Sąd Okręgowy w Białymstoku
VIII Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VIII Ka 187/19
Data wyroku: 2019-04-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Przemysław Wasilewski
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji
Podstawa prawna: art. 178 a § 4 kk

Sygn. akt VIII Ka 187/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 kwietnia 2019 roku
Sąd Okręgowy w Białymstoku VIII Wydział Karny Odwoławczy w składzie:
PrzewodniczącySSO Przemysław Wasilewski
Protokolant Izabela Zinkiewicz
przy udziale Prokuratora Marka Winnickiego
po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2019 roku
sprawyA. C. (1)
oskarżonego o czyn zart. 178 a § 1 k.k.;
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku
z dnia 20 grudnia 2018 roku, sygnatura akt XIII K 1078/18

I
Zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.

II
Z asądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 180,- (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem opłaty za drugą instancję i obciąża w/w kwotą 50,- (pięćdziesiąt) złotych z tytułu pozostałych kosztów procesu za postępowanie odwoławcze.

UZASADNIENIE
A. C. (1)został oskarżony o to, że w dniu 26 czerwca 2018 roku około godziny 17:10 wB.naulicy (...)prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny markiR. (...)onr rej. (...)będąc w stanie nietrzeźwości, co potwierdziło badanie próbek krwi: pakiet(...)- (...)pobrany o godzinie 19:20 z wynikiem badania 2,79‰ zawartości alkoholu etylowego we krwi, pakiet(...)pobrany o godzinie 19:50 z wynikiem badania 2,51‰ zawartości alkoholu etylowego we krwi, pakiet(...)- (...)pobrany o godzinie 20:20 z wynikiem badania 2,39‰ zawartości alkoholu etylowego we krwi, tj. o czyn zart. 178a § 1 k.k.
Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim wyrokiem z dnia 20 grudnia 2018 r. w sprawie sygnatura akt XIII K 1078/18 oskarżonegoA. C. (1)uznał za winnego tego, że: w dniu 26 czerwca 2018 roku około godziny 17:10 wB.naulicy (...)prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny markiR. (...)onr rej. (...)będąc w stanie nietrzeźwości – 2,99 ‰ zawartości alkoholu etylowego we krwi, to jest czynu zart. 178a § 1 kki za to na mocyart. 178a § 1 k.k.wymierzył mu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności. Na mocyart. 69 § 1 i 2 kk,70 § 1 kk,72 § 1 pkt 1 kkwarunkowo zawiesił oskarżonemu wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres 1 roku tytułem próby i zobowiązał go w tym okresie do informowania kuratora o przebiegu okresu próby. Na mocyart. 42 § 2 k.k.orzekł wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat. Na mocyart. 63 § 4 k.k.na poczet orzeczonego środka karnego zaliczył okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 26 czerwca 2018 roku. Na mocyart. 43a § 2 k.k.orzekł od oskarżonego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej kwotę w wysokości 5.000 złotych tytułem świadczenia pieniężnego. Zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 180 złotych tytułem opłaty oraz kwotę 873,21 tytułem pozostałych kosztów procesu.
Powyższy wyrok na podstawieart. 425 § 1 i 2 k.p.k.oraz444 k.p.k.zaskarżył w całości obrońca oskarżonego.

1
Na podstawieart. 427 § 2 k.p.k.iart. 438 pkt 1, 2 i 3 k.p.k.zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

I. obrazę przepisów postępowania tj.art. 7 § k.p.k.mającą istotny wpływ na treść wyroku, polegającą na:

a
pominięciu przy ocenie dowodu z zeznańM. C.jej negatywnego nastawienia do oskarżonego, wynikającego z niewłaściwego zachowania wobec niej, wskazującego na chęć doprowadzenia do rozstrzygnięcia na jego niekorzyść, co przejawia się wyolbrzymianiem i dokonywaniem ocen nadających jednoznacznie sugerujące nietrzeźwość oskarżonego oddźwięk czynnościom, które nie musiały świadczyć o faktycznym prowadzeniu pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości w rozumieniuart. 178a § 1 k.k.;

b
wyciągnięciu nazbyt jednostronnie negatywnych wniosków z zeznań świadkaS. K.co do faktu posługiwania się słuchawką bluetooth przez oskarżonego jako atrybut kierującego pojazdem, w sytuacji gdyA. C. (1)ma nawyk korzystania z urządzenia bezprzewodowego nawet nie kierując pojazdami, a z jednoczesnym pominięciem istotnych treści co do faktu postoju samochodu już o godzinie 16:30 na parkingu, co potwierdza wersję oskarżonego o spożywaniu w tym czasie alkoholu w klatce schodowej, bez kierowania pojazdem w zarzucanej formie;

c
pominięciu wniosków z opinii biegłej sądowej z zakresu toksykologii przemawiających na korzyść oskarżonego co do możliwego znacznie niższego stężenia alkoholu w jego krwi, a nadto dopuszczającej możliwość żeA. C. (1)w ogóle nie pozostawał w stanie nietrzeźwości wtedy, kiedy kierował pojazdem, co doprowadziło do naruszeniaart. 193 § 1 k.p.k.w zw. zart. 42 ust. 1 Konstytucji RP;

II
Obrazęart. 42 ust. 2 Konstytucji RPw zw. zart. 6 ust. 3 lit cEKPCz iart. 168a k.p.k.przez pominięcie wzięcia pod uwagę korzystnych dla oskarżonego zeznań złożonych z naruszeniem przepisów postępowania w charakterze świadka, których nie uzupełnił w toku postępowania z uwagi na utrudniony kontakt z obrońcą i serię niefortunnych wydarzeń życiowych z jego udziałem, powodujących że błąd organów przygotowawczych doprowadził do pozbawienia oskarżonego prawa podjęcia realnej obrony w sprawie karnej

III
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku, polegający na przyjęciu stężenia alkoholu we krwi na poziomie 2,99 o/oo o godz. 17:10, w sytuacji gdy jest to sprzeczne z opinią biegłej sądowej wydaną w zestawieniu z zeznaniamiA. C. (1)wskazującymi na nie prowadzenie pojazdu po spożyciu alkoholu w stopniu prowadzącym do stanu nietrzeźwości;

Mając na uwadze w/w zarzuty, wnoszę o:

1
Uzupełnienie postępowania dowodowego poprzez dopuszczenie dowodu z wyjaśnień oskarżonegoA. C. (1), na okoliczność ilości i czasu spożywania alkoholu oraz czasu i stanu w jakim kierował pojazdem mechanicznym;

2
Uchylenie wyroku i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji

3
Uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego czynu.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja obrońcy oskarżonego jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Mając na uwadze zebrany w sprawie materiał dowodowy, w ocenie Sądu Okręgowego nie można podzielić stanowiska autora apelacji w zakresie podniesionego przez niego zarzutu obrazy przepisów postępowania. Wbrew stanowisku skarżącego uznać należy, iż Sąd I Instancji na podstawie zebranego i wszechstronnie ocenionego materiału dowodowego poczynił trafne ustalenia faktyczne, zgodne z zasadami logicznego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego (art. 7 k.p.k.). Należy bowiem pamiętać o tym, że przekonanie sądu orzekającego o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną przepisuart. 7 k.p.k.tylko wtedy, gdy:

-

jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy (wspomniany jużart. 410 k.p.k.) i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy (art. 2 § 2 k.p.k.),

stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść, jak i niekorzyść oskarżonego (art. 4 k.p.k.),

jest wyczerpujące i logiczne – z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego umotywowane w uzasadnieniu wyroku (art. 424 k.p.k.) (por. też wyrok Sądu Najwyższego z 03 marca 1998 roku, V KKN 104/98, Prokuratura i Prawo 1999/2/6, LEX 35095; wyrok Sądu Najwyższego z 28 kwietnia 1997 roku, IV KKN 58/97, Prokuratura i Prawo 1997/11/1, LEX 31393).

W ocenie Sądu Odwoławczego Sąd Rejonowy podczas orzekania wziął pod uwagę wszystkie te kryteria.
Ustosunkowując się do zarzutu dotyczącego błędu w ustaleniach faktycznych (art. 438 pkt 3 k.p.k.), przypomnieć należy ugruntowane w tym przedmiocie orzecznictwo Sądu Najwyższego, iż „zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę wyroku jest tylko wówczas słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez Sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania. Zarzut ten nie może jednak sprowadzać się do samej polemiki z ustaleniami sądu, wyrażonymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, lecz do wykazania, jakich konkretnych uchybień w zakresie zasad logicznego rozumowania dopuścił się Sąd w ocenie zebranego materiału dowodowego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 1975 roku, II Kr 355/74, OSNPG 1075/9/83, LEX nr 16881).
Wbrew stanowisku obrońcy uznać należy, iż w świetle zebranego w toku postępowania materiału dowodowego Sąd Rejonowy poczynił trafne ustalenia faktyczne, zgodne z zasadami logicznego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego. Wyrazem sędziowskiego przekonania w wymienionej kwestii pozostaje uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia. Sąd Rejonowy bardzo szczegółowo i wnikliwie ustosunkował się do każdego z dowodów wskazując, które z faktów uznał za udowodnione i na jakich w tej mierze oparł się dowodach oraz dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych. W oparciu o tak ustalony stan faktyczny prawidłowo wywiódł o winie oskarżonego, kwalifikacji prawnej przypisanego mu czynu, jak również wymierzonej karze.
Całkowicie błędnie obok zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych skarżący stawia zarzut obrazy prawa materialnego. Po pierwsze w ogóle go nie uzasadnia, więc nie wiadomo na czym to uchybienie zdaniem skarżącego miałoby polegać. Poza tym apelujący zapomina, że o naruszeniu prawa materialnego mającego polegać na nieprawidłowym zastosowaniu przepisów części ogólnej czy szczególnejkodeksu karnego, można mówić dopiero wówczas, gdy prawidłowe i niekwestionowane są ustalenia faktyczne. Taka sytuacja w niniejszym postępowaniu odwoławczym nie wystąpiła.
Obrońca usiłuje podważyć wiarygodność świadków w oparciu o których depozycje Sąd zbudował stan faktyczny. W zarzutach w/w formułuje tezę, że działaniaM. C., w tym jej zeznania, są zemstą za niewłaściwe zachowanie oskarżonego w stosunku do niej. I znowu nie wiadomo czy zemsta miałaby by polegać na złożeniu zeznań, czy też na bezpodstawnym obciążeniu mocodawcy w/w. NatomiastS. K.w ocenie apelującego myli się jeśli chodzi o fakt posługiwania się słuchawką bluetooth przez oskarżonego, który ma taki nawyk wykształcony podczas pobytu w USA i używa tego urządzenia nawet wtedy, gdy nie prowadzi samochodu. Powyższe twierdzenia są gołosłowne, naiwne nieoparte na racjonalnych przesłankach. Sąd Odwoławczy w całości podziela wywód i ocenę powyższych środków dowodowych dokonaną przez Sąd Rejonowy i nie widząc potrzeby powielania argumentów za wystarczające uznaje odesłanie skarżącego w tym zakresie do uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia. Sąd Okręgowy podziela ocenę obrońcy, że zachowanie oskarżonego w stosunku doM. C.było delikatnie mówiąc niewłaściwe. Świadek ten kilkakrotnie szczegółowo opisując zachowanieA. C. (1)na parkingu, sposób kierowania pojazdem, a następnie poruszania się do klatki schodowej, woń wydobywającą się z jego ust, w sposób spójny, logiczny i precyzyjny opisał stan pod działaniem alkoholu w/w. Skutecznie podważył linię obrony w/w, iż był na parkingu od godziny 15:00 i dopiero po zaparkowaniu pojazdu spożywał alkohol. Zatem jest to koronny dowód w sprawie, którego w żadnej mierze nie podważył skarżący. Kwestia słuchawki bluetooth nie ma decydującego znaczenia dla rozstrzygnięcia, choć wnioski świadkaS. K.opisującego zachowanie nietrzeźwego kierowcy wpisują się w zeznaniaM. C..
W tym miejscu pojawia się kolejny interesujący element w środku zaskarżenia – brak spójności linii obrony z wersją przedstawioną przez oskarżonego na rozprawie odwoławczej. Z apelacji można wyciągnąć wniosek, iż oskarżony dobijając się do mieszkania używał bluetooth’a, gdyA. C. (1)stanowczo temu zaprzecza. Po drugie w ocenie adwokata, Sąd pominął istotną okoliczność, że już o 16:30 samochód mocodawcy był zaparkowany, tym samym jego wersja o spożywaniu w tym czasie alkoholu w klatce schodowej jest jak najbardziej wiarygodna. I znowu twierdzenia obrońcy i oskarżonego rozmijają się, bowiem według wskazań tego ostatniego, na parkingu był od 15:00 i z kolegą spożywał alkohol.
Całkowicie niezasadnym są zarzuty naruszenia prawa procesowego oraz dopuszczenia się błędu w ustaleniach faktycznych podczas dokonywania ustaleń w oparciu o opinię biegłejM. D.. Przypomnieć należy, że oskarżony na etapie postępowania przygotowawczego nie przyznał się do popełnienia zarzuconego mu czynu i odmówił składania wyjaśnień. Następnie na etapie postępowania sądowego będąc prawidłowo zawiadamiany o terminach kolejnych rozpraw nie stawiał się na nie. W każdym wypadku, poczynając od wysłuchania na etapie postępowania przygotowawczego w/w reprezentował obrońca ustanowiony z wyboru. W apelacji skarżący powołuje się na „utrudniony kontakt z obrońcą i serię niefortunnych wydarzeń życiowych” z udziałem jego mocodawcy, które uniemożliwiły jego klientowi złożenie wyjaśnień. Jest to kolejne dowolne, nie poparte żadną argumentacją, w najmniejszym stopniu nieuprawdopodobnione twierdzenie. Uwadze apelującego uszedł fakt, że przed prokuratorem Adam Chańko miał niczym nieskrępowaną sposobność złożenia pełnych wyjaśnień. W toku postępowania przed Sądem ze strony oskarżonego nie pojawił się żaden sygnał z jednej strony o jakichkolwiek trudnościach uniemożliwiających w/w stawiennictwo do sądu, z drugiej strony o chęci złożenia wyjaśnień. Również jak wynika z zapisów protokołów obrońca nie zgłaszał jakichkolwiek usprawiedliwień czy wniosków związanych z powyższą kwestią. Wzmianki o utrudnionym kontakcie z obrońcą, nie poparte żadną argumentacją, w dobie internetu i telefonów komórkowych, jawią się jako naiwne i całkowicie dowolne. Sąd odwoławczy wskazuje, że zgodnie zart. 175 § 1 k.k.oskarżony ma prawo składać wyjaśnienia; może jednak bez podania powodów odmówić odpowiedzi na poszczególne pytania lub odmówić składania wyjaśnień. W niniejszym postępowaniu Sąd Rejonowy uznał, że stawiennictwo oskarżonego nie jest obowiązkowe. Dlatego decyzja czy i jakiej treści wyjaśnienia złożyć, w jakich czynnościach procesowych uczestniczyć należała do oskarżonego i jego obrońcy. W ocenie Sądu złożenie wyjaśnień przezA. C. (1)dopiero po wydaniu wyroku przez Sąd Rejonowy, po zapoznaniu się z całością materiału dowodowego było strategią obraną na czas procesu. W ocenie Sądu Okręgowego strategią błędną, ponieważ Sąd Rejonowy nad wyraz skrupulatnie i szczegółowo wyjaśniał wszystkie elementy istotne dla rozstrzygnięcia, w tym dwukrotnie przeprowadzał dowód z uzupełniającej opinii biegłej z Zakładu Medycyny Sądowej Akademii Medycznej wB.. Oskarżony dokonał wyboru, nie uczestnicząc w rozprawie, pozbawiając się możliwości czynnego udziału w tych czynnościach, choć należy pamiętać o udziale w nich jego obrońcy. Dlatego kolejny wniosek o dopuszczenie dowodu z trzeciej opinii uzupełniającej biegłej złożony na rozprawie odwoławczej Sąd uznał za w sposób oczywisty zmierzający do przedłużenia postępowania (art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k.). Ponadto nie było najmniejszych przeszkód by wniosek ten był zgłoszony na etapie postępowania przed Sądem Rejonowym, co zresztą dwukrotnie miało miejsce.
W ocenie Sądu Odwoławczego w uzasadnieniu Sąd I Instancji szczegółowo wskazał krok po kroku, jakie dowody w sposób pewny przemawiają za tym, że w momencie przyjazdu na parking oskarżony znajdował się w stanie nietrzeźwości. Sąd to przede wszystkim opisy zachowań podsądnego przedstawione przezM. C.iD. K.. Wynika z nich, że w czasie kontaktu ze świadkami w/w znajdował się pod silnym działaniem alkoholu.M. C.ponadto wskazała: „Kiedy ja wjeżdżałam i spojrzałam w lusterko wsteczne to ten samochód podjeżdżał (…) duże auto półciężarowe z plandeką (…) zaparkowało przy garażach (…) W tym aucie zgasł silnik i wysiadł z niego mężczyzna” (k. 94v-95). Sąd logicznie uzasadnia dlaczego z sekwencji zdarzeń osadzonych przez świadków w czasie wynika niezbicie, żeA. C. (2)nie mógł spotkać kolegi i wypić z nim alkoholu od momentu obserwacji poczynionych przez składających zeznania do przyjazdu policji. I na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego biegła oszacowała zawartość alkoholu w organizmie na chwilę kierowania pojazdem mechanicznym.
Dlatego żaden z zarzutów związanych z opinią biegłej nie mógł okazać się trafny. Skarżący wymienia przy okazjiart. 193 § 1 k.p.k.(powołanie biegłego) oraz 42ust. 1 Konstytucji(zasadna nieuchronności odpowiedzialności karnej) w ogóle nie uzasadniając powołania tych przepisów. Sąd Odwoławczy nie widzi związku z treścią zarzutu a tymi przepisami, zaś obrońca jako zawodowy prawnik powinien uzasadnić powiązanie jakie odnalazł między powyższymi przepisami a postulowanym uchybieniem Sądu.
Kuriozalnym jest zarzut nr II. Adwokat, po wymienieniuart. 42 ust. 2 Konstytucji(prawo do obrony),art. 6 ust. 3 cEKPCz (prawo oskarżonego do „bronienia się osobiście lub przez ustanowionego przez siebie obrońcę, a jeśli nie ma wystarczających środków na pokrycie kosztów obrony - do bezpłatnego korzystania z pomocy obrońcy wyznaczonego z urzędu, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości”) iart. 168 a k.p.k.(dowód uzyskany za pomocą czynu zabronionego) w sposób niezrozumiały formułuje jego treść. W ogóle nie wskazuje w jakim momencie i w jaki sposób prawo jego mocodawcy do obrony zostało naruszone, który dowód został uzyskany niezgodnie z prawem. Sformułowany w sposób chaotyczny z niezrozumiałym szczątkowym uzasadnieniem zarzut w ogóle nie poddaje się kontroli odwoławczej. Jedynie domyślać się można, że w ocenie skarżącego organy procesowe naruszyły prawo przesłuchującA. C. (1)w charakterze świadka. Jest to pogląd w sposób oczywisty błędny, ponieważ powyższa czynność miała miejsce 27 czerwca 2018 r. (k. 10), a zarzuty zostały w/w przedstawione w dniu 30 lipca 2018 r. (k. 42). Dopiero po tej ostatniej czynności w/w mógł być przesłuchiwany jedynie w charakterze podejrzanego, a następnie oskarżonego – i tak się stało. Nie ma możliwości, co sugeruje obrońca, procesowego wykorzystania zeznań, które oskarżony uprzednio złożył, będąc przesłuchanym w charakterze świadka. Nie ma znaczenia czy były one korzystne czy też nie i z czyjego punktu widzenia (art. 391 § 2 k.p.k.a contrario).
Nie dopatrując się uchybień, które powinny być brane przez Sąd Odwoławczy z urzędu, uznając sposób procedowania Sądu Rejonowego, wydane orzeczenie i motywy, które legły u jego podstaw za ze wszech miar prawidłowe, zaskarżony wyrok należało utrzymać w mocy.
Z tych wszystkich względów Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku.
O opłacie orzeczono na mocyart. 8w zw. zart. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych(Dz.U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223), zaś o pozostałych kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze na podstawieart. 634 k.p.k.w zw. zart. 627 k.p.k.
Na pozostałe koszty sądowe złożyły się:
- koszty uzyskania informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego w kwocie 30 zł (art. 618 § 1 pkt 10 k.p.k.w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2014 r. w sprawie opłat za wydanie informacji z Krajowego Rejestru Karnego Dz. U. 2014 r., poz.861);
- koszt doręczeń wezwań i innych pism – ryczałt – w kwocie 20 zł (art. 618 § 1 pkt 1 k.p.k.w zw. z§1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym(Dz. U. 2013 r., nr 663 j.t.).