kwietnia 2018 r. do 30 kwietnia 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał ,że decyzja została wydana na podstawie orzeczenia komisji lekarskiej ZUS z dnia 18 maja 2018 r. Wysokość renty wyniosła 1 115,53 zł tj. 75% renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy.
/decyzja k.200 – 201 plik I akt ZUS/
W odwołaniu od powyższej decyzjiA. S. (2)wskazała, że Komisja Lekarska ZUS wydając orzeczenie nie wzięła pod uwagę wszystkich okoliczności pomijając w szczególności opinię lekarza neurologa.A. S. (2)podkreśliła, że z uwagi na schorzenia natury neurologicznej trwały uszczerbek jej zdrowia wynosi 30% - encefalopatia bez zaburzeń charakterologicznych, a długotrwały uszczerbek wynosi 25% - pourazowy zespół korzeniowy i 15% - uszkodzenie nerwu strzałkowego.
/odwołanie k.3 – 4/
W odpowiedzi na odwołanie pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie.
/odpowiedź na odwołanie k.13 – 13 odwrót/
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
WnioskodawczyniA. S. (1)urodziła się (...), legitymuje się wyższym wykształceniem pedagogicznym. W swojej karierze zawodowej pracowała jako sprzedawca, referent, a także nauczyciel w przedszkolu.A. S. (1)miała przyznaną okresową rentę z tytułu całkowitej niezdolności w okresie od 5 marca 2017 r. do 31 marca 2018 r.
/okoliczności bezsporne/
W dniu 9 marca 2018 r.A. S. (1)złożyła wniosek o prawo do renty na dalszy okres.
/wniosek k.192 – 193 plik I akt ZUS/
Lekarz orzecznik ZUS po przeprowadzeniu bezpośredniego badania i dokonaniu analizy dokumentacji medycznej rozpoznał u wnioskodawczyni: organiczne zaburzenia poznawcze i nastroju – miernego stopnia, stan po urazie wielonarządowym z krwiakiem podtwardówkowym, złamania wielomiejscowe leczone operacyjnie. Orzeczeniem z dnia 6 kwietnia 2018 r. lekarz orzecznik ZUS stwierdził, że wnioskodawczyni jest częściowo niezdolna do pracy do 30 kwietnia 2021 r. i nie jest całkowicie niezdolna do pracy.
/opinia lekarska z dnia 6 kwietnia 2018 r. k.105 – 106 plik II akt ZUS , orzeczenie k.194 – 194 odwrót plik I akt ZUS/
W związku ze zgłoszonym zarzutem wadliwości orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, sprawaA. S. (1)została skierowana do komisji lekarskiej ZUS.
/okoliczność bezsporna/
Komisja lekarska ZUS po przeprowadzeniu bezpośredniego badania wnioskodawczyni oraz po dokonaniu analizy dokumentacji medycznej rozpoznała u wnioskodawczyni: organiczne zaburzenia po przebytym urazie wielonarządowym w dniu 9 września 2015 r. z obustronnymi krwiakami podtwardówkowymi okolic skroniowych, stłuczeniem płata skroniowego lewego, złamanie piramidy kości skroniowych obustronnie, złamanie kości twarzoczaszki, złamanie kłykcia potylicznego, zerwanie więzadeł w stawie kolanowym lewym, wieloodłamowe złamanie kości krzyżowej , stłuczenie wątroby i nadnercza prawego, złamanie trzonu obojczyka lewego, złamanie żeber lewych I, II, III, IX – XII, stłuczenie płuc, złamanie kości łódkowatej stopy prawej ze wstrząsem urazowym. Orzeczeniem z dnia 18 maja 2018 r. komisja lekarska ZUS uznała, że wnioskodawczyni jest częściowo niezdolna do pracy do 30 kwietnia 2021 r. i nie jest całkowicie niezdolna do pracy.
/opinia lekarska z dnia 18 maja 2018 r. k.123 – 125 plik II akt ZUS, orzeczenie k.199 – 199 odwrót plik I akt ZUS/
Powyższe orzeczenie komisji lekarskiej legło u podstaw wydania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zaskarżonej decyzji.
/decyzja k.200 – 201 plik I akt ZUS/
U wnioskodawczyni rozpoznano stan po urazie wielonarządowym w dniu 9 września 2015 r. z obustronnymi krwiakami podtwardówkowymi okolic skroniowych z licznymi złamaniami kości czaszki, przebyte złamanie kości krzyżowej, lewego obojczyka, lewych żeber i kości łódkowatej stopy prawej, napadowe zawroty głowy. Aktualnie stwierdzone naruszenia sprawności organizmu z przyczyn neurologicznych powodują u wnioskodawczyni długotrwałą częściową niezdolność do pracy do 30 kwietnia 2021 r.
/opinia biegłego sądowego neurologaJ. B.k.107 – 111/
Na podstawie analizy akt sprawy wyników badania psychologicznego oraz obserwacji zachowania, u badanej stwierdzono: stany depresyjne, stany lękowe, skłonności do chwiejności emocjonalnej, skłonności do koncentracji na dolegliwościach somatycznych i somatyzacji objawów wynikającej najprawdopodobniej z sytuacji życiowej, skłonności do ograniczenia kontaktów interpersonalnych z nadmierną nieufnością. U wnioskodawczyni nie stwierdzono tendencji do agrawacji lub dysymulacji trudności osobowościowych. Nie stwierdzono również występowania zaburzeń w zakresie uczenia się werbalnego, pamięci bezpośredniej wzrokowej, percepcji wzrokowej i zdolności grafomotorycznych na podłożu zmian organicznych w centralnym układzie nerwowym. U wnioskodawczyni stwierdzono występowanie zaburzeń w zakresie pamięci bezpośredniej słuchowej i procesów uwagi na podłożu zmian w centralnym układzie nerwowym.
/opinia biegłego sądowego psychologaG. J.k.189 – 190/
U wnioskodawczyni rozpoznano: organiczne zaburzenia nastroju i osobowości po przebytym urazie wielonarządowym, zaburzenia funkcji poznawczych bez otępienia. U kobiet zaburzenia depresyjne często mają charakter przewlekły, zwłaszcza jeżeli istnieje podłoże organiczne. Nie zawsze musi dochodzić do hospitalizacji psychiatrycznych. To nie zmiany leczenia i pobyty w szpitalach psychiatrycznych decydują ostatecznie o tezie orzeczniczej, lecz naruszenia sprawności organizmu spowodowane określonymi zaburzeniami psychicznymi. Na podstawie badania psychiatrycznego, dokumentacji medycznej i opinii biegłej psycholog u wnioskodawczyni stwierdzono, że nasilenie zaburzeń psychicznych powoduje całkowitą niezdolność do pracy do kwietnia 2021 r.
/opinia k.186 – 188 oraz opinia uzupełniająca k.222 biegłego sądowego psychiatryG. P./
U wnioskodawczyni rozpoznano: organiczne zaburzenia nastroju i osobowości z zaburzeniami funkcji poznawczych bez otępienia. Badana leczy się systematycznie, bierze leki. Opiniowana była poddana trzykrotnie badaniu psychologicznemu. Ostatnie badanie przeprowadzone przez biegłego psychologa w dniu 26 listopada 2018 r. wykazało występowanie: stanów depresyjnych, stanów lękowych, skłonności do chwiejności emocjonalnej, skłonności do koncentracji na dolegliwościach somatycznych i somatyzacji objawów wynikającej najprawdopodobniej z sytuacji życiowej skłonności do ograniczania kontaktów interpersonalnych z nadmierną nieufnością. Nie stwierdzono natomiast tendencji do agrawacji lub dysymulacji trudności osobowościowych. Nie potwierdzono występowania u badanej zaburzeń w zakresie uczenia się werbalnego, pamięci bezpośredniej wzrokowej, percepcji wzrokowej i zdolności grafomotorycznych na podłożu zmian organicznych w cun. Stwierdzono występowanie zaburzeń w zakresie pamięci bezpośredniej słuchowej i procesów uwagi na podłożu zmian w cun. Nie ma podstaw do rozpoznania objawów otępiennych, ale występują u badanej zaburzenia funkcji poznawczych spowodowanych organicznym uszkodzeniem cun. Według bieglej psychiatry bardziej znaczące są organiczne zaburzenia nastroju i osobowości. Ze względu na nasilenie zaburzeń z punktu widzenia psychiatry badana jest nadal całkowicie, okresowo niezdolna do pracy do kwietnia 2021 roku. Wymaga ona nadal dalszego leczenia psychiatrycznego i psychoterapii, gdyż dotychczasowe leczenie farmakologiczne nie spowodowało istotnej poprawy w zakresie schorzeń występujących u badanej.
/opinia k.247 – 249 oraz opinia uzupełniająca k.310 biegłego sądowego psychiatryH. K./
U wnioskodawczyni rozpoznano: stan po stłuczeniu mózgu w 2015 r., zawroty głowy w wywiadzie, szumy uszne w wywiadzie. U wnioskodawczyni nie stwierdzono istotnych odchyleń od normy, nie stwierdzono również istotnych objawów zaburzenia statyki ciała. Zgłaszane zaś przez wnioskodawczynię uporczywe szumy i(...)w uszach należą do objawów subiektywnych. Biorąc pod uwagę wyłącznie kryteria laryngologiczne nie stwierdzono przeciwwskazań do zarobkowania.
/opinia biegłego sądowego laryngologaA. L.k.267 – 269 odwrót/
U wnioskodawczyni rozpoznano: stan po urazie wielonarządowym, stan po zwichnięciu w stawie kolanowym lewym z uszkodzeniem więzadeł krzyżowych – stan po rekonstrukcji tych więzadeł, wygojone złamanie wieloodłamowe kości krzyżowej, wygojone złamanie lewego obojczyka, wygojone złamanie kości łódkowatej stopy prawej. Daty powstania częściowej niezdolności do pracy nie można jednoznacznie określić – poprawa następowała stopniowo w wyniku zabiegów rehabilitacyjnych. Z przyczyn ortopedycznych wnioskodawczyni jest częściowo niezdolna do pracy i niezdolność ta ma charakter okresowy tj. do dnia 31 października 2022 r.
/opinia biegłego sądowego ortopedyM. S.k.280 – 283/
Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie dowodów z dokumentów zawartych w aktach organu rentowego , jak i opinii biegłych sądowych.
Celem weryfikacji stanowiska ubezpieczonej Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych: neurologa , ortopedy, laryngologa, psychologa oraz psychiatrów.
Złożone w sprawie opinie są jasne, zostały sporządzone przez biegłych o specjalnościach właściwych z punktu widzenia schorzeń, na jakie cierpi ubezpieczona, w oparciu o analizę przedłożonej dokumentacji lekarskiej i bezpośrednie badanie ubezpieczonej. Sąd oceniając zgromadzony materiał dowodowy, w pełni uznał wartość dowodową opinii powołanych w sprawie biegłych. W ocenie Sądu złożone do sprawy opinie oraz opinie uzupełniające nie zawierają żadnych braków i wyjaśniają wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Opinie biegłych są rzetelne, zostały sporządzone zgodnie z wymaganiami fachowości i niezbędną wiedzą w zakresie stanowiącym ich przedmiot, a wynikające z nich wnioski są logiczne i prawidłowo uzasadnione. Wskazać należy, że o ile ze złożonych przez specjalistów w dziedzinie psychiatrii opinii wynikało, że schorzenia występujące u ubezpieczonej stanowią podstawę do uznania jej za osobę całkowicie niezdolną do pracy, o tyle pozostali specjaliści nie znaleźli podstaw do uznaniaA. S. (1)za osobę całkowicie niezdolną do pracy. Niemniej jednak z uwagi na fakt, że schorzenia natury psychiatrycznej dominują u wnioskodawczyni, a nadto biegli sądowi psychiatrzy byli zgodni, co do okoliczności, że u wnioskodawczyni istnieje stan ciągłości całkowitej niezdolności do pracy spowodowanej nasileniem zaburzeń psychicznych i tym samym nie nastąpiły żadne zmiany w stanie zdrowia, Sąd uznał, że stan całkowitej niezdolności wnioskodawczyni do pracy istniał również w spornym okresie. Jednocześnie podnieść w tym miejscu należy, że opinia biegłego sądowego psychologa ma charakter pomocniczy dla oceny biegłego psychiatry i to na jej podstawie może on wydać pełną opinię w sprawie.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie jest zasadne i skutkuje zmianą zaskarżonej decyzji.
Zgodnie z treściąart. 57 pkt. 1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz.53) renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu o ile, jest niezdolny do pracy, ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy, niezdolność powstała w okresach wymienionych w cyt. artykule, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.
Na podstawie art.107 ww. ustawy prawo do świadczeń uzależnionych od niezdolności do pracy oraz wysokość tych świadczeń ulega zmianie, jeżeli w wyniku badania lekarskiego, przeprowadzonego na wniosek lub z urzędu, ustalono zmianę stopnia niezdolności do pracy, brak tej niezdolności lub jej ponowne powstanie.
Zgodnie z treścią art.12 ww. ustawy niezdolną do pracy w rozumieniu ustawy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy, częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji.
Przy ocenie stopnia i przewidywanego okresu niezdolności do pracy oraz rokowania co do odzyskania zdolności do pracy uwzględnia się:
1)stopień naruszenia sprawności organizmu oraz możliwości przywrócenia niezbędnej sprawności w drodze leczenia i rehabilitacji;
2)możliwość wykonywania dotychczasowej pracy lub podjęcia innej pracy oraz celowość przekwalifikowania zawodowego, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy, poziom wykształcenia, wiek i predyspozycje psychofizyczne (art.13 ust.1 ww. ustawy).
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że ubezpieczona posiadała prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy do dnia 31 marca 2018 r., a w dniu 9 marca 2018 r. złożyła wniosek o prawo do renty na dalszy okres. Organ rentowy przyznał ubezpieczonej prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od 1 kwietnia 2018 r. do 30 kwietnia 2021 r.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika jednak, iż po 31 mara 2018 r. wnioskodawczyni była również całkowicie niezdolna do pracy, a okoliczność ta została potwierdzona dowodem z opinii biegłych z zakresu psychiatrii. Z opinii tych wynika jednoznacznie, iż organiczne zaburzenia nastroju i osobowości po przebytym urazie wielonarządowym, zaburzenia funkcji poznawczych bez otępienia, powodują u wnioskodawczyni całkowitą niezdolność do pracy. Wprawdzie nie ma podstaw do rozpoznania u wnioskodawczyni objawów otępiennych, ale występują u niej zaburzenia funkcji poznawczych spowodowanych organicznym uszkodzeniem cun. Co również istotne, u wnioskodawczyni nie stwierdzono natomiast tendencji do agrawacji lub dysymulacji trudności osobowościowych, a nadto nadal wymaga ona leczenia psychiatrycznego i psychoterapii (dotychczasowe leczenie farmakologiczne nie spowodowało istotnej poprawy w zakresie schorzeń występujących u wnioskodawczyni).
Podkreślić w tym miejscu należy, że przy ocenie opinii biegłych lekarzy Sąd nie może zająć stanowiska odmiennego, niż wyrażone w opinii, na podstawie własnej oceny stanu faktycznego. Odmienne ustalenie w tej mierze może być dokonane tylko na podstawie opinii innych biegłych lekarzy, jeżeli ich opinia jest bardziej przekonywująca oraz wszechstronnie przedstawia kwestię nasuwającą wątpliwości wsprawie (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 października 1987 roku, II URN 228/87,(...)).Jednakże opinię innego biegłego sądowego Sąd może dopuścić jedynie wtedy, gdy opinia, która została już złożona do sprawy zawiera istotne braki, względnie nie wyjaśnia istotnych okoliczności(wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 1974 roku, II CR 817/73, niepubl).Zaznaczyć w tym miejscu należy, że sposób motywowania oraz stopień stanowczości wniosków wyrażonych w opinii biegłych jest jednym z podstawowych kryteriów oceny dokonywanej przez Sąd, niezależnie od kryteriów zgodności z zasadami wiedzy powszechnej, poziomu wiedzy biegłego oraz podstaw teoretycznych opinii(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2000 roku, I CKN 1170/98, OSNC 2001 nr 4 poz. 84, Legalis nr 49256).
Reasumując, zebrany w sprawie materiał dowodowy wykazał jednoznacznie, że wnioskodawczyni po dniu 31 marca 2018 r. w dalszym ciągu była osobą spełniającą przesłanki do przyznania renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy oraz, że całkowita niezdolność do pracy będzie u niej istnieć do kwietnia 2021 r.
Wobec powyższego Sąd na podstawieart.47714§ 2 k.p.c.zmienił zaskarżoną decyzję i przyznałA. S. (1)prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, okresowo od 1 kwietnia 2018 roku do 30 kwietnia 2021 roku.

ZARZĄDZENIE
Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi ZUS z pouczeniem, iż w terminie dwutygodniowym od doręczenia wyroku z uzasadnieniem może złożyć apelację do Sądu Apelacyjnego w Łodzi za pośrednictwem Sądu Okręgowego w Łodzi
13 II 2020 roku.