Sąd Okręgowy w Krakowie
II Wydział Cywilny Odwołaczy
Sygnatura akt: II Ca 984/19
Data wyroku: 2019-07-03 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Agnieszka Cholewa-Kuchta, Jarosław Tyrpa, Paweł Styrna
Słowa kluczowe: Księgi wieczyste, Uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym
Podstawa prawna: art. 10 ustawy o księgach wieczystych

Sygnatura akt II Ca 984/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 3 lipca 2019 r.
Sąd Okręgowy w Krakowie II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Agnieszka Cholewa - Kuchta

Sędziowie:

SO Jarosław Tyrpa
SR (del.) Paweł Styrna (sprawozdawca)

Protokolant: sekretarz sądowy Ewelina Drewnik
po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2019 r. w Krakowie
na rozprawie
sprawy z powództwa(...)wW.
przeciwkoJ. O. (1)
o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem
na skutek apelacji strony powodowej
od wyroku Sądu Rejonowego w Wadowicach
z dnia 29 stycznia 2019 r., sygnatura akt I C 968/18

1
oddala apelację;

2
zasądza od strony powodowej na rzecz pozwanego kwotę 450 zł (czterysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

SSO Jarosław Tyrpa SSO Agnieszka Cholewa - Kuchta SSR (del.) Paweł Styrna
Sygnatura akt II Ca 984/19

UZASADNIENIE
Spółdzielnia (...)wW.pozwem z dnia 21 maja 2018 roku o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, wniosła o: wykreślenie zksięgi wieczystej numer (...)działki nr (...)i wpis tej działki wksiędze wieczystej nr (...), a także wykreślenie zksięgi wieczystej (...)działki numer (...).
W uzasadnieniuSpółdzielnia (...)wskazała że aktem notarialnym z dnia 28.12.1963 zakupiładziałki o numerach (...). Wpisy dotyczące działek zostały przeniesione z lwh(...). W wyniku błędnych podziałów oraz pomyłek w numerach działek, zksięgi wieczystej (...)została odłączonadziałka numer (...)i wpisana doksięgi wieczystej numer (...))(...)zmieniając oznaczenie nadziałkę (...). W ocenie powoda ponieważ w wyniku błędnych zapisów stan rzeczywisty nie odpowiada stanowi ujawnionemu w księgach wieczystych pozew jest uzasadnionym.
Wyrokiem z 29.01.2019 roku Sąd Rejonowy w Wadowicach oddalił powództwo i zasądził od strony powodowejSpółdzielni (...)wW.na rzecz pozwanegoJ. O. (2)kwotę 917,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Uzasadniając stanowisko Sąd Rejonowy wskazał, że żądanie pozwu opierało się na normie prawnej wyrażonej w artykule 10 ustęp 1 ustawy z 6 lipca 1989 roku o księgach wieczystych i hipotece, która stanowi, że: w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności. Tak jak w poprzedniej sprawie toczącej się pod sygnaturą I C 1162) 14, przedmiotem postępowania dowodowego było ustalenie czy faktycznie zachodzi niezgodność treści ksiąg wieczystych:(...)i(...)z rzeczywistym stanem prawnym, uzasadniająca usunięcie przez dokonanie prawidłowych wpisów. W ocenie Sądu pierwszej instancji dokument w postaci „innego dokumentu do celów prawnych”, jako dokument prywatny, sporządzony poza jakimkolwiek postępowaniem administracyjnym, czy sądowym stanowi wyłącznie dowód tego że osoba która go podpisała złożyła oświadczenie o treści w nim zawartej. W ocenie sądu dokument ten jednakże w żadnej mierze nie może być dowodem odmiennego niż ujawniony w księdze wieczystej stanu prawnego nieruchomości. Zdaniem Sądu Rejonowego również decyzja administracyjna z dnia 12.04.2018 roku o odmowie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków polegającej na wpisaniuSpółdzielni (...)wW.jako właściciela przedmiotowej nieruchomości również nie stanowi podstawy ujawnienia w księgach wieczystych odmiennego stanu prawnego od dotychczasowego. W konsekwencji wobec braku w sprawie stosownych dokumentów lub innych dowodów wskazujących na niezgodność stanu prawnego nieruchomości składającej się zdziałki nr (...)ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, sąd oddalił powództwo w całości. Orzekając w zakresie kosztów postępowania sąd powołałartykuł 98 kpcwskazując że na zasądzoną tytułem zwrotu kosztów kwotę 917 zł składała się 900 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego stosownie do treści paragraf 2 punkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz kwota 17 zł tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, a to zgodnie z art.1 § 1 punkt 2 ustawy z 26 listopada 2006 o opłacie skarbowej.
Apelację od powyższego wyroku wniosła strona powodowaSpółdzielnia (...)wW.zarzucając: 1. błędną ocenę dowodów poprzez przyjęcie że przedłożony dowód w postaci: inny dokument do celów prawnych, jest dokumentem prywatnym i w związku z tym nie może stanowić podstawy do przyjęcia zawartych w nim twierdzeń oraz nieprzyjęcie okoliczności wskazanych przez organ administracji w decyzji z 12.04.2018 roku; 2. naruszenie przepisuartykuł 10 ustęp 1 ustawy z 6 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotecepoprzez jego niezastosowanie Apelujący wniósł o zmianę wyroku z 29 stycznia 2019 roku, i orzeczenie zgodnie z żądaniem pozwu, ewentualnie wniósł o uchylenie wyroku Sądu I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten sąd. W uzasadnieniu apelacji wskazano że dowód „ inny dokument do celów prawnych” został przez starostę(...)przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 6 października 2017 roku i opatrzony identyfikatorem, stosowne zapisy znajdują się na przedmiotowym dokumencie, który został złożony do akt. W ocenie apelującego dokument został sporządzony przez uprawnionego geodetę a jego opatrzenie stosownymi opisami i przyjęcie do zasobu spowodowało że znajduje się w obiegu geodezyjnym i stał się dokumentem urzędowym, a co za tym idzie potwierdza nie tylko fakt złożenia oświadczenia przez uprawnionego geodetę ale również, że we wskazane przez ten dokument okoliczności miały miejsce w rzeczywistości. Sąd w pierwszej instancji nie uzasadnił, też stanowiska, zgodnie z którym dokument nie może być dowodem odmiennego niż ujawniony w księdze wieczystej stanu prawnego nieruchomości. Nadto apelujący zarzucił, że Sąd Rejonowy nie poddał analizie decyzji starosty(...)z dnia 12 kwietnia 2018 roku pomijając okoliczności wskazane w uzasadnieniu tej decyzji.
Apelacja okazała się nieuzasadniona.
Odnosząc się do zarzutu „błędnej oceny dowodów” dokonanej przez Sąd Rejonowy przypomnieć należy, że zgodnie zart. 233 § 1 kpc, Sąd ocenia wiarogodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Ocena wiarygodności i mocy dowodów jest podstawowym zadaniem sądu orzekającego, wyrażającym istotę sądzenia. Tylko, więc ustalenia rażąco błędne lub oczywiście sprzeczne z treścią materiału dowodowego, mogą czynić usprawiedliwionym zarzut naruszeniaart. 233 § 1 kpc. Fakt zaś, że na podstawie zgromadzonych dowodów, można wysnuć odmienne wnioski, czy to, co do faktu czy co do skutków prawnych, nie stanowi samo w sobie, okoliczności świadczącej o błędnych ustaleniach faktycznych.
Celem postepowania dowodowego zaś w niniejszej sprawie, było obalenie domniemania wynikającego zartykułu 3 ustęp 1 ustawy z 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece, zgodnie, z którym domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Abstrahując, więc od rozważań dotyczących charakteru prawnego dowodu z dokumentu zatytułowanego „inny dokument dla celów prawnych”, a więc czy jest to dowód z dokumentu prywatnego, czy z dokumentu urzędowego, istotne znaczenie miała przede wszystkim analiza treści tego dokumentu, a w szczególności, czy dawał on podstawę do dokonania ustaleń dotyczących stanu prawnego nieruchomości oznaczonych, jakodziałki ewidencyjne: nr (...). W tym zakresie należy, więc zauważyć, że analizowany dokument zawierał w swej treści „wykaz synchronizacyjny dladziałek nr (...)oraz „opis zmian oznaczeń geodezyjnych” tych działek począwszy od 23 marca 1963r. Pomimo tytułu „Inny dokument dla celów prawnych” nie identyfikuje on jednak zdarzeń prawnych, które kształtowały stan prawny nieruchomości objętyksięgami wieczystymi (...). Z „opisu zmian” wynika między innymi, że operatem pomiarowym nr(...)z dnia 23 marca 1963r.działka numer (...)„powiększyła się kosztem całejdziałki nr (...), części zaśdziałki (...)zmieniła oznaczenie nadziałkę numer (...), pomniejszona zaś częśćdziałki (...)zmieniła oznaczenie nadziałkę (...). Jednakże 9 miesięcy później, w umowie z dnia 28 grudnia 1963 roku(...) Spółdzielnia (...)wW., na podstawie umowy sprzedaży nabyła odM. G.działki gruntowe (...).W dacie umowy, nie istniały więc, w sensie geodezyjnym i prawnym nieruchomości oznaczone jakodziałki (...). Co więcej, „operatem założenia ewidencji gruntów (w latach 1966-1968),działki (...)- połączyły się i podzieliły nadziałki (...)”, pomimo, żedziałka (...), została już utworzona, na podstawie operatu pomiarowego z dnia 23 marca 1963r.
Z uzasadnienia decyzji Starosty(...)z dnia 12.04.2018r.(...).(...)natomiast, wbrew zapisowi zawartemu w „innym dokumencie dla celów prawnych”, że wskazane podziały działek zostały ujawnione w ewidencji „zgodnie z operatem pomiarowym nr(...)z 23 marca 1963r.”, podczas zaś ustalania stanu władania, w 1969r. strony tj.W. G.oraz(...) Spółdzielnia (...)wW.potwierdziły stan poosiadania, który odpowiadał zapisom w księgach wieczystych.
W konsekwencji, dokument zatytułowany „Inny dokument dla celów prawnych” oraz decyzja Starosty(...)z dnia 12.04.2018r.(...)(...)nie stanowią wystarczającego dowodu obalającego domniemanie wynikające z art. 3 ustęp 1 ustawy z 6.07.1982rr. o księgach wieczystych i hipotece. Tak, więc zarzut podniesiony w apelacji dotyczący błędnej oceny dowodów, był nieuzasadniony. Warto podkreślić, że ewentualne wątpliwości, mogłyby zostać wyjaśnione, przez biegłego geodetę sądowego, jednakże żadna ze stron nie wystąpiła z takim wnioskiem dowodowym.
Nieuzasadniony był również zarzut naruszenia przez sąd pierwszej instancjiart. 10 ustęp 1 ustawy z 6.07.1982r. o księgach wieczystych i hipotece, polegający na niezastosowaniu powyższej normy w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wyroku z dnia 29 stycznia 2019 roku Sąd Rejonowy, bowiem jednoznacznie wskazał, że podstawą prawną roszczenia będącego przedmiotem pozwu był artykuł 10 ust. 1 powołanej ustawy oraz szeroko uzasadnił treść normatywną tego przepisu. Podstawą rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego nie było, więc uchybienie dyspozycji powołanego przepisu, ale brak dostatecznych dowodów potwierdzających, że żądanie pozwu zmierzające do zmiany wpisów w księgach wieczystej było uzasadnione, co wyżej wyjaśniono. Co istotne, powód pomimo wskazania w petitum apelacji zarzutu naruszeniaart.10 ustęp 1 ustawy z 6 lipca 1982r., w uzasadnieniu nie zaprezentował żadnej argumentacji, dotyczącej tego zarządu co dodatkowo utrudniło jego analizę.
Ostatecznie więc sąd oddalił apelację na podstawieartykułu 385 kpc.
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono zgodnie z ogólna regułą odpowiedzialności strony przegrywającej za wynik procesu, stosując w tym zakresieart. 98 § 1 i § 3 kpcw związku z§ 2 pkt 5 i § 10 pkt 1. 1) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Zasądzona kwota 450 zł stanowi wynagrodzenie pełnomocnika powódki należne za udział w postępowaniu apelacyjnym.
SSO Agnieszka Cholewa Kuchta
SSO Jarosław Tyrpa SSR (del) Paweł Styrna