Sąd Okręgowy w Gliwicach
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 831/18
Data wyroku: 2018-10-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Piotr Mika, Małgorzata Peteja-Żak, Małgorzata Mikusińska
Słowa kluczowe: Przestępstwa - rodzaje
Podstawa prawna: art. 244 kk

Sygnatura akt VI Ka 831/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia19 października 2018r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący  SSO Piotr Mika
Sędziowie SO Małgorzata Peteja-Żak
SR del. Małgorzata Mikusińska (spr.)
Protokolant aplikant sędziowski Damian Baron
przy udziale Donaty Janickiej Prokuratora Prokuratury RejonowejG.w Gliwicach

po rozpoznaniu w dniu 19 października 2018 r.
sprawy oskarżonegoS. S.
synaR.iA. z domu K.
urodzonego w dniu (...)wG.
oskarżonego zart. 244 k.k.
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia 9 lipca 2018 r. sygn. akt IX K 1239/17
na mocyart. 437 § 1 k.p.k.iart. 636 § 1 k.p.k.
1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok;
2. zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa wydatki postępowania odwoławczego w kwocie 20 zł (dwadzieścia złotych) i wymierza mu opłatę za II instancję w kwocie 60 zł (sześćdziesiąt złotych).
Sygnatura akt VI Ka 831/18

UZASADNIENIE

wyroku Sądu Okręgowego w Gliwicach z dnia 19 października 2018 roku co do całości rozstrzygnięcia
S. S.stanął pod zarzutem popełnienia występku zart. 244 k.k.polegającego na tym, że w dniu 17 lipca 2017 roku na drodze publicznej wG.naul. (...)prowadził samochód markiF. (...)onr rej. (...)pomimo zakazu prowadzenia pojazdów obowiązującego od 29 kwietnia 2017 roku do 29 października 2017 roku, orzeczonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 14 kwietnia 2017 roku, w sprawie o sygn. akt IX W 458/17.
Wyrokiem z dnia 9 lipca 2018 roku Sąd Rejonowy w Gliwicach w sprawie o sygn. akt IX K 1239/17:
- uznał oskarżonego winnym tego, że w dniu 17 lipca 2017 roku wG.naul. (...)prowadził samochód markiF. (...)onr rej. (...)pomimo zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych wszelkiego rodzaju obowiązującego go od 29 kwietnia 2017 roku do 29 października 2017 roku, a orzeczonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 14 kwietnia 2017 w sprawie IX W 458/17 tj. przestępstwa zart. 244 k.k.
- na mocyart. 244 k.k.wymierzył oskarżonemu karę 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności;
- na mocyart. 42§ lapkt 2 k.k.orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 (dwóch) lat,
- na mocyart. 627 k.p.k.iart. 2 ust. l pkt l ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnychzasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 164,95 zł (sto sześćdziesiąt cztery złote i dziewięćdziesiąt pięć groszy) tytułem wydatków oraz obciążył go opłatą w kwocie 60 zł (sześćdziesiąt złotych).
Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego zaskarżając wyrok w całości.
Skarżący powołując się na przepisart. 427 § 2 k.p.k.iart. 438 pkt 3 k.p.k.zarzucił rozstrzygnięciu błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę polegające na nieprawidłowym ustaleniu, że konkubina oskarżonego nie była w tak złej kondycji oraz pominięciu, że wywarła presję, która wywołała u oskarżonego błędne przekonanie, że działa w warunkach kontratypu stanu wyższej konieczności, to jest, że w sprawie zachodzą okoliczności określone wart. 26 k.k.w związku zart. 29 k.k.a także błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że nie zachodzą wobecS. S.przesłanki pozytywnej prognozy kryminologicznej. Obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wskazanie dodatkowej podstawy prawnej zart. 26 k.k.i29 k.k.i zmiany orzeczonej kary poprzez zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary i wymierzenie oskarżonemu kary grzywny w wysokości ustalonej przez Sąd. Zdaniem obrońcy zachowanie oskarżonego było odpowiedzią na presję konkubiny oraz stworzenie przez nią iluzji stanu wyższej konieczności, w związku z czym oskarżony działał w jego ocenie w częściowo usprawiedliwionym błędzie co do tego, iż taki stan zachodzi chcąc chronić zdrowie swojej konkubiny oraz chcąc zapewnić „ochronę administracyjną” swojego nowonarodzonego dziecka.
Obrońca oskarżonego nie zgodził się z oceną Sądu I instancji odnośnie braku pozytywnej prognozy kryminologicznej wobecS. S.. Jego zdaniem przeczy tej tezie pozytywny wynik wywiadu środowiskowego, także ze sprawy o wyrok łączny oraz postanowienie w przedmiocie udzielenia oskarżonemu zezwolenia na odbywanie przez niego kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego oraz orzeczenia w postępowaniach o odroczenie wykonania kary.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja obrońcy oskarżonego nie zasługuje na uwzględnienie, o czym przekonuje kontrola odwoławcza przeprowadzonego przez Sąd I instancji postępowania odwodowego, zaskarżonego orzeczenia, jego uzasadnienia oraz analiza uzasadnienia środka odwoławczego.
Istota zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, którą zarzucił skarżący, nie może opierać się na odmiennej ocenie materiału dowodowego, na forsowaniu własnego poglądu strony na tę kwestię. Stawiając tego rodzaju zarzut należy wskazać, jakich uchybień w świetle zgodności (lub niezgodności) z treścią dowodu, zasad logiki (błędność rozumowania i wnioskowania) czy sprzeczności (bądź nie) z doświadczeniem życiowym lub wskazaniami wiedzy dopuścił się w dokonanej przez siebie ocenie dowodów sąd pierwszej instancji (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2005 roku sygn. WA 10/05, OSNwSK 2005/1/947).
Stan faktyczny sprawy został ustalony w oparciu o całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, ocenionego w sposób bezstronny, zgodnie z zasadami wiedzy i logicznego rozumowania wolnego od błędów i po uwzględnieniu wszystkich ujawnionych w sprawie okoliczności, a uzasadnienie wyroku, spełniające wymogiart. 424 k.p.k.i pozwala na odwoławczą kontrolę.
W toku postępowania ustalono, żeS. S.w miejscu i czasie wskazanym w zarzucie kierował w ruchu lądowym samochodem osobowym mając świadomość, że narusza w ten sposób zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych wszelkiego rodzaju obowiązujący go w okresie od 29 kwietnia 2017 roku do 29 października 2017 roku, który został orzeczony prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 14 kwietnia 2017 w sprawie o sygn. akt IX W 458/17. W tym zakresie ustalenia faktyczne Sądu I instancji nie były kwestionowane.
Wbrew jednak twierdzeniom skarżącego w ocenie Sądu Odwoławczego nie zachodzą w sprawie okoliczności wyłączające bezprawność czynu czy też winę oskarżonego.
Nie ma bowiem racji obrońca wywodząc, żeS. S.działał w ramach kontratypu stanu wyższej konieczności czy też błędu co do istnienia tego kontratypu. Sąd Okręgowy w całości podziela argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, co do ustalonych przez Sąd I instancji przyczyn i okoliczności złamania przez oskarżonego sądowego zakazu prowadzenia pojazdów, co oznacza z kolei, że nie ma postaw do dokonywania zmiany kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu.
Z dowodów zebranych w sprawie wynika bowiem, że decyzję o kierowaniu pojazdem, pomimo orzeczonego i obowiązującego zakazu prowadzenia pojazdów, oskarżony podjął świadomie, kierując się względami wygody i naciskami ze strony swojej konkubiny, aby dokonać właśnie tego dnia czynności administracyjnej zarejestrowania dziecka. Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd I instancji nie oceniał stanu zdrowia konkubiny oskarżonego, a jedynie stwierdził, co widać na załączonym do akt sprawy nagraniu z monitoringu, że nie ma ona problemów z poruszaniem się, ani co istotniejsze w niniejszej sprawie zwrócił uwagę na fakt, że aniS. K.ani oskarżony nie wykazywali żadnych oznak pośpiechu, co stało w sprzeczności z ich twierdzeniami o konieczności jak najszybszego załatwienia sprawy i naglącym charakterze wyjazdu. Dodatkowo wskazać należy, że zgodnie z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (tj. z dnia 21 listopada 2016 r. Dz. U. z 2016 r. poz. 2064) zgłoszenia urodzenia dokonują matka lub ojciec dziecka posiadający pełną zdolność do czynności prawnych, przy czym ojciec dziecka powinien wcześniej złożyć oświadczenie o uznaniu ojcostwa, jeśli nie jest mężem matki dziecka. Nie jest więc do tej czynności wymagana obecność obojga rodziców. Co więcej takiego zgłoszenia można dokonać również za pośrednictwem internetu korzystając z uprzednio założonego profilu zaufanego ePUAP, natomiast wszelkie informacje w tym przedmiocie można z łatwością uzyskać telefonicznie we właściwym urzędzie stanu cywilnego, na stronie internetowej tego urzędu czy też Ministerstwa Cyfryzacji. Nie było jednocześnie żadnego zagrożenia dla interesów nowonarodzonego dziecka. Ponadto jak słusznie wskazał w swym uzasadnieniu Sąd I instancji nawet gdyby przyjąć, że oskarżony i jego konkubina chcieli załatwić wszystkie formalności wspólnie i osobiście mieli wystarczająco dużo czasu, aby zorganizować podróż do urzędu w inny sposób, bądź też poprosić o pomoc w dowiezieniu ich do urzędu siostrę oskarżonegoM. M..
Okoliczności wskazywane przez oskarżonego i jego konkubinę nie stanowią tych, o których mowa wart. 26 § 1 k.k.Nie uzasadnia bowiem korzystania z instytucji stanu wyżej konieczności ogólny czy też potencjalny charakter zagrożenia określonych dóbr. Wyłączenie odpowiedzialności karnej, na skutek działania w stanie wyższej konieczności, jest możliwe, jeżeli osoba działa w celu uchylenia bezpośredniego niebezpieczeństwa grożącego jakiemukolwiek dobru chronionemu prawem, jeżeli niebezpieczeństwa nie można inaczej uniknąć, a dobro poświęcone przedstawia wartość niższą od dobra ratowanego. Niebezpieczeństwo musi być realne i bezpośrednie, a jedynym sposobem jego ratowania jest popełnienie czynu zabronionego. Nie popełnia przestępstwa także ten kto ratując w powyższych warunkach dobro chronione prawem poświęca dobro, które nie przedstawia wartości oczywiście wyższej od dobra ratowanego.
W niniejszej sprawie nie istniało żadne realne i bezpośrednie niebezpieczeństwo grożące dobru chronionemu prawem. Jednocześnie wbrew twierdzeniom obrońcy oskarżonego nie sposób przyjąć, że oskarżony działał w błędnym przekonaniu co do istnienia takich okoliczności.S. S.ze względów celowości oraz wygody pod wpływem prośby konkubiny świadomie złamał sądowy zakaz prowadzenia pojazdów i nie znajdował się w żadnym usprawiedliwionym ani nieusprawiedliwionym błędzie co do okoliczności, wyłączających bezprawność czynu.
W ocenie Sądu odwoławczego zaskarżony wyrok jest również prawidłowy w części dotyczącej orzeczenia o karze. Jej rodzaj i wymiar świadczy o tym, że Sąd orzekający miał w polu widzenia wszystkie najistotniejsze okoliczności decydujące o karze, w tym również te łagodzące (k. 87 akt), we właściwych proporcjach je uwzględnił, czym sprostał wymaganiom dyrektyw sędziowskiego wymiaru kary, przewidzianym wart. 53 k.k.Należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że w przypadku oskarżonego jedynie kara pozbawienia wolności orzeczona w tym przypadku może skłonić go do zmiany dotychczasowego postępowania. Oskarżony pomimo młodego wieku był już kilkakrotnie karany sądownie za przestępstwa przeciwko mieniu, przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji oraz życiu i zdrowiu, a stosowanie wobec jego osoby instytucji warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności nie przyniosło pożądanych rezultatów.
Popełnienie przez oskarżonego powyższego przestępstwa w okresie próby w sprawie o sygn. akt IX K 456/11 Sądu Rejonowego w Gliwicach oraz w dwa miesiące po zapadnięciu w stosunku do niego nieprawomocnego wyroku za inne przestępstwo w sprawie o sygn. akt IX K 226/17 Sądu Rejonowego w Gliwicach świadczy jednoznacznie, że pomimo pozytywnego wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania proces resocjalizacji jego osoby w warunkach wolnościowych przebiega negatywnie i jedynie bezwzględna kara pozbawienia wolności może odnieść w stosunku do niego swe zapobiegawcze i wychowawcze cele. Należy jednocześnie podkreślić, że jej wymiar został ukształtowany z uwzględnieniem okoliczności łagodzących, w dolnej granicy ustawowego zagrożenia.
Mając na uwadze zaprezentowaną argumentację, nie dostrzegając uchybień, które należałoby uwzględnić z urzędu, Sąd odwoławczy na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.orzekł jak w pkt 1 wyroku.
Rozstrzygnięcie o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze oparte zostało na przepisieart. 8 ustawy o opłatach w sprawach karnychiart. 636 § 1 k.p.k.