Sąd Apelacyjnyw Białymstoku
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 100/19
Data wyroku: 2019-06-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Janusz Sulima, Leszek Kulik, Alina Kamińska
Słowa kluczowe: Kara łączna
Podstawa prawna: art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., art. 297 § 1 k.k. w zb. z art. 270 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. oraz art. 270 § 1 k.k.

Sygn. akt II AKa 100/19

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 czerwca 2019 r.
Sąd Apelacyjny w Białymstoku w II Wydziale Karnym w składzie

Przewodniczący

SSA Leszek Kulik (spr.)

Sędziowie

SSA Alina Kamińska
SSA Janusz Sulima

Protokolant

Anna Kuklińska

przy udziale prokuratora Bartłomieja Żakowskiego
po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2019 r.
sprawyA. K.s.C.
oskarżonego zart. 286§1 kkw zw. zart. 294§1 kkw zb. zart. 270§1 kkw zw. zart. 11§2 kkw zw. zart. 12 kk,art. 297§1 kkw zb. zart. 270§1 kkw zw. zart. 11§2 kkorazart. 270§1 kk
z powodu apelacji prokuratora
od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie
z dnia 28 lutego 2019 r. sygn. akt II K 191/18

I
zmienia wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, że za podstawę wymiaru kary łącznej orzeczonej wobecA. K.wpkt. VIIIczęści dyspozytywnej, przyjmujeart. 85 § 1 k.k.,art. 86 § 1 k.k.iart. 91 § 2 k.k.;

II
w pozostałym zakresie wyrok w zaskarżonej części utrzymuje w mocy;

III
zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

UZASADNIENIE
A. K.został oskarżony o to, że:

I
w okresie od 9 września 2013 roku do 27 września 2013 roku wG.i wG., działając wspólnie i w porozumieniu zT. T.oraz w celu osiągnięcia korzyści polegającej na uzyskaniu w ramach prowadzonej działalności gospodarczej pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.4B/6 gm.G.kredytu obrotowego w rachunku bieżącym za pośrednictwem(...)Banku Spółdzielczego(...) Finanse S.A.Oddział wG., w celu użycia za autentyczneA. K.podrobił dokumenty w postaci wniosku kredytowego – procedura uproszczona, informacji wnioskodawcy z dnia 09.09.2013 r., wniosku o udzielenie przez(...)gwarancji spłaty kredytu w ramach portfelowej linii gwarancyjnej „de minimis”, formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc „de minimis” i oświadczenia wnioskodawcy ((...)) z dnia 19 września 2013 roku oraz pisma z dnia 23 września 2013 roku w zakresie braku zastawu rejestrowego na towarze poprzez nakreślenie ich treści oraz złożenie podpisów zaT. T., które następnie zostały przedłożone w celu użycia jako autentyczne przezT. T.wraz z innymi nierzetelnymi dokumentami i poświadczającymi nieprawdę w zakresie stanu rzeczowego i ilościowego towaru jako stanu magazynowego sklepu w postaci wydruku stanu magazynu z dnia 31 sierpnia 2013 roku stanowiącego załącznik nr 1 do umowy kredytu mających istotne znaczenie dla uzyskania wymienionego kredytu, a następnie na tej podstawie w dniu 27 września 2013 rokuT. T.zawarł umowę nr(...)z(...)Bankiem Spółdzielczym z siedzibą wS.o kredyt obrotowy w rachunku bieżącym, w następstwie czego uzyskali kredyt w wysokości 500.000 zł,

tj. o czyn zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.

II
w okresie od 08 września 2014 roku do 30 września 2014 roku wG.i wG., działając w krótkich odstępach czasu oraz wspólnie i w porozumieniu zT. T.a także z góry powziętym zamiarem i w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, po uprzednim wprowadzeniu w błąd pracowników(...)Banku Spółdzielczego(...) Finanse S.A.Oddział wG.co do autentyczności przedkładanych dokumentów oraz rzeczywistej kondycji finansowej i zobowiązań wobec banków prowadzonej przezT. T.działalności gospodarczej pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.(...)gm.G.w trakcie ubiegania się po odnowienie kredytu obrotowego w rachunku bieżącym w(...)Banku Spółdzielczym z siedzibą wS.udzielonego w dniu 27 września 2013 roku zgodnie z umową nr(...), w celu użycia za autentyczneA. K.podrobił dokumenty w postaci wniosku kredytowego – procedura uproszczona, informacji wnioskodawcy z dnia 08 września 2014 roku, oświadczenia wnioskodawcy (poręczyciela), oświadczenia poręczyciela, rachunku zysków i strat – bilans: aktywa i pasywa – stan na dzień 30 czerwca 2014 roku poprzez nakreślenie ich treści i złożenie podpisów zaT. T., które następnie zostały przedłożone w celu użycia jako autentyczne przezT. T.wraz z innymi nierzetelnymi i poświadczającymi nieprawdę dokumentami w postaci wydruku stanu magazynu z dnia 31 sierpnia 2014 roku, a następnie na tej podstawie w dniu 30 września 2014 rokuT. T.zawarł umowę nr(...)z(...)Bankiem Spółdzielczym z siedzibą wS.o kredyt obrotowy w rachunku bieżącym, w następstwie czego uzyskali kredyt w wysokości 500.000 zł, po czym nie wywiązali się z warunków umowy i nie dokonali jego spłaty, działając tym samym na szkodę wymienionego banku i doprowadzając do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w wysokości udzielonego kredytu,

tj. o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

III
w dniu 30 lipca 2014 r. wG., w związku z realizacją umowy o kredyt obrotowy w rachunku bieżącym nr(...)z dnia 27 września 2013 roku w(...)Banku Spółdzielczym z siedzibą wS.zawartej zT. T.prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.(...)gm.G., w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci „Umowy zastawu rejestrowego nr(...)na zbiorze rzeczy ruchomych lub praw stanowiących całość gospodarczą” poprzez złożenie na nim podpisów zaT. T.w miejscu podpisu zastawcy,

tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.

IV
w bliżej nieustalonej dacie do dnia 31 grudnia 2014 roku oraz w nieustalonym miejscu, działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci „Rachunku zysku i strat – Bilans: aktywa i pasywa – stan na 31 grudnia 2014” podmiotu gospodarczego pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.(...)gm.G.poprzez złożenie na nim podpisów zaT. T.jako prowadzącego wskazany podmiot gospodarczy, który to dokument następnie złożył jako autentyczny w(...)(...). Oddział wG.,

tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

V
w bliżej nieustalonej dacie do dnia 31 grudnia 2015 roku oraz w nieustalonym miejscu, działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci „Rachunku zysku i strat – Bilans: aktywa i pasywa – stan na 31 grudnia 2015” podmiotu gospodarczego pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.(...)gm.G.poprzez złożenie na nim podpisów zaT. T.jako prowadzącego wskazany podmiot gospodarczy, który to następnie dokument następnie złożył jako autentyczny w(...)(...). Oddział wG.,

tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

VI
w bliżej nieustalonej dacie do dnia 23 grudnia 2014 roku wP.gm.G.orazG., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w związku z realizacją umowy o kredyt obrotowy w rachunku bieżącym nr(...)z dnia 30 września 2014 roku w(...)Banku Spółdzielczym z siedzibą wS.zawartej zT. T.prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.
(...)gm.G., w celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci „Podania o restrukturyzację umowy o przyznanie kredytu w rachunku bieżącym” datowanego jako „P.dnia 23 grudnia 2014 roku” poprzez złożenie na nim podpisu zaT. T.jako wnioskodawcy, który to dokument następnie złożył jako autentyczny w(...)(...). Oddział wG.,

tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

VII
w bliżej nieustalonej dacie do dnia 20 sierpnia 2015 roku wP.gm.G.orazG., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w związku z realizacją umowy o kredyt obrotowy w rachunku bieżącym nr(...)z dnia 30 września 2014 roku w(...)Banku Spółdzielczym z siedzibą wS.zawartej zT. T.prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.(...)gm.G., celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci „Podania o restrukturyzację umowy o przyznanie kredytu w rachunku bieżącym i wycofanie wypowiedzenia umowy” datowanego jako „P.dnia 14 sierpnia 2015 roku” poprzez złożenie na nim podpisu zaT. T.jako wnioskodawcy, który to dokument następnie złożył jako autentyczny w(...)Banku Spółdzielczego(...) Finanse S.A.Oddział wG.,

tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

VIII
w bliżej nieustalonej dacie do dnia 31 maja 2016 roku wP.gm.G.orazG., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w związku z realizacją umowy o kredyt obrotowy w rachunku bieżącym nr(...)z dn. 30 września 2014 roku w(...)Banku Spółdzielczym z siedzibą wS.zawartej zT. T.prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą(...)T. T.z siedzibą wP.(...)gm.G., celu użycia za autentyczny podrobił dokument w postaci „Odpowiedzi na zawiadomienie wystawcy i awalisty weksla in blanco o wypełnieniu weksla oraz przedstawienie weksla do zapłaty” datowanego jako „P.dnia 24 maja 2016 roku” poprzez złożenie na nim podpisu zaB. T.jako poręczyciela kredytu, który to dokument następnie złożył jako autentyczny w(...)Banku Spółdzielczego(...) Finanse S.A.Oddział wG.,

tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
Wyrokiem z dnia 28 lutego 2019 roku w sprawie o sygn. akt II K(...)Sąd Okręgowy w Olsztynie:
(…)

V
oskarżonegoA. K.uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu przestępstwa opisanego wpunkcie I, którym wyczerpał dyspozycjęart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i cytowane przepisy przyjął za podstawę skazania, zaś opierając wymiar kary na treściart. 297 § 1 k.k., w zw. zart. 11 § 3 k.k.wymierzył mu karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności;

VI
oskarżonegoA. K.uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu przestępstwa opisanego wpunkcie II, którym wyczerpał dyspozycjęart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i w zw. zart. 12 k.k., i cytowane przepisy przyjął za podstawę skazania, zaś opierając wymiar kary na treściart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.wymierzył mu karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;

VII
oskarżonegoA. K.uznał za winnego popełnienia czynów opisanych wpunktach III, IV, V, VI, VII, VIIIustalając, iż stanowią one ciąg przestępstw przewidziany wart. 91 § 1 k.k.i za to przyjmując za podstawę skazania oraz wymiaru karyart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 91 § 1 k.k.wymierzył oskarżonemu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności;

VIII
na podstawieart. 85 § 1 k.k.i86 § 1 k.k.połączył jednostkowe kary pozbawienia wolności i wymierzył oskarżonemuA. K.karę łączną 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;

IX
na podstawieart. 46 § 1 k.k.zobowiązał oskarżonego do naprawienia szkody poprzez zapłacenie solidarnie zT. T.kwoty 500 000 (pięćset tysięcy) złotych na rzecz(...)Banku Spółdzielczego z siedzibą wS.;

X
na podstawieart. 230 § 2 k.p.k.nakazał zwrócić(...)Bankowi Spółdzielczemu z siedzibą wS.oryginały dokumentów zawartych w aktach sprawy, wymienione na kartach 1635 do(...), zaś nakazał pozostawić w aktach sprawy pozostałe dowody w postaci dokumentów i materiałów porównawczych służących do wydania ekspertyz;

XI
zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.W. R.kwotę 600 (sześćset) zł plus należny podatek VAT za wykonywanie obrony z urzędu oskarżonegoA. K.;

XII
na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych.

Prokurator zaskarżył powyższy wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze na niekorzyść oskarżonegoA. K., zarzucając mu obrazę przepisu prawa materialnego, a mianowicieart. 91 § 2 k.k.poprzez pominięcie zastosowania tego przepisu jako podstawy prawnej orzeczonej wobec oskarżonegoA. K.w pkt. VIII zaskarżonego wyroku kary łącznej 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, w sytuacji orzeczenia kary pozbawienia wolności za czyny zarzucane mu w pkt. I i pkt. II oraz za czyny z pkt. III – VIII aktu oskarżenia, jako ciągu przestępstw zart. 270 § 1 k.k.
Wskazując na powyższe prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie pkt. VIII, poprzez uzupełnienieart. 91 § 2 k.k.jako podstawy prawnej orzeczonej wobec oskarżonegoA. K.kary łącznej 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. 

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja prokuratora zasługuje na uwzględnienie.
Należy zgodzić się z podniesionym przez skarżącego zarzutem naruszenia prawa materialnego, tj.art. 91 § 2 k.k.poprzez pominięcie powołanego przepisu w podstawie prawnej kary łącznej orzeczonej wobec oskarżonegoA. K..
Zgodnie z powołanym przepisem, jeżeli sprawca w warunkach określonych wart. 85 k.k.popełnia dwa lub więcej ciągów przestępstw określonych w§ 1lub ciąg przestępstw oraz inne przestępstwo, sąd orzeka karę łączną, stosując odpowiednio przepisy tego rozdziału. Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy uznał oskarżonego winnym przestępstwa zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k., przestępstwa zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i w zw. zart. 12 k.k., a także ciągu przestępstw zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 91 § 1 k.k.Za wyżej wymienione przestępstwa jednostkowe i ciąg przestępstw orzeczono kary pozbawienia wolności, przez co konieczne stało się orzeczenie kary łącznej stosownie doart. 91 § 2 k.k.Powołanie w podstawie wymiaru kary łącznej – jak uczynił to Sąd I instancji – wyłącznieart. 85 § 1 k.k.i86 § 1 k.k., należy uznać za błędne. Przepisy te stanowią bowiem podstawę orzeczenia kary łącznej jedynie w wypadku zbiegających się przestępstw jednostkowych, zaś w przedmiotowej sprawie w zbiegu pozostają nie tylko dwa takie przestępstwa, ale też ciąg przestępstw zart. 91 § 1 k.k.Art. 91 § 2 k.k.stwarza możliwość orzeczenia kary łącznej w wypadku ciągu przestępstw oraz przestępstwa jednostkowego, a także określa zasady jej wymiaru poprzez odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisówRozdziału IX Kodeksu karnego, a zatem uzasadnione jest powołanie go w podstawie prawnej rozstrzygnięcia o karze łącznej, jak wnioskował o to skarżący.
Należy podkreślić, że powyższe stanowisko znajduje uzasadnienie w orzecznictwie sądowym. W wyroku z dnia 12 lipca 2018 roku w sprawie o sygn. akt II AKa(...)(LEX nr 2601466) Sąd Apelacyjny w Szczecinie wskazał, że w obecnym stanie prawnym w przypadku łączenia kar pozbawienia wolności orzeczonych za dwa lub więcej ciągów przestępstw, albo za ciąg przestępstw oraz inne przestępstwa, podstawą prawną wymiaru kary łącznej powinny być przepisyart. 91 § 2 k.k.,art. 86 § 1 k.k., a takżeart. 85 § 1 i 2 k.k.
Biorąc powyższe pod uwagę na podstawieart. 437 § 2 k.p.k.Sąd Apelacyjny orzekł o zmianie zaskarżonego orzeczenia.
Na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.w zw. zart. 634 k.p.k.Sąd Apelacyjny zwolnił oskarżonegoA. K.od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, biorąc pod uwagę, że odbywa długoletnią karę pozbawienia wolności i nie posiada żadnego majątku.
LK/mz