Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 3710/19
Data wyroku: 2020-07-02 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: Magdalena Lisowska
Słowa kluczowe: Wysokość świadczenia
Podstawa prawna: art.21 ust.1 ustawy o emeryturach pomostowych z dnia 19.12.2008 r.

Sygn. akt VIII U 3710/19

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 29 maja 2019 r. po rozpatrzeniu wniosku z dnia 17 kwietnia 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.odmówiłJ. K.prawa do rekompensaty z tytułu utraty możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury w związku z pracą w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podniósł, iż zgodnie z art. 21 pkt 1 ustaw z dnia 19.2.2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz.U. nr 237 poz 1656 ze zm) rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z FUS , wynoszący co najmniej 15 lat przebytych do dnia 31.12.2008 r.
Organ rentowy wskazał iż do wniosku o emeryturę ubezpieczony nie złożył świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach tylko świadectwo pracy z dnia 18.04.2008 r. w którym w pkt 8 pracodawca podał, ze ww. wykonywał pracę w szczególnych warunkach ale nie podał:
- okresu w jakim praca była wykonywana, charakteru pracy zgodnego zRozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnianych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
- stanowiska pracy wg przepisów resortowych pod jakie podlegał zakład pracy z podaniem , wykazu, działu pozycji i punktu.
Jednocześnie organ wskazał, że ponowne rozpatrzenie uprawnień do rekompensaty może nastąpić po nadesłaniu świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub zaświadczenia zawierającego podanie okresu od do w jakim praca była wykonywana, wymiaru czasu pracy, stanowiska zgodnego z przepisami resortowymi z podaniem wykazu, działu i punktu oraz charakterem pracy zgodnym z Rozporządzeniem Rady Ministrów z 7.02.1983 r.
/decyzja z dnia 29.05.2019 r. k. nienumerowane akt ZUS/
Odwołanie od powyższej decyzji w dniu 17.07.2019 r. złożyłJ. K.reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie prawa do rekompensaty nadto zasądzenie od organu rentowego na rzecz odwołującego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych podnosząc, iż w okresie od 1.07.1979 do 30.06.2006 r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace w szczególnych warunkach na stanowiskach młodszy asystent, asystent, starszy asystent zgodnie z nabywanymi kolejno kwalifikacjami specjalizacją I i II stopnia w zakresie ginekologii i położnictwa zaś w latach 01.07.2006 -18.04.2008 r. w wymiarze ½ etatu wykonywał pracę na stanowisku zastępcy ordynatora w oddziale położniczym /oddział Ciąży Powikłanej gdzie pracował zarówno na sali porodowej jak i wykonywał niezbędne zabiegi operacyjne – chirurgiczne. Z tych też względów wniesione odwołanie jest w pełni uzasadnione.
/ odwołanie k.3-5/
W odpowiedzi na odwołanie z dnia 19 sierpnia 2019 r. organ rentowy wniósł o jego oddalenie podnosząc, iż wnioskodawca nie udowodnił 15 lat pracy w warunkach szczególnych, bowiem przedłożone przez niego dokumenty nie są wystarczające dla stwierdzenia tego faktu.
/ odpowiedź na odwołanie k. 23-24/

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
WnioskodawcaJ. K.urodził się (...)
/bezsporne/
W dniu 17 kwietnia 2019 r.J. K.złożył wniosek o emeryturę z rekompensatą.
/wniosek – k. 1-6 akta ZUS/
Decyzją z dnia 29.05.2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych oddział wL.w rozpoznaniu wskazanego wniosku przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury od 1.04.2019 r. tj od miesiąca w którym złożono wniosek. Nadto w tej samej dacie wydano zaskarżoną decyzje o braku prawa do rekompensaty.
/decyzja z dnia 29.05.2019 r. k. nienumerowane akt ZUS/
W okresie od dnia 1.07.1979 r. do dnia 18.04.2008 r.J. K.był zatrudniony w IVSzpitalu Miejskim im. (...)H. Jordana wŁ.kolejno na stanowiskach młodszy asystent, asystent, starszy asystent oraz od 1.09.2005 r. na stanowisku zastępcy ordynatora, w okresie od 1.07.1979 r. do 30.06.2006 r. w pełnym wymiarze czasu pracy zaś od 1.07.2006 r. do 18.04.2008 r. w wymiarze ½ etatu.
/świadectwo pracy koperta k. 39 dokumentacja osobowa koperta k. 31, pismo k. 18/
Ubezpieczony we wskazanym okresie zatrudnienia korzystał z urlopu bezpłatnego w dniach 8.09.-23.09.1983 r. 21.09.-27.09.1985 r., 17.04 -25.04 1987 r., 28.12-31.12. 1987 r. 02.04-03.04.1988 r. 22.06-07.07.1989 r. na podstawie 174kp.
/świadectwo pracy koperta k. 39/
Za wskazany okres zatrudnienia pracodawca IVSzpital Miejski im. (...)H. Jordana wŁ.wydał wnioskodawcy pierwotnie świadectwo pracy z dnia 18.04.2008 r. przedłożone w organie rentowym, w którym wskazał, iż w okresie zatrudnienia wnioskodawca wykonywał pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze Rozp. Rady Min. z dnia 07.02.1983 (Dz.U. nr 8 poz 43) wykaz A, Dział XII , poz. 2
/ świadectwo pracy z dnia 18.04.2008 r. k. 23/
W toku procesu, na wniosek ubezpieczonegoMiejskie Centrum Medyczne im. (...)K. J.wŁ., będące następcą prawnym ww. placówki w zakresie dotychczasowych stosunków pracy, w oparciu o posiadaną dokumentacje kadrowo – płacową sprostowało świadectwo pracy wnioskodawcy poprzez uszczegółowienie informacji dot. pracy w szczególnych warunkach , stanowiska oraz właściwych podstaw prawnych. W konsekwencji w świadectwie pracy z dnia 12.08.2019 r. wskazano, iżJ. K.w okresie od 03.12.1979 -14.06.1980 oraz 01.01.1981 -18.04.2008 r. wykonywał pracę lekarza w zespołach operacyjnych dyscyplin zabiegowych. Podstawa prawna wykaz A,D. X., poz. 2 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 lutego 1983 r. (Dz.U. 1983 nr 8 poz. 43 ze zm.) oraz wykaz A, dział XII poz 2 lit a) pkt 1) – załącznika nr 1 do zarządzenia Ministra zdrowia i Opieki społecznej z dnia 12 lipca 1983 . (Dz. Urz(...)nr 8 poz 40 ze zm.)
/ świadectwo pracy koperta k. 39 pismo k. 40/
Wnioskodawca nie posiada świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach za powyższy okres.
/ bezsporne/
Wnioskodawca jest lekarzem specjalistą ginekologiem położnikiem.
/bezsporne/
We wskazanym okresie wnioskodawca był zatrudniony na oddziale ginekologiczno- położniczym, przy czym oddział ginekologii zachowawczej stanowił oddział operacyjny, a na oddziale położniczym odbywały się porody przez cesarskie cięcie.
/zeznania wnioskodawcy protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:03;11 -00:23:33, zeznania świadkaJ. S.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:25:50 -00:34:56 zeznania świadkaM. W.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:34:56 – 00:45:51/
Wnioskodawca był lekarzem operatorem. Praktycznie codziennie wykonywał zabiegi operacyjne, a oprócz tego szereg zabiegów, które nie były typowymi zabiegami operacyjnymi ale wiązały się z wykonaniem określonych procedur chirurgicznych. Wnioskodawca wykonywał zabiegi lub asystował przy zabiegach. W skład zespołu operacyjnego wchodził operator 1-2 lekarzy asystujących, anestezjolog plus personel średni. Na oddziale położniczym wykonywał zabiegi cesarskiego cięcia.
/zeznania wnioskodawcy protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:03;11 -00:23:33 zeznania świadkaJ. S.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:25:50 -00:34:56/
W minionych latach wykonywane zbiegi trwały o wiele dłużej niż obecnie . wynika to z postępu technicznego. Cesarskie cięcie trwało od 45 min do godziny, inne zabiegi od 1 do 2 godzin. Średnio wykonywało się dziennie od 1- do 3 zabiegów sporadycznie żadnego.
/zeznania wnioskodawcy protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:03;11 -00:23:33/
Praca na oddziale odbywała się w systemie rotacyjnym, przez pół roku wnioskodawca pracował na oddziale ginekologicznym gdzie wykonywane były zabiegi planowe, ale także nagłe, a kolejne pół roku pracował na oddziale położniczym i wtedy brał udział w zabiegach związanych z porodem.
/zeznania wnioskodawcy protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:03;11 -00:23:33 zeznania świadkaJ. S.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:25:50 -00:34:56, zeznania świadkaM. W.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:34:56 – 00:45:51 zeznania świadkaM. W.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:34:56 – 00:45:51/
Ubezpieczony pracował od godziny 8 do godziny 15.15/ 15.20. Wnioskodawca był również zobligowany do pełnienia od 6-8 dyżurów medycznych, podczas których również były wykonywane zabiegi nagłe.
/zeznania wnioskodawcy protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:03;11 -00:23:33 zeznania świadkaJ. S.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:25:50 -00:34:56/
W związku z objęciem funkcji zastępcy ordynatora ilość wykonywanych przez wnioskodawcę zabiegów operacyjnych nie uległa zmniejszeniu na poczet wykonywania pracy administracyjnej.
/zeznania wnioskodawcy protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:03;11 -00:23:33/
W takich warunkach ubezpieczony pracował nieprzerwanie do zakończenia stosunku pracy w 2008 r. przy czym, od 1.07 2006 r. wnioskodawcy zmniejszono wymiar czasu pracy do ½ etatu.
/ świadectwo pracy koperta k. 39 zeznania wnioskodawcy protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:03;11 -00:23:33 zeznania świadkaM. W.protokół z rozprawy z dnia 10 czerwca 2020 00:34:56 – 00:45:51/

Sąd Okręgowy w Łodzi dokonał następującej oceny dowodów

i zważył, co następuje:
Odwołanie jest zasadne.
Zgodnie zart. 21 ust.1 ustawy o emeryturach pomostowych(t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1924) rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat.
W myśl art. 23 ust.1 i 2 powołanej ustawy, ustalenie rekompensaty następuje na wniosek ubezpieczonego o emeryturę; rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, o którym mowa w przepisach art. 173 i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Celem rekompensaty, podobnie jak i emerytury pomostowej, jest łagodzenie skutków utraty możliwości przejścia na emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego przez pracowników zatrudnionych przy pracach w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W przypadku rekompensaty realizacja tego celu polega jednak nie na stworzeniu możliwości wcześniejszego zakończenia aktywności zawodowej, lecz na odpowiednim zwiększeniu podstawy wymiaru emerytury z FUS, do której osoba uprawniona nabyła prawo po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego (zob. np. M. Zieleniecki,Komentarz do art. 21 ustawy o emeryturach pomostowych, LEX/el. 2017; wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 31.03.2016 r., III AUa 1899/15, LEX 2044406).
Przepisyart. 2 pkt 5 i art. 21 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowychformułują dwie zasadnicze przesłanki nabycia prawa do rekompensaty, tj.:
1) nienabycie prawa do emerytury pomostowej,
2) osiągnięcie okresu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z FUS wynoszącego co najmniej 15 lat.
Skoro zgodnie zart.23 ustawy o emeryturach pomostowychrekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, a zgodnie z art. 173 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS kapitał początkowy ustala się dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., za których były opłacane składki na ubezpieczenie społeczne przed dniem 1 stycznia 1999 r., to warunek sformułowany wart. 21 ust.2 ustawy o emeryturach pomostowychnależy rozumieć w taki sposób, że rekompensata jest adresowana wyłącznie do ubezpieczonych objętych systemem emerytalnym zdefiniowanej składki, którzy przed osiągnięciem podstawowego wieku emerytalnego nie nabyli prawa do emerytury z FUS obliczanej według formuły zdefiniowanego świadczenia. Analiza układu warunkującego prawo do emerytury pomostowej prowadzi do wniosku, że świadczenie to przysługuje tym pracownikom, którzy osiągnęli co najmniej 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art. 32 ust.1 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, ale nie nabyli prawa do emerytury pomostowej z powodu nieuznania ich pracy za wykonywaną w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniuart. 3 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach pomostowych.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że odwołujący się nie nabył prawa do emerytury pomostowej, ani prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym w związku z wykonywaniem pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze.
Stosownie natomiast do treściart. 32 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych( t. j. Dz. U. z 2020 r. , poz. 53) za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia w podmiotach, w których obowiązują wykazy stanowisk ustalone na podstawie przepisów dotychczasowych.
Z kolei przepisart. 32 ust.4stanowi, że wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust.2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych, to jest na podstawierozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. Nr 8, poz.43 z późn. zm.).
Z §1 cytowanego rozporządzenia wynika, że jego treść stosuje się do pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze, wymienione w § 4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia.
Przepis § 2 ust.1 rozporządzenia ustala, że za okresy uzasadniające nabycie prawa do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu uważa się okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym na danym stanowisku pracy.
W niniejszym postępowaniu wnioskodawca domagał się ustalenia, że w okresie zatrudnienia, w IVSzpital Miejski im. (...)H. Jordana wŁ., kiedy to pracował w pełnym wymiarze czasu pracy, tj. od 1.07.1979 do 30.06.2006 r., stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę w warunkach szczególnych i tym samym spełnia warunki do przyznania rekompensaty.
Rozporządzenie Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43) w§ 2 ust. 2zobowiązuje zakłady pracy do stwierdzenia okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wyłącznie na podstawie posiadanej dokumentacji.
Natomiast wrozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe(Dz. U. 2011. 237.1412) określone zostały środki dowodowe, które powinny być dołączone do wniosku, stwierdzające okoliczności uzasadniające przyznanie tego świadczenia.
Dla rozstrzygnięcia spornej kwestii zasadnym stało się zatem ustalenie, czy praca wykonywana przez wnioskodawcę w IVSzpitalu Miejskim im. (...)H. Jordana wŁ.od 1.07.1979 do 30.06.2006 r., była pracą wykonywaną w warunkach szczególnych, o jakich mowa w cytowanych wyżej przepisach.
Analiza treści wykazu A do powołanego rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. wskazuje, że wymienione w pkt 2 działu XII w służbie zdrowia prace w zespołach operacyjnych dyscyplin zabiegowych są pracami w szczególnych warunkach.
Pomocniczo wskazać należy, że w załącznik nr 1 do resortowego zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 12 lipca 1983 r. /Dz.Urz. MZiOS nr 8 poz 40/ w wykazie A w Dziale XII w służbie zdrowia i opiece społecznej poz 2 lit a prace w zespołach operacyjnych dyscyplin zabiegowych oraz prace lekarzy stomatologów: w pkt. 1 wymienia stanowisko lekarza (operujący, asystujący do operacji, prowadzący znieczulenie).
Przedkładając powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że z ustaleń poczynionych w oparciu o zgromadzone w sprawie dokumenty w tym dokumentację osobową wnioskodawcy, jego wiarygodne zeznania i wiarygodne zeznania świadków wynika, iż wnioskodawca w okresie zatrudnienia w IVSzpitalu Miejskim im. (...)H. Jordana wŁ.od 1.07.1979 do 30.06.2006 r., (zatrudnienie na pełen etat) stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę lekarza w zespołach operacyjnych dyscyplin zabiegowych. Wnioskodawca pracował na oddziale ginekologiczno- położniczym, gdzie w pełnym wymiarze czasu pracy, a nadto dodatkowo na dyżurach medycznych dokonywał zabiegów operacyjnych zarówno planowych jak i nagłych, albo uczestniczył w zabiegach związanych z porodem. Jego charakter pracy nie uległ zmianie również w okresie późniejszym jednakże z uwagi na okrojenie etatu do ½ wymiaru nie sposób uznać iż tego rodzaju czynności wykonywał w pełnym wymaganym wymiarze.
W konsekwencji należało dojść do przekonania, że wnioskodawca od 1.07.1979 do 30.06.2006 r. z wyjątkiem dni kiedy to bezspornie przebywał na urlopie bezpłatnym w dniach 8.09.-23.09.1983 r. (16 dni) 21.09.-27.09.1985 r. (7 dni), 17.04 -25.04 1987 r.(9 dni), 28.12-31.12. 1987 r. (4 dni) 02.04-03.04.1988 r. (2 dni) 22.06-07.07.1989 r. (16 dni) stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace w zespołach operacyjnych dyscyplin zabiegowych na stanowisku lekarza, wymienione w pkt 2 działu XII wykazu A stanowiącego załącznik dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. Nr 8, poz.43 z późn. zm.) tj . prace w szczególnych warunkach.
Reasumując, stwierdzić należy, że po uwzględnieniu spornego okresu zatrudnienia wnioskodawcy od 1.07.1979 do 30.06.2006 r. minus 54 dni urlopu bezpłatnego, zaliczonego przez Sąd do pracy w warunkach szczególnych, ww. spełnia wymóg posiadania 15-letniego okresu pracy w takim charakterze. W przypadkuJ. K.okres ten wynosi bowiem 26 lat 10 miesięcy i 6 dni. Tym samym wnioskodawcy przysługuje prawo do spornego świadczenia.
Na mocy art. 129 ust. 1 ustawy świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
Mając na względzie powyższe, na podstawie powołanych przepisów prawa materialnego iart. 47714§ 2 k.p.c.Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał wnioskodawcy prawo do rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach od dnia 1 kwietnia 2019 r. tj. miesiąca od którego złożono wniosek.
W przedmiocie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego Sąd orzekł na podstawieart. 98 § 1 i § 3 k.p.c.w zw. z § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz.1800).
J.L.

ZARZĄDZENIE
odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełn. ZUS pouczając, że strona może wnieść apelację do Sądu, który wydał zaskarżony wyrok w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej wyroku z uzasadnieniem (art.369 § 1 k.p.c.). Termin o którym mowa w§ 1uważa się za zachowany także wtedy, gdy przed jego upływem strona wniosła apelację do Sądu drugiej instancji (art.369 § 3).
Wypożyczyć akta rentowe.