Sąd Rejonowy w Częstochowie
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 445/17
Data wyroku: 2018-02-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: sędzia Sądu Rejonowego Barbara Sobocińska
Słowa kluczowe: Zasiłek macierzyński
Podstawa prawna: art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego  w czasie choroby i macierzyństwa.
Teza: Należy odróżnić pojęcie likwidacji pracodawcy, którym posługuje się art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa od pojęcia likwidacji podmiotu prawa handlowego jakim jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Pojęcia pracodawcy, czy likwidacji pracodawcy nie są pojęciami zdefiniowanymi w ustawie zasiłkowej z 25 czerwca 1999 roku, zatem należy sięgać do definicji zawartych w kodeksie pracy (art. 3, art. 41 (1), art. 177 § 4).

Sygn. akt VII U 445/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 lutego 2018 roku
Sąd Rejonowy w Częstochowie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie: Przewodniczący: sędzia Sądu Rejonowego Barbara Sobocińska
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Rutkowska
po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2018 roku w Częstochowie
na rozprawie
sprawy z odwołaniaM. R.(R.)
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wS.
z dnia 8 listopada 2017 roku, numer(...)
w sprawieM. R.(R.)
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wS.
o zasiłek macierzyński
zmienia decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wS.z dnia 8 listopada 2017 roku, numer(...)w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonejM.R.(R.) prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 30 października 2017 roku do 28 października 2018 roku.

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 08 listopada 2017 r., znak(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.odmówił ubezpieczonejM.R.prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 30.10.2017r. do 28.10.2018r.
W uzasadnieniu decyzji organ rentowy, powołując się na przepisyustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwapodniósł, że organ rentowy wypłacił ubezpieczonej zasiłek chorobowy po ustaniu tytułu ubezpieczenia za okres niezdolności do pracy od 01.06.2017r. do 30.10.2017r. W dniu 30.10.2017r. ubezpieczona urodziła dziecko nie pozostając w okresie ubezpieczenia chorobowego, bowiem ubezpieczenie to ustało z innych przyczyn aniżeli wskazane przez ubezpieczoną.
Odwołanie od tej decyzji złożyła ubezpieczonaM. R.w dniu 21 listopada 2017 r. wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie prawa do zasiłku macierzyńskiego za sporny okres.
W uzasadnieniu odwołania ubezpieczona podniosła, że podpisała oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem w czasie, gdy przebywała na zwolnieniu lekarskim z powodu zagrożenia ciąży, bowiem pracodawca uzasadnił decyzję likwidacją zakładu pracy, co również zostało wskazane w oświadczeniu pracodawcy.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.w odpowiedzi na odwołanie wnosił o jego oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nadto organ rentowy podniósł, że pracodawca ubezpieczonej(...) Sp. z o.o.wK.nie uległ likwidacji.
Ustalenia faktyczne.
UbezpieczonaM. R.podlegała ubezpieczeniom społecznym, w tym ubezpieczeniu chorobowemu, z tytułu zatrudnienia w(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwK., począwszy od dnia 01.02.2015r., ostatnio na podstawie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony, na stanowisku kasjer sprzedawca.
Ubezpieczona pracowała na stacji paliw w miejscowościŁ.. Kierownikiem stacji paliw byłaM. P., która była również przełożoną ubezpieczonej. Łącznie z ubezpieczoną na stacji paliw zatrudnionych było 6 pracowników.
W lutym 2017 r. ubezpieczona zaszła w ciążę i z powodu zagrożenia ciąży, od marca 2017r., przebywała na zwolnieniu lekarskim i pobierała wynagrodzenie chorobowe a następnie zasiłek chorobowy.
W kwietniu 2017r. odbyło się spotkanie pracowników stacji paliw wŁ.z prezesem(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwK.W. K., który poinformował pracowników, że firma znajduje się w upadłości, ponieważ nie otrzymała koncesji na dalszą sprzedaż paliwa. Prezes wręczył wszystkim obecnym w pracy pracownikom stacji paliw wŁ.oświadczenia o wypowiedzeniu umów o pracę z powodu likwidacji, upadłości.
W trakcie korzystania ze zwolnienia lekarskiego do ubezpieczonej zadzwoniła księgowa z firmy zewnętrznej i poinformowała, że firma, która zatrudnia ubezpieczoną, jest w trakcie likwidacji i że musi podpisać oświadczenie o wypowiedzeniu umowy o pracę i że jeśli nie podpisze oświadczenia, to nie otrzyma odprawy pieniężnej.
(dowód: dokumenty w aktach rentowych, zeznania ubezpieczonej – k. 35v, zeznania świadkaM. P.– k. 71v)
Pismem datowanym na dzień 24.04.2017r. pracodawca rozwiązał z ubezpieczoną umowę o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia, który upłynął w dniu 31.05.2017r. i wskazał jako przyczynę wypowiedzenia – likwidację pracodawcy(...) Sp. z o.o.Ubezpieczona podpisała oświadczenie w dniu 26.04.2017r.
Pracodawca sporządził dla ubezpieczonej świadectwo pracy, w którym potwierdził okres zatrudnieniaM. R.i wskazał, że stosunek zatrudnienia ustał w wyniku rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem przez pracodawcę –art. 30 § 1 pkt 2 k.p.w zw. zart. 1 ustawy z dnia 13.03.2003r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników.
(dowód: dokumenty w aktach rentowych – świadectwo pracy – k. 3, oświadczenie – k. 1)
W dniu 30.10.2017r.M. R.urodziła dziecko –K. G..
(dowód: dokumenty w aktach rentowych – odpis skrócony aktu urodzenia – k. 6)
W dniu 03.11.2017r. ubezpieczona złożyła wniosek do ZUS o wypłatę zasiłku macierzyńskiego.
(dowód: dokumenty w aktach rentowych)
(...) Sp. z o.o.wK.sukcesywnie w 2017 r. zwalniała pracowników. Stan zatrudnienia kształtował się następująco:
- 47 pracowników – na dzień 31.05.2017r.,
- 11 pracowników – na dzień 30.06.2017r. (zwolniono 36 pracowników),
- 7 pracowników – na dzień 31.07.2017r. (zwolniono 4 pracowników),
- 5 pracowników – na dzień 31.08.2017r. (zwolniono 2 pracowników),
- 4 pracowników – na dzień 30.09.2017r. (zwolniono 1 pracowników),
- 2 pracowników – na dzień 31.10.2017r. (zwolniono 2 pracowników),
- 1 pracowników – na dzień 30.11.2017r. (zwolniono 1 pracownika),
- 0 pracowników – na dzień 31.12.2017r.
(dowód: zestawienie osób zatrudnionych i zwolnionych – k. 42 – 48)
Postanowieniem z 26 czerwca 2017 r. Sąd Rejonowy Gdańsk- Północ w Gdańsku umorzył przyspieszone postępowanie układowe w stosunku do dłużnika(...) Sp. z o.o.wK.
17 lipca 2017 r.(...) Sp. z o.o.wK.złożyła do Sądu Rejonowego Szczecin - Centrum w Szczecinie wniosek o ogłoszenie upadłości. Do dnia wyrokowania w niniejszej sprawie wniosek nie został rozpoznany.
(vide: odpis z KRS k. - 13 notatka urzędowa – k. 68).

Rozważania prawne.
Moc dokumentów z których sąd przeprowadził dowody, w szczególności w postaci dokumentów w aktach rentowych ubezpieczonej oraz dokumentów załączonych do akt sprawy, w szczególności zestawienia osób zatrudnionych i zwolnionych, nie została skutecznie przez żadną ze stron zaprzeczona.
M. R.urodziła dziecko w dniu 30.10.2017r.
Organ rentowy w zaskarżonej decyzji wskazywał na brak prawa do zasiłku macierzyńskiego z uwagi na okoliczność, iż dziecko zostało urodzone w okresie kiedy ubezpieczona nie miała tytułu ubezpieczenia chorobowego, a nadto na okoliczność, że(...) Sp. z o.o.wK.nie uległa likwidacji.
Sąd rejonowy nie podzielił stanowiska organu rentowego w zakresie twierdzeń, że nie ubezpieczenie chorobowe ustało w okresie ciąży wskutek likwidacji pracodawcySpółki (...).
Zgodnie zart. 29 ust. 1 ustawy z dnia 25.06.1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(zwana ustawą zasiłkową), zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko.
Na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy zasiłkowej, zasiłek macierzyński przysługuje również w razie urodzenia dziecka po ustaniu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli ubezpieczenie to ustało w okresie ciąży:
1) wskutek ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy;
2) z naruszeniem przepisów prawa, stwierdzonym prawomocnym orzeczeniem sądu.
Ubezpieczonej będącej pracownicą, z którą rozwiązano stosunek pracy w okresie ciąży z powodu ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy i której nie zapewniono innego zatrudnienia, przysługuje do dnia porodu zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego (ust. 3 art. 30).
Należy wskazać, iż ustawodawca w art. 30 ust 1 pkt 1 ustawy zasiłkowej posługuje się pojęciem likwidacji pracodawcy. Należy odróżnić pojęcie likwidacji pracodawcy od pojęcia likwidacji podmiotu prawa handlowego jakim jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością.
Pojęcia pracodawcy czy likwidacji pracodawcy nie są pojęciami prawnym, zdefiniowanym w ustawie zasiłkowej. Zatem, należy sięgnąć do definicji zawartych wkodeksie pracy(art. 3, art. 41 (1), art. 177§ 4 k.p.).
Zgodnie zart. 3 k.p.pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają pracowników. ZatemSpółka (...)ma status pracodawcy w dacie, w której efektywnie zatrudnia pracowników.
Z zeznań ubezpieczonej oraz świadkaM. P., która była kierownikiem stacji paliw wŁ.i przełożoną ubezpieczonej wynika, że na stacji paliw wŁ.było zatrudnionych 6 pracowników i że pracodawca rozwiązał stosunki pracy ze wszystkim pracownikami. Z załączonego do akt zestawienia osób zatrudnionych i zwolnionych przezspółkę (...) Sp. z o.o.na kartach 42 – 48 wynika, że na dzień 31.05.2017r., tj. na dzień upływu ubezpieczonej okresu wypowiedzenia, spółka zatrudniała 47 pracowników i że w każdym następnym miesiącu liczba zatrudnionych pracowników zmniejszała się wskutek redukcji zatrudnienia, osiągając w dacie 31.12.2017r. stan zerowy pracowników. Zatem jest związek czasowy i przyczynowo – skutkowy pomiędzy rozwiązaniem umowy o pracę z ubezpieczoną a likwidacją pracodawcy.
Ferując wyrok sąd rejonowy podzielił poglądy dotychczasowego orzecznictwa doart. 411k.p.zgodnie z którymi skutkiem likwidacji pracodawcy w znaczeniu przedmiotowym jest jego unicestwienie, zaś w znaczeniu podmiotowym - zakończenie jego bytu prawnego, co oznacza, że przestaje istnieć podmiot, który mógłby dokonywać czynności prawnych wobec pracowników. Sąd Najwyższy w wyroku z 11 maja 2017 r., II UK 213/16, wskazał, iż likwidacja jest pewnym procesem, zwykle rozciągniętym w czasie, obejmującym formalny stan związany z wyrejestrowaniem działalności w organie ewidencyjnym oraz faktyczne i trwałe zakończenie prowadzonej działalności i rozwiązanie w związku z tym stosunków pracy ze wszystkimi pracownikami w celu zakończenia działalności, z którą wiązało się prowadzenie zakładu pracy w znaczeniu przedmiotowym.
Wprawdzie spółka nadal widnieje w KRS (vide: odpis z KRS – k. 22 – 28) i nie został rozpoznany wniosek o ogłoszenie upadłość spółki, to jednakże w świetle treściart. 3 k.p., należy uznać, że pracodawcaSpółka (...)uległ likwidacji.
Ubezpieczona nie kwestionowała przed sądem pracy wypowiedzenia jej umowy o pracę uznając, że wskazana przyczyna likwidacji jest prawdziwa, co w świetle prawa –art. 177§ 4 k.p.– pozwala na wypowiedzenie umowy o pracę kobiecie, która jest w ciąży.
Wobec powyższego, bacząc na treść art. 29 ustawy zasiłkowej oraz art. 30 tejże ustawy sąd uznał, że ubezpieczonej przysługuje zasiłek macierzyński za sporny okres, bowiem w świetleart. 3 k.p.ubezpieczenie chorobowe ustało w okresie ciąży wskutek likwidacji pracodawcy.
Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawieart. 477(
    14)§ 2 k.p.c.oraz przepisów prawa materialnego, zmienił decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wS.z dnia 8 listopada 2017 roku, numer(...)w ten sposób, że przyznał ubezpieczonejM.R.prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 30 października 2017r. do 28 października 2018r.