Sąd Okręgowy w Krośnie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 289/19
Data wyroku: 2019-08-30 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Artur Lipiński

Sygn. akt II Ka 289/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 30 sierpnia 2019 r.
Sąd Okręgowy w Krośnie II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: Sędzia SSO Artur Lipiński
Protokolant:  st. sekr. sądowy Agnieszka Łobaza
przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Krośnie - Gabrieli Wenc
po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2019 roku w Krośnie
sprawyP. D. (1)synaS.iB.,urodzonego (...)wR.
oskarżonego o przestępstwo zart. 13 § 1 kkw zw. zart. 286 § 1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Krośnie z dnia 9 maja 2019 roku, sygn. akt II K 595/18

I
utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy,

II
zasądza od oskarżonegoP. D. (1)na rzecz oskarżyciela posiłkowegoTowarzystwa (...)- wW.kwotę 420 zł/ czterysta dwadzieścia złotych/ tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym,

III
zasądza od oskarżonegoP. D. (1)na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu za postępowanie odwoławcze, w tym i opłatę za II instancję w kwocie 200 zł /dwieście złotych/.

UZASADNIENIE
P. D. (1)oskarżony został o to, że w dniu 26 czerwca 2015 r. wK.woj.(...), w celu osiągnięcia korzyści majątkowej usiłował doprowadzić do niekorzystnego rozporządzenia mieniemTowarzystwo (...)z/s wW.w ten sposób, że usiłując wprowadzić w/w w błąd zgłosił, chcąc uzyskać odszkodowanie, szkodę pojazdu markiL. (...)nr rej. (...)do jakiej miało dojść w związku z zaistniałą w dniu 25 czerwca 2015 r. kolizją z pojazdem markiV. (...)onr rej. (...)kierowanym przezR. D. (1), który miał być sprawcą owej kolizji, w sytuacji gdy uszkodzenia pojazdu markiL.powstały w innych okolicznościach o czym Towarzystwo powzięło informację przed wypłatą odszkodowania, nie wypłacając go ostatecznie wnioskującemutj. o przestępstwo zart. 13 § 1 kkw zw. zart. 286 § 1 kk.
W tym samym postępowaniu oskarżony został takżeR. D. (1)któremu zarzucono, że w dniu 25 czerwca 2015 roku w miejscowościP.woj.(...)działając w zamiarze, abyP. D. (1)dokonał wyłudzenia odszkodowania odTowarzystwa (...)z tytułu odszkodowania pojazdu markiL. (...), swoim zachowaniem ułatwił jego popełnienie poprzez złożenie oświadczenia, iż to on jako kierujący pojazdem markiV. (...)onr rej. (...)był sprawcą kolizji (stłuczki) wskutek której pojazd markiL.miał odnieść uszkodzenia zgłoszone następnie do ubezpieczyciela tj. o przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 286 § 1 kk.
Wyrokiem z dnia 9 maja 2019 r. sygn. akt II K 595/18 Sąd Rejonowy w Krośnie :
I. uznał oskarżonegoP. D. (1)za winnego zarzucanego mu czynu, a stanowiącego przestępstwo zart. 13 § 1 kkw zw. zart. 286 § 1 kki za to na mocyart. 14 § 1 kkw zw. zart. 286 § 1 kk, przy zastosowaniuart. 37 a kkw zw. zart. 33 § 1 i 3 kkskazał go na karę grzywny w liczbie 200 (dwieście) stawek dziennych przyjmując 1 (jedną) stawkę dzienną za równoważną 10,00 (dziesięciu) złotym;
II. uznał oskarżonegoR. D. (1)za winnego zarzucanego mu czynu, a stanowiącego przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 286 § 1 kki za to na mocyart. 19 § 1 kkw zw. zart. 286 § 1 kk, przy zastosowaniuart. 37 a kkw zw. zart. 33 § 1 i 3 kkskazuje go na karę grzywny w liczbie 200 (dwieście) stawek dziennych przyjmując 1 (jedną) stawkę dzienną za równoważną 10,00 (dziesięciu) złotym;
III. na mocyart. 627 kpkiart. 3 ust.1 ustawy z dn. 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnychzasądził od każdego z oskarżonychP. D. (1)iR. D. (1)na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w łącznych kwotach po 726,81 zł (siedemset dwadzieścia sześć, 81/100 złotych), w tym opłaty w kwotach po 200,00 (dwieście) złotych, a nadto zasądził od każdego z oskarżonychP. D. (1)iR. D. (1)na rzecz oskarżyciela posiłkowegoTowarzystwa (...)wW.reprezentowanego przez radcę prawnegoS. K.kwoty po 420,00 (czterysta dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Powyższy wyrok w całości zaskarżył obrońca oskarżonegoP. D. (1), który zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:
1. Obrazęart. 167 § 1 k.p.k.w związku z 170§ 1 pkt. 5 k.p.k.polegający na bezpodstawnym oddaleniu wniosku dowodowego z dokumentu oceny technicznej nr J/03/10/2015/BS sporządzonej przez rzeczoznawcę samochodowego w dn. 6-10- 2015 w toku postępowania likwidacyjnego - a z której to opinii wynika, że uszkodzenia pojazdów samochoduL. (...)i samochoduV. (...)pokrywają się na listwach pomiarowych - co jest sprzeczne z w nioskami opinii biegłegoS. G.z której miało wynikać m. in. że symulacyjna analiza możliwego ruchu pojazdów (...) daje podstawy do wydania opinii, że opisana sytuacja nie powinna mieć miejsca - a co powinno doprowadzić Sąd do uwzględnienia wniosku o wydanie opinii innego zespołu biegłych wyjaśniających powstałe wątpliwości - podczas gdy Sąd wbrewart. 5 § 2 kpk, by rozwiać powstałe wątpliwości - eliminując „niewygodny dowód” oddalił go.
2. Obrazęart. 167 § 1 k.p.k.w związku z 170§ 1 pkt. 5 k.p.k.polegający na bezprawnym oddaleniu wniosku dowodowego z opinii prywatnej - oceny technicznej nr(...)z dnia 2019-01-15 rzeczoznawców mgr inż.W. P.oraz mgr inż.M. Z. (1)- z której wynikają sprzeczne z ustalonym stanem faktycznym oraz z tezami opinii biegłegoS. G.wnioski - a z której wynika, że uszkodzenia z pierwszej i drugiej szkody różnią się pod względem charakteru i zakresu - tylko i wyłącznie dlatego, że oskarżony za nią zapłacił - podczas gdy ta opinia prywatna również ma walor dowodu, jest spójna i logiczna, przeprowadzona przez niezależnych rzeczoznawców
A w konsekwencji powyższego oddalenia wniosku
3. Dalszą Obrazęart. 167 § 1 k.p.k.w związku z 170§ 1 pkt. 5 k.p.k.polegający na oddaleniu wniosku dowodowego z innego zespołu biegłych, którzy wydaliby opinię rozwiewającą wątpliwości powstałe przez przedłożenie przez oskarżonegoP. D.dwóch opinii, które podważają sprawstwo czynu oskarżonego.
4. Obrazęart. 167 § 1 k.p.k.w związku z 170§ 1 pkt. 5 k.p.k.polegający na oddaleniu o zwrócenie się doZ. R.o udzielenie informacji na temat zakresu prac naprawczych w samochodzieL. (...)albowiem wedle Sądu ponieważ taka informacja nie posiadałaby walorów dowodu, gdyż mechanik udzielałby ewentualnych informacji bez pouczenia o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych informacji i bez poniesienia przez niego konsekwencji prawnych z tego tytułu podczas gdy Sąd mając taki dowód na podstawieart. 7 kpkmiałby możliwość jego oceny - a nie ma też podstaw do przyjęcia, że tylko pouczenie o odpowiedzialności karnej powoduje po stronie wzywanej obowiązek podawania prawdy - a dodatkowo dowód ten mógłby posłużyć do ustalenia zakresu pierwotnej szkody.
5. Obrazęart. 167 § 1 k.p.k.w związku z 170§ 1 pkt. 5 k.p.k.polegający na oddaleniu dowodu dowodowego z zeznań w charakterze świadków mgr inż.W. P.i mgr. inż.M. Z. (2)zeStowarzyszenia (...)przez niezasadne przyjęcie, że dowód ten zmierza do obejścia oddalonego wniosku dowodowego z ich opinii, podczas gdy dowód ten, jak i dowód z ich opinii miał kluczowe znacznie dla rozstrzygnięcia sprawy - a dyskredytowanie niniejszego dowodu wyłącznie przez pryzmat płatności za niego przez oskarżonego podważa jego elementarne prawo do obrony.
6. Obrazęart. 7 kpkw z zw. zart. 167 kpkna skutek dowolnej i nadinterpretacyjnej oceny dowodów w postaci zeznań świadkówA. Ż.iK. Ż., przez przyjęcie, że brak jest podstaw do odmówienia im waloru wiarygodności - jednak przy tym Sąd pominął, że byli oni rzeczoznawcami działającymi na rzecz i na zlecenie ubezpieczyciela - tj. oskarżyciela publicznego
7. Obrazęart. 4 kpki410 kpkprzez pominięcie wyjaśnień oskarżonych, którzy w sposób spójny i logiczny opisali przebieg zdarzenia z dnia 25 czerwca 2015 r. i z których jednoznacznie wynika że:
- doszło między nimi do szkody parkingowej wmiejscowości P.
- samochódP. D. (1)został dodatkowo uszkodzony poza szkodzą powstałą w dn. 2015-05-05, która została zlikwidowana z ACP. D. (1)
-R. D. (1)został uznany przez oskarżyciela posiłkowego tj. Ubezpieczyciela za sprawcę zdarzenia z dnia 25 czerwca 2015 r., z tego powodu stracił zniżki - a w sytuacji gdyby nie uszkodził pojazdu oskarżonemuP. D.- nie powinien być uznany za sprawcę i nie powinien stracić zniżek ubezpieczeniowych.
- oskarżonyR. D. (1)naprawiał swój samochód po szkodzie wSalonie (...)wK..
Czym Sąd doprowadził do:
8. Błędnych ustaleń faktycznych polegających na przyjęciu, że oskarżonyP. D. (1)w dniu 25 czerwca 2015 r. w celu osiągnięcia korzyści majątkowej usiłował doprowadzić(...)wW.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, w ten sposób, że usiłując wprowadzić(...)w błąd zgłosił, chcąc uzyskać odszkodowanie, szkodę własnego pojazdu z pojazdemR. D., który miał być sprawcą kolizji, w sytuacji gdy uszkodzenia pojazdu markiL.powstały w innych okolicznościach - podczas gdy prawidłowo przeprowadzone postępowanie, bez oddalenia kluczowych wniosków dowodowych powinny doprowadzić do wniosków odmiennych - tj. że oskarżeni uczestniczyli w rzeczonej kolizji, a w samochodzie oskarżonegoD.zostały uszkodzone inne części, niż te które zostały uszkodzone w kolizji z maja 2015 r. Obrońca wniósł o dopuszczenie dowodu z innego zespołu biegłych w celu rozstrzygnięcia powstałych wątpliwości, dopuszczenie dowodu z opinii przedłożonych przez oskarżonego albowiem fakt uiszczenia przez niego opłaty nie pozbawia go walorów dowodowych
Wskazując powyższe zarzuty obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego wg norm przepisanych.
Sąd Odwoławczy zważył co następuje:
Apelacja obrońcy oskarżonego nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Odwoławczy w całości popiera bowiem ustalenia faktyczne oraz ich ocenę prawną dokonaną przez Sąd I instancji.
Stan faktyczny sprawy w ocenie Sądu Odwoławczego nie budzi wątpliwości. Materiał dowodowy w przekonaniu Sądu Odwoławczego został oceniony prawidłowo zgodnie z zasadami wyrażonymi wart. 4 k.p.k., brak jest również jakichkolwiek podstaw do uznania, by ocena dowodów sprzeczna była z dyspozycjąart. 7 k.p.k., tj. by była to ocena dowolna, nie uwzględniająca zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Zarzut dotyczący błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy stanowi jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami poczynionymi przez Sąd I instancji i nie zasługuje na uwzględnienie.
Słusznie w ocenie Sądu Odwoławczego Sąd I instancji dał wiarę zeznaniom świadkówA. Ż.iK. Ż., zaś odmówił dania wiary w większości wyjaśnieniom oskarżonychP. D. (1)iR. D. (1). Zarówno bowiemA. Ż., jak iK. Ż.są rzeczoznawcami z wieloletnim stażem, specjalistami posiadającymi ogromną wiedzę i doświadczenie. Tym samym, ich twierdzenia odnośnie tego, że uszkodzenia zgłoszone przez oskarżonegoP. D. (1)jako pochodzące z kolizji z dnia 25 czerwca 2015 r. pokrywają się z uszkodzeniami pochodzącymi z kolizji z dnia 5 maja 2015 r. nie budzą żadnych wątpliwości i są dla Sądu Odwoławczego w pełni wiarygodne. Trzeba podkreślić iżK. Ż.ustalił, iż uszkodzenia prawego boku pojazduL., zgłoszone przezP. D. (1)jako powstałe w dniu 25 czerwca 2015 r. noszą znamiona uszkodzeń wcześniejszych niż podane w dacie szkody. Ponadto świadekA. Ż.wskazał, iż zarysowania lakieru na boku samochodu zostały prowizoryczniei niezgodnie z technologią lakierniczą pomalowane czarnym matowym sprayem. Dodatkowo, po przekazaniu sporządzonej dokumentacjiK. Ż.okazało się, iż samochód markiL. (...)w maju 2015 r. był już poddawany oględzinom i oględzin tych, a także szacowania szkody dokonywał wówczas właśnieK. Ż.. Trzeba zatem podkreślić, iż świadek ten miał bezpośrednią styczność z samochodem oskarżonego po obu szkodach. Zatem dokonywana przez niego ocena jest najpełniejsza i najbardziej wszechstronna. Obaj świadkowie tj.A. Ż.iK. Ż.po porównaniu dokumentacji ustalili, iż uszkodzenia pojazduL. (...)zgłoszone w obu przypadkach pokrywają się.
Takie ustalenie zostało następnie potwierdzone w opiniiStowarzyszeniu (...)sporządzone przezTowarzystwo (...). Wynikało z niej, iż uszkodzenia samochodówL. (...)iV. (...)nie mogły powstać w wyniku kolizji w sposób opisywanych przez obu uczestników, lecz uszkodzenia pojazduV. (...)powstały najprawdopodobniej znacznie wcześniej przed zaistnieniem przedmiotowego zdarzenia w wyniku kolizji z jakimś innym pojazdem lub przeszkodą, zaś uszkodzenia samochoduL.były wynikiem zdarzenia z maja 2015 r. która to szkoda została zgłoszona przezP. D. (1)w ramach polisy AC wTowarzystwie (...)i nie zostały naprawione do chwili przedmiotowego zdarzenia (k. 34-40).
Powyższe ustalenia zostały potwierdzone także przez biegłego z zakresu wypadków drogowych, ruchu drogowego i techniki motoryzacyjnej mgrS. G.w swojej opinii jednoznacznie wskazał, że w oparciu o przeprowadzoną analizę zakresu uszkodzeń jakie wystąpiły na nadwoziu samochodu markiL. (...), deklarowana przez oskarżonegoP. D. (1)szkoda z kolizji z dnia 5 maja 2015 r. i szkoda z dnia 25 czerwca 2015 roku są tożsame i powstały w wyniku jednego zdarzenia tj. w dniu 20.05.2015 r. Uszkodzenia jakie wystąpiły w nadwoziu samochodu osobowegoV. (...)nie mogły powstać w czasie i w warunkach przedstawionych w oświadczeniu oskarżonegoR. D. (1), taką możliwość w szczególności wykluczają cechy tych uszkodzeń, zaś przeprowadzona symulacyjna analiza możliwego ruchu pojazdów z wykorzystaniem oprogramowania V-SIM we wskazanym przez oskarżonych układzie i w odniesieniu do zakresu stwierdzonych uszkodzeń, daję podstawę do wydania opinii, że opisana sytuacja kolizyjna nie mogła mieć miejsca. Zasługuje również na uwzględnienie ocena opinii biegłegoS. G.dokonana przez Sąd I Instancji. Opinia ta została sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednią wiedzę, doświadczenie oraz uprawnienia i jest ona jasna, jednoznaczna, kompletna, a także odpowiada na wszystkie zadane biegłemu pytania. Stanowi więc w przedmiotowej sprawie niezwykle istotny dowód, w oparciu o który Sąd wydał orzeczenie.
W ocenie Sądu Odwoławczego zatem nie ma wątpliwości co do tego, że zgłoszona przez oskarżonegoP. D. (1)szkoda z dnia 25 czerwca 2015 r. rzeczywiście nie zaistniała w tym dniu, zaś widoczne na samochodzie oskarżonego uszkodzenia powstały wskutek zdarzenia wcześniejszego. Wskazuje na to bowiem bez wątpliwości zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy w postaci zeznań świadków:A. Ż.iK. Ż., potwierdzony następnie w opinii biegłegoS. G..
Nie zasługuje w ocenie Sądu Odwoławczego na uwzględnienie zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji przepisuart. 5 § 2 k.p.k.tj. nie wyjaśnienia wątpliwości istniejących w sprawie, a wynikłych z opiniiS. B. (1)sporządzonej na zlecenie oskarżonego. Trzeba bowiem zauważyć, iż jak to wskazał Sąd I instancji w postanowieniu oddalającym wniosek dowodowy rzeczoznawca nie miał wiedzy odnośnie uszkodzeń pojazdu powstałych podczas wcześniejszego zdarzenia w maju 2015 r. a zatem jego opinia nie jest pełna i kompletna. BiegłyS. G.opierał się natomiast nie tylko na zdjęciach dostarczonych przez oskarżonego i jego oświadczeniu, lecz także na kompletnych aktach szkody oraz wszelkich dokumentach, w tym zdjęciach dotyczących obu zdarzeń. Opinia biegłegoS. G.była zatem kompletna i pełna. Natomiast w opiniiS. B. (2)widnieje zapis, iż „oceny dokonał na podstawie dostarczonych fotografii i świadczenia sprawcy kolizji”. Skoro zatem rzeczoznawca ten nie miał dostępu do całości dokumentacji związanej ze sprawą to nie można zasadnie przyjąć, że jego opinia – która jest sprzeczna z opiniąS. G.– stanowi podstawę do sięgnięcia przez Sąd po opinię kolejnego biegłego. To samo dotyczy także przedłożonej przez obrońcę opiniiStowarzyszenia (...)(k. 259-264). Także w tej opinii wskazane jest, iż została sporządzona na podstawie dokumentacji przedłożonej przez zmawiającego oraz uzyskanych informacji.
Trzeba tutaj zauważyć, iż zgodnie z powszechnie przyjętym orzecznictwem opinia prywatna, nie może stanowić dowodu w postępowaniu karnym. W razie załączenia jej do akt stanowi jedynie informację o dowodzie, która może, lecz nie musi być wykorzystana, a nie dowód w znaczeniu sensu stricto. Niezależnie od jej treści, nie rodzi więc dla Sądu obowiązku stosowaniaart. 201 k.p.k., gdyż w sprawie de facto występują nie dwie, a jedna opinia. Sąd orzekający nie ma także obowiązku ustosunkowywania się do jej treści.
Sąd Odwoławczy pragnie także podkreślić, że nawet występujące między opiniami biegłych sprzeczności nie zawsze uzasadniają wezwanie biegłych, którzy wydali te opinie. Może to być bowiem niepotrzebne, w wypadku gdy jedna z opinii zostanie w sposób niebudzący wątpliwości zdyskwalifikowana. Trzeba zgodzić się z poglądem Sądu Najwyższego, że: „Przy sprzecznościach pomiędzy opiniami biegłych sąd orzekający może (...) ponownie wezwać tych samych lub nowych biegłych, ale tylko wtedy gdy owe sprzeczności uniemożliwiają sądowi zajęcie stanowiska w kwestiach będących przedmiotem opinii i mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy" (wyrok SN z 13.05.1978 r., V KR 67/78, „Gazeta Prawna" 1978/2–3, s. 6; wyrok SN 29.12.1977 r., Rw 418/77, OSNKW 1978/2–3, poz. 31; wyrok SN z 20.04.1984 r., RNw 27/83, OSNPG 1984/11, poz. 102; wyrok SN z 13.05.1986 r., IV KR 118/86, LEX nr 17755).
Słusznie w ocenie Sądu Odwoławczego uznał Sąd I instancji, iż w przedmiotowej sprawie dołączone przez obronę oskarżonego opinie prywatne nie stwarzają wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy, które uzasadniałyby sięgnięcie po opinię kolejnego biegłego. Dotychczas zebrany bowiem materiał dowodowy sprawy jednoznacznie wskazuje, iż opisana przez oskarżonych sytuacja kolizyjna, w podanym przez nich układzie i w odniesieniu do zakresu stwierdzonych uszkodzeń, nie mogła mieć miejsca, zaś zgłaszane przez oskarżonegoP. D. (1)uszkodzenia jego samochodu markiL. (...)deklarowane w dniu 20 maja 2015 r. (kolizja w dniu 5 maja 2015 r.) w zgłoszeniach jako szkoda i 25 czerwca 2015 r. są tożsame.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Odwoławczy na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.,art. 449 k.p.k.iart. 456 k.p.k.utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Na mocyart. 626 § 1 k.p.k.w zw. zart. 636 § 1 k.p.k.zasądził od oskarżonegoP. D. (1)na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu za postępowanie odwoławcze, w tym opłatę za II instancję w kwocie 200 zł, a także zasądził od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowegoTowarzystwa (...)kwotę 420 zł z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym.
Sygn. akt II Ka 289/19

ZARZĄDZENIE
Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć:
- obrońcy oskarżonego adw.A. J.
- oskarżycielowi posiłkowemu(...)wW.
K., 13 września 2019 r.