Sąd Okręgowy w Warszawie
XVII Wydział Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumenta
Sygnatura akt: XVII AmE 232/17
Data wyroku: 2019-08-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Witold Rękosiewicz
Słowa kluczowe: Koncesja i taryfy
Podstawa prawna: art. 34 ust 1 w zw. z art. 30 ust 1 Pe

Sygn. akt XVII AmE 232/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 sierpnia 2019 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie - Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentóww składzie:

Przewodniczący: Sędzia SO Witold Rękosiewicz

SSO Witold Rękosiewicz

Protokolant: protokolant sądowy Magdalena Żabińska

po rozpoznaniu 6 sierpnia 2019 r. w Warszawie
na rozprawie
sprawy z odwołaniaM. D. (1)prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Dystrybucja(...)wW.

przeciwko Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki
o obliczenie opłaty koncesyjnej
na skutek odwołania powoda od decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki
z dnia 15 listopada 2016 r. znak(...)

1
oddala odwołanie,

2
zasądza odM. D. (1)prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą Dystrybucja(...)wW.na rzecz Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki kwotę 720 zł (siedemset dwadzieścia) tytułem kosztów zastępstwa procesowego.

Sędzia SO Witold Rękosiewicz.
Sygn. akt XVII AmE 232/17

UZASADNIENIE
Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (Prezes URE, pozwany) decyzją z dnia 15 listopada 2016 r. znak(...), podstawieart. 34 ust.1w zw. zart. 30 ust.1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r.- Prawo energetyczne(Dz. U. z 2012 r. poz. 1059, z późn. zm. – dalej: Pe) oraz w zw. z § 4 ust. 3 i § 6 ust. 4 w zw. zust. 1-3 rozporządzenia Rady Ministrów z 5 maja 1998 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki corocznych opłat wnoszonych przez przedsiębiorstwa energetyczne, którym została udzielona koncesja(Dz. U. z 1998r. nr 60, poz. 387, z późn.zm., dalej: Rozporządzenie w sprawie opłat) oraz w zw. zart. 2 § 2 i 3 oraz art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa(Dz. U. 2015, poz. 613, z późn.zm.) ustalił dlaM. D. (1)prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwąM. D. (1)Dystrybucja(...)(dalej: Przedsiębiorca, powód) opłatę należną z tytułu koncesji na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami ciekłymi w tym gazem płynnym - LPG, udzielonej decyzją Prezesa URE z dnia 8 lutego 2011 r. znak(...)na kwotę 7 024 zł.
PrzedsiębiorcaM. D. (1)w złożonym odwołaniu zarzucił zaskarżonej decyzji Prezesa URE:

1
poczynienie sprzecznych ustaleń faktycznych wynikających z treści zebranego w sprawie materiału dowodowego polegające na niezasadnym przyjęciu, iż skarżący nie wniósł opłaty należnej z tytułu koncesji za rok 2011, w sytuacji, gdy przedmiotowa opłata została przez skarżącego uiszczona w całości, a w konsekwencji niezasadne wszczęcie przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie obliczenia opłaty z tytułu koncesji za wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami ciekłymi w tym gazem płynnym - LPG,

2
naruszenieart. 34 ust. 1 ustawy Prawo energetycznepoprzez jego błędną wykładnię polegającą na niezasadnym przyjęciu, iż skarżący zobowiązany jest do ponownego wniesienia opłaty należnej z tytułu koncesji do budżetu państwa za rok 2011 w sytuacji, gdy przedmiotowa opłata za rok 2011 została przez skarżącego uiszczona w dniu 31 marca 2011 r.,

3
§ 4 ust. 3 i § 6 ust. 4w zw. zust. 1-3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 1998 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki corocznych opłat wnoszonych przez przedsiębiorstwa energetyczne, którym została udzielona koncesjapoprzez ich błędne zastosowanie w niniejszej sprawie w sytuacji, gdy opłata należna tytułu koncesji za rok 2011 została przez skarżącego uiszczona, a więc brak było podstaw do ponownego obliczenia opłaty za rok 2011 i skierowania wobec skarżącego wezwania do jej uiszczenia,

4
art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowapoprzez jego błędne zastosowanie w sprawie polegające na wydaniu przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki zaskarżonej decyzji ustalającej wysokość opłaty należnej z tytułu koncesji za rok 2011 w sytuacji gdy skarżący wywiązał się z ciążącego na nim obowiązku i uiścił opłatę należną tytułu koncesji za rok 2011 w całości, co w konsekwencji uniemożliwiło Prezesowi Urzędu Regulacji Energetyki wszczęcie postępowania administracyjnego z urzędu,

5
art. 68 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowapoprzez jego niezastosowanie w sprawie, a w konsekwencji niezasadne przyjęcie, iż należna opłata z tytułu koncesji za 2011 rok nie uległa przedawnieniu w sytuacji, gdy decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona skarżącemu po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek jej uiszczenia.

W oparciu o sformułowane zarzuty powód wniósł o:

1
uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, ewentualnie o zmianę zaskarżonej decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki poprzez ustalenie, iż opłata należna z tytułu koncesji na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami ciekłymi w tym gazem płynnym - LPG za 2011 rok została przez skarżącego uiszczona w całości,

2
zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Powód podniósł, że prowadził działalność gospodarczą na podstawie koncesji ważnej do 2011 roku i w dniu 31 marca 2011 r. uiścił opłatę z tytułu koncesji za rok 2011. Wywiązał się więc z wynikającego z art. 34 ust. 1 Pe obowiązku uiszczenia corocznej opłaty należnej z tytułu koncesji. W celu zachowania ciągłości wykonywanej działalności gospodarczej w dniu 29 grudnia 2010 r. wystąpił do Prezesa URE o udzielenie koncesji w zakresie obrotu paliwami ciekłymi w tym gazem płynnym – LPG. W dniu 8 lutego 2011r. Prezes URE wydał decyzję o udzieleniu Przedsiębiorcy wnioskowanej koncesji. Zdaniem powoda Prezes URE nie może interpretować art. 34 ust.1 Pe w sposób rozszerzający, który prowadzi do ustalenia obowiązku uiszczenia opłaty dwa razy za dany rok. Żądana coroczna opłata koncesyjna została już wniesiona do dnia 31 marca 2011 r. W ocenie powoda Prezes URE nie może żądać ponownego uiszczenia należnej opłaty za 2011 rok. Żądanie ponownego wniesienia opłaty tytułu udzielonej koncesji narusza zasady państwa prawa i pewności obrotu. Ponadto powód podniósł zarzut przedawnienia, powołując się na art.68 § 1 ordynacji podatkowej i upływ 3-letniego terminu. W ocenie powoda, zgodnie z powołanym przepisem, zobowiązanie podatkowe nie powstało, gdyż decyzja ustalająca zobowiązanie do uiszczenia opłaty koncesyjnej doręczona została po upływie 3 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.
Prezes Urzędu Regulacji Energetyki w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Pozwany wskazał, że w związku z wnioskiem z dnia 23 grudnia 2010 r. udzielił powodowi w dniu 8 lutego 2011 r. koncesji w zakresie obrotu paliwami ciekłymi na okres od 10 lutego 2011 r. do 31 grudnia 2030 r. Stwierdził, że bezspornie w terminie 30 dni od dnia wydania mu koncesji, tj. do dnia 10 marca 2011 r. Przedsiębiorca nie wniósł pierwszej opłaty od wymienionej koncesji. Z tego względu konieczne było ustalenie tej opłaty w zaskarżonej decyzji. Pozwany przyznał, że Przedsiębiorca wniósł w dniu 31 marca 2011 r. opłatę koncesyjną za 2011 r., jednak zauważył, że ta opłata odnosiła się do poprzedniej koncesji, która wygasła 8 lutego 2011 r. Prezes URE wskazał, że zgodnie zart. 34 ust. 1Pe każde przedsiębiorstwo energetyczne, któremu udzielono koncesji (przepis nie rozróżnia czy po raz pierwszy, czy po raz kolejny) jest zobowiązane do uiszczenia corocznej opłaty koncesyjnej. W świetle powołanego przepisu obowiązek wnoszenia corocznych opłat koncesyjnych wyznaczony jest przez sam fakt uzyskania i posiadania ważnej koncesji oraz obliguje do uiszczenia opłaty koncesyjnej (bez względu na faktyczne wykonywanie działalności koncesjonowanej). Przedsiębiorstwa energetyczne, które uzyskały i posiadają koncesję udzieloną przez Prezesa URE na wykonywanie działalności gospodarczej, o której mowa wart. 32 Prawa energetycznego, mają obowiązek wnoszenia pierwszej i kolejnych corocznych opłat do budżetu państwa. Wskazał, że zasady, wysokość i sposób pobierania opłaty koncesyjnej reguluje Rozporządzenie w sprawie opłat, wydane na podstawie delegacji zawartej wart. 34 ust. 3Pe. Opłata koncesyjna jest płatna z góry do 31 marca każdego roku, niezależnie od tego, czy działalność koncesjonowana wykonywana jest przez cały okres, za który opłata zostaje uiszczana. Wysokość opłaty ustala się na podstawie przychodów osiągniętych w roku poprzedzającym jej ustalenie. Natomiast sam obowiązek zapłaty powstaje z dniem 1 stycznia kolejnego roku, na który została udzielana koncesja. Prezes URE wskazał, że powód uzyskał stosowną koncesję i niezależnie od długości korzystania z tego prawa w danym roku jest zobligowany do uiszczenia tzw. pierwszej opłaty płatnej po uzyskaniu tej koncesji. Zgodnie z przepisem § 4 ust. 3 ust. 2 Rozporządzenia w sprawie opłat, w terminie do 30 dni od dnia wydania koncesji pierwszą opłatę wnosi także przedsiębiorstwo energetyczne, któremu udzielono koncesji na wniosek, jeżeli w roku poprzedzającym udzielenie koncesji uzyskało przychody ze sprzedaży produktów (wyrobów i usług) lub towarów w zakresie działalności objętej tą koncesją.
Zdaniem pozwanego, zaistnienie wymienionych w § 4 Rozporządzenia przesłanek warunkuje możliwość jego zastosowania. Przedsiębiorstwo energetyczne musi złożyć wniosek o udzielenie koncesji, przedsiębiorstwu temu musi zostać udzielona koncesja, przedsiębiorstwo energetyczne w roku poprzedzającym udzielenie koncesji prowadziło działalność gospodarczą w zakresie objętym koncesją oraz uzyskało przychody z tej działalności. Pozwany stwierdził, iż udzielona powodowi w dniu 8 lutego 2011 r. koncesja stanowiła samodzielny tytuł prawny do żądania przez Prezesa URE wniesienia opłaty koncesyjnej, a w przypadku braku jej dobrowolnego uiszczenia przez powoda - tytuł prawny do obliczenia tej opłaty i jej wyegzekwowania. W ocenie pozwanego brak pobierania opłaty za udzielenie koncesji w terminie do 30 dni od dnia wydania takiej koncesji, stanowiłby uprzywilejowanie dla podmiotów, które dopiero rozpoczynają działalność koncesjonowaną.
Prezes URE zauważył, że powód nie wystąpił z wnioskiem o przedłużenie okresu ważności koncesji z dnia 21 marca 2011r. - stosownie do art. 39 Pe. Pozwany stwierdził, że jeżeli przedsiębiorca nie skorzystał z tego rozwiązania i nie złożył wniosku o przedłużenie ważności posiadanej przez niego koncesji w terminie 18 miesięcy przed jej wygaśnięciem, a wystąpił do Prezesa URE o udzielenie nowej koncesji, to jego sytuacja prawna niczym nie różni się od sytuacji podmiotu, który wnioskowałby o udzielenie nowej koncesji.
Zdaniem Prezesa URE z art. 34 ust. 1 Pe wynika, że coroczną opłatę koncesyjną, wnoszoną do dnia 31 marca danego roku należy odnosić do roku następującego po roku udzielenia koncesji. Opłata wymagana na podstawie § 4 ust. 3 Rozporządzenia w sprawie opłat stanowi inną opłatę, należną w związku z wnioskiem powoda bezpośrednio po udzieleniu koncesji z dnia 8 lutego 2011 r. Pozwany stwierdził, że są to dwie odrębne opłaty wnoszone na podstawie innego tytułu prawnego. Nie zgodził się z zarzutem powoda, że jest to „podwójna” opłata za rok 2011. Wskazał, że mimo, iż faktycznie oparta jest na tej samej podstawie przychodów, wynika z odrębnego tytułu prawnego. Zdaniem Prezesa URE obowiązek poboru tej opłaty wprost wynika z przepisów prawa i ogranicza możliwość obchodzenia przepisów dotyczących opłat koncesyjnych. Przyjęcie stanowiska powoda mogło by prowadzić do naruszenia dyscypliny finansów publicznych poprzez niepobieranie należności przypadających Skarbowi Państwa.
Zawarte w odwołaniu twierdzenie, że powód spełnił w 2011 r. obowiązek wniesienia opłaty od koncesji z 8 lutego 2011 r. znak(...)Prezes URE uznał za błędne. Wskazał, że ze znajdującego się w aktach administracyjnych dokumentu wynika, iż opłata ta dotyczy koncesji z dnia 21 marca 2001r. znak(...), która jest niepodzielna i przypisana konkretnej koncesji. Z materiału dowodowego wynika, że powód nie zrealizował obowiązku, o którym mowa w § 4 ust. 3 Rozporządzenia w sprawie opłat, więc Prezes URE był uprawniony do ustalenia opłaty w drodze decyzji administracyjnej.
Podniesiony przez Powoda zarzut przedawnienia uznał Prezes URE za bezzasadny. Zdaniem pozwanego art. 68 § 1 ordynacji podatkowej, przewidujący trzyletni termin przedawnienia, nie odnosi się do zobowiązań, które powstały z mocy prawa, tak jak w niniejszym przypadku. Przepis ten dotyczy tylko zobowiązań, do których powstania niezbędne jest doręczenie podatnikowi decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania, czyli do zobowiązań podatkowych o których mowa w art. 21 §1 pkt.2 ordynacji podatkowej.
Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił następujący stan faktyczny:
Powód prowadził działalność gospodarczą w zakresie obrotu paliwami ciekłymi na podstawie koncesji nr(...), udzielonej przez Prezesa URE w dniu 21 marca 2001r.. Koncesja powyższa obowiązywała do dnia 9 lutego 2011 r. W dniu 31 marca 2011 r. Przedsiębiorca dokonał wpłaty w wysokości 7 024,49 zł tytułem opłaty koncesyjnej za rok 2011 (k. 12 akt adm.). Z formularza zawierającego informacje koncesjonariusza o wysokości opłaty koncesyjnej wynika, że wnoszona opłata dotyczy koncesji wydanej w 2001 r. (k. 14 akt adm.)
W dniu 29 grudnia 2010 r. wpłynął do Prezesa URE wniosek Przedsiębiorcy, o udzielenie koncesji na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami ciekłymi w tym gazem płynnym - LPG. Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie udzielenia koncesji, Prezes URE decyzją z dnia 8 lutego 2011 r. znak(...), udzielił Przedsiębiorcy koncesji na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami ciekłymi w tym gazem płynnym - LPG. Przedsiębiorca nie wniósł w terminie 30 tj. do dnia 10 marca 2011 r. opłaty w związku z uzyskaniem nowej koncesji.
Pismem z dnia 20 maja 2016 r. znak(...)Prezes URE wezwał Przedsiębiorcę do wniesienia w terminie 14 dni opłaty z tytułu udzielonej 8 lutego 2011 r. koncesji wraz z odsetkami od dnia 11 marca 2011 r. oraz poinformował o sposobie jej uiszczenia. (k.1 akt adm.)
W odpowiedzi z 30 maja 2011 r. Przedsiębiorca oświadczył, że opłata z tytułu udzielonej koncesji została wniesiona w dniu 31 marca 2011 r. Przedstawił dowód wpłaty oraz kopię formularza dotyczącego obliczenia opłaty. (k.3 akt adm.)
Prezes URE pismem z dnia 5 sierpnia 2016 r.,(...), zawiadomił Przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie obliczenia opłaty koncesyjnej. Wezwał Przedsiębiorcę do złożenia stosownych wyjaśnień i nadesłania dokumentów, tj. wypełnionego formularza dotyczącego wyliczenia opłaty koncesyjnej (formularz został przekazany Przedsiębiorcy z wezwaniem do wniesienia opłaty koncesyjnej) oraz potwierdzenia uiszczenia przedmiotowej opłaty na rachunek Urzędu Regulacji Energetyki. (7 akt adm.)
Pismem z dnia 12 sierpnia 2016 r. powód ponownie wskazał, że uiścił już stosowną opłatę z tytułu koncesji przelewem bankowym z dnia 31 marca 2011 r. Stwierdził, że URE zmierza do dwukrotnego pobrania opłaty za koncesję za rok 2011, co jest sprzeczne z wykładnią art. 34 Pe oraz § 1 i § 4 Rozporządzenia w sprawie opłat. Powód wniósł o umorzenie postępowania. (k.9 akt adm.)
Pismem z 6 września 2016 r.(...)Prezes URE zawiadomił Przedsiębiorcę o zakończeniu prowadzonego postępowania i przysługującym mu prawie do zapoznania się z całością zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów, jak również o prawie do złożenia dodatkowych uwag i wyjaśnień. W wyznaczonym terminie Przedsiębiorca nie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia. (k. 8 akt adm.)
W roku 2010, poprzedzającym udzielenie koncesji z 8 lutego 2011 r., Przedsiębiorca uzyskał przychody w zakresie działalności objętej koncesją w wysokości(...)zł - Formularz opłaty koncesyjnej. (k.14 akt adm.)
Na podstawie dokonanych ustaleń  Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 34 ust. 1 Pe przedsiębiorstwo energetyczne, któremu została udzielona koncesja, wnosi coroczną opłatę do budżetu państwa, obciążającą koszty jego działalności. Z przepisu art. 34 ust. 1 Pe wynika, że przewidziany w nim obowiązek obejmuje wszystkich przedsiębiorców energetycznych, którym została udzielona koncesja. Przepis ten nie przewiduje żadnych zwolnień od spełnienia określonego w nim obowiązku. Dotyczy koncesjonariuszy, którym udzielono koncesji po raz pierwszy jak i tych, którym udzielono następnej koncesji i odnosi się zarówno do pierwszej opłaty z tytułu udzielenia każdej koncesji jak i kolejnych opłat, wnoszonych w każdym roku kalendarzowym. W świetle art. 34 ust. 1 Pe nie ma więc znaczenia, czy koncesji udzielono przedsiębiorcy po raz pierwszy, czy też na jego wniosek Prezes URE udzielił przedsiębiorcy kolejnej koncesji i w związku z tym ma on obowiązek wniesienia pierwszej opłaty od nowej koncesji. Okoliczność, że przedsiębiorca energetyczny uiścił już w danym roku opłatę koncesyjną nie wyklucza więc możliwości, że w określonych okolicznościach przedsiębiorca ten będzie zobowiązany do wniesienia w tym samym roku jeszcze jednej opłaty z tytułu udzielenia koncesji.
Zasady, wysokość i sposób obliczania opłaty koncesyjnej zostały uregulowane w przepisachrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 1998 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania przez Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki corocznych opłat wnoszonych przez przedsiębiorstwa energetyczne, którym została udzielona koncesja(Dz. U. nr 60 poz. 387, z późn. zm.). Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej, zawartej wart. 34 ust. 3Pe. Podstawą do nałożenia na koncesjonariuszy obowiązku wnoszenia tej opłaty jest jednakart. 34 ust. 1Pe, a nie przepisy Rozporządzenia w sprawie opłat, mającego jedynie charakter wykonawczy w stosunku do przepisówustawy Prawo energetyczne.
Zgodnie z § 1 ust. 1 i 2 Rozporządzenia w sprawie opłat wysokość corocznej opłaty wnoszonej przez przedsiębiorstwo energetyczne, któremu została udzielona koncesja, stanowi iloczyn przychodów przedsiębiorstwa energetycznego uzyskanych ze sprzedaży produktów (wyrobów i usług) lub towarów w zakresie jego działalności objętej koncesją osiągniętych w roku poprzedzającym ustalenie opłaty, oraz współczynników opłat określonych tabelą stanowiącą załącznik do Rozporządzenia. Zgodnie z § 4 ust. 1 Rozporządzenia opłatę wnosi się w terminie do 31 marca każdego roku.Ustawa Prawo energetycznestatuuje zatem coroczny obowiązek uiszczenia opłaty koncesyjnej, który powstaje 1 stycznia każdego roku, a Rozporządzenie określa termin jej płatności.
Opłata koncesyjna ma być wnoszona tylko raz w roku. Jednak należy pamiętać, że każda opłata dotyczy tylko jednej koncesji. Jeśli więc w ciągu danego roku Prezes URE udzieli przedsiębiorcy następnej koncesji, to pierwszą opłatę od tej nowej koncesji ma on wnieść w terminie określonym w § 4 ust. 3 Rozporządzenia, tj. w ciągu 30 dni od daty wydania koncesji. Dla istnienia obowiązku wniesienia przez przedsiębiorcę pierwszej opłaty od nowej koncesji nie ma znaczenia, że uiścił już w tym roku opłatę koncesyjną z tytułu posiadania wcześniej wydanej koncesji, która na skutek upływu terminu jej obowiązywania wygasła. Sam fakt udzielenia nowej koncesji nakłada na przedsiębiorcę obowiązek wniesienia pierwszej opłaty od tej koncesji w terminie 30 dni od jej wydania.
Opłata ta ma charakter opłaty administracyjnej i każde przedsiębiorstwo energetyczne, któremu udzielono koncesji jest obowiązane do jej uiszczenia. Obowiązek wniesienia opłaty koncesyjnej wynika z samego faktu uzyskania i posiadania ważnej koncesji. Opłaty koncesyjne są wnoszone do budżetu państwa, na rachunek Urzędu Regulacji Energetyki i stanowią dochód tego budżetu. Należą one do tzw. niepodatkowych należności budżetu państwa. Zakwalifikowanie opłat koncesyjnych w taki sposób skutkuje tym, iż zgodnie z art. 2 § 2 ordynacji podatkowej do opłat tych stosuje się przepisy działu III ordynacji podatkowej „Zobowiązania podatkowe”. Wobec powyższego do realizacji przez Prezesa URE zadań wynikających z konieczności egzekwowania realizacji obowiązku sformułowanego w art. 34 Pe stosuje się przepisy ordynacji podatkowej w takim zakresie jak: powstanie zobowiązania oraz jego wygaśnięcie, naliczanie odsetek za zwłokę, jak również ulg w spłacie opłaty koncesyjnej, przedawnienia zobowiązania wynikającego z art. 34 Pe, nadpłaty opłaty koncesyjnej oraz praw i obowiązków następców prawnych oraz podmiotów przekształconych. [tak: Muras Zdzisław (red.), Swora Mariusz (red.),Prawo energetyczne. Tom II. Komentarz do art. 12-72, wyd. II Opublikowano: WK 2016]
Należy wskazać, że chociaż opłata ta jest uiszczana w związku z przyznaniem praw wynikających z treści koncesji, to jednak nie odnosi się ona do faktycznego wykonywania działalności koncesjonowanej lecz do hipotetycznej możliwości jej wykonywania, na co wskazuje moment jej uiszczenia tj. z góry za cały rok oraz oderwanie wartości opłaty od faktycznie zrealizowanych w danym roku obrotów, a ustalenie jej na podstawie obrotu z roku poprzedniego. Opłata ta nie jest świadczeniem przedsiębiorstwa energetycznego, które wnosi ono proporcjonalnie do okresu, w którym korzysta z udzielonej sobie koncesji. Stanowi wprawdzie w pewnym sensie swoistą cenę za prawo prowadzenia działalności koncesjonowanej, ale nie jest ustalana w wysokości proporcjonalnej do okresu ważności koncesji ani nie pozostaje w związku z realnie osiąganym przychodem w roku, w którym powstał obowiązek jej zapłaty. Dlatego zdaniem Sądu opłata koncesyjna stanowiąc jednorazową opłatę za wykonywanie działalności w danym roku kalendarzowym nie podlega także stopniowemu wykorzystaniu i nie może być ustalana proporcjonalnie do okresu w danym roku w którym działalność faktycznie była wykonywana. Stanowisko takie zostało wielokrotnie wyrażone w orzecznictwie (np. w wyroku SOKiK sygn. XVII AmE 52/15).
W razie stwierdzenia, że opłata została obliczona w sposób nieprawidłowy, Prezes URE na podstawie § 6 Rozporządzenia w sprawie opłat wzywa przedsiębiorstwo energetyczne do ponownego jej obliczenia w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania. W razie niedotrzymania przez przedsiębiorstwo energetyczne terminu, o którym mowa w § 6 ust. 1 Rozporządzenia, lub gdy opłata ponownie została obliczona w sposób nieprawidłowy - Prezes URE na podstawie § 6 ust. 2 Rozporządzenia dokonuje obliczenia opłaty. Po dokonaniu obliczenia przedsiębiorstwo energetyczne wnosi niezwłocznie należną kwotę, albo Prezes URE zwraca nadpłaconą kwotę. Zgodnie z § 6 ust. 4 Rozporządzenia w sprawie opłat powyższe znajduje zastosowanie również w sytuacji, gdy przedsiębiorstwo energetyczne nie wniesie opłaty w terminie określonym w § 4 ust. 1 Rozporządzenia tj. do dnia 31 marca każdego roku. Zgodnie jednak z § 4 ust. 2 oraz 3 Rozporządzenia, przedsiębiorstwo energetyczne, któremu udzielono koncesji z urzędu, jak również przedsiębiorstwo energetyczne, któremu udzielono koncesji na wniosek, jeżeli w roku poprzedzającym udzielenie koncesji uzyskało przychody ze sprzedaży produktów (wyrobów i usług) lub towarów w zakresie działalności objętej tą koncesją, wnosi pierwszą opłatę w terminie do 30 dni od dnia wydania koncesji.
Podkreślić należy, że koncesjonariusz, który chce kontynuować dotychczasową działalność gospodarczą, może na podstawie art. 39 Pe złożyć w określonym ustawowo terminie wniosek o przedłużenie ważności posiadanej koncesji. Każdy przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą z należytą starannością, planujący działalność gospodarczą na następne lata i przewidujący konieczność podejmowania czynności z wyprzedzeniem, ma na podstawie art. 39 Pe możliwość wyboru korzystniejszego rozwiązania, które pozwoli mu uniknąć obowiązku ponoszenia zbędnych opłat obciążających jego działalność gospodarczą. Ustawodawca stworzył więc w ustawie możliwość uniknięcia obowiązku wnoszenia przez przedsiębiorcę w tym samym roku kalendarzowym pierwszej opłaty od następnej koncesji, mimo poniesienia już opłaty od poprzedniej koncesji. Skorzystanie z tej możliwości jest zależne jedynie od woli i inicjatywy samego koncesjonariusza.
W analizowanej sprawie powód będący przedsiębiorstwem energetycznym wystąpił do Prezesa URE z wnioskiem o wydanie kolejnej koncesji na obrót paliwami ciekłymi i w dniu 8 lutego 2011 r. uzyskał nową koncesję na prowadzenie wnioskowanej działalności gospodarczej. W związku z tym, zgodnie z art. 34 ust. 1 Pe obowiązany był do wniesienia w terminie 30 dni pierwszej opłaty od nowej koncesji. Prezes URE po stwierdzeniu, że koncesjonariusz nie wykonał ciążącego na nim obowiązku, zgodnie z art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, uprawniony był do wydania decyzji, w której na podstawie § 6 Rozporządzenia określił wysokość należnej opłaty koncesyjnej.
W następstwie udzielenia Przedsiębiorcy decyzją z dnia 8 lutego 2011 r. nr(...), koncesji na wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie obrotu paliwami ciekłymi w tym gazem płynnym - LPG na okres od 10 lutego 2011 r. do 31 grudnia 2030 r., na powodzie jednoznacznie ciążył obowiązek wniesienia opłaty koncesyjnej w terminie 30 dni od wydania decyzji. Powód spełnił przesłanki określone w § 4 ust. 3 Rozporządzenia w sprawie opłat, tj. złożył wniosek o udzielenie mu koncesji, uzyskał decyzję o udzieleniu mu koncesji, prowadził przed wydaniem przedmiotowej decyzji działalność w zakresie obrotu paliwami ciekłymi oraz uzyskał z tej działalności przychód, który stanowił podstawę obliczenia opłaty koncesyjnej. Z obowiązku tego nie zwalniało powoda uiszczenie opłaty od koncesji nr(...)obowiązującej do 9 lutego 2011 r.
Wbrew twierdzeniom powoda w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z podwójnym naliczeniem opłaty koncesyjnej przez organ. Obowiązek wnoszenia corocznych opłat przez przedsiębiorców, którym została udzielona koncesja, wynika z art. 34 ust. 1 Pe. Obowiązek wniesienia każdej z tych opłat wynikał z zaistnienia innych okoliczności faktycznych. Opłata wniesiona przez powoda 31 marca 2011 r. dotyczyła koncesji nr(...), co znajduje potwierdzenie w treści przedstawionego przez Przedsiębiorcę formularza (k.26 akt sąd., k.4 akt adm.). Po udzieleniu Przedsiębiorcy w dniu 8 lutego 2011 r. na jego wniosek nowej koncesji na powodzie spoczął obowiązek wniesienia po raz pierwszy opłaty koncesyjnej od nowej koncesji w terminie 30 dni od tej daty, wynikającym z § 4 ust. 2 Rozporządzenia, czego powód nie uczynił.
Prezes URE za bezsporne uznał, że powód uiścił w 2011 r. opłatę z tytułu koncesji udzielonej w roku 2001. Pozwany prawidłowo jednak ustalił, iż powód nie uiścił w terminie określonym w § 4 pkt 2 Rozporządzenia opłaty z tytułu udzielenia koncesji z dnia 8 lutego 2011 r. nr(...). Powód błędnie uznał, że skoro wniósł coroczną opłatę od koncesji nr(...), to nie ciąży już na nim obowiązek wniesienia opłaty przewidzianej w § 4 ust. 3 Rozporządzenia.
Z powyższych względów nie zasługują na uwzględnienie podniesione w odwołaniu zarzuty naruszenia art.34 ust.1 Pe, § 4 ust. 3 i § 6 ust.4 w zw. z ust.1-3 Rozporządzenia w sprawie opłat oraz zarzut poczynienia sprzecznych ustaleń faktycznych.
Bezzasadny jest także zarzut naruszenia art. 21§ 3 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi, iż jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, albo powstałego zobowiązania nie wykazano, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Jak wyjaśniono powyżej, w zaistniałym stanie faktycznym organ uprawniony był do zastosowania powyższego przepisu i obliczenia opłaty z tytułu udzielenia koncesji, gdyż skarżący nie uiścił wymaganej opłaty.
Powód podniósł także zarzut ruszenia art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi, że zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy. W odniesieniu do tego zarzutu powoda wskazać należy, iż przepis ten statuuje 3-letni termin przedawnienia dla zobowiązań podatkowych powstałych na mocy decyzji właściwego organu, określonych w art. 21 §1 pkt.2 Ordynacji podatkowej.A contrario, przepis ten nie dotyczy zobowiązań podatkowych powstających z mocy prawa tj. wskutek zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie zobowiązania podatkowego (art. 21 § 1 pkt. 1 Ordynacji podatkowej).W niniejszej sprawie zdarzeniem, które spowodowało powstanie zobowiązania podatkowego było wydanie decyzji z dnia 8 lutego 2011 r. o przyznaniu koncesji na obrót paliwami ciekłymi (nr(...)). Tym samym zobowiązanie z tytułu opłaty koncesyjnej nie należy do zobowiązań określonych w art. 21 §1 pkt. 2, gdyż powstaje ono z mocy prawa, a nie wskutek wydania decyzji właściwego organu. Zaskarżona decyzja Prezesa URE z dnia 15 listopada 2016 r. nie była decyzją w rozumieniu art. 21§1 pkt.2 Ordynacji podatkowej, a wydana została na skutek zastosowania § 6 ust. 4 Rozporządzenia, tj. niedochowania przez Przedsiębiorcę terminu do uiszczenia zobowiązania. Do zobowiązań z tytułu opłaty koncesyjnej stosuje się 5-letni termin przedawnienia. Jak stanowi art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W niniejszej sprawie termin przedawnienia należało liczyć od końca 2011r., a zatem do przedawnienia zobowiązania powoda nie doszło. Wobec tego, również zarzut naruszenia art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej należało uznać za bezzasadny.
Mając na uwadze przedstawione okoliczności Sąd Okręgowy, wobec braku podstaw do jego uwzględnienia, oddalił odwołanie jako bezzasadne -art. 47953§ 1 k.p.c.
O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na zasadzieart. 98 k.p.c.stosownie do wyniku sporu, ustalając wysokość należnych pozwanemu kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 720 zł, na podstawie § 14 ust. 2 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych w brzmieniu obowiązującym po 27 października 2016 r.
SSO Witold Rękosiewicz.