Sąd Rejonowy w Rybniku
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 155/17
Data wyroku: 2018-04-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ławnicy-/, Wiesław Jakubiec
Słowa kluczowe: Zasiłek chorobowy
Podstawa prawna: art. 17 ust. 1 ustawy z 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Teza: nietezowane

Sygn. akt VU 155/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 kwietnia 2018 roku
Sąd Rejonowy w Rybniku, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący:   SSR Wiesław Jakubiec
Sędziowie/Ławnicy:   -/-
Protokolant : starszy protokolant sądowy Izabela Niedobecka-Kępa
po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2018 roku w Rybniku
na rozprawie
sprawyT. D.
przy udziale zainteresowanego ./.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
o zasiłek chorobowy
na skutek odwołaniaT. D.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
z dnia 31 marca 2017 roku
sygn.(...)

1
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemuT. D.prawo do zasiłku chorobowego za okres od 1 grudnia 2016 roku do 20 grudnia 2016 roku po ustaniu ubezpieczenia chorobowego z tytułu zatrudnienia w Ośrodku Szkolenia(...) sp. z o.o., a także stwierdza brak obowiązku do zwrotu pobranego zasiłku chorobowego,

2
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.na rzecz ubezpieczonego kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. Akt V U 155/17

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 31 marca 2017 roku, znak(...), nr sprawy(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.pozbawił ubezpieczonegoT. D.prawa do zasiłku chorobowego za okres od 1 do 20 grudnia 2016 roku oraz zobowiązał go do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 2011,44 zł.
W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, iż ubezpieczony we wskazanym okresie wykorzystywał zasiłek chorobowy w sposób niezgodny z przeznaczeniem biorąc udział posiedzeniu Rady Nadzorczej za co otrzymał wynagrodzenie, tym samym także wykonując pracę zarobkową, przez co utracił prawo do zasiłku i jest zobowiązany do zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia.(vide: akta organu rentowego)
W odwołaniu ubezpieczony wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji w całości. Podniósł, iż mimo, że wziął udział w posiedzeniu, nie wykorzystywał zwolnienia niezgodnie z przeznaczeniem, gdyż na zwolnieniu widniała adnotacja „chory może chodzić” a samo posiedzenie trwało jedynie 40 minut. Co więcej, jego aktywność była jednorazowa, wymuszona okolicznościami (działalność spółki jest ważna dla miejscowej społeczności), a ryczałt, który mu wypłacono, wynosił jedynie 50 zł i wypłacano go niezależnie od tego, czy brał udział w posiedzeniach czy też nie.(vide: k. 2-8)
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie podtrzymując wcześniejsze twierdzenia.(vide k: 15-16)
Sąd ustalił, co następuje:
UbezpieczonyT. D.od 24 sierpnia 2015 roku do 30 listopada 2016 roku zatrudniony był w firmie Ośrodek Szkolenia(...) Sp. z o.o.wJ.. W okresie m. in. od 29 do 30 listopada 2016 roku był niezdolny do pracy z powodu choroby, w związku z czym zakład pracy za ten okres dokonał wypłaty wynagrodzenia za okres choroby.
Dowód: świadectwo pracy, zaświadczenie płatnika składek – akta organu rentowego
W związku z tym, iż zwolnienie chorobowe zostało wystawione na okres od 29 listopada do 20 grudnia 2016 roku, Ośrodek Szkolenia(...) Sp. z o.o.wJ., po ustaniu zatrudnienia przekazał druk zwolnienia oraz zaświadczenie płatnika składek do ZUS. Ubezpieczony celem otrzymania zasiłku złożył oświadczenie z dnia 14 grudnia 2016 roku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłacił ubezpieczonemu zasiłek chorobowy za okres od 1 do 20 grudnia 2016 roku w wysokości 2011,44 zł.
Dowód: zwolnienie lekarskie na druku(...), zaświadczenie płatnika składek, oświadczenie ubezpieczonego – akta organu rentowego, okoliczności bezsporne co do wypłaty i wysokości zasiłku
W trakcie orzeczonej niezdolności do pracy, 1 grudnia 2016 roku ubezpieczony uczestniczył w trwającym około 30 minut posiedzeniu Rady Nadzorczej(...) Sp. z o.o.w likwidacji wJ.(dalej zwanej(...)), podczas którego poruszano kwestie podziału majątku likwidowanej spółki. Celem(...)było zagospodarowanie terenów likwidowanych kopalń i obszarów poprzemysłowych oraz pobudzenie aktywności mieszkańców i zmniejszenie bezrobocia. Tytułem członkostwa w Radzie Nadzorczej ubezpieczony otrzymywał ryczałt miesięczny w wysokości 50 zł. Ryczałt niniejszy był niezależny od ilości odbytych posiedzeń i obecności na nich.
Dowód: odpowiedź(...)z 24 stycznia 2017 roku – akta organu rentowego, protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia WspólnikówSpółki (...)z 29 marca 2016 roku k. 10-13, wydruk strony internetowej k. 14, zeznania świadkaP. W.k. 38-38v, przesłuchanie ubezpieczonego k. 26v-27
Uczestnictwo ubezpieczonego w posiedzeniu nie spowodowało pogorszenia się stanu zdrowia ubezpieczonego. Ubezpieczony miał lekki rzut choroby. Stan zdrowia ubezpieczonego po odbytym posiedzeniu był taki sam jak i przed, co potwierdzają wpisy w jego kartotece.
Dowód: dokumentacja medyczna k. 44, opinia biegłego z zakresu gastroenterologiiJ. K.k. 41-42
Decyzją z dnia 31 marca 2017 roku, znak(...), nr sprawy(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.pozbawił ubezpieczonegoT. D.prawa do zasiłku chorobowego za okres od 1 do 20 grudnia 2016 roku oraz zobowiązał go do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 2011,44 zł. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, iż ubezpieczony we wskazanym okresie wykorzystywał zasiłek chorobowy w sposób niezgodny z przeznaczeniem biorąc udział posiedzeniu Rady Nadzorczej za co otrzymał wynagrodzenie, tym samym także wykonując pracę zarobkową, przez co utracił prawo do zasiłku i jest zobowiązany do zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia.
Dowód: decyzja ZUS z dnia 31 marca 2017 roku, znak(...), nr sprawy(...)– akta organu rentowego
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci ww. dokumentów, których prawdziwości strony nie kwestionowały, w oparciu o dowód z opinii biegłego z zakresu gastroenterologiiJ. K., do której strony nie wnosiły zastrzeżeń oraz w oparciu o dowód z zeznań świadkaP. W.i z przesłuchania stron ograniczony do przesłuchania ubezpieczonego, który wraz z pozostałymi dowodami tworzy spójny i logiczny obraz przedstawiający stan faktyczny sprawy.
Sąd zważył, co następuje:
Jak stanowi przepisart. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(Dz.U. z 2010 r. Nr 77, poz. 512 j.t. ze zm.)zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.
Zgodnie z treściąart. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa z dnia 25 czerwca 1999 r.(Dz.U. z 2017 r. poz. 1368 ze zm.)ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.
Z przepisu tego wynikają dwie niezależne przesłanki utraty prawa do zasiłku: 1) wykonywanie pracy zarobkowej w okresie niezdolności do pracy; 2) wykorzystanie zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem. Do utraty prawa do zasiłku wystarczy zaistnienie jednej z nich (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 03-03-2010, sygn. III UK 71/09).
Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, wykonywanie (każdej) pracy zarobkowej, niezależnie od jej wpływu na stan zdrowia ubezpieczonego, stanowi samodzielną przesłankę utraty prawa do zasiłku chorobowego (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2013 r., sygn. I UK 606/12). Jednakże, do wypełnienia przesłanek zart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 159 ze zm.)nie dochodzi gdy były to zachowania o charakterze incydentalnym, sporadycznym, wymuszone okolicznościami (tak np. - postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25-01-2016, sygn. III UK 82/15). Co więcej, jak orzekł 6 lutego 2014 roku Sąd Najwyższy w sprawie o sygn. II UK 274/13, wykonywanie przez przedstawiciela Skarbu Państwa czynności członka rady nadzorczej w "realizującej misję publicznąTelewizji (...) SA(art. 21 ust. 1-3 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji, t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 226 ze zm.) nie stanowi pracy zarobkowej w rozumieniuart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 159). Dodatkowo, nie może być uznany za pracę zarobkową w rozumieniuart. 17 ust. 1 ustawy z 25.6.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267 ze zm.)ryczałt za udział w posiedzeniach rady nadzorczej spółdzielni mieszkaniowej stanowiący formę społecznej działalności niektórych jej członków (zob. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 2009 r., sygn. I UK 140/09).
Jak wykazało przeprowadzone postępowanie dowodowe, ubezpieczony 1 grudnia 2016 roku uczestniczył w posiedzeniu Rady Nadzorczej(...) Sp. z o.o.w likwidacji wJ.(dalej zwanej(...)). Uczestnictwo to było jednorazowe i incydentalne. Co więcej, wymuszone było okolicznościami, gdyż podczas niego poruszano kwestie podziału majątku likwidowanej spółki a istniało niebezpieczeństwo, że nie zostanie osiągniętequorum. Dodatkowo, celem(...)było zagospodarowanie terenów likwidowanych kopalń i obszarów poprzemysłowych oraz pobudzenie aktywności mieszkańców i zmniejszenie bezrobocia. Spółka realizowała pewną misję, a działalność ubezpieczonego, w połączeniu z niskim, niezależnym od obecności ryczałtem w kwocie 50 zł uznać należy za działalność o charakterze społecznym (a nie zarobkowym). Wnioskując, ubezpieczony biorąc udział w posiedzeniu dnia 1 grudnia 2016 roku nie wykonywał pracy zarobkowej. W związku z powyższym zaistniał obowiązek rozpatrzenia, czy ubezpieczony biorąc udział w powiedzeniu wykorzystał zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia.
Celem zwolnienia jest z pewnością odzyskanie zdrowia. Jak ustalił Sąd w oparciu o opinię biegłego z zakresu gastroenterologiiJ. K., będącego specjalistą w dziedzinie schorzeń, na które cierpi ubezpieczony, uczestnictwo ubezpieczonego w posiedzeniu nie spowodowało pogorszenia się stanu zdrowia ubezpieczonego. Ubezpieczony miał lekki rzut choroby. Stan zdrowia ubezpieczonego po odbytym posiedzeniu był taki sam jak i przed, co potwierdzają wpisy w jego kartotece. Tak więc, nie wykorzystał zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego celem.
Skoro nie zaistniała żadna z przesłanek utraty prawa do zasiłku, ubezpieczony otrzymał go zasadnie a wypłacone świadczenie nie jest świadczeniem nienależnym.
Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawieart. 47714§ 2 kpc, zmienił zaskarżoną decyzję w całości przyznając ubezpieczonemu prawo do zasiłku chorobowego za sporny okres oraz zwalniając ubezpieczonego z obowiązku zwrotu pobranego zasiłku chorobowego wraz z odsetkami.
Na marginesie wskazać należy, iż błędne jest stanowisko organu rentowego, który uważa, iż odsetki od pobranego świadczenia, w myśl tego przepisu biegną od dnia wypłaty nienależnego świadczenia.
O kosztach zastępstwa procesowego stron orzeczono na mocyart. 98 k.p.c., zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy oraz na podstawie § 9 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania. Organ rentowy przegrał spór, wobec czego winien zwrócić na rzecz ubezpieczonego koszty zastępstwa procesowego w kwocie 180 zł.