Sąd Okręgowy w Częstochowie
VII Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VII Ka 976/18
Data wyroku: 2018-12-04 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Beata Jarosz
Słowa kluczowe: Postępowanie odwoławcze
Podstawa prawna: art.173 § 2 pkt. 1 kks
Teza: ,Zdaniem Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie doszło do ''rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego, a to art. 173 § 2 pkt 1 k.k.s., w myśl którego postępowania w stosunku do nieobecnych nie stosuje się, jeżeli wina sprawcy lub okoliczności popełnienia czynu zabronionego budzą wątpliwości. Jak Sąd Okręgowy wykazał powyżej istnieją w niniejszej sprawie poważne wątpliwości co do winy sprawcy oraz okoliczności popełniania czynu i tym samym postępowanie w stosunku do nieobecnych nie było dopuszczalne".

Sygn. akt VII Ka 976/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 grudnia 2018 r.
Sąd Okręgowy w Częstochowie VII Wydział Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Beata Jarosz
Protokolant: sekr. sądowy Aleksandra Błachowicz - Dróżdż
przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Częstochowa – Południe w Częstochowie Bogusława Kromołowskiego

po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2018r.
sprawyD. P. (1)s.A.iI.ur. (...)wS.
oskarżonego o czyn zart. 65 § 1 i 3 kks
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Częstochowie
z dnia 5 czerwca 2018 r. , sygn. akt III K 456/17
orzeka:

1
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Częstochowie;

2
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz r.pr.R. K. (1)Radcy Prawnego wC., kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu oskarżonegoD. P. (1)w postępowaniu odwoławczym, przy czym kwota ta obejmuje również należny podatek VAT.

Sygn. akt VII Ka 976/18

UZASADNIENIE
D. P. (1)-  został oskarżony, o to, że:
w okresie od dnia 11.03.2013r do dnia 14.06.2013r w przesyłkach kurierskich nadawanych wC.za pośrednictwemfirmy K- (...)z oo, za zaliczeniem i odnotowanymi wpłatami na konto nr(...)w łącznej wysokości co najmniej 6 195,00zł,przesłał tytoń do palenia bez jakichkolwiek znaków akcyzy w ilości łącznej co najmniej 15,5kg o wartości co najmniej 8 446,00zł stanowiącego przedmiot czynu zabronionego określonego wart. 63 § 1 i 6 kks, przez co naraził budżet Państwa na uszczuplenie podatku akcyzowego w kwocie co najmniej 9 944,00zł
tj. o przestępstwo skarbowe określone wart. 65 § 1 i 3 kks
Sąd Rejonowy w Częstochowie wyrokiem z dnia 05 czerwca 2018 roku w sprawie sygn. akt III K 456/17 orzekł:

1
oskarżonegoD. P. (1)uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu opisanego w części wstępnej wyroku stanowiącego przestępstwo skarbowe zart. 65 § 1 i 3 kksw związku zart. 6 § 2 kksi za to na mocyart. 65 § 3 kksw związku zart. 23 § 1, 2 i 3 kkswymierza oskarżonemu karę grzywny w rozmiarze 50 (pięćdziesięciu ) stawek dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki na kwotę 100 (sto) złotych;

2
na mocyart. 30 § 2 kksorzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych opisanych w postanowieniu o dowodach rzeczowych karty od(...)- (...);

3
na mocyart. 33 § 1 kksorzekł wobec oskarżonegoD. P. (1)w kwocie(...),00 ( sześć tysięcy sto dziewięćdziesiąt pięć) złotych;

4
na podstawieart. 223ustawy o radcach prawnychzasądził od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnegoR. K. (2)kwotę 852 ( osiemset pięćdziesiąt dwa) złote plus należy podatek vat tytułem pomocy prawnej świadczonejD. P. (1)z urzędu w postępowaniu przygotowawczym i sądowym;

5
na podstawieart. 624 § 1 kpkw związku zart. 17 ustawy o opłatach w sprawach karnychzwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów postępowania, którymi obciążył Skarb Państwa.

Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, który zaskarżył powyższy wyrok w pkt 2, 3, 4 w zakresie orzeczenia wobec oskarżonego przepadku korzyści. Wyrokowi temu zarzucił:
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na treść orzeczenia poprzez:
-pominięcie, że oskarżonyD. P.zagubił dowód osobisty, a inna osoba podając się za oskarżonegoD. P., mogła złożyć wniosek o wydanie dowodu osobistego z dnia 20 grudnia 2012r., a następnie dokonać zawarcia umowy rachunku oszczędnościowo – rozliczeniowego nr(...)z dnia 5 lutego 2013r.
- pominiecie, że wniosek o wydanie dowodu osobistego z dnia 20 grudnia 2012r. został złożony z powodu zniszczenia dowodu osobistego, a z zeznań świadkaC. P. (1)wynika, że oskarżonyD. P.zagubił swój dowód osobisty co może uwiarygodniać tezę, że inna osoba podając się za oskarżonegoD. P., mogła złożyć wniosek o wydanie dowodu osobistego z dnia 20 grudnia 2012r.
- pominięcie, że z zeznań świadkaC. P. (1)wynika, że oskarżonyD. P.zagubił swój dowód osobisty, a zatem istnieje prawdopodobieństwo graniczące z pewnością, że inna osoba posłużyła się jego dowodem osobistym w celu zawarcia umowy rachunku oszczędnościowo – rozliczeniowego nr(...)z dnia 5 lutego 2013r.
- pominięcie, że wypłaty gotówkowe z w/w rachunku bankowego były dokonywane wC.przyul. (...), podczas gdy z zeznań świadkaC. P.wynika, że oskarżonyD. P.nigdy nie był wC..
Ponadto powyższemu wyrokowi zarzucił obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, tj.art. 7 kpkpoprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności zeznań świadkaC. P. (1), opinii biegłegoD. M.oraz wniosku o wydanie dowodu osobistego z dnia 20 grudnia 2012r., a także umowy rachunku oszczędnościowo – rozliczeniowego nr(...)z dnia 5 lutego 2013r., podczas gdy dowolna ocena w/w środków dowodowych miała wpływ na wadliwe ustalenia stanu faktycznego w niniejszej sprawie poprzez uznanie, żeD. P.popełnił zarzucany mu w akcie oskarżenia czyn.
Stawiając powyższe zarzuty wniósł o:
- zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonegoD. P. (1),
-zwolnienie oskarżonego od kosztów sądowych za II Instancję.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje.
Apelacja obrońcy oskarżonego zasługiwała, na uwzględnienie, aczkolwiek nie mogła wywołać skutku postulowanego w wywiedzionym środku odwoławczym, jako, że uniewinnienie oskarżonego jawi się jako zdecydowanie przedwczesne.
Sąd Okręgowy w Częstochowie zauważa, że jedynym dowodami sprawstwa oskarżonego jest umowa rachunku oszczędnościowo – rozliczeniowego nr(...)z dnia 5 lutego 2013r., historia tego rachunku oraz opinia biegłego z zakresu badania pisma ręcznego. Z dowodów tych zaś wynika jedynie, że w dniu 05 lutego 2013 roku osoba posługująca się personaliamiD. P. (1)i dowodem osobistym o nr(...)założyłaBanku (...)wC.przyulicy (...), rachunek bankowy o nr(...). Osoba ta jako zameldowanie wskazałaul. (...), wK., a adres do korespondencji(...)wC.. Z opinii biegłego wynika niezbicie, że podpis pod tą umową został sporządzony przez tą samą osobę, która w dniu 20 grudnia 2012r. złożyła wK.wniosek o wydanie dowodu osobistego o nr(...)na nazwiskoD. P. (1). Ponadto w sprawie bezspornym jest, że w okresie objętym zarzutem tzn. od dnia 11/03/2013 roku do dnia 14/06/2013 czyli przez okres 3 miesięcy na rachunku było przeprowadzonych 28 operacji – wpłat od(...)spółka z o.o. z siedzibą wK., która ta firma kurierska otrzymała z kolei od osób, którym dostarczono paczki w postaci tytoniu bez akcyzy. Z historii rachunku wynika także, że wypłaty bankomatowe z tego konta były realizowane głównie naulicy (...)wC..
W sprawie brak jest jakiegokolwiek dowodu, że to oskarżony nadawał owe przesyłki, brak jest dowodu by to on dokonywał wypłat z rachunku naulicy (...)wC., co więcej brak jest dowodu, z którego by wynikało, że kiedykolwiek był wC.. Materiał dowodowy wykazuje, że jego miejscami pobytu byłyC.(tam m.in. założono rachunek bankowy) iK.(tam złożono wniosek o wydanie dowodu osobistego).
Powyższy materiał dowody dawałby zatemco najwyżejpodstawy do uznania, że oskarżony dopuścił się przestępstwa pomocnictwa do przestępstwa skarbowego zart. 65 § 1 i 3 kkspoprzez założenie i udostępnienie rachunku bankowego wykorzystanego do popełnionego przestępstwa. Przy czym Sąd Okręgowy zauważa, że i ta okoliczność może budzić wątpliwości. Z nieznanych bowiem przyczyn zlecający opinię biegłemu do spraw badania pisma, nie udostępnił mu innych, wcześniejszych wnioskówD. P. (1)o wydanie dowodu osobistego, tak by materiał porównawczy był bogatszy i nie nasuwał żadnych wątpliwości. Na ową okoliczność zwrócił w swej apelacji skarżący. Sąd Okręgowy w Częstochowie zauważa przy tym, że wysoce wątpliwym jest by inna osoba niżD. P. (1)złożyła wniosek o wydanie dowodu osobistego w dniu 20.12.2012r. wK., niemniej wskazanym byłoby poszerzenie materiału dowodowego w tym zakresie poprzez dopuszczenie dowodu z uzupełniającej opinii biegłego z zakresu badania pisma ręcznego, po uzyskaniu bogatszego materiału porównawczego. Ponadto koniecznym byłoby ustalenie okoliczności w jakich doszło do udostępnienia przezD. P. (1)rachunku, a to celem ustalenia stanu świadomości oskarżonego i możliwości przypisania mu pomocnictwa do przestępstwa. Pomocnictwo może być bowiem popełnione z zamiarem bezpośrednim lub ewentualnym, nie zaś nieumyślnie. W tym celu niewątpliwie zatem zachodziła potrzeba przesłuchania oskarżonego.
Sąd Okręgowy w Częstochowie nie zdecydował się zatem na uzupełnienie materiału dowodowego ani na rozważenie zmiany kwalifikacji czynu przypisanego oskarżonemu naart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 20 §2 k.k.s.w zw. zart. 65 § 1 i 3 kks, gdyż w sprawie koniecznym jest przeprowadzenie na nowo przewodu sądowego, a zatem została spełniona przesłanka zart. 437 §2 in fine kpk.
Zdaniem Sądu Okręgowego w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego, a toart. 173 § 2 pkt 1 k.k.s., w myśl któregopostępowania w stosunku do nieobecnych nie stosuje się, jeżeli wina sprawcy lub okoliczności popełnienia czynu zabronionego budzą wątpliwości.Jak Sąd Okręgowy wykazał powyżej istnieją w niniejszej sprawie poważne wątpliwości co do winy sprawcy oraz okoliczności popełniania czynu i tym samym postępowanie w stosunku do nieobecnych nie było dopuszczalne. Koniecznym jest zatem rozważenie w sprawie zwrotu sprawy Prokuratorowi.
Skala stwierdzonych naruszeń umożliwiła, zdaniem Sądu odwoławczego, wyjście poza granice postawionych przez obrońcę zarzutów apelacyjnych, a to z uwagi na rażącą niesprawiedliwość orzeczenia o której mowa wart. 440 kpk. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażono pogląd, który tutejszy Sąd popiera w całej rozciągłości, że „niesprawiedliwość orzeczenia” odnosi się nie tylko do „materialnej” niesprawiedliwości (obraza prawa materialnego), ale także do „procesowej” niesprawiedliwości (obraza przepisów postępowania), z powodu której doszło do rażących uchybień naruszających reguły rzetelnego procesu (por. postanowienie SN z 2.04.2012 r., III KK 98/12, LEX nr 1163194, za Komentarz do Kodeksu postępowania karnego, pod red. Dariusza Świeckiego, Tom II, wyd. IV, komentarz do art. 440, Opublikowano: WKP 2018, dostęp : LEX/el 2018).
W konkluzji Sąd Okręgowy w Częstochowie nie mógł wydać innego rozstrzygnięcia jak uchylenie wyroku w zaskarżonej części (wytyczonej apelacją) i przekazania w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania.
Podstawą rozstrzygnięcia był przepisart. 437 §2 kpk.
O wynagrodzeniu dla radcy prawnego orzeczono na podstawieart. 22ze znaczkiem 3ustawy o radcach prawnychw zw. z par. 17 ust. 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w  sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z dnia 18 października 2016 r.).