Sąd Rejonowy w Giżycku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 158/19
Data wyroku: 2020-01-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Anna Kurzynowska-Drzażdżewska
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 435 kc

Sygn. akt: I C 158/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 stycznia 2020 r.
Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSR Anna Kurzynowska - Drzażdżewska

Protokolant:

p.o. sekretarz sądowy Paulina Warchoł

po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2020 r. w Giżycku na rozprawie
sprawy z powództwa Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego z siedzibą wW.
przeciwkoW. L. (1),K. O.
o zapłatę

1
Zasądza od pozwanegoW. L. (1)na rzecz powoda Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego z siedzibą wW.kwotę 7.166,40 zł ( siedem tysięcy złotych sto sześćdziesiąt sześć złotych 40/100) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 2.12.2012 r. do dnia zapłaty.

2
Oddala powództwo w pozostałym zakresie.

3
Zasądza od pozwanegoW. L.na rzecz powoda kwotę 2.925,05 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sędzia Anna Kurzynowska – Drzażdżewska
Sygn. akt I C 158/19

UZASADNIENIE
PowódUbezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny z siedzibą wW.domagał się zasądzenia solidarnie od pozwanychW. L. (1)iK. O.kwoty 7.166,40 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. Wskazanej kwoty dochodził z tytułu regresu od pozwanegoW. L. (1)jako sprawcy szkody i pozwanegoK. O.jako właściciela nieubezpieczonego pojazdu, za wypłacone przez powoda świadczenie na rzecz poszkodowanego, za szkodę spowodowaną nieubezpieczonym w zakresie OC pojazdem markiA.,nr rej. (...), powstałą w dniu 4.04.2015 r.
PozwanyW. L. (1)nie przeczył okolicznościom zdarzenia z dnia 4.04.2015 r., a przy tym tego, że to on był sprawcą feralnego zdarzenia. Wskazał jednak, że nie posiadał wiedzy co do tego, że pojazd markiA.,nr rej. (...)nie był ubezpieczony.
PozwanyK. O.podniósł, że w chwili zdarzenia nie był już właścicielem pojazdu, a to do właściciela należy ubezpieczenie pojazdu w ramach ubezpieczenia obowiązkowego OC. Wyjaśnił, że jeszcze w dniu nabycia sprzedał zakupiony pojazd, przy czym zarówno w momencie jego nabycia i ponownego zbycia – pojazd był objęty ochroną ubezpieczeniową.

Sąd ustalił, co następuje:
W dniu 4.04.2015 r. doszło do zdarzenia komunikacyjnego, w którym uszkodzeniu uległ pojazd markiV.,nr rej. (...). Sprawcą kolizji był kierujący pojazdem markiA.,nr rej. (...)W. L. (1), który w wyniku niezachowania należytej ostrożności w trakcie jazdy uderzył w samochód markiV., powodując jego uszkodzenie.
(dowód: notatka informacyjna o zdarzeniu drogowym – k. 27)
Pojazd sprawcy szkody markiA.,nr rej. (...)w chwili zdarzenia nie był ubezpieczony w ramach obowiązkowego ubezpieczenia OC. Tytułem pokrycia szkody Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny z siedzibą wW.przyznał i wypłacił poszkodowanemu w zdarzeniu odszkodowanie w łącznej kwocie 7.166,40 zł.
(dowód: okoliczności bezsporne)
Pojazd markiA.,nr rej. (...)przed zdarzeniem z dnia 4.04.2015 r. był wielokrotnie przedmiotem obrotu w drodze umów kupna-sprzedaży. W szczególności w dniu 21.10.2014 r. doszło do zbycia tegoż pojazdu przezM. K.na rzeczD. G.. NastępnieD. G.w dniu 25.11.2014 r. zbył w/w pojazd na rzecz pozwanegoK. O.. Z kolei w dniu 20.03.2015 r. doszło do zawarcia kolejnej umowy kupna-sprzedaży w/w pojazdu pomiędzy sprzedającymM. K., a kupującąS. L.. W dniu 21.07.2015 r. właścicielka pojazduS. L.przekazała pojazd do demontażu.
(dowód: umowa kupna-sprzedaży z dnia 21.10.2014 r. – k. 161,
zaświadczenie o demontażu pojazdu – k. 162,
umowa kupna-sprzedaży z dnia 20.03.2015 r. – k. 167)
Powód bezskutecznie wzywał pozwanychW. L. (1)orazK. O.do uiszczenia kwoty 7.166,40 zł wraz z odsetkami tytułem nieuiszczonej składki ubezpieczeniowej.
(dowód: okoliczności bezsporne)

Sąd zważył, co następuje:
Stan faktyczny między stronami Sąd ustalił na podstawie zalegających w aktach sprawy dokumentów, jak i korelujących wzajemnie, logicznych i zgodnych z zasadami doświadczenia życiowego twierdzeń pozwanychK. O.iW. L. (1)– przede wszystkim nie kwestionowała tego żadna ze stron.
W przedmiotowej sprawie bezspornym był przebieg zdarzenia z dnia 4.04.2015 r., a przy tym to, że sprawcą owego zdarzenia był pozwanyW. L. (1), kierujący nieubezpieczonym pojazdem markiA.,nr rej. (...). Nadto poza sporem była wypłata przez powoda na rzecz poszkodowanego kwoty 7.166,40 zł tytułem świadczenia za szkodę spowodowaną w/w nieubezpieczonym pojazdem. Nie była również kwestionowana wysokość należnego i wypłaconego odszkodowania poszkodowanemu w zdarzeniu zaistniałemu dnia 4.04.2015 r.
Istota sporu sprowadzała się do rozstrzygnięcia kwestii zasady odpowiedzialności pozwanychK. O.orazW. L. (1)z tytułu regresu za wypłacone przez powoda świadczenie na rzecz poszkodowanego za szkodę spowodowaną nieubezpieczonym w zakresie OC pojazdem markiA.,nr rej. (...), powstałą w dniu 4.04.2015 r. PozwanyW. L. (1)wskazał bowiem, że nie wiedział, iż kierowany przez niego pojazd nie był ubezpieczony. PozwanyK. O.zaś podniósł, że nie był właścicielem pojazdu w dacie zdarzenia, co wyłącza jego odpowiedzialność z tytułu wspomnianego regresu.
Analizując kwestię sporną Sąd dostrzegł treśćart. 110 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych(Dz.U.2019.2214). Stosownie do jego brzmienia, z chwilą wypłaty przez Fundusz odszkodowania w przypadku wyrządzenia szkody wywołanej ruchem pojazdu mechanicznego nieubezpieczonego ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, zarówno sprawca szkody jak i osoba, która nie dopełniła obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego, są obowiązani do zwrotu Funduszowi spełnionego świadczenia i poniesionych kosztów. Oznacza to, że Fundusz mógł według swego wyboru skierować żądanie do sprawcy szkody lub osoby, która nie dopełniła obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego, lub do obu z nich.
Art. 98 ust. 1 pkt 3 pkt a wyżej wskazanej ustawy stanowi, że do zadań Funduszu należy zaspokajanie roszczeń z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych za szkody powstałe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na osobie lub w mieniu, gdy posiadacz zidentyfikowanego pojazdu mechanicznego, którego ruchem szkodę tę wyrządzono, nie był ubezpieczony obowiązkowym ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych. W realiach przedmiotowej sprawy niewątpliwie taki przypadek zaistniał, albowiem pojazd markiA.,nr rej. (...)nie był objęty obowiązkowym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej. Druga z wymienionych w art. 110 w/w ust. ustawy przesłanek dotyczy sfery podmiotowej i wymaga, by strona pozwana bądź spowodowała szkodę, bądź była obowiązana ubezpieczyć się od odpowiedzialności cywilnej.
Odpowiedzialność kierującego samochodem podlega ocenie w oparciu oart. 435 k.c.w związku zart. 436 k.c., w myśl których za wyrządzoną przez ruch pojazdu szkodę odpowiedzialność ponosi jego samoistny posiadacz, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności. W sprawie ustalono bezspornie, iż to pozwanyW. L. (1)był sprawcą kolizji drogowej z dnia 4.04.2015 r., okoliczność ta nie została zaprzeczona przez pozwanego. Ziściły się zatem wszelkie przesłanki zakreślone ustawą dotyczące możliwości dochodzenia przez powoda regresu od sprawy szkody, spowodowanej przez nieubezpieczony pojazd, co skutkowało orzeczeniem jak w pkt 1. sentencji wyroku, zważywszy przy tym na niekwestionowane przez pozwanegoW. L. (1)okoliczności dotyczące wysokości dochodzonego w sprawie roszczenia. Roszczenie o odsetki znalazło oparcie wart. 481 § 1 i 2 k.c.w zw. zart. 476 k.c., uwzględniając przy tym żądanie pozwu oraz niekwestionowanie przez pozwanego żądania powoda w tymże zakresie. Nadmienić przy tym należy, iż brak wiedzy sprawcy szkody co do tego, że poruszany przez niego pojazd nie jest objęty ochroną ubezpieczeniową, pozostaje bez wpływu na odpowiedzialność sprawy szkody na podstawieart. 110 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
Rozstrzygając kwestię sporną jaką jest zasada odpowiedzialności pozwanegoK. O.wskazać należy, że zgodnie z art. 23 ust. 1 w/w ustawy obowiązek zawarcia umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem posiadanego przez niego pojazdu ciąży na posiadaczu pojazdu mechanicznego. Dla określenia pojęcia posiadacza pojazdu posiłkować się trzeba treściąart. 336 k.c.i następnych. Chodzi zatem o osobę, która faktycznie włada pojazdem mechanicznym z zamiarem tego władania dla siebie. Bez znaczenia jest, czy włada ona rzeczą w zakresie odpowiadającym prawu własności (posiadacz samoistny), czy też innego prawa (posiadacz zależny). W realiach niniejszej sprawy pozwanyK. O.podnosił, że w chwili kolizji nie był właścicielem pojazdu markiA.,nr rej. (...). Wyjaśnił, że jeszcze w dniu nabycia sprzedał zakupiony pojazd, przy czym zarówno w momencie jego nabycia i ponownego zbycia – pojazd był objęty ochroną ubezpieczeniową. Twierdzenia pozwanego korespondują ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, z którego wynika, że pojazd markiA.,nr rej. (...)przed zdarzeniem z dnia 4.04.2015 r. był wielokrotnie przedmiotem obrotu w drodze umów kupna-sprzedaży. W dniu 21.10.2014 r. doszło do zbycia tegoż pojazdu przezM. K.na rzeczD. G.. NastępnieD. G.w dniu 25.11.2014 r. zbył w/w pojazd na rzeczK. O.. Z kolei w dniu 20.03.2015 r. doszło do zawarcia kolejnej umowy kupna-sprzedaży w/w pojazdu pomiędzy sprzedającymM. K.a kupującąS. L., przy czym w dniu 21.07.2015 r. właścicielka pojazduS. L.przekazała pojazd do demontażu. Dostrzec należy, że to na powodzie ciążył ciężar dowodu w zakresie tego, iż to pozwanyK. O.obowiązany był do zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Tymczasem zalegające w sprawie dokumenty nie pozwalają na niebudzące wątpliwości przypisanie temuż pozwanemu wskazanego obowiązku. Wskazać należy, że zgodnie z art. 31 w/w ustawy w razie przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu mechanicznego, którego posiadacz zawarł umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, na posiadacza pojazdu, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, przechodzą prawa i obowiązki poprzedniego posiadacza wynikające z tej umowy. Umowa ubezpieczenia OC ulega rozwiązaniu z upływem okresu, na który została zawarta, chyba że posiadacz, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, wypowie ją na piśmie. Posiadacz pojazdu mechanicznego, który przeniósł prawo własności tego pojazdu, jest obowiązany do przekazania posiadaczowi, na którego przeniesiono prawo własności pojazdu, potwierdzenia zawarcia umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych oraz do powiadomienia na piśmie zakładu ubezpieczeń, w terminie 14 dni od dnia przeniesienia prawa własności pojazdu, o fakcie przeniesienia prawa własności tego pojazdu i o danych posiadacza, na którego przeniesiono prawo własności pojazdu (art. 32 w/w ustawy).
Uwzględniając powyższe unormowania wskazać należy, że w dacie zakupu pojazdu przezK. O.był on objęty umową obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (vide: k. 29). Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych dla tego pojazdu skończyło się dnia 20.12.2014 r., przy czym jeszcze tego samego dnia, tj. w dniu nabycia pojazdu 25.11.2014 r.) pozwany ponownie zbył pojazd. Nie rozstrzygając zatem w jaki sposób doszło do ponownego nabycia pojazdu przezM. K., to treść umowy kupna-sprzedaży z dnia 20.03.2015 r. zawartej pomiędzy sprzedającymM. K.a kupującąS. L., mogła implikować po stronieS. L.w ślad za treściąart. 23 ust. 1 i art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnychobowiązek zawarcia umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych. W dacie bowiem zawarcia umowy kupna-sprzedaży z dnia 20.03.2015 r. pojazd będący przedmiotem obrotu nie był już ubezpieczony, w razie zaś przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu mechanicznego zarejestrowanego, którego posiadacz wbrew obowiązkowi nie zawarł umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, posiadacz, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności jest obowiązany zawrzeć umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych w dniu przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu mechanicznego, ale nie później niż z chwilą wprowadzenia pojazdu mechanicznego do ruchu. Reasumując powyższe Sąd uznał, że brak jest w realiach przedmiotowej sprawy podstaw, by uznać, że pozwanyK. O.był właścicielem spornego pojazdu w chwili zdarzenia i władał nim, decydując o sposobie, czasie i miejscu jego użycia. Z twierdzeń tegoż pozwanego, którym Sąd dał w pełni wiarę nie wynika, by był on również posiadaczem zależnym tegoż pojazdu. Nie można zatem przypisać temuż pozwanemu obowiązku ubezpieczenia spornego pojazdu. Skoro zatem powód nie wykazał, aby pozwanyK. O.w dacie wypadku z dnia 4.04.2015 r. był sprawcą szkody, albo osobą na której ciążył obowiązek zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego, Sąd mając na uwadze powyższe ustalenia, uznał powództwo wobec pozwanegoK. O.za niezasadne i orzekł jak w pkt 2. sentencji.
O kosztach procesu orzeczono jak w pkt 3. sentencji wyroku zgodnie z ogólną regułą odpowiedzialności za wynik postępowania, przewidzianą wart. 98 § 1 k.p.c.Sprawę przegrał pozwanyW. L. (1), wobec czego zasądzono od w/w pozwanego na rzecz Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego wW.kwotę 2.925,05 zł, na którą składa się kwota 359 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu, kwota 1800,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego, 720 zł tytułem wynagrodzenia kuratora oraz kwota 46,05 zł tytułem kosztów doręczenia korespondencji za pośrednictwem komornika sądowego.