Sąd Apelacyjnyw Szczecinie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 162/17
Data wyroku: 2017-12-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Bogumiła Metecka-Draus, Andrzej Mania, Janusz Jaromin
Słowa kluczowe: Paserstwo, Przestępstwo przeciwko mieniu
Podstawa prawna: art. 437§2 kpk

Sygn. aktII AKa 162/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 grudnia 2017 r.
Sąd Apelacyjny w Szczecinie II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSA Bogumiła Metecka-Draus

Sędziowie:

SA Andrzej Mania
SA Janusz Jaromin (spr.)

Protokolant:

sekr. sądowy Anna Kaczmarek

przy udziale prokuratora Prokuratury Rejonowej w Gryficach Andrzeja Mruka
po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2017 r. sprawy
M. Ł.
oskarżonego zart. 291 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i inne
na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego
od wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie
z dnia 5 lipca 2017 r., sygn. akt III K 4/17
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania.

SSA Andrzej Mania SSA Bogumiła Metecka-Draus SSA Janusz Jaromin
Sygn. akt II AKa 162/17

UZASADNIENIE
M. Ł.został oskarżony o to, że:
1) w okresie od 10 marca 2016r. do 22 sierpnia 2016r., działając w krótkich odstępach czasu z góry powziętym zamiarem, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej nabył od nieustalonych osób i w nieustalonym miejscu: samochód osobowy m-kiK. (...)onr rej (...)rok prod. 2012 o wartości ok. 60.000 zł, działając na szkodę(...),(...)onr rej. (...)o wartości ok. 40 000 zł, działając na szkodęD. S.,(...)onr rej. (...)rok produkcji 2015 o wartości 140.000, działając na szkodę(...) S.A., tablice rejestracyjne(...)skradzione w nocy z 16/17 sierpnia 2016r na terenieM.powodując straty w łącznej wysokości 240.000 zł, wiedząc, iż wymienione pojazdy zostały uzyskane za pomocą czynów zabronionych
tj. o czyn zart. 291 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkw zw. zart. 12 kk;
2) w dniu 22 sierpnia 2016r. wG.w mieszkaniu przyul. (...)posiadał bez wymaganego przepisami prawa zezwolenia broń palną – pistolet(...)model 225 nr(...)kaliber 9 mm wraz z magazynkiem, naboje kal. 9 mm CS szt. 7, naboje kal. 9 mm CN szt. 13 tj. o czyn zart. 263 § 2 kk;
3) w okresie od 10 marca 2016r do 22 sierpnia 2016r. wG.przyul. (...)przerobił znaki identyfikacyjne w postaci nr VIN oraz nr silnika w samochodzie m-ki(...)rok prod. 2012 onr rej. (...)i w miejsce fabrycznego nr VIN(...)wstawił nr VIN(...),
tj. o czyn zart. 306 kk.
Sąd Okręgowy w Szczecinie wyrokiem z dnia 5 lipca 2017 r., sygn. akt III K 4/17:

1
oskarżonegoM. Ł.uniewinnił od popełnienia czynu zarzucanego w punkcie III części wstępnej wyroku;

2
odnośnie zarzutu wymienionego w punkcie I części wstępnej wyroku oskarżonegoM. Ł.uznał za winnego tego, że w okresie od 10 marca 2016 roku do 22 sierpnia 2016 roku, w krótkich odstępach czasu, z wykorzystaniem takiej samej sposobności, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej nabył od nieustalonych osób i w nieustalonym miejscu:

- samochód osobowy marki(...)onr rej (...)rok prod. 2012 o wartości ok. 53.865 (pięćdziesiąt trzy tysiące osiemset sześćdziesiąt pięć) złotych, działając na szkodę(...),
- samochód osobowy(...)onr rej. (...)o wartości ok. 40.000 (czterdzieści tysięcy) złotych, działając na szkodęD. S., przy czym samochód ten w tym momencie miał już przyczepione inne tablice rejestracyjne pochodzące z kradzieży z innego samochodu o nr(...),
- samochód osobowy(...)onr rej. (...)rok produkcji 2015 o wartości 101.000 (sto jeden tysięcy) złotych, działając na szkodę(...) S.A.

wiedząc, że wyżej wymienione pojazdy zostały uzyskane za pomocą czynów zabronionych, czym spowodował straty w łącznej kwocie 194.865 (sto dziewięćdziesiąt cztery osiemset sześćdziesiąt pięć) złotych, to jest czynów zart. 291 § 1 kkw stosunku do każdego czynu dotyczącego trzech wyżej wymienionych pojazdów i za przestępstwo to, na podstawieart. 291 § 1 kkw zw. zart. 91 § 1 kk, uznał, że stanowią one ciąg przestępstw, wymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności;

3
odnośnie zarzutu opisanego w punkcie II części wstępnej wyroku, oskarżonegoM. Ł.uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu z tym uzupełnieniem, że po słowach „broń palną” dodał słowo „gazową”, to jest czynu zart. 263 § 2 kki za przestępstwo to, na podstawieart. 263 § 2 kkwymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;

4
na podstawieart. 44 § 1 kkorzekł przepadek przedmiotów pochodzących z przestępstwa, to jest dowodów w postaci:

- pistoletu(...)z magazynikiem i pudełkiem,
- nabojów 9 mm(...)(7 sztuk),
- nabojów 9 mm(...)(13 sztuk),
przechowywanych w Magazynie Uzbrojenie KWP wS. (1), a zarejestrowanych w wykazie dowodów rzeczowych pod pozycją I/7/16/B,

5
na podstawieart. 46 § 1 kkzasądził od oskarżonegoM. Ł.na rzecz(...) S.A.kwotę 101.000 (sto jeden tysięcy) złotych tytułem naprawienia w całości szkody wyrządzonej przestępstwem opisanym w punkcie II części dyspozytywnej wyroku dotyczącym samochodu marki(...)onumerze rejestracyjnym (...);

6
na podstawieart. 230 § 2 kpkzwrócił osobie uprawnionej, to jest(...) S.A.,ul. (...)wS., samochód osobowy marki(...)onr rej (...), rok prod. 2012, opisany w punkcie II części dyspozytywnej wyroku, a przechowywanym na parkingu strzeżonym(...)G.opisany jako(...)nr VIN(...)bez szyby przedniej i poduszki w kierownicy, wklejka na podszybiu oraz belka z numerem VIN w podłodze noszą ślady nieoryginalnego montażu nr 41 (1 sztuka)”, figurujący w wykazie dowodów rzeczowych III/217/16/P pod pozycją 119;

7
na podstawieart. 85 § 1 kk,art. 86 § 1 kkza zbiegające się przestępstwa orzekł w stosunku do oskarżonegoM. Ł.karę łączną 1 (jednego) roku pozbawienia wolności;

8
na podstawieart. 69 § 1 i 2 kk,art. 70 § 1 kkwykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił w stosunku do oskarżonegoM. Ł.na okres 3 (trzech) lat próby;

9
na podstawieart. 626 § 1 kpk,art. 632 pkt 2 kpkiart. 2 ust. 1 pkt 3 Ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnych(dziennik ustaw z 1983 roku, nr. 49 pozycja 223 z późniejszymi zmianami) określił, iż koszty procesu w 9/10 (dziewięć dziesiątych) częściach ponosi oskarżonyM. Ł., a w pozostałej części Skarb Państwa oraz wymierzył mu 180 (sto osiemdziesiąt) złotych opłaty.

Od powyższego wyroku apelację wnieśli prokurator i pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego.
Prokurator wydanemu wyrokowi zarzucił:
„- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że oskarżonyM. Ł.nie dokonał przerobienia znaków identyfikacyjnych w samochodzie m-ki(...)rok prod. 2012 onr rej. (...)lecz nabył ten pojazd z już przerobionymi znakami identyfikacyjnymi, co w konsekwencji skutkowało uniewinnieniemM. Ł.od czynu nr III zarzucanego w akcie oskarżenia, a kwalifikowanego zart. 306 kk.; podczas gdy prawidłowa ocena zgromadzonego w śledztwie materiału dowodowego wskazuje, iż to oskarżonyM. Ł.po zakupieniu w Niemczech innego uszkodzonego pojazdu tej samej marki wymontował z rozbitego pojazdu element karoserii wraz z polem numerowym, a następnie wspawał go do kradzionego uprzednio pojazduK. (...)onr rej. (...),
- rażącą niewspółmierność kary wymierzonej oskarżonemu,M. Ł.za przestępstwo kwalifikowane zart. 291 §1 kk. w zw zart. 91 §1 kk. oraz za przestępstwo zart. 263§2 kk. oraz w konsekwencji wymierzenie rażąco łagodnej kary łącznej w wymiarze 1-go roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 3 lata w sytuacji, gdy właściwa ocena stopnia winy oskarżonego i stopień społecznej szkodliwości tego przestępstwa oraz fakt, że wartość przyjętego z kradzieży mienia wynosiła łącznie 199 865 zł, a także wzgląd na cele zapobiegawcze i wychowawcze, jakie kara winna osiągnąć wobec oskarżonego, jak również potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa przemawiały za wymierzeniem oskarżonemu kary znacznie surowszej tj. bez warunkowego zawieszenia jej wykonania.”
Tak podnosząc, prokurator wniósł uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego zaskarżyła wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie w części:
„- co do rozstrzygnięcia o środkach kompensacyjnych - tj. w zakresie, w jakim nie orzeka wobec oskarżonegoM. Ł.obowiązku naprawienia szkody na rzecz(...) S.A.wS.w części, tj. w zakresie, w jakim szkoda nie została naprawiona oraz
- co do rozstrzygnięcia o kosztach procesu - tj. w zakresie, w jakim nie zasądza od oskarżonegoM. Ł.zwrotu wydatków na rzecz oskarżyciela posiłkowego z tytułu ustanowenia jednego pełnomocnika, wg norm przepisanych.”
Apelująca zaskarżonemu wyrokowi sądu I instancji zarzuciła:
„I obrazę przepisów prawa materialnego, tj.:
-art. 46 § 1 k.k.w zw. zart. 422 k.c.poprzez ich nie zastosowanie i nie nałożenie na oskarżonego obowiązku naprawienia szkody na rzecz(...) S.A.wS.w wysokości odpowiadającej nienaprawionej szkodzie,
II obrazę przepisów postępowania karnego, która miała wpływ na treść orzeczenia, tj.
-art. 2 pkt 3 k.p.k.poprzez nie uwzględnienie prawnie chronionych interesów podmiotu pokrzywdzonego przestępstwem w niniejszym postępowaniu,
-art 415 § 1 k.p.k.poprzez zaniechanie orzeczenia obowiązku naprawienia szkody wobec oskarżonego na rzecz(...) S.A.wS., pomimo że szkoda w majątku ubezpieczyciela nie została w całości naprawiona poprzez zwrot uszkodzonego pojazdu marki(...)onr rej. (...), będącego przedmiotem przestępstwa opisanego w pkt I części wstępnej wyroku,

-

art. 627 k.p.k.poprzez jego nie zastosowanie i nie orzeczenie wobec oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego zwrotu wydatków w związku z ustanowieniem jednego pełnomocnika, wg norm przepisanych, tj. zgodnie z§ 11 ust. 2 pkt 5)w zw. z ust. 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U.2015.1804 z późn. zm.).”

Tak podnosząc, wniosła o:
„1. zmianę wyroku w zaskarżonej części i orzeczenie wobec oskarżonegoM. Ł.obowiązku naprawienia szkody w kwocie 25. 105, 00 zł (słownie: dwadzieścia pięć tysięcy sto pięć złotych 00/100) na rzecz(...) S.A.z siedzibą wS., jak również orzeczenie wobec ww. oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego zwrotu wydatków z tytułu ustanowienia jednego pełnomocnika w kwocie 1. 200, 00 zł za postępowanie I instancyjne, względnie uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania,
2.dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentu w postaci wyceny nr(...)z dnia 5 września 2017 r. sporządzonej przez ubezpieczyciela na okoliczność aktualnej wartości rynkowej pojazdu marki(...)nr rej. (...)przy uwzględnieniu korekt wpływających na tę wartość oraz na okoliczność wysokości szkody istniejącej w majątku ubezpieczyciela po uwzględnieniu wartości przedmiotowego pojazdu podlegającego zwrotowi ubezpieczycielowi zgodnie z pkt VI wyroku oraz
3.zasądzenie od oskarżonego na rzecz oskarżyciela posiłkowego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za postępowanie II instancyjne.”

Sąd Apelacyjny zważył co następuje:
Apelacji prokuratora i argumentacji w niej przedstawionej w zakresie w jakim kwestionuje ona ustalenia sądu rozstrzygającego, iż oskarżony nabył samochód(...)już z przerobionymi numerami, nie można odmówić słuszności, co w konsekwencji doprowadziło do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. W związku z orzeczeniem kasatoryjnym odnoszenie się do zarzutów apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego okazało się przedwczesne.
W ocenie Sądu Odwoławczego, sąd meriti dokonując ustaleń faktycznych odnośnie czynu z punktu III aktu oskarżenia, od którego to uniewinniłM. Ł., dokonał oceny dowodów w sposób dowolny, a nie swobodny, dając bezkrytyczną wiarę wyjaśnieniom oskarżonego, przy jednoczesnym pominięciu istotnego w sprawie dowodu, a to wskazanej w apelacji faktury z dnia 6 kwietnia 2016r. dotyczącej zakupu w Niemczech samochodu markiK. (...)o nr VIN(...)(k-325-326).
Jak słusznie podniósł w swojej apelacji prokurator, a co całkowicie pominął sąd rozstrzygający, oskarżony w dniu 6 kwietnia 2016 r., tj. po ok. miesiącu od dokonania przez nieustaloną osobę kradzieży samochodu(...)wŚ.(jak wynika z akt przedmiotowy został skradziony w nocy z 10/11 marca 2016 r. k- 45), zakupił w Niemczech samochód takiej samej marki. Zakupiony pojazd był jednak całkowicie uszkodzony. Z przedmiotowego została wycięta część nadwozia z numerem identyfikacyjnym VIN, który to numer następnie został wspawany w miejsce numeru identyfikacyjnego VIN w samochodzieK. (...), znalezionego w dniu 23 sierpnia 2016 r. w hali magazynowej wG.przyulicy (...). Nadto, a na co także trafnie wskazał oskarżyciel publiczny, z zeznań zatrudnionych przez oskarżonego pracowników tj.A. G. (1)iP. K.wynika, iż dokonali oni najpierw rozmontowania samochodu(...)onr rej (...), a następnie po przywiezieniu drugiego rozbitego samochodu(...), ponownego jego zmontowania. ŚwiadekP. K.zeznał, iż cyt. „Pamiętam, że w marcu lub kwietniu 2016 r., gdy przyszedłem do pracy po którymś weekendzie w hali stał samochód(...)bez numerów rejestracyjnych. Nie pytałem skąd ten samochód. Po jakimś czasie szef swoją lawetą przywiózł rozbity inny samochód(...). Ja rozbierałem ten pojazd z części, które można jeszcze było sprzedać. Ja nie brałem udziału w żadnym przebijaniu numerów. Nie znam się na tym,A.też tego nie robił. ” (protokół przesłuchania świadka z dnia 17 sierpnia 2016 r. k- 50 verte), oraz cyt. „Pamiętam, że na polecenie szefa to jest oskarżonego rozbieraliśmy samochód(...). Silnik został wymontowany i był poza pojazdem. Nie wiem jak długo pojazd ten był rozmontowany. Po jakimś czasie został przywieziony drugi samochód(...).(...) Ten drugi miał uszkodzenia karoserii z przodu pojazdu. (…) Ta uszkodzona(...)na polecenie oskarżonego, też była rozbierana, potem na części, natomiast tą pierwszą(...), potem oskarżony polecił nam ponownie złożyć i ją złożyliśmy. Do tej pierwszej(...)włożyliśmy ten sam silnik, który z niej wyjęliśmy (protokół przesłuchania świadka na rozprawie w dniu 15 marca 2017 r. k- 306 verte ). ŚwiadekA. G. (1)zeznał natomiast cyt. „Z samochodem(...), było tak, że jak go zdemontowaliśmy, szef na lawecie przywiózł taką samą, tylko koloru białego i rozbitą. Po jakimś czasie czerwoną(...)kazał nam ponownie złożyć, nie tłumaczył dlaczego. Samochód ten składał ponownieP. K.. Ja praktycznie nie brałem w tym udziału. Na pewno ja zP. K.nie zmienialiśmy w tym pojeździe żadnych numerów identyfikacyjnych” ( protokół przesłuchania świadka z dnia 21 grudnia 2016 r. k- 198 verte), oraz cyt. „Pracowałem u oskarżonego w warsztacie dwa miesiące i gdy rano przyszliśmy do pracy, to samochód marki(...)już stał przez dłuższy czas, a potem rozebraliśmy go na części. Był takiego czerwonego koloru. Potem pojawił się, jeszcze inny pojazd(...), ale był rozbity, pochodził z wypadku. Potem ten pierwszy samochód(...)na polecenie oskarżonego został ponownie złożony. Ja nie przerabiałem numerów identyfikacyjnych silnika, w tym żadnego z samochodu(...). Nie wiedziałem też, aby drugi pracownikK., coś robił ze zmianą numeru silnika.” (protokół przesłuchania świadka na rozprawie w dniu 15 marca 2017 r. k- 307 verte). Przy czym obaj świadkowie jak wynika z ich zeznań kategorycznie zaprzeczyli, jakoby dokonywali jakiś przeróbek w samochodzie(...)o nr(...), w tym na polecenie oskarżonego.
Słuszna jest także uwaga apelującego, iż do pomieszczeń, gdzie ujawniono m.in. pojazd marki(...)nr(...)pozaM. Ł.i jego konkubiną, nikt inny nie miał dostępu. Poza tym jak zeznał świadekA. G. (1)szef często zostawała w warsztacie, gdy oni skończyli pracę (k-198 verte).
Oceny i wnioski sądu pierwszej instancji z powodów powyższych, przekładające się w sposób bezpośredni na jakość poczynionych ustaleń faktycznych w zakresie czynu opisanego w punkcie III części wstępnej wyroku i w efekcie treść wydanego w tym zakresie orzeczenia, nie zasługiwały na aprobatę i przesądziły o potrzebie jego uchylenia. W toku ponownego rozpoznania sprawy Sąd pierwszej instancji swoimi rozważaniami powinien objąć wszystkie zagadnienia, wskazane wyżej, jak również i inne, które ujawnią się w toku ponownego rozpoznania sprawy, a będą miały znaczenie dla rozstrzygnięcia w zakresie odpowiedzialności oskarżonego we wskazanym zakresie. Cały zgromadzony zasób dowodów, Sąd winien następnie poddać wnikliwej, wszechstronnej ocenie, respektując wymogi przewidziane wart. 7 k.p.k.Dopiero w oparciu o rzetelnie ocenione dowody, stanie się możliwe dokonanie w sprawie ustaleń faktycznych, które będą mogły zasługiwać na miano prawdziwych, a zatem odzwierciedlających rzeczywisty stan rzeczy (art. 2 § 2 k.p.k.). Sąd rozstrzygający winien także mieć na uwadze pozostałą argumentację podniesioną przez prokuratora (w zakresie rozstrzygnięcia o karze), która to w związku z koniecznością uchylenia wyroku, pozostała poza sferą rozważań Sądu Odwoławczego.
Równocześnie w związku z orzeczeniem kasatoryjnym, przedwczesnym stało się odnoszenie do argumentacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego skierowanej odnośnie rozstrzygnięcia o środkach kompensacyjnych, albowiem wynik ustaleń faktycznych w zakresie czynu opisanego w punkcie III części wstępnej wyroku, może mieć wpływ na wysokość szkody. Postępowanie nie zakończyło się, zatem nie rozstrzygano o kosztach procesu.

    Andrzej Mania Bogumiła Metecka-Draus Janusz Jaromin