Sąd Okręgowy w Gliwicach
IX Zamiejscowy Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IX U 1645/18
Data wyroku: 2019-06-25 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mariola Łącka
Słowa kluczowe: Kapitał początkowy
Podstawa prawna: art.173 i 174 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS ( Dz. U z 2018r.poz.1270)

Sygn. akt IX U 1645/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 czerwca 2019 r.
Sąd Okręgowy___________________w Gliwicach Wydział IX

    Sąd Pracy i Ubezpieczeń SpołecznychOśrodek Zamiejscowy w Rybniku

w składzie:

Przewodniczący:

SSO Mariola Łącka

Protokolant:

Joanna Metera

przy udziale ./.
po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2019 r. w Rybniku
sprawy z odwołaniaM. A. (1)(A.)
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
o ustalenie kapitału początkowego
na skutek odwołaniaM. A. (1)
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
z dnia 29 października 2018 r. Znak(...)

1
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że zobowiązuje organ rentowy do ustalenia dla ubezpieczonego kapitału początkowego przy uwzględnieniu, że były opłacane za niego składki na ubezpieczenie społeczne za okresy:

- od listopada 1977r do sierpnia 1978r
- od listopada 1978r do grudnia 1978r
- od stycznia 1982r do lutego 1982r
a podstawę wymiaru składek w poszczególnych miesiącach stanowiło najniższe wynagrodzenie w gospodarce uspołecznionej.

2
Oddala odwołanie w pozostałej części.

3
zasądza od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kwotę 180,00 zł

(sto osiemdziesiąt złotych 00/100) tytułem kosztów zastępstwa procesowego.
Sędzia
Sygn. akt IX U 1645/18

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 29.10.2018r Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.odmówiłM. A. (1)ustalenia kapitału początkowego ponieważ nie udowodnił okresów składkowych wymienionych wart. 6 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychprzebytych przed 1.01.1999r bo nie uwzględnił okresu od 1.01.1975r do 28.02.1982r umowy na zasadach zryczałtowanej płatności i brak jest informacji o osiąganych dochodach w wysokości co najmniej 50% najniższego wynagrodzenia ustalonego w danym okresie dla pracowników gospodarki uspołecznionej nieprzerwanie przez okres co najmniej 6 miesięcy.
Ubezpieczony odwołał się od tej decyzji i wniósł o jej zmianę i zasądzenie kosztów postępowania.
Zarzucił, że w okresie od 1.01.1975r do 28.02.1982r wykonywał pracę jako osoba współpracująca wbarze (...)wŁ., który prowadzili na zasadach zryczałtowanej odpłatności jego rodziceM. A. (2)iR. A. (1)na rzeczGminnej Spółdzielni (...)wG..
Na ustalenie powyższych okoliczności zawnioskował świadków i dowód z dokumentacji ubezpieczeniowej dotyczącej rodziców.
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Podniósł, że przeprowadził postępowanie wyjaśniające z wydziałem ubezpieczeń i składek ale nie udało się potwierdzić ubezpieczeniaM. A. (1)natomiast Gminna Spółdzielnia :(...)wG.jako duży zakład pracy składał deklaracje bezimienne a przedłożone szczątkowe dokumenty są niewystarczające do zaliczenia spornego okresu do stażu pracy.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny.
UbezpieczonyM. A. (1)urodzony (...)w dniu(...)złożył wniosek o emeryturę.
Do wniosku załączył zaświadczenie z dnia 25.05.2015r wydane przez likwidatoraGminnej Spółdzielni (...)wG., w którym podano, żeM. A. (1)był zatrudniony od 1.01.1975r do 28.02.1982r jako osoba współpracująca – bufetowy wbarze (...)wŁ.prowadzonego na podstawie umowy o zryczałtowanej odpłatności.
Ubezpieczony od 1.01.1981r do 31.07.2013r podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników i od 1.08.2013r pobiera emeryturę rolniczą i na jej prawo zaliczono 30 lat podlegania ubezpieczeniom społecznym rolników, tj. okres od 1.08.1983r.
W dniu(...)spłonął dom ubezpieczonego i spłonęła wówczas jego legitymacja ubezpieczeniowa i dowód osobisty (akta rentowe).
Ojciec ubezpieczonegoR. A. (1)od dnia 31.08.1970r pobierał rentę inwalidzką drugiej grupy do 5.03.1990r, tj. do czasu wyjazdu do Niemiec (akta rentoweR. A.).
Matka ubezpieczonegoM. A. (2)była zatrudniona wGminnej Spółdzielni (...)wG.w następujących okresach:
- od 26.10.1957r do 30.04.1964r – jako kierownik kiosku
- od 01.05.1964r do 22.03.1965r – jako bufetowa
- od 23.03.1965r do 31.08.1969r – jako kierownik baru
- od 01.09.1969r do 23.08.1982r – jako ajent baru.
Rozwiązano z nią umowę o pracę z powodu długotrwałej choroby trwającej od 25.02.1982r. Jej zarobki wynosiły od IX.1969r do II.1971r – 2.400 zł miesięcznie, od III.1972r do VI.1975r – 5.000 zł miesięcznie, a od II.1981 do I.1982r – 10.000 zł miesięcznie.
Od 31.07.1975r miała ustalone prawo do renty inwalidzkiej ale jej wypłata była zawieszona do 24.08.1982r z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia (załączone akta rentoweM. A. (2)i akta osobowe).
Ubezpieczony mieszkał wspólnie z rodzicami wŁ.przyul. (...). W czerwcu 1972r ukończył naukę w Liceum Ogólnokształcącym wW.a następnie przez trzy lata uczęszczał do PomaturalnegoStudium (...)wR.i naukę tą ukończył w czerwcu 1975r. Na zajęcia doStudium (...)wyjeżdżał około 12.30 a wracał około 20.00.
W dniu(...)ubezpieczony się ożenił.
M. A. (1)został zatrudniony przez swoją matkę w prowadzonym przez niąbarze (...)wG.jako osoba współpracująca. W barze pomagał jeszcze jego ojciecR. A. (1)i żona ubezpieczonegoH. A.. Matka przekazywała ubezpieczonemu pieniądze za świadczenie pracy.
Ubezpieczony pracował głównie jako bufetowy, odbierał towar, pomagał pracownikom GS-u wG.przy naklejaniu pieczątek gastronomicznych na butelki alkoholu (zezn.św. I. M.,B. P.,M. R.,A. S.,T. T.,K. W., zezn. ubezp k.33-36 i 64 akt sprawy).
W archiwum zachowały się listy płac za lata 1975-1978 oraz za 1982rGminnej Spółdzielni (...)wG.(k.44 akt spr.).
M. A. (1)wypłacono zasiłki rodzinne w wysokości 70 złotych miesięcznie za następujące okresy:
- od listopada 1977r do sierpnia 1978r
- od listopada 1978r do grudnia 1978r
- od stycznia 1982r do lutego 1982r.
Ponadto w lutym 1982r wypłaconoM. A. (1)rekompensatę za pieczywo za okresy IX, X, XI, XII.1981r i I.1982r i rekompensatę za artykuły żywnościowe za II i III.1982r w łącznej kwocie 3.120 zł (załączone listy płac – pudła).
Sąd dał wiarę zeznaniom świadków i zeznaniom ubezpieczonego, że ubezpieczony pracował wbarze (...)prowadzonym przez jego matkąM.(E.)A..
Sąd nie dał wiary, że ubezpieczony tę pracę wykonywał już od I.1975r, tj. gdy uczęszczał doStudium (...)wR.a nie dopiero od VI.1975r, tj. ukończenia nauki w tej szkole.
W oparciu o powyższe, Sąd zważył, co następuje.
Ubezpieczony nie przedstawił żadnej dokumentacji, ani też nie udało się znaleźć w toku postępowania sądowego dokumentacji, z której by wynikało, w jakim okresie był on zatrudniony jako osoba współpracująca z agentem czy został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych i jakie z tego tytułu otrzymywał wynagrodzenie za pracę. Z zeznańM. R. (2), byłego pracownika działu kadr w GS(...)wG.wynika, że były odprowadzane składki na ubezpieczenie społeczne za te osoby, które agent wskazał jako pracownika iM. A. (1)był wskazany przez agenta jako bufetowy.
Zgodnie zart. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2017, poz. 1383 ze zm.) dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948r, który przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy.
Stosownie do art. 174 ust. 2 wyżej wymienionej ustawy przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:

1
okresy składkowe, o których mowa w art. 6.

2
okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5.

3
okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-3 i 6-12 w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2.

Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym osób wykonujących pracą na rzecz jednostek gospodarki uspołecznionej na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia w okresie objętym sporem, tj. od 1.01.1976r, regulowałaustawę z dnia 19 grudnia 1975r o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na rzecz jednostek gospodarki uspołecznionej na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia(Dz. U. z 1975 Nr 45 poz. 232).
Stosownie do art. 30 tej ustawy ubezpieczenie obejmuje również:

1
członków najbliższej rodziny osoby, która zawarła umowę.

2
inne osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym z osobą, która zawarła umowę, jeżeli współpracują przy wykonywaniu umowy stale i w pełnym wymiarze co najmniej połowy czasu pracy obowiązującego pracowników jednostki gospodarki uspołecznionej będącej stroną tej umowy i gdy na ich współpracę jednostka ta udzieliła zgodę na wniosek osoby, która zawarła umowę. Osoby te zwane są dalej „osobami współpracującymi”.

Członkami najbliższej rodziny w rozumieniu ust. 1 pkt 1 są małżonek, dzieci własne i przysposobione, pasierbowie, dzieci obce przyjęte na wychowanie, rodzice, osoby przysposabiające, ojczym, macocha, teściowie, dziadkowie, wnuki, rodzeństwo, zięciowie, synowie, szwagierki i szwagrowie.
Współpracę uważa się za wykonywaną stale, jeżeli trwa nieprzerwanie przez okres co najmniej sześciu miesięcy.
Stosownie do art. 35 cytowanej ustawy składki na ubezpieczenie osób współpracujących opłacają w odpowiednich częściach, jednostki gospodarki uspołecznionej, która udzieliła zgodę na współpracę oraz osoba, na której wniosek została udzielona taka zgoda.
Z zeznań świadkaM. R. (2)wynika, że ubezpieczony został za zgodą GS(...)wG.zgłoszony przez agentaM. A. (2)jako osoba współpracująca i były opłacane składki.
Z zachowanych częściowo list płac wynika, że za okresy od listopada 1977r do sierpnia 1978r i od listopada 1978r do grudnia 1978r, a także od stycznia 1982r do lutego 1982r GS(...)wG.wypłaciła ubezpieczonemu zasiłki rodzinne.
Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 19.12.1975r w brzmieniu obowiązującym do 31.12.1982r ubezpieczony nabywa prawo do zasiłku rodzinnego po upływie trzech miesięcy nieprzerwanego ubezpieczenia.
Jeżeli jednak choćby w jednym z tych miesięcy dochód z wykonywania umowy był niższy od najniższego wynagrodzenia w gospodarce uspołecznionej, okres ten przedłuża się odpowiednio.
W myśl zaś art. 13 ust. 1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31.12.1982r zasiłek rodzinny wypłaca się za miesiące kalendarzowe, w których ubezpieczony osiągnął dochód z wykonywania umowy w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia w gospodarce uspołecznionej.
Zatem skoro ubezpieczonemu za wskazane miesiące wypłaciła jednostka gospodarki uspołecznionej zasiłki rodzinne, to w tych miesiącach niewątpliwie był ubezpieczony po co najmniej trzech miesiącach nieprzerwanego ubezpieczenia i w miesiącach tych ubezpieczony osiągnął dochód w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia w gospodarce uspołecznionej.
Dlatego też Sąd na mocyart. 47714§ 2 kpczmienił zaskarżoną decyzję orzekając jak w pkt 1 wyroku.
Dalej idące odwołanie Sąd na mocyart. 47714§ 1 kpcoddalił gdyż brak jest jakichkolwiek dowodów, jakie w pozostałych miesiącach spornego okresu ubezpieczony osiągał dochody ze współpracy przy wykonywaniu umowy i czy w związku z tym były opłacane przez cały nieprzerwany okres składki na ubezpieczenie społeczne.
Na mocyart. 98 kpcSąd orzekł o kosztach zastępstwa procesowego.
Sędzia