Sąd Rejonowy w Toruniu
V Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: V GC 2038/17
Data wyroku: 2018-06-04 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ryszard Kołodziejski
Słowa kluczowe: Transport
Podstawa prawna: art. 794 k.c. w zw. 471 k.c.
Teza: Niewykonanie bądź nienależyte wykonanie umowy przewozu z przyczyn leżących po stronie zlecającego przewóz powoduje jego odpowiedzialność za powstałą szkodę.

Sygn. akt VGC 2038/17 upr

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 czerwca 2018 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu V Wydział Gospodarczy w składzie:

Przewodniczący:

SSR Ryszard Kołodziejski

Protokolant:

stażysta Justyna Jułkowska

po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2018 r. w Toruniu
na rozprawie
sprawy z powództwa(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.
przeciwkoM. R.
o zapłatę
Izasądza od pozwanejM. R.na rzecz powoda(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.kwotę 2211,51 zł (dwa tysiące dwieście jedenaście złotych pięćdziesiąt jeden groszy) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 20 maja 2017 r. do dnia zapłaty;
IIzasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1017 zł ( jeden tysiąc siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu.
Sygn. akt: V GC 2038/17 upr

UZASADNIENIE

wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 4 czerwca 2018 roku
Powód(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.w dniu 5 czerwca 2017 roku złożył do tut. Sądu pozew przeciwkoM. R.o zapłatę. Powód żądał zasądzenia od pozwanej kwoty 2.211,51 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 20 maja 2017 roku do dnia zapłaty oraz zasądzenia od pozwanej na rzecz powoda kosztów postępowania.
W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż w dniu 23 marca 2017 roku zawarł z pozwaną umowę zlecenia transportowego nr(...), której przedmiotem był przewóz przez zleceniobiorcę (powoda) na rzecz zleceniodawcy (pozwanej) towaru o łącznej wadze 24 ton. Zgodnie z postanowieniami zlecenia transportowego, załadunek towaru miał nastąpić w dniu 27 marca 2017 roku między godziną 7:00 a godziną 13:00 w siedzibie(...)wH., zaś rozładunek przewożonego towaru miał nastąpić w całości w dniu 28 marca 2017 roku wK.L.przyR.R.-B.-S.44. Wyznaczony przez powoda kierowca w uzgodnionym terminie podstawił się pod załadunek, a następnie dotarł z przewożonym towarem pod wskazane przez pozwaną miejsce rozładunku w uzgodnionym terminie. Ładunek nie mógł zostać jednak w pełni rozładowany, bowiem wskazany w zleceniu odbiorca przesyłki odmówił jej przyjęcia w całości. Odmowa była efektem nieprawidłowego zamówienia, co skutkowało przekierowaniem przez pozwaną części ładunku do kolejnego miejsca przeznaczenia wR./penny przyR.-Diesel-S.2 wN., czyli miejscowości oddalonej o ponad 100 km od umówionego miejsca rozładunku. Zmiana miejsca przeznaczenia rozładunku części towaru skutkowała przesłaniem przez pozwaną nowego zlecenia transportowego nr(...), w którym pozwana wskazała powodowi datę i dokładną lokalizację rozładunku pozostałej części partii towaru. Pozwana została wyraźnie poinformowana, iż powód związany jest umową zlecenia transportowego nr(...)z dnia 27 marca 2017 roku łączącą go zM. P., zgodnie z którą bezpośrednio po wykonaniu zlecenia na rzecz pozwanej obowiązany był do przewozu towaru, którego odbiór miał nastąpić o godzinie 14:00 w dniu 28 marca 2017 roku wK.-E., zaś rozładunek w dniu 29 marca 2017 roku o godzinie 13:00 w miejscowościN.. Jednak z powodu braku możliwości pełnego rozładunku przewożonego towaru w umówionym miejscu dostawy, a następnie na skutek modyfikacji przez pozwaną zlecenia transportowego polegającego na zmianie miejsca rozładunku części towaru powód nie był w stanie zrealizować zobowiązań, które łączyły go zM. P., a to z kolei skutkowało obciążeniem powoda przez tego kontrahenta karą umowną w kwocie 520 euro (tj. 2.211,51 zł) wobec braku prawidłowego wywiązania się z zawartej umowy. Pozwana miała wiedzę, iż nagła zmiana zlecenia transportowego spowoduje, że w rezultacie zostanie ona obciążoną karą umowną nałożoną przez kontrahenta powoda na skutek braku realizacji zobowiązania wiążącego go zM. P.. W związku z powyższym powód w dniu 18 kwietnia 2017 roku wezwał pozwaną do zapłaty należności w wysokości 2.211,51 zł wystawiając na jego rzecz notę obciążeniową nr 001/04/2017 tytułem odszkodowania należnego mu na skutek wyrządzonej szkody. Jednakże pozwana w piśmie z dnia 30 kwietnia 2017 roku nie wyraziła zgody na przyjęcie obciążenia, zwracając wystawioną przez powoda notę obciążeniową z dopiskiem „nie przyjmujemy do realizacji”. Pomimo, iż powód wzywał pozwaną do spełnienia świadczenia pod rygorem skierowania sprawy na drogę sądową, pozwana do dnia dzisiejszego nie spełniła należności.
Referendarz Sądowy w Sądzie Rejonowym w Toruniu Wydziale V Gospodarczym w dniu 14 lipca 2017 roku wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, zgodny z żądaniem pozwu.
PozwanaM. R.wniosła sprzeciw od nakazu zapłaty zaskarżając go w całości i wnosząc o oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu sprzeciwu pozwana przyznała, że zawarła z powodem umowę zlecenia transportowego nr(...)w dniu 23 marca 2017 roku, której przedmiotem było wykonanie przez powoda usługi transportowej na rzecz pozwanego w terminach i miejscach załadunku i rozładunku przez niego w pozwie wskazanych. Pozwana przyznała również, iż w miejscu rozładunku docelowy odbiorca odmówił przyjęcia towaru w całości. Powodem odmowy przyjęcia całości towaru było złe zamówienie, którego nie uczynił pozwany i nie ponosi on jakiejkolwiek winy za odmowę odbioru całości załadunku. Pozwana przyznała również, że z uwagi na powyższe okoliczności zawarła z powodem nową umowę zlecenia z dodatkowym miejscem rozładunku pozostałej części załadunku, którą to powód przyjął bez żadnych zastrzeżeń, a za którą otrzymał uzgodnione pomiędzy stronami dodatkowe wynagrodzenie w postaci 150 euro. Pozwana wskazała jednak, iż nie została wyraźnie poinformowana, że powód jest związany inną umową zlecenia transportowego, którą rzekomo miał wykonać bezpośrednio po wykonaniu zlecenia pozwanej. Pozwana podała, iż do czasu rozładunku całego towaru powód nie powinien brać nowego zlecenia transportowego, a jeżeli je wziął to winien to uczynić na własne ryzyko i nie powinien obciążać tym ryzykiem pozwanej. Pozwana od początku nie godziła się na obciążenie jakimikolwiek karami. Twierdziła, iż powód mógł przeładować towar na inny samochód, oddać go na przechowanie lub zwrócić do nadawcy, a skoro tego nie uczynił, a niezależnie przyjął dodatkowe zlecenie od pozwanej to nie może względem niej czynić obecnie zarzutu, iż na skutek braku odbioru całości załadunku w pierwszym miejscu docelowym, pozwana jest winna rzekomo poniesionej przez niego szkodzie. Zaprzeczyła również, aby wymuszała ona dalszą dostawę pozostałej części ładunku. Pozwana wskazał nadto, iż o braku zasadności roszczenia świadczy również zapis pkt 5 umowy, z którego wynika, iż wolne od kar jest 24 godziny na załadunek i rozładunek. Nadto nadmieniła, iż powód nie wykazał należycie wysokości ewentualnej szkody.
Sąd ustalił, co następuje :
Powód(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.zajmuje się transportem drogowym towarów. PozwanaM. R.prowadzi działalność gospodarczą podfirmą Firma Handlowo Usługowa (...)i zajmuje się sprzedażą detaliczną prowadzoną poza siecią sklepową, straganami i targowiskami.
PozwanaM. R.w dniu 23 marca 2017 roku zleciłaspółce (...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.transport towarów elektronicznych (24 tony) zH.doK.w Niemczech. Załadunek miał nastąpić wH.w dniu 27 marca 2017 roku w godzinach 7:00-13:00 zł, a rozładunek w dniu 28 marca 2017 roku o godzinie 15:00 wK.. Wynagrodzenie ustalono na kwotę 420 euro (all in). Formę płatności określono na przelew w max 60 dni od daty wpłynięcia dokumentów rozładunkowych.
Spółka (...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.przyjęła kolejne zlecenie transportowe w dniu 27 marca 2017 roku odM. P.. Załadunek miał nastąpić w dniu 28 marca 2017 roku wK.w Niemczech o godzinie 14:00, a rozładunek w dniu 29 marca 2017 roku wN.w Niemczech o godzinie 13:00. W dniu 28 marca 2017 roku godzina załadunku została przesunięta na godzinę 19:00.
(okoliczność bezsporna, wydruk z krajowego rejestru sądowego KRS:(...), k. 10-12; wydruk z centralnej ewidencji i informacji o działalności gospodarczej, k. 15; zlecenie transportowe nr(...)z dnia 23 marca 2017, k. 16-17; zlecenie transportowe nr(...), k. 23-24; wydruk z rozmowy przez komunikator, k. 106-108)
Kierowcaspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.załadował towar zleceniodawcy-M. R., wH.w dniu 27 marca 2017 roku i w dniu 28 marca 2017 roku od godziny 10:00 oczekiwał na rozładunek wK.. Podczas rozładunku okazało się, iż odbiorca nie przyjmie całego towaru, bowiem na paletach znajduje się większa ilość towaru niż była przez niego zamówiona. Z uwagi na powyższe komplikacjeM. R.poleciła przewieźć resztę towaru doN., gdzie towar mógł zostać rozładowany w dniu 29 marca 2017 roku.J. R.występująca w imieniuspółki (...) Sp. z o.o.poinformowałaM. R., iż na dzień 28 marca 2017 roku ma zaplanowany inny transport, jednakM. R.poinformowała, iż nie ma możliwość łącznego przewiezienia towarów, ani przeładowania towaru, bowiem są to towary elektroniczne. W związku z powyższym strony zmodyfikowały zlecenie transportowe w ten sposób, iż pozostała część towaru miała zostać rozładowana wN.w Niemczech w dniu 29 marca 2017 roku, a należne łączne wynagrodzenie ustalono na kwotę 570 euro.
(dowód: zlecenie transportowe nr(...), k. 21-22; wydruk z rozmowy przez komunikator, k. 18-20v)
Na skutek modyfikacji zlecenia przezM. R.i konieczności rozładunku pozostałej części towaru w dniu 29 marca 2017 rokuN.w(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.nie wykonał zlecenia przyjętego odM. P.. Z tytułu niewywiązania się ze zlecenia i brak podstawienia auta pod załadunek tego powoduM. P.obciążyła(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.notą obciążeniową na kwotę 2.211,51 zł. Kwota ta została przez spółkę zapłacona.
(okoliczność bezsporna, dowód: nota obciążeniowa, k. 29 marca 2017 roku, k. 25; potwierdzenie zapłaty, k. 26. )
Powód(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.wystawiła notę obciążeniową nr 001/04/2017 naM. R.w kwocie 2.211,51 zł tytułem szkody jaką poniósł na skutek zmodyfikowania zlecenia przez pozwanąM. R.. Nota obciążeniowa nie została przez pozwaną przyjęta i została odesłana z adnotacją, że nie przyjmują jej do realizacji.
Powód(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.w dniu 12 maja 2017 roku wystosowała doM. R.ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty, które pozostało bez odpowiedzi.
(dowód: nota obciążeniowa nr 001/04/2017, k. 26; reklamacja, k. 27; przedsądowe wezwanie do zapłaty, k. 28-29 . )
Sąd zważył, co następuje:
Powyższy stan faktyczny został ustalony w oparciu zeznania świadkówM. M.,J. R.,K. O.oraz strony pozwanejM. R., a także o przedłożone przez strony postępowania dokumenty. Strony nie podważały wiarygodności przedłożonych do sprawy dokumentów, a również Sąd nie znalazł podstaw do kwestionowania ich autentyczności.
Sąd dał wiarę dowodowi z zeznań świadkówM. M.,J. R.,K. O.oraz strony pozwanejM. R., bowiem były one spójne i logiczne oraz pozostawały zbieżne z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Świadkowie zeznawali zbieżnie co do okoliczności realizacji zlecenia transportowego łączącego powoda i pozwaną, należytego wykonania przez powoda świadczenia na rzecz pozwanej, modyfikacji zlecenia transportowego przez pozwaną, braku odbioru całości towaru w pierwszym miejscu docelowym, przyczyn powodujących tą odmowę, oraz podmiotów za to odpowiedzialnych.
W niniejszej sprawie strony zgodnie oświadczyły, że zawarły umowę zlecenia transportowego, której przedmiotem transport towarów elektronicznych (24 tony) zH.doK.w Niemczech. Załadunek miał nastąpić wH.w dniu 27 marca 2017 roku w godzinach pomiędzy 7:00-13:00 , a rozładunek w dniu 28 marca 2017 roku o godzinie 15:00 wK.. Wynagrodzenie ustalono na kwotę 420 euro. Strony zgodnie wskazały, iż podczas rozładunku okazało się, iż odbiorca nie przyjmie całego towaru, bowiem na paletach znajduje się większa ilość towaru niż była przez niego zamówiona. Z uwagi na powyższe komplikacje pozwana poleciła przewieźć resztę towaru doN., gdzie towar mógł zostać rozładowany dopiero w dniu 29 marca 2017 roku. Powód poinformował wtedy pozwaną, że ma zaplanowany kolejny transport na dzień 28 marca 2017 roku dlaM. P., a skierowanie towaru doN.uniemożliwi wykonanie tej umowy. Strony zgodnie potwierdziły również, że zmodyfikowały zlecenie transportowe w ten sposób, iż pozostała część towaru miała zostać rozładowana wN.w Niemczech w dniu 29 marca 2017 roku.
Kwestią sporną był natomiast obowiązek pozwanej zapłaty na rzecz powoda kwoty 2.211,51 zł tytułem odszkodowania za szkodę, która została wyrządzona powodowi na skutek obciążenia go przez kontrahenta karą umowną. Powód(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.wskazywał, iż zmiana miejsca rozładunku towaru i modyfikacja zlecenia przez pozwaną spowodowała, iż nie był w stanie wywiązać się z zlecenia przyjętego odM. P.i z tego powodu został obciążony karą umowną w wysokości 2.211,51 zł. Zdaniem powoda to pozwana ponosi odpowiedzialność za zaistniałą sytuację i winna zapłacić odszkodowanie w kwocie 2.211,51 zł. PozwanaM. R.wskazywała z kolei, że to nie ona ponosi odpowiedzialność za błędne złożenie zamówienia, bowiem pozwana zajmowała się jedynie zleceniem spedycji konkretnego towaru i nie ponosi winy za odmowę odbioru całości załadowanego towaru. Wskazała, iż zawarła z powodem dodatkową umowę zlecenia, którą powód przyjął, więc nie może obarczać jej odpowiedzialnością za niezrealizowanie zamówienia, które kolidowało z dodatkowym zleceniem. Zdaniem pozwanej za niezrealizowanie tego zamówienia odpowiedzialność ponosi wyłącznie sam powód, bowiem nie powinien przyjmować kolejnego zlecenia znając ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na transporcie i przewidując możliwość przesunięcia się terminów rozładunku/załadunku.
Po analizie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego powództwo okazało się zasadne w całości. Zgodnie zart. 774 k.c.Przez umowę przewozu przewoźnik zobowiązuje się w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa do przewiezienia za wynagrodzeniem osób lub rzeczy. W myślart. 779 k.c.wysyłający powinien podać przewoźnikowi swój adres oraz adres odbiorcy, miejsce przeznaczenia, oznaczenie przesyłki według rodzaju, ilości oraz sposobu opakowania, jak również wartość rzeczy szczególnie cennych. Nadto w myślart. 471 k.c.dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
W przedmiotowej sprawie pozwana ponosi odpowiedzialność za nienależyte wykonanie swojego zobowiązania, bowiem wskazany przez nią odbiorca nie chciał przyjąć całości towaru, a w miejscu przeznaczenia nie możliwe było rozładowanie całości towaru. Konieczne stało się zmodyfikowanie zlecenia poprzez przewiezienie towaru w inne miejsce, co zaburzyło harmonogram wykonywanych przez powoda zleceń. Spowodowało to szkodę u powoda tego rodzaju, iż został on obciążony karą umowną za niewykonanie kolejnego zlecenia. Podnoszone przez stronę pozwaną twierdzenia, że powód i tak nie wywiązałby się z przyjętego zlecenia są bezzasadne, bowiem z przedstawionego materiału dowodowego wynika, że odbiór towaru u następnego zleceniodawcy został ustalony na godzinę 19.00 w dniu 28 marca 2017 roku. Tym samym gdyby nie modyfikacja zlecenia przez pozwaną, która wymuszała na powodzie rozładunek towaru dopiero w dniu 29 marca 2017 roku w godzinach porannych, powód z całą pewnością zdążyłby zrealizować kolejne zlecenie zaplanowane na dzień 28 marca 2017 roku na godzinę 19:00. Należy również zauważyć, iż kwota 150 euro doliczona za zmodyfikowane zlecenie stanowiła wynagrodzenie za dodatkowe kilometry i czas kierowcy, który wykonywał przewóz i nie miała rekompensować poniesionej przez powoda szkody. Powód poniósł szkodę w wysokości 2.211,51 zł, stanowiącą karę umowną, którą musiał zapłacić zleceniodawcyM. P.za niewykonanie zleconego mu przewozu. Kwotę tą zapłacił, co wynika z załączonych do pozwu dokumentów. W pełni zasadne jest zatem nałożenie na pozwaną obowiązku zapłaty kwoty 2.211,51 zł tytułem rekompensaty szkody, jaką poniósł powód przez to, iż pozwana nienależycie wykonała swoje obowiązki w zakresie wskazania miejsca odbioru towaru. Powołany wyżej przepisart.471 k.c.zawiera tak zwaną winę domniemaną, a zatem to na pozwanej, a nie na powodzie ciążył obowiązek wykazania braku zawinienia (ekskulpacji).
Jedynie na marginesie sprawy należy zauważyć, że strona pozwana w sprzeciwie od nakazu zapłaty wniosła o przypozwanie osoby trzeciej. Z uwagi jednak na to, że sprawa niniejsza jest rozpoznawana w postępowaniu uproszczony zmiana powództwa jest niedopuszczalna stosownie do treściart.5054k.p.c.Sąd nie wydał w tym zakresie żadnego orzeczenia, skoro wskazana wyżej zmiana jest niedopuszczalna z mocy samego prawa.
O odsetkach orzeczono zgodnie zart. 481 §1 k.p.c., który stanowi, że jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Odnośnie kosztów postępowania orzeczono zgodnie zart. 98 k.p.c., który stanowi, iż strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. W niniejszej sprawie stroną przegrywającą sprawę jest pozwany. Do kosztów postępowania należy zaliczyć koszty opłaty sądowej w kwocie 100 zł, koszty zastępstwa procesowego powoda w kwocie 900 zł wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł. Tym samym pozwana jest obowiązana zwrócić powodowi koszty w kwocie 1.017 zł.