Sąd Okręgowy we Wrocławiu
III Wydział Karny
Sygnatura akt: III K 331/17
Data wyroku: 2018-04-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Michał Howorski, Edward Powszek, Marcin Sosiński, Zbigniew Muszyński, Alicja Goszczyńska
Podstawa prawna: art. 13 §1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.

Sygn. akt III K 331/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 kwietnia 2018 roku
Sąd Okręgowy we Wrocławiu w III Wydziale Karnymw składzie:
Przewodniczący: SSO Marcin Sosiński
Sędzia: SO Zbigniew Muszyński
Ławnicy: Michał Howorski, Edward Powszek, Alicja Goszczyńska
Protokolant: Adam Firuta
przy udziale Prokuratora Anny Moniki Molik
po rozpoznaniu w dniach: 1 lutego 2018 r., 13 marca 2018 r., 26 marca 2018 r.
sprawy:
O. T.(O. T.),synaJ.iN.z domuL.,
ur. w dniu (...)wS.(U.)

oskarżonego o to, że:

w dniu 20 maja 2017 r. wC., rejonie(...), działając w zamiarze pozbawienia życiaS. P.zadał mu co najmniej 3 ciosy nożem, czym spowodował u niego ranę ciętą w okolicy pachowej lewej o dł. 1,5 cm i ranę ciętą w okolicy barkowej lewej, które to obrażenia naruszyły czynności narządów ciała na czas powyżej dni siedmiu oraz ranę ciętą w okolicy lewego łuku żebrowego w XI przestrzeni międzyżebrowej drążącą do jamy brzusznej z przebiciem krezki poprzecznicy z dużym uszkodzeniem naczyń oraz przebiciem jelita grubego, które to obrażenia spowodowały ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci choroby realnie zagrażającej życiu
to jest o czyn zart. 13 §1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.w zw. zart. 156 § 1 pkt 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.
*****

I
uznaje oskarżonegoO. T.za winnego popełnienia czynu opisanego w części wstępnej wyroku, przyjmując, że działał w zamiarze ewentualnym, to jest czynu zart. 13 §1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.w zw. zart. 156 § 1 pkt 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k., i za to na podstawieart. 148 § 1 k.k.w zw. zart. 14 k.k.w z w. zart. 11 § 3 k.k.wymierza mu karę8 (ośmiu) lat pozbawienia wolności;

II
na podstawieart. 63 § 1 k.k.zalicza oskarżonemu okres jego zatrzymania i tymczasowego aresztowania od dnia 21 maja 2017 r. godz. 00:10 do dnia 12 kwietnia 2018 r.;

III
na podstawieart. 44 § 2 k.k.orzeka przepadek dowodu rzeczowego opisanego pod poz.2 w wykazie dowodów rzeczowych DRZ 376/2017 na k. 23a

IV
na podstawieart. 230 § 2 k.p.k.zwraca dowody, uznając je za zbędne dla postępowania:

-S. P.- opisane w wykazie dowodów rzeczowych nr DRZ 377-380/2017 pod poz.3 k. 26a oraz DRZ 384-385/2017 pod poz. 7.1 i 7.3 k. 78a,
-O. T.- opisane w wykazie dowodów rzeczowych nr DRZ 381-383/2017 pod poz. 4 k.28a;

V
na podstawieart. 232a § 2 k.p.k.zarządza zniszczenie śladów kryminalistycznych wyszczególnionych w wykazie nr DRZ 376/2017 pod poz. 1 k. 23a, IV/290/17/P pod poz. 5 k. 72a, DRZ 384-385/2017 pod poz. 7.2 i 7.4 k. 78a oraz VII/293/17/P pod poz. 8 k. 104a;

VI
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.M. K.kwotę 1260 (jeden tysiąc dwieście sześćdziesiąt 00/100) zł plus 289,80 zł vat tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu;

VII
na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów postępowania, które zalicza na rachunek Skarbu Państwa i od opłaty w sprawie.

Alicja Goszczyńska SSO Zbigniew Muszyński SSO Marcin Sosiński Michał Howorski Edward Powszek

Sygn. akt III K 331/17

UZASADNIENIE

Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W maju 2017 r.O. T.zamieszkiwał wC.przyul. (...)w czteropiętrowym budynku wraz z innymi obywatelamiU..Budynek składał się z osobnych, kilkuosobowych pokoi i ogólnodostępnej kuchni na każdym piętrze. Wraz zO. T.zamieszkiwali m.in.S. P.,D. O.,I. G.,V.K.,S. H.,K. D.iS. H..O. T.zajmował pokój na trzecim piętrze. Wszyscy lokatorzy pracowali wInstytucie (...)wJ..
Dowód:
-wyjaśnienia oskarżonego, k. 112-115, 125-128, 484v-485, 514-515, 522v,
-zeznaniaS. P.k. 58-63, 143-144, 522v-524
-zeznaniaD. O.k. 29-30, 145-147,
-zeznaniaI. G.k. 32-33, 185-186,
-zeznaniaV. K.k. 36-377, 169-170,
-zeznaniaS. H. (1)k. 50-51, 187-188,
-zeznaniaK. D.k. 54-55, 177-178, 524,
-zeznaniaS. H. (2)k. 92-93, 183-184,
-protokół oględzin miejsca zdarzenia k. 21-23,
-protokół eksperymentu procesowego wraz z zapisem video k. 345-357.
PomiędzyO. T.iS. P.dochodziło do sporów na tle wspólnego zamieszkiwania, finansów i sposobu prowadzenia samochodu wczasie wspólnego dojazdu do pracy.S. P.miał żal do współlokatora o to, że oddał mu po terminie pożyczone pieniądze.
Dowód:
-wyjaśnienia oskarżonego, k. 112-115, 125-128, 484v-485, 514-515, 522v,
-zeznaniaS. P.k. 58-63, 143-144, 522v-524,
-zeznaniaD. O.k. 29-30, 145-147,
-zeznaniaS. H. (2)k. 92, 183-184,
W dniu 20 maja 2017 r. około godziny 20:00 mieszkańcy domu spożywali alkohol.O. T.spożywał w kuchni piwo zD. O. (1)i smażył na patelni mięso. Tego dnia spożywał również alkohol w postaci wódki. W prawej dłoniO. T.trzymał nóż, a w lewej łyżkę. W pewnym momencie do kuchni wszedłS. P.i wtrącił się do rozmowy przebywających w kuchni mężczyzn.O. T.zwrócił mu uwagę, aby im nie przeszkadzał w rozmowie. Wtedy mężczyźni pokłócili się.S. P.miał pretensje o bałagan w kuchni.D. O. (1)powiedział, by współlokatorzy się uspokoili i zatrzymałS. P.,który kierował się w stronę swojego rozmówcy. Mężczyźni nadal się kłócili.O. T.był zwrócony w stronę kuchenki i nadal przygotowywał posiłek. Był zwrócony tyłem doS. P.. W pewnym momencieS. P.podszedł szybkim krokiem do współlokatora i zaczął go dusić ramieniem. Pomiędzy mężczyznami doszło do szarpaniny i wówczasO. T.odwrócił sięz nożem w ręku w stronęS. P..O. T.w trakcie szamotaniny zadałS. P.trzy uderzenia nożem, powodując ranę o dł. 10-15 cmokolicy jamy brzusznej, ranę okolicy pachowej lewej oraz powierzchowną ranę barku lewego.S. P.cofnął się powoli w głąb pomieszczenia i zaczął ciężko oddychać.O. T.odrzucił nóż i łyżkę, i powiedział do współlokatora „coty zrobiłeś?” Wraz zD. O.próbowali położyć rannego mężczyznęi wołali o pomoc współlokatorów. Część mieszkańców pobiegła do kuchni.D. O.przystąpił do udzieleniaS. P.pierwszej pomocy.A. S. (1)zawiadomił służby ratownicze. Po chwili przyszedł bratS. P.i próbował pobićO. T.. Lokatorzy powiedzieli, że zawiadomią Policję. WówczasO. T.spakował szybko swoje rzeczy i opuścił budynek. Współlokatorzy przenieśliS. P.do salonu i zdezynfekowali mu ranę. Mężczyzna zaczął stopniowo tracić świadomość.
Dowód:
-wyjaśnienia oskarżonego, k. 112-115, 125-128, 484v-485, 514-515, 522v,
-zeznaniaS. P.k. 58-63, 143-144, 522v-524,
-zeznania świadkaA. W. (1)k. 202-203, 558v-559,
-zeznania świadkaS. H. (1)k. 50-51, 187-188,
-zeznania świadkaK. D.k. 54-55, 177-178, 524,
-zeznania świadkaA. S. (2)k. 47-48, 98-99, 171-172,
-protokoły badań trzeźwości świadków k. 3-8,
-protokół badania trzeźwościO. T.k. 21-23,
-protokół oględzin ciała pokrzywdzonego k. 71-72,
-dokumentacja medyczna pokrzywdzonego k. 76,
-świadectwo sądowo lekarskich oględzin ciała pokrzywdzonego k. 81,
-opinia z zakresu badań DNA k. 233-242,
-protokół eksperymentu procesowego wraz z zapisem video k. 345-357,
-protokół badania trzeźwościO. T.k. 17.
O. T.ukrył się w lesie niedaleko domu. Zadzwonił do współlokatora -I. G.i zapytał go, co ma teraz zrobić. Powiedział, żeS.jest sam sobie winien, nie chciał tego zrobić. Do zdarzenia doszło przez przypadek podczas smażenia mięsa.I. G.powiedział, że nie ma w domu Policji i doradziłO. T.powrót do domu. Kiedy mężczyzna znajdował się przed domem, funkcjonariusze Policji dokonali jego zatrzymania.
Dowód:
-wyjaśnienia oskarżonego, k. 112-115, 125-128, 484v-485, 514-515, 522v,
-zeznania świadkaI. G., k. 32-33, 185-186,
-zeznania świadkaV. K., k. 36-37, 169-170.
Badanie przeprowadzone w dniu 21 maja 2017 r. o godz. 00:39 wykazałouO. T.0,26 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu.
Dowód:
-protokół badania trzeźwościO. T.k. 17.
S. P.został przewieziony przezzespół Pogotowia (...)w stanie ciężkim do szpitala wO.. Podczas zabiegu chirurgicznego stwierdzono, że rana kłuta przez lewy łuk żebrowy penetrowała do jamy otrzewnej. Stwierdzono również uszkodzenie narzędziem ostrym krezki jelita poprzecznicy w dwóch miejscach. Ranę pachy lewej i okolicy barku lewego po stronie grzbietowej - obieo średnicy ok. 1 cm były powierzchowne bez uszkodzenia istotnych struktur anatomicznych. Obrażenia te spowodowały naruszenie czynności narządów ciała trwające powyżej dni siedmiu i naraziłyS. P.na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.
Dowód:
-protokół oględzin ciała pokrzywdzonego k. 71-72,
-dokumentacja medyczna pokrzywdzonego k. 76,
-świadectwo sądowo lekarskich oględzin ciała pokrzywdzonego k . 81,
-opinia z zakresu medycyny sądowej k. 327-336, 370-371, 372-375.
W toku czynności oględzin miejsca zdarzenia ujawniono i zabezpieczono nóż kuchenny z drewnianą rękojeścią o długości ostrza 11 cm. Badanie DNA wykazało obecność śladów krwi ludzkiej. Mogła ona pochodzić odS. P..
Dowód:
-protokół oględzin miejsca zdarzenia k. 21-23,
-opinia z zakresu badań DNA k. 233-242.

O. T.jest obywatelemU.. Przed zatrzymaniemi tymczasowym aresztowaniem zamieszkiwał wC.wraz z innymi obywatelamiU.. Był zatrudniony wInstytucie (...)wJ.za wynagrodzeniem w kwocie 2000 zł. Jest żonaty i posiada dwoje małoletnich dzieci. Zdobył wykształcenie średnie, z zawodu jest(...). Nie był karany sądownie. Wśród mieszkańcówC.cieszył się pozytywną opiniąi uchodził za spokojną osobę.O. T.nie jest chory psychicznie i nie był chory psychicznie w chwili zdarzenia. Nie miał z przyczyn chorobowych zniesionej ani w znacznym stopniu ograniczonej zdolności rozumienia znaczenia czynówi pokierowania swoim postępowaniem. Wykluczono także działanie pod wpływem silnego wzburzenia.
Dowód:
-dane osobopoznawcze k. 119
-dane o karalności k.118, 376
-opinia sądowo-psychiatryczna k. 258-262
-opinia psychologiczna k. 559v-560,
-kwestionariusz wywiadu środowiskowego k. 377-378.
OskarżonyO. T.przyznał się podczas pierwszego przesłuchania do popełnienie zarzucanego mu czynu. Wyjaśnił w toku postępowania przygotowawczego, że krytycznego dnia smażył w kuchni mięso i pokłócił sięzS. P.o pieniądze i porządki w kuchni. Oskarżony rozmawiał z kolegą -D. O. (2)i wówczasS. P.wtrącił się do ich rozmowy.O. T.zwrócił mu uwagę, by tego nie robił i wówczas pokrzywdzony chciał go uderzyć, aleD. O. (2)go powstrzymał.D. O. (3)wyszedł z kuchni,aO. T.nadal przygotowywał sobie jedzenie trzymając w ręku nóżi łyżkę.S. P.zaatakował oskarżonego i gdyO. T.odwrócił się w jego stronę, ten nadział się na nóż.O. T.wyjaśnił, że nie pamięta dalszego przebiegu zdarzenia. Mieszkańcy domu udzielali pomocypokrzywdzonemu, a jego brat chciał pobićO. T.. Wówczasprzestraszył się, spakował swoje rzeczy i uciekł. Wrócił dopiero po rozmowie telefonicznej z jednym z lokatorów.O. T.wyjaśnił, że nie chciał tego zrobić, to był jego zdaniem nieszczęśliwy wypadek.
Podczas kolejnego przesłuchaniaO. T.nie przyznał się do usiłowania zabójstwaS. P.i wyjaśnił, że pożyczył od pokrzywdzonego pieniądze, które zwrócił ale z opóźnieniem i na tym tle doszło do konfliktu pomiędzy mężczyznami. Wskazał, że kłócili się również w czasie drogi do pracy o sposób prowadzenia samochodu. Bezpośrednio przed zdarzeniem pokrzywdzonyzaatakowałO. T.i oskarżony próbował się bronić odpychając go od siebie, ale zapomniał, że w ręku trzymał nóż. Po chwili zorientował się, że jego współlokator krwawi. Oskarżony stwierdził, żeS. P.przycisnął go do ściany. Całe zdarzenia trwało ok. 15-20 sekund.
W toku posiedzenia w przedmiocie tymczasowego aresztowaniaO. T.wyjaśnił, że działał w obronie koniecznej, ponieważ przestraszył się pokrzywdzonego.
Podczas eksperymentu procesowegoO. T.pokazał jak przebiegało zdarzenie. Wskazał, że stał tyłem do pokrzywdzonego i smażył mięso. Nóż trzymał w prawej dłoni, zaś łyżkę w lewej. W pewnym momencie usłyszał kroki zbliżającego sięS. P.. Oskarżony podał, że wystraszył się i odwróciłw stronę pokrzywdzonego, który go zaatakował. Oskarżony nie był w staniedokładnie pokazać, w którym miejscu i w jakim momencie doszło do ugodzenia pokrzywdzonego nożem. Stwierdził, żeS. P.napierał na niego całymciałem i mógł go przytwierdzić do ściany. Oskarżony pokazał, w jaki sposób odpychał od siebie pokrzywdzonego. Oskarżony podał, że wrzucił na koniec nóż i łyżkę do zlewu.
Oskarżony nie przyznał się przed Sądem do popełnienia przypisanego mu czynu i odmówił składania wyjaśnień. Podtrzymał uprzednio złożone wyjaśnieniaw toku postępowania przygotowawczego. Wskazał jedynie, że użył noża, ale działałw afekcie i nie chciał zabić pokrzywdzonego.

Sąd zważył, co następuje:

Ustalony stan faktyczny, zdaniem Sądu, w pełni oddaje wiarygodnośći kolejność wydarzeń w zakresie zarzucanego oskarżonemu czynu. Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się częściowo na wyjaśnieniach oskarżonego, przeprowadzonym eksperymencie procesowym, opiniach specjalistycznych oraz częściowo na zeznaniach świadków i dokumentacji.
Analizując materiał dowodowy w niniejszej sprawie Sąd z dużą ostrożnością dokonał oceny dowodów osobowych z uwagi na spożywany tego dnia alkohol przez mieszkańców domu wC..
Sąd częściowo dał wiarę wyjaśnieniom oskarżonego. W ocenie SąduO. T.próbował umniejszyć swoją rolę poprzez akcentowanie negatywnego zachowania pokrzywdzonego, jednakże w znacznej części przedstawiony przezniego przebieg zdarzenia jest wiarygodny. Na podstawie wyjaśnień oskarżonego Sąd ustalił, że pokrzywdzony zaatakował oskarżonego od tyłu i próbował go przydusić ramieniem. Okoliczność ta wynika również z zeznań samego pokrzywdzonego oraz częściowo z zeznańD. O. (2). Oskarżony w tym czasie przygotowywał sobie posiłek przy kuchence i z tego powodu trzymał w prawej ręce nóż, zaś w lewej ręce łyżkę. Pomiędzy mężczyznami doszło do szamotaniny i w ten sposób powstały powierzchowne rany pachy lewej i okolicy barku lewego po stronie grzbietowej. Sąd przyjął, opierając się na zeznaniachA. W. (1), że rana brzucha powstałaz użyciem dużej siły. Wiarygodna relacja świadkaD. O. (2)wykluczyła możliwość nadziania się, bowiem świadek wskazał, że oskarżony się nie przemieścił. Sam oskarżony podał, że miał rękę zgiętą w łokciu, zatem w naturalny sposób powinien ją cofnąć podczas napierania i wówczas powstanie tak głębokiej rany niejest możliwe. Oznacza to, że oskarżony użył ze swojej strony siły wykonując ruchw kierunku pokrzywdzonego lub celowo przytrzymał rękę ugiętą w łokciu.
Na podstawie wyjaśnień oskarżonego Sąd ustalił również relacje pomiędzy oskarżonym i pokrzywdzonym oraz przyczyny ich konfliktów. Walor wiarygodności został również przyznany tej części wyjaśnień, w którychO. T.opisał swoje zachowanie bezpośrednio po zdarzeniu. Sąd nie dał wiary oskarżonemuw zakresie nadziania się pokrzywdzonego na nóż. Za niewiarygodne uznano także wyjaśnienie dotyczące tego, że oskarżony się przestraszył pokrzywdzonego i działał w obronie koniecznej. Pozostali współlokatorzy nie potwierdzili podanej informacji przezO. T.o tym, że pokrzywdzony jest osobą agresywną i bił sięz innymi mieszkańcami domu. Protokół oględzin miejsca zdarzenia nie potwierdził również, by oskarżony wrzucił nóż do zlewu. Został on bowiem ujawniony nalodówce. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd wysoko ocenił wartośćdowodową protokołu i zapisu video z przeprowadzonego w toku postępowania przygotowawczego eksperymentu procesowego, który przedstawił wersję zdarzenia oskarżonego, pokrzywdzonego orazD. O. (2)- naocznego świadkazdarzenia.
Sąd w niewielkim zakresie skorzystał z zeznań pokrzywdzonego.S.P.potwierdził przyczyny konfliktu pomiędzy nim a oskarżonym i wskazał, że to on podszedł do oskarżonego i go „objął” ramieniem. Wskazał, że w kuchni przebywałD. O. (2). Pokrzywdzony nie potrafił jednak w toku eksperymentu procesowego wskazać, czy bezpośrednio przed ugodzeniem nożem stał przy stole obok oskarżonego, czy zaszedł go od tyłu, gdy ten smażył mięso przy kuchence. Z uwagi na spożywany tego dnia w dużych ilościach alkohol przez pokrzywdzonego oraz traumę, która także mogła wpłynąć na częściową niepamięć, Sąd poczynił ustalenia faktyczne w oparciu o zeznania pokrzywdzonego jedynie w zakresie zdarzeń poprzedzających zdarzenie.
D. O. (2)składał wprawdzie zmienne zeznania, lecz podczas eksperymentu procesowego potwierdził opisaną przez siebie wersję zdarzenia podczas drugiego przesłuchania. Sąd zważył, że podczas pierwszego przesłuchania nie był obecny tłumacz, a jedynie kolega świadka przybrany w charakterze tłumacza. Sąd powziął wątpliwości co do prawidłowości tego tłumaczenia. Dodatkowo świadek został przesłuchany w nocy po zdarzeniu kiedy był w szoku. Zeznania złożonepodczas kolejnego przesłuchania oraz w toku wizji lokalnej są spójne i częściowo zbieżne z wyjaśnieniami oskarżonego oraz z zeznaniami pokrzywdzonego. Zawierają także więcej szczegółów świadczących o tym, żeD. O. (2)w istocie był bezpośrednim świadkiem zdarzenia. Z tych przyczyn Sąd nie skorzystał z wersji podanej przez świadka podczas pierwszego przesłuchania. Na podstawie kolejnych zeznań świadka Sąd ustalił, że bezpośrednio przed zdarzeniem doszło do kłótni pomiędzy oskarżonym a pokrzywdzonym. Oskarżony stał przy kuchencei przygotowywał sobie posiłek. W rękach trzymał nóż i łyżkę. Pokrzywdzonyw pewnym momencie ruszył dynamicznie w kierunku oskarżonego i wówczasO. T.odwrócił się w jego stronę. Po chwili pokrzywdzony zaczął „charczeć”i powoli się cofał. Wtedy świadek zobaczył na jego ciele rany i przystąpił niezwłocznie do udzielenia mu pomocy. Relacja świadka jest zborna, logiczna i zasługiwała na uwzględnienie.
ŚwiadekA. W. (2)potwierdził, że u pokrzywdzonego stwierdzono trzy rany kłute. Na podstawie zeznań wskazanego świadka Sąd ustalił, że pokrzywdzony został przywieziony do szpitala w stanie ciężkim i został zakwalifikowany do operacji w trybie pilnym. Świadek potwierdził informacje zawarte w dokumentacji medycznej chorego i podał, że rana jamy brzusznej została prawdopodobnie zadana z dużą siłą z uwagi na jej głębokość ok. 10-15 cm. Zeznania świadka oceniono jako w pełni wiarygodne. Są logiczne, spójne i zbieżne z dokumentacją medyczną orazprotokołem oględzin ciała pokrzywdzonego i świadectwem sądowo lekarskichoględzin jego ciała.
ŚwiadkowieI. G.iV.K.opisali zachowanie oskarżonego po zdarzeniu. Wskazali, że spakował się i uciekł z domu, następnie po rozmowie telefonicznej wrócił, gdzie został zatrzymany. Świadkowie opisali również, jak mieszkańcy udzielali pomocy pokrzywdzonemu.K. D.potwierdził natomiast, że chciał pobić oskarżonego po tym jak się dowiedział, żeO. T.ugodził nożem jego brata. Z kolei na podstawie zeznańS. H. (1)Sąd ustalił, że świadek stojąc przed domem usłyszał krzyk i zobaczył przez okno zakrwawionego pokrzywdzonego. Kiedy wbiegł do kuchni, oskarżony trzymał goi pytał, czy już wszystko dobrze? ŚwiadekS. H.potwierdził, że pomiędzyO. T.a pokrzywdzonym był konflikt.A. S. (1)zeznał natomiast, że jak zszedł na dół, toS. P.siedział w salonie i trzymał się za brzuch. Świadek zawiadomił telefoniczni służby ratunkowe. Zeznania wymienionych świadków są logiczne i znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym i wobec tego należało je uwzględnić.
Zeznania świadków:V. H.,V. B.,I. S.,O.C.,S. C.,M. L.,O. Y.,V. P.iM. S.nie było przydatne dla ustalenia stanu faktycznego. Świadkowie nie widzieli zdarzenia i nie posiadali istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy informacji.
Sąd uwzględnił przeprowadzone w toku postępowania opinie specjalistyczne, choć jedynie opinia psychiatryczna i psychologiczna przyczyniły się w sposób istotny do ustalenia przebiegu zdarzenia. Na podstawie tych opinii Sąd ustalił, że oskarżony nie jest chory psychicznie i nie był chory psychicznie w chwili zdarzenia. Nie jest też uzależniony od środków odurzających, co potwierdził sam oskarżony oraz opiniaz zakresu toksykologii. Osobowość oskarżonego jest prawidłowo ukształtowana, zaś w chwili zdarzenia działał pod wpływem alkoholu oraz emocji. Zdarzenie niewątpliwie go zaskoczyło i zachowanie po zdarzeniu w postaci ucieczki z miejsca zdarzenia było wywołane szokiem. Nie był to jednak stan patologiczny. Na podstawie opinii psychologicznej Sąd wykluczył działanie oskarżonego pod wpływem silnego wzburzenia. Wymienione opinie zostały wydane w oparciu o wiedzę specjalistycznąi pozwalają do odtworzenia toku wnioskowania biegłych. Dodatkowo są zupełnei logiczne i wobec tego należało je uwzględnić.
Opinia z zakresu badań DNA oraz opinie z zakresu medycyny sądowej nie pozwoliły na jednoznaczne ustalenie przebiegu zdarzenia, jednakże w korelacjiz osobowym materiałem dowodowym przyczyniły się do jego ustalenia. Na ich podstawie przy jednoczesnym uwzględnieniu pozostałego materiału dowodowego ustalono, że dowodowy nóż był narzędziem, którym posłużył się sprawca. Uderzenia mogły zostać zdaniem biegłego zadane zarówno w mechanizmie czynnym, jaki biernym. Biegły analizował na polecenie Prokuratury wszystkie wersje zdarzenia przedstawione podczas eksperymentu procesowego. W drodze oceny osobowego materiału dowodowego Sąd wykluczył przemieszczenie się oskarżonego w kierunku ściany. Tym samym analiza tego ułożenia ciała oskarżonego względem pokrzywdzonego nie była przydatna. Sąd na podstawie opinii biegłego z zakresu medycyny sądowej ustalił natomiast, że pokrzywdzony przyczynił się do powstaniaran w okolicach lewej pachy i barku lewego poprzez napieranie swoim ciałem na oskarżonego. Mając jednak na uwadze relację świadkaD. O. (2)orazzeznania świadkaA. W. (1)Sąd ustalił, że oskarżony użył siły, by zadaćcios w okolice jamy brzusznej. Wersja, w której pokrzywdzony miałby się nadziać na nóż trzymany przez oskarżonego, przy założeniu, że stał przy kuchence i miał zgiętą rękę w łokciu jest w wysokim stopniu nieprawdopodobna i wobec tego Sąd ją wykluczył. Opinie z zakresu medycyny sądowej oraz z zakresu badań DNA są jasnei zupełne choć jedynie częściowo przyczyniły się do ustalenia stanu faktycznego. Badania materiału DNA nie potwierdziły jednoznacznie, że na dowodowym nożu znajduje się krew pokrzywdzonego, potwierdzają to jednak dowody osobowe.
Opinia z zakresu daktyloskopii nie przyczyniła się do ustalenia stanu faktycznego, ponieważ ujawniony materiał nie nadawał się do badańporównawczych.
Na podstawie sprawozdania z oględzin ciała pokrzywdzonego oraz dokumentacji medycznej Sąd ustalił, że na skutek zachowaniaO. T.u pokrzywdzonego powstały przy użyciu zabezpieczonego w toku oględzin miejsca zdarzenia noża, trzy rany kłute. Rany pachy lewej i okolicy barku lewego po stronie grzbietowej- obie o średnicy ok. 1 cm były powierzchowne bez uszkodzenia istotnych struktur anatomicznych. Z kolei rana kłuta jamy brzusznej o długości ok. 10 cm penetrowała przez lewy łuk żebrowy do jamy otrzewnej. Następstwem tej rany było uszkodzenie narzędziem krezki jelita poprzecznicy w dwóch miejscach. Rana ta zagrażała realnie życiu pokrzywdzonego. W ocenie Sądu skutek w postaci śmiercinie nastąpił jedynie z uwagi na udzielenie pomocy medycznej pokrzywdzonemu.
Oględziny ciała oskarżonego pozwoliły ustalić, żeO. T.nieodniósł obrażeń ciała w trakcie zdarzenia ani bezpośrednio przed nim.
Zgromadzone w sprawie protokoły oraz dokumentacja fotograficzna i zapis video nie budziły zastrzeżeń co do ich autentyczności i wiarygodności. Budując stan faktyczny uwzględniono wszelkie dokumenty zebrane w toku postępowania przygotowawczego i zawnioskowane przez urząd prokuratorski oraz ujawnionew toku rozprawy.
Protokół przeszukania miejsca zdarzenia istotnie przyczynił się do ujawnienia narzędzia przestępstwa, zaś dokumentacja medyczna do ustalenia rodzajui rozmiaru doznanych przez pokrzywdzonego obrażeń.
Protokoły z badań stanu trzeźwości potwierdziły relacje oskarżonegoi świadków o spożywanym tego dnia alkoholu przez mieszkańców domuwC..
Po tak dokonanej ocenie materiału dowodowego Sąd Okręgowy uznał, żeO. T.wypełnił znamiona usiłowania zbrodni zart. 148 § 1 k.k.Oskarżony działał w zamiarze ewentualnym pozbawienia życiaS. P..
Zgodnie z treścią przepisuart. 13 § 1 k.k.usiłowanie występuje, gdy sprawcaw zamiarze popełnienia czynu zabronionego swoim zachowaniem bezpośrednio zmierza do jego dokonania, które jednak nie następuje. Do znamion usiłowanianależy zamiar popełnienia czynu, zachowanie zmierzające bezpośrednio do dokonania przestępstwa oraz jednoczesny brak jego dokonania. Oskarżony zastosował środki, które mogły spowodować śmierć pokrzywdzonego. To, że skutek w postaci śmierci nie nastąpił, jest zasługą udzielenia pokrzywdzonemu niezwłocznie pomocy przez współlokatorów oraz personel medyczny.
Umyślność jest charakterystyczną cechą strony podmiotowej zabójstwa. Zgodnie z definicją zawartą wart. 9 § 1 k.k.zamiar popełnienia czynu zabronionego obejmuje swoim zakresem zarówno sytuację, gdy sprawca chce popełnić taki czyn,jak i sytuację, gdy sprawca przewidując możliwość popełnienia czynu zabronionego godzi się na to /zob. wyrok SN z 25 października 1984 r., IV KR 245/84, OSNKW1985, z. 5-6, poz. 38. Zoll A. Zakamycze 2004 stan prawny: 2004.07.01 Komentarz doart. 13 kodeksu karnego(Dz.U.97.88.553), [w:] G. Bogdan, Z. Ćwiąkalski,
  P. Kardas, J. Majewski, J. Raglewski, M. Szewczyk, W. Wróbel, A. Zoll,Kodekskarny. Część ogólna. Komentarz. Tom I. Komentarz doart. 1-116 k.k., Zakamycze, 2004, wyd. II/. Jest zatem faktem psychologicznym, który podlega takim samym regułom dowodowym, jak pozostałe okoliczności popełnienia czynu. Mimo iż zamiar istnieje jedynie w świadomości sprawcy, należy go oceniać mając na uwadze całość materiału dowodowego.
Przy ocenie zamiaru popełnienia zabójstwa należy przeanalizować z dużą ostrożnością sposób działania sprawców, rodzaj użytych narzędzi, siłę zadawania ciosów, liczbę oraz lokalizację spowodowanych obrażeń. W kontekście ocenyzamiaru sprawcy często istotną rolę odgrywa także analiza zachowania sprawcy po dokonaniu przestępstwa /zob. postanowienie SN z 20 marca 2015 r., III KK 276/14,LEX nr 1665738/.
Sąd Okręgowy przypisał oskarżonemu w pkt I części dyspozytywnej wyroku usiłowanie zbrodni zabójstwa w zamiarze ewentualnym.
Sprawca działa z zamiarem ewentualnym pozbawienia życia pokrzywdzonego wtedy, gdy obejmuje swoją świadomością możliwość nastąpienia śmierci pokrzywdzonego i na to się godzi. Skutek w postaci śmierci nie jest zatem bezpośrednim celem jego działania, ale podejmując określone czynności, jednocześnie obejmuje swoją świadomością pozbawienie życia drugiego człowieka zamiast lub obok osiągnięcia celu zamierzonego i na taki skutek się godzi.O wynikowym zamiarze sprawcy świadczy całokształt ujawnionych w sprawie okoliczności. Całokształt materiału dowodowego pozwala na trafne ustalenie zamiaru oskarżonego (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 5 września 2013 r.w sprawie II AKa 276/13, LEX nr 1388792).
Analizując zamiar sprawcy Sąd miał na uwadze rodzaj użytego narzędzia, jaki ilość zadanych ran, a także fakt, że jedna z nich została zadana z użyciem dużejsiły. To jednak całość okoliczności decyduje o zamiarze sprawcy. W pierwszej kolejności należy wskazać, że oskarżony nie planował tego czynu. Trzymał w ręku nóż celem przygotowania posiłku. Istotne dla otworzenia zamiaru sprawcy jest na gruncie niniejszej sprawy zachowanie pokrzywdzonego, który niejako zainicjował przemoc fizyczną. Oskarżony jednak zareagował impulsywnie i odwrócił sięw kierunku pokrzywdzonego, zwracając się nożem w kierunku jego ciała. W ocenie SąduO. T.nie miał racjonalnego powodu, by przestraszyć się pokrzywdzonego. Po pierwsze, w pomieszczeniu znajdował się jego kolegaD. O. (2), który w każdej chwili mógł zareagować, podobnie jak pozostali mieszkańcy domu. Po drugie, oskarżony znał pokrzywdzonego i pomimo wzajemnych nieporozumień nie miał powodu, aby poczuć zagrożenie dla swojego zdrowia i życia. Okoliczność tą potwierdziła biegła psycholog, która wskazała, że nie był to strach powodujący stan czujności. To głównie te elementy dotyczące zamiaru sprawcy zdecydowały o przypisaniu oskarżonemu usiłowania zabójstwa, nie zaśprzekroczenia obrony koniecznej - jak to wskazywał obrońca.
Należy wskazać, że obrona konieczna polega na odpieraniu bezprawnego, rzeczywistego i bezpośredniego zamachu. Zamach musi być rzeczywisty, bezprawny i bezpośredni, obrona, będąca wolicjonalnym odpieraniem zamachu, musi sięmieścić w ramach konieczności, a ponadto sposób obrony musi odpowiadać warunkowi współmierności do niebezpieczeństwa zamachu. Zgodnie zestanowiskiem Sądu Najwyższego nie można utożsamiać pojęć zamachui niebezpieczeństwa ani też określać granic pojęcia zamachu za pomocą pojęcia niebezpieczeństwa. Bezpośredniość zamachu wchodzi w grę również wtedy, gdy istnieje wysoki stopień prawdopodobieństwa, że zagrożone atakiem dobro zostanie zaatakowane w najbliższej chwili. Zamach taki rozpoczyna się już w chwili, gdy zachowanie sprawcy ukierunkowane na naruszenie dobra prawnego jest tak zaawansowane, że brak przeciwdziałania doprowadzi do istotnegoniebezpieczeństwa dla dobra prawnego (wyr. SN z 04.02.2002 r., V KKN 507/99, OSNKW 2002, Nr 5–6, poz. 38). Prawo do obrony koniecznej obejmuje nie tylko odpieranie bezprawnego zamachu w fazie jego realizacji, ale także w stadium obiektywnie zaistniałego bezpośredniego zagrożenia bezprawnym zamachem na dobro prawne (wyr. SN z 12.06.2012 r., II KK 128/12, KZS 2013, Nr 1, poz. 10). Konieczność obrony wynika zatem z istotnego niebezpieczeństwa. Tymczasem na gruncie niniejszej sprawy nie powstało obiektywnie bezpośrednie zagrożenie. Brakjest zatem podstaw, by rozważać możliwość przyjęcia przekroczenia granic obrony koniecznej, skoro nie zaistniała sytuacja mieszcząca się w definicji tej obrony.Dopiero bowiem ustalenie, że zostały spełnione wszystkie elementy wskazane przez ustawodawcę, można rozważać, czy sposób działania sprawcy był współmierny. Sąd uznał te rozważania za zbędne w świetle ustalenia, że nie zostały spełnioneprzesłanki obrony koniecznej.
Sąd miał również na uwadze, że oskarżony na skutek zdarzenia nie odniósł żadnych obrażeń ciała, z kolei u pokrzywdzonego stwierdzono trzy rany kłute.W ocenie Sądu impulsywne zachowanie oskarżonego nie znajduje usprawiedliwienia w ustalonym stanie faktycznym. Oskarżony zdawał sobie sprawę z tego, żezwrócenie noża w kierunku zbliżającej się osoby spowoduje co najmniej jej zranienie. Rana zagrażająca życiu pokrzywdzonego powstała od działania z dużą siłą dowodowego noża. Oznacza to, że oskarżony wykonał ze swojej strony ruch ręką lub co najmniej przytrzymał swoją rękę tak, by spowodować uS. P.poważne obrażenia ciała. Jak sam wyjaśnił, rękę miał zgiętą w łokciu, a biorąc pod uwagę, żew okolicy kuchenki nie ma ściany lub mebli, które mogłyby zablokować łokieć, naturalnym odruchem jest cofnięcie ręki w przypadku, gdy ktoś na nią napiera swoim ciałem. Biorąc pod uwagę wiek i doświadczenie życioweO. T.Sąd przyjął, że oskarżony miał świadomość, iż użycie noża o długości ostrza ok. 11 cm może spowodować śmierć pokrzywdzonego i na to się godził.
Należy jednak zaznaczyć, że pokrzywdzony przyczynił się swoimzachowaniem do zdarzenia. Działanie oskarżonego było impulsywne, lecz nie zostało przez niego zaplanowane. Co więcej, oskarżony bezpośrednio po zdarzeniu podjął działania, by została pokrzywdzonemu udzielona pomoc. Gdyby jednak chciał pozbawić go życia, to miał taką możliwość i z niej nie skorzystał. Wobec tego Sąd wykluczył możliwość przypisania oskarżonemu popełnienia przypisanego mu czynuw zamiarze bezpośrednim.
Sąd doszedł również do przekonania, że oskarżony swoim zachowaniem wypełnił znamiona czynu zart. 156 § 1 pkt 2 k.k.poprzez spowodowanieu pokrzywdzonego ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci choroby realnie zagrażającej życiu.O. T.działał z zamiarem spowodowania ciężkich obrażeń ciała u pokrzywdzonego. Świadczą o tym opisane wyżej okoliczności,w szczególności użycie niebezpiecznego narzędzia w postaci noża oraz ilośći umiejscowienie ciosów. Dla ustalenia zamiaru popełnienia czynu zart. 156 § 1 k.k.istotne jest wykazanie, że zamiar sprawcy obejmował nie jakiekolwiek naruszenie czynności narządów ciała lub rozstrój zdrowia, ale w aspekcie choćby ewentualnym ciężki uszczerbek na zdrowiu, w tym wynikający np. ze sposobu działania sprawcy. Ponadto między zachowaniem sprawcy a tym skutkiem musi istnieć związek przyczynowy, choć oczywiście nie jest wymagane uświadomienie sobie przez niego dokładnego przebiegu tego związku. Dowodząc istnienia zamiaru spowodowania uszczerbku na zdrowiu należy uwzględnić, że zadając cios w newralgiczną części ciała, używając do tego specyficznego narzędzia, jakim jest nóż, oskarżony musiał obejmować swoją świadomością przynajmniej możliwość spowodowania swoim zachowaniem ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, in concreto w postaci chorobyrealnie zagrażającej życiu, z tym wszak, że sama postać ciężkiego uszczerbku mogła nie być sprecyzowana w jego świadomości, a zamiar ten miał postać tzw. zamiaru ogólnego (wyrok SA w Białymstoku z 28.01.2014 r., II AKa 272/13, Legalis).
Sąd nie miał wątpliwości na gruncie niniejszej sprawy, żeO. T.swoim zachowaniem wypełnił znamiona przestępstwa zart. 156 § 1 pkt 2 k.k.Oskarżony chwytając za nóż i zadając uderzenia pokrzywdzonemu musiałobejmować świadomością fakt spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Przemawia za tym zarówno doświadczenie życiowe, jak i zasady logicznego rozumowania.
Z uwagi na tak dokonaną ocenę zachowania oskarżonego Sąd doprecyzował opis przypisanego mu w pkt I części skazującej wyroku czynu poprzez wskazanie, że działał w zamiarze ewentualnym.
Wymierzając oskarżonemu karę Sąd miał na względzie wszystkie dyrektywyjej wymiaru, a w szczególności zawarte wart. 53 k.k.Sąd wymierzył karę według swojego uznania, w granicach przewidzianych przez ustawę, bacząc, by jej dolegliwość nie przekraczała stopnia winy, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu oraz biorąc pod uwagę cele zapobiegawcze i wychowawcze,które ma osiągnąć w stosunku do skazanej, a także potrzebyw zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa (zob. postanowienie SN z dnia 26 stycznia 2011 r., III KK 335/10, LEX nr 736755).
Z tych przyczyn, Sąd wymierzył oskarżonemu w pkt I części skazującej wyroku na podstawieart. 14 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.karę 8 lat pozbawienia wolności.
W ocenie Sądu okoliczności zdarzenia, motywacja oskarżonego, rodzaj naruszonego dobra oraz zachowanie po popełnieniu przestępstwa prowadzą do przyjęcia wysokiego ładunku społecznej szkodliwości jego czynu.
Obciążająco na wymiar kary wpłynął fakt popełnienie przestępstwa w stanie nietrzeźwości oraz fakt ucieczki z miejsca zdarzenia. Oskarżony wprawdzie krzyczał, by udzielić pokrzywdzonemu pomocy, jednak ostatecznie nie był zainteresowanyjego losem, tylko próbą uniknięcia odpowiedzialności karnej. Jak sam przyznał, wrócił do domu, ponieważ otrzymał telefonicznie informację, że nie ma tam Policji.
Jako okoliczność łagodzącą Sąd potraktował zachowanie pokrzywdzonego, który zaatakował jako pierwszy oskarżonego. Dodatkowo na rozprawie w dniu 13 marca 2018 r.S. P.prosił o łagodną karę dla oskarżonego i wskazał, że nie ma do niego żalu.
Sąd wymierzył oskarżonemu karę 8 lat pozbawienia wolności stanowiącądolną granicę zagrożenia ustawowego za usiłowanie zabójstwa. Za wymierzeniem kary na poziomie dolnej granicy ustawowego zagrożenia przemawiały okoliczności związane z przyczynieniem się pokrzywdzonego. Istotnym czynnikiem dla Sądu był również fakt, że oskarżony przed zdarzeniem prawidłowo funkcjonowałw społeczeństwie i nie jest osobą zdemoralizowaną, wymagającą dłuższej izolacji. Oskarżony cieszył się pozytywną opinią bliskiego otoczenia. Jest osobą wywiązującą się prawidłowo z przypisanych mu ról społecznych. Nie był dotychczas karany sądownie, nie jest osobą uzależnioną od środków psychotropowych i uczestniczyw życiu rodzinnym. Przed zatrzymaniem wykonywał pracę zarobkową. Nie bez znaczenia jest również fakt popełnienia czynu w zamiarze ewentualnym. Zdaniem Sądu wymierzona kara jest odpowiednia i czyni zadość dyrektywom jej wymiaru,a w szczególności poczuciu społecznej sprawiedliwości i prewencji ogólnej.
Na podstawieart. 63 § 1 k.k.Sąd zaliczył oskarżonemu na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności okres jego zatrzymania i tymczasowego aresztowania od dnia 21.05.2017r. godz. 00:10 do dnia 12.04.2018r.
Na podstawieart. 44 § 2 k.k.orzeczono przepadek przez zniszczenie dowodu rzeczowego wymienionego pod poz. 2 w wykazie dowodów rzeczowych nr DRZ 376/2017 (k. 23a). Dowodowy nóż służył do popełnienia przestępstwa i wobec tego Sąd uznał za zasadne zastosowanie instytucji przepadku.
Sąd zarządził na podstawieart. 230 § 2 k.p.k.zwrot dowodów rzeczowych:S. P.- opisanych w wykazie dowodów rzeczowych nr DRZ 377-380/2017 pod poz. 3 k. 26a oraz DRZ 384-385/2017 pod poz. 7.1 i 7.3 k. 78a orazO. T.- opisanych w wykazie dowodów rzeczowych nr DRZ 381-383/2017 pod poz. 4 k. 28a. Biorąc pod uwagę, iż przedmiotowe dowody stały się zbędne dla postępowania karnego, należało je zwrócić osobom uprawnionym.
Na podstawieart. 232a § 2 k.p.k.Sąd zarządził zniszczenie śladów kryminalistycznych wyszczególnionych w wykazie nr DRZ 376/2017 pod poz. 1k. 23a, IV/290/17/P pod poz. 5 k. 72a, DRZ 384-385/2017 pod poz. 7.2 i 7.4 k. 78a oraz VII/293/17/P pod poz. 8 k. 104a, uznając, że stanowią zagrożenie dla zdrowiai życia.
Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.M. K.kwotę1260,00 zł plus 289,80 zł VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu. Przyznana kwota wynagrodzenia wynika z reprezentowania oskarżonego w toku postępowania przygotowawczego oraz przed SądemOkręgowym w pierwszej instancji, uwzględniając ilość terminów rozpraw. Przyznane wynagrodzenie zostało dodatkowo powiększone o podatek VAT.
Zgodnie z treściąart. 624 § 1 k.p.k.Sąd zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych i od opłaty w sprawie. Koszty zostały zaliczone na rachunekSkarbu Państwa. Sąd mając na uwadze możliwości finansowe oraz sytuacjęrodzinną oskarżonego uznał, że uiszczenie kosztów byłoby dla niego zbyt uciążliwe.
SSO Zbigniew Muszyński SSO Marcin Sosiński