Sąd Rejonowy w Jędrzejowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 489/18
Data wyroku: 2018-10-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Adam Struski

Sygn. akt: I C 489/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 października 2018 r.
Sąd Rejonowy w Jędrzejowie I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSR Adam Struski

Protokolant:

starszy sekretarz sądowy Anna Lato

po rozpoznaniu w dniu 24 października 2018 r. w Jędrzejowie na rozprawie
sprawy z powództwa GminaJ.
przeciwkoH. W.,A. B.,E. W.
o opróżnienie lokalu mieszkalnego położonego przyul. (...)wJ.
oddala powództwo.
Sygn. akt I C 489/18

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 30 lipca 2018 roku GminaJ.żądała nakazania pozwanymH. W.,E. W.iA. B.opuszczenia i opróżnienialokalu mieszkalnego numer (...)położonego wJ.przyul. (...)składającego się z trzech pokoi i kuchni o łącznej powierzchni 45,60 m2, ustalenia braku uprawnienia do lokalu socjalnego i zasądzenia kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazano, że na podstawie umowy najmu z dnia(...)M.iZ. B.wraz z córkamiB. B.,H. B.iD. B.zajmowali lokal przyul. (...)wJ.. Pismem z dnia 5 sierpnia 2016 rokuZ. B.przebywająca w Domu Pomocy Społecznej weW., zwróciła się do GminyJ.o zmianę głównego najemcy. Po podjęciu działań Gmina ustaliła, że w mieszkaniu przebywa jedynieH. W.. Jego żonaD. B. z domu B.zmarła w dniu 13 października 2014 roku.Z. B.zmarła 4 marca 2017 roku.H. W.nie należy do osób objętych przepisem zart. 691 § 1 k.c.Wobec powyższego Gmina zażądała wydania lokalu proponując pozwanym lokal zamienny.H. W.odmówił zamiany lokali mieszkalnych. (k.1-5)
PozwanyH. W.wniósł o oddalenie powództwa. (k.47)
PozwanaE. W.działająca również jako przedstawicielka ustawowa małoletniegoA. B.wniosła o oddalenie powództwa. (k.54)

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 18 lipca 1972 roku Prezydium Miejskiej Rady Narodowej wJ.decyzją nakazałM.iZ. B.opróżnienie lokalu położonego przyul. (...)wJ.i przydzielił im lokal zastępczy wJ.przyul. (...). W dniu 28 lipca 1972 roku Zakład Gospodarstwa Mieszkaniowego zawarł zM. B.iZ. B.umowę o najem lokalu mieszkalnego przydzielonego uprzednio jako lokal zastępczy przyul. (...). W wynajętym mieszkaniu wraz zM. B.iZ. B.mieszkały ich córkiB. B.,H. B.orazurodzona (...)D. B..
Ustalono na podstawie: odpisu decyzji z dnia 18 lipca 1972 roku k.8, umowy najmu z dnia 28 lipca 1972 roku k.9-10, zeznańH. W.k.54
W dniu 20 stycznia 1978 roku zmarłM. B.. W lokalu przyul. (...)pozostały m.in.Z. B.iD. B.. W dniu 24 września 1983 rokuD. B.zawarła związek małżeński zH. W.. Pozwany na terenie miastaJ.nie posiadał żadnego lokalu mieszkalnego, zamieszkał wraz z żoną w lokalu przyul. (...). W lokalu tym po urodzeniu zamieszkała również córkaH.iD. E.(...). W dniu 13 października 2014 roku zmarłaD. B. z domu B.. W dniu 4 marca 2017 roku zmarłaZ. B.. W lokalu przyul. (...)nadal zamieszkujeH. W..
Ustalono na podstawie: zeznańH. W.k.54, zeznańE. W.k.54v, zaświadczenie o zameldowaniu k.53
PozwanaE. W.wraz z synemA. B.przebywa wJ.zarówno w lokalu przyul. (...)jak i w lokalu przy ul. 11 listopada 5/4.
Ustalono na podstawie: informacjiKPwJ.k.21, zeznańH. W.k.54, zeznańE. W.k.54v
H. W.jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba poszukująca pracy,E. W.jest zarejestrowana jako osoba bezrobotna.H. W.korzysta z pomocy finansowej Ośrodka Pomocy(...)wJ.. Pozwani nie pobierają świadczeń z ZUS.
Ustalono na podstawie: informacji PUP wJ.k. 30, informacja(...)wJ.i karty świadczeń rodziny k.31-41, informacji ZUS k.42-43

Sąd dokonał następującej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i zważył co następuje:
W przedmiotowej sprawie nie było kwestionowane, iż GminaJ.jest podmiotem wynajmującymlokal mieszkalny numer (...)położony wJ.ul. (...).
Pozwani wnosząc o oddalenie powództwa wskazywali, że przysługuje im prawo do zamieszkiwania we wskazanym wyżej lokalu.
Bezspornym w niniejszym procesie było, że w oparciu o umowę z dnia 28 lipca 1972 rokuM. B.iZ. B.byli najemcami lokalu mieszkalnego położonego wJ.przyul. (...). Wraz z nimi na stałe w lokalu zamieszkiwała m.in.D. B.. W dniu 20 stycznia 1978 roku zmarłM. B.. Jak stanowiłart.691 k.c.w wersji obowiązującej na tą datę, w razie śmierci najemcy mieszkania osoby bliskie najemcy, które stale z nim mieszkały aż do chwili jego śmierci, wstępują w stosunek najmu. Do osób bliskich najemcy, zgodnie z obowiązującymi przepisamiart. 8 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. prawo lokalowe, należeli jego wstępni, zstępni, rodzeństwo, dzieci rodzeństwa, powinowaci w tej samej linii lub stopniu, osoby przysposobione oraz ich małżonkowie i zstępni, osoby przysposabiające, osoby małoletnie przyjęte na podstawie orzeczenia sądu opiekuńczego na wychowanie, a także osoby pozostające faktycznie we wspólnym pożyciu. W razie śmierci jednego z małżonków, będących najemcami lokalu mieszkalnego, w stosunek najmu zgodnie z wyżej wskazywanymi przepisami wstępowały zatem osoby bliskie - a więc i dzieci małżonków - które stale z nimi mieszkały aż do chwili śmierci. (por. uchwała Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 19 grudnia 1978 r. III CZP 87/78) Zatem w dacie 20 stycznia 1978 rokuD. B., stale zamieszkała w lokalu mieszkalnym położonym wJ.przyul. (...)wstąpiła w stosunek jego najmu. Wstąpienie w stosunek najmu nie prowadzi do wygaśnięcia istniejącego stosunku ale jedynie do przekształcenia podmiotowego po stronie najemcy. Umowa najmu o ustalonej pierwotnie treści jest nadal podstawą wiążącą strony stosunku prawnego.
W dniu 24 września 1983 rokuD. B.zawarła związek małżeński zH. W.. Pozwany na terenie miastaJ.nie posiadał żadnego lokalu mieszkalnego, zamieszkał wraz z żoną w lokalu przyul. (...), o czym świadczy zaświadczenie o zameldowaniu (k.53). Jak stanowiłart. 9 ust 3obowiązującej na tą datęustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. prawo lokalowemałżonkowie wspólnie zajmujący lokal mieszkalny są z mocy prawa najemcami tego lokalu, chociażby umowa najmu została zawarta tylko przez jednego z nich lub przydział lokalu pozostającego w dyspozycji terenowego organu administracji państwowej nastąpił na rzecz jednego z małżonków. Jak wynika z treści tego przepisu w momencie zawarcia związku małżeńskiego drugi małżonek z mocy prawa wstępował w stosunek najmu, dochodziło do przekształcenia podmiotowego po stronie najemcy. Jak wyżej wskazanoD. B.w momencie zawierania związku małżeńskiego zH. W.była najemcą lokalu przyul. (...). Wobec powyższegoH. W.z mocy prawa wstąpił w stosunek najmu przedmiotowego lokalu. Jak wskazano powyżej dla zastosowania przepisuart. 9 ust 3 prawa lokalowegonie ma znaczenia fakt, żeD. B.nie zawierała umowy najmu ale wstąpiła w ten stosunek w oparciu oart. 691 k.c.Jak wyjaśniono powyżej wstąpienie w stosunek najmu nie prowadziło do wygaśnięcia umowy, nie było nawiązaniem jej z mocy prawa, skutkowało jedynie podstawieniem podmiotowym. Przepisart. 9 ust 3nie wyłączał zatem z zakresu zastosowania takich osób.
Pomimo uchylenia przepisówprawa lokalowegonależało przyjąć niekwestionowany w orzecznictwie pogląd, że jeżeli stan faktyczny powodujący powstanie, zmianę lub ustanie stosunku prawnego nastąpił pod rządem dawnej ustawy, do oceny skutków prawnych stosuje się ustawę dawną, także po wejściu w życie nowej ustawy. (por. wyrok Sądu Najwyższego - Izba Cywilna z dnia 18 lutego 1997 r. I CKU 87/96)
Skoro tak, to pozwanyH. W.legitymuje się skutecznie tytułem najmu przedmiotowego lokalu.
Przedłożone oświadczenia strony powodowej nie mogą być traktowane jako wypowiedzenia umowy najmu. Zgodnie z treściąart. 11 ust 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnegowypowiedzenie powinno być pod rygorem nieważności dokonane na piśmie oraz określać przyczynę wypowiedzenia. Musi być zatem jasne, że oświadczenie dotyczy wypowiedzenia. Ponadto gdy przyczyną wypowiedzenia jest pozostawanie w zwłoce z zapłatą czynszu, wypowiedzenie musi być poprzedzone uprzedzeniem lokatora na piśmie o zamiarze wypowiedzenia stosunku prawnego i wyznaczenia dodatkowego, miesięcznego terminu do zapłaty. Powód nie wykazał aby dochował tych warunków.
E. W.jest córkąH. W.aA. B.jego wnukiem. Swoje uprawnienia do zamieszkiwania w lokalu czerpią zatem z prawa przysługującegoH. W.. Zamieszkiwanie z najemcą krewnych lub powinowatych, względem których najemca nie ma obowiązku alimentacyjnego, jest stosunkiem zbliżonym do użyczenia. (por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego - Izba Cywilna - zasada prawna z dnia 6 kwietnia 1970 r. III CZP 61/69)
Z tego powodu należało oddalić powództwo w całości.
Na marginesie jedynie należy zauważyć, że żądając wydania nieruchomości strona powodowa powinna w pozwie powołać się na okoliczności uzasadniające jej legitymację czynną a w przypadku kwestionowania tych okoliczności winna je wykazać. Tymczasem strona powodowa w treści pozwu wskazywała jedynie na fakt przysługujących jej uprawnień wynajmującego. Jednocześnie GminaJ.zaprzeczała aby pozwani byli stronami stosunku najmu, wskazując że zajmują lokal bez posiadania tytułu prawnego. Wynajmujący nie ma tymczasem legitymacji czynnej do żądania wydania mu przedmiotu najmu od osoby trzeciej, nie będącej najemcą, ani osobą której najemca oddał przedmiot w podnajem lub do bezpłatnego używania. Strona powodowa nie wskazała w pozwie na okoliczności uzasadniające jej legitymację czynną w niniejszym procesie.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 § 1 k.p.c.
Odpis wyroku/postanowienie wraz z uzasadnieniem doręczyć:
................................................................ - wraz z pouczeniem o sposobie i terminie apelacji
................................................................ - wraz z pouczeniem o sposobie i terminie apelacji
................................................................ - wraz z pouczeniem o sposobie i terminie apelacji
................................................................
SSR Adam Struski