Sąd Okręgowy w Siedlcach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 685/16
Data wyroku: 2016-12-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Dariusz Półtorak
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji
Podstawa prawna: art. 437 §1 kpk

Sygn. akt II Ka 685/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28 grudnia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSO Dariusz Półtorak

Protokolant:

st.sekr.sąd. Agata Polkowska

przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Siedlcach Andrzeja Michalczuka
po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2016 r.
sprawyK. G.
oskarżonego zart. 178 a § 4 kk
na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Węgrowie
z dnia 14 czerwca 2016 r. sygn. akt II K 35/16
w zaskarżonej części wyrok utrzymuje w mocy, zasądza od oskarżonegoK. G.na rzecz Skarbu Państwa 30 złotych tytułem opłaty za II instancję oraz 20 złotych wydatków za postępowanie odwoławcze.
Sygn. akt II Ka 685/16

UZASADNIENIE
K. G.został oskarżony o to, że w dniu 6 stycznia 2016 r. wW., woj.(...)kierował w ruchu lądowym samochodem m-kiV. (...)nr. rej. (...)będąc w stanie nietrzeźwości, tj. mając 0,89 mg/l zmierzające do 1,25 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, będąc wcześniej skazanym prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 28 grudnia 2012 r. sygn. akt IX K 1153/12 za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, tj. o czyn zart. 178 a § 4 k.k.
Sąd Rejonowy w Węgrowie wyrokiem z dnia 14 czerwca 2016 r.:

I
OskarżonegoK. G.uznał za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu wyczerpującego dyspozycjęart. 178 a § 4 k.k.i za to na podstawieart. 178 a § 4 k.k.skazał go na karę 5 miesięcy pozbawienia wolności;

II
Na podstawieart. 42 § 3 k.k.orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio;

III
Na podstawieart. 64 § 4 k.k.na poczet orzeczonego środka karnego zaliczył oskarżonemu okres zatrzymaniaprawa jazdy nr (...)wydanego przez Prezydenta MiastaK., od dnia 6 stycznia 2016 r. do dnia 14 czerwca 2016 r.;

IV
Na podstawieart. 43 a § 2 k.k.w zw. zart. 39 pkt 7 k.k.orzekł od oskarżonego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej – konto(...)o/W.nr(...), świadczenie pieniężne w kwocie 10.000 złotych;

V
Zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 120 złotych tytułem opłaty oraz obciążył go poniesionymi w sprawie wydatkami w kwocie 70 złotych.

Apelację od wyroku Sądu I instancji wniósł obrońca oskarżonego, zaskarżając wyrok w całości na korzyśćK. G.. Apelujący zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił:
- błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w stosunku do oskarżonego nie zachodziły szczególne okoliczności umożliwiające odstąpienie od orzeczenie środka karnego w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, podczas gdy od pierwszego skazania oskarżonego za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości upłynął znaczny okres, a orzeczona kara i środek karny zostały wykonane dużo wcześniej niż czyn zarzucany w akcie oskarżenia, co w konsekwencji doprowadziło do wymierzenia środka karnego w surowszym wymiarze.      W treści środka odwoławczego skarżący zawarł również zarzut alternatywny i zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił surowość orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych dożywotnio poprzez przecenienie okoliczności obciążających oskarżonego, natomiast nieuwzględnienie w wystarczającym stopniu okoliczności łagodzących takich jak: postawa oskarżonego w toku postępowania, szczera skrucha, młody wiek, prognoza kryminologiczna, dawały podstawę do odstąpienia od wymierzenia środka karnego w surowszym wymiarze.  W konsekwencji tak sformułowanego zarzutu skarżący wniósł o zmianę wyroku poprzez orzeczenie względem oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów w wymiarze 10 lat. Skarżący wniósł także o zwolnienie oskarżonego od kosztów sądowych, a swój wniosek uzasadnił złą sytuacją finansową oskarżonego.      W toku rozprawy apelacyjnej obrońca oskarżonego poparł apelację i wnioski w niej zawarte, zaś prokurator wniósł o nieuwzględnienie apelacji i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja obrońcy oskarżonego wobec niezasadności zarzutów podniesionych w jej treści, nie mogła być podstawą wydania orzeczenia o charakterze reformatoryjnym. W wyprzedzeniu zasadniczej części rozważań stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu Okręgowego, Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy przeanalizował wszystkie okoliczności mające znaczenie dla wymiaru kary oraz środka karnego w stosunku do oskarżonegoK. G., zatem w realiach niniejszej sprawy brak jest podstaw, aby zaskarżone rozstrzygnięcie uznać za wadliwe. W orzecznictwie trafnie podkreśla się, że zarzut rażącej niewspółmierności kary, jako zarzut z kategorii ocen, można zasadnie podnosić wówczas, ,,gdy kara jakkolwiek mieści się w granicach ustawowego zagrożenia, to nie uwzględnia w sposób właściwy zarówno okoliczności popełnienia przestępstwa, jak i osobowości sprawcy, innymi słowy - gdy w społecznym odczuciu jest karą niesprawiedliwą" (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 1985 r., V KRN 178/85, OSNKW 1985, nr 7-8, poz. 60). Niewspółmierność zachodzi zatem wówczas, gdy suma zastosowanych kar i innych środków, wymierzonych za przypisane przestępstwa, nie odzwierciedla należycie stopnia szkodliwości społecznej czynu i nie uwzględnia w wystarczającej mierze celów kary (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 listopada 1990 r., Wr 363/90, OSNKW 1991, nr 7-9, poz. 39). Nie chodzi przy tym o każdą ewentualną różnicę co do jej wymiaru, ale o ,,różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż karę dotychczas wymierzoną nazwać można byłoby - również w potocznym znaczeniu tego słowa - "rażąco" niewspółmierną, to jest niewspółmierną w stopniu nie dającym się wręcz zaakceptować" (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 1995 r., II KRN 198/94, LEX nr 20739). Chodzi przy tym o niewspółmierność zarówno niekorzystną dla oskarżonego, jak i korzystną dla niego, ale niekorzystną z punktu widzenia dobra wymiaru sprawiedliwości, a więc interesu publicznego. Powyższe reguły odnoszą się także do orzeczonych środków karnych. W treści środka odwoławczego skarżący podkreślił, że od pierwszego skazania oskarżonego za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości upłynął znaczny okres, a orzeczone w związku z tym kara oraz środek karny, zostały wykonane dużo wcześniej, aniżeli oskarżony popełnił czyn jaki jest przedmiotem niniejszej sprawy. W ocenie skarżącego podniesiona przez niego okoliczność, przy prawidłowym jej rozważeniu, winna doprowadzić Sąd Rejonowy do przekonania, iż orzeczenie dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w stosunku doK. G.będzie rażąco niewspółmierne. W ocenie Sądu Okręgowego brak jest możliwości, aby zaaprobować zaprezentowane powyżej stanowisko skarżącego. W tym miejscu przypomnieć należy, że zgodnie z dyspozycjąart. 42 § 3 k.k.sąd orzeka zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych dożywotnio w razie popełnienia przestępstwa wart. 178 a § 4 k.k., chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami. Zdaniem Sąd Odwoławczego w stosunku do oskarżonegoK. G.nie zachodzą wyjątkowe okoliczności w rozumieniu przepisuart. 42 § 3 k.k., które uzasadniałyby odstąpienie od orzeczenia dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów. Zgodzić się należy z obrońcą skazanego, żeK. G.uprzednio był jednokrotnie karany za popełnienie przestępstwa zart. 178 a § 1 k.k., jednakże z treści zacytowanego powyżej przepisu wynika, że orzeczenie środka karnego w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w stosunku do sprawcy przestępstwa zart. 178 a § 4 k.k.ma charakter obligatoryjny i bez znaczenia pozostaje, ile razy i w jakim odstępie czasowym, sprawca ten był uprzednio karany za popełnienie przestępstwa zart. 178 a § 1 k.k.Na marginesie zauważyć również należy, że w okresie poprzedzającym popełnienie przestępstwa, jakie jest przedmiotem niniejszej sprawy, oskarżony popełnił dwa inne czyny zabronione, a mianowicie przestępstwo zart. 244 k.k.orazart. 224 § 2 k.k., zatem nie można przyjąć, iż jego postawa w tymże okresie była pełna poszanowania dla obowiązującego porządku prawnego. Zaznaczyć należy, że przepisart. 84 § 2 a k.k.stanowi, że jeżeli środek karny orzeczony został dożywotnio, sąd może uznać go za wykonany, jeżeli skazany przestrzegał porządku prawnego i nie zachodzi obawa ponownego popełnienia przestępstwa podobnego do tego, za które orzeczono środek karny, a środek karny był w stosunku do skazanego wykonywany przynajmniej przez 15 lat. W świetle cytowanego przepisu stwierdzić należy, że orzeczony względem oskarżonego zakaz nie ma bezwzględnie charakteru dożywotniego, jednakże w celu skorzystania ze wskazanej powyżej instytucji, oskarżony będzie zobowiązany do przestrzegania norm prawnych. Orzeczony w stosunku do oskarżonego dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, będzie stanowił zatem czynnik dyscyplinujący, w szczególności, że jak wynika z karty karnej oskarżonego, uprzednio orzeczony środek karny o charakterze czasowym, nie był w stanie spełnić takiej funkcji. W realiach niniejszej sprawy brak jest również podstaw do przyjęcia, że Sąd Rejonowy w sposób nienależyty rozważył okoliczności wskazane wart. 53 k.k., a w szczególności, że pominął bądź nie nadał właściwego znaczenia okolicznościom takim jak postawa oskarżonego w toku postępowania, szczera skrucha, młody wiek i prognoza kryminologiczna. Z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia wynika bowiem, że wskazane powyżej okoliczności zostały przez Sąd Rejonowy nie tylko zauważone, ale także uwzględnione, co znalazło także odzwierciedlenie w orzeczonej karze. Przestępstwo zart. 178a § 4 k.k.jest bowiem zagrożone karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5, a wymierzona oskarżonemu kara 5 miesięcy pozbawienia wolności niewiele przekracza dolny próg ustawowego zagrożenia.  W tym miejscu zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu Rejonowego, iż istnieje konieczność wyeliminowania oskarżonego jako uczestnika ruchu drogowego na dłuższy okres czasu z uwagi na jego uprzednią karalność za podobne przestępstwo, wysoki poziom alkoholu we krwi, a także chorobę alkoholową. Mając na uwadze wskazaną powyżej instytucję zart. 84 § 2 a k.k.to od samego oskarżonego i jego postawy będzie zależało czy zakaz ten będzie miał charakter czasowy czy jednak pozostanie zakazem o charakterze dożywotnim. Podsumowując powyższe rozważania orzeczony w stosunku do oskarżonegoK. G.środek karny w postaci dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów niewątpliwie jest rozstrzygnięciem surowym, ale nie można uznać go za rażąco niewspółmierne. Pomimo wskazania w petitum apelacji, że zaskarża ona wyrok w całości zakres (zarzuty, uzasadnienie) tego środka odwoławczego pozwala uznać, że przedmiotem zaskarżenia był jedynie środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Uzasadnia to zasądzenie opłaty w wysokości 30 zł określonej wart. 11 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy orzekł na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.orazart. 456 k.p.k., rozstrzygnięcie o wydatkach uzasadniaart. 636 §1 kpk.