Sąd Rejonowy w Puławach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 896/17
Data wyroku: 2018-03-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Rejonowego Bartosz Kamieniak

0.a.Sygn. akt II K 896/17

WYROK

0.b.W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 marca 2018 r.
0.b.0.0.a.Sąd Rejonowy w Puławach II Wydział Karny
w składzie
Przewodniczący: Sędzia Sądu Rejonowego Bartosz Kamieniak
Protokolant sekretarz sądowy Emilia Krzak
bez udziału Prokuratora
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2018 r.
sprawyM. M.synaJ.iJ. z domu D.urodzonego (...)wL.
oskarżonego o to, że:

I
w okresie od grudnia 2016 roku daty dziennej bliżej nieustalonej do dnia 29 lipca 2017 roku wP.woj.(...)znęcał się psychicznie i fizycznie nad konkubinąJ. R.w ten sposób, że znajdując się pod wpływem alkoholu wszczynał awantury domowe, podczas których wypowiadał pod adresem wymienionej słowa wulgarne i obelżywe, krzyczał, wypowiadał groźby pozbawienia życia, zastraszał popełnieniem samobójstwa, naruszał nietykalność cielesną poprzez szarpanie i ściskanie za ręce, tj. o czyn zart. 207 § 1 k.k.

II
w okresie od lipca 2017 roku daty bliżej nieustalonej do dnia 29 lipca 2017 roku wP., woj.(...)dokonała ukrycia karty bankomatowejbanku (...) S.A., którą nie miał prawa wyłącznie rozporządzać, działając tym na szkodęJ. R., tj. o czyn zart. 276 k.k.;

III
w dniu 28 lipca 2017 roku wP., woj.(...), wypowiadał groźby pozbawienia życia wobecM. R., które wzbudziły w zagrożonej obawę, że będą spełnione, tj. o czyn zart. 190 § 1 k.k.

1
uznając, że oskarżonyM. M.popełnił zarzucane mu czyny, z których czy z I punktu aktu oskarżenia wyczerpuje dyspozycjęart. 207 § 1 k.k.zaś czyn II punktu aktu oskarżenia wyczerpuje dyspozycjęart. 276 k.k.a czyn z III punktu aktu oskarżenia wyczerpuje dyspozycjęart. 190 § 1 k.k.na podstawieart. 66 § 1 i art. 67 § 1 k.k.umarza warunkowo wobec niego postępowanie karne na okres 2 (dwóch) lat,

2
na podstawieart. 67 § 2 k.k.oddaje oskarżonego w okresie próby pod dozór kuratora;

3
na podstawieart. 67 § 3 k.k.w zw. zart. 72 § 1 pkt 5 k.k.nakłada na oskarżonego obowiązek powstrzymania się od nadużywania alkoholu;

4
zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych, którymi obciąża Skarb Państwa.

0.c.Sygn. akt II K 896/17

UZASADNIENIE
Na podstawieart. 423 § 1 a k.p.k.uzasadnienie wyroku ograniczono co do orzeczenia o środkach kompensacyjnych (vide wniosek Prokuratora z dnia 16 marca 2018 r.).
M. M.został oskarżony o to, że:

I
w okresie od grudnia 2016 roku daty dziennej bliżej nieustalonej do dnia 29 lipca 2017 roku wP.woj.(...)znęcał się psychicznie i fizycznie nad konkubinąJ. R.w ten sposób, że znajdując się pod wpływem alkoholu wszczynał awantury domowe, podczas których wypowiadał pod adresem wymienionej słowa wulgarne i obelżywe, krzyczał, wypowiadał groźby pozbawienia życia, zastraszał popełnieniem samobójstwa, naruszał nietykalność cielesną poprzez szarpanie i ściskanie za ręce, tj. o czyn zart. 207 § 1 k.k.

II
w okresie od lipca 2017 roku daty bliżej nieustalonej do dnia 29 lipca 2017 roku wP., woj.(...)dokonała ukrycia karty bankomatowejbanku (...) S.A., którą nie miał prawa wyłącznie rozporządzać, działając tym na szkodęJ. R., tj. o czyn zart. 276 k.k.;

III
w dniu 28 lipca 2017 roku wP., woj.(...), wypowiadał groźby pozbawienia życia wobecM. R., które wzbudziły w zagrożonej obawę, że będą spełnione, tj. o czyn zart. 190 § 1 k.k.

Wyrokiem z dnia 13 marca 2018 r. Sąd Rejonowy w Puławach uznając, że oskarżonyM. M.popełnił zarzucane mu czyny, z których czyn z I punktu aktu oskarżenia wyczerpuje dyspozycjęart. 207 § 1 k.k.zaś czyn II punktu aktu oskarżenia wyczerpuje dyspozycjęart. 276 k.k.a czyn z III punktu aktu oskarżenia wyczerpuje dyspozycjęart. 190 § 1 k.k.na podstawieart. 66 § 1 i art. 67 § 1 k.k.umorzył warunkowo wobec niego postępowanie karne na okres 2 lat, na podstawieart. 67 § 2 k.k.oddał oskarżonego w okresie próby pod dozór kuratora; na podstawieart. 67 § 3 k.k.w zw. zart. 72 § 1 pkt 5 k.k.nałożył na oskarżonego obowiązek powstrzymania się od nadużywania alkoholu i zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych, którymi obciąża Skarb Państwa.
Wydając powyższe rozstrzygnięcie Sąd Rejonowy w Puławach nie orzekał wobec oskarżonego żadnych środków o charakterze kompensacyjnym. Rozstrzygnięcie o warunkowym umorzeniu postępowania wiązało się bowiem z faktem, iż zarówno oskarżony jak i pokrzywdzone deklarowały, iż osiągnęli pojednanie, zaś oskarżony przeprosił obie pokrzywdzone za swoje zachowanie (vide protokół rozprawy k. 134v). Fakt ten oraz zgodny wniosek oskarżonego i pokrzywdzonych o warunkowe umorzenie postępowania nie uprawniał Sądu do orzekania o dodatkowej kompensacie za doznane krzywdy czy to w formie zadośćuczynienia czy nawiązki.
Wskazać przede wszystkim należy, że przepisart. 67 § 3 k.k.o ile przewiduje obligatoryjny charakter co do obowiązku naprawienia szkody to w przypadku zadośćuczynienia orzeka się o nim „w miarę możliwości”. Zwrot ten jest różnie interpretowany w piśmiennictwie prawniczym. Wyjść należy jednak od stwierdzenia, że nałożenie tego obowiązku uwarunkowane jest istnieniem krzywdy, co w sytuacji pojednania się stron konfliktu niweczy potrzebę wyrównania krzywdy jako takiej. Niektórzy autorzy stwierdzają jednak, że nałożenie obowiązku zadośćuczynienia jest również obligatoryjne, pod jednym warunkiem, a mianowicie – jeśli istnieją możliwości jego nałożenia. Zdaniem

    J. Majewskiego(Kodeks karny. Komentarz do zmian 2015, Lex/el. 2015, teza 10), w tym przypadku chodzi o możliwości wynikające ze zgromadzonego materiału dowodowego, innymi słowy – nałożenie obowiązku zadośćuczynienia jest możliwe tylko wówczas, gdy podstawę ku temu daje zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Z kolei zdaniem

    A. Zolla
(Kodeks karny. Część ogólna. Tom I. Część II. Komentarz do art. 53–116 kk, Warszawa 2016, Lex/el. 2016, teza 17), o dopuszczalności nałożenia obowiązku zadośćuczynienia za krzywdę decyzją możliwości zachodzące po stronie sprawcy. Autorzy wydawnictwaKodeks karny. Część ogólna. Komentarz doartykułów 1–116 2017, wyd. 4 red. prof. dr hab. Michał Królikowski, prof. dr hab. Robert Zabłocki uważają zaś, że na zasadzie

    lege non distinguentenależy brać pod uwagę zarówno możliwości, jakie daje zgromadzony materiał dowodowy, jak i same możliwości majątkowe sprawcy. Autorzy ci wskazują jednak, że przy orzekaniu o zadośćuczynieniu znaczenie ma również wola pokrzywdzonego.
Za tym ostatnim poglądem opowiada się również Sąd Rejonowy w Puławach, który orzekając w niniejszej sprawie uznał, iż wobec braku roszczeń pokrzywdzonych o zadośćuczynienie wobec oskarżonego i osiągniętego pojednania – nie ma podstaw do orzekania o tym środku jak i zastępującej go nawiązce. Zadośćuczynienie jest środkiem, który ze swej natury zakłada indywidualne i subiektywne określenie swojego rodzaju rekompensaty za doznaną krzywdę w istocie niewymierną w takim środku jakim jest pieniądz. Oznacza więc to, że w zależności od osobistego poczucia pokrzywdzonego środek ten można różnie miarkować, a właśnie ze względu na sytuację pojednania się ze sprawcą pokrzywdzony może przecież tej krzywdy nie odczuwać i nie żądać z tego tytułu żadnych świadczeń. Tym bardziej więc racjonalny prawodawca ograniczając stosowanie w prawie karnym tegoż środka do sytuacji „w miarę możliwości” nie miał na celu tego, aby sądy stosujące przepisart. 67 § 3 k.k.orzekały o zadośćuczynieniu lub zastępującej go nawiązce bezwzględnie w każdym przypadku. Uznając więc, iż obowiązek ten nie ma obligatoryjnego charakteru, w sytuacji gdy krzywda pokrzywdzonego została wyrównana w inny sposób np. przez przeproszenie i pojednanie jak w niniejszej sprawie - Sąd Rejonowy w Puławach nie orzekł w uzasadnianym wyroku ani o zadośćuczynieniu, ani o nawiązce.