Sąd Rejonowy w Rybniku
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V P 486/18
Data wyroku: 2019-03-08 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Wiesław Jakubiec
Słowa kluczowe: Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: art. 444 § 1 w zw. z art. 445 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 poz. 1025 ze zm.)
Teza: nietezowane

Sygn. akt VP 486/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
8 marca 2019 roku
Sąd Rejonowy / Okręgowy w RybnikuV Wydział
Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący:   SSR Wiesław Jakubiec
Sędziowie
Ławnicy:
Protokolant:  starszy protokolant sądowy Izabela Niedobecka-Kępa
przy udziale    ./.
po rozpoznaniu 8 marca 2019 roku w Rybniku
sprawy z powództwaM. S.
przeciwkoSpółce (...) S.A.wB.
o zadośćuczynienie w związku z wypadkiem

1
zasądza od pozwanejSpółki (...) S.A.wB.na rzecz powodaM. S.kwotę 20.000 zł (dwadzieścia tysięcy złotych) tytułem zadośćuczynienia z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 30 września 2017 roku,

2
zasądza od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1.800 zł (tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,

3
nakazuje pobranie od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa ( Sądu Rejonowego w Rybniku ) kwoty 1.855,35 zł ( tysiąc osiemset pięćdziesiąt pięć złotych 35/100) tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Sygn. akt V P 486/18

UZASADNIENIE
PowódM. S.wniósł przeciwko pozwanejSpółce (...) S.A.wB.pozew o zadośćuczynienie w kwocie 20 000 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 30 września 2017 roku oraz o zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu wskazał, że podczas pracy wKWK (...)uległ wypadkowi. Na jego skutek doznał wieloodłamowego złamanie kłykcia bocznego kości piszczelowej lewej oraz złamanie kości strzałkowej lewej. Konsekwencją było też poczucie krzywdy wywołanej bólem fizycznym i cierpieniem psychicznym. Powód podkreślił, że obecnie musi szczególnie uważać na kolano, a także, iż po wysiłku fizycznym oraz przy zmianie pogody ból się nasila.
W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego. Jednocześnie wniosła o zobowiązanie powoda do wskazania czy i w jakiej wysokości otrzymał z ZUS jednorazowe odszkodowanie bądź innego rodzaju rekompensatę albo świadczenie od(...) S.A., bo nie wyklucza zawarcia ugody.
Pismem z 16 listopada 2018 roku pozwana wskazała, że nie widzi możliwości zawarcia ugody.
Sąd ustalił co następuje:
PowódM. S.był zatrudniony wKWK (...). W dniu wypadku 20 listopada 2015 roku pracował na zmianie A w oddziale górniczym G-1. Na podziale pracy powód został skierowany do pracy jako przodowy dolnej wnęki ścianowej w dwuosobowym zespole wraz zA. S. (1). Przodowy poinformował pracowników – w tym powoda, że trasą przenośnika będą opuszczane dwie filarówki, a następnie dwa odcinki drewna 5-cio metrowego. W trakcie transportu doszło do niekontrolowanego zsunięcia wzdłuż trasy przenośnika dwóch odcinków drewna. W momencie uderzenia pierwszego odcinka przenośnik został zatrzymany. Powód wszedł na trasę przenośnika celem wyjęcia drewna. Podczas wyciągania tego kawałka drewnaM. S.został uderzony drugim kawałkiem w lewe kolano. W związku ze skutkami w/w zdarzenia rozpoznano wieloodłamowe złamanie kłykcia bocznego kości piszczelowej lewej oraz złamanie kości strzałkowej lewej. Zdarzenie zostało uznane za wypadek przy pracy i stwierdzono, iż bezpośrednią przyczyną wypadku było uderzenie 5-cio metrowym drewnem w wyniku jego zsunięcia się. Przyczynami pośrednimi było wykonanie przez brygadę transportową w sposób niewłaściwy transportu drewna. Ponadto, za przyczynę wypadku uznano także brak lub niedostateczną kontrolę warunków BHP.
Wskutek wypadku przy pracy powód przez okres łącznie około 25 dni przebywał w szpitalu.M. S.przez 12 miesięcy przebywał na zwolnieniu lekarskim. Powód przebył kilka operacji złamanej nogi. W pierwszym okresie po zdarzenia powód w ogóle nie chodził i odczuwał bardzo silny ból. Leczenie powoda trwało około 12 miesięcy, a w tym 24 dni rehabilitacji leczniczej. Powód nie mógł prowadzić samochodu, gdyż uniemożliwiało mu to kolano. W czynnościach dnia codziennegoM. S.musiały pomagać osoby trzecie. Dodatkowo, powód nie mógł opiekować się małoletnią córką.M. S., zgodnie z zaleceniem lekarza, musiał również zrezygnować z uprawiania swoich hobby – narciarstwa i gry w piłkę nożną. Ponadto, powód był załamany psychicznie, gdyż bał się że nie odzyska pełnej sprawności i w związku z tym nie będzie mógł chodzić. Obecnie powód pracuje na stanowisku ślusarza, a różnica wynagrodzenia za pracę w stosunku do tej sprzed wypadku wynosi 1000 zł. Początkowa różnica zarobku, do czasu zdobycia dodatkowych kwalifikacji przez powoda, wynosiła 1500 zł. Obecnie, na skutek wypadku powód musi szczególnie uważać na kolano, a nadto po wysiłku ból fizyczny się nasila. Kolano jest cały czas opuchnięte oraz niestabilne. Dodatkowo, powód odczuwa silny ból przy zmianach pogody. Powodowi pozostały dwie szpecące blizny na kolanie. Z powodów finansowych powoda nie stać na przeprowadzenie prywatnej operacji kolana, której koszt to około 20 000 zł.M. S.jest zmuszony do czekania na przedmiotową operację, która jest refundowana ze środków państwowych do września 2021 roku. Konsekwencją wypadku przy pracy było też poczucie krzywdy wywołanej bólem fizycznym i cierpieniem psychicznym.
Orzeczeniem komisji lekarskiej ZUS z 8 września 2017 roku powodowi przyznano 8 % (pkt 158a) długotrwałego uszczerbku na zdrowiu w związku z wypadkiem z 20 listopada 2015 roku. Decyzją ZUS z 22 września 2017 roku przyznano powodowi jednorazowe odszkodowanie z tytuły wypadku przy pracy w kwocie 6472 zł odpowiadającej 8 % długotrwałego uszczerbku na zdrowiu. Od tej decyzji ZUS powód wniósł odwołanie do Sądu. Wskutek powyższego, w toczącym się postępowaniu przed Sądem, biegły sądowy ustalił, z czym zgodził się Sąd rozpoznający sprawę, że długotrwały uszczerbek na zdrowiu powoda w związku z wypadkiem z 20 listopada 2015 roku wynosi 12% (pkt 158a) i wyrokiem z 13 czerwca 2018 roku, sygn. V U 322/17 zmienił decyzję ZUS w ten sposób, że przyznał odwołującemu dalsze jednorazowe odszkodowanie w kwocie 3 236 zł odpowiadające dalszemu 4 % długotrwałemu uszczerbkowi.
Powód nie otrzymał od strony pozwanej odszkodowania ani zadośćuczynienia.
Pismem z 29 sierpnia 2017 roku powód wezwał pozwaną do zapłaty kwoty 30 000 tytułem zadośćuczynienia za krzywdę w związku z wypadkiem przy pracy z 20 listopada 2015 roku do 29 września 2017 roku. W piśmie z 5 września 2017 roku pozwana wskazała, że brak było podstaw do wypłaty zadośćuczynienia na rzecz powoda oraz że nie uznała zasadności wymienionego tytułu roszczeń.
PowódM. S.w związku z wypadkiem z 20 listopada 2015 roku doznał urazu kończyny dolnej lewej ze złamaniem wieloodłamowym, przemieszczenia kłykcia bocznego kości piszczelowej, złamania bliższej nasady kości strzałkowej lewej, uszkodzenia całkowitego więzadła krzyżowego przedniego z niestabilnością złożoną średniego stopnia, nieodwracalne zmiany zwyrodnieniowe, przewlekły zespół bólowy skutkujących powstaniem stałego uszczerbku na zdrowiu, którego wysokość wynosi 15% (pkt 156 załącznika doRozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 18 grudnia 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stałym lub długotrwałym uszczerbku na zdrowiu, trybu postępowania przy ustalaniu tego uszczerbku oraz postępowania o wypłatę jednorazowego odszkodowania(Dz.U. z 2013 r., poz. 954))). Dysfunkcje, deformacje i dolegliwości są wyłącznym następstwem wypadku przy pracy. Powód nie miał wcześniejszych urazów tego odcinka narządu ruchu ani nie odczuwał dolegliwości z nim związanych.M. S.nie cierpi na schorzenia samoistne czy układowe, które mogłyby stanowić współprzyczynę urazu, jego następstw czy odczuwalnych dolegliwości. U powoda brak jest cech osobniczych, wad wrodzonych czy schorzeń przewlekłych, które mogłyby być odpowiedzialne za sam wypadek, czy też obecny stan zdrowia.

    Dowód:protokół nr (...)k.11-13v., dokumentacja medyczna k.14-56, orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z 8.09.2017r. k. 57, decyzja ZUS z 22.09.2017r. k. 58, opinia sądowo-lekarska k. 59-63, wezwanie do zapłaty wraz z zpo k.64-67, pismo z 5.09.2017r. k.68, wyrok z 13.06.2018r. k .90-91, przesłuchanie świadkaA. S. (2)k. 94v., przesłuchanie powodaM. S.k.95, opinia biegłego sądowego z zakresu ortopedii i traumatologiiR. H.k.101-102v.

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci w/w dokumentów, których prawdziwości strony nie kwestionowały, w oparciu o dowód z zeznań świadkaA. S. (2)oraz z przesłuchania powoda, a także w oparciu o opinię biegłego sądowego z zakresu ortopedii i traumatologiiR. H.. Wskazane dowody wzajemnie ze sobą korelują tworząc spójny i logiczny obraz przedstawiający stan faktyczny sprawy.
Sąd zważył co następuje:
Powództwo zasługuje na uwzględnienie.
Niekwestionowany w niniejszej sprawie był fakt, że powód uległ wypadkowi przy pracy w wyniku którego doznał szeregu obrażeń kończyny dolnej lewej. Kwestią sporną było ustalenie czy z uwagi na powyższe powodowi przysługuje w świetle okoliczności sprawy zadośćuczynienie.
Zgodnie zart. 435§ 1 kcprowadzący na własny rachunek przedsiębiorstwo lub zakład wprawiany w ruch za pomocą sił przyrody (pary, gazu, elektryczności, paliw płynnych itp.) ponosi odpowiedzialność za szkodę na osobie lub mieniu, wyrządzoną komukolwiek przez ruch przedsiębiorstwa lub zakładu, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego(wyrok SN z 10 maja 1962 r.,3 CR 941/61, z 20 września 1984 r.,IV CR 337/84, z 28 lutego.2007 r.,V CK 11/06)kopalnię, zakład górniczy lub przedsiębiorstwo górnicze uznaje się za przedsiębiorstwo (zakład) wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody.
Jak stanowiart. 444 § 1 kcw razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną na koszty leczenia, a jeżeli poszkodowany stał się inwalidą, także sumę potrzebną na koszty przygotowania do innego zawodu. W myślart. 445 § 1 kcw wypadkach przewidzianych w artykule poprzedzającym sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego.
Przesłanką zasądzenia zadośćuczynienia na podstawieart. 445 kcjest wyrządzenie krzywdy w postaci: uszkodzenia ciała, wywołania rozstroju zdrowia, naruszenia wolności lub integralności seksualnej czynem niedozwolonym. Zgodnie z orzecznictwem krzywda może mieć charakter cierpień fizycznych lub moralnych (wyrok Sądu Najwyższego z 4 lipca 1969 r., sygn. I PR 178/69, z 3 lutego 2000 r., sygn. I CKN 969/98).
Odpowiedzialność pozwanej, jako przedsiębiorstwa wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody, wynika z przepisuart. 435 kc.Bezsporne był związek doznanego przez powoda urazu z wykonywaną dla strony pozwanej pracą.
W orzecznictwie wskazuje się, iż przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia należy mieć na względzie:
a) wiek poszkodowanego (zwykle większą krzywdą jest np. kalectwo u młodej osoby),
b) rodzaj i rozmiar doznanych obrażeń,
c) stopień i rodzaj cierpień fizycznych i psychicznych,
d) intensywność (natężenie, nasilenie) i czas trwania tych cierpień, ewentualnie stopień kalectwa,
e) nieodwracalność następstw uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia (kalectwo, oszpecenie),
f) skutki uszczerbku w zdrowiu na przyszłość (np. niemożność wykonywania ulubionego zawodu, uprawiania sportów, pracy artystycznej, rozwijania swoich zainteresowań i pasji, zawarcia związku małżeńskiego, posiadania dzieci, utrata kontaktów towarzyskich, utrata możliwości chodzenia do teatru, kina, wyjazdu na wycieczki),
g) rodzaj dotychczas wykonywanej pracy przez poszkodowanego, który powoduje niemożność dalszego jej kontynuowania,
h) szanse na przyszłość, związane np. z możliwością kontynuowania nauki, z wykonywaniem wyuczonego zawodu, życiem osobistym,
i) poczucie nieprzydatności społecznej i bezradność życiowa powstałe na skutek zdarzenia, wywołującego obrażenia ciała,
j) konieczność korzystania ze wsparcia innych, w tym najbliższych, przy prostych czynnościach życia codziennego – oraz szereg innych czynników podobnej natury do wyżej wskazanych(wyrok SN z dnia 9 listopada 2007 r., V CSK 245/07; wyrok SN z dnia 8 października 2008 r., IV CSK 243/08; wyrok SN z dnia 4 lutego 2008 r., III KK 349/07; wyrok SN z dnia 12 kwietnia 1972 r., II CR 57/72; wyrok SN z dnia 17 września 2010 r., II CSK 94/10; wyrok SN z dnia 29 września 2004 r., II CK 531/03; wyrok SN z dnia 18 kwietnia 2002 r., II CKN 605/00),
W doktrynie i judykaturze(wyrok SN z dnia 3 lutego 2000 r., I CKN 969/98)przyjmuje się, iż do cierpień fizycznych zalicza się przede wszystkim ból i podobne do niego dolegliwości. Cierpieniem psychicznym są natomiast ujemne uczucia przeżywane w związku z cierpieniami fizycznymi lub następstwami uszkodzenia ciała albo rozstroju zdrowia w postaci np. zeszpecenia, konieczności zmiany sposobu życia czy nawet wyłączenia z normalnego życia. Zaś celem zadośćuczynienia pieniężnego jest złagodzenie cierpień fizycznych i psychicznych – dlatego zadośćuczynienie powinno obejmować wszystkie cierpienia fizyczne i psychiczne poszkodowanego, zarówno już doznane, jak i te, które wystąpią w przyszłości.
Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 maja 2004 r. (IV CK 357/03) oraz z dnia 20 marca 2002 r. (V CKN 909/00),iż zadośćuczynienie winno mieć charakter całościowy i obejmować zarówno cierpienia fizyczne i psychiczne już doznane, czas ich trwania, jak i te, które zapewne wystąpią w przyszłości, a więc prognozy na przyszłość. Natomiast na pojęcie krzywdy składają się nie tylko trwałe, lecz także przemijające zaburzenia w funkcjonowaniu organizmu, polegające na znoszeniu cierpień psychicznych
Ponadto zadośćuczynienia, ma charakter kompensacyjny, a więc przedstawiać ekonomicznie odczuwalną wartość. W piśmiennictwie(por. F. Zoll, Zobowiązania w zarysie według polskiego Kodeksu zobowiązań, podręcznik poddany rewizji i wykończony przy współudziale S. Kosińskiego i J. Skąpskiego, wyd. II, Warszawa 1948, s. 122)uznaje się, że wysokość przyznawanej kwoty zadośćuczynienia tak powinna być ukształtowana, by stanowić „ekwiwalent wycierpianego bólu”.Kwota zadośćuczynienia ma być więc pochodną wielkości doznanej krzywdy. Orzecznictwo wskazuje(wyrok SN z dnia 30 stycznia 2004 r., I CK 131/2003, wyrok SA w Lublinie z dnia 12 października 2004 r., I ACa 530/04, wyrok SN z dnia 3 lutego 2000 r., I CKN 969/98), że uwzględniając przy ustalaniu zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę potrzebę utrzymania wysokości zadośćuczynienia w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnym warunkom i przeciętnej stopie życiowej społeczeństwa, nie można podważać kompensacyjnej funkcji zadośćuczynienia. Nie może jednak zarazem kwota zadośćuczynienia stanowić źródła wzbogacenia, a jedynym kryterium dla oceny wysokości zasądzonego zadośćuczynienia jest rozmiar krzywdy powoda. Zadośćuczynienie nie może także spełniać celów represyjnych, bowiem jest sposobem naprawienia krzywdy wyrządzonej jako cierpienia fizyczne oraz cierpienia psychiczne związane z uszkodzeniami ciała lub rozstrojem zdrowia.
Sąd uznał, iż kwota 20 000 zł jest odpowiednia do rozmiaru doznanej przez powoda krzywdy i stanowi dla niego ekonomicznie odczuwalną wartość. Zaznaczyć należy, iż do opinii biegłego z zakresu ortopedii i traumatologii strony nie wnosiły żadnych zastrzeżeń.
Przy ocenie kwoty zadośćuczynienia Sąd miał na uwadze wyżej przytoczone stanowiska Sądu Najwyższego oraz doktryny co do okoliczności, które winny mieć wpływ na wysokość zadośćuczynienia.
W szczególności Sąd miał na uwadze charakter doznanych przez powoda obrażeń i rozmiar cierpień, trwałe skutki wypadku, ich wpływ na aktualne życie powoda i jego funkcjonowanie. Istotne znaczenie miał fakt, iż powód jest człowiekiem bardzo młodym, a wymagająca kontynuacja leczenia w formie kolejnego zabiegu rekonstrukcji więzadła krzyżowego przedniego, w przypadku leczenia prywatnego to koszt około 20 000 zł . Ponadto, rokowania na przyszłość są niekorzystne. Przyjmując, że powód odzyska stabilność stawu po kolejnym zabiegu, to i tak w przyszłości czeka go wymiana tego stawu, albowiem doszło do rozwoju nieodwracalnych zmian zwyrodnieniowych, których progresji nie da się w żaden sposób pohamować. Zatem, niemożliwy jest powrót do stanu zdrowia sprzed wypadku. Co więcej, leczenie było dla powoda bolesne. Przebyty uraz spowodował nie tylko cierpienia fizyczne ale miał też aspekt psychiczny. Ustalenia faktyczne wskazują, iż z pewnością uraz jakiego powód doznał w związku z wypadkiem przy pracy przewartościował dotychczasowe życie powoda, uniemożliwił osiąganie dotychczasowych dochodów oraz wykonywanie obowiązków domowych. Ponadto sprawił, że powód był częściowo uzależniony od pomocy osób trzecich. Powód nie mógł opiekować się małoletnią córką. Uraz uniemożliwił także powodowi realizacje dotychczasowych hobby – narciarstwa i gry w piłkę nożną. Wszelkie wskazane wyżej okoliczności mogły spowodować u powoda obniżenia poczucia własnej wartości. Przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia Sąd miał na uwadze świadczenie jakie powód już uzyskał w związku z wypadkiem przy pracy z innych źródeł, przy czym Sąd nie zastosował automatycznego sumowania kwot, gdyż stoi na stanowisku, że kwoty jednorazowego odszkodowania wypłacanego z tytułu ubezpieczenia społecznego nie należy ściśle łączyć z zadośćuczynieniem.
Dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie miała okoliczność, iż pomimo początkowych deklaracji strony pozwanej o chęci zawarcia ugody, w piśmie procesowym z listopada 2018 r. (gdy zebrany został już cały materiał dowodowy) poinformowała, że nie widzi możliwości zawarcia ugody. Nadto, pełnomocnik pozwanej prawidłowo zawiadamiany o terminach, nie brał udziału w rozprawach. Tym samym okoliczności podnoszone przez powoda należało uznawać jakode factoprzyznane przez stronę pozwaną
Przepis nie rozstrzyga jednoznacznie, kiedy roszczenie o zadośćuczynienie staje się wymagalne. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela stanowisko wyrażone w wyroku Sądu Apelacyjny we Wrocławiu(wyrok SA z 6 maja 2015 r., sygn.I ACa 245/15)z którego wynika, iż w związku z tym, że termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony i nie wynika z właściwości zobowiązania, zastosowanie znajduje ogólna reguła wyrażona wart. 455 kc, co oznacza, że roszczenie staje się wymagalne po wezwaniu dłużnika do spełnienia świadczenia
Pozwana odebrała wezwanie do zapłaty, a termin zapłaty został określony na 29 września 2017 roku, świadczenie było więc wymagalne od 30 września 2017 roku.
W związku z powyższym, na podstawie przytoczonych przepisów, Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 20 000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w związku z wypadkiem przy pracy z 20 listopada 2015 roku z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 30 września 2017 roku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawieart. 98 kpci § 9 pkt 5 w zw. z § 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r.(Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.)orazart. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 r.(Dz. U. z 1 września 2005r. nr 167 poz. 1398 ze zm.)w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania zasądzając od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz nakazując od pozwanej łącznie kwoty 1855,35 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych ( w tym 855,35 tytułem wydatku poniesionego na wynagrodzenie biegłego i 1000 zł tytułem opłaty od pozwu, od której wniesienia zwolniony był powód).