Sąd Apelacyjny w Poznaniu
I Wydział Cywilny i Własności Intelektualnej
Sygnatura akt: I ACa 555/18
Data wyroku: 2019-03-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Elżbieta Fijałkowska, Ewa Staniszewska, Piotr Górecki
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 129 ust. 2 Prawa ochrony środowiska

Sygn. aktI ACa 555/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 marca 2019 r.

Sąd Apelacyjny w Poznaniu I Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodniczący: SSA Elżbieta Fijałkowska

Sędziowie:  SA Ewa Staniszewska

SA Piotr Górecki (spr.)

Protokolant:  starszy sekretarz sądowy Sylwia Woźniak
po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2019 r. w Poznaniu
na rozprawie
sprawy z powództwaM. S.iA. S.
przeciwko(...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.

o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu
z dnia 27 marca 2018 r. sygn. akt XII C 1195/13

1
zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I w ten tylko sposób, że zasądza ustawowe odsetki za opóźnienie od kwoty 100.000 zł od dnia 6 września 2017 roku do dnia zapłaty i od kwoty 14.184,37 zł od dnia 2 lutego 2018 roku do dnia zapłaty, oddalając roszczenie o odsetki w pozostałym zakresie;

2
w pozostałym zakresie apelację oddala;

3
zasądza od pozwanej na rzecz powodów 4.050 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Ewa Staniszewska Elżbieta Fijałkowska Piotr Górecki

Sygn. akt IACa 555/18

UZASADNIENIE
PowodowieM. S.iA. S.wnieśli przeciwko pozwanemu(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.o zasądzenie kwoty 70.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty tytułem częściowego odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości i 30.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty tytułem częściowego odszkodowania za nakłady konieczne do zapewnienia odpowiedniego klimatu akustycznego, a także o zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W toku procesu powodowie rozszerzyli powództwo pismem z 3.12.2015 r. (doręczonym pełnomocnikowi pozwanego na rozprawie w dniu 3.12.2015 r.) o kwotę 86.046 zł z tytułu odszkodowania za spadek wartości nieruchomości i w zakresie roszczenia o nakłady rewitalizacyjne o kwotę 84.184,37 zł domagając się ostatecznie zasądzenia 114.184,37 zł z tytułu kosztów rewitalizacji z odsetkami ustawowymi od dnia 17.06.2013 r. do dnia zapłaty z tym, że od dnia 1 stycznia 2016 r. z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.
Pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powodów na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa.
Prawomocnym wyrokiem częściowym z dnia 17 grudnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu zasądził na rzecz powodów kwotę 86.046 zł tytułem odszkodowania za spadek wartości nieruchomości.
Z kolei wyrokiem z dnia 27 marca 2018 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu zasądził od pozwanego na rzecz powodów tytułem odszkodowania związanego z rewitalizacją akustyczną nieruchomości kwotę 114.184,37 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 17 czerwca 2013r do dnia zapłaty, z tym że od dnia 1 stycznia 2016 r. z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, a nadto kosztami postepowania obciążył pozwanego pozostawiając szczegółowe ich wyliczenie referendarzowi sądowemu (sygn. akt XIIC 1195/13).
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujący stan faktyczny.
WP.zlokalizowane jest lotniskoP.–Ł., które pozostaje własnością(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.. Lotnisko to powstało przed I wojną światową. W 1997 r. utworzono pozwaną spółkę, która przystąpiła do modernizacji lotniska i w 2001 r. oddała do użytku dwa nowoczesne terminale: pasażerski i cargo oraz nowoczesną płytę postojową. Od 2008 r. lotnisko jest przystosowane do obsługi ruchu lotniczego w strefieS.. W kilku ostatnich latach wzrosło zapotrzebowanie na usługi lotnicze obsługiwane przez(...). W 2000 r. z portu skorzystało 227.847 pasażerów i zanotowano wówczas 13.225 operacji lotniczych, natomiast w 2008 r. liczba pasażerów wyniosła już 1.274.679 przy 23.609 operacjach lotniczych. W 2012 r. liczby te wynosiły odpowiednio 1.594.929 i 25.256
W dniu 30 stycznia 2012 r. Sejmik Województwa(...)podjął uchwałę nr(...)w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniskaP.-Ł.wP.. Uchwała utworzyła obszar ograniczonego użytkowania dla lotniskaP.-Ł.wP., którego zarządcą jest(...) Sp. z o.o.Uchwała wyznaczyła zewnętrzną granicę obszaru ograniczonego użytkowania na podstawie: 1) izolinii równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia LAeqD = 55 dB, pochodzącego od startów, lądowań i przelotów statków powietrznych; 2) izolinii równoważnego poziomu dźwięku A dla pory nocy LAeqN = 45 dB, pochodzącego od startów, lądowań i przelotów statków powietrznych; 3) izolinii równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia LAeqD = 50 dB, pochodzącego od pozostałych źródeł hałasu związanych z działalnością lotniska; 4) izolinii równoważnego poziomu dźwięku A dla pory nocy LAeqN = 40 dB, pochodzącego od pozostałych źródeł hałasu związanych z działalnością lotniska. W obszarze ograniczonego użytkowania wyodrębniono dwie strefy: 1) zewnętrzną, której obszar od zewnątrz wyznacza linia będąca granicą obszaru ograniczonego użytkowania, a od wewnątrz linia będąca obwiednią izolinii równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia LAeqD = 60 dB oraz dla nocy LAeqN = 50 dB, pochodzącego od startów, lądowań i przelotów statków powietrznych oraz izolinii równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia LAeqD = 55 dB oraz dla nocy LAeqN = 45 dB, pochodzącego od pozostałych źródeł hałasu związanych z działalnością lotniska; 2) wewnętrzną, której obszar od zewnątrz wyznacza linia będąca obwiednią, o której mowa w pkt 1, a od wewnątrz linia biegnąca wzdłuż granicy lotniska.W uchwale wprowadzono wymagania techniczne dotyczące budynków położonych w strefie wewnętrznej obszaru ograniczonego użytkowania w postaci obowiązku zapewnienia właściwego klimatu akustycznego w budynkach z pomieszczeniami wymagającymi ochrony akustycznej poprzez stosowanie przegród budowlanych o odpowiedniej izolacyjności akustycznej. W uchwale wskazano, że przez odpowiednią izolacyjność akustyczną przegród budowlanych należy rozumieć izolacyjność akustyczną określoną zgodnie z Polskimi Normami w dziedzinie akustyki budowlanej z uwzględnieniem poziomu hałasu powodowanego przez starty, lądowania, przeloty statków powietrznych, operacje naziemne i inne źródła hałasu związane z funkcjonowaniem lotniska, przy zapewnieniu wymaganej wymiany powietrza w pomieszczeniu, a także wymaganej izolacyjności cieplnej. Wskazano również, że przez właściwy klimat akustyczny w budynkach rozumie się poziom dźwięku zgodny z obowiązującymi Polskimi Normami w dziedzinie akustyki budowlanej. Uchwała ta weszła w życie 28 lutego 2012 r.
Powodowie są właścicielami nieruchomości położonej wP., przyul. (...), na zasadzie wspólności ustawowej małżeńskiej. Nieruchomość ta znajduje się nadziałce nr (...), obrębP., a jej powierzchnia wynosi 820 m2. Sąd Rejonowy Poznań – Stare Miasto wP.prowadzi dla niej księgę wieczystą o numerzeKW (...). Nieruchomość zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie wolnostojącej o jednej kondygnacji nadziemnej z poddaszem użytkowym, podpiwniczonym, o powierzchni użytkowej 182,41 m2oraz wiatą drewnianą o pow.46m2i altaną drewnianą. Nieruchomość położona jest w gminieT.. Przedmiotowa nieruchomość wchodzi w skład osiedla budynków jednorodzinnych z towarzyszącą infrastrukturą. W najbliższym otoczeniu nieruchomości znajduje się teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, nieco dalej tereny usługowo-przemysłowe. Dojazd drogą publiczną o nawierzchni z kostki betonowej, oświetloną z urządzonym chodnikiem. W promieniu około 1 km znajdują się obiekty użyteczności publicznej, punkty usługowo handlowe oraz publiczna komunikacja autobusowa. Rejon lokalizacji nieruchomości z punktu widzenia walorów rynkowych jest oceniany jako korzystny, lecz nie należy do lokalizacji szczególnie eksponowanych. Na przyległej ulicy ułożone jest uzbrojenie: prąd, woda, gaz i kanalizacja z przyłączami do na nieruchomości. Budynek mieszkalny posiada instalacje wewnętrzne wymienione wyżej oraz ogrzewanie centralne z pieca gazowego, kominek oraz wentylację grawitacyjną. Działka ma kształt regularny, prostokątny. Ogrodzona jest elementami stalowymi na podmurówce z cegły klinkierowej, brama i furtka z elementów stalowych, w pozostałej części siatka i elementy betonowe. W przedniej części nieruchomości znajduje się budynek mieszkalny, w tylnej drewniana altana oraz wiata drewniana. Teren przy budynkach jest zagospodarowany: częściowo utwardzony kostką betonową, urządzona zieleń – trawa, drzewa i krzewy ozdobne. Powierzchnia gruntu odpowiada funkcji zabudowy jednorodzinnej bez potencjalnej możliwości dalszej zabudowy. Budynek wzniesiony został w technologii tradycyjnej w 2002 r.
Stan taki istniał w dniu 28 lutego 2012 r. W tej dacie na obszarze, na którym położona jest nieruchomość nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Wg studium uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego GminyT.uchwalonym Uchwała nr(...)Rady GminyT.z dnia 21 czerwca 2011r przedmiotowy teren położony przyul. (...)wP.oznaczony jest jako(...)- teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej dużej intensywności.
Sejmik Województwa(...)uchwałą z dniem 30.01.2012 r., wprowadził strefę ograniczonego użytkowania wokół lotniskaP.-Ł., przede wszystkim z uwagi na spodziewany poziom hałasu. Na poziom cen rynkowych wpływa m. in. tzw. świadomy nabywca. Planowany w przyszłości wzrost intensywności lotów nie daje możliwości poznania faktycznym właścicielom i potencjalnym nabywcom skali przyszłych utrudnień i ograniczeń z tego tytułu. Sam fakt wprowadzenia strefy ograniczonego użytkowania ze względu na spodziewany poziom hałasu lotniczego powoduje, że właściciele nieruchomości położonych w jej granicach, w tym potencjalni ich nabywcy, muszą liczyć się z odpowiednimi niedogodnościami tak w sposobie zagospodarowania, jak i w sposobie ich użytkowania. Świadomość uczestników rynku o potencjalnym podwyższonym ryzyku zamieszkiwania w okolicach lotniska, a w szczególności w obrębie utworzonego wokół niego specjalnego obszaru ograniczonego użytkowania, powoduje utratę wartości nieruchomości. Ograniczenia i niedogodności w wykorzystywaniu nieruchomości zgodnie z przeznaczeniem są związane między innymi z hałasem lotniczym, którego wartość przekracza granice hałasu wyrażonego wskaźnikiem równoważnego poziomu dźwięku A dla pory dnia LAeqD = 60 dB oraz dla nocy LAeqN = 50 dB, pochodzącego od startów, lądowań i przelotów statków powietrznych, ustalonego we wskazanej wyżej uchwale. W miejscu położenia nieruchomości powoda równoważny poziom dźwięku A wynosi w dzień 60,00 dB, a w nocy 50,00 dB.
W związku z położeniem nieruchomości w strefie wewnętrznej zaistniała konieczność poniesienia nakładów na rewitalizację akustyczną. Wartość nieruchomości powodów w związku z funkcjonowaniem lotniska i w związku z wprowadzeniem uchwałą Sejmiku Województwa(...)nr(...)obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniskaP.–Ł.wP.uległa zmniejszeniu o 86.046 zł.
Pismem z dnia 16.04.2013 r. powodowie wezwali pozwanego do zapłaty odszkodowania za szkody wyrządzone w związku z przekroczeniem dopuszczalnych norm hałasu. Domagali się także zapłaty 150.000 zł tytułem spadku wartości nieruchomości i to do dnia 30 kwietnia 2013 r.
Budynek powodów jest budynkiem dwukondygnacyjnym ,pochodzącym z roku 2004. Ściany zewnętrzne budynku są wykonane z cegły kratówki grubości 28 cm, ocieplone styropianem (10cm), otynkowane. Dach budynku jest dachem wielospadowym, pokrytym dachówka ceramicznąR.. Zastosowana stolarka budowlana to okna drewniane, szklone szybą zespoloną 4/16/4I. O.-S , k=1,1, ponadto w jednym pokoju na poddaszu zastosowano okna połaciowe. Budynek powodów jest położony na obszarze zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, w odległości ok 950 m na zachód od ko0nca pasa startowego lotniskaP.-Ł., w przybliżeniu na osi pasa ( w odległości ok.35m) i w związku z tym eksponowany na hałasy związane z funkcjonowaniem lotniska. W budynku mieszkalnym dochodzi do przekroczenia dopuszczalnych wartości poziomu hałasu co wymaga zwiększenia izolacyjności akustycznej przegród zewnętrznych o wartości pozwalające na likwidację stwierdzonego przekroczenia. W ramach adaptacji akustycznej konieczne jest w przypadku większości pokoi ( z wyjątkiem mniejszego pokoju na parterze) obłożenie ścian zewnętrznych w tych pomieszczeniach warstwa wełny mineralnej grubości 50 mm i pokrycie dwiema warstwami płyty(...)grubości 22 mm każda, podobnie połać dachową należy podbić warstwą wełny mineralnej grubości 5 mm, a następnie płyta gipsowo- kartonową ognioodporną grubości 15 mm. W przypadku sufitu pokoi na poddaszu, założono montaż dodatkowej warstwy płyty gipsowo-kartonowej grubości 12,5 mm na wełnie mineralnej na poziomie strychu oraz w celu zachowania własności dźwiękochłonnych strychu- dodatkowej warstwy wełny mineralnej grubości 50 mm na położonej płycie gipsowo-kartonowej. Konieczna jest także wymiana drzwi i okien balkonowych zarówno na parterze jak i na poddaszu ze wskazanymi przez biegła z dziedziny akustyki ,wskaźnikami izolacyjności akustycznej. Ponadto w celu usprawnienia systemu wentylacji należy zamontować ścienne nawiewniki akustyczne(...)780 z mufą akustyczną oraz okapem wyposażonym we wkładkę akustyczną - w salonie na parterze i w największej sypialni na poddaszu po 1 nawiewniku, w pozostałych pokojach po dwa nawiewniki- łącznie 8 nawiewników. Wartość tych nakładów wskazanych w opinii biegłej akustykaA. K.i w opinii biegłegoK. J.wynosi przy zastosowaniu stawki podatku Vat 8% kwotę 114.184,37 zł.
Sąd Okręgowy w Poznaniu powołał się na podstawę prawną roszczenia jaką stanowiłart.129 ust 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska(dalej p.o.ś.), akcentując, że na konieczność zapewnienia właściwych warunków akustycznych budynków wskazują wymagania opisane w załączniku nr 3 rozporządzenia. Zgodnie zaś z dyspozycja art.136 ust. 3 poś w razie określenia na obszarze ograniczonego użytkowania wymagań technicznych dotyczących budynków szkodą o której mowa wart.129 ust. 2, są także koszty poniesione w celu wypełnienia tych wymagań przez istniejące budynki, nawet w przypadku braku obowiązku podjęcia działań w tym zakresie. Sąd przyjął, iż łączna wartość nakładów niezbędnych do poniesienia, celem zapewnienia właściwego klimatu akustycznego wyliczona przez biegłego z dziedziny budownictwa stanowi kwotę 114.184 zł. Jako podstawę wyliczenia tej kwoty Sąd przyjął wariant z zastosowaniem podatku VAT 8%.
W oparciu o przepisy zart. 481 k.c.iart. 455 k.c.sąd I instancji zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie. Roszczenie powodów co do kwoty jakiej się domagali stało się wymagalne z chwilą upływu terminu zakreślonego w wezwaniu do zapłaty. Powodowie jednakże ostatecznie domagali się zasadzenia odsetek ustawowych od dnia wytoczenia powództwa, a więc wobec powyższego orzeczono jak w pkt I wyroku.
Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany podnosząc następujące zarzuty odwoławcze:

1
naruszenieart. 129 ust 2 ustawy Prawo ochrony środowiskaw zw. z art. 136 ust. 3 tej ustawy „poprzez zastosowanie i zasądzenie na ich podstawie odszkodowania z tytułu modernizacji akustycznej nieruchomości, w sytuacji gdy konieczność poniesienia tych nakładów nie jest związana z wprowadzeniem(...) ograniczonego (...)”,

2
naruszenieart. 481 § 2 k.c.w zw. zart. 455 k.c.orazart. 363 § 2 k.c.poprzez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że dłużnik dopuszcza się opóźnienia w spełnieniu świadczenia pieniężnego nie spełniając go częściowo w dacie zakreślonej w wezwaniu do zapłaty, a częściowo w dniu doręczenia pisma zawierającego rozszerzenie powództwa.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o:

1
zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych,

2
zasądzenie od powodów na rzecz pozwanej koszty procesu w postępowaniu apelacyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych, a ewentualnie

3
uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji przy pozostawieniu temu sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postepowania apelacyjnego.

Powodowie wnieśli o oddalenie apelacji w całości i zasądzenie od pozwanego kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym w wysokości 2 – krotności stawki minimalnej.
Sąd Apelacyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Apelacja zasługiwała na uwzględnienie tylko częściowo. Sąd odwoławczy podzielił przy tym ustalenia faktyczne sądu I instancji, dokonując jedynie odmiennej oceny w zakresie daty początkowej odsetek ustawowych za opóźnienie.
Nie był trafny zarzut naruszeniaart. 129 ust 2 ustawy Prawo ochrony środowiskaw zw. z art. 136 ust. 3 tej ustawy „poprzez zastosowanie i zasądzenie na ich podstawie odszkodowania z tytułu modernizacji akustycznej nieruchomości, w sytuacji gdy konieczność poniesienia tych nakładów nie jest związana z wprowadzeniem(...) ograniczonego (...)”.
Zgodnie z przepisem art. 129 ust. 2 Prawa ochrony środowiska właściciel może żądać odszkodowania za poniesioną szkodę (w tym zmniejszenie wartości nieruchomości) „w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości”, przy czym – jak się wskazuje w orzecznictwie – ograniczeniem tym jest już samo ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania. W związku z ustanowieniem obszaru ograniczonego użytkowania pozostaje nie tylko obniżenie wartości nieruchomości, będące następstwem ograniczeń przewidzianych bezpośrednio w treści rozporządzenia o utworzeniu obszaru (zwłaszcza dotyczących ograniczeń zabudowy), lecz także obniżenie wartości nieruchomości wynikające z tego, że wskutek wejścia w życie rozporządzenia dochodzi do zawężenia granic własności.
Oceniając zasadność roszczenia powodów w zakresie nakładów na ich nieruchomość dla zapewnienia właściwego klimatu akustycznego odwołać się trzeba do art. 136 ust. 3 Prawa ochrony środowiska, który stanowi, że w razie określenia na obszarze ograniczonego użytkowania wymagań technicznych dotyczących budynków szkodą, o której mowa w art. 129 ust. 2 wskazanej powyżej ustawy, są także koszty poniesione w celu wypełnienia tych wymagań przez istniejące budynki, nawet w przypadku braku obowiązku podjęcia działań w tym zakresie. Ugruntowany w orzecznictwie jest pogląd, że odszkodowanie powinno obejmować koszty przystosowania istniejących budynków w taki sposób, aby w pomieszczeniach wymagających ochrony akustycznej zapewniony był właściwy klimat akustyczny niezależnie od tego, czy nakłady na rewitalizację akustyczną zostały poniesione. Zakres prac remontowo-budowlanych koniecznych do spełnienia wymogów ustanowionych w uchwale sejmiku(...)obejmuje w przypadku domu powodów zamontowanie w miejscu istniejących okien i drzwi balkonowych szczegółowo opisanych w opinii biegłejA. K.elementów o wymaganym minimalnym wskaźniku izolacyjności, nawiewników akustycznych wskazanych szczegółowo w opinii, jak również poprzez zwiększenie izolacyjności przegród pełnych w sposób wskazany w opinii. Szczegółowe koszty tej modernizacji wyliczył z kolei biegłyK. J.wskazując, że koszt modernizacji z 8% podatkiem VAT wynosi 114.184,37 zł. Nie ulegało żadnej wątpliwości, że konieczność dostosowania domu powodów do nowych wymagań akustycznych związany był – wbrew apelacji – z ustanowieniem obszaru organicznego użytkowania wokół lotniskaŁ.. Obszar ten powstał właśnie z uwagi na niemożność dochowania standardów w zakresie emisji hałasu (por. opinia bieglej A.K.– k. 897). Rozwój lotniska w kolejnych latach będzie jeszcze potęgował emisję hałasu. Wbrew odmiennym sugestiom skarżącego, istnieję związek przyczynowy pomiędzy koniecznością dokonania modernizacji budynku powodów pod kątem poprawy wymogów akustycznych, a wprowadzeniem(...)wokół lotniskaŁ..
Zasadny okazał się częściowo zarzut drugi dotyczący odsetek ustawowych. Nie ulega wątpliwości, że roszczenie odszkodowawcze ma charakter bezterminowy, co oznacza, że staje się wymagalne po upływie odpowiedniego terminu wyznaczonego dłużnikowi do jego spełnienia (art. 455 k.c.). Z jego upływem dłużnik popada w opóźnienie, co uprawnia wierzyciela do żądania odsetek ustawowych na podstawie przepisówart. 481 § 1 i § 2 zd. 1 k.c.
Sąd Apelacyjny w niniejszym składzie nie podziela tezy, że pozwany popada w opóźnienie ze spełnieniem świadczenia dopiero w momencie wyrokowania. Sądowi wiadomo z urzędu, że pozwany konsekwentnie odmawiał wypłaty odszkodowań w związku z ustanowieniem obszaru ograniczonego użytkowania. Czynił to niezależnie od przedłożonych mu dokumentów, także wtedy, gdy żądanie było poparte prywatną ekspertyzą dotyczącą spadku wartości nieruchomości (tak np.: w sprawie zakończonej wyrokiem z 16 sierpnia 2017 r., I ACa 1500/16).
Sąd I instancji zasądził odsetki ustawowe od kwoty 114.184,34 zł od dnia wytoczenia powództwa przyjmując, że data tą jest 17 czerwiec 2013 r. W wezwaniu przed procesowym powodowie wezwali pozwanego do zapłaty 100.000 zł z tytułu rewitalizacji, a roszczenie objęte pozwem wynosiło przed jego rozszerzeniem 30.000 zł z tytułu nakładów. Zatem nie sposób przyjąć, aby pozwany pozostawał w opóźnieniu od całej zasądzonej kwoty już od dnia wniesienia pozwu. Zauważyć wypada, że wezwanie przed procesowe powodów skierowane do pozwanego wprawdzie dotyczyło kwoty 100.000 zł z tytułu nakładów rewitalizacyjnych, jednakże bez jakiegokolwiek bliższego sprecyzowania tej kwoty. Dokładne wyliczenie roszczenia pozwany uzyskał wraz z doręczeniem mu odpisu opinii biegłegoK. J., co nastąpiło 29 sierpnia 2017 r. (k. 1307). Tak więc należało przyjąć, że od tej daty pozwany był w pełni zorientowany co do szczegółowych wyliczeń wszelkich niezbędnych nakładów rewitalizacyjnych na dom powodów. Przyjmując też, że pozwany powinien mieć czas na sprostanie swojemu zobowiązaniu zapłaty, należało uznać, że pozostawał on w opóźnieniu po upływie 7 dni od dnia doręczenia powyższej opinii biegłego, a wiec od dnia 7 września 2017 r. Z kolei od kwoty roszczenia przekraczającego pierwotną kwotę wynikającą z wezwania do zapłaty (14.184,37 zł), sąd apelacyjny uznał, że pozwany pozostawał w opóźnieniu po 7 dniach od doręczenia mu pisma rozszerzającego powództwo, co nastąpiło na rozprawie w dniu 25 stycznia 2018 r., tj. od dnia 2 lutego 2018 r. (k. 1428).
Tak więc sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok w pkt I w zakresie biegu początkowego odsetek ustawowych za opóźnienie w sposób opisany wyżej, oddalając powództwo o odsetki w pozostałym zakresie (art. 386 § 1 k.p.c.).
W pozostałym zakresie apelacja jako bezzasadna podlegała oddaleniu (art. 385 k.p.c.).
W pkt 2 wyroku Sąd Apelacyjny przyjął, że powodowie ulegli w tym procesie tylko co do nieznacznej części swego żądania i zasądził od pozwanego na rzecz powodów 4.050 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowania apelacyjnym (art. 100 k.p.c.i § 2 pkt 6 oraz § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych). Brak było przy tym podstaw do uwzględnienia wniosku powodów o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w podwójnej stawce z uwagi na stosunkowo nieskomplikowany charakter sprawy ograniczający się jedynie do roszczenia o nakłady związane z akustyką domu powodów, a przy tym znaczną powtarzalnością tego rodzaju spraw i to z udziałem pełnomocnika powodów.
Piotr Górecki Elżbieta Fijałkowska Ewa Staniszewska