Sąd Apelacyjny w Katowicach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 325/17
Data wyroku: 2018-02-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Robert Kirejew, Wiesław Kosowski, Barbara Suchowska
Słowa kluczowe: Oszustwo, Warunkowe zawieszenie wykonywania kary
Podstawa prawna: art. 286§1 kk, art. 69§3 kk w brzmieniu sprzed 1 lipca 2015r.

Sygn. akt II AKa 325/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 lutego 2018 r.
Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSA Barbara Suchowska

Sędziowie:

SA Robert Kirejew (spr.)
SA Wiesław Kosowski

Protokolant:

Grzegorz Pawelczyk

przy udzialeProkuratora Prokuratury Okręgowej w Katowicach Jakuba Cemy
po rozpoznaniu w dniach 15 stycznia 2017 roku i 12 lutego 2018 roku sprawy:

1
A. B.,synaJ.iZ.,ur. (...)wI., oskarżonego o czyn zart. 286 § 1 k.k.i inne,

2
A. J.,synaS.iL.,ur. (...)wW., oskarżonego o czyn zart. 286 § 1 k.k.i inne,

3
E. L.,c.S.iJ.,ur. (...)wO., oskarżonej o czyn zart. 286 § 1 k.k.i inne,

4
B. G.,c.F.iM.,ur. (...)wO., oskarżonej o czyn zart. 286 § 1 k.k.i inne

na skutek apelacji prokuratora, obrońców oskarżonychA. J.,E. L.iB. G.oraz pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w stosunku do oskarżonegoA. B.
od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 1 września 2016 roku, sygn. aktV K 117/08

1
zmienia zaskarżony wyrok w odniesieniu do oskarżonegoA. B.w ten sposób, że:

-

wpunktach 2 i 5w podstawie prawnej w miejsce powołanego przepisuart. 43 k.k.wprowadza przepisart. 43 § 1 k.k.;

karę pozbawienia wolności orzeczoną w punkcie 4 podwyższa do 2 (dwóch) lat;

uchyla rozstrzygnięcie zawarte wpunkcie 7i na mocyart. 85 § 1 i 2 k.k.iart. 86 § 1 i 2 k.k.w miejsce orzeczonych kar pozbawienia wolności oraz grzywien wymierza oskarżonemuA. B.karę łączną 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wymiarze 450 (czterystu pięćdziesięciu) stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 50,- (pięćdziesiąt) złotych;

uchyla rozstrzygnięcie o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności zawarte w punkcie 9;

uchyla rozstrzygnięcie zawarte wpunkcie 10i na mocyart. 63 § 1 k.k.zalicza oskarżonemuA. B.na poczet kary łącznej pozbawienia wolności okres jego rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie w dniach od 4 września 2006 r., godz. 8:10, do 7 marca 2007 r.;

zpunktów 2, 5 i 8eliminuje sformułowanie: „w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.”;

wpunkcie 8w podstawie prawnej w miejsce powołanego przepisuart. 85 k.k.wprowadza przepisyart. 85 § 1 i 2 k.k.;

2
zmienia zaskarżony wyrok w odniesieniu do oskarżonegoA. J.w ten sposób, że uchyla rozstrzygnięcie o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności zawarte w punkcie 12;

3
zmienia zaskarżony wyrok w odniesieniu do oskarżonychE. L.iB. G.w ten sposób, że podstawy prawne skazania i wymiaru kary przypisanych im wpunktach 13 i 15czynów uzupełnia o sformułowanie „w brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.”;

4
w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

5
zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy w Katowicach) na rzecz adwokatówA. K. (1)iT. D.– Kancelarie Adwokackie wK.– kwoty po 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy), w tym 23% podatkuVAT, tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu udzielonej oskarżonemuA. B.iA. J.w postępowaniu odwoławczym;

6
zwalnia oskarżonychA. B.,A. J.,E. L.iB. G.od zapłaty kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.

SSA Wiesław Kosowski  SSA Barbara Suchowska SSA Robert Kirejew
Sygn. akt II AKa 325/17

Uzasadnienie wyroku w części dotyczącej oskarżonegoA. B.
Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 1 września 2016 r., sygn. akt V K 117/08, dotyczącym oskarżonychA. B.,A. J.,E. L.iB. G., uznał oskarżonegoA. B.za winnego tego, że w okresie od 23 czerwca 2000 r. do 29 grudnia 2000 roku wK.,B.iL., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w ramach zorganizowanej grupy mającej na celu popełnianie przestępstw przeciwko mieniu, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w ramach przyjętego podziału ról, w ramach działalności przejętej przez grupęspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wK., poprzez wprowadzenie w błąd i wyzyskanie błędu kontrahentów wymienionego podmiotu co do zamiaru zapłaty za zamawiany i dostarczony towar i świadczone usługi, oraz co do zamiaru rzeczywistego prowadzenia działalności gospodarczej, doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocie 150.772,01 zł z tytułu braku zapłaty za dostarczone towary i świadczone usługi na szkodę kontrahentów(...) Sp. z o.o.i tak:

1
w okresie od 14 lipca 2000 r. do 10 sierpnia 2000 r. pobierając towar w postaci artykułów spożywczych, za który nie została uregulowana należność w łącznej kwocie 1.067,07 zł, na szkodęS. P.prowadzącej działalność gospodarczą podfirmą (...);

2
w okresie od 21 lipca 2000 r. do 1 września 2000 r. pobierając towar w postaci artykułów monopolowych, napojów, za który nie została uregulowana należność w łącznej kwocie 37.782,36 zł, na szkodę(...)wB.Oddział wD.;

3
w dniu 23 czerwca 2000 r. pobierając towar w postaci artykułów gospodarstwa domowego, za który nie została uregulowana należność w łącznej kwocie 618,51 zł, na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wP.OddziałK.;

4
w dniu 26 czerwca 2000 r. nie uiszczając należności za zakup oprzyrządowania wraz z serwisem kas fiskalnych w łącznej kwocie 2.597,95 zł, na szkodęI. K.iA. K. (2)prowadzących działalność gospodarczą podfirmą PHU (...);

5
w okresie od 14 lipca 2000 r. do 14 grudnia 2000 r. nie uiszczając należności z tytułu zawartej umowy najmu pomieszczeń wB.przyul. (...), w łącznej kwocie 64.289,84 zł, na szkodę(...) S.A.Zakład (...)wB.(obecnie(...) S.A.z siedzibą wK.);

6
w okresie od 17 lipca 2000 r. do 4 września 2000 r. nie uiszczając należności z tytułu świadczonych usług promocyjnych, w łącznej kwocie 1.430 zł, na szkodęJ. W.prowadzącego działalność gospodarczą podfirmą Agencja Usługowo Handlowa (...);

7
w dniu 1 sierpnia 2000 r. nie uiszczając należności z tytułu świadczonej usługi wykonania mapy własnościowej w kwocie 781,10 zł, na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.;

8
w okresie od 31 lipca 2000 r. do 31 sierpnia 2000 r. pobierając towar, za który nie została uregulowana należność w łącznej kwocie 2.469,36 zł, na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.;

9
w okresie od 1 lipca 2000 r. do 29 grudnia 2000 r. nie uiszczając należności z tytułu zawartej umowy najmu pomieszczeń magazynowych i biurowych oraz korzystania z mediów i linii telefonicznej w łącznej kwocie 27.356,20 zł, na szkodę Przedsiębiorstwa(...)wK.;

10
w okresie od 17 października 2000 r. do 30 października 2000 r. nie uiszczając należności z tytułu świadczonych usług telekomunikacyjnych wynikających z dwóch umów zawartych w dniu 17 października 2000 r., w łącznej kwocie 2.181,78 zł, na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.;

11
w okresie od lipca 2000 r. do 20 października 2000 r. nie uiszczając należności z tytułu świadczonych usług telekomunikacyjnych wynikających z pięciu umów zawartych w dniach 8 i 10 maja oraz 28 lipca 2000 r., w łącznej kwocie 6.951,63 zł, na szkodę(...) S.A.z siedzibą wW.;

12
w okresie od 11 września 2000 r. do 16 listopada 2000 r. nie uiszczając należności z tytułu świadczonych usług telekomunikacyjnych i dofinansowania sprzętu telekomunikacyjnego, wynikających z dwóch umów zawartych w dniach 11 i 13 września 2000 r., w łącznej kwocie 3.246,21 zł, na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.

przy czym z popełniania przestępstw uczynił sobie stałe źródło dochodu, czym wyczerpał znamiona przestępstwa zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.i za to na mocyart. 286 § 1 k.k.iart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.Sąd Okręgowy w Katowicach skazał go na karę 2 lat pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 50 złotych.
Na mocyart. 41 § 1 k.k.w zw. zart. 43 k.k.w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.orzeczono wobec oskarżonegoA. B.zakaz zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego na okres 5 lat w związku z popełnieniem wyżej opisanego czynu.
Na mocyart. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.Sąd Okręgowy w Katowicach tym samym wyrokiem umorzył postępowanie przeciwkoA. B.o czyn polegający na tym, że w okresie od 5 czerwca 2000 r. do 31 lipca 2000 r. wK., działając z góry powziętym zamiarem, w krótkich odstępach czasu, przywłaszczył powierzone mu pieniądze w łącznej kwocie 12.389,50 zł pobrane z kasyspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.tytułem zaliczek, na szkodę tej spółki, przy czym zarzuconego czynu dopuścił się działając w zorganizowanej grupie mającej na celu popełnianie przestępstw, zaś z popełniania przestępstw uczynił sobie stałe źródło dochodu, zakwalifikowany zart. 284 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k..
Tym samym wyrokiemA. B.został uznany za winnego tego, że w okresie od 17 kwietnia 2000 r. do 16 czerwca 2000 r. wK.,B.iL., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w ramach zorganizowanej grupy mającej na celu popełnianie przestępstw przeciwko mieniu, w porozumieniu z innymi ustalonymi osobami, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w ramach przyjętego podziału ról, w ramach działalności przejętej przez grupęspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wK., przyjął mienie ruchome wartości łącznej 194.126,20 zł pochodzące z korzyści związanych z popełnieniem przez inne osoby przestępstwa oszustwa przeciwko mieniu wielkiej wartości na szkodę kontrahentówspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.ifirmy (...), a następnie w części o wartości 75.921,56 zł pomógł do przeniesienia jego własności na rzeczspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wR., które to czynności mogły udaremnić lub znacznie utrudnić stwierdzenie jego przestępnego pochodzenia lub miejsca umieszczenia, jego wykrycie, zajęcie, i tak:

-

przyjął towar w postaci artykułów kosmetycznych i artykułów chemii gospodarczej o łącznej wartości 1.313,29 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęK. K.iW. W.wspólnikówPrzedsiębiorstwa Handlowego (...) S.C., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...);

przyjął towar w postaci wyrobów szklanych o łącznej wartości 47.358,65 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęHuty (...) S.A.z siedzibą wJ., dokonanego w ramach transakcji zespółką (...), a następnie pomógł do przeniesienia jego własności na rzeczspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wR.;

przyjął towar w postaci artykułów chemii gospodarczej o łącznej wartości 19.580,48 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęZ. D.prowadzącego działalność gospodarczą podfirmą Przedsiębiorstwo Produkcyjno Handlowo Usługowe (...), dokonanego w ramach transakcji zespółką (...), a następnie w części o wartości 19.103,22 zł, pomógł do przeniesienia jego własności na rzeczspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wR.;

przyjął towar w postaci artykułów chemii gospodarczej o łącznej wartości 4.868,53 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęSpółdzielni (...)wŻ., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...), a następnie pomógł do przeniesienia jego własności na rzeczspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wR.;

przyjął towar w postaci artykułów kosmetycznych o łącznej wartości 1.296,12 zł, pochodzący z oszustwa na szkodę(...)Sp. z o.o. z siedzibą wR., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...);

przyjął towar w postaci artykułów kosmetycznych o łącznej wartości 6.709,59 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęR. D.iJ. P.prowadzących działalność gospodarczą podfirmą (...) S.C., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...);

przyjął towar w postaci artykułów kosmetycznych o łącznej wartości 3.995,70 zł, pochodzący z oszustwa na szkodę(...) S.A.z siedzibą wP., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...), a następnie w części o wartości 1.864,05 zł, pomógł do przeniesienia jego własności na rzeczspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wR.;

przyjął towar w postaci artykułów chemii gospodarczej o łącznej wartości 2.752,39 zł, pochodzący z oszustwa na szkodę(...) Sp. z o.o.(...)z siedzibą wK., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...);

przyjął towar w postaci artykułów kosmetycznych o łącznej wartości 6.403,09 zł, pochodzący z oszustwa na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wC., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...);

przyjął towar w postaci artykułów kosmetycznych o łącznej wartości 4.430,25 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęM. D.iM. N.prowadzących działalność gospodarczą pod firmą(...)Oddział(...), dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...), a następnie w części o wartości 2.727,11 zł, pomógł do przeniesienia jego własności na rzeczspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wR.;

przyjął towar w postaci odzieży o łącznej wartości 85.102,15 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęI. B.iK. S.wspólników(...) S.C., dokonanego w ramach transakcji zespółką (...);

przyjął towar w postaci wyrobów kosmetycznych i artykułów chemii gospodarczej o łącznej wartości 2.424,39 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęP. G.,M. S.iG. B.wspólnikówPrzedsiębiorstwa Produkcyjno Handlowego (...) S.C., dokonanego w ramach transakcji zespółką (...);

przyjął towar w postaci wyrobów kosmetycznych i artykułów chemii gospodarczej o łącznej wartości 608,53 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęG. Z.prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą(...), dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...);

przyjął towar w postaci oleju(...)o łącznej wartości 5.355,88 zł, pochodzący z oszustwa na szkodę(...) S.A.z siedzibą wW., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...);

przyjął towar w postaci artykułów chemii gospodarczej o łącznej wartości 1.927,12 zł, pochodzący z oszustwa na szkodęJ. K.iM. K.prowadzących działalność gospodarczą pod firmą(...)S.C., dokonanego w ramach transakcji zfirmą (...)

przy czym z popełniania przestępstw uczynił sobie stałe źródło dochodu, czym wyczerpał znamiona przestępstwa zart. 299 § 1 i 5 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.i za to na mocyart. 299 § 5 k.k.iart. 33 § 1 k.k.Sąd Okręgowy w Katowicach skazał go na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 50 złotych.
Na mocyart. 41 § 1 k.k.w zw. zart. 43 k.k.w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.także i w tym przypadku orzeczono wobec oskarżonegoA. B.zakaz zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego na okres 5 lat w związku z popełnieniem wyżej opisanego czynu.
Następnie na mocyart. 17 § 1 pkt 6 k.p.k.Sąd Okręgowy w Katowicach umorzył postępowanie przeciwkoA. B.o czyn polegający na tym, że w okresie od 15 maja 2000 r. do 23 czerwca 2000 r. wK., działając z góry powziętym zamiarem, w krótkich odstępach czasu, wspólnie i w porozumieniu z innymi ustalonymi osobami, w ramach uzgodnionego podziału ról, przywłaszczył powierzone elementy wyposażenia oraz pojazdy o łącznej wartości 119.224,50 zł na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wK., włączając je, w porozumieniu z członkami zarządu(...)do majątkuspółki (...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.bez dokonania zapłaty i tak:

-

w dniu 15 maja 2000 r. wK., działając wspólnie i w porozumieniu z inną ustaloną osobą, w ramach uzgodnionego podziału ról, przywłaszczył powierzone elementy wyposażenia w postaci regałów, wieszaków, stojaków, boksów kasowych, krajalnic do wędlin, lad sklepowych o łącznej wartości 82.746,50 zł na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.;

w dniu 23 czerwca 2000 r. wK., działając wspólnie i w porozumieniu z inną ustaloną osobą, w ramach uzgodnionego podziału ról, przywłaszczył powierzone pojazdy markiR. (...)onumerze rejestracyjnym (...)wartości 7.930 zł oraz samochód markiP. (...)onumerze rejestracyjnym (...)wartości 28.548 zł, o łącznej wartości 36.478 zł na szkodę(...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.,

przy czym zarzuconego czynu dopuścił się działając w zorganizowanej grupie mającej na celu popełnianie przestępstw, zaś z popełniania przestępstw uczynił sobie stałe źródło dochodu, zakwalifikowany zart. 284 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.
Na mocyart. 85 k.k.iart. 86 § 1 i 2 k.k.w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.w miejsce orzeczonych kar pozbawienia wolności oraz grzywny wymierzono oskarżonemuA. B.karę łączną 2 lat pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wymiarze 450 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 50,- złotych.
Na mocyart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.w zw. zart. 90 § 2 k.k.w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.w miejsce orzeczonych zakazów zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego orzeczono wobec oskarżonegoA. B.łączny zakaz zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego na okres 5 lat.
Ponadto na mocyart. 69 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 70 § 2 k.k.iart. 73 § 2 k.k.w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.wykonanie orzeczonej wobec oskarżonegoA. B.kary pozbawienia wolności warunkowo zawieszono na okres próby wynoszący 5 lat oddając go w tym okresie pod dozór kuratora sądowego.
Z kolei na mocyart. 63 § 1 k.k.w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.zaliczono oskarżonemuA. B.na poczet orzeczonej kary grzywny okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od 4 września 2006 r. do 7 marca 2007 r. uznając karę łączną grzywny za wykonaną w wymiarze 370 stawek dziennych.
Ponadto zasądzono wynagrodzenie na rzecz obrońcyA. B.wyznaczonego z urzędu i na mocyart. 624 § 1 k.p.k.zwolniono wszystkich oskarżonych od ponoszenia kosztów sądowych procesu obciążając nimi Skarb Państwa.
Apelację od tego wyroku wniósł prokurator na niekorzyść wszystkich oskarżonych w częściach dotyczących podstawy prawnej skazania i kosztach postępowania oraz na niekorzyśćA. B.iA. J.w częściach dotyczących orzeczenia o karze.
W odniesieniu do oskarżonegoA. B.prokurator zarzucił:

1
obrazę prawa materialnego, a to przepisuart. 4 § 1 k.k.poprzez naruszenie w punktach 1 i 2 wyroku oraz w punktach 4 i 5 wyroku zasady jedności stosowanego stanu prawnego i zastosowanie (w punktach 2 i 5) jako względniejszej ustawy obowiązującej uprzednio, to jest przepisuart. 41 § 1 k.k.w zw. zart. 43 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku w zw. zart. 4 § 1 k.k.wyłącznie w zakresie podstawy prawnej orzeczenia środka karnego zakazu zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego w związku z popełnieniem czynu przypisanego w punkcie 1 i w punkcie 4, gdzie sąd w zakresie podstawy prawnej skazania i wymiaru kary zastosował stan prawny w brzmieniu obowiązującym w czasie orzekania;

2
obrazę prawa materialnego, a to przepisuart. 43 § 1 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku, poprzez przyjęcie w punktach 2 i 5 wyroku jednostki redakcyjnej przepisuart. 43 k.k., podczas gdy przepis ten w brzmieniu obowiązującym według przyjętego przez sąd stanu prawnego posiadał jednostki redakcyjne§ 1do 3, zaś zastosowanie jako podstawa orzeczenia miał wyłącznie przepisart. 43 § 1 k.k.

3
rażącą niewspółmierność kary wymierzonej oskarżonemuA. B.

-

-

za przestępstwo zart. 299 § 1 i 5 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.przypisane w punkcie 4 wyroku, w wymiarze 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności,

jak i rażącą niewspółmierność orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat,

oraz rażąco niesłuszne zastosowanie środka probacyjnego w postaci orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności, która to kara i orzeczony środek nie uwzględnia wszystkich okoliczności obciążających, nieadekwatna jest do znacznego stopnia społecznej szkodliwości przypisanych czynów i znacznego stopnia zawinienia oskarżonego, nie spełnia celów kary w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa i jawi się jako rażąco łagodna.

Ponadto w odniesieniu do wszystkich oskarżonych, w tym iA. B., prokurator zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach polegający na niezasadnym uznaniu, że zachodzą przesłanki do zwolnienia oskarżonych od ponoszenia kosztów procesu i obciążenia nimi Skarbu Państwa, podczas gdy brak było podstaw do uznania, że ich uiszczenie byłoby dla oskarżonych zbyt uciążliwe ze względu na sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów, zaś za rozstrzygnięciem takim nie przemawiały względy słuszności.
W związku z tymi zarzutami prokurator w odniesieniu do oskarżonegoA. B.wniósł o:

1
zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie i wskazanie w punkcie 1 jako podstawy prawnej skazania i wymiaru kary wobecA. B.przepisów ustawy według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku, z uwzględnieniem przepisuart. 4 § 1 k.k., to jest w podstawie prawnej skazania przepisówart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku w zw. zart. 4 § 1 k.k.i w podstawie prawnej wymiaru kary przepisówart. 286 § 1 k.k.iart. 33 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku w zw. zart. 4 § 1 k.k.;

2
zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie 2 poprzez przyjęcie jako podstawy prawnej orzeczenia wobecA. B.środka karnego zakazu zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego, w związku z popełnieniem czynu przypisanego w punkcie 1, przepisuart. 41 § 1 k.k.w zw. zart. 43 § 1 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku w zw. zart. 4 § 1 k.k.;

3
zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie i wskazanie w punkcie 4 jako podstawy prawnej skazania i wymiaru kary wobecA. B.przepisów ustawy według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku, z uwzględnieniem przepisuart. 4 § 1 k.k., to jest w podstawie prawnej skazania przepisówart. 299 § 1 i 5 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku w zw. zart. 4 § 1 k.k.i w podstawie prawnej wymiaru kary przepisówart. 299 § 5 k.k.iart. 33 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 65 § 1 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku w zw. zart. 4 § 1 k.k.i orzeczenie kary pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat i 6 miesięcy, przy nie zmienionym wymiarze kary grzywny;

4
zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie 5 poprzez przyjęcie jako podstawy prawnej orzeczenia wobecA. B.środka karnego zakazu zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego, w związku z popełnieniem czynu przypisanego w punkcie 4, przepisuart. 41 § 1 k.k.w zw. zart. 43 § 1 k.k.według stanu prawnego obowiązującego do dnia 30 czerwca 2015 roku w zw. zart. 4 § 1 k.k.;

5
zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie 8 poprzez orzeczenie łącznej kary pozbawienia wolności w wymiarze lat 3 i w konsekwencji uchylenie rozstrzygnięcia z punktu 9, to jest orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności i oddaniu oskarżonego pod dozór kuratora;

6
zmianę zaskarżonego wyroku poprzez obciążenie oskarżonego kosztami postępowania.

Apelację wniósł również pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego(...) S.A.zaskarżając wyrok w części, tj. w zakresie orzeczenia o karze i środkach karnych w punkcie 1 wyroku, na niekorzyść oskarżonegoA. B., zarzucając niesłuszne niezastosowanie środka kompensacyjnego poprzez nie orzeczenie przez sąd orzekający na rzecz oskarżycielki posiłkowej(...) S.A.wK.obowiązku naprawienia szkody w wysokości kwoty 64.289,84 zł, wyrządzonej w okresie od 14 lipca 2000 r. do 14 grudnia 2000 r. przezA. B., w sytuacji gdy wyrokiem w sprawie niniejszejA. B.został uznany za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, wobec czego zgodnie z dyspozycją przepisuart. 46 kodeksu karnegoobowiązującego do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 kodeksu karnego, spełnione zostały przesłanki do orzeczenia przez sąd orzekający o obowiązku naprawienia szkody.
Mając na względzie ten zarzut pełnomocnik wniósł o zmianę wyroku i orzeczenie wobec oskarżonegoA. B.o obowiązku naprawienia szkody na rzecz oskarżycielki posiłkowej(...) S.A.wK.w wysokości kwoty 64.289,84 zł.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Apelacja prokuratora wniesiona na niekorzyść oskarżonegoA. B.w znacznej części okazała się zasadna, wobec czego konieczne było dokonanie szeregu zmian zaskarżonego orzeczenia, w tym podwyższenia wymiaru kary orzeczonej za przestępstwo zart. 299 § 1 i 5 k.k.i in., a także kary łącznej. Za bezzasadną uznano natomiast apelację prokuratora w części dotyczącej kosztów sądowych oraz środek odwoławczy wniesiony przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego.
Na wstępie należy zaznaczyć, że nie budziła wątpliwości sądu odwoławczego ocena dowodów przeprowadzona przez sąd I instancji, jak również poczynione w oparciu o dowody uznane za wiarygodne ustalenia faktyczne oraz dokonana przez sąd meriti subsumpcja odtworzonych zachowań oskarżonegoA. B.pod przepisy prawa karnego i uznanie go za winnego przypisanych mu przestępstw.
Słusznie Sąd Okręgowy dał wiarę obciążającym oskarżonego szczegółowym i dokładnym zeznaniom świadkaT. K., stanowiącym główny dowód oskarżenia, które znalazły potwierdzenie w szeregu dalszych szczegółowych dowodów, w tym zeznaniach świadków pokrzywdzonych lub reprezentujących pokrzywdzone osoby prawne, w dokumentach zgromadzonych w aktach sprawy, obrazujących poszczególne etapy przestępczej działalności, również tej, w której uczestniczyłA. B., a także częściowo w wyjaśnieniach samegoA. B.. Nie miały przy tym istotniejszego znaczenia wyjaśnienia oskarżonego w części, w której powoływał się na fakt swojego wyjazdu do Szwecji latem 2000 roku, powołanie nowego prezesa spółki w osobieM. Ł.i nie kierowanie w związku z tym działaniamispółki (...)przez oskarżonego w okresie obejmującym znaczną część stawianych mu zarzutów. Z pisma samegoA. B.skierowanego do prokuratury i znajdującego się w aktach sprawy (k. 272-3, t. LVII) wynika, że jego pobyt w Szwecji trwał od 31 sierpnia do 18 września 2000 r., natomiast z zeznań licznych świadków wynikało bezsprzecznie, że w okresie poprzedzającym ten wyjazd i następujący po nimA. B.faktycznie, nawet mimo obecnościM. Ł., kierował działaniamisp. z o.o. (...)decydując o jej poczynaniach.
W ocenie sądu odwoławczego nie popełnił zatem błędu sąd I instancji przyjmując, żeA. B.kierując przejętąspółką z o.o. (...)w pełni świadomie i aktywnie uczestniczył w przestępczej działalności, którą sprowadzić można do działań zorganizowanej grupy przestępczej wykorzystującej przejmowane spółki z ograniczoną odpowiedzialnością do prowadzenia całkowicie oszukańczej działalności gospodarczej w różnych jej obszarach, prowadzącej do osiągania możliwie jak największych korzyści majątkowych przy minimalnych lub wręcz żadnych nakładach własnych, w połączeniu z całkowitym lekceważeniem obowiązujących przepisów prawa oraz zasad uczciwości, czy lojalności kupieckiej i międzyludzkiej.
Odnosząc się do zarzutów i argumentów przedstawionych w apelacjach dotyczących oskarżonegoA. B.Sąd Apelacyjny stwierdził, co następuje.
Prokurator trafnie zarzucił naruszenie w zaskarżonym wyroku przepisuart. 43 § 1 k.k.Przepis ten zawierał jednostki redakcyjne w postaci paragrafów przez cały dotychczasowy okres jego obowiązywania, zatem przy ustanawianiu zakazu zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego konieczne było powołanie w podstawie prawnej takiego rozstrzygnięcia§ 1, w którym zakreślano ramy czasowe orzekanego zakazu tego typu. Z tego względu zmieniono zaskarżony wyrok w jego punktach 2 i 5 poprzez wprowadzenie do podstawy prawnej zawartych tam rozstrzygnięć przepisuart. 43 § 1 k.k.w miejsce przepisuart. 43 k.k.
Rację miał także prokurator podnosząc zarzuty dotyczące rażącej, niewspółmiernej łagodności orzeczonych wobecA. B.kar pozbawienia wolności za przypisane mu przestępstwo zart. 299 § 1 i 5i in.k.k.oraz kary łącznej. Nie zmieniając w żadnym zakresie ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd I instancji mających znaczenie dla wymiaru rzeczonych kar należało stwierdzić, że kara orzeczona za występek zart. 299 § 1 i 5 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i w zw. zart. 65 § 1 k.k., a także kara łączna jawią się jako rażąco niskie. Sąd I instancji uzasadniając wymiar kary orzeczonej za przestępstwo zart. 299 § 1 i 5 k.k.i in. wyeksponował tylko okoliczności wpływające obostrzająco na wymiar kary, tj. znaczną społeczną szkodliwość czynu, działanie wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, wartość mienia podlegającego przejęciu a pochodzącego z przestępstwa, działanie w celu osiągniecia korzyści majątkowej oraz uprzednią karalność oskarżonego. W takiej sytuacji, przy uwzględnieniu, że przestępstwo zart. 299 § 5 k.k.zagrożone jest karą pozbawienia wolności od roku do lat 10, przy czym zgodnie z przepisemart. 65 § 1 k.k.w zw. zart. 64 § 2 k.k.sąd I instancji zobowiązany był wymierzyć karę powyżej dolnej granicy zagrożenia, nie jest zrozumiałe, dlaczego wymierzona została za ten czyn kara oscylująca w granicach najniższej z kar, jaka mogła zostać w tym przypadku wymierzona. Z tego powodu, dla skorelowania wymiaru kary za występek zart. 299 § 1 i 5 k.k.i in. z dyrektywami wymiaru kary określonymi wart. 53 § 1 i 2 k.k., przy uwzględnieniu okoliczności mających wpływ na jej wymiar wyeksponowanych przez sąd I instancji, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w jego punkcie 4 podwyższając wymierzoną w nim karę pozbawienia wolności do 2 lat.
Sąd odwoławczy uwzględnił częściowo także postulat apelującego prokuratora co do podwyższenia wymiaru kary łącznej. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazał okoliczności przemawiające w jego ocenie za zasadnością zastosowania przy wymiarze kary łącznej w rozpatrywanym przypadku zasady pełnej absorpcji. Stwierdził przy tym, że przemawia za tym związek czasowo-przestrzenny i podmiotowo-przedmiotowy pomiędzy popełnionymi przestępstwami jednostkowymi. Jednakże z samej treści wyroku i przyjętego w nim brzmienia przypisanych oskarżonemuA. B.przestępstw jednostkowych wynika co innego.A. B.skazany bowiem został za przestępstwa jednostkowe odmienne rodzajowo – w punkcie 1 za przestępstwo przeciwko mieniu, a w punkcie 3 – przeciwko obrotowi gospodarczemu. Zostały one popełnione w zbliżonym, jednakże różnym czasie – od 17 kwietnia do 16 czerwca 2000 r. i od 23 czerwca do 29 grudnia 2000 r., co oznacza, że rozpatrywane łącznie znacząco rozszerzają czasowy obszar przestępczej działalności objętej wyrokiem. Wreszcie brzmienie czynów przypisanychA. B.przez sąd meriti wskazuje na znaczną ilość odrębnych od siebie podmiotów pokrzywdzonych poszczególnymi przestępstwami. Wszystkie te okoliczności, wypływające z ustaleń sądu I instancji, w ocenie sądu odwoławczego uniemożliwiały przyjęcie w tym przypadku przy wymiarze kary łącznej zasady pełnej absorpcji, jak zresztą słusznie Sąd Okręgowy uczynił przy ferowaniu kary łącznej grzywny. Wziąwszy pod uwagę okoliczności przemawiające łagodząco przy wymiarze kary łącznej, wyszczególnione w uzasadnieniu wyroku sądu I instancji, Sąd Apelacyjny uznał, że karą łączną spełniającą wszystkie dyrektywy dotyczące wymiaru tej kary w rozpatrywanym przypadku będzie nieznacznie wykraczająca poza zasadę pełnej absorpcji w kierunku zasady asperacji kara 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Dlatego uchylono zawarte w wyroku sądu I instancji rozstrzygnięcie o karach łącznych i na mocyart. 85 § 1 i 2 k.k.iart. 86 § 1 i 2 k.k.wymierzono oskarżonemuA. B.nowe kary łączne: 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wymiarze 450 stawek dziennych po 50,- złotych.
Z uwagi na wymiar orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności nie było możliwe orzeczenie o warunkowym zawieszeniu jej wykonania, zarówno pod rządami ustawy karnej obowiązującej do dnia 30 czerwca 2015 r., jak i w brzmieniu obowiązującym obecnie. Z tej przyczyny uchylono rozstrzygniecie zawarte w punkcie 9 zaskarżonego wyroku, a także zaliczenie dokonane na poczet kary łącznej grzywny z punktu 10 wyroku sądu I instancji i w oparciu o przepisart. 63 § 1 k.k.zaliczonoA. B.na poczet kary łącznej pozbawienia wolności okres jego rzeczywistego pozbawienia wolności w niniejszej sprawie w dniach od 4 września 2006 r., godz. 8:10, do 7 marca 2007 r.
Ponieważ orzeczono tzw. bezwzględną karę łączną pozbawienia wolności, brak było podstaw do stwierdzenia, aby przepisyKodeksu karnegow poprzednio obowiązującym brzmieniu były in concreto względniejsze dla oskarżonegoA. B., wobec czego z punktów 2, 5 i 8 zaskarżonego wyroku wyeliminowano sformułowanie: „w brzmieniu obowiązującym do dnia 30.06.2015 r. w zw. zart. 4 § 1 k.k.”. W konsekwencji sprecyzowano także podstawę prawną rozstrzygnięcia o łącznym zakazie zajmowania stanowisk w organach spółek prawa handlowego, poprzez wprowadzenie zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisówart. 85 § 1 i 2 k.k.w miejsceart. 85 k.k.
Nie okazał się zasadny zarzut prokuratorski wskazujący na bezpodstawne zwolnienieA. B.od ponoszenia kosztów procesu pierwszoinstancyjnego. Jak wynika z dokumentów uzyskanych w toku postępowania odwoławczego (informacje o dochodach k. 4103-4104, kwestionariusz kuratorskiego wywiadu środowiskowego k. 4122-4124), sytuacja materialna oskarżonegoA. B.w ostatnim okresie była niekorzystna – pracował dorywczo nie uzyskując wysokich dochodów, a od czerwca 2018 r. uzyska uprawnienia emerytalne, nie posiada wartościowych składników majątku, zamieszkuje z byłą żoną prowadzącą odrębne gospodarstwo i przyczynia się do opieki nad wnukiem. Zatem zwolnienie oskarżonego od kosztów sądowych przez sąd I instancji znajdowało swe uzasadnienie w powołanym w wyroku przepisieart. 624 § 1 k.p.k.
Nie była zasadna apelacja pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego. Najistotniejsze znaczenie w tym zakresie miała okoliczność, że pokrzywdzony w toku procesu prowadzonego w tej sprawie nie złożył wniosku, o którym mowa wart. 49a k.p.k.Sąd I instancji nie był więc zobligowany do nałożenia obowiązku naprawienia szkody, a jego nienałożenie w formie fakultatywnej nie stanowiło naruszenia żadnych przepisów prawa materialnego oraz postępowania karnego. Trudno też przyjąć, aby po tak znacznym upływie czasu od daty przypisanych czynów, brak zrekompensowania szkody jednemu z pokrzywdzonych w formie fakultatywnie orzekanego obowiązku naprawienia szkody mogło wywoływać rażącą niewspółmierność orzeczonej w tej sprawie kary i środków karnych tym bardziej, że swoich roszczeń oskarżyciel posiłkowy mógł dochodzić na drodze procesu cywilnego.
Z tych wszystkich powodów, poza opisanymi zmianami, w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok w stosunku doA. B.utrzymano w mocy, zwalniając oskarżonego od zapłaty kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze - z tych samych względów, co powołane powyżej i w oparciu o ten sam przepisart. 624 § 1 k.p.k.
SSA Wiesław Kosowski  SSA Barbara Suchowska SSA Robert Kirejew