Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII Pz 40/19
Data wyroku: 2019-09-06 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Magdalena Kimel, sędzia Grzegorz Tyrka, Jolanta Łanowy – Klimek
Słowa kluczowe: Wyłączenie sędziego
Podstawa prawna: art. 48 k.p.c.

Sygn. VIII Pz 40/19

POSTANOWIENIE

Dnia 6 września 2019 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w następującym składzie:
Przewodniczący: sędzia Grzegorz Tyrka
sędziowie: Jolanta Łanowy – Klimek, (del.)M. K.
po rozpoznaniu sprawy w dniu 6 września 2019r. wG.
na posiedzeniu niejawnym
w sprawieW. K.
przeciwko(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.
owynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych
w przedmiocie wnioskuW. K.o wyłączenie sędziego
na skutek zażaleniaW. K.
na postanowienieSądu Rejonowego w Tarnowskich Górach
z dnia8 marca 2019r.sygn. aktIV Po 3/19
p o s t a n a w i a:

1
oddalić zażalenie,

2
zasądzić odW. K.na rzecz Węglokoks Kraj Spółkiz ograniczoną odpowiedzialnością wP.kwotę 675 zł( sześćset siedemdziesiąt pięć złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego

(-)J. K.(-)G. T.(-) (del.)M. K.
Sędzia    Sędzia    Sędzia
Sygn. VIII Pz 40/19

UZASADNIENIE
PowódkaW. K.domagała się zasądzenia od pozwanej(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.wynagrodzenia za pracęw godzinach nadliczbowych za okres od maja do września 2015r.
Sprawa zawisła przed Sądem Rejonowym w Tarnowskich Górach pod sygnaturą IV P 451/17. Do prowadzenia sprawy wyznaczono sędziegoA. S.
Wyrokiem z 16 lipca 2018r. Sąd Rejonowy oddalił powództwo i odstąpiłod obciążenia powódki kosztami procesu. Sąd Rejonowy uznał, że powódka była kierownikiem wyodrębnionej komórki organizacyjnej pracodawcy i w związku z tymna podstawieart. 1514§ 1 k.p.nie posiada prawa do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych. Nadto, powódka nie wykazała, że wskutek wadliwej organizacji pracy,nie mogła wykonać powierzonych obowiązków pracowniczych w przyjętej 8 godzinnej normie czasu pracy na dobę.
Na skutek apelacji powódki, Sąd Okręgowy w Gliwicach wyrokiem z 16 kwietnia 2019r. sygn. VIII Pa 170/18 zmienił częściowo zaskarżony wyrok Sądu Rejonowegoi zasądził od pozwanej na rzecz powódki część dochodzonego wynagrodzeniaza pracę w godzinach nadliczbowych. Sąd Okręgowy wskazał, że do powódki nie ma zastosowaniaart. 1514§ 1 k.p., bowiem powódka legitymuje się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Do powódki zastosowanie mają przepisyustawy z 27 sierpnia 1997r.o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych(j.t. Dz.U.z 2018r., poz. 511) w zakresie czasu pracy, które są przepisami szczególnymiw stosunku do regulacjiKodeksu pracy. Oznacza to, że powódkę obowiązywała norma czasu pracy – 7 godzin na dobę, 35 godzin na tydzień w pięciodniowym tygodniu czasu pracy. Sąd Okręgowy ustalił, że powódka przekraczała obowiązującą normę czasu pracy.
Powódka wniosła kolejny pozew, w którym domaga się zasądzenia od pozwanejna swoją rzecz wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych za okres od października do grudnia 2015r. Wartość przedmiotu sporu wynosi 45 474 zł.
Sprawa zawisła przed Sądem Rejonowym w Tarnowskich Górach pod sygnaturą IV P 402/18. Do prowadzenia sprawy wyznaczono sędziegoA. S.
SędziaA. S.wniósł o wyłączenie go od prowadzenia sprawy, bowiem zachodzą okoliczności, które mogą wzbudzać u stron obawę o brak bezstronności sędziego. SędziaA. S.podał, że wyrażony przez niego pogląd w sprawie IV P 451/17o braku prawa do wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych jest aktualny takżew sprawie IV P 402/18. SędziaA. S.dodał, że rozstrzygnięcie w sprawie IV P 402/18 będzie identyczne, jak w sprawie IV P 451/17.
Postanowieniem z 27 listopada 2018r. Sąd Rejonowy w sprawie IV Po 28/18 oddalił wniosek sędziegoA. S.o jego wyłączenie od prowadzenia sprawy IV P 402/18. W pisemnym uzasadnieniu Sąd Rejonowy podał, że sędzia nie podlega wyłączeniuz mocy ustawy z tej przyczyny, że poprzednio orzekał w innej sprawie między tymi samymi stronami. Dodatkowo, że sędzia, który reprezentuje pogląd prawny niekorzystny dla strony, nie stanowi podstawy wyłączenia go w świetleart. 49 k.p.c.W rozumieniuart. 49 k.p.c.podstawę do wyłączenia sędziego stanowi tylko taki stosunek osobisty między sędzią a jedną ze stron lub jej przedstawicielem, który mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego.
W dniu 5 lutego 2019r. powódka wniosła o wyłączenie sędziegoA. S.od rozpoznania sprawy IV P 402/18.
W uzasadnieniu podała, że zachodzą podstawy do wyłączenia sędziego na podstawieart. 48 § 1 pkt 5 k.p.c., bowiem sędziaA. S.prowadził już sprawę między tymi samymi stronami o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, ale za wcześniejszy okres. Powódka dodała, że sędzia referent we wcześniejszym postępowaniu nabrał i wyraził już przekonanie co do oceny dowodów, jak i okoliczności faktycznych.
W oświadczeniu sędziaA. S.podał, że podtrzymuje argumentację wyrażoną w oświadczeniu w sprawie IV Po 28/18 dodając, że między nim a stronami nie zachodzi stosunek osobisty, który mógłby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.
Postanowieniem z 8 marca 2019r. Sąd Rejonowy w sprawie IV P 3/19 oddalił wniosek powódki o wyłączenie sędziegoA. S.od rozpoznania sprawy IV P 402/18.
W pisemnym uzasadnieniu Sąd Rejonowy podał, że nie zostały spełnione przesłankiart. 48 § 1 pkt 5 k.p.c.Nadto, z oświadczenia sędziego wynika, że między nim a stronami nie zachodzi stosunek osobisty, który uzasadniałby uznanie, że istnieje okoliczność tego rodzaju, iż mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w sprawie.
Powódka wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego z 8 marca 2019r., domagając się jego zmiany poprzez wyłączenie sędziegoA. S.od rozpoznania sprawy IV P 402/18 oraz zasądzenie od pozwanej na swoją rzecz kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych.
Powódka zarzuciła zaskarżonemu orzeczeniu naruszenieart. 48 § 1 k.p.c.poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego.
Pozwana wniosła o oddalenie zażalenia i zasądzenie od powódki na swoją rzecz zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych w postępowaniu zażaleniowym.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

zażalenie powódki nie zasługuje na uwzględnienie.
Celem instytucji wyłączenia sędziego jest zapewnienie sprawowania wymiaru sprawiedliwości w warunkach optymalnych, wyłączających jakiekolwiek wątpliwościco do bezstronności sędziego. Istotą jej jest realizacja zasady sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy przez niezależny i bezstronny sąd przyjętej wart.45 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Instytucję tę regulująart.48 k.p.c.iart.49 k.p.c.
Przepisart.48 k.p.c.określa w sposób wyczerpujący sytuacje, gdy sędzia jest wyłączony z mocy ustawy od orzekania w sprawie. Niezależnie od przyczyn wymienionych wart.48 k.p.c., przepisart.49 k.p.c.przewiduje możliwość wyłączenia sędziego na wniosek.
Sąd Okręgowy wskazuje, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przyczyn wymienionych wart.48 k.p.c.
Rację ma Sąd Rejonowy, że nie zostały spełnione przesłankiart. 48 § 1 pkt 5 k.p.c., zgodnie z którym sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach, w którychw instancji niższej brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jako też w sprawacho ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator.
Instytucja wyłączenia sędziego z mocy ustawy od orzekania z przyczyn wskazanychwart.48 §1 pkt 5 k.p.c.ma na celu zapobieżenie sytuacji, w której sędzia miałby kontrolować swoje własne rozstrzygnięcia wydane w instancji niższej bądź też przedmiotem jego osądu miałaby być ważność aktu prawnego zdziałanego z jego udziałem.
Nie stanowi przesłanki wyłączenia na podstawieart. 48 § 1 pkt 5 k.p.c.to, że sędzia poprzednio orzekał w innej sprawie między tymi samymi stronami (postanowienie Sądu Najwyższego z 15 października 1969 r., w sprawie I PZ 41/69; wyrok Sądu Najwyższegoz 19 lutego 2002r., w sprawie II UKN 307/01; wyrok Sądu Najwyższego z 19 września 2013r., w sprawie I CSK 688/12).
Jednocześnie Sąd Okręgowy uznał, że brak jest również podstaw do wyłączenia sędziegoA. S.na podstawieart.49 k.p.c.Niewątpliwie bowiem nie stanowi takiej przyczyny reprezentowanie przez sędziego niekorzystnego dla strony poglądu prawnego dotyczącego kwestii ustalania wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych, odmiennego od zaprezentowanego w orzeczeniu Sądu Okręgowego w Gliwicach w sprawie VIII Pa 170/18.
Zgodnie z tym przepisem sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie. To nowe brzmienie przepisu ustalone w następstwie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 24 czerwca 2008r. ( P 8/07, OTK – A 2008 Nr 5poz.84 ) rozszerzyło przesłankę wyłączenia sędziego, gdy przed tą nowelizacją przesłanką wyłączenia był stosunek osobisty między sędzią a stroną lub jej przedstawicielem mogący wywoływać uzasadnioną wątpliwość wobec bezstronności sędziego. W powołanym wyroku Trybunał Konstytucyjny orzekł, żeart.49 k.p.c.w zakresie, w jakim ogranicza przesłankę wyłączenia sędziego jedynie do stosunku osobistego między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem ustawowym, pomijając inne okoliczności, które mogłyby wywołać co do bezstronności sędziego, jest niezgodny zart.45 ust.1 Konstytucji RP. Trybunał Konstytucyjny wskazał nadto, że gwarancje bezstronności sędziowskiej nie mogą być ograniczone jedynie do stworzenia możliwości wyłączenia sędziego ze względu na istnienie bezpośrednich relacji o charakterze osobistym, ale muszą być pojmowane szerzej – jako umożliwiające wyłączenie w wypadku okoliczności ( zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych ), które w sytuacji konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Instytucja wyłączenia sędziego urzeczywistnia prawo do sądu wynikające zart.45 ust.1 Konstytucji RP, a wyłączenie sędziego powinno uwzględniać także okoliczności budzące wątpliwości w odbiorze społecznym co do bezstronnego orzekania przez sędziego.
W judykaturze jednolicie przyjmuje się, że instytucja wyłączenia sędziego na wniosek nie jest związana z wystąpieniem jakiejkolwiek wątpliwości co do bezstronności sędziego rozpoznającego sprawę, ale z ujawnieniem się uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że przyczyną wyłączenia nie może być zarzucane mu niewłaściwe prowadzenie postępowania, błędyw ocenie dowodowej, wadliwość oceny prawnej itp., gdyż zarzuty takie podlegają rozpoznaniu w postępowaniu odwoławczym ( por. postanowienie Sądu Najwyższegoz 20 lutego 1976r., II CZ 8/76, Lex nr 7802 ). Nie stanowi przyczyny wyłączenia sędziego również to, że sędzia reprezentuje pogląd prawny niekorzystny dla strony ( por. postanowienie Sądu Najwyższego z 20 lutego 1976r., II CZ 8/76, Lex nr 7802 i z 21 kwietnia 2011 r., III UZ 9/11, Lex nr 966824 ). Także okoliczność, że sędzia orzekał już w innych sprawach z udziałem składającego wniosek oraz, że w ocenie wnioskującego, sąd w tych sprawach niewłaściwie zastosował przepisy prawa i bezpodstawnie wydał wyroki korzystne dla strony przeciwnej, nie może być uznane za okoliczność, która w rozumieniuart.49 k.p.c.mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności tego sędziego w danej sprawie ( por. wyrok Sądu Najwyższego z 25 listopada 2011r., II CSK 182/11, Lexnr(...))
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy z mocyart. 385 k.p.c.w związkuzart. 397 § 2 k.p.c.oddalił zażalenie jako bezzasadne.
O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd orzekł na podstawieart. 98 k.p.c.oraz§ 2 pkt 5w zw. z § 9 ust. 1 pkt 2 i § 10 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018r., poz. 265 ).
(-)J. K.(-)G. T.(-) (del.)M. K.
Sędzia    Sędzia    Sędzia