Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VI U 1153/18
Data wyroku: 2018-07-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Janusz Madej
Słowa kluczowe: Emerytura pomostowa
Podstawa prawna: art. 21 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 19.12.1998 r. o emeryturach pomostowych

Sygn. akt VI U 1153/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 lipca 2018 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący SSO Janusz Madej
Protokolant st. sekr. sądowy Dorota Hańc
po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2018 r. w Bydgoszczy na rozprawie
odwołania:R. O. (1)
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.
z dnia 9 kwietnia 2018 r., znak:(...)
w sprawie:R. O. (1)
przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wB.
o rekompensatę
Izmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemuR. O. (1)prawo do rekompensaty do emerytury od dnia
(...)
IInie stwierdza odpowiedzialności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.
Na oryginale właściwy podpis.
Sygn. akt VI U 1153/18

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 9 kwietnia 2018 r. (znak:(...)) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.odmówił ubezpieczonemuR. O. (1)prawa do emerytury z rekompensatą.W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie udowodnił 15 lat pracy stale i pełnym wymiarze czasu pracy w warunkach szczególnych.(...)Przedsiębiorstwo Budowlane (...)w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach nie wymieniło rodzaju wykonywanej przez ubezpieczonego pracy – nie określono jej wg wykazu A, działu V i poz. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. Stanowisko operatora żurawia wieżowego nie jest zgodne ze stanowiskiem podanym w świadectwie pracy z dnia 31 grudnia 1992 r. – operator żurawia wieżowego / ładowacz.
Od decyzji odwołanie wniósł ubezpieczony wskazując, że pracował od 3 maja 1976 r. do 18 października 1992 r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szczególnych warunkach.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddaleniei podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Sąd Okręgowy ustalił i rozważył, co następuje:
UbezpieczonyR. O. (1)(ur. (...)) w dniu 19 lutego 2018 r. złożył wniosek o emeryturę z rekompensatą. Ubezpieczony był zatrudniony w(...)Przedsiębiorstwie Budowlanym (...)od 1 kwietnia 1975 r. do 31 grudnia 1992 r. Początkowo, ubezpieczony pracował jako murarz-tynkarz. Następnie, ubezpieczony do ukończenia kursu, tj. do 20 grudnia 1976 r. pracował jako pomocnik operatora. Jako pomocnik operatora ubezpieczony uczył się wykonywać załadunki, rozładunki, pracował też w kabinie obsługując żuraw w obecności operatora. Od 21 grudnia 1976 r. ubezpieczony został zatrudniony na stanowisku operatora żurawia wieżowego i na tym stanowisku pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy do 18 października 1992 r. W świadectwie pracyz dnia 31 grudnia 1992 roku wpisano stanowisko operator/ładowacz, ponieważ ubezpieczony w ramach pracy operatora żurawia wieżowego ładował i rozładowywał różne materiały (m.in. wielkie płyty wywożonez budów).
Dowód: akta organu rentowego – wniosek ubezpieczonego k. 1-3, akta sądowe – świadectwo pracy z dn. 22.01.1997 r. – k. 4, zeznania ubezpieczonegoR. O.zapis AV na płycie CD k. 27, akta osobowe ubezpieczonego (świadectwo pracy, angaże, umowa o pracę).
Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy (w szczególności dokumentacji pochodzącej z akt osobowych ubezpieczonego) oraz zeznań ubezpieczonegoR. O. (1). Sąd uznał wyżej wskazane dowody za wiarygodne, ponieważ były spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniały.
Odwołanie ubezpieczonego zasługiwało na uwzględnienie. Kwestią sporną było ustalenie, czy ubezpieczony legitymuje się co najmniej 15-letnim stażem pracy w warunkach szczególnych do dnia wejścia w życieustawyz dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych. Zgodnie z art. 21 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzew rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat, jednak nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS.W myśl art. 23 ww. ustawy ustalenie rekompensaty następuje na wniosek ubezpieczonego o emeryturę, a rekompensata przyznawana jest w formie dodatku do kapitału początkowego, o którym mowa w przepisach art. 173i art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Artykuł 32 ust. 4 ustawyo emeryturach i rentach z FUS w zakresie rodzajów prac lub stanowisk pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach odsyła do przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lubw szczególnym charakterze(Dz.U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.). Jednocześnie należy zaznaczyć, iż zgodnie z definicją zawartą wart. 2 pkt 5 ustawyo emeryturach pomostowych, rekompensata jest odszkodowaniem za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracyw szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej. Celem rekompensaty jest złagodzenie skutków utraty możliwości przejścia na wcześniejszą emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego przez pracowników zatrudnionychw szczególnych warunkach. Warunek sformułowany wart. 21 ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowychnależy rozumieć w taki sposób, że rekompensata adresowana jest wyłącznie do ubezpieczonych objętych systemem emerytalnym zdefiniowanej składki, którzy przed osiągnięciem podstawowego wieku emerytalnego nie nabyli prawa do emerytury z FUS obliczanej według formuły zdefiniowanego świadczenia. Ww. przepis nie dotyczy każdej osoby uprawnionej do emerytury z FUS, lecz jedynie osób, które nabyły prawo do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym z uwagi na wykonywanie prac w warunkach szczególnych (wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dn. 6 marca 2018 r., III AUa 780/17, LEX nr 2481728).
Sąd Okręgowy - w toku postępowania zainicjowanego odwołaniem - nie może ograniczyć możliwości udowodnienia, że dana praca wykonywana byław szczególnych warunkach, jedynie do świadectw wykonywania pracyw szczególnych warunkach wystawionych według ustalonego w przepisach wzorca, lecz powinien wszelkimi dostępnymi dowodami wskazanymi przez strony postępowania dokonać oceny faktycznie wykonywanych czynności pracowniczych w spornym okresie oraz warunków wykonywanej pracy. Zgodnie z treściąart. 473 § 1 k.p.c.w sprawach z zakresu prawa pracyi ubezpieczeń społecznych nie stosuje się przepisów ograniczających dopuszczalność dowodów ze świadków i z przesłuchania stron. Tym samym więc w postępowaniu sądowym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie obowiązują ograniczenia dowodowe występującew postępowaniu przed organem rentowym. W niniejszej sprawie ubezpieczony wykazał, przede wszystkim dowododami z dokumentówz akt osobowych, iż posiada co najmniej 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach, tj. na stanowisku operatora żurawia wieżowego, nazywanego także maszynistą żurawi wieżowych. Była to więc praca maszynistów ciężkich maszyn budowlanych lub drogowych, czyli praca w szczególnych warunkach wskazana w wykazie A, dziale V, pod poz. 3 załącznika dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lubw szczególnym charakterze. Stanowisko pracy ubezpieczonego (maszynista żurawi wieżowych) zostało także wymieniona w dziale V, poz. 3 pkt 5 wykazu, stanowiącego załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 9 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 1 sierpnia 1983 r. w sprawie wykazu stanowisku pracy w zakładach pracy, podległych ministrowi budownictwa i przemysłu materiałów budowlanych, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach. Dokumenty z akt osobowych ubezpieczonego oraz dowód z jego przesłuchania wskazują, że od momentu zdobycia uprawnień, czyli od 21 grudnia 1976 r. (ukończenia z wynikiem pozytywnym kursu maszynistów żurawi wieżowych) został zatrudniony na stanowisku operatora żurawi wieżowych i tę pracę wykonywał do 18 października 1992 r. (razem 15 lat 9 miesięcy 28 dni).
Mając na uwadze, że ubezpieczony spełnił wymóg konieczny do nabycia prawa do dochodzonego świadczenia, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał ubezpieczonemuR. O. (1)prawo do rekompensaty do emerytury od dnia(...)r., o czym orzekłw punkcie I wyroku na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.
Jednocześnie Sąd Okręgowy uznał, że organ rentowy nie ponosi odpowiedzialności za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji, bowiem ustalenie to wymagało przeprowadzenia postępowania dowodowego przed Sądem i w tym przedmiocie orzekłw punkcie II wyroku na podstawie art. 118 ust. 1a ustawy o emeryturachi rentach z FUS. Wydanie błędnej decyzji w sytuacji, gdy organ rentowy nie dysponował wystarczającym materiałem dowodowym pozwalającym na ustalenie prawa wnioskodawcy do żądanego świadczenia, nie skutkuje obciążeniem organu odpowiedzialnością z tego tytułu (wyrok SA w Gdańsku z dnia 08.02.2017 r., III AUa 1257/16, LEX nr 2272119).