Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 653/17
Data wyroku: 2017-12-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Anna Zawadka
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko dokumentom
Podstawa prawna: art. 270 § 1 kk

Warszawa, dnia 18 grudnia 2017 r.
Sygn. akt VI Ka 653/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie :
Przewodniczący: SSO Anna Zawadka
protokolant: p.o. protokolanta sądowego Katarzyny Pawelec
przy udziale prokuratora Agaty Stawiarz
po rozpoznaniu dnia 18 grudnia 2017 r.
sprawyJ. J.synaZ.iW.,ur. (...)weW.
oskarżonego zart. 270 § 1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę
od wyroku Sądu Rejonowego w Otwocku
z dnia 21 lutego 2017 r.    sygn. akt II K 805/13
zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że uchyla orzeczenia z pkt. 1 i 2 części dyspozytywnej tego wyroku i przyjmując, że w ramach zarzutu aktu oskarżenia oskarżonyJ. J.w dniu 12 stycznia 2011r. wO., woj.(...), w Wydziale Komunikacji i Transportu Starostwa Powiatowego wO.użył jako autentycznej umowy sprzedaży samochodu markiS. (...)onr rej. (...)z widniejącym na niej podrobionym podpisemG. J.jako sprzedającego, czym wypełnił znamiona czynu zart. 270 § 1 kk, na podstawieart. 66 § 1 i 2 kkiart. 67 § 1 kkpostępowanie karne o ten czyn wobecJ. J.warunkowo umarza na okres próby jednego roku; zasądza odJ. J.na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 złotych tytułem opłaty za obie instancje oraz pozostałe koszty sądowe w sprawie.
Sygn. akt VI Ka 653/17

UZASADNIENIE
J. J.został oskarżony o to, że w dniu 13 grudnia 2010r. wJ., pow.(...), woj.(...), dokonał podrobienia podpisuG. J.na umowie sprzedaży samochodu m-kiS. (...)onr rej. (...)a następnie użył umowy jako autentycznej w Wydziale Komunikacji i Transportu wO.celem zarejestrowania pojazdu, tj. 270§ 1 k.k.
Sąd Rejonowy w Otwocku uznał oskarżonegoJ. J.w ramach zarzucanego mu czynu za winnego tego, że w dniu 12 stycznia 2011r. wO., woj.(...), w Wydziale Komunikacji i Transportu Starostwa Powiatu wO.użył jako autentycznej umowy sprzedaży samochodu m-kiS. (...)onr rej. (...)z widniejącym na niej podrobionym podpisem sprzedającego, czyliG. J.tj. czynu zart. 270§ 1 k.k.i na tej podstawie wymierzył mu karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 20 złotych. Zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe, w tym opłatę w kwocie 200 (dwieście) złotych.
Od powyższego wyroku apelację wniósł obrońca oskarżonego, który zaskarżył wyrok w całości na korzyść oskarżonego zarzucając:

1
mającą wpływ na treść wyroku obrazę przepisów postępowania, a mianowicieart. 7 kpkpoprzez błędne przyznanie waloru wiarygodności zeznaniom świadkaG. J.w zakresie w jakim wskazuje ona, iż oskarżonyJ. J.podrobił jej podpis na umowie sprzedaży samochodu m-kiS. (...), a także świadomie posłużył się sfałszowaną umową, podczas gdyG. J.jest osobą od wielu lat uzależnioną od alkoholu, co zgodnie z opinią biegłego psychologa, znajdującą się w aktach sprawy o sygn. II K 857/11, wpływa negatywnie na jej zdolności postrzegawcze, nadto pozostaje ona w konflikcie z oskarżonym, od maja 2010r. do stycznia 2011r. czterokrotnie bezpodstawnie oskarżałaJ. J.o popełnienie na jej szkodę różnorakich czynów zabronionych, poza tym sama w okresie którego dotyczy przedmiotowa sprawa, została prawomocnie skazana za znęcanie się nad własnymi dziećmi i mężemJ. J., a także uznana za winną przestępstwa rozboju naJ. J.(sygn. akt II K 598/11), w konsekwencji czego jej zeznania nie mogą być uznane za wiarygodne, tym bardziej iż nie istnieje inny dowód, który potwierdzałby wskazywane przezG. J.okoliczności popełnienia czynu przypisanego oskarżonemu oraz zamiar z jakim działał;

2
mającą wpływ na treść wyroku obrazę przepisów postępowania, a mianowicieart. 389 § 1 kpkpoprzez nieodczytanie wyjaśnień oskarżonegoJ. J.złożonych w postępowaniu przygotowawczym, w sytuacji gdy oskarżony w toku postępowania sądowego skorzystał z prawa do odmowy składania wyjaśnień, co skutkowało błędnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy;

3
mającą wpływ na treść wyroku obrazę przepisów postępowania, a mianowicieart. 410 kpkpoprzez pominięcie przy ustalaniu podstawy faktycznej wyroku wyjaśnień oskarżonegoJ. J.złożonych w postępowaniu przygotowawczym, wskazujących na brak zamiaru popełnienia przez oskarżonego przypisanego mu czynu zabronionego oraz brak wiarygodności zeznań świadkaG. J., co skutkowało oparciem ustaleń faktycznych na niekompletnym i niekorzystnym dla oskarżonego materiale dowodowym,

4
mającą wpływ na treść wyroku obrazę przepisów postępowania, a mianowicieart. 170 § 1 pkt 2 kpkpoprzez oddalenie wniosku obrońcy oskarżonego o dołączenie do akt przedmiotowej sprawy akt trzech innych spraw toczących się w tut. Sądzie pomiędzy oskarżonym a świadkiemG. J.o sygn. II K 857/11, II K 598/11 i II K 628/13, zgłoszonego na rozprawie dnia 15.02.2017r. w sytuacji gdy dowody z dokumentów znajdujących się w w/w aktach wskazywały istotne dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności tj. uzależnienieG. J.od alkoholu, trwające od kilku lat, wielokrotne bezpodstawne oskarżanieJ. J.przezG. J.o popełnianie czynów zabronionych, które czyniąG. J.osobą całkowicie niewiarygodną, a także okoliczności trwającego pomiędzyJ. J.iG. J.konfliktu, co doprowadziło do nieuzasadnionego przyznania zeznaniomG. J.przymiotu wiarygodności i skazanie oskarżonego za czyn zart. 270 § 1 kk;

a w konsekwencji :

5
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia, mający wpływ na jego treść, polegający na błędnym przyjęciu, że oskarżony przedstawiając umowę sprzedaży pojazdu w Starostwie Powiatowym wO.miał świadomość, że znajdujący się na nim podpis sprzedającego nie pochodzi odG. J., jak również że chciał sprzedać pojazd m-kiS. (...)bez wiedzy i woliG. J., aby mieć pieniądze na opłacanie kar sądowych, orzeczonych za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, podczas gdy Sąd nie ustalił kto dokonał podrobienia podpisu sprzedającego tj.G. J.i w jakim okresie, zaś podstawę ustaleń zamiaru z jakim działał oskarżony stanowi wyłącznie dowód z zeznańG. J..

Stawiając te zarzuty obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu. Ponadto na podstawieart. 167 kpkiart. 427 § 3 kpkobrońca oskarżonego wnosił o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów – akt sprawy o sygn. II K 857/11, II K 598/11 i II K 628/13 toczących się przed Sądem Rejonowym w Otwocku i postanowienia Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Otwocku z dnia 29 grudnia 2010r. o umorzeniu dochodzenia przeciwkoH. R.o czyn zart. 190 § 1 kk, sygn. akt 2 Ds. 1302/10, na okoliczność uzależnieniaG. J.od alkoholu, wątpliwości co do jej zdolności postrzegania rzeczywistości i możliwości konfabulacji, kierowania przezG. J.pod adresem oskarżonegoJ. J.wielu bezpodstawnych oskarżeń, konfliktu istniejącego pomiędzy stronami oraz jego charakteru.
Sąd Okręgowy zważył co następuje.
Apelacja obrońcy oskarżonego zasługuje na uwzględnienie jedynie w tym zakresie, w jakim spowodowała zmianę na korzyść oskarżonegoJ. J.poprzez warunkowe umorzenie postępowania.
Na wstępie niniejszych rozważań należy wskazać, że Sąd Rejonowy prawidłowo przeprowadził postępowanie w niniejszej sprawie. Ustalenia faktyczne oparte zostały na podstawie całokształtu materiału dowodowego ujawnionego w toku rozprawy głównej, ocenionego w sposób prawidłowy z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy oraz doświadczenia życiowego. Sąd podzielił również ustalenia sądu I instancji co do winyJ. J..
Dokonując wnikliwej analizy akt sprawy Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, iż okoliczności, w jakich doszło do posłużenia się przezJ. J.w dniu 12 stycznia 2011r. w Wydziale Komunikacji i Transportu Starostwa Powiatowego wO.jako autentyczną umową sprzedaży samochodu markiS. (...)onr rej. (...)z widniejącym na niej podrobionym podpisemG. J.jako sprzedającego, nie budzą wątpliwości. Przedmiotowa umowa sprzedaży została bowiem sporządzona w chwili, gdy małżonkowie pozostawali od dłuższego czasu w ostrym konflikcie, wynikającym z rozkładu pożycia oraz ze złożenia w dniu 26.11.2010r. na policji przezG. J.zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa znęcania się fizycznego i psychicznego nad nią przez mężaJ. J.. W ocenie Sądu OkręgowegoG. J.pozostając w tak głębokim konflikcie z mężemJ. J.nie miała żadnego powodu aby podpisać z nim w dniu 13.12.2010r. umowę sprzedaży samochodu markiS. (...), który stanowił przecież wspólną własność małżonków (k. 12). Ponadto z opinii kryminalistycznej z zakresu badań dokumentów wynika, że podpis sprzedającego nie jest autentycznym podpisemG. J., której wzory rękopisów przesłano do badań. Dowodowy podpis zawierał jednak niewiele informacji o nawykach pisarskich wykonawcy i dlatego nie można było ustalić czy nakreślił go oskarżonyJ. J..
Wobec jednoznacznego stwierdzenia, iż podpis sprzedającego na umowie nie został nakreślony przezG. J.i w świetle trwającego pomiędzy stronami konfliktu, nie budzi wątpliwości, iż oskarżony posłużył się ową umową jako autentyczną zdając sobie sprawę, że podpisG. J.został sfałszowany, gdyż nie mógł zostać nakreślony przez nią w jego obecności. Wbrew twierdzeniom obrońcy oskarżony nie twierdził w toku postępowania aby przedmiotową umowę otrzymał już podpisaną przez ówczesną żonę, a z zeznańG. J.wynika, że nigdy takiej umowy nie podpisała. Natomiast wbrew argumentom obrońcy okoliczność, że oskarżony nie ukrył tej umowy i się nią posłużył w Starostwie Powiatowym wO.aby przerejestrować na siebie samochód markiS. (...), nie świadczy o tym, iż nie miał świadomości co do tego, iż znajdujący się na umowie podpis nie został złożony przez żonę.
Z dokumentacji złożonej przez oskarżonego (k.129-133) wynika, żeG. J.zawzięcie walczyła o ponowne przerejestrowanie tego pojazdu na siebie, uzyskując jedynie wydanie tablic tymczasowych na badanie techniczne oraz pozwolenie czasowe, którego ważność wygasła po upływie 30 dni. W świetle tych zabiegów rzekome podpisanie przez nią umowy sprzedaży pojazdu mężowi z którym pozostawała w długotrwałym konflikcie, nie wydaje się nawet prawdopodobne. Natomiast oskarżonyJ. J.miał niewątpliwie motyw do posłużenia się podrobioną umową sprzedaży pojazdu, gdyż dzięki tej umowie uzyskał możliwość przerejestrowania tego pojazdu tylko na swoje nazwisko, co nastąpiło w dniu 12.01.2011r., jak potwierdza pismo z Wydziału Komunikacji i Transportu (k.63).
Na marginesie należy zauważyć, na umowie sprzedaży został wpisany nieaktualny numer dowodu osobistegoG. J., która wówczas posługiwała się już dowodem osobistym o nrA. (...), co wynika wprost z akt sprawy II K 857/11, albowiem składając w dniu 26.11.2010r. zawiadomienie o przestępstwie, a zatem przed datą sporządzenia umowy sprzedaży, posługiwała się już tym nowym dowodem osobistym (k.1 akt II K 857/11).
Odnosząc się do zarzutu z pkt 1 apelacji dotyczącego błędnej oceny wiarygodności zeznań świadkaG. J., to wskazać należy, iż okoliczności dotyczące pozostawania przezG. J.w konflikcie z oskarżonym w okresie od maja 2010r. do stycznia 2011r. rzeczywiście zostały potwierdzone analizą dołączonych do tej sprawy akt innych postępowań, zgodnie z wnioskiem obrońcy. Wskazać w tym miejscu należy, że uzupełnienie przewodu sądowego przez  Sąd Okręgowy w toku postępowania odwoławczego poprzez dopuszczenie dowodu z akt spraw o sygn. II K 857/11, II K 598/11 i II K 628/13 oraz odpisu postanowienia o umorzeniu dochodzenia w sprawie 2 Ds. 1302/10, nie zmieniło w istotny sposób wymowy materiału dowodowego zebranego przez Sąd Rejonowy.
Wbrew argumentom obrońcy pozostawanie w konflikcie obu stron postępowania w okresie popełnienia przypisanego oskarżonemu czynu, wskazuje właśnie na brak powodów dla którychG. J.miałaby przenieść własność wspólnego samochodu tylko na męża z którym pozostawała w tak ostrym konflikcie.
Skarżący kwestionuje wiarygodność zeznań świadkaG. J.tylko na tej podstawie, że będąc osobą uzależnioną od alkoholu miała ograniczone możliwości dokonywania i zapamiętywania spostrzeżeń. Przy czym skarżący powołuje się na treść opinii sądowo-psychologicznej dotyczącejG. J.opracowanej na potrzeby postępowania w sprawie II K 857/11. Tymczasem z tej opinii wynika, że nie zaistniały żadne przesłanki do stwierdzenia uG. J.zaburzeń świadomości czy procesów poznawczych. Poziom intelektualny świadka został oceniany jako prawidłowy. Stwierdzono u niej Zespół Zależności Alkoholowej /ZZA/ wymagający leczenia w warunkach Oddziału Dziennego, co mogło zaburzać prawidłowość spostrzegania w przedziale czasowym, którego dotyczyła tamta sprawa. Stany świadka /bycie pod wpływem alkoholu/ mogły determinować funkcjonowanie zmysłów i pamięci. Na procesy spostrzegania mogły mieć także wpływ emocje towarzyszące zdarzeniom w których świadek uczestniczyła. Proces spostrzegania, dzięki któremu powstał u świadka subiektywny obraz rzeczywistości oraz na proces aktywizacji pamięci czyli dokonywania przypomnień, reprodukcji materiału, mogło mieć wpływ działanie alkoholu, którego świadek nadużywała. W świetle tej opinii sądowo-psychologicznej do zeznań świadkaG. J.należało podejść z pewną dozą ostrożności. Jednakże wobec treści opinii biegłego z zakresu pisma ręcznego nie budzi wątpliwości, iż podpis widniejący na umowie sprzedaży samochodu nie jest autentycznym podpisemG. J.i został sfałszowany. Treść tej opinii potwierdza więc w tym zakresie w sposób nie budzący wątpliwości wiarygodność jej zeznań w których zaprzecza aby podpisała taką umowę. Skarżący zdaje się celowo pomijać, iż jedyną osobą, która mogła odnieść korzyść z popełnienia tego przestępstwa był oskarżonyJ. J., który dzięki tej umowie przerejestrował samochód tylko na swoje nazwisko.
Skarżący sugeruje, że oskarżony otrzymał umowę odG. J.ze sfałszowanym jej podpisem, co nie wynika z żadnego dowodu przeprowadzonego w tej sprawie, nawet z wyjaśnień oskarżonego. W toku postępowania nie udało się ustalić kto dokonał sfałszowania podpisuG. J.na umowie, ale w świetle tak poważnego konfliktu stron, na który wskazuje skarżący i potwierdzają akta dołączonych spraw, nie miała ona żadnego interesu w tym aby przekazać taką umowę mężowi i ryzykować przerejestrowanie samochodu na męża, a tym samym ryzykować utratę kontroli nad prawdopodobną w tej sytuacji sprzedażą pojazdu jakiejś nieznanej osobie.
Oskarżony nie przyznał się do winy i skorzystał z prawa do odmowy złożenia wyjaśnień. Wbrew zarzutom skarżącego z pkt 2 apelacji Sąd Rejonowy na rozprawie w dniu 15 lutego 2017r. ujawnił wyjaśnienia oskarżonego z postępowania przygotowawczego, z tym że w tym protokoleJ. J.także odmówił złożenia wyjaśnień (k.67v ). Treść uzasadnienia apelacji wskazuje, iż skarżący ma raczej na myśli protokół przesłuchaniaJ. J.w charakterze świadka (k.15-17), gdyż jest to jedyny protokół w którymJ. J.opisał okoliczności niniejszej sprawy.
W aktach sprawy brak innego protokołu złożenia wyjaśnień przez oskarżonego w postępowaniu przygotowawczym poza protokołem z k. 67v, który Sąd Rejonowy ujawnił na rozprawie (k.214). W świetle przepisuart. 389 § 1 k.p.k.wolno na rozprawie odczytywać treść protokołów wyjaśnień złożonych w charakterze podejrzanego, a nie świadka. Odczytanie osobie oskarżonej treści protokołów złożonych w charakterze świadka, stanowiłoby rażące naruszenie treści przepisuart. 389 § 1 kpki jest niedopuszczalne. Stanowisko judykatury w tym względzie jest od wielu lat jednolite – vide postanowienie Sądu Najwyższego z 2002-02-28, IV KK 13/02 „Z przepisuart. 389 § 1 KPKwynika, że przy przesłuchiwaniu na rozprawie oskarżonego wolno, w sytuacjach w tym przepisie opisanych, odczytywać jedynie protokoły jego wcześniejszych wyjaśnień i - a contrario doart. 391 § 2 KPK- nie jest dopuszczalne odczytywanie wówczas tego co powiedział on uprzednio jako świadek”.
Zarzuty sformułowane w pkt 2 i 3 apelacji należy więc uznać za całkowicie chybione, albowiem Sąd Rejonowy nie pominął wyjaśnień oskarżonego przy ustalaniu podstawy faktycznej wyroku. OskarżonyJ. J.zarówno w toku postępowania przygotowawczego, jak i przed Sądem, nie przyznał się do winy i skorzystał z prawa do odmowy złożenia wyjaśnień, a Sąd Rejonowy należycie skonfrontował taką linię obrony z pozostałymi dowodami w sprawie, odmawiając oskarżonemu wiarygodności. Ocena tego dowodu jest prawidłowa i Sąd Okręgowy w pełni ją podziela.
Skarżący sugeruje, żeG. J.celowo przekazała oskarżonemu umowę sprzedaży samochodu ze swoim sfałszowanym podpisem tylko po to, aby oskarżony wycofał wniosek o ściganie jej matkiH. R.o czyn zart. 190 § 1 kk, a następnie zażądała zwrotu samochodu i złożyła zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przez oskarżonego przestępstwa zart. 270 § 1 k.k., licząc na możliwość odwrócenia skutków prawnych tej umowy. Argumentacja skarżącego nie zasługuje jednak na uwzględnienie, skoro z odpisu postanowienia w sprawie 2 Ds. 1302/10 złożonego przez obrońcę wynika, że powodem umorzenia dochodzenia w sprawie o czyn zart. 190 § 1 k.k.nie było cofnięcie wniosku, lecz brak znamion czynu zabronionego (k.250-251). Ponadto wobec umorzenia tego dochodzenia w dniu 29 grudnia 2010r. i tak otwartego konfliktu pomiędzy stronami, trudno wskazać racjonalny powód dla któregoG. J., nie złożyła natychmiast zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa zart. 270 § 1 k.k., lecz czekała z tym aż do dnia 17 stycznia 2011r. W ocenie Sądu Odwoławczego gdybyG. J., jak sugeruje obrońca, przekazała mężowi umowę ze swoim sfałszowanym podpisem, to nie miała powodu aby tyle zwlekać ze złożeniem zawiadomienia (ponad miesiąc od podpisania umowy) ryzykując, że mąż po przerejestrowaniu samochodu markiS. (...)na siebie, dokona jego sprzedaży. W tym kontekście argumentacja wskazana przez skarżącego jest zupełnie pozbawiona logiki i sprzeczna z doświadczeniem życiowym z punktu widzenia zabezpieczenia prawnych interesówG. J..
Odnośnie zarzutu z pkt 4 apelacji zarzut ten należy uznać za trafny, jednak dopuszczenie dowodu ze wskazanych przez obrońcę akt spraw innych postępowań toczących się pomiędzy stronami, potwierdza okoliczności trwającego pomiędzy nimi konfliktu. Przebieg tego konfliktu wbrew zarzutom skarżącego wskazuje właśnie, żeG. J.nie miała żadnego interesu w tym aby sporządzić z mężem umowę sprzedaży samochodu i przekazać mu tę umowę, ryzykując sprzedaż przez niego samochodu, a w konsekwencji utratę połowy jego wartości. Naruszenie więc przez Sąd Rejonowy przepisuart. 170 § 1 pkt 2 kpknie miało więc wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Sad Rejonowy nie dopuścił się także błędu w ustaleniach faktycznych (zarzut z pkt 5 apelacji) przyjmując, iż oskarżony przedstawiając umowę sprzedaży pojazdu w Starostwie Powiatowym wO.miał świadomość, że znajdujący się na niej podpis sprzedającego nie pochodził odG. J., jak również, że chciał sprzedać pojazd markiS. (...)bez jej wiedzy i woli. W świetle konfliktu między stronami jedynym logicznym wytłumaczeniem sporządzenia takiej umowy była planowana przez oskarżonego sprzedaż tego pojazdu, do której jednak nie doszło z powodu złożenia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. O zamiarze oskarżonego świadczy przerejestrowanie pojazdu przezJ. J.na swoje nazwisko.G. J.będąc w ostrym konflikcie z mężem nie miała żadnego powodu aby sprzedać mu samochód, który był zarejestrowany na jej nazwisko, zwłaszcza w kontekście oskarżeńJ. J.o wyprowadzanie wspólnego majątku przez byłą żonę, co wynika z dołączonych akt innych postępowań.
Wbrew twierdzeniom obrońcy oskarżony w toku postępowania nie twierdził aby otrzymał odG. J.podpisaną umowę sprzedaży samochodu. ŚwiadekG. J.zaprzeczyła aby taką umowę podpisała i aby miała zamiar sprzedać ten samochód mężowi z którym pozostawała w konflikcie. Samochód został zakupiony w trakcie trwania małżeństwa i nie mogła sprzedać samochodu mężowi, który był przecież współwłaścicielem pojazdu. Pod koniec listopada 2010r. oskarżony zabrał kluczyki, dokumenty pojazdu i ukrył ten samochód, nie pozwalając żonie z niego korzystać. Świadek przyznała także, że pół roku później przypadkowo zobaczyła samochód na ulicy i mając zapasowy kluczyk otworzyła go i odjechała. Samochód zarejestrowała tylko tymczasowo i po zakończeniu ważności tej rejestracji obecnie nie może z niego korzystać. Przyznała jednak, że samochód nadal znajduje się w jej posiadaniu.
Powyższe okoliczności świadczą bezspornie o celowym posłużeniu się przez oskarżonego umową sprzedaży samochodu z podrobionym podpisem żony w celu przerejestrowania pojazdu na swoje nazwisko. Zachowanie oskarżonego spowodowane było narastającym pomiędzy małżonkami konfliktem, rozkładem pożycia małżeńskiego i brakiem podziału wspólnego majątku. Konflikty pomiędzy małżonkami skutkowały kolejnymi postępowaniami karnymi prowadzonymi przeciwko obu stronom.G. J.doprowadziła do oskarżenia męża o pobicie i dokonanie obrażeń ciała oraz groźby karalne, ale Sąd Rejonowy w Otwocku wyrokiem z dnia 8 marca 2016r. w sprawie o sygn. akt II K 857/11 uniewinnił oskarżonegoJ. J.od popełnienia zarzucanych mu czynów. NatomiastG. J.została prawomocnie skazana za przestępstwo znęcania się fizycznie i psychicznie nad swoimi dziećmi oraz mężemJ. J.w okresie od września 2010r. do 28 stycznia 2011r. w ten sposób, że znajdując się w stanie nietrzeźwości wszczynała awantury, podczas których wyzywała dzieci i męża słowami wulgarnymi, rzucała przedmiotami, popychała, biła, drapała, szarpała za włosy. Ponadto została skazana za dokonanie w dniu 26 stycznia 2011r. przestępstwa rozboju na szkodęJ. J., co potwierdzają akta sprawy II K 598/11.
Powyższe nie zmienia ustaleń sądu, co do winy oskarżonego, jednak stanowi okoliczności ją łagodzące. Oceniając przez pryzmat społecznej szkodliwości czynu zachowanieJ. J.należało wskazać, że działanie oskarżonego nie spowodowało żadnej wymiernej szkody, albowiem samochód nadal znajduje się w posiadaniuG. J.. Ponadto oskarżony działał z powodu bardzo trudnej sytuacji rodzinnej i majątkowej w jakiej się znalazł. Uzależnienie żony od alkoholu i wszczynane przez nią awantury, stanowiły realne zagrożenie dla oskarżonego i dzieci. Motywacja oskarżonego tj. chęć zabezpieczenia pewnych składników majątku wspólnego do swojej dyspozycji, aczkolwiek nie wynikała z pobudek szlachetnych, to jednak zasługiwała w tych okolicznościach na pewne uwzględnienie. Należy także wziąć pod uwagę, iż od tych zdarzeń upłynął okres ponad 6 lat, skonfliktowani małżonkowie rozwiedli się i przyczyny wzajemnych pretensji już ustały, a oskarżony założył nową rodzinę. Wzgląd na społeczne oddziaływanie kary nie przemawia więc za wymierzeniem oskarżonemu jednej z kar grożących za popełnienie przestępstwa zart. 270 § 1 k.k.
Z tych względów, jak również mając na uwadze nieznaczną społeczną szkodliwość czynu oskarżonego oraz jego uprzednią niekaralność, Sąd Okręgowy doszedł do przekonania, że istnieją podstawy do warunkowego umorzenia postępowania. Wskazać należy, iż działanie oskarżonego nie skutkowało szkodą majątkową dlaG. J., skoro samochód nadal znajduje się w jej posiadaniu i stanowi przedmiot majątku wspólnego byłych małżonków, podlegający podziałowi. Sąd dostrzega pozytywną prognozę kryminologiczną wobecJ. J.wskazującą na to, że pomimo umorzenia postępowania będzie on przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa.
Reasumując: motywacja sprawcy, postać jego zamiaru, sposób i okoliczności popełnienia czynu przemawiały za przyjęciem, że społeczna szkodliwość zachowaniaJ. J.nie była znaczna, albowiem zagrożenie dla dóbr prawnie chronionych z całą pewnością nie było znaczne.
Także dotychczasowy sposób życia i warunki osobiste oskarżonego dają podstawy do stwierdzenia, iż środek probacyjny w postaci warunkowego umorzenia postępowania będzie wystarczający do osiągnięcia celów postępowania karnego.J. J.ma 48 lat, ma wyższe wykształcenie, z zawodu jest aktorem, ale pracuje jako reżyser. Oskarżony dotychczas przestrzegał porządku prawnego, nigdy wcześniej nie był karany (k.278). Zatem przez wszystkie dotychczasowe lata swojego życia przestrzegał porządku prawnego, a zdarzenie będące przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie miało charakter incydentalny.
Tym samym stwierdzić należy, iż dotychczasowy sposób życia oskarżonego uzasadnia przypuszczenie, że pomimo warun­kowego umorzenia postępowaniaJ. J.będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. W ocenie Sądu sam fakt, iż oskarżonemu postawiono zarzut popełnienia przestępstwa oraz skierowano akt oskarżenia do Sądu, stanowił dla dotychczas niekaranejJ. J.dużą dolegliwość o niebagatelnym znaczeniu wychowaw­czym.
Wskazać należy, iż instytucja warunkowego umorzenia postępowania jest jednym ze środków związanych z poddaniem sprawcy próbie i nie kończy w sposób definitywny postępowania karnego. Jednym z celów warunkowego umorzenia postępowania jest zmotywowanie spraw­cy do zmiany swojego postępowania, naprawienia błędów, przemyślenia zachowania, zreso­cjalizowania sprawcy, który – tak jak oskarżony – popełnił przestępstwo, jednakże któremu należy dać szansę na zmianę swojej postawy, nie niszcząc dotychczasowego życia. Uruchamiając aparat wymiaru sprawiedliwości nie można tracić z pola widzenia podstawowych celów postępowania karnego –art. 2 § 1 pkt 2 kpkstanowi, że prze­pisy kodeksu mają na celu takie ukształtowanie postępowania karnego, aby przez trafne zasto­sowanie środków przewidzianych w prawie karnym oraz ujawnienie okoliczności sprzyjają­cych popełnieniu przestępstwa osiągnięte zostały zadania postępowania karnego nie tylko w zwalczaniu przestępstw, lecz również w zapobieganiu im oraz w umacnianiu poszanowania prawa i zasad współżycia społecznego.
Wszystkie powyższe argumenty jednoznacznie przemawiają za prawidłowością zastosowania wobec oskarżonego środka probacyjnego w postaci warunkowego umorzenia postępowania na okres roku próby.
Jednocześnie zgodnie zart. 4 § 1 k.p.k.sąd zastosował przepisy prawa dotyczące warunkowego umorzenia, obowiązujące w dacie orzekania, jako iż przepisy dotyczące tego środka probacyjnego, obowiązujące w dacie popełnienia czynu, nie były względniejsze dla sprawcy. Nie pozwalały bowiem na warunkowe umorzenie postępowania w sprawie o czyn zagrożony karą pozbawienia wolności do lat 5, w wypadku gdy pokrzywdzony nie pojednał się ze sprawcą, sprawca nie naprawił lub nie uzgodnił naprawienia szkody. Natomiast przepisart. 66 § 1 i 2 k.k.w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2015r. pozwala na warunkowe umorzenie postępowania karnego wobec sprawcy przestępstwa zagrożonego karą pozbawienia wolności nie przekraczającą 5 lat.
Jednocześnie Sąd Okręgowy na podstawieart. 629 k.p.k.zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa opłatę za obie instancje oraz pozostałe koszty sądowe w sprawie, uznając, że ich niewielka wysokość nie przekracza możliwości zarobkowych oskarżonego.
SSO Anna Zawadka