Sąd Rejonowy w Toruniu
VIII Wydział Karny
Sygnatura akt: VIII K 1333/17
Data wyroku: 2018-07-20 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Jędrzej Czerwiński
Słowa kluczowe: Domniemanie niewinności
Podstawa prawna: art. 5§ 2 kpk
Teza: (Wiedza „operacyjna” funkcjonariusza Policji J. S. i wynikające z niej wskazanie funkcjonariuszce prowadzącej dochodzenia A. H. J. P. na fotografiach z zapisu monitoringu (k. 107-110, 466v) w najmniejszym stopniu nie pozwala na potraktowanie tej okoliczności jako dowodu obciążającego tego ostatniego. Wystarczy wspomnieć, że ewentualny informator policjanta mógł mu nakłamać z jakiegoś powodu.

Sygn. akt: VIII K 1333/17

WYROK
Dnia 20 lipca 2018 roku
Sąd Rejonowy w Toruniu VIII Wydział Karny w składzie:
PrzewodniczącySędzia SR Jędrzej Czerwiński
Protokolantst. sekr. sąd. Katarzyna Witkowska
w obecności oskarżyciela - -----------------
po rozpoznaniu dnia 18.12.2017r., 18.01.2018r., 8.02.2018r., 6.03.2018r., 22.03.2018r., 26.04.2018r., 17.05.2018r. i 17.07.2018r.
sprawy:

1
P. S.s.T.iE. z domu S.,

ur. (...)wT.
oskarżonego o to, że:
w dniu 13 kwietnia 2017roku wT.przyul. (...)na przystanku tramwajowym działając wspólnie i w porozumieniu zŁ. C. (1),O.C.iJ.P.publicznie bez powodu okazując rażące lekceważenie porządku prawnego dokonał pobiciaA. M.w ten sposób, że zadawał mu uderzenia pięściami oraz kopał po całym ciele w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń w postaci zasinienia i otarcia naskórka w okolicy czoła, otarć naskórka na głowie, otarć naskórka na plecach oraz otarć naskórka oraz zasinienia na prawym przedramieniu,
tj. o przestępstwo zart. 158 § 1 kkw zw. zart. 57a § 1 kk

2
Ł. C. (1)s.S.iV. z domu G.,

ur. (...)wT.

oskarżonego o to, że:

w dniu 13 kwietnia 2017roku wT.przyul. (...)na przystanku tramwajowym działając wspólnie i w porozumieniu zP. S.,O.C.iJ.P.publicznie bez powodu okazując rażące lekceważenie porządku prawnego dokonał pobiciaA. M.w ten sposób, że zadawał mu uderzenia pięściami oraz kopał po całym ciele w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń w postaci zasinienia i otarcia naskórka w okolicy czoła, otarć naskórka na głowie, otarć naskórka na plecach oraz otarć naskórka oraz zasinienia na prawym przedramieniu,
tj. o przestępstwo zart. 158 § 1 kkw zw. zart. 57a § 1 kk

3
O. C. (1)s.J.iD.z domu(...),

ur. (...)wT.
oskarżonego o to, że:
w dniu 13 kwietnia 2017roku wT.przyul. (...)na przystanku tramwajowym działając wspólnie i w porozumieniu zP. S.,Ł. C. (1)orazJ.P.publicznie bez powodu okazując rażące lekceważenie porządku prawnego dokonał pobiciaA. M.narażając go na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu albo innego naruszenia czynności narządów ciała lub rozstroju zdrowia w ten sposób, że kopał pokrzywdzonego po całym ciele w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń w postaci stłuczeń otarć naskórka czoła, okolicy ciemieniowej, ramienia i przedramienia lewego oraz grzbietu
tj. o przestępstwo zart. 158 § 1 kkw zw. zart. 57a § 1 kk

4
J.P.s.J.iM.z domuP.,

ur. (...)wT.
oskarżonego o to, że:
w dniu 13 kwietnia 2017roku wT.przyul. (...)na przystanku tramwajowym działając wspólnie i w porozumieniu zP. S.,Ł. C. (1),O.C.publicznie bez powodu okazując rażące lekceważenie porządku prawnego dokonał pobiciaA. M.narażając go na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu albo innego naruszenia czynności narządów ciała lub rozstroju zdrowia w ten sposób, że zadawał pokrzywdzonemu uderzenia pięściami oraz kopał po całym ciele w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń w postaci stłuczeń otarć naskórka czoła, okolicy ciemieniowej, ramienia i przedramienia lewego oraz grzbietu
tj. o przestępstwo zart. 158 § 1 kkw zw. zart. 57a § 1 kk

ORZEKA:

I
Uznaje oskarżonychP. S.,Ł. C. (1)iO. C. (1)za winnych popełnienia zarzucanego im czynu, to jest występku zart. 158§1 kkw zw. zart. 57a§1 kki za to w myślart. 57a§1 kki na podstawieart. 158§1 kkwymierza im kary po 10 (dziesięć) miesięcy pozbawienia wolności;

II
Na podstawieart. 69§1 i 4 kkiart. 70§1 kkwarunkowo zawiesza wykonanie orzeczonych wobec oskarżonychŁ. C. (1)iP. S.kar pozbawienia wolności na okresy po 3 (trzy) lata próby;

III
Na podstawieart. 71§1 kkwymierza oskarżonymŁ. C. (1)iP. S.kary po 100 (sto) stawek dziennych grzywny przyjmując jedną stawkę w wysokości 20 (dwudziestu) złotych dla każdego z nich;

IV
Na podstawieart. 72§1 pkt 1 kkzobowiązuje oskarżonychŁ. C. (1)iP. S.do informowania kuratora sądowego o przebiegu okresu prób pisemnie 1 (jeden) raz na 3 (trzy) miesiące;

V
Na podstawieart. 73§1 kkoddaje oskarżonychŁ. C. (1)iP. S.pod dozór kuratora sądowego na okresy prób;

VI
Na podstawieart. 57a§2 kkzasądza od oskarżonychP. S.,Ł. C. (1)iO. C. (1)na rzecz pokrzywdzonegoA. M.kwoty po 500 (pięćset) złotych tytułem nawiązek;

VII
Na podstawieart. 63§1 kkzalicza oskarżonym na poczet orzeczonych kar okresy rzeczywistego pozbawienia wolnościP. S.na poczet grzywny w dniu 20 kwietnia 2017 roku od godziny 13.20 do godziny 16.00, aO.C.na poczet pozbawienia wolności w dniu 6 czerwca 2017 roku od godziny 6.10 do godziny 11.10;

VIII
Na podstawieart. 230§2 kpkzwracaP. S.dowody rzeczowe w postaci kurtki granatowej z napisemN.i spodni granatowych z napisem(...), aŁ. C. (1)w postaci kurtki pikowanej, spodni z napisemN.i butów z niebieską podeszwąN.zapisanych pod numerem bieżącym 271/17 Księgi Dowodów Rzeczowych Sądu Rejonowego wT.

IX
Zasądza od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa tytułem opłat karnych kwoty: odŁ. C. (1)iP. S.po 380 zł (trzysta osiemdziesiąt złotych), a odO. C. (1)180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) i zwalnia ich od wydatków, którymi obciąża Skarb Państwa;

X
J.P.uniewinnia;

XI
Kosztami procesu związanymi z postępowaniem przeciwkoJ. P.obciąża Skarb Państwa.

XII
Zasądza od Skarbu Państwa (Kasy Sądu Rejonowego wT.) na rzeczJ.P.kwotę 2016 zł (dwa tysiące szesnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów ustanowienia w sprawie obrońcy.

VIII K 1333/17

UZASADNIENIE
Ł. C. (1)iP. S.zostali skazani za to, że w dniu 13 kwietnia 2017 roku wT.przyul. (...)na przystanku tramwajowym działając wspólnie i w porozumieniu zO.C.(i inną osobą) publicznie bez powodu okazując rażące lekceważenie porządku prawnego dokonali pobiciaA. M.w ten sposób, że zadawali mu uderzenia pięściami oraz kopali po całym ciele w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń w postaci zasinienia i otarcia naskórka w okolicy czoła, otarć naskórka na głowie, otarć naskórka na plecach oraz otarć naskórka oraz zasinienia na prawym przedramieniu, to jest za przestępstwo zart. 158 § 1 kkw zw. zart. 57a § 1 kk
Sąd wymierzył im kary po 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania na okresy 3 lat próby oraz grzywny 100 stawek dziennych po 20 złotych każda. Oddano oskarżonych pod dozór kuratora sądowego na okres próby i zobowiązano ich do informowania go o przebiegu próby pisemnie 1 raz na 3 miesiące. Na podstawieart. 57a§2 kkzasądzono od oskarżonych na rzecz pokrzywdzonegoA. M.kwoty po 500 (pięćset) złotych tytułem nawiązek.
Ł. C. (1)iP. S.złożyli wniosek o pisemne uzasadnienie wyroku w zakresie orzeczenia o karze.
Czyn zart. 158§1 kkzagrożony jest karą pozbawienia wolności do lat 3. Do okoliczności obciążających niewątpliwie należało zaliczyć działanie oskarżonych w sumie we czterech i na szkodę tylko jednej – to w kontekście przewagi liczebnej napastników. Także okoliczność działania w warunkach chuligańskich (art. 115§21 kkw zw. zart. 57a§1 kk) bezdyskusyjnie należała do obciążających. Z kolei do okoliczności łagodzących Sąd zaliczył przyznanie się oskarżonych do popełnienia zarzucanego im czynu i przeproszenie pokrzywdzonego, a także uprzednią niekaralność. Oskarżeni nie korzystali ze statusu młodocianych. Czyn oskarżonych cechowała w ocenie Sądu wysoka społeczna szkodliwość, bo jak inaczej potraktować działanie w „biały dzień” i w warunkach chuligańskich. Czyn został popełniony także „na oczach” m.in. dziewczyny i babci pokrzywdzonego. Minimalną karą jaką Sąd mógł wymierzyć oskarżonym była kara 2 miesięcy pozbawienia wolności, aczkolwiek w realiach niniejszej sprawy zachodziły w/w okoliczności obciążające. Stąd karę 10 miesięcy Sąd uznał za karę sprawiedliwą, spełniająca wymogi prewencji zarówno indywidualnej, jak i generalnej. Należy zauważyć, że daleka jest ona nawet od połowy ustawowego zagrożenia.
Jednocześnie Sąd stanął na stanowisku, że oskarżeni zasługują na dobrodziejstwo warunkowego zawieszenia wykonania kary, które można było zastosować wyłącznie w tzw. „szczególnie uzasadnionym wypadku” (art. 69§4 kk). Do takiego wniosku Sąd doszedł mając na względzie wspomniane wyżej: niekaralność, przyznanie i przeproszenie pokrzywdzonego, które zresztą zostało przyjęte. Mając na uwadze w/w okoliczności, jak i stosunkowo młody wiek oskarżonych, Sąd zdecydował się na maksymalny okres próby. Pozwoli on zweryfikować pozytywną prognozę kryminologiczną w stosunku do obu mężczyzn. W tym też celu o przebiegu próby będą musieli informować regularnie kuratora sądowego, pod którego dozór zostali oddani.
Aby urealnić dolegliwość orzeczonych „w zawieszeniu” kar pozbawienia wolności wymierzono oskarżonym obok nich grzywny. Ich wysokość uwzględnia sytuację materialną i rodzinną oskarżonych, a zwłaszcza ich możliwości zarobkowe, które są pełne. Będą one stanowić odpowiednią dolegliwość, a jednocześnie będzie dla nich realna do wykonania.
Obligatoryjną nawiązkę orzeczono uwzględniając opisane wyżej okoliczności i mając także na względzie urazy doznane przez pokrzywdzonego.
J.P.został oskarżony o to, że w dniu 13 kwietnia 2017 roku wT.przyul. (...)na przystanku tramwajowym działając wspólnie i w porozumieniu zP. S.,Ł. C. (1)iO.C.publicznie bez powodu okazując rażące lekceważenie porządku prawnego dokonał pobiciaA. M.narażając go na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu albo innego naruszenia czynności narządów ciała lub rozstroju zdrowia w ten sposób, że zadawał pokrzywdzonemu uderzenia pięściami oraz kopał po całym ciele w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń w postaci stłuczeń otarć naskórka czoła, okolicy ciemieniowej, ramienia i przedramienia lewego oraz grzbietu, to jest o przestępstwo zart. 158 § 1 kkw zw. zart. 57a § 1 kk.
Oskarżony nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu i złożył wyjaśnienia, z których wynikało, że nie było go na miejscu zdarzenia. Sąd dał wiarę wyjaśnieniom oskarżonego, czego powody zawarte zostaną poniżej.
Jedynym praktycznie dowodem obciążającym oskarżonego były wyjaśnienia współoskarżonegoO. C. (1). Mowa tu właściwie wyłącznie o jego pierwszych wyjaśnieniach złożonych 6 czerwca 2017 roku w postępowaniu przygotowawczym (k. 98-99). Tego samego dniaO. C.złożył drugi raz wyjaśnienia, w których lakonicznie podtrzymał poprzednie i wyjaśniał już na inny temat (k. 113-115). Podczas konfrontacji ze współpodejrzanymiŁ. C. (2)iP. S.w dniu 26 lipca 2017 roku wyjaśnił, że „bardzo możliwe”, iż czwartym sprawcą byłJ.P.. Wątku braku pewności co do udziału tego ostatniego nie „pociągnięto” (k. 183). Podczas konfrontacji zJ. P.w dniu 26 października 2017 roku (k. 246)O. C.początkowo, podobnie jak w pierwszych wyjaśnieniach, zwerbalizował pewność co do udziału J.P.w przestępstwie, aczkolwiek nie pamiętał jego nazwiska. Na koniec konfrontacji z kolei ponowił swoją wątpliwość zaprezentowaną podczas konfrontacji z pozostałymi wspólpodejrzanymi. Postawa oskarżonego na rozprawie sprowadzała się raz to do podtrzymywania odczytanych mu uprzednio złożonych wyjaśnień, raz do zaprzeczania im (k. 372v-374, 375). Podkreślił, że w rzeczywistości nigdy nie miał pewności co do osobyJ.P.. Oskarżony przedstawił też wersję jakoby to funkcjonariusze Policji wskazali mu jako czwartego sprawcęJ.P.. Nie ma sensu w tym miejscu streszczać wyjaśnień oskarżonego z rozprawy. Należy jednak podkreślić, że wzbudziły one wątpliwości Sądu i jako takie stały się bardzo wątłym dowodem obciążającymJ.P.. Oczywiście już w postępowaniu przygotowawczymO. C.dwukrotnie sygnalizował brak pewności co do „rozpoznania”J.P.jako współsprawcy, jednak dopiero bezpośrednia styczność Sądu z oskarżonym na rozprawie spowodowała, że trudno było dać wiarę jego wyjaśnieniom i to w jakiejkolwiek ich wersji. Nie da się ukryć, że funkcjonariusze Policji nie potwierdzili jego wyjaśnień w zakresie „nakłaniania” go do obciążeniaJ.P., aczkolwiek oceniane zarówno samodzielnie, jak i w kontekście okoliczności przesłuchaniaO. C.w dochodzeniu oraz innych dowodów, o których niżej, dla Sądu wyjaśnienia współoskarżonego nie zasługiwały na wiarę. Mowa tu o uznaniu tegoż dowodu jako wystarczającego do przypisania sprawstwa i winyJ. P.. Warto wspomnień, że dowód z pomówienia współoskarżonego zawsze powinien być przez Sąd traktowany ze szczególną uwagą, a jego ocena z wyjątkowa wnikliwością. Całokształt wyjaśnieńO. C. (1)nasuwał – i to już od etapu dochodzenia – pewne wątpliwości, których nie udało się rozwiać, a wręcz przybrały na sile w toku postępowania jurysdykcyjnego. Nawet szczątkowe operowanie nazwiskiem pomawianego współpodejrzanego czy trudności w określeniu ich wzajemnych relacji, czasu znajomości, jej źródła itp. wskazywały, że wyjaśnieniaO. C.nie cechowały spójność i konsekwencja. Wątpliwości co do wiarygodności wyjaśnień oskarżonego (tu w kontekście wersji obciążającej J.P.) były również, aczkolwiek nie samodzielnie, spowodowane samymi okolicznościami pierwszego przesłuchania. Chodzi o jego czas, przeszukanie je poprzedzające itp. Materiał dowodowy nie dał podstaw do uznania, że oskarżony podjął jakąś „grę” z funkcjonariuszami Policji. W pewnym stopniu jednak okoliczności, o których mowa wzmogły czujność Sądu w ocenie jego depozycji.
Wiedza „operacyjna” funkcjonariusza PolicjiJ. S.i wynikające z niej wskazanie funkcjonariuszce prowadzącej dochodzeniaA. H.J. P.na fotografiach z zapisu monitoringu (k. 107-110, 466v) w najmniejszym stopniu nie pozwala na potraktowanie tej okoliczności jako dowodu obciążającego tego ostatniego. Wystarczy wspomnieć, że ewentualny informator policjanta mógł mu nakłamać z jakiegoś powodu. Opinia biegłego przeprowadzona przez Prokuratora już wtoku rozprawy (k. 503-508) nie dostarczyła dowodu sprawstwaJ.P..
Nie da się ukryć, że ostatecznie o uniewinnieniuJ.P.zadecydowały zeznaniaK. P.(k. 476v-477) w powiązaniu z logowaniem się używanego przez niego telefonu w dniu i porze zdarzenia wynikającym z informacji operatora (k. 415-416, 433). Zawsze oczywiście można lansować tezę, że przedmiotowy telefon o wskazanym przez oskarżonego przy pierwszym przesłuchaniu (k. 143), aczkolwiek po dłuższym czasie od zdarzenia, numerze, nie był wówczas w jego posiadaniu i że posiadał go w tym momencie ktoś inny. Byłoby to jednak twierdzenie dowolne i sprzeczne z zasadami procedury karnej. Zresztą o okoliczności, że jednak podany numer telefonu rzeczywiście był użytkowany przez oskarżonego ostatecznie przekonała Sąd treść i przebieg przesłuchaniaK. P., a konkretnie okazanie Sądowi jej aparatu telefonicznego. W jego wyniku okazało się, że rzeczywiście (zdaniem Sądu) podawany przez J.P.w dochodzeniu numer telefonu był przez niego użytkowany także w dniu i porze zdarzenia. Tę okoliczność Sąd uznał za udowodnioną. Trudno zresztą przypuszczać abyJ.P.przesłuchany w czerwcu 2017 roku wykazał się takim sprytem i taktyką procesową – wynikającą z antycypowania działań organów ścigania czy Sądu – aby podał już wówczas numer telefonu użytkowanego przez kogoś innego, o kim wiedział, że nie był na miejscu zdarzenia. Zresztą gdyby tak było, niewątpliwie – najpóźniej na etapie postepowania sądowego – złożyłby osobiście lub za pośrednictwem obrońcy wnioski dowodowe mające na podstawie telefonu wykazać jego alibi. Nie uczynił tego, a dowody w tym zakresie przeprowadzono bądź z urzędu, bądź z inicjatywy Prokuratora.
Prosta analiza informacji od operatora sieci komórkowej w powiązaniu z internetową mapąT.wskazała Sądowi, żeJ.P.nie był na miejscu przestępstwa w chwili jego popełniania. Chwila ta jest ustalona precyzyjnie poprzez monitoring. Nie jechał też krótko wcześniej ani później samochodem, którym poruszali się współoskarżeni. Ustalano dłuższy okres logowania i to także na ewentualnie możliwe różnice w dokładności zegara monitoringu. Na marginesie można dodać, żeJ.P.w szerzej pojętej porze zdarzenia kontaktował się telefonicznie właśnie zK. P., co tym bardziej potwierdza wiarygodność jej zeznań.
Konkludując Sąd uniewinniłJ.P.od popełnienia zarzucanego mu czynu, a kosztami procesu obciążył Skarb Państwa. W tych okolicznościach zasądzono także od Skarbu Państwa koszty jego obrony.