Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 631/17
Data wyroku: 2018-11-08 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Urszula Sipińska-Sęk
Słowa kluczowe: Służba wojskowa, Okresy składkowe i nieskładkowe
Podstawa prawna: art. 6 ust.1 pkt 4 ustawy o emeryturach i rentach

Sygn. akt VU 631/17

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 8 listopada 2018 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący SSO Urszula Sipińska-Sęk
Protokolant st. sekr. sądowy Zofia Aleksandrowicz
po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2018 roku w Piotrkowie Trybunalskim
na rozprawie
sprawy z wnioskuT. K.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o ustalenie kapitału początkowego
na skutek odwołaniaT. K.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 31 marca 2016 r.

1
zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje wnioskodawcyT. K.prawo do przeliczenia kapitału początkowego przez zaliczenie do okresów składkowych okresów przeszkolenia wojskowego studentów:

- od dnia 22 lipca 1968 roku do dnia 16 sierpnia 1968 roku w wymiarze 28 dni,
- od dnia 26 czerwca 1970 roku do dnia 25 lipca 1970 roku w wymiarze 30 dni;

2
oddala odwołanie w pozostałej części.

Sygn. akt V U 631/17

UZASADNIENIE
Decyzją 31 marca 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówiłT. K.ponownego ustalenia wysokości kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku z uwzględnieniem okresu szkolenia wojskowego studentów od 1 października 1966 roku do 25 lipca 1970 roku. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że odbycie wojskowego szkolenia studentów nie jest tożsame z czynną służbą wojskową w Wojsku Polskim lub z okresami równorzędnym albo z okresami zastępczymi form tej służby, a przy tym okres wojskowego szkolenia studentów został wnioskodawcy zaliczony jako nieskładkowy, ponieważ w tym okresie był studentem. Nadto okres ten nie został udokumentowany przez wpis w książeczce wojskowej lub stosowne zaświadczenie wystawione przez Wojskową Komendę Uzupełnień.
Od powyższej decyzjiT. K.złożył 7 kwietnia 2017 roku odwołanie, wskazując, że w okres odbywania szkolenia wojskowego studentów należy traktować jako okres równorzędny do odbywania służby wojskowej wymieniony w art. 6 ust.1 pkt 4 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny w sprawie:
Decyzją z dnia 15 czerwca 2016 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.ustalił wartość kapitału początkowego wnioskodawcy na dzień 1 stycznia 1999 roku na kwotę 244 799,61 złotych.
Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, to jest od dnia 1 stycznia 1989 roku do dnia 31 grudnia 1998 roku. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 186,08 %.
Podstawę wymiaru kapitału początkowego w wysokości 2271,59 zł ustalono w wyniku pomnożenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącego 186,06 % przez kwotę bazową 1.220,89 zł.
Do ustalenia wartości kapitału początkowego organ rentowy przyjął:
- 333 miesięcy okresów składkowych (27 lata, 9 miesięcy, 21 dni) oraz 52 miesięcy okresów nieskładkowych ( 4 lata, 4 miesiące i 24 dni),
-współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do 31 grudnia 1998 roku wieku oraz okresu składkowego i nieskładkowego – 96,54 %;
- oraz średnie dalsze trwanie życia wyrażone w miesiącach dla osób w wieku 62 lat – wynoszące 209 miesięcy.
Okresy składkowe przeliczono ze współczynnikiem 1,3%, a okresy nieskładkowe ze współczynnikiem 0,7%.
(dowód: decyzja ZUS z dnia 15 czerwca 2016 roku k. 5-6 akt kapitałowych)
W dniu 9 marca 2017 rokuT. K.urodzony (...), wniósł o ponowne ustalenie wysokości emerytury z uwzględnieniem okresu służby wojskowej odbywanej w ramach szkolenia wojskowego studentów od 1 października 1966 roku do 25 lipca 1970 roku
(dowód: wniosek k. 7-8 akt emerytalnych)

T. K.od 1 października 1966 roku do 23 kwietnia 1970 roku był studentem w trybie stacjonarnym Akademii(...)weW.na kierunku(...). Były to studia inżynierskie, które odwołujący ukończył uzyskując tytuł inżyniera rolnictwa. Razem z wnioskodawcą studiowali i mieszkali w akademikuW. B.iB. J..

(dowód: zaświadczenia k.6, k.12 akt emerytalnych. zeznaniaW. B.protokół rozprawy z dnia 16 listopada 2017 roku 1:57- 8:09 i transkrypcja k.70-71, zeznaniaB. J.protokół rozprawy z dnia 14 grudnia 2017 roku 0:40- 13:42 i transkrypcja k.85-87)
T. K.w okresie nauki w Akademii(...)weW.uczestniczył w zajęciach ze szkolenia wojskowego, które był obowiązkowym przedmiotem nauki. Odbywały się one raz w tygodniu po 6 godzin dziennie w semestrach od II do VIII tj.: 1967 r. -22,5 dni, 1968 r. – 24 dni, 1969 r. – 22,5 dni oraz 1970 r. 11,25 dni. Semestr letni trwał od 1 października do 31 stycznia, a semestr zimowy od 15 lutego do 15 czerwca.
(dowód: Indeks k. 9, zeznaniaW. B.protokół rozprawy z dnia 16 listopada 2017 roku 1:57- 8:09 i transkrypcja k.70-71, zeznaniaB. J.protokół rozprawy z dnia 14 grudnia 2017 roku 0:40- 13:42 i transkrypcja k.85-87)
Od 22 lipca 1968 roku do 16 sierpnia 1968 roku ( 28 dni)T. K.wraz z innym studentami min.W. B.iB. J.odbywał przeszkolenie wojskowe studentów w Jednostce Wojskowej nr(...)wK., które zakończyło się przysięgą wojskową w dniu 18 sierpnia 1968 roku. W trakcie tego szkolenia studenci odbyli intensywne szkolenie wojskowe i pełnili służby wartownicze.
(dowód: książeczka wojskowa k. 9, zeznaniaW. B.protokół rozprawy z dnia 16 listopada 2017 roku 1:57- 8:09 i transkrypcja k.70-71, zeznaniaB. J.protokół rozprawy z dnia 14 grudnia 2017 roku 0:40- 13:42 i transkrypcja k.85-87)
Od 26 czerwca 1970 roku do 25 lipca 1970 roku ( 30 dni)T. K.odbywał przeszkolenie wojskowe studentów w Jednostce Wojskowej nr(...)wK.. Szkolenie to odbywało się w warunkach poligonowych. Zakończyło się egzaminem w dniach 20-24 lipca 1970 roku oraz w dniu 25 lipca 1970 roku mianowaniem do stopnia kaprala i otrzymaniem tytułu podchorążego rezerwy. Egzamin obejmował przedmioty z zakresu szkolenia politycznego, taktycznego i ogniowego oraz musztrę i regulaminy.
(dowód: książeczka wojskowa k. 9, zaświadczenie(...)T.M.. z dnia 13 czerwca 2012 roku 118,  świadectwo ukończenia wojskowego szkolenia studentów k.118, zeznaniaW. B.protokół rozprawy z dnia 16 listopada 2017 roku 1:57- 8:09 i transkrypcja k.70-71, zeznaniaB. J.protokół rozprawy z dnia 14 grudnia 2017 roku 0:40- 13:42 i transkrypcja k.85-87)

Sąd Okręgowy dokonał oceny dowodów i zważył, co następuje:
Odwołanie zasługuje na częściowe uwzględnienie.
Zaskarżoną decyzją organ rentowy odmówiłT. K.ponownego ustalenia wysokości kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku z uwzględnieniem okresu szkolenia wojskowego studentów od 1 października 1966 roku do 25 lipca 1970 roku jako okresu składkowego podnosząc, iż nie jest to okres wymieniony w art. 6 ust. 1 pkt.4 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Organ rentowy okres ten – jako przypadający w okresie nauki w szkole wyższej Akademii(...)weW.- zaliczył wnioskodawcy na podstawie art. 7 pkt 9 ustawy o emeryturach i rentach z FUS jako nieskładkowy.
Stosownie do treści art. 84 ust. 1 i 2 o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. Nr 44, poz. 220 ze zm.) wojskowe szkolenie studentów polega na odbywaniu w czasie studiów:
1) zajęć wojskowych prowadzonych w ramach studium wojskowego, które są obowiązkowymi przedmiotami nauki objętymi planami studiów i programami nauczania szkoły;
2) przeszkolenia wojskowego odbywanego w jednostkach wojskowych w czasie wolnym od zajęć w szkole lub po zakończeniu ostatniego roku nauki; przeszkolenie to może być połączone z odbywaniem obowiązkowej praktyki objętej programem nauczania szkoły.
Osoby odbywające wojskowe szkolenie studentów przenosi się do rezerwy po odbyciu szkolenia w ramach studium wojskowego i przeszkolenia w jednostce wojskowej oraz po złożeniu z wynikiem pomyślnym egzaminu końcowego z tego szkolenia. (art. 86 ust. 1 ww. ustawy).
Zgodnie z art. 47 ww. ustawy żołnierzami w czynnej służbie wojskowej są osoby, które:
1) odbywają:
a) zasadniczą służbę wojskową,
b) zajęcia szkoleniowe, przeszkolenie na obozie szkoleniowym lub inną służbę w ramach wojskowego szkolenia poborowych,
c) przeszkolenie wojskowe w jednostkach wojskowych, w ramach wojskowego szkolenia studentów,
d) ćwiczenia wojskowe,
e) okresową służbę wojskową;
2) pełnią służbę wojskową w razie wprowadzenia stanu bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa Państwa, ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny.
Natomiast art. 7 pkt.9 powołanej ustawy stanowi, że okresami nieskładkowymi są okresy nauki w szkole wyższej na jednym kierunku, pod warunkiem ukończenia tej nauki, w wymiarze określonym w programie studiów.
Z zeznań świadkówW. B.orazB. J., którzy studiowali razem z wnioskodawcą na Akademii(...)weW., wynika, że w okresie nauki na studiach wnioskodawca brał udział w zajęciach wojskowych, które były obowiązkowym przedmiotem nauki objętym planami studiów oraz w dwóch przeszkoleniach wojskowych w warunkach poligonowych w Jednostce Wojskowej. Pierwsze przeszkolenie wojskowe zakończone przysięgą wojskową było na początku studiów. A drugie, na zakończenie studiów, zakończyło się egzaminem na oficera, a następnie przeniesieniem do rezerwy.
Twierdzenia świadków pozostają w spójności z wpisami w książeczce wojskowej wnioskodawcy, z której wynika, że złożył on przysięgę wojskową 18 sierpnia 1968 roku, a 25 lipca 1970 roku został przeniesiony do rezerwy. Również zaświadczenie(...)T.M.. z dnia 13 czerwca 2012 roku ( k.118) potwierdza, że od 26 czerwca 1970 roku do 25 lipca 1970 roku wnioskodawca pełnił służbę wojskową.
Natomiast świadectwo ukończenia wojskowego szkolenia studentów ( k.118) jest dowodem na to, że wnioskodawca w dniach 20-24 lipca 1970 roku zdał egzaminu na oficera ( kaprala podchorążego) i został przeniesieniem do rezerwy z dniem 25 lipca 1970 roku. Z kolei ilość zajęć wojskowych potwierdzają wpisy w indeksie.
Z materiału dowodowego wynika zatem, że wnioskodawca podczas nauki w szkole wyższej odbywał zajęcia wojskowe oraz przeszkolenie wojskowe. Są to dwie różne formy wojskowego szkolenia studentów.
Ustawodawca wart. 47 pkt.1 c ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej Ludowejtylko osoby, które odbywają przeszkolenie wojskowe w jednostkach wojskowych, w ramach wojskowego szkolenia studentów zalicza do żołnierzy w czynnej służbie wojskowej. Tym samym przeszkolenie wojskowe studentów stanowi okres czynnej służby wojskowej. A stosownie do art. 6 ust. 1 pkt.4 ustawy o emeryturach i rentach z FUSokresy czynnej służby wojskowejw Wojsku Polskim lub okresy jej równorzędne albo okresy zastępczych form tej służby.okresami składkowymi.Oznacza to, że okresy przeszkolenia wojskowego studentów, które wnioskodawca odbywał w okresie od 22 lipca 1968 roku do 16 sierpnia 1968 roku oraz od 26 czerwca 1970 roku do dnia 25 lipca 1970 roku, są okresami składkowymi w rozumieniu art. 6 ust 1 pkt 4 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Brak natomiast było podstaw do zaliczenia wnioskodawcy do okresów składkowych zajęć wojskowych prowadzonych w ramach studium wojskowego. Sąd Okręgowy podziela w tym zakresie pogląd Sądu Najwyższego, zawarty w wyroku z dnia 12 maja 2011 r., wydanym w sprawie II BU 12/10 ( Legalis numer 376658), że wojskowe szkolenie studentów na podstawieustawy z 30 stycznia 1959 r. o powszechnym obowiązku wojskowymnie jest okresem składkowym w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS.
Ustawodawca odrębnie bowiem potraktował przeszkolenie wojskowe polegające na zajęciach wojskowych prowadzonych w ramach studium wojskowego jako obowiązkowy przedmiot nauki objęty planami studiów i programami nauczania szkoły niż przeszkolenie wojskowe, które odbywało się w jednostkach wojskowych. Zajęcia te zaliczane są do okresu ubezpieczenia jako okresy nieskładkowe w ramach okresu studiów, bowiem nie zostały one wymienione wart. 47 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej LudowejUstawa z 1959 r. tak jak to ma miejsce w przypadku przeszkolenia wojskowego, które odbywało się w jednostkach wojskowych. Nie pozwala to zatem przyjąć, że okres odbywania wojskowego szkolenia studentów w formie zajęć był okresem czynnej służby wojskowej. Zajęcia wojskowe odbywały się raz w tygodniu i stanowiły obowiązkowy przedmiot nauki objęty planem studiów i programem nauczania na studiach. Okres ten jest objęty treścią art. 7 pkt.9 ustawy o emeryturach i rentach z FUS i prawidłowo został zaliczony przez organ rentowy jako nieskładkowy.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Okręgowy na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał wnioskodawcyT. K.prawo do przeliczenia kapitału początkowego przez zaliczenie do okresów składkowych wyłącznie okresów przeszkolenia wojskowego studentów: od 22 lipca 1968 roku do 16 sierpnia 1968 roku w wymiarze 28 dni oraz od 26 czerwca 1970 roku do 25 lipca 1970 roku w wymiarze 30 dni, jako okresów czynnej służby wojskowej.
W pozostałym zakresie Sąd oddalił odwołanie od zaskarżonej decyzji jako nie mające uzasadnionych podstaw prawnych podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.,