Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 2241/18
Data wyroku: 2019-04-02 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: A. Domańska-Jakubowska
Słowa kluczowe: Dodatki do emerytur i rent
Podstawa prawna: art.21ustawy o emeryturach pomostowych z dnia 19.12.2008r.

Sygn. akt VIIIU 2241/18

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 26 września 2018 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.przyznał wnioskodawczyniB. G.emeryturę od dnia 1 sierpnia 2018 roku na podstawie art. 24 ustawy z dnia 17 grudnia 1999 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Wysokość emerytury obliczona w oparciu o art. 26 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wyniosła 2140,31zł . Okresowa emerytura kapitałowa została wyliczona na kwotę 332,91 zł .Ł.emerytura wyniosła(...),22 zl. W decyzji organ odmówił przyznania wnioskodawczyni przyznania rekompensaty z tytułu pracy w warunkach szczególnych w oparciu oart.21 ustawy o emeryturach pomostowych. Wskazano ,że na wymagane 15 lat pracy w warunkach szczególnych wykonywanych przed 1 stycznia 2009 roku wnioskodawczyni wykazała 14 lat 7 miesięcy i 17 dni pracy wykonywanej w szczególnym charakterze ( z wyłączeniem okresów nieskładkowych oraz urlopu na poratowanie zdrowia )/ decyzja w aktach ZUS/.
W dniu 23 października 2018 roku wnioskodawczyni złożyła odwołanie od powyższej decyzji. Wskazała ,że organ pominął jaj zatrudnienie w roku szkolnym 1992/1993 wSzkole Podstawowej nr (...)wŁ.. W świadectwie pracy wpisano jej bowiem ,że pracowała w niepełnym wymiarze czasu pracy 11/18 etatu a w rzeczywistości pracowala w wymiarze większym 20/18 etetu. Miała przyznane stałe zastępstwo za nauczyciela , który cały rok przebywał na urlopie bezpłatnym. Otrzymała wynagrodzenie wyższe niż wynikające z pracy na cały etat. W związku z tym powinna być jej przyznana rekompensata/ odwołanie k-3/.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie , podnosząc argumentację jak w zaskarżonej decyzji. Organ podtrzymał ,że w świadectwie pracySzkoła Podstawowa nr (...)wskazała ,że w roku szkolnym 1992/1993 wnioskodawczyni pracowała jako nauczyciel ale w niepełnym wymiarze czasu pracy / odpowiedź na odwołanie k- 4-4odw/.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny :
WnioskodawczyniB. G.urodziła się w dniu (...). W dniu 1 sierpnia 2018 roku wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie emerytury z rekompensatą , wskazując ,że stosunek pracy zostanie z nią rozwiązany w dniu 28 sierpnia 2018 roku. Do wniosku zostały dołączone dokumenty poświadczające okresy zatrudnienia wnioskodawczyni /niesporne/.
Organ rentowy przyjął ,że wnioskodawczyni wykazała okres zatrudnienia w warunkach szczególnych przed dniem 1 stycznia 2009 roku w wymiarze 14 lat 7 miesięcy i 17 dni . Jako pracy w warunkach szczególnych organ odmówił zaliczenia zatrudnienia w roku szkolnym 1992/1993 z uwagi na niepełny wymiar czasu pracy.
Wszkole Podstawowej nr (...)wŁ.wnioskodawczyni była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy w roku szkolnym 1991/1992 tj. od 1 września 1991 roku do 30 września 1992 roku na stanowisku nauczyciela chemii. Następnie została zatrudniona w powyższej szkole od dnia 1 października 1992 roku do 31 sierpnia 1993 roku nadal jako nauczyciel chemii ale w niepełnym wymiarze czasu pracy 11/18 etatu. W opinii o wnioskodawczyni wydanej w roku 1993 wskazano ,że pracowała ona w roku szkolnym 1992/1993 w niepełnym wymiarze czasu pracy / umowy o pracę w aktach osobowych, świadectwo pracy , opinia w aktach osobowych wnioskodawczyni/.
W roku szkolnym 1993/1994 wnioskodawczyni została zatrudniona wSzkole Podstawowej nr (...)wŁ.w pełnym wymiarze czasu pracy. Wnioskodawczyni powierzono w ramach zatrudnienia organizowanie imprez według kalendarza, planowanie i dokonywanie zakupu podręczników dla szkoły oraz innych materiałów potrzebnych do zajęć wychowawczych i plastyczno technicznych oraz opiekę nad powierzonymi pomocami. W roku szkolnym 1993/1994 powierzono wnioskodawczyni wymiar godzin 20 w związku z nauczaniem przedmiotów – matematyka fizyka , chemia , geografia i zpt / notatki w aktach osobowych wnioskodawczyni/.
W roku szkolnym 1992/1993 wnioskodawczyni wypłacono wynagrodzenie zasadnicze za miesiąc wrzesień 1992 roku w kwocie 2 000 000 zł. w raz z premią i dodatkiem za godziny nadliczbowe. Od miesiąca października 1992 roku wynagrodzenie wnioskodawczyni wynosiło 1 222 200 zł do czerwca 1993 roku , Od czerwca 1993 roku wynosiło ono 1 375 000 zł. Na karcie wynagrodzeń za rok szkolny 1992/1993 tylko trzykrotnie jako uposażenie stałe wskazano godziny nadliczbowe- we wrześniu 1992 r w kwocie 43 600 zł, za lipiec 1993 roku 1 134 000zł a za sierpień1993 roku 2 274 100zł. W tym samym roku szkolnym wnioskodawczyni były wypłacane różne kwoty jako wypłaty jednorazowe z tytułu godzin ponadnormatywnych i wyrównania wynagrodzeń. W żadnym miesiącu wypłata za godziny ponadnormatywne nie była taka sama, kwoty te znacznie różniły się/ oryginał karty wynagrodzeń zeSzkoły Podstawowej nr (...)wŁ.k-22/.
Wnioskodawczyni nigdy nie występowała o sprostowanie świadectwa pracy wydanego przezSzkołę Podstawową nr (...)wŁ./ niesporne/.
Powyższy stan faktyczny Sad ustalił na podstawie materiału dowodowego zebranego w sprawie opierając się na dokumentach załączonych do akt sprawy w tym aktach ZUS oraz oryginalnej dokumentacji płacowo kadrowej załączonej przezSzkołę Podstawową nr (...)wŁ.iSzkołę Podstawową nr (...), która przesłała oryginały kart wynagrodzeń wnioskodawczyni. Podnieść należy ,że jedyną okolicznością sporną między stronami jest brak zaliczenia do okresu pracy w warunkach szczególnych okresu zatrudnienia wSzkole Podstawowej nr (...)wŁ.od 1 października 1992 roku do 31 sierpnia 1993 roku na stanowisku nauczyciela. Pozostałe okresy zatrudnienia nie są sporne , tak samo jak okresy nieskładkowe czy okres urlopu dla poratowania zdrowia .
Sąd odmówił wiary zeznaniom wnioskodawczyni co do rzeczywistego wymiaru czasu pracy wSzkole Podstawowej nr (...)jak też uznał za niewiarygodne zaświadczenie potwierdzające rzekomą pracę wnioskodawczyni w tej szkole w roku szkolnym 1992/1993 uzyskane przez wnioskodawczynię w listopadzie 2018 roku. W ocenie Sądu wersja przedstawiona przez wnioskodawczynię nie znajduje potwierdzenia w dokumentach. Jak wynika z kart wynagrodzeń wnioskodawczyni otrzymywała bardzo różne kwoty z tytułu godzin ponadnormatywnych . Świadczy to o bardzo różnej ilości tych godzin. Natomiast niewątpliwie karta wynagrodzeń potwierdza ,że wnioskodawczyni od października 1992 roku zmniejszono wynagrodzenie zasadnicze zgodnie z umową. Tylko w trzech miesiącach wpisano wynagrodzenie za godziny ponadnormatywne jako stałe wynagrodzenie a zatem można przypuszczać ,że tylko w tych miesiącach wnioskodawczyni miała stałe zastępstwo. Trudno zatem dać wiarę zeznaniom wnioskodawczyni ,że miała ustalone stałe zastępstwo i pracowała faktycznie w wymiarze 20/18 przez cały sporny okres czasu. W aktach osobowych wnioskodawczyni dotyczących zatrudnienia wSzkole Podstawowej nr (...)brak jest jakichkolwiek dokumentów przyznanie jej stałego zastępstwa i to w takim wymiarze jak twierdzi wnioskodawczyni. Natomiast wskazać należy ,że w kolejne szkole w której podjęła wnioskodawczyni zatrudnienie bezpośrednio po szkole nr 55 już na jej podaniu o przyjęciu do pracy wskazano ,że będzie ją świadczyć w wymiarze 20/18. Należy zatem przypuszczać ,że twierdzenia wnioskodawczyni wynikają z pomyłki spowodowanej znacznym upływem czasu od roku 1992 . Ponadto w ocenie Sądu zupełnie pozbawione racjonalności są twierdzenia wnioskodawczyni o celowym zaniżaniu jej wymiaru etatu, skoro początkowo była zatrudniona we wrześniu 1992 roku na pełen etat a następnie miała być dla niej praca nawet w ilości przekraczającej pełne zatrudnienie i to do końca roku. Ponadto wskazać należy ,że wnioskodawczyni nigdy nie zwracała się a zmianę wymiaru czasu pracy w trakcie zatrudnienia, nie kwestionowała tego a po rozwiązaniu umowy nie wystąpiła o sprostowanie świadectwa pracy .
Sąd zważył , co następuje :
Odwołanie nie jest zasadne i podlega oddaleniu .
Zgodnie zart. 21 ust.1 ustawy o emeryturach pomostowych( tj. Dz. U. z 2017 r. , poz. 664) rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat.
Stosownie do treści ust. 2 tego przepisu rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
W myśl art. 23 ust.1 i 2 powołanej ustawy ustalenie rekompensaty następuje na wniosek ubezpieczonego o emeryturę; rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, o którym mowa w przepisach art. 173 i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Celem rekompensaty, podobnie jak i emerytury pomostowej, jest łagodzenie skutków utraty możliwości przejścia na emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego przez pracowników zatrudnionych przy pracach w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W przypadku rekompensaty realizacja tego celu polega jednak nie na stworzeniu możliwości wcześniejszego zakończenia aktywności zawodowej, lecz na odpowiednim zwiększeniu podstawy wymiaru emerytury z FUS, do której osoba uprawniona nabyła prawo po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego (zob. np. M. Zieleniecki,Komentarz do art. 21 ustawy o emeryturach pomostowych, LEX/el. 2017; wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 31.03.2016 r., III AUa 1899/15, LEX 2044406).
Przepisyart. 2 pkt 5 i art. 21 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowychformułują dwie zasadnicze przesłanki nabycia prawa do rekompensaty, tj.:
1) nienabycie prawa do emerytury pomostowej,
2) osiągnięcie okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z FUS wynoszącego co najmniej 15 lat.
Przesłanką negatywną zawartą wart.21 ust.2 ustawy o emeryturach pomostowychjest nabycie prawa do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Analiza układu warunkującego prawo do emerytury pomostowej prowadzi do wniosku, że świadczenie to przysługuje tym pracownikom, którzy osiągnęli co najmniej 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 32 ust.1 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ale nie nabyli prawa do emerytury pomostowej z powodu nieuznania ich pracy za wykonywaną w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniuart. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że wnioskodawczyni nie nabyła prawa do emerytury pomostowej, ani prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym w związku z wykonywaniem pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze , czego organ nie kwestionuje.
Stosownie natomiast do treściart. 32 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych( t. j. Dz. U. z 2017 r. , poz. 1383) za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia w podmiotach, w których obowiązują wykazy stanowisk ustalone na podstawie przepisów dotychczasowych.
Z kolei przepisart. 32 ust.4stanowi, że wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust.2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych, to jest na podstawierozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. Nr 8, poz.43 z późn. zm.).
Z §1 cytowanego rozporządzenia wynika, że jego treść stosuje się do pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, wymienione w §4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia.
Przepis § 2 ust.1 rozporządzenia ustala, że za okresy uzasadniające nabycie prawa do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu uważa się okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.
Jak wynika z ustaleń Sądu organ rentowy odmówił wnioskodawczyni rekompensaty tylko z powodu braku wykazania 15 letniego okresu pracy w warunkach szczególnych. Przedmiotem sporu był niezaliczony okres od 1 października 1992 roku do 31 sierpnia 1993 roku pracy nauczycielskiej świadczonej wSzkole Podstawowej nr (...)wŁ.. W ocenie Sądu stanowisko organu rentowego jest uzasadnione. Zarówno w postępowaniu przed organem jak i w toku procesu wnioskodawczyni nie wykazała ,że faktycznie w tym okresie była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy.
A zatem nie został spełniony warunek 15 letniego okresu zatrudnienia wnioskodawczyni w pełnym wymiarze czasu pracy w warunkach szczególnych.
Mając powyższe na uwadze Sad oddalił odwołanie.