Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 3/20
Data wyroku: 2020-06-08 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek
Słowa kluczowe: Nauczyciel
Podstawa prawna: art. 4 ust. 1 ustawy z 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2018 r., poz. 128)

Sygn. aktVIII U 3/20

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 8 czerwca 2020 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
na posiedzeniu niejawnym w składzie:

Przewodniczący:

sędzia Patrycja Bogacińska - Piątek

po rozpoznaniu w dniu8 czerwca 2020 r. w Gliwicach
sprawyM. M.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
onauczycielskie świadczenie kompensacyjne
na skutek odwołaniaM. M.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia12 listopada 2019  r.nr(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemuM. M.prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego począwszy od 1 lipca 2019 roku.

(-)sędzia Patrycja Bogacińska - Piątek
Sygn. akt VIII U 3/20
(...)
Decyzją z 12 listopada 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ., powołując się na treśćart. 4 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych, odmówił ubezpieczonemuM. M.prawa do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, wskazując że ustanie stosunku pracy nastąpiło na mocy porozumienia stron, a nie na wniosek nauczyciela.
W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony domagał się jej zmiany i przyznania prawa do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Ubezpieczony podnosił, że spełnił wszystkie przesłanki do przyznania mu spornego świadczenia, w tym w szczególności –postępując zgodnie z publikacją ZUS na stronie internetowej – złożył wniosek o rozwiązanie stosunku pracy za porozumieniem stron.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyM. M.urodził się (...)Wiek56 lat ukończył (...)
W dniu 19 lipca 2019 r. ubezpieczony złożył wniosek o przyznanie nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego.
Zaskarżoną decyzją z 12 listopada 2019 r.(...) OddziałwZ.odmówił ubezpieczonemu prawa do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego wskazując, że wprawdzie udowodnił wymagany 30-letni okres składkowy i nieskładkowy oraz 20-letni okres wykonywania pracy nauczycielskiej, jednakże z przedłożonego świadectwa pracy nie wynika, by rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło na wniosek ubezpieczonego, co jest jedną z przesłanek uzyskania świadczenia kompensacyjnego.
Ubezpieczony legitymuje się wymaganym co najmniej 30-letnim okresem składkowym i nieskładkowym oraz 20-letnim okresem wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa wart. 2 pkt 1 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych.
W okresie od 1 września 1984 r. do 30 czerwca 2017 r. ubezpieczony pracował wZespole Szkolno-Przedszkolnym Nr (...)wT.na stanowiskach kolejno: nauczyciela, dyrektora placówki, nauczyciela.
W dniu 29 czerwca 2017 r. ubezpieczony złożył pisemny wniosek do dyrekcjiZespołu Szkolno-Przedszkolnego Nr (...)wT.o rozwiązanie w dniu 30 czerwca 2017 r. na zasadzie porozumienia stron umowy o pracę zawartej 1 września 1984 r.
Stosunek pracy ubezpieczonego zZespołem Szkolno-Przedszkolnym Nr (...)wT.uległ rozwiązaniu 30 czerwca 2017 r. na mocy porozumienia stron – zgodnie z wnioskiem ubezpieczonego.
Powyższy stan faktyczny, który był w zasadzie bezsporny, Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego i akt osobowych ubezpieczonego.
Sąd Okręgowy zważył:
Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie.
W przedmiotowej sprawie stan faktyczny był w zasadzie bezsporny. Ubezpieczony, po ukończeniu 56 lat, zwrócił się z wnioskiem o przyznanie nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a zaskarżoną decyzją z 12 listopada 2019 r.(...) OddziałwZ.odmówił mu wnioskowanego świadczenia wskazując, że wprawdzie udowodnił wymagany 30-letni okres składkowy i nieskładkowy oraz 20-letni okres wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa wart. 2 pkt 1 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych, jednakże z przedłożonego świadectwa pracy nie wynika, by rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło na wniosek ubezpieczonego, co jest jedną z przesłanek uzyskania świadczenia kompensacyjnego.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadzała się zatem do interpretacji przepisów dotyczących rozwiązania stosunku pracy przez nauczyciela w kontekście prawa do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego.
Zgodnie zart. 4 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych(t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 128) prawo do takiego świadczenia przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie następujące warunki:
1) osiągnęli wiek, o którym mowa w ust. 3;
2) mają okres składkowy i nieskładkowy w rozumieniuustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2017 r. poz. 1383, 1386 i 2120), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS", wynoszący 30 lat, w tym 20 lat wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1, w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć;
3) rozwiązali stosunek pracy.
Po myśli ust. 3 nauczyciel ma prawo do świadczenia, jeżeli ukończył:
1) 55 lat - w latach 2009-2014;
2) 55 lat w przypadku kobiet i 56 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2015-2016;
3) 55 lat w przypadku kobiet i 57 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2017-2018;
4) 55 lat w przypadku kobiet i 58 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2019-2020;
5) 55 lat w przypadku kobiet i 59 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2021-2022;
6) 55 lat w przypadku kobiet i 60 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2023-2024;
7) 56 lat w przypadku kobiet i 61 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2025-2026;
8) 57 lat w przypadku kobiet i 62 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2027-2028;
9) 58 lat w przypadku kobiet i 63 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2029-2030;
10) 59 lat w przypadku kobiet i 64 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2031-2032.
Zgodnie zaś z art. 2 pkt. 1 ww. ustawy użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) nauczyciel - nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych w:
a) publicznych i niepublicznych przedszkolach,
b) szkołach publicznych i niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych,
c) publicznych i niepublicznych placówkach kształcenia ustawicznego i placówkach, o których mowa w art. 2 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59, 949 i 2203).
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest nieprawidłowa, a stanowisko organu rentowego nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach.
Należy podkreślić – na co zwrócił uwagę Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z 27 kwietnia 2016 r. (III PZP 1/16) – że warunek rozwiązania nauczycielskiego stosunku pracy "na wniosek" nauczyciela, który był i jest, wymagany do nabycia prawa do wcześniejszej emerytury nauczycielskiej na podstawie art. 88 ust. 1 Karty Nauczyciela nie został legislacyjnie sformułowany ani "powtórzony" przy ubieganiu się o nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Gdyby nabycie tego świadczenia wymagało złożenia przez nauczyciela wniosku lub "inicjatywy" rozwiązania nauczycielskiego stosunku pracy, to konsekwentny i racjonalny ustawodawca expressis verbis ustanowiłby taki warunek nabycia nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego z tytułu rozwiązania stosunku pracy, obowiązujący nadal przy ustaleniu prawa do wcześniejszej emerytury nauczycielskiej. Wprawdzie świadczenie kompensacyjne można nabyć tylko z tytułu nauczycielskiego zatrudnienia i po jego rozwiązaniu, ale z gramatycznej treści art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy nie wynika potrzeba złożenia wniosku lub przejawienia zidentyfikowanej inicjatywy w rozwiązaniu stosunku pracy przez nauczyciela, który w związku z każdym ustawowo określonym sposobem rozwiązania stosunku pracy jest uprawniony do zgłoszenia w organie rentowym bezpośrednio lub za pośrednictwem płatnika składek (art. 14 ustawy) wniosku o ustalenie prawa do świadczenia kompensacyjnego.
Biorąc pod uwagę powyższe – skoro ustawa o świadczeniach kompensacyjnych ani Karta Nauczyciela nie regulują konkretnych sposobów rozwiązania stosunku pracy przez nauczyciela – każdy ze sposobów rozwiązania umowy o pracę przewidziany wart. 30 k.p., który angażuje pracownika (wymaga od niego udziału w zakończeniu stosunku pracy poprzez złożenie oświadczenia woli), uprawnia do ubiegania się o świadczenie kompensacyjne. Pracownik nie będzie natomiast spełniał przesłanek nabycia tego prawa, gdy to pracodawca złożył jednostronne oświadczenie woli o rozwiązaniu umowy o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia (art. 30 § 1 pkt 2 k.p.) oraz bez zachowania okresu wypowiedzenia (art. 30 § 1 pkt 3 k.p.).
W związku z powyższym, skoro ubezpieczony stosunek pracy ubezpieczonego ustał na mocy porozumienia stron, tj. zgodnie zart. 30 § 1 pkt 1 k.p., należy uznać, że warunek rozwiązania stosunku pracy wskazany wart. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnychzostał spełniony.
Na marginesie należy zaznaczyć, że w przedmiotowej sprawie stosunek pracy ubezpieczonego został rozwiązany na jego pisemny wniosek, który złożył pracodawcy 29 czerwca 2017 r. Wniosek ten znajduje się w aktach osobowych.
Reasumując, należało uznać, że ubezpieczony spełnił wszystkie przesłanki uprawniające do przyznania mu nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego.
W związku z powyższym Sąd – na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.– zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego począwszy od 1 lipca 2019 r.
Wyrok został wydany w trybieart. 1481§ 1 k.p.c.
(-) sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek