Sąd Rejonowy w Szczytnie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 420/18
Data wyroku: 2018-07-11 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON

Sygn. akt I C 420/18 upr.

UZASADNIENIE
Powód(...)Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty weW.w pozwie przeciwkoP. S.domagał się zasądzenia kwoty 1.028,08 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz zasądzenia kosztów procesu.
W uzasadnieniu żądania powód podniósł, że wierzytelność dochodzoną pozwem nabył na skutek umowy przelewu wierzytelności zawartej w dniu 28 czerwca 2017 roku z(...), na podstawie której stał się następcą pierwotnego wierzyciela, uzyskując wierzytelność, której podstawą byłaumowa pożyczki o numerze (...)zawarta przez pozwanego w dniu 18 października 2013 roku. Jako dowód, że wierzytelność dochodzona pozwem była przedmiotem przelewu powód przedłożył wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji, a na potwierdzenie istnienia i obowiązku spełnienia świadczenia ciążącego na stronie pozwanej przedłożył wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej. Powód twierdził, że na kwotę dochodzoną w niniejszym postępowaniu składały się kwoty: 733,41 złotych tytułem należności głównej oraz 294,67 złotych tytułem skapitalizowanych odsetek, na którą składały się przyjęte w drodze cesji wierzytelności odsetki wierzyciela pierwotnego naliczane zgodnie z postanowieniami umowy od niezapłaconej kwoty należności głównej wynikającej z umowy oraz odsetki ustawowe naliczone przez powoda.
PozwanyP. S.zawiadomiony o terminie rozprawy nie stawił się na termin rozprawy, nie usprawiedliwił swojej nieobecności, nie złożył odpowiedzi na pozew i nie zajął żadnego stanowiska w sprawie.

Sąd ustalił, co następuje:
W dniu 18 października 2013 rokuP. S.zawarł z(...) S.A.wW.umowę pożyczki pieniężnej o nr(...), otrzymując kwotę 1.900 złotych. Pożyczkobiorca zobowiązał się zwrócić kwotę pożyczki wraz z pozostałymi kosztami (ubezpieczenia, opłaty przygotowawczej, dodatkowej opłaty przygotowawczej oraz odsetkami) tj. łącznie 3.730,71 złotych w 60 tygodniowych ratach po 62,18 złotych, zaś pierwsza rata wynosiła 62,09 złotych.
(dowód: umowa pożyczki k. 40-43)
Powód(...)Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty weW.i(...)w dniu 28 czerwca 2017 roku zawarli umowę sprzedaży wierzytelności, której przedmiotem były wierzytelności określone w Załączniku nr 1 do umowy, przysługujące zbywcy i wynikające z tytułu umów pożyczek udzielonych przez Pierwotnego Pożyczkodawcę ((...) S.A.z siedzibą wW.), a następnie przeniesionych na Sprzedawcę. Zgodnie z treścią umowy przeniesienie tytułu prawnego do wszystkich wierzytelności nastąpić miało ze skutkiem wstecznym na datę zawarcia umowy pod warunkiem zawieszającym zapłaty przez nabywcę na rzecz sprzedającego ceny umownej. Po dokonaniu przez nabywcę płatności, strony miały w terminie do 30 dni roboczych podpisać aneks do umowy, zawierający listę wierzytelności aktualną na datę zawarcia umowy (ust. 3.2 umowy).
(dowód: umowa sprzedaży wierzytelności k. 9-21)
W dniu 1 marca 2018 roku powód sporządził wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej nr S/855/37/(...), w którym stwierdził, że dnia 28 czerwca 2017 roku nabył od(...)wierzytelność wobec dłużnikaP. S.wynikającą zumowy pożyczki o nr (...), zaś wysokość zobowiązania dłużnika według stanu na dzień wystawienia wyciągu wynosiła łącznie 1.028,08 złotych.
(dowód: wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej k.8)
Sąd zważył, co następuje:
Mając na uwadze, że pozwanyP. S.nie złożył odpowiedzi na pozew i nie stawił się na posiedzenie wyznaczone na rozprawę, Sąd, stosownie do treściart. 339 § 1 k.p.c., zobligowany był do wydania w przedmiotowej sprawie wyroku zaocznego.
Zgodnie z treściąart. 339 § 1 k.p.c.jeżeli pozwany nie stawił się na posiedzenie wyznaczone na rozprawę, albo mimo stawienia się nie bierze udziału w rozprawie, sąd wydaje wyrok zaoczny. W przypadku takim przyjmuje się za prawdziwe twierdzenia powoda dotyczące okoliczności faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą, chyba że budzą one uzasadnione wątpliwości, albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa. Twierdzenia pozwu uznaje się za budzące uzasadnione wątpliwości, m.in. w sytuacji, gdy dowody i twierdzenia przedstawione przez powoda są niekompletne, pozostawiają wątpliwości co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sporu, nie przedstawiają pełnego obrazu rzeczywistości. W takiej sytuacji wydając wyrok sąd nie może oprzeć się wyłącznie na twierdzeniach powoda i należy przeprowadzić postępowanie dowodowe celem wyjaśnienia powstałych wątpliwości(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 sierpnia 1972 r. w sprawie III CR 153/72).
W ocenie Sądu powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie. Strona powodowa nie wykazała bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, że doszło do szeregu skutecznych czynności przenoszących wierzytelność z pierwotnego wierzyciela pozwanego– (...) S.A.na stronę powodową. Oznacza to, że strona powodowa nie wykazała, że służy jej legitymacja czynna w tym postępowaniu.
Legitymacja czynna, jak i bierna jest opartym na prawie materialnym uprawnieniem do występowania w charakterze strony w konkretnej sprawie sądowej. Wymóg jej posiadania stanowi przesłankę merytorycznego rozpoznania sprawy, badaną przez sąd w chwili orzekania, gdyż jej brak dotyczący choćby jednej ze stron postępowania skutkuje oddaleniem powództwa Podlega ona badaniu sądu z urzędu gdyż w przeciwnym razie sąd nie mógłby wydać rozstrzygnięcia co do istoty sprawy zgodnego z prawdą obiektywną.
W pierwszej kolejności należy przytoczyćart. 509 § 1 k.c., zgodnie z którym wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki (§ 2 art. 509 k.c.). Na skutek przelewu wierzytelność cedenta (dotychczasowego wierzyciela) przechodzi na cesjonariusza (nabywcę wierzytelności) w takim stanie, w jakim dotychczas istniała. Zasadniczo cesja nie wpływa na kształt wierzytelności, zmienia się jedynie podmiot uprawniony do żądania świadczenia.
Nadmienić w tym miejscu należy, iż przelew jest umową, z mocy której wierzyciel (cedent) przenosi na nabywcę (cesjonariusza) wierzytelność przysługującą mu wobec dłużnika (debitora). Umową cesji dotychczasowy wierzyciel przenosi więc wierzytelność na nowego wierzyciela. Podstawowym wynikiem przelewu wierzytelności jest sukcesyjne wstąpienie cesjonariusza w miejsce cedenta. Dotychczasowy wierzyciel zostaje wyłączony ze stosunku zobowiązaniowego, jaki go wiązał z dłużnikiem. Cesjonariusz nabywa wierzytelność w takim zakresie i stanie, w jakim znajdowała się ona w chwili dokonania przelewu. Zmienia się tylko osoba wierzyciela, czyli osoby uprawnionej do żądania spełnienia świadczenia.
Strona powodowa, dla wykazania istnienia i zakresu przysługującej jej przeciwko pozwanemu wierzytelności, przedłożyła dowody z dokumentów w postaci wyciągu z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej, umowę sprzedaży wierzytelności w ramach transakcji sekurytyzacji z dnia 28 czerwca 2017 roku, umowę pożyczki z dnia 18 października 2013 roku oraz wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji.
Jednakże wobec faktu, iż zbywca, od którego powód nabył sporną wierzytelność, nie był wierzycielem pierwotnym pozwanego, zadaniem powoda było w pierwszej kolejności wykazanie, iż miał miejsce skuteczny przelew wierzytelności objętej żądaniem pozwu z wierzyciela pierwotnegoP.Polska. S.A. na kolejnego wierzyciela– (...). Tej okoliczności powód jednak w żaden sposób nie udowodnił, a zatem nie sposób przyjąć, że doszło do szeregu skutecznych umów przelewu wierzytelności na rzecz kolejnych wierzycieli pozwanego. Także z umowy przelewu wierzytelności pomiędzy(...)a powodem, nie wynika, by jej przedmiotem była wierzytelność względem pozwanego w kwocie 1.028,08 złotych. Zgodnie bowiem z zawartą umową sprzedaży wierzytelności jej przedmiotem były wierzytelności określone w Załączniku nr 1 do umowy, wynikające z tytułu umów pożyczek udzielonych przez Pierwotnego Pożyczkodawcę ((...) S.A.z siedzibą wW.), a następnie przeniesionych na Sprzedawcę. Zgodnie z treścią umowy przeniesienie tytułu prawnego do wszystkich wierzytelności nastąpić miało ze skutkiem wstecznym na datę zawarcia umowy pod warunkiem zawieszającym zapłaty przez nabywcę na rzecz sprzedającego ceny umownej. Do pozwu dołączono wprawdzie wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego oraz wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji, jednakże powyższe dokumenty nie dają podstaw do ustalenia skuteczności dokonanej cesji wierzytelności w wysokości dochodzonej w niniejszym postępowaniu.
Wbrew stanowisku powoda, wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji nie stanowi dowodu dokonania cesji wierzytelności przysługującej(...)względem pozwanego. Żaden zapis umowy sprzedaży wierzytelności nie zawierał postanowienia o zrównaniu z Załącznikiem nr 1 wyciągu z elektronicznego załącznika do umowy. Załączony do pozwu na k. 22 akt sprawy załącznik, w którym opisano wierzytelność pieniężną wobec pozwanego, zgodnie z jego tytułem stanowi „automatycznie wygenerowany wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy sprzedaży wierzytelności pomiędzy(...)a Prokura Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z dnia 28.06.2017r.”. Wydruk ten, niepodpisany przez strony umowy cesji, z całą pewnością nie jest załącznikiem do tej umowy i w żaden sposób nie potwierdza, że przedmiotem przelewu wierzytelności była także wierzytelność Zbywcy przysługująca względem pozwanego. Nie wykazano czy ów "wydruk" zawiera dane wymienione właśnie w wykazie wierzytelności stanowiącej Załącznik numer 1 do umowy przelewu wierzytelności. Nie został on też poświadczony za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika powoda będącego radcą prawnym, a jedynie opatrzony jego parafką. Podkreślić należy, że jest to pismo sporządzone jednostronnie przez stronę powodową, niepodpisane przez zbywcę wierzytelności, a więc stanowi jedynie dowód tego, że zostało sporządzone o treści w nim podanej.
Powód utrzymywał także, że wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego stanowi dowód istnienia i obowiązku spełnienia świadczenia ciążącego na stronie pozwanej. Tymczasem, stwierdzić należy, co wprost wyraził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 11 lipca 2011 roku w sprawie P 1/10, Sąd Najwyższy w wyrokach z dnia 15 września 2011 roku w sprawie II CSK 712/10 i z dnia 13 czerwca 2013 roku w sprawie V CSK 329/12 oraz m.in. Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 25 lutego 2015 roku wydanym w sprawie I ACa 824/14, że wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego stanowi jedynie dokument prywatny w rozumieniuart. 245 k.p.c., który stanowi dowód wyłącznie tego, iż osoba, która go podpisała złożyła zawarte w dokumencie oświadczenie. Obowiązujący przepisart. 194 ust. 2 ustawy z dnia 27 maja 2004 roku o funduszach inwestycyjnych(t.j. Dz.U. 2014r., poz. 157 ze zm.) wprost już przy tym pozbawia wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego mocy prawnej dokumentów urzędowych w postępowaniu cywilnym. Dane ujmowane w księgach rachunkowych funduszu i w wyciągu z tych ksiąg mogą stanowić dowód jedynie tego, że określonej kwoty wierzytelność jest wpisana w księgach rachunkowych względem określonego dłużnika na podstawie opisanego w tych księgach zdarzenia, na przykład właśnie cesji wierzytelności. Dokumenty te potwierdzają więc sam fakt zdarzenia w postaci cesji wierzytelności, ale nie stanowią one dowodu na skuteczność dokonanej cesji wierzytelności (wyrok SA w Białymstoku z dnia 25 lutego 2015 roku wydanym w sprawie I ACa 824/14). Tak więc powołanie się na wyciąg z ksiąg rachunkowych, w braku dowodu w postaci umowy będącej źródłem wierzytelności, która to miała być następnie przedmiotem przelewu nie daje podstaw do skontrolowania sposobu ustalenia należności, źródła jej pochodzenia, jak i jej wysokości.
Na marginesie Sąd wskazuje, iż z treści ust. 3.2 umowy sprzedaży wierzytelności z dnia 28 czerwca 2017 roku wynika, że nabycie wierzytelności nastąpiło pod warunkiem zawieszającym uiszczenia przez powoda całości ceny umownej najpóźniej w dacie zamknięcia transakcji. Tymczasem powód nie wykazał, aby rzeczona cena została zapłacona, a co za tym idzie – czy w ogóle nabył skutecznie jakiekolwiek wierzytelności od zbywcy.
Reasumując, powód reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika nie wykazał, aby przysługiwała mu względem pozwanego wierzytelność dochodzona pozwem, dlatego też wobec braku dowodów na istnienie wierzytelności dochodzonej pozwem na podstawieart. 720 k.c.powództwo zostało oddalone.

ZARZĄDZENIE

1
(...)

2
(...)

3
(...)

S.,(...)