Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 388/17
Data wyroku: 2018-07-06 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Marek Dziwiński
Słowa kluczowe: Testament, Stwierdzenie nabycia spadku
Podstawa prawna: art. 931 kc, art. 957 kc

Sygnatura akt I Ns 388/17

POSTANOWIENIE
Dnia 6 lipca 2018 r.
Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący SSR Marek Dziwiński
Protokolant Magdalena Mastej
po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2018 r. w Kamiennej Górze
na rozprawie sprawy z wnioskuJ. C.
na rozprawie sprawy z wnioskuJ. C.
przy udzialeT. M.,W. M.,J. M. (1)
o stwierdzenie nabycia spadku poJ. M. (2)
stwierdza, że spadek poJ. M. (2)
zmarłej dnia 07.07.2012 r. wJ.,
mającej ostatnie miejsce zwykłego pobytu wB.,
na podstawie ustawy nabyli:
- mążM. M. (1), s.A.– 1/4 części
- synW. M., s.M.iJ.– 1/4 części,
- synT. M., s.M.iJ.– 1/4 części,
- wnuczkaJ. C., c.G.iA.– 1/4 części.
Sygn. akt I Ns 388/17

UZASADNIENIE
WnioskodawczyniJ. C.wniosła o stwierdzenie nabycia spadku poJ. M. (2)zmarłej 07.07.2012 r., ostatnio zamieszkałej wB..
Uczestnik postępowaniaT. M.wniósł o stwierdzenie dziedziczenia na podstawie ustawy.
Uczestnik postępowaniaW. M.wniósł o stwierdzenie dziedziczenia na podstawie testamentu.
Uczestnik postępowaniaJ. M. (1)nie zajął merytorycznego stanowiska w sprawie.
Sąd ustalił, co następuje:
J. M. (3) z domu W.,urodzona (...)wW., ostatnio stale zamieszkała wB., zmarła w dniu 7 marca 2012 r.
Dowód: odpis skrócony aktu zgonu k. 3.
J. M. (2)w dniu 19 kwietnia 2011 r. sporządziła testament przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego wB.w obecności świadkówM. B.iL. S.. Testatorka oświadczyła, że cały swój majątek dorobkowy przekazuje synowiW. M.i wnukowiJ. M. (1)w równych częściach oraz wydziedzicza synaT. M., wnuczkęJ. C., synowąJ. M. (4).
Dowód: protokół z oświadczenia ostatniej woli spadkodawcy k. 3 akt I Ns 29/18.
L. S.jest teściowąW. M.oraz babcią jego synaJ. M. (1).
Dowody: odpis skrócony aktu małżeństwaW. M.k. 19, odpis skrócony aktu małżeństwaL. S.k. 20, zapewnienie spadkoweW. M.z 6.07.2018 r. e-protokół od 00:01:41 do 00:03:58, zapewnienie spadkoweT. M.z 18.05.2018 r. e-protokół rozprawy od 00:06:46 do 00:08:32.
J. M. (2)w chwili śmieci była zamężna zM. M. (1).
Dowód: zapewnienie spadkoweW. M.z 6.07.2018 r. e-protokół rozprawy od 00:02:28 do 00:03:58.
Spadkodawczyni pozostawiła dwóch synówT. M.,W. M.. Miała jeszcze jednego synaG. M., który zmarł przed nią -28.02.2004 r.
Dowody: odpis skrócony aktu urodzeniaW. M.iT. M.k. 4 oraz odpis skrócony aktu zgonuG. M.k. 4.
Syn spadkodawczyniG. M.pozostawił córkęJ. C.urodzoną (...)
Dowód: odpis skrócony aktu małżeństwaJ. C.k. 4.
Sąd zważył, co następuje:
Stan faktyczny ustalono w oparciu o zebrane dokumenty w postaci aktów stanu cywilnego spadkodawczyni i członków jej rodziny, protokołu z testamentemJ. M. (2), a także w oparciu o oświadczenia spadkowe synów spadkodawczyni. W tym miejscu należy zaznaczyć, że zebrane dokumenty nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności, która też nie była przez strony kwestionowana.
J. M. (3) z domu W.,urodzona (...)wW., ostatnio stale zamieszkała wB., zmarła w dniu 7 marca 2012 r. pozostawiając testament. Zaprotokołowany testament został złożony w Sądzie Rejonowym w Kamiennej Górze do akt I Ns 29/18. Ostatnia wola spadkodawczyni przybierała formę tzw. testamentu alograficznego. Zgodnie z treścią przepisuart. 951 § 1 i 2 zd. 1 k.c.spadkodawca może sporządzić testament w ten sposób, że w obecności dwóch świadków oświadczy swoją ostatnią wolę ustnie wobec wójta (burmistrza, prezydenta miasta), starosty, marszałka województwa, sekretarza powiatu albo gminy lub kierownika urzędu stanu cywilnego. Oświadczenie spadkodawcy spisuje się w protokole z podaniem daty jego sporządzenia. Protokół odczytuje się spadkodawcy w obecności świadków. Protokół powinien być podpisany przez spadkodawcę, przez osobę, wobec której wola została oświadczona, oraz przez świadków.
TestamentJ. M. (2)obarczony jest wadą prawną. Świadkiem testamentu byłaL. S., która jest teściowąW. M.i jednocześnie babciaJ. M. (1), czyli osób, dla których przewidziano w testamencie korzyść. W myśl przepisuart. 957 § 1 k.c.nie może być świadkiem przy sporządzaniu testamentu osoba, dla której w testamencie została przewidziana jakakolwiek korzyść. Nie mogą być również świadkami: małżonek tej osoby, jej krewni lub powinowaci pierwszego i drugiego stopnia oraz osoby pozostające z nią w stosunku przysposobienia. Z treści protokołu z oświadczenia ostatniej woliJ. M. (2)wynikało, że powołała ona do spadku synaW. M.i wnukaJ. M. (1). ZatemL. S.nie mogła być świadkiem testamentu, gdyż przysporzenie następowało na korzyść jej zięcia (pierwszy stopień powinowactwa) oraz wnuka (drugi stopień pokrewieństwa). Skutki uchybień w zakresie niezdolności względnej świadka przewiduje przepisart. 957 § 2 k.c., w myśl którego jeżeli świadkiem była jedna z osób wymienionych w paragrafie poprzedzającym, nieważne jest tylko postanowienie, które przysparza korzyści tej osobie, jej małżonkowi, krewnym lub powinowatym pierwszego lub drugiego stopnia albo osobie pozostającej z nią w stosunku przysposobienia. Jednakże gdy z treści testamentu lub z okoliczności wynika, że bez nieważnego postanowienia spadkodawca nie sporządziłby testamentu danej treści, nieważny jest cały testament. Rozrządzenie na wypadek śmierci przezJ. M. (2)przynosić miało korzyśćW. M.iJ. M. (1)tj. osobom, względem których postanowienia testatorki traktować należało jako nieważne wobec przybrania jako świadka osoby objętej zakazem z przepisuart. 957 § 1 k.c.Po wyeliminowaniu nieważnych postanowień testament alograficznyJ. M. (2)z 19 kwietnia 2011 r. nie czyni przysporzeń na jakąkolwiek osobę. Dochodziło zatem do dziedziczenia według zapisów ustawy.
Spadkodawczyni miała męża i dzieci. Osoby te należą do pierwszego kręgu uprawnionych do dziedziczenia.Art. 931 § 1 k.c.stanowi bowiem, iż w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jej małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.G. M.– syn spadkodawczyni, zmarł wcześniej niż spadkodawczyni. Zgodnie z przepisemart. 931 § 2 zd. 1 k.c.jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. W okolicznościach sprawy spadek po zmarłejJ. M. (2)nabywają: mążM. M. (1), dzieciW. M.,T. M.oraz wnuczkaJ. C.– wszyscy po ¼ części i rozstrzygnięcie takie zawiera sentencja postanowienia.