Sąd Apelacyjny w Lublinie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 751/19
Data wyroku: 2020-01-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Elżbieta Gawda, sędzia Barbara Mazurkiewicz – Nowikowska, sędzia Małgorzata Pasek
Słowa kluczowe: Renta rodzinna, Renta socjalna
Podstawa prawna: art. 477(9) §4 k.p.c., art. 477(14) §3 k.p.c.

Sygn. akt III AUa 751/19

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 stycznia 2020 r.
Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

sędzia Barbara Mazurkiewicz – Nowikowska

Sędziowie:

sędzia Elżbieta Gawda
sędzia Małgorzata Pasek (spr.)

Protokolant: starszy protokolant sądowy Kinga Panasiuk - Garbacz

po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2020 r. w Lublinie
sprawyS. D.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wL.
o prawo do renty rodzinnej i renty socjalnej
na skutek apelacjiS. D.
od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie
z dnia 30 sierpnia 2019 r.    sygn. akt VIII U 867/19
oddala apelację.
Elżbieta Gawda Barbara Mazurkiewicz-Nowikowska Małgorzata Pasek

Sygn. akt III AUa 751/19

UZASADNIENIE
S. D.złożył w dniu 8 marca 2019 roku odwołanie w związku z niewydaniem przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.decyzji rozpoznającej jego wniosek z 22 stycznia 2015 roku o ustalenie prawa do renty rodzinnej.
W dniu 8 marca 2019 roku wnioskodawca sporządził również odwołanie w związku z niewydaniem przez organ rentowy decyzji rozpoznającej jego wniosek z 22 stycznia 2015 roku o ustalenie prawa do renty socjalnej.
W odpowiedzi na powyższe odwołania organ rentowy wniósł o ich oddalenie.
Wyrokiem z 30 sierpnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Lublinie oddalił odwołania wnioskodawcy.
Swoje rozstrzygnięcie Sąd pierwszej instancji oparł na następujących ustaleniach faktycznych i rozważaniach prawnych.
Decyzją z 25 czerwca 1998 roku organ rentowy ustaliłS. D.prawo do renty rodzinnej od dnia 1 czerwca 1998 roku. Wypłatę renty wstrzymano od 1 września 2002 roku z powodu ustania uprawnień, tj. zakończenia nauki. Decyzją z 4 kwietnia 2003 roku Zakład przyznał ponownie prawo do renty rodzinnej od l listopada 2002 roku do 31 marca 2006 roku wobec orzeczenia przez lekarza orzecznika ZUS okresowej całkowitej niezdolności do pracy. W związku z upływem okresu, na jaki renta rodzinna została przyznana,S. D.złożył w dniu 12 kwietnia 2006 roku wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty rodzinnej. Wyrokiem z 20 września 2007 roku w sprawie VIII U 300/07 Sąd Okręgowy w Lublinie oddalił odwołanie wnioskodawcy. Po rozpoznaniu apelacji od powyższego orzeczenia, wyrokiem z 20 maja 2008 roku Sąd Apelacyjny w Lublinie oddalił apelację.
Prawo do renty rodzinnej odwołującego było również przedmiotem postępowania przed Sądem Okręgowym w Lublinie w sprawie VII U 2950/12. Jego odwołanie od decyzji z 3 sierpnia 2009 roku zostało oddalone wyrokiem z 7 kwietnia 2014 roku, apelacja skarżącego została oddalona przez Sąd Apelacyjny w Lublinie wyrokiem z 1 października 2014 roku wydanym w sprawie III AUa 620/14.
W dniu 22 stycznia 2015 rokuS. D.złożył do(...) OddziałuwL.wniosek o ustalenie prawa do renty rodzinnej oraz prawa do renty socjalnej, powołując się na treść przepisu art. 114 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. W związku z powyższym żądaniem organ rentowy zawiadomił wnioskodawcę pismem z 4 lutego 2015 roku, że w celu ponownego ustalenia uprawnień do renty rodzinnej i renty socjalnej należy złożyć wnioski (druki w załączeniu).
W dniu 3 kwietnia 2015 rokuS. D.złożył ponownie wniosek o rentę rodzinną po zmarłej matceH. P.. W dniu 24 września 2015 roku organ rentowy wydał decyzję, w której odmówił prawa do renty rodzinnej. Rozpoznając odwołanie od tej decyzji wyrokiem z 5 kwietnia 2017 roku Sąd Okręgowy w Lublinie w sprawie VIII U 2066/16 oddalił odwołanie. Sąd Apelacyjny w Lublinie wyrokiem z 20 grudnia 2017 roku w sprawie III AUa 525/17 oddalił apelacjęS. D..
Wypełniony wniosek o rentę socjalną wraz z zaświadczeniem o stanie zdrowia wnioskodawca złożył w dniu 2 kwietnia 2015 roku. Lekarz orzecznik nie uznał go za całkowicie niezdolnego do pracy, w związku z tym w dniu 19 czerwca 2015 roku Zakład wydał decyzję o odmowne prawa do renty socjalnej. Po rozpoznaniu sprzeciwu wnioskodawcy i wydaniu orzeczenia przez komisję lekarską, organ rentowy w dniu 24 września 2015 roku wydał decyzję odmawiającą prawa do renty socjalnej. Wyrokiem z 19 kwietnia 2016 roku w sprawie VII U 1869/15 Sąd Okręgowy w Lublinie oddalił odwołanieS. D.. Po rozpoznaniu środka odwoławczego Sąd Apelacyjny wyrokiem z 29 listopada 2017 roku w sprawie III AUa 679/16 oddalił apelację skarżącego.
Stan faktyczny w sprawie Sąd Okręgowy ustalił w oparciu o dowody z dokumentów, których treść nie była kwestionowana przez strony, były zgodne z zeznaniami ubezpieczonego.
W ocenie Sądu odwołania wnioskodawcy nie zasługują na uwzględnienie. Przepisyart. 4779§ 4 k.p.c.iart. 47714§ 3 k.p.c.odnoszą się do sytuacji, gdy organ rentowy nie wydaje decyzji na skutek zgłoszonego wniosku. Wówczas ubezpieczony może złożyć do sądu skargę na bezczynność organu rentowego w każdym czasie po upływie dwóch miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku.
W niniejszej sprawieS. D.złożył odwołania w związku z niewydaniem przez(...) OddziałwL.decyzji rozpoznających jego wniosek z 22 stycznia 2015 roku w przedmiocie prawa do renty rodzinnej i renty socjalnej. ŻądanieS. D.dotyczyło ponownego ustalenia prawa do ww. świadczeń, które przysługiwały mu do 31 marca 2006 roku, a które utracił po tej dacie wobec ustalenia, że nie jest już osobą całkowicie niezdolną do pracy. We wniosku podnosił, że jest całkowicie niezdolny do pracy. Zarzucił, że wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie w sprawie VIII U 300/07 oddalający jego odwołanie był błędny.
W ocenie Sądu Okręgowego powyższe wnioskiS. D.zostały rozpoznane przez organ rentowy decyzjami z 24 września 2015 r. Decyzje te sprostowano postanowieniami z 7 czerwca 2017 r. w zakresie podanej daty wniosku o świadczenia. Zatem decyzje zostały wydane w wyniku rozpoznania wniosku skarżącego ze stycznia 2015 roku.
Sąd przyjął, że w sprawie nie było podstaw do ponownej weryfikacji prawa do renty rodzinnej oraz prawa do renty socjalnej w trybie art. 114 ust. 1 ustawy emerytalnej. We wniosku z 22 stycznia 2015 rokuS. D.nie przedstawił nowych dowodów, ani nie powołał się na okoliczności istniejące przed wydaniem decyzji odmawiających mu prawa do renty rodzinnej i prawa do renty socjalnej, które uzasadniałyby ponowne zbadanie prawa do tych świadczeń.
Skoro organ rentowy zaspokoił roszczenie odwołującego rozpoznając jego wniosek z 22 stycznia 2015 roku w przedmiocie ustalenia prawa do renty socjalnej oraz renty rodzinnej, nie może być mowy o bezczynności organu rentowego w rozumieniuart. 4779§ 4 k.p.c.
W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy orzekł, jak w sentencji.
Apelację od powyższego wyroku wniósłS. D.. Zarzucił brak rzetelnego uzasadnienia wyroku, wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jak również pominięcie okoliczności, że organ rentowy nie podał takiej podstawy prawnej. Podniósł, że zgodnie z art. 134 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS nie mógł składać do ZUS wniosków o ustalenie prawa do renty socjalnej i rodzinnej, ponieważ miał ustalone prawo do renty i ustaloną niezdolność. Obowiązkiem ZUS było wskazać okoliczności, na podstawie których uznano, że istniejąca u niego od dzieciństwa całkowita niezdolność do pracy ustąpiła. Błędnie Sąd Okręgowy przyjął, że złożył on wnioski do organu rentowego w dniu 3 kwietnia 2015 r. Nie mógł takich wniosków złożyć, bo miał ustaloną niezdolność i prawo do renty. W załączeniu przedłożył skierowane do niego pismo ZUS z 15 grudnia 2016 r., z którego wynika, że według organu rentowego złożył on „jakieś wnioski” w kwietniu.
Wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku, uzupełnienie orzeczenia o podstawę prawną, zgodnie zart. 7 Konstytucji RPiart. 178 par. 1oraz wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Apelacja jest niezasadna i podlega oddaleniu.
Sąd Okręgowy dokonał prawidłowych ustaleń i wydał trafne, odpowiadające prawu rozstrzygnięcie. Sąd Apelacyjny akceptuje w całości ustalenia faktyczne, jak i wywody prawne poczynione przez Sąd pierwszej instancji, zatem nie zachodzi konieczność ich powtarzania (por. wyrok Sądu Najwyższego z 8 października 1998 r. II CKN 923/97, opubl. OSNC 1999/3/60).
Odnosząc się bezpośrednio do zarzutów apelacji stwierdzić należy, że są one bezzasadne. Sąd Okręgowy prawidłowo przyjął, że w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki do stwierdzenia, że organ rentowy nie wydał decyzji w następstwie wnioskówS. D.z 22 stycznia 2015 r. o przyznanie prawa do renty rodzinnej i prawa do renty socjalnej.
Wnioski o ponowne ustalenie prawa do renty rodzinnej i prawa do renty socjalnej z dnia 22 stycznia 2015 r. nie zostały wniesione na drukach urzędowych, toteż wnioskodawca został zobowiązany do ich złożenia w stosownej formie, co też uczynił w dniu 3 kwietnia 2015 r. W następstwie wykonania wniosków organ rentowy wydał w dniu 19 czerwca 2015 r. decyzje odmawiające przyznania prawa do renty rodzinnej i prawa do renty socjalnej. Wobec przywrócenia terminu do złożenia sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika i w następstwie orzeczenia komisji lekarskiej ZUS, która stwierdziła brak całkowitej niezdolności do pracy wnioskodawcy, wydane zostały w dniu 24 września 2015 r. decyzje: odmawiająca prawa do przyznania renty rodzinnej i odmawiająca prawa do przyznania renty socjalnej. W powyższych decyzjach istotnie błędnie wskazano datę złożenia wniosku o przyznanie świadczenia, tj. 3 kwietnia 2015 r. Jednakże organ rentowy sprostował omyłki w zakresie daty złożenia wniosku o rentę rodzinną i w zakresie daty złożenia wniosku o rentę socjalną postanowieniami z 7 czerwca 2017 r. W decyzji odmownej z 24 września 2015 r. znak(...), stwierdzenie „po rozpatrzeniu wniosku dnia 03-04-2015 r.” zastąpił: „po rozpatrzeniu wniosku z dnia 22-01-2015 r.” (k. 47, t. XII a.r.). Tak samo w decyzji odmownej z 24 września 2015 r. znak(...), stwierdzenie „po rozpatrzeniu wniosku z dnia 03-04-2015 r.” zastąpił: „po rozpatrzeniu wniosku z dnia 22-01-2015 r.” (k. 48, t. XII a.r.).
Decyzje powyższe były następnie przedmiotem kontroli sądu w sprawach VIII U 2066/16 i VII U 1879/15, toczących się przed Sądem Okręgowym w Lublinie, a odwołania od powyższych decyzji zostały prawomocne oddalone. Zauważyć przy tym należy, że postanowienia dotyczące sprostowania decyzji zostały wydane jeszcze przed uprawomocnieniem się wyroków w ww. sprawach.
W tym stanie rzeczy nie sposób podzielić argumentacji skarżącego, że organ rentowy nie wydał decyzji w następstwie wnioskówS. D.z 22 stycznia 2015 r. o ponowne ustalenie prawa do renty rodzinnej i prawa do renty socjalnej. Okoliczność, że wnioskodawca otrzymał pismo ZUS z 15 grudnia 2016 r. w którym organ ten wskazywał na wnioski o rentę rodzinną i rentę socjalną z „3 kwietnia 2015 r.”, pozostaje bez wpływu na ocenę zaskarżonego wyroku, w sytuacji gdy pismo to pochodzi sprzed daty sprostowania treści decyzji z 24 września 2015 r. Z kolei powoływany przez skarżącego w apelacji przepisart. 134 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 53) nie znajduje żadnego zastosowania w niniejszej sprawie, dotyczy bowiem kwestii wstrzymania świadczeń.
WreszcieS. D.podniósł w apelacji, że sąd I instancji nie uzasadnił w sposób należyty zaskarżonego wyroku, w szczególności nie wskazał podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Zarzut powyższy należy uznać za nietrafny, bowiem podstawa prawna rozstrzygnięcia niewątpliwie została wskazana przez Sąd Okręgowy w uzasadnieniu orzeczenia.
Zaskarżony wyrok jest zatem prawidłowy i musi się ostać.
Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny orzekł na podstawieart. 385 k.p.c., jak w sentencji.