Sąd Rejonowy we Włocławku
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 130/19
Data wyroku: 2020-06-30 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: SSR Magdalena Tomasiewicz
Teza: Czynność sprawcza, w zakresie odpowiedzialności za czyn z art. 220 § 1 kk polega na niedopełnieniu obowiązku w zakresie bhp. Popełnić je może  tylko osoba fizyczna odpowiedzialna za bhp, na co wskazuje  zakres obowiązków  poszczególnych osób w danym zakładzie pracy.  W tej sprawie dla oskarżonego nie istniał obowiązek ustawienia prasy hydraulicznej przed rozpoczęciem pracy przez pokrzywdzonego.

Sygn. akt II K 130/19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia  30 czerwca 2020r.
Sąd Rejonowy we Włocławku Wydział II Karny w składzie:
PrzewodniczącySSR Magdalena Tomasiewicz
Protokolantstażysta Natalia Cieślińska
ProkuratorMałgorzata Łęgowska
po rozpoznaniu w dniach 23.05.2019r., 11.06.2019r., 27.08.2019r., 01.10.2019r. i 30.06.2020r. sprawy
A. B. (1)s.Z.iJ. z domu K.
ur. (...)weW.
oskarżonego o to, że
W dniu 15 grudnia 2017 roku weW.na tereniefirmy (...), będąc jako brygadzista odpowiedzialny za ustawienie prasy i sprawdzenie jej prawidłowego działania nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku przygotowania prasy poprzez sprawdzenie ustawienia parametrów eksploatacyjnych, czym nieumyślnie naraził pracownikaM. Ś.na bezpośrednie niebezpieczeństwo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, w wyniku czego doszło do zaczepienia rękawicy za wyginany detal co uniemożliwiło wycofanie ręki i doprowadziło do zmiażdżenia lewej ręki w skutek czego odniósł on obrażenia ciała w postaci rany miażdżonej ręki lewej z urazową amputacją palców II-V na poziomie paliczków podstawowych, tj. obrażeń powodujących ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci innego ciężkiego kalectwa
tj.art. 220 § 1 kkw zb. zart. 156 § 1 pkt 2 kkw zw. zart. 11 § 2 kk

o r z e k a

1
OskarżonegoA. B. (1)uniewinnia od popełnienia czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia;

2
Na podstawieart. 230 § 2 kpkzwraca uprawnionemu TeleMaxP. W. (1),U. W.Sp.j. akta osoboweA. B. (1)(zielona teczka) i akta osoboweM. Ś.(niebieska teczka) dołączone do wykonywania opinii przez biegłegoJ. C. (1);

3
Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonegoA. B. (1)kwotę 3 000 (trzy tysiące) złotych tytułem zwrotu kosztów wynagrodzenia dla obrońcy ustanowionego przez oskarżonego z wyboru;

4
Kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Formularz UK 1

Sygnatura akt

II K 130/19

Jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku dotyczy tylko niektórych czynów lub niektórych oskarżonych, sąd może ograniczyć uzasadnienie do części wyroku objętych wnioskiem. Jeżeli wyrok został wydany w trybieart. 343, art. 343a lub art. 387 k.p.k.albo jeżeli wniosek o uzasadnienie wyroku obejmuje jedynie rozstrzygnięcie o karze i o innych konsekwencjach prawnych czynu, sąd może ograniczyć uzasadnienie do informacji zawartych w częściach 3–8 formularza.

1

USTALENIE FAKTÓW

0.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.1.1.

A. B. (1)

A. B. (1)został oskarżony o to, że w dniu 15 grudnia 2017 roku weW.na tereniefirmy (...), będąc jako brygadzista odpowiedzialny za ustawienie prasy i sprawdzenie jej prawidłowego działania nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku przygotowania prasy poprzez sprawdzenie ustawienia parametrów eksploatacyjnych, czym nieumyślnie naraził pracownikaM. Ś.na bezpośrednie niebezpieczeństwo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, w wyniku czego doszło do zaczepienia rękawicy za wyginany detal co uniemożliwiło wycofanie ręki i doprowadziło do zmiażdżenia lewej ręki w skutek czego odniósł on obrażenia ciała w postaci rany miażdżonej ręki lewej z urazową amputacją palców II-V na poziomie paliczków podstawowych, tj. obrażeń powodujących ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci innego ciężkiego kalectwa, tj. popełnienia występku zart. 220 § 1 kkw zb. zart. 156 § 1 pkt 2 kkw zw. zart. 11 § 2 kk

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za udowodnione

Dowód

Numer karty

1/Przedsiębiorstwo (...),(...) sp. jawnaz siedzibą weW.przyul. (...), zostało wpisane do rejestru przedsiębiorców z dniem 4 kwietnia 2007 roku pod numerem KRS(...)w Sądzie Rejonowym w Toruniu, VII Wydziale Gospodarczym Krajowego Rejestru Sądowego. Przedmiotem działalności spółki jest przede wszystkim obróbka plastyczna metali, w tym między innymi produkcja wyrobów metalowych, narzędzi, obróbka mechaniczna elementów metalowych, kucie, prasowanie, wytłaczanie i walcowanie metali.
Jednym ze wspólników spółki, który jest wyłącznie uprawnionym do jej reprezentowania, jestP. W. (1).
Z tytułu zajmowanego stanowiskaP. W. (1)był odpowiedzialny za przestrzeganie przepisów z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy. PonadtoP. W. (1)jako pracodawca, był zobowiązany do zapewnienia warunków do bezpiecznego użytkowania maszyn, w tym do poddania maszyn kontroli przez uprawnione osoby i zapewnienia wyposażenia maszyn w urządzenia ochronne lub osłony strefy niebezpiecznej.P. W. (1)był również zobowiązany spowodować opracowanie instrukcji stanowiskowych BHP przy obsłudze poszczególnych maszyn.

Wydruk KRS

293-296v

Informacja REGON

297-298

OpiniaJ. C.

Z..

2/ W dniu 21 grudnia 2012 rokuspółka (...)kupiła odfirmy (...) Sp. z o.o.prasę hydrauliczną(...)typ CM 150H..
Zgodnie z instrukcją obsługi, praca przy użyciu prasy hydraulicznej, odbywała się w dwóch trybach – manualnym i automatycznym. Przy pracy w trybie manualnym ruch tłoka można było aktywować przyciskami ręcznymi, zaś przy pracy w trybie automatycznym – zejście tłoka można było aktywować przyciskami ręcznymi, po ustaniu nacisku tłok powracał do pozycji górnego ogranicznika skoku, zaś po dotarciu do dolnego ogranicznika skoku tłok zatrzymywał się, a po odjęciu nacisku na przyciski ręczne, wracał automatycznie do górnego ogranicznika skoku.
Praca przy użyciu prasy hydraulicznej, odbywała się oburęcznie.
W 2015 lub 2016 roku, prasa hydrauliczna została poddana modyfikacji. Wskutek tej modyfikacji do dotychczasowej konstrukcji dodano elementy sterownicze służące do jednoręcznego sterowania pracą prasy.
Modyfikacja prasy polegająca na zmianie sterowania pracą maszyny z oburęcznego na dodatkowe jednoręczne, spowodowała destrukcję urządzenia ochronnego zapobiegającego ryzyku zmiażdżenia dłoni/ręki operatora w strefie niebezpiecznej maszyny.
Przed przekazaniem do eksploatacji, prasa hydrauliczna nie została wyposażona w osłony lub urządzenia ochronne, nie została również poddana kontroli przez osoby uprawnione.
Mimo powyższego, prasa hydrauliczna została oddana do dalszej eksploatacji na terenie zakładu pracy.

WyjaśnieniaA. B.

165-166, 220-222v

ZeznaniaP. W.

78v-80, 224v-225v

ZeznaniaM. N.

171-172, 271v-273v

ZeznaniaS. R.

85v, 278v-281

OpiniaJ. C.

Z.

Częściowo opinia biegłegoA. D.

57-62

Faktura

39-39v

Instrukcja BHP

233, 318

Instrukcja użytkowania

234-266

Instrukcja obróbki

277

3/ Zakład pracyT. (...)funkcjonował w systemie dwuzmianowym. Przed rozpoczęciem pracy, do obsługi konkretnych maszyn delegował pracowników kierownik produkcji.
W dniu 15 grudnia 2017 roku w zakładzie wykonywali pracę m.in.A. B. (1),M. Ś.iT. K. (1).
A. B. (1)był zatrudniony w zakładzie na stanowisku operatora produkcji. Powierzono mu również funkcję brygadzisty. Z opisu jego stanowiska pracy wynika, że do jego obowiązków należało m.in. ustawienie maszyn i przygotowanie ich do produkcji przed rozpoczęciem pracy.A. B. (1)nie był jednak poddany instruktażowi stanowiskowemu BHP na stanowisku brygadzisty, a więc nie mógł faktycznie pełnić tej funkcji.
M. Ś.był zatrudniony na stanowisku operatora produkcji. Do jego zakresu obowiązków należała obsługa pras mimośrodowych oraz hydraulicznych polegająca m.in. na wykrawaniu, skrawaniu, dziurowaniu i przetłaczaniu.
NatomiastT. K. (1)był zatrudniony na stanowisku specjalisty do spraw organizacji produkcji. W dniu 15 grudnia 2017 roku pełnił zastępstwo za kierownika produkcji,J. S. (1).

WyjaśnieniaA. B.

165-166, 220-222v

ZeznaniaT. K.

82v, 226-227v

Opis stanowiska pracy

14-15, 173-174, 176-178, 231, 310

Pismo

158-159

Aneks do umowy

307-308

Struktura organizacyjna

312-313

Oświadczenie

315-316, 323

Wykaz instrukcji stanowiskowych

320

Ocena ryzyka zawodowego

324-351

OpiniaJ. C.

Z..

Akta osoboweA. B.

Z..

Akta osobowe M.Ś.

Z..

4/ W dniu 15 grudnia 2017 rokuM. Ś.rozpoczął pracę o godzinie 06:00. Jego zadaniem była obsługa prasy hydraulicznej na stanowisku nr 36. Do pracy na tej prasie skierował pokrzywdzonegoT. K. (1).
Na początku grudnia 2017 rokuA. B. (1)ustawił prasę na stanowisku nr 36 na sterowanie oburęczne. Taki sposób sterowania miał obowiązywać przez cały okres danej produkcji. Przycisk zmiany sterowania nie był jednak w żaden sposób zabezpieczony i każdy mógł przestawić sterowanie na jednoręczne.
M. Ś.przed rozpoczęciem pracy powinien sprawdzić gotowość maszyny do pracy i w przypadku stwierdzenia jakichś nieprawidłowości, wezwać kierownika produkcji bądź brygadzistę.
W dniu 15 grudnia 2017 roku prasa hydrauliczna na stanowisku nr 36 była ustawiona na sterowanie jednoręczne. Pokrzywdzony nie zmienił tego ustawienia, nie poinformował o tym osób uprawnionych.
M. Ś.uruchomił prasę głównym włącznikiem. Pracował w rękawicach ochronnych. Pokrzywdzony wkładał wstępnie wygięte detale w postaci płytki o wymiarach 270 x 70 mm między podstawę przyrządu zamocowanego na prasie a ruchomą część stempla gnącego, w celu dalszego gięcia.
Około godziny 08:30M. Ś.podłożył kolejną płytkę dwoma rękoma na podstawę przyrządu. Odwrócił następnie głowę w kierunku pulpitu sterującego, który znajdował się po jego prawej stronie i uruchomił prawą ręką przycisk. Pokrzywdzony pozostawił natomiast lewą rękę w strefie zagrożenia, w wyniku czego na skutek ruchu płytki, doszło do pochwycenia rękawicy o wytłoczenie płytki.M. Ś.usiłował wyciągnąć rękę a następnie spowodować zatrzymanie prasy, jednak bezskutecznie. W rezultacie opadający stempel zmiażdżył mu palce od II do V lewej ręki.
A. B. (1)w tym czasie wykonywał pracę w innej części hali produkcyjnej niż pokrzywdzony. Nie wiedział, żeM. Ś.został oddelegowany do pracy na stanowisku nr 36.

WyjaśnieniaA. B.

165-166, 220-222v

Zeznania M.Ś.

53v, 281-283

ZeznaniaZ. A.

75v-76, 223-224

ZeznaniaP. W.

78v-80, 224v-225v

ZeznaniaT. K.

82v, 226-227v

ZeznaniaJ. S.

90v, 273v-274v

ZeznaniaJ. B.

284-285

Zawiadomienie

1

Protokół powypadkowy

10-13

Protokół kontroli

17-26, 95-104

Kserokopia akt dochodzenia

29-51, 107-154

Materiał poglądowy

63

OpiniaR. U.

66

OpiniaJ. C.

0.1. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Czyn przypisany oskarżonemu (ewentualnie zarzucany, jeżeli czynu nie przypisano)

1.2.1.

A. B. (1)

A. B. (1)został oskarżony o to, że w dniu 15 grudnia 2017 roku weW.na tereniefirmy (...), będąc jako brygadzista odpowiedzialny za ustawienie prasy i sprawdzenie jej prawidłowego działania nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku przygotowania prasy poprzez sprawdzenie ustawienia parametrów eksploatacyjnych, czym nieumyślnie naraził pracownikaM. Ś.na bezpośrednie niebezpieczeństwo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, w wyniku czego doszło do zaczepienia rękawicy za wyginany detal co uniemożliwiło wycofanie ręki i doprowadziło do zmiażdżenia lewej ręki w skutek czego odniósł on obrażenia ciała w postaci rany miażdżonej ręki lewej z urazową amputacją palców II-V na poziomie paliczków podstawowych, tj. obrażeń powodujących ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci innego ciężkiego kalectwa, tj. popełnienia występku zart. 220 § 1 kkw zb. zart. 156 § 1 pkt 2 kkw zw. zart. 11 § 2 kk

Przy każdym czynie wskazać fakty uznane za nieudowodnione

Dowód

Numer karty

A. B. (1)będąc jako brygadzista odpowiedzialny za ustawienie prasy i sprawdzenie jej prawidłowego działania nie dopełnił wynikającego stąd obowiązku przygotowania prasy poprzez sprawdzenie ustawienia parametrów eksploatacyjnych, czym nieumyślnie naraził pracownikaM. Ś.na bezpośrednie niebezpieczeństwo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.

WyjaśnieniaA. B.

165-166, 220-222v

OpiniaJ. C.

Z..

2

OCena DOWOdów

0.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

WyjaśnieniaA. B. (1)

Sąd uznał za wiarygodne wyjaśnieniaA. B. (1). Za taką oceną wyjaśnień oskarżonego, przemawiała konfrontacja tych wyjaśnień z całokształtem materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności w postaci zeznań przesłuchanych w sprawie świadków oraz dokumentów, w tym m.in. instrukcji stanowiskowych czy akt osobowych.
Ponadto wyjaśnienia oskarżonego znajdują potwierdzenie w opinii biegłegoJ. C. (1), z której jasno wynika, że oskarżony nie był odpowiedzialny za ustawienie prasy i sprawdzenie jej prawidłowego działania, z uwagi na brak przeszkolenia stanowiskowego na stanowisku brygadzisty.
Z wyjaśnień oskarżonego wynika, że ustawiał maszyny przed rozpoczęciem pracy. Nie robił tego jednak codziennie, gdyż nie zawsze dana maszyna była eksploatowana. Z wyjaśnieńA. B. (1)wynika, że pracę rozdzielał kierownik produkcji i to on wiedział, czy w danym dniu konkretna maszyna będzie użytkowana. Kierownik produkcji wskazywał mu którą maszynę powinien ustawić.
Z wyjaśnień oskarżonego wynika również, że w dniu zdarzenia nie ustawiał maszyny, na której doszło do wypadkuM. Ś.. Ustawiał tą maszynę natomiast około dwa tygodnie przed zdarzeniem na sterowanie oburęczne i taki tryb miał obowiązywać na czas danej produkcji.

ZeznaniaM. Ś.

Sąd dał wiarę zeznaniomM. Ś.. Pokrzywdzony w swojej relacji opisał okoliczności zaistniałego w dniu 15 grudnia 2017r. zdarzenia z jego udziałem i doznane w wyniku tego obrażenia ciała. W ocenie Sądu, zeznania pokrzywdzonego są logiczne, konsekwentne i szczere.
Wskazać należy, żeM. Ś.w swojej relacji nie kwestionował tego, że swoim zachowaniem niewątpliwie przyczynił się do zaistniałego wypadku przy pracy.
Z zeznań pokrzywdzonego wynika, że przy takim detalu jaki produkował w dniu zdarzenia, zawsze pracował jedną ręką. Wiedział, że było to niebezpieczne ale ułatwiało mu pracę.
Ponadto z zeznańM. Ś.wynika, że w dniu zdarzenia prasa hydrauliczna także była ustawiona na sterowanie jednoręczne.
Z zeznań pokrzywdzonego wynika również, że pracę powinien wykonywać przy użyciu szczypiec. Nie posiadał jednak takich szczypiec i nie upominał się o nie. Z zeznań pokrzywdzonego wynika, że praca przy użyciu szczypiec trwała dłużej, gdyż samo wkładanie detalu na podstawę przyrządu trwało dłużej, w związku z czym elementy produkcji wkładał na przyrząd ręcznie.

ZeznaniaP. W. (1)

Sąd generalnie dał wiarę zeznaniomP. W. (1). Zasadniczo znajdują one bowiem potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym.
Nadmienić jednak należy, że zeznania świadka są nieco tendencyjne. Świadek w swoich zeznaniach wskazał, że nie wiedział o tym, że po wykonaniu ingerencji w sterownik maszyny należy poddać ją ocenie pod względem zagrożeń bezpieczeństwa użytkowania i takich sygnałów nie miał od pracowników zajmujących się BHP. Jednocześnie na rozprawie świadek przyznał, że zwracał się do producenta prasy hydraulicznej o jej przerobienie. Producent wskazał na konieczność dokonania pewnych zabezpieczeń – tzw. kurtyn świetlnych. Świadek przyznał jednak, że takie zabezpieczenie mimo modyfikacji nie zostało wykonane.

ZeznaniaM. N. (2)

Sąd uznał zeznaniaM. N. (2)za wiarygodne. Świadek złożył zeznania na okoliczność przeprowadzonej wfirmie (...)kontroli powypadkowej.
Z zeznań świadka jednoznacznie wynika, że prasa hydrauliczna na której doszło do zdarzenia z udziałem pokrzywdzonego, nie spełniała warunków BHP. Po dokonaniu tej modyfikacji prasa nie została poddana analizie nowo powstałych zagrożeń oraz kontroli pod kątem bezpiecznej pracy.
Ponadto z zeznań świadka wynika, że brygadzista winien codziennie dokonywać kontroli ustawienia maszyny. Świadek stwierdził, że brygadzista powinien to robić zwłaszcza dlatego, gdyż w firmie każdy miał realną możliwość zmiany trybu pracy maszyny.

ZeznaniaS. R. (2)

Sąd dał wiarę zeznaniom świadka. Zeznania świadka znajdują potwierdzenie w innych dowodach zebranych w sprawie.
Z zeznań świadka wynika, że wfirmie (...)pełnił nadzór w zakresie BHP, a także przeprowadzał instruktaże ogólne i stanowiskowe w zakresie szkoleń wstępnych. W dniu zdarzenia nie było go na terenie zakładu.
Ponadto z zeznań świadka wynika, że nie wiedział o modyfikacji prasy hydraulicznej, przy której w dniu zdarzenia pracował pokrzywdzony. Modyfikacja została dokonana przed jego zatrudnieniem. Była eksploatowana więc przyjął, że jest sprawna.

ZeznaniaT. K. (1)

Sąd uznał za wiarygodne zeznaniaT. K. (1). Zeznania świadka są konsekwentne i spójne z zebranym materiałem dowodowym. Świadek w swoich zeznaniach opisał zakres swoich obowiązków, w tym pełnione stanowisko oraz okoliczności zdarzenia z dnia 15 grudnia 2017r.
Z zeznań świadka wynika, że w dniu zdarzenia oddelegował pokrzywdzonego do pracy na stanowisku nr 36. Nie informował o tym oskarżonego.
Ponadto z zeznańT. K. (1)wynika, że nie wiedział o modyfikacji prasy hydraulicznej.

ZeznaniaZ. A. (2)

Sąd generalnie dał wiarę zeznaniomZ. A. (2). Świadek zeznał to, co było mu wiadome w sprawie.
Z zeznań świadka wynika, że kierownik produkcji przydzielał pracownikom pracę, a także nadzorował ich. Kierownik zlecał również pracę brygadzistom.
Ponadto z zeznańZ. A. (2)wynika, że przed wypadkiem nie można było zablokować możliwości zmiany trybu pracy maszyny. Zdarzało się, że sam zmieniał tryb aby przyspieszyć pracę, nie zgłaszał jednak nikomu takich zmian.

ZeznaniaJ. S. (3)

Sąd dał wiarę zeznaniomJ. S. (3). Zeznania świadka są zgodne z relacją pokrzywdzonego oraz innych świadków obecnych na terenie zakładu w czasie, gdy doszło do zdarzenia będącego przedmiotem niniejszego postępowania.
Z zeznań świadka wynika, że nie widział samego momentu wypadku, tuż po tym udzielał jednak pokrzywdzonemu pomocy.

ZeznaniaJ. B. (2)

Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadkaJ. B. (2). Zeznania świadka są zgodne z zeznaniami innych przesłuchanych w toku postępowania osób i nie budzą żadnych wątpliwości.
Z zeznań świadka wynika, że jako drugi brygadzista także zajmował się ustawianiem maszyn. Nie robił tego jednak codziennie – maszyny były ustawiane na dany okres produkcji.
Ponadto z zeznańJ. B. (2)wynika, że operatorzy produkcji nie mogli zmieniać ustawień maszyny bez zgody brygadzisty bądź kierownika produkcji, jednak w praktyce zdarzały się takie przypadki. Pracownik przystępując do pracy na danej maszynie, w sytuacji gdy ustawione sterowanie byłoby niezgodne z instrukcją, powinien zgłosić to przełożonym.

Opinia biegłegoR. U. (2)

Sąd podzielił wnioski zawarte w opinii biegłegoR. U. (2). Opinia jest pełna, jasna i wewnętrznie spójna. Z opinii wynika, że w wyniku urazu odniesionego w dniu 15 grudnia 2017r. pokrzywdzonyM. Ś.doznał obrażeń ciała w postaci rany miażdżonej ręki lewej z urazową amputacją palców II-V na poziomie paliczków podstawowych. Obrażenia te spowodowały ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci innego ciężkiego kalectwa, tj. są to obrażenia w rozumieniuart. 156 § 1 pkt 2 kk. Biegły w opinii wskazał, że obrażenia te mogły powstać w okolicznościach wynikających z akt postępowania.

Opinia biegłegoJ. C. (1)

Sąd podzielił także wnioski zawarte w opinii biegłegoJ. C. (1). Opinia sporządzona przez biegłego zawiera profesjonalną i wszechstronną analizę przyczyn zaistniałego w dniu 15 grudnia 2017r. wypadku przy pracy, w którymM. Ś.doznał obrażeń ciała. Wnioski zawarte w opinii znajdują pełne oparcie w zebranych dowodach. W ocenie sądu opinia jest pełna, jasna, nie zawiera wewnętrznych sprzeczności. Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania jej obiektywizmu.
Z opinii jednoznacznie wynika, że wypadek, który miał miejsce w dniu 15 grudnia 2017r. weW.na tereniefirmy (...), wystąpił na skutek naruszenia zasad bezpieczeństwa i higieny pracy przez pracodawcę, tj.P. W. (1). Biegły wskazał, że naruszenie przepisów w zakresie BHP przezP. W. (1)miało bezpośredni wpływ na zaistnienie wypadku pokrzywdzonego. Biegli w opinii wyjaśnił, że toP. W. (1)jest odpowiedzialnym za naruszenie przepisów BHP ponieważ spowodował wykonanie modyfikacji prasy hydraulicznej, która to modyfikacja nie spełniała warunków zasadniczych wymagań dla maszyn i podlegała dyspozycjom wynikającym z przepisówart. 215-217 kp, adresowanym do pracodawcy, tj.P. W. (1).
Ponadto z opinii bezspornie wynika, że między zachowaniem oskarżonego a skutkiem w postaci zmiażdżenia palców lewej ręki pokrzywdzonego, brak jest adekwatnego związku przyczynowego. Biegły swoje stanowisko uzasadnił tym, że dyspozycje wynikające z przepisówart. 215-217 kpnie były adresowane doA. B. (1), a doP. W. (1). Biegły uznał, żeA. B. (1)nie przyczynił się do zaistnienia wypadku pokrzywdzonego.
Odnosząc się natomiast do pokrzywdzonego biegły wskazał, żeM. Ś.przyczynił się do zaistnienia zdarzenia w stopniu określonym jako brak zdroworozsądkowego postępowania, w sytuacji posiadania świadomości o istniejących zagrożeniach dla zdrowia i życia przy obsłudze prasy hydraulicznej.

Opinia biegłegoA. D. (2)

Sąd częściowo podzielił wnioski zawarte w opinii biegłegoA. D. (2). Należy jednak mieć na uwadze to, że biegły sporządzał opinię we wstępnej fazie postępowania przygotowawczego i nie dysponował wystarczającym materiałem dowodowym, który zgromadzono już po wydanej przez biegłego opinii. Sąd podzielił jednak wnioski zawarte w tej opinii, które są zbieżne z wnioskami wynikającymi z opinii biegłegoJ. C. (1).
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał za wiarygodne to, że główną przyczyną zaistniałego wypadku przy pracy było niewłaściwe ustawienie prasy z obsługi oburęcznej na jednoręczną. Ponadto z opinii wynika, że pracodawca nie przestrzegał przepisów i zasad i higieny pracy dotyczących ochrony życia i zdrowia ze względu na brak możliwości zabezpieczenia przed zmianą sposobu sterowania przez operatora. Według biegłego, zmiany te pogarszały znacząco bezpieczeństwo użytkowania do zastosowanego oryginalnego sterowania producenta i nie spełniały minimalnych wymagań bezpieczeństwa.

Dokumenty, protokoły z czynności procesowych i inne

Dowody te nie były kwestionowane przez żadną ze stron i stanowią uzupełnienie wcześniej omówionego materiału dowodowego.

0.1.Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 1.1 albo 1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

3

PODSTAWA PRAWNA WYROKU

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Oskarżony

☐

3.1
Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania zgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐

3.2
Podstawa prawna skazania albo warunkowego umorzenia postępowania niezgodna z zarzutem

Zwięźle o powodach przyjętej kwalifikacji prawnej

☐

3.3
Warunkowe umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach warunkowego umorzenia postępowania

☐

3.4
Umorzenie postępowania

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach umorzenia postępowania

☒

3.5
Uniewinnienie

1

A. B. (1)

Zwięzłe wyjaśnienie podstawy prawnej oraz zwięźle o powodach uniewinnienia

Reasumując materiał dowodowy zebrany w sprawie i wnioski wypływające z tych ustaleń, w ocenie Sądu brak jest dowodów przemawiających za tym, żeA. B. (1)swoim zachowaniem dopuścił się popełnienia zarzucanego mu czynu.
W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, żeA. B. (1)był zatrudniony współce (...)na stanowisku operatora produkcji, z powierzoną funkcją brygadzisty. Z opisu jego stanowiska pracy wynika, że jednym z obowiązków oskarżonego było ustawienie maszyn i przygotowanie ich do produkcji przed rozpoczęciem pracy (k. 176-178). Z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, żeA. B. (1)posiadał instruktaż stanowiskowy na stanowisku pracy operator produkcji, odbył również szkolenie w dziedzinie BHP na stanowisku dla osób kierujących pracownikami.A. B. (1)nie został natomiast poddany instruktażowi stanowiskowemu na stanowisku brygadzista, a więc nie mógł faktycznie pełnić tej funkcji.
W dniu 15 grudnia 2017r.M. Ś.jako doświadczony pracownik, został oddelegowany do pracy na prasie hydraulicznej na stanowisku nr 36.
Prasa hydrauliczna była zmodyfikowana na zlecenie pracodawcy. Modyfikacja polegała na tym, że do fabrycznego oburęcznego układu sterowania pracą prasy, dodano jednoręczny układ sterowania. Na skutek tej modyfikacji doszło do destrukcji urządzenia ochronnego zapobiegającego ryzyku zmiażdżenia dłoni/ręki operatora w strefie niebezpiecznej tej maszyny.
Zgodnie z§ 56 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, używanie maszyny bez wymaganego urządzenia ochronnego lub przy jego nieodpowiednim stosowaniu jest niedopuszczalne.
Z powyższego wynika więc, że użytkowanie tej prasy hydraulicznej po modyfikacji, byłoniedozwolone.
Wspomniana prasa hydrauliczna nie była wyposażona w osłony lub urządzenia ochronne zapobiegające ryzyku zmiażdżenia dłoni/ręki operatora w strefie niebezpiecznej, nie została także poddana kontroli przez osoby uprawnione. Użytkowanie prasy hydraulicznej stanowiło zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników firmy eksploatujących tę maszynę.
Ponadto sterownik zmiany układu sterowania, nie był w żaden sposób zabezpieczony. Pracownicy co prawda nie mogli samodzielnie dokonywać zmiany sterowania, jednak w praktyce zdarzały się takie przypadki, co potwierdził w swoich zeznaniach m.in.J. B. (2)(k. 284v).
Mimo powyższego, prasa hydrauliczna usytuowana na stanowisku 36, była dopuszczona przez pracodawcę do użytkowania.
A. B. (1)wiedział, że fabryczny układ sterowania pracą prasy hydraulicznej był oburęczny, natomiast na skutek późniejszej modyfikacji układu sterowania został dodany jednoręczny układ sterowania. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że oskarżony około dwa tygodnie przed zaistniałym zdarzeniem, ustawił prasę hydrauliczną na stanowisku nr 36 na sterowanie oburęczne.
M. Ś.został oddelegowany do pracy na prasie hydraulicznej na stanowisku nr 36 przezT. K. (1), który w tym dniu zastępował kierownika produkcji.A. B. (1)nie wiedział, że pokrzywdzony będzie pracował na tym stanowisku.
M. Ś.wiedział, że prasa hydrauliczna posiada sterowanie oburęczne. Przy tłoczeniu detalu zawsze pracował jednak ze sterowaniem jedną ręką. Tak było również w dniu zdarzenia. Wiedział również, że przy sterowaniu jedną ręką wkładanie rąk było niebezpieczne, a ręce nie powinny znajdować się w środku. Jak sam przyznał pokrzywdzony, sterowanie jedną ręką ułatwiało mu pracę (k. 282).M. Ś.pomimo świadomości o zaistniałym zagrożeniu dla swojego zdrowia i życia, nie zgłosił żądania zmiany sterowania na oburęczne i wykonywał czynności operatora prasy ze sterowaniem jednoręcznym.
Przepisart. 220 § 1 kkstanowi, że odpowiedzialności karnej podlega ten, kto będąc odpowiedzialny za bezpieczeństwo i higienę pracy nie dopełnia wynikającego stąd obowiązku i przez to naraża pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Czynność sprawcza polega na niedopełnieniu obowiązku w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy. Jest to przestępstwo indywidualne. Popełnić je może tylko osoba fizyczna odpowiedzialna za bezpieczeństwo i higienę pracy. Osobą taką jest przede wszystkim kierownik zakładu pracy, choć może to być także inna osoba kierująca pracownikami (m.in. wyrok SO w Siedlcach z 20.08.2013 r., II Ka 337/13, LEX nr 1717927). Ostatecznie krąg osób odpowiedzialnych za bhp wyznaczony jest zakresem obowiązków poszczególnych osób funkcjonujących w danej strukturze organizacyjnej. Powołanie w zakładzie pracy szczególnego pionu organizacyjnego, zajmującego się sprawami bezpieczeństwa i higieny pracy, nie zwalnia od odpowiedzialności karnej zart. 220innych osób zobowiązanych na mocy przepisów szczególnych do dbałości o warunki bhp. Odpowiedzialność konkretnej osoby za bezpieczeństwo i higienę pracy nie musi wynikać z przepisu ustawowego, ale jej źródłem może być umowa, wewnętrzne regulaminy, wykaz czynności, regulamin pracy.
W ocenie Sądu,A. B. (1)swoim zachowaniem nie wyczerpał znamion zarzucanego mu przestępstwa i nie przyczynił się do zaistniałego wypadkuM. Ś..
Zebrany materiał dowodowy, w szczególności opinia biegłegoJ. C. (1)bezspornie prowadzi do wniosku, że bezpośrednią przyczyną zaistniałego wypadku przy pracy była eksploatacja niedozwolonej prasy hydraulicznej.
Jak zostało to szczegółowo opisane powyżej, eksploatacja prasy hydraulicznej na stanowisku nr 36 była bezprawna z uwagi na jej uprzednią modyfikację, a w rezultacie destrukcję urządzenia ochronnego zapobiegającego ryzyku zmiażdżenia dłoni/ręki operatora w strefie niebezpiecznej tej maszyny. Po dokonaniu tej modyfikacji, prasa nie została poddana kontroli przez osoby uprawnione, nie została również wyposażona w urządzenia ochronne.
A. B. (1)nie posiadał wiedzy kto obsługiwał rzeczoną prasę w okresie od dnia ustawienia przez niego sterowania oburęcznego do dnia zdarzenia, tj. do dnia 15 grudnia 2017r. Należy zwrócić uwagę, że sterowanie mogło zostać zmienione przez operatora bez wiedzy przełożonego. Ponadto oskarżony nie wiedział, żeM. Ś.w dniu zdarzenia został skierowany przezT. K. (1)do obsługi rzeczonej prasy. Pokrzywdzony rozpoczynając pracę na wyznaczonej prasie hydraulicznej, nie zgłosiłA. B. (1)konieczności zmiany układu sterowania na oburęczne.
Co istotne,A. B. (1)nie był poddany instruktażowi stanowiskowemu BHP na stanowisku brygadzista, a więc nie mógł faktycznie pełnić tej funkcji.Tym samym nie istniał dla niego obowiązek ustawienia prasy hydraulicznej przed rozpoczęciem pracy przezM. Ś.w dniu zdarzenia, co wynikało z opisu jego stanowiska pracy (k. 176-178).
Powyższe prowadzi do wniosku, żeA. B. (1)nieświadomie uczestniczył w bezprawnej eksploatacji prasy hydraulicznej.
Zgodnie zart. 215 kppracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowane maszyny i inne urządzenia techniczne m.in. zapewniały bezpieczne i higieniczne warunki pracy, w szczególności zabezpieczały pracownika przed urazami, działaniem niebezpiecznych substancji chemicznych, porażeniem prądem elektrycznym, nadmiernym hałasem, działaniem drgań mechanicznych i promieniowania oraz szkodliwym i niebezpiecznym działaniem innych czynników środowiska pracy. W myślart. 216 kppracodawca wyposaża w odpowiednie zabezpieczenia maszyny i inne urządzenia techniczne, które nie spełniają wymagań określonych wart. 215.
Zdaniem Sądu, toP. W. (1)jako pracodawca pokrzywdzonego był zobowiązany do zapewnienia bezpieczeństwa i higieny pracy, a w szczególności zapewnienia, aby maszyny dopuszczone do eksploatacji zapewniały bezpieczne i higieniczne warunki pracy. W ocenie Sądu,P. W. (1)zaniedbał swoje niezbywalne obowiązki aby prasa hydrauliczna po modyfikacji została poddana kontroli i przede wszystkim wyposażona w urządzenia ochronne lub osłony strefy niebezpiecznej. Zaniedbując te obowiązkiP. W. (1)doprowadził do prawnie niedopuszczalnej eksploatacji prasy hydraulicznej. Ponadto w/w nie zapewnił systematycznych kontroli stanu technicznego prasy hydraulicznej, które mogłyby te zaniedbania ujawnić.
Bezspornym jest również, żeP. W. (1)nie doprowadził do opracowania instrukcji stanowiskowej BHP przy obsłudze prasy hydraulicznej, spełniającej dyspozycje obowiązujących przepisów. W/w nie doprowadził również do odbycia przezA. B. (3)instruktażu stanowiskowego BHP na stanowisku brygadzista.
W ocenie Sądu, naruszenie w/w obowiązków jako pracodawcy przezP. W. (1), niewątpliwie miało bezpośredni wpływ na zaistnienie wypadku pokrzywdzonego.
Odnosząc się natomiast do zachowania samego pokrzywdzonego należy podkreślić, żeM. Ś.wiedział, że przy sterowaniu jedną ręką wkładanie rąk było niebezpieczne, ręce nie powinny znajdować się w środku, a sterowanie powinno być oburęczne.M. Ś.pomimo świadomości o zaistniałym zagrożeniu dla swojego zdrowia i życia, nie zgłosił żądania doT. K. (1)lubA. B. (1)o zmianę sterowania na oburęczne i wykonywał czynności operatora prasy ze sterowaniem jednoręcznym.
W ocenie Sądu,M. Ś.świadomie przyczynił się do zaistnienia swojego wypadku przy pracy.
Mając na uwadze przedstawioną argumentację, Sąd uniewinniłA. B. (1)od popełnienia zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu.

4

KARY, Środki Karne, PRzepadek, Środki Kompensacyjne i środki związane z poddaniem sprawcy próbie

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięciaz wyroku

Punkt z wyroku odnoszący siędo przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

5

1Inne ROZSTRZYGNIĘCIA ZAwarte w WYROKU

Oskarżony

Punkt rozstrzygnięciaz wyroku

Punkt z wyroku odnoszący się do przypisanego czynu

Przytoczyć okoliczności

1.6. inne zagadnienia

W tym miejscu sąd może odnieść się do innych kwestii mających znaczenie dla rozstrzygnięcia,a niewyjaśnionych w innych częściach uzasadnienia, w tym do wyjaśnienia, dlaczego nie zastosował określonej instytucji prawa karnego, zwłaszcza w przypadku wnioskowania orzeczenia takiej instytucji przez stronę

7

KOszty procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

2

O kosztach postępowania orzeczono na podstawieart. 632 pkt 2 kpk.

6

1Podpis

Sędzia Sądu Rejonowego Magdalena Tomasiewicz