Sąd Okręgowy w Legnicy
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 200/18
Data wyroku: 2019-06-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mirosława Molenda-Migdalewicz
Słowa kluczowe: Ubezpieczenia społeczne pracowników
Podstawa prawna: art. 6 ust.1, art. 8 ust.1 oraz art. 18 ust.1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz.963 z późniejszymi zmianami)

Sygn. aktV U 200/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia5 czerwca 2019 r.
Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy
w składzie:
Przewodniczący:SSO Mirosława Molenda-Migdalewicz
Protokolant: star. sekr. sądowy Katarzyna Awsiukiewicz
po rozpoznaniu w dniu5 czerwca 2019 r. w Legnicy
sprawy z wnioskuK. L.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.

    przy udziale(...)Sp. z o. o. wG.

o ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym
na skutek odwołaniaK. L.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
z dnia29 grudnia 2017 r.

    znak(...)nr(...)

I

oddala odwołanie,

II

zasądza od wnioskodawcy na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

SSO Mirosława Molenda-Migdalewicz
Sygn. akt V U 200/18

UZASADNIENIE
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.Inspektorat wL.decyzjąz 29 grudnia 2017 r. nr(...), że wnioskodawcaK. L.jako pracownik u płatnika składek(...)spółka z o.o. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od 1 stycznia 2010 r.
W uzasadnieniu wskazał, że wnioskodawca faktycznie nie świadczył pracyna podstawie umowy o pracę zawartej ze spółką „(...). W opinii organu w rezultacie zawartej umowy o pracę nie powstał stosunek prawny odpowiadający kryteriomzart. 22 § 1 Kodeksu Pracy. Organ zauważył, że w sprawie zabrakło podporządkowania pracowniczego. Wnioskodawca jest wspólnikiem dwuosobowej spółki z o.o., ale zachował zdecydowaną większość udziałów, a co za tym idzie posiada pozycję dominującego wspólnika. Zdaniem organu w zaistniałej sytuacji nie można mówić o wykonywaniu pracy przez wnioskodawcę na rzecz i pod kierownictwem pracodawcy, skoro prezesemi większościowym udziałowcem jest on sam. W spółce(...)nie było osoby, której wnioskodawca byłby podporządkowany jako pracownik . Jednocześnie organ podkreślił,że w przypadku wnioskodawcy nie można mówić o nadzorze sprawowanym przez zgromadzenie wspólników, ponieważ to on sam miałby sprawować nadzór nad sobą. Organ wskazał, żeJ. L.jest co prawda ustanowiona prokurentem spółki i to ona zawarłaz wnioskodawcą umowę o pracę, ale wnioskodawca w związku z posiadaną większością udziałów spółki jest wspólnikiem dominującym, a co za tym idzie posiada większość podczas zgromadzeń wspólników i może samodzielnie decydować o jej sprawach, w tym takżeo zatrudnieniu samego siebie. Zdaniem organu nie ma znaczenia, żeJ. L., brała czynny udział w zgromadzeniach wspólników, skoro jej udział właścicielski powoduje, że jej głosnie ma znaczenia decydującego.
Wnioskodawca odwołał się od przedmiotowej decyzji , wnosząc o jej zmianę poprzez przyznanie mu, jako pracownikowi(...)Sp. z o.o., prawa do podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od dnia 1 stycznia 2010 r. Nadto wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu odwołujący się wskazał, że umowa z 2 listopada 2005 r. nigdy nie została rozwiązana, ani nie wygasła. Wprawdzie w dniu 1 stycznia 2010 r. pomiędzy wnioskodawcą a(...)sp. o.o. została ponownie spisana umowa o pracę na czas nieokreślony, ale dokument ten należy rozumieć co najwyżej jako zaktualizowanie warunków pracy wykonywanej na podstawie stosunku pracy trwającego od dnia 1 listopada 2005 r. W ocenie skarżącego treść decyzji jest nielogiczna chociażby dlatego, że udziały w spółce wnioskodawca nabył w dniu 30 kwietnia 2009 r. i skład wspólników spółki od tego dnia nie uległ zmianie.
Z dniem 1 stycznia 2010 r., ani później, nie nastąpiły więc żadne nowe okoliczności, które dawałyby podstawy do wyłączenia go z ubezpieczeń właśnie od tego dnia. Wnioskodawca wskazał, że jego zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych nastąpiło od dnia 7 lipca 2005 r.i przez cały czas, aż do chwili obecnej był wykazywany na raportach imiennych RCA,a składki od otrzymywanego przez niego wynagrodzenia były deklarowane na deklaracjach DRA. Było tak również np. w okresie od 1stycznia 2010 r. do 31 grudnia 2010 r. Zdaniem wnioskodawcy powyższe było istotne dlatego, że „prawidłowość i rzetelność obliczania składek na ubezpieczenie społeczne oraz innych składek, do których pobierania zobowiązany jest Zakład oraz zgłaszanie do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego” przez Spółkę(...)sp. z o.o. była zakresem kontroli przeprowadzonej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniach 9 grudnia 2011 r. - 12 grudnia 2011 r. Kontrolą objęto okresod stycznia 2008r. -do grudnia 2010r., zatem również okres, którego dotyczy zaskarżona decyzja. Ustalenia kontroli zostały ujęte w protokole kontroli z dnia 12 grudnia 2011 r. Wnioskodawca podniósł, iż z ustaleń kontroli wynika, że był objęty ubezpieczeniami społecznymi. W opinii skarżącego nie doszło do wygaśnięcia stosunku pracy zawartego przez niego ze spółką w 2005 r. Brak bowiem norm prawnych wiążących taki skutek ze zmianą struktury kapitałowej w wieloosobowych spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością.Nie zawiera ich anikodeks pracy, ani inna ustawa. Nie istnieje również zakaz ustawowy zawierania takich umów. Z jego większościowego udziału kapitałowego nie można więc wywodzić przesłanki nieważności umowy. Pomimo takich relacji kapitałowych w spółce,nie doszło do tożsamości wspólnika, pracownika i pracodawcy, a tym samym argumenty organu są nietrafne. Wnioskodawca wskazał, że jego większościowy udział kapitałowynie przesądza o braku podporządkowania pracowniczego w spółce. Skoro wszystkie uchwały zgromadzenia wspólników(...)Sp. z o.o. po 2009 r. były podejmowane jednomyślnie,to nie doszło do sytuacji, w której wnioskodawca wykorzystałby swoją pozycję w spółcei podjął decyzję sprzeczną z wolą tej spółki.
W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie odwołania i o zasądzenie od odwołującegona rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu wskazał, na te same przyczyny co w skarżonej decyzji.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny sprawy :
(...)sp. z o.o. wG.zajmuje się sprzedażą materiałów budowlanychi wykończeniowych. Jest to sklep średniej wielkości z materiałami budowlanymii wykończeniowymi. Od 2009 r. spółka zatrudnia 2 osoby. Jedną osobą na stanowisku sprzedawcy i drugą osoba na stanowisku kasjera.J. L.jest zatrudniona od 2006 r.na stanowisku pracownika administracji. Jest jedynym pracownikiem tego działu. Sprawy finansowe i kadrowe prowadzi biuro rachunkowe.
WnioskodawcaK. L.(ur. (...)) był zatrudniony u płatnika składek(...)sp. z o.o. wG.na podstawie umów o pracę z 7 lipca 2005 r. ( na czas określonydo 31 października 2005 r., na stanowisku Kierownika Transportu ) i z 2 listopada 2005 r.( na czas nieokreślony, na stanowisku Prezesa Zarządu ). W okresie od 2006 do 2009 r. wnioskodawca zajmował się sprzedażą materiałów budowlanych i wykończeniowych, sporządzał zamówienia, zajmował się kontaktem z klientami, z przedstawicielami handlowymi. Poprzedni właściciele nie zajmowali się tymi sprawami. Byli zatrudnieniw innych firmach na podstawie umowy o pracę. Całość prowadzenia spółki należałado wnioskodawcy i pozostałych pracowników. Wnioskodawca kierował również grupą pracowników.
W dniu 30 kwietnia 2009 r. wraz z małżonkąJ. L., odkupił udziały w spółce(...)i stał się wspólnikiem posiadającym 980 udziałów spółki, przy ogólnym stanie udziałów 1000. NatomiastJ. L.uzyskała 20 udziałów spółki. Wnioskodawcana podstawie umowy o pracę zawartej 1 stycznia 2010 r. został zatrudniony w spółce(...)na stanowisku Prezes Zarządu - kierownik hurtowni materiałów budowlanych, w pełnym wymiarze czasu pracy z wynagrodzeniem w wysokości minimalnego wynagrodzeniaza pracę.
Aktualnie wnioskodawca ma więcej obowiązków , ponieważ sprawuje nadzór nad całą spółką. Podejmuję też decyzje o zakupie towarów. Wcześniej takich decyzji nie podejmował samodzielnie tylko konsultował je z właścicielami.
Od stycznia 2010 r. wnioskodawca nie wykonywał pracy podporządkowanej bo to on decydował o rodzaju i zakresie wykonywanych prac. Wnioskodawca rozmawia z żoną o wszystkich sprawach dotyczących spółki , ale tak w praktyce to on ma głos decydujący.
dowód:
- akta osobowe w tym: umowa o pracę z 1 stycznia 2010 r.;

    - akta ubezpieczeniowe w tym: protokół Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników spółki pod firmą(...)z dnia 1 stycznia 2010 r. ( s.35-37 ), umowa sprzedaży udziałów ( s.41-51 );

- umowy o pracę z dnia 7 lipca 2005 r. i 2 listopada 2005 r. ( k.10 );
- przesłuchanie przedstawiciela płatnika składekJ. L., e-protokół z dnia 6 marca 2019 r. 00:04:47i nast. ( k.124v- 125v );
- przesłuchanie wnioskodawcy, e-protokół z dnia 5 czerwca 2019 r. 00:02:19 i nast. ( k.130-131 ).

Sąd zważył co następuje :
Odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 6 ust. 1 pkt 1, art. 8 ust. 1 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2019 r. poz. 300), obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemui rentowym podlegają, z zastrzeżeniemart. 8 i 9osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są miedzy innymi pracownikami, z wyłączeniem prokuratorów.Za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a. Osoby będące pracownikami podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu(art. 11 ust. 1 ustawy). Osoby podlegające obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemui rentowym podlegają obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu(artykuł 12 ustęp 1 ustawy). Każda osoba objęta obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi podlega zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych w terminie 7 dni od daty powstania obowiązku ubezpieczenia (art. 36 ust. 1, 2 i 4 ustawy systemowej).
Stosownie do art. 13 pkt. 1 ustawy systemowej obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają pracownicy - od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania tego stosunku.
Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca - do zatrudniania pracownikaza wynagrodzeniem (art. 22 § 1 k.p.).
W sprawie przedmiotem sporu było to czy zawarta w dniu 1 stycznia 2010 r. umowao pracę jest ważna i czy w związku z tym wnioskodawca powinien podlegać obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od 1 stycznia 2010 r.
Sąd uznał, że dla oceny ważności umowy z dnia 1 stycznia 2010 r. istotne znaczenia ma to, że w dniu 30 kwietnia 2009 r. wnioskodawca wraz z małżonkąJ. L.odkupili udziały w spółce. Na skutek powyższego wnioskodawca stał się współwłaścicielem 980/1000 udziałów. Zdaniem Sądu od tego momentu a co najmniej od 1 stycznia 2010 r. po stronie wnioskodawcy nie zostały spełnione przesłanki zart. 22 § 1 k.p.dotyczące znamioni przesłanek stosunku pracy. Wskazać należy, iż Sąd zasadniczo podzielił argumentację organu rentowego. W ocenie Sądu wnioskodawca powinien opłacać składki już nawetod 1 maja 2009 r. z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej.
Wnioskodawca będąc słuchany w sprawie zeznał, że sam podejmował decyzje dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej i w tym przedmiocie nie podlegał niczyjej kontroli .Zatem w sprawie – po stronie wnioskodawcy - brak było, od początku spornego okresu , wykonywania pracy podporządkowanej i pod kierownictwem. W przypadku wnioskodawcy nie występowało również pojęcie wynagrodzenia pracowniczego jako ekwiwalenty za wykonywana pracę . Sam wnioskodawca - będąc słuchany na powyższą okoliczność - używał pojęcia dochodu osiąganego z tytułu działalności gospodarczej .
Ponadto z relacji wnioskodawcy wynika, że – od początku spornego okresu jako osoba prowadząca działalność gospodarczą ponosi on ryzyko tej działalności gospodarczej.
Istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miał fakt , że wnioskodawca sam z zoną prowadzi działalność gospodarczą zajmując się wszelkimi jej aspektami od zamawiania i kompletowania towarów , do jego odbioru , ewidencjonowania , sprzedaży .Sam też zajmuje się sprawami związanymi z ogrzewaniem pomieszczenia i rozliczaniem dziennych utargów .
Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Sąd na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.oddalił odwołanie wnioskodawcy.
O kosztach zastępstwa procesowego Sąd orzekł na podstawieart. 98 k.p.c.w zw. z art. 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. ( Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 r. ze zm. ).