Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe w Gdańsku
X Wydział Karny
Sygnatura akt: X K 907/17
Data wyroku: 2018-08-10 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. aktX K 907/17

Uzupełnienie uzasadnienia do wyroku Sądu Rejonowego Gdańsk – Południe w Gdańsku z dnia 12 kwietnia 2018 roku, sporządzone stosownie doart. 449a § 1 k.p.k.
Sąd w uzasadnianym wyroku nie zobowiązał oskarżonego do naprawienia szkody, wyrządzonej popełnionym przestępstwem, na rzecz małoletnichK. K.orazM. K. (1), albowiem w przedmiotowej sprawie  zaistniała przeszkoda do orzekania w tym przedmiocie. Jak wynika bowiem z treściart. 415 § 1 zd. 2 k.p.k.nawiązki na rzecz pokrzywdzonego, obowiązku naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę nie orzeka się, jeżeliroszczenie wynikające z popełnienia przestępstwa jest przedmiotem innego postępowania albo o roszczeniu tym prawomocnie orzeczono. Cytowany przepis zawiera zatem tzw. klauzulę antykumulacyjną uniemożliwiającą nałożenia obowiązku naprawienia szkody (lub innego przewidzianego wart. 46 § 1 k.k.) nawet wtedy, gdyby w świetle przepisów prawa karnego materialnego jego nałożenie było obligatoryjne,ratio legisbowiem tego przepisu sprowadza się do wyeliminowania sytuacji, w której w związku z tą samą szkodą dochodzi do dwóch tytułów egzekucyjnych(zob. wyr. SN z 5.11.2008 r., V KK 150/08, KZS 2009, Nr 7–8, poz. 44; wyr. SN z 17.12.2008 r., III KK 343/08, Prok. i Pr. – wkł. 2009, Nr 5,poz. 19; wyr. SA we Wrocławiu z 1.8.2012 r., II AKA 198/12,L.). Zważyć przy tym należy, żezakaz ten odnosi się do każdego określonego w ustawie wypadku orzekania karnoprawnego obowiązku naprawienia szkody, nie ma przy tym znaczenia, czy roszczenie zasądzone w postępowaniu cywilnym zostało skutecznie wyegzekwowane. Zakaz wynikający z klauzuli określonej wart. 415 § 5 k.p.k.odnosi się do każdego wypadku orzekania karnoprawnego obowiązku naprawienia szkody, niezależnie od podstawy prawnej umożliwiającej wydanie takiego orzeczenia, a więc również doart. 72 § 2 k.k., tj. do zobowiązania do naprawienia szkody przy warunkowym zawieszeniu wykonania kary (tak też Sąd Apelacyjny w Krakowie, II AKa 205/15).W ocenie Sądu także orzeczenie o obowiązku naprawienia szkody, o nawiązce czy też zadośćuczynieniu w ramach obowiązków probacyjnych na podstawieart. 67 § 3 k.k.nie jest w oparciu o treść przepisuart. 415 § 1 zd. 2 k.p.k.możliwe.

W realiach niniejszej sprawy oczywistym zdaje się, iż skoro oskarżony dopuścił się popełnienia czynu, o którym mowa wart. 209 § 1 k.k.(w brzmieniu obowiązującym do 30 maja 2017 roku),to owym roszczeniem, o którym mowa w treściart. 415 § 1 zd. 2 k.p.k., są przysługujące pokrzywdzonymM. K. (1)iK. K., za okres opisany w sentencji wyroku, wierzytelności z tytułu alimentów. Wierzytelności, o których orzeczono już prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego Gdańsk – Południe w Gdańsku z dnia 20 stycznia 2011 roku w sprawie o sygn. akt V RC 527/10. Warto w tym miejscu podkreślić, żeustawodawca nie wymaga, ażeby wyłącznym źródłem owego roszczenia,o którym mowa wart. 415 § 1 zd. 2 k.p.k., było przestępstwo, którego dopuścił się oskarżony. Wskazuje jedynie na to, że roszczenie przysługujące pokrzywdzonemu musi z tego przestępstwa wynikać – co w ocenie Sądu miało miejsce w przedmiotowej sprawie. To właśnie fakt uporczywego uchylenia się przez oskarżonego od spełnienia obowiązków alimentacyjnych wobec pokrzywdzonych stanowił przecież jedną z podstaw przypisania mu sprawstwa i zawinienia występku zart. 209 § 1 k.k.Tym samym to właśnie ów czyn stanowił, w odniesieniu do przypisanego oskarżonemu występku, źródło przysługującymM. K. (1)iK. K.roszczeń o zapłatę należności alimentacyjnych.
W konsekwencji, mając na względzie, że w dacie wyrokowania o roszczeniach pokrzywdzonych wynikających z popełnienia przestępstwa orzeczono prawomocnie w innym postępowaniu - Sądu Rejonowego Gdańsk – Południe w Gdańsku z dnia 20 stycznia 2011 roku w sprawie o sygn. akt V RC 527/10 (prowadzone było nawet postępowanie egzekucyjne w tym zakresie, co stanowiło podstawę złożenia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa w przedmiotowej sprawie) Sąd, z uwagi na klauzulę antykumulacyjną zart. 415 § 1 zd. 2 k.p.k., nie orzekł w przedmiocie obowiązku naprawienia szkody, nawiązki czy też zadośćuczynienia.
Na marginesie jedynie warto zauważyć, że aniM. K. (1)ani teżM. K. (2)w imieniuK. K.nie złożył wniosków o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody, o zadośćuczynienie czy też o orzeczenie nawiązki.