Sąd Rejonowy w Zgierzu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 12/17
Data wyroku: 2018-01-17 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Ewelina Iwanowicz

Sygn. akt I Ns 12/17

POSTANOWIENIE
Dnia 17 stycznia 2018 roku
Sąd Rejonowy w Zgierzu I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodnicząca: Sędzia SR Ewelina Iwanowicz
Protokolant: Patrycja Łuczak
po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2018 roku w Zgierzu na rozprawie sprawy
z wnioskuM. M. (1)iM. M. (2)
z udziałemT. M.iR. M.
o stwierdzenie nabycia spadku poH. M. (1)
postanawia:

1
stwierdzić, że spadek poH. M. (2) z domu S., córceS.iW., zmarłej w dniu 17 sierpnia 2012 roku wZ., mającej ostatnie miejsce zwykłego pobytu wZ., na podstawie ustawy nabyli synowieT. M.iR. M.po 1/2 (jednej drugiej) części każdy z nich;

2
ustalić, iż uczestnicy postępowania ponoszą we własnym zakresie koszty związane ze swoim udziałem w sprawie.

Sygn. akt I Ns 12/17

UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 16 stycznia 2017 rokuM. M. (3)iM. M. (2)wystąpili o stwierdzenie nabycia spadku poH. M. (1)zmarłej17 sierpnia 2012 roku przed śmiercią zamieszkałej wZ.na podstawie ustawy. Jako uczestników postępowania wskazali synów spadkodawczyni, tj.T. M.iR. M..
(wniosek – k. 4)
W piśmie z dnia 30 marca 2017 roku wnioskodawcy podnieśli, iż ich interes prawnyw uzyskaniu stwierdzenia nabycia spadku wynika z faktu, iż są oni dziećmiT. M.i jego wierzycielami z tytułu alimentów. Jedyny majątek, z którego skuteczna mogłaby być egzekucja należności z tego tytułu, stanowi lokal mieszkalnypo spadkodawczyni.
(pismo przygotowawcze z załącznikiem – k. 9-11)
Na terminie rozprawy w dniu 9 października 2017 roku wnioskodawcy poparli wniosek, a pełnomocnik uczestnikaT. M.pozostawił wniosekdo uznania Sądu.
(protokół – k. 23)
Na ostatnim terminie rozprawy w dniu 17 stycznia 2018 roku wnioskodawca poparł wniosek, a pełnomocnik uczestnikaT. M.pozostawił wniosekdo uznania Sądu.
(protokół – k. 34)

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
H. M. (2) z domu S.zmarła 17 sierpnia 2012 rokuwZ., ostatnie miejsce zwykłego pobytu miała wZ.. Zmarła jako wdowa. Jako spadkobierców ustawowych pozostawiła synówT. M.iR. M.. Nie miała innych dzieci własnych ani przysposobionych. Nie sporządziła testamentu. Nie były składane oświadczenia spadkowe. Nikt nie zrzekł się dziedziczenia. Nikt nie został uznany za niegodnego dziedziczenia. Jest to pierwsza sprawao stwierdzenie nabycia spadku. Nie został sporządzony akt poświadczenia dziedziczenia.W skład spadku nie wchodzi gospodarstwo rolne.
(odpis skrócony aktu zgonu – k. 6, odpis skrócony aktu urodzenia – k. 7, odpis skrócony aktu urodzenia – k. 17, zapewnienie spadkowe – k. 23)

Sąd zważył, co następuje:
Nabycie praw do spadku może nastąpić bądź na podstawie sporządzonego przez spadkodawcę testamentu bądź – w przypadku gdy testament nie został sporządzony albo został skutecznie zakwestionowany – na podstawie przepisówkodeksu cywilnego.
W sprawie niniejszej podstawą wydanego orzeczenia są przepisykodeksu cywilnego, albowiem spadkodawczyni nie sporządziła testamentu.
Kodeks cywilnyw sposób jednoznaczny określa grupy spadkobierców ustawowych, które kolejno po sobie dochodzą do dziedziczenia po spadkodawcy. Wskazać przy tym należy, iż istnienie w pierwszej grupie spadkobierców choć jednej osoby wyłącza możliwość uwzględnienia przy stwierdzeniu nabycia spadku osób znajdujących się w drugiej czy też kolejnej grupie spadkobierców ustawowych. Jako pierwsi do spadku na podstawie przepisówkodeksu cywilnegopretendują dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek. Stosownie bowiem do treści zart. 931 § 1 k.c.w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, iż spadek poH. M. (1)nabyli synowieT. M.iR. M.po ½ części spadku każdyz nich.
Wobec braku okoliczności uzasadniających odstępstwo od reguły Sąd orzekło kosztach postępowania na podstawieart. 520 § 1 k.p.c.Zasadą jest bowiem,że w postępowaniu nieprocesowym, każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie. Wyjątki od niej przewidziane są w§ 2 art. 520 k.p.c., który dopuszcza możliwość stosunkowego rozdzielenia obowiązku zwrotu kosztówlub włożenia go na jednego z uczestników w całości, wówczas gdy są oni w różnym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub ich interesy są ze sobą sprzeczne oraz w§ 3, zgodnie z którym sąd może włożyć na uczestnika, którego wnioski zostały oddalonelub odrzucone, obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika, gdy interesy uczestników są sprzeczne lub uczestnik postępował niesumiennielub oczywiście niewłaściwie. Zasada przewidziana wart. 520 § 1 k.p.c.jest nienaruszalna wtedy, gdy uczestnicy są w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub - mimo braku tej równości - ich interesy są wspólne. W pozostałych wypadkach sąd możeod niej odstąpić i na żądanie uczestnika, albo z urzędu - jeżeli działa bez adwokata lub radcy prawnego (art. 109w związku zart. 13 § 2 k.p.c.) - orzec według dyrektyw określonychwart. 520 § 2 lub 3 k.p.c.(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 marca 2012 roku,V CZ 155/11, LEX nr 1164757, por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 listopada 2010 roku, III CZ 47/10, LEX nr 970082). Wykładnia zawartego wart. 520 § 2 i 3 k.p.c.pojęcia sprzeczności interesów może budzić wątpliwości. Skoro jednak przepis ten odnosi się do rozliczenia kosztów pomiędzy uczestnikami, tj. osobami, których praw dotyczy wynik postępowania (art. 510 § 1 k.p.c.), to reguły wykładni systemowej i logicznej pozwalają przyjąć, że sprzeczność interesów zachodzi wtedy, gdy postanowienie kończące postępowanie w sprawie może wywrzeć wpływ dla jednych zainteresowanych na zwiększenie, a dla innychna zmniejszenie sfery ich uprawnień, np. w sprawie o ustanowienie drogi koniecznej pomiędzy występującym z takim wnioskiem, a właścicielem nieruchomości, która ma zostać obciążona służebnością gruntową (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2012 roku, I CZ 148/12, Biul. SN 2013/2/14, LEX nr 1284402). W powołanym powyżej postanowieniu z dnia 19 listopada 2010 roku Sąd Najwyższy wskazał, iż w sprawachtzw. działowych, do których należy także sprawa o podział majątku wspólnego, nie występuje sprzeczność interesów między tymi uczestnikami (współwłaścicielami, spadkobiercami), którzy domagają się podziału (zniesienia współwłasności, działu spadku, podziału majątku wspólnego), niezależnie od tego, jaki sposób dokonania podziału proponują i jakie wnioski składają w tym względzie.
W niniejszej sprawie nie zachodziły podstawy do odstąpienia od reguły określonej przepisemart. 520 § 1 k.p.c.UczestnikT. M.pozostawił wniosek do uznania Sądu. Natomiast uczestnikR. M.złożył odrębny wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po spadkodawczyni na podstawie ustawy (załączone akta I Ns 887/17), odrzucony z uwagi na niniejszą sprawę, zatem można było przyjąć, iż nie oponował przeciwko wnioskowi. Uczestnicy nie byli w różnym stopniu z wnioskodawcami zainteresowani wynikiem postępowania, a interesy wnioskodawców i uczestników były wspólne i polegały na stwierdzeniu nabycia spadku.