Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi
XIII Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: XIII GC 2150/18
Data wyroku: 2018-09-04 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Teza: zakład ubezpieczeń, który kwalifikuje szkodę jako częściową i wypłaca stosowne odszkodowanie, nie może na etapie postępowania sądowego skutecznie zmienić stanowiska i podnosić, że skoro koszt naprawy pojazdu przewyższa o 1,6% wartość pojazdu przed szkodą, to szkoda winna być potraktowana jako całkowita; taka obrona pozwanego zakładu ubezpieczeń i taki zarzut są niedopuszczane (venire contra factum proprium).

Sygn. aktXIII GC 2150/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Łódź, dnia 4 września 2018 roku
Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi, XIII Wydział Gospodarczy
w osobie Sędziego SR Dariusza Rogali
po rozpoznaniu w dniu 4 września 2018 roku w Łodzi
na posiedzeniu niejawnym
sprawy
z powództwaP. R.
przeciwko(...)S.A. wW.

o zapłatę
zasądza na rzeczP. R.od(...)spółki akcyjnej z siedzibą wW.kwotę 5.100 (pięciu tysięcy stu) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 21 czerwca 2017 roku oraz kwotę 2.072 (dwóch tysięcy siedemdziesięciu dwóch) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.
Sygn. aktXIII GC 2150/18

UZASADNIENIE
W pozwie wniesionym 17 VII 2018P. R.zażądał zasądzenia od pozwanej kwoty 5.100 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 21 VI 2017 oraz zwrotu kosztów procesu wg norm przepisanych(pozew, k. 4 i n.).
W sprzeciwie od wydanego w sprawie w postępowaniu upominawczym NZ, zaskarżając to orzeczenie w całości,(...)S.A. wW.wniosła o oddalenie powództwa i o zasądzenie od powoda zwrotu kosztów procesu wg norm przepisanych

    (sprzeciw od NZ, k. 25 i n.).
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny
19 V 2017 miało miejsce zdarzenie drogowe, w którym doszło do uszkodzenia pojazduV. (...)K. B.. Wartość pojazdu przed szkodą wynosiła 42.000 złbrutto, zaś wartość pozostałości wynosiła 16.300 złbrutto; z kolei koszt naprawy pojazdu wynosi 42.669,76 złbrutto. Pozwana, która na podstawie umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, odpowiada za sprawcę, wypłaciła z tego tytułu odszkodowanie w kwocie 16.574,87 zł. Pozwana w toku postępowania likwidacyjnego zakwalifikowała szkodę jako częściową, a dopiero po wpłynięciu pozwu i ponownej weryfikacji stanowiska zakwalifikowała szkodę jako całkowitą(okoliczności przyznane wprost przez pozwaną – k. 25 i n.).
Poszkodowany przelał dochodzoną w sprawie wierzytelność na powoda(okoliczność bezsporna).
Sąd Rejonowy zważył, co następuje
Powództwo, jako usprawiedliwione co do zasady jak i co do wysokości, podlega uwzględnieniu w całości.
W niniejszej sprawie legitymacja procesowa nie była kwestionowana, tym samym pozwana pozbawiła się prawa podnoszenia zarzutu w tym zakresie w dalszym toku procesu (videper analogiamwyrok SN z 19 I 2005, I CK 410/04).
Legitymacja procesowa bierna wynikała zart. 822 KC; odpowiedzialność pozwanej wynikała także zart. 415 i art. 436 KCoraz przepisówustawy z 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Jednocześnie należy wskazać, że pozwana nie kwestionowała zasady swojej odpowiedzialności, a wręcz podnosiła, iż wypłaciła bezsporną część odszkodowania.
Z kolei w zakresie legitymacji czynnej należy wskazać, że poszkodowany przelał dochodzą w sprawie wierzytelność na rzecz powoda (por.art. 509 § 1 i 2 KC).
W realiach sprawy brak jest podstaw do podzielenia twierdzenia pozwanej, że szkoda była szkodą całkowitą, a to z dwóch względów.
Po pierwsze z samych twierdzeń pozwanej z uzasadnienia sprzeciwu od NZ wynika, że wartość pojazdu przed szkodą wynosiła 42.000 złbrutto(co akurat było bezsporne), zaś koszt jego naprawy wynosił 42.669,76 zł. Oznacza to, że koszt naprawy pojazdu – wedle twierdzeń samej pozwanej – przewyższa o 1,6% jego wartość sprzed szkody (42.669,76/42.000). Przypomnieć więc należy, że o szkodzie całkowitej można mówić, gdy pojazd jest uszkodzony w stopniu wyłączającym możliwość jego naprawy (przy czym na ten przypadek nie powołuje się pozwana), albo jeżeli koszt naprawy pojazdu jestznacznie wyższyod jego wartości przed uszkodzeniem (vide przykładowo: uchwała SN z 22 XI 2013, III CZP 76/13; wyrok SN z 20 II 2002, V CKN 903/00). W ocenie sądu w sytuacji, gdy koszt naprawy przewyższa wartość pojazdu o 1,6% nie sposób twierdzić, że koszt ten jest „znacznie wyższy” od wartości pojazdu przed uszkodzeniem. Wniosek ten petryfikuje odniesienie się do kwot; mianowicie koszt naprawy pojazdu przewyższa wartość pojazdu sprzed szkody o 669,76 zł, a nie sposób uznać, że kwota 669,76 zł może decydować o znacznym przewyższeniu kwoty 42.000 zł. Przy czym jeśli odnieść się do kwotnetto, to kwota ta będzie odpowiednio mniejsza – koszt naprawy przewyższa wartość pojazdu wynoszącą 34.146,34 złnetto, o 544,52 złnetto(koszt naprawy wynosi 34.690,86 złnetto).
Po drugie należy wskazać, że pozwana przyznaje, iż sama w toku postępowania likwidacyjnego zakwalifikowała szkodę jako częściową (a dopiero na etapie formułowania sprzeciwu od NZ zweryfikowała stanowisko i zakwalifikowała ją jako całkowitą). Przypomnieć tu należy, że zakład ubezpieczeń ma obowiązek przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego, w ramach którego nie tylko ustala przyczyny i okoliczności zdarzenia losowego, ale również ma obowiązek ustalić wysokość i rozmiar szkody (vide wyrok SN z 10 I 2000, III CKN 1105/98; por. art. 4 ust. 9 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej). Jednocześnie decyzja pozwanej w przedmiocie kwalifikacji szkody nie pozostaje bez znaczenia dla poszkodowanego – dopiero bowiem z chwilą zawiadomienia o kwalifikacji szkody jako częściowej bądź całkowitej poszkodowany może podjąć w sposób racjonalny dalsze działania, związane nie tylko z naprawą pojazdu czy sprzedażą wraku, ale również choćby z przelewem wierzytelności. Także więc zasadaestoppelnakazuje uznać, że szkoda w niniejszej sprawie była szkodą całkowitą; bowiemzakład ubezpieczeń, który kwalifikuje szkodę jako częściową i wypłaca stosowne odszkodowanie, nie może na etapie postępowania sądowego skutecznie zmienić stanowiska i podnosić, że skoro koszt naprawy pojazdu przewyższa o 1,6% wartość pojazdu przed szkodą, to szkoda winna być potraktowana jako całkowita; taka obrona pozwanego zakładu ubezpieczeń i taki zarzut są niedopuszczane (venire contra factum proprium).
Szkoda winna więc zostać rozliczona jako szkoda częściowa.
W takiej sytuacji – nawet ograniczając się do twierdzeń pozwanej i kwotnetto –należy wskazać, że koszt naprawy pojazdu wynosił 34.690,86 zł; dostrzegając, iż powód wskazuje, iż pozwana wypłaciła odszkodowanie w kwocie 17.984,54 zł(k. 5), zaś pozwana w sprzeciwie od NZ wskazuje, że odszkodowanie zostało wypłacone w wysokości 16.574,87 zł(k. 25v), to niezależnie którą z tych wartości przyjąć, powództwo o zasądzenie kwoty 5.100 zł było zasadne w całości.
W tym miejscu wrócić można do wniosków dowodowych pozwanej. W sytuacji podzielenia w całości twierdzeń faktycznych pozwanej (przy czym kwalifikacja szkody jako częściowej bądź całkowitej nie należy już do ustaleń faktów, ale oceny prawnej), w szczególności co do wartości pojazdu przed szkodą i kosztów naprawy pojazdu, sąd oddalił te wnioski mocą postanowienia z 4 IX 2018. Godzi się bowiem przypomnieć, że w sytuacji ustalenia okoliczności faktycznych zgodnie z twierdzeniami strony zgłaszającej wniosek dowodowy, wniosek ten winieni zostać pominięty jako zgłoszony na okoliczności już dostatecznie wyjaśnione w rozumieniuart. 217 § 3 KPC(vide wyroki SN z: 15 X 1999, I PKN 316/99; 30 V 2007, IV CSK 41/07).
Jednocześnie można wskazać, żeart. 228-231 KPC(a więc i 229KPC) służą na równi z wynikami dowodów do poczynienia ustaleń faktycznych (vide: wyrok SN z 27 XI 2003, I CK 301/02; wyroku SA w Katowicach z 9 VII 2009, V ACa 245/09). W sytuacji więc ustalenia określonych faktów na podstawie twierdzeń pozwanej, zbędne było prowadzenie w tym zakresie dalszego postępowania dowodowego.
Już powyższe zważenie, z uwagi na akcesoryjność materialną roszczenia o odsetki względem roszczenia głównego (por.art. 481 § 1 KC) przesądzało, że usprawiedliwione co do zasady było także żądanie odsetek od roszczenia głównego (accessorium sequitur principale).
W sprzeciwie od NZ pozwana nie kwestionuje daty wskazanej jako data początkowa naliczania odsetek; w szczególności nie powołuje się na datę zgłoszenia szkody. Skoro więc do oględzin pojazdu doszło – co wynika z kalkulacji pozwanej – 23 V 2017, a jednocześnie wtedy szkoda musiała być już zgłoszona, to brak było podstaw do kwestionowania, że do 21 VI 2017 (daty początkowej żądania odsetek) upłynął termin z art. 14 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych…
Mając na uwadze powyższe – na podstawie przywołanych przepisów – sąd zasądził na rzecz powoda od pozwanej kwotę 5.100 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 21 VI 2017.
O kosztach procesu sąd – na podstawieart. 98 § 1 KPC– rozstrzygnął z zastosowaniem zasady odpowiedzialności za wynik procesu. Znajduje to uzasadnienie w fakcie, że powództwo-żądanie powoda, o którego oddalenie wnosiła pozwana, zostało uwzględnione. To więc pozwana uległa w całości swoich żądań i to ją winny ostatecznie obciążać koszty procesu, w tym koszty strony powodowej.
Na koszty procesu powoda składały się koszty sądowe w postaci opłaty od pozwu (art. 13 ust. 1 uKSC) w wysokości 255 zł(k. 4)oraz koszty zastępstwa procesowego w postaci wynagrodzenia pełnomocnika w wysokości 1.800 zł (§ 2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 X 2015 w sprawie opłat za czynności radców prawnych {Dz.U. 2015 r., poz. 1804}) i 17 zł tytułem opłaty skarbowej od złożenia kopii dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa w postępowaniu sądowym(k. 6 i 6v).
Mając na uwadze powyższe – na podstawieart. 109 § 2 KPCw zw. z przywołanymi przepisami – sąd, w części końcowej sentencji wyroku, postanowił zasądzić na rzecz powoda od pozwanej kwotę 2.072 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

ZARZĄDZENIE
(...)