Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII P 18/18
Data wyroku: 2019-04-29 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: Agnieszka Gocek
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art 471 kc

Sygn. akt VIII P 18/18

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 27 kwietnia 2018 roku skierowanym przeciwko Bankowi Spółdzielczemu wS.pełnomocnikW. K. (1)wniósł o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwot : 140 028,00 zł tytułem rekompensaty – odszkodowania stosownie do treści § 14 ust.1 umowy o pracę – zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie poczynając od dnia 3 lutego 2018 r. do dnia zapłaty, 28 005,60 zł tytułem odszkodowania za nieuzyskane premie za cztery kwartały 2017 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie poczynając od dnia 3 lutego 2018 r. do dnia zapłaty. Pełnomocnik powoda wniósł jednocześnie o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu pozwu wskazano, że powód był zatrudniony w Banku Spółdzielczym wS., ostatnio na podstawie umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012 r. na stanowisku Prezesa Zarządu. Do rozwiązania umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.doszło w dniu 2 lutego 2018 r. na mocy porozumienia stron. Rozwiązanie umowy o pracę – zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.było wynikiem wcześniejszych działań pozwanego dążących do rozwiązania umowy z powodem. Ostatnie wynagrodzenie za pracę powoda, stosownie do aneksu z dnia 12 stycznia wynosiło 23 338,00 zł. W myśl § 14 ust. 1 umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012r. w razie rozwiązania przez Bank tejże umowy w każdej sytuacji z wyjątkiem rozwiązania umowy o zarządzanie bez wypowiedzenia z winy Prezesa Zarządu, Prezes Zarządu otrzyma od Banku rekompensatę - odszkodowanie w wysokości równej sześciomiesięcznemu przeciętnemu wynagrodzeniu za pracę otrzymanemu od Banku, obliczonemu jako ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy. W związku z wysokością wynagrodzenia za pracę powoda wysokość należnej rekompensaty - odszkodowania należnego powodowi zgodnie z § 14 ust. 1 umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012r. wynosi 140 028,00 zł (23 338,00 zł x 6). Pełnomocnik powoda podniósł, że powód nie był jedynym pracownikiem, którego umowa przewidywała prawo do rekompensaty - odszkodowania w razie rozwiązania umowy o pracę. Postanowienie umowne tożsame z postanowieniem zawartym w § 14 ust. 1 umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym w § 14 ust. 1 umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012 r. wS.z dnia 30 stycznia 2012r. było również przewidziane w umowieJ. S. (1)- byłego członka zarządu Banku Spółdzielczego wS.. Ponadto umowa o pracę zawarta pomiędzyJ. S. (1), a pozwanym została rozwiązana na mocy porozumienia stron, a w związku z jej rozwiązaniem pozwany wypłaciłJ. S. (1)rekompensatę - odszkodowanie przewidziane w umowie o pracę i świadczy to o słuszności stanowiska powoda co do posiadania prawa do rekompensaty - odszkodowania przewidzainego w § 14 ust. 1 umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012 r. Pełnomocnik powoda wskazał ponadto, że stosownie do treści § 11 lit. b umowy o pracę – zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012 r.W. K. (2)w ramach wynagrodzenia za pracę przysługiwała premia regulaminowa do wysokości do 10% wynagrodzenia zasadniczego ustalanego przez Radę Nadzorczą - zgodnie z Regulaminem premiowania obowiązującym w Banku. W myśl zaś § 3 ust. 1 Regulaminu przyznania i wypłat premii regulaminowej dla Członków Zarządu Banku Spółdzielczego wS.ul. (...), obowiązującego od dnia 1 lipca 2011 r. oraz uchwały nr 12/2012 Rady Nadzorczej Banku Spółdzielczego wS.z dnia 26 stycznia 2012 r. w sprawie wprowadzenia zmian do „Regulaminu przyznania i wypłat premii regulaminowej dla Członków Zarządu Banku Spółdzielczego wS.ul. (...)obowiązującego od dnia 1 lipca 2011 roku”, członkom Zarządu Banku Spółdzielczego wS.przysługiwała premia regulaminowa w wysokości 10% wynagrodzenia zasadniczego i była wypłacana w okresach kwartalnych. Podstawą ustalenia wysokości premii było wynagrodzenie zasadnicze za kwartał poprzedzający miesiąc wypłaty premii. Stosownie do powołanego Regulaminu premia była przyznawana za zrealizowanie zadań premiowych ustalonych przez Radę Nadzorczą na wniosek Prezydium Rady przed każdym kwartałem. W 2017 r. nie doszło do ustalenia przez Radę Nadzorczą zadań premiowych dla Zarządu, co w konsekwencji doprowadziło do niemożności uzyskania przez powoda premii regulaminowej. Szkoda jaką poniósł powód w związku z brakiem wyznaczenia zadań premiowych w 2017 r. wyniosła 28 005,60 zł. Pełnomocnik powoda zaznaczył, że pismem z dnia 28 marca 2018 r. wezwał pozwanego do zapłaty na rzecz powoda w/w kwot, a pozwany pismem z dnia 9 kwietnia 2018 r. poinformował o odmowie wypłaty odszkodowania.
/pozew k. 3 – 8/
Odpowiadając na pozew pismem z dnia 8 czerwca 2018 r. strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska strona pozwana w odniesieniu do treści § 14 ust. 1 umowy o pracę z dnia 30 stycznia 2012 roku wskazała, że zgodnie z przepisemart. 65 k.c., oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje (§ 1). Ponadto w umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu (§ 2). Zdaniem strony pozwanej powyższe przepisy znajdują odpowiednie zastosowanie do stosunku pracy - w drodze odesłania wynikającego zart. 300 k.p.Zgodnie z kombinowaną metodą wykładni, priorytetową regułę interpretacyjną oświadczeń woli, składanych indywidualnie adresatom, stanowi rzeczywista wola stron. Zastosowanie tej reguły wymaga wyjaśnienia jak strony rzeczywiście zrozumiały złożone oświadczenie woli, a w szczególności, jaki sens łączyły z użytym w oświadczeniu woli zwrotem lub wyrażeniem. W razie ustalenia, że były to te same treści myślowe, pojmowany zgodnie sens oświadczenia woli trzeba uznać za wiążący. Co przy tym istotne, prawidłowa, pełna i wszechstronna wykładnia umowy nie może pomijać treści zwerbalizowanej na piśmie, bowiem napisane sformułowania i pojęcia, a także sama semantyka i struktura aktu umowy, sa jednym z istotnych wykładników woli stron, pozwalają ja poznać i ocenić (wyr. SN z 5.04.2007 r., II CSK 546/06). Pełnomocnik pozwanego podkreślił, że w orzecznictwie przyjmuje się, że jeżeli chodzi o oświadczenia woli ujęte w formie pisemnej, czyli wyrażone w dokumencie, to sens tych oświadczeń ustala się przyjmując za podstawę wykładni przede wszystkim tekst dokumentu. W procesie jego interpretacji podstawowa rola przypada językowym regułom znaczeniowym. Wykładni poszczególnych wyrażeń dokonuje się z uwzględnieniem kontekstu, w tym także związków treściowych występujących między zawartymi w tekście postanowieniami. Uwzględnieniu podlegają również okoliczności, w jakich oświadczenie woli zostało złożone, jeżeli dokument obejmuje takie informacje, a także cel oświadczenia woli wskazany w tekście lub zrekonstruowany na podstawie zawartych w nim postanowień (wyr. SN z 12.04.2016 r.,(...)70/15). Wykładnia treści § 14 ust. 1 umowy o pracę, a w szczególności budzącego wątpliwości sformułowania „w razie rozwiązania przez Bank niniejszej umowy", powinna zatem nastąpić przy uwzględnieniu specyficznej dla niej semantyki, którymi strony posłużyły się w celu wyartykułowania swojej woli. Na szczególna uwagę zasługuje tutaj treść § 13 ust. 1, w którym strony posłużyły się wyrażeniem: „każda ze stron może rozwiązać niniejsza umowę na mocy porozumienia stron”, które w oczywisty sposób zdaje się sugerować, że wolą stron było wyróżnienie niejako dwóch odmiennych przypadków rozwiązania umowy za porozumieniem stron - jej rozwiązania przez Bank oraz rozwiązanie przez Prezesa Zarządu. Rozróżnienie to z kolei stanowiło efekt uznania za relewantną okoliczności dotyczącej tego, z czyjej inicjatywy nastąpiło zawarcie stosownego porozumienia rozwiązującego stosunek pracy w rozumieniuart. 30 § 1 pkt 1 k.p.Istotność owej okoliczności wynikała między innymi właśnie z jej wpływu na ocenę zasadności wypłaty na rzecz pracownika rekompensaty, o której mowa w § 14 ust. 1 umowy o pracę. W ramach § 13 ust. 1 umowy strony poza wspomnianym rozwiązaniem umowy przez każdą ze stron na mocy porozumienia stron, jako formy ustania stosunku pracy wymieniły sytuacje przewidziane i określone w prawie pracy, a także wygaśnięcie umowy o pracę. Dodatkowo w § 13 ust. 2 umowy wskazano na rozwiązanie umowy ze skutkiem natychmiastowym z winy Prezesa Zarządu, a zatem sposób rozwiązania umowy, o którym mowa wart. 52 k.p.Odnosząc przedstawiony sposób rozumienia sposobów rozwiązania umowy o pracę do treści § 14 ust. 1 należy przyjąć, że zgodna wola stron musiało być przyznanie powodowi prawa do wypłaty rekompensaty jedynie w przypadku rozwiązania umowy o prace z inicjatywy pozwanego banku, a zatem w następujących przypadkach: rozwiązanie umowy o pracy mocą jednostronnego oświadczenia pozwanego, z zachowaniem okresu wypowiedzenia, rozwiązanie umowy o pracę mocą jednostronnego oświadczenia pozwanego, bez zachowania okresu wypowiedzenia, rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron z inicjatywy pozwanego. W ocenie pełnomocnika skarżącego przyjęcie odmiennej interpretacji wydaje się całkowicie bezpodstawne, albowiem we wszystkich pozostałych przypadkach, w tym w szczególności w razie zawarcia przez strony porozumienia, jednakże na skutek wyraźnego wniosku ze strony powoda, nie można przyjmować, by to pozwany bank rozwiązał zawartą umowę. Rozumienie tego sformułowania musi podlegać rekonstrukcji w oparciu o semantykę całej umowy, a zatem w szczególności w kontekście opisanego powyżej § 13 ust. 1. W odniesieniu zaś do kwestii premii regulaminowej pełnomocnik pozwanego wskazał, że nie sposób zaakceptować podnoszonego przez powoda roszczenia o wypłatę premii regulaminowej za 2017 roku, albowiem mając na uwadze trudną sytuację ekonomiczną kierowanego przez siebie banku, świadomie zrezygnował on z jej wypłaty, wobec czego nie było podstaw do formułowania za ten okres zadań premiowych przez Radę Nadzorczą. W ocenie pozwanego w tym zakresie doszło do zgodnych ustaleń pomiędzy stronami, na podstawie których wprost odstąpiono od treści w/w Regulaminu i wstrzymano jego realizację do czasu poprawy wyników finansowych pozwanego, która do końca 2017 roku nie nastąpiła. Pełnomocnik pozwanego podkreślił, że powód miał pełną świadomość poczynionych przez siebie ustaleń, a także treści złożonych deklaracji, o czym dobitnie świadczy fakt, że aż do momentu rozwiązania stosunku pracy żaden z członków zarządu, w tym równieżW. K. (3), nigdy nie zgłaszał jakichkolwiek roszczeń związanych z wypłatą premii regulaminowej, jak również nie występował do Rady Nadzorczej o kontynuowanie wyznaczania zadań premiowych zgodnie z treścią Regulaminu.
/odpowiedź na pozew k.22 – 25 odwrót/
Pismem procesowym z dnia 5 września 2018 r. pełnomocnik powoda zmodyfikował powództwo w ten sposób, że wniósł o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kwoty 142 918,02 zł ( 23 819,67 zł x6) tytułem rekompensaty – odszkodowania stosownie do treści § 14 ust.1 umowy o pracę – zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.z dnia 30 stycznia 2012 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie poczynając od dnia 3 lutego 2018 r. do dnia zapłaty. W pozostałym zakresie pełnomocnik powoda podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawi. Pełnomocnik powoda wniósł o rozliczenie przez Sąd opłaty sądowej od modyfikacji powództwa w orzeczeniu kończącym sprawę w I instancji.
/pismo procesowe k.95 – 95 odwrót/

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
PowódW. K. (3)podjął zatrudnienie w pozwanym Banku Spółdzielczym wS.w dniu 1 lipca 1988 r., kiedy to powierzono mu obowiązki Dyrektora Banku. Funkcję DyrektoraW. K. (3)pełnił do 23 stycznia 1997 r. Z dniem 24 stycznia 1997 r.W. K. (3)powierzono funkcję Prezesa Zarządu Banku, którą pełnił do 27 stycznia 2012 r.
/świadectwo pracy k. C 12 w dokumentacji pracowniczej powoda/
W dniu 30 stycznia 2012 r. pomiędzy powodem, a pozwanym reprezentowanym przez członków Rady NadzorczejBanku (...)orzA. R.zawarto umowę o pracę – zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.. Na mocy w/w umowy powód powołany Uchwałą Rady Nadzorczej nr 26 z dnia 9 maja 2003 r. na funkcję Prezesa Zarządu Banku Spółdzielczego wS.przyjął zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.wraz z całą jego strukturą organizacyjną. W/w umowa została zawarta na czas nieokreślony, a powierzone obowiązki powód miał wykonywać w pełnym wymiarze czasu pracy.
/umowa o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.k.44 – 46 odwrót/
W treści § 13 ust.1 w/w umowy wskazano, że każda ze stron może rozwiązać niniejszą umowę na mocy porozumienia stron, a także w sytuacjach przewidzianych i określonych w prawie pracy, chyba że umowa o pracę wygaśnie z mocy prawa.
W treści § 13 ust.2 w/w umowy wskazano, że Bank może rozwiązać umowę o zarządzanie ze skutkiem natychmiastowym z winy Prezesa Zarządu, w przypadkach rażącego i oczywistego naruszenia przez Prezesa Zarządu przepisów prawa pracy,prawa spółdzielczego, Statutu Banku lub też w razie rażącego, ciężkiego i oczywistego naruszenia postanowień niniejszej umowy.
Zgodnie z treścią § 14 ust.1 w/w umowy - w razie rozwiązania przez Bank umowy z Prezesem Zarządu w każdej sytuacji z wyjątkiem rozwiązania umowy o zarządzanie bez wypowiedzenia z winy Prezesa Zarządu, Prezes Zarządu otrzyma od Banku rekompensatę – odszkodowanie w wysokości równej sześciomiesięcznemu przeciętnemu wynagrodzeniu za pracę, otrzymywanego od Banku, obliczonemu jako ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy.
/umowa o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.k.44 – 46 odwrót/
Począwszy od dnia 1 stycznia 2015 r. wynagrodzenie zasadniczeW. K. (1)wynosiło miesięcznie 23 338,00 zł.
/aneks do umowy o pracę k.14/
Wysokość wynagrodzenia powoda naliczona według zasad przewidzianych dla ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy wyniosła 23 819,67 zł.
/informacja k.66/
Jedynie rozwiązanie umowy o pracę przez Bank z winy Prezesa Zarządu mogło skutkować brakiem wypłaty rekompensaty na mocy § 14 ust.1 w/w umowy.
/zeznania świadkaJ. S. (2)min.00:08:56 – 01:02:10 rozprawy z dnia 24 stycznia 2019 r. , płyta CD k.212/
W okresie od 1 lutego 2008 r. do 25 maja 2015 r.J. S. (1)pełniła funkcję I Wiceprezesa Zarządu Banku Spółdzielczego wS..
/świadectwo pracy w dokumentacji pracowniczejJ. S. (1)/
Umowa o pracę zJ. S. (1)została rozwiązana na mocy porozumienia stron tj. na mocyart. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu Pracy. Rada Nadzorcza Banku Spółdzielczego wS.uchwałą nr 38/2015 wyraziła zgodę na rozwiązanie w drodze porozumienia stron umowy o pracę zawartej zJ. S. (1)z dniem 25 maja 2015 r.
/świadectwo pracy, uchwała nr 38/2015 w dokumentacji pracowniczejJ. S. (1), zeznania świadkaZ. R.min.00:53:35 – 01:19:28 rozprawy z dnia 8 listopada 2018 r. , płyta CD k.138 /
Umowa o pracę zawarta zJ.S.zawierała analogiczne uregulowania w zakresie rozwiązania i wypłaty /odprawy rekompensaty jak umowa powoda. Stosownie do treści § 13 umowy o pracę zawartej zJ. S. (1), wypłacono jej rekompensatę w wysokości sześciomiesięcznego przeciętnego wynagrodzenia otrzymywanego od Banku, obliczonego jak ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy.
/dokumentacja pracowniczaJ. S. (1), zeznania świadków:Z. R.min.00:53:35 – 01:19:28 rozprawy z dnia 8 listopada 2018 r. , płyta CD k.138 , zeznania świadkaJ. S. (2)min.00:08:56 – 01:02:10 rozprawy z dnia 24 stycznia 2019 r. , płytaCD k.212/
Zawierając umowę zJ. D., na stanowiko członka zarządu, w dniu 1 czerwca 2015 roku, nie przewidziano już możliwości wypłaty rekompensaty. Stosowne uregulowanie zostało dodane aneksem do umowy. Treść §14 umożliwiała uzyskanie rekompensaty od wypowiedzenia lub rozwiązania, z inicjatywy Banku umowy w każdym wypadku poza rozwiązaniem umowy bez wypowiedzenia z winy członka zarządu (umowa i aneks k.214-217a).
Sytuacja międzyW. K. (1), a Radą Nadzorczą Banku była napięta, gdyż Rada Nadzorcza nie akceptowała jego decyzji, a nadto toczyło się postępowanie w Komisji Nadzoru Finansowego dotyczące kryptowalut.
/zeznania powoda min.00:04:05- 00:09:08 rozprawy z dnia 26 marca 2019 r. , płyta CD k.221 w związku z jego informacyjnymi wyjaśnieniami min.00:06:57 – 00:50:27 rozprawy z dnia 8 listopada 2018 r., płyta CD k.138, zeznania świadków:Z. R.min.00:53:35 – 01:19:28 ,G. P.min.01:19:28 – 01:36:16 rozprawy z dnia 8 listopada 2018 r. , płyta CD k.138/
W dniu 17 sierpnia 2017 r.W. K. (1)złożył u pozwanego pismo, w którym wniósł o rozwiązanie w/w umowy na mocy porozumienia stron. Jako termin rozwiązania umowy o pracę zaproponował dzień 2 lutego 2018 r.
/pismo pozwanego k.47 odwrót/
Pismem z dnia 19 stycznia 2018 r. Komisja Nadzoru Finansowego poinformowała Radę Nadzorczą Banku Spółdzielczego wS.o wszczęciu postępowania w stosunku doW. K. (1)w zakresie ustalenia czy daje on rękojmię należytego wykonywania powierzonych obowiązków.
/pismo(...)k.50/
W dniu 31 stycznia 2018 r. Rada Nadzorcza Banku Spółdzielczego wS.podjęła uchwałę nr 10/2018 owyrażeniu zgody na rozwiązaniew drodze porozumienia stron umowy o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.zawartej zW. K. (1)z dniem 2 lutego 2018 r.
/uchwała k.48 odwrót/
W dniu 31 stycznia 2018 r. Rada Nadzorcza Banku Spółdzielczego wS.podjęła uchwałę nr 9/2018 o odwołaniuW. K. (2)ze stanowiska Prezesa Zarządu Banku Spółdzielczego wS..
/uchwała k.48/
Z dniem 2 lutego 2018 r.W. K. (1)zakończył pracę w Banku Spółdzielczym wS..
/świadectwo pracy w dokumentacji pracowniczej powoda/
Począwszy od 1 lipca 2011 r. u pozwanego obowiązywał regulamin przyznania i wypłat premii regulaminowej dla Członków Zarządu Banku Spółdzielczego wS.. Zgodnie z treścią § 3 ust.1 Członkom Zarządu Banku Spółdzielczego wS.przysługiwała premia regulaminowa w wysokości 30% wynagrodzenia zasadniczego, wypłacana kwartalnie. Podstawą ustalania wysokości premii było wynagrodzenie zasadnicze za kwartał poprzedzający miesiąc wypłaty premii. Zgodnie z treścią § 3 ust. 2 zadania premiowe dla Zarządu ustalała Rada Nadzorcza na wniosek Prezydium Rady przed każdym kwartałem.
/regulamin k.52 – 53/
Stosownie do uchwały Rady Nadzorczej Banku Spółdzielczego wS.nr(...)z dnia 26 stycznia 2012 r. zmieniono treść § 3 ust.1 regulaminu przyznania i wypłat premii regulaminowej dla Członków Zarządu Banku Spółdzielczego wS.w ten sposób, że od 1 stycznia 2012 r. Członkom Zarządu Banku Spółdzielczego wS.przysługiwała premia regulaminowa w wysokości 10% wynagrodzenia zasadniczego, wypłacana w okresach kwartalnych.
/uchwała k.54/
W treści § 11 lit. b umowy o pracę z dnia 30 stycznia 2012 r. wskazano, żeW. K. (2)w ramach wynagrodzenia za pracę przysługiwała premia regulaminowa do wysokoścido 10%wynagrodzenia zasadniczego ustalanego przez Radę Nadzorczą - zgodnie z Regulaminem premiowania obowiązującym w Banku.
/umowa o pracę - zarządzanie Bankiem Spółdzielczym wS.k.44 – 46 odwrót/
Powód otrzymał premię w wysokości:
- 100% za II, III kwartał 2011 roku, za IV kwartał 2012 roku, za IV kwartał 2013 roku, za IV kwartał 2014 roku;
-75% za IV kwartał 2011 roku, I kwartał 2012 roku, za I kwartał 2013 roku;
- 50% za III kwartał 2012 roku, za III kwartał 2014 roku;
- 25% za II kwartał 2013 roku (łącnie 11 kwartałów na 16).
Za pozostałe kwartały z tego okresu powód premii nie otrzymał.
(uchwały i dokumenty dotyczące wypłaty k.150- 171).
Z uwagi na złą kondycję finansową Banku Spółdzielczego wS., Rada Nadzorcza Banku zaprzestała wyznaczania zadań premiowych, od których realizacji była uzależniona wypłata premii.
/zeznania świadków:Z. R.min.00:53:35 – 01:19:28,G. P.min.01:19:28 – 01:36:16 rozprawy z dnia 8 listopada 2018 r. , płyta CD k.138 , protokoły z posiedzeń Rady Nadzorczej Banku Spółdzielczego wS.k.175 – 2017/
Na posiedzeniu z dnia 29 kwietnia 2015 r. Rada Nadzorcza Banku Spółdzielczego wS.podjęła uchwałę o wypłacie premii dla Zarządu Banku za I kwartał 2015 r. w wysokości 30 % należnej premii regulaminowej. Prezes ZarząduW. K. (1)wskazał, że z uwagi na niezadowalające wyniki działalności Banku za I kwartał, Zarząd Banku zrezygnował z przyjęcia premii kwartalnej.
/protokół nr (...)k.183 – 194 odwrót/
Na posiedzeniu z dnia 27 stycznia 2016 r. Rada Nadzorcza Banku Spółdzielczego wS.postanowiła nie ustalać zadań premiowych na I kwartał 2016 r. dla Zarządu Banku Spółdzielczego wS..
/protokół nr (...)k.175 - 182 odwrót , wykaz zadań premiowych ustalanych przez Radę Nadzorczą Banku dla Członków Zarządu k.55 – 56/
J. D.pełnił funkcję członka Zarządu Banku w okresie od 1 czerwca 2015 r. do 19 lutego 2018 r. i w tym czasie Rada Nadzorcza nie wyznaczała Zarządowi Banku zadań premiowych.
/zeznania świadkaJ. D.min.01:02:10 – 01:23:22 rozprawy z dnia 24 stycznia 2019 r. , płyta CD k.212 , umowa o pracę k. 214 – 216 odwrót , aneks do umowy o pracę k.217 , uchwała Rady Nadzorczej Banku Spółdzielczego wS.k.219/
Powód miał świadomość, że Rada Nadzorcza Banku Spółdzielczego wS.nie wyznacza zadań premiowych członkom Zarządu, ale jednocześnie nie podejmował kroków celem wyjaśnienia tej sytuacji.
/zeznania powoda min.00:04:05- 00:09:08 rozprawy z dnia 26 marca 2019 r. , płyta CD k.221 w związku z jego informacyjnymi wyjaśnieniami min.00:06:57 – 00:50:27 rozprawy z dnia 8 listopada 2018 r. , płyta CD k.138/
Powyższych ustaleń Sąd dokonał na podstawie powołanych dokumentów, zeznań powoda oraz świadków. W ocenie Sądu zebrany materiał dowodowy nie pozostawia wątpliwości co do tego w jaki sposób strony umowy o pracę z dnia 30 stycznia 2012 r. rozumiały zapis § 14 ust.1 w/w umowy i w jakich sytuacjach możliwym było uchylenie się przez pozwanego wypłaty rekompensaty – odszkodowania w wysokości równej sześciomiesięcznemu przeciętnemu wynagrodzeniu za pracę. Ponadto z zebranego materiału dowodowego wynika wprost w jaki sposób w Banku Spółdzielczym wS.była regulowana kwestia wypłat premii dla Zarządu Banku oraz dlaczego Rada Nadzorcza Banku podjęła decyzję o zaprzestaniu wyznaczania zadań premiowych, od których realizacji była uzależniona wypłata premii.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Powództwo w znacznej części podlegało uwzględnieniu.
W niniejszej sprawie, w pierwszej kolejności strony pozostały w sporze co do faktycznej normatywnej treści zapisu § 14 ust.1 umowy o pracę z dnia 30 stycznia 2012 r. , zgodnie z którym w razie rozwiązania przez Bank umowy z Prezesem Zarządu w każdej sytuacji z wyjątkiem rozwiązania umowy o zarządzanie bez wypowiedzenia z winy Prezesa Zarządu, Prezes Zarządu otrzyma od Banku rekompensatę – odszkodowanie w wysokości równej sześciomiesięcznemu przeciętnemu wynagrodzeniu za pracę, otrzymywanego od Banku, obliczonemu jako ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy.
Treść tego przepisu niejako pomija rozwiązanie umowy o pracę na mocy porozumienia stron, przy czymwyłącza prawo do rekompensaty tylko w przypadku rozwiązania umowy o pracę przez pozwanego bez wypowiedzenia z winy pracownika.
W toku sprawy powód interpretował go w ten sposób, iż skoro do rozwiązania umowy o pracę nie doszło z jego winy to przysługuje mu prawo do przewidzianej w nim rekompensaty - odszkodowania w wysokości 6 miesięcznego wynagrodzenia za pracę.
Strona pozwana twierdziła natomiast, iż skoro to powód wystąpił z inicjatywą rozwiązania obowiązującej go umowy o pracę, to nie sposób uznać, iż należy mu się z tego tytułu jakakolwiek rekompensata.
Strony pozostały więc w sporze co do faktycznej treści zawartej umowy o pracę.
Zgodnie zart. 65 k.c.w zw. zart. 300 k.p.oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje. W umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. W judykaturze sądów powszechnych i Sądu Najwyższego, dominuje stanowisko, że na gruncieart. 65 k.c., który nakazuje uwzględnić różne kryteria oceny oświadczenia woli, takie jak: okoliczności, w których zostało ono złożone, zasady współżycia społecznego, ustalone zwyczaje, zgodny zamiar stron oraz cel umowy, zastosowanie znajduje kombinowana metoda wykładni, oparta na kryteriach subiektywnych i obiektywnych.
Stosowanie metody kombinowanej do oświadczeń woli obejmuje zasadniczo dwie fazy. W pierwszej fazie sens oświadczenia woli ustala się, mając na uwadze rzeczywiste ukonstytuowanie się znaczenia między stronami. Na tym etapie wykładni priorytetową regułę interpretacyjną oświadczeń woli składanych indywidualnym adresatom stanowi rzeczywista wola stron. Zastosowanie tej reguły wymaga wyjaśnienia, jak strony rzeczywiście rozumiały złożone oświadczenie woli, jaki sens łączyły z użytym w oświadczeniu woli zwrotem lub wyrażeniem. W razie ustalenia, że były to te same treści myślowe, pojmowany zgodnie sens oświadczenia woli trzeba uznać za wiążący. Podstawę prawną do stosowania wykładni subiektywnej stanowiart. 65 § 2 k.c., który - chociaż mowa w nim o umowach - odnosi się do wszystkich oświadczeń woli składanych innej osobie. Jeżeli okaże się, że strony nie przyjmowały tego samego znaczenia oświadczenia woli, konieczne jest przejście do drugiej fazy wykładni (obiektywnej), w której właściwy dla prawa sens oświadczenia woli ustala się na podstawie przypisania normatywnego, czyli tak, jak adresat sens ten zrozumiał i rozumieć powinien. Za wiążące uznać trzeba w tej fazie wykładni takie rozumienie oświadczenia woli, które jest wynikiem starannych zabiegów interpretacyjnych adresata. Decydujący jest normatywny punkt widzenia odbiorcy, który z należytą starannością dokonuje wykładni zmierzającej do odtworzenia treści myślowych osoby składającej oświadczenie woli. Przeważa tu zatem ochrona zaufania odbiorcy oświadczenia woli nad wolą, a ściślej nad rozumieniem nadawcy. Nadawca bowiem formułuje oświadczenie i powinien uczynić to w taki sposób, aby było ono zgodnie z jego wolą zrozumiane przez odbiorcę. Jeżeli chodzi o oświadczenia woli ujęte w formie pisemnej, czyli wyrażone w dokumencie, to sens tych oświadczeń ustala się przyjmując za podstawę wykładni przede wszystkim tekst dokumentu. W procesie jego interpretacji podstawowa rola przypada językowym regułom znaczeniowym. Wykładni poszczególnych wyrażeń dokonuje się z uwzględnieniem kontekstu, w tym także związków treściowych występujących między zawartymi w tekście postanowieniami. Uwzględnieniu podlegają również okoliczności, w jakich oświadczenie woli zostało złożone, jeżeli dokument obejmuje takie informacje, a także cel oświadczenia woli wskazany w tekście lub zrekonstruowany na podstawie zawartych w nim postanowień.
Podzielając powyższe reguły interpretacyjne w odniesieniu do okoliczności rozpoznawanej sprawy przyjąć należy, że w okolicznościach sprawy nie można było od powoda oczekiwać, że powinien postrzegać sporne postanowienia umowne zgodnie z zapatrywaniem prezentowanym przez stronę pozwaną, zaś od pozwanej, jako przedsiębiorcy należało wymagać pełnego profesjonalizmu przy zawieraniu tego typu umowy z pracownikiem. Zart. 65 § 2 k.c.wynika nakaz kierowania się przy wykładni umowy jej celem, przy czym nie jest konieczne, aby był to cel uzgodniony przez strony, wystarczy cel zamierzony przez jedną stronę, który jest wiadomy drugiej.
Stosunek pracy może zostać rozwiazany przez jedną ze stron za wypowiedzeniem, przez jedną ze stron bez wypowiedzenia lub na mocy porozumienia stron. Może także wygasnąć, w określonych sytuacjach (np. śmierć praconika).
Analiza spornych przepisów umowy, choć nie jest jednoznaczna, to w oparciu o zasady logicznego rozumowania oraz ustaloną w toku postępowania wolę stron, pozwala na przyjęcie, iż rekompensata nie służyłaby powodowi w przypadku rozwiązania przez niego stosunku pracy (zarówno za wypowiedzeniem jak i bez wypowiedzenia) oraz w przypadku rozwiązania umowy przez pozwanego w trybie natychmiastowym. Pozostałe sytuacje rozwiązania stosunku pracy nie wykluczają prawa do tego świadczenia.
Wbrew twierdzeniem pozwanego dotyczy to także rozwiązania na mocy porozumienia stron. Jest to jedyny sposób rozwiązania umowy wymagający współdziałania stron. Inaczej mówiąc każda ze stron musi złożyć oświadczenie o rozwiązaniu umowy. Dopiero zgodna treść tych oświadczeń skutkuje rozwiązaniem umowy. Oznacza to jednak, że w takiej sytuacji również pozwany rozwiązuje umowę o pracę.Ś.o tym choćby zapis w uchwale, w której Rada Nadzorcza, wyraziła zgodę na „rozwiązanie umowy o pracęz powodem na mocy porozumienia stron”. Sporne zapisy umowy nie wskazują bowiem, iż chodzi o jednostronne rozwiązanie umowy o pracę. O prawidłowości tego rozumowania przekonuje sąd także praktyka zastosowana w przypadkuJ. S. (1).
Nie ma racji pozwany tłumacząc, iż stuacje te się różniły bowiem kto inny wystąpił z inicjatywą rozwiązania umowy. Przepisy umowy nie wiążą prawa do rekompensaty z inicjatywą (wolą, propozycją – ofertą) tylko z rozwiązaniem (skutkiem, faktem).
W ocenie Sądu Okręgowego cel i zamiar jaki przyświecał stronom przyjmującym sporną regulację jest jasny i oczywisty, a jedyną przyczyną uwolnienia się przez pozwanego od wypłaty wskazanego w treści § 14 umowy świadczenia mogło stanowić rozwiązanie umowy o pracę z wyłącznej z winy powoda, a za taką okoliczność nie sposób uznać wystąpienia przez powoda z inicjatywą rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron. Co również istotne, w analogicznej sytuacji tj. rozwiązania umowy o pracę z innym członkiem Zarządu Banku z tym samym trybie tj. na mocy porozumienia stron, pracodawca nie miał żadnych wątpliwości co do interpretacji stosownego w tym zakresie zapisu. Podkreślić także należy, że analiza spornego zapisu prowadzi w ocenie Sądu do jednoznacznego wniosku, iż przyczyną wprowadzenia przez stronę pozwaną spornego zapisu była konieczność zabezpieczenia w większym niż przewidują ogólne przepisy prawa pracy stopnia interesu powoda w zakresie ochrony trwałości zawartej umowy o pracę (a co za tym idzie również własnych interesów), a fakt, iż w trakcie realizacji umowy o pracę doszło do pogorszenia stosunków powoda z członkami Rady Nadzorczej, wskazuje wprost na rzeczywistą przyczynę odmowy wypłaty powodowi rekompensaty. Nie sposób podzielić również argumentacji pełnomocnika pozwanego jakoby § 13 umowy o pracę powoda stanowił swego rodzaju alternatywę w stosunku do dyspozycji § 14 ust.1 umowy o pracę powoda i wykluczał jego zastosowanie. W ocenie Sądu taki pogląd jest zbyt daleko idący, a z faktu że strony przewidziały możliwość rozwiązania umowy o pracę na mocy porozumienia stron nie sposób wywieść, iż jednocześnie zrezygnowały w ten sposób z wypłaty rekompensaty. Dla wzmocnienia wyrażonej wyżej argumentacji, należy dodać, iż wątpliwości interpretacyjne, które nie dają się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli, powinny być rozstrzygnięte na niekorzyść strony, która zredagowała tekst je wywołujący. Ryzyko nie dających się usunąć w drodze ogólnych dyrektyw wykładni oświadczeń woli niejasności tekstu umowy powinna ponieść ta strona, która tekst zredagowała.
O tym, iż pozwany w rzeczywistości dostrzegł wadliwość swojej interpretacji świadczy także fakt, iż w przypadku kolejnego członka zarządu, zmieniono zapisy w umowie dotyczące prawa do rekompenaty. Inna rzecz czy zmiana ta prowadzi do skutku pożądanego przez pozwanego.
W związku zatem z faktem, iż pozwana nie wykonała zobowiązania wynikającego z łączącej ją z powodem umowy o pracę, zasądzono od pozwanego na rzecz powoda kwotę 142 918,02 zł tytułem rekompensaty.
O odsetkach orzeczono na podstawieart. 481 § 1 i 2 k.c.w zw. zart. 300 k.p., zasądzając je od daty 3 lutego 2018 roku tj. dnia następnego po dacie rozwiązania stosunku pracy do dnia zapłaty.
Odnosząc się zaś do kwestii roszczenia powoda o zasądzenie kwoty 28 005,60 zł tytułem odszkodowania za nieuzyskane premie za cztery kwartały 2017 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie poczynając od dnia 3 lutego 2018 r. do dnia zapłaty, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia powództwa w tym zakresie.
Na mocyart. 471 kcdłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Powód w niniejszej sprawie nie domaga się wypłaty premii zgodnie z regulaminem, ale kostrukcję swego roszczenia opiera właśnie na cytowanym przepisie i wywodzi z niewyznaczenia zadań premiowych.
Tak sformułowane roszczenie nie zasługuje, w ocenie sądu, na uwzględnienie.
Aby skutecznie domagać się odszkodowania na tej podstawie konieczne jest kumulatywne spełnienie trzech przesłanek: niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego zobowiazania, powstanie szkody z tego powodu oraz normalny związek przyczynowy pomiędzy niewykonaniem zobowiązania i szkodą. Brak wykazania choćby jednej z przesłanek skutkuje oddaleniem roszczenia.
Skoro powstał stosunek zobowiązaniowy, to wierzyciel ma prawo oczekiwać, że dłużnik spełni obciążające go świadczenie, a więc, iż ten zachowa się zgodnie z treścią zobowiązania, zaspokajając jednocześnie określony w jego treści interes wierzyciela. Jeżeli to nastąpi, zobowiązanie zostaje wykonane i jako takie wygasa. Brak spełnienia świadczenia oznacza niewykonanie zobowiązania. Przy nienależytym wykonaniu zobowiązania świadczenie jest wprawdzie spełnione, lecz nie jest ono prawidłowe, gdyż odbiega w większym lub mniejszym stopniu od świadczenia wymaganego. Określenie „nienależyte wykonanie zobowiązania” jest tak ogólne, a zarazem pojemne, że nie sposób wyczerpująco wskazać wszystkich sytuacji, w których takie wykonanie ma miejsce. Może bowiem być ich tyle, ile zachodzi rodzajów indywidualnych świadczeń. Najogólniej rzecz ujmując, o nienależytym spełnieniu świadczenia można mówić w aspekcie zachowania terminu, miejsca i sposobu, czy też jakości w szerokim rozumieniu tego słowa.
Następstwem niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania jest najczęściej powstanie szkody. Art. 471 określa w sposób ogólny i ramowy, kiedy dłużnik powinien tę szkodę naprawić. Zobowiązanie odszkodowawcze ma wówczas charakter zastępczy. Tego rodzaju zobowiązanie odszkodowawcze jednak może powstać nie tylko w razie niemożliwości świadczenia, ale również wtedy, gdy na skutek zwłoki dłużnika świadczenie utraciło dla wierzyciela całkowicie lub w przeważającym stopniu znaczenie.
Co do pojęcia związku przyczynowego na ogół uważa się, że unormowanie zawarte w § 1 art. 361 opiera się na założeniach teorii przyczynowości adekwatnej. Zgodnie z tą teorią związek przyczynowy zachodzi tylko wtedy, gdy w zestawie wszystkich przyczyn i skutków mamy do czynienia jedynie z takimi przyczynami, które normalnie powodują określone skutki. Nie wystarczy więc stwierdzić istnienie związku przyczynowego jako takiego. Wymagane bowiem jest też stwierdzenie - co należy do sądu - że chodzi o następstwa normalne. Trzeba tu jednak zastrzec, że nieporozumieniem byłoby mówienie o jakiejś odrębnej przyczynowości na użytek prawa cywilnego (tak zresztą jak i prawa karnego czy innego). Niezależnie bowiem od normatywnego sposobu ujęcia „związku przyczynowego” zawsze przecież należy go pojmować jako obiektywne powiązanie ze sobą zjawiska zwanego „przyczyną” ze zjawiskiem określanym jako „skutek tej przyczyny” (patrz Wiśniewski Tadeusz. Art. 471. W: Komentarz do Kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania. Tom I-II, wyd. X. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, 2011.Wiśniewski Tadeusz. Art. 361. W: Komentarz do Kodeksu cywilnego. Księga trzecia. Zobowiązania. Tom I-II, wyd. X [online]. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis ).
Zdaniem Sądu Okręgowego, powód wykazał jedynie pierwszą ze wskazanych przesłanek. Regulamin przewidywał ustalanie zadań premiowych dla zarządu i te zadania od I kwartału 2016 roku nie były wyznaczane. Z tego faktu nie można jeszcze wysnuć wniosku, iż powód poniósł jakąkolwiek szkodę z tego tytułu, a w szczególności w kwocie przez niego określonej.
Po pierwsze analiza dokumentacji płacowej wskazuje, iż premia nie zawsze była wypłacana oraz, że nawet wypłacana premia, stanowiła nie zawsze ten sam procent wynagrodzenia. Podkreślić również należy, iż premia określona została w sposób nieostry – do 30% a później do 10%. Oznacza to zatem, iż pracodawca mógł przyznać premię w wysokości maksymalnej (30% lub 10%) ale również minimalnej (0%). Wobec braku wyraźnych kryteriów przyznawania premii powód nie miałby o nią roszczenia dopóki nie zostałaby ona przyznana. W tej części nosiła ona cechy premii uznaniowej.
Po wtóre, nie można uznać za oczywiste, iż nawet w przypadku wyznaczenia zadań premiowych – zostałyby one wykonane co skutkowałoby przyznaniem premii.
Reasumując powód nie wykazał ani powstania szkody, ani normalnego związku przyczynowego pomiędzy niewyznaczeniem zadań premiowych a nieuzyskaniem premii.
Na marginesie - na uwagę zasługuje fakt, iż chociaż zadania premiowe nie były wyznaczane od I kwartału 2016 roku to powód domaga się odszkodowania za cztery kwartały 2017 roku, podczas gdy uchwała o niewyznaczaniu zadań dotyczyła tylko I kwartału 2016 roku. Powód miał zatem świadomość, że Rada Nadzorcza Banku Spółdzielczego wS.nie wyznacza zadań premiowych członkom Zarządu i taka sytuacja była przez niego akceptowana.
Z tych przyczyn sąd roszczenie o odszkodowanie oddalił.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 k.p.c., zaś na koszty procesu poniesione przez powoda składają się: opłata sądowa oraz wynagrodzenie pełnomocnika ustalone stosownie do treści§ 2 pkt 6w zw. z § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U z 2015 r. poz. 1800 z późn. zm.).
Powód wygrał sprawę w 84% a poniósł koszty w kwocie 4.050,- zł + 8.402,- zł = 16.504,- zł, a winien ponieść w kwocie ok. 2.640, zł (pozwany odpowiednio w kwocie 13.863, zł).
Ponieważ powód opłacił pozew od kwoty pierwotnie wniesionej, a następnie rozszerzył powództwo w zakresie roszczenia o rekompensatę i w tej części wygrał proces w całości – pozwany ma obowiązek uiścić niepłaconą część opłaty sądowej w kwocie 145,- zł.
O tym obowiązku sąd orzekł na mocyart. 13 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnychtj. z 2016 r. Dz. U. poz. 623).
W oparciu oart. 4772§ 1 k.p.c.wyrokowi w punkcie 1 nadano rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 23.819,67 zł.

ZARZĄDZENIE
Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi pozwanego.
29 IV 2019 roku.