Sąd Apelacyjny w Krakowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I S 353/18
Data wyroku: 2018-12-10 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON

Sygn. akt I S 353/18

POSTANOWIENIE
Dnia 10 grudnia 2018 roku
Sąd Apelacyjny w Krakowie, I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: SSA Jan Kremer (spr.)
Sędziowie: SSA Anna Kowacz-Braun
SSA Barbara Baran
po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2018 roku w Krakowie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy ze skargiJ. J.na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie prowadzonej przed Sądem Okręgowym Krakowie pod sygn. akt II Cz 3171/17 i II Co 18/18
p o s t a n a w i a:
1. umorzyć postępowanie wywołane wnioskami skarżącego o zwolnienie od opłaty sądowej i o ustanowienie pełnomocnika z urzędu,
2. odrzucić skargę.
SSA Anna Kowacz-Braun SSA Jan Kremer SSA Barbara Baran
Sygn. akt I S 353/18

UZASADNIENIE
J. J.wniósł skargę o stwierdzenie przewlekłości postępowania prowadzonego przed Sądem Okręgowym Krakowie pod sygn. akt II Cz 3171/17 isygn.. II Co 18/18. Nadto wniósł o zasądzenie na jego rzecz kwoty 20 000 zł, jak też o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu.
Sąd Apelacyjny ustalił następujący stan faktyczny:
Sprawa zarejestrowana pod sygn. II Cz 3171/17, w której skarżący złożył skargę została już prawomocnie zakończona postanowieniem Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 6 lutego 2018 r., sygn. II Cz 3171/17, oddalającym zażalenie na postanowienie z dnia 29 sierpnia 2017 r. o odrzuceniu pozwu (k. 142 akt).
Sprawa z wnioskuJ. J.o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia z dnia 6 lutego 2018r. została zarejestrowana pod sygn. II Co 18/18 Sądu Okręgowego w Krakowie i postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2018r. Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił wnioski powoda orzeczenie o jest prawomocne.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 roku o skardze na naruszenieprawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki ( Dz. U. z 2004 r., Nr 179, poz. 1843), skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie.
Przez „tok postępowania w sprawie” w znaczeniu przyjętym w art. 2 ust. 1 i art. 5 ust. 1 ustawy, należy rozumieć „postępowanie co do istoty sprawy” („rozpoznanie sprawy co do istoty”; art. 12 ust. 3 i art. 16 ustawy), a nie postępowanie w przedmiocie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, czy o zwolnienie od kosztów sądowych jako incydentalne (uboczne) postępowanie, którego wynik nigdy nie stanowi rozpoznania istoty sprawy. Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość nie przewidują odrębnej skargi na przewlekłość postępowania incydentalnego. Oznacza to, że niedopuszczalna jest skarga na przewlekłość postępowania w przedmiocie wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu i zwolnienie od kosztów sądowych, jako incydentalnego w cywilnym postępowaniu rozpoznawczym co do istoty sprawy (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2017 roku, sygn. akt III SPP 2/17, Lex nr 2255326 i postanowienie SN z dnia 16 czerwca 2015 roku, sygn. akt III SPP 12/15, Lex nr 2051078 – co do niedopuszczalności skargi na postępowanie zażaleniowe, czy też postanowienie SN z dnia 24 września 2014 roku, sygn. akt III SPP 206/14, OSNP 2016/7/97 – co do niedopuszczalności skargi na postępowanie w przedmiocie wyłączenia sędziego).
Pogląd ten uzyskał dodatkowe wsparcie w treści znowelizowanego art. 2 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość (po zmianie dokonanej z dniem 6 stycznia 2017 r. ustawą z dnia 30 listopada 2016 r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw). Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy w aktualnym brzmieniu, strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych.
Jak podkreślił Sąd Najwyższy w powołanym postanowieniu w sprawie(...), przedmiotem postępowania wywołanego skargą na przewlekłość jest badanie podniesionego przez składającego skargę zarzutu, iż doszło do naruszenia przysługującego mu prawa do sądu przez przewlekłe prowadzenie postępowania zmierzającego do rozpoznania istoty sprawy.
Skarga nie przysługuje wyłącznie na przewlekłość postępowania incydentalnego (np. w przedmiocie wyłączenia komornika lub sędziego (tak ETPCz:S.iB.v. Francji, skarga nr(...)), udzielenia zabezpieczenia, ustanowienia pełnomocnika z urzędu, zwolnienia od kosztów sądowych).
Mając to na uwadze, Sąd Apelacyjny postanowił jak na wstępie, na podstawieart. 370 k.p.c.w zw. zart. 397 § 2 k.p.c.w zw. z art. 2 ust 1, art. 5 ust. 1 oraz art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki.
W tym stanie rzeczy zbędnym stało się rozpoznanie merytoryczne wniosku o zwolnienie skarżącego od ponoszenia kosztów związanych z opłatą od skargi, jak tez wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z tych przyczyn Sąd Apelacyjny, na podstawieart. 355 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c., umorzył postępowanie wywołane przedmiotowymi wnioskami.
SSA Anna Kowacz-Braun SSA Jan Kremer  SSA Barbara Baran