Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi
VIII Wydział Cywliny
Sygnatura akt: VIII C 197/19
Data wyroku: 2019-07-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Sosińska-Halbina

Sygn. akt VIII C 197/19

WYROK ZAOCZNY
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 lipca 2019 roku
Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi VIII Wydział Cywilny
w składzie:
Przewodniczący:  S.S.R. Małgorzata Sosińska-Halbina
Protokolant:  st. sekr. sąd. Izabella Bors
po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2019 roku w Łodzi
na rozprawie
z powództwa(...)Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą wW.

przeciwkoT. W.
o zapłatę
oddala powództwo.
Sygn. akt VIII C 197/19

UZASADNIENIE
W dniu 28 grudnia 2018 roku powód(...)Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty wW., reprezentowany przez pełnomocnika będącego radca prawnym, wytoczył przeciwko pozwanemuT. W.powództwo o zasądzenie kwoty 359,87 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu powód podniósł, że dochodzone pozwem roszczenie wynika z nieuiszczonych przez pozwanego kwot należnych na podstawieumowy nr (...)zawartej przez pozwanego z pierwotnym wierzycielem- (...) Spółką Akcyjną, której przedmiotem była sprzedaż i dystrybucja energii elektrycznej, gazu oraz dodatkowe usługi. Na kwotę dochodzoną pozwem składa się 330 zł dodatkowej opłaty oraz 29,87 zł naliczone tytułem odsetek. Pomimo wezwania do zapłaty pozwany nie spłacił zadłużenia, zaś powód nabył wierzytelność przeciwko pozwanemu od pierwotnego wierzyciela na podstawie umowy cesji z dnia 20 listopada 2017 roku.
Powód wskazał, że dochodzone roszczenie stało się wymagalne z dniem 3 grudnia 2015 roku.
(pozew k. 6-7)
W piśmie procesowym z dnia 30 stycznia 2019 roku powód wskazał, że dochodzone roszczenie wynika z zawartej przez pozwanego umowy o świadczenie usług opieki medycznej(...)a nie jak wskazano w pozwie.
Postanowieniem z dnia 4 marca 2019 roku, na podstawieart. 5054§ 1 k.p.c., Sąd uznał zmianę powództwa w zakresie źródła roszczenia pierwotnie wskazanego w pozwie za niedopuszczalną.
Po doręczeniu powyższego postanowienia powód nie składał innych pism procesowych.
(pismo procesowe pełnom. powoda z dn. 30.01.2019r. k. 28-34, postanowienie k. 39)
Na rozprawie w dniu 17 lipca 2019 roku w imieniu powoda jego pełnomocnik nie stawił się – został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy. Pozwany nie stawił się na termin rozprawy, pomimo prawidłowego wezwania, nie żądał przeprowadzenia rozprawy w swej nieobecności, nie złożył w sprawie żadnych wyjaśnień, w tym odpowiedzi na pozew. W związku z powyższym Sąd wydał wyrok zaoczny.
(wzmianka o wydaniu wyroku zaocznego k. 43)
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 20 listopada 2017 roku(...) Centrum S.A.z siedzibąwW.zawarło z(...)Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym wW.umowę przelewu wierzytelności. Z umowy cesji nie wynika by ta obejmowała wierzytelność dochodzoną przedmiotowym powództwem.
Wezwaniem pozwanego do zapłaty z dnia 26 listopada 2018 roku jednocześnie poinformowano go o dokonanej cesji wierzytelności.
(kserokopia umowy przelewu wierzytelności z dn. 20.11.2017 r. k. 15-15v, wyciąg z elektronicznego załącznika do um. przelewu wierzytelności z dn. 20.11.2017 r. k. 11, kserokopia wezwania do zapłaty k. 9-10)
W wyciągu z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej nr(...)z dnia 18 grudnia 2018 roku powód wskazał, że zadłużenie pozwanego wynikające z ramowej umowy sprzedaży energii elektrycznej, gazui produktów dodatkowych wynosi według stanu na dzień wystawienia wyciągu 359,87 zł. Termin wymagalności oznaczono na dzień 3 grudnia 2015 roku.
(wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej k. 8)
Powód nie załączył do akt sprawyumowy nr (...)zawartej między pozwanym a pierwotnym wierzycielem(...) Centrum Spółką Akcyjną, jak i żadnych innych dokumentów księgowych.
Do dnia wyrokowania pozwany nie uregulował zadłużenia dochodzonego przedmiotowym powództwem.
(okoliczność bezsporna)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Powództwo nie było zasadne i nie zasługiwało na uwzględnienie wobec jego nieudowodnienia oraz przedawnienia dochodzonych roszczeń.
Strona powodowa nie udowodniła samego żądania pozwu. Uzasadniając roszczenie powód nie przedstawiła umowy mającej łączyć pozwanego z(...) Centrum S.A.ani innych dokumentów wykazujących zasadność powództwa. Powód nie przedstawił dokumentów wskazujących na zadłużenie pozwanego względem pierwotnego wierzyciela z tytułu sprzedaży energii elektrycznej, gazu oraz dodatkowych usług świadczonych przez(...) Centrum S.A, wobec czego nie ma żadnej możliwości weryfikacji twierdzeń pozwu co do zasadności samego roszczenia oraz legitymacji procesowej biernej pozwanego.
W tym miejscu należy wskazać, że Sąd postanowieniem z dnia 4 marca 2019 roku, wobec treści pisma procesowego pełnomocnika powoda z dnia 30 stycznia 2019 roku (UP), uznał zmianę powództwa w zakresie źródła roszczenia pierwotnie wskazanego w pozwie jako niedopuszczalną, zgodnie z treściąart. 5054§ 1 k.p.c..
Strona powodowa powoływała się na konkretną okoliczność, umowę łączącą pozwanego z pierwotnym wierzycielem(...) Centrum Spółką Akcyjną, której przedmiotem była sprzedaż i dystrybucja energii elektrycznej, gazu oraz dodatkowe usługi wobec czegobadaniu przez Sąd podlegała jedynie to konkretne zdarzenie prawne.Zgodnie bowiem z treścią przepisuart. 321 § 1 k.p.c.sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem pozwu ani zasądzić ponad żądanie. Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 marca 2005 roku, II CK 556/04 (OSNC 2006/2/38, Biul. SN 2005/5/10), cytowany przepis daje wyraz tradycyjnej zasadzie wyrokowania statuującej zakaz orzekania ponad żądanie oraz zasadzie dyspozycyjności, która przejawia się w tym, że sąd jest związany granicami powództwa i nie może w tym wypadku dysponować przedmiotem procesu przez określenie jego granic niezależnie od zakresu żądania ochrony przez powoda. Przepis ten określając granice wyrokowania wskazuje, że nie można nie tylko orzekać ponad rozmiar zgłoszonego przez stronę żądania, ale także orzekaćco do rzeczy nie objętej przedmiotem żądania, czyli zasądzić coś innego niż żądała strona. Żądanie powództwa jest zatem zdeterminowane przez podstawę faktyczną żądania. W konsekwencji Sąd nie może uwzględnić roszczenia strony powodowej na innej podstawie aniżeli podstawa faktyczna wskazywana przez nią w pozwiei w dalszym toku postępowania sądowego. Wyrok uwzględniający powództwo na podstawie faktycznej, na której strona powodowa nie opierała powództwa stanowi zasądzenie ponad żądanie (patrz wyrok SN z dnia 9 maja 2008 roku, III CSK 17/08; wyrok SN z dnia 24 maja 2007 roku, V CSK 25/07, OSNC-ZD 2008/2/32, Pr. Bankowe 2008/4/22; porównaj także wyrok SN z dnia 29 października 1993 roku, I CRN 156/93; orzeczenie SN z dnia 30 grudnia 1954 roku, I C 1729/53, OSNCK 1956/3/64 i wyrok SN z dnia 1 czerwca 1965 roku, I PR 136/65).Zasądzenie sumy pieniężnej mieszczącej się w granicach kwotowych powództwa, lecz z innej podstawy faktycznej stanowi orzeczenie ponad żądanie(wyrok SN z dnia 29 listopada 1949 roku, Wa.C. 165/49).
Zauważyć również należy, że zmiana stanowiska przez stronę powodową– przytoczenie nowych okoliczności faktycznych dla uzasadnienia żądania strony- w postępowaniu uproszczonym jest niedopuszczalne, zgodnie bowiem z treściąart.5054§ 1 k.p.c.zmiana powództwa jest niedopuszczalna. Niedopuszczalna jest przy tym zarówno zmiana powództwa w zakresie przedmiotowym (roszczenia procesowego), jak i podmiotowym - celem ustabilizowania już na samym początku postępowania zakresu sprawy i skupienia się na wyjaśnianiu konkretnego roszczenia pomiędzy konkretnymi podmiotami, które znają sprawę od samego początku (por. Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz do art. 5054, pod red. Piotra Pogonowskiego, wyd. LEX).
Na marginesie należy w tym miejscu przytoczyć wreszcie treśćart. 207 § 6 k.p.c., zgodnie z którym Sąd pomija spóźnione twierdzenia i dowody, chyba że strona uprawdopodobni, że nie złożyła ich w pozwie, odpowiedzi na pozew lub dalszym piśmie przygotowawczym bez swojej winy lub że uwzględnienie spóźnionych twierdzeń i dowodów nie spowoduje zwłoki w rozpoznaniu sprawy albo że występują inne wyjątkowe okoliczności. Zgodnie z treścią powołanego powyżej przepisu zaniedbania strony w zakresie zgłoszenia na oznaczonym etapie postępowania twierdzeń i dowodów rodzą poważne konsekwencje, bowiem strona ta traci prawo ich powołania na późniejszym etapie postępowania. Na gruncie przedmiotowej sprawy uznać należy, że konieczność wykazania legitymacji biernej pozwanej istniała niewątpliwie już na etapie postępowania przed Sądem pierwszej instancji, skoro twierdzenie o zwarciu umowy z(...) Centrum SAstanowiło podstawę roszczenia dochodzonego niniejszym powództwem.(por. wyrok SN z dnia 10.07.2003 r., I CKN 503/01, LEX nr 121700; wyrok SN z dnia 24.03.1999 r., I PKN 640/98, OSNP 2000/10/389).
W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że powołanie dowodów na wykazanie zasadności roszczenia, zarówno w aspekcie „czy się należy”, jak i aspekcie „ile się należy”, obciążało powoda już w pozwie. Powód powinien był w pozwie nie tylko jasno wykazać czego się domaga, ale też powołać dowody na wykazanie zasadności swojego żądania. Poza sporem bowiem pozostaje, że zawsze zachodzi obiektywna potrzeba powołania w pozwie dowodów na wykazanie zasadności swoich roszczeń w zakresie żądanej ochrony prawnej. Zasadną jest zatem konkluzja, iż roszczenie dochodzone przedmiotowym powództwem nie zostało udowodnione.
Nie budzi wątpliwości, że w niniejszej sprawie to powód powinien przedstawić dowód istnienia wierzytelności w dochodzonej wysokości – dowód, że pozwanego obciąża określone zadłużenie z tytułu zawartej z pierwotnym wierzycielem umowy o sprzedaży i dystrybucji energii elektrycznej, gazu oraz dodatkowe usługi. Powód nie udowodnił powyższego twierdzenia a to, zgodnie z treścią przepisuart. 6 k.c., na nim ciążył obowiązek udowodnienia powyższego stanu rzeczy, jako że z faktu tego wywodził skutki prawne. Reguła ta znajduje również swój procesowy odpowiednik w treściart. 232 k.p.c., w świetle którego to strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Oznacza to, że obecnie Sąd nie jest odpowiedzialny za wynik postępowania dowodowego, a ryzyko nieudowodnienia podstawy faktycznej żądania ponosi powód. Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego, wyrażone w wyroku z dnia 17 grudnia 1996 roku(I CKU 45/96, OSNC 1997/6-7/76), że rzeczą sądu nie jest zarządzenie dochodzeń w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie ani też sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w szczególności jeżeli strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 232 k.p.c.). Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.). W przedmiotowej sprawie to właśnie powód winien udowodnić, że pozwanego obciąża nieuregulowane zadłużenie wynikające z zawartej z(...) Centrum S.A.umowy o nr (...)(to nie na pozwanym spoczywał ciężar udowodnienia tego, że takiego zadłużenia nie ma). Powód nie udowodnił istnienia wierzytelności, będącej przedmiotem przelewu, zatem brak jest podstaw do przyjęcia, że pozwany jest dłużnikiem powoda. Podkreślić przy tym należy, że powód nie załączając do pozwu żadnego dowodu potwierdzającego zasadność roszczenia, tak co do zasady jak i wysokości, czy wreszcie nie stawiając się na terminie rozprawy, pozbawił się możliwości wykazania prawdziwości swoich twierdzeń.
Z opisanych powyżej przyczyn uznać należy, że powód nie udowodnił, że pozwany ma obowiązek zapłaty na jego rzecz, jako cesjonariusza, kwoty dochodzonej pozwem.
Gdyby jednak przyjąć, że pozwany istotnie jest dłużnikiem powoda, czego w sprawie jednak nie wykazano i czego Sąd nie przyjął, to powództwo i tak podlegałoby oddaleniu z uwagi na przedawnienie dochodzonych roszczeń.
Z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu (art. 117 § 1 k.c.). Zgodnie zart. 117 § 2 k.c., po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba, że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Należy jednocześnie zaznaczyć, iż od wejścia w życie ustawy nowelizującejKodeks cywilny(ustawa z dnia 28 lipca 1990 roku o zmianieustawy Kodeks cywilny, Dz.U. Nr 55, poz. 321) do dnia 9 lipca 2018 roku (do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 13 kwietnia 2018 roku o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. 2018, poz. 1104), Sąd badał zarzut przedawnienia tylko wówczas, jeżeli został zgłoszony przez stronę. Od dnia 9 lipca 2018 roku wszedł w życie przepisart. 117 § 21k.c., zgodnie z którym, po upływie terminu przedawnienia nie można domagać się zaspokojenia roszczenia przysługującego przeciwko konsumentowi. Powyższe oznaczakonieczność brania przez Sąd pod uwagę z urzędu przedawnienia roszczenia przy orzekaniu od dnia 9 lipca 2018 roku.
Roszczenie dochodzone niniejszym powództwem bez wątpienia jest roszczeniem majątkowym przysługującym przeciwko konsumentowi, przy czym zgodnie z 554k.c.roszczenia z tytułu sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy, roszczenia rzemieślników z takiego tytułu oraz roszczenia prowadzących gospodarstwa rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych i leśnychprzedawniają się z upływem lat dwóch, który to dwuletni termin przedawnienia roszczeń, zgodnie z treścią przepisuart. 555 k.c.ma zastosowanie odpowiednio do sprzedaży energii, praw oraz wody, a zatem w przedmiotowej sprawie (analogicznie stanowi przepisart. 751 k.c.– z upływem lat dwóch przedawniają się: 1) roszczenia o wynagrodzenie za spełnione czynności i o zwrot poniesionych wydatków przysługujące osobom, które stale lub w zakresie działalności przedsiębiorstwa trudnią się czynnościami danego rodzaju; to samo dotyczy roszczeń z tytułu zaliczek udzielonych tym osobom; 2) roszczenia z tytułu utrzymania, pielęgnowania, wychowania lub nauki, jeżeli przysługują osobom trudniącym się zawodowo takimi czynnościami albo osobom utrzymującym zakłady na ten cel przeznaczone.).
Początkiem biegu terminu przedawnienia jest chwila wymagalności roszczenia. Jak wynika z treści uzasadnienia pozwuroszczenie dochodzone niniejszym powództwem stało się wymagalne w dniu 3 grudnia 2015 roku, a zatem w dacie wytoczenia powództwa (28 grudnia 2018 roku) roszczenie to niewątpliwie było już przedawnione.
W świetle przepisów regulujących przerwanie i zawieszenie biegu terminu przedawnienia, stwierdzić należy, że w okresie 2 lat od momentu rozpoczęcia biegu terminu przedawnienia, nie doszło do przerwania ani zawieszenia tego terminuw stosunku do wierzyciela – powód nie wykazał, aby takie przerwanie lub zawieszenie miało miejsce. W przedmiotowej sprawie, powód nie wykazał także, aby pozwany zrzekł się korzystania z zarzutu przedawnienia. Nie sposób również uznać by względy słuszności wymagały nieuwzględnienia w przedmiotowej sprawie upływu terminu przedawnienia, zgodnie zart. 1171§ 1 i 2 k.c.W sprawie nie stwierdzono by zachodziły jakiekolwiek wyjątkowe okoliczności, które spowodowały niedochodzenie roszczenia przez uprawnionego, w tym nie stwierdzono by miał na to jakikolwiek wpływ sam zobowiązany.
W przedmiotowej sprawie Sąd wydał wyrok zaoczny, z uwagi na spełnienie przesłanek zart. 339 § 1 k.p.c.iart. 340 k.p.c.
Oczywiście, wydanie wyroku zaocznego nie przesądzało o uwzględnieniu powództwa. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przewidziane wart. 339 § 2 k.p.c.domniemanie prawdziwości twierdzeń powoda dotyczy wyłącznie strony faktycznej wyroku i nie obowiązuje w zakresie prawa materialnego. Domniemanie to zastępuje jedynie postępowanie dowodowei to tylko wówczas, gdy twierdzenia powoda nie budzą uzasadnionych wątpliwości(por. uzasadnienie SN z dnia 18 lutego 1972 r., III CRN 539/71, OSNCP 1972/7-8/150).
W przedmiotowej sprawie twierdzenia faktyczne powoda budziły jednak uzasadnione wątpliwości Sądu w świetle dokumentów załączonych do pozwu, a wskazanych we wcześniejszej części uzasadnienia, przy czym wątpliwość ta widoczna jestprima facie. Powód nie tylko nie wykazał, jaka była treść umowy łączącej pozwanego ze zbywcą wierzytelności ale nawet nie wskazał jej w swoich twierdzeniach podnoszonych w pozwie.
Za wydaniem wyroku zaocznego o treści jak w sentencji przemawiał także fakt przedawnienia się roszczenia powoda, który, o czym była mowa wyżej, Sąd był obowiązany uwzględnić z urzędu.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd wydając w sprawie wyrok zaoczny oddalił powództwo w całości.