Sąd Apelacyjny w Katowicach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 213/18
Data wyroku: 2018-06-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Witold Mazur, Wojciech Kopczyński, Aleksander Sikora
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko życiu, Przestępstwo przeciwko zdrowiu
Podstawa prawna: art. 156§1 pkt. 2 kk, art. 157§2 kk

Sygn. akt: II AKa 213/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 27 czerwca 2018 r.
Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący:

SSA Witold Mazur

Sędziowie:

SA Wojciech Kopczyński
SA Aleksander Sikora (spr.)

Protokolant:

Bartłomiej Wiench

przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Siemianowicach Śląskich Alicji Domańskiej
po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2018 r. sprawy
S.M.s.G.iL.ur. (...)wC.
oskarżonego zart.13 §1 kkw zw. zart.148 §1 kkw zw. zart.157 §2 kkprzy zast.art.11 §2 kkw zw. zart.31§2 kk
na skutek apelacji prokuratora i obrońcy oskarżonego
od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach
z dnia 28 lutego 2018 roku, sygn. akt XXI K 161/17

1
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok;

2
zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy w Katowicach) na rzecz adwokataA. N.– Kancelaria Adwokacka wK.kwotę 738 (siedemset trzydzieści osiem) złotych, w tym 23 % VAT, tytułem obrony z urzędu udzielonej oskarżonemuS.M.w postępowaniu odwoławczym;

3
zwalnia oskarżonegoS.M.od ponoszenia kosztów sądowych postępowania odwoławczego, obciążając nimi Skarb Państwa.

SSA Aleksander Sikora  SSA Witold Mazur  SSA Wojciech Kopczyński
II AKa 213/18

UZASADNIENIE
Sporządzone w części, dotyczącej wniosku obrońcy oskarżonego.
Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 28 lutego 2018 roku, w sprawie sygn. akt XXI K 161/17, uznał oskarżonegoS.M.za winnego tego, że w dniu 28 listopada 2016 roku wS., działając w stanie ograniczonej zdolności do rozpoznania znaczenia czynu i kierowania swoim postępowaniem, z zamiarem spowodowania u pokrzywdzonegoM. K.ciężkiego uszczerbku na zdrowiu zadawał mu liczne uderzenia za pomocą długiego noża kuchennego z zaokrągloną końcówką w okolice głowy, rąk i nóg, lecz zamierzonego celu nie osiągnął, z uwagi na interwencję osoby postronnej, przy czym spowodował obrażenia ciała pokrzywdzonego w postaci ran ciętych głowy, dłoni i obu przedramion, które skutkowały naruszeniem czynności narządów ciała pokrzywdzonego na okres do 7 dni, czym wyczerpał znamiona ustawoweart. 13 § 1 kkw zw. zart. 156 §1 pkt 2 kkw brzmieniu obowiązującym do dnia 12 lipca 2017 roku iart. 157 § 2 kkw zw. zart. 11 § 2 kkprzy zast.art. 31 § 2 kkiart. 4 § 1 kki za to na mocyart. 11 § 3 kkw zw. zart. 14 § 1 kkw zw. zart. 156 § 1 pkt 2 kkw brzmieniu obowiązującym do 12 lipca 2017 roku przy zast.art. 4 § 1 kkwymierzył oskarżonemu karę 4 lat pozbawienia wolności. Sąd zasądził nadto na rzecz obrońcy z urzędu należne mu wynagrodzenie i zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów postępowania.
Apelacje od tego wyroku wnieśli obrońca i prokurator. Z uwagi na zakres niniejszego uzasadnienia, wyznaczony jedynie wnioskiem obrońcy o sporządzenie uzasadnienia na piśmie, odnieść należało się do treści apelacji obrońcy.
Obrońca zarzucił zaskarżonemu wyrokowi obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, a toart. 7 kpkpoprzez dokonanie błędnej oceny materiału dowodowego, polegającej na braku dania wiary wyjaśnieniom oskarżonegoS.M., przy równocześnie całkowicie pozytywnej ocenie zmiennych i sprzecznych wewnętrznie zeznań pokrzywdzonego, niepotwierdzonych zeznaniami pozostałych świadków. W konsekwencji obrońca zarzucił również błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę orzeczenia, który mógł mieć wpływ na jego treść, polegający na błędnym ustaleniu:

⚫

iż oskarżony miał zamiar spowodowania u pokrzywdzonego ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, a pokrzywdzony wykazywał jedynie postawę obronną

iż oskarżony wyszedł z mieszkania zabierając ze sobą długi nóż do krojenia chleba z zaokrągloną końcówką i ząbkowanym ostrzem

iż oskarżony wołał pokrzywdzonego, który zobaczywszy nóż w ręku oskarżonego zaczął się wycofywać, poślizgnął się i upadł na plecy a oskarżony naskoczył na niego i przygniótł go do ziemi swoim ciałem, formułując następnie do pokrzywdzonego stwierdzenie: „ ty chuju, ja cię teraz zabiję”

iż oskarżony zadawał wiele uderzeń w głowę a tylko z uwagi na aktywną obronę pokrzywdzonego nie doszło do realizacji zamiaru spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu

iż w pewnym momencie pokrzywdzony wziął leżący na ziemi nóż i zadał oskarżonemu jeden cios w ramię, a następnie wypuścił trzymany nóż z ręki

oskarżony miał pozostawać w związku zM. S., co miało być powodem sprzeczki pomiędzy nim a pokrzywdzonym.

Opierając się na tych zarzutach obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie o wyeliminowanie z kwalifikacji prawnej czynuart. 13 § 1 kkw zw. zart. 156 § 1 pkt 2 kkw zw. zart. 11 § 2 kkprzy zast.art. 4 kki orzeczenie kary łagodniejszej wymierzonej w granicach zagrożenia zart. 157 § 2 kkprzy zast.art. 31 §2 kk.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Kontrola odwoławcza zaskarżonego orzeczenia wykazała, iż zarzuty odwoławcze nie są uzasadnione.
Przeprowadzona przez Sąd I instancji ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego dokonana została z pełnym uwzględnieniem zasad logiki, doświadczenia życiowego i wiedzy. Dotyczy to również wyjaśnień oskarżonego i zeznań pokrzywdzonego, co jest przedmiotem zarzutu obrońcy. Wyjaśnienia oskarżonego zostały poddane przez Sąd Okręgowy szczegółowej analizie zarówno pod kątem wewnętrznej spójności jak i możliwości ich weryfikacji poprzez treść innych dowodów. Sąd I instancji wykazał w pisemnym uzasadnieniu, jakie sprzeczności pomiędzy tymi dowodami stwierdził i dlaczego nie dał wiary oskarżonemu. Istotne i znajdujące pełne oparcie w treściart. 7 kpkjest to, iż wskazano na zeznania grupy bezstronnych świadków, a toŁ. C.,E. P.,K. P.iJ. M., z których to relacji wynika obraz zdarzenia odmienny od przedstawionego przez oskarżonego. Świadkowie ci obserwowali różne fazy zdarzenia, już po opuszczeniu mieszkania przez oskarżonego i pokrzywdzonego, jednakże wzajemnie zbieżnie stwierdzili jednoznacznie , iż to oskarżony był strona atakującą, a pokrzywdzony odpierał jego ataki. ŚwiadekŁ. C.widział oskarżonego jeszcze na klatce schodowej budynku z nożem w ręku. Zeznania postronnych obserwatorów, nie związanych w żaden sposób z osobą pokrzywdzonego, komponujące się ze sobą logicznie i uzupełniające się nawzajem, prawidłowo zostały uwzględnione przez Sąd I instancji, a w takim zakresie w jakim nie dawało się ich pogodzić z wyjaśnieniami oskarżonego, trafnie tymże wyjaśnieniom nie dano wiary. Również w zakresie treści wyjaśnień oskarżonego, co do przebiegu zdarzeń wewnątrz mieszkania, ocena dowodów dokonana przez Sąd I instancji w pełni mieści się w granicachart. 7 kpk. Sąd I instancji miał w polu widzenia to, że wszyscy uczestnicy spotkania, w tym oskarżony, byli pod znacznym wpływem alkoholu. Postępując następnie z ostrożnością, uwzględniającą tenże czynnik, Sąd I instancji przeanalizował treść zeznań świadków i wykazał w pisemnym uzasadnieniu, jakie ich części, z racji wzajemnej zgodności i konsekwencji logicznej należało uwzględnić a tym samym odmówić wiary oskarżonemu. Nietrafnie zatem obrońca wskazuje na to, iż Sąd I instancji miałby dać w pełni wiarę zeznaniom świadków, uczestniczących w spotkaniu, w sposób bezkrytyczny, a tym samym bezzasadnie nie uwzględnił w tej części wyjaśnień oskarżonego.
Również ocena zeznań pokrzywdzonego, wbrew zarzutom sformułowanym przez obrońcę, w pełni realizuje dyrektywyart. 7 kpk. Wbrew twierdzeniom autora apelacji, Sąd I instancji nie dał wiary pokrzywdzonemu w sposób bezkrytyczny. Miał w polu widzenia zmianę treści zeznań tego świadka, co do niektórych okoliczności, w tym użycia noża. Zaakcentował jednak Sąd Okręgowy, iż co do najistotniejszych elementów opisu zdarzenia, zeznania pokrzywdzonego znajdowały potwierdzenie w zeznaniach bezstronnych świadków, postronnych osób, obserwujących zajście na zewnątrz budynku. Żaden z tych świadków nie przedstawił w swoich zeznaniach pokrzywdzonego, jako strony atakującej. Wbrew twierdzeniom obrońcy, Sąd I instancji zaprezentował również w pisemnym uzasadnieniu zwięzłą ocenę zeznań świadkówŁ. C.,E. P.,K. P.iJ. M., co pozwala prawidłowo zweryfikować postąpienie Sądu Okręgowego w instancji odwoławczej.
W konsekwencji, również ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji, są prawidłowe. Wszystkie ustalenia znajdują swoje źródła w treści dowodów, które zostały przez Sąd Okręgowy pozytywnie zweryfikowane przez pryzmatart. 7 kpk. Obrońca sformułował w uzasadnieniu apelacji szereg twierdzeń o uchybieniach, co poszczególnych ustaleń faktycznych, które jednak bazują na wcześniej postawionym zarzucie naruszenia dyspozycjiart. 7 kpk. Skoro zaś, wbrew stanowisku obrońcy, Sąd Apelacyjny zaakceptował ocenę dowodów dokonaną przez Sąd I instancji, należy stwierdzić, iż wywody te stanowią polemikę, bazującą na kwestionowaniu procedowania Sądu Okręgowego. Tezy apelacji sugerują bowiem, iż to wyjaśnienia oskarżonego winny stać się źródłem ustaleń a oparcie stanu faktycznego na innych dowodach było nieprawidłowe. Tymczasem proces konstruowania stanu faktycznego przez Sąd I instancji wynikał logicznie z przeprowadzonej wcześniej i prawidłowo zaprezentowanej w pisemnym uzasadnieniu wyroku oceny wszystkich dowodów zebranych w sprawie. Dotyczy to zatem zarówno okoliczności, iż oskarżony zabrał nóż z mieszkania i był następnie widziany przez świadkaM. K.na klatce schodowej przed wyjściem na zewnątrz budynku, jak i tego, co opisali świadkowie, iż to oskarżony, będąc stroną atakującą zadawał nożem uderzenia pokrzywdzonemu. Ustalenie Sądu I instancji, co do zamiaru spowodowania przez oskarżonego ciężkiego uszczerbku na zdrowiu u pokrzywdzonego, jest również prawidłowe. Argumentacja zaprezentowana przez Sąd Okręgowy w pisemnym uzasadnieniu wyroku, wskazująca na stronę podmiotową działania oskarżonego, jest w pełni przekonująca. Wskazano trafnie na ilość ciosów, determinację oskarżonego, zadawanie uderzeń leżącemu pokrzywdzonemu. Uwzględniając to, iż oskarżony posługiwał się nożem, mimo zadawania jedynie ran ciętych, ale kierowanych również w głowę pokrzywdzonego, uzasadniony jest wniosek, iż zmierzał do spowodowania uM. K.ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.
Zastosowana przez Sąd I instancji do prawnego opisu zachowania oskarżonego subsumcja jest również prawidłowa, uwzględniając stadialną formę popełnienia przypisanego oskarżonemu przestępstwa jak i jego dokonanie w warunkach ograniczonej poczytalności oskarżonego.
Wymierzona oskarżonemu kara 4 lat pozbawienia wolności nie nosi cech rażącej surowości. Sąd I instancji uwzględnił przy jej wymierzaniu wszystkie dyrektywy zart. 53 kk, o czym świadczy wyczerpujące uzasadnienie tego elementu orzeczenia w pisemnych motywach. Okoliczności wskazane tam, a wpływające na intensyfikację stopnia społecznej szkodliwości przypisanego oskarżonemu czynu, uzasadniały podniesienie kary ponad dolny próg zagrożenia. Również wielokrotna wcześniejsza karalność oskarżonego wymagała orzeczenia kary wyższej niż minimalna przewidziana sankcja zart. 156 § 1 pkt 2 kkw brzmieniu do dnia 12 lipca 2017r. W polu widzenia Sądu I instancji była też fakultatywna możliwość nadzwyczajnego złagodzenia kary, wynikająca z treściart. 31 § 2 kk, słusznie jednak Sąd ten stwierdził, iż nie zachodzi sytuacja, w której konieczne i uzasadnione byłoby wymierzenie kary poniżej dolnego progu zagrożenia.
Sąd Odwoławczy nie stwierdził również aby w sprawie istniały okoliczności wymagające interwencji z urzędu w treść zaskarżonego wyroku poprzez dyspozycjęart. 440 kpk. Nie podzielając zatem argumentów apelacji obrońcy, zawartych w zarzutach i wnioskach odwoławczych, Sąd Apelacyjny utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.
Na rzecz obrońcy z urzędu zasądzono należne mu wynagrodzenie za obronę udzieloną oskarżonemu w postępowaniu odwoławczym. Oskarżonego, pozbawionego wolności, zwolniono od ponoszenia kosztów sadowych za postępowanie odwoławcze.
SSA Aleksander Sikora  SSA Witold Mazur SSA Wojciech Kopczyński