Sąd Okręgowy w Siedlcach
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 150/18
Data wyroku: 2018-09-25 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Elżbieta Wojtczuk
Słowa kluczowe: Wysokość renty
Podstawa prawna: art. 28 ust. 4 i 9 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników

Sygn. akt IV U 150/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 września 2018r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

SSO Elżbieta Wojtczuk

Protokolant

st. sekr. sądowy Dorota Malewicka

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2018r. wS.
odwołaniaK. B.
od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
z dnia 4 stycznia 2018 r. Nr(...)
w sprawieK. B.
przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
o wysokość renty rolniczej

I
zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, że ubezpieczonemuK. B.przysługuje prawo do wypłaty części uzupełniającej renty rolniczej od dnia 01 grudnia 2017r. do dnia 30 kwietnia 2018r.;

II
umarza postępowanie w części dotyczącej prawa do wypłaty części uzupełniającej renty rolniczej od dnia 01 maja 2018r.

Sygn. akt: IV U 150/18

UZASADNIENIE
Decyzją z 4 stycznia 2018 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając na podstawieart.28 ust.3 i 4 ustawy z 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolnikówwstrzymał ubezpieczonemuK. B.wypłatę części uzupełniającej renty rolniczej od dnia 1 grudnia 2017 r.
Odwołanie od w/w decyzji złożyłK. B.wnosząc o jej zmianę i wznowienie wypłaty części uzupełniającej renty rolniczej. W uzasadnieniu odwołania wskazano, że 22.11.2017 r. uległa rozwiązaniu umowa dzierżawy między ubezpieczonym iP. P. (1), gdyżP. P. (1)starał się o emeryturę rolniczą i musiał zaprzestać prowadzenia gospodarstwa rolnego, co spowodowało rozwiązanie umowy dzierżawy. Wskazano również, że rozwiązanie umowy dzierżawy nastąpiło z przyczyn niezależnych od ubezpieczonego (odwołanie k. 1).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Wskazano, że do ubezpieczonego nie ma zastosowania przepisart. 28 ust. 9 pkt 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, gdyż do rozwiązania umowy dzierżawy doszło za obopólnym porozumieniem stron (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.4).
Sąd ustalił, co następuje:
UbezpieczonyK. B.na podstawie decyzji z dnia 01.03.2011 r. nabył prawo od dnia 01.02.2011 r. do stałej renty rolniczej (decyzja k.59-60 akt rentowych). Dnia 11 kwietnia 2012 r. złożył do organu rentowego umowę dzierżawy z dnia 15 marca 2012 r. Umową dzierżawyK. B.wydzierżawiłP.iB.małż.P.gospodarstwo rolne o powierzchni 2,90 ha składające się z działek o nr ewid. 702, 704 i częścidziałki (...)(umowa dzierżawy k. 64). Decyzją z dnia 17 kwietnia 2012 r. organ rentowy podjął wypłatę ubezpieczonemu 100% części uzupełniającej renty rolniczej w związku z zaprzestaniem prowadzenia działalności rolniczej (decyzja k. 70 akt rentowych). Dnia 21 grudnia 2017 r.K. B.powiadomił organ rentowy o rozwiązaniu umowy dzierżawy z dnia 15 marca 2012 r. Rozwiązanie umowy dzierżawy nastąpiło z dniem 30 listopada 2017 r. z powodu zaprzestania działalności rolniczej przez dzierżawcęP. P. (1)(rozwiązanie umowy dzierżawy k. 71 akt rentowych).P. P. (1)chciał przejść na emeryturę rolniczą i w związku z tym do 31 grudnia 2017 r. musiał spełnić wszystkie warunki do jej nabycia. Jednym z warunków do nabycia emerytury rolniczej jest zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej. Aby ten warunek został spełnionyP. P. (1)i jego żona musieli rozwiązać zK. B.umowę dzierżawy z dnia 15 marca 2012 r. GdybyP. P. (4)nie chciał nabyć prawa do emerytury rolniczej to wówczas umowa dzierżawy nie zostałaby rozwiązana (zeznania ubezpieczonego k. 14v).
Decyzją z 4 stycznia 2018 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wstrzymał ubezpieczonemuK. B.wypłatę części uzupełniającej renty rolniczej od dnia 1 grudnia 2017 r.
Dnia 29 maja 2018 r. umową darowiznyK.iH.małż.B.przekazali gospodarstwo rolne dzieciom (umowa darowizny z dn. 29.05.2018 r. – akta rentowe).
Decyzją z dnia 5 lipca 2018 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego przyznałK. B.prawo do wypłaty części uzupełniającej renty rolniczej od dnia 1 maja 2018 r. (decyzja k. 22-23 akt rentowych za wnioskiem z dn. 29.05.2018 r.).
Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie obdarzonego przez Sąd wiarygodnością. Sąd w całości obdarzył wiarygodnością dowód z zeznań ubezpieczonegoK. B..
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonegoK. B.okazało się uzasadnione.
Zgodnie z art.28 ust.1 w/w ustawy wypłata emerytury lub renty rolniczej z ubezpieczenia ulega częściowemu zawieszeniu na zasadach określonych wust.2-8, jeżeli emeryt lub rencista prowadzi działalność rolniczą, przy czym zgodnie zustępem 4powyższego przepisu uznaje się, że emeryt lub rencista zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej, jeżeli ani on, ani jego małżonek nie jest właścicielem (współwłaścicielem) lub posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym i nie prowadzi działu specjalnego. Zgodnie zaś zart. 28 ust. 9 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolnikóww przypadku podjęcia działalności rolniczej na gruntach uprzednio wydzierżawionych co najmniej na 10 lat, jeżeli dzierżawa ustała wcześniej z przyczyn niezależnych od wydzierżawiającego wypłata nie ulega zawieszeniu przez okres jednego roku.
Analizując okoliczności sprawy Sąd doszedł do przekonania, że organ rentowy dokonał błędnej wykładni przepisuart. 28 ust.4 i 9 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolnikówi doszedł do niewłaściwych wniosków, że ubezpieczony od 1 grudnia 2017 r. prowadził działalność rolniczą oraz, że nie ma do niego zastosowania przepis art. 28 ust. 9 w/w ustawy.
Zgodnie zart. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnymza gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa wart. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej.
W ocenie Sądu wskazany przepis nie reguluje wyczerpująco sytuacji, w których uzasadnione jest przyjęcie, że emeryt zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej, ale wskazuje jedno z kryteriów, jakim jest powierzchnia gruntów rolnych których jest właścicielem (współwłaścicielem) lub posiadaczem, kiedy należy uznać, że emeryt nie prowadzi już działalności rolniczej. Z przepisu tego nie wynika natomiast, że przez sam fakt, iż emeryt lub jego małżonek jest właścicielem gospodarstwa rolnego, uzasadnione jest przyjęcie, że emeryt ten nie zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej. W ocenie Sądu o tym, czy emeryt zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej decyduje każdorazowo stan faktyczny, a zatem fakt, czy dana osoba rzeczywiście prowadzi działalność rolniczą i pracuje w gospodarstwie rolnym. Na stanowisku takim stoi również Sąd Najwyższy (vide: uchwała SN z 6 maja 2004r., II UZP 5/06, OSNP 2004/22/389), a także Sąd Apelacyjny w Lublinie, który w wyroku z 1 sierpnia 2012r. w sprawie III AUa 615/12 (LEX nr 1216343) wskazał, że wypłata części uzupełniającej świadczenia rolnika, który będąc właścicielem gospodarstwa rolnego faktycznie nie prowadzi w nim działalności rolniczej w rozumieniu art.6 pkt 3 ustawy z 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, nie ulega zawieszeniu na podstawie art.28 ust.1 i 3 w związku z ust.4.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że mimo, iż umowa dzierżawy zawarta zP.iB.małż.P.została rozwiązana to do jej rozwiązania doszło z przyczyn niezależnych od wydzierżawiającegoK. B.. Z treści rozwiązania umowy dzierżawy i z zeznań ubezpieczonego wynika bezspornie, że do rozwiązania umowy dzierżawy z dnia 15.03.2012 r. doszło z powodów leżących po stronie dzierżawcy, gdyż ten chciał uzyskać wcześniejsza emeryturę rolniczą i do 31.12.2017 r. musiał spełnić wszystkie warunki do jej nabycia, w tym do tej daty musiał zaprzestać prowadzenia działalności rolniczej. Zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej wiązało się rozwiązaniem umowy dzierżawy zawartej z ubezpieczonym. Gdyby nie powyższy powód ubezpieczony nie rozwiązywałby umowy dzierżawy z dzierżawcą, gdyż grunty rolne były przez niego utrzymywane w dobrej kulturze rolnej. Zatem należało uznać, że dzierżawa ustała z przyczyn niezależnych odK. B.i wypłata części uzupełniającej renty rolniczej nie powinna zostać wstrzymana od 1 grudnia 2017 r., gdyż w okolicznościach niniejszej sprawy ma zastosowanie przepisart. 28 ust. 9 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Nadto należy również wskazać, że z zeznań ubezpieczonego wynika również, iż mimo rozwiązania umowy dzierżawy nie rozpoczął prowadzenia działalności rolniczej od 1 grudnia 2017 r., gdyż jest to gospodarstwo sadownicze i żadne czynności nie były wykonywane przez niego po 1 grudnia 2017 r. a już w maju 2018 r. przekazał gospodarstwo rolne dzieciom.
Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić należało, że organ rentowy niezasadnie wstrzymał ubezpieczonemu wypłatę części uzupełniającej renty rolniczej w okresie od 1 grudnia 2017 r. do 30 kwietnia 2018 r. i dlatego na podstawieart.47714§2 kpcSąd zmienił zaskarżoną decyzję orzekając jak w punkcie I sentencji wyroku. Natomiast na podstawieart. 47713§ 1 kpcumorzył postępowanie w zakresie wypłaty części uzupełniającej tego świadczenia od dnia 1 maja 2018 r., gdyż od tej daty organ rentowy wznowił ubezpieczonemu wypłatę części uzupełniającej świadczenia na podstawie decyzji z dnia 5 lipca 2018 r.