Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1977/17
Data wyroku: 2018-03-15 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Teresa Kołaczko-Wacławik, Gabriela Sobczyk, Maryla Majewska-Lewandowska
Słowa kluczowe: Księgi wieczyste
Podstawa prawna: art. 46 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, art 626 ^8^ § 2 kpc

Sygn. akt III Ca 1977/17

POSTANOWIENIE
Dnia 15 marca 2018 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący – SSO Teresa Kołaczko-Wacławik
SSO Gabriela Sobczyk (spr.)
SSR (del.) Maryla Majewska-Lewandowska
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 marca 2018 r.
w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym
sprawy z wnioskuK. K. (1)
przy udzialeJ. K.,Z. K. (1),Z. K. (2)iI. K.
o wpis własności
na skutek apelacji uczestnika postępowaniaJ. K.
odwpisu Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia 21 stycznia 1998 r., sygn. akt Dz. Kw 387/98
postanawia:
1.oddalić apelację;
2. zasądzić od uczestnika postępowaniaJ. K.na rzecz wnioskodawcy 180zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.
SSR (del.) Maryla Majewska-Lewandowska SSO Teresa Kołaczko-Wacławik SSO Gabriela Sobczyk
Sygn. akt III Ca 1977/17

UZASADNIENIE
WnioskodawcaK. K. (1)złożył w dniu 13 stycznia 1998r. wniosek o dokonanie wpisu własności wksiędze wieczystej KW (...)Sądu Rejonowego w Gliwicach na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 24 listopada 1997r., II Ns 1541/97. Do wniosku dołączył sądowy odpis tego postanowienia z klauzulą prawomocności, z którego wynika że postanowienie to jest prawomocne.
Zaskarżonym wpisem z dnia 21 stycznia1998 r. Sąd Rejonowy w Gliwicach dokonał wksiędze wieczystej KW (...)Sądu Rejonowego w Gliwicach wpisu własności na rzeczK. K. (1), synaA.iM.– na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach o dział spadku z dnia 24 listopada 1997r., na wniosek z dnia 13 stycznia 1998r, Dz. Kw 387/98 w miejsce dotychczasowych współwłaścicieliJ. K.w 1/6 części,Z. K. (1)w1/6 części,K. K. (1)w 1/6 części,J. K.w 3/24 częściach,Z. K. (1)w 3/24 częściach,K. K. (1)w 3/24 częściach,J. K.w 1/24 części,Z. K. (1)w 1/24 części iK. K. (1)w 1/24 części.
Apelację od tego wpisu złożył uczestnik postępowaniaJ. K.. Zaskarżył go w całości zarzucając że wpisem tym całkowicie wyeliminowano go jako współwłaściciela nieruchomości gruntowej objętejksięgą wieczystą KW (...)Sądu Rejonowego w Gliwicach. Wniósł o zmianę zapisu w dziale II księgi wieczystej i ujawnienie go jako współwłaściciela nieruchomości gruntowej. Uzasadnił, że w postępowaniu o dział spadku zastrzegł, że nie przekazuje prawa do dysponowania udziałami w gruncie. Podniósł, że widocznie źle zinterpretowano pkt 2 postanowienia o dział spadku. Skarżący wskazał, iż pozostawał w mylnym przekonaniu, że jego własność zmniejszyła się jedynie o własność lokalu mieszkalnego, lecz nadal pozostaje współwłaścicielem gruntów na tej działce. Wskazał, że nie było powodu, aby pod tytułem darmym miał przekazywaćK. K. (1)całą swoją własność w tej nieruchomości.
Wnioskodawca wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego.
Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje:

Księga wieczysta KW (...)Sądu Rejonowego w Gliwicach ma obecnie numerację(...)wynikającą z przeniesienia treści ksiąg wieczystych do systemu elektronicznej księgi wieczystej. Prowadzona jest ona dla nieruchomości lokalowej stanowiącejlokal mieszkalny nr (...)położony wG.przyulicy (...)składający się z 2 pokoi, kuchni, łazienki, hallu, komórki oraz piwnicy o powierzchni 47,40m(
    2 )wydzielony zksięgi wieczystej (...). Z wpisu dokonanego w dziale(...)tej księgi wieczystej wynika, że z własnością tego lokalu związany jest udział wynoszący 1/2 część w nieruchomości objętejksięgą wieczystą (...). Obecnie jako właściciele tego lokalu w dziale II księgi wieczystej są wpisaniZ. K. (2), synZ.iK.iI. K., córkaB.iZ.w ustawowej wspólności majątkowej małżeńskiej – na podstawie umowy sprzedaży , rep. A 1475/05 notariuszaA. C.wG.. W dziale(...)tej księgi wieczystej figuruje ponadto wpis o uprawnieniu ze służebności drogi podziałce (...)objętejKW (...)pasem o szerokości 4m wzdłuż jej wschodniej granicy począwszy od granicy zdziałką (...)obj.KW (...)do drogi publicznejulicy (...)na rzecz każdoczesnych właścicielidziałki (...)objętej tą KW oraz właściciela lokalu objętegoksięgą wieczystą (...). W dziale IIIksięgi wieczystej (...)wpisano, że zarząd nieruchomością będzie jednoosobowy wyznaczony na podstawie osobnej uchwały wszystkich właścicieli lokali, zaś w dziale IV są wpisane hipoteki: hipoteka umowna łączna zwykła do kwoty 50 000zł na rzecz(...) Bank (...)wG., hipoteka umowna łączna kaucyjna do kwoty 25 000zł na rzecz(...) Bank (...)wG., z tym że współobciążoną nieruchomością jest nieruchomość zapisana wksiędze wieczystej (...).
Sąd Okręgowy ustalił, że w dniu 21 stycznia 1998r. wpisano w dziale II tej księgi wieczystej jako wyłącznego właścicielaK. K. (1), synaA.iM.– na podstawie – na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach o dział spadku z dnia 24 listopada 1997r., na wniosek z dnia 13 stycznia 1998r, Dz. Kw 387/98, wpis ten jest obecnie wpisem wykreślonym (podkreślonym na czerwono) w księdze prowadzonej ręcznie, mającej obecnie znaczenie dokumentu - wobec dokonania kolejnego wpisu własności na rzeczZ. K. (2)iI. K.w ustawowej wspólności w dniu 31 maja 2005r. w dziale(...)zaś wpisane było wówczas, że właściciel tego lokalu jest współwłaścicielem w ½ części ułamkowej nieruchomości opisanej wksiędze wieczystej nr (...). Sąd Okręgowy zwrócił uwagę na zmianę numeru księgi wieczystej w obecnym wpisie w dziale 1 Sp, która zaistniała
już po dokonaniu zaskarżonego wpisu – w dniu 31 maja 2005r. Z treści zapisów księgi wieczystej dokonanych przed jej przeniesieniem w drodze migracji do elektronicznej księgi wieczystej wynika, że zmiany tej dokonano na podstawie umowy sprzedaży z dnia 22 kwietnia 2005r., rep.A 1475/05 not.A. C..
Do wniosku Dz. Kw 387/98 wnioskodawca dołączył sądowy odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 24 listopada 1997r., II Ns 1541/97 z klauzulą prawomocności, z której wynika że klauzulą prawomocności z 22 grudnia 1997r stwierdzono, że postanowienie to uprawomocniło się. Z treści tego postanowienia wynika, że Sąd Rejonowy w postępowaniu II Ns 1541/97 dokonał prawomocnie działu spadku poM. K.iA. K., ustalając, że w przedmiotem tego działu jestlokal mieszkalny nr (...)położony wG.przyul. (...), składający się z 2 pokoi, kuchni, łazienki, komórki i holu o powierzchni 47,40m(
    2)wraz z przynależną piwnicą, położone na parterze zapisany wksiędze wieczystej KW (...)Sądu Rejonowego w Gliwicach z własnością którego jest związany udział w częściach wspólnych budynku i własności działki objętychksięgą wieczystą kw (...)Sądu Rejonowego w Gliwicach. Dokonał działu spadku w ten sposób, żelokal nr (...)opisany w punkcie 1 postanowienia wraz z udziałem w częściach wspólnych i gruncie przyznał na własnośćK. K. (1), synowiA.iM..
Tym samym przedmiotem działu uczynił całą nieruchomość opisaną w punkcie 1 postanowienia a zatem lokal wraz ze związanym z nim udziałem w gruncie i częściach wspólnych budynku.
Tak brzmiące prawomocne postanowienie Sądu cywilnego było wiążące dla Sądu w postępowaniu o dokonanie wpisu w księdze wieczystej. Zakres kognicji Sądu w postępowaniu wieczysto księgowym w dacie dokonania wpisu określał art. 46 ust.1 ustawy z dnia o księgach wieczystych i hipotece. Zgodnie z nim, rozpoznając sprawę państwowe biuro notarialne sąd rejonowy bada jedynie treść wniosku, treść i formę dołączonych doń dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Podobne brzmienie ma obecnie obowiązującyart. 6268§2kpc. Przepis ten wskazuje na niemożność uwzględnienia podczas dokonywania wpisu innych dokumentów niż wskazane w nich.
Dołączone do wniosku postanowienie jest prawomocne, wiąże ono z całą pewnością Sąd oraz strony (art. 365§1kpc)
Skarżący powołuje się na wadliwość zaskarżonego wpisu, wskazując na to, że w jego ocenie nie odzwierciedla on treści punktu 2 postanowienia z 24 listopada 1997r. , sygn. akt II Ns 1541/97.
Wskazany zarzut apelacji jest chybiony. Pomiędzy dokonanym wpisem a treścią postanowienia nie zachodzi żadna rozbieżność. Skarżący wskazuje, że w toku postępowania działowego nie zgadzał się na nieodpłatne przekazanie na rzecz wnioskodawcy gruntu. Tymczasemksięga wieczysta (...)(dawniej oznaczona jakoksięga wieczysta nr (...)Sądu Rejonowego w Gliwicach) prowadzona jest dla wydzielonegolokalu nr (...)i tego lokalu dotyczył wpis oraz powołane postanowienie.
Sąd wieczystoksiegowy nie miał żadnych podstaw aby postanowienie to kwestionować, zaskarżonego wpisu dokonał ponadto w granicach wniosku.
Nadmienić należy, że zgodnie z uregulowaniemustawy o własności lokali, udział w gruncie oraz częściach wspólnych budynku jest związany z własnością lokalu. W odniesieniu dolokalu nr (...)przyul. (...)udział ten wynosi ½. Zgodnie zart. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali( t. jedn.Dz. U. 2018 poz.716), w razie wyodrębnienia własności lokali właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nie można żądać zniesienia współwłasności nieruchomości wspólnej, dopóki trwa odrębna własność lokali. Nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Zgodnie zaś z art. 5 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w 1997r., jeżeli powierzchnia gruntu zabudowanego budynkiem, w którym wyodrębniono własność lokali, jest większa niż powierzchnia niezbędna do korzystania z niego, współwłaściciele mogą dokonać podziału tej nieruchomości.
Przytoczone przepisy art.3 ust.1 i 2 ustawy obowiązują we wskazanym brzmieniu od 26 września 1997r., jednak także we wcześniej obowiązującym stanie prawnym istniała zasada związania prawa dotyczącego udziału w gruncie i częściach wspólnych budynku z prawem własności lokalu co oznaczało, że właściciel lokalu był także właścicielem (ew. wieczystym użytkownikiem) tego udziału w gruncie i częściach wspólnych budynku.
Powyższe przepisy winny były być wzięte pod uwagę przez Sąd Rejonowy w postępowaniu działowym przy wydawaniu prawomocnego postanowienia w sprawie II Ns 1541/97.
Sąd w postępowaniu wieczysto księgowym jest związany jego treścią i nie może badać jego merytorycznej zasadności. Prawomocność tego postanowienia oznacza, że jest ono wiążące także dla stron tamtego postępowania w tym dla skarżącego(art. 365§1kpc). Podnoszenie w obecnym postępowaniu zarzutów merytorycznych co do dokonania działu spadku bez spłaty na rzecz skarżącego nie może odnieść skutku i nie może spowodować uznania wadliwości zaskarżonego wpisu. Zarzuty takie winny być ewentualnie przez skarżącego podniesione w apelacji od postanowienia w sprawie II Ns 1541/97, która - co domniemywać należy z daty umieszczonej na klauzuli prawomocności umieszczonej na postanowieniu w sprawie II Ns 1541/97- nie została wniesiona.
Z tych przyczyn z uwagi na związanie Sądu w niniejszej sprawie treścią prawomocnego postanowienia oraz zakresem wniosku zaskarżony wpis uznać należało za prawidłowy.
Z tych powodów apelacja jako bezzasadna została oddalona na podstawieart. 385kpc. Jednocześnie zważywszy na charakter sprawy, w szczególności kwestionowanie wpisu dokonanego na podstawie prawomocnego postanowienia wydanego w postępowaniu, którego skarżący był uczestnikiem Sąd Okręgowy doszedł do przekonania że w sprawie zaistniała podstawa do zastosowaniaart. 520§3 kpci zasądzenia od skarżącego uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania odwoławczego w kwocie 180zł, na którą składają sie koszty zastępstwa procesowego wnioskodawcy w postępowaniu odwoławczym. Rozstrzygnięcie to oparto na §10 ust.1 pkt 1 w zw. z §5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie( Dz. U. poz.1800 ze zm.).
SSR(del.) Maryla Majewska-Lewandowska SSO Teresa Kołeczko-Wacławik SSO Gabriela Sobczyk