Sąd Rejonowy w Radomsku
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 31/18
Data wyroku: 2018-02-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Przemysław Janicki
Słowa kluczowe: Alimenty
Podstawa prawna: art 138 krio

Sygn. akt. III RC 31/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 lutego 2018r.
Sąd Rejonowy w Radomsku III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie następującym :
Przewodniczący: SSR Przemysław Janicki
Protokolant : st.sekr.sądowy Katarzyna Piotrowska
po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018r w Radomsku
na rozprawie sprawy z powództwaJ. D.
przeciwkoA. D.
o obniżenie alimentów
1.Obniża alimenty od powodaJ. D.na rzecz pozwanejA. D.określone ostatnio wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 13.03.2017 roku w sprawie IIIRC 323/16 z kwoty po 1000(jeden tysiąc)złotych miesięcznie do kwoty po 400(czterysta)złotych miesięcznie, płatne w terminie do dnia 10-go każdego miesiąca z góry, wraz z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, poczynając od dnia 01 lutego 2018 roku;
2.Oddala powództwo w pozostałym zakresie;
3.Nie obciąża stron kosztami postępowania w sprawie.
III RC 31/18

UZASADNIENIE
Pozwem wniesionym w dniu 24 stycznia 2018 roku do Sądu Rejonowego w Radomsku III Wydziału Rodzinnego i Nieletnich powódJ. D.wniósł o obniżenie alimentów zasądzonych od powoda na rzecz jego córkiA. D.wyrokiem Sądu Rejonowego w Radomsku sygn. akt III RC 323/16 z dnia 13 marca roku z kwoty 1000 złotych do 150 złotych.
W uzasadnieniu powód podniósł przede wszystkim „drastyczną obniżkę jego należności rentowych do kwoty 854 złotych miesięcznie” i potrącanie ze świadczenia wypłacanego przez Zakład Emerytalno-Rentowy MSWiA kwoty 354 złotych miesięcznie. Ponadto powód zaznaczył, że od ponad 10 lat jest rencistą I grupy i w dalszym ciągu wymaga leczenia neurochirurgicznego oraz , że stan zdrowia powoda nie pozwala na podjęcie przez niego żadnej dodatkowej pracy (pozew k. 1)
Do pozwu powód załączył kserokopie kart informacyjnych leczenia szpitalnego, zaświadczenia Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, decyzji Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA (k. 2-6).
Po rozpoznaniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych - sąd zwolnił powoda postanowieniem z dnia 26 stycznia 2018 roku od opłaty od pozwu (k. 10).
Na rozprawie w dniu 21 lutego powód przy pierwszej czynności poparł powództwo ale przed zamknięciem rozprawy sprecyzował ostatecznie powództwo w ten sposób, iż zażądał obniżenia alimentów na rzecz pozwanej z kwoty 1000 złotych do kwoty po 200 złotych miesięcznie (k. 25). Pozwana powództwa nie uznawała i wnosiła o jego oddalenie w całości, składając decyzję KomisjiS.(...)(...)WydziałuStudiów (...), wydruk komputerowy szczegółowych informacji o zaliczeniu etapu, zaświadczenie z urzędu skarbowego o dochodzie członka rodziny –M. D., matki powódki - podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, uzyskanym w roku kalendarzowym 2016, kserokopię umowy na pokrycie kosztów najmu, kserokopię umowy najmu lokalu mieszkalnego, zaświadczenie z(...)o kontynuacji nauki, zaświadczenie z urzędu skarbowego dotyczące powódki – wydane celem uzyskania świadczeń alimentacyjnych (k. 11-25).
Sąd dopuścił jako dowody w sprawie materiały dotyczące stosunków alimentacyjnych z akt sprawy III RC 323/16 Sądu Rejonowego w Radomsku w postaci dowodu z kart 2-3, 5-6 i 8, zaświadczenia złożone przez strony oraz zeznania stron, ustalając co następuje:
Ostatnio obowiązujące alimenty obciążające powoda wobec pozwanej córki określone zostały wyrokiem zaocznym Sądu Rejonowego w Radomsku z dnia 13 marca 2017 roku, którym sąd ten podwyższył odJ. D.na rzecz jego córkiA. D.alimenty ustalone ugodą sądowa zawartą przed Sądem Rejonowym w Radomsku w dniu 11 września 2009 roku w sprawie III RC 345/09 z kwoty po 800 złotych miesięcznie do kwoty po 1.000,00 (jeden tysiąc) złotych miesięcznie , płatne do dnia 10-go każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat, poczynając od dnia 01 grudnia 2016 roku.
Pozwana wówczas – jak wynikało z twierdzeń zawartych w uzasadnieniu pozwu – kontynuowała naukę w klasie maturalnej w II Liceum Ogólnokształcącym wR., ponosiła koszty korepetycji dokształcających i przygotowujących do egzaminu maturalnego w kwocie 720 złotych miesięcznie ( trzy razy w tygodniu w kwocie 60 złotych za godzinę). Ze względu na czas przebywania pozwanej na terenie szkoły od godz. 6.30 i powrót o godzinie 19-ej, korzystała ona z posiłków obiadowych w cenie po 10 złotych dziennie (średnio 250 złotych miesięcznie). Ze względu na astygmatyzm dochodziło do częstego doboru szkieł optycznych, z czym wiązała się potrzeba wizyt u okulisty. Koszt nowych okularów to kwota 370 złotych.
Pozwana zamieszkiwała z matkąM. D., bowiem powód miał obowiązek opuszczenia domu w związku z toczącym się postępowaniem w sprawie znęcania się psychicznego i fizycznego nad córką i żoną .M. D.wówczas była zatrudniona w Urzędzie GminyM.z zarobkiem netto 1000 złotych miesięcznie. Powód opuścił dom rodzinny 25 lipca 2016 roku a od 11 października 2016 roku istnieje między rodzicami pozwanej rozdzielność majątkowa ( pozew w aktach sprawy III RC 323/16 zakończonej wyrokiem zaocznym).
W czerwcu i we wrześniu 2017 roku powód był hospitalizowany z racji podostrego krwiaka nad lewą półkulą mózgu i epilepsji oraz ze względu na stan po urazie głowy i plastyce ubytku kostnego w prawej okolicy czołowo- ciemieniowo- skroniowej w 1984 roku i przetoki ropnej w okolicy czołowej prawej. Przebywał w szpitalu od 23 czerwca do 28 czerwca i od 23 sierpnia do 19 września 2017 roku.
Decyzją z dnia 27 lipca 2017 roku o ponownym ustaleniu wysokości renty inwalidzkiej na podstawie art. 22 a w związku z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 roku o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,(...)Kontrwywiadu, Służby Wywiadu Wojskowego,(...) Biura (...), Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2016 r. poz. 708 z późn. zm.) i na podstawie otrzymanej z IPN informacji Nr 331513/2017 z dnia 11 maja 2017 roku powodowi ponownie ustalono wysokość renty inwalidzkiej, uznając w oparciu o art. 13 b okres służby powoda od 16 kwietnia 1982 roku do 31 marca 1984 roku za służbę na rzecz totalitarnego państwa ustalono od 01 października 2017 roku wysokość świadczenia wraz z przysługującymi powodowi wzrostami i wydatkami na kwotę 1.000,00 złotych (dowód: kserokopia decyzji z dnia 27 lipca 2017 roku zmieniającej wysokość świadczenia rentowego powoda k. 5 -6). Po potrąceniach łącznie z potrącanym świadczeniem alimentacyjnym w niepełnej wysokości 354 złotych, powód otrzymuje kwotę 500 złotych (dowód: oświadczenie powoda o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania k. 8-9, zaświadczenie z Zakładu Emerytalno-Rentowego MSWiA z dnia 27 października 2017 roku k. 4) – a przed zmianą wysokości świadczenia otrzymywał świadczenie rentowe w wysokości 2.700,00 złotych miesięcznie. Powód złożył odwołanie od decyzji zmniejszającej wysokość otrzymywanego świadczenia rentowego (dowód: zeznania powoda k. 24). Wydatki związane ze swoim wyżywieniem powód określił na 300 złotych miesięcznie, średniomiesięczne koszty ubioru na 100 złotych. Powód aktualnie zamieszkuje u swojego brata wP.i tylko sporadycznie stara się uczestniczyć w ponoszonych przez brata kosztach mieszkaniowych. Nieterminowo spłaca obciążenia kredytowe w KasieS.i w związku z tym jego dług jest połączony z zaległościami i odsetkami karnymi. Powód nie posiada własnego samochodu, ani też innego majątku ruchomego. Majątek wspólny zgromadzony przez rodziców pozwanej w czasie trwania pomiędzy nimi ustawowej wspólności majątkowej (do 11 października 2016 roku), jest w posiadaniuM. D.- żony powoda. Powód ponosi koszty lekarstw związanych z leczeniem występującej u niego padaczki, nabywa lek przeciwdrgawkowyD. C.500, bowiem ma zalecone przyjmowanie dwóch tabletek dziennie tego środka farmaceutycznego (dowód: cyt. zeznania powoda k. 24).
PozwanaA. D.nie osiągnęła w 2016 roku dochodu (dowód: zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego wR.z dnia 15 lutego 2018 roku k. 11). Jest ona obecnie studentką WydziałuStudiów (...), kierunku stosunki międzynarodowe, studiów stacjonarnych I stopnia, 6-cio semestralnych– (...)(dowody: zaświadczenie z(...)z dnia 02. października 2017 roku k. 12; wydruk komputerowy szczegółowych informacji o zaliczeniu etapu k. 21). Pozwana jest uprawniona do świadczenia socjalnego na 9 miesięcy w wysokości 300 złotych miesięcznie wraz ze zwiększeniem na ten okres w wysokości 200 złotych miesięcznie (dowód: decyzja o przyznaniu świadczenia socjalnego z dnia 09. Listopada 2017 roku k. 22). Aktualnie z tytułu zasądzonego świadczenia alimentacyjnego w wysokości 1000, 00 złotych, otrzymuje w związku z potrąceniem ze zmniejszonego świadczenia rentowego ojca – kwotę 354 złotych. Ma ona świadomość zmniejszenia się możliwości dochodowych swojego ojca – powoda w sprawie niniejszej i dlatego nie skierowała sprawy alimentacyjnej do egzekucji komorniczej. To ona pomagała ojcu w sporządzeniu pisemnego odwołania od decyzji zmniejszającej jego świadczenie rentowe z 2.700,00 złotych do 1.000,00 złotych. Za najem mieszkania, w którym przebywa w czasie pobytów wŁ.uiszcza kwotę 550 złotych miesięcznie (dowody: kserokopie umowy najmu oraz umowy na pokrycie kosztów mieszkaniowych k. 14-17). Koszt internetu oceniła na 30 złotych, wydatki żywieniowe pozwana szacuje na 350 złotych miesięcznie, koszt pomocy naukowych na 100 złotych miesięcznie, bilet miesięczny komunikacji miejskiej kosztuje 45 złotych. Okulary powinna zmieniać ze względu na wymienioną wadę wzroku co dwa lata i z tego tytułu ponosić koszt około 800 złotych. Do mamy pozwana przyjeżdża co tydzień, a bilet w obydwie strony kosztuje 20 złotych. Od mamy otrzymuje zabezpieczenie żywności i zamieszkiwania w czasie cotygodniowych pobytów w domu rodzinnym. Pozwana nie posiada żadnego majątku i nie jest mężatką. Mama powódki osiąga wynagrodzenie w kwocie 1220,64 złotych miesięcznie (dowody: zaświadczenie z Urzędu Gminy wM.k. 13, zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego wR.k. 18, zeznania pozwanej k. 24-25).
Powyższych ustaleń sąd dokonał na podstawie wszystkich wyżej powołanych dowodów.
Sąd zważył:
Podstawą materialnoprawną powództwa jestart. 138 kriostanowiący, ze w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. W rozpoznawanej sprawie powód żądał bardzo dużego obniżenia świadczenia alimentacyjnego uzasadniając to „drastyczną obniżką jego należności rentowych”, wskazując na aktualnie trudną sytuację materialną powoda.
Od czasu skonkretyzowania ostatnio obowiązku do chwili wystąpienia z powyższymi żądaniami upłynęło niewiele czasu . Istotnym w sprawie jawi się w tych okolicznościach ustalenie co jest przyczyną owej diametralnej zmiany stosunków. Wobec przeprowadzonego postępowania dowodowego należało ocenić, czy wskazywana przez powoda przyczyna, uzasadnia zgłoszone żądania procesowe. Powód wskazał i dowiódł, że najistotniejszą przyczyną zgłoszonego żądania było bardzo znaczne zmniejszenie świadczenia rentowego na skutek wejścia w życie ustawy tzw. dezubekizacyjnej.
Analizując usprawiedliwione potrzeby materialne pozwanej - trzeba stwierdzić, iż na pewno nie są one obecnie mniejsze niż te, które wziął pod uwagę sąd orzekając wyrokiem zaocznym o wcześniejszym, niedawnym podwyższeniu alimentów z 800 do 1000 złotych miesięcznie na rzecz pozwanej. Wówczas pozwana była uczennicą klasy maturalnej. Dużym obciążeniem były koszty dodatkowo przygotowania do egzaminu maturalnego.
W toku postępowania w rozpoznawanej obecnie sprawie powód w sposób nie mogący budzić żadnych wątpliwości sądu dowiódł, że jego aktualne świadczenie rentowe w sposób istotny różni się od wcześniejszego, bo ewidentnie zmalało z kwoty 2700 złotych do 1000 złotych miesięcznie i po potrąceniach ( w tym także tylko w części świadczenia alimentacyjnego w kwocie 354 złotych) powodowi wypłacana jest kwota 500 złotych. Ponieważ tylko częściowo zaspakajane jest świadczenie alimentacyjne, to narastać będzie zaległość z tego tytułu i będzie ona oczywiście tym większa, im wyższe będzie świadczenie alimentacyjne obciążające powoda. Udokumentowany stan zdrowia powoda nie pozwala na przyjęcie istnienia dodatkowych po jego stronie możliwości zarobkowania. Wymienione przez powoda wydatki związane z jego utrzymaniem należą do kategorii podstawowych i wyczerpują kwotę pozostałego do wypłaty świadczenia rentowego w wysokości 500 złotych. Nie są przy tym ujęte koszty ewentualnej partycypacji w wydatkach mieszkaniowych brata powoda, u którego on zamieszkuje, po opuszczeniu rodzinnego mieszkania.
Z drugiej strony rozpoznając sprawę nie sposób pominąć kwestii aktualnych wydatków pozwanej, która obecnie jest studentką studiów stacjonarnych, uniwersyteckich wŁ.. Przedstawione przez pozwaną wydatki należą do usprawiedliwionych kosztów jej utrzymania. Nie zawierają pozycji, które należałoby zakwestionować. Suma tych wydatków stanowi kwotę ok. 1250 złotych. Pozwana otrzymuje stypendium socjalne w wysokości 500 złotych. Przy obecnym zmniejszeniu świadczeń alimentacyjnych najprawdopodobniej będzie mogła ubiegać się o wzrost dodatku zwiększającego stypendium. W przeciwnym razie dodatkowy ciężar alimentacyjny będzie musiała przejąć matka pozwanej, która do tej pory nie przekazywała pozwanej żadnych środków pieniężnych ale zabezpieczała jej potrzeby w czasie gdy pozwana jest w domu rodzinnym w dni wolne od zajęć uczelnianych.
Zgodnie z ustalonym orzecznictwem związanym z unormowaniem zawartym wart. 138 krio– dla stwierdzenia, czy nastąpiła zmiana stosunków, należy brać pod uwagę – czy istniejące warunki i okoliczności – na tle sytuacji ogólnej – mają charakter trwały, dotyczą okoliczności zasadniczych, ilościowo znacznych i wyczerpują te przesłanki, które w istotny sposób wpływają na istnienie czy zakres obowiązku alimentacyjnego (por. uchwala SN ((...)) z 16.12.1987 r. III CZP 91/86, OSNCP 1988, Nr 4, poz. 42, uzasadnienie tezy VII). Stan faktyczny ustalony w toku postępowania w sprawie niniejszej wskazuje, że obniżenie możliwości alimentacyjnych powoda należy traktować jako mające charakter trwały (pomimo zaskarżenia decyzji zmniejszającej świadczenie rentowe powoda), wywołujący istotne zmiany w stosunkach alimentacyjnych w rozumieniuart. 138 krio. Jednak ocena usprawiedliwionych potrzeb uprawnionej do alimentacji pozwanej powoduje, iż obniżenie dotychczasowego świadczenia alimentacyjnego możliwe jest co najwyżej do 400 złotych miesięcznie (to jest aż o 60 %), aby możliwym stało się zabezpieczenie tylko podstawowych potrzebA. D.( przy jednoczesnej konieczności większego wsparcia alimentacyjnego ze strony matki pozwanej ). Stąd sąd pierwszej instancji oddalił powództwo w pozostałym zakresie.
Zważywszy na obecną bardzo trudną sytuację materialną powoda i aktualne warunki materialne pozwanej – sąd pierwszej instancji stosującart. 102 KPCnie obciążył stron kosztami postępowania.