Sąd Okręgowy w Legnicy
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 349/18
Data wyroku: 2018-09-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mirosława Molenda-Migdalewicz
Słowa kluczowe: Fundusz alimentacyjny
Podstawa prawna: art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o oświadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1952 ze zmianami)

Sygn. aktV U 349/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia26 września 2018 r.
Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy
w składzie:
Przewodniczący:SSO Mirosława Molenda-Migdalewicz
Protokolant: star. sekr. sądowy Katarzyna Awsiukiewicz
po rozpoznaniu w dniu26 września 2018 r. w Legnicy
sprawy z wnioskuJ. S. (1)
przeciwkoLikwidatorowi Funduszu Alimentacyjnego Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.
o umorzenie należności likwidowanego funduszu alimentacyjnego z tytułu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego
na skutek odwołaniaJ. S. (1)
od decyzjiLikwidatora Funduszu Alimentacyjnego Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.
z dnia22 marca 2018 r.

    znak(...)

oddala odwołanie

SSO Mirosława Molenda-Migdalewicz
Sygn. akt: VU 349/18

UZASADNIENIE
Likwidator Funduszu Alimentacyjnego Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.decyzją z dnia 22 marca 2018 r. – znak(...)– odmówił wnioskodawcyJ. S. (1)umorzenia należności likwidowanego funduszu alimentacyjnego z tytułu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz 5% opłaty na pokrycie kosztów związanych z działalnością funduszu ( na dzień wpływu wniosku tj. na 02.02.2018r.) w łącznej kwocie 13715,80zł .
W uzasadnieniu decyzji wskazano , że w niniejszej sprawie podjęcie decyzji o umorzeniu należności byłoby zaprzeczeniem celów, dla jakich ustanowiono instytucję prawną funduszu alimentacyjnego , bowiem zobowiązany , który posiada możliwość chociażby częściowej spłaty długu nie powinien być premiowany umorzeniem należności w tego funduszu. Takim zobowiązanym jest w ocenie Likwidatora Funduszu AlimentacyjnegoJ. S. (1), który spłaca dług w systemie ratalnym .
Odwołaniu od powyższej decyzji złożył wnioskodawca , domagając się uchylenia decyzji i orzeczenia o umorzeniu obciążających go należności likwidowanego funduszu alimentacyjnego z tytułu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz 5% opłaty na pokrycie kosztów związanych z działalnością funduszu.
W uzasadnieniu odwołujący się wskazał , że nie uwzględniono jego faktycznej sytuacji majątkowej i życiowej , a całe postępowanie prowadzone było w kierunku odmowy umorzenia wyżej wymienionych należności .
Likwidator Funduszu Alimentacyjnego Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.wniósł o oddalenie odwołania , argumentując jak w zaskarżonej decyzji .

Sąd ustalił następujący stan faktyczny sprawy :
Od czerwca 1998r. do września 2003r. ZUS wypłatach w zastępstwie zobowiązanegoJ. S. (1)na rzeczM. S.alimenty z funduszu aliemtacyjnego – na podstawie prawidłowo skompletowanego wniosku przez Komornika Sądu Rejonowego w Złotoryi .
Z tytułu wypłaty świadczeń alimentacyjnych z funduszu alimentacyjnego dłużnika – na dzień 02 luty 2018r. – posiadał zadłużenie wobec likwidatora funduszu alimentacyjnego na kwotę 13715,80zł .
W dniu 02 lutym 2018r.J. S. (1)złożył wniosek o umorzenie należności wobec funduszu alimentacyjnego w likwidacji .
Wniosek ten uzasadniony był trudna sytuacją zdrowotna i finansową zobowiązanego .
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.– decyzją z dnia 15 marca 2018r. – przyznał wnioskodawcy prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od dnia 06 lutego 2018r. tj. od daty złożeni a wniosku , która to data była jednocześni datą powstania niezdolności do pracyJ. S. (1).
Renta po waloryzacji od 01 marca 2018r. wynosiła 873,54zł brutto , netto 751,92zł .
J. S. (1)zgodnie z orzeczeniem Lekarza Orzecznika ZUS – z uwagi na stan zdrowia jest uznany za osobę częściowo niezdolną do pracy na stałe .
Do 31 marca 2019r. wnioskodawca ma orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności wZ..
W orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności wskazano odpowiednie zatrudnienie – praca w warunkach chronionych .
J. S. (1)leczony jest w związku ze znikomą funkcją prawego płuca . Jest to schorzenie w związku z którym leczony jest od kilkudziesięciu lat .
Leczony jest również na nadciśnienie tętnicze i od około 7-8 lat w związku z nawracającymi depresjami . Ma 80% ubytek słuchu .
Miesięczny całościowy koszt leczenia farmakologicznego wnioskodawcy to wydatek od 200zł do 300zł . Odwołujący nie wykupuje wszystkich leków .
J. S. (1)prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe .
Mieszka z byłą żoną , której własnością jest mieszkanie . Wnioskodawca zajmuje jeden pokój i miesięcznie byłej żonie przekazuje w formie przelewów kwoty od 450zł do 500zł z tytułu najmu części lokalu .
Dzieci zobowiązanego mieszkają za granicą .
Zobowiązany nie figuruje w operacie ewidencji gruntów i budynków jako właściciel lub współwłaściciel nieruchomości .
Postępowanie egzekucyjne z tytułu spłaty należności wobec likwidowanego funduszu alimentacyjnego jest zawieszone , gdyżJ. S. (2)spłaca zadłużenie w ratach zgodnie z harmonogramami wyznaczonymi decyzjami wydawanymi przez Likwidatora Funduszu Alimentacyjnego Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW..
W dacie wydania zaskarżonej decyzji obowiązywał harmonogram do 04 czerwca 2018r. , a od 23 lipca 2018r. do 06 czerwca 2019r. wnioskodawca ma ustalony harmonogram spłat w kwotach po 100 zł miesięcznie .
J. S. (3)przez 5 lat odbywał staż w Inspektoracie(...)wZ.. Tam też starał się o zatrudnienie . Brak było etatu , ale możliwe było podpisanie umowy zlecenia , ale przed jej podpisaniem Komornik Sądu Rejonowego w Złotoryi przesłał informację o ewentualności zajęcia przyszłego wynagrodzenia z tego tytułu . W tych okolicznościach nie doszło do podpisania umowy zlecenia .
Wnioskodawca nie pracuje dorywczo i nie jest zatrudniony w zakładzie pracy chronionej .
Renta z tytułu częściowej , trwałej niezdolności do pracy jest jedynym źródłem utrzymania wnioskodawcy .
dowód:

-

akta dotyczące wniosku z dnia 02.02.2018r. k.1-194 ,

ksero decyzji ZUS O/L.z dnia 15.03.2018r. k. 16-17 ,

ksero przelewów miesięcznych na rzeczB. S.k. 19-20,

przelewy dokonywane przez wnioskodawcę tytułem spłaty należności k.22-25,

zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnych z dnia 29.03.2018r. i 18.05.2018r.k. 27-29,

odpis nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym k. 30,

postanowienie o odrzuceniu pozwu przeciwko Powiatowemu Urzędowi Pracy wZ.wraz z uzasadnieniem k. 32-35

odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Złotoryi z dnia 24.07.2018r. k. 26,

odpis decyzji w sprawie zmiany warunków spłaty należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego z dnia 06.07.2018r. k.36-37,

zaświadczenia lekarskie i dokumentacja medyczna dotycząca leczenia wnioskodawcy k. 39-50,

przesłuchanie wnioskodawcy e- protokół z rozprawy w dniu 26.09.2018r. k,. 79-80 00:12:00- 00:32:40 .

Sąd zważył co następuje:
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienia .
Tryb i przesłanki umorzenia zaległości wobec likwidowanego Funduszu Alimentacyjnego reguluje obecnieart. 68 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych( Dz.U. z 2017r. poz. 1952) . Jednak zgodnie z art.65 powołanej ustawy - sprawy o świadczenia z funduszu, do których prawo powstało do dnia wejścia w życie ustawy, podlegają rozpatrzeniu na zasadach i w trybie określonych w dotychczasowych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie prawo do świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego zostało przyznane córce wnioskodawcy decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.od czerwca 1998r., a zatem przed dniem wejścia w życieustawy o świadczeniach rodzinnych, co - zgodnie z jejart.72, nastąpiło w dniu 1 maja 2004 r.
Zastosowanie w niniejszej sprawie znajduje więcart.17 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym(Dz.U. z 1991 r., Nr 45, poz. 200 z późn. am.), zgodnie z którym Zakład Ubezpieczeń Społecznych może w szczególnie uzasadnionych przypadkach umorzyć należności funduszu alimentacyjnego od osób zobowiązanych do alimentów oraz osób, które bezpodstawnie pobrały świadczenia z tego funduszu.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz z dodatkowych dokumentów przedłożonych przez odwołującego się do pisma z dnia 25 września 2018r. wynika , że sytuacja materialno- bytowaJ. S. (1)jest trudna i skutkuje niskim jego standardem życia .
Jedynym bowiem źródłem utrzymania od dnia 06 lutego 2018r. jest renta z tytułu częściowej niezdolności do pracy przyznana na stałe , a stan zdrowia umożliwia zobowiązanemu podejmowanie zatrudnienia jedynie w warunkach chronionych .
Jednak z orzecznictwa sądów powszechnych wynika , że umorzenie należności likwidowanego funduszu alimentacyjnego jest instytucją nadzwyczajną, możliwą do zastosowania w szczególnie uzasadnionych przypadkach , czyli w sytuacjach wyjątkowych powstałych w wyniku wypadków losowych lub okoliczności niezależnych od postępowania zobowiązanego , w następstwie których jego sytuacja uległa takiemu pogorszeniu , że nie jest on w stanie spłacać na bieżąco swoich należności i brak jest perspektyw poprawy jego sytuacji .
Takie okoliczności – w ocenie sądu – nie zachodzą w sprawie po stronieJ. S. (1).
Wnioskodawca bowiem ma przyznane - od dnia 06 lutego 2018r.- na stałe prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy , które wypłacane jest przez ZUS w miesięcznej wysokości netto 751,92 zł . Zatem w tym zakresie nastąpiła poprawa w sytuacji majątkowej wnioskodawcy , gdyż od dnia 06 lutego 2018r. posiada stałe źródło dochodu .
Sąd uwzględnił również fakt , żeJ. S. (1)spłaca należności wobec likwidowanego funduszu alimentacyjnego w ratach , a wysokości tej raty od lipca 2018r. wynosi 100zł miesięcznie . W tym czasie na wniosek Likwidatora Funduszu Alimentacyjnego zawieszona jest postępowanie egzekucyjne w tym zakresie .
Przy rozstrzygnięciu sprawy istotne znaczenie miał również fakt , że wnioskodawca zachował choć ograniczone zdolności zarobkowania , przy czym takich prac nie podejmuje .
Na rozprawie w dniu 26 września 2018r. wnioskodawca wskazał , że miał możliwość podjęcia zatrudnienia w Inspektoracie(...)wZ., gdzie odbywał pięcioletni staż pracy , jednak po informacji komornika o możliwości zajęcia przyszłego wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia nie doszło do podpisania umowy . W tym zakresie w ocenie Sądu –J. S. (1)nie wykazał należytych starań w zakresie pozyskania dodatkowych źródeł dochodów . Wnioskodawca też nie przedstawił dowodów – mimo ciążącego na nim w tym zakresie ciężaru dowodu zart. 6 k.c., że czynił starania w zakresie pozyskania pracy w zakładach pracy chronionej lub u innych pracodawców na stanowiskach utworzonych dla osób z orzeczonym stopniem niepełnosprawności .
W konsekwencji Sąd podziela stanowisko strony pozwanej , że całokształt okoliczności sprawy nie pozwala uznać , że po stronie zobowiązanego zaistniały obiektywne okoliczności trwałej utraty możliwości spłaty zobowiązań wobec funduszu alimentacyjnego w likwidacji .
Należy również uwzględnić fakt , że świadczenia wypłacone z funduszu nie są oprocentowane , zatem nie następuje wzrost kwoty długu .
PonadtoJ. S. (1)otrzymując decyzję o podjęciu przez fundusz alimentacyjny wypłat świadczeń alimentacyjnych w zastępstwie osoby zobowiązanej do ich płacenia został pouczony , że mają one charakter zwrotny . Świadczenia te były wypłacane w zastępstwie zobowiązanego przez kilka lat , a zatem konieczność spłaty zadłużenia wobec funduszu alimentacyjnego jest następstwem okoliczności zależnych od wnioskodawcy .
Sąd nie uznał za szczególną okoliczność , która uzasadniałaby umorzenie należności likwidowanego funduszu alimentacyjnego - fakt zadłużenia wnioskodawcy wobec podmiotów . Okoliczność ta – w ocenie sądu – jest jedynie dowodem świadczącym o nieprawidłowym gospodarowaniu przez wnioskodawcę posiadanymi środkami finansowymi. Jednakże w tym zakresie należy zwrócić uwagę na fakt , że w sprawie Sądu Rejonowego w Złotoryi, sygn. akt IC 1055/18 , z powództwaJ. S. (2)przeciwkoTowarzystwu (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwG.o pozbawienie tytułu wykonawczego wydane zostało w dniu 24 lipca 2018r. w postanowienie o zabezpieczeniu roszczenia poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w sprawie - z uwagi na zarzut przedawnienia roszczenia ( karta 26) .
Przedstawione okoliczności – zdaniem sądu - wskazują, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żaden szczególny przypadek uzasadniający umorzenie należności wobec likwidowanego funduszu alimentacyjnego.
Zgodnie zart. 67 ustawy o świadczeniach rodzinnychegzekucję należności z tytułu wpłaconych świadczeń z funduszu prowadzi się w dalszym ciągu aż do ich zaspokojenia. Zdaniem Sądu posiadane przez ubezpieczonego możliwości zarobkowe - pozwolą jemu na stopniową, choćby częściową spłatę zaległości wobec likwidowanego funduszu alimentacyjnego .
Reasumując Sąd – na podstawieart. 477 § 1 k.p.c.– oddalił odwołanie , gdyż nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia z przyczyn wskazanych w niniejszym uzasadnieniu .