Sąd Apelacyjny w Łodzi
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACa 1671/17
Data wyroku: 2018-09-07 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Dorota Ochalska-Gola, Wiesława Kuberska, Małgorzata Stanek
Słowa kluczowe: Uchylenie uchwały spółki
Podstawa prawna: art. 42 prawa spółdzielczego

Sygn. akt I ACa 1671/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 7 września 2018 r.
Sąd Apelacyjny w Łodzi I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodnicząca: SSA Dorota Ochalska - Gola
Sędziowie: SA Małgorzata Stanek (spr.)
SA Wiesława Kuberska
Protokolant:  sekr. sąd. Paulina Działońska
po rozpoznaniu w dniu 7 września 2018 r. w Łodzi na rozprawie
sprawy z powództwaH. O. (1)iK. C.
przeciwkoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.
o uchylenie uchwały
na skutek apelacji strony pozwanej
od wyroku Sądu Okręgowego w Kaliszu
z dnia 7 lipca 2017 r. sygn. akt I C 963/15
I/ zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że powództwo oddala oraz zasądzaodH. O. (1)iK. C.na rzeczSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) zł w częściach równych tytułem zwrotu kosztów procesu;
II/ zasądza odH. O. (1)iK. C.na rzeczSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.kwotę 570 (pięćset siedemdziesiąt) zł w częściach równych tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
Sygn. akt I ACa 1671/17

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 7 lipca 2017 roku Sąd Okręgowy w Kaliszu w sprawie z powództwaH. O. (2)iK. C.przeciwkoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.o uchylenie uchwały w punkcie 1 uchylił uchwałę numer(...)Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia CzłonkówSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.z dnia 29 maja 2015 roku o wyborze członków Rady Nadzorczej, w punkcie 2 zasądził od pozwanejSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.na rzecz powodówH. O. (1)iK. C.kwoty po 380 złotych. tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym po 180 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Powyższy wyrok zapadł na podstawie następującego stanu faktycznego:
W dniu 28 kwietnia 2015 roku Rada NadzorczaSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.złożyła pisemne uwagi pod adresem pracy Zarządu Spółdzielni. W skład Rady Nadzorczej wchodzili powódH. O. (1)- przewodniczący, powódK. C.- sekretarz oraz członkowieA. M. (1)iP. S.. W skład Zarządu Spółdzielni wchodziłaA. W.jako Prezes i jednocześnie członek Zarządu orazK. B.( poprzednie nazwiskoS.) jako drugi członek Zarządu. Dotychczas była zatrudniona jako księgowa. Podstawą zatrudnieniaA. W.na stanowisku Prezesa Spółdzielni była nadto umowa o pracę zawarta w dniu 1 października 2013 roku.A. W.została powołana na stanowisko Prezesa Zarządu Spółdzielni uchwałą Rady Nadzorczej z dnia 1 października 2013 roku. Rada Nadzorcza miała uwagi co do prowadzenia spraw księgowych. Reakcją na zarzuty było złożenie przezA. W.w dniu 28 kwietnia 2015 roku adresowanego do Rady Nadzorczej Spółdzielni pisma, w którym oświadczyła, iż złożenie powyższych zarzutów nie pozostawia jej wyboru jak zrezygnować z funkcji Prezesa Spółdzielni, jednocześnie oświadczając, iż dniem 28 kwietnia 2015 roku wypowiada umowę o prace z dnia 1.10.2013 roku z zachowaniem okresu wypowiedzenia zgodnie zart. 36 § 2 k.p.W tym samym dniuK. S.także złożyła pismo, w którym oświadczyła, iż składa rezygnację z funkcji członka Zarządu i oddaje się pod ocenę Walnego Zgromadzenia. Powyższe pisma Przewodniczący Rady NadzorczejH. O. (1)otrzymał w dniu 4 maja 2015 roku. W piśmie skierowanym do Rady Nadzorczej Spółdzielni z dnia 4 maja 2015 rokuK. S.iA. W.pisemnie potwierdziły fakt wypowiedzenia umowy o pracę przezA. W.oraz rezygnację z członka ZarząduK. B.(poprzednioS.).A. W.uważała uwagi złożone pod adresem Zarządu Spółdzielni za krzywdzące dla niej, dlatego podjęła decyzję o wypowiedzeniu umowy o pracę. W odpowiedzi na wypowiedzenie przezA. W.umowy o pracę i rezygnacjęK. S.z członka zarządu, członkowie Spółdzielni zaczęli zbierać podpisy w celu odwołania dotychczasowej Rady Nadzorczej. W okresie od 4 maja do 12 maja 2015 roku do Zarządu Spółdzielni wpłynęły listy z podpisami członków Spółdzielni w sprawie zwołania Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia w celu odwołania Rady Nadzorczej. Na ogólną sumę członków Spółdzielni 347 w dniach od 4 do 6 maja 2015 roku wpłynęły listy z podpisami w liczbie co najmniej 61, przy czym już w dniu 4 maja 2015 roku złożono listę z podpisami 43 członków a w dniu 6 maja 2015 roku została złożona lista z podpisami 18 członków. Na podstawie powyższych list w dniu 6 maja 2015 roku Zarząd w osobach Prezesa Zarządu i Członka ZarząduA. W.i Członka ZarząduK. B.( poprzednioS.) podjął decyzję o zwołaniu Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Członków Spółdzielni i dokonał zawiadomień, iż na podstawie § 65 pkt. 4 Statutu Spółdzielni w dniu 29 maja 2015 roku o godzinie 17.00 w sali gimnastycznej Szkoły Podstawowej przyulicy (...)wN.odbędzie się Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie CzłonkówSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.w celu odwołania członków Rady Nadzorczej i wyborów do Rady Nadzorczej. W zawiadomieniu przedstawiono szczegółowo porządek obrad. W zawiadomieniu zawarto informację, iż Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie zostało zwołane na pisemne żądanie członków Spółdzielni w sprawie odwołania członków Rady Nadzorczej. W zawiadomieniu podano, iż projekty uchwał, które mają być przedmiotem obrad będą wyłożone do wglądu od dnia 15.05.2015 roku w siedzibie Spółdzielni. Członkowie Spółdzielni niezadowoleni z działania dotychczasowej Rady Nadzorczej popierali odwołanie jej członków. Członkowie Spółdzielni nie mieli natomiast zastrzeżeń co do działalności dotychczasowego Zarządu w osobach PrezesA. W.iK. B.( poprzednioS.). CzłonekSpółdzielni (...)wycofał swój podpis na liście, gdyżA. M. (2)poinformował go, że Rada Nadzorcza się rozwiązała a później dowiedział się, że Prezes Zarządu i główna księgowa rozwiązały umowę. Poczuł się wprowadzony w błąd.S. L.nie miał zastrzeżeń co do pracy zarządu. Lista z wycofanym podpisemS. L.została złożona w Spółdzielni w dniu 12 maja 2015 roku. W dniu 8 maja 2015 roku Rada Nadzorcza Spółdzielni, po zapoznaniu się z pismamiA. W.iK. B.( poprzednioS.) opatrzonymi datą 28.04.2015 roku, podjęła uchwałę numer(...), którą odwołałaA. W.z funkcji Prezesa Zarządu Spółdzielni oraz z funkcji Członka Zarządu Spółdzielni oraz o zwolnieniuA. W.z dniem otrzymania uchwały z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia oraz uchwałę numer(...)o odwołaniuK. S.z funkcji Członka Zarządu Spółdzielni. Uchwały weszły w życie z dniem podjęcia to jest 8 maja 2015 roku. W dniu 28 maja 2015 roku p.o. Prezes Spółdzielni - powódH. O. (1)poinformował pisemnie Dyrektor Gimnazjum wN.przyulicy (...), iżA. W., która wynajęła salę gimnastyczną w budynku szkoły celem odbycia Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia dokonała wynajmu sali jako osoba prywatna, o czym zawiadomił również Burmistrza. Po uzyskaniu powyższej informacji Dyrektor Szkoły w tym samym dniu odmówiła wynajmu sali gimnastycznej. W tym stanie rzeczy w dniach 28/29 maja 2015 roku dokonano pisemnych ogłoszeń o zmianie miejsca odbycia Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia na tablicach ogłoszeń w budynkach Spółdzielni oraz na osiedlowym sklepie, w którym zwyczajowo wywieszano ogłoszenia. Ponadto przed salą gimnastyczną, w której według pierwotnego zawiadomienia miało się odbyć Nadzwyczajne Zgromadzenie, na polecenieA. W.stała osoba, która kierowała przybyłe na Zgromadzenie osoby do właściwego, zmienionego miejsca jego odbycia. Członkowie Spółdzielni informowali się nawzajem o zmianie miejsca Zgromadzenia. Wywieszone ogłoszenia o zmianie miejsca Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia kazał natychmiast zdejmować p.o. Prezesa powódH. O. (1). Do skrzynek na listy członków Spółdzielni były wkładane oświadczenia Rady Nadzorczej, iż Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółdzielni zostało zwołane nieprawnie, gdyż Zarząd złożył rezygnację a organem jest Rada Nadzorcza i Związek Rewizyjny.E. J.nie uczestniczyła w Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu. Ostatecznie projekty uchwał, które miały być procedowane na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu w dniu 29 maja 2015 roku nie zostały wyłożone w siedzibie Spółdzielni, zgodnie z zawiadomieniem od 15 maja 2015 roku. Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółdzielni odbyło się w dniu 29 maja 2015 roku wRestauracji (...)przyulicy (...)wN., zostało rozpoczęte o godzinie 17.00. Zgromadzeniu przewodniczyłJ. B., nie wchodzący w skład Rady Nadzorczej, ani nie będący osobą przez tę Radę wytypowaną. Uczestniczyła w nim takżeK. B.(poprzednioS.), która w tym czasie przebywała na zwolnieniu lekarskim. Na Zgromadzeniu byli obecni członkowie Spółdzielni a także członkowie ich rodzin. Zgromadzenie odbywało się pod zadaszeniem, które miała formę wiaty bez ścian. Obecni na zgromadzeniu siedzieli pod zadaszeniem a także stali obok.J. B.poinformował, iż zgromadzenie będzie nagrane. Wybrano w głosowaniu jawnym Prezydium, w tymJ. B.jako Przewodniczącego, który przedstawił porządek obrad. Przybyli na Zgromadzenie członkowie odnotowywali swoją obecność na wyłożonych numerami bloków listach. Tożsamość była sprawdzana przezK. B.( poprzednioS.) tylko w odniesieniu do osób, których nie znała. Na listach podpisało się łącznie 107 członków.K. S., z pomocąW. S., która pracuje jako osoba sprzątająca i zna członków Spółdzielni, wydawały karty do głosowania członkom, którzy przybyli na Zgromadzenie. Wcześniej przygotowano ilość kart w sprawie odwołania dotychczasowej Rady Nadzorczej odpowiadającą liczbie członków Spółdzielni. Nie było odnotowane komu imiennie wydano kartę. Głosowania w sprawie wszystkich podjętych na Zgromadzeniu uchwał odbywały się oddzielnie i tajnie, to jest po kolei głosowano w przedmiocie odwołania poszczególnych członków Rady a następnie było jedno głosowanie na nowo zgłoszonych członków Rady. Karty były wrzucane do urn, bez odnotowania na listach kto kartę wrzucił. Karty do głosowania w sprawie wyboru nowych członków Rady Nadzorczej były przygotowane na bieżąco. Na Zgromadzeniu podjęto uchwały numer(...),(...), 3/205, 4/205 każda w sprawie odwołania poszczególnych członków dotychczasowej Rady NadzorczejH. O. (1),K. C.,P. S.iA. M. (1). Po ogłoszeniu przez Przewodniczącego Komisji Skrutacyjnej wyników głosowania w przedmiocie odwołania poszczególnych członków Rady NadzorczejJ. B.ogłosił o odwołaniu Rady i ogłosił o przystąpieniu do kolejnego punktu obrad to jest wyboru członków Rady Nadzorczej. Z sali padły następujące kandydaturyD.M.,C. R.,K. E.,G. M.,B. J.,M.A.,N. B. (1), po czym sprostowano jego imię naB.. Każdy z kandydatów oświadczył, iż propozycję kandydowania przyjmuje.J. B.odczytał listę z powyższymi kandydaturami i stwierdził, iż lista została zamknięta i przyjęta. Następnie poinformował obecnych o zasadach głosowania.K. B.( poprzednioS.) oraz członek Komisji Skrutacyjnej rozdawali karty do głosowania, po czym członek Komisji Skrutacyjnej zebrał głosy do urn. Następnie odbyło się liczenie głosów, po czym członek Komisji Skrutacyjnej ogłosił o przyjęciu uchwały numer 5 i odczytał, że głosowało 95 osób, oddano 94 ważne głosy:C.(...)za,D.A. (...)za,G.(...)za,K. E.68 za,M.A. (...)za,N.(...)za,S.(...)za.J. B.ogłosił, że do Rady weszliC. R.,D.A.,K. E.,M.A.,S. I.. W punkcie Ad.9 Protokołu Prezydium z przebiegu Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia „ Ogłoszenie wyników wyborów do rady nadzorczej” widniej wpis: „ Walne Zgromadzenie na członków do Rady Nadzorczej wybrało p.M. D., p.R. C., p.A. M. (2), p.I. S., p.E. K.”. Podjęte uchwały zostały wskazane jako załączniki protokołu. Jako załączniki protokołu wskazano również protokół Komisji Skrutacyjnej w sprawie podejmowanych uchwał. W Protokole jest zapis, iż w sprawie uchwały numer(...)w sprawie wyboru członków Rady Nadzorczej było obecnych 95, głosów ważnych 94, nieważnych 1. Uchwała numer(...)z dnia 29 maja 2015 roku o wyborze członków Rady Nadzorczej składa się z dwóch paragrafów. Zapis treści § 1 wraz ze wstępem uchwały stanowi, iż uchwala się co następuje: Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie CzłonkówSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.wybiera członków Rady Nadzorczej w osobach:
1.C. R.głosów za 81, przeciw 13,
2.D.M.głosów za 83, przeciw 11,
3.G. M., głosów za 59, przeciw 35,
4.K. E., głosów za 68, przeciw 26,
5.M.A.głosów za 69, przeciw 25,
6.N. B. (2), głosów za 42, przeciw 52,
7.S. I., głosów za 68, przeciw 26.
Paragraf 2 uchwały stanowi, iż wchodzi ona w życie z dniem podjęcia, tj. z dniem 29.05.2015 roku. W dniu 29 maja 2015 roku Rada Nadzorcza odbyła posiedzenie, na którym podjęła uchwały numer(...)w sprawie wyboru Prezydium Rady i Komisji Rewizyjnej, numer(...)w sprawie odwołania z funkcji p.o. Prezesa SpółdzielniH. O. (1), numer(...)w sprawie powołania na funkcję Prezesa oraz Członka ZarząduA. W., numer(...)w sprawie uchylenia uchwały numer(...)Rady Nadzorczej Spółdzielni z dnia 8 maja 2015 roku. PowódK. C.nie miał zamiaru uczestniczyć w Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu zwołanym na dzień 29 maja 2015 roku. O zmianie miejsca Zgromadzenia dowiedział się z osiedlowego przekazu. O wynikach Zgromadzenia dowiedział się 1 czerwca 2015 roku w siedzibie Spółdzielni. Wówczas otrzymał uchwałę o odwołaniu go z członka Rady Nadzorczej Spółdzielni. Pozostałe uchwały otrzymał kilka dni później wraz z protokołem przebiegu Zgromadzenia. PowódH. O. (1)otrzymał uchwałę o odwołaniu go z Rady Nadzorczej Spółdzielni w dniu 1 czerwca 2015 roku. O zwołaniu Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia , które odbyło się w dniu 29 maja 2015 roku nie została poinformowana Krajowa Rada Spółdzielcza ani Związek Rewizyjny. W 2016 roku przeprowadzona została lustracja pełnaSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wN.za lata 2013 - 2015 przez Związek Rewizyjny Spółdzielni Mieszkaniowych, która wypadła pozytywnie. Zgodnie z § 65 pkt. 1,3,4,6 Statutu Spółdzielni Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie może być zwołane ważnych powodów przez zarząd w każdym czasie. Zarząd zwołuje Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie także na żądanie Rady Nadzorczej, a także na żądanie przynajmniej 1/10 członków Spółdzielni. Żądanie zwołania Walnego Zgromadzenia powinno być złożone na piśmie z podaniem celu jego zwołania. O terminie, miejscu i porządku obrad Walnego Zgromadzenia członkowie Spółdzielni powinni być powiadomieni na piśmie, w formie ogłoszeń w biurze i na tablicach ogłoszeń w budynkach Spółdzielni, co najmniej na 21 dni przed terminem Walnego Zgromadzenia. Zawiadomienie powinno zawierać czas, miejsce, porządek obrad oraz informację o miejscu wyłożenia wszystkich sprawozdań i projektów uchwał, które będą przedmiotem obrad oraz informacje o prawie członka do zapoznania się z tymi dokumentami. Stosownie do § 66 Statutu o czasie , miejscu i porządku obrad Walnego Zgromadzenia zawiadamia się Związek Rewizyjny, w którym Spółdzielnia jest zrzeszona oraz Krajową Radę Spółdzielczą na piśmie, co najmniej 14 dni przed terminem zebrania. § 67 Statutu stanowi, iż Walne Zgromadzenie jest ważne niezależnie od liczby obecnych na nim członków, a uchwały zapadają zwykłą większością głosów, z wyjątkiem spraw, gdy ustawa wymaga kwalifikowanej większości, nie wymaganej co do odwołania i powołania członków Rady Nadzorczej. Głosowanie na Walnym Zgromadzeniu odbywa się jawnie, z wyjątkiem wyborów i odwoływania członków organów Spółdzielni. Paragraf 68 ust. 1 Statutu stanowi, iż Walne Zgromadzenie otwiera Przewodniczący Rady Nadzorczej lub wyznaczony przez radę jej przedstawiciel. Członkowie dokonują wyboru Prezydium Zebrania w składzie: Przewodniczący, Sekretarz, członek prezydium, które to Prezydium kieruje obradami. Paragraf 69 ust. 2 stanowi, iż stanowi Rada Nadzorcza składa się z 5 członków, a do organów Rady Nadzorczej wchodzą kandydaci, którzy otrzymali w wyborach największą liczbę głosów. Aktualnie w Krajowym Rejestrze Sądowym wpisani są jako członkowie Rady NadzorczejSpółdzielni (...),I. S.,R. C.,E. K.,A. M. (2).
Sąd Okręgowy orzekł o uchyleniu uchwały nie odnosząc się w wyroku do roszczeń ewentualnych, gdyż uwzględnił żądanie główne.
W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że zaskarżanie uchwał walnego zgromadzenia członków spółdzielni jest możliwe za pomocą trzech odrębnych środków prawnych, a mianowicie:
1/ powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały (gdy występuje sprzeczność uchwały z ustawą -art. 42 § 2 prawa spółdzielczego, przy czym niezgodność uchwały z prawem może polegać na naruszeniu prawa materialnego lub wynikać z uchybień formalnych dotyczących warunków i trybu jej podejmowania, przy czym uchybienia te uzasadniają wzruszenie uchwały tylko wtedy, gdy miały lub mogły mieć wpływ na jej treść
2/ powództwa o uchylenie uchwały (gdy występuje sprzeczność uchwały bądź z postanowieniami statutu, bądź z dobrymi obyczajami lub gdy uchwała godzi w interes spółdzielni albo ma na celu pokrzywdzenie jej członka -art. 42 § 3 prawa spółdzielczego),
3/ powództwa o ustalenie nieistnienia uchwały (gdy wystąpiły tak rażące uchybienia w procesie podjęcia uchwały, w zwołaniu lub procedowaniu określonych organów, że wykluczają możliwość stwierdzenia, że wyraziły one wolę jako uprawniony organ -art. 42 § 9 prawa spółdzielczego.
Sąd I instancji stwierdził, że dla żądania stwierdzenia nieważności uchwały konieczne jest powołanie się i udowodnienie okoliczności wskazujących na sprzeczność z ustawą. Z kolei w przypadku żądania uchylenia uchwały jest to sprzeczność z postanowieniami statutu bądź dobrymi obyczajami lub godzenie w interesy spółdzielni albo pokrzywdzenie członka spółdzielni (art. 42 § 3 ustawy). W obu tych przypadkach kwestionowanie zaskarżonej uchwały musi zakładać jej istnienie, gdyż inaczej żądanie stwierdzenia nieważności lub żądanie uchylenia uchwały, byłoby bezprzedmiotowe.
Odmiennie zaś jest w razie żądania ustalenia nieistnienia uchwały na podstawie art. 42 § 9 ustawy w zw. zart. 189 k.p.c., kiedy okolicznością faktyczną uzasadniającą powództwo jest stwierdzanie uchybień w procesie podjęcia uchwały, które doprowadziły do wniosku, że uchwała w ogóle nie podjęto. Takie powództwo wyklucza przyjęcie, że doszło do wyrażenia woli w danym przedmiocie przez powołane organy.
Powodowie ostatecznie określili swoje żądanie jako żądanie uchylenia uchwały Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia CzłonkówSpółdzielni nr (...)/2015 z dnia 29 maja 2015 roku (stwierdzenie nieważności lub nieistnienia). Jak już podniesiono w początkowej części uzasadnienia przytaczającej żądanie powodów, sposób sformułowania żądania i jego uzasadnienia stanowiło podstawę do przyjęcia, iż roszczenia wskazane w nawiasie mają charakter roszczeń ewentualnych na wypadek nieuwzględnienia przez sąd żądania postawionego na pierwszym miejscu, to jest żądania uchylenia uchwały.
Sąd Okręgowy dokonał oceny zasadności zarówno żądania głównego uchylenia uchwały, jak też zbadał jej istnienie i zgodność z prawem.
Odnosząc się do zarzutu naruszeniaart. 61 § 1 k.c., art. 83ust. 6 ustawy spółdzielniach mieszkaniowych § 65 pkt. 6 Statutu Spółdzielni,art. 37 § 3„prawa spółdzielczego” iart. 42 § 3 ustawy prawo spółdzielcze, polegających na tym, iż powodowie nie zostali powiadomieni o zmianie miejsca odbytego 29 maja 2015 r. o godz. 17.00 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia, Sąd I instancji uznał go za zarzut bezzasadny.
Zgodnie zart. 83ust. 6 ustawy z dnia 15.12.2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych” ( tekst jednolity z dnia 7.08.2013 r. Dz. U. z 2013 r. poz. 1222 ), o czasie i miejscu i porządku obrad walnego zgromadzenia lub jego części zawiadamia się wszystkich członków na piśmie co najmniej 21 dni przed terminem posiedzenia Walnego Zgromadzenia. Zawiadomienie powinno zawierać czas, miejsce, porządek obrad oraz informację o miejscu wyłożenia wszystkich sprawozdań i projektów uchwał, które będą przedmiotem obrad oraz informację o prawie członka do zapoznania się z dokumentami. Wedługartykułu 37 § 3 ustawy z dnia 16.09.1982 r. prawo spółdzielcze(tekst jednolity z dnia 4.12.2015 r., Dz. U. z 2016, poz. 21) o czasie, miejscu i porządku obrad zebrania przedstawicieli należy zawiadomić wszystkich członków spółdzielni w sposób wskazany w statucie.
Według § 65 pkt. 6 Statutu Spółdzielni o terminie, miejscu i porządku obrad walnego zgromadzenia członkowie spółdzielni powinni być powiadamiani na piśmie, w formie ogłoszeń w biurze i na tablicach ogłoszeń w budynkach Spółdzielni, co najmniej na 21 dni przed terminem Walnego Zgromadzenia.
Powyższe wymogi zostały spełnione. Dokonane przez Zarząd Spółdzielni zawiadomienie, iż w dniu 29 maja 2015 roku o godzinie 17.00 w sali gimnastycznej Szkoły Podstawowej im. PowstańcówW.. przyulicy (...)wN.odbędzie się Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Członków Spółdzielni, wraz z podaniem przyczyn zwołania, porządku obrad i informacji o terminie wglądu do projektów uchwał, zostało dokonane w dniu 6 maja 2015 roku. Zawiadomienia zostały wywieszone na tablicach ogłoszeń w budynkach Spółdzielni, w biurze oraz na osiedlowym sklepie.
Sąd Okręgowy stwierdził, że co do zmiany miejsca Zgromadzenia istotnie nie został zachowany 21 dniowy termin, jednakże informacja o zmianie miejsca, została przekazana w taki sposób, iż mogła ona dotrzeć do wiadomości członków Spółdzielni zamierzających wziąć udział w Zgromadzeniu. O pierwotnym miejscu zawiadomiono zgodnie z ustawowymi i statutowymi wymogami, jeśliby któryś z członków nie dowiedział się o tym z powiadomień dokonanych przez Zarząd Spółdzielni w dniach 28/29 maja mógł dotrzeć do pierwotnie wyznaczonego miejsca Zgromadzenia i tam zostać skierowanym pod nowy adres miejsca Zgromadzenia.
W ocenie Sądu I instancji zasadny jest natomiast kolejny zarzut, dotyczący nie zawiadomienia o Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu z dnia 29 maja 2015 roku, Krajowej Rady Spółdzielczej i Związku Rewizyjnego w myślart. 40 § 1 prawa spółdzielczegoi § 66 Statutu Spółdzielni. Powodowie nie udowodnili jednak, aby to uchybienie mogło, lub miało wpływ na treść uchwały. Sąd Okręgowy zwrócił uwagę na podnoszoną przez pozwaną okoliczność, iż powódH. O. (1)jako pełniący wówczas obowiązki Prezesa Zarządu Spółdzielni, po odwołaniu uchwałami z dnia 8 maja 2105 roku dotychczasowego zarządu, miał obowiązek dopełnienia powyższego obowiązku. Również do obowiązków p.o. Prezesa ZarząduH. O. (1)należało udostępnienie projektów uchwał w terminie wynikającym z zawiadomienia, czego nie dopełnił, ale powodowie nie udowodnili jednocześnie, aby to uchybienie mogło lub miało wpływ na treść podjętej uchwały.
Bez wpływu na treść zaskarżonej uchwały miała okoliczność, iż treść uchwały i protokołu z obrad nie zawisły na stronie internetowej Spółdzielni w myśl art. 81ust. 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych.
Bez wpływu na treść zaskarżonej uchwały pozostaje także zarzut naruszenia § 68 pkt 1 Statutu co do tego, iż Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie otworzyłJ. B., który w dacie otwarcia nie był Przewodniczącym Rady Nadzorczej.J. B.został wybrany Przewodniczącym Prezydium Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia w dniu 29 maja 2015 roku.
Kolejny zarzut powodów dotyczy naruszeniaart. 39 § 1 prawa spółdzielczegoi § 65 pkt. 1 i 3 Statutu Spółdzielni, to jest zwołania Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia przez osoby nieuprawnione.
Decyzja o zwołaniu Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia na dzień 29 maja 2015 roku została podjęta przez Zarząd w osobie Prezesa i Członka ZarząduA. W.i Członka ZarząduK. B.(poprzednioS.) w dniu 6 maja 2015 roku.
W ocenie Sądu I instancji pismaA. W.iK. B.(poprzednioS.) z dnia 28 kwietnia 2015 roku dotarty do wiadomości Rady Nadzorczej, jako organu władnego do powołania jak i odwołania członków zarządu, w dniu 8 maja 2015 roku, w którym to dniu Rada Nadzorcza podjęła uchwałę numer(...)o odwołaniuA. W.z funkcji Prezesa Zarządu oraz Członka Zarządu Spółdzielni i uchwałę numer(...)o odwołaniuK. B.(S.) z funkcji członka Zarządu Spółdzielni. Zgodnie z treścią uchwał weszły one w życie z dniem podjęcia, to jest 8 maja 2015 roku.
Przytaczając treśćart. 61 § 1 k.c.Sąd Okręgowy stwierdził, że oświadczenie o złożeniu przezK. S.rezygnacji z funkcji członka zarządu oraz oświadczenieA. W.o rezygnacji z funkcji Prezesa Spółdzielni mogło wywrzeć skutek materialnoprawny w chwili, w której doszło do adresata w taki sposób, że mógł się on z oświadczeniem zapoznać. W sytuacji, w której adresatem złożonego oświadczenia woli był organ Spółdzielni władny do powoływania i odwoływania członka zarządu, czyli Rada Nadzorcza, skutek ten mógł nastąpić dopiero z chwilą zebrania się Rady Nadzorczej w celu podjęcia uchwały w przedmiocie odwołania członka zarządu. Nie zostało udowodnione, aby Rada Nadzorcza zebrała się wcześniej niż 8 maja 2015 roku i zapoznała się z treścią oświadczeńA. W.iK. B.(poprzednioS.).
Z powyższych rozważań wynika, iż w dacie 6 maja 2015 roku zarównoA. W.jak iK. B.były uprawnione jako Zarząd Spółdzielni do podjęcia decyzji o zwołaniu Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Spółdzielni, a wręcz miały taki obowiązek wynikający z § 65 ust. 3 pkt. 2 Statutu, iż Zarząd zwołuje Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie na żądanie przynajmniej 1/10 członków Spółdzielni.
Zdaniem Sądu Okręgowego nieuzasadnione jest kolejny zarzut stawiany przez powodów, a mianowicie naruszeniaart. 39 § 2„prawa spółdzielczego” i § 65 ust. 3 Statutu Spółdzielni, jakoby zwołanie Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia nie zostało poprzedzone obligatoryjną uchwałą. Ustawodawca w przepisieart. 39 § 2 pkt. 2„prawa spółdzielczego” stanowi, iż Zarząd zwołuje Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie na żądanie przynajmniej na żądnie 1/10 członków spółdzielni, tak jak stanowi również § 65 ust. 3 pkt. 2 Statutu. Jak zostało wykazane w powyższej części uzasadnienia istniejący Zarząd w dniu 6 maja 2015 roku zwołał Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie na dzień 29 maja 2015 roku i decyzja została przez Zarząd podpisana i podana do publicznej wiadomości a więc spełniony został wymóg „zwołania”. Jeśli chodzi o formę decyzja została podjęta przez cały zarząd co znalazło wyraz w przytoczonym zawiadomieniu z dnia 6 maja 2015 roku. Zdaniem Sądu I instancji Statut Spółdzielni ani przepisy ustawy nie stawiają innych szczególnych wymogów formalnych zwołaniu przez Zarząd Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia, poza tym które w realiach sprawy zostały zachowane.
Na dzień 4 maja 2015 roku została złożona lista z podpisami co najmniej 43 członków spółdzielni a w dniu 6 maja 2015 roku wpłynęła lista z podpisami jeszcze 18 członków, czyli łącznie ponad 1/10 wszystkich członków w liczbie 347. Powodowie nie wskazali, które z osób widniejących na listach złożonych przez zwołaniem Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia nie były członkami Spółdzielni. Ich twierdzenia, że zbierający podpisy na listach wprowadzali w błąd członków spółdzielni są gołosłowne. Okoliczność, iżS. L.wycofał podpis czując się wprowadzony w błąd nie może uzasadniać przyjęcia, iż taki stan dotyczył innych osób, które podpisały listy. Poza tym lista z podpisemS. L.wpłynęła do Spółdzielni w dniu 12 maja 2015 roku a zatem nie była brana pod uwagę przy ustalaniu, czy żądanie zwołania Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia było zostało zgłoszone przez co najmniej 1/10 liczby wszystkich członków.
Statut w § 65 wymaga pisemnego żądania zwołania Walnego Zgromadzenia z podaniem celu jego zwołania. Listy, które zostały złożone do Zarządu z podpisami członków rozpoczynają się od zapisu, iż są to „Listy podpisów członków Spółdzielni w sprawie zwołania Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia w celu odwołania Rady Nadzorczej”. Z powyższego zapisu wynika wprost, iż zawiera żądanie zwołania walnego zgromadzenia i wskazuje cel jego zwołania.
W realiach niniejszej sprawy został zatem spełniony wymóg żądania zwołania Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia zgłoszonego przynajmniej przez 1/10 członków Spółdzielni na piśmie z podaniem przyczyny jego zwołania stosownie do § 65 ust. 3 pkt. 2 oraz art. 83ust. 4, iż żądanie zwołania walnego zgromadzenia powinno być złożone pisemnie z podaniem celu jego zwołania.
Zarząd Spółdzielni zwołał Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie w dniu 6 maja 2015 roku a na tę datę zostało złożone pisemne żądanie jego zwołania co najmniej przez 1/10 członków Spółdzielni. Zarząd zwołał Walne Zgromadzenie tak, aby mogło ono odbyć się w terminie czterech tygodni od wniesienia żądania, czym spełnił wymóg statutu zawarty w § 65 ust. 4 Statutu.
Mając na względzie powyższe Sąd Okręgowy stwierdził, iż niezasadne są zarzuty naruszenia przez pozwaną przepisu art. 83pkt. 2, ustawy „o spółdzielniach mieszkaniowych” stanowiący, iż zarząd zwołuje Walne Zgromadzenie przynajmniej raz w roku w ciągu 6 miesięcy po upływie roku obrachunkowego i § 65 ust. 2 Statutu, iż Zarząd może zwołać Walne Zgromadzenie z ważnych powód w każdym czasie, wobec zaistnienia przesłanek do zwołania Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia wobec zaistnienia podstaw jego zwołania zgodnie z § 65 ust. 3 i 4 Statutu.
Nieuzasadniony był w ocenie Sądu Okręgowego zarzut naruszenia § 67 pkt. 4 Statutu Spółdzielni z powodu nie odnotowania w protokole, iż głosownia odbywały się tajnie, czyli były jawne. Zgodnie z zakwestionowanym postanowieniem Statutu głosowanie na Walnym Zgromadzeniu odbywa się jawnie, z wyjątkiem wyborów i odwołania członków organów Spółdzielni.
Głosowanie, tak w przedmiocie odwołania jak i powołania nowych członków, odbywały się tajnie, co wynika wprost ze zgromadzonego materiału dowodowego, to jest zeznań świadków uczetstniczących w Walnym Zgromadzeniu, a przede wszystkim z zapisu obrazu i dźwięku przebiegu Walnego Zgromadzenia. Brak stosownej adnotacji w protokole jest uchybieniem formalnym, które nie powinno mieć miejsca, ale jednak pozostaje bez wpływu na faktyczny przebieg głosowania oraz treść podjętych uchwał.
Dokonując oceny pracy Komisji Skrutacyjnej i sposobu sporządzenia przez Komisję protokołu to wskazać należy na występujące uchybienia. Stosownie do postanowień § 68 pkt. 4 i 5 każda Komisja, w tym Komisja Skrutacyjna spisuje protokół ze swej działalności podpisany przez wszystkich członków komisji. Protokół Komisji Skrutacyjnej z dnia 29 maja 2015 roku z Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia zawiera jedynie wyniki głosowania na poszczególne uchwały. W przypadku uchwał dotyczących odwołania każdego z członków dotychczasowej Rady Nadzorczej wskazano precyzyjnie, która uchwała dotyczy której z osób. Nadmienić na marginesie należy, iż są różnice w liczbie głosów wynikających z protokołu Komisji Skrutacyjnej a chociażby głosami wskazanymi w Protokole Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia, ale nie są przedmiotem niniejszych rozważań, gdyż nie dotyczą omawianej uchwały. Świadczą jedynie o braku dbałości osób liczących głosy i sporządzających omawiane dokumenty.
Odnosząc się do uchwały numer(...)w sprawie wyboru członków Rady Nadzorczej protokół Komisji Skrutacyjnej wymienia jedynie, że było obecnych 95 osób, oddano 94 ważne głos i 1 nieważny. Do protokołu nie zostały załączone karty do głosowania z oddanymi głosami. Poza tym ani z protokołu Komisji Skrutacyjnej, ani z Protokołu Prezydium Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia nie wynika, kiedy i kto zgłosił kandydaturęI. S., która została, zgodnie z zaskarżoną uchwałą powołana do Rady Nadzorczej. Zwrócić także należy uwagę na fakt, iż Protokół Komisji Skrutacyjnej, który powodowie załączyli do pozwu różni się w swej treści od tegoż samego Protokołu złożonego przez powodów w dniu 13I.2015 roku, na którym to egzemplarzu widnieją sprostowania naniesione jak wynika z podpisu przezP. M.odnośnie uchwały numer(...), nie wiadomo kiedy naniesione. Tego rodzaju sprostowanie winno być naniesione na oryginał Protokołu z datą jego naniesienia a nie dopisywane na poszczególnych egzemplarzach w zależności od potrzeb. Sąd Okręgowy zwrócił uwagę, iż na załączonym do pozwu protokole na karcie, na której znajdują się podpisy członków komisji nie ma żadnej adnotacji dotyczącej liczby głosów oddanych na poszczególne osoby kandydujące do Rady Nadzorczej a już na egzemplarzu złożonym w dniu 13I.2015 roku taki wykaz się znajduje, co jak należy jeszcze raz pokreślić, świadczy o niedbałym, i nieodpowiedzialnym podejściu do sporządzanych dokumentów.
Natomiast zarzut powodów, iż protokół Komisji Skrutacyjnej został sporządzony po podjęciu uchwał, a nie przed nie ma wpływu na ewentualną ważność zaskarżonej uchwały.
Sąd I instancji zwrócił uwagę na fakt, iż wyniki głosowania wciągnięte do treści zaskarżonej uchwały również odbiegają od wyników podanych w czasie ich odczytywania przez członka Komisji Skrutacyjnej, i tak w przypadkuR. C.do uchwały wpisano 81 głosów za, a odczytano na Zgromadzeniu 83 głosy, odczytano, że naM. D.oddano 83 głosy za a ogłoszono, że 85, wpisano, że naM. G.oddano 59 głosów za a ogłoszono, że 61, wpisano, że naB. N.oddano 42 a ogłoszono że 48, wpisano, że naI. S.oddano 68 głosów za a podano, że 69.
Te różnice wprawdzie nie decydowałyby o wynikach głosowania, jednakże są niczym nieuzasadnione, poza niedbalstwem osób liczących głosy i sporządzających dokumenty z Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia.
Uchwała zapadła wymaganą większością głosów zgodnie z § 67 ust. 2 i 3 Statutu Spółdzielni, w myśl którego Walne Zgromadzenie jest ważne niezależnie od liczby obecnych na nim członków. Uchwały zapadają zwykłą większością głosów, z wyjątkiem spraw w których wymagana jest większość kwalifikowana. W realiach niniejszej sprawy większość kwalifikowana nie była wymagana, co zresztą nie jest kwestionowane.
Zdaniem Sądu Okręgowego Nadzwyczajne Walne Zgromadzenia Członków Spółdzielni, które odbyło się 29 maja 2015 roku zostało zwołane i przebiegało zgodnie z przepisami prawa i Statutem Spółdzielni, a wskazane wyżej uchybienia nie powinny mieć miejsca, ale nie stanowią uchybień które mogłyby skutkować stwierdzeniem nieważności uchwały, gdyż nie miały wpływu na jej treść i nie były na tyle rażące, aby wykluczały możliwość stwierdzenia, że Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie nie wyraziło woli powołania członków Rady Nadzorczej i jako takie mogły prowadzić do ustalenia nieistnienia uchwały.
Sąd I instancji przyjął, że sporna uchwała została podjęta przez właściwy organ. Zastosowano właściwy tryb jej podjęcia i uchwała jest ważna. Nie ulega wątpliwości, że sprzeczność uchwały z prawem zachodzi w wypadku naruszenia przy jej wydaniu przepisów prawa materialnego lub wymogów proceduralnych, o ile miały one wpływ na jej treść. Taka sytuacja w tej sprawie nie zaistniała.
Artykuł 42 § 3 prawa spółdzielczegostanowi ,że uchwała sprzeczna z postanowieniami statutu bądź dobrymi obyczajami lub godząca w interesy spółdzielni albo mająca na celu pokrzywdzenie jej członka jest dotknięta względną nieważnością.
Naruszenia w procesie procedowania i podjęcia uchwały nie są rażące na tyle, aby mogły stanowić podstawę do ustalenia nieistnienia uchwały jednakże w ocenie Sądu Okręgowego naruszają dobre obyczaje i mogą godzić w interesy spółdzielni. Do dobrych obyczajów należy niewątpliwie poszanowanie zasad transparentnego działania organów statutowych spółdzielni z uwzględnieniem specyfiki spółdzielni
Zdaniem Sądu I instancji sprzeczne z dobrymi obyczajami, gdyż narusza zasadę lojalnego postępowania organu spółdzielni jest takie działanie, które zmierza do niedoinformowania członka, dezorientacji, czy wywołania błędnego przekonania w kształtowaniu stosunku prawnego.
Stosownie do § 69 ust. 2 Statutu Rada Nadzorcza składa się z 5 członków. Paragraf 61 ust. 5 stanowi, iż do organów Rady Nadzorczej Spółdzielni wchodzą kandydaci, którzy otrzymali w wyborach największą liczbę głosów.
Niesporne jest, iż o wyborze członków Rady Nadzorczej Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie musi podjąć uchwałę ( § 62 Statutu ).
J. B., jako Przewodniczący Prezydium Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia na tymże Zgromadzeniu poinformował obecnych, że do Rady weszliM. D.,R. C.,A. M. (2),I. S.,E. K.. Osoby, które były obecne na Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu mogły wyjść z niego z przeświadczeniem, że taka właśnie uchwała została podjęta. Natomiast osoby, które nie były obecne na Zgromadzeniu i zapoznały się z treścią zaskarżonej uchwały numer(...)mogły poczuć się zdezorientowane, gdyż w treści uchwały znajduje się zapis, iż „Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie (...) wybiera członków Rady w osobach: (...) I tu wymienia wszystkich, którzy kandydowali z podaniem liczby głosów ( zresztą z niemającymi wpływu na wyniki głosowania błędami ). Faktem jest, iż Statut stanowi, że do Rady wchodzą kandydaci, którzy uzyskali największą liczbę głosów, lecz to Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie ostatecznie podejmuje uchwałę kto do Rady wszedł i to musi być jasne zarówno dla każdego członka Spółdzielni, który uczestniczył w Nadzwyczajnym Walnym Zgromadzeniu, jak i dla tego który na nim nie był obecny. Uchwała musi być jasna i nie pozostawiać wątpliwości interpretacyjnych i jej treść musi być identyczna z ogłoszoną ustnie na Zgromadzeniu. W omawianym przypadku zachodzą istotne rozbieżności pomiędzy ogłoszeniem przezJ. B.kto wszedł do Rady, a treścią uchwały numer(...)z dnia 29 maja 2015 r., w której zawarty jest tekst, iż uchwala się, że Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie wybiera członków Rady Nadzorczej w osobach i tu wymienia 7 osób zamiast 5, co może rodzić przekonanie, iż podjęto uchwałę o wyborze 7 członków Rady, wbrew Statutowi.
Podjęcie przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółdzielni uchwały o wyborze członków Rady Nadzorczej Spółdzielni zawierającej wątpliwości interpretacyjne narusza dobre obyczaje. Członkowie Spółdzielni muszą bowiem mieć jasność co do stanowiska tego naczelnego organu spółdzielczego. Można też dopatrzyć się w podjęciu sprzecznej wewnętrznie uchwały, godzenia w interesy spółdzielni. Żaden bowiem organ nie powinien działać w sposób, który uniemożliwia stwierdzenie, jaki jest jego rzeczywisty przekaz, w kwestii mającej dla spółdzielni i spółdzielców istotne znaczenie.
Podjęcie zaskarżonej uchwały było poprzedzone pewnym procesem, przebieg którego w ocenie Sądu Okręgowego narusza powszechnie przyjęte normy procedowania według określonych zasad i może budzić wątpliwości co do prawidłowości przyjętej uchwały. Słuszne są zarzuty powodów co do wątpliwości wyboru osobyI. S.. Z nagrania przebiegu Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia nie wynika, abyI. S.została zgłoszona jako kandydatka do Rady. Nie wiadomo, w którym momencie jej kandydatura się pojawiła i kto ją zgłosił i kiedyJ. B.usunięto z listy kandydatów. Fakt powyższy nie został odzwierciedlony, ani w protokole z przebiegu Zgromadzenia sporządzonego przez Prezydium Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia, ani też nie wynika z lakonicznego protokołu Komisji Skrutacyjnej, zawierającego na dodatek błędy. Poza tym praca Komisji Skrutacyjnej winna być bardziej skrupulatna. Komisja powinna odnotowywać komu wydaje karty do głosowania a następnie indywidualnie odnotowywać fakt oddania głosu przez osobę uprawnioną przy wrzucaniu karty z oddanym głosem do urny. W niniejszej sprawie nie wykazano, aby głosowały osoby nieuprawnione, jednakże brak precyzyjności w działaniach Komisji Skrutacyjnej i dozwalanie na taki stan rzeczy przez Przewodniczącego Prezydium uzasadnia przyjęcie, iż nie tylko sama uchwała, ale również sposób i przebieg procedowania zaskarżonej uchwały naruszał dobre obyczaje. Zauważyć także należy, iż w samej treści zaskarżonej uchwały wpisano głosy oddane na poszczególnych kandydatów różniące się od tych które według nagrania z przebiegu Walnego Zgromadzenia zostały odczytane przez członka Komisji Skrutacyjnej. Są to błędy nieznaczne, jednakże podejmowanie tak ważnych uchwał wymaga daleko idącej precyzji, tym bardziej, iż liczba głosów została podana w samej uchwale, więc winna odzwierciedlać rzeczywisty stan rzeczy, a nie zawierać nawet tego rodzaju błędów. Powyższa okoliczność również świadczy o naruszeniu dobrych obyczajów w procesie procedowania zaskarżonej uchwały. Z tych względów Sąd Okręgowy orzekł o uchyleniu zaskarżonej uchwały.
O kosztach postępowania, na które składają się koszty uiszczonych opłat sądowych przez każdego z powodów oraz poniesione przez nich koszty zastępstwa procesowego orzeczono na podstawieart. 98 § 1 k.p.c., obciążając nimi w całości pozwaną spółdzielnię. O kosztach zastępstwa prawnego na rzecz każdego z powodów orzeczono na podstawie § 10 ust. 1 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. „ w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu” (Dz. U. z 2013, poz. 490) w zw. z§ 21z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku „ w sprawie opłat za czynności radców prawnych” (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804 z późniejszymi zmianami).
Apelację od powyższego wyroku wniosła pozwana zaskarżając go w całości i zarzucając naruszenie:
1. norm postępowania tj. 233§ 1 k.p.c.poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, jak również sprzeczność wywiedzionych w wyroku wniosków z zebranym materiałem dowodowym,
2. norm prawa materialnego tj.art. 42 § 3 Prawa spółdzielczegopoprzez błędne zastosowanie i przyjęcie, że zaskarżona uchwała narusza dobre obyczaje i interes Spółdzielni, jak równieżart. 5 k.c.poprzez pominięcie, że w okolicznościach niniejszej sprawy stawiane przez powodów zarzuty dotyczące prawidłowości przebiegu obrad, stanowią okoliczności, za które sami powodowie byli odpowiedzialni (organizacja i przebieg Walnego), a zatem ich działania noszą znamiona nadużycia prawa.
W konkluzji pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez oddalenie powództwa w całości, ewentualnie w razie ustalenia naruszenia norm postępowania o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania do Sadu I Instancji.
Ponadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, za obie instancje.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Przede wszystkim należy podkreślić, że Sąd Apelacyjny poczynione przez Sąd Okręgowy ustalenia faktyczne podziela i przyjmuje za własne. Tym samym ustalone okoliczności stają się również ustaleniami sądu odwoławczego przez co nie zachodzi konieczność ich powtarzania (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 września 2016 roku sygn. akt V CSK 702/15 niepubl. LEX nr 2109483).
Apelacja jest uzasadniona.
W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd I instancji na podstawie prawidłowo ustalonych okoliczności faktycznych dokonał błędnej wykładni przepisuart. 42 § 3 Prawa spółdzielczegopoprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że zaskarżona uchwała narusza dobre obyczaje i może godzić w interes Spółdzielni.
Przez użyte wart. 42 § 3 prawa spółdzielczegowyrażenie "dobre obyczaje" w wykładni sądowej rozumie się podstawowe i zarazem powszechnie akceptowane zasady przyzwoitego, godnego postępowania jako ogólne reguły uczciwości obowiązujące wszystkich uczestników życia społecznego i obrotu gospodarczego. Przykładowo do dobrych obyczajów zalicza się poszanowanie zasad transparentnego działania wszystkich organów statutowych spółdzielni (wyrok SN z dnia 10 kwietnia 2013 r., IV CSK 582/12, M.S.. 2013, nr 6, s. 20).
Wbrew odmiennemu zapatrywaniu Sądu Okręgowego, w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy, wymienienie w uchwale o wyborze Rady Nadzorczej wszystkich kandydatów z uzyskanymi wynikami głosowania, zamiast jedynie członków wybranych w głosowaniu, nie nasuwa trudności interpretacyjnych co do osób wybranych do Rady Nadzorczej pozwanej Spółdzielni. Nie ulega bowiem wątpliwości, że uczestnicy Zebrania zdawali sobie sprawę ilu członków Rady Nadzorczej należy wybrać, a wobec tego członkami Rady Nadzorczej zostaną osoby, które uzyskały największą liczbę głosów. Co prawda, w protokole komisji skrutacyjnej powinna znaleźć się lista wszystkich kandydatów z ilością głosów otrzymanych podczas głosowania oraz druga lista z członkami ostatecznie wybranymi do Rady Nadzorczej. Tym niemniej przebieg Zebrania oraz wykonanie powyższej uchwały, świadczą o tym, że ukonstytuowanie się nowej Rady Nadzorczej nie budziło wśród spółdzielców wątpliwości. Co więcej, Rada Nadzorcza w tym nowym składzie podjęła swoje czynności i wykonuje je do dzisiaj.
Ponadto, choć w pracach komisji skrutacyjnej brak było skrupulatności i pojawiły się nieścisłości, nie ma również wątpliwości, że jedną z osób wybranych do Rady Nadzorczej pozwanej Spółdzielni jestI. S.. Jej nazwisko znalazło się na kartach do głosowania, przeprowadzono następnie tajne głosowanie i odczytano wobec wszystkich obecnych członków wynik tegoż głosowania na poszczególnych kandydatów, w tym naI. S.. Nieuprawnione jest wobec tego stanowcze stwierdzenie Sądu I instancji, że nagranie z przebiegu obrad daje podstawy do przyjęcia, że kandydaturaI. S.nie została w ogóle zgłoszona. Trudno bowiem uznać, że obecni członkowie Spółdzielni nie zwróciliby uwagi na to, że zarządzono głosowanie na kandydata, który nie został zgłoszony, nie protestowaliby podczas odczytywania ilości głosów uzyskanych przezI. S.w wyniku głosowania.
Trafnie również argumentuje skarżący, że Zgromadzenie Członków Spółdzielni nie jest organem profesjonalnym, tylko społecznym, co ma znaczenie przy ocenie prawidłowości procedowania i poprawności formułowania uchwał. Niezależnie od tego, na co słusznie zwraca uwagę apelujący, ocena Sądu I instancji została oderwana od okoliczności zwołania Zgromadzenia oraz skomplikowanej sytuacji w pozwanej Spółdzielni.(...)członków związana ze zwołaniem Zebrania napotkała na trudności, między innymi w postaci braku wsparcia organizacyjnego, czy też pomocy prawnej.
Warto również zauważyć, że powódH. O. (1), jako członek Rady Nadzorczej został delegowany do pełnienia funkcji Prezesa Zarządu, co nakładało na niego obowiązek zorganizowania obrad. Tymczasem podejmował on działania mające na celu udaremnienie przeprowadzenia Zgromadzenia. Mimo tych działań determinacja członków Spółdzielni pozwoliła na przeprowadzenie wyborów do Rady Nadzorczej.
Nie sposób wobec tego przyjąć, że podjęta uchwała godzi w interes Spółdzielni, choć z pewnością nie jest ona zgodna z oczekiwaniami powodów – członków poprzedniej Rady Nadzorczej. Tym bardziej, że uchwała została podjęta przy dużej frekwencji członków pozwanej Spółdzielni, a więc członkowie obecnej Rady Nadzorczej uzyskali silny mandat do działania.
Z tych wszystkich względów Sąd Apelacyjny na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że oddalił powództwo oraz rozstrzygnął o kosztach procesu zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania.
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono z mocyart. 98 k.p.c.w związku zart. 391 k.p.c.