Sąd Okręgowy w Częstochowie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 1463/17
Data wyroku: 2018-04-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Monika Wąsowicz
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art.88 ust.1, ust.2a ustawy Karta Nauczyciela

Sygn. akt IV U 1463/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 kwietnia 2018 r.
Sąd Okręgowy/Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie
Wydział IV
w składzie:
Przewodniczący SSO Monika Wąsowicz
Protokolant starszy sekretarz sądowy Ewelina Trojanowska
po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 r. w Częstochowie
sprawyE. J.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wS.
o prawo do emerytury
na skutek odwołaniaE. J.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wS.
z dnia 21 września 2017 r. Nr(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonejE. J.prawo do emerytury nauczycielskiej od dnia 1 września 2017 r.
Sygn. akt IV U 1463/17

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 21 września 2017 roku numer(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.odmówił ubezpieczonejE. J.przyznania prawa do emerytury.
W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podniósł, że ubezpieczona na dzień 31 grudnia 2008 roku nie udowodniła wymaganego 20-letniego okresu pracy nauczycielskiej.
W odwołaniu wniesionym do Sądu ubezpieczonaE. J.wniosłao uchylenie zaskarżonej decyzji i przyznanie prawa do emerytury.
W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazała, iż nie zgadza się z ustalonym przez organ rentowy okresem pracy nauczycielskiej w wymiarze 18 lat, 4 miesięcy i 21 dni wskazując, iż pracę nauczycielską rozpoczęła 6 marca 1981 roku i wykonywała ją do 31 sierpnia 2017 roku. Wyjaśniła, iż 6 marca 1981 roku zawarta została z nią umowa o pracę nauczycielską w wymiarze 11 godzin tygodniowo w Zespole Szkół(...)wŁ., która dotyczyła nauki języka angielskiego dla grupy uczniów libijskich, a w późniejszym okresie również pracy wychowawczej w internacie. Umowa ta została następnie zastąpiona umową zlecenia. Dodała także, iż od 1 września 1981 roku była także zatrudnionaw Technikum(...). Z tego też względu wniosła o uznanie okresu jej pracy nauczycielskiej od 6 marca 1981 roku do 15 lutego 1984 roku.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział wS.wniósł o oddalenieoddalenia wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:
E. J.urodziła się (...).
W dniu 12 lipca 2017 roku ubezpieczona złożyła pierwszy wnioseko przyznanie jej prawa do emerytury.
W rozpoznaniu powyższego wniosku wydana została zaskarżona decyzja.
Wnioskodawczyni na dzień 31 grudnia 2008 roku wykazała staż emerytalnyw wymiarze 23 lat, 9 miesięcy i 17 dni okresów składkowych oraz 7 lat, 1 miesiącai 14 dni okresów nieskładkowych. Organ rentowy uznał ubezpieczonej następujące okresy pracy nauczycielskiej, tj.:

-

od 1 września 1983 roku do 31 sierpnia 1984 roku;

od 1 września 1984 roku do 28 grudnia 1984 roku;

od 1 września 1985 roku do 6 kwietnia 1988 roku;

od 16 kwietnia 1988 roku do 31 sierpnia 1990 roku;

od 1 lipca 1991 roku do 7 lutego 1993 roku;

od 1 września 1995 roku do 30 września 1995 roku;

od 1 września 1996 roku do 31 sierpnia 1997 roku;

od 1 września 1997 roku do 19 czerwca 1998 roku;

od 1 września 1999 roku do 17 października 2002 roku;

od 19 października 2002 roku do 14 marca 2004 roku;

od 17 marca 2004 roku do 31 stycznia 2007 roku;

od 1 września 2007 roku do 31 sierpnia 2008 roku oraz

od 1 września 2008 roku do 31 grudnia 2008 roku

w łącznym wymiarze 18 lat, 4 miesięcy i 21 dni.
W dniu 30 sierpnia 2017 roku ubezpieczona złożyła wniosek o przyznanie jej nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego.
Dnia 1 września 2017 roku złożyła świadectwo pracy potwierdzające rozwiązanie umowy o pracę na wniosek nauczyciela na podstawie art. 23 ust. 1 oraz art. 88 Karty Nauczyciela z dniem 31 sierpnia 2017 roku.
Decyzją z dnia 14 września 2017 roku organ rentowy przyznał ubezpieczonej od dnia 1 września 2017 roku zaliczkę na poczet przysługującego nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a decyzją z dnia 13 października 2017 roku z urzędu przeliczył to świadczenie. Podstawę obliczenia tego świadczenia stanowi ustalona na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata świadczenia:

-

kwota składek na ubezpieczenie emerytalne zaewidencjonowane na konciez uwzględnieniem waloryzacji składek, tj. 205.389,59 złotych oraz

kwota kapitału początkowego zaewidencjonowanego na konciez uwzględnieniem waloryzacji, tj. 350.816,51 złotych.

Następnie suma tych kwot podzielona została przez średnie dalsze trwanie życie, tj. przez 263,25 miesięcy, co dało kwotę 2.113,25 złotych.
Z dniem 5 marca 1981 roku ubezpieczona podpisała z Zespołem Szkół(...)wŁ.umowę o pracę na stanowisku nauczyciela na ½ etatu, która następnie została zamieniona na umowę zlecenia na okres do 31 sierpnia 1981 roku. Ubezpieczona zatrudniona została na stanowisku nauczyciela języka angielskiego grupy Libijczyków w wymiarze 11 godzin tygodniowo za wynagrodzeniem 90 złotych za godzinę pracy. Kolejne umowy zawarte zostały na okres od 1 września 1981 roku do 15 lutego 1982 roku w wymiarze 6 godzin tygodniowo, od 15 lutego 1982 roku do 30 czerwca 1982 roku w wymiarze 4 godzin tygodniowo, od 1 września 1982 roku do 30 czerwca 1983 roku w wymiarze 4 godzin, od 1 września 1983 roku do 15 lutego 1984 roku w wymiarze 4 godzin tygodniowo.
Dodatkowo w powyższych okresach ubezpieczona raz w tygodniu miała jeden 8 -godzinny dyżur w internacie pełniąc opiekę nad uczniami z Libii, również na podstawie umowy zlecenia.
Od dnia 1 września 1981 rokuE. J.zatrudniona została także w Technikum(...)na podstawie umowy o pracę w charakterze nauczyciela języka angielskiego i prowadziła zajęcia w wymiarze 4 godzin tygodniowo w I semestrze roku szkolnego 1981/1982, 2 godzin w II semestrze roku szkolnego 1981/1982 oraz w I semestrze roku szkolnego 1982/1983. Od 1 września 1983 roku ubezpieczona zatrudniona została w charakterze nauczyciela w wymiarze 9/18 godzin tygodniowo.
(vide: akta rentowe, akta osobowe ubezpieczonej orazE. B.z Zespołu Szkół im. prof.R. G.orazJ. N.zZespołu Szkół Zawodowych (...), dokumenty załączone do akt sprawy k. 4-27, k.56, k 66-67, k. 71, zeznania świadkówJ. S.k. 57-58v., oraz wyjaśnienia ubezpieczonej słuchanej w charakterze strony k. 58v.-59)
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 88 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela(tekst jednolity Dz. U. z 2017 roku, poz. 1189 ze zm.) nauczyciele mający trzydziestoletni okres zatrudnienia, w tym 20 lat wykonywania pracyw szczególnym charakterze, zaś nauczyciele szkół, placówek, zakładów specjalnych oraz zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich - dwudziestopięcioletni okres zatrudnienia, w tym 20 lat wykonywania pracy w szczególnym charakterzew szkolnictwie specjalnym, mogą - po rozwiązaniu na swój wniosek stosunku pracy - przejść na emeryturę.
Nauczyciele spełniający warunki określone w ust. 1 mogą przejść na emeryturę również w wypadku rozwiązania stosunku pracy lub wygaśnięcia stosunku pracyw okolicznościach określonych w art. 20 ust. 1, 5c i 7 (art. 88 ust. 1a).
W myśl art. 88 ust. 2a ustawy nauczyciele urodzeni po dniu 31 grudnia 1948 r.,a przed dniem 1 stycznia 1969 r. zachowują prawo do przejścia na emeryturę bez względu na wiek, jeżeli:
1)spełnili warunki do uzyskania emerytury, określone wust. 1, w ciągu dziesięciu lat od dnia wejścia w życieustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, z późn. zm.), z wyjątkiem warunku rozwiązania stosunku pracy, oraz
2)nie przystąpili do otwartego funduszu emerytalnego albo złożyli wnioseko przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, na dochody budżetu państwa.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, iż na dzień 31 grudnia 2008 roku ubezpieczona wykazała wymagany okres zatrudnienia oraz że rozwiązała stosunek zatrudnienia w okolicznościach wskazanych wart. 88 ustawy Karta Nauczycielaz dniem 31 sierpnia 2017 roku. Spornym zaś jest, czyE. J.przepracowała na ten dzień 20 lat pracy nauczycielskiej.
Ubezpieczona w celu wykazania brakującego okresu pracy nauczycielskiej przedłożyła dokumenty z okresu jej pracy w Zespole Szkół im. prof.R. G.wŁ.potwierdzających jej pracę w charakterze nauczyciela języka angielskiego od dnia 5 marca 1981 roku.
Organ rentowy odmówił uwzględnienia okresu od 5 marca 1981 roku do 31 sierpnia 1983 roku, albowiem w powyższym okresie ubezpieczona zatrudniona była na podstawie umów zlecenia.
W ocenie Sądu ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tymzwłaszcza z akt osobowych, zeznań świadka oraz wyjaśnień samej ubezpieczonej wynika, iż pracę nauczycielską rozpoczęła w Zespole Szkół(...)wŁ.z dniem 5 marca 1981 roku. Początkowo podpisana została z nią umową o pracę, która następnie zamieniona została na umowę zlecenia. Powyższe, jak wyjaśnił ówczesny dyrektor szkołyJ. S.związane było z koniecznością przyznania nauczycielom uczącym grupę uczniów libijskich wyższego wynagrodzenia za pracę. Z uwagi, iż taka zmiana byłaby sprzeczna z przepisami dotyczącymi zatrudniania nauczycieli postanowiono nauczycieli uczących uczniów z Libii zatrudnić na podstawie umów cywilnoprawnych. Powyższe jednak w żaden sposób nie wpłynęło na charakter oraz wymiar czasu pracy takiego nauczyciela, który wykonywał swoje obowiązki tak jak nauczyciel zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Wynika to zart. 79 ustawy z dnia 27 kwietnia 1972 roku Karta praw i obowiązków nauczyciela(Dz. U. z 1972 roku, Nr 16, poz. 114), zgodnie z którym stosunek pracy z nauczycielem i nauczycielem akademickim, który ma być zatrudniony w pełnym wymiarze zajęć, zawiązuje się przez mianowanie na stałe, do odwołania albo na czas określony. Równocześnie w ust. 4 wskazano, iż wyłącznie prowadzenie wykładów, ćwiczeń i innych zajęć dydaktyczno – organizacyjnych i naukowych w szkole wyższej może być również powierzone w drodze umowy zlecenia. Tym samym poza przypadkami wymienionymi w powyższym przepisie niedopuszczalne było zatrudnianie nauczycieli na podstawie umów cywilnoprawnych. Wątpliwości Sądu nie budzi zatem fakt, iż praca odwołującej w spornym okresie wykonywana była w charakterze nauczyciela na zasadach wynikających z ówcześnie obowiązujących przepisów, a zatem winna zostać doliczona do brakującego stażu pracy nauczycielskiego.
Z przeprowadzonego postępowania dowodowego, w tym zwłaszczaz załączonych umów zlecenia wynika, iż ubezpieczona jako nauczyciel języka angielskiego grupy uczniów libijskich pracowała w tygodniu:

-

w okresie od 5 marca 1981 roku do 30 czerwca 1981 roku – 11 godzin;

w okresie od 1 września 1981 roku do 28 lutego 1982 roku – 6 godzin;

w okresie od 1 marca 1982 roku do 30 czerwca 1982 roku – 4 godziny oraz

w okresie od 1 września 1982 roku do 30 czerwca 1983 roku – 4 godziny.

Ponadto od 1 września 1981 roku uczyła także jako nauczyciel języka angielskiego uczniów polskich w Techniku(...)w wymiarze tygodniowym:

-

4 godzin w okresie od 1 września 1981 roku do 28 lutego 1982 roku;

2 godzin w okresie od 1 marca 1982 roku do 30 czerwca 1982 roku;

5 godzin w okresie od 1 września 1982 roku do 30 czerwca 1983 roku.

Dodatkowo w okresie roku szkolnego raz w tygodniu pełniła jeden 8 - godzinny dyżur w internacie. W okresie wakacyjnymE. J.zwolniona była z dyżurów.
Z powyższego zatem wynika wprost, iż ubezpieczona w wymiarze ponad ½ etatu jako nauczyciel pracowała w okresach:

-

od 5 marca 1981 roku do 30 czerwca 1981 roku (11 godzin języka angielskiego dla uczniów libijskich + 8 godzin dyżuru w internacie);

od 1 września 1981 roku do 28 lutego 1982 roku (6 godzin języka angielskiego dla uczniów libijskich + 8 godzin dyżuru w internacie + 4 godziny języka angielskiego dla uczniów polskich);

od 1 marca 1982 roku do 30 czerwca 1982 roku (4 godziny języka angielskiego dla uczniów libijskich + 8 godzin dyżuru w internacie + 2 godziny języka angielskiego dla uczniów polskich) oraz

od 1 września 1982 roku do 30 czerwca 1983 roku (4 godziny języka angielskiego dla uczniów libijskich + 8 godzin dyżuru w internacie + 5 godzin języka angielskiego dla uczniów polskich).

Uwzględnienie powyższych okresów w wymiarze 1 roku, 11 miesięcy i 27 dni, do już uwzględnionych okresów pracy nauczycielskiej w wymiarze 18 lat, 4 miesięcy i 21 dni, da odwołującej wymagany 20-letni okres tej pracy.E. J.spełniła zatem wszystkie warunki uzasadniające przyznanie jej prawa do emerytury nauczycielskiej.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.