Sąd Okręgowy w Poznaniu
XII Wydział Cywilny
Sygnatura akt: XII C 1957/16
Data wyroku: 2018-02-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Zofia Lehmann

Sygnatura akt XII C 1957/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Poznań, dnia 22 listopada 2017 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu XII Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący:SSO Zofia Lehmann
Protokolant:Starszy sekretarz sądowy Elżbieta Witaszczyk
po rozpoznaniu w dniu 25 października 2017 r. w Poznaniu na rozprawie sprawy z powództwaM. K. (1),ul. (...),(...)-(...) O.
przeciwko(...) SAz siedzibą wW.,al. (...)II 24,(...)-(...) W.
- roszczenia z umów ubezpieczenia, z wyłączeniem spraw o symbolu 014wk, 014oc, 014pz

I
Zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 91.587,33,-zł z ustawowymi odsetkami od dnia 14 listopada 2016 roku do dnia zapłaty.

II
Umarza niniejsze postępowanie w zakresie kwoty 29.572,67,-zł.

III
Koszty niniejszego postępowania rozdziela między stronami stosunkowo obciążając nimi pozwanego w 7/10 częściach, a powoda w 3/10 częściach i w związku z tym:

a
zasadza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 4.240,60,-zł z tytułu zwrotu części uiszczonej przez niego opłaty sądowej oraz kwotę 398,27,-zł z tytułu zwrotu części wydatków poniesionych przez niego na poczet dowodu z opinii biegłego;

b
pozostałą częścią wydatków poniesionych na poczet dowodu z opinii biegłego obciąża pozwanego.

c
Zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3.780,-zł z tytułu zwrotu części poniesionego przez niego kosztu jego procesowego zastępstwa;

d
Zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 1.620,-zł z tytułu zwrotu części poniesionego przez niego kosztu jego procesowego zastępstwa.

SSO Zofia Lehmann
Sygn. aktXII C 1957/18

UZASADNIENIE
PowódM. K. (1)działający przez pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego, w pozwie z dnia26 października 2016 roku, który doSądu Okręgowego w Poznaniuwpłynął w dniu28 października 2016 roku– skierował p-ko pozwanemu(...) SAz/s wW.roszczenia:
-zasądzenia od niego na jego rzecz kwoty121.160 – złwraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dniadoręczenia mu pozwudo dnia zapłaty – tytułem odszkodowania,
-zasądzenia od niego na jego rzecz zwrotu kosztów niniejszego postepowania wraz z kosztem jego procesowego zastępstwa – wg norm przepisanych oraz kwoty17,- złtytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa;
nadto:
-zobowiązania go do przedłożenia wskazanych przez niego dokumentów oraz przeprowadzenia z nich dowodu;
nadto
-przeprowadzenia zawnioskowanych przez niego dowodów co do tez przez niego powołanych.
Na tego poparcie:
-podał postanowienia łączącej go z nim umowy ubezpieczenia zajmowanego przez niego budynku mieszkalnego położonego w nieruchomości przyul. (...)wO.,
-opisał okoliczności, w jakich powziął świadomość, iż doszło do zalania znajdujących się w nim pomieszczeń,
-opisał przebieg prowadzonego – wskutek jego zgłoszenia – przez pozwanego tzw. postępowania likwidacyjnego,
-powołał się na nie przekazanie mu przez niego tekstu ogólnych warunków tego ubezpieczenia,
-powołał się na wprowadzenie go w błąd przez niego doprowadzające go do błędnego rozumienia nazwy oferowanej mu przez niego polisy,
-przedstawił przyczyny, dla których nie zgadza się z jego stanowiskiem odmawiającym mu w podanych realiach wypłaty odszkodowania,
-przedstawił podstawy właściwości miejscowejSądu Okręgowego w Poznaniu– w tej sprawie (k. 1 – 4 akt).
W reakcji na to pozwany(...) SAz/s wW., działający przez pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego złożył noszącą datę22 listopada 2016 rokuodpowiedź na pozew, która doSądu Okręgowego w Poznaniuwpłynęła w dniu25 listopada 2016 roku– i w której wniósł:
-o oddalenie powództwa powoda w całości,
-o zasądzenie od niego na jego rzecz zwrotu kosztów tego postepowania wraz z kosztem jego procesowego zastępstwa – wg norm przepisanych oraz kosztu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa,
nadto:
-o przeprowadzenie zawnioskowanych przez niego dowodów na tezy przez niego zredagowane,
nadto:
-o przeprowadzenie rozprawy również pod jego nieobecność.
W motywacji zaprezentowanego stanowiska:
-zaprzeczył on wyraźnie przez niego nie przyznanym twierdzeniom powoda,
-przyznał fakt zawarcia przez nich umowy przez niego wskazywanej,
-podał przyczyny stojące u podstaw nie uznania przez niego jego powództwa (k. 19 – 22 akt).
W pismach procesowych:
-pozwany: z dnia9 maja 2017 roku, które doSądu Okręgowego w Poznaniuwpłynęło w dniu12 maja 2017 roku(k. 118 – 119 akt), z4 sierpnia 2017 roku, które doSądu Okręgowego w Poznaniuwpłynęło w dniu9 sierpnia 2017 roku(k. 145 – 146 akt), z2 października 2017 roku, które doSądu Okręgowego w Poznaniuwpłynęło w dniu5 października 2017 roku(k. 174 – 175 akt)
-powód: z dnia22 maja 2017 roku, które doSądu Okręgowego w Poznaniuwpłynęło w dniu24 maja 2017 roku(k. 124 – 125 akt),
prezentowali swoje racje; ustosunkowywali się do przeprowadzonych dowodów i twierdzeń przeciwnika.
Na rozprawach w dniach21 grudnia 2017 roku(k. 71 – 72 akt),25 października 2017 roku(k. 183 – 184 akt) – strony podtrzymywały swoje stanowiska. Nadto – na rozprawie w dniu25 października 2017 rokupowód cofnął pozew ponad kwotę91.587.33,-złzrzekając się w tym zakresie roszczenia.
Ustalenia stanu faktycznego:
A.PowódM. K. (1)od11lat zamieszkuje w budynku mieszkalnym usytuowanym wO.w nieruchomości przyul. (...)wposesji o numerze (...)– jest to budynek niepodpiwniczony; dwukondygnacyjny.
-W dniu18 lipca 2016 rokuzawarł on z pozwanym – stanowiącą kontynuację – umowę ubezpieczenia(...)opartą naOgólnych jego warunkachustalonych uchwałą jego zarządu z dnia25 maja 2015 rokuo oznaczeniu(...)ze zmianą z dnia17 grudnia 2015 rokuo oznaczeniu(...)stwierdzonąpolisą o numerze (...)obejmującą okres od dnia19 lipca 2016 rokudo dnia18 lipca 2017 roku(k. 5, 38 – 57; zeznania powoda).
B. W dniu23 lipca 2016 rokupo powrocie z wakacji zastał on w ww budynku zalane pomieszczenia w kondygnacji parterowej – co stanowiło wynik pęknięcia rury – kolana doprowadzającego wodę do niego. W tego efekcie doszło do obniżenia wszystkich posadzek w tych pomieszczeniach jako, że wypływ wody w poziomie podsypki piaskowej doprowadził do infiltracji warstw położonych poniżej podbudowy betonowej, co spowodowało rozluźnienie tego podłoża. W ten sposób doszło do poniesionej przez niego szkody – usunięcie której wymagało rozbiórki wszystkich podłóg aż do warstw podsypkowych, ich odtworzenia z zagęszczeniem, a następnie odtworzenia (opinia biegłego sądowegoM. G.; zeznania powoda; zeznania świadkówR. B.,W. J.iM. K. (2)). Na jego zlecenie opracowane zostały przezM. K. (2)iŁ. G.kosztorysy odpowiednio co do instalacji ogrzewania podłogowego oraz z zakresu budownictwa (8 – 9 akt).
B. Pozwany(...) SAz/s wW.zarejestrowany jest wKrajowym Rejestrze Sądowym- rejestrze przedsiębiorców za numerem(...);z jegoDziału (...)i rubryki 1 (przedmiot działalności) wynika, że zajmuje się on działalnością ubezpieczeniową i bezpośrednio z nią związaną (k. 26 – 37 akt).
-W dacie24 lipca 2016 rokupowód zgłosił mu powyższą szkodę w trybieart. 28iart. 29ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej – została ona zrejestrowana pod numerem(...)– nie została jednak rozpatrzona pomyślnie; pozwany odmówił mu wypłaty odszkodowania powołując się na przyczyną tego w postaci osiadania budynku, za co nie ponosi odpowiedzialności (k. 7 akt)
Naprowadzony stan faktyczny znalazł oparcie w treści:
-dokumentów z k. 5, 38 - 57 (odpis polisy ubezpieczeniowej, ogólnych warunków umów), 8 - 10 (kosztorysy), 26 – 37 (odpis z Krajowego Rejestru Sądowego)
-zeznań świadkówR. B.,W. J.z k. 71,M. K. (2)z k. 72,
-zeznań powoda z k. 71,
-opinii biegłego sądowego z dziedziny budownictwaM. G.(k. 96 – 111, 131 – 133, 168 – 169, 183) akt.
Analiza i ocena zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego:
W jego skład weszły dokumenty i to zarówno o charakterze urzędowym, jak i o charakterze prywatnym; opinia z dziedziny budownictwa, zeznania świadków oraz zeznania stron ograniczone do zeznań powoda.
A.W myśl normyart. 244 k.p.c….dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy władzy publicznej i inne organy państwowe w zakresie ich działania, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone…(par. 1), co odpowiednio stosuje się do …innych pochodzących od organów działających w zakresie zleconych im przez ustawę spraw z dziedziny administracji publicznej…(par. 2)-w niniejszej sprawie warunki te spełniły odpisy zKrajowego Rejestru Sądowego. Z treści normyart. 245 k.p.c.– natomiast odczytać można, iż…dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała złożyła zawarte w nim oświadczenie…- zaliczono do nich w tym postępowaniu pozostałe ww.
-Warunki zaprzeczenia ich prawdziwości zredagowane zostały odpowiednio w normachart. 252 k.p.c.iart. 253 k.p.c.– żadna ze stron z udziałem możliwości zart. 232 k.p.c.inicjatywy takiej nie podjęła; brak było też przesłanek ku temu, by zrobić toz urzędu.
B. W trakcie prowadzonego postępowania na gruncie tej sprawy w roli świadków – z inicjatywy powoda – wystąpiliR. B.,M. K. (2)iW. J.. Nie są oni związani w jakikolwiek sposób z nim – brak było przesłanek ku temu, by budować sugestię, że podawali nieprawdziwe dane kierując się jego interesem. Sama lektura ich zeznań prowadziła do wniosku, że odzwierciedlili w nich tylko to, co mogli zaobserwować w trakcie pobytu w ww nieruchomości. Generalnie relacjonowali oni jej stan powstały po spornym zdarzeniu, którego zresztą pozwany nie kwestionował – nie wypowiadając się kategorycznie co do tego przyczyn. Nadto – pomijając to, że ich twierdzenia były zgodne; to znalazły one oparcie nie tylko w zeznaniach powoda, ale i treści opracowanej w przebiegu tej sprawy opinii. Dlatego uznano je za w pełni wiarygodne.
C. W szeregu spraw powstaje konieczność skorzystania z – nie posiadanych przez sąd – wiadomości specjalnych; sytuację taką w treści normyart. 278 par. 1 k.p.c.w związku zart. 232 k.p.c.przewidział ustawodawca. Powstała ona i w przebiegu niniejszego postępowania koncentrując się na dziedzinie budownictwa – dlatego też wnioski zgłoszone przez strony o przeprowadzenie takiego dowodu zostały uwzględnione.
Do celu tego zaangażowano biegłego sądowego o tej specjalności –M. G..Opracowana przez niego w tej sprawie opinia w sensie źródłowym znalazła wsparcie w lekturze przedstawionych mu akt; ale i w przeprowadzonych przez niego z udziałem stron oględzinach omawianego budynku mieszkalnego. Okazała się ona przydatną dla potrzeb rozstrzygnięcia ich sporu – i to z następującą argumentacją:
-Sporządzona została ona przede wszystkim czytelnie; wyprowadzone i przedstawione w niej wnioski poprzedzone zostały zrozumiałą prezentacją przesłanek do nich prowadzących; przy czym tak samo odnieść należało się do pojęć, procesów mieszczących się w granicach cyt. wiadomości specjalnych przez niego posiadanych; a nie posiadanych przez sąd. Odpowiadała ona narzuconej jej tezie; udzieliła odpowiedzi na postawione przed nią pytania – przy czym ich logika i uzasadnienie nie budziły zastrzeżeń; podane zostały w sposób przekonujący. Akcentacji wymagało też to, że w ani jednym momencie nie wkroczyła ona na grunt kompetencji organu uprawnionego do jego rozstrzygnięcia.
- Jej uzupełnienie w trybieart. 286 k.p.c.wiązało się z pewnymi niejasnościami i wątpliwościami nakierowanymi na jej treść przez pozwanego – w reakcji na to bliżej sprecyzował i wyjaśnił on zaprezentowane w niej konkluzje; nastąpiło to w tak jasny sposób, że wnioskowane przez niego opracowanie nowej przez innego biegłego nie było konieczne.
-Poza granicami zastrzeżeń pozostawały także jego kompetencje – jest on wieloletnim biegłym sądowym o bogatym doświadczeniu w jego dziedzinie. Trzeba też było zauważyć, że specyfika takiego dowodu wyraża się w tym, że sfera merytoryczna opinii podlega kontroli sądu, nie posiadającego wiadomości specjalnych, i to w istocie z punktu widzenia jej zgodności z zasadami logicznego myślenia, doświadczenia życiowego i wiedzy powszechnej - takie kryteria są wystarczające dla uznania pozytywnego stosunku do niej (por. wyrok SN z 7 kwietnia 2005 roku, II CK 572/04; LEX nr 151650). Skoro, więc, opracowana, jak zaznaczono. odpowiada postawionej jej tezie; jest zupełna, jasna i przekonywująca – to nie rodzi się ewentualna potrzeba prowadzenia dowodu z kolejnej. W szczególności podstawą tego nie może być samo niezadowolenie strony z jej wyniku; a tak było w realiach tego sporu. (por. wyrok SN z 21 listopada 1974 roku, II CR 638/74, OSP 1975/5/108; postanowienie SN z 3 września 2008 roku, I UK 91/08; LEX nr 785520).
D. Dowód z przesłuchania stron ograniczony został w przebiegu tego procesu do przesłuchania powoda – jego zeznania w pełni należało obdarzyć zaufaniem. Przedstawił, on, bowiem okoliczności towarzyszące zaistnieniu poniesionej przez niego szkody; próby porozumienia się przez niego z pozwanym na rozważanym tle – każdy element jego twierdzeń znajdował oparcie w pozostałym zgromadzonym w tej sprawie materiale dowodowym; w szczególności w niekwestionowanych w jej trakcie dokumentach; ale i zeznaniach wskazanych świadków oraz w/zanalizowanej opinii.
Zważeniu podległo, co następuje:
Powództwo powoda w znaczącej części zasługiwało na uwzględnienie – tezę taką uznać należało za udowodnioną w świetle zgromadzonego i zanalizowanego materiału dowodowego; podanych unormowań prawnych i przedstawionego rozumowania.
A. Zgodnie z treściąpar.1 art. 805 k.c….przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swojego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidywanego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę…;zgodnie – zaś – z treścią jegopar. 2 pkt. 1…świadczenie wierzyciela polega w szczególności na zapłacie…przy ubezpieczeniu majątkowym – określonego odszkodowania za szkodą powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku…;podlega też regulacji Ustawy z dnia11 września 2015 rokuo działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej. Jest to, więc, umowa o charakterze odpłatnym, dwustronnie zobowiązującym i wzajemnym – choć wzajemność ta ze strony ubezpieczyciela polega na ponoszeniu ryzyka wypłaty czyli zapewnieniu ochrony ubezpieczeniowej.
-Stosownie do treściart. 812 k.c.orazart. 15iart.16 wwustawy umowa ubezpieczenia jest umową adhezyjną czyli umową przystąpienia zawieraną na podstawie stosowanych przez ubezpieczyciela ogólnych warunków umowy, które powszechnie wykorzystywane są przez niego. Stosunek ten w każdym przypadku wymaga zawarcia umowy zgodnie z treścią w/powołanych przepisów ; a stosownie treścipar. 1art. 809 k.c….ubezpieczyciel zobowiązany jest potwierdzić to dokumentem ubezpieczenia…W rozważanych realiach strony zawarły umowę opartą oOgólne warunki ubezpieczenia(...)ustalone uchwałą zarządu pozwanego z dnia25 maja 2015 rokuo oznaczeniu(...)ze zmianami z dnia17 grudnia 2015 rokuo oznaczeniu(...)stwierdzonąpolisą o numerze (...)obejmująca okres od dnia19 lipca 2016 rokudo dnia18 lipca 2017 roku.
B. W powyższym świetle dla powstania odpowiedzialności pozwanego z jej tytułu konieczne było spełnienie się przesłanek w postaci szkody; zdarzenia wywołującego ją oraz adekwatnego związku przyczynowego między nimi – analiza i ocena zgromadzonego w tej sprawie materiału dowodowego pozwoliła na budowę przekonania o tym, że powód po myśliart. 6 k.c.sprostał zadaniu wykazania ich zaistnienia.
1.W myślpar. 2. pkt. 130wskazanych warunkówzalaniem jest bezpośrednie działanie wody lub innych cieczy spowodowane m.in. awarią instalacji wydostaniu się wody, pary, cieczy z instalacji wodnej, kanalizacyjnej lub centralnego ogrzewania znajdującej się m.in. w domu…bądź poza nimi…Ustalenie tego przyczyn wymagało skorzystania z wiadomości specjalnych. Ze sporządzonej - w niniejszej sprawie opinii, której ocena znalazła się w wyższej partii tego uzasadnienia – jednoznacznie wynikało, że w parterowej części zajmowanego przez powoda budynku mieszkalnego doszło do zalania będącego wynikiem pęknięcia rury w postaci kolana doprowadzającego do niego wodę, a nie przyczyn forsowanych przez pozwanego w postaci jego naturalnego osiadania; za które po myślipar. 12 ust. 1 pkt. 4wspomnianych warunków nie odpowiada. Woda ta doprowadzana jest z sieci zewnętrznej poprzez rurę zakopaną na gruncie przechodzącą przez jego ścianę fundamentową poniżej poziomu terenu i wyprowadzania jest w jednym z jego pomieszczeń.
2. Zdarzenie to pociągnęło za sobą konsekwencje w postaci zalania wszystkich pomieszczeń położonych na ww kondygnacji, przy czym wypływ wody nastąpił poniżej poziomu posadzek, które w tego wyniku obniżyły się. To z kolei wiązało się z tym, że wypływająca woda w poziomie podsypki piaskowej dokonało infiltracji warstw poniżej podbudowy betonowej i rozluźniła podłoże betonowe. Istnienie przyczynowego związku – w świetle pozytywnie przyjętej opinii opracowanej w tym postepowaniu – między powyższym zdarzeniem i tego skutkiem nie budziło zastrzeżeń. Nie istniała, bowiem, inna tego przyczyna – w szczególności eksponowana przez pozwanego, która z racji wieku opisanego budynku musiałaby pojawić się wcześniej.
C. Wbrew sugestiom pozwanego – powód nie domagał w niniejszym sporze zapłaty za naprawę instalacji, ale za poniesiona przez niego w następstwie powyższego szkodę. Jej usuniecie wymagało rozbiórki wszystkich podłóg w parterze ww budynku mieszkalnego, ich odtworzenia z zagęszczeniem, a potem odtworzenia wszystkich warstw podłogowych. Tego wycena sięgnęła kwoty91.587.33,- zł.
-O odsetkach orzeczono w oparciu oart. 481 par. 1 k.p.c.– zgodnie z żądaniem powoda od chwili doręczenia pozwanemu pozwu przyjmując, że był to najpóźniejszy termin, w którym dowiedział się o jego żądaniach.
(pkt.Iwydanego w tej sprawie wyroku)
D. Co do kwoty29.572.67,- złpowód cofnął powództwo zrzekając w tym obszarze się roszczenia; co w związku zart. 203 par. 1 k.p.c.iart. 355 par. 1 k.p.c.nakazało umorzenie postępowania w tym zakresie.
(pkt.IIwydanego w tej sprawie wyroku)
Koszty niniejszego postepowania:
W ich skład w tym procesie weszły opłata sądowa (6.058,- zł), wydatki na opinię biegłego (2.380.66,- zł) oraz koszt procesowego zastępstwa stron. Orzeczono o nich adekwatnie do wyniku tego sporu przyjmując, że cofnięcie części pozwu jest równoznaczne z przegraniem przez powoda tego procesu w tym zakresie. Prawnym tego wsparciem były unormowaniaart. 108 par. 1 k.p.c.;art. 98 par.1 i par. 3 k.p.c.;art. 100 k.p.c.; ustawy z dnia28 lipca 2005 rokuo kosztach w sprawach cywilnych oraz rozporządzeniaMinistra Sprawiedliwościz dnia27 października 2015 rokuw sprawie opłat za czynności radców prawnych.
(punktIVwydanego w tej sprawie wyroku)
(-)Zofia Lehmann
Z.
Notować
Odpis wyroku plus uzasadnienie proszę doręczyć
-pełn. stron
Proszę przedłożyć za 14 dni
Pn, dn. 15 lutego 2018 rokuZ.lehmann