Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 389/17
Data wyroku: 2018-07-06 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Marek Dziwiński
Słowa kluczowe: Testament, Stwierdzenie nabycia spadku
Podstawa prawna: art. 931 kc, art. 957 kc

Sygnatura akt I Ns 389/17

POSTANOWIENIE
Dnia 6 lipca 2018 r.
Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący SSR Marek Dziwiński
Protokolant Magdalena Mastej
po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2018 r. w Kamiennej Górze
na rozprawie sprawy z wnioskuJ. C.
przy udzialeT. M.,W. M.,J. M. (1)
o stwierdzenie nabycia spadku poM. M. (1)
stwierdza, że spadek poM. M. (1)
zmarłym dnia 17.01.2017 r. wK.,
mającym ostatnie miejsce zwykłego pobytu wB.,
na podstawie ustawy z dobrodziejstwem inwentarza nabyli:
- synW. M., s.M.iJ.– 1/3 części,
- synT. M., s.M.iJ.– 1/3 części,
- wnuczkaJ. C., c.G.iA.– 1/3 części.
Sygn. akt I Ns 389/17

UZASADNIENIE
WnioskodawczyniJ. C.wniosła o stwierdzenie nabycia spadku poM. M. (1)zmarłym 17.01.2017 r., ostatnio zamieszkałemu wB..
Uczestnik postępowaniaT. M.wniósł o stwierdzenie dziedziczenia na podstawie ustawy.
Uczestnik postępowaniaW. M.wniósł o stwierdzenie dziedziczenia na podstawie testamentu.
Uczestnik postępowaniaJ. M. (1)nie zajął merytorycznego stanowiska w sprawie.
Sąd ustalił, co następuje:
M. M. (1)urodzony (...)wW., ostatnio stale zamieszkały wB., zmarł w dniu 17 stycznia 2017 r.
Dowód: odpis skrócony aktu zgonu k. 4.
M. M. (1)w dniu 19 kwietnia 2011 r. sporządził testament przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego wB.w obecności świadkówM. B.iL. S.. Testator oświadczył, że cały swój majątek dorobkowy przekazuje synowiW. M.i wnukowiJ. M. (1)w równych częściach oraz wydziedzicza synaT. M., wnuczkęJ. C., synowąJ. M. (2).
Dowód: protokół z oświadczenia ostatniej woli spadkodawcy k. 2 akt I Ns 31/18.
L. S.jest teściowąW. M.oraz babcią jego synaJ. M. (1).
Dowody: odpis skrócony aktu małżeństwaW. M.k. 19 akt I Ns 388/17, odpis skrócony aktu małżeństwaL. S.k. 26, odpis skrócony aktu urodzeniaJ. M. (1)k. 30.
M. M. (1)w chwili śmierci był wdowcem.
Dowód: zapewnienie spadkoweJ. C.z 18.05.2018 r. e-protokół rozprawy od 00:03:10 do 00:06:57.
Spadkodawca pozostawił dwóch synówT. M.,W. M.. Spadkodawca miał jeszcze synaG. M., który zmarł przed nim – w dniu 28.02.2004 r.
Dowody: odpis skrócony aktu urodzeniaW. M.k. 5, odpis skrócony aktu urodzeniaT. M.k. 7 oraz odpis skrócony aktu zgonuG. M.k. 4.
Syn spadkodawcyG. M.pozostawił córkęJ. C.urodzoną (...)
Dowód: odpis skrócony aktu małżeństwaJ. C.k. 6.
Sąd zważył, co następuje:
Stan faktyczny ustalono w oparciu o zebrane dokumenty w postaci aktów stanu cywilnego spadkodawcy i członków jego rodziny, protokołu z testamentemM. M. (1), a także w oparciu o oświadczenie spadkowe wnioskodawczyni. W tym miejscu należy zaznaczyć, że zebrane dokumenty nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności, która też nie była przez strony kwestionowana.
M. M. (1)urodzony (...)wW., ostatnio stale zamieszkały wB., zmarł w dniu 17 stycznia 2017 r. pozostawiając testament. Zaprotokołowany testament został złożony w Sądzie Rejonowym w Kamiennej Górze do akt I Ns 31/18. Ostatnia wola spadkodawcy przybierała formę tzw. testamentu alograficznego. Zgodnie z treścią przepisuart. 951 § 1 i 2 zd. 1 k.c.spadkodawca może sporządzić testament w ten sposób, że w obecności dwóch świadków oświadczy swoją ostatnią wolę ustnie wobec wójta (burmistrza, prezydenta miasta), starosty, marszałka województwa, sekretarza powiatu albo gminy lub kierownika urzędu stanu cywilnego. Oświadczenie spadkodawcy spisuje się w protokole z podaniem daty jego sporządzenia. Protokół odczytuje się spadkodawcy w obecności świadków. Protokół powinien być podpisany przez spadkodawcę, przez osobę, wobec której wola została oświadczona, oraz przez świadków.
TestamentM. M. (1)obarczony jest wadą prawną. Świadkiem testamentu byłaL. S., która jest teściowąW. M.i jednocześnie babciaJ. M. (1), czyli osób, dla których przewidziano w testamencie korzyść. W myśl przepisuart. 957 § 1 k.c.nie może być świadkiem przy sporządzaniu testamentu osoba, dla której w testamencie została przewidziana jakakolwiek korzyść. Nie mogą być również świadkami: małżonek tej osoby, jej krewni lub powinowaci pierwszego i drugiego stopnia oraz osoby pozostające z nią w stosunku przysposobienia. Z treści protokołu z oświadczenia ostatniej woliM. M. (1)wynikało, że powołał on do spadku synaW. M.i wnukaJ. M. (1). ZatemL. S.nie mogła być świadkiem testamentu, gdyż przysporzenie następowało na korzyść jej zięcia (pierwszy stopień powinowactwa) oraz wnuka (drugi stopień pokrewieństwa). Skutki uchybień w zakresie niezdolności względnej świadka przewiduje przepisart. 957 § 2 k.c., w myśl którego jeżeli świadkiem była jedna z osób wymienionych w paragrafie poprzedzającym, nieważne jest tylko postanowienie, które przysparza korzyści tej osobie, jej małżonkowi, krewnym lub powinowatym pierwszego lub drugiego stopnia albo osobie pozostającej z nią w stosunku przysposobienia. Jednakże gdy z treści testamentu lub z okoliczności wynika, że bez nieważnego postanowienia spadkodawca nie sporządziłby testamentu danej treści, nieważny jest cały testament. Rozrządzenie na wypadek śmierci przezM. M. (1)przynosić miało korzyśćW. M.iJ. M. (1)tj. osobom, względem których postanowienia testatora traktować należało jako nieważne wobec przybrania jako świadka osoby objętej zakazem z przepisuart. 957 § 1 k.c.Po wyeliminowaniu nieważnych postanowień testament alograficznyM. M. (1)z 19 kwietnia 2011 r. nie czyni przysporzeń na jakąkolwiek osobę. Dochodziło zatem do dziedziczenia według zapisów ustawy.
Spadkodawca zmarł jako wdowiec. Miał troje dzieci. Osoby te wyznaczają pierwszy krąg uprawnionych do dziedziczenia.Art. 931 § 1 zd. 1 k.c.stanowi bowiem, iż w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jej małżonek; dziedziczą oni w częściach równych.G. M.– syn spadkodawcy zmarł wcześniej niżM. M. (1)i pozostawił córkęJ. C.. Zgodnie z przepisemart. 931 § 2 zd. 1 k.c.jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. W okolicznościach sprawy spadek po zmarłymM. M. (1)nabywają dzieciW. M.,T. M.oraz wnuczkaJ. C.– wszyscy po 1/3 części i rozstrzygnięcie takie zawiera sentencja postanowienia.