Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 869/17
Data wyroku: 2018-03-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Michał Chojnowski, Małgorzata Nowak-Januchta, Jacek Matusik
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko mieniu
Podstawa prawna: art. 280 § 1 k.k. w zw. z art. 283 k.k.

Warszawa, dnia 7 marca 2018 r.
Sygn. akt VI Ka 869/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie :
Przewodniczący: SSO Michał Chojnowski
Sędziowie:  SO Jacek Matusik
SR del. Małgorzata Nowak - Januchta (spr.)
Protokolant: sekr. sądowy Anna Rusak
przy udziale prokuratora Anety Ostromeckiej
po rozpoznaniu dnia 7 marca 2018 r. w Warszawie
sprawyE. P., córkiH.iA.,ur. (...)wR.
oskarżonej zart. 280 § 1 k.k.w zw. zart. 283 k.k.
M. M., córkiK.iE.,ur. (...)wW.
oskarżonej zart. 280 § 1 k.k.w zw. zart. 283 k.k.
na skutek apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych
od wyroku Sądu Rejonowego w Wołominie
z dnia 20 marca 2017 r.    sygn. akt V K 789/13
zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; zasądza od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa kwoty po 120 złotych tytułem opłaty za II instancję oraz pozostałe koszty sądowe w postępowaniu odwoławczym.
SSO Jacek Matusik   SSO Michał Chojnowski SSR del. Małgorzata Nowak - Januchta
Sygn. akt VI Ka 869/17

UZASADNIENIE
E. P.iM. M.zostały oskarżone o to, że:
w dniu 14 listopada 2012 roku wD., woj.(...)działając wspólnie i w porozumieniu po uprzednim użyciu przemocy wobecA. G.w postaci uderzania pokrzywdzonej pięściami w głowę i ramiona, kopaniu oraz popychaniu, zabrały w celu przywłaszczenia dyktafonmarki O.nr(...)wartości 300 zł na szkodęA. G.powodując obrażenia w postaci podbiegnięcia krwawego na ramieniu i przedramieniu prawym, lewym łokciu, udzie i podudziu lewym oraz otarcie naskórka barku lewego naruszające czynności narządów ciała na okres poniżej 7 dni,
tj. o czyn zart. 280 § l k.k.w zb. zart. 157 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.
Sąd Rejonowy w Wołominie V Wydział Karny wyrokiem z dnia 20 marca 2017 roku w sprawie o sygn. akt VK 789/13 oskarżonąE. P.oraz oskarżonąM. M.uznał za winne tego, że w dniu 14 listopada 2012 roku wD., powiat(...), działając wspólnie i w porozumieniu oraz na szkodęA. G., po uprzednim użyciu przemocy wobecA. G.w postaci szarpania i popychania pokrzywdzonej i uderzania jej po ramionach i głowie, zabrały w celu przywłaszczenia dyktafonmarki O.model(...)wartości 300 złotych, który to czyn stanowi wypadek mniejszej wagi - i za to na podstawieart. 280 § l k.k.w zw. zart. 283 k.k.w zw. zart. 4 § l k.kskazał obie oskarżone, zaś na podstawieart. 283 k.k.wymierzył im kary po 4 miesiące pozbawienia wolności, których wykonanie na podstawieart. 69 § l i 2 k.k.,art. 70 § l pkt l k.k.w zw. zart. 4 § l k.k.warunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 2 lata; na podstawieart. 46 § l k.k.w zw. zart. 4 § l k.k.orzekł wobec oskarżonychE. P.iM. M.obowiązek naprawienia szkody w 1/2 części - poprzez zapłatę przez każdą z nich kwoty 150 zł na rzecz pokrzywdzonejA. G..
Rozstrzygając w przedmiocie kosztów, Sąd zasądził od obu oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa po 120 zł tytułem opłaty oraz po 240 zł tytułem wydatków w sprawie.
Powyższy wyrok został zaskarżony w całości przez obrońcę oskarżonejE. P.- adw.G. M.. Obrońca oskarżonej na podstawieart. 427 § 2 k.p.k.iart. 438 pkt 2 i 3 k.p.k.zaskarżonemu wyrokowi zarzucił obrazę przepisów postępowania, tj.
-art. 7 k.p.k.iart. 410 k.p.k.poprzez wybiórczą i powierzchowną oraz niezgodną z logiką i doświadczeniem życiowym ocenę dowodów, a w szczególności zeznań pokrzywdzonejA. G., a w konsekwencji uznanie jej zeznań za wiarygodne pomimo licznych wewnętrznych sprzeczności oraz sprzeczności z zeznaniami funkcjonariuszy Policji,
-art. 192 § 2 k.p.k.w zw. zart. 167 k.p.k.poprzez zaniechanie przesłuchania świadkaA. G.z udziałem biegłego psychologa, podczas gdy mając na uwadze wiek świadka (80 lat) oraz sposób i formę wypowiedzi świadka, a także wewnętrzne sprzeczności w zeznaniach, zachodzi wątpliwość co do stanu psychicznego świadka oraz zdolności postrzegania i odtwarzania postrzeżeń,
która to obraza przepisów mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, gdyż skutkowała błędnymi ustaleniami faktycznymi, tj.: ustaleniem, że oskarżoneE. P.orazM. M.dokonały zaboru w celu przywłaszczenia dyktafonumarki O..
Obrońca wniósł o uzupełnienie przez Sąd odwoławczy postępowania dowodowego poprzez ponowne przesłuchanie pokrzywdzonejA. G.z udziałem biegłego psychologa.
W konkluzji obrońca oskarżonego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonejE. P.od popełnienia zarzucanego jej czynu, ewentualnie w przypadku przyjęcia, że czyn oskarżonej stanowił występek określony wart. 217 §1 k.k.lubart. 157 §2 k.k.o umorzenie postępowania z uwagi na przedawnienie karalności (art. 17 §1 pkt. 6 k.p.k.).
Powyższy wyrok został zaskarżony również przez obrońcę oskarżonejM. M.– adw.M. S.. Obrońca oskarżonej na podstawieart. 427 § 2 k.p.k.iart. 438 pkt 2 i 3 k.p.k.zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła obrazę przepisów postępowania, tj.
-art. 7 k.p.k.orazart. 410 k.p.k.poprzez błędną, niezgodną z logiką i doświadczeniem życiowym ocenę materiału dowodowego, w tym przede wszystkim zeznań pokrzywdzonejA. G., które Sąd I instancji w zasadniczej mierze uznał za wiarygodne, w sytuacji gdy zeznania te zawierają wewnętrzne sprzeczności, a nadto stoją w oczywistej sprzeczności z zeznaniami funkcjonariuszy Policji, którzy interweniowali na miejscu zdarzenia;
-art. 192 § 2 k.p.k.w zw. zart. 167 k.p.k.poprzez zaniechanie przesłuchania pokrzywdzonejA. G.z udziałem biegłego psychologa, w sytuacji gdy istnieją wątpliwości co do stanu psychicznego pokrzywdzonej oraz zdolności postrzegania i odtwarzania przez nią postrzeżeń, zważywszy na jej wiek, sposób wypowiedzi, a także treść jej zeznań, która to obraza mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, albowiem skutkowała błędnymi ustaleniami faktycznymi polegającymi na bezzasadnym przyjęciu, że oskarżonaM. M.stosowała względem pokrzywdzonejA. G.przemoc fizyczną oraz że razem z oskarżonąE. P.zabrała pokrzywdzonej w celu przywłaszczenia dyktafon.
Obrońca wniosła o uzupełnienie przez Sąd II instancji postępowania dowodowego poprzez ponowne przesłuchanie pokrzywdzonejA. G.z udziałem biegłego psychologa.
W konkluzji obrońca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonejM. M.od popełnienia zarzucanego jej czynu.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje.
Mając na uwadze tożsamość zarzutów podniesionych w apelacjach przez obrońców oskarżonych sąd odwoławczy odniesie się do nich łącznie.
Podniesiony w apelacjach zarzut uznania za wiarygodne zeznań pokrzywdzonejA. G.wskutek wybiórczej, powierzchownej, błędnej, niezgodnej z logiką i doświadczeniem życiowym oceny tego dowodu, jak również w konsekwencji błędu w ustaleniach faktycznych, mający mieć wpływ na treść orzeczenia nie zasługiwał na uwzględnienie. Sąd I instancji w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny w sprawie na podstawie zgodnej zart. 7 kpkoceny dowodów, a ocena ta oparta została na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenionych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Sądmeritiswoje stanowisko uzasadnił w sposób wymaganyart. 424 § 1 i 2 kpk, zaś sąd okręgowy w żadnym przypadku nie stwierdził, aby którykolwiek z elementów tej oceny nosił cechy dowolności.
Analiza akt sprawy wskazuje, że sąd rejonowy dokonał prawidłowych i zgodnych ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym ustaleń faktycznych co do przebiegu zdarzenia z dnia 14 listopada 2012 r. będącego przedmiotem rozpoznania. Lektura uzasadnienia prowadzi do wniosku, że sąd I instancji dokonał oceny zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności wyjaśnień oskarżonych i zeznań pokrzywdzonej, przy uwzględnieniu wieloletniego konfliktu istniejącego między stronami, który niewątpliwie stanowi tło przedmiotowej sprawy. Przedmiotem wnikliwej analizy sądumeritibyła także kwestia czy przy tak nasilonym konflikcie nie doszło do pomówienia oskarżonych przez pokrzywdzonąA. G.. Sąd odwoławczy w pełni podziela ocenę zeznań pokrzywdzonej. Słusznie bowiem sąd rejonowy, uznając je za całkowicie wiarygodne wskazał, że gdyby przyjąć że pokrzywdzona w celu spowodowania całkowicie niezasadnego oskarżenia swojej córki i wnuczki, wymyśliła sobie od początku przebieg zdarzenia, to musiałaby także bezzasadnie wezwać Policję i spowodować u siebie obrażenia ciała, celem uwiarygodnienia wymyślonego zdarzenia. Powyższe rozumowanie byłoby niewątpliwie sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, co więcej przeczy mu dalsze zachowanie pokrzywdzonej. Wskazać bowiem należy, że gdybyA. G.wymyśliła całe zdarzenie w celu niesłusznego oskarżeniaE. P.iM. M., to mając obdukcję już w dniu 20 listopada 2012 r. nie zwlekałaby aż do stycznia 2013r. z zawiadomieniem o przestępstwie organów ścigania, a i nie zwlekałaby zapewne z uzyskaniem samej obdukcji, aż do dnia 20 listopada 2012 r. Tymczasem zawiadomienie zostało zgłoszone dopiero w dniu 2 stycznia 2013r. i to nie przez samą pokrzywdzoną, a jej córkę. Ponadto uzyskana w sprawie opinia sądowo – lekarska także potwierdza zeznania pokrzywdzonej, z których wynika, że do lekarza udała się dopiero w dniu 20 listopada 2012 r., za namową rodziny, ponieważ źle się czuła. Z przedmiotowej opinii wynika bowiem, że stwierdzone w obdukcji z dnia 20 listopada 2012 r. obrażenia ciała mogły być skutkiem zdarzenia z dnia 14 listopada 2012r. i zostały opisane w obdukcji jako będące w trakcie wchłaniania i ewolucji barwy. Powyższe okoliczności świadczą, jak słusznie wskazał sądmeriti, o wiarygodności zeznań pokrzywdzonej. Na tym jednak nie koniec, ponieważ wersja zdarzenia przedstawiona przezA. G.znajduje, co istotne, potwierdzenie także w wyjaśnieniach samejE. P.. Oskarżona nie przyznając się do winy wyjaśniła jednak, żeA. G.od razu po przyjeździe Policji krzyczała, że oskarżona ukradła jej dyktafon. Jak trafnie wskazał sąd rejonowy, trudno przyjąć, że oskarżona złożyłaby takie wyjaśnienia, które wszak nie są dla niej korzystne, gdyby istotnie takie słowa nie padły z ust pokrzywdzonej. Tym samym w pełni podzielając dokonaną przez sąd I instancji ocenę zeznań funkcjonariuszy PolicjiR. F.iA. S., należy wskazać wbrew zarzutom apelacji, że w świetle powyższego zeznaniaA. G.nie pozostają w sprzeczności z zeznaniami funkcjonariuszy, a jedynie potwierdzają, że dokonane przez nich zapisy w notatnikach nie były precyzyjne. Mogło być to wynikiem tego, że Policji znany był konflikt pomiędzy stronami i często była w niego angażowana, stąd przedmiotowa interwencja także mogła zostać potraktowana jako wezwanie do kolejnej utarczki. WyjaśnieniaE. P.we wskazanym zakresie potwierdzają, żeA. G.konsekwentnie od samego początku oskarżała ją orazM. M.o kradzież dyktafonu. W tym miejscu należy zaznaczyć, że o tym, iż pokrzywdzona faktycznie miała w czasie zdarzenia w dniu 14 listopada 2012 r. przy sobie dyktafon świadczy nie tylko załączone do akt sprawy opakowanie od przedmiotowego dyktafonu. Niewątpliwie istniejący pomiędzy stronami konflikt uwiarygadnia bowiem zeznania pokrzywdzonej, że zakupiła dyktafon żeby mieć dowód niewłaściwego zachowania córkiE. P.wobec niej, ponieważ funkcjonariusze Policji, którą wzywała na interwencję twierdzili, że nie ma żadnych dowodów i jest „tylko słowo przeciwko słowu”.
Prawidłowo także sąd I instancji ocenił zeznania pokrzywdzonejA. G.odnośnie udziału w zdarzeniuM. M.i jej działania wspólnie i w porozumieniu z oskarżonąE. P.. O wiarygodności zeznań pokrzywdzonej, a także jej obiektywizmie i braku dążenia do nadmiernego obciążania oskarżonych świadczy fakt, na który słusznie wskazał sądmeriti, że pokrzywdzona sprostowała swoje zeznania w dniu 14 stycznia 2013r. wskazując, że wcześniej się pomyliła mówiąc, żeM. M.razem zE. P.wyzywała ją stojąc w oknie i wskazała, żeM. M.wyzywała ją dopiero później przy furtce. Jak trafnie argumentował także sąd rejonowy o udzialeM. M.w zdarzeniu świadczy także zapis zgłoszenia interwencji na Policji, jako „awantura z wnuczką”.
Przechodząc do ceny sformułowanego w apelacjach zarzutu naruszeniaart. 192 § 2 kpkw zw. zart. 167 kpk, zdaniem sądu odwoławczego sam wiek świadka nie uzasadnia konieczności jego przesłuchania z udziałem biegłego psychologa. Analiza zachowania pokrzywdzonejA. G.podczas składania zeznań, sposób i forma wypowiedzi także nie powodują wątpliwość co do stanu psychicznego świadka oraz zdolności postrzegania i odtwarzania spostrzeżeń. Sąd odwoławczy nie dopatrzył się także w zeznaniach tego świadka sprzeczności, które mogłyby powyższe wątpliwości nasuwać. Co istotne powyższy zarzut podniesiony w apelacji bez złożenia uprzednio wniosku o przesłuchanie pokrzywdzonej z udziałem psychologa na etapie rozpoznania sprawy przed sądem I instancji wskazuje, że obrońcy takich wątpliwości również nie mieli.
Tym samym zarzuty dowolnej oceny zeznań pokrzywdzonej nie znajdują potwierdzenia, a apelacje obrońców oskarżonych w tym zakresie stanowią wyłącznie polemikę z prawidłowymi ustaleniami sądu I instancji i nie zawierają zarzutów, które mogłyby je skutecznie podważyć, stąd nie zasługiwały na uwzględnienie.
Lektura uzasadnienia wskazuje, że sąd I instancji ustalając, w oparciu o okoliczności sprawy i motywację oskarżonych, że zarzucany im czyn zart. 280 § 1 kkstanowi wypadek mniejszej wagi, o którym mowa wart. 283 kki wymierzając oskarżonym kary po 4 miesiące pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania na okres próby 2 lat, kierował się dyrektywami sądowego wymiaru kary zart. 53 kkbacząc, aby jej dolegliwość nie przekraczała stopnia winy, uwzględniała stopień społecznej szkodliwości czynu, biorąc pod uwagę cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć w stosunku do oskarżonych i potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Przy wymiarze kary sąd I instancji uwzględnił zarówno okoliczności obciążające w postaci zaatakowania osoby znacznie starszej od oskarżonych, będącej ponadto odpowiednio matką i babką, jak i łagodzące w postaci dotychczasowej niekaralności oskarżonych, niskiej społecznej szkodliwości czynu. Sąd rejonowy w oparciu o analizę dotychczasowego trybu życia oskarżonych, ich właściwości i warunków osobistych wysnuł wobec oskarżonych pozytywną prognozę kryminologiczną uzasadniającą orzeczenie kary z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres próby 2 lat uznając, że już sam fakt skazania w połączeniu z orzeczeniem obowiązku naprawienia szkody będzie wystarczający dla zapobiegnięcia powrotowi oskarżonych do przestępstwa.
Reasumując, w przedmiotowej sprawie sąd I instancji w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny podstawę, którego stanowił zgodnie zart. 410 kpkpełny materiał dowodowy oceniony zgodnie z zasadami wiedzy, doświadczenia życiowego, logicznego rozumowania bez przekroczenia ram swobody zakreślonej wart. 7 kpk. Sąd odwoławczy po analizie całokształtu okoliczności sprawy nie dopatrzył się żadnych powodów, aby dokonaną przez sąd rejonowy ocenę zakwestionować.
O kosztach sądowych sąd orzekł na podstawieart. 634 kpkuznając, że sytuacja materialna oskarżonych nie uzasadnia zwolnienia od ich zapłaty.
SSR (del) Małgorzata Nowak – Januchta SSO Michał Chojnowski SSO Jacek Matusik