Sąd Okręgowy w Łodzi
V Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: V Ka 375/16
Data wyroku: 2018-08-20 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. akt V Ka 375/16

UZASADNIENIE
K. N. (1)został oskarżony o to, że:

I
w dniu 06 lutego 2012 wŁ.woj.(...)spowodował uszkodzenia ciała w postaci powszechnego urazu głowy i urazu kręgosłupa szyjnego na szkodęA. K. (1)tj. obrażeń ciała naruszających czynności narządów ciała na okres poniżej siedmiu dni, w rozumieniuart.157 §1 k.k.

tj. o czyn zart.157 §2 k.k.

II
w okresie od stycznia 2013 do 04 listopada 2013 wZ.woj.(...), działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru kierował pod adresemA. K. (1)groźby popełnienia na jej szkodę przestępstwa pozbawienia życia i zdrowia w szczególności wysyłając do pokrzywdzonej wiadomości tekstowe SMS zawierające wskazane wyżej groźby, które w zagrożonej wzbudziły uzasadnioną obawę, że zostaną spełnione,

tj. o czyn zart.190 §1 k.k.w zw. zart.12 k.k.
Sąd Rejonowy w Zgierzu wyrokiem z dnia 4 grudnia 2015 roku w sprawie sygn. akt II K 35/14:

1
oskarżonegoK. N. (1)w miejsce zarzucanego mu czynu opisanego w punkcie I. uznał za winnego tego, że w dniu 6 lutego 2012 wŁ.woj.(...)naruszył nietykalność cielesnąA. K. (1)poprzez szarpanie jej, czym wypełnił dyspozycjęart. 217 § 1 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 217 § 1 k.k.wymierzył mu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności;

2
oskarżonegoK. N. (1)uznał za winnego dokonania zarzucanego mu czynu opisanego w punkcie II. niniejszego wyroku, którym wypełnił dyspozycjęart. 190 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 190 § 1 k.k.wymierzył mu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności;

3
na podstawieart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.wymierzone wobec oskarżonegoK. N. (1)w punktach 1. i 2. niniejszego wyroku kary pozbawienia wolności połączył i wymierzył mu karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności;

4
na podstawieart.69 §1 k.k.iart.70 §1 pkt 1 k.k.wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego kary łącznej pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres 3 lat tytułem próby;

5
na podstawieart.71 §1 k.k.wymierzył oskarżonemu karę grzywy w wysokości 40 stawek dziennych po 10 złotych każda;

6
na podstawieart.46 §2 k.k.zasądził od oskarżonegoK. N. (1)na rzecz oskarżycielki posiłkowejA. K. (1)nawiązkę w kwocie 300 złotych;

7
zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw.A. K. (2)kwotę 1.269,36 złotych tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną oskarżycielce posiłkowej z urzędu;

8
zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 200 złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu, zaś w pozostałej części kosztami sądowymi obciążył Skarb Państwa.

Apelacjeod powyższego wyroku wywiedli prokurator i obrońca oskarżonego.
Prokuratorzaskarżył orzeczenie w całości na niekorzyść oskarżonegoK. N. (1). Zarzucił mu błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mających wpływ na jego treść, a polegający na niesłusznym uznaniu, iż brak jest obiektywnych okoliczności, które mogłyby w sposób bezsporny potwierdzić związek przyczynowy pomiędzy awanturą z dnia 6 lutego 2012 r. o obrażeniami doznanymi przez pokrzywdzoną opisanymi w karcie informacyjnej, co skutkowało uznaniem, że oskarżony wypełnił jedynie znamiona czynu zart. 217 § 1 k.k.podczas gdy w niniejszej sprawie zeznania pokrzywdzonejA. K. (1)co do okoliczności, w jakich doznała urazu głowy oraz kręgosłupa szyjnego zostały potwierdzone kartą informacyjną leczenia w szpitalnym oddziale ratunkowym oraz opinią biegłego z zakresu medycyny sądowej, a wiarygodność tych dokumentów nie została w żadnej mierze podważona zwłaszcza przez zeznania świadków co winno skutkować przyjęciem wypełnienia przez oskarżonego znamion zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu zart. 157 § 2 k.k.Prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie, iż oskarżony wypełnił znamiona zarzuconego mu punkcie pierwszym aktu oskarżenia czynu zart. 157 § 2 k.k.co implikuje wniosek o: rozwiązanie węzła kary łącznej i wymierzenie kar wnioskowanych przez prokuratora tj. za czyn I: kary 7 miesięcy pozbawienia wolności, za czyn II: kary 10 miesięcy pozbawienia wolności, kary łącznej w wymiarze 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 3 lat, wymierzenie grzywny w wymiarze 60 stawek dziennych po 10 zł, zasądzenie kosztów postępowania.
Obrońcazaskarżył powyższy wyrok w całości na korzyść oskarżonegoK. N. (1)i zarzucił mu:

1
Obrazę przepisów postępowania, mianowicieart. 4, art. 5 § 2, art. 7, art. 410 i art. 424 §1 k.p.k., która miała wpływ na treść orzeczenia, polegającą zwłaszcza na:

-

przeprowadzeniu oceny dowodów w postaci zeznań pokrzywdzonejA. K. (1)oraz świadkówE. Z.iJ. C. (1),J. C. (2),M. G., z pominięciem zasady swobodnej oceny dowodów nie uwzględniając zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazania wiedzy, w zakresie w jakim sąd uznał, iż kierowane przez oskarżonego smsy oraz słowa wzbudziły uzasadnioną obawę, iż zostaną spełnione, podczas, gdy małżonkowie w okresie rozwodu zwracali się do siebie w ten sposób i żadne z niech nie miało zamiaru spełnienia gróźb ani nie odczuwało realnej obawy spełnienia gróźb drugiej strony, z jednoczesnym pominięciem przez Sąd pojawiających się wątpliwości odnośnie realności słów wypowiadanych, oraz kierowanych w korespondencji SMS-owej przez oskarżonego;

nierozważeniu całokształtu okoliczności ujawnionych w sprawie, oparciu wyroku wyłącznie na dowodach obciążających oskarżonego, w szczególności zeznań pokrzywdzonejA. K. (1)i świadkówE. Z.,J. C. (1),J. C. (2),M. G.poprzez uznanie, iż w dniu 6 lutego 2012 roku doszło do naruszeniu nietykalności cielesnej przez oskarżonego;

bezpodstawnym pominięciu wyjaśnień oskarżonego, w zakresie w jakim konsekwentnie, od pierwszych wyjaśnień zeznaje, iż nie uderzył pokrzywdzonej oraz nie naruszył jej nietykalności cielesnej, w szczególności, iż u pokrzywdzonej żaden ze świadków nie widział jakichkolwiek obrażeń;

pominięcie znacznej części zeznań świadkaA. N.– syna stron, z uwagi na fakt stronniczości wobec ojca, pomimo, iż syn stron zamieszkuje wraz z matką oraz pozostaje z nią w dobrej relacji;

2
Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia, który miał wpływ na treść orzeczenia poprzez:

-

nietrafnym uznaniu przez Sąd, iż oskarżonegoK. N. (1)naruszył w dniu 6 lutego 2012 roku nietykalność cielesną pokrzywdzonejA. K. (1)oraz iż miał zamiar spełnienia kierowanych do pokrzywdzonej gróźb, jak również uznaniu, iż groźby te wzbudziły u pokrzywdzonej realną obawę ich spełnienia;

Obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie oskarżonegoK. N. (1)od przypisanego mu czynów ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I-ej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Analiza zebranego materiału dowodowego, uzupełnionego w toku postępowania odwoławczego, skutkowała koniecznością podzielenia zarzutu zawartego w apelacji prokuratora oraz stwierdzeniem braku podstaw do uwzględnienia apelacji obrońcy, która okazała się bezzasadna, a podniesione w niej argumenty nie mogły spowodować zmiany zapadłego orzeczenia w postulowanym przez skarżącego kształcie.
Sąd I instancji zasadniczo w sposób kompletny zebrał materiał dowodowy, wnikliwie go rozważył, a stanowisko swoje wyczerpująco uzasadnił, zgodnie z wymogami określonymi wart. 424 k.p.k., chociaż nie ustrzegł się przy tym błędów, wynikających przede wszystkim z niedostrzeżenia braków w opinii biegłegoP. C..
Odnosząc się w pierwszej kolejności do postawionego zarzutu obrazy prawa procesowego w zakresie dotyczącymart. 5 § 2 k.p.k.zważyć należy, że w przedmiotowej sprawie nie ujawniły się żadne wątpliwości o nieusuwalnym charakterze, które wymagałyby rozstrzygnięcia w sposób wynikający z ustanowionej w powyższym przepisie zasady procesowej. Warto w tym miejscu przytoczyć tezę postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2012 r. w sprawie V KK 335/11, w której Sąd ten stwierdził, że„(…) dla oceny, czy nie został naruszony zakaz in dubio pro reo nie są miarodajne wątpliwości, zgłaszane przez stronę, ale jedynie to, czy orzekający w sprawie sąd meriti rzeczywiście powziął wątpliwości co do treści ustaleń faktycznych lub wykładni prawa i wobec braku możliwości ich usunięcia rozstrzygnął je na niekorzyść oskarżonego, względnie to, czy w świetle realiów konkretnej sprawy wątpliwości takie powinien powziąć”. (LEX nr 1163975). Na gruncie niniejszej sprawy to nie Sąd I instancji miał wątpliwości - przeciwnie, w ocenie tegoż Sądu zebrany materiał dowodowy pozwolił na poczynienie nie budzących wątpliwości ustaleń. Wątpliwości zgłaszane przez skarżącego zostały rozstrzygnięte w drodze dokonanej przez Sądmeritiswobodnej oceny dowodów.
Powyższa konkluzja dotycząca oceny dowodów odnosi się również do dalszej części postawionego w apelacji zarzutu, w której skarżący zarzuca Sądowi I instancji uchybienie przepisowiart. 7 k.p.k.Zdaniem Sądu Okręgowego ocena wiarygodności zeznań przesłuchanych świadków została przeprowadzona w większości w sposób poprawny i jako taka pozostaje pod ochronąart. 7 k.p.k.Nie można stwierdzić, aby ocena ta była dowolna – w szczególności stanowiska takiego nie uzasadnia odmienne od Sądu przekonanie skarżącego co do prawdziwości zeznań przesłuchanych świadków, którym sąd dał wiarę czy też wiary odmówił. W sporządzonym uzasadnieniu Sądmeritiw należyty sposób wyjaśnił motywy dokonanej oceny co do wszystkich świadków – w tym zeznańA. N., których Sąd, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie pominął, lecz należycie i starannie ocenił. Jednocześnie należy stwierdzić, że Sąd Rejonowy, odmawiając wiarygodności zeznaniom pokrzywdzonej odnośnie uderzeniaA. K. (1)w głowę przez oskarżonego w dniu 6 lutego 2012 r., oparł się na zeznaniach świadków, którzy bezpośrednio po zdarzeniu nie zauważyli na ciele pokrzywdzonej żadnych śladów oraz na treści karty informacyjnej zWojewódzkiego Szpitala (...)wZ.i opinii biegłegoP. C.. Sąd uznał, że w takiej sytuacji powinny powstać u pokrzywdzonej obrażenia widoczne na pierwszy rzut oka, wobec czego uznał wersjęA. K.za niewiarygodną. Rozumowanie Sądu, skutkujące zmianą kwalifikacji prawnej czynu naart. 217 § 1 k.k., oparte było jednak na błędnych przesłankach. Jak bowiem wynika jednoznacznie z treści Karty Informacyjnej leczenia w(...).S.S. wZ.z dnia 6 lutego 2012 r. z godziny 16.55, (k. 3, której czytelna kopia znajduje się w aktach na karcie 278), „pacjentka zgłosiła, że (…) została pobita przez męża pięściami (…) Widoczne podbiegnięcie krwawe oczodołu lewego, tkliwość szyi, policzków i głowy”. Okoliczność ta została całkowicie pominięta w opinii biegłegoC.(zresztą nie podpisanej przez biegłego) i jak wynika z treści uzasadnienia wyroku - nie została też dostrzeżona przez Sąd Rejonowy. Sąd Okręgowy dopuścił w toku postępowania odwoławczego dowód z opinii innego biegłego z dziedziny medycyny sądowej –P. B. (1), który wydał opinię, że uraz w postaci zasinienia oczodołu był obiektywnym skutkiem zdarzenia z dnia 6 lutego 2012 r. i mogło do niego dojść w wyniku uderzenia pięścią lub uderzenia się o przedmiot o charakterze wskazanym w opinii – np. o drzwi (k. 286-289). Wobec powyższego należało na nowo dokonać oceny materiału dowodowego pod kątem ustalenia, czy w/w obrażenie powstało wskutek uderzenia przez oskarżonego czy np. przypadkowego uderzenia o drzwi podczas szarpaniny między oskarżonym iA. K. (1). W ocenie Sądu Okręgowego za tą właśnie pierwszą wersją przemawiają zebrane w sprawie dowody.A. K. (1)od początku podawała, że została pobita przez męża pięściami po głowie i taką przyczynę urazu wpisano do dokumentacji lekarskiej szpitala wZ.. Zeznania pokrzywdzonej w tym zakresie były konsekwentne i znajdują one potwierdzenie w zeznaniach świadkówZ. N.(k.144),J. C.(k. 146) i E.Z.(k.159-161), które podały, żeA. K.od razu po zdarzeniu mówiła, że została pobita, że oskarżony ją pobił pięścią po głowie. Fakt, że bezpośrednio po zdarzeniu świadkowie nie widzieli uA. K.śladów na ciele, nie podważa wiarygodności jej wersji, bowiem, jak wskazał biegłyP. B.na rozprawie odwoławczej, tego rodzaju ślady mogą ujawnić się dopiero po pewnym czasie, a początkowo mogą nie być widoczne. Dowody osobowe, które Sąd Rejonowy uznał za wiarygodne, w powiązaniu ze stwierdzonym uA. K.zasinieniem oczodołu wskazują zatem na to, że pokrzywdzona została pobita przez oskarżonego. Nie można też wywodzić, że pokrzywdzona złośliwie i nieprawdziwie pomówiła oskarżonego o popełnienie tego czynu, bowiemA. K.bezpośrednio po zdarzeniu nie zgłosiła go organom ścigania (mimo, że od razu tego dnia wyprowadziła się od męża) a uczyniła to dopiero po upływie półtora roku – wobec gróźb kierowanych przez dłuższy czas pod jej adresem przezK. N.. Wobec powyższego wyjaśnienia oskarżonego, który zaprzeczał twierdzeniu pokrzywdzonej, musiały zostać odrzucone jako sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym. Rzekomy brak śladów pobicia, który stał się podstawą odmowy przyjęcia wersji pokrzywdzonej przez Sąd Rejonowy, okazał się zatem ustaleniem błędnym, skutkującym niesłuszną zmianą kwalifikacji prawnej przypisanego czynu zart. 157 § 2 k.k.naart. 217 § 1 k.k.W tym zakresie zatem apelacja prokuratora okazała się zasadna i musiała skutkować zmianą zaskarżonego wyroku.
Jednocześnie biegłyP. B.w swojej opinii stwierdził, że nie ma żadnych obiektywnych dowodów, iż w dniu 6 lutego 2012 r.A. K. (1)doznała urazu kręgosłupa, a gdyby nawet założyć, że do takiego urazu doszło, to nie da się wykazać, czy skutkował on naruszeniem czynności narządu ciała lub rozstrojem zdrowia w rozumieniuKodeksu karnego. Wobec powyższego nie było podstaw do przyjęcia, że swoim zachowaniem w dniu 6 lutego 2012 r.K. N. (1)spowodował uA. K. (1)również uraz kręgosłupa szyjnego.
W zakresie czynu zart. 190 § 1 k.k.brak jest natomiast jakichkolwiek podstaw do zakwestionowania zarówno oceny materiału dowodowego jak i poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych. Nie można zgodzić się ze skarżącym, że zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na jednoznaczne przyjęcie sprawstwaK. N. (1)w zakresie tego czynu. Sąd Okręgowy nie dopatrzył się żadnych uchybień we wnioskowaniu Sądumeriti, a poczynione ustalenia w sposób logiczny wynikają z dowodów uznanych wcześniej za wiarygodne. zatem błąd w ustaleniach faktycznych nie miał miejsca. Okoliczność, że oskarżony nie miał zamiaru spełnienia gróźb kierowanych pod adresem pokrzywdzonej, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia. Istotne jest bowiem to, czy groźby te wywołały uA. K. (1)uzasadnioną obawę ich spełnienia. Ta zaś przesłanka wynika jasno z zebranych dowodów. Pokrzywdzona jednoznacznie wskazywała, że obawia się spełnienia gróźb a obawę tę trzeba uznać za uzasadnioną w szczególności z uwagi na liczbę i nasilenie gróźb (od stycznia do listopada 2013 r.) oraz wynikający z treści wiadomości i telefonów bardzo negatywny stosunekK. N.do pokrzywdzonej.
Z powyższych względów Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchylił rozstrzygnięcie o karze łącznej pozbawienia wolności zawarte w punkcie 3., w miejsce czynu przypisanego oskarżonemu w punkcie 1. uznałK. N. (1)za winnego tego, że w dniu 6 lutego 2012 r. wŁ.uderzyłA. K. (1)pięścią w głowę, czym spowodował u niej zasinienie okolicy lewego oczodołu, skutkujące naruszeniem czynności narządu ciała na czas nieprzekraczający siedmiu dni i za ten czyn, wyczerpujący dyspozycjęart. 157 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k., na podstawieart. 157 § 2 k.k.wymierzył oskarżonemu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, na podstawieart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.w miejsce kar jednostkowych, orzeczonych wobec oskarżonego w punkcie 2. zaskarżonego wyroku oraz w punkcie 1.b) niniejszego wyroku, wymierzyłK. N. (1)karę łączną 1 roku pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy uznał, że mając na uwadze dyrektywy zart. 53 k.k., zmieniona kara jednostkowa za czyn zart. 157 § 2 k.k.i nowa kara łączna są adekwatne do stopnia szkodliwości społecznej czynów oskarżonego oraz należycie spełnią swoje zadanie w zakresie prewencji indywidualnej i społecznego oddziaływania kary. W pozostałej części zaskarżony wyrok, jako prawidłowy, został utrzymany w mocy. Ponadto na podstawie § 2, § 4 ust. 1 i 3, § 17 ust. 2 pkt 4 oraz § 20 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu z dnia 3 października 2016 r. (Dz.U. z 2016 r. poz. 1714) zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adw.A. K. (2)kwotę 826,56 zł tytułem nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oskarżycielce posiłkowejA. K. (1)przed sądem drugiej instancji oraz od oskarżonegoK. N. (1)na rzecz Skarbu Państwa – kwotę 250 złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów sądowych za obie instancje, zwalniając go od tych kosztów w pozostałej części.