Sąd Okręgowy w Świdnicy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 639/19
Data wyroku: 2019-11-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sylwana Wirth, Agnieszka Połyniak, Tomasz Wysocki
Słowa kluczowe: Kradzież rozbójnicza
Podstawa prawna: art. 437 § 1 kpk

Sygn. akt IV Ka 639/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 listopada 2019 r.

Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący:

Sędziowie:

SSO Agnieszka Połyniak (spr.)

SO Tomasz Wysocki

SO Sylwana Wirth

Protokolant:

Ewa Ślemp

przy udziale Elżbiety Reczuch Prokuratora Prokuratury Okręgowej,
po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2019 r.
sprawyT. S.
synaL.iR. z domu S.
urodzonego (...)wŚ.
oskarżonego zart. 281 kkiart. 157 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kk
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Świdnicy
z dnia 4 lipca 2019 r. sygnatura akt VI K 190/19
na podstawieart. 440 k.p.k.uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi I instancji.
Sygnatura akt IV Ka 639/19

UZASADNIENIE

I
Wyrokiem z dnia 4 lipca 2019 r. Sąd Rejonowy w Świdnicy, w sprawie o sygn. akt VI K 190/19, uznałT. S.za winnego tego, że w dniu 12 stycznia 2019 roku wŚ., woj.(...), w celu utrzymania się w posiadaniu zabranej rzeczy, bezpośrednio po dokonaniu kradzieży, użył przemocy wobec osoby pełniącej funkcję ochroniarzasklepu (...)przyPlacu (...)wŚ.-W. M., w ten sposób, że zabrał w celu przywłaszczenia dwie tabliczki czekolady(...)na szkodę(...)wŚ., a następnie w celu utrzymania się w posiadaniu tych przedmiotów, użył przemocy wobec pokrzywdzonej, szarpiąc się z nią i przewracając ja na podłogę, w wyniku czego doznała ona złamania nasady dalszej kości promieniowej lewej, to jest za winnego popełnienia występku zart. 281 kki zart.157§1 kkw zw. zart.11§2 kki za czyn ten na podstawieart. 281kkw zw. zart. 11 § 3 kkwymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności, której wykonanie na podstawieart. 69 § 1 i 2 kkiart. 70 § 1 kkwarunkowo zawiesił na okres próby 2 (dwóch) lat. Nadto na podstawieart. 73 § 1 kkoddał oskarżonegoT. S.w okresie próby pod dozór kuratora sądowego; na podstawieart. 72 § 1 pkt 2 kkzobowiązał oskarżonego

T. S.do przeproszenia na piśmie pokrzywdzonejW. M.w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku. Na podstawieart. 46 § 1 kkorzekł od oskarżonego

T. S.
1000 (tysiąc) złotych tytułem zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonejW. M.. Ponadto na podstawieart. 63 § 1 kkna poczet orzeczonej w pkt I kary pozbawienia wolności na wypadek zarządzenia jej wykonania, zaliczył oskarżonemu

T. S.
jeden dzień zatrzymania w dniu 16 stycznia 2019 roku od godziny 09:00 do godziny 12:30; a na podstawieart. 624 § 1 kpkzwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów postępowania w sprawie.

Z wyrokiem tym nie pogodził się prokurator, który zaskarżył orzeczenie na niekorzyśćT. S.i na podstawieart. 438 pkt 1 k.p.k.zarzucił:

I
obrazę przepisów prawa karnego materialnego a mianowicieart. 70 §2 kkpoprzez jego niezastosowanie przy wymierzaniu kary oskarżonemu, podczas gdyT. S.popełnił przestępstwo jako sprawca młodociany, a więc orzeczenie zawieszenia wymierzonej mu kary pozbawienia wolności powinno opierać się na tej podstawie a nie jak przyjął Sąd na podstawieart.70§l kk,

II
obrazę przepisów prawa karnego materialnego a mianowicieart. 73 §2 kkpoprzez jego niezastosowanie przy orzekaniu wobec oskarżonego dozoru kuratora, podczas gdyT. S.popełnił przestępstwo jako sprawca młodociany, a więc orzeczenie dozoru kuratora powinno opierać się na tej podstawie a nie jak przyjął Sąd na podstawieart.73§ 1 kk,

Podnosząc powyższe apelujący wniósł o zmianę punktu II i III części dyspozytywnej wyroku w zakresie przyjętych przez Sąd I instancji podstaw zastosowania instytucji warunkowego zawieszenia wykonania kary poprzez wskazanieart.70 § 2 kk, a przy instytucji dozoru wskazanieart.73 § 2 kk

Sąd odwoławczy zważył, co następuje:
Wobec nowelizacjiart. 438 pkt 1 k.p.k., która obowiązuje od 5.10.2019r. apelację prokuratora należałoby uznać za niespełniającą kryterium obecnie obowiązującegoart. 438 pkt 1a k.p.k., bowiem nie sposób uznać, że z uwagi na błędną podstawę orzeczenia środków probacji wobec sprawcy młodocianego, zaskarżony wyrok „nie odpowiada prawu”. Zarówno okres próby, na który warunkowo zawieszono wykonanie orzeczonej kary (2 lata), jak też oddanie go w tym czasie pod dozór kuratora, choć nastąpiło z odwołaniem do błędnej podstawy prawnej, nie stanowi obrazy regulacji odwołujących się właśnie do sprawców młodocianych.
Niemniej apelacja prokuratora, jakkolwiek niesiona na niekorzyść oskarżonego, w istocie obligowała sąd odwoławczy do wydania orzeczenia kasatoryjnego na jego korzyść, a to z uwagi na brzmienieart. 440 k.p.k., zatem niezależnie od granic zaskarżenia. Wyrok konsensualny, taki bowiem został wydany, po uwzględnieniu przez sąd orzekający wniosku prokuratura złożonego w trybieart. 335§1 k.p.k., jest rażąco niesprawiedliwy i jako taki nie mógł się ostać.
T. S.zarzucił bowiem oskarżyciel publiczny popełnienie czynu zart. 281 k.k.iart. 157§1 k.k.w zw. zart. 11§2 k.k.i za taki czyn na podstawieart. 281 k.k., jako przewidującego karę surowszą (art. 11§3 k.k.), sąd rejonowy go skazał. Wydając to orzeczenie sąd uchybił jednakże swej powinności wynikającej zart. 343§7 k.p.k., ponieważ nie dostrzegł, że wniosek prokuratora nie mógł być uwzględniony. Nie spełniona została podstawowa przesłanka zart. 335§1 k.p.k., bowiem sprawstwo i wina oskarżonego nie mogą budzić wątpliwości. A tak nie jest.
To, żeT. S.przyznał się, nie zwalnia sądu od obowiązku oceny prawidłowości tego przyznania i tego, czy zebrany materiał dowodowy wskazuje, że jest on sprawcą zarzucanego mu czynu.
W niniejszej sprawie, sam sąd, w uzasadnieniu, wskazał, żeT. S., po zabraniu dwóch tabliczek czekolady, które ukrył, przeszedł linię kas i tam został zatrzymany przez pracownicę ochrony –W. M., która „zagrodziła oskarżonemu drogę i nakazała mu wyjąć czekolady.T. S.po wykonaniu poleceniazaczął szarpać się z pokrzywdzoną, żeby od niej uciec” (k. 97).
Taki przebieg wydarzeń wynika niezbicie z relacji zarówno oskarżonego (k. 41), jak iW. M.(k. 4).
W tym miejscu wskazuje zatem sąd odwoławczy, że dla bytu występku zart. 281 k.k.sprawca musiużywć przemocyw celu utrzymania się w posiadaniu zabranej rzeczy, bezpośrednio po dokonaniu kradzieży. Tym samym przepis ten ma zastosowaniewyłączeniew sytuacji, gdy określone działanie sprawcypodjęte jest dla utrzymania się posiadaniu mieniauzyskanego w drodze m.in. kradzieży, w tym także w celu udaremnienia pościgu.
Jest to zatem przestępstwo celowe. Jeśli użycie przemocy na osobie ma na celu co innego niż utrzymanie się posiadaniu wcześniej zabranego mienia, to oczywiste jest, że nie może być mowy o zakwalifikowaniu czynu zart. 281 k.k.
Z przytoczonych wyżej ustaleń sądu, który – nota bene – do takich wniosków doszedł uzasadniając wymiar orzeczonej kary, wynika wprost, żeT. S.wydał zabrane wcześniej czekolady (wyjął i odłożył), a dopiero po wykonaniu tych czynności, podjął próbę ucieczki i wówczas to doprowadził do postania obrażeń ciała pokrzywdzonej. Skoro tak, przedstawiony zarzut nie znajduje oparcia w ustaleniach faktycznych i nie może być zaaprobowany.T. S.winien bowiem ponieść odpowiedzialność karną za to, co rzeczywiście zrobił (tj. kradzież i spowodowanie obrażeń ciałaW. M.), lecz nie za kradzież rozbójniczą.
Ponieważ sprawa wpłynęła do Sądu Rejonowego w Świdnicy z wnioskiem złożonym na podstawieart. 335§1 k.p.k., zgodnie z brzmieniemart. 343§7 k.p.k., sąd ten, gdyby wnikliwie przenalizował akta sprawy, winien był zwrócić ją prokuratorowi, czego jednakże nie zrobił. W takiej sytuacji, sąd odwoławczy, po dostrzeżeniu wyżej opisanego stanu rzeczy, zobligowany był – z odwołaniem doart. 440 k.p.k.– wyrok uchylić, a rzeczą sądu I instancji będzie jej zwrot do prokuratora, by w sposób odpowiadający treści dowodów i z uwzględnieniem ustawowych znamion czynów zabronionych, określonych czy to wKodeksie karnym, czyKodeksie wykroczeń, zachowaniaT. S.właściwie ocenić i zakwalifikować.
Z tych też względów orzeczono, jak na wstępie.