Sąd Okręgowy w Suwałkach
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 377/18
Data wyroku: 2018-12-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Piotr Witkowski
Słowa kluczowe: Renta z tytułu niezdolności do pracy
Podstawa prawna: art. 21 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników
Teza: Prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy jest pomocą społeczną i do określenia czasu jej trwania należy podchodzić z dużą rozwagą.

Sygn. akt III U 377/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 27 grudnia 2018r.
Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Piotr Witkowski

Protokolant:

st. sekr. sądowy Beata Dzienis

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 grudnia 2018r. w Suwałkach
sprawyI. T.
przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
o rentę rolniczą
w związku z odwołaniemI. T.
od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
z dnia 7 czerwca 2018 r. znak(...)

1

zmienia zaskarżoną decyzję i przyznajeI. T.prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym od 1 czerwca 2018r. do 31 maja 2019r.

2

przekazuje do rozpoznania Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wniosekI. T.zawarty w piśmie z dnia 10 grudnia 2018r. i zgłoszony na rozprawie o  zasądzenie ustawowych odsetek od dnia 1 czerwca 2018r. od przyznanej renty.

Sygn. akt III U 377/18

UZASADNIENIE
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego decyzją z dnia 07.06.2018r. odmówiłI. T.prawa do przyznania renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy
W uzasadnieniu decyzji wskazał naart. 21 ust. 1 ustawy z dnia 20.12.1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników(t.j. Dz.U. z 2017r. poz. 2336 ze zm.), który stanowi, iż renta rolnicza z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który łącznie spełnia następujące warunki:
1) podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez wymagany okres, o którym mowa w ust. 2;
2) jest trwale lub okresowo całkowicie niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym;
3) całkowita niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym powstała w okresie podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu lub w okresach, o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 i 2, lub nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów.
NatomiastI. T.nie spełnia powyższych warunków ponieważ komisja lekarska Kasy orzeczeniem z dnia 05.06.2018r. nie uznała jej za trwale lub okresowo całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym.
W odwołaniu od tej decyzjiI. T.domagała się jej zmiany i przyznania prawa do renty rolniczej na dalszy okres. Podniosła, iż lekarz rzeczoznawca uznał ją za nadal całkowicie niezdolną do pracy w gospodarstwie rolnym na kolejne 2 lata, do maja 2010r., ale komisja lekarska zmieniła jego orzeczenie i zostało jej odebrane prawo do renty rolniczej. Decyzję oceniła jako niesprawiedliwą i krzywdzącą, ponieważ pozbawiona została możliwości dalszej rehabilitacji ale też środków do życia i leczenia. Na rencie jest od 2002r., obecnie ma 55 lata i nie jest w stanie pracować w gospodarstwie rolnym. Z uwagi na stan zdrowia, który nie ulega poprawie domagała się przywrócenia prawa do renty rolniczej.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Podtrzymał podstawy skarżonej decyzji i dodatkowo wskazał, iż do dnia 31.05.2018r. odwołująca się była uprawniona do renty rolniczej z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym.

Sąd Okręgowy w Suwałkach ustalił i zważył, co następuje:

Odwołanie należało uznać za uzasadnione.
Odwołująca się jest bowiem nadal całkowicie niezdolna do pracy w gospodarstwie rolnym. Tak mianowicie wynika z opinii biegłych sądowych lekarzy z zakresu kardiologii –J. H., neurologii –K. J.i chorób zakaźnych –E. H.. Biegli po przebadaniu odwołującej się i przeanalizowaniu dokumentacji medycznej zgromadzonej w sprawie rozpoznali u niej: dyskopatię L4/L5 i L5/S1 operowaną w 2013r. ze stabilizacją międzytrzonową L4/L5 i L5/S1, stabilizacją przeznasadową L4/L5/S1 i stabilizacją tylnoboczną L4/L5/S1/S2, zespół bólowy korzeniowy odcinka L-S, zaawansowane zwyrodnienie kręgosłupa szyjnego, zwyrodnienie stawów, nadciśnienie tętnicze, boreliozę w wywiadzie, przemijający przebyty blok p-k III stopnia w przebiegu boreliozy oraz stan po operacji żylaków lewej kończyny dolnej. Zaopiniowali, iż stwierdzone schorzenia, ich przebieg i stopień zaawansowania powodują u odwołującej się okresową całkowitą niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym na okres jednego roku od 01.06.2018r. do 31.05.2019r. Dodatkowo wskazali, że stan zdrowia odwołującej się nie uległ poprawie od ostatniego badania z dnia 19.05. 2017r. Biegli wskazali, że odwołująca się już od 2000r. uskarża się na bóle kręgosłupa lędźwiowo- krzyżowego z promieniowaniem do kończyn dolnych, głównie do kończyny dolnej prawej. W 2013r. przebyła leczenie operacyjne, które dało okresową poprawę. Jednak od około 2 lat występuje u niej nasilenie bólów kręgosłupa. Od kilku lat odwołująca się odczuwa bóle kręgosłupa szyjnego i była leczona zabiegami fizjoterapeutycznymi oraz farmakologicznie. Uskarża się również na bóle stawów skokowych , nadgarstkowych i barkowych. Ponadto ma bóle i zawroty głowy, uczucie przyspieszonego bicia serca, zgagę, zaparcia. Od 2009r. odwołująca się leczy się z powodu nadciśnienia tętniczego. W 2009r. stwierdzona została u niej borelioza i w 2010r. w trakcie hospitalizacji w rozpoznano blok przedsionkowo- komorowy w przebiegu boreliozy. W 2011r. decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wS.stwierdzono u niej boreliozę jako chorobę zawodową. W 2014r. była hospitalizowana z powodu stawowej postaci boreliozy. Ponadto w 2010 r. i w 2012r. była hospitalizowana z powodu choroby zwyrodnieniowej stawów, dyskopatii szyjnej i L-S. Natomiast w 2006r. przebyła operację żylaków kończyny dolnej lewej. W 2009r. przeszła histerektomia z powodu polipa trzonu macicy i mięśniaków macicy.
W trakcie badania biegli stwierdzili u odwołującej się ograniczenie ruchomości kręgosłupa szyjnego i znacznego stopnia ograniczenie ruchomości odcinka lędźwiowo- krzyżowego, wzmożone napięcie mięśni przykręgosłupowych okolicy L-S, dodatnie objawy korzeniowe z odcinka L-S kręgosłupa obustronnie przy kącie 60 stopni. Ze względu więc na znacznego stopnia ograniczenie funkcji ruchowej kręgosłupa w odcinku L-S, spowodowanej dyskopatiami wielopoziomowymi, mimo przebytego zabiegu operacyjnego odwołująca się nadal jest całkowicie niezdolna do pracy w gospodarstwie rolnym, choć pozostałe schorzenia tej niezdolności nie powodują.
Sąd tymczasem podzielił opinię biegłych sądowych, gdyż została sporządzona przez specjalistów i jest jednoznaczna w swojej wymowie. Jak zaś wypowiedział się Sąd Najwyższy choćby w wyroku z dnia 14.03.2007r. III UK 130/06 (Lex 368973), w sprawie o świadczenie rentowe to ustalenia biegłych lekarzy sądowych dostarczają sądowi wiedzy specjalistycznej, koniecznej do dokonania oceny stanu zdrowia osoby ubiegającej się o świadczenia rentowe, w tym rodzaju występujących schorzeń, stopnia ich zaawansowania i nasilenia związanych z nimi dolegliwości.
Podobnie wypowiedział się również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12.01.2010r. I UK 204/09 (Lex 577813) i z 24.02.2010r. II UK 191/09 (Lex 590238). Sąd bowiem musi zawsze kierować się ustaleniami biegłych lekarzy sądowych, którzy posiadają w tym względzie specjalistyczną wiedzę.
Biegli wydając opinię w sprawie uwzględnili aktualny stan zdrowia odwołującej się i przekonywująco wywiedli, iż stopień naruszenia sprawności jej organizmu uzasadnia orzeczenie okresowej całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym. Ustaleń tych organ rentowy nie kwestionował. Sąd również nie znalazł podstaw, aby kwestionować opinię biegłych i ich wnioski końcowe. Nadto, stan zdrowia został ustalony przez biegłych specjalistów z zakresu schorzeń, na które cierpi odwołująca się i wyjaśniony w sposób wystarczający.
Odwołująca się nie zgadzała się z okresem, na jaki została ustalona całkowita niezdolność do pracy, domagając się uznania jej za całkowicie niezdolną do pracy do maja 2020r. Sąd nie dopuścił jednak dowodu z opinii uzupełniającej i nie udzielił odwołującej się terminu do złożenia nowej dokumentacji z uwagi na wystarczające wyjaśnienie sprawy. O całkowitej niezdolności do pracy przesądziło wystąpienie schorzeń neurologicznych i ich nasilenie. Do zastrzeżeń odwołująca się nie przedłożyła zaś żadnych dowodów, które wskazywałaby na inny przebieg tych schorzeń, niż wynikałoby to z opinii. Karta informacyjna z leczenia szpitalnego dotyczyła schorzenia chirurgicznego – żylaków kończyn dolnych, które same w sobie nie skutkują u odwołującej się całkowitą niezdolnością do pracy. Dopuszczenie dowodu z opinii uzupełniającej powodowałby zatem jedynie nieuzasadnione wydłużenie postępowania w sprawie. Jeżeli odwołująca się będzie dysponowała nową dokumentacją medyczną będzie mogła wystąpić o ponowne ustalenie prawa do renty. Trzeba wskazać, że prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy jest pomocą społeczną i do określenia czasu jej trwania należy podchodzić z dużą rozwagą, nie orzekając jej na daleką przyszłość. Osoby zaś starające się o tą rentę zawsze mogą wystąpić o jej ponowne przyznanie. Stąd i biegli sądowi z pewnością z rozwagą określają przewidywany okres niezdolności do pracy.
Mając więc powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na mocyart. 47714§2 kpcw punkcie 1 wyroku zmienił zaskarżoną decyzję i przyznałI. T.prawo do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym od 01.06.2018r. do 31.05.2019r.
W zastrzeżeniach do opinii sformułowanych w piśmie z dnia 10.12.2018r. jak i na rozprawie w dniu 27.12.2018r. odwołująca się zgłosiła żądanie zasądzenia ustawowych odsetek od dnia 01.06.2018r. tj. od dnia przyznania jej prawa do renty rolniczej. W imieniu organu rentowego pełnomocnik wniósł o oddalenie tego wniosku. Natomiast z uwagi na nie zgłoszenie takiego żądania bezpośrednio przed organem rentowym i brak tym samym decyzji organu rentowego w tym zakresie należało, wniosek odwołującej się przekazać do rozpoznania Kasie.
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych są rozpoznawane w postępowaniu odrębnym przewidującym szczególne uregulowania. W sprawach tych droga sądowa rozpoczyna się - po zakończeniu postępowania administracyjnego przed organem rentowym - wniesieniem odwołania od decyzji tego organu. Oznacza to, że dochodzenie przed sądem ubezpieczeń społecznych prawa do świadczenia, w tym żądania przyznania odsetek, które nie było przedmiotem decyzji organu rentowego, jest niedopuszczalne.
Jak stanowiart. 47710§2 kpcjeżeli ubezpieczony zgłosił nowe żądanie, dotychczas nierozpoznane przez organ rentowy, sąd przyjmuje to żądanie do protokołu i przekazuje go do rozpoznania organowi rentowemu
Z uwagi na fakt, że odwołująca się wystąpiła bezpośrednio do sądu z żądaniem zasądzenia odsetek, które nie było w ogóle rozpoznawane przez organ rentowy, zgodnie zart. 47710§2 kpc, należało je przekazać do rozpoznania organowi rentowemu.
W związku z powyższym orzeczono jak w punkcie 2 wyroku.
WP/mt