Sąd Okręgowy w Białymstoku
VIII Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VIII Ka 780/19
Data wyroku: 2019-12-31 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko mieniu
Podstawa prawna: art. 286§1 kk

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VIII Ka 780/19

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

II K 164/19 Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.–błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana

1Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.1.1.

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2.1.

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

1STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

3.1.

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że oskarżonaA. W.dokonując transakcji szczegółowo wskazanych w zaskarżonym wyroku z(...) sp. z o.o.wprowadziła owego kontrahenta w błąd co do zamiaru i możliwości zapłaty za zamówiony towar.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

W pierwszej kolejności podkreślić należy, że postępowanie karne toczyło się wobecA. W., a nie wobecspółki (...). W tej sytuacji Sąd prawidłowo poczynił ustalenia w zakresie kontaktów oskarżonej z pokrzywdzonąspółką (...), które obejmowały nie tylko jej firmę, ale dotyczyły też współpracy z firmą jej męża. Nie było też potrzeby precyzyjnego oddzielenia tych dwu działalności, bowiem z wyjaśnień oskarżonej wynika, że podejmowane przez nią działania nierozerwalnie dotyczyły obu firm. Istota sprawy sprowadzała się bowiem do oceny, czy w momencie zawierania pięciu wymienionych w akcie oskarżenia transakcji miała ona zamiar i możliwość zapłaty za zamówiony towar. Sąd Rejonowy poczynił w tym zakresie prawidłowe ustalenia.
Oskarżona zawarła z pokrzywdzoną pięć transakcji. Wywiązała się w niewielkiej części tylko z jednej. Z jej wyjaśnień wynika, że było to podyktowane licznymi problemami finansowymi i wysokim zadłużeniem. Bez znaczenia pozostaje fakt, że zadłużenie dotyczyły firmy zarejestrowanej na jej męża. To oskarżona reprezentował go w kontaktach zespółką (...), o ostatecznie kondycja finansowa obu firm i obojga małżonków stanowiła wypadkową działań oskarżonej. Pokrzywdzona spółka nie miała pełnego obrazu problemów finansowych z którymi zmagała się oskarżona. Z uwagi na zadłużeniefirmy (...), dalsza współpraca z oskarżoną mogła być realizowana jedynie na rzecz firmy należącej do niej. Zarówno z zeznańM. M.- Prezesa spółki(...)oraz wyjaśnień oskarżonej nie wynika, aby znał on na tyle dobrze sytuację oskarżonej (a nie tylko jejfirmy (...)), aby ocenić możliwość zrealizowania zaciągniętych zobowiązań. Oskarżona natomiast wyraźnie wskazywała, że w wakacje 2017 r. był moment kryzysowy, sprzedaż węgla była coraz gorsza. Pomimo tego podjęła negocjacje w celu zawarcia kolejnych transakcji. Finalnie zawierając w grudniu 2017 r. pięć transakcji wiedziała, że nie jest w stanie się z nich wywiązać. Jedynie w marcu 2018 r., czyli około trzech miesięcy po dostarczeniu towaru zapłaciła za jedną z faktur 10.875,42 zł, co przy łącznej wartości transakcji 87.701,95 zł stanowi niewielki ułamek zobowiązania. Nie bez znaczenia pozostaje również fakt, że w grudniu 2017 r. nie posiadała żadnego zbywalnego majątku, co też ujemnie wpłynęło na ocenę możliwości zrealizowania zobowiązania.
Ostatecznie nie sposób jest przyjąć, że pokrzywdzony godził się na dostarczenie towaru bez zapłaty w zakreślonych w fakturach terminach. Gdyby był w pełni świadomy, w jak trudnej sytuacji znajduje się oskarżona, godził się na inne, późniejsze terminy spłat należności za dostarczony towar, mógłby znacznie przesunąć terminy płatności. To jednak nie miało miejsca. Faktury miały standardowe terminy płatności.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

3.2.

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że oskarżona na poczet zobowiązań wskazanych w zaskarżonym wyroku uiściła jedynie kwotę 10.875,42 zł podczas gdy w okresie 13 grudnia 2017 r r. - 26 marca 2018 r. oskarżona zapłaciła na rzecz(...) sp. z o.o.co najmniej 81.000 zł.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut okazał się niezasadny. Już w wyjaśnieniach złożonych na rozprawie z 13 sierpnia 2019 r. oskarżona wskazywała, że zrealizowała wobecspółki (...)zobowiązanie jedynie w niewielkiej części. Zawarty w apelacji wniosek dowodowy został natomiast oddalony na rozprawie przed Sądem Odwoławczym (powody oddalenia wniosku zostały szczegółowo opisane w treści uzasadnienia tego postanowienia). W tej sytuacji w materiale dowodowym brak jest jakichkolwiek dowodów potwierdzających, aby oskarżona w pełni zaspokoiła roszczeniaspółki (...)wynikające z pięciu transakcji objętych aktem oskarżenia. Powyższy wniosek jest tym bardziej uzasadniony jeżeli weźmie się pod uwagę fakt, że 30 maja 2018 r Sąd Okręgowy w Białymstoku wydał w sprawie VII GNc 243/18 nakaz zapłaty w którym nakazałA. W.zapłacić na rzeczspółki (...)76.826,53 zł. Oczywiście dotyczył on wierzytelności objętych aktem oskarżenia. O trudnej sytuacji oskarżonej świadczy również bezskuteczna egzekucja wierzytelności wynikających z powyższego orzeczenia. Co ważne w jej trakcie nie zostały podniesione żadne zarzuty, które świadczyłyby o tym, że nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

3.3.

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że oskarżona podejmując współpracę handlową z(...)sp. z o.o posiadała zadłużenie wobec innych kontrahentów, podczas gdy owo ustalenie jest dowolne, bowiem wspomniane zadłużenie posiadał jedynie małżonek oskarżonej, któremu pomagałą ona dotąd w prowadzeniu działalności gospodarczej.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Jak już ostało to opisane wpkt. 3.1dla oceny, czy zachowanie oskarżonej zrealizowało znamiona przestępstwa oszustwa stypizowanego wart. 286 § 1 k.k.bez znaczenia pozostaje rozbicie zadłużenia na poszczególne firmy. Oskarżona prowadziła nie tylko sprawy swojej firmy, ale też tej należącej do swojego męża. A trudna sytuacja finansowafirmy (...)w zeznaniach samej oskarżonej stanowiła nierozerwalne źródło problemów z realizacją zamówień zawartych w ramachfirmy (...). Oskarżona zawierając umowy w grudniu 2017 r. była w tak trudnej sytuacji, że nie była w stanie się z nich wywiązać. Z czego doskonale zdawała sobie sprawę, która to wiedza była niedostępnaspółce (...)w momencie realizowania dostaw towarów związanych z grudniowymi fakturami.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

3.4.

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że oskarżona podjęła współpracę handlową w ramach własnej działalności gospodarczej z(...) sp. z o.o.we wrześniu 2017 r., podczas gdy owa współpraca dotyczyła wyłącznie grudnia 2017 r. oraz obejmowała wyłącznie 5 spornych transakcji udokumentowanych fakturami VAT.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Bez znaczenia dla oceny sprawstwa oskarżonej pozostaje data, w której rozpoczęła współpracę z pokrzywdzoną w ramach jej wyłącznej działalności. Jak wcześniej zostało podkreślone, kondycjafirmy (...)nierozerwalnie wpływała na możliwość realizacji zobowiązania na rzeczspółki (...). Oskarżona natomiast współpracowała z pokrzywdzoną już od dłuższego czasu.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

3.5.

obraza przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicieart. 366 k.p.kiart. 167 k.p.k.w zw. zart. 7 k.p.k.iart. 4 k.p.k.poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a to poprzez brak dążenia do ustalenia pełnego kontekstu współpracy stron, przebiegu spłaty zobowiązań szczegółowo wskazanych w zaskarżonym wyroku, a nadto poprzez zaniechanie próby ustalenia czy dokonywane spłaty dotyczyły zadłużenia oskarżonej, czy też jej małżonka

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut jest niezasadny. Jak wynika z wcześniejszych rozważań Sąd Rejonowy prawidłowo poczynił ustalenia faktyczne. Zakres przeprowadzonego postępowania dowodowego w pełni pozwolił na ustalenia sprawstwa i winy oskarżonej w zakresie zarzucanego jej czynu. Obrońca pozwanej czynił starania aby odseparować od siebie działania jakie podejmowała oskarżona wfirmie (...). Te natomiast był z sobą ściśle powiązane. Wynika to z zeznań świadkaM. M.i znajduje potwierdzenie w wyjaśnieniach oskarżonej.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

3.6.

rażąca niewspółmierność orzeczonej kary, podczas gdy prawidłowa analiza wszelkich przesłanek dotyczących wymiaru kary wskazanych wart. 53 § 1 i § 2 k.k., w szczególności spłata niemalże całości zobowiążania oskarżonej, uzasadniają co najwyżej wymierzenie oskarżonej kary łagodniejszej, nie wyższej niż dolna granica ustawowego zagrożenia.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Obrońca pozwanej nie przedstawił argumentów, które świadczyłyby o tym, że kara 1 roku pozbawienia wolności, która to została zawieszona na okres 2 lat jest karą rażąco niewspółmierną. Sąd wyraźnie wskazał okoliczności jakimi się kierował przy jej wydaniu. Sąd Odwoławczy podziela tę ocenę. Ostatecznie zauważyć należy, że wraz z zarzutem nie pojawił się chociażby ewentualny wniosek o zmniejszenie tej kary.

Wniosek

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

3.7.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Wniosek

zmiana zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonej od zarzucanych jej czynów, ewentualnie uchylenie wyroku w całości.

☐ zasadny
☐ częściowo zasadny
☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wniosek jest niezasadny. Z uwagi na powyższe argumenty Sąd Odwoławczy nie znalazł podstaw zarówno do uniewinnienia oskarżonej, jak też do uchylenia wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zgromadzony materiał dowodowy utwierdza w przekonaniu, że oskarżona jest winna zarzucanych jej czynów. Natomiast sposób procedowania Sądu I instancji był prawidłowy i nie zawierał braków i wad uzasadniających jego ponowienie.

1OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

4.1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

1ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zaskarżony wyrok został w całości utrzymany w mocy.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Apelacja okazała się w całości niezasadna. Sąd Rejonowy nie popełnił błędów wskazanych w pkt. 1-3 apelacji. W tej sytuacji nie było podstaw do jakiejkolwiek zmiany rozstrzygnięcia. W efekcie wyrok został utrzymany w mocy w całości.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.15.2.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

5.3.1.1.1.

☐art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.1.3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

5.3.1.4.1.

☐art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

1Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II

Zwrot kosztów procesu na rzecz oskarżyciela posiłkowego -art. 636 § 1 k.p.k.w zw. z § 11 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800 z późn.zm.). Kwota 840 zł stanowi wydatek związany z ustanowieniem zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym.

III

Na postawieart. 626 § 1 k.p.k.,art. 624 § 1 k.p.k.w zw. zart. 634 k.p.k.Sąd Okręgowy zwolnił oskarżoną od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, uznając że ich uiszczenie byłoby dla niej zbyt uciążliwe.

1PODPIS

0.11.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

obrońca

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

rozstrzygnięcie co do winy i kary

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść
☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k.– obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazanywart. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k.– obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒

art. 438 pkt 3 k.p.k.– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k.– rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

☒

uchylenie

☒

zmiana