Sąd Okręgowy w Elblągu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 534/19
Data wyroku: 2019-08-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Renata Żywicka
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art. 151 § 1 kpa, w zw. z art. 146 § 1 kpa, art. 145 a § 1 kpa

Sygnatura akt IV U 534/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 sierpnia 2019 r.
Sąd Okręgowy w Elblągu – IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w następującym składzie:
Przewodniczący: sędzia Renata Żywicka
Protokolant: stażysta Dorota Miś-Jędrzejewska
po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2019 r. w Elblągu na rozprawie
sprawy z odwołaniaG. R.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wE.
z dnia 24 kwietnia 2019 r., znak:(...)
o uchylenie decyzji

oddala odwołanie.

UZASADNIENIE
Ubezpieczona(...)wniosła odwołanie od decyzji pozwanego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wE.z dnia 08 maja 2019r., znak(...), odmawiającej – w wyniku wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia 29 lipca 2013r. o przyznaniu emerytury – uchylenia tej decyzji i jednocześnie stwierdzającej wydanie decyzji o przyznaniu emerytury z naruszeniem prawa. Skarżąca podniosła, że w jej ocenie winien mieć zastosowanieart. 155 kpa, który stanowi, że decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony, co w je przypadku miało miejsce.
W odpowiedzi na odwołanie pozwany wniósł o jego oddalenie, wskazując naart. 145a kpaw związku zart. 146 § 1 kpa, z których wynika, że uchylenie decyzji wskutek wznowienia postępowania administracyjnego w oparciu o rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat. W rozpatrywanej sprawie termin ten upłynął.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonaG. R.urodziła się dnia (...)
Od dnia(...)., tj. od osiągnięcia wieku 55 lat, ubezpieczona pobierała emeryturę wcześniejszą, przyznaną decyzją organu rentowego z dnia 08 maja 2008r.
Decyzją z dnia 29 lipca 2013r., znak(...), pozwany przyznałubezpieczonej emeryturę od dnia(...)., od daty wniosku – po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego.
W dniu 18 kwietnia 2019r. ubezpieczona wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o przyznaniu emerytury na podstawieart. 145a kpa– w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019r. w sprawie P 20/16 – oraz o ponowne obliczenie tej emerytury z pominięciemart. 25 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz.U. z 2018r., poz. 1270 ze zm.). Od doręczenia ubezpieczonej decyzji o przyznaniu emerytury do wniesienia przez nią skargi o wznowienie postępowania upłynęło 5 lat. Wskutek tego postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2019r. organ rentowy wznowił postępowanie w sprawie emerytury ustalonej prawomocną decyzją z dnia 29 lipca 2013r., a następnie wydał zaskarżoną decyzję odmawiającą uchylenia decyzji z dnia 29 lipca 2013r. i stwierdził wydanie jej z naruszeniem prawa.
(okoliczności bezsporne, decyzje w katach rentowych)

Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że przywołane wyżej okoliczności faktyczne były między stronami ostatecznie bezsporne.
Bezsprzecznie też przy wydaniu decyzji z dnia 29 lipca 2013r. o przyznaniu ubezpieczonej emerytury z tytułu ukończenia powszechnego wieku emerytalnego, organ rentowy zastosował art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, a więc przepis który wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019r. w sprawie P 20/16 został uznany za niezgodny zKonstytucją RPw zakresie, w jakim dotyczy urodzonych w 1953r. kobiet, które przed 1 stycznia 2013r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej (emerytury przed osiągnieciem powszechnego wieku emerytalnego). Tym samym organ rentowy w decyzji z dnia6 maja 2013r. zaniżył wysokość świadczenia.
Można żądać wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną m.in.w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego zKonstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja (art. 145a § 1 kpa), przy czym skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego (art. 145a § 2 kpa). Jak jednak wynika zart. 146 § 1 kpa, uchylenie decyzji z przyczyn określonych wart. 145a § 1 kpanie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.W takim przypadku organ ogranicza się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 kpa).
Zaskarżona decyzja odpowiada przywołanym wymogomart. 151 § 1 kpaw związkuzart. 146 § 1 kpaiart. 145a § 1 kpa, co musiało skutkować oddaleniem odwołania na podstawieart. 47714§ 1 kpc.
Po pierwsze treśćart. 146 § 1 kpawskazuje w sposób jednoznaczny, iż upływ określonych w nim terminów, jako negatywnej przesłanki do uchylenia w trybie wznowieniowym decyzji, jest bezwarunkowy, tj. niezależny od okoliczności, które to spowodowały. Nie ma zatem prawnego znaczenia okoliczność, że do wznowienia postępowania doszło po upływie terminu pięcioletniego wskutek m.in. tego, że postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawie P 20/16 trwało przez około 2,5 roku oraz że w związku z tym pozostajew obrocie prawnym decyzja w sposób oczywisty zaniżająca wysokość należnej ubezpieczonej emerytury. Taki ewentualny skutek wyroku wydanego w sprawie P 20/16 został zauważony już przez Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu tego orzeczenia, w którym zwrócono uwagę, że dla pełnej realizacji rozstrzygnięcia o niezgodności zKonstytucją RPart. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej konieczne będzie rozwiązanie ustawowe. Należy w związku z tym zwrócić uwagę, że stosowny senacki projekt ustawy zmieniającej ustawę emerytalną wpłynął w dniu 15 lipca 2019r. do Sejmu i trwają nad nim dalsze prace legislacyjne (por. druk senacki nr 1175 i druk sejmowy nr 3720).
Po drugie w sprawie nie mógł znaleźć zastosowania przywołany w odwołaniuart. 155 kpa, gdyż przepis ten dotyczy jedynie decyzji konstytutywnych, zaś decyzja przyznająca emeryturę ma charakter deklaratywny.
Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że decyzją, na mocy której strona nabyła prawo, jest jedynie tzw. decyzja konstytutywna, tj. tworząca nowe prawa lub obowiązki. Decyzje deklaratoryjne nie tworzą żadnych praw ani obowiązków, lecz potwierdzają jedynie, że obowiązki bądź uprawnienia (prawa) wynikają z ustawy lub innego aktu normatywnego. Z ostatecznej decyzji deklaratoryjnej nie może zatem strona nabyć żadnego prawa (por. wyrok NSA z 29 października 1999 r., I SA 2088/98, LEX nr 48625; wyrok NSA z 22 lipca 1998 r., I SA 154/98, LEX nr 45052; wyrok NSA z 14 marca 1997 r., I SA 235/96, ONSA 1997, nr 4, poz. 186).
Biorąc powyższe pod uwagę, stosownie doart. 47714§1 kpcnależało oddalić odwołanie wnioskodawczyni jako bezzasadne.