Sąd Okręgowy w Olsztynie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 151/19
Data wyroku: 2019-12-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Rafał Kubicki
Słowa kluczowe: Czyny niedozwolone
Podstawa prawna: art. 365 k.p.c.

Sygn. akt: I C  151 /19

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 grudnia 2019 r.
Sąd Okręgowy w Olsztynie I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

sędzia Rafał Kubicki

Protokolant:

sekr. sąd. Arletta Sokół

po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2019 r. w Olsztynie na rozprawie
sprawy z powództwaA. A. (1)
przeciwkoK. A.
o zapłatę

I
oddala powództwo,

II
zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 5.417 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

sędziaR. K.
Sygn. akt I C 151/19

UZASADNIENIE
A. A. (1)po dwukrotnym rozszerzeniu powództwa wniósł o zasądzenie od pozwanejK. A.kwoty 185.559,87 zł tytułem odszkodowania za to, że pozwana naraziła go na znaczne straty materialne, na co składają się (zgodniez pismem procesowym powoda z 5 grudnia 2019 r.):

a
poniesione przez powoda koszty sądowe i eksmisji – 61.659,87 zł.

b
koszty leczenia pozwanej - 10.000 zł,

c
należność z umowy ustnej dotyczącej spłaty mieszkania – 60.000 zł,

d
równowartość brakujących rzeczy, nieotrzymanych w wyniku eksmisji - 21.000 zł,

e
równowartość zniszczonych rzeczy w wyniku eksmisji - 8.500 zł,

f
wynagrodzenie za „bezumowne” korzystanie z rzeczy powoda – 24.400 zł,

Na rozprawie w dniu 12.09.2019 r. (protokół k. 178) powód wyjaśnił, że wszystkie roszczenia w tej sprawie dotyczą szkody materialnej, a nie krzywdy (szkody niematerialnej).
W uzasadnieniu pozwu i ww. pisma procesowego powód wskazał, że przez pozwaną żyje w niedostatku i bez mieszkania. Twierdził, że między stronami (byłymi małżonkami) było porozumienie dotyczące spłaty mieszkania – bo gdyby go nie było, wystąpiłby do sądu już w okresie spłat (2004-2006) o zmianę orzeczeń sądowych zapadłych w sprawach:(...)(rozwód) i(...)(podział majątku) i nie byłoby eksmisji ani żadnej kolejnej sprawy sądowej i kosztów spraw, którymi powód jest obciążany bez swej winy. Pozwana zaprzecza temu porozumieniu, po rozwodzie podstępnie skłoniła powoda do niekorzystnego rozporządzenia majątkiem – zasobami pieniężnymi.
PozwanaK. A.wniosła o odrzucenie pozwu z powagi rzeczy osądzonej w części dotyczącej sumy pierwotnego żądania (169.968 zł) oraz o oddalenie powództwa w pozostałej części, ewentualnie o oddalenie powództwa w całości jako bezzasadnego, a także o zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Z udziałem powoda toczyło się i toczy bardzo wiele spraw sądowych, zarówno przed Sądem Rejonowym wO.(spis kilkudziesięciu spraw prowadzonych przez Wydział(...)na k. 96), jak i przed Sądem Okręgowym wO., z czego znaczna część to sprawy, w których powód pozwałK. A.. Odpisy orzeczeń zapadłych w sprawach, w których powód pozwał szereg innych jeszcze osób znajdują się na k. 36-51 (powództwa ujawnione w tej sprawie, z jednym wyjątkiem – omówionym niżej – oddalono).

(...)– sprawa o rozwód z powództwaK. A.przeciwkoA. A. (1)– zakończona orzeczeniem rozwodu wyrokiem Sądu Wojewódzkiego wO.z 11 lutego 1992 r. (odpis k. 53).

(...)– sprawa o podział majątku wspólnegoA. A. (1)iK. A.zakończona postanowieniem Sądu Rejonowego wO.z 19 listopada 2003 r., przyznającymK. A.prawo spółdzielczelokatorskie do lokalu mieszkalnego z zasądzeniem od niej na rzeczA. A. (1)spłaty 49.561,10 zł w 3 równych rocznych ratach płatnych w latach 2004-2006, nakazaniemA. A. (1)opuszczenie i wydanie wnioskodawczyni lokalu mieszkalnego (odpis k. 54-59). W protokole rozprawy z 12 maja 2003 r. (odpis k. 89-90) strony zgodnie przyznały, że uczestnik dał na leczenie wnioskodawczyni kwotę 10.000 zł. W toku postępowania o podział majątku wspólnego Sąd rozliczył nakłady uczynione przez powoda z jego majątku odrębnego na majątek wspólny.
(...)– sprawa z powództwaK. A.o zapłatę i z powództwa wzajemnegoA. A. (1), zakończona wyrokiem Sądu RejonowegowO.z 28 marca 2008 r. (odpis k. 124), zasądzającym na rzecz powódki głównej kwotę 1.200 zł i na rzecz powoda wzajemnego kwotę 27.700 zł z tytułu równowartości stałej zabudowy meblowej pozostawionej w mieszkaniu, natomiast powództwoA. A. (1)zostało oddalone w zakresie kwoty 10.000 zł dochodzonej jakozwrot pożyczki na leczenie.

(...)- powód pozwałK. A.o zapłatę kwoty 3.000 zł tytułem

    odszkodowania za zniszczone w wyniku eksmisji rzeczy, ponadto 21.000 zł tytułem

    brakujących ruchomości z garażu, a także kwoty 10.000 zł tytułem

    zwrotu przedmiotu odwołanej darowizny. Sąd Rejonowy wO.wyrokiem z 8 września 2011 r. oddalił powództwo. Apelacja została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego wO.-(...)(odpisy wyroków k. 269-278, akta sprawy(...)).

(...)- powód pozwałK. A.iJ. B.o zapłatę sumy 45.000 zł, na którą składały się: kwota 10.000 zł tytułem zadośćuczynienia, a w pozostałej części

    koszty zniszczenia jego mienia, a także

    wynagrodzenie za korzystanie z jego rzeczy. Sąd Rejonowy wO.wyrokiem z 10 września 2012 r. odrzucił pozew co do kwoty 31.000 zł dochodzonej odK. A.(z tytułu zniszczenia mienia), a w pozostałej części oddalił powództwo. Apelacja została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego wO.-(...)z wyjątkiem rozstrzygnięcia o kosztach procesu, które zmieniono poprzez odstąpienie od obciążania tymi kosztami powoda (akta sprawy(...)

(...)- powód pozwałK. A.o zapłatę kwoty 60.000 zł tytułem

    dopłacenia mu różnicy z dzielonego majątku, a także kwoty 10.000 zł tytułem

    zwrotu pożyczki udzielonej pozwanej. Sąd Rejonowy wO.wyrokiem z 28 października 2014 r. oddalił powództwo. W wyniku apelacji powoda Sąd Okręgowy wO.wyrokiem z 9 lipca 2015 r. -(...)uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej kwoty 10.000 zł i w tym zakresie pozew odrzucił (wskazując w uzasadnieniu, że zachodzi powaga rzeczy osądzonej w sprawie(...)), a w pozostałym zakresie apelację oddalił (odpisy wyroków k. 279-289, akta sprawy(...)).

(...)– sprawa z powództwaA. A. (1)przeciwkoK. A.zakończona wyrokiem Sądu Rejonowego wO.z 11 września 2014 r., oddalającym powództwo o odszkodowanie w kwocie 52.833 zł, na którą składają się: suma 28.233 zł – to

    koszty procesuzasądzone od niego na rzecz pozwanej w sprawach toczących się przed Sądem Rejonowym i przed Sądem Okręgowym wO.oraz

    koszty postępowania egzekucyjnego(...)a także suma 24.600 zł –

    wynagrodzenie za „bezumowne” korzystaniez rzeczy powoda od 1 grudnia 2003 do lutego 2014 r. Apelacja została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego wO.
(...)z pełną aprobatą ustaleń i wniosków pierwszoinstancyjnych (odpis wyrokuk. 268, akta sprawy(...)).

(...)- sprawa z powództwaA. A. (1)przeciwkoK. A.iA. A. (2)o zapłatę zadośćuczynienia w kwocie 227.389 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę, jaką powód miał ponieść wskutek oszukańczych działań i zaniechań pozwanych, prowadzących do tego, że powód nie mógł zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych, zakończona wyrokiem Sądu OkręgowegowO.z 5 kwietnia 2016 r. (odpis k. 171-175), z którego uzasadnienia wynika m.in., że powód nie udowodnił, by doszło zarówno do naruszenia jego dóbr osobistych, jak i do zawinienia po stronie pozwanej. Apelacja została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego wB.(...)) z pełną aprobatą ustaleń i wniosków pierwszoinstancyjnych (odpis wyroku k. 290-294).

(...)– sprawa z powództwaA. A. (1)przeciwkoK. A.o zapłatę, zakończona postanowieniem Sądu Okręgowego wO.z 29 czerwca 2017 r. o odrzuceniu pozwu (odpis k. 171-175), z którego uzasadnienia wynika m.in., że w zakresie wszystkich składników roszczenia powoda zachodzi powaga rzeczy osądzonej: 40.000 zł to kwota – zdaniem powoda – przekazana synowi, 10.000 zł to kwota przekazana pozwanej, a 37.700 zł to część kwoty przeznaczonej – zdaniem powoda – przekazana przez niego na remont wspólnego mieszkania i jego wyposażenie. Sąd Okręgowy wskazał, że powód w sprawie(...)wytoczonej i prawomocnie rozstrzygniętej przez Sąd Okręgowy wO.oddalił żądanie w sprawie z powództwa powoda m.in. przeciwko pozwanej, która to sprawa toczyła się o kwotę 227.389 zł. Jak wynika z treści uzasadnienia w powołanej sprawie, przedmiotem żądania i rozpoznania przez Sąd było tam żądanie zasądzenia zadośćuczynienia od pozwanej przy czym podstawa faktyczna tegoż zadośćuczynienia była tożsama z powołaną w sprawie niniejszej. Podobnie rzecz się ma z kwotą 87.700 zł. Jak bowiem wynika z treści uzasadnienia w powołanej sprawie powód pozywając wspólnie pozwaną orazA. A. (2)(nie rozdzielając kwotowo swego żądania na poszczególne wspólnie pozwane osoby i nie różnicując podstawy faktycznej wobec obojga pozwanych) jako alternatywną podstawę swego żądania wskazał pożyczkę udzieloną pozwanej iA. A. (2), gdzie mowa w uzasadnieniu o rozstrzygnięciu w tym zakresie. Jeśli zaś chodzi o nakłady na majątek wspólny w postaci mieszkania - sprawa podziałowa pomiędzy stronami została prawomocnie osądzona. Stosownie zaś do treściart. 618 § 2 zdanie pierwsze k.p.c, z chwilą wszczęcia postępowania o zniesienie współwłasności odrębne postępowanie w sprawach wymienionych w § 1 tego artykułu, a więc także w sprawach o prawo własności i wzajemne roszczenia z tytułu posiadania i odpowiednio współposiadania rzeczy a także co do nakładów jest niedopuszczalne. Stąd też, skoro bezspornie postępowanie działowe zostało już dawno prawomocnie zakończone, jego konsekwencje w zakresie rozstrzygnięć prawnorzeczowych jak i dotyczących wzajemnych z tego tytułu spłat oraz roszczeń związanych z posiadaniem rzeczy wspólnej, w tym poczynionych nakładów mogły być rozstrzygnięte wyłącznie w tymże postępowaniu, zaś wszczęte po jego zakończeniu podlegają odrzuceniu. Jeśli zaś chodzi o szeroko pojętą odpowiedzialność odszkodowawczą pozwanej związaną z nienależytym rozliczeniem się z mieszkania – ta okoliczność również była przedmiotem badania Sądu, co wynika z treści uzasadnienia w powołanej sprawie. Powyższe rozważania nie znajdują przy tym przy tym oparcia wyłącznie w uzasadnieniu, lecz również w treści zarządzeń wydanych w sprawie(...), a które to zostały wydrukowane z systemu SAWA. Tym samym nie zachodziła bezwzględna potrzeba pozyskania całych akt oraz akt do nich wtoku postępowania dołączonych.

(...)– powód pozwałK. A.o zapłatę kwoty 10.000 zł tytułem

    zwrotu pożyczki. Sąd Rejonowy wO.wyrokiem z 15 maja 2018 r. oddalił powództwo, ustalając, że kwota ta została przekazana przez powoda jako darowizna przeznaczona na leczenie pozwanej. Apelacja została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego wO.((...)) z pełną aprobatą ustaleń i wniosków pierwszoinstancyjnych (odpisy wyroków k. 23-35, akta sprawy(...)).
Sąd zważył co następuje:
Wystarczającym do rozstrzygnięcia było sięgnięcie po dowody w postaci zreferowanych wyżej orzeczeń sądowych zapadłych w sprawach pomiędzy tymi samymi stronami.
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie, ponieważ wszystkie roszczenia dochodzone w tej sprawie były przedmiotami wcześniejszych rozstrzygnięć. I tak, po kolei:

a
poniesione przez powoda koszty sądowe i eksmisji – 61.659,87 zł.

Były one bezskutecznie dochodzone przez powoda przeciwko pozwanej w sprawie
(...), choć w mniejszym kwotowo zakresie (28.233 zł), co wynika z tego, że koszty te – zdaniem powoda – narosły w międzyczasie. Ponieważ powód nie wymienił w tej sprawie, z jakich konkretnie spraw dochodzi zwrotu kosztów, Sąd zdecydował się nie odrzucać pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej (nie można w pełni ustalić, jak koszty dochodzone w tych dwóch sprawach się ewentualnie pokrywają), lecz oddalić powództwo. Motywy oddalenia powództwa są podobne do tych, które zostały zawarte w uzasadnieniu wyroku Sądu odwoławczego w sprawie(...)Otóż rozstrzygnięcia o kosztach procesu oraz o kosztach egzekucji sąw ramach określonych spraw definitywne po wyczerpaniu środków zaskarżenia i nie mogą być zmieniane w procesach o zapłatę.

b
koszty leczenia pozwanej - 10.000 zł.

Były one bezskutecznie dochodzone przez powoda przeciwko pozwanej w tej samej kwocie w sprawach:(...)(„zwrot odwołanej darowizny”),(...)(„zwrot pożyczki na leczenie”) i(...)(„zwrot pożyczki”).
Ponieważ powód nazwał swoje roszczenie w tej sprawie nieco inaczej niż we wcześniejszych sprawach, Sąd zdecydował się nie odrzucać pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, lecz oddalić powództwo. Nie zmienia to faktu, że podstawa faktyczna tych roszczeń jest identyczna – chodzi powodowi w każdym przypadku o zwrot kwot przekazanych pozwanej w związku z jej leczeniem. Sąd Okręgowy wO.w niniejszej sprawie jest związany prawomocnymi rozstrzygnięciami w ww. wcześniejszych sprawach, że żadna kwota z tego tytułu powodowi się nie należy. Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy (art. 365 § 1 k.p.c.). Związanie to sprawia, że sąd prowadzący niniejszy proces nie powinien prowadzić postępowania dowodowego ani dokonywać ustaleń odmiennych od tych, które wynikają z wcześniej wydanego prawomocnego orzeczenia.

c
należność z umowy ustnej dotyczącej spłaty mieszkania – 60.000 zł.

Była ona bezskutecznie dochodzona przez powoda przeciwko pozwanej w tej samej kwocie w sprawie:(...)jako „dopłacenie mu różnicy z dzielonego majątku” i(...)jako „nienależyte rozliczenie się z mieszkania”.
Ponieważ powód nazwał swoje roszczenie w tej sprawie nieco inaczej niż we wcześniejszych sprawach, Sąd zdecydował się nie odrzucać pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, lecz oddalić powództwo. Nie zmienia to faktu, że podstawa faktyczna tych roszczeń jest identyczna – chodzi powodowi o uzyskanie zapłaty z powołaniem się na ustne porozumienie, które w przekonaniu powoda zmieniło treść postanowienia działowego. Sąd Okręgowy wO.w niniejszej sprawie jest związany prawomocnym rozstrzygnięciami w ww. wcześniejszych sprawach, że żadna kwota z tego tytułu powodowi się nie należy. Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy (art. 365 § 1 k.p.c.). Związanie to sprawia, że sąd prowadzący niniejszy proces nie powinien prowadzić postępowania dowodowego ani dokonywać ustaleń odmiennych od tych, które wynikają z wcześniej wydanego prawomocnego orzeczenia.

d
równowartość brakujących rzeczy, nieotrzymanych w wyniku eksmisji - 21.000 zł.

Była ona bezskutecznie dochodzona przez powoda przeciwko pozwanej w tej samej kwocie w sprawie:(...)
Ponieważ powód nie wyszczególnia w tej sprawie, o jakie konkretnie rzeczy brakujące mu chodzi i z jakich pomieszczeń (w aktach pojawia się zarówno piwnica, jak i garaż), Sąd zdecydował się nie odrzucać pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, lecz oddalić powództwo. Nie zmienia to faktu, że podstawa faktyczna tych roszczeń jest identyczna – chodzi powodowi o rzeczy niewydane mu przez pozwaną po jego eksmisji z lokalu. Sąd Okręgowy wO.w niniejszej sprawie jest związany prawomocnym rozstrzygnięciami w ww. wcześniejszej sprawie, że powód nie udowodnił, by po jego stronie powstała szkoda (strona 5. uzasadnienia wyroku II-instancyjnego), a w szczególności, że z dowodów nie wynikają ubytki w rzeczach powoda (strona 6.). Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy (art. 365 § 1 k.p.c.). Związanie to sprawia, że sąd prowadzący niniejszy proces nie powinien prowadzić postępowania dowodowego ani dokonywać ustaleń odmiennych od tych, które wynikają z wcześniej wydanego prawomocnego orzeczenia.

e
równowartość zniszczonych rzeczy w wyniku eksmisji - 8.500 zł,

Była ona bezskutecznie dochodzona przez powoda przeciwko pozwanej w sprawie:(...)lecz w niższej kwocie (3.000 zł).
Ponieważ powód dochodzi roszczenia w tej sprawie w wyższej kwocie, Sąd zdecydował się nie odrzucać pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, lecz oddalić powództwo. Nie zmienia to faktu, że podstawa faktyczna tych roszczeń jest identyczna – chodzi powodowi o rzeczy zniszczone z winy pozwanej po jego eksmisji z lokalu. Sąd Okręgowy wO.w niniejszej sprawie jest związany prawomocnym rozstrzygnięciami w ww. wcześniejszej sprawie, że powód nie udowodnił, by po jego stronie powstała szkoda (strona 5. uzasadnienia wyroku II-instancyjnego), a w szczególności, że z dowodów nie wynikają ubytki w rzeczach powoda (strona 6.). Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy (art. 365 § 1 k.p.c.). Związanie to sprawia, że sąd prowadzący niniejszy proces nie powinien prowadzić postępowania dowodowego ani dokonywać ustaleń odmiennych od tych, które wynikają z wcześniej wydanego prawomocnego orzeczenia.

f
wynagrodzenie za „bezumowne” korzystanie z rzeczy powoda – 24.400 zł,

Była ona bezskutecznie dochodzona przez powoda przeciwko pozwanej w sprawie:(...), lecz w wyższej kwocie (24.600 zł).
Ponieważ powód dochodzi roszczenia w tej sprawie w niższej kwocie, a nie wiadomo, czy i jak zakres rzeczy się pokrywa, Sąd zdecydował się nie odrzucać pozwu z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, lecz oddalić powództwo. Nie zmienia to faktu, że podstawa faktyczna tych roszczeń jest identyczna – chodzi powodowi o rzeczy przechowywane przez pozwaną po jego eksmisji z lokalu. Sąd Okręgowy wO.w niniejszej sprawie jest związany prawomocnym rozstrzygnięciami w ww. wcześniejszej sprawie, że powód był przez pozwaną wzywany do odbioru ruchomości, a powód nie wykonał tego wezwania i nie podjął nawet próby wykazania faktycznego korzystania z rzeczy przez pozwaną, dlatego nie można uznać, by doszło do „bezumownego” korzystania z rzeczy przez pozwaną (strona 9. uzasadnienia wyroku II-instancyjnego). Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy (art. 365 § 1 k.p.c.). Związanie to sprawia, że sąd prowadzący niniejszy proces nie powinien prowadzić postępowania dowodowego ani dokonywać ustaleń odmiennych od tych, które wynikają z wcześniej wydanego prawomocnego orzeczenia.
Z tych względów Sąd oddalił wnioski dowodowe powoda, w szczególności dotyczące zeznań świadków wymienionych w piśmie procesowym z 1 sierpnia 2019 r., ponadto zawarty tam wniosek z przesłuchania stron (k. 88). Dodać należy przy tym, że powód niewłaściwie – zbyt ogólnie sformułował tezę dowodową. Jeśli chciał udowodnić treść zawartego (rzekomo) ustnego porozumienia, jego obowiązkiem było uprzednie przedstawienie Sądowi, jaka była dokładnie treść tego porozumienia, a tego zabrakło zarówno w pismach powoda, jak i w jego ustnych wyjaśnieniach. To samo dotyczy zbyt ogólnikowych sformułowań typu: „niewłaściwe i oszukańcze postępowanie pozwanej”, „nielojalność pozwanej”. Z przedłożonych przez powoda dokumentów bynajmniej nie wynika, by ustne porozumienie między stronami było zawarte. Należy podkreślić przy tym, że omawiane tu wnioski dowodowe dotyczyły tylko jednego z wielu roszczeń powoda – na kwotę 60.000 zł. Wszystkie pozostałe roszczenia, nawet gdyby uznać, że powinny być przedmiotem postępowania dowodowego w tej sprawia wbrew przytoczonym wyżej wywodom, nie zostały przez powoda w żaden sposób wykazane (art. 6 k.c.iart. 232 k.p.c.).
Dlatego na podanych wyżej podstawach prawnych, a także na podstawieart. 415 k.c.(przy braku spełnionych przesłanek odpowiedzialności deliktowej stanowiącej podstawę roszczeń) powództwo oddalono.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 i art. 99 k.c., zasądzając od powoda na rzecz pozwanej koszty zastępstwa procesowego z opłatą od pełnomocnictwa – wg stawki minimalnej określonej w § 2 pkt 6 aktualnego rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Nie było – wbrew sugestiom powoda – podstaw do odstąpienia od obciążania go kosztami procesu. Jak wynika z okoliczności sprawy, powód wytaczając dziesiątki procesów (często o to samo) przeciwko tym samym osobom, nadużywa swoich praw procesowych, a zastosowanieart. 102 k.p.c.wynagradzałoby go za to bezzasadnie i dawałoby mu zachętę do dalszych tego typu działań.
Rafał Kubicki