Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 2232/17
Data wyroku: 2018-05-10 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: B. Kempa
Słowa kluczowe: Składki na ubezpieczenie społeczne
Podstawa prawna: art.4, 6 ust.1, art.32 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Teza: spłata należności zaległości składkowych, nawet w dniu rozprawy, powoduje brak zaległości po stronie dłużnika.

Sygn. akt VIII U 2232/17

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 3 października 2017r.   Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.stwierdził, żeR. T.jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia zdrowotne . Zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień  wydania decyzji,  w łącznej kwocie 202,24zł, w tym:
1) z tytułu:  składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 01-2014 w ramach
zakresów numerów deklaracji 01-39  - 155,24zł.
odsetki za zwłokę:  47 zł.
W uzasadnieniu decyzji , ZUS wskazał, że na podstawieart. 46 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznychpłatnik składek jest obowiązany według zasad , wynikających z ustawy, obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych , rozliczać i opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Zgodnie z art. 32 cyt. Ustawy , do składek na (…) ubezpieczenie zdrowotne – stasowane są – odpowiednio – przepisy, dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne. ZUS zacytował przepisy art. 24 ust. 2 w związku z art. 32 tej ustawy.
Integralną część decyzji stanowi – załącznik do dokumentu numer(...)z dnia 3.10.2017r.,zawierający zestawienie należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za(...),w ramach zakresu deklaracji 01-39 .
/decyzja akt ZUS/
Odwołanie od tej decyzji wniósłR. T.w dniu 10 listopada 2017r. W uzasadnieniu podniósł, że opłacił składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2011r. po terminie. Nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do opłaty skladki na to ubezpieczenie ani o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie . Także opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2012r. po teminie. Nie złożył wniosku o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie.
(odwołanie k. 2-3)
Organ rentowy, w odpowiedzi na odwołanie z dnia 23 listopada 017r., wniósł o oddalenie odwołania, przytaczając argumentację – jak z zaskarżonej decyzji
(odpowiedź na odwołanie k. 5)
Rozpoznając odwołanie, Sąd Okręgowy ustalił co następuje:
R. T.urodził się (...)ma średnie wykształcenie techniczne. Z zawodu jest technikiem mechanikiem..
Prowadził działalność gospodarczą w okresach od 1.01.1999r. do 31.07.1999r., od 31.08.1999r. do 2.02.2001r., od 5.03.2001r. do 31.08.2001r., od 1.10. 2001r. do 6.10.(...). , od 4.01.2011r. do 30.04.(...). , od 2.12.2013r. do 1.10.2014r.
Jego rachunkowość prowadziłobiuro (...), którego właścicielem jestD. K. (1). Wnioskodawca rozliczał się ryczałtowo.
w dniu 5.11.2017r. wnioskodawca złożył, za miesiące 04/2000-(...),(...)- (...), korekty deklaracji rozliczeniowych – deklaracje korygujące pomniejszone o składkę na dobrowolnej ubezpieczenia chorobowe.
Za te miesiące planki dokonywał wpłat w pełnej wysokości.
Za marzec 2000r organ rentowi wyraził zgodę na opłacenie składki na ubezpieczenie dobrowolne chorobowe, po terminie .
/okoliczność bezsporna/
Pismem z dnia 25.04.2001r. , ZUS poinformował wnioskodawcę , że podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu w okresach od 31.08.1999r do 31.07.2000r., od 31.08.2000r. do 2.02.2001r. i od 5.03.2001r.
/pismo ZUS z dnia 25.04.2001r. – akta ZUS/
Wnioskodawca opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2011r. po teminie. Nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do opłaty skladek na to ubepieczenie ani o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie . Ponownie, , rok później, opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2012r. po teminie. Nie złożył wniosku o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie.
/zeznania wnioskodawcy e-protokół rozprawy z dnia 25.04.2018r. płyta CD k. 83/
W dniu 5.11.2017r. wnioskodawca złożył do Oddziału ZUS , korekty dokumentów za okresy 04/2000-07/2000,(...)- (...)oraz w dniu 4.02.2018r. – za okresy: 05/2011-08/2011,(...)- (...),(...)- (...),(...),(...)- (...),(...)
/ okoliczność bezsporna – pismo(...)z dnia 13.03.2018r. k. 321, oraz kserokopia dokumentacji , złożonej do ZUS k. 24/
Obecnie wnioskodawca nie pracuje ; pobiera rentę rodzinną po śmierci żony.
(okoliczności bezsporne)
Organ rentowy, w dniu 31.05.2017 roku,  zawiadomiłwnioskodawcę o wszczęciuz urzędupostępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu niezapłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne , wzywając wnioskodawcę do złożenia pisemnych wyjaśnień w sprawie przyczyn nieopłacania składek , pod rygorem wydania decyzji w przedmiocie określenia wysokości należności z tytułu składek na podstawie dotychczas zgromadzonych dowodów.
/ zawiadomienie o wszczęciu postepowania z dn. 31.05.2017r. akta ZUS ,

dowód doręczenia zawiadomienia z dnia 12.06.2017r.- akta ZUS/

Płatnik nie złożył wyjaśnień.
/okoliczność bezsporna – akta ZUS/
Pismem z dnia 18.07.2017r. organ rentowy,  zawiadomiłwnioskodawcę o zakończeniu postępowania w sprawie określenia wysokości należności z tytułu niezapłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne .
/ zawiadomienie o zakończeniu postepowania z dn. 18.07.2017r.akta ZUS,

dowód doręczenia zawiadomienia z dnia 25.07.2017r. - akta ZUS/

Zaskarżoną decyzją z dnia 3 października 2017r.   Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wŁ.stwierdził, żeR. T.jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia zdrowotne . Zadłużenie wraz z należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień  wydania decyzji,  w łącznej kwocie 202,24zł, w tym:
1) z tytułu:  składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od 01-2014 w ramach
zakresów numerów deklaracji 01-39  - 155,24zł.
odsetki za zwłokę:  47 zł.
Integralną część decyzjistanowi –załącznik do dokumentu numer(...)z dnia 3.10.2017r. ,zawierający zestawienie należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za(...),w ramach zakresu deklaracji 01-39 .
Wnioskodawca w dniu 25.04.2018r. dokonał wpłaty w wysokości 2,65 zł. tytułem , wyliczonej przez jego księgową , niedopłaty – w ramach zaskarżonej decyzji ZUS.
/dowód wpłaty k. 84/
Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dokumentach zawartych w aktach sprawy , na zeznaniach świadkaD. K. (2), która, przez cały okres , prowadzenia przez wnioskodawcę działalności gospodarczej, prowadziła jego księgowość oraz zeznaniach wnioskodawcy. Zeznania świadka są wiarygodnie i znajdują potwierdzenie w zeznaniach , wnioskodawcy odnośnie do okoliczności , że wnioskodawca opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2011r. po teminie. Nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do opłaty skladki na to ubepieczenie ani o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie . Podobnie - opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2012r. po teminie. Nie złożył wniosku o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składki – po terminie.
Sąd zważył co następuje:
odwołanie jest zasadne.
Zgodnie z treściąart. 46 ust. 1ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2015r. poz. 121) płatnik składek jest obowiązany, według zasad wynikających, z przepisów ustawy, obliczać , potrącasz dochodów ubezpieczonych, rozlicza oraz opłacać nalewne składki za każdy miesiąc kalendarzowy .
Zgodnie zart. 32 cyt. Ustawy– do składek na Fundusz Pracy, [ także : Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych , Fundusz Emerytur Pomostowych] oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwlokę i dodatkowej opłaty , przepisów karnych , dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach , ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika oraz stosowania ulg i umorzeń , stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne.
Zgodnie z treściąart. 18 ust. 8 cyt.ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych- podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe ubezpieczonych , o których mowa wart. 6 ust. 1 pkt 5, stanowi zadeklarowana kwota , nie niższa jednak niż 60% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale , z zastrzeżeniemust.9 i 10. Składka w nowej wysokości obowiązuje od trzeciego miesiąca następnego kwartału.
Zgodnie z art.47 cyt. Ustawy płatnik składek przesyła w tym samym terminie deklarację rozliczeniową ,imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc , z zastrzeżeniem ust. 1a, 2a, 2b, nie później niż: do dnia 10 następnego miesiąca dla osób fizycznych opłacających składkę wyłącznie za siebie.
Zgodniezart. 8 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 6.02.1997r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym(obowiązującą do dnia 31.03.2003r. (Dz. U., nr 28, poz. 153)obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnego podlegają osoby prowadzące pozarolnicza działalność gospodarczą i osoby w nimi współpracujące.
Zgodnie 21 ust. 1(111)Do ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne osób, o których mowa w art. 8 pkt 1 lit. a), c)-h), stosuje się przepisy określające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe tych osób, z zastrzeżeniem ust. 2b, 2c i 3a.
Z dokonanych ustaleń wynika, że wnioskodawca prowadził działalność gospodarczą w okresach od 1.01.1999r. do 31.07.1999r., od 31.08.1999r. do 2.02.2001r., od 5.03.2001r. do 31.08.2001r., od 1.10. 2001r. do 6.10.(...). , od 4.01.2011r. do 30.04.(...). , od 2.12.2013r. do 1.10.2014r.
Jego rachunkowość prowadziłobiuro (...), którego właścicielem jestD. K. (1).
Z dokonanaych ustaleń wynika, że w dniu 5.11.2017r. wnioskodawca złożył, za miesiące 04/2000-(...),(...)- (...), korekty deklaracji rozliczeniowych – deklaracje korygujące pomniejszone o składkę na dobrowolnej ubezpieczenia chorobowe.
Za te miesiące dokonywał wpłat w pełnej wysokości.
Za marzec 2000r organ rentowi wyraził zgodę na opłacenie składki na ubezpieczenie dobrowolne chorobowe, po terminie .
Pismem z dnia 25.04.2001r. , ZUS poinformował wnioskodawcę , że podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu w okresach od 31.08.1999r do 31.07.2000r., od 31.08.2000r. do 2.02.2001r. i od 5.03.2001r . Ale wnioskodawca opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2011r.- po teminie. Nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do opłaty skladke na to ubepieczeni ani o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie . Podobnie - opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2011r. po teminie. Nie złożył wniosku o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie
Z dokonanych ustaleń wynika, że w dniu 5.11.2017r. wnioskodawca złożył do Oddziału ZUS , korekty dokumentów za okresy 04/2000-07/2000,(...)- (...)oraz w dniu 4.02.2018r. – za okresy: 05/2011-08/2011,(...)- (...),(...)- (...),(...),(...)- (...),(...)
Jak wynika , z tych deklaracji – k. 24 , a nadto z raportu rozliczeń należnosci płatnika w(...), zawartego w aktach ZUS , wnioskodawca nie wpłacił kwoty składek na ubezpieczenia społeczne (dobrowolne ubezpieczenie chorobowe) w ramach deklaracji złożonych 4.02.(...). za(...)- (...),(...)- (...),(...)- (...),(...), 01-02/2013,(...). Wnioskodawca utracił bowiem prawo do ubezpieczenia chorobowego, z uwagi na opłate składek za kwiecień 2011r. po teminie . Wnioskodawca nawet - nie składał wniosku o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek po terminie. I ponownie - opłacił składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za kwiecień 2011r. po teminie. Nie złożył wniosku o wyrażenie, przez ZUS, zgody na opłate składek – po terminie
Jak przyznaje ZUS w piśmie z dnia 20.04.2018r. [ k. 78] składki(...)- (...),(...)- (...),(...)- (...),(...), 01-02/2013,(...)zostały opłacone w pełnej wysokości , w ustawowym terminie. W przypadku gdy wpłata składek na ubezpieczenie zdrowotne jest wyższa niż należna kwota, która wynika zrozliczeniadokonanego w deklaracji ZUS DRA za dany miesiąc kalendarzowy, nadwyżkę pozostałą po pokryciu należnych składek na ubezpieczenie zdrowotne za ten miesiąc ZUS zalicza na pokrycie zaległych należności z tytułu składek, począwszy od zobowiązań o najwcześniejszym terminie płatności, w następującej kolejności:
1) najpierw pokrywa zaległe należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne,
2) z pozostałej kwoty pokrywa proporcjonalnie należności funduszu emerytalnego i należności otwartych funduszy emerytalnych,
3) z pozostałej kwoty pokrywa proporcjonalnie należności funduszu rentowego, chorobowego i wypadkowego,
4) z kwoty pozostałej po rozliczeniu pokrywa należności z tytułu składek na Fundusz Emerytur Pomostowych,
5) z pozostałej kwoty pokrywa proporcjonalnie należności na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
ZUS pokrywa poszczególne należności począwszy od zobowiązań o najwcześniejszym terminie płatności.
Taki sposóbrozliczeniawpłaty składek oznacza, że – wpłata w dniu 25.04.2018r. niedopłaty w wysokosci 2,65 zł. , powoduje , że w dniu zamkniecia rozprawy , wnioskodawca spłacił zaległość z tytułu niedoplaty składek na ubezpieczenie zdrowotne , objęte zaskarżoną decyzją.
Podstawa prawna:
•art. 47 ust. 4 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych(j.t. Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 z późn.zm.),
•§ 15 rozporządzenia Rady Ministrów z 18 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych(Dz.U. Nr 78, poz. 465 z późn.zm.).
Całokształt materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie, implikuje uprawnioną tezę , że zaskarżona decyzja ZUS nie jest zatem zasadna .
Sąd nie jest zobowiązany do poszukiwania dowodów z urzędu, gdyż w myśl zasady kontradyktoryjności ciężar dowodu spoczywa na stronach. To strony są dysponentem toczącego się postępowania dowodowego i to one ponoszą odpowiedzialność za jego wynik. Powyższe jasno wynika zart. 3 k.p.c., który wskazuje, że na stronach spoczywa obowiązek dawania wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i przedstawiania dowodów na ich poparcie. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 czerwca 2009 roku w sprawie sygn. akt IV CSK 71/09 (LEX nr 737288) przedstawił pogłębione wywody w przedmiocie ciężaru dowodu, z którymi zgodzić się należy, wskazując, że kwestia ta może być rozpatrywana w aspekcie procesowym i materialnoprawnym. Aspekt procesowy (formalny) dotyczy obowiązków (powinności) stron procesu cywilnego w zakresie przedstawiania dowodów potrzebnych do rozstrzygnięcia sprawy. Wynika on z treściart. 3 k.p.c.oraz232 k.p.c.Aspekt materialnoprawny dotyczy natomiast negatywnych skutków, jakie wiążą się z nieudowodnieniem przez stronę faktów, z których wywodzi ona skutki prawne (art. 6 k.c.). Przyjmuje się, że przedstawienie przez stronę dowodu w celu wykazania określonych twierdzeń o faktach, z których wywodzi dla siebie korzystne skutki, jest nie tyle jej prawem czy obowiązkiem procesowym, co ciężarem procesowym, wynikającym i zagwarantowanym przepisami prawa, przede wszystkim w jej własnym interesie. To interes strony nakazuje jej podjąć wszelkie czynności procesowe w celu udowodnienia faktów, z których wywodzi korzystne skutki prawne. Należy przy tym pamiętać, że sąd rozstrzyga sprawę według właściwego prawa materialnego, na podstawie koniecznych ustaleń faktycznych uzyskanych dzięki zebranym środkom dowodowym. Na te właśnie ustalenia składają się dowody, które przedstawiają, w pierwszej kolejności, same strony, zgodnie z brzmieniemart. 232 k.p.c.W postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych kontroli podlega decyzja organu rentowego i ciężar dowodu będzie zależał od rodzaju decyzji. Jeżeli jest to decyzja, w której organ zmienia sytuację prawną ubezpieczonego, to powinien wykazać uzasadniające ją przesłanki faktyczne.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawieart. 477ze Zn,. 14 & 2k.p.corzekł jak w sentencji.

ZARZĄDZENIE
Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi ZUS