Sąd Rejonowy w Wołowie
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 107/18
Data wyroku: 2019-01-30 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Tomasz Paprocki

Sygnatura akt III RC 107/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 30 stycznia 2019 r.
Sąd Rejonowy w Wołowie III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Tomasz Paprocki
Protokolant: Anna Rogalska
po rozpoznaniu na rozprawie wW.w dniu 16 stycznia 2019 r.
sprawy z powództwaN. K.(PESEL (...)) oraz małoletnichM. K.(PESEL (...)) iD. K.(PESEL (...)) reprezentowanych przez przedstawiciela ustawowego – ojcaG. K.
przeciwkoB. K.(PESEL (...))
o podwyższenie alimentów

I
zasądza od pozwanejB. K.na rzecz powodówN. K.,M. K.iD. K.tytułem alimentów kwoty po 300 (trzysta) zł miesięcznie, łącznie 900 (dziewięćset) zł miesięcznie, płatne od dnia 24 sierpnia 2018 r. do 15-go dnia każdego miesiąca z góry, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w razie zwłoki w płatności którejkolwiek z rat, w miejsce dotychczasowych alimentów w kwotach po 200 zł miesięcznie ustalonych ugodą zawartą w dniu 25.08.2014 r. przed Sądem Rejonowym w Środzie Śląskiej w sprawie o sygn. akt VIII RC 35/14, przy czym alimenty na rzecz małoletnich powodówM. K.iD. K.płatne będą do rąk ich ojca –G. K.;

II
oddala dalej idące powództwo;

III
zasądza od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 178,20 zł (sto siedemdziesiąt osiem złotych i dwadzieścia groszy) tytułem zwrotu kosztów sądowych;

IV
obciąża Skarb Państwa pozostałymi kosztami sądowymi, których strony nie miały obowiązku uiścić;

V
nie obciąża powodów kosztami procesu poniesionymi przez pozwaną;

VI
nadaje wyrokowi w punkcie I rygor natychmiastowej wykonalności.

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 4 grudnia 2018 r. małoletni powodowieN. K.,M. K.iD. K.reprezentowani przez przedstawiciela ustawowego – ojcaG. K., wnieśli o zasądzenie od pozwanejB. K.alimentów w kwotach po 500 zł miesięcznie na każdego z nich, płatne z góry do piętnastego dnia każdego miesiąca, w miejsce dotychczasowych alimentów w kwotach po 200 zł miesięcznie ustalonych ugodą zawartą w dniu 25.08.2014 r. przed Sądem Rejonowym w Środzie Śląskiej w sprawie o sygn. akt VIII RC 35/14. Nadto powodowie wnieśli o zasądzenie od pozwanej zwrotu kosztów procesu.
W uzasadnieniu pozwu podano, że ojciec powodów wychowuje ich sam od 20 września 2013 r., kiedy przywrócono mu władzę rodzicielską, a pozwana władzy tej została pozbawiona. Pozwana nie wywiązuje się z zawartej przed sądem ugody i nie łoży żadnych kwot na utrzymanie małoletnich. Od czasu zawarcia ugody potrzeby małoletnich znacznie wzrosły i ich miesięczny koszt utrzymania wynosi około 1500 zł na osobę.
W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew podniesiono, że przedstawione w pozwie koszty utrzymania powodów są zawyżone. Nadto wynagrodzenie pozwanej, jej choroba oraz fakt uczęszczania do liceum ogólnokształcącego nie pozwalają jej na zapłatę alimentów w żądanej pozwem wysokości.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
PowodowieN. K.ur. (...),M. K.ur. (...)iD. K.ur. (...)są dziećmi pozwanejB. K.iG. K..
Ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w Środzie Śląskiej w dniu 25 sierpnia 2014 r. pozwana zobowiązała się uiszczać tytułem alimentów na rzecz każdego z powodów kwoty po 200 zł miesięcznie.
(dowód: odpisy aktów urodzenia oraz ugoda, k. 6, 7, 8, 108 w aktach o sygn. VIII RC 35/14)
Powodowie mieszkają z ojcem w domu należącym do dziadka powodów. Ojciec powodów ponosi koszty związane z zamieszkaniem.
G. K.zarejestrowany jest w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Utrzymuje się z tzw. prac dorywczych. Posiada wykształcenie średnie i jest z zawodu dekarzem - blacharzem.
N. K.jest uczennicą trzeciej klasy liceum ogólnokształcącego. We wrześniu 2018 r. rozpoczęła kurs nauki jazdy samochodem kat. B, którego koszt wyniósł 1500 zł.
M. K.jest uczennicą. Trenuje piłkę nożną. Miesięczna opłata za treningi wynosi 70 zł.
D. K.jest uczniem. Cierpi na alergię.
Miesięczne koszty utrzymania wszystkich powodów wynoszą co najmniej 2.500 zł i wzrosły od dnia zawarcia ugody o alimenty.
(dowód: zeznania pozwanej, k. 103-104; zaświadczenie z PUP, k. 7; zaświadczenia ze szkoły, k. 8, 39; testy alergiczne, k. 9-11; zaświadczenia lekarskie, k. 12, 15, 16; faktury i rachunki, k. 17-23; 61-65; 67-73; faktura za kurs prawa jazdy, k. 40; wydruk wiadomości i potwierdzenia przelewów, k. 73-80; potwierdzenie przelewu opłaty za treningi, k. 56; potwierdzenia przelewów opłat abonamentowych, k. 57, 58; faktura za wodę, k. 24; faktura za wodę i potwierdzenie przelewu, k. 25, 54; rachunki za energię elektryczną i potwierdzenia przelewów, k. 26, 51, 52; rachunki za wywóz śmieci i potwierdzenie przelewu, k. 27-29, 55; asygnata i paragon, k. 59; dokument dostawy węgla i paragon, k. 60; zeznania powódkiN. K., k. 103; zeznania przedstawiciela ustawowegoG. K., k. 103)
PozwanaB. K.pracuje w restauracji jako kelner – sprzedawca za wynagrodzeniem 1530 zł netto miesięcznie (pełny etat). Posiada wykształcenie podstawowe; w przeszłości pracowała jako monter rowerów i pomocnik stolarza.
Obecnie uczęszcza do liceum ogólnokształcącego dla dorosłych, za które uiszcza czesne w wysokości 80 zł za semestr.
B. K.mieszka z mężem. Na jej miesięczne koszty utrzymania składają się następujące kwoty:
- żywność - 400 zł,
- artykuły przemysłowe, kosmetyki - 50 zł,
- odzież i obuwie - 100 zł.
Ponadto na pozwaną przypadają koszty związane z mediami, tj. koszty gazu - 25 zł miesięcznie, energii elektrycznej - 35 zł miesięcznie, wody - 35 zł miesięcznie.
B. K.choruje na depresję.
(dowód: zaświadczenie o wynagrodzeniu, k. 86; zaświadczenie z Urzędu Skarbowego, k. 87; faktury za gaz, k. 88, 89; faktury za energię, k. 90, 91; zaświadczenie ze szkoły, k. 93; zaświadczenie lekarskie, k. 94; zeznania pozwanej, k. 103-104)
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo podlegało częściowemu uwzględnieniu.
Zgodnie zart. 138 kro, w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego.
Wedle treści pozwu, od czasu zawarcia ugody o alimenty, koszty utrzymania powodów wzrosły do kwot tam wskazanych.
W odpowiedzi na pozew pozwana nie kwestionowała samego faktu wzrostu kosztów utrzymania powodów, lecz ich aktualną, podawaną w pozwie wysokość.
Nie ulegało wątpliwości, że koszty utrzymania powodów - co do zasady - wzrosły. Wynika to choćby z doświadczenia życiowego, które każe dać wiarę twierdzeniom ojca dzieci, że przez okres ostatnich czterech lat wzrosły koszty wyżywienia, odzieży, obuwia, a powodowie w większym zakresie korzystają (bądź też chcą korzystać) z wycieczek, czy rozrywek. Wynika to z faktu, że wraz z wiekiem potrzeby dzieci rosną, czy choćby ze wzrostu cen i inflacji. Ponadto małoletniD.jest alergikiem, aN. K.trenuje piłkę nożną.
Ojciec dzieci przedstawił przed sądem szereg faktur i dokumentów wskazujących na ponoszone przez niego koszty utrzymania dzieci, w tym koszty związane z zamieszkaniem.
Po przeprowadzeniu postępowania sąd uznał, że między stronami w istocie nie istnieje spór, co do aktualnych kosztów utrzymania dzieci i zasadności żądania ujętych w pozwie kwot.
Pozwana wnosiła w odpowiedzi na pozew o oddalenie powództwa w całości, wskazując, że: "Do 2013 r. to pozwana sprawowała osobistą pieczę nad dziećmi, a więc zna ich potrzeby i koszty utrzymania". Następnie przesłuchana przed sądem stwierdziła, że jej zdaniem miesięczny koszt utrzymania trójki dzieci to 2500 zł.
Przyjmując zatem, że pozwana - jako rodzic pozbawiony władzy rodzicielskiej i nie sprawujący bezpośredniej pieczy nad dziećmi - winna w około 60 % ponosić koszty utrzymania dzieci, to żądane pozwem kwoty odpowiadają obowiązkowi, jaki winien spocząć na pozwanej (2500 zł x 60% = 1500; i dalej 1500 zł : 3 = 500 zł na dziecko).
Jak wynika z treściart. 135 § 1 kro, zakres obowiązku alimentacyjnego zależy nie tylko od potrzeb uprawnionego, ale również od możliwości majątkowych i zarobkowych zobowiązanego. Możliwości te były w przedmiotowej sprawie najważniejsze dla jej rozpoznania, bowiem osiągane przez pozwaną wynagrodzenie wskazywało, że nie jest ona w stanie w pełnym zakresie wywiązywać się ze spoczywającego na niej obowiązku.
Pozwana pracuje na pełny etat i osiąga wynagrodzenie w kwocie 1530 zł netto miesięcznie.
Do jej usprawiedliwionych kosztów utrzymania (wpływających na zakres obowiązku alimentacyjnego) sąd nie zaliczył kosztów czesnego za naukę w liceum. Chęć kształcenia się pozwanej i związane z tym koszty muszą zejść na dalszy plan w sytuacji, gdy na pozwanej spoczywa obowiązek alimentacyjny, pozwana jest pełnoletnia i zdolna do pracy, a potrzeby jej dzieci nie są w pełni zaspokojone.
Sąd nie uznał również kosztów związanych z leczeniem pozwanej i zakupem leków. Pozwana - przy skromnych dochodach jakie osiąga - winna korzystać z opieki lekarskiej i psychologicznej w ramach ubezpieczenia społecznego. Na okoliczność ponoszenia przez pozwaną kosztów lekarstw nie przedstawiono zaś żadnego dowodu.
Co do depresji, na którą cierpi pozwana, podczas przesłuchania pozwana stwierdziła, że nie posiada orzeczenia o niezdolności do pracy.
Sąd przyjął za uzasadnione ponoszone i podawane przez pozwaną w odpowiedzi na pozew koszty wyżywienia (400 zł), artykułów przemysłowych i kosmetyków (50 zł) oraz odzieży i obuwia (100 zł). Choć nie przedstawiano w tym zakresie dowodów, sąd uznał, że podane kwoty z pewnością nie przekraczają zwyczajowych kosztów utrzymania w tym zakresie. Nadto koszty te - jako związane z podstawowymi ludzkimi potrzebami - ponoszone musza być w związku z utrzymaniem każdego człowieka.
Na okoliczność przypadających na pozwaną kosztów mediów, przedstawiono faktury.
Z dwóch faktur za gaz wynika, że średnio miesięcznie pozwana z mężem płaci około 50 zł, zatem przypadający na nią koszt to 25 zł miesięcznie.
Z dwóch faktur za energię elektryczną wynika, że średni miesięczny koszt energii to około 71 zł, zatem przypadający na pozwaną koszt to 35 zł miesięcznie.
Z faktury za wodę wynika, że jej miesięczny koszt to około 70 zł, zatem na pozwaną przypada koszt 35 zł miesięcznie.
Pozwana twierdziła, że ponosi koszty związane z czynszem, jednak nie przedstawiono żadnego dowodu na potwierdzenie tej tezy. Nie wiadomo zatem, czy pozwana faktycznie tego rodzaju koszty w ogóle ponosi.
Reasumując, sąd przyjął za udowodnione ponoszenie przez pozwaną miesięcznych kosztów utrzymania na poziomie około 645 zł miesięcznie. Ponieważ pozwana zarabia 1530 zł miesięcznie, to przyjęto, że po odjęciu kosztów utrzymania ma do dyspozycji kwotę około 900 zł. Co za tym idzie, może alimentować dzieci kwotami po 300 zł miesięcznie, przy czym podkreślenia wymaga, że jest to kwota skromna i nie zaspokajająca w pełni potrzeb powodów.
Wartość przedmiotu sporu wynosiła 10800 zł, a pozwana uległa w 33 % w stosunku do żądania pozwu. Ponieważ opłata od pozwu, od której zwolnieni byli powodowie, wynosiła 540 zł, pozwana winna zwrócić Skarbowi Państwa 33 % z tej kwoty, tj. 178,20 zł (art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28.07.2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych).
Sąd zdecydował - w myślart. 102 kpc- o nieobciążaniu powodów kosztami procesu poniesionymi przez pozwaną. Wynik sprawy zależał od oceny i ustalenia przez sąd rzeczywistych możliwości zarobkowych i majątkowych pozwanej, a żądanie zawarte w pozwie było, co do zasady właściwe. W tym stanie rzeczy sąd uznał, że zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek, w którym powodowie - uprawnione do alimentów dzieci pozwanej - nie powinni ponosić poniesionych przez pozwaną kosztów procesu.