Sąd Apelacyjny w Krakowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACz 949/18
Data wyroku: 2018-09-25 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Grzegorz Krężołek, Jan Kremer, Anna Kowacz-Braun
Słowa kluczowe: Koszty procesowe
Podstawa prawna: art. 98 kpk

Sygn. akt I ACz 949/18

POSTANOWIENIE
Dnia 25 września 2018 roku
Sąd Apelacyjny w Krakowie I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący : SSA Jan Kremer (spr.)
Sędziowie: SSA Anna Kowacz – Braun
SSA Grzegorz Krężołek
po rozpoznaniu w dniu 25 września 2018 roku w Krakowie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaM. R.,M. L.
przeciwko(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A. z siedzibą wK.,A. T.,E. T. (1), Gminie(...),(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.,K. W.

o ustalenie
na skutek zażalenia powódek na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punktach 2 i 3 wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 27 marca 2018 r., sygn. akt I C 2070/16
postanawia:
I. zmienić punkt 2 i 3 wyroku w ten sposób, że nadać im brzmienie:
„ 2. zasądza od powódkiM. R.na rzecz pozwanych : Gminy(...),(...) Sp. z o. o.wW.,K. W.kwoty po 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz na rzecz(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A. wK.A. T.iE. T. (1)kwoty po 240zł (dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania;
3. zasądza odM. L.na rzecz pozwanych , Gminy(...),(...) Sp. z o. o.wW.,K. W.kwoty po 240 zł (dwieście czterdzieści złote) oraz na rzecz(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A. wK.A. T.iE. T. (1)kwoty po 240zł (dwieście czterdzieści złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania”;
II. w pozostałej części zażalenie oddala;
III. zasądzić od pozwanych(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A. z siedzibą wK.,A. T.,E. T. (1), Gminy(...),(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.,K. W.na rzecz powódekM. R.iM. L.łącznie kwotę 869 zł (osiemset sześćdziesiąt dziewięć złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
SSA Anna Kowacz Braun SSA Jan Kremer SSA Grzegorz Krężołek
Sygn. akt I ACz 949/18

UZASADNIENIE
W sprawie z powództwaM. R.,M. L.przeciwko(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A. z siedzibą wK.,A. T.,E. T. (1), Gminie(...),(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.,K. W.o ustalenie na podstawieart. 189 k.p.c.iart. 293 § 1 k.c.wygaśnięcia z mocy prawa służebności gruntowej polegającej na prawie przechodu i przejazdu Sąd Okręgowy w Krakowie wyrokiem z dnia 27 marca 2018 r. oddalił powództwo i zasądził od powódkiM. R.na rzecz pozwanych kwoty po 5 400 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, a nadto  zasądził od powódkiM. L.na rzecz pozwanych kwoty po 5 400 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Orzekając o kosztach Sąd Okręgowy wskazał, że strona pozwana wygrała spór w całości. Stosownie zatem do reguł przewidzianych wart. 98 k.p.c.strona przegrywająca sprawę ma obowiązek zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Stroną przegrywającą były powódki, które tym samym zostały zobowiązane do zwrotu kosztów procesu. O kosztach zastępstwa procesowego stron pozwanych orzeczono na podstawie § 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016r. (Dz. U. z 12 października 2016r. poz. 1668).
Postanowienie zawarte w pkt. 2 i 3 wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie zawierających orzeczenie o kosztach procesu zaskarżyły powódki w części co do każdej z nich ponad kwotę 240 zł w stosunku do każdego z pozwanych Gminy(...),(...) Sp. z o.o.K. W.oraz odrębnie pozwanych(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A,A. T.,E. T. (1)łącznie ponad kwotę 240 zł,
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciły:
1) naruszenieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. zart. 99 k.p.c.w zw. zart. 109 § 2 k.p.c.w zw. zart. 72 § 1 pkt 1 k.p.c.poprzez zasądzenie od powódek kosztów procesu na rzecz każdego z osobna spośród trzech pozwanych tj.(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A,A. T.iE. T. (1)w wysokości stawki minimalnej opłaty za czynności radców prawnych, w sytuacji gdy wszystkie te osoby będące współuczestnikami materialnymi były reprezentowane przez jednego pełnomocnika, a zatem łącznie na rzecz tych trzech pozwanych powinna zostać zasądzona tylko jedna stawka minimalna,
2) naruszenie § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz analogicznego rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie, przez jego błędne zastosowanie w sytuacji gdy w § 5 pkt 3 rozporządzenia przewidziana jest szczególna norma dotycząca ustalenia stawki opłaty w niniejszej sprawie,
3) naruszenie § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za radców czynności prawnych oraz analogicznego rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie, poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy norma wynikająca z tego przepisu jest adekwatna do ustalenia stawki opłaty w niniejszej sprawie.
Powódki wniosły o zmianę zaskarżonego postanowienia zawartego pkt 2 i 3 wyroku przez nadanie im treści: „tytułem zwrotu kosztów postępowania zasądza odM. R.i odrębnie odM. L.na rzecz:
a)(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A,A. T.,E. T. (1)łącznie kwotę 240 zł,
b) MiastaK., reprezentowanego przez Prezydenta MiastaK.kwotę 240 zł,
c)(...) Sp. z o.o.kwotę 240 zł,
d)K. W.kwotę 240 zł.; a także zasądzenie od pozwanych na rzecz powódek kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa według norm przepisanych.
W odpowiedzi na zażalenie(...) sp. z o.o.wW.wniosła o jego oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.
Sąd Apelacyjny zważył co następuje:
Zażalenie w istotnej części zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Okręgowy zastosował stawki minimalne w oparciu o § 2 Rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawych oraz czynności adwokatów z dnia 22 października 2015 r.
Tymczasem w sprawach o ustalenie wygaśnięcia służebności drogi koniecznej stawkę minimalną wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru ustala się w oparciu o § 5 pkt. 3 wskazanych rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności i radców prawych oraz czynności adwokatów z dnia 22 października 2015 r.. Minimalna stawka wynosi 480 zł.
Wbrew wywodom strony pozwanej(...) sp. z o. o.wW.§ 5 Rozporządzeń nie odnosi się jedynie do spraw rozpoznawanych przez sądy wieczystoksięgowe. Katalog spraw z § 5 jest dużo szerszy.
Trafnie Skarżące podnoszą, że pomiędzy powódkami oraz pozwanymi(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A. z siedzibą wK.A. T.iE. T. (1)zachodzi współuczestnictwo materialne. Pomiędzy zaś pozostałymi pozwanymi zachodzi współuczestnictwo formalne.
Pozwani(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąS.K.A. z siedzibą wK.A. T.iE. T. (1)są współwłaścicielami jednej nieruchomości. Pozostali pozwani są właścicielami innych nieruchomości władnących.
Wygrywającym proces współuczestnikom, o których mowa wart. 72 § 1 pkt 1 k.p.c., reprezentowanym przez tego samego radcę prawnego, sąd przyznaje zwrot kosztów w wysokości odpowiadającej wynagrodzeniu jednego pełnomocnika, co do zasady (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 2007 r. III CZP 130/06, OSNC 2008/1/1,), jednak nie uniemożliwia to przyznania wynagrodzenia wyższego. Pozostałym pozwanym reprezentowanym przez różnych pełnomocników należy się zwrot kosztów procesu w oparciu oart. 98 § 3 k.p.c.
Zdaniem Sądu Apelacyjnego w rozpoznawanej sprawie należało zasądzić wynagrodzenie na rzecz każdej ze stron niezależnie od sposobu reprezentacji przed sądem.
Sąd Apelacyjny orzekł na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.w zw. zart. 397 § 2 k.p.c.oddalając również w części zażalenie odnośnie przyznania jednego wynagrodzenia pozwanym reprezentowanym przez jednego pełnomocnika.
O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Apelacyjny postanowił na podstawieart. 98 § 1 i 2 k.p.c.w zw. z § 10 ust. 2 pkt. 2 i § 5 pkt. 3 Rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawych oraz w sprawie opłat za czynności adwokatów. Na koszty postępowania zażaleniowego składają się opłata od zażalenia w kwocie 629 zł oraz koszty zastępstwa radcy prawnego w kwocie minimalnej 240 zł.
SSA Anna Kowacz Braun SSA Jan Kremer SSA Grzegorz Krężołek