Sąd Okręgowy w Kaliszu
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 161/18
Data wyroku: 2018-03-09 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Romuald Kompanowski
Słowa kluczowe: Emerytura rolnicza
Podstawa prawna: art. 19 ust. 1 ustawy z 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników

Sygn. akt VU 161/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 9 marca 2018 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie :
Przewodniczący  SSO Romuald Kompanowski
Protokolant   sekr. sądowy Anna Sobańska
po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2018 r. w Kaliszu
odwołaniaJ. K.
od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
z dnia 20 grudnia 2017 roku Nr(...)
i z dnia 13 lutego 2018 r.  Nr(...)
w sprawieJ. K.
przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
o emeryturę rolniczą

Oddala odwołanie

UZASADNIENIE
Decyzją z 20 grudnia 2017 r. Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmówiłJ. K.prawa do emerytury albowiem mimo ukończonego 60-go roku życia, nie legitymuje się co najmniej 25-letnim okresem ubezpieczenia rolniczego. Ponadto w powyższej decyzji organ rentowy uznał wnioskodawczyni okres ubezpieczenia rolniczego wynoszący 5 lat i 4 miesiące. Okres ten w decyzji zamiennej został zwiększony do 18 lat 9 miesięcy i 15 dni. Wnioskodawczyni udowodniła co prawda okres 25 lat opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników, jednak okres ten został umniejszony z uwagi na zaliczenie przez ZUS przy ustalaniu dla odwołującej prawa do emerytury pracowniczej albowiem okres ubezpieczenia pracowniczego był krótszy niż wymagany do przyznania prawa do świadczenia.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyłaJ. K.wnosząc o zmianę decyzji i przyznanie prawa do emerytury powołując się na uzyskanie na skutek zaliczenia okresu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników jedynie tzw. zwiększenia rolnego ustalonego na kwotę 152,35 zł.
Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania.
Sąd ustalił, co następuje:
Poza sporem pozostaje legitymowanie się przez odwołującąJ. K.,urodzoną (...)okresem podlegania ubezpieczeniu rolniczemu i opłacania składek na to ubezpieczenie wynoszącym 25 lat i 9 miesięcy. Okres ten przypada na lata 1977 – 2007, przy czym w okresie 1.07.1977 – 30.06.1982 odwołująca była zwolniona z obowiązku opłacania składek. Okresy opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników to: 1.07.1982 – 31.12.1988, 1.07.1993 – 30.06.2007, 1.10.2007 – 31.12.2007. Poza wskazanym wyżej okresem, odwołująca posiada okres zatrudnienia pracowniczego przypadający od 6.02.1969 r. do 10.10.1969 r., od 17.01.1972 r. do 31.07.1993 r., od 2.04.2007 r. do 28.10.2007 r.
/bezsporne/
26 października 2007 r. odwołująca złożyła w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wniosek o przyznanie prawa do emerytury. Załatwiając powyższy wniosek, ZUS decyzją z 28 listopada 2007 r. przyznał odwołującej prawo do emerytury, poczynając od 1 października 2007 r. Ustalając wysokość emerytury, ZUS ze wskazanego wyżej okresu zatrudnienia przyjął okres składkowy w rozmiarze 21 lat i 11 miesięcy oraz okres nieskładkowy w rozmiarze 1 rok i 1 miesiąc. Ponadto ZUS doliczył odwołującej część świadczenia rolniczego za okres pracy w gospodarstwie rolnym poczynając od 1 lipca 1977 r. w kwocie 152,35 zł. Łącznie emerytura wyniosła kwotę 1 066,75 zł. Wymagany dla odwołującej do przyznania emerytury okres składkowy i nieskładkowy według decyzji wynosić winien nie mniej niż 20 lat.
dowód: decyzja z 28.11.2007 r., raport uprawnień w aktach ZUS.
Od 1 lipca 2011 r. odwołująca nabyła prawo do emerytury dla osoby legitymującej się ukończonym wiekiem wynoszącym 60 lat. Ustalona przez ZUS wysokość tego świadczenia jest korzystniejsza niż tego przyznanego w październiku 2007 r. Wobec tego ZUS podjął wypłatę emerytury przyznanej od lipca 2011 r. a wypłatę emerytury przyznanej wcześniej zawiesił.
dowód: pismo ZUS z 8.02.2018 r. w aktach KRUS.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisemart. 29 ust. 1w związku zart. 46 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ubezpieczeni urodzeni po 31 grudnia 1948 r. a przed 1 stycznia 1969 r., którzy nie osiągnęli podstawowego wieku emerytalnego, wynoszącego w przypadku kobiety 60 lat mogą przejść na emeryturę, jeżeli mają ukończony wiek wynoszący w przypadku kobiety 55 lat oraz wymagany okres składkowy i nieskładkowy wynoszący w przypadku kobiet 30 lat albo jeżeli mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący w przypadku kobiety 20 lat i zostali uznani za całkowicie niezdolnych do pracy.
Jeżeli wnioskujący o emeryturę nie legitymuje się jednym ze wskazanych wyżej okresów składkowych i nieskładkowych, brakujący okres uzupełniony może zostać okresami wymienionymi w art. 10 ust. 1 cytowanej na wstępie ustawy w zakresie niezbędnym do uzupełnienia brakującego okresu. W przywołanym w tym miejscu przepisie mowa jest o okresach pracy w rolnictwie przed 1 stycznia 1983 r. w charakterze domownika względnie prowadzenia gospodarstwa rolnego po dniu 1 lipca 1977 r. i opłacania z tego tytułu składki na ubezpieczenie społeczne rolników. Warunkiem dokonania takiego uzupełnienia jest aby okresy takie nie zostały uwzględnione do okresów przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.
Z twierdzeń odwołującej zawartych tak w odwołaniu jak i przyznanych w toku rozprawy wynika, iż okresy pracy w rolnictwie poczynając od lipca 1977 r. zostały zaliczone do okresów przy ustalaniu prawa do emerytury z ubezpieczenia społecznego pracowników jaką odwołująca ma przyznaną od października 2007 r. – w zakresie niezbędnym do uzupełnienia wymaganego okresu. Okoliczności te zostały potwierdzone w piśmie ZUS z 8 lutego 2013 r., w którym jednostka ta powołuje się na przyznanie odwołującej prawa do emerytury z zaliczeniem okresu pracy w rolnictwie w rozmiarze 6 lat 11 miesięcy i 15 dni jako okresu uzupełniającego w zakresie niezbędnym do przyznania prawa do świadczenia. Powyższe zaliczenie było konieczne dla przyznania odwołującej prawa do emerytury albowiem przy braku stwierdzenia całkowitej niezdolności do pracy, kobieta nie mająca ukończonych 60 lat a ukończony wiek 55 lat, mogła uzyskać prawo do emerytury gdy legitymowała się okresem ubezpieczenia nie mniejszym niż 30 lat. Dla spełnienia tego warunku, ZUS zaliczył odwołującej jako okres uzupełniający pracę w rolnictwie. Oznacza to brak możliwości uwzględnienia przyjętego przez ZUS okresu pracy w rolnictwie do okresu ubezpieczenia rolniczego warunkującego uzyskanie prawa do emerytury rolniczej.
Zgodnie bowiem zart. 19 ust. 1 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonemu, który spełnia łącznie następujące warunki:
1)osiągnął wiek emerytalny; wiek emerytalny kobiety wynosi 60 lat, a mężczyzny 65 lat;
2)podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu określonemu w ustawie przez okres co najmniej 25 lat.
Do okresów takiego ubezpieczenia, zgodnie z art. 20 ust. 1 powyższej ustawy zalicza się okresy:
1)podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników indywidualnych i członków ich rodzin w latach 1983-1990;
2)prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w gospodarstwie rolnym, po ukończeniu 16. roku życia, przed dniem 1 stycznia 1983 r.
Zgodnie z brzmieniem art. 20 ust.2 cytowanej wyżej ustawy, okresów takich nie uwzględnia się do okresów ubezpieczenia warunkujących nabycie prawa do świadczenia rolniczego, jeżeli okresy takie zostały zaliczone do okresów, od których zależy prawo do emerytury lub renty na podstawie odrębnych przepisów.
Zasadą obowiązującą w sferze ubezpieczeń społecznych jest bowiem aby raz zaliczone okresy przy ustalaniu prawa do świadczenia z ubezpieczenia społecznego nie mogły być ponownie uwzględniane przy ustalaniu do podobnego świadczenia z innego ubezpieczenia społecznego. W realiach niniejszej sprawy taka przeszkoda odnosi się do rent i emerytur przysługujących z ubezpieczeń społecznych: emerytalnego i rentowych oraz emerytur i rent z ubezpieczenia społecznego rolników. Stanowią o tym przepisy: zarówno cytowany wyżej przepis art. 10 ust.3 ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach … jak i przepisart. 20 ust. 2 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.
W tych warunkach odwołanie w zakresie w jakim zmierzało do uzyskania prawa do emerytury w oparciu o okresy wykazane przy wniosku o emeryturę rolniczą jako nieuzasadnione podlegało oddaleniu.
Zauważyć należało również, iż oddzielnie toczy się postępowanie w przedmiocie przyznania prawa do emerytury w oparciu o inne okresy niż powołane w niniejsze sprawie. W tym zakresie po wydaniu decyzji odwołująca będzie miała prawo do sądowej kontroli takiej decyzji na ogólnych zasadach.
SSO Romuald Kompanowski