Sąd Rejonowy w Piszu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 143/18
Data wyroku: 2018-07-27 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: SSR Mariusz Popławski
Słowa kluczowe: Kara łączna
Podstawa prawna: art. 85§1 kk

Sygn. akt II K 143/18

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
WobecJ. G.urodzonego w dniu (...)wydano prawomocne wyroki:

1
wyrok łączny Sądu Rejonowego w Piszuz dnia 30 marca 2017 r. w sprawie o sygn. aktII K 23/17, którym orzeczono karę łączną 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Orzeczoną karę skazany rozpoczął odbywać dn. 30 czerwca 2016 r. Koniec kary przypada na dzień 30 sierpnia 2020 r.

2
Sądu Rejonowego w Piszuz dnia 19 marca 2018 roku w sprawie o sygn. aktII K 112/17za czyn zart. 279 § 1 kkw zw. zart. 12 kkw zw. zart. 64 § 1 kkna karę roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Orzeczoną karę skazany rozpocznie odbywać w dniu 30 sierpnia 2020 r. Koniec kary przypada na dzień 29 października 2021 r.

SkazanyJ. G.w warunkach izolacji penitencjarnej przebywa od dnia 14 listopada 2015 r. Do Zakładu Karnego wS.został przetransportowany w dniu 05 sierpnia 2016 r. w celu podjęcia nauczania. W stosunku do popełnionych przestępstw wypowiada się krytycznie. Zachowanie skazanego w czasie odbywania kary pozbawienia wolności należy uznać jako zmienne z tendencją do poprawy w ostatnim czasie. Wymieniony był 10 razy nagradzany. Karany dyscyplinarnie 5 razy, w tym m.in. za pozytywny wynik na obecność środków odurzających w organizmie(...), gromadzenie leków i używanie słów wulgarnych. Skazany nie deklaruje przynależności do podkultury przestępczej. Prawidłowo funkcjonuje w grupie współosadzonych. Jest zatrudniony jako roznoszący posiłki. Osadzony jest uczniem zawodu kucharza w(...)S.. Posiada pozytywny kontakt zewnętrzny z rodziną za pomocą komunikatora(...).
( karta karna k. 9-12, odpis wyroku Sądu Rejonowego w Piszu II K 23/17 k. 13 – 14, odpis wyroku Sądu Rejonowego w Piszu II K 23/17 k. 13 – 14, odpis wyroku Sądu Rejonowego w Piszu II K 112/17 k. 15 – 17, opinia o skazanym k. 26 – 30, akta spraw II K 23/17 oraz II K 112/17 SR w Piszu )
Sąd zważył, co następuje:
Biorąc pod uwagę uregulowanie prawne obowiązujące od dnia 01 lipca 2015 r w szczególności treśćart. 85 § 1 i 2 kkpodstawą orzeczenia kary łącznej są wymierzone i podlegające wykonaniu, z zastrzeżeniemart. 89w całości lub w części kary lub kary łączne za przestępstwa za które orzeczono kary tego samego rodzaju albo inne podlegające łączeniu.
Zgodnie zart. 568a § 1 kpkktóry to został dodany doustawy Kodeks Postępowania Karnegoprzez ustawę z dnia 20 lutego 2015r. ( Dz. U. z 2015 r., poz. 396) o zmianieustawy – Kodeks Karnyoraz niektórych innych ustaw - sąd orzeka karę łączną bądź w wyroku skazującym, bądź w wyroku łącznym.
Jak wyraźnie stanowiart. 85 § 1 kk, w sytuacji, w której sprawca popełnił dwa lub więcej przestępstw i wymierzono za nie kary tego samego rodzaju albo inne podlegające łączeniu, zachodzi konieczność orzeczenia kary łącznej. Sformułowanie "sąd orzeka karę łączną" w sposób niepozostawiający wątpliwości wskazuje, że zastosowanie omawianej instytucji jest obligatoryjne oraz że jest to nakaz skierowany wyłącznie do sądu. Nadto jak stanowiart. 85 § 2 kkpodstawą orzeczenia kary łącznej są wymierzone i podlegające wykonaniu z zastrzeżeniemart. 89, w całości lub w części kary lub kary łączne, za przestępstwa o których mowa w§ 1. Co istotne, poza wyjątkami określonymi wart. 85 § 3 i 4 kk, przy spełnieniu przesłanek wskazanych wart. 85 § 1 i 2 kknie ma możliwości niezastosowania omawianej regulacji.
W postępowaniu o wydanie wyroku łącznego należało zatem zbadać czyJ. G.popełnił dwa lub więcej przestępstw i czy wymierzono za nie kary tego samego rodzaju bądź inne które mogą być połączone i czy kary te podlegają wykonaniu w całości lub w części, z zastrzeżeniemart. 89 kk.
W znowelizowanym stanie prawnym istnieje podstawa do orzeczenia kary łącznej jedynie w przypadku, gdy orzeczone wobec skazanego kary nie zostały jeszcze wykonane. Zasadnicze znaczenie dla możliwości orzeczenia kary łącznej przez sąd ma znowelizowanyart. 85 § 3 kkwedle którego podstawą orzeczenia jednej kary łącznej nie może być kara wymierzona za przestępstwo popełnione po rozpoczęciu, a przed zakończeniem wykonywania innej kary podlegającej łączeniu z karą wykonywaną w chwili popełnienia przestępstwa, lub karą łączną, w skład której wchodzi kara, która była wykonywana w chwili popełnienia czynu. Powiązany z tym jest zakaz wprowadzony wart. 85 § 3a kk. W przedmiotowej sytuacji prawnej nie zachodziła jednak sytuacja o jakiej mowa w tych przepisach.
Z powyższego wynika, że warunki do orzeczenia kary łącznej spełniały kary wymierzone skazanemu wyrokami w sprawach o sygn. akt II K 23/17 i II K 112/17. Obie kary orzeczone wymienionymi wyrokami są karami podlegającymi łączeniu, jako kary tego samego rodzaju. Jednocześnie nie zachodzi sytuacja określona wart. 85 § 3 i § 3a kk.
Mając na względzie powyższe ustalenia należało zdecydować o wymiarze nowej kary łącznej. W rozpatrywanej sprawie określając możliwy do zastosowania górny pułap kary łącznej w przypadku pozbawienia wolności należało mieć na względzie wyłącznie sumę wymierzonych wyrokami jednostkowymi kar . Kierując się zatem wskazaniamiart. 86 § 1 kk, przy wymiarze kary łącznej pozbawienia wolności, sąd miał możliwość orzeczenia jej w wysokości od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa w wymiarze od 4 lat i 6 miesięcy do górnego pułapu 5 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności. Orzeczona kara łączna w punkcie I wyroku w wymiarze 5 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności nie przekracza zatem granic zakreślonych przez ustawodawcę.
Sąd przy tym podzielił wyrażany w orzecznictwie Sądu Najwyższego pogląd, że zasadę absorpcji czy kumulacji (w tym wypadku górnego pułapu), jako rozwiązania skrajne, powinny być rozstrzygnięciami raczej o charakterze wyjątkowym.(wyrok Sądu Najwyższego z dnia 02. 12.1975 r. sygn. akt Rw. 628/75, OSNKW 1976, z. 2, poz. 33). Identyczne stanowisko jak Sądu Najwyższego prezentowane jest w doktrynie.(tak też Komentarz do Kodeksu Karnego część ogólna K. Buchały, A. Zolla i innych - Kantor Wydawniczy s. c., Zakamycze 1998 r, str. 563 ). Priorytetową zasadą kary łącznej powinna być, zatem zasada asperacji, zgodnie z którą najwyższa kara podlega zaostrzeniu i na tej też zasadzie sąd oparł wymiar kary łącznej pozbawienia wolności w przedmiotowej sprawie.
Sytuacja skazanego w wyniku zastosowania wskazanej zasady ulega zauważalnemu polepszeniu, sąd wymierzył mu bowiem karę łączną w wymiarze 5 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności, w sytuacji, w której najwyższa kara wynosiła 4 lata i 6 miesięcy pozbawienia wolności (wyrok II K 23/17), zaś górny pułap wynosił 5 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności (suma wszystkich orzeczonych wobec skazanego kar pozbawienia wolności podlegających łączeniu).
Podkreślić należy, że wydając wyrok łączny sąd nie analizuje okoliczności, które legły u podstaw wymiaru kar w poprzednio osądzonych sprawach, lecz bierze pod uwagę przede wszystkim cele zapobiegawcze i wychowawcze, które kara ma osiągnąć w stosunku do skazanego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa (art. 85a kk).
W doktrynie podnosi się, że kara łączna powinna być postrzegana jako swoiste podsumowanie działalności przestępczej sprawcy(tak P. Kardas, [w:] A. Zoll (red.), Kodeks karny, s. 926), tym samym jej surowość powinna wzrastać wraz z liczbą popełnionych przez sprawcę przestępstw. Stanowi to wyraz potępienia w stosunku do postępowania sprawcy, jak również nieopłacalności przestępczej działalności(zob. M. Szewczyk, Glosa do uchw. SN z 20.1.2005 r., I KZP 30/04, OSP 2005, Nr 9, poz. 102; zob. także wyr. SA w Warszawie z 12.7.2000 r., II AKA 171/00, OSA 2001, Nr 2, poz. 5; wyr. SA w Łodzi z 20.9.2001 r., II AKA 154/01, KZS 2002, Nr 12, poz. 70).
Sąd wymierzając karę łączną, jest zobowiązany wziąć pod uwagę cele zapobiegawcze i wychowawcze, które kara ma osiągnąć w stosunku do skazanego, a więc takiego oddziaływania na sprawcę, aby ten nie naruszał w przyszłości porządku prawnego. Jednocześnie reakcja karna skupiając się na sprawcy, musi być efektywna, tj. niedopuszczalne jest orzekanie kar, które będą przez sprawcę trywializowane czy wręcz wkalkulowane w "koszty" przestępstwa. Dyrektywa prewencji indywidualnej ma zatem dwa podstawowe cele, tj. zapobiegać popełnianiu przestępstw oraz wychować sprawcę.
Pierwszy z nich może być osiągnięty przez indywidualne odstraszenie oraz uniemożliwienie popełniania przestępstw, drugi przez resocjalizację. W przypadku orzekania kary łącznej, pozytywny aspekt dyrektywy prewencji generalnej będzie natomiast realizowany w pierwszej kolejności przez utwierdzenie w świadomości społecznej przekonania o egzekwowaniu prawa oraz akceptacji orzeczonej kary jako sprawiedliwej, stanowiącej podsumowanie przestępczej działalności skazanego(por. J. Wojciechowska, [w:] G. Rejman (red.), Kodeks karny, s. 921).
Przenosząc powyższe rozważania teoretyczne na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, żeJ. G.popełnił szereg przestępstw przeciwko mieniu. Powyższe dane świadczą również o jego lekceważącym stosunku do wymiaru sprawiedliwości i orzekanych względem niego kar. Skazany w warunkach izolacji pozostaje od listopada 2015 r. Jego zachowanie w czasie odbywania kary pozbawienia wolności w świetle wystawionej mu opinii należy uznać jako zmienne z tendencją do poprawy w ostatnim czasie. Ostatni okres poprawy jest zbyt krótki, aby pozytywna część opinii o skazanym miała w tym wypadku charakter przesądzający. Jednocześnie z opinii wynika, iż skazany był również karany dyscyplinarnie, w tym m.in. za pozytywny wynik testu na środki odurzające. Zdaniem sądu mężczyzna wymaga dalszego oddziaływania resocjalizacyjnego, które będzie trwać w warunkach izolacji więziennej. Dopiero ten proces może ukształtować w sposób trwały jego społecznie pożądane postawy. Niezależnie od powyższego orzeczenie kary z zastosowaniem zasady pełnej absorpcji wywołałoby u wymienionego poczucie bezkarności, wyrażającej się w tym, że za niektóre z czynów przez siebie popełnionych w ogóle nie poniósłby odpowiedzialności.
Abstrahując od powyższego orzeczenie wobecJ. G., kary z zastosowaniem zasady pełnej absorpcji kłóciłoby się także ze społecznym poczuciem sprawiedliwości i potrzebą kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. De facto bowiem w oczach społeczeństwa stanowiłoby to nieuprawnione promowanie skazanego, w stosunku do na przykład osób, które dopuściły się jedynie jednego przestępstwa. Bez wątpienia orzeczenie takie wpływałoby zatem na społeczeństwo w sposób demoralizujący.
Ważąc zatem powyższe okoliczności sąd uznał, że kara w wymiarze 5 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności będzie karą odpowiednią z punktu zasad wyrażonych w przepisieart. 85a kodeksu karnego, która spełni cele zarówno prewencji indywidualnej, jak i generalnej. Taka kara nie stanowi przy tym nieuprawnionego promowania skazanego, jednocześnie zaś uwzględniając jego obecną postawę wpłynie na niego pozytywnie.
W pozostałym zakresie nie objętym wyrokiem łącznym, sąd na podstawieart. 576 § 1 kpkrozstrzygnięcia zawarte w łączonych wyrokach pozostawił do odrębnego wykonania. Wyrokami tymi nie orzeczono bowiem wobec skazanego innych kar, ani środków karnych podlegających łączeniu. Jednocześnie na podstawieart. 577 kpkna poczet orzeczonej w punkcie I wyroku kary łącznej pozbawienia wolności zaliczono skazanemu okres wykonanych dotychczas kar pozbawienia wolności i kara łączna ulega skróceniu o wskazane okresy.
Na podstawie § 2 pkt 1, § 4 ust. 1 i 3 oraz § 17 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 03 października 2016 roku w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 roku poz. 1714) Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.T. K.wP.kwotę 120 złotych tytułem opłaty za wykonywaną z urzędu obronę skazanegoJ. G.powiększoną o podatek VAT od przyznanej opłaty.
Sąd na podstawieart. 624 § 1 kpkzwolnił skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych uwzględniając fakt orzeczenia wobec niego kary łącznej bezwzględnej pozbawienia wolności oraz obecną sytuację materialną skazanego.

ZARZĄDZENIE
-(...)
-(...)
-(...)
(...)