Sąd Rejonowy w Suchej Beskidzkiej
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 749/17
Data wyroku: 2018-04-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Kazimierz Firlej
Słowa kluczowe: Skarga pauliańska
Podstawa prawna: art. 527 kodeksu cywilnego

Sygn. akt I C 749/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 kwietnia 2018 roku
Sąd Rejonowy w Suchej Beskidzkiej I Wydział Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSR Kazimierz Firlej

Protokolant:

starszy sekretarz sądowy Katarzyna Boczek

po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2018 roku w Suchej Beskidzkiej na rozprawie
sprawy z powództwaE. A.
przeciwkoJ. W.
o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną

1
uznaje za bezskuteczną w stosunku do powódkiE. A., umowę darowizny sporządzoną w dniu 14 maja 2014 roku, nr rep. A(...)(...), przez notariuszaB. P.w jego kancelarii wC., w części dotyczącej nieruchomości, dla której Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach prowadzi księgę wieczystą nr księgi(...), dla ochrony wierzytelności powódki wynikającejz wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach, VII Wydział Gospodarczy, z dnia22 września 2015 roku, sygn. VII GC 1931/14;

2
zasądza od pozwanejJ. W.na rzecz powódkiE. A.kwotę 93 zł (dziewięćdziesiąt trzy złote) z tytułu opłaty od pozwu.

Sygn. akt I C 749/17

UZASADNIENIE WYROKU

z dnia 10 kwietnia 2018 roku
W pozwie z 04.10.2017r. (k. 3) powódkaE. A.domagała się uznania za bezskuteczną wobec powódki, umowy darowizny nieruchomości, sporządzonej 14.05.2014r., Rep. A Nr(...)wC., przez notariuszaB. P., dla której Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach prowadziksięgę wieczystą nr (...), dokonanej przez dłużnikaA. W.na rzecz jego małżonki – pozwanejJ. W., z pokrzywdzeniem powódki, oraz zasądzenie od pozwanej kosztów procesu.
W uzasadnieniu pozwu powódka podała, że 04.04.2014r. Sąd Rejonowy w Gliwicach, pod sygn. VII GNc 678/14, wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, a następnie 22.09.2015r., wydał wyrok w tej sprawie pod sygn. VII GC 1931/14. W związkuz powyższym, powódce przysługuje wierzytelność, która wynika z powyższego nakazu zapłaty i wyroku, w kwocie 1.845 zł oraz odsetki liczone od dnia 03.02.2014r. do dnia zapłaty i zwrot kosztów procesu w wysokości 30 zł. Prowadzona od kwietnia 2016 roku egzekucja przez Komornika Sądowego wW.T. M., wobec dłużnikaA. W., nie doprowadziła do ustalenia jakiegokolwiek majątku dłużnika, pozwalającego na zaspokojenie wierzytelności powódki. Komornika prowadzący postępowanie egzekucyjne powiadomił wierzyciela, że egzekucja wobec dłużnikaA. W.jest całkowicie bezskuteczna, a czynności majątkowe, jakie dłużnik dokonywał, polegały na zbyciu oraz jednej darowiźnie, a na podstawie uzyskanych informacji z urzędu skarbowego wynikało, że nieruchomość, z której powódka mogłaby się zaspokoić,po uzyskaniu nakazu zapłaty, dłużnik 14.05.2014r. podarował swojej żonieJ. W.. DłużnikA. W., dokonując powyższej darowizny, wyzbył się jedynego składnika majątku, z którego komornik mógłby prowadzić egzekucję wierzytelności powoda, przezco stał się obecnie całkowicie niewypłacalny. Powódka podkreśliła, że czynności darme dłużnika stanowią podstawę egzekucji generalnej i istotę zaskarżenia w ramach skargi pauliańskiej i jako pierwsze stanowią przedmiot ubezskutecznienia. Poza tym już sam charakter bezpłatności powoduje, że nie muszą być spełnione żadne inne przesłanki, aby uwzględnić tą sytuację w ramach skargi pauliańskiej. Zgodnie zart. 528 kc, aby doszłodo uznania czynności za bezskuteczną, czynność musi być dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, a osoba trzecia uzyskać korzyść majątkową bezpłatnie. Nie można także przyjąć braku świadomości pozwanej o pokrzywdzeniu wierzyciela, jeśli pozwana brała czynny udział jako świadek w postępowaniu przed sądem, w sprawie toczącej się pomiędzy powódką, a dłużnikiem (darczyńcą).
PozwanaJ. W., w odpowiedzi na pozew z 17.11.2017r. (k. 33), wniosłao oddalenie powództwa w całości, umorzenie postępowania i obciążenie powódki kosztami procesu.
W uzasadnieniu, pozwana zarzuciła, że 25.04.2016r. zwróciła nieruchomośćA. W., na podstawie aktu notarialnego sporządzonego wC.przez notariuszaB. P.. Podniosła, że faktem jest, że brała czynny udział jako świadekw postępowaniu przed sądem w sprawie toczącej się między powódką i jej dłużnikiem, lecz wezwanie do sądu nastąpiło na wniosek powódki.
W piśmie przygotowawczym z 04.01.2018r. (k. 46), powódka podtrzymała swoje powództwo w całości, podkreślając, że pozwana przyjmując darowiznę od swojego męża, będącego dłużnikiem powódki, działała ze stuprocentową świadomością pokrzywdzenia wierzycielki, natomiast darowizna z 25.04.2016r., przez pozwaną dla dłużnika, miała na celu wyłącznie sprzedaż tej nieruchomości 29.04.2016r.
W piśmie przygotowawczym z 12.02.2018r. (k. 53), pozwana ponownie wniosłao oddalenie powództwa w całości twierdząc, że nigdy świadomie nie działałaz pokrzywdzeniem jakiegokolwiek wierzyciela, gdyż nigdy nie brała udziału w rozliczeniach pomiędzyA. W.i powódką. Wg niej, skoro umowa darowizny została przez nią cofnięta 25.04.2016r., to jej nie ma i w jej ocenie, nie można jej uznać za bezskuteczną.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z 04.04.2014r., sygn. VII GNc 678/14, Sąd Rejonowy w Gliwicach, nakazał pozwanemuA. W.zapłacić powódce kwotę 1.845 zł wraz z ustawowymi odsetkami od 03.02.2014r. do dnia zapłaty, wraz z kwotą 30 zł z tytułu kosztów procesu.
Dowód: ww. nakaz zapłaty – k. 6.
Wyrokiem z 22.09.2015r., sygn. VII GC 1931/14, sąd zasądził od pozwanegoA. W.na rzecz powódki kwotę 1.845 zł wraz z ustawowymi odsetkami od 03.02.2014r. i kwotę 30 zł z tytułu kosztów procesu. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 14.10.2015r.
Dowód: ww. wyrok – k. 7.
PowódkaE. A.wszczęła egzekucje przeciwko dłużnikowiA. W.celem wyegzekwowania należności z ww. wyroku z 22.09.2015r., którą prowadził Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym wW.–T. M..
Dowód: informacja o możliwości zlecenia komornikowi poszukiwania majątku dłużnika z 20.04.2016r. – k. 8, zajęcie wierzytelności z 20.04.2016r. – k. 9, zajęcie praw majątkowych dłużnika z 05.05.2016r. – k. 10-11, zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego z 30.06.2016r. – k. 12-14.
W piśmie z 21.12.2016r., Naczelnik Urzędu Skarbowego wS.poinformował ww. Komornika m.in. że umową darowizny z 14.05.2014r. (błędnie podano datę 14.05.2016r.)A. W.podarował pozwanejJ. W.nieruchomość, położoną wK., w rejonieulicy (...)–działkę nr (...)(KW nr(...)) oraz udział(...)((...)) części w nieruchomości, położonej wK.przyulicy (...)(KW nr(...)).
Dowód: ww. pismo – k. 16.
Egzekucja powódki przeciwko dłużnikowiA. W.okazała się całkowicie bezskuteczna.
Dowód: twierdzenia pozwu (k. 4), niezaprzeczone przez pozwaną.
Umową darowizny z 14.05.2014r., nr rep. A(...)
(...), sporządzoną przez notariuszaB. P.w jego kancelarii wC., dłużnikA. W.darował pozwanejJ. W.udział wynoszący(...), wdziałkach nr (...)o obszarze 117 mkw i nr(...)o obszarze 25 mkw, obie usytuowane przyulicy (...), objęteksięgą wieczystą nr (...)Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach.
Powyższą umową dłużnikA. W.darował również pozwanejJ. W.działkę nr (...)o obszarze 7217 mkw, usytuowaną w rejonieulicy (...), objętąksięgą wieczysta nr (...)Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach.
Dowód: umowa darowizny z 25.04.2016r. nr rep. A(...)(...)sporządzona przez notariuszaB. P.: par. 1.1 (k. 36) i pkt 2-1 (k. 37), odpisy zksięgi wieczystej (...)– k. 58.
Ww. umową z 25.04.2016r. nr rep. A(...)
(...)sporządzoną przez notariuszaB. P., pozwanaJ. W.darowała swemu mężowiA. W.: nieruchomość położoną wK.w rejonieulicy (...), zapisaną wksiędze wieczystej nr (...)Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach, stanowiącejdziałkę nr (...)o obszarze 7217 mkw i udział wynoszący(...)części,w nieruchomości położonej wK.przyulicy (...), zapisanej wksiędze wieczystej nr (...)Sądu Rejonowego Katowice-Wschód w Katowicach.
Dowód: ww. umowa – k. 39 (par. 3), odpisy zksięgi wieczystej (...)i(...)– k. 58.
NastępnieA. W., aktem notarialnym z 27.04.2016r., nr rep. A(...), zbył opisane wyżej nieruchomości na rzecz(...) Bank Spółki Akcyjnejz siedzibąwW..
Dowód: ww. akt notarialny z 27.04.2016r. – k. 46, odpisy zksięgi wieczystej (...)– k. 58.
Aktem notarialnym z 29.04.2016r., nr rep. A(...),(...) Bank Spółki Akcyjnejz siedzibą wW.sprzedał powyższe nieruchomości(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW..
Dowód: ww. akt notarialny z 29.04.2016r. – k. 70, odpisy zksięgi wieczystej (...)– k. 58.

Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie zart. 527 par. 1 kc, gdy wskutek czynności prawnej dłużnika, dokonanejz pokrzywdzeniem wierzycieli, osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdyz wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.
Zgodnie z par. 2 tego artykułu, czynność prawna dłużnika jest dokonanaz pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny, albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności.
Zgodnie z par. 3 tego artykułu, jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika, dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli, uzyskała korzyść majątkową osoba będąca w bliskim z nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.
Jak wyżej ustalono w stanie faktycznym sprawy, na podstawie wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z 22.09.2015r., sygn. VII GC 1931/14, dłużnikA. W.miał zapłacić powódceE. A.kwotę 1.845 zł z ustawowymi odsetkami od 03.02.2014r.i kwotę 30 zł z tytułu kosztów procesu, czego nie uczynił, a egzekucja przeciwko niemu okazała się bezskuteczna.
W tym stanie rzeczy dłużnikA. W.darując pozwanejJ. W., będącej jego żoną, nieruchomość objętąksięgą wieczystą nr (...), z pewnością działał z pokrzywdzeniem wierzycielki, tj. powódki, zaś pozwana, w wyniku tej darowizny, niewątpliwie uzyskała korzyść majątkową.
Na skutek powyższej darowizny, dłużnikA. W.stał się co najmniej niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności, a tym samym działał on z pokrzywdzeniem wierzycielki, tj. powódki.
Korzyść z przedmiotowej darowizny uzyskała pozwana, będąca żoną dłużnikaA. W., a więc zgodnie zpar. 3 art. 527 kc, osobą w bliskim stosunku z dłużnikiem, co skutkuje przyjęciem domniemania, że wiedziała ona iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycielki. Domniemania tego pozwana nie obaliła, a nadto przyznaław piśmie z 17.11.2017r. (k. 34), że brała czynny udział jako świadek w postępowaniu przed sądem w sprawie pomiędzy powódką i jej mężem, jako dłużnikiem powódki.
Zgodnie zart. 528 kc, jeżeli wskutek czynności prawnej, dokonanej przez dłużnikaz pokrzywdzeniem wierzycieli, osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie, wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną, chociażby osoba ta nie wiedziałai nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. Przedmiotowa umowa była darowizną, a więc pozwana uzyskała korzyść majątkową bezpłatnie.
Podnoszony przez pozwaną fakt, że umową z 25.04.2016r. nr rep. A(...)(...), pozwana z powrotem umową darowizny przeniosła na mężaA. W.nieruchomości objętąksięgą wieczystą nr (...), zdaniem Sądu nie ma dla sprawy znaczenia, tym bardziej, że dłużnikA. W., w wyniku kolejnych umów, wyzbył się tej nieruchomości.
W związku z powyższym, Sąd na podstawieart. 527 i nast. kc, orzekł jak w pkt. 1 sentencji wyroku.
O kosztach w pkt. 2 sentencji wyroku, Sąd orzekł na podstawieart. 98 kpc, obciążając pozwaną opłatą od pozwu, poniesioną przez powódkę (k. 2).