Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 1491/19
Data wyroku: 2019-08-30 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Łazowska
Słowa kluczowe: Podleganie ubezpieczeniom społecznym
Podstawa prawna: art. 6 ust. 1 pkt. 5, art. 12 ust. 1 ustawy o systemie Ubezpieczeń społecznych

Sygn. aktVIII U 1491/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 30 sierpnia 2019 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

Sędzia SO Grażyna Łazowska

po rozpoznaniu w dniu30 sierpnia 2019 r. w Gliwicach
na posiedzeniu niejawnym
sprawyM. G.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
opodleganie ubezpieczeniom społecznym
na skutek odwołaniaM. G.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia27 maja 2019  r.nr(...)

1
oddala odwołanie,

2
zasądza od ubezpieczonego na rzecz organu rentowego kwotę 180zł. (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

(-) Sędzia SO Grażyna Łazowska
Sygn. akt VIII U 1491/19

UZASADNIENIE
Decyzją z 27 maja 2019r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych OddziałwZ.stwierdził, żeM. G.jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu od 1 sierpnia 2009r. do 28 lutego 2010r. i określił podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe i Fundusz Pracy za okres od sierpnia 2009r. do lutego 2010r.
W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że wobec uprawomocnienia się decyzji z 4 stycznia 2013r., którą Inspektorat ZUSK.stwierdził, że odwołujący nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu od 1 sierpnia 2009r. do 28 lutego 2010r. z tytułu zatrudnienia jako pracownik u płatnika składek(...)S.C.
(...) Sp. z o.o., ponownie zweryfikował podleganie odwołującego ubezpieczeniom jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą i wydał decyzję skarżoną.
W odwołaniu od decyzjiM. G.domagał się stwierdzenia bezwzględnej nieważności decyzji z 1 kwietnia 2013r., uchylenia decyzji z 29 maja 2019r. i obciążenia organu rentowego kosztami postępowania.
W uzasadnieniu odwołujący podniósł, że decyzją z 2013r. organ rentowy stwierdził,że odwołujący nie podlega ubezpieczeniom społecznym jako pracownik, a tylko jako osoba zatrudniona na podstawie umowy zlecenia. Od decyzji tej odwołujący nie wniósł odwołania, lecz uchylił się od skutków prawnych tej decyzji ze względu na fikcyjny charakter prowadzenia postępowania i ze względu na prowadzenie postępowania bez udziału płatnika składek. W związku z uchyleniem się od decyzji z 2013r. brak jest podstaw do uznania, że odwołujący podlega ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej.
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w skarżonej decyzji. Organ rentowy złożył także wniosek o zasądzenieod odwołującego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny.
Decyzją z 4 stycznia 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wK.stwierdził, że odwołującyM. G.jako pracownik u płatnika składek(...)(...) S.C.wK.nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od 1 sierpnia 2009r. do 28 lutego 2010r. w uzasadnieniu wskazując, że zawarta umowa o pracę miała charakter pozorny.
Ubezpieczony w wyznaczonym terminie od decyzji tej nie wniósł odwołania.
W dniu 9 października 2015r. odwołujący złożył w organie rentowym wniosek o umorzenie postępowania w sprawie podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę nakładczą u płatnika składek(...)(...) S.C.(...) SP. Z O.O.(...) SP. Z O.O.w okresie od 1 sierpnia 2009r. do 28 lutego 2010r. stwierdzając, że decyzja z 4 stycznia 2013r. jest nietaktem, jest nieprawomocna i nie rodzi skutków prawnych.
Decyzją z 16 grudnia 2015r.(...) OddziałwK.na podstawieart.83a ust.1i art.123 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznychw związkuzart.151§1 pkt 1 kpaodmówił uchylenia decyzji z 4 stycznia 2013r.
Prawomocnym wyrokiem z 16 lutego 2017r. sygn. VIII U 523/16 Sąd Okręgowyw Gliwicach:
- w punkcie 1 oddalił odwołanieM. G.od decyzji z 16 grudnia 2015r.,
- w punkcie 2 odwołanieM. G.od decyzji z 4 stycznia 2013r. przekazał do rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wK..
Postanowieniem z 17 lipca 2018r. sygn. VIII U 2047/17 Sąd Okręgowy w Gliwicach:
- w punkcie 1 umorzył postępowanie w sprawie odwołaniaM. G.od decyzji z 4 stycznia 2013r.,
- w punkcie 2 odwołanieM. G.z 11 lutego 2013r. przekazał do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu wK.za pośrednictwem ZUS wK..
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że pomimo że sprawa jest sprawą z zakresu ubezpieczeń społecznych podlegającą rozpoznaniu przez sąd ubezpieczeń społecznych, Sądnie mógł rozpoznać sprawy z powodu braku odwołania.M. G.oświadczył bowiem, że nie złożył od decyzji, a jego pisma stanowiły odwołania do sądu administracyjnego. W takiej sytuacji Sąd stwierdził, że jeżeli nie ma odwołania to postępowanie sądowe jest bezprzedmiotowe, a wydanie wyroku staje się zbędne w rozumieniuart.355§1 k.p.c.Stąd postępowanie należało umorzyć.
Prawomocnym postanowieniem z 16 października 2018r. sygn. I SA/Kr 961/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny wK.umorzył postępowanie sądowoadministracyjne.
W uzasadnieniu Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że do Sądu tego nie został przekazany żaden środek prawny pochodzący odM. G., a mogący być uznany za skargę na akt, wydany przez organ administracji publicznej. Zatem postępowanie sądowo administracyjne należało umorzyć. Sąd ten wskazał także, że umorzenie postępowania sądowego wszczętego wskutek przekazania sprawy przez sąd powszechny nie zamykaM. G.drogi do stwierdzenia nieważności spornej decyzji. Jednak właściwym do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności w świetleart.83a ust.2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznychbędzie Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Zakład winien taki wniosek rozpatrzyć i wydać decyzję, w której stwierdził nieważność własnego rozstrzygnięcia albo odmówił stwierdzenia nieważności. Wojewódzki Sąd Apelacyjny przywołał wyrok Sądu Najwyższego z 23 marca 2011r. podjął uchwałę ( I UZP 3/10 ) stwierdzającą, że od decyzji ZUS wydanej na podstawie art.83a ust.2 ustawy systemowej w przedmiocie nieważności decyzji przysługuje odwołanie do właściwego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych i postanowił nadać tej uchwale moc zasady prawnej.
Powyższe Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego jako okoliczności jednoznacznie wynikające z tych dowodów.
Sąd zważył, co następuje:
OdwołanieM. G.nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart.6 ust.1 pkt 5, art.12 ust.1 i art.13 pkt 4 ustawy z 13 października 1998r.o systemie ubezpieczeń społecznych( tj. Dz.U. z 2019r., poz.300 ze zm. ) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne, któresą osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności od dnia zaprzestania wykonywania tej działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.
W myśl art.18 ust.8, art.20 ust.1 powołanej ustawy podstawę wymiaru składekna ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego.
Zgodnie zart.104 ust.1pkt 3 oraz art.107 ust.1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy( Dz.U. z 2018r., poz.1265 ze zm. ) płatnik składek obowiązany jest do opłacania składek na Fundusz Pracy za osoby, których podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w przeliczeniu na okres miesiąca wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie. Składki na Fundusz Pracy opłaca się za okres trwania obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych w trybie i na zasadach przewidzianych dla składek na ubezpieczenie społeczne.
W ocenie Sądu skarżona decyzja z 27 maja 2019r. obejmująca odwołującego obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej jest prawidłowa. Została ona wydana w konsekwencji uprawomocnienia się decyzji z 4 stycznia 2013r. wyłączającej odwołującego z obowiązkowego ubezpieczenia pracowniczego w okresie od 1 sierpnia 2009r. do 28 lutego 2010r., gdy odwołujący od decyzji tej nie wniósł odwołania. Odwołujący starał się o wzruszenie tej ostatecznej decyzji w trybie art.83a ustawy systemowej i decyzją z 16 grudnia 2015r. ZUS Oddział wK.odmówił uchylenia,a odwołanie od tej decyzji zostało prawomocnie oddalone wyrokiem Sądu Okręgowegow Gliwicach z 16 lutego 2017r. sygn. VIII U 523/16. W tej sytuacji w przypadku odwołującego pozostał jeden tylko tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego – prowadzenie działalności gospodarczej. Słusznie więc organ rentowy skarżoną decyzją objął go obowiązkowymi ubezpieczeniami z tego tytułu, gdy odwołujący nie kwestionował, że w okresie sporym działalność taką faktycznie prowadził.
Zatem brak było jakichkolwiek podstaw do zmiany skarżonej decyzji z 27 maja 2019r.
Sąd w toku niniejszego postępowania nie miał możliwości stwierdzenia bezwzględnej nieważności decyzji z 4 stycznia 2013r. Decyzja ta, jak już to wskazano wcześniej, jest prawomocna. Niewątpliwie brak było możliwości wydania orzeczenia w tym przedmiocie, gdyż niniejsze postępowanie nie dotyczy decyzji z 2013r., bo odwołanie zostało wniesione od decyzji z 27 maja 2019r. Tymczasem w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych przedmiot rozpoznania sprawy sądowej wyznacza decyzja organu rentowego, od której wniesiono odwołanie (art. 4779i art. 47714k.p.c.) i tylko w tym zakresie podlega ona kontroli sądu zarówno pod względem jej formalnej poprawności, jak i merytorycznej zasadności. Postępowanie sądowe zmierza do kontroli prawidłowości lub zasadności zaskarżonej decyzji, a w związku z tym wykluczone jest rozstrzyganie przez sąd, niejako w zastępstwie organu rentowego, żądań zgłaszanych w toku postępowania odwoławczego, które nie były przedmiotem zaskarżonej decyzji.
Wypada dodać, że dopiero po ewentualnym wszczęciu przez organ rentowy postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji i wydaniu w jego następstwie decyzji pozytywnej bądź negatywnej w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji, pozostaje otwarta droga do merytorycznej oceny przesłanek jakimi kierował się organ rentowy przy wydaniu decyzji ( zwracał na to uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny wK.w uzasadnieniu postanowienia z 16 października 2018r sygn. I SA/Kr 961/18 ). Od tak wydanej decyzji przysługuje bowiem prawo wniesienia odwołania do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych.
Odnosząc się do podanych w decyzji skarżonej kwot podstaw wymiaru składekna poszczególne fundusze, to odwołujący w zakresie wysokości tych podstaw nie składał żadnych konkretnych zarzutów i stąd Sąd uznał, że są one prawidłowe.
Reasumując. Sąd uznał, że skarżona decyzja odpowiada prawu i w konsekwencji na mocyart. 47714§ 1 k.p.c.w pkt 1 wyroku oddalił odwołanieM. G.jako bezzasadne.
Sąd wydał wyrok na posiedzeniu niejawnym zgodnie zart.1481k.p.c.uznając,że wobec zgromadzonego materiału dowodowego zawartego w aktach organu rentowego oraz treści odwołania, rozpoznanie sprawy na rozprawie nie było konieczne. Sąd miał na uwadze, że odwołujący w odwołaniu nie wnosił o przeprowadzenie rozprawy.
Zgodnie zart. 1481k.p.c.Sąd może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym,gdy pozwany uznał powództwo lub gdy po złożeniu przez strony pism procesowychi dokumentów, w tym również po wniesieniu zarzutów lub sprzeciwu od nakazu zapłatyalbo sprzeciwu od wyroku zaocznego, sąd uzna - mając na względzie całokształt przytoczonych twierdzeń i zgłoszonych wniosków dowodowych - że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne ( §1 ).
W przypadkach, o których mowa w § 1, sąd wydaje postanowienia dowodowena posiedzeniu niejawnym ( §2 ).
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym jest niedopuszczalne, jeżeli stronaw pierwszym piśmie procesowym złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy, chybaże pozwany uznał powództwo ( §3 ).
O kosztach zastępstwa procesowego Sąd orzekł na podstawieart.98 k.p.c.w związku z §9 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz.U. z 2018r. poz.265 ).
(-) sędzia Grażyna Łazowska