Sąd Okręgowy w Płocku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1004/19
Data wyroku: 2020-01-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Łukasz Wilkowski
Słowa kluczowe: Kredyt
Podstawa prawna: art. 319 k.p.c.
Teza: Zasądzając na rzecz wierzyciela należność zabezpieczoną hipotecznie, sąd z urzędu powinien w wyroku zastrzec właścicielowi nieruchomości prawo do powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności.

Sygn. akt I C 1004/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 27 stycznia 2020 roku
Sąd Okręgowy w Płocku I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

sędzia Łukasz Wilkowski

Protokolant:

st. sekr sądowy Justyna Wieteska

po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2020 roku w Płocku na rozprawie
sprawy z powództwa Banku Spółdzielczego wS.z siedzibą wS.
przeciwkoK. F.iM. F.
o zapłatę kwoty 453.771,27 zł

I
zasądza od pozwanychK. F.iM. F.solidarnie na rzecz powoda Banku Spółdzielczego wS.z siedzibą wS.kwotę 453.771,27 zł (czterysta pięćdziesiąt trzy tysiące siedemset siedemdziesiąt jeden złotych dwadzieścia siedem groszy) wraz z dalszymi odsetkami umownymi liczonymi według zmiennej stopy procentowej stanowiącej dwukrotność odsetek ustawowych za opóźnienie w stosunku rocznym od kwoty 333.392,00 zł (trzysta trzydzieści trzy tysiące trzysta dziewięćdziesiąt dwa złote) od dnia 01 kwietnia 2019 roku do dnia zapłaty, z ograniczeniem odpowiedzialności pozwanych do nieruchomości położonej w miejscowościK., gminaS., dla której to Sąd Rejonowy wS.V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą nr (...)oraz kwoty hipoteki wynoszącej 990.000,00 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt tysięcy złotych);

II
oddala powództwo w pozostałym zakresie;

III
zasądza od pozwanychK. F.iM. F.solidarnie na rzecz powoda Banku Spółdzielczego wS.z siedzibą wS.kwotę 27.487,00 zł (dwadzieścia siedem tysięcy czterysta osiemdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 10.800,00 zł (dziesięć tysięcy osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego.

Sygn. akt I C 1004/19

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 03 kwietnia 2019 r. powód Bank Spółdzielczy wS.wniósł o zasądzenie od pozwanychK. F.iM. F.solidarnie kwoty 453.771,27 zł wraz z odsetkami umownymi liczonymi od kwoty 333.392,00 zł od dnia 01 kwietnia 2019 r. do dnia zapłaty według zmiennej stopy procentowej wynoszącej 2-krotność odsetek ustawowych za opóźnienie. Ponadto powód wniósł o zasądzenie od pozwanych kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że należność dochodzona pozwem wynika z udzielonegoK. K.w dniu 21.12.2015 r. kredytu obrotowego w kwocie 350.000,00 zł. Wobec zaprzestania spłaty kredytu umowa została wypowiedziana a pozostała do zapłaty część kredytu stała się wymagalna. Powód wskazał, że zabezpieczenie udzielonego kredytu stanowi hipoteka umowna do kwoty 990.000,00 zł ustanowiona na nieruchomości położonej wK., dla której Sąd Rejonowy wS.V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą nr (...). Z uwagi na bezskuteczność windykacji wobec dłużnika głównego powód dochodzi należności wynikających z niespłaconego kredytu od współwłaścicieli nieruchomości obciążonej hipoteką (k. 3 – 5).
Pozwani w odpowiedzi na pozew z dnia 21 czerwca 2019 roku wnieśli o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na ich rzecz kosztów postępowania. Oświadczyli, iż zaprzeczają wszelkim twierdzeniom pozwu, prócz wyraźnie przyznanych w toku dalszego postępowania (k. 52).
Na rozprawie w dniu 27 stycznia 2020 pozwani oświadczyli, iż nie uznają powództwa. Oświadczyli, iż są dłużnikami rzeczowymi i wnoszą o ograniczenie ich odpowiedzialności do nieruchomości (k. 57).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Bank Spółdzielczy wS.udzieliłK. K.w dniu 21 grudnia 2015 r. kredytu obrotowego w kwocie 350.000,00 zł na okres od dnia 21 grudnia 2015 r. do dnia 30 listopada 2018 r. Kredyt miał być spłacany w miesięcznych ratach w terminach ustalonych w par. 7 umowy kredytu. Wysokość poszczególnych rat ustalona została na kwoty po 10.606,00 zł (umowa o kredyt obrotowy k.-18 - 21).
Wobec zaprzestania przez dłużnika – kredytobiorcę spłaty rat pismem z dnia 13 października 2016 roku Bank wypowiedział przedmiotową umowę. Pozostała do spłaty część kredytu stała się natychmiast wymagalna (wypowiedzenie umowy kredytu wraz z dowodem doręczenia – k. 23 – 24).
Zadłużenie z tytułu przedmiotowego kredytu obrotowego na dzień 01 kwietnia 2019 r. wyniosło łącznie kwotę 453.771,27 zł na którą to kwotę składa się: należność główna w kwocie 333.392,00 zł, odsetki umowne w wysokości 120.244,27 zł naliczone do dnia 31 marca 2019 roku oraz koszty upomnień w kwocie 135,00 zł (wyciąg z ksiąg Banku Spółdzielczego wS.z dnia 03.04.2019 r. k-17).
Spłata przedmiotowego kredytu zabezpieczona została m. in. hipoteką umowną do kwoty 990.000,00 zł na nieruchomości położonej w(...)gminaS.stanowiącejdziałkę numer (...)będącej własnościąK. K.iM.K.stanowiącej wspólność ustawową majątkową małżeńską, dla której Sąd Rejonowy w Sochaczewie V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą nr (...). Właścicielami przedmiotowej nieruchomości na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej są obecnie pozwaniK.iM. F.(par. 2 i par. 8 umowy o kredyt obrotowy k- 18, 19v, odpis zKsięgi wieczystej nr (...)k- 30 - 34, okoliczność przyznana przez pozwanych na rozprawie).
Powód wobec braku spłaty zadłużenia przez kredytobiorcę skierował do pozwanych wezwania do zapłaty z dnia 21 marca 2018 r., które okazały się bezskuteczne (wezwania do zapłaty wraz z dowodami doręczenia k. - 26 - 29).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzone w aktach sprawy złożone przez powoda i powołane powyżej dokumenty prywatne i urzędowe, których wiarygodność nie została zakwestionowana przez pozwanych. Także sąd nie znalazł podstaw aby odmówić im wiarygodności.
Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest bezsporny, co do istniejącej podstawy obciążenia nieruchomości hipoteką na rzecz powoda, wysokości dochodzonego roszczenia, którego spłata została zabezpieczona rzeczowo, braku dokonania spłaty przez kredytobiorcę i dłużników rzeczowych. Okoliczności te nie zostały zakwestionowane przez pozwanych.
Sporne pomiędzy stronami było jedynie to czy powód prawidłowo sformułował żądanie pozwu bowiem pozwani wskazali, że są dłużnikami rzeczowymi natomiast roszczenie pozwu ma charakter osobisty i nie wynika z niego ograniczenie ich odpowiedzialności do nieruchomości (k. 57).
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Powód jako profesjonalny podmiot udzielił kredytuK. K.działając na podstawiePrawa bankowego. Spłata kredytu zabezpieczona została m. in. poprzez ustanowienie hipoteki umownej do kwoty 990.000,00 zł na nieruchomości stanowiącej wówczas własność dłużnika i jego małżonki. Należność wynikająca z kredytu nie została w całości spłacona przez dłużnika.
Powód Bank Spółdzielczy wS.wywodzi swe roszczenie wobec pozwanych zart. 65 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, zgodnie z którym w celu zabezpieczenia oznaczonej wierzytelności wynikającej z określonego stosunku prawnego można nieruchomość obciążyć prawem, na mocy którego wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z tej nieruchomości bez względu na to, czyją stała się własnością i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi właściciela nieruchomości. PozwaniK. F.iM. F.jako obecni właściciele nieruchomości są dłużnikami rzeczowymi, co potwierdza zapis w księdze wieczystej należącej do nich nieruchomości, z którego wynika, że nieruchomość ta obciążona jest hipoteką umowną na rzecz powoda stanowiącą zabezpieczenie kredytu nr(...)z dnia 21.12.2015 r. udzielone do kwoty 990.000,00 zł.
Zgodnie zart. 319 k.p.c.jeżeli pozwany ponosi odpowiedzialność z określonych przedmiotów majątkowych albo do wysokości ich wartości, sąd może, nie wymieniając tych przedmiotów majątkowych ani ich wartości, uwzględnić powództwo zastrzegając pozwanemu prawo do powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności. Z przepisu tego wynika obligatoryjność zamieszczenia w wyroku zastrzeżenia, że pozwanemu przysługuje prawo do powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności i jest ona uzasadniona obowiązującą z mocyart. 837 k.p.c.zasadą ograniczenia egzekucji, według której dłużnik może powoływać się na ograniczenie odpowiedzialności tylko wówczas, gdy ograniczenie to zostało zastrzeżone w tytule wykonawczym (wyrok SN z 07.05.1971 r. IPR 426/70).
Sąd w całości podziela praktykę i stanowisko sądów z której wynika, że zasądzając na rzecz wierzyciela należność zabezpieczoną hipotecznie, sąd z urzędu powinien w wyroku zastrzec właścicielowi nieruchomości prawo do powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności. Podstawę prawną zawarcia takiego ograniczenia w wyroku stanowiart. 319 k.p.c.(vide: wyrok s. apel. w Białymstoku z dnia 17.04.2019 r. I ACa 35/2019). Zamieszczenie w wyroku zastrzeżenia prawa do powoływania się na ograniczenie odpowiedzialności jest obowiązkiem sądu i następuje z urzędu. (vide: wyrok s. apel. w Krakowie z 20.12.2012 r., I ACa 1167/12).
Z uzasadnienia pozwu oraz załączonych do pozwu dokumentów (umowy kredytu, odpisu z księgi wieczystej) jednoznacznie wynika, że pozwani są dłużnikami odpowiadającymi rzeczowo. Jednocześnie należność, jej istnienie, wysokość ani podstawa nie została zakwestionowana przez pozwanych.
Co do wysokości dochodzonej pozwem należności głównej, dochodzonych skapitalizowanych odsetek, kosztów upomnień oraz żądania dalszych odsetek sąd uznał, że kwoty te są bezsporne i nie zostały zakwestionowane przez pozwanych. Przy czym powód wiarygodnie je wykazał składając umowę o kredyt obrotowy oraz wyciąg z ksiąg Banku Spółdzielczego wS.. Wyciąg z ksiąg banku nie jest wprawdzie dokumentem urzędowym jednakże wobec faktu, że spełnia on wszelkie warunki formalne w tym podpisany został przez osoby uprawnione do reprezentacji banku a nadto bank jako profesjonalny podmiot udzielający kredytów zobowiązany jest do szczególnej staranności w prowadzeniu rozliczeń należało uznać, że dokument ten (przy braku jego kwestionowania i odniesienia się do niego przez stronę) należycie wykazuje wysokość dochodzonej pozwem należności zarówno co do kwoty głównej jak i pozostałych kwot.
W świetle powyższego sąd uwzględnił powództwo i zasądził zgodnie z żądaniem pozwu od pozwanych solidarnie na rzecz powoda dochodzone pozwem roszczenie wraz z odsetkami umownymi opisanymi w pozwie z urzędu wskazując dodatkowo w sentencji wyroku (zgodnie z powyższymi rozważaniami), że jego dochodzenie związane jest z zabezpieczeniem rzeczowym a tym samym odpowiedzialność dłużników jest ograniczona do nieruchomości tj. sąd zastrzegł, że pozwanym przysługuje prawo do powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności do nieruchomości dla której Sąd Rejonowy wS.V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą nr (...)do wysokości sumy pieniężnej określonej we wpisie hipoteki umownej w kwocie 990.000,00 zł
O odsetkach sąd orzekł na podstawieart. 481 kczgodnie z żądaniem pozwu.
Z tych też względów Sąd orzekł jak w punkcie I i II wyroku.
O kosztach procesu sąd orzekł w punkcie III wyroku na podstawieart. 100 zd. 2 kpcobciążając nimi w całości pozwanych, albowiem przegrali oni proces prawie w całości (z tą tylko modyfikacją, że z urzędu dokonano wpisu o ograniczeniu odpowiedzialności). Koszty te stanowi kwota 27.487,00 zł. Na zasądzoną kwotę składa się opłata od pozwu w wysokości 16.670,00 zł, koszt opłaty od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz koszt zastępstwa prawnego w wysokości 10.800,00 zł (stawka ustalona na podstawie par. 2 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych).