Sąd Okręgowy w Koninie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I 1S 15/19
Data wyroku: 2020-01-14 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, DECISION, REASON
Sędziowie: sędzia Iwona Złoty, Aleksandra Bolczyk, sędzia Ewa Kozłowska

Sygn. akt I 1S 15/19

POSTANOWIENIE
Dnia 14 stycznia 2020 roku
Sąd Okręgowy w Koninie I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący: sędzia(...)
Sędziowie: sędzia(...)
sędzia(...)
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym
w dniu 14 stycznia 2020 roku
sprawy z wnioskuA. R.
o uznanie za zmarłego
na skutek skargi wnioskodawczyniA. R.na przewlekłość postępowania Sądu Rejonowego w Koninie w sprawie sygn. akt(...)
postanawia:

1
stwierdzić, że w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w Koninie w sprawie z wnioskuA. R.o uznanie jej zaginionego brataS. C.zd.B.za zmarłego, sygn. akt(...)nastąpiła przewlekłość postępowania

2
przyznać od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Koninie na rzecz skarżącejA. R.kwotę 2.000 zł (dwa tysiące złotych

3
oddalić skargę w pozostałej części

4
zasądzić od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Koninie na rzecz skarżącejA. R.kwotę 257 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania

5
nakazać zwrócić na rzecz skarżącejA. R.z kasy Sądu Rejonowego w Koninie kwotę 200,00 zł (dwieście złotych) tytułem opłaty uiszczonej od skargi.

I. Z.E. A.B.

UZASADNIENIE
WnioskodawczyniA. R.wniosła o stwierdzenie, że w sprawie z wnioskuA. R.o uznanie jej zaginionego brataS. C.zd.B.za zmarłego, toczącej się przed Sądem Rejonowym w Koninie I Wydział Cywilny pod sygnaturą akt: I Ns 826/18, nastąpiło naruszenie prawa strony do przeprowadzenia i zakończenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki; przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 3.000,00 zł; przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącej zwrotu kosztów niniejszego postępowania, w tym z tytułu zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych, z uwzględnieniem poniesionej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz przeprowadzenie dowodu z dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy(...)– celem stwierdzenia faktów: podjętych w sprawie czynności, przebiegu postępowania, ewidentnej przewlekłości postępowania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Skarga wnioskodawczyni okazała się uzasadniona.
Zgodnie zart. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki(Dz. U. z 2004 roku, Nr 179, poz. 1843 ze zm.) strona może domagać się stwierdzenia, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania).
Dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, sąd rozpoznający skargę na przewlekłość toczącego się postępowania powinien w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty lub czynności podjętych przez sąd lub komornika sądowego w celu przeprowadzenia i zakończenia sprawy egzekucyjnej albo innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego, uwzględniając charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania.
W niniejszej sprawie w dniu 04 lipca 2018 roku wpłynął do Sądu Rejonowego w Koninie wniosek skarżącej o uznanie za zmarłego zaginionegoS. C.zd.B., synaJ. B.orazH. B.zd.C.,urodzonego dnia (...)wK., lat 60, ostatnio zamieszkałego wK., posiadającego ostatnie miejsce pobytu na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki wmiejscowości S.w stanie Illinois. Zarządzeniem z dnia 06 listopada 2018 roku Sąd Rejonowy wyznaczył termin rozprawy na dzień 17.12.2018r., wezwał świadków wskazanych we wniosku, zwrócił się do Urzędu Stanu Cywilnego wK.o nadesłanie odpisu zupełnego aktu urodzeniaS. B.oraz nakazał sporządzić wydruk z systemu PESEL. W dniu 11 stycznia 2019 roku – po uprzednim odwołaniu wokandy z dnia 17 grudnia 2018 roku – Sąd wyznaczył kolejny termin rozprawy na dzień 11 lutego 2019 roku, ponownie wzywając świadków na wyznaczony termin. W konsekwencji, pierwszy termin rozprawy, na którym została przesłuchana wnioskodawczyni oraz świadkowie, odbył się dopiero po upływie ośmiu miesięcy od wpływu niniejszej sprawy do Sądu. Na rozprawie w dniu 11 lutego 2019 roku, przewodniczący zarządził ogłoszenie o wszczęciu postępowania oraz celem upływu terminu ogłoszenia o wszczęciu postępowania o uznanie za zmarłego, postanowił odroczyć rozprawę, a nowy termin wyznaczyć z urzędu. Jak wynika z akt niniejszego postępowania, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego I Wydziału Cywilnego Sądu Rejonowego w Koninie z dnia 25 września 2019 roku, skierowano sprawę do ponownego przydziału i wygenerowania referenta przy użyciu systemu(...). W dniu 29 listopada 2019 roku, wydano zarządzenie o wykonaniu ogłoszenia o wszczęciu postępowania zgodnie z postanowieniem z dnia 11 lutego 2019 roku, a zatem po upływie niemal 10 miesięcy od wydania postanowienia o zarządzeniu ogłoszenia o wszczęciu postępowania o uznanie za zmarłego.
Mając na uwadze przebieg postępowania przed Sądem Rejonowym w Koninie, w ocenie Sądu Okręgowego uzasadnione jest stwierdzenie, że w postępowaniu tym nastąpiła, zarzucana przez wnioskodawczynię, przewlekłość postępowania. Od momentu wpływu wniosku (od 04 lipca 2018 roku) minęły cztery miesiące do wydania zarządzenia o wyznaczeniu terminu rozprawy (zarządzenie z dnia 06 listopada 2018 roku), który to termin następnie został zniesiony oraz został wyznaczony nowy termin (zarządzenie z dnia 11 stycznia 2019 roku). Na terminie tym (11 lutego 2019 roku) wprawdzie Sąd wydał postanowienie o zarządzeniu ogłoszenia o wszczęciu postępowania, jednakże jego wykonanie zostało zrealizowane dopiero po wydaniu w dniu 29 listopada 2019 roku stosownego zarządzenia, a zatem po upływie niemal dziesięciu miesięcy od wydania postanowienia.
O przewlekłości postępowania można mówić wówczas, gdy podejmowane ze zwłoką czynności wydłużają czas rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Ocena czy nastąpiła przewlekłość postępowania jest dokonywana na podstawie obiektywnych i ustalonych kryteriów w odniesieniu do realiów faktycznych i prawnych sprawy. Na marginesie należy wskazać, iż o naruszeniu jednej z podstawowych zasad postępowania (rozpatrzenie sprawy w rozsądnym terminie), określonej wart. 45 ust. 1 Konstytucji RPdecyduje nie sam upływ czasu, ale nieuzasadnione przewlekanie procesu.
W tym stanie rzeczy należy wskazać, iż niepodejmowanie przez Sąd Rejonowy w Koninie przez okres czterech miesięcy od wpływu sprawy, a później przez okres kolejnych 10 miesięcy od daty ostatniej czynności Sądu Rejonowego w Koninie, powoduje przewlekłość postępowania w sprawie. Wyżej opisany stan nieuzasadnionej bezczynności w sprawie naruszył bez wątpienia prawa wnioskodawczyni do rozpoznania jej sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, co skutkowało uwzględnieniem wniesionej skargi – pkt 1 postanowienia.
Ponieważ w takiej sytuacji obligatoryjne jest zasądzenie określonej sumy pieniężnej w wysokości od 2.000 zł do 20.000 zł (art. 12 ust. 4 cytowanej ustawy) Sąd Okręgowy po rozważaniu wszystkich okoliczności sprawy zasądził od Skarbu Państwa- Sądu Rejonowego w Koninie na rzecz skarżącej kwotę 2.000 zł, oddalając żądanie skargi ponad tą kwotę – pkt 2 i 3 sentencji.
Określając wysokość sumy pieniężnej z tytułu przewlekłości postępowania, Sąd miał na uwadze czas trwania postępowania, rodzaj sprawy, w której nastąpiła przewlekłość oraz jej znaczenie dla skarżącej.
Na podstawieart. 98 § 1 i 2 k.p.c.w zw. z § 14 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie Sąd zasądził od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Koninie kwotę 257 zł tytułem zwrotu wynagrodzenia pełnomocnika skarżącej – pkt 4 postanowienia.
Zgodnie z art. 17 ust. 3 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania uwzględniając lub odrzucając skargę, sąd z urzędu zwraca uiszczoną od niej opłatę. Mając na uwadze tę regulację, Sąd z urzędu orzekł o zwrocie na rzecz skarżącej uiszczonej przez nią opłaty sądowej w kwocie 200 zł – pkt 5 postanowienia.
I. Z.E. A.B.
S..akt I1S 15/19

ZARZĄDZENIE
1.Zakreślić w rep.S
2.Odpis postanowienia doręczyć pełn.wnioskodawczyni, Prezesowi Sądu Rejonowego w Koninie oraz Prezesowi Sądu Okręgowego w Koninie
3.Zwrócić akta INs 826/18 Sądu Rejonowego w Koninie
4.Odłożyć
K., dnia 14.01.2020r.