Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII Pz 108/18
Data wyroku: 2018-11-10 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sędzia
Słowa kluczowe: Koszty adwokacko-radcowskie
Podstawa prawna: art. 102 k.p.c.

Sygn. akt VIII Pz 108/18

POSTANOWIENIE

Dnia 10 listopada 2018 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSO Patrycja Bogacińska-Piątek (spr.)
Sędziowie: SSO Grażyna Łazowska
SSR (del.) Magdalena Kimel
po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2018r. w Gliwicach
na posiedzeniu niejawnym
w sprawieD. T.(T.),Z. T.(T.),D. K. (1)(K.),J. W.(W.),D. K. (2)(K.),J. Z. (1)(Z.),B. W.(W.),H. C.(C.),D. W.(W.)
przeciwkoSpółce (...) Spółce AkcyjnejwB.
oświadczenie rekompensacyjne
zażaleniapozwanejSpółki (...) Spółki AkcyjnejwB.
na postanowienieSądu Rejonowego wZ.
z dnia16 lipca 2018 r.sygn. aktIV P 147/18
p o s t a n a w i a:

1
zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie 2 częściowo w ten sposób, że zasądzić od każdego z powodów:D. T.(T.),Z. T.(T.),D. K. (1)(K.),J. W.(W.),D. K. (2)(K.),J. Z. (1)(Z.),H. C.(C.),D. W.(W.) na rzecz pozwanejSpółki (...) Spółki AkcyjnejwB.kwotę po 1.350 zł (jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego;

2
oddalić zażalenie w stosunku do powódkiB. W.(W.);

3
zasądzić od każdego z powodów:D. T.(T.),Z. T.(T.),D. K. (1)(K.),J. W.(W.),D. K. (2)(K.),J. Z. (1)(Z.),H. C.(C.),D. W.(W.) na rzecz pozwanejSpółki (...) Spółki AkcyjnejwB.kwotę po 150 zł (sto pięćdziesiąt złotych) tytułem kosztów postępowania zażaleniowego.

(-) SSO Grażyna Łazowska

(-)SSO Patrycja Bogacińska-Piątek

(-) SSR del. Magdalena Kimel

Sędzia

Przewodniczący

Sędzia

UZASADNIENIE
Powodowie po ostatecznym sprecyzowaniu żądań pozwami skierowanymi przeciwkoSpółce (...) S.A.wB.domagali się zasądzenia na ich rzecz rekompensaty z tytułu utraty prawa do deputatu węglowego w rozumieniu ustawy z dnia 12 października 2017r. o świadczeniach rekompensacyjnych z tytułu utraty prawa do bezpłatnego węgla.
Postanowieniem z 16 lipca 2018 r. Sąd Rejonowy wZ.w pkt 1 umorzył postępowanie, a w pkt 2 odstąpił od obciążania powodów kosztami zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu orzeczenia o kosztach sąd I instancji podał, że powodowie przegrali proces, a o kosztach zastępstwa procesowego strony pozwanej orzekł na podstawieart. 102 k.p.c., odstępując od obciążania nimi powodów.
PozwanaSpółka (...) S.A.wB.wniosła zażalenie, w którym zaskarżyła 2 pkt postanowienia. Pozwana zarzuciła naruszenie przepisów:

-

postępowania, a toart. 98 k.p.c.orazart. 102 k.p.c.poprzez odstąpienie od obciążania powodów kosztami postępowania, pomimo przegrania przez powodów sprawy, a także pomimo niezaistnienia w niniejszej sprawie przesłanek, o których mowa wart. 102 k.p.c., tj. wypadków szczególnie uzasadnionych;

prawa materialnego, a to § 2 pkt 4 w zw. z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych poprzez jego niezastosowanie.

Pozwana domagała się zmiany postanowienia w zaskarżonym zakresie poprzez zasądzenie od powodów na jej rzecz kwoty po 1.350 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania oraz zasądzenia od powodów na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
W odpowiedzi na zażalenieD. W.wniósł o oddalenie zażalenia.
Postanowieniem z dnia 11 września 2018 roku Sąd Rejonowy wZ.zawiesił postępowanie zażaleniowe w stosunku doA. C.z uwagi na jego śmierć.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
zażalenie pozwanej zasługuje na uwzględnienie, z wyjątkiem zażalenia skierowanego przeciwko rozstrzygnięciu dotyczącegoB. W..
Powodowie w niniejszej sprawie domagali się zasądzenia kwoty po 10.000 zł z tytułu utraty prawa do bezpłatnego węgla na podstawie ustawy z dnia 12 października 2017 r. o świadczeniu rekompensacyjnym z tytułu utraty prawa do bezpłatnego węgla (Dz.U. 2017 poz. 1971). Zaskarżonymi decyzjami pozwana odmówiła im prawa do spornego świadczenia, wskazując, że są oni osobami nieuprawnionymi.
Ustawodawca w art. 2 ust. 1 lit. a ww. ustawy do osób uprawnionych do tego świadczenia zalicza m.in. emerytów mających ustalone prawo do emerytury i pobierających to świadczenie, uprawnionych w trakcie pobierania świadczenia z tytułu emerytury do bezpłatnego węgla na podstawie postanowień układów zbiorowych pracy, porozumień lub innych regulacji obowiązujących w przedsiębiorstwie górniczym, które utraciły moc obowiązującą przed dniem wejścia w życie ustawy, na skutek zawartych porozumień lub dokonanych wypowiedzeń.
Jedną z podstaw odstąpienia od obciążenia kosztami procesu strony przegrywającej w oparciu o przepisart. 102 k.p.c.stanowić może słuszność żądań w chwili ich zgłoszenia. W zaskarżonych decyzjach odmownych pozwana wskazała podstawy rozstrzygnięcia. Z treści pozwów wynika, że powodowie byli świadomi, że nie są osobami uprawnionymi do spornego świadczenia w rozumieniu ustawy i się z tym nie godzili.
Odstąpienie od obciążania strony przegrywającej sprawę kosztami procesu poniesionymi przez jej przeciwnika procesowego zgodnie zart. 102 k.p.c.jest możliwe jedynie w wypadkach szczególnie uzasadnionych, tj. wówczas, gdy z uwagi na okoliczności faktyczne konkretnej sprawy zastosowanie ogólnych zasad odpowiedzialności za wynik procesu byłoby sprzeczne z zasadą słuszności.
Jak wskazał Sąd Najwyższy „zastosowanie przez sądart. 102 k.p.c.powinno być oceniane w całokształcie okoliczności, które by uzasadniały odstępstwo od podstawowych zasad decydujących o rozstrzygnięciu w przedmiocie kosztów procesu. Do kręgu tych okoliczności należy zaliczyć zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu jak i fakty leżące na zewnątrz procesu zwłaszcza dotyczące stanu majątkowego (sytuacji życiowej). Okoliczności te powinny być oceniane przede wszystkim z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego” (postanowienie z 14 stycznia 1974r., II CZ 223/73, LEX nr 7379, postanowienie Sądu Najwyższego z 13 października 1976r. sygn. IV Pz 61/76, LEX nr 7856, postanowienie Sądu Najwyższego z 16 lutego 1981r. sygn. IV Pz 11/81, LEX nr 8307).
Przyznanie przez ustawodawcę prawa do rekompensaty niektórym emerytom i rencistom nie przemawia za odstąpieniem osób nieuprawnionych od obciążania kosztami postępowania. Powództwa od samego początku były bezpodstawne i strona wnosząca pozew winna liczyć się z obowiązkiem poniesienia kosztów wywołanych swoim działaniem. Podstawą oceny, czy zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek może być zachowanie się strony w procesie, jak i jej sytuacja pozaprocesowa. Zdaniem Sądu Okręgowego powodowie:D. T.,Z. T.,D. K. (1),J. W.,D. K. (2),J. Z. (2),H. C.,D. W.nie wykazali żadnej przesłanki, która uzasadniałaby zastosowanieart. 102 k.p.c.
Należy podkreślić, że słusznie podnosi strona pozwana, iż z istoty każdego postępowania procesowego wynika jego sporność i zwykle niepewność rozstrzygnięcia, a każda strona wnosząca pozew jest z reguły przekonana o słuszności swoich żądań i konieczności wystąpienia do sądu.
W niniejszej sprawie, w ocenie sądu II instancji, zachodzi okoliczność uzasadniająca odstąpienie od poniesienia przez powódkęB. W.kosztów zastępstwa procesowego na rzecz strony pozwanej. Powódka będąc uprawnioną do świadczenia przedemerytalnego i otrzymując deputat węglowy do 31 grudnia 2014 r. mogła mylnie zinterpretować przepisy dotyczące utraty prawa do deputatu węglowego przez emerytów. W tej sytuacji sąd I instancji powołując się na zasady współżycia społecznego prawidłowo, w oparciu oart. 102 k.p.c., odstąpił od obciążania jej kosztami zastępstwa procesowego.
Mając na uwadze powyższe zażalenie częściowo uwzględniono na podstawieart. 397 § 1, § 11, §2 k.p.c.w związku zart. 386 § 1 k.p.c.i w pkt 1 sentencji zmieniono zaskarżone postanowienie częściowo. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika pozwanej została ustalona na podstawie§ 2 pkt 4w zw. z § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 15 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2018.265 j.t.).
W pkt 2 sentencji oddalono zażalenie dotycząceB. W.na podstawieart. 397 § 1 k.p.c.w zw. zart. 385 k.p.c.
W pkt 3 sentencji postanowienia sąd zasądził od powodów na rzecz pozwanej po 150 zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego. Na sumę tę składają się: kwota 120 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika pozwanej ustalona na podstawie § 2 pkt 2 w zw. z §10 ust.2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U 2018 poz. 265) oraz opłata od zażalenia wynosząca po 30 zł. Wartość przedmiotu zaskarżenia wyniosła 1.350 zł.

(-) SSO Grażyna Łazowska

(-)SSO Patrycja Bogacińska-Piątek

(-) SSR del. Magdalena Kimel

Sędzia

Przewodniczący

Sędzia