Sąd Apelacyjny w Krakowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I AGa 405/18
Data wyroku: 2019-04-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Wojciech Żukowski, Sławomir Jamróg, Jerzy Bess
Słowa kluczowe: Nierozpoznanie istoty sprawy
Podstawa prawna: art. 386 § 4 kpc

Sygn. akt I AGa 405/18

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 kwietnia 2019 r.
Sąd Apelacyjny w Krakowie – I Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Jerzy Bess

Sędziowie:

SSA Sławomir Jamróg (spr.)
SSO del. Wojciech Żukowski

Protokolant:

st. sekr. sądowy Paulina Klaja

po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2019 r. w Krakowie na rozprawie
sprawy z powództwa Zarządcy Sądowego Spółki(...)sp. z o.o.
w upadłości układowej wK.
przeciwko(...) sp. z o.o.wK.
o zapłatę
na skutek apelacji strony powodowej
od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie
z dnia 27 kwietnia 2018 r. sygn. akt IX GC 561/15
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w Krakowie do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego.
SSA Sławomir Jamróg   SSA Jerzy Bess   SSO Wojciech Żukowski
Sygn. akt I AGa 405/18

UZASADNIENIE
Zarządca Sądowy(...)sp. z o.o. w upadłości układowej (działająca wcześniej pod nazwą(...)domagał się zasądzenia od(...) sp. z o.o.zasądzenia kwoty 547 233,02 zł wypłaconej tytułem wynagrodzenia zausługi (...)dla Skarbu Państwa wykonane w okresie od 6 marca 2014 roku do 5 czerwca 2014 roku. W ocenie powoda świadczenie było w świetleart. 87 prawa upadłościowego i naprawczegonienależne.
Strona pozwana wnosiła o oddalenie powództwa.
Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2018 roku o sygn. IX GC 561/15  Sąd Okręgowy w Krakowie IX Wydział Gospodarczy oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej koszty procesu w kwocie 7.217 zł.
Sąd Okręgowy wskazał, że zakres istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wyznaczały przepisyart. 410 i 405 kc, a dla stwierdzenia legitymacji czynnej należało ustalić składniki mieniaprzedsiębiorstwa (...)(wcześniej(...)) w znaczeniuart. 44 i 551kc.Wskazano, że zamówienia publiczne przebiegają według procedury regulowanej normami o charakterze publicznoprawnym zawartymi wustawie prawo zamówień publicznych, czyli przepisami które bez szczególnej delegacji ustawowej nie mogą stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Sąd I instancji ustalił, że w dniu 10 stycznia 2011 roku(...)sp. z o.o. i nieuczestnicząca w sporzesp. z o.o. (...)sporządziły dokument nazwany umową konsorcjum. Celem porozumienia było złożenie przez obydwa podmioty wspólnej oferty do przetargu ogłoszonego przez Ministerstwo Finansów na ,,Świadczenie usługi serwisu pogwarancyjnego oraz wsparcia technicznego dla serwerów użytkowanych przez Ministerstwo Finansów”. Wykonanie tego zadania wymagało zaangażowania przedsiębiorstw związanych z(...), dlatego spółki nie planowały realizacji kontraktu własnymi siłami. Na wypadek wygrania przetargu wymienione spółki ustaliły, że sprawami realizacji kontraktu miało zajmować się(...)jako członek konsorcjum, aspółka (...)miała wystawiać faktury na swoją rzecz na sumy wyższe od podanych w fakturachspółki (...). Ponadto doprzedsiębiorstwa (...)należało wnioskowanie o udzielenie zapłat i ich przyjmowanie od Skarbu Państwa (dokonywanie rozliczeń finansowych). Nadwyżkę wynikającą z różnic w wysokości faktur strony nazwały zyskiem wypracowanym na kontrakcie, który miał być rozdzielony pomiędzy spółki w proporcjach 2/3 dla lidera konsorcjum(...), 1/3 dla członka.
Sąd I instancji zważył, że z oświadczeniami takiej treści normy prawa cywilnego nie wiążą jednak skutku, a wymienione postanowienia nie doprowadziły do zawarcia umowy spółki cywilnej (art. 860 i nast.). Zważono, że rzeczywistym celem lidera i członka konsorcjum było osiąganie zysku tylko z tytułu wygrania przetargu, co nie będąc prawnie chronionym interesem oznacza bezwzględną nieważność umowy konsorcjum. Opisany stan nie stanowił jednak przeszkody w zawarciu przez Ministerstwo Finansów z obydwiema spółkami umowy o świadczenie usług serwisowych, gdyż istnienie ważnego stosunku prawnego pomiędzy osobami, które przyjęły wspólnie zlecenie nie jest przesłanką konieczną do powstania solidarnego zobowiązania (odpowiednio stosowanyart. 745 oraz art. 366 i nast. Kc). Sąd Okręgowy wskazał, że w takiej sytuacji ewentualne roszczenia regresowe w rozumieniuart. 376 par. 1 kcmogą znaleźć podstawę w treściart. 405 kc.Mocą pisemnej umowy z dnia 6 czerwca 2011 roku zawartej z Ministerstwem Finansówspółki (...)zobowiązały się zapewnić funkcjonowanie w sposób nieprzerwany i bezawaryjny systemu informatycznego składającego się z urządzeń produkcji(...)co przesądzało o ciągłym charakterze świadczenia, a zapłata wynagrodzenia miała być realizowana z dołu po upływie trzech miesięcy od daty faktury wystawionej na podstawie zatwierdzonego przez zamawiającego raportu z 3 miesięcznego świadczenia usługi za okres, którego dotyczyła faktura. W związku z planowanym udziałem w przetargu(...)nawiązała kontakt ze stroną pozwaną, która określała swoją rolę w obrocie gospodarczym nieostrym pojęciem dystrybutorafirmy (...). Sąd Okręgowy wskazał, że uzgodnienia w tej sprawie strony sformułowały w dokumencie nazwanym umową(...)o świadczenieusług (...)zamówienie na pakietusług (...)dla Partnera Handlowego(...). Wskazano, że pojęcia użyte w umowie uniemożliwiły ustalenie świadczeń stron, za którespółka (...)zobowiązała się wypłacać wynagrodzenie na podstawie faktur wystawianych przez(...)Ustalono, że pozwana spółka występowała w stosunku doprzedsiębiorstwa (...)jako pośrednikfirmy (...), która miała faktycznie świadczyć usługi serwisowe w Ministerstwie Finansów. Sąd Okręgowy podniósł, iż nie wyjaśnił w toku postępowania dowodowego relacji pomiędzy(...)a(...)w zakresie spełniania zapłat, podobnie jak okoliczności spełniania zapłat przez Ministerstwo Finansów. Sąd I instancji domniemywał, że Skarb Państwa płacił należności za trzymiesięczne okresy świadczenia usług, albo z zamiarem przysporzenia wyłącznie na rzeczspółki (...), albo do niepodzielnej rękiT.ispółki (...)jako wierzycieli solidarnych. Od 16 lipca 2014 roku - na podstawie umowy rachunku zastrzeżonego - środki z Ministerstwa Finansów były przekazywane na wspólny rachunek strony pozwanej,(...)sp. z oo w upadłości układowej oraz(...) sp. z o.o.Strony poczyniły z Bankiem uzgodnienia dotyczące przekazywania środków pochodzących ze Skarbu Państwa na konta każdego z tych podmiotów - w wysokości wynikającej z rozliczeń rachunkowych przeprowadzonych na podstawie wystawianych przez te spółki faktur. Sąd I instancji zważył, że decyzje współposiadaczy rachunku w stosunkach wewnętrznych pomiędzy nimi nie wywoływały skutków cywilnoprawnych. Strona powodowa twierdząc, że wypłaciła stronie pozwanej sumę 547 233 zł zausługi (...)w rzeczywistości nie spełniła tego świadczenia, gdyż nie była ani właścicielem, ani nawet posiadaczem środków pieniężnych. Środki te należały bądź do(...)bądź wchodziły w skład wspólnego mienia(...)i(...)powstałego ze świadczenia przez Ministerstwo Finansów do niepodzielnej ręki. Z powyższego wynika, żespółka (...)nie spełniła świadczenia na rzecz strony pozwanej, co skutkuje oddaleniem powództwa. Jako podstawę orzeczenia o kosztach Sąd Okręgowy powołałart. 98 kpc.
Powyższy wyrok zaskarżył w całości powód, wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie powództwa i zasądzenie kosztów postępowania, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzucił nierozpoznanie przez Sąd I instancji istoty sprawy poprzez uchylenie się od zbadania podstawy materialno prawnej powództwa, jak i skierowanych do niego zarzutów merytorycznych zawartych w odpowiedzi na pozew. Zarzucono także naruszenie prawa procesowego, mające wpływ na treść orzeczenia –art. 210 § 3 kpc,art. 227 kpc,art. 233 § 1 kpcpoprzez niepoczynienie ustaleń faktycznych, pominięcie dowodów wskazujących na podstawę faktyczną roszczenia przy jednoczesnym dowolnym przyjęciu, że świadczenie powoda na rzecz pozwanej nie nastąpiło,art. 328 § 2 kpcpoprzez wadliwe uzasadnienie wyroku w zakresie podstawy faktycznej i prawnej polegające na niewskazaniu faktów udowodnionych, dowodów, na których Sąd I instancji się oparł i uznał za udowodnione, niewskazaniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Skarżący zarzucił także naruszenie prawa materialnego –art. 353(
    1)kcw zw. zart. 58 kcpoprzez błędne ich zastosowanie i przyjęcie, że umowa konsorcjum zawarta przez powoda z(...)dotyczy niechronionych prawnie interesów, zawiera uzgodnienia sprzeczne z naturą stosunku cywilnoprawnego i jest nieważna oraz poprzez błędne przyjęcie, że umowa rachunku zastrzeżonego w zakresie dyspozycji stron nie wywołuje skutków cywilnoprawnych.
Strona pozwana wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego. Pozwana wskazała, iż skarżący podnosząc zarzuty naruszenia prawa procesowego nie wykazał ich wpływu na zaskarżone orzeczenie. Relacje pomiędzy powódką i(...)a Ministerstwem Sprawiedliwości oraz relacje pomiędzy pozwaną a(...)nie determinują roszczeń będących przedmiotem postępowania i nie mają znaczenia dla oceny zasadności powództwa. Wskazano, iż Sąd I instancji przeprowadził wszystkie wnioskowane w sprawie dowody, a środki przekazane pozwanej pochodziły z majątku(...)gdyż zawarcie umowy konsorcjum nie powoduje powstanie wspólności masy majątkowej. Ewentualne rozliczenia powinny być dokonywanie pomiędzy(...)a powodem, a spełnienie świadczenia przez poręczyciela powoda nie znajduje ograniczenia w przepisachprawa upadłościowego, gdyż dług poręczającego ma samoistny charakter. Z ostrożności procesowej pozwana wskazała, iż zapłata odpowiadała zasadom współżycia społecznego.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelację powoda należało uznać za uzasadnioną.
Strona powodowa dochodząc w niniejszej sprawie od pozwanej spółki zapłaty jako podstawę faktyczną roszczenia wskazywała wypłatę na rzecz pozwanej z masy upadłości kwoty 547.233,02 zł , pomimo zakazu ustanowionego w art. 87 ustawy z dnia 9 kwietnia 2003 roku Prawo upadłościowe i naprawcze. Zgodnie z powołanym przepisem od dnia ogłoszenia upadłości z możliwością zawarcia układu do dnia uprawomocnienia się postanowienia o zatwierdzeniu układu albo o umorzeniu postępowania, upadły albo zarządca nie mogą spełniać świadczeń wynikających z wierzytelności, które z mocy prawa objęte są układem. Określenie wierzytelności objętych układem zawieraart. 272 Prawa upadłościowego i naprawczegostanowiący, że układ obejmuje wierzytelności powstałe przed dniem ogłoszenia upadłości (ust. 1), a także wierzytelności zależne od warunku, jeżeli warunek ziścił się w czasie wykonywania układu (ust. 2). Spłata długu po ogłoszeniu upadłości pociąga za sobą nieważność czynności na podstawieart. 58 § 1 kc, a świadczenie staje nienależne z racji następczego odpadnięcia podstawy prawnej przysporzenia po stronie wierzyciela. Tym samym istota sprawy była ocena czy transfer kwoty 547.233,02 zł stanowił sposób pokrycia wierzytelności, która powinna być objęta układem oraz czy uregulowanie należności z faktury VAT z dnia 27 czerwca 2016 roku (k. 76) nastąpiło ze środków, które powinny wejść do masy upadłości. Ta kwestia , mimo przywołania przez Sąd Okręgowy przepisówart. 405 i 410 k.c.nie została ani wyjaśniona ani rozstrzygnięta. Sąd I instancji nie poczynił w tym zakresie żadnych kategorycznych ustaleń, jak i nie dokonał odpowiedniej subsumcji prawnej. Rozstrzygnięcie sprawy w świetle wskazanych przesłanek materialnoprawnych roszczenia wymagało ustalenia między innymi wzajemnych relacji pomiędzyspółką (...), pozwaną orazspółką (...)oraz kategorycznego ustalenia w skład czyjego majątku wchodziły środki pieniężne będące przedmiotem świadczenia. Sąd I instancji nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia w żaden sposób do powołanych w pozwie przepisówustawy Prawo upadłościowe i naprawcze.
Sąd I instancji, nie argumentując bliżej swojego stanowiska przyjął natomiast, iż umowa konsorcjum zawarta pomiędzy(...)i(...)w dniu 10 stycznia 2011 roku jest bezwzględnie nieważna. Wskazano, iż zawarta umowa nie stanowiła umowy spółki cywilnej, a zatem nie powstała wspólność majątkowa, nadto cel umowy polegający na osiąganiu zysku z wygranego przetargu nie podlega ochronie prawnej. Sąd Apelacyjny analizując powyższe stwierdzenia nie jest w stanie wyinterpretować jakie okoliczności było rzeczywistą podstawą uznania umowy za bezwzględnie nieważną. Tzw. umowy wspólnego przedsięwzięcia obejmują różne formy kooperacji gospodarczej. Konsorcjum w praktyce obrotu zawiązywane jest dla osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego, a co za tym idzie – osiągnięcia zysku. Ta okoliczność nie przesądza nieważności umowy konsorcjum. Podmioty zawierające konsorcjum z uwagi na swobodę kontraktową nie są związane jednolitą formą organizacyjno-prawną. Konsorcjum co do zasady nie stanowi odrębnego podmiotu cywiloprawnego, jednakże zasada swobody umów nie zakazuje oparcia stosunków cywilnych pomiędzy osobami posiadającymi zdolność prawną na przepisach o zobowiązaniach. Zróżnicowanie stanów faktycznych uniemożliwia jednolitą kwalifikację i ocena powinna zostać dokonana każdorazowo
    in casu. Nie można więc wykluczyć, iż konsorcjum może zostać oparte na umowie spółki cywilnej, gdy w danym wypadku zostaną spełnione jej przedmiotowe istotne elementy – przedsiębiorstwo, majątek wspólny, więzi organizacyjne i majątkowe wspólników, ale nie jest to jedyna forma zawiązania konsorcjum. Konkludując, niespełnienie istotnych przedmiotowo elementów spółki cywilnej nie decyduje automatycznie o nieważności umowy konsorcjum, a oznacza wyłącznie, że nie powstała wymieniona spółka (
    wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2015 roku o sygn. I CSK 353/14).

Spółkom (...)i(...)podczas zawierania umowy konsorcjum przyświecał cel wspólnego przystąpienia do przetargu, a fakt, że obie spółki zamierzały osiągać zyski z tego przedsięwzięcia nie oznacza sprzeczności czynności z prawem, nawet jeżeli konsorcjanci nie posiadali odpowiedniego zaplecza i zamierzali posługiwać się podwykonawcami. Sąd Okręgowy zbyt pochopnie przyjął, nie rozważając wszystkich aspektów sprawy, iż umowa konsorcjum jest nieważna, a co za tym idzie nie przeanalizował stosunków łączących podmioty będące stronami umowy w kontekście uregulowań zawartej umowy. Do pozwu dołączona została przedmiotowa umowa oraz aneksy, które w swej treści odnoszą się między innymi do tzw. odkupywania usług przez(...)odspółki (...)(aktualnie(...)),a także do podziału zysku. Sąd I instancji badając podstawę roszczenia pominął zupełnie treść umowy konsorcjum jak i umowy o świadczenie usług serwisowych. Należy ponadto zauważyć , że nawet nieważność umowy konsorcjum nie uchyla możliwości przyjęcia, że środki wypłacone przez zamawiającego powinny wejść do majątku upadłego, jako strony umowy z dnia 4 kwietnia 2011r. (k51, k55). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy powinien dokonać wnikliwej analizy przedmiotowej umowy, w szczególności w zakresie przypadających na rzecz konsorcjantów świadczeń od zamawiającego.
Zauważyć też należy, że Sąd I instancji rozstrzygając sprawę pominął treść umowy z dnia 1 kwietnia 2011 roku zawartej pomiędzy pozwaną aspółką (...), wskazując w uzasadnieniu, iż z uwagi na użycie wielu specjalistycznych formuł niemożliwym było ustalenie zakresu świadczeń pozwanej, a strony nie wyraziły zgody na przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Sąd Okręgowy ustalił wyłącznie na podstawie oświadczeń stron, że pozwana była w stosunku dospółki (...)pośrednikiemfirmy (...). Charakter tego pośrednictwa nie został jednak wyjaśniony. Nie została zaś wskazana przez Sad Okręgowy żadna kwestia wymagająca wiadomości specjalnych. Powołana umowa stanowiła w ocenie Sądu Apelacyjnego istotny dowód z punktu widzenia oceny istnienia wierzytelności układowej i podstaw spełnienia świadczenia na rzecz pozwanej. Sąd II instancji nie przesądza, iż powyższe uregulowanie świadczy automatycznie o spełnieniu świadczenia z masy upadłości, jednakże ustalenia w tym przedmiocie powinny uwzględniać treść wymienionej umowy o świadczenie pakietuusług (...). To właśnie ustalenie stosunków pomiędzyspółką (...)a pozwaną w istotnym stopniu przyczyniłoby się do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Sąd I instancji powinien był dokonać, stosownie do treściart. 65 kc, wykładni przedmiotowej umowy w kontekście przesłanek żądania pozwu i przy uwzględnieniu, że nie każde sformułowanie specjalistyczne wymaga wyjaśnienia w kontekście podstaw żądania pozwu. Sąd Okręgowy odstępując od analizy istotnych, podstawowych postanowień odstąpił od zbadania podstawy faktycznej żądania.
Sąd Apelacyjny ponadto nie może odnieść się w jakikolwiek sposób do zarzutu naruszeniaart. 233 § 1 kpc, albowiem Sąd I instancji w ogóle nie dokonał ustaleń co do treści umowy o świadczenie usług pomiędzyspółką (...)a pozwaną.
Sąd Okręgowy nie dokonał więc żadnych ustaleń i rozważań w zakresie zarówno stosunków łączących pozwaną,(...)i pozwaną oraz w zakresie okoliczności dotyczących spełniania zapłat przez Ministerstwo Finansów.
Także Sąd Okręgowy nie poczynił żadnych ustaleń co do przepływu środków pieniężnych pomiędzy członkami konsorcjum a pozwaną i nie dokonał żadnej oceny czy środki przelane na rzecz pozwanej pochodziły z masy upadłości. Sąd I instancji, pomimo przedstawienia przez strony obszernego materiału dowodowego oddalił powództwo mimo, że istotne okoliczności objęte podstawą faktyczną nie zostały wyjaśnione .
Nie sposób pominąć, iż Sąd I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie na alternatywnym ustaleniu, że Ministerstwo Finansów płaciło należności albo na rzeczspółki (...), albo na rzecz(...)i(...)do niepodzielnej ręki z uwagi na solidarność zobowiązania. Jak już wskazywano powyżej rozstrzygnięcie sprawy wymagało przede wszystkim ustalenia z jakiego majątku dokonano zapłaty na rzecz pozwanej za świadczone usługi w okresie od 6 marca do 14 czerwca 2014 roku. Przyjęcie możliwości istnienia środków, które powinny wejść do masy zaprzecza podstawom do oddalenia roszczenia. Tu można zwrócić uwagę na niekonsekwencję Sądu Okręgowego, który wpierw zważył, że umowa konsorcjum zawarta pomiędzyspółką (...)a(...)jest nieważna, a co za tym idzie nie kreuje ona spółki cywilnej i majątku wspólnego, następnie przyjmując, iż wynagrodzenie mogło zostać wypłacone solidarnie do niepodzielnej ręki. Przypomnieć należy, iż świadczenie do niepodzielnej ręki znajduje zastosowanie, gdy po stronie wierzycieli zachodzi wielość podmiotów, których łączy reżim wspólności łącznej (bezudziałowej). W przypadku innej wspólności praw (ułamkowej) świadczenie dłużnika ma charakter podzielny, szczególnie jeżeli świadczenie ma charakter pieniężny. Sąd I instancji pominął zupełnie kwestię rozliczeń, w tym kwestię rozliczeń na rachunku zastrzeżonym, przyjmując, iż ma charakter wewnętrznego konta ewidencyjnego, do którego nie mają zastosowania przepisy o rachunku bankowym w rozumieniuPrawa bankowegoiKodeksu Cywilnego, a zatem nie wywiera skutku cywilnoprawnego. Wskazać jednak należy, iż to właśnie uregulowania zawarte w umowie rachunku zastrzeżonego mogły stanowić ważną wskazówkę dotyczącą rozliczeń pomiędzy pozwaną,spółką (...)(...)orazspółką (...). Sąd I instancji zupełnie pominął dowód z zeznań świadka przesłuchanego w drodze pomocy prawnej –M. A.– która zeznała, iż na początku kłopotów z płatnościami faktur prezes spółki(...)stwierdził, iż on dokona pierwszej transzy płatności. Sąd I instancji powinien był odnieść się do powyższych twierdzeń, albowiem mogły one mieć wpływ na ustalenie z jakiej masy majątkowej pochodziły środki na zapłatę należności, będących przedmiotem postępowania. Sąd pierwszej instancji powinien dokonać także oceny umowy dotyczącej prowadzenia rachunku powierniczego w kontekście zakazu spełniania świadczeń z wierzytelności objętych układem (art. 87). Winien przy tym odnieść się także do podnoszonego przez stronę pozwaną zarzutu, iż tospółka (...)spełniła świadczenie działając w charakterze poręczyciela, którego zobowiązanie pozostawało w oderwaniu od zobowiązaniaspółki (...)i masy upadłości.
Prawidłowe orzeczenie w przedmiocie nienależnego świadczenia będącego przedmiotem niniejszego postępowania może nastąpić dopiero po ustaleniu treści umów łączących poszczególne podmioty, wynikających z nich uprawnień i obowiązków w przedmiocie rozliczeń finansowych, a także dokonania kategorycznych ustaleń w przedmiocie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia. Rozważenia także wymaga czy żądana kwota stanowiła sposób zapłaty za usługi świadczone przez pozwaną i czy było to spełnianie świadczeń z wierzytelności objętych układem.
Dokonanie własnych ustaleń w zastępstwie Sądu I instancji i dokonanie samodzielnej oceny przesłanek roszczenia przez Sąd drugiej instancji naruszałoby konstytucyjną zasadę dwuinstancyjnego postępowania.
Istnieje więc podstawa do uchylenia wyroku. Niezbadanie przez Sąd I instancji materialnej podstawy roszczenia, bądź nieodniesienie się w wydanym rozstrzygnięciu do przedmiotu sporu stanowi podstawę uchybienia w postaci nierozpoznania istoty sprawy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia13 października 2010 roku sygn. I CSK 707/09 i postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 2015 roku sygn. I CZ 60/15 i z dnia 26 marca 2015 roku o sygn. V CZ 1/15). Odmowa zbadania materialnoprawnej podstawy żądania lub merytorycznych zarzutów pozwanego, przy błędnym przyjęciu istnienia formalnej lub materialnej przesłanki unicestwiającej roszczenie, stanowi klasyczny przykład nierozpoznania istoty sprawy przez Sąd orzekający. Samo wskazanie podstawy materialnej roszczenia, bez jej zbadania i odniesienia się do okoliczności konkretnej sprawy, nie jest wystarczające i może prowadzić do uznania, iż Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2014 roku o sygn. IV CZ 49/14).
Taka sytuacja wystąpiła w tym przypadku.
Wobec powyższego, Sąd Apelacyjny na podstawieart. 386 § 4 kpcuchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Krakowie.
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeknie Sąd Okręgowy na podstawieart. 108 § 2 kpc.
SSA Sławomir Jamróg   SSA Jerzy Bess   SSO Wojciech Żukowski