Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe w Gdańsku
XII Wydział Cywilny
Sygnatura akt: XII 1Co 1311/19
Data wyroku: 2020-01-09 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Joanna Krata

Sygn. akt: XII 1 Co 1311/19

POSTANOWIENIE
Dnia 9 stycznia 2020 r.
Sąd Rejonowy Gdańsk – Południe w Gdańsku
Wydział XII Cywilny Sekcja do Spraw Egzekucyjnych
w składzie następującym:
Przewodniczący: Sędzia SR Joanna Krata
po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2020 r. w Gdańsku
na posiedzeniu niejawnym
sprawy egzekucyjnej z wniosku wierzycielaNaczelnika(...)U.G.
przeciwko dłużnikowi(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.
w sprawie ze skargi wierzyciela na czynności Komornika sądowego przy Sądzie RejonowymG.K. P.w sprawie

    Km(...)
– na postanowienie z dnia 12 marca 2019 r. o ograniczeniu zajęcia wierzytelności odN. (...)
p o s t a n a w i a :

1
zmienić postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie RejonowymG.K. P.z dnia 12 marca 2019 r. w sprawie Km(...)w ten sposób, że oddalić wniosek dłużnika z dnia 04 marca 2019r. o ograniczenie egzekucji;

2
zasądzić od dłużnika(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wG.na rzecz Skarbu Państwa –S. G.kwotę 50,00 (pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu opłaty od skargi, od której uiszczenia wierzyciel był zwolniony z mocy ustawy.

SSR Joanna Krata

UZASADNIENIE
Wierzyciel Naczelnik(...)(...)G.w dniu 28 marca 2019 r. wystąpił ze skargą na czynności Komornika sądowego przy Sądzie RejonowymG. (...)K. P.w sprawie Km(...)tj. na postanowienie o ograniczeniu zajęcia wierzytelności z dnia 12 marca 2019 r. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Komornika w całości.
Wierzyciel zarzucił Komornikowi naruszenieart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.w zw. zart. 824 § 1 pkt 2 k.p.c.poprzez bezzasadne ograniczenie zajęcia wierzytelności należnych dłużnej Spółce odN. (...)o kwotę 87 240,00 zł stanowiącą kwotę wolną od egzekucji należną świadczeniobiorcy spółki dłużnej tj.(...) Sp. z o.o.potwierdzonychfakturą VAT nr (...)r.
Wierzyciel podniósł, że przepisart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.nie uprzywilejowuje wierzytelności pracowników dłużnika ani świadczeniodawców, o których mowa wart. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychw ten sposób, iż mogą oni uzyskać zaspokojenie swoich wierzytelności w pierwszeństwie przed innymi wierzycielami dłużnika, a jedynie uprzywilejowuje te wierzytelności poprzez umożliwienie ich dochodzenia w pełnej wysokości.
Ponadto skarżący poinformował, że z uwagi na zakończenie świadczenia usług przez dłużnika na rzeczN.ograniczenia wynikające z treściart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie. Z uwagi na zakończenie udzielania usług przez dłużnika nie istnieją obecnie żadne ograniczenia w możliwości dochodzenia wierzytelności przez Naczelnika(...)U. (...)G..
Komornik przekazał uzasadnienie dokonania zaskarżonej czynności wraz z aktami egzekucyjnymi Km(...)wnosząc o oddalenie skargi wierzyciela w całości jako bezzasadnej.
Komornik wyjaśnił, że w dniu 04 marca 2019 r. pełnomocnik spółki dłużnej złożył wniosek o ograniczenie zajęcia wierzytelności przysługujących dłużnikowi zN.o kwoty wolne od egzekucji stanowiące należności dla podwykonawcy spółki dłużnej tj.(...) Sp. z o.o.Dłużnik w swoim wniosku o ograniczenie wskazał, iż podpisał umowę o współpracy z(...) Sp. z o.o., na mocy której(...) Sp. z o.o.jest podwykonawcą dłużnika w zakresie udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w poszczególnych rodzajach.(...) Sp. z o.o.jest zatem świadczeniodawcą, o którym mowa wart. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
W ocenie Komornika bezspornym jest, iż dłużnikowi przysługują wierzytelności zN.oraz iż wobec dłużnika swoje wierzytelności ma również(...) Sp. z o.o.jako podwykonawca usług medycznych tj. świadczeniodawca, o którym mowa wart. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych. Komornik wskazał również, iż dłużna spółka podpisała umowę zN.o świadczenie usług medycznych na rok 2019 r., a zatem nadal świadczy usługi medyczne.
Sąd w trybieart. 839 § 1 k.p.c.w zw. zart. 760 § 2 k.p.c.dokonał wysłuchania stron postępowania.
Wierzyciel po zapoznaniu się z odpowiedzią Komornika na skargę z dnia 21 marca 2019 r., pismem z dnia 6 listopada 2019 r. podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wierzyciel podkreślił, iż zgodnie zart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.wierzytelności pracowników i świadczeniodawców, o których mowa wart. 5 pkt 41 lit a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychnie wyłączają spod egzekucji wierzytelności dłużnej spółki należnych jej odN.do wysokości wypłaty i tym samym nie mogą być traktowane jako wierzytelności niepodlegające egzekucji.
Wierzyciel podniósł, że z uwagi na systematykę przepisów oraz ich treść, brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, aby wierzytelności pracowników czy świadczeniodawców w stosunku do dłużnika miały być zaspokajane poza postępowaniem egzekucyjnym bez uzyskania przez te podmioty odpowiedniego tytułu wykonawczego, zwłaszcza gdy pomiędzy tymi podmiotami występują powiązania osobowe lub kapitałowe, a przyjęty przez spółki model biznesowy ich funkcjonowania może wskazywać na celowe działania mające na celu udaremnienie prowadzenia egzekucji z majątku spółki.
Zdaniem Naczelnika(...)U. (...)G.art. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.nie uprzywilejowuje wierzytelności pracowników dłużnika ani świadczeniodawców, o których mowa wart 5pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznychw ten sposób, iż mogą oni uzyskać zaspokojenie swoich wierzytelności w pierwszeństwie przed innymi wierzycielami dłużnika i bez uzyskania tytułu wykonawczego, a jedynie uprzywilejowuje te wierzytelności poprzez umożliwienie ich dochodzenia w pełnej wysokości.
Wierzyciel wskazał, że z uwagi na zakończenie udzielania świadczeń na podstawieaneksu nr (...)z dniem 31 grudnia 2018 r. jakiekolwiek ograniczenia w egzekucji zajętej wierzytelności należy bowiem uznać za niezgodne zart. 831 §1 pkt 7 k.p.c.w , ale także niezgodne zart. 773 § 5 k.p.c.w zw. zart. 838 k.p.c.orazart. 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W przypadku wierzytelności przypadających dłużnikowi z budżetu państwa lub odN.z tytułu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w rozumieniuustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychograniczenia, o których mowa wart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.nie mają zastosowania do wierzytelności publicznoprawnych, albowiem przepisy ustawy i postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewidują w ogóle żadnych ograniczeń w odniesieniu do egzekucji z przedmiotowych wierzytelności (art. 8 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
Pełnomocnik dłużnika ustosunkował się do skargi wierzyciela z dnia 21 marca 2019 r. i pismem z dnia 5 listopada 2019 r. oświadczył, iż uznaje za prawidłowe stanowisko zajęte przez Komornika w toku postępowania egzekucyjnego, w związku z czym wniósł o oddalenie skargi wierzyciela w całości.
Pełnomocnik dłużnika, odnosząc się do argumentacji przedstawionej przez wierzyciela w jego skardze na czynności komornika z dnia 28 marca 2019 r. wskazał, że podmioty, o którym mowa w powołanymart. 831 §1 pkt 7 k.p.c.tj. pracownicy dłużnika lub świadczeniodawcy, o których mowa wart. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych– to przede wszystkim lekarze i podwykonawcy świadczeń opieki zdrowotnej (przychodnie lekarskie), które bezpośrednio zapewniają ciągłość ich udzielania. Zdaniem dłużnika byłoby całkowicie nielogicznym wyłączanie tej grupy wierzycieli z dyspozycji ww. przepisu na korzyść innych wierzycieli dłużnika, którzy zostali uprawnieni do egzekwowania się bezpośrednio z 75% wartości wierzytelności dłużnika względemN.
Jednocześnie pełnomocnik dłużnika podkreślił, iż nie prawdą jest twierdzenie jakoby udzielanie przez dłużnika świadczeń opieki zdrowotnej zakończyło się z dniem 31 grudnia 2018 r., albowiem świadczenia te były wykonywane również w 2019 r., a zatem wierzytelnośćSpółki (...) Sp. z o.o.powstała przed ukończeniem udzielania tych świadczeń. Pełnomocnik dłużnik przedłożyłaneks nr (...)doumowy nr (...)o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna z dnia 30 kwietnia 2019 r. (k. 42 i nast. akt Co), zawartej pomiędzyN.–(...) Oddziałem WojewódzkimwG.a(...) Sp. z o.o.wG..
Sąd ustalił i zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności zauważyć należy, iż administracyjne postępowanie egzekucyjne z wniosku wierzyciela Naczelnika(...)U. (...)G.przeciwko dłużnikowi(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.w dniu 9 lipca 2018 r. zostało przekazane przez Naczelnika(...)U. (...)
G.w związku ze zbiegiem egzekucji do dalszego prowadzenia Komornikowi Sądowemu przy Sądzie RejonowymG. (...)K. P., o czym Komornik niezwłocznie zawiadomił strony postępowania oraz jego uczestników (k. 9–13 akt Km).
Pismami z dnia 9 lipca 2018 r. Komornik poinformował(...) OddziałN.wG., iż wszelkie dokonane zajęcia pozostają w mocy, a także dokonał aktualizacji zajęcia wierzytelności dłużnika należnych mu od(...) Oddziału (...)wG.(k. 14-15 akt Km).
Pismem z dnia 4 marca 2019 r. dłużnik wniósł na podstawieart. 831 §1 pkt 7 k.p.c.o ograniczenie egzekucji we wszystkich prowadzonych przeciwko dłużnikowi sprawach poprzez wyłączenie spod egzekucji wierzytelności przypadającej(...) Spółka z o.o.z siedzibą wG.względem dłużnika z tytułu wystawionejfaktury nr (...)r. z dnia 1 lutego 2019 r. na kwotę 87 240,00 złotych brutto. Dłużnik wskazał, że(...) Spółka z o.o.jest zgłoszonym doN.podwykonawcą dłużnika w zakresie udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w poszczególnych rodzajach, a tym samym jest świadczeniodawcą, o którym mowa w art. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. w świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zdaniem dłużnika opisana wierzytelność(...) Sp. z o.o.ma charakter uprzywilejowany i winna zostać spłacona z zajętej wierzytelność przypadającej dłużnikowi odN.. Zdaniem dłużnika zachodzi sytuacja określona w dyspozycjiart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c., a jednocześnie zostały spełnione wszystkie przesłanki zwolnienia przedmiotowej należności spod egzekucji.
Postanowieniem z dnia 12 marca 2019 r. Komornik na podstawieart. 824 § 1 pkt 2 k.p.c.w zw. zart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.orazart. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychograniczył zajęcie wierzytelności należnych Spółce dłużnej zN.o kwotę 87 240,00zł brutto stanowiącą kwotę wolną od egzekucji należną świadczeniodawcy spółki dłużnej tj.(...) Sp. z o.o.potwierdzonychfakturą VAT nr (...)oraz postanowił o kontynuowaniu postępowania egzekucyjnego w pozostałym zakresie zgodnie z wnioskiem wierzyciela.
Skarga wierzyciela zasługiwała na uwzględnienie.
Zauważyć przede wszystkim należy, iż zgodnie z powołanym przez skarżącegoart. 838 k.p.c., gdy w wypadku zbiegu egzekucji sądowej i egzekucji administracyjnej organ egzekucyjny sądowy prowadzi obie egzekucje, przepisy kodeksu w przedmiocie ograniczenia egzekucji stosuje się również do należności podlegających egzekucji administracyjnej, chyba że określone w przepisach ustawy o egzekucji administracyjnej ograniczenia egzekucyjne są mniejsze.
Trafnie wskazał Naczelnik(...)U. (...)G., że przepisyustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji(Dz. U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm.) nie przewidują możliwości ograniczenia egzekucji z wierzytelności dłużnika przypadających mu odN.z tytułu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w rozumieniu przepisówustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Zdaniem Sądu pojęcie mniejszych ograniczeń w egzekucji, zawarte w powołanym przepisie, należy rozumieć jako ograniczenia mniej korzystne dla dłużnika.
Z przepisuart. 838 k.p.c.wynika, że w przypadku gdyustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiprzewiduje mniejsze ograniczenia w egzekucji – (co mieści w sobie także brak danego ograniczenia, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie) – egzekucję świadczeń przekazanych z postępowania administracyjnego do postępowania sądowego prowadzi się z uwzględnieniem mniejszych ograniczeń istniejących w postępowaniu egzekucyjnym w administracji (bądź braku ograniczeń), tak jak gdyby na skutek rozstrzygnięcia zbiegu egzekucji nie nastąpiła zmiana trybu egzekucji administracyjnej na sądową (por.Adamczuk Andrzej. Art. 838. W: Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom II. Art. 506-1217, wyd. III. Wolters Kluwer, 2015).
Zgodzić się zatem należy z wierzycielem, iż ograniczenie egzekucji wynikające zart. 831 §1 pkt 7 k.p.c.nie znajdzie zastosowania do wierzytelności będących przedmiotem egzekucji w sprawie Km 2414/18, a zatem Komornik nie miał podstaw do ograniczenia zajęcia wierzytelności należnych dłużnikowi odN.
Na marginesie, odnosząc się z kolei do argumentacji dłużnika wskazać należy, iż nawet gdyby przepisart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.mógł znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie, jego wykładnia dokonana przez Komornika jest nieprawidłowa.
Zauważyć bowiem należy, że zgodnie zart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.nie podlegają egzekucji wierzytelności przypadające dłużnikowi z budżetu państwa lub odN.z tytułu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w rozumieniu przepisówustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychprzed ukończeniem udzielania tych świadczeń, w wysokości 75% każdorazowej wypłaty, chyba że chodzi o wierzytelności pracowników dłużnika lub świadczeniodawców, o których mowa wart. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Regulacja powyższa w sposób bezsporny uprzywilejowuje wierzytelności szczególnego rodzaju – tj. wierzytelności przypadające dłużnikowi z budżetu państwa lub odN.z tytułu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w rozumieniu przepisówustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychprzed ukończeniem udzielania tych świadczeń.
Należy przy tym zauważyć, że ograniczenie zawarte wart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.nie wyłącza całkowicie możliwości prowadzenia egzekucji z wierzytelności wskazanych w tym przepisie ((...)sejmowy Nr 1925, Sejm RP VI kadencji). Poza wyłączeniem pozostaje bowiem 25% z każdorazowej wpłaty (ograniczenie zajęcia dotyczy jedynie 75% każdorazowej wypłaty).
Rozwiązanie przyjęte wart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.ma na celu zapewnienie realizacji praw wynikających zart. 68 Konstytucji RP, tj. świadczeń z zakresu opieki zdrowotnej opłacanych ze środków publicznych oraz zapobieżenie niemożności realizacji finansowania systemu ochrony zdrowia (przy braku możliwości pozyskiwania środków z innych źródeł, w ramach prowadzonej działalności), a w konsekwencji zapobieżenie likwidacji pracodawców.
W doktrynie zgodnie wskazuje się, że celem przyjętego rozwiązania, stanowiącego formalnie przywilej egzekucyjny dłużnika udzielającego świadczeń z zakresu opieki zdrowotnej, nie jest w istocie ochrona tegoż dłużnika, ale ochrona innych podmiotów – osób trzecich. „Chodzi mianowicie przede wszystkim o podmioty korzystające ze świadczeń opieki zdrowotnej – osoby fizyczne, których zdrowie, a nawet niejednokrotnie życie, mogłoby zostać zagrożone w sytuacji całkowitego powstrzymania przepływu środków przeznaczonych na ochronę zdrowia. Przepis nie narusza istoty stosunku cywilnoprawnego łączącego podmiot udzielający świadczeń opieki zdrowotnej z jego kontrahentem (wierzycielem). Założenia o charakterze aksjologicznym wymuszają modyfikację tej cywilnoprawnej relacji; racje ekonomiczne wierzyciela muszą ustąpić przed racjami związanymi z ochroną dóbr osobistych pacjentów, takich jak życie i zdrowie. Podobną technologię rozwiązania kolizji praw podmiotowych można obserwować także na przykładzie prawa własności lokalu i praw najemców. W wielu przyjętych rozwiązaniach w obowiązującym stanie prawnym ekonomiczny interes właściciela ograniczany jest socjalno-społecznym interesem najemcy (np. uprawnienie do otrzymania lokalu socjalnego)” (Ereciński Tadeusz i Pietrzkowski Henryk. Art. 831. W: Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom V. Postępowanie egzekucyjne, wyd. V. Wolters Kluwer, 2016).
Sąd nie znajduje podstaw do uznania, jakoby na podstawie powołanego przepisu pracownicy lub świadczeniodawcy w rozumieniuart. 5 pkt 41 lit. a i b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychmogli prowadzić egzekucję przeciwko dłużnikowi bez uprzedniego uzyskania tytułu wykonawczego na swoją rzecz. Uprzywilejowanie wskazanych podmiotów, uwzględnione wart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.polega na tym, iż w przypadku gdy egzekucja toczyłaby się na rzecz jednego z tych podmiotów na podstawie tytułu wykonawczego uzyskanego przeciwko dłużnikowi, ograniczenie zawarte wart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.nie miałoby w ich postępowaniu egzekucyjnym zastosowania, tj. Komornik nie mógłby na tej podstawie ograniczyć egzekucji przeciwko dłużnikowi.
Reasumując, stwierdzić należy, iż przepisart. 831 § 1 pkt 7 k.p.c.na podstawieart. 838 k.p.c.w zw. zart. 8-10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie znajdzie zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym Km(...)a zatem zaskarżone postanowienie Komornika z dnia 12 marca 2019 r. podlegało zmianie, o czym Sąd orzekł w punkcie 1 sentencji.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie 2 sentencji, na podstawieart. 98 k.p.c.w zw. zart. 108 § 1 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.orazart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(t. j. Dz. U. z 2019r., poz. 785 ze zm.). Z uwagi na okoliczność, iż skarga wierzyciela na czynności komornika sądowego była zasadna, należało obciążyć dłużnika opłatą sądową od skargi w kwocie 50,00 zł.

SSR Joanna Krata