Sąd Rejonowy w Jędrzejowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 413/19
Data wyroku: 2020-08-19 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia Katarzyna Wysoczyńska
Słowa kluczowe: Zasiedzenie
Podstawa prawna: art. 172 kc
Teza: zasiedzenie

Sygn. akt: I Ns 413/19

POSTANOWIENIE
Dnia 19 sierpnia 2020 r.
Sąd Rejonowy w Jędrzejowie I Wydział Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący:

Sędzia Katarzyna Wysoczyńska

Protokolant:

Dagmara Pałka

po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2020 r. w Jędrzejowie na rozprawie
sprawy z wnioskuM. D. (1)
z udziałemK. D. (1),P. D.,K. D. (2),W. D.,J. D.,A. C.,G. A.,A. P.
o zasiedzenie nieruchomości
postanawia:
I. stwierdzić, żeM.s.B.iS.orazM.c.S.iH.nabyli z dniem 19 sierpnia 2006 roku przez zasiedzenie do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską udział wynoszący ½ części we współwłasności nieruchomości położonej wN.oznaczonej jakodziałka nr (...)o pow. 0.1066 ha, na mapie zaewidencjonowanej w Starostwie Powiatowym wJ.za nr(...).(...).2740.2019,dla której nie jest prowadzona księga wieczysta ani zbiór dokumentów, a należący doS. D.s.B.iS.
II. orzec, że wnioskodawczyni i uczestnicy ponoszą koszty postepowania związane ze swym udziałem w sprawie
Sygn. akt I Ns 413/19

UZASADNIENIE

Postanowienia z dnia 19 sierpnia 2020 roku
W dniu 9 września 2019 roku do tut. Sądu wpłynął wniosekM. D. (1)o stwierdzenie, że nabyła przez zasiedzenie udział wynoszący 7/8 części w nieruchomości położonej wN.oznaczonej jakodziałka nr (...). W uzasadnieniu swego wnioskuM. D. (1)wskazała, że właścicielami nieruchomości objętej wnioskiem byli jej teściowie, którzy przekazali tą nieruchomość jej i jej mężowi w 1975 roku, po zawarciu związku małżeńskiego. Wnioskodawczyni wskazała, że z mężem posiadała nieruchomość objętą wnioskiem od daty śluby do dnia śmierci męża tj. do 17 lipca 2016 roku, a następnie po jego śmierci samodzielnie posiada wskazaną nieruchomość.
W dniu 13 sierpnia 2020 roku wnioskodawczyni sprecyzowała swój wniosek domagając się stwierdzenia zasiedzenia udziału w nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...)położonej wN.z dniem 1 stycznia 2006 roku na rzecz swoją i męża w udziale jaki nie został nabyty przezM. D. (2)w drodze dziedziczenia (k. 88v).
Uczestnicy nie sprzeciwili się wnioskowi.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
B.iS. D.stali się na podstawie(...)z dniem 4 listopada 1971 roku nieodpłatnie z mocy samego prawa współwłaścicielami na zasadzie wspólności ustawaj małżeńskiej nieruchomości położnej wN.oznaczonej jakodziałki nr (...). Wskazany(...)stał się prawomocny z dniem 18 sierpnia 1976 roku.
Nieruchomość oznaczona jakodziałka nr (...)położona wN., stanowi grunt rolny zabudowany. Działka ta stanowi częśćdziałki nr (...)objętej(...). W ewidencji gruntów jako jej współwłaściciele ujawnieni sąA. C.,M. D. (1),K. D. (1),P. D.każde w 1/8 części iS. D.w ½ części.
Dowód:akta uwłaszczeniowe (k. 47 – koperta), wypis z rejestru gruntów (k. 24), wyrys z mapy (k. 25), pismo Starostwa Powiatowego wJ.(k. 53).
M.iM. D. (2)zawarli związek małżeński w kwietniu 1975 roku. Po ślubie wnioskodawczyni z mężem rozpoczęli budowę domu na działce oznaczonej aktualnie nr 837 położonej wN., w domu tym zamieszkali w 1978 roku i mieszkali do śmierciM. D. (2)tj. do 2016 roku. Działka ta została im przekazana przez rodzicówM. D. (2). W domu tym aktualnie mieszka wnioskodawczyni zsynemK. D. (1). Na części działki wnioskodawczyni prowadziła ogródek warzywny, a także z mężem wybudowali stodołę i oborę.
M. D. (1)uważała siebie i męża za właścicielidziałki nr (...)położonej wN.. Nikt nie sprzeciwiał się temu, że wnioskodawczyni z mężem posiada wskazaną działkę. Wnioskodawczyni z mężem opłacała podatki zdziałki nr (...).
Dowód:dowody opłacania podatku (k. 82 – koszulka), zeznania świadkówJ. T.(k. 87v + nagranie rozprawy z dnia 13 sierpnia 2020 roku),R. D.(k. 87v-88 + nagranie rozprawy z dnia 13 sierpnia 2020 roku), zeznania wnioskodawczyni (k. 88 + nagranie rozprawy z dnia 13 sierpnia 2020 roku), zeznania uczestnikówA. C.(k. 88 – 88v + nagarnie rozprawy z dnia 13 sierpnia 2020 roku),K. D. (1)(k. 88v + nagranie rozprawy z dnia 13 sierpnia 2020 roku),P. D.(k. 88v + nagranie rozprawy z dnia 13 sierpnia 2020 roku),K. D. (2)(k. 88v + nagranie rozprawy z dnia 13 sierpnia 2020 roku).
B. D.zmarł w dniu 27 listopada 1982 roku wN., a spadek po nim na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w sprawie sygn. akt I Ns 75/19 nabyli żonaS. D.oraz synowieM. D. (2)iS. D.każde 1/3 części w tym i wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne.S. D.zmarła w dniu 18 sierpnia 1983 roku wN., a spadek po niej na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w sprawie sygn. akt I Ns 75/19 nabyli synowieM. D. (2)iS. D.każdy w ½ części każdy w tym i wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne.
M. D. (2)zmarł w dniu 17 lipca 2016 roku wN., a spadek po nim na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Jędrzejowie w sprawie sygn. akt I Ns 75/19 nabyli żonaM. D. (1)oraz dzieciA. C.,P. D.iK. D. (1)każde ¼ części.
Dowód: akta I Ns 75/19.
Sąd zważył co następuje:
Wniosek jest zasadny.
Zgodnie z przepisemart. 172 § 1 kcposiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat 20 jako posiadacz samoistny chyba, że uzyskał posiadanie w złej wierze. Zgodnie z§ 2wskazanego przepisu po upływie lat 30 posiadacz nieruchomości nabywa jej własność choćby nabył posiadaniew złej wierze.
Do nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie konieczne jest spełnienie dwóch przesłanek, a mianowicie:
- konieczność samoistnego posiadania rzeczy
- upływ czasu, który w zależności od tego czy posiadacz jest w dobrej lub złej wierze wynosi odpowiednio 20 lub 30 lat.
Wskazane przesłanki muszą zachodzić kumulatywnie.
Definicja posiadacza samoistnego została sformułowana w przepisieart. 336 kc, zgodniez którym posiadaczem samoistnym rzeczy jest ten kto faktycznie nią włada jak właściciel. Posiadanie samoistne zwane inaczej właścicielskim charakteryzuje się tym, że posiadacz włada rzeczą w takim zakresie jak to czyni właściciel, wykorzystując faktyczną możliwość władania rzeczą do jakiej uprawniony jest właściciel ( III CRN 60/86 OSNCP 1987/9/138).
Posiadacz samoistny włada zawsze rzeczą z zamiarem władania dla siebie. Jednocześnie zamiar ten nie może być ukryty, musi on być jawny i jasny dla otoczenia, które musi postrzegać posiadacza jako osobę władającą rzeczą jak właściciel (wyrok SN z dnia 19 grudnia 2000 roku V CKN 164/00 lex 52668, postanowienie SN z dnia 28 lutego 2002 roku III CKN 891/00 lex 54474).
Władztwo faktyczne nad rzeczą oznacza nie tylko jego wykonywanie, ale także samą praktyczną możność władania rzeczą. Oznacza to, że władanie rzeczą nie musi przejawiać się w formie efektywnego, w sensie gospodarczym, korzystania z rzeczy, wystarczy sama wolai możność korzystania z rzeczy (Stanisław Rudnicki „Nabycie przez zasiedzenie” LexisNexis Warszawa 2007 rok Wydanie I str. 62-63)
Drugą z przesłanek koniecznych do nabycia nieruchomości przez zasiedzenie jest upływ czasu, który w zależności czy mamy do czynienia z posiadaczem samoistnym w dobrej lub złej wierze wynosi odpowiednio 20 i 30 lat.
Dobra wiara polega na usprawiedliwionym w danych okolicznościach przekonaniu posiadacza, że przysługuje mu takie prawo własności jakie faktycznie wykonuje (I CR 302/71 NP.(...)str. 580).
Osoba, która weszła w posiadanie nieruchomości na podstawie umowy mającej na celu przeniesienie własności, zawartej bez zachowania formy aktu notarialnego nie jest posiadaczem samoistnym w dobrej wierze (uchwała SN z dnia 6 grudnia 1991 roku III CZP 108/91 OSNCP 1992 rok nr 4 poz. 48).
W ocenie Sądu wniosek zasługiwał na uwzględnienie, albowiem samoistnymi posiadaczami nieruchomości objętej postępowaniem byliM.iM. D. (2).
Na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego Sąd ustalił, że właścicielami nieruchomości objętej wnioskiem byliS.iB. D., którzy następnie po ślubie wnioskodawczyni przekazali jej i mężowi wskazaną nieruchomość na podstawie nieformalnej umowy, a następnie od dnia tego przekazania nieruchomość ta była w samoistnym posiadaniu wnioskodawczyni i jej męża do dnia jego śmierci tj. do dnia 17 lipca 2016 roku.
O samoistnym posiadaniu nieruchomości objętej postępowaniem świadczą czynności faktyczne podejmowane przez wnioskodawczynię i jej męża w stosunku do całej nieruchomości objętej postępowaniem, a mianowicie fakt wybudowania domu i budynków gospodarczych, uprawa ogródka.
Należy podkreślić, że na przestrzeni ponad 30 lat, nikt nie kwestionował posiadania nieruchomości objętej postępowaniem przezM.iM. D. (1), rodziceM. D. (2)wyzbyli się własności tej działki, a jego brat nie zgłaszał żadnych roszczeń co do niej. Nadto okoliczni mieszkańcy uważaliM.iM. D. (1)za właścicieli wskazanej działki.
Wskazane okoliczności wynikają z wiarygodnych zeznań wnioskodawczyni i uczestnikówA. C.,K. D. (1),P. D.,K. D. (2)oraz wiarygodnych zeznań świadkówR. D.iJ. T..
Niewątpliwym było, że wnioskodawca z żoną byli samoistnymi posiadaczami nieruchomości objętej postępowaniem w złej wierze, albowiem weszli w posiadanie tej nieruchomości na podstawie ustnego przekazania od teściów wnioskodawczyni, którzy byli prawnymi właścicielami tej nieruchomości.
W ocenie Sądu 30 letni okres samoistnego posiadania wnioskodawczyni i jej męża rozpoczął swój bieg w dniu 18 sierpnia 1976 roku, albowiem wtedy uprawomocnił się(...), a zakończył się w dniu 18 sierpnia 2006 roku. ZatemM.iM. D. (2)nabyli udział wynoszący ½ części w nieruchomości objętej postępowaniem z dniem 19 sierpnia 2006 roku.
W ocenie Sądu okres tego samoistnego posiadania należy liczyć właśnie od uprawomocnienia się(...), albowiem jeszcze w ramach postępowania uwłaszczeniowego teściowe wnioskodawczyni brali udział i domagali się nabycia własności nieruchomości objętej wnioskiem. Ostatecznie po tej dacie nie manifestowali w stosunku do wnioskodawczyni i jej męża woli odzyskania działki objętej wnioskiem, a zatem data pewną początku biegu zasiedzenia może być dzień 18 sierpnia 1976 roku.
W ocenie Sądu wnioskodawczyni wraz z mężem mogli nabyć przez zasiedzenie jedynie udział wynoszący ½ części we wskazanej nieruchomości, a należący do brataM. D. (2), a mianowicieS. D..
Istotne jest to, że zasiedzenie jest formą uzyskania tytułu własności co do nieruchomości przez jej posiadacza samoistnego, a zasiedzenia tego nie można stwierdzić w stosunku do osoby, której przysługuje tytuł prawny do nieruchomości lub jej części.
Niewątpliwym jest w ocenie Sądu, że udziałM. D. (2), męża wnioskodawczyni, w stosunku do ½ części należy wywodzić z nabycia spadku poS.iB. D., potwierdzonego postanowieniem w sprawie sygn. akt I Ns 75/19. Z mocy tego postanowienia toM. D. (2)iS. D.byli właścicielami po ½ części nieruchomości objętej postępowaniem. Zatem przedmiotem zasiedzenia mógł być jedynie udziałS. D..
Z uwagi na to, że okres zasiedzenia upłynął w 2006 roku, stwierdzenie zasiedzenia objęło zarównoM. D. (1), jak iM. D. (2). Dodać należy, że wnioskodawczyni uważała siebie i męża za właścicieli nieruchomości objętej postępowaniem do daty jego śmierci (2016 rok), a zatem nabycie przez wnioskodawczynię udziałów spadkobiercówM. D. (2)przez zasiedzenie co do nieruchomości objętej postępowaniem możliwe będzie dopiero ewentualnie w 2046 roku, albowiem początek biegu zasiedzenia tych udziałów należy wiązać najwcześniej z dniem śmieciM. D. (2).
Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji postanowienia.
O kosztach postępowania orzeczono jak wpkt IIna podstawieart. 520 § 1 kpc.