Sąd Rejonowy w Wąbrzeźnie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 3/19
Data wyroku: 2019-03-12 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, DECISION, REASON
Sędziowie: Hanna Woźniak
Słowa kluczowe: Oświadczenie woli
Podstawa prawna: art. 1019 § 2 kc
Teza: Błędne pouczenie przez pracownika sądu - sekretarza sądowego o braku potrzeby odrzucenia spadku w imieniu małoletnich powoduje usprawiedliwiony błąd w działaniu przedstawiciela ustawowego skutkujący zatwierdzeniem uchylenia się od skutków niezłożenia w terminie oświadczenia o odrzuceniu spadku w imieniu małoletniego.

Sygn. akt: I Ns 3/19

POSTANOWIENIE
Dnia 12 marca 2019 r.
Sąd Rejonowy w Wąbrzeźnie I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSR Hanna Woźniak

Protokolant

St. sekretarz sądowy Arleta Ratajczak

po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2019 r. w Wąbrzeźnie na rozprawie
sprawy z wnioskuM. K.,A. K.,W. K.
z udziałem(...) Sp. z o.o.z siedzibą wS.
o zatwierdzenie uchylenia się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku

postanawia:

1
zatwierdzić uchylenie się przez małoletnichA. K..W. K.iM. K., reprezentowanych przez rodzicówA. O.iT. K., od skutków prawnych niezłożenia w terminie oświadczeń o odrzuceniu spadku poS. K.zmarłym dnia 20 grudnia 2016 roku wS.,

2
ustalić, że wnioskodawcy i uczestnik ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.

SSR Hanna Woźniak

ZARZĄDZENIE
1.(...)
2.(...)
Sędzia: H. Woźniak
Sygn. akt I Ns 2/19

UZASADNIENIE
MałoletniA.,W.iM.rodzeństwoK.złożyli wniosek o zatwierdzenie uchylenia się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku poS. K.zmarłym dnia(...)roku wS.. W uzasadnieniu wskazali, że do tej pory nie złożyli takiego oświadczenia ponieważ w sądzie poinformowano ich ojca, że z uwagi na brak wiedzy o ewentualnych długach spadku, nie ma potrzeby składania takiego wniosku.
(...) Sp. z o.o.wS.nie zajęła stanowiska w sprawie.

Sąd ustalił, co następuje:
S. K.zmarł(...). wS.. Jego bratT. K.należący do dalszego kręgu spadkobierców ustawowych złożył oświadczenie o odrzuceniu spadku poS. K.przed notariuszem wW.A. M.w dniu 12 lutego 2018r. (dowód: odpis skrócony aktu zgonu – k.10, odpis protokołu przyjęcia oświadczenia – k.11-12).
NotariuszA. M.pouczyła o dalszym sposobie postępowania celem odrzucenia spadku w imieniu małoletnich dzieci.T. K.udał się do sekretariatu Wydziału Rodzinnego Sądu Rejonowego w Wąbrzeźnie po szczegółowe informacje. Tam dowiedział się, że dopóki nie ma pewnych informacji o zadłużeniu spadku, nie ma podstaw do składania wniosku do Sądu Rodzinnego. Informację tę usłyszała równieżD. S., siostraT. K., razem z nim obecna w Sekretariacie Wydziału Rodzinnego albowiem również ona odrzuciła spadek po bracieS. K.i również ona został pouczony przez notariusza o dalszym toku postępowania co do dzieci.T. K.zaufał informacji uzyskanej w sądzie i nie złożył wniosku o zezwolenie na odrzucenie spadku w imieniu małoletnich dzieci. Wniosku takiego nie złożyła równieżD. S.w imieniu swoich dzieci. Dopiero, gdy przyszło wezwanie do zapłaty z(...) sp. z o.o.wS.,T. K.zorientował się, że nie wszystko zostało załatwione i udał się do adwokata po pomoc prawną (dowód: zeznaniaT. K.iA. O.– nagranie rozprawy z 12 marca 2019r. od 00:01:09 do 00:10:16, wezwanie do zapłaty z załącznikami – k.32-35).

Sąd zważył, co następuje:
Sąd dał wiarę zeznaniom rodziców małoletnich wnioskodawców albowiem są one logiczne i spójne oraz zgodne z zasadami doświadczenia życiowego. W szczególności na wiarę zasługuje twierdzenie, że rodzice małoletnich, działając w zaufaniu do informacji uzyskanej w sądzie, zaniechali dalszych kroków w przedmiocie odrzucenia spadku w imieniu dzieci. Opis wyglądu pani sekretarz sądowej (o czym zeznawałaD. S.w sprawie(...)), która obsługiwałaD. S.iT. K., jest zgodny z wyglądem pracownicy, która jako jedyna (poza Kierownikiem Sekretariatu) pracuje w tutejszym Wydziale Rodzinnym. Nie do obrony byłoby założenie, żeT. K., pouczony przez notariusza o dalszym toku postępowania, zlekceważył to pouczenie, a potem składał nieprawdziwe zeznania, by uzyskać zatwierdzenie uchylenia się od skutków swojej bezczynności.
Sąd dał wiarę treści skróconych odpisów aktów stanu cywilnego albowiem zostały one wystawione przez upoważniony do tego organ, a ich treść nie była kwestionowana w toku postępowania. Sąd nie dopatrzył się również żadnych okoliczności mogących zdyskwalifikować prawdziwość odpisu pisma z załącznikami, jaki uczestnik wystosował do małoletnich spadkobierców.
Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania (art. 1015 § 1 k.c.). Jeżeli oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku zostało złożone pod wpływem błędu lub groźby, stosuje się przepisy o wadach oświadczenia woli z następującymi zmianami: 1) uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia powinno nastąpić przed sądem; 2) spadkobierca powinien jednocześnie oświadczyć, czy i jak spadek przyjmuje, czy też go odrzuca (art. 1019 § 1 k.c.).
Spadkobierca, który pod wpływem błędu lub groźby nie złożył żadnego oświadczenia w terminie, może w powyższy sposób uchylić się od skutków prawnych niezachowania terminu (art. 1019 § 2 k.c.), przy czym powołując się na błąd może to zrobić skutecznie przed upływem roku od jego wykrycia. Oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych niezłożenia w terminie z powodu błędu oświadczenia o odrzuceniu spadku oraz oświadczenie o odrzuceniu spadku powinny być złożone przed sądem, przy czym oświadczenia te mają charakter materialnoprawny.
W okolicznościach niniejszej sprawy rozważenia wymaga okoliczność, czy w rozumieniuart. 84 § 2 kcrodzice małoletnich działali pod wpływem błędu istotnego, czyli uzasadniającego przypuszczenie, że gdyby nie działali pod wpływem błędu i oceniali sprawę rozsądnie, złożyliby w imieniu dzieci w przepisanym terminie oświadczenie o odrzuceniu spadku.
W ocenie Sądu, jest oczywistym, żeT. K.pozostawał w błędzie usprawiedliwionym okolicznościami (błędnym pouczeniem) co do braku potrzeby odrzucania spadku w imieniu małoletnich dopóki nie ujawni się konkretny dług obciążający spadek. Gdy tylko dowiedział się, że jednakfirma (...) sp. z o.o.żąda uregulowania długu, niezwłocznie skontaktował się z adwokatem w celu załatwienia sprawy.
Z tych wszystkich względów wniosek zasługiwał na uwzględnienie, dlatego na podstawieart.88, art.1015, art.1018 i art.1019 kcorzeczono jak w pkt.1 postanowienia.
O kosztach orzeczono zgodnie z ogólna regułą ponoszenia kosztów w postępowaniu nieprocesowym na podstawieart.520§1 kpc.
SSR Hanna Woźniak

ZARZĄDZENIE

1
(...)

2
(...)

Sędzia: