Sąd Okręgowy w Gliwicach
II Zamiejscowy Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II Cgg 10/17
Data wyroku: 2018-03-15 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Barbara Konińska

Sygn. akt II Cgg 10/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 15 marca 2018r.
Sąd Okręgowy w GliwicachOśrodek (...)wR.II Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodnicząca: SSO Barbara Konińska
Protokolant: st. sekretarz sądowy Małgorzata Kotlarz
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2018r. wR.
sprawy z powództwaC. M.
przeciwko(...) SAwJ.
o naprawienie szkód górniczych

1
oddala powództwo;

2
odstępuje od obciążania powoda obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz pozwanej.

SSO Barbara Konińska
Sygn. akt II Cgg 10/17

UZASADNIENIE
PowódC. M.pozwem z dnia 17 marca 2017r. domagał się zasądzenia na swoją rzecz od pozwanej(...) SAwJ.kwoty 126.397,26 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie jako przewidywanych kosztów rozbiórki stodoły i budynku gospodarczego uszkodzonych wskutek ruchu zakładu górniczego posadowionych na nieruchomości będącej własnością powoda położonej wG.przyul (...). Wniósł też o zasądzenie od pozwanej na jego rzecz kwoty 984 zł brutto z tytułu poniesionych przez powoda kosztów sporządzenia kosztorysów rozbiórki oraz o zasądzenie kosztów procesu. Na uzasadnienie podał, że wyrokiem Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 20 lipca 2006r. zasądzono na jego rzecz kwotę 96.494,32 zł z tytułu odszkodowania za uszkodzenie powyższych budynków wskutek działalności górniczej pozwanej, które to odszkodowanie nie objęło kosztów rozbiórki tych obiektów.
Pozwana w odpowiedzi na pozew wniosła o odrzucenie pozwu powołując się na zawisłość sporu a na wypadek nie uwzględnienia tego wniosku o oddalenie powództwai obciążenie powoda kosztami postępowania. Pozwana zarzuciła przedawnienie roszczeń powoda.
Postanowieniem z dnia 30 maja 2017r. Sąd oddalił zarzut zawisłości sporu.
Na rozprawie w dniu 15 marca 2018r. pełnomocnik powoda przyznał, iż koszty rozbiórki stodoły i budynku gospodarczego powoda wynoszą łącznie 51.513,11 zł i na wypadek oddalenia powództwa wniósł o nieobciążanie powoda kosztami procesu na rzecz pozwanej.
Sąd ustalił i zważył, co następuje:
Bezspornym w sprawie było, iż do uszkodzenia budynku gospodarczego i stodoły stanowiących własność powoda doszło na skutek ruchu zakładu górniczego, o czym orzekł prawomocnie Sąd Okręgowy w Katowicach wyrokiem z dnia 20 lipca 2006r. w sprawie sygn. XX Cgg 33/06 /wyrok jak wyżej – k. 5 akt/. Bezspornym było również, iż zasądzone na rzecz powoda z tego tytułu odszkodowanie nie objęło kosztów rozbiórki. Jak strony zgodnie to ostatecznie ustaliły koszty rozbiórki stodoły i budynku gospodarczego powoda stanowiły łącznie w dacie wydania wyroku sumę 51.513,11 zł /oświadczenia stron – k. 111 i 136 akt/.
Brak było jednak podstaw do zasądzenia tejże kwoty na rzecz powoda od pozwanej wobec podniesienia przez nią skutecznie zarzutu przedawnienia roszczeń powoda (art. 117 § 2 k.c.). Jak wynikało to z opinii biegłej w sprawieX. C.33/06 Sądu OkręgowegowK.wydanej w 2006r. naprawa budynków gospodarczych powoda byłaby ekonomicznie nieuzasadniona, wobec czego odszkodowanie przyznane powodowi obejmowało koszty odtworzenia budynków pomniejszone o stopień naturalnego zużycia. Zdarzeniem wywołującym szkodę był ruch zakładu górniczego, który miał miejsce przed wydaniem opinii w sprawie, a który odbywał się nie później niż w 2005r., o czym świadczy treść wniesionego w tej sprawie pozwu /pozew w sprawie jak wyżej – k. 2-3 tychże akt, wnioski o naprawę szkody – k. 6, 7 tychże akt/. Powód wytaczając powództwo dopiero w marcu 2017r. wniósł je po upływie terminu przedawnienia określonegoart. 4421k.c.wynoszącego 3 lata od dowiedzenia się o szkodzie i sprawcy szkody a nie później niż 10 lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Prawomocny wyrok z dnia 20 lipca 2006r. w sprawie sygn. XX Cgg 33/06 Sądu Okręgowego w Katowicach przesądził ostatecznie (art. 365 § 1 k.p.c.), iż naprawienie szkody w budynkach powoda przez przywrócenie stanu poprzedniego jest ekonomicznie nieuzasadnione.Ustawa z 4 lutego 1994r. – Prawo geologiczne i górnicze(Dz.U.2005.228.1947 j.t.) w oparciu o której przepisy wydany został wyrok w tejże sprawie przewidywała sekwencyjny charakter relacji pomiędzy restytucją naturalną a odszkodowaniem pieniężnym – roszczenieo zapłatę odszkodowania pieniężnego powstawało dopiero wówczas, gdy przywrócenie do stanu poprzedniego jest niemożliwe lub nadmiernie kosztowne. Zatem z uprawomocnieniem się wyroku z dnia 20 lipca 2006r. w sprawie sygn. XX Cgg 33/06 Sądu Okręgowego w Katowicach, co miało miejsce w dniu 31 sierpnia 2006r. (zarządzenie z dnia 22 września 2006r. – k. 103 akt sygn. XX Cgg 33/06 Sądu Okręgowego w Katowicach) powód uzyskał uprawnienie do dochodzenia kosztów rozbiórki. Tym samym w ocenie Sądu najpóźniej po uprawomocnieniu się wyroku powód uzyskał informację o szkodzie i sprawcy szkody. Nie ulega bowiem wątpliwości, że gdy stan techniczny obiektów jest tak zły, ze ich remont jest technicznie i ekonomicznie nieuzasadniony, koniecznym jest ich rozbiórka. Zatem rozbiórka jest konsekwencją uszkodzenia obiektów wskutek ruchu zakładu górniczego, zaś powodowi przysługiwało od dnia uprawomocnienia się wyroku jak wyżej roszczenie odszkodowawcze przewidzianeart. 94 i 95 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. – Prawo geologiczne i górniczew wysokości poniesionych bądź przewidywanych kosztów jego rozbiórki (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z d ani 12 grudnia 2006r., I ACa 1106/06). Fakt, iż powód przez tak wiele lat utrzymywał owe obiekty czyniąc to na własne ryzyko nie ma wpływu na bieg terminu przedawnienia.
Nadto zgodnie z treściąart. 6 k.c.w sytuacji, gdy powód występuje z powództwem po upływie trzech lat od zdarzenia wywołującego szkodę (ruch zakładu górniczego mający miejsce najpóźniej w 2005r.), powinien wykazać moment późniejszego dowiedzenia się o szkodzie i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia, czego w toku niniejszego procesu nie uczynił i na co nawet się nie powoływał. Za takowy dowód nie można uznać decyzji Starosty(...)z dnia 7 marca 2016r., na podstawie której powód uzyskał na swój wniosek pozwolenie na rozbiórkę /decyzja jak wyżej – k. 38-39 akt/, wobec braku wykazania związku przyczynowego wydania tej decyzji z ruchem zakładu górniczego pozwanej (art. 361 § 1 k.c.). O ile zaś w swych zeznaniach powód stwierdził, że w 2012r. lub 2014r. obiekty opisane w pozwie nie nadają się do remontu, o tyle sam wskazał, że motywem rozbiórki jest chęć wybudowania w tym miejscu nowych hal „na miarę obecnych czasów” /zeznania powoda – protokół rozprawy z dnia 24 października 2007r. – 00:16:02-00:29:58/. Nadto mimo, że powód zeznając wskazał, iż nadal ma na jego nieruchomość wpływ eksploatacja górnicza, o tyle nie wykazał by dotyczyło to zakładu pozwanej, ani by ten ruch spowodował nową szkodę w jego mieniu (art. 6 k.c.). Przeciwnie, jak wynika z treści pozwu, powód wywodził swą szkodę z ruchu zakładu górniczego mającego miejsce przed wydaniem wyroku z dnia 20 lipca 2006r. w sprawie sygn. XX Cgg 33/06 Sądu Okręgowego w Katowicach określając przy tym podstawę faktyczną dochodzonego w niniejszej sprawie żądania.
Co prawda w toku wymiany pism przed wniesieniem pozwu w niniejszej sprawie, pozwana pismem z dnia 27 marca 2015r. proponowała mu zawarcie ugody /pismo jak wyżej –k. 43 akt/, jednak propozycje te zostały sformułowane po upływie terminu przedawnienia liczonego od zdarzenia wywołującego szkodę opisanego w pozwie, wobec czego nie mogły stanowić uznania powództwa przerywającego jego bieg (art. 123 § 1 pkt. 2 k.c.). Nadto nie można uznać, by pozwana w ten sposób zrzekła się zarzutu przedawnienia (art. 117 § 2 k.p.c.), wobec tego, iż do złożenia oświadczenia woli o zrzeczeniu się przedawnienia w imieniu pozwanej wymagane było złożenie oświadczenia woli przez dwie osoby upoważnione do działania w jej imieniu, co nie miało miejsca w niniejszym przypadku (art. 38 k.c.). W tej sytuacji Sąd oddalił powództwo wobec braku podstaw do jego uwzględnienia przewidzianychustawą z dnia 4 lutego 1994r. Prawo geologiczne i górnicze(Dz.U.2005.228.1947 j.t.). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela bowiem stanowisko wyrażone przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 22 listopada 2013r. (sygn. akt III CZP 75/13, OSNC 2014/7-8/75), że do spraw o naprawienie szkód wywołanych ruchem zakładu górniczego, w których zdarzenie wywołujące szkodę, jak i jej powstanie, miały miejsce przed dniem 1 stycznia 2012r. – kiedy to w życie weszła aktualnie obowiązująca ustawa - stosuje się przepisy poprzedniejustawy z 4 lutego 1994r. – Prawo geologiczne i górnicze(tak też Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 29 stycznia 2014r., I ACa 635/13, LEX nr 1437968 oraz w wyroku z dnia 5 lutego 2014r., V ACa 635/13, LEX nr 1437984).
O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawieart. 102 k.p.c.odstępując od obciążania powoda kosztami procesu na rzecz pozwanej. Sąd uznał, iż w toku przedprocesowej wymiany pism pozwana swym działaniem wywołała u powoda błędne przekonanie, co do słuszności jego żądania proponując mu zawarcie ugody /pisma stron i opinia budowlana – k. 6-37, 40-49, akt notarialny – k 71-73, pełnomocnictwa – k. 112-114 akt/. Dodatkowo Sąd uwzględnił, iż to ruch zakładu górniczego spowodował uszkodzenia obiektów, których rozbiórkę z uwagi na zarzut przedawnienia będzie musiał powód przeprowadzić we własnym zakresie i na własny koszt. To zaś wszystko w ocenie Sądu stanowi podstawy do przyjęcia, że zachodzi szczególny wypadek uzasadniający brak obciążenia powoda kosztami procesu na rzecz pozwanej.
Sędzia:
/SSOB. K./
Sygn. akt II Cgg 10/17
R., dnia 4 kwietnia 2018r.

ZARZĄDZENIE

1
odnotować wpływ uzasadnienia wyroku;

2
doręczyć odpis wyroku wraz z uzasadnieniem:

- pełnomocnikowi powoda – r.pr.A. K.,
- pełnomocnikowi pozwanej – r.pr.D. R.;

3
przedłożyć akta po upływie 21 dni od wykonania lub z wpływem.

SSO Barbara Konińska