Sąd Okręgowy w Gliwicach
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 759/18
Data wyroku: 2018-11-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Krzysztof Ficek, Kazimierz Cieślikowski, Ewa Trzeja-Wagner
Słowa kluczowe: Swobodna ocena dowodów
Podstawa prawna: art. 437 kpk, art. 438 kpk

Sygnatura akt VI Ka 759/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia20 listopada 2018r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący SSO Ewa Trzeja-Wagner
Sędziowie SSO Kazimierz Cieślikowski (spr.)
SSO Krzysztof Ficek
Protokolant Monika Dąbek
po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2018 r.
przy udziale Donaty Janickiej Prokuratora Prokuratury RejonowejG.wG.

sprawy

1
A. K. (1) z domu P.ur. (...)wG.

córkiJ.iK.
oskarżonej zart. 284§2 kkw zw. zart. 294§1 kkw zw. zart. 12 kk

2
A. M. (1) z domu S.ur. (...)wK.

córkiZ.iG.
oskarżonej zart. 18§3 kkw zw. zart. 284§2 kkw zw. zart. 294§1 kkw zw. zart. 12 kk
na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego
od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia 12 kwietnia 2018 r. sygnatura akt IX K 3263/10
na mocyart. 437 kpkiart. 438 kpk
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania.
Sygn. akt VI Ka 759/18

UZASADNIENIE
A. K. (2)prokurator postawił zarzut popełnienia przestępstwa kwalifikowanego zart. 284 § 2 kkw zw zart. 294 § 1 kkw zw zart. 12 kk. Wobec oskarżonej prokurator postawił zarzut popełnienia przestępstwa zart. 18 § 3 kkw zw zart. 284 § 2 kkw zw zart. 12 kk. Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2018 roku w sprawie o sygn. akt IX K 3263/10 Sąd Rejonowy w Gliwicach uniewinnił obydwie oskarżone od popełnienia zarzucanych im czynów. Sąd kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa.
Od powyższego wyroku Sądu Rejonowego apelację na niekorzyść oskarżonych wywiódł oskarżyciel publiczny.
Prokurator postawił rozstrzygnięciu zarzuty obrazy przepisów prawa procesowego a toart. 167 kpkiart. 366 § 1 kpk,art. 201 kpkw zw zart. 193 § 1 kpk,art. 410 kpkiart. 7 kpka takżeart. 424 § 1 pkt 2 kpkoraz błędy w ustaleniach faktycznych.
Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje :
Zaskarżony wyrok nie został uznany przez Sąd Okręgowy za trafny.
Z poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń faktycznych wynika, że oskarżonaA. K. (2)(wcześniejP.) nie przywłaszczyła sobie żadnego mienia spółki, w której była zatrudniona a pieniądze spółki, którymi dysponowała zwróciła do kasy a w pewnej części wydała na opłacenie osób wykonujących różne prace (np. prace renowacyjne mebli) w prywatnym mieszkaniu prezesa spółki, w której była zatrudniona. Sąd w znacznej mierze dał wiarę wyjaśnieniom oskarżonej a odmówił waloru wiarygodności zeznaniomE. D.(poprzednioW.). Skoro zaś oskarżonaA. K. (2)niczego nie przywłaszczyła to iA. M. (2)w tymże przywłaszczeniu jej pomocy nie udzieliła.
Sąd Okręgowy jednak nie podziela oceny dowodów zaprezentowanej przez Sąd I instancji, w szczególności zaś dowodu z wyjaśnień oskarżonejA. K. (2). Oskarżona bowiem utrzymywała, że wykonując polecenia pani prezes pokrzywdzonej spółki wyasygnowała znaczne kwoty by zapłacić wykonawcom prac wykonywanych w mieszkaniu nabytym przezE. D.. W pewnym zakresie wyjaśnienia oskarżonej wspierały tu zeznania tych osób. Innymi słowy, w ocenie Sądu I instancjiE. D.albo mimo świadomości, że oskarżona te kwoty wyasygnowała, świadomie obciążyła oskarżoną, albo też, nie zdając sobie sprawy jak duże kwoty zostały przez oskarżoną na ten cel wykorzystane, odmówiła ich uwzględnienia jako rozliczonych, choć przecież dowody wykonania przez wskazane przez oskarżoną osoby znajdują się w mieszkaniu o które chodzi.
Sąd Okręgowy musi wskazać, iż oskarżona wydatkować miała duże kwoty przez niemal cały 2003 rok. Te kwoty, które według oskarżonej trafiły do rąkM. B.i innych kontrahentów były znaczne, wielokrotnie przekraczające miesięczne wynagrodzenie oskarżonej w owym czasie. Wydaje się oczywiste, że oskarżona znajdowała się w dość niekomfortowej sytuacji. Miała obowiązek dbania o kasę spółki i dokumentację z tym związaną, czyli raporty kasowe i dokumentację źródłową a z drugiej strony dbając o osobiste interesy prezesa spółki, chciała wywiązać się z powierzonych jej obowiązków. W takiej sytuacji, skoro pieniądze na cele niezwiązane bezpośrednio z funkcjonowaniem spółki pochodziły wprost z majątku spółki (z kasy spółki i z rachunku bankowegoA. K. (2)na który trafiły pieniądze przelane z rachunku spółki przezA. M. (2)) to oczywistym jest, żeA. K. (2)winna dążyć do odpowiedniego rozliczenia niedoboru. Jeśli wydatkowanie pieniędzy było uzgodnione zE. W.to uzyskanie odpowiedniego potwierdzenia ze strony prezesa spółki musiało być sprawą dużej wagi. Oskarżona nie mogła przecież nie zdawać sobie sprawy, że na pieniądze pobrane przez nią i wydatkowane bez dokumentacji (faktur czy rachunków) nie ma żadnego dokumentu finansowego. Innymi słowy oskarżona ma świadomość, że w kasie spółki brak jest kilkudziesięciu tysięcy a może stukilkudziesięciu tysięcy złotych i trzeba jak najszybciej uzyskać od prezesa spółki akceptację na przejecie tego zobowiązania przezE. W.. Każdy, kto dysponuje cudzymi pieniędzmi i wydatkuje je, regulując zobowiązania tej osoby stara się jak najszybciej z tą osobą rozliczyć. Tymczasem, jeśli wierzyć oskarżonej, ona do tego albo nie dążyła (nie przedstawiała problemuE. W.przez cały niemal 2003 rok i przez kilka pierwszych miesięcy 2004 roku), albo też, mimo odmowy zatwierdzenia wydatków przezE. W.nadal pieniądze z kasy spółki wydatkowała. Problem ujrzał światło dzienne dopiero w drugiej połowie 2004 roku, gdy zaniepokojona zupełnie innymi problemami na tle finansowymE. W.zleciła działania kontrolne. To właśnie wtedy zwrócono się do oskarżonej o rozliczenie się z pieniędzy, których w kasie spółki brak i brak dokumentacji ich rozchodowania. Trzeba tu podkreślić, żeE. W.tak w 2003 roku ja i w 2004 roku bywała w siedzibie filii spółki wG.zapewne na tyle często, że dla oskarżonej przeprowadzenie z nią rozmowy na temat pieniędzy wydanych z kasy spółki na cele nie związane z działalnością spółki ale związane osobistymi potrzebamiE. W.nie powinno stanowić żadnego problemu. Trudno w tej sytuacji uznać, że niedopełnienie przez oskarżoną obowiązków sprowadzało się tylko do braku uzyskania potwierdzeń przyjęcia kwot od osób wykonujących rożne prace w mieszkaniu nabytym przezE. W.. Przez wiele miesięcy oskarżona prowadziła dokumentację w taki sposób, jakby do wydatków nie doszło. Dopiero w drugiej połowie 2004 roku, gdy dokumentacja(...)filii była już w rękach rewidentów zC.oskarżona tworzyła nową dokumentację, uwzględniającą zaliczki pobrane przezE. W.a w istocie przez oskarżoną na polecenie lub poza poleceniemE. W.. Oskarżona wyjaśniała, żeE. W.nie interesowała się tym, skąd oskarżona wzięła pieniądze na uregulowanie jej zobowiązań. Logicznie rzecz biorąc to właśnie oskarżona winna zainteresować tym problememE. W.i to każdorazowo po tym, gdy po wydatkowaniu środkówE. W.była w filii wG..
Nie jest także jasna rolaA. M. (2). To do jej rąk winny trafiać dokumenty kasowe wytworzone w filii wG.. Ona tez powinna zauważyć, że saldo nie zgadza się. Winna to mieć na uwadze tym bardziej, że to ona przelała na prywatne kontoA. K. (2)kilkaset tysięcy złotych z rachunku spółki, w której była zatrudniona. Jeśli wykonanie tych przelewów ze stronyA. M. (2)na prywatne kontaA. K. (2)podyktowane było dbałością o prawidłowe funkcjonowanie spółki, to z dużą skrupulatnością winna podejść ona do rozliczenia się z firmowych pieniędzy przezA. K. (2), powierzonych jej przecież przezA. M. (2). TymczasemA. M. (2)uchybień w dokumentacji nie dostrzega, nie domaga się odA. K. (2)wyjaśnień, nie zawiadamia o powyższym władz spółki.
Jeśli chodzi o wypłacenie kwoty 124 000 zł z(...)oddziału spółki (cztery wypłaty gotówkowe z rachunku spółki w styczniu 2004 r) to wobec braku kluczowych dokumentów sprawę trudno będzie wyjaśnić. Wiadomo wprawdzie, że oskarżona była jedną z trzech osób, które podpisały czek, ale nie wiadomo komu te pieniądze zgodnie z czekiem wypłacono. Z informacji banku wynika, że tego dokumentu (czeku, na którym widnieje, komu pieniądze wypłacić) już nie ma ze względu na upływ czasu.
Niemniej Sąd I instancji w postępowaniu ponownym powinien przesłuchać oskarżonąA. K. (2)na okoliczności związane z wydatkowaniem pieniędzy spółki i braku dokumentacji, przesłuchaćE. D.i w zależności od potrzeb takżeM. B.i pozostałe osoby, o których mowa w opinii na kartach 1871-1873). Rozważy Sąd czy błędne przeniesienie stanu salda kasy (z końca sierpnia 2003 r. na początek września 2003 r.) jest tylko błędem rachunkowym, czy też zamierzanym działaniem oskarżonej, mającym ukryć niedobór rzeczywisty. Musi też Sąd mieć na uwadze to jakie środki kontrahentom przekazała osobiścieE. W.. Dokładne przesłuchanieE. D.wydaje się tu niezbędne, ze względu na daleko posunięte rozbieżności między jej zeznaniami a wyjaśnieniami oskarżonejA. K. (2). ToE. D.powinna wyjaśnić, jakie rzeczywiście prace zostały wykonane, jakie opłaciła bezpośrednio kontrahentom i dlaczego nie uznała pozostałych wydatków, o których mówiłaA. K. (2).
Rozważy też ponownie kwestię odpowiedzialnościA. M. (2), mając na uwadze wyżej wskazane uwagi sądu odwoławczego.
W postępowaniu ponownym Sąd I instancji nie jest oczywiście związany ani prezentowaną w postępowaniu pierwotnym ani też w postępowaniu ponownym oceną dowodów, czy też poczynionymi wcześniej ustaleniami faktycznymi. Uwzględni jednak wyżej wskazane uwagi Sądu Okręgowego w Gliwicach.