Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 713/18
Data wyroku: 2018-10-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Danuta Wocław – Klyta, Magdalena Balion-Hajduk, Marcin Rak
Słowa kluczowe: Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie, Zasiedzenie
Podstawa prawna: art. 224 k.c i art. 225 k.c. art. 176 § 1 k.c art. 172 § 2 k.c. w zw. z art. 292 k.c w zw. z art. 305^4^ k.c

Sygn. akt III Ca 713/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 października 2018 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - Sędzia SO Magdalena Balion - Hajduk (spr.)
Sędzia    SO Marcin Rak
SR (del.) Danuta Wocław – Klyta
Protokolant    Marzena Makoś
po rozpoznaniu w dniu 11 października 2018 r. w Gliwicach
na rozprawie
sprawy z powództwaJ. P.
przeciwko(...) Spółce AkcyjnejwK.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Rejonowego w Rybniku
z dnia 29 czerwca 2017 r., sygn. akt II C 1103/15

1
oddala apelację;

2
zasądza od pozwanej na rzecz powódki 1800 zł (tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

SSR (del.) Danuta Wocław – Klyta SSO Magdalena Balion – Hajduk SSO Marcin Rak
Sygn. akt: III Ca 713/18

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Rybniku wyrokiem z 29 czerwca 2017 roku zasądził od pozwanego(...) S.A.wK.na rzecz powódkiJ. P.kwotę 12 446,40 zł  z odsetkami ustawowymi od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. i ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 stycznia 2016 r. oraz 6 440 zł tytułem zwrotu kosztów procesu i nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Rybniku 5176,96 zł tytułem pokrycia kosztów opinii biegłych.
Sąd Rejonowy ustalił, że powódka nabyła własność nieruchomości położonej wR.przyul. (...)opisanej wksiędze wieczystej o nr (...)na mocy umowy darowizny zawartej zH. S..
W marcu 1991 roku z ramieniaZakładu (...)wG.powstał projekt, zgodnie z którym przez nieruchomość należącą wówczas doH. S.przebiegać miały linie elektroenergetyczne średniego napięcia 20 kV. Oświadczeniem z dnia 28 kwietnia 1992 rokuH. S.wyraziła zgodę na przeprowadzenie urządzeń elektroenergetycznych na terenie swojej nieruchomości, z tym jednak zastrzeżeniem, że mają one przebiegać w granicy działki. 12 lutego 1993 roku dokonano odbioru technicznego urządzeń przesyłowych. Wybudowana linia elektroenergetyczna biegnąca przezdziałkę o nr (...), wbrew pierwotnym ustaleniom, nie znajdowała się na granicy tej nieruchomości.
Inwestorem budowy byłZakład (...)wG.. W wyniku przekształceń własnościowych obecnym właścicielem linii energetycznej jest pozwana(...) S.A.wK..
Linia elektroenergetyczna przebiegająca przez nieruchomość powódki eksploatowana była nieprzerwanie od lutego 1993 roku.
W okresie od 7 października 2003 roku do 25 marca 2015 roku nadziałce oznaczonej nr (...)pozwana faktycznie zajmowała pas gruntu o łącznej powierzchni 538m2, w tym powierzchnia faktycznie zajęta przez słupy elektroenergetyczne wynosiła 3m2. Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z przedmiotowej nieruchomości przez pozwaną, we wskazanym okresie, przy uwzględnieniu rodzaju nieruchomości oraz średniej ceny rynkowej, wynosiło 12.446,40 złotych.
21 sierpnia 2013 roku powódka zawarła zH. S.umowę przelewu wierzytelności przysługującejH. S.względem pozwanej z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości objętejksięgą wieczystą o nr (...). Powódka poinformowała pozwaną o przelewie wierzytelności.
Sąd Rejonowy uznał, że powódka podważyła istnienie dobrej wiary posiadacza samoistnego służebności przesyłu. Przedłożyła, zgodnie z dyspozycją zart. 6 k.c., dowody na poparcie swoich twierdzeń. Z oświadczenia z dnia 28 kwietnia 1992 roku wynika, żeH. S.wyraziła zgodę na budowę urządzeń przesyłowych na terenie jej nieruchomości pod tym jednak warunkiem, że będą one przebiegały przez granicę nieruchomości. W rzeczywistości urządzenia przesyłowe umiejscowione zostały w sposób odmienny, niż to było pierwotnie ustalone, wobec czego sąd uznał, że zostały one wybudowane wbrew woli ówczesnej właścicielki nieruchomości. Przedsiębiorca przesyłowy nie wszedł w posiadanie służebności przesyłu w dobrej wierze. Poprzednik prawny pozwanej obejmując w posiadanie służebność przesyłu musiał zdawać sobie sprawę z tego, że urządzenia przesyłowe wybudowane zostały na nieruchomościH. S.wbrew jej woli i w konsekwencji, ich eksploatacja naruszać będzie przysługujące jej prawo własności. Przebieg infrastruktury elektroenergetycznej wynika także niezbicie z posiadanej przez pozwaną dokumentacji dla linii średniego napięcia. Powyższe obaliło domniemanie dobrej woli poprzednika prawnego pozwanej wynikające zart. 7 k.c.
Sąd pierwszej instancji w oparciu oart. 176 § 1 k.c.art. 172 § 2 k.c.w zw. zart. 292 k.c.w zw. zart. 3054k.c.uznał także, że od czasu objęcia służebności przesyłu w posiadanie przezZakład (...)wG.nie upłynął okres łącznego posiadania wynoszący co najmniej 30 lat i nie doszło do zasiedzenia służebności przesyłu przez pozwaną. Z uwagi na powyższe skoro strony nie zawarły umowy o ustanowienie służebności przesyłu powódce przysługuje względem pozwanej roszczenie o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości w myślart. 224 k.c.iart. 225 k.c.wysokość wynagrodzenia sąd ustalił w oparciu o opinię biegłego sądowego z zakresu wyceny nieruchomości na 12 446,40 zł.
Pozwana zaskarżyła wyrok w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść orzeczenia, to jestart. 233 § 1 k.p.c.przez przekroczenie przez sąd pierwszej instancji granic swobodnej oceny dowodów i błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego polegającą na przyjęciu, że urządzenia przesyłowe linii średniego napięcia wzniesione zostały w sposób odmienny niż było to pierwotnie ustalone, a zatem wbrew woli ówczesnego właściciela, a w konsekwencji przypisanie złej wiary poprzednikowi prawnemu pozwanej, w sytuacji gdy pozwana przedłożyła oświadczenie o wyrażeniu zgody przez właściciela nieruchomości w dacie budowy urządzeń, a powódka nie udowodniła, że urządzenia zostały posadowione wbrew woli właściciela nieruchomości, a szczególności aby właściciel sprzeciwił się posadowieniu urządzeń w ich obecnym przebiegu, naruszenie prawa materialnego a to jestart. 7 k.c.,art. 292 k.c.iart. 172 § 1 k.c.poprzez przyjęcie, że pozwana weszła w posiadanie służebności przesyłu w złej wierze, co skutkowało nieuwzględnieniem podniesionego przez pozwaną zarzutu zasiedzenia służebności. Pozwana wniosła o zmianę w wyroku przez oddalenie powództwa w całości i zasądzeni kosztów procesu na swoją rzecz oraz obciążenie powódki wydatkami w postaci kosztów opinii biegłych oraz zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego.
Powódka w odpowiedzi na apelację wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie.
Żaden z podniesionych przez skarżącego zarzutów nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela w pełni ustalenia faktyczne Sądu I instancji, a także rozważania prawne i unikając zbędnych powtórzeń przyjmuje za własne.
Sąd pierwszej instancji, dokonując oceny zebranych w sprawie dowodów w żaden sposób nie naruszył dyspozycjiart. 233 § 1 k.p.c.Ramy swobodnej oceny dowodów wyznaczone są wymogami prawa procesowego, doświadczeniem życiowym oraz regułami logicznego myślenia, według których Sąd w sposób bezstronny, racjonalny i wszechstronny rozważa materiał dowodowy jako całość, dokonując wyboru określonych środków dowodowych i ważąc ich moc oraz wiarygodność, odnosi je do pozostałego materiału dowodowego (wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 14 sierpnia 2012r. III AUa 620/12). Stawiając zarzut naruszeniaart. 233 § 1 k.p.c.należy wykazać, że Sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego. Z tych względów za niewystarczające należy uznać przekonanie strony o innej niż przyjęta przez Sąd wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i o ich odmiennej ocenie niż ocena dokonana przez Sąd (Sąd Apelacyjny we Wrocławiu w wyrokach: z dnia 1 marca 2012r. I ACa 111/12; z dnia 3 lutego 2012r., I ACa 1407/11). Jeżeli zatem Sąd, ze zgromadzonego materiału dowodowego, wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, chociażby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne (wyrok Sądu Apelacyjny we Wrocławiu z dnia 8 lutego 2012r.; I ACa 1404/11). Co więcej dla skuteczności tak podniesionego zarzutu nie można poprzestać na stwierdzeniu, że dokonane ustalenia faktyczne są wadliwe, odnosząc się do stanu faktycznego, który w przekonaniu skarżącego odpowiada rzeczywistości. Niezbędne jest wskazanie przyczyn, które dyskwalifikują postępowanie sądu w zakresie ustaleń. Skarżący powinien zwłaszcza wskazać, jakie kryteria oceny zostały naruszone przez Sąd przy analizie konkretnych dowodów, uznając brak ich wiarygodności i mocy dowodowej lub niesłuszne im taką moc przyznając.
Pozwana zarzuciła przede wszystkim, iż nie zostało obalone domniemanie dobrej wiary i że wykazała, że właścicielka nieruchomości wyraziła zgodę na budowę urządzeń na swojej nieruchomości. Wbrew temu zarzutowi sąd pierwszej instancji ustalił, iż poprzedniczka prawna będąca właścicielką nieruchomości w chwili budowy urządzeń elektroenergetycznych wyraziła zgodę na posadowienie na swojej nieruchomości urządzeń, ale w tym oświadczeniu z dnia 28 kwietnia 1992 roku wyraźnie wskazała, iż wyraża zgodę na przeprowadzenie urządzeń energetycznych w granicy ze wskazanymi działkami sąsiadującymi z jej nieruchomością. W toku postępowania dowodowego przed sądem pierwszej instancji sąd przeprowadził dowód z opinii biegłego geodety, który sporządził mapy przedstawiające przebieg linii elektroenergetycznej. Z map geodezyjnych wynika, że linia elektroenergetyczna przebiega w znacznej części wzdłuż wschodniej granicy nieruchomości, a na wysokości mniej więcej w której kończy się granica zdziałką o nr (...)linia skręca w kierunku północnym, przecinając na ukos niemal całą szerokośćdziałki nr (...), stanowiącej własność powódki.  Tym samym zgodzić należy się sądem pierwszej instancji, że domniemanie dobrej wiary zart. 7 k.c.zostało obalone przez dołączenie oświadczenia o zgodzie wyrażonej przez poprzednią właścicielkę na wzniesienie urządzeń w granicy nieruchomości. Zgodność budowy urządzeń z planami technicznymi nie jest wystarczająca do uznania, iż przedsiębiorca objął nieruchomość powódki w posiadanie w zakresie służebności w dobrej wierze. Bez wątpienia pozwana przekroczyła pas nieruchomości, na którym miała zgodę właściciela działki na budowę, a co za tym idzie nie była posiadaczem w dobrej wierze i nie upłynął okres konieczny do zasiedzenia służebności przesyłu.
Sąd Okręgowy, mając powyższe na uwadze na mocyart. 385 k.p.c.oddalił apelację jako nieuzasadnioną.
Na mocyart. 98 k.p.c.zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania zasądził od pozwanej na rzecz powódki koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym które wyniosły 1800 zł.
SSR(del.) Danuta Wocław – Klyta SSO Magdalena Balion – Hajduk SSO Marcin Rak