Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII Pz 115/18
Data wyroku: 2018-11-30 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Patrycja Bogacińska-Piątek, del) Magdalena Kimel, Jolanta Łanowy-Klimek
Słowa kluczowe: Koszty procesowe
Podstawa prawna: art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Sygn. akt VIII Pz 115/18

POSTANOWIENIE

Dnia 30 listopada 2018 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSO Patrycja Bogacińska- Piątek
Sędziowie: SSO Jolanta Łanowy- Klimek
SSR (del) Magdalena Kimel (spr)
po rozpoznaniu sprawy w dniu 30 listopada 2018 wG.
na posiedzeniu niejawnym
w sprawieS. K.,M. B.
przeciwko(...) Spółce AkcyjnejwJ.
oświadczenie rekompensacyjne
na skutek zażaleniapowodów
od postanowieniazawartego w punkcie czwartym i piątym wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia6 czerwca 2018sygn. aktVI P 825/17
p o s t a n a w i a:
oddalić zażalenie.
(-) SSO Jolanta Łanowy- Klimek (-) SSO Patrycja Bogacińska- Piątek (-) SSR (del) Magdalena Kimel
Sędzia Przewodniczący Sędzia

UZASADNIENIE
Powodowie domagali się od pozwanej kwoty po 10 000 zł tytułem rekompensaty z tytułu utraty prawa do bezpłatnego węgla.
Pozwana wniosła o odrzucenie odwołania w stosunku do powodaM. B.i oddalenie powództwa względemS. K.oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.
Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2018 roku Sąd Rejonowy w Gliwicach, w punkcie pierwszym oddalił wniosek powodów o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego, w punkcie drugim oddalił wniosek pozwanej o odrzucanie odwołania powodaM. B., w punkcie trzecim oddalił powództwa wobec każdego z powodów, w punkcie czwartym zasądził od powodaM. B.na rzecz pozwanej kwotę 500,00 zł tytułem części kosztów zastępstwa procesowego, w punkcie piątym zasądził od powodaS. K.na rzecz pozwanej kwotę 500 zł tytułem części kosztów zastępstwa procesowego.
W zażaleniu na postanowienie o kosztach postępowania, powodowie wnieśli o jego zmianę poprzez nieobciążanie powodów kosztami i nieobciążanie powodów kosztami postępowania zażaleniowego. Powodowie podnieśli, że byli przekonani o posiadaniu uprawnienia do rekompensaty, przyjęto ich wniosek, a czas na wniesienie odwołania wynosił 14 dni, co obligowało każdego kto złożył wniosek o rekompensatę do wszczęcia procesu. Obarczenie powodów odpowiedzialnością za dochodzenie postrzeganego jako słusznie przysługujące uprawnienie, nawet subiektywnie, nie może obciążać powodów „karą” w postaci kosztów zastępstwa procesowego na poziomie 500 zł. Zdaniem powodów, koszty choć pomniejszone w tej sprawie, budzą poczucie niesprawiedliwości.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie powodów nie zasługuje na uwzględnienie.
Ustawa z 12.10.2017r. o świadczeniu rekompensacyjnym z tytułu utraty prawa do bezpłatnego węgla ( Dz.U. 2017.1971) określa zasady i sposób realizacji świadczenia rekompensacyjnego z tytułu utraty prawa do bezpłatnego węgla. Po myśli art. 2 ust 1 litera a ww. ustawy, rekompensata przysługuje  emerytom mających ustalone prawo do emerytury i pobierających to świadczenie, uprawnionych w trakcie pobierania świadczenia z tytułu emerytury do bezpłatnego węgla na podstawie postanowień układów zbiorowych pracy, porozumień lub innych regulacji obowiązujących w przedsiębiorstwie górniczym, które utraciły moc obowiązującą przed dniem wejścia w życie ustawy, na skutek zawartych porozumień lub dokonanych wypowiedzeń
Bezspornym jest, że(...) SAoraz(...) SAwK.od stycznia 2015 roku dokonały likwidacji prawa emerytów, rencistów i innych uprawnionych osób do bezpłatnego węgla. Powodowie jako emeryci nigdy nie otrzymywali deputatu węglowego, a zatem nie są osobami uprawnionymi do świadczenia rekompensacyjnego. Pozwana odmawiając im prawa do rekompensaty w piśmie z 27.11.2017 r. powołała stosowne przepisy ustawy i wyjaśniła, przyczynę odmowy. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że krąg osób uprawnionych do rekompensaty został ustalony przez ustawodawcę, a nie pozwaną.
Wnosząc przedmiotowe zażalenie pełnomocnik powodów zarzucił naruszenieart. 102 k.p.c., poprzez jedynie częściowe odstąpienie od obciążania powodów kosztami zastępstwa procesowego.
Na wstępie podkreślić należy, żeart. 102 k.p.c.nie konkretyzuje pojęcia „wypadków szczególnie uzasadnionych”, pozostawiając ich kwalifikację, przy uwzględnieniu całokształtu okoliczności sprawy, sądowi.
Sąd nie jest zobligowany do zastosowaniaart. 102 kpc, a jedynie ma taką możliwość, po rozważeniu całokształtu okoliczności sprawy. Sądy posiadają swobodę kształtowania orzeczeń o kosztach procesu, a więc i kosztach zastępstwa procesowego, samodzielnie decydują czy na gruncie konkretnej sprawy zachodzą owe "szczególne okoliczności" o jakich mowa w powoływanym wyżej przepisie, pozwalające na odstąpienie od obciążania strony przegrywającej kosztami postępowania.
W ugruntowanym orzecznictwie Sąd Najwyższy wskazał, że „zastosowanie przez sądart. 102 k.p.c.powinno być oceniane w całokształcie okoliczności, które by uzasadniały odstępstwo od podstawowych zasad decydujących o rozstrzygnięciu w przedmiocie kosztów procesu. Do kręgu tych okoliczności należy zaliczyć zarówno fakty związane z samym przebiegiem procesu jak i fakty leżące na zewnątrz procesu zwłaszcza dotyczące stanu majątkowego (sytuacji życiowej).
Taką wyjątkową okolicznością nie jest w niniejszym postępowaniu charakter sprawy. Ustawodawca nie przewidział bowiem w zakresie postępowania odrębnego jakim jest postępowanie w sprawach z zakresu prawa pracy, żadnych przepisów szczególnych dotyczących zwrotu kosztów zastępstwa procesowego strony przeciwnej, gdy stroną przegrywającą jest pracownik. Pracodawca czy też inny podmiot pozwany przez pracownika ma bowiem pełne prawo do reprezentacji przez profesjonalnego pełnomocnika, a ten z kolei do stosowanego wynagrodzenia z tego tytułu. Brak bowiem normatywnej podstawy szczególnego uprzywilejowania pracownika w przypadku, gdy jest on stroną przegrywającą proces.
Pozwana była zaangażowana w niniejszym postępowaniu, w terminie złożyła odpowiedź na pozew wraz z szeregiem załączników, pełnomocnik strony pozwanej brał aktywny udział w procesie, stawiając się na każdej rozprawie.
Warto również zaakcentować, że w niniejszej sprawie powodowie reprezentowani byli przez profesjonalnego pełnomocnika, który nie złożył wniosku o zwolnienie z ponoszenia kosztów zastępstwa procesowego.
Sądowi nie jest znana z urzędu sytuacja majątkowa powodów. Skoro powodowie mają przyznaną emeryturę górniczą, to posiadają stały dochód znacznie przekraczający próg minimalny i są w tej sytuacji w stanie ponieść koszty zastępstwa procesowego. Powodowie inicjując wszczęcie postępowania sądowego powinni być przygotowani, że przypadku przegrania procesu muszą pokryć jego koszty.
Podkreślenia też wymaga, że subiektywne przekonanie o zasadności zgłoszonych roszczeń wobec jednoznacznego brzmienia przepisów ustawy nie może być uzasadnieniem dla uznania sytuacji powodów jako szczególnie uzasadnionej w rozumieniuart. 102 k.p.c.
Mając na względzie całokształt okoliczności niniejszej sprawy, tutejszy Sąd Okręgowy uznał, że nie zachodzi określony wart. 102 k.p.c.szczególny wypadek uzasadniający odstąpienie od obciążenia powodów kosztami zastępstwa procesowego w całości.
Dlatego też na mocyart. 385 k.p.c.w związku zart. 397 § 2 k.p.c.Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji
(-) SSO Jolanta Łanowy- Klimek (-) SSO Patrycja Bogacińska- Piątek  (-) SSR (del) Magdalena Kimel
Sędzia Przewodniczący Sędzia