Sąd Rejonowy w Żarach
IV Wydział Pracy
Sygnatura akt: IV P 72/17
Data wyroku: 2018-04-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Halina Rola – Alechno, Arkadiusz Pintal, Małgorzata Baran

Sygnatura akt IV P 72/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Żary, dnia 28 marca 2018 r.
Sąd Rejonowy w Żarach IV Wydział Pracy w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Arkadiusz Pintal
Ławnicy: Małgorzata Baran, Halina Rola – Alechno
Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Oliwa
po rozpoznaniu w dniu 28-03-2018 r. w Żarach
na rozprawie sprawy z powództwaM. P.
przeciwko(...) Sp. z o.o.w likwidacji wZ.
o zapłatę odszkodowania

I
zasądza od pozwanego(...) Sp. z o.o.w likwidacji wZ.na rzecz powódkiM. P.kwotę 9.300 (dziewięć tysięcy trzysta) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 15 listopada 2017r. do dnia zapłaty tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia;

II
zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 180 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu – zwrotu kosztów zastępstwa procesowego;

III
nakazuje ściągnąć od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Żarach kwotę 496,05 złotych tytułem nieuiszczonej opłaty od pozwu oraz kosztów tłumaczeń.

Sygn. akt IVP 72/17

UZASADNIENIE
PowódkaM. P.wniosła przeciwko(...)Sp. z o.o. wZ.o ustalenie, że rozwiązanie bez wypowiedzenia umowy o pracę zawartej 01.11.2014r. dokonane przez pozwanego pismem z 03.11.2017r. nastąpiło z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie i zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kwoty 9.300 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia powództwa do dnia zapłaty tytułem odszkodowania, a także zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu wskazała, że była zatrudniona u pozwanego na podstawie umowy na okres próbny od 02.09.2013r., następnie na czas określony , a ostatnio - od 01.12.2014r. umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony. W dniu 2.11.2017r. została poproszona przez Prezesa o opuszczenie pracy, a kiedy przyszła do pracy w dniu 3.11.2017r. otrzymała oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia. Jako przyczyny pozwany wskazał wyrażanie przez powódkę negatywnych opinii na temat zakładu pracy oraz pracodawcy, czym przekroczyła granice dozwolonej krytyki, co jest przejawem braku lojalności z naruszeniem zasad współżycia społecznego. Pozwany wskazał, że ww. wywiódł z zeznańT.iL. A. (1), wobec których powódka rozpowiadała informacje o stanie upadłości pozwanego i oceniała właściciela pozwanego jako kompletnego idiotę. Powódka zaprzeczyła, aby kiedykolwiek wygłaszała o swoim zakładzie pracy i prezesie niepochlebne opinie, nie znaL. A. (1)i nigdy nie rozmawiała zT. A. (1), ponieważ nie zna języka niemieckiego. W ocenie powódki, pozwany zwolnił powódkę z uwagi na jej związek zK. L., który również został zwolniony dyscyplinarnie przez pozwanego i który od zwolnienia się odwołał do sądu.
W odpowiedzi pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powodów na rzecz pozwanej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanym.
W uzasadnieniu potwierdził, że powódka otrzymała oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę z dnia 1.12.2014r. bez zachowania okresu wypowiedzenia, na podstawieart. 52§1 pkt 1 k.p.O wypowiedziach powódki prezes pozwanej dowiedział się w dniu 23.10.2017r. od wskazanych w oświadczeniu osób, które na jego prośbę złożyły pisemne oświadczenia. Tym samym powódka swoim zachowaniem przekroczyła granice dozwolonej krytyki, co uznane zostało za przejaw braku lojalności z naruszeniem zasad współżycia społecznego. Wskazał, że pozostawanie w stosunku pracy, rodzi po stronie pracownika na podstawieart. 100§ 2 pkt 4 i 6 k.p.obowiązek dbania o dobro zakładu pracy oraz przestrzegania zasad współżycia społecznego. Jeżeli pracownik kogoś obraża, to narusza nie tylko cześć obrażanego, lecz także zasady współżycia społecznego. W wypadku pomówienia przełożonego narusza ponadto obowiązek dbałości o dobro zakładu pracy, a podobnie można ocenić rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji o złej kondycji finansowej spółki, upadłości, co obniża wiarygodność przedsiębiorcy w oczach kontrahentów. Powołał się na wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 16.09.2010r. w sprawie sygn.. akt III Apa 38/10. Tym samym wskazana w uzasadnieniu oświadczenia przyczyna nie jest fikcyjna. Przyznał, że „w tle okoliczności sprawy pozostaje sytuacjaK. L.”, która jednak w ocenie pozwanego, była podstawą znacznego nasilenia złej woli i świadomego działania powódki w sposób zagrażający interesom pozwanego. Jako zachowanie bezprawne i ciężkie, dawało podstawę do natychmiastowego rozwiązania z powódką stosunku pracy w trybieart. 52§1 pkt 1 k.p.
W toku procesu powódka sprecyzowała żądanie pozwu, wskazując, że wnosi o zasądzenie odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie z powódką przez pozwanego umowy pracę bez wypowiedzenia w wysokości równowartości trzymiesięcznego wynagrodzenia, tj. 9.300 złotych oraz zasądzenia kosztów procesu według norm przepisanych /k. 159v akt/.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
PowódkaM. P.była zatrudniony u pozwanego(...)Sp. z o.o. wZ.(obecnie w likwidacji) od 2 września 2013r., na podstawie kolejnych umów o pracę, ostatniej zawartej 01 grudnia 2014r. na czas nieokreślony, ostatnio na stanowisku kierownik magazynu, w pełnym wymiarze czasu pracy.
/niesporne, a nadto dowód: umowy o pracy i aneksy do umów
- k. 1,7,8,17,19,20,27 części B akt pracowniczych – zał. do akt;
W dniu 3 listopada 2017r. pozwany wręczył powódce pisemne oświadczenie o rozwiązaniu z z nicą umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia z winy pracownika wskazując jako przyczynę „zawinione ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych, a mianowicie naruszenie dobra pracodawcy i zakładu pracy poprzez znieważenie imienia pracodawcy oraz firmy: w dniu 23.10.2017. została przekazana informacja, iż bezpodstawnie wyrażała Pani negatywne opinie na temat zakładu pracy i pracodawcy. Tym samym przekroczyła Pani granice dozwolonej krytyki, co jest przejawem braku lojalności z naruszeniem zasad współżycia społecznego. Z zeznań PaństwaT.iL. A. (2)wynika iż w sposób wulgarny rozpowiadała Pani nieprawdziwe, oczerniające informacje: - firma(...)Sp. z o.o. jest w stanie upadłości, - w firmie(...)sp. z o.o. właściciel, który jest ponownie szefem jest kompletnym idiotą.
/niesporne, a nadto dowód: oświadczenie o rozwiązaniu umowy
– zał. do akt pracowniczych/
Powódka nie dopuściła się zachowań wskazanych w oświadczeniu pracodawcy.
/dowód: zeznania powódki – k. 158-159 akt;
częściowo zeznania przedstawiciela pozwanego – k. 159 akt;
zeznania świadków:
J. L.– k. 72v akt;
A. M.– k. 72v – 73 akt;
częściowoT. A. (2)– k. 138v-139 akt
częściowoL. A. (2)– k. 139 – 140 akt/
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo zasługiwało na uwzględnienie.
Nie był sporny fakt zatrudniania powoda przez pozwanego oraz dokonanie przez pracodawcę rozwiązania z powódką umowy o pracę bez wypowiedzenia. Sporne było czy dokonane rozwiązanie było zgodne z przepisami prawa pracy i czy podana w oświadczeniu przyczyna rozwiązania jest prawdziwa i rzeczywista.
Sąd mając na względzie zasadę kontradyktoryjności procesu cywilnego oraz fakt, że obie strony były reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników, nie zastępował inicjatywy dowodowej stron własną i ustalenia stanu faktycznego oparł na dowodach przeprowadzonych na wniosek stron, tj. zeznaniach powódki, częściowo przedstawiciela pozwanego i przesłuchanych świadków oraz częściowo złożonych w sprawie dokumentach.
Sąd dał wiarę zeznaniom powódki, albowiem były logiczne, spójne i brak było podstaw do podważenia ich wiarygodności.
Sąd dał wiarę zeznaniom przedstawiciela odnośnie sporządzenia pisma, które podpisali świadkowieT.iL. A. (3)oraz braku wskazania przez ww. świadków, aby wypowiedzi ujęte w oświadczeniu pochodziły od powódki. W tym zakresie zeznania przedstawiciela pozwanego znalazły potwierdzenie w zebranym materiale dowodowych w szczególności w zeznaniach świadkówT.iL. A. (2). Sąd nie dał wiary tym zeznaniom przedstawiciela pozwanego, w których wskazywał na rozmowy – w różnych miejscach, przy okazji których uzyskał informację o rzekomych wypowiedział powódki, ujętych następnie w oświadczeniu o rozwiązaniu umowy o pracę. W tym zakresie zeznania przedstawiciela pozwanego nie znalazły potwierdzenia w zebranym materiale dowodowych, on sam nie był w stanie wskazać od kogo i kiedy uzyskał takie informacje. Należy przy tym podkreślić, że przedstawiciel pozwanego był w oczywisty sposób zainteresowany w wyniku sprawy, co w ocenie Sądu wpływało na treść składanych przez niego zeznań.
Sąd dał w całości wiarę zeznaniom świadkówJ. L.iA. M., nie znajdując podstaw do zakwestionowania ich wiarygodności. Należy wskazać, że świadkowieJ. L.iA. M.zostali przesłuchani po odebraniu przyrzeczenia, składając zeznania pod rygorem odpowiedzialności karnej. Jako osoby niezwiązane ze stronami, nie mieli podstaw do składania fałszywych zeznań i ryzykowania w ten sposób odpowiedzialnością karną.
Sąd dał wiarę zeznaniom świadkaT. A. (2), co do motywów podpisania przez niego oświadczenia oraz niezaistnienia sytuacji wskazanej w tym oświadczeniu. W tym zakresie nie było podstaw do zakwestionowania zeznań świadka. Sąd odmówił natomiast świadkowi wiary, że słyszał od pracowników o negatywnych wypowiedział powódki odnośnie pozwanego i jej właściciela. Świadek nie potrafił wskazać ani od kogo, ani kiedy takie wypowiedzi słyszał, pomimo, że zna wszystkich pracowników, którzy „u niego pracują wG.J.” (7 osób) i pomiędzy którymi rzekomo o tym się mówiło. Na ocenę wiarygodności świadka ma także fakt, iż świadomie podpisał oświadczenie, które wskazywało na niezaistniałe zdarzenie. Podobnie i z tych samych powodów Sąd ocenił zeznania świadkaL. A. (2).
Biorąc pod uwagę zeznania ww. świadków należało odmówić wiarygodności oświadczeniu ww. świadków załączonemu do odpowiedzi na pozew /k.24-25 akt/.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie były przepisyart. 52§1 pkt 1 i §2 k.p.,art. 6 k.c.orazart. 56 k.p.i58 k.p.w zw. zart. 36§1 pkt 2 i 3 k.p.
Oświadczenie pozwanego o rozwiązanieu umowy o pracę z powódką bez zachowania okresu wypowiedzenia należało uznać za dokonane z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów w tym trybie.
Zgodnie zart. 52 § 1 pkt 1 k.p.pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych. Do spełnienia tego warunku niezbędny jest znaczny stopień winy pracownika (wina umyślna lub rażące niedbalstwo- wyrok Sądu Najwyższego z 21.07.1999r., I PKN 169/99, OSNAPiUS 2000r., nr 20, poz.746). W użytym wart. 52 § 1 pkt 1 k.p.pojęciu „ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych” mieszczą się trzy elementy. Są to: bezprawność zachowania pracownika (naruszanie podstawowego obowiązku pracowniczego), naruszanie albo zagrożenie interesów pracodawcy, a także zawinienie obejmujące zarówno winę umyślną, jak i rażące niedbalstwo (wyrok Sądu Najwyższego z 20.12.2013r.,II PK 81/13, Lex nr 1438800).
Należy podkreślić, że rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia, jest szczególna formą rozwiązania stosunku pracy, wyjątkowo uciążliwą dla pracownika i może być w związku z tym stosowana w szczególnych przypadkach i z dużą ostrożnością.
Jak niejednokrotnie wskazał Sąd Najwyższy, z oświadczenia pracodawcy musi wynikać w sposób nie budzący wątpliwości, co jest istotą zarzutu stawianego pracownikowi i usprawiedliwiającego natychmiastowe rozwiązanie z nim stosunku pracy (por. wyrok Sądu Najwyższego z 14.12.1999r. w sprawie I PKN 444/99). wyrok Sądu Najwyższego z 17.02.2005r. w sprawie sygn. akt II PK 236/04; wyrok Sądu Najwyższego z 13.04.2005r. w sprawie sygn. akt II PK 251/04; wyrok Sądu Najwyższego z 08.01.208r. w sprawie sygn. akt I PK 177/07; wyrok Sądu Najwyższego z 09.03.2010r. w sprawie sygn. akt I PK 175/09). W toku postępowania sądowego możliwe jest dokonanie dalszej konkretyzacji, uszczegółowienia wskazanych w oświadczeniu przyczyn, to jednak nie może prowadzić do usunięcia wadliwości oświadczenia, w którym jakakolwiek przyczyna nie została wskazana.
Sformułowanie przyczyny zawarte w oświadczeniu złożonym przez pozwanego powódce, przy uwzględnieniu treści uzasadnienia ww. oświadczenia, pozwala na ustalenie co jest ich istotą. Pozwany zarzucił powódce „rozpowiadanie nieprawdziwych i oczerniających informacji - firma(...)Sp. z o.o. jest w stanie upadłości, - w firmie(...)sp. z o.o. właściciel, który jest ponownie szefem jest kompletnym idiotą”. Jednocześnie pozwany wskazał, że rozwiązuje ww. umowy na podstawieart. 52§1 pkt 1 k.p.:„ciężkie naruszenie przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych” .
Przepisykodeksu pracynie definiują pojęcia „podstawowych obowiązków pracowniczych”, jednakże nie ulega wątpliwości, że do wskazanej kategorii należy zaliczyć, co najmniej obowiązki wskazane w przepisachart. 100 rozdziału II Kodeksu pracy„obowiązki pracownicze”
Zgodnie zart. 100 § 2 pkt 4 i pkt 6 k.p.pracownik jest obowiązany w szczególności dbać o dobro zakładu pracy, chronić jego mienie oraz zachować w tajemnicy informacje, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę (pkt 4), a także przestrzegać w zakładzie pracy zasad współżycia społecznego (pkt 6).
Należy przychylić się do stanowiska pozwanego, że nieuzasadnione „rozpowiadanie” przez pracownika, wbrew faktom, że pracodawca „jest w stanie upadłości” oraz znieważanie przełożonego określeniem „kompletny idiota”, pozostaje w sprzeczności z obowiązkiem wskazanym wart. 100§2 pkt 4 i 6 k.p.i w określonych okolicznościach może stanowić ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych.
Jednak pozwany, wbrew obowiązkowi wynikającemu zart. 6 k.c.nie udowodnił prawdziwości ww. zarzutu, opisanego w oświadczeniu o rozwiązaniu umowy. Nie ulega bowiem wątpliwości, że obowiązek wykazania zaistnienia zachowań wskazanych jako przyczyna rozwiązania stosunku pracy bez zachowania okresu wypowiedzenia spoczywa na pozwanym pracodawcy.
Pozwany – jak wynika z treści oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę, jak i korespondującej z nią treści odpowiedzi na pozew oparł swoje twierdzenia na rzekomych „zeznaniach” świadkówT.iL. A. (2)i złożonym przez nich „ośiwadczeniu”. Tymczasem z zeznań obojga świadków jednoznacznie wynika, że nie miały miejsca wypowiedzi powódki opisane w ww. oświadczeniu – które nota bene sporządził przedstawiciel pozwanego, a motywacja świadków odnośnie podpisania oświadczenia o takiej, nieprawdziwej treści polegała na chęci pozbycia się powódki z pozwanej firmy.
Świadkowie wskazywali, co prawda, że słyszeli od osób trzecich o innych, niepochlebnych opiniach powódki odnośnie pozwanego pracodawcy, nie potrafili jednak wskazać kiedy i od kogo takie informacje, podważając wiarygodność swoich twierdzeń.
Również pozostali przesłuchani na wniosek stron świadkowie zaprzeczyli, aby powódka wypowiadała się w sposób wskazany w oświadczeniu pracodawcy.
Tym samym należało stwierdzić, że nie doszło do ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych przez powodów, w sposób opisany w oświadczeniach o rozwiązaniu stosunku pracy złożonych przez pozwanego powodom, a w konsekwencji pozwany dokonując rozwiązania umowy o pracę z powodami na podstawieart. 52§1 pkt 1 k.p.naruszył przepisy o rozwiązywaniu umów w tym trybie.
Zgodnie zart. 56§1 k.p.pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy. Powódka wniosła o zasądzenie od pozwanego odszkodowania w kwocie 9.300 złotych.
Zgodnie zart. 58 k.p.odszkodowanie, o którym mowa wart. 56 k.p., przysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia. W przypadku rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony odszkodowanie przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za okres wypowiedzenia.
Zgodnie zart. 36§1 pkt 2 i 3 k.p.okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony jest uzależniony od okresu zatrudnienia u danego pracodawcy i wynosi 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy i 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata.
Powódka była zatrudniona u pozwanego ponad 3 lata (od 02.09.2013r. do 3.11.2017r. Tym samym przysługiwało mu odszkodowanie w wysokości nieprzekraczającej równowartości trzymiesięcznego wynagrodzenia.
Sąd przy tym oparł się o wyliczenia wynagrodzenia powódki przedłożone przez pozwanego /zał. do akt pracowniczych/ których prawidłowość nie była kwestionowana przez powodów.
O żądaniu odsetkowym Sąd orzekł zgodnie zart. 481 § 1 k.c.orazart. 482 § 1 k.c., mając na uwadze, iż pozwany już w chwili złożenia pozwu miał możliwość prawidłowej oceny jego zasadności i zaspokojenia słusznego żądania powódki.
Wobec powyższego Sąd orzekł, jak w punkcie I wyroku.
O kosztach procesu orzeczono w pkt II wyroku na podstawieart. 98 § 1 i § 3 k.p.c., oraz § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800). Stawka minimalna wynosiła w dniu złożenia pozwu w sprawie z zakresu prawa pracy o przywrócenie do pracy (…) 180 złotych. Jak wynika z orzecznictwa Sądu Najwyższego stawka ta znajduje zastosowanie niezależnie od tego, czy pracownik wnosi o przywrócenie do pracy czy tez o odszkodowanie (por. uchwałę SN z 7 sierpnia 2002r. w sprawie sygn. akt III PZP 15/02; postanowienie SN z 6 grudnia 2011r. w sprawie I PZ 30/11).
O nieuiszczonych kosztach sądowych orzeczono w pkt III wyroku na podstawieart. 113 ust.1 oraz art. 97 ustawy z 28.07.2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz.U Nr 167, poz. 1298 ze zm.). Koszty sądowe obejmowały nieuiszczoną opłatę od pozwu w kwocie 30 zł oraz koszty tłumaczenia zeznań świadków i przedstawiciela pozwanego w kwocie 369,89 złotych /k. 98 akt/ oraz 96,16 zł /k. 163 akt/., łącznie 496,05 złotych.