Sąd Rejonowy w Toruniu
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 163/18
Data wyroku: 2018-10-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marek Szcześniak
Słowa kluczowe: Podwyższenie alimentów
Podstawa prawna: art 133 § 1, 135 i art. 138 kro
Teza: Podwyższenie alimentów od ojca dla małoletniego dziecka.

Sygn. akt III RC 163/18

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 października 2018 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie:
Przewodniczący SSR Marek Szcześniak
Protokolant sekr. sądowy Anna Szatkowska
Po rozpoznaniu w dniu 3 października 2018 r. w Toruniu.
przy udziale -
sprawy z powództwa mał.A. C. (1)działającego przez matkęK. Ć.
przeciwkoA. C. (2)
o podwyższenie alimentów

I
zasądza od pozwanegoA. C. (2)alimenty na rzecz mał.A. C. (1)w miejsce ustalonych w kwocie 400 zł miesięcznie na mocy wyroku z dnia 6.12.2016r. w sprawie I C 670/16 Sądu Okręgowego w Łomży, w kwocie obecnie po 600 zł (sześćset złotych) miesięcznie, poczynając od dnia 10.03.2018r., płatne z góry do dnia 10-tego każdego miesiąca, do rąk matki małoletniegoK. Ć., z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w płatności którejkolwiek z rat;

II
w pozostałej części powództwo oddala;

III
kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Toruniu;

IV
wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności;

V
uchyla postanowienie z dnia 22.08.2018r. o zabezpieczeniu powództwa.

III RC 163/18

UZASADNIENIE
K. Ć.działając w imieniu małoletniegoA. C. (1)w dniu 23 lutego 2018r. wniosła pozew przeciwkoA. C. (2)domagając się podwyższenia alimentów z kwoty 400 zł miesięcznie do kwoty po 1.000zł miesięcznie, płatne z góry do dnia 10-tego każdego miesiąca, do rąk matki małoletniegoK. Ć., z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w płatności którejkolwiek z rat, poczynając od dnia 10 marca 2018 r.
W uzasadnieniu wskazano m.in., że w momencie orzekania alimentów w czasie sprawy o rozwód w 2016r. pozwany był osobą bezrobotną z prawem do zasiłku. W październiku 2017 r. podjął pracę w ZUS wW.. Pomimo znacznej poprawy sytuacji materialnej oraz większych potrzeb syna pozwany płaci jedynie 400 zł alimentów miesięcznie. Matce małoletniego w trakcie sprawy o rozwód przysługiwał świadczenie rehabilitacyjne w wysokości ok.(...)zł miesięcznie, a dodatkowo otrzymywała(...)zł miesięcznie z tytułu wynajmu lokalu w miejscowościS.. W dniu 18.11.2017r. matka małoletniego utraciła prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, jednak jej stan zdrowia nie pozwala na powrót do wykonywania swojego zawodu lekarza stomatologa. Obecnie wymaga leczenia i rehabilitacji, oraz jest ona zarejestrowana jako bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych i pobiera ok.(...)zł miesięcznie z tytułu wynajmu lokalu wS.. Matka małoletniego ocenia, że miesięczne wydatki na utrzymanie małoletniego, łącznie z częścią opłat mieszkaniowych w wysokości ok. 400 zł miesięcznie, wynoszą w sumie ok. 1.780 zł miesięcznie. (k. 2-48)
PozwanyA. C. (2)w odpowiedzi na pozew uznał powództwo częściowo, tj. do kwoty po 500zł miesięcznie i wniósł o oddalenie powództwa w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu wskazał m.in., że pracuje obecnie w ZUS wW.a jego zarobki wynoszą ok.(...)zł netto miesięcznie. Pozwany nie szuka innej pracy bowiem ta zapewnia wolne weekendy, które poświęca on na na kontakty z synemA.. Pozwany podał, że ponosi opłaty za mieszkanie wW., które wynoszą ok. 450 zł miesięcznie czynszu oraz ok. 150 zł opłaty za energię elektryczną co 2 miesiące. W mieszkaniu tym mieszka również córka pozwanegoM.i jej narzeczony, jednak pozwany nie oczekuje od nich dokładania się do opłat, bowiem spłacają oni duży kredyt mieszkaniowy.A. C. (2)wskazał, że ponosi znaczne koszty zakupu paliwa związane z przywożeniem małoletniegoA.na kontakty zT.doW.lub do swoich rodziców doZ., oraz odwożeniem syna do po spotkaniach. Ponadto pozwany wyjaśnił, że ukończył studia prawnicze w 1996r. jednakże nie dostał się na aplikację prawniczą i rozpoczął pracę w ZUS wZ., w którym pracował przez ok. 20 lat. (k.78-82,69-74)
S ą d u s t a l i ł c o n a s t ę p u j e
MałoletniA. C. (1)urodził się w dniu(...). i jest dzieckiem pochodzącym ze związku małżeńskiegoK. C.(która obecnie nosi nazwisko(...)) iA. C. (2).
(dowód: odpis zupełny aktu urodzenia k.12)
Sąd Okręgowy w Łomży wyrokiem z dnia 6.12.2016r. wydanym w sprawie I C 670/16 rozwiązał małżeństwo rodziców małoletniego przez rozwód. W punkcie III wyroku zasądzono odA. C. (2)alimenty na rzecz mał.A. C. (1)w kwocie 400 zł miesięcznie, płatne z góry do 10-ego dnia każdego miesiąca, z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki w płatności każdej z rat.
Na mocy w/w wyroku rozwodowego zasądzono odA. C. (2)alimenty na rzecz wówczas mał.H. C.(ur. (...)) w kwocie 300 zł miesięcznie.
MałoletniA.miał wówczas(...)lat. Uczęszczał do szkoły podstawowej. Na wyżywienie dla niego jego matka wydawała 500 zł miesięcznie, na środki czystości i higieny 50 zł miesięcznie, na odzież 150 zł miesięcznie. Miał podejrzenie astmy. Chodził na wizyty u alergologa dwa razy w miesiącu, których łączny koszt wynosił 150 zł miesięcznie. Leki kosztowały 150 zł miesięcznie. Matka małoletniego oceniała, że miesięczny koszt utrzymania syna wynosił ok. 1.200 zł.
Matka małoletniego przebywała wówczas na zwolnieniu lekarskim i otrzymywała świadczenie rehabilitacyjne w wysokości(...)zł miesięcznie. Dodatkowo otrzymywała dochód z najmu lokalu w wysokości(...)zł miesięcznie.
A. C. (2)był wówczas bezrobotny i otrzymywał zasiłek dla bezrobotnych.
Strony mieszkały wspólnie w domu jednorodzinnym wZ.jednak prowadziły odrębne gospodarstwa domowe.
(dowód: akta sprawy I C 670/16 SO w Łomży k.2-20, 47-48, 54-59)
Obecnie mał.A.mieszka z matką wO.kołoT..
Matka małoletniegoK. Ć.w listopadzie 2017 r. utraciła prawo do świadczenia rehabilitacyjnego i od dnia 10 grudnia 2017 r. zarejestrowana jest jako bezrobotna z prawem do zasiłku dla bezrobotnych. Obecnie zasiłek dla bezrobotnych wynosi ok.(...)zł netto miesięcznie.
Matka małoletniego nadal czerpie dochody z wynajmu lokalu w miejscowościS.w wysokości obecnie ok.(...)zł miesięcznie, tj. po zapłacie podatku dochodowego od wynajmu.

K. Ć.pozostaje obecnie w związku małżeńskim zR. Ć.. Jej mąż jest emerytowanym żołnierzem i otrzymuje ok.(...)zł netto miesięcznie emerytury, oraz pracuje i zarabia ok.(...)zł netto miesięcznie.
Małżonkowie mieszkają razem z mał.A.w domu należącym doR. Ć.i posiadają wspólny budżet domowy.R. Ć.płaci większość opłat mieszkaniowych, a których całość wynosi ok. 1.200 zł miesięcznie.
Do jesieni 2017r.K. Ć.miała formalnie działalność gospodarczą chociaż przestała ją prowadzić już rok wcześniej. Zaprzestała prowadzić działalność z uwagi na problemy zdrowotne tj. kłopoty z kręgosłupem. Działalność gospodarcza polegała na prowadzeniu gabinetu stomatologicznego. Przez 22 lata pracowała jako lekarz stomatolog i chciałaby wrócić do pracy w tym zawodzie. Posiada wykształcenie wyższe medyczne, ale pracowała tylko jako stomatolog.
W listopadzie 2018r. planuje udać się na badanie do lekarza orzecznika z ZUS w celu ustalenia czy jest niezdolna do wykonywania pracy.
W 2017r. zapadło orzeczenie w sprawie pomiędzy rodzicami mał.A.o podział majątku po rozwodzie i dlaK. Ć.przypadł dom wZ.a który sprzedała w lutym 2018r. za kwotę(...)zł. Ponadto uzyskała ona samochódF. (...), rok produkcji(...), oraz własność lokalu niemieszkalnego wS., a który oddany jest w najem.
W marcu 2018r. za 50.000 zł kupiła działkę 10 arów tj. 1.000 m2wO.przyul. (...). Na tej posesji chce wybudować dom w którym zamieszka z obecnym mężem i synemA.. Dom jej męża jest piętrowy a będzie budowany dom parterowy, z uwagi na kłopotyK. Ć.z kręgosłupem.
W październiku 2018r. będzie rozpoczęta budowa tego domu iK. Ć.uzyskała pozwolenie na budowę. Do lutego 2019r. dom ma być w stanie surowym otwartym a do końca grudnia 2019r.K. Ć.planuje przeprowadzić się do tego domu. Wówczas jej mąż sprzeda swój dom.K. Ć.chce sama sfinansować budowę nowego domu i ocenia że kwota ok. 350.000 zł będzie wystarczająca.
Pozostałe pieniądze ze sprzedaży domu wZ., tj.(...)zł,K. Ć.ma zdeponowane na lokatach.
Matka małoletniego jest w trakcie rehabilitacji i ostatnio była na 2-tygodniowej rehabilitacji w czasie od 20.08.2018r. za opłatą 3.900 zł. Ponadto chodzi prywatnie do rehabilitanta raz na 2 tygodnie za opłatą 50 zł za masaż. Przyjmuje preparat który działa na krążki międzystawowe kręgosłupa w cenie 300 zł miesięcznie.
MałoletniA. C. (1)nie ma majątku.
Najstarsza córkaA. C. (2)iK. Ć., tj.M. K.(ur. (...)) jest już samodzielna życiowo i pracuje i taka sytuacja istniała w czasie sprawy o rozwód w 2016r. W sierpniu 2018r.M.wyszła za mąż i nosi teraz nazwisko męża.
Młodsza córkaA. C. (2)iK. Ć., tj.H. C., przebywa wW.i studiuje na(...)roku pedagogiki wWyższej Szkole (...)specjalnej w systemie dziennym, nie płaci czesnego za studia.H. C.nie ma stałych dochodów, pracowała w sklepie na przełomie września i sierpnia 2018r. przez 4 tygodnie i zarobiła niecałe(...)zł netto.H. C.nie ma majątku.
K. Ć.przekazuje córceH.po 900 zł miesięcznie jako czynsz najmu za mieszkanie w którym ona przebywa i odbywa się to w ramach jej obowiązku alimentacyjnego. GdyH.jest u matki wT., zwykle co 2 miesiące, toK. Ć.daje córce ok. 100-200 zł., z tym, że gdy była ostatnio to jeszcze zakupiła dla niej odzież za ok. 500 zł.
MałoletniA.ma obecnie ok.(...)lat. Uczęszcza raz w tygodniu na zajęcia dodatkowe w klubie piłkarskim oraz dwa razy w tygodniu na zajęcia nauki pływania. Koszt zajęć wynosi łącznie 160 zł miesięcznie. Na wyżywienie dla niego jego matka wydaje ok. 470 zł miesięcznie, na zakup odzieży i obuwia 230 zł miesięcznie, na środki czystości i higieny osobistej 30 zł miesięcznie.
K. Ć.ocenia, że miesięczne wydatki na utrzymanie małoletniego, łącznie z częścią opłat mieszkaniowych na niego przypadającą w wysokości ok. 400 zł miesięcznie, wynoszą w sumie ok. 1.780 zł miesięcznie.
(okoliczności bezsporne: k.2-10,19-20,23,27-32,37-48,60,85-92,95-98,104-132)
(dowód: dokumentacja medyczna k.14-16
decyzje ZUS k. 17-18
rachunek k. 21
zaświadczenie o wykonaniu zabiegów k. 22
decyzja PUP wT.k. 24
zaświadczenie o nauce pływania k. 25
zaświadczenie klubu piłkarskiego k. 26
umowa o organizację imprezy okolicznościowej k. 33-36)
A. C. (2)mieszka obecnie wW.w mieszkaniu, które przypadło jemu wyniku podziału majątku po rozwodzie. Opłaty mieszkaniowe wynoszą: za czynsz 450 zł miesięcznie oraz za prąd ok. 150 zł co 2 miesiące.
Razem z nim mieszka jego córkaM.i jej mąż, a którzy nie dokładają się opłat mieszkaniowych, gdyżA. C. (2)nie pobiera od nich opłat z uwagi na fakt, żeM.i jej mąż spłacają kredyt mieszkaniowy zaciągnięty na zakup mieszkania które będzie oddane w grudniu 2018r. w stanie deweloperskim.
W kwietniu 2017r.A. C. (2)otrzymał kwotę(...)zł tytułem spłaty od byłej żony za sprawy o podział majątku po rozwodzie i pieniądze te wydał w 2017r. na: wkład mieszkaniowy dla córkiM., remont samochodu, na zakup paliwa oraz inne wydatki na swoje utrzymanie.
W ramach podziału majątku po rozwodzieA. C. (2)uzyskał własność samochoduO. (...), rok produkcji(...).

A. C. (2)zatrudniony jest w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wW.z wynagrodzeniem ok.(...)zł netto miesięcznie i otrzymuje nagrodę kwartalną której średnia miesięczna wysokość wynosi ok. 187 zł netto, tj. w sumie zarabia ok.(...)zł netto miesięcznie.
Ukończył on studia prawnicze w 1996r., jednak nie dostał się na aplikację prawniczą i rozpoczął pracę w ZUS wZ., w którym pracował przez ok. 20 lat.
Oprócz płacenia alimentów dla synaA., toA. C. (2)dokonuje zakupów dla syna i kupił: buty, pantofle, buty zimowe, marynarkę, bluzy, spodnie, komplety odzieży sportowej, piłkiT.iK.. W wakacje 2017r. zabrał syna oraz córki doZ., a na wakacje w 2018r. w czerwcu br. miał już opłacony pobyt wA..
PonadtoA. C. (2)w parzyste weekendy jeździ po syna doO.i zabiera do siebie na spotkanie, a następnie odwozi. MałoletniA.zazwyczaj chce jeździć doZ., do domu rodzicówA. C. (2)i zZ.jest to odległość ok. 270 km. Natomiast gdy spotkanie odbywa się wW., to trasa zW.wynosi ok. 200 km. Na paliwo na dojazdy na spotkania z synemA. C. (2)wydaje ok. 500 zł miesięcznie.
(okoliczności bezsporne k.78-82,71-74,93,)
(dowód: zaświadczenie o zarobkach k.69)
Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2018r. Sąd Rejonowy w Toruniu zobowiązałA. C. (2)do płacenia na rzecz małoletniegoA. C. (1)kwoty po 600 zł miesięcznie, poczynając od 3 sierpnia 2018r. – do chwili prawomocnego zakończenia niniejszej sprawy, tytułem udzielenia zabezpieczenia powództwa.
(dowód: odpis postanowienia k.99-102)
S ą d z w a ż y ł c o n a s t ę p u j e
Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie dokumentów urzędowych i prywatnych, których domniemanie autentyczności wynikające zart. 245 kodeksu postępowania cywilnego– a w odniesieniu do dokumentów urzędowych również zgodności z prawdą tego co zostało w nich zaświadczone, wynikające zart. 244 kpc– nie zostały podważone.
Zgodnie zart. 230 kpcuznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte pozwie, pismach procesowych złożonych w sprawie, oraz przytoczone w ramach informacyjnego wysłuchania, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły, w odpowiednim zakresie, potwierdzenie w pozostałym materiale procesowym.
W doktrynie prawa procesowego wskazuje się, że „z obecnego brzmieniaart. 299 kpcwynika, że dowód z przesłuchania stron ma charakter fakultatywny, co oznacza, że każdorazowo do sądu należy ocena, czy w sprawie wymagane jest jego przeprowadzenie.”
(Krzysztof Knoppek [w:] „System Prawa Procesowego Cywilnego. Tom II część 2. Postępowanie procesowe przed sądem pierwszej instancji”, pod redakcją Tadeusza Wiśniewskiego, Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2016, str. 476)
Ponadto stwierdzono w doktrynie, że „jeśli zebrany w sprawie materiał w pełni wyjaśnił stan faktyczny, nie ma podstaw do zarządzenia dowodu z przesłuchania stron.”
(Tadeusz Ereciński [w:] „Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Tom II” pod redakcją Tadeusza Erecińskiego, Wydawnictwo Wolters Kluwer, wydanie 5, Warszawa 2016, str. 441)
Ponieważ zebrany w sprawie materiał procesowy stanowił wystarczającą podstawę do wydania wyroku, to nie było konieczne dopuszczenie dowodu z przesłuchania stron procesu.
W ocenie Sądu Rejonowego od chwili prawomocnego zakończenia poprzedniej sprawy w przedmiocie alimentów doszło do istotnej zmiany stosunków, o której mowa wart. 138 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, przez którą rozumieć należy zmianę przesłanek wymienionych wart. 133 § 1 i art. 135 krookreślających wysokość alimentów.
Zgodnie z powołanymi przepisami kwota alimentów należnych dziecku, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie a nie posiada majątku przynoszącego dochód, zależy od usprawiedliwionych potrzeb dziecka oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości każdego z ich rodziców, albowiem obowiązek alimentacyjny spoczywa w odpowiednich częściach na obojgu rodzicach, stosownie do ich aktualnych możliwości finansowych.
Oznacza to, że również pozwany powinien ponosić odpowiednią część wszystkich wydatków związanych z utrzymaniem jego syna w postaci: zakupu wyżywienia, ubioru, leków, części opłat za mieszkanie w którym przebywa, oraz innych wydatków niezbędnych do jego prawidłowego rozwoju i wychowania.
Stosownie do stanowiska Sądu Najwyższego wyrażonego w uchwale z dnia 9 listopada 1994r., sygn. akt IIICZP 138/94, podstawą obliczenia wysokości alimentów jest dochód netto (a nie brutto) zobowiązanego (OSNC Nr 3/1995, poz.43, glosy aprobujące Tadeusz Smyczyński OSP Nr 9/1995, poz.194, oraz Zdzisław Krzemiński „Monitor Prawniczy” Nr 4/1995, str.113).
Analiza materiału procesowego zgromadzonego w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że pozwany tytułem alimentów dla jego swojego syna powinien płacić obecnie po 600zł miesięcznie.
Od czasu zakończenia poprzedniej sprawy o alimenty w 2016r. doszło do wzrostu zakresu usprawiedliwionych potrzeb związanych z utrzymaniem małoletniego, przy czym należy zaznaczyć, że koszt utrzymania małoletniego podawany przez matkę w wysokości ok. 1.730 zł miesięcznie, to koszt szacowany, a zakres usprawiedliwionych potrzeb małoletniegoA.wyznaczony jest jego młodym wiekiem – obecnie ma on ok.(...)lat.
Ponadto pozwany, poza płaceniem alimentów, ponosi inne wydatki na utrzymanie syna w postaci zakupu dla niego np. odzieży i obuwia, a także finansuje wspólny wypoczynek wakacyjny. Ojciec małoletniego ponosi również koszty dojazdu zW.na spotkania z synem.
Ustalając wysokość alimentów dla syna należało uwzględnić fakt, że pozwany posiada na utrzymaniu jeszcze dorosła córkęH., dla której w sprawie o rozwód zasądzono od niego alimenty po 300 zł miesięcznie.
Odnośnie zakresu możliwości zarobkowych pozwanego należało stwierdzić, że nie jest trafny argument matki małoletniego, że pozwany mógłby zarabiać więcej jako prawnik skoro ukończył studia prawnicze, albowiem pozwany nie ukończył aplikacji prawniczej i po zakończenia studiów w 1996r. pracował w ZUS.
Biorąc pod uwagę wiek dziecka i jego usprawiedliwione potrzeby należało ocenić, że kwota 600 zł alimentów miesięcznie – oprócz innych wydatków finansowanych przez pozwanego na potrzeby syna (w postaci zakupu odzieży, wypoczynku wakacyjnego itp.) – stanowi odpowiednią część wydatków która powinna być ponoszona przez ojca małoletniego, a wydatki powyżej tej kwoty obciążają matkę małoletniego jako drugiego z rodziców zobowiązanych do alimentacji dziecka.
Mając powyższe na uwadze na podstawieart. 133 § 1, art. 135 i art. 138 kroorzeczono jak w punkcie I sentencji, oddalając w pozostałym zakresie powództwo jako niezasadne.
O kosztach sądowych rozstrzygnięto na mocyart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(jt. Dz.U. z 2018r., poz. 300 ze zm.) w związku zart. 102 kpcw części w jakiej pozwany przegrał sprawę, a na podstawieart. 113 ust. 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnychw pozostałym zakresie.
Rygor natychmiastowej wykonalności nadano wyrokowi z urzędu w trybieart. 333 § 1 pkt 1 kpc– z tej przyczyny na mocyart. 359 § 1 kpcuchylono jako zbędne postanowienie o zabezpieczeniu powództwa.