Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 884/18
Data wyroku: 2018-12-18 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Dorota Michalska
Słowa kluczowe: Świadczenia przedemerytalne
Podstawa prawna: art. 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych

Sygn. akt VII U 884/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 grudnia 2018 r.
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracyi Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący:  SSO Dorota Michalska
Protokolant: sekr. sądowy Anna Bańcerowska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2018 r. w Warszawie
sprawyG. Z.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych(...)Oddział wW.
o świadczenie przedemerytalne
na skutek odwołaniaG. Z.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych(...)Oddział wW.
z dnia 14 czerwca 2018 r. znak:(...)

1
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznajeG. Z.prawo do świadczenia przedemerytalnego,

2
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych(...)Oddział wW.na rzeczG. Z.kwotę 540,00 zł (pięćset czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

UZASADNIENIE

G. Z.w dniu 23 lipca 2018 roku 18 lipca 2018 roku wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych(...)Oddział wW.z 14 czerwca 2018 roku, znak:(...), odmawiającej jej prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Uzasadniając swoje stanowiska ubezpieczona wskazała, że w przedmiotowej sprawie rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło faktycznie na podstawie przepisów ustawy o szczególnych rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Odwołująca podkreśliła, że jej były pracodawca(...) Bank (...)wW.zatrudniał 139 pracowników, a w dniu 30 grudnia 2015 roku została ogłoszona jego upadłość, która następnie z dniem 22 lutego 2016 roku została zamieniona na postępowanie upadłościowe obejmujące likwidację majątku. Ubezpieczona wskazała, że odpowiedź na prośbę o przedłużenie stosunku pracy potwierdza, że(...) Bank (...)wW.jest w upadłości w związku z czym likwidowane są stanowiska pracy oraz nie ma możliwości przedłużenia z nią umowy o pracę. Jak wskazała odwołująca okoliczność tę potwierdzają również pracownicy(...) Banku (...)wW., których stanowiska również zostały zlikwidowane. Powyższe okoliczności zdaniem odwołującej wskazują, że do rozwiązania umowy o pracę z nią doszło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. W związku z powyższym ubezpieczona wskazała, że spełnia wszystkie przesłanki konieczne do przyznania świadczenia przedemerytalnego. (odwołanie z 23 lipca 2018 roku, k. 1 – 8 a.s.)
Zakład Ubezpieczeń Społecznych(...)Oddział wW.w odpowiedzi na odwołanie z 25 lipca 2018 roku wniósł o oddalenie odwołania na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.
W uzasadnieniu swojego stanowiska organ rentowy wskazał, że w jego ocenieG. Z.nie spełnia warunków do przyznania świadczenia przedemerytalnego, ponieważ w świadectwie pracy z 4 lipca 2017 roku jako przyczynę rozwiązania stosunku pracy wskazanoart. 30 § 4 Kodeksu Pracytj. z upływ czasu, na który umowa została zawarta.
Organ rentowy przyznał, że jak wynika z pisma pracodawcy -(...) Banku (...)z dnia 23 maja 2018 roku na dzień rozwiązania stosunku pracy z ubezpieczoną tj. na 30 kwietnia 2017 roku bank zatrudniał 139 pracowników, zatem jako podstawę prawną rozwiązania stosunku pracy powinna zostać wskazanaustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. (odpowiedź na odwołanie z 25 lipca 2018 roku, k. 35 – 36 a.s.)
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
G. Z.,urodzona w dniu (...), na podstawie umowy o pracę z 10 lutego 1996 roku była zatrudniona na okres próbny do dnia 30 kwietnia 1997 roku na stanowisku referenta w(...) Banku (...)wW.. W dniu 30 kwietnia 1997 roku zawarła z pracodawcą kolejną umowę na powyższym stanowisku na czas określony do 30 kwietnia 2000 roku.Aneksem nr (...)z 29 kwietnia 2000 roku przedłużono czas trwania umowy o pracę do 30 kwietnia 2007 roku. Na podstawie kolejnej umowy o pracę z 26 kwietnia 2007 rokuG. Z.zawarła z(...) Bankiem (...)wW.umowę o pracę na czas określony do dnia 30 kwietnia 2017 roku. Została wówczas zatrudniona na stanowisku kierownika zespołu. W dniu 10 lutego 2017 roku ubezpieczona zwróciła się do pracodawcy z prośbą o przedłużenie umowy o pracę. W odpowiedzi pracodawca poinformował ubezpieczoną, że jest to niemożliwe ze względu na zawieszenie działalności pracodawcy na skutek decyzji Komisji Nadzoru Finansowego z 20 listopada 2015 roku oraz ogłoszenie upadłości pracodawcy obejmującej likwidację majątku i związaną z tym koniecznością redukcji zatrudnienia. W związku z powyższym w dniu 30 kwietnia 2017 roku uległa rozwiązaniu umowa o pracę z 26 kwietnia 2007 roku. Pomimo informacji udzielonej odwołującej, pracodawca w świadectwie pracy jako podstawę rozwiązania stosunku pracy wskazałart. 30 § 1 pkt 4 k.p.Ubezpieczona nie była jedyny pracownikiem, któremu nie przedłużono umowy o pracę z uwagi na ogłoszenie upadłości banku. Do pracy ubezpieczonej nie były zgłaszane jakiekolwiek zastrzeżenia. (umowa o pracę z 10 lutego 1996 roku, k. 12 a.s., umowa o pracę z 30 kwietnia 1997 roku, k. 13 a.r.,aneks nr (...)z 29 kwietnia 2000 roku, k. 14 – 16 a.s., umowa o pracę z 26 kwietnia 2007 roku, k. 17 – 19 a.s., pismo z 10 lutego 2017 roku, k. 20 a.s., pismo z 22 marca 2016 roku, k. 21 a.s., zeznania świadkaI. N., k. 49v a.s., zeznania świadkaA. P., k. 49v – 50 a.s., zeznania odwołującej w charakterze strony, k. 50 – 51 a.s.)
W dniu 30 grudnia 2015 roku Sąd Rejonowy dla m.st. wW.ogłosił upadłość(...) Banku (...)wW.z możliwością zawarcia układu. W dniu 22 lutego 2016 roku Sąd zmienił sposób prowadzenia postępowania upadłościowego na postępowania obejmujące likwidację majątku upadłego. Na dzień 30 kwietnia 2017 roku(...) Bank (...)wW.zatrudniał 139 osób.Po ogłoszeniu upadłości pracownicy informowali jedynie obecnych klientów o zaległościach, jak mogą odzyskać swoje pieniądz(postanowienie z 30 grudnia 2015 roku, k. 23 a.s., postanowienie z 22 lutego 2016 roku, k. 32 - 34 a.s., pismo z 23 maja 2018 roku, k. 17 a.r., zeznania odwołującej w charakterze strony, k. 50 – 51 a.s.)
G. Z.jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy wW.od 25 października 2017 roku. Od tej daty pobiera również zasiłek dla bezrobotnych. W okresie pobierania zasiłku nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zatrudnienia w ramach pracy interwencyjnych lub robót publicznych w rozumieniuustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. (zaświadczenie z PUP wW., k. 5 a.r.)
W dniu 25 kwietnia 2018 roku ubezpieczona złożyła wniosek o świadczenie emerytalne. (wniosek o świadczenie przedemerytalne, k. 1 – 3)
Decyzją z 14 czerwca 2018 roku, znak:(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.odmówiłG. Z.prawa do świadczenia przedemerytalnego. Organ rentowy ustalił, że staż pracy ubezpieczonej wynosi łącznie 35 lat 7 miesięcy 2 dni, w tym okresy składkowe: 31 lat, 11 miesięcy i 10 dni, okresy nieskładkowe: 3 lata 8 miesięcy 22 dni. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że odmówił ubezpieczonej prawa do świadczenia bowiem pracodawca w świadectwie pracy jako podstawę prawna rozwiązania stosunku pracy nie podałustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. (decyzja z 14 czerwca 2018 roku, znak:(...), k. 26 – 26v a.r.)
Ubezpieczona wniosła odwołanie od ww. decyzji inicjując niniejsze postępowanie sądowe. (odwołanie z 23 lipca 2018 roku, k. 1 – 8 a.s.)
Sąd Okręgowy ustalił powyższy stan faktyczny w oparciu o zebrany w toku postępowania materiał dowodowy, obejmujący dowody z dokumentów oraz zeznania świadkówI. N.(k. 49v a.s.),A. P.(k. 49v – 50 a.s.), a także odwołującejG. Z.. Sąd dał wiarę zebranym w sprawie dokumentom wymienionym powyżej, załączonym do akt sprawy, w tym do akt rentowych, ponieważ nie budziły one wątpliwości co do ich wiarygodności i nie były kwestionowane przez strony postępowania. Sąd jako wiarygodne ocenił również zeznania świadkówI. N.iA. P., gdyż wskazywane przez nie okoliczności korespondowały z treścią pozostałych dowodów. Zastrzeżeń Sądu nie budziły także zeznania odwołującej co do przyczyn rozwiązania z nią stosunku pracy, dlatego Sąd dał im wiarę.
Sąd zważył co następuje:
OdwołanieG. Z.od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych(...)Oddział wW.z 14 czerwca 2018 roku, znak:(...), jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku o świadczeniach przedemerytalnych(Dz.U. z 2017 r., poz. 2148 t.j.) prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisówustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy(Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o promocji zatrudnienia", w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 55 lat - kobieta oraz 60 lat - mężczyzna oraz posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn.
Świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki:

1
nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna;

2
w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych;

3
złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych (art. 2 ust. 3).

W niniejszej sprawie niespornym jest, że w(...) Banku (...)wW.ubezpieczona była zatrudniona przez okres przekraczający 6 miesięcy (od 10 lutego 1996 roku do 30 kwietnia 2017 roku), nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna oraz w powyższym okresie nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych, a wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego złożyła w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania jej przez Powiatowy Urząd Pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Z uwagi że ubezpieczona miała zawartą umowę na czas określony, a z oświadczenia pracodawcy wynika, że jej nieprzedłużenie spowodowane było likwidacją pracodawcy, spornym pozostało ustalenie faktycznej przyczyny rozwiązania łączącej strony umowy o pracę, tj. czy rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy.
Rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy zostało zdefiniowane w art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 rokuo promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 645 z późn. zm.), zgodnie z którym przyczyny dotyczące zakładu pracy oznaczają:

a
rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisamiustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy(Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 z późn. zm.), w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników,

b
rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych,

c
wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w przypadku śmierci pracodawcy lub gdy odrębne przepisy przewidują wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w wyniku przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i niezaproponowania przez tego pracodawcę nowych warunków pracy i płacy,

d
rozwiązanie stosunku pracy przez pracownika na podstawieart. 55 § 11 ustawy z 26 czerwca 1974 roku - Kodeks pracyz uwagi na ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika.

Analiza tych przepisów prowadzi do wniosku, że obejmuje on wszystkie sytuacje, gdy dochodzi do zaprzestania zatrudnienia z przyczyn niedotyczących pracowników.
Na uwadze należy mieć przy tym fakt, że powyższy przepis odwołuje się jedynie do sposobów rozwiązania stosunku pracy. Ani z przepisówustawy o świadczeniach przedemerytalnych, ani z przepisówustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracynie wynika jednak, aby do rozwiązania stosunku pracy musiało dojść na skutek oświadczenia złożonego przez pracodawcę. Jednocześnie zgodnie zart. 30 § 1 k.p.umowa o pracę rozwiązuje się:

1
na mocy porozumienia stron;

2
przez oświadczenie jednej ze stron z zachowaniem okresu wypowiedzenia (rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem);

3
przez oświadczenie jednej ze stron bez zachowania okresu wypowiedzenia (rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia);

4
z upływem czasu, na który była zawarta.

W przepisie tym został zatem zamieszczony katalog trybów, a nie przyczyn rozwiązania umowy o pracę. Jednym z nich jest upływ czasu, na który umowa była zawarta. Z powyższego wynika zatem, że niewykluczona jest sytuacja rozwiązanie umowy o pracę zawartej na czas określony z upływem okresu na jaki była zawarta z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Prawidłowość powyższego stanowiska potwierdził także Sąd Najwyższy, który w wyroku z dnia 26 października 2016 roku w sprawie sygn. akt II UK 375/15 wskazał, że przyczyny ekonomiczne lub organizacyjne, leżące po stronie pracodawcy, mogą wystąpić także podczas rozwiązywania stosunku pracy na zasadzie zgodnego oświadczenia pracodawcy i pracownika (porozumienia stron). Umowa o pracę na czas określony także stanowi formę wzajemnego porozumienia pracodawcy i pracownika, a jej nieprzedłużenie może wynikać na przykład z przyczyn ekonomicznych. Rozwiązanie umowy o pracę na czas określony z upływem terminu, na który była zawarta (art. 30 § 1 pkt 4 k.p.) nie wyklucza ustalenia, że rozwiązanie umowy nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy (w rozumieniu przepisów ustawy z 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy), umożliwiających przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego na podstawie art. 2 ust. 1 punkt 2 ustawy z 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych.
W ocenie Sądu taka właśnie sytuacja miała miejsce w przypadku odwołującej.
W warunkach niniejszej sprawy, faktycznie doszło bowiem do rozwiązania umowy o pracę i w celu kontynuowania stosunku pracy konieczne byłoby podpisanie kolejnej umowy.
Z przeprowadzonego postępowania dowodowego wynika jednak, że rozwiązanie umowy o pracę zG. Z.spowodowane było sytuacją ekonomiczną byłego pracodawcy, tj. ogłoszeniem upadłości(...) Banku (...)wW.z likwidacją majątku. Różnica zaś w czasie spowodowana rozwiązaniem z ubezpieczoną umowy o pracę, a dalszym funkcjonowaniem banku wynikała z konieczności likwidacji majątku banku oraz innymi procedurami wiążącymi się z ogłoszeniem upadłości banku jako instytucji zaufania publicznego. W takiej sytuacji logicznym jest, że pracodawca celem zminimalizowania kosztów, nie przedłuża umów o pracę z pracownikami, z którymi niewątpliwie i tak musiałby rozwiązać umowę o pracę. Faktyczną przyczynę rozwiązania z ubezpieczoną umowy o pracę potwierdził także pełnomocnik Syndyka(...) Banku (...)wW.(już w likwidacji) wskazując w piśmie z 22 marca 2016 roku, że umowa zG. Z.nie została przedłużona z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy obejmującej likwidację majątku. Co więcej, okoliczność ta została potwierdzona w adnotacji w pkt. 7 świadectwa pracy wystawionego odwołującej przez pracodawcę. Zeznający w sprawie świadkowie (byli pracownicy)(...) Banku (...)potwierdzili, że bank ten przeprowadzał znaczną redukcję zatrudnienia po ogłoszeniu upadłości, a wszelkie czynności podejmowane przez pozostałych w nim pracowników zmierzały do wygaszania działalności i informowania klientów o tej sytuacji.
Wobec powyższych ustaleń i rozważań, Sąd Okręgowy stwierdził, że stosunek pracy odwołującej uległ rozwiązaniu z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu, jakie temu pojęciu nadaje przepisart. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych. W tym stanie rzeczy, na podstawie wskazanego przepisu,G. Z.mogła otrzymać świadczenie, o które się ubiegała. Sąd Okręgowy na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.zmienił więc zaskarżoną decyzję, przyznając odwołującej prawo do świadczenia przedemerytalnego.
O kosztach procesu Sąd orzekł w oparciu oart. 98 k.p.c.Niezbędne koszty procesu poniesione przez odwołującej stanowią kwotę 540 zł i obejmują wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem ustalone w wysokości trzykrotnej stawki minimalnej na podstawie § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz., 1800). W ocenie Sądu niezbędny nakład pracy pełnomocnika odwołującej, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia uzasadniał przyznanie wynagrodzenia w żądanej wysokości odpowiadającej trzykrotności stawki minimalnej. W toku niniejszego postępowania pełnomocnik odwołującej sporządził odwołanie, przedłożył dowody z dokumentów mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, uczestniczył w rozprawie, ustosunkowywał się do wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu.

ZARZĄDZENIE
(...)