Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 174/18
Data wyroku: 2018-03-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mariusz Kubiczek

Sygn. aktI C 174/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 marca 2018 r.
Sąd Rejonowy w Tomaszowie Mazowieckim w Wydziale I Cywilnym, w składzie:
Przewodniczący SSR Mariusz Kubiczek
Protokolant st. sekr. sądowy Karolina Bieniek
po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2018 roku w Tomaszowie Maz.
przy udziale -----------------------------------------
na rozprawie
sprawy z powództwa-J. O.
przeciwko-(...) S.A.z siedzibą wW.
o zapłatę

orzeka;

1/zasądza od pozwanego(...) S.A.z siedzibą wW.na rzecz powodaJ. O.kwotę30.000,00 zł/trzydzieści tysięcy złotych/ z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 28 października 2017 roku do dnia zapłaty oraz kwotę 3.670,20 złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu,
2/oddala powództwo w pozostałej części.

UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 19 stycznia 2018r. powódJ. O., zastąpiony przez radcę prawnego, domagał się zasądzenia od(...) SA. z siedzibą wW.kwoty 50.000,00 złotych tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 28 października 2017 roku do dnia zapłaty oraz zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego. Powód wywodził podstawę do dochodzenia roszczenia z przepisówart. 448 k.c.w związku zart. 24 § 1 k.c./k- 3 do k- 6/.
Pozwany –(...) SA. z siedzibą wW., zastąpiony przez radcę prawnego, nie uznał powództwa i wniosło o jego oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów procesu /k- 32 do k- 33 odpowiedź na pozew/. Pozwany w procesie likwidacji szkody wypłacił na rzecz powoda zadośćuczynienie w wysokości 10.000.00,00 złotych.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny :
W dniu 2 maja 2000 roku, w miejscowościM., gminaP.,D. S. (1)kierując samochodem osobowym markiF. (...)onumerze rej. (...), nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że nie dostosował prędkości jazdy do warunków drogowych, utracił panowanie nad pojazdem i uderzył w przydrożne drzewo w wyniku czego śmierć na miejscu zdarzenia poniosła pasażerka samochoduA. O. (1).
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Opocznie z dnia 10 października 2000 roku, w sprawie sygn. akt II K 278/00 sprawca wypadku został prawomocnie skazany za przestępstwo określone wart. 177 § 2 k.k.
Pojazd sprawcy wypadku posiadał obowiązkowe ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w(...) S.A.
/dowód; okoliczność bezsporna, ponadto kopia wyroku k-10 do k-11, k-32 odwrót /.
A. O. (2)mieszkała wmiejscowości M., powiat(...). PowódJ. O.(urodzony w (...)roku) był jej synem. Mieszka w odległości 6-7 kilometrów od miejscowości, w której zamieszkiwała jego matka. Powód był najstarszy z rodzeństwa, posiada jeszcze brata i siostrę /bliźniaki/. Po śmierci ojca w 1988 roku powód przejął jego wszelkie obowiązki. Rodzinę założył w sierpniu 1996 roku i wtedy wyprowadził się z domu rodzinnego.
ZmarłaA. O. (2)i jej synJ. O.mieli ze sobą bardzo dobry kontakt emocjonalny i uczuciowy. Stanowili spójną, bliską sobie rodzinę. Wspólnie spędzali ze sobą czas, święta, uroczystości rodzinne, niedzielne obiady. Opiekowała się jego dzieckiemP., który urodził się jako wcześniak i wymagał rehabilitacji. Wspierała syna i jego rodzinę finansowo. W dni robocze powód przebywał u matki, na placu u niej miał swój warsztat stolarski. Spożywał u niej posiłki.
Po śmierci matki powód zajął się organizacją pogrzebu. Stał się nerwowy i zamknięty w sobie. Na grobie matki bywa w każdą niedzielę.
/dowód: zeznania świadkaT. O.k- 38 odwrót (00;06;30 do 00;16;46),D. S. (2)k-39 do k-39 odwrót (00;17;20 do 00;30;03), przesłuchanie powodaJ. O.k-39 odwrót (00;31;00 do 00;28;00)/.
Powód wystąpił z żądaniem zapłaty zadośćuczynienia pismem z dnia 26 września 2017 roku, żądając zadośćuczynienia w wysokości 100.000,00 złotych. Decyzją z dnia 28 września 2017 roku pozwany przyznałJ. O.zadośćuczynienie w wysokości 10.000,00 złotych.
/ dowód; okoliczność bezsporna- k-4, k-32 odwrót, ponadto pisma k-12, do k-19, decyzja o przyznaniu świadczenia k-16/.
Sąd zważył, co następuje :
Powództwo zasługuje na jego uwzględnienie.
Stan faktyczny jest w zasadzie niesporny. Ustalenia faktyczne poczynione zostały przez Sąd w oparciu o okoliczności faktyczne przytoczone w pozwie, a nie zakwestionowane przez stronę pozwaną. Pozwany nie kwestionował okoliczności zdarzenia z dnia 2 maja 2000 roku, osoby sprawcy, który posiadał ważne ubezpieczenie w zakładzie ubezpieczeń strony pozwanej. Przedmiotem zastrzeżeń strony pozwanej było obecne żądanie w kontekście dokonanej wypłaty, czyli kompensacja szkody już nastąpiła.
Więź rodzinna, emocjonalna łącząca powoda z jego zmarłą tragicznie matką była przedmiotem dowodzenia za pośrednictwem zeznań świadków, przesłuchania powoda. Z zeznań świadków wynika, że więź tą można oceniać na płaszczyźnie aktywnej emocjonalnie realizacji. Przeprowadzone postępowanie dowodowe potwierdziło istnienie silnej więzi emocjonalnej syna z matką /również na datę przedmiotowego zdarzenia/.
Zeznania świadków oraz dowód z przesłuchania powoda stanowią spójną i logiczną całość, nie są pozbawione spontaniczności wypowiedzi. Z tych też względów Sąd nie znalazł podstaw do odmówienia dania im wiary.
Strona powodowa wskazała za podstawę zgłoszonego roszczenia przepisart. 448 k.c.w związku zart. 24 § 1 k.c.
W granicach odpowiedzialności sprawcy wypadku, w następstwie którego nastąpił zgonA. O. (2), odpowiada pozwany– (...) S.A.z siedzibą wW.. Odpowiedzialność pozwanego znajduje oparcie w przepisachart. 436 § 2 k.c.w związku zart. 435 § 1 k.c.i w umowie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody związane z ruchem tych pojazdów, łączącej pozwanego z ubezpieczonym właścicielem samochodu osobowegoF. (...)nr rej. (...)- w oparciu o przepisyustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych/Dz. U. nr 124, poz. 152 ze zmianami/.
Zgodnie zaś zart. 822 k.c.przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na której rzecz zostaje zawarta umowa ubezpieczenia.
Odpowiedzi na pytanie – czy najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje na podstawieart. 448w związku zart. 24 § 1 k.c.zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę w sytuacji, gdy śmierć poszkodowanego nastąpiła na skutek deliktu, który miał miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 roku- odpowiedział Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 13 lipca 2011 roku , III CZP 32/11 / opublikowanej OSN 2012 rok, zeszyt nr 1, poz. 10/ udzielając odpowiedzi twierdzącej.
W uzasadnieniu powołanej uchwały Sąd Najwyższy wskazał, że krzywdą wyrządzoną zmarłemu jest utrata życia, dla osób mu bliskich zaś jest to naruszenie dobra osobistego poprzez zerwanie więzi emocjonalnej, szczególnie bliskiej w relacjach rodzinnych. Również więc osoba dochodząca ochrony na podstawieart. 448 k.c.może być poszkodowana bezpośrednio i dochodzić naprawienia własnej krzywdy, doznanej poprzez naruszenie jej własnego dobra osobistego.
Osoba dochodząca roszczenia na podstawieart. 448 k.c.powinna wykazać istnienie tego rodzaju więzi /osoby związanej emocjonalnie ze zmarłym w ramach więzi rodzinnej, której zerwanie powoduje ból, cierpienie i rodzi poczucie krzywdy/, stanowiącej jej dobro osobiste podlegające ochronie.
Rozstrzygnięcie kontrowersji związanych ze stosowaniem w okresie przejściowym / tj. do czasu nowelizacji przepisuart. 446poprzez dodanie§ 4 k.c./ wiązało się z próbą zdefiniowania dobra osobistego, podlegającego ochronie i naruszonego przez sprawcę śmierci osoby bliskiej. W najnowszej judykaturze odstąpiono od ujmowania krzywdy jako cierpienia z powodu utraty osoby bliskiej na rzecz koncepcji odrębnego dobra osobistego, w postaci szczególnej emocjonalnej więzi rodzinnej pomiędzy osobami najbliższymi, podlegającego ochronie na podstawieart. 23 i 24 k.c.orazart. 448 k.c.Obecnie jednolicie ukształtowane i utrwalone w judykaturze Sądu Najwyższego jest stanowisko, wedle którego spowodowanie śmierci osoby bliskiej może stanowić naruszenie dobra osobistego członków rodziny zmarłego w postaci szczególnej więzi rodzinnej i przyznanie im zadośćuczynienia na podstawieart. 448 k.c., jeżeli śmierć nastąpiła na skutek deliktu, który miał miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 roku /poruszają; uchwały z dnia 22 października 2010 roku,(...)76)10, OSNC-ZD 2011, zeszyt B, poz. 42, z dnia 13 lipca 2011 roku, III CZP 32)11, OSNC 2012, zeszyt 1, poz. 10, wyroki z dnia 14 stycznia 2010r, IV CSK 307)09, OSNC-ZD 2010, zeszyt C, poz. 91, z dnia 25 maja 2011r, II CSK 537)10 – niepubl., z dnia 10 listopada 2010 r, II CSK 248)10, OSNC – ZD 2011, zeszyt B, poz. 44, z dnia 11 maja 2011 r, I CSK 621)10- niepubl., z dnia 15 marca 2012 r, I CSK 314)11- niepubl./.
Zgodnie ze stanowiskiem wypracowanym w judykaturze Sądu Najwyższego, odpowiedzialność ubezpieczonego obejmowała także oparte na podstawieart. 448 k.c.zadośćuczynienie za krzywdę z tytułu naruszenia dóbr osobistych członków rodziny zmarłego. Należy podkreślić, że wszystkie wymienione orzeczenia zapadły w sprawach, w których roszczenia były skierowane przeciwko ubezpieczycielom, a Sąd Najwyższy nie wyraził żadnych wątpliwości co do tego, iż zakres ich odpowiedzialności odpowiada zakresowi odpowiedzialności ubezpieczonych.
W ocenie Sądu powód wykazał /poprzez dowód z zeznań świadków oraz przesłuchania stron – strony powodowej/ zaistnienie wskazanych powyżej przesłanek / silnej więzi rodzinnej oraz faktu jej naruszenia/, uzasadniających uwzględnienie roszczenia.
Powód wykazał istnienie między nimi a matką silnej więzi emocjonalnej wynikającej z więzi rodzinnej oraz że zerwanie tej więzi spowodowało u niego ból i cierpienie i poczucie krzywdy. Okoliczność wspólnego spędzania czasu podczas niedziel, świąt i uroczystości rodzinnych, ale również i w dni robocze świadczy właśnie o istnieniu więzi rodzinnej.
Uznał zatem Sąd , że przyznanie powodowiJ. O.zadośćuczynienia w kwocie 40.000,00 złotych nie będzie ani nadmiernie wygórowane, ani rażąco wysokie. Przy uwzględnieniu wypłaconej już z tego tytułu kwoty 10.000,00 złotych,, Sąd zasądził na rzecz powoda kwotę 30.000,00 złotych.
W pozostałej części powództwo zostało oddalone.
Zasądzona kwota uwzględnia rodzaj naruszonego dobra osobistego w postaci zerwania więzi pomiędzy synem a matką /wspólne uczestnictwo w uroczystościach rodzinnych i świętach, wspólne spędzanie czasu wolnego/.
Odsetki od zasądzonej kwoty przyjął Sąd od daty 28 października 2017 roku /zgodnie z żądaniem pozwu/– przyjmując za podstawę przepisart. 817 § 1 k.c.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 100 k.p.c.przyjmując zasadę stosunkowego rozdzielenia kosztów- w sytuacji kiedy żądanie powoda uwzględnione zostało w 60%. Na koszty powoda składa się wynagrodzenie adwokata- 3.600,00 złotych – obliczone na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2016 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych -Dz.U. z 2016 roku, poz. 1667, kwota 17,00 złotych z tytułu opłaty skarbowej, opłata sądowa od pozwu w wysokości 2.500,00 złotych (6.117,00 zł x 60% =3.670,20 zł).