Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1194/15
Data wyroku: 2017-08-09 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Zenon Węcławik
Słowa kluczowe: Bezpodstawne wzbogacenie
Podstawa prawna: art. 226 §2 k.c. i art. 405 kc

Sygnatura akt I C 1194/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 09 sierpnia 2017r.
Sąd Rejonowy w Kamiennej Górze I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Zenon Węcławik
Protokolant: Aneta Bącal
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lipca 2017r. wK.
sprawy z powództwaP. C.
przeciwkoA. W. (1)
o zapłatę
I.zasądza od pozwanejA. W. (1)na rzecz powodaP. C.kwotę 17.100,00 zł i nakazuje przymusowe ściągnięcie z zasądzonego świadczenia na rzecz Skarbu Państwa ( kasa Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze ) kwoty 457,00 zł tytułem części nieuiszczonej opłaty sądowej, od której powód został zwolniony,
II.oddala powództwo dalej idące,
III.umarza postępowanie w zakresie żądania pozwu cofniętego o kwotę 7.900,00 zł,
IV.zasądza od powodaP. C.na rzecz pozwanejA. W. (1)kwotę 787,31 zł tytułem zwrotu kosztów procesu i nakazuje przymusowe ściągnięcie zasądzonego świadczenia na rzecz Skarbu Państwa ( kasa Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze ) tytułem części nieuiszczonych wydatków na biegłego, od których pozwana została zwolniona,
V.nakazuje pozwanejA. W. (1), aby uiściła na rzecz Skarbu Państwa ( kasa Sądu Okręgowego w Jeleniej Górze ) kwotę 850,00 zł tytułem części nieuiszczonej przez powoda opłaty sądowej,
VI.zalicza na rachunek Skarbu Państwa wydatki na biegłego nie objęte niniejszym wyrokiem.
sygn. akt1194/15

UZASADNIENIE
PowódP. C.- wskazując w pozwie złożonym dnia 19.11.2014 r. wartość przedmiotu sporu na kwotę 29.810,00 zł - domagał się zasądzenia od pozwanejA. W. (1)zwrotu poniesionych przez niego kosztów remontu, bez naliczania odsetek ustawowych za opóźnienie oraz wydania przez pozwaną należących do niego ruchomości, których łączna wartość wynosiła 5.150,00 zł, to jest: mebli pokojowych ciemny mahoń, szafy z szufladami jasny orzech, komody z szufladami ciemny mahoń, narożnika uszkodzonego, stołu z czterema krzesłami, mebli kuchennych, dwóch lodówek używanych, dwóch pralek automatycznych, kuchenki gazowej z butlą, muszli sedesowej, brodzika z kabiną prysznicową i umywalki. ( k.16 akt ). Ostatecznie jednak, na rozprawie w dniu 17.02.2016 r. ( k. 98v. akt ) i pismem z dnia 29.12.2014 r. ( k. 1000 akt ) powód ograniczył i zarazem zmienił żądanie pozwu w trybieart. 193 § 1 i 21k.p.c., domagając się wyłącznie zasądzenia kwoty 21.910,00 zł na którą policzył kwotę 17.560,00 zł tytułem zwrotu kosztów remontu oraz kwotę 4.350,00 zł odpowiadającą wartości jego ruchomości, znajdujących się u pozwanej, przy zaliczeniu na poczet kosztów dokonanego remontu wartości rzeczy ruchomych wykorzystanych przez powoda podczas remontu, a to: muszli sedesowej, brodzika z kabiną prysznicową i umywalki, o wartości łącznej 950 zł ( k. 16 akt ).
Uzasadniając żądanie wywiódł, że zobowiązanie pozwanej wynika z poniesionych przez powoda nakładów na jejlokal mieszkalny nr (...)wL.przyulicy (...). Po śmierci bowiem rodziców pozwanej, powód zawarł w dniu 12.08.2009 r. z dziadkami pozwanej, pisemną umowę przedwstępną z zamiarem zakupu przedmiotowego mieszkania za cenę 4.000,00 zł, po wcześniejszym remoncie tego mieszkania przez powoda. Przy umowie powód uiścił zaliczkę w kwocie 500,00 zł, która miała być rozliczona przy sporządzaniu aktu notarialnego. Następnie, w okresie od sierpnia 2009 roku do marca 2010 roku, powód przeprowadził kapitalny remont przedmiotowego lokalu umożliwiający mu zamieszkanie w nim. W ramach tego remontu wybrał ziemię z podłoża lokalu położonego na parterze ( bez podpiwniczenia ) i zrobił wylewki, położył nowe podłogi ( z płyt i kafelków ), postawił ściany gipsowe i położył nowe tynki, założył nową instalację elektryczną i sanitarną, pomalował mieszkanie, założył centralne ogrzewanie, zamontował nowe okna PCV i drzwi wejściowe oraz założył łazienkę. Wymienione prace wykonał swoim kosztem, pozwana zaś nie zwróciła mu dotychczas z tego tytułu żadnych pieniędzy. Po dokonanym remoncie powód zamieszkał w lokalu pozwanej i wniósł do niego swoje wyposażenie, w tym meble. Wobec jednak nie zawarcia umowy sprzedaży lokalu w formie notarialnej, powód wyprowadził się w rezultacie z mieszkania pozwanej z dniem 24.09.2014 r.
PozwanaA. W. (1), reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, wniosła o oddalenie powództwa w całości i zwrot kosztów procesu. Przyznała, że jest współwłaścicielem lokalu mieszkalnego opisanego przez powoda, w wyniku spadkobrania po swoich rodzicach. Podniosła jednak, że pisemna umowa przedwstępna z dnia 12.08.2009 r. jest nieważna, albowiem w jej dacie pozwana była niepełnoletnia, a dziadkowie działający w jej imieniu nie mieli upoważnienia sądu rodzinnego zezwalającego na zawarcie z powodem umowy o kapitalny remont mieszkania i jego sprzedaż. Wszelkie więc nakłady remontowe poniósł powód na własne ryzyko. Zwróciła też uwagę, że powód nie wykazał wysokości nakładów oraz nie uwzględnił faktu korzystania przez niego przez kilka lat z dokonanych nakładów poprzez zamieszkiwanie w wyremontowanym lokalu. Odnośnie żądania wydania ruchomości powoda oświadczyła, że się temu nie sprzeciwia i naprowadziła, że wielokrotnie chciała to wcześniej uczynić, jednakże bezskutecznie. Nie zdołała się bowiem w tym względzie porozumieć z powodem za pośrednictwem jego matki i powód nie stawiał się na umówione w tym celu spotkania. W toku procesy podniosła, że również w czasie postępowania sądowego powód odmawiał odbioru jego ruchomości od pozwanej.
Ustalono następujący stan faktyczny:
Odrębnylokal mieszkalny nr (...)wL.,ul. (...)- wchodzący w skład spadku poE. W., zmarłej dnia 12.08.2004 r. iM. W., zmarłym dnia 9.09.2006 r. - nabyły w drodze dziedziczenia ustawowego córki spadkodawców -A. W. (1)iK. W.. Przedstawicielami prawnymi pozwanej i jej siostry zostali dziadkowie pozwanej -M. J.iJ. J..
( dowód: postanowienie sądowe o spadkobraniu na k. 49 akt i postanowienie sądowe o spadkobraniu na k. 50 akt, odpis księgi wieczystej na k. 51-54 akt, zeznania świadkaM. J.z 2.10.2015 r. na k. 77-77v. akt, zeznania świadkaJ. J.z 2.10.2015 r. na k. 77v. akt i zeznania pozwanejA. W. (1)z dnia 17.02.2016 r. na k. 98v. akt )
W dniu 12.08.2009 r.P. C.zawarł z dziadkami pozwanej -M. J.iJ. J., pisemną umowę przedwstępną, w której przedstawiciele pozwanej zobowiązali się do sprzedaży powodowi odrębnegolokalu mieszkalnego nr (...)wL.,ul. (...)za cenę 4.000,00 zł, po wcześniejszym remoncie tego mieszkania przez powoda. Przy umowie powód uiścił zaliczkę w kwocie 500,00 zł, która miała być rozliczona przy sporządzaniu aktu notarialnego.
( dowód: umowa z dnia 12.08.2009 r. na k. 7 i 65 akt, pisma na k. 69 – 70 akt, zeznania świadkaK. C.z dnia 11.12.2015 r. na k. 91 akt oraz zeznania pozwanejA. W. (1)z dnia 17.02.2016 r. na k. 98v. akt )
W okresie od sierpnia 2009 roku do marca 2010 roku powód przeprowadził kapitalny remont odrębnegolokalu mieszkalnego nr (...)wL.,ul. (...). Remontowany przez powoda lokal znajdował się na parterze starej przedwojennej kamienicy, która nie miała podpiwniczenia. Zakres robót remontowych powoda obejmował następujące prace: wybranie ziemi z podłoża lokalu na głębokość jednego metra, położenie podsypki i zrobienie wylewki, położenie nowych podłóg z płyt i kafelków, postawienie ścian gipsowych i położenie nowych tynków, założenie nowej miedzianej instalacji elektrycznej i sanitarnej, wymalowanie mieszkania, założenie centralnego ogrzewania, wykonanie wentylacji grawitacyjnej, zamontowanie nowych okien PCV i drzwi wejściowych oraz wyodrębnienie i zainstalowanie łazienki. Wymienione prace wykonane zostały przez powoda we własnym zakresie, tak zwanym systemem gospodarczym ( osobiście oraz przy pomocy rodziny, znajomych i po części przez fachowców ). Przed remontem powoda sporny lokal nie nadawał się do zamieszkania. Miał zawilgocone i brudne podłogi oraz ściany z ogniskami pleśni, tekturę w oknach i prowizoryczne drzwi wejściowe. Armatura wodociągowa i kanalizacyjna była stara i nadawała się do wymiany. Nie miał jakiegokolwiek centralnego ogrzewania i żadnej wentylacji. Ogrzewany był piecem kaflowym. Częściowo wykafelkowana, betonowa posadzka w lokalu była popękana i zagrzybiona. Stolarka okienna i drzwiowa była nieszczelna, a w oknach zamiast szyb znajdowały się tektury i blacha. Instalacja elektryczna była aluminiowa i zniszczona oraz nieodpowiednia dla potrzeb lokalu mieszkalnego. W lokalu była tylko ubikacja, ale bez łazienki. Dotychczas pozwana nie zwróciła powodowi kosztów przeprowadzonego remontu. Po remoncie spornego lokalu nadawał się on do zamieszkania i powód wniósł do niego swoje meble i sprzęt AGD oraz w nim zamieszkał. Podczas mieszkaniu w przedmiotowym lokalu, kilkakrotnie umożliwiał dostęp do niego swoim znajomym, podczas jego kilkutygodniowych lub kilkumiesięcznych pobytów zarobkowych za granicą. Znajomi zwracali mu wówczas jedynie koszty wykorzystanych mediów, nie płacąc żadnego czynszu. Umowa sprzedaży przedmiotowego lokalu powodowi, w formie notarialnej, nie doszła ostatecznie do skutku i pozwana w dniu 24.09.2014 r. – pod nieobecność powoda w jej mieszkaniu – wtargnęła do niego i zmieniła zamki w drzwiach wejściowych, uniemożliwiając powodowi dostęp do lokalu.
( dowód: pisma na k. 4, 5, 6 i 66 oraz 67 i 68 akt, zeznania świadkaM. J.z 2.10.2015 r. na k. 77-77v. akt, zeznania świadkaJ. J.z 2.10.2015 r. na k. 77v. akt, zeznania świadkaK. C.z dnia 11.12.2015 r. na k. 91 akt, zeznania świadkaS. W.z dnia 17.02.2016 r. na k. 98v. akt, zeznania świadkaZ. B.z dnia 17.02.2016 r. na k. 98-98v. akt, zeznania świadkaS. K.z dnia 11.12.2015 r. na k. 91v. akt, zeznania świadkaG. K.z dnia 11.12.2015 r. na k. 91v. akt, zeznania świadkaM. S.z dnia 11.12.2015 r. na k. 91v. akt, zeznania świadkaJ. R.z dnia 11.12.2015 r. na k. 91v. akt oraz zeznania powodaP. C.z dnia 17.02.2016 r. na k.98v. akt )
W dniu 24.09.2014 r. pozwana - pod nieobecność powoda - zajęła sporny lokal i wymieniła zamki w drzwiach wejściowych do tego mieszkania. W mieszkaniu tym znajdowały się wówczas meble i sprzęt AGD należący do powoda. Pozwana wielokrotnie próbowała zwrócić powodowi jego sprzęt, jednak bezskutecznie.
( dowód: zeznania pozwanejA. W. (1)z dnia 17.02.2016 r. na k. 98v. akt )
Pismem z dnia 2.06.2014 r. i także osobiście, powód wzywał pozwaną do zapłaty kwoty 29.810,00 zł z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia pozwanej, wynikającego z remontu i wyposażenia jej mieszkania.
( dowód: wezwanie do zapłaty na k. 2 - 3 akt i zeznania powodaP. C.z dnia 17.02.2016 r. na k. 98v. akt )
Wartość nakładów remontowych powoda dokonanych w mieszkaniu pozwanej w okresie od sierpnia 2009 roku do marca 2010 roku, przy uwzględnieniu aktualnych cen materiałów i robocizny oraz z uwzględnieniem stopnia technicznego zużycia tychże nakładów na koniec września 2014 roku wynosiła 17.100,00 zł.
( dowód: pisemna opinia bieglej sądowejA. W. (2)z grudnia 2016 roku na k. 140-182 akt )
Sąd zważył:
Powództwo co do zasady i wysokości dochodzonego świadczenia pieniężnego ( po zmianie i ograniczeniu roszczenia ) było usprawiedliwione jedynie w części przekraczającej niewiele ponad połowę żądania.
Wstępnie zważyć wypada, że umowa przedwstępna z dnia 12.08.2009 r. była bezwzględnie nieważna, ponieważ była to czynność prawna przekraczająca zwykły zarząd ( zob. np. wyrok SA w Łodzi z dnia 24 września 2014 r., I ACa 425/14 -Lex nr 1544878), zaś dziadkowie pozwanej, będąc jej przedstawicielami prawnymi, nie mieli stosownego zezwolenia sądu rodzinnego do jej zawarcia (art. 99 k.r.o.iart. 101 § 3 k.r.o.).
Powód domagał się zapłaty świadczenia pieniężnego z dwóch tytułów: zwrotu nakładów remontowych i równowartości jego rzeczy ruchomych ( mebli i sprzętu AGD ).
Odpowiedzialność pozwanej odnośnie pierwszego z tych roszczeń należało rozważyć na gruncie przepisówart. 226 § 2 k.c.iart. 405 k.c.
Nakłady konieczne, nawet jeśli dokonane zostały niezgodnie z wolą właściciela, powinny zostać rozliczone. Jeśli nawet podstawy zwrotu korzyści uzyskanych z tego tytułu nie może stanowićart. 226 k.c., to taką podstawę stwarzają przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu (art. 405 i n. k.c.).
Zgodnie z treściąart. 226 § 2 k.c., samoistny posiadacz w złej wierze może żądać od właściciela rzeczy jedynie zwrotu nakładów koniecznych, i to tylko o tyle, o ile właściciel wzbogaciłby się bezpodstawnie jego kosztem.

Niewątpliwie – w świetle ustaleń Sądu – powoda należało uznać za posiadacza samoistnego w złej wierze, albowiem zdawał on sobie sprawę, że nie przysługuje mu prawo własności do spornego lokalu. Co do zasady, przepisy o rozliczeniach pomiędzy właścicielem i posiadaczem samoistnym wyłączają, jakolex specialis, dochodzenie zwrotu poczynionych przez posiadacza nakładów na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. Oznacza to zarazem, że po upływie terminu zart. 229 k.c.nie można żądać ich równowartości na podstawieart. 405 i n. k.c.(por. uchwała SN z dnia 11 maja 1972 r., III CZP 22/72, OSN 1972, nr 12, poz. 213).
Oczywistym zatem jest, że pozwana powinna zwrócić powodowi nakłady konieczne w zakresie jej bezpodstawnego wzbogacenia. Po myśliart. 405 k.c., kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości. Nie ulega wątpliwości przede wszystkim, że pozwana nie może zwrócić powodowi przysporzenia wynikającego ze zmiany jej mieszkania po remoncie. Musiałaby bowiem po prostu „zrujnować” swoje mieszkanie (art. 47 § 2 k.c.). Skutkuje to wprost powstaniem po jej stronie obowiązku zwrotu wartości nakładów powoda na remont ( zob. np. uzasadnienie wyroku SN z 25 stycznia 1971 r., I CR 552/70 -LexPolonica nr 296069, OSNCP 1971/9/161). Bezpodstawne wzbogacenie może powstać przy tym nawet wbrew woli wzbogaconego, a nawet ze złą wiarą dokonującego nakładów. Może być następstwem zarówno czynności zubożonego, osób trzecich, a nawet sił przyrody ( wyrok Sądu Najwyższego z 6 grudnia 2005 r., I CK 220/05 -LexPolonica nr 1538862). Okoliczności subiektywne po stronie wzbogaconego nie mają wpływu na powstanie roszczenia, natomiast mogą decydować o jego zakresie (art. 409 k.c.).  Brak podstawy prawnej wzbogacenia, w rozumieniu cytowanego przepisu, zachodzi gdy korzyść uzyskana kosztem zubożonego jest nieusprawiedliwiona przez czynność prawną, przepis ustawy, orzeczenie sądu lub decyzję administracyjną (P. Mostowik, w: SPP, t. 6, s. 227 ). Przesłankami powstania roszczenia o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia są: 1) wzbogacenie majątku jednej osoby, uzyskane kosztem majątku innej osoby, 2) wzbogacenie i zubożenie pozostawały ze sobą w związku w tym rozumieniu, iż wzbogacenie jest wynikiem zubożenia, a zatem by miały wspólne źródło oraz 3) aby wzbogacenie nastąpiło bez podstawy prawnej. Wzbogacenie może przy tym przybrać formę zarówno nabycia rzeczy lub praw, jak i korzystania z cudzych usług; polega ono nie tylko na zwiększeniu aktywów wzbogaconego, lecz także na zmniejszeniu jego pasywów” ( zob.L.deB., Zobowiązania, 1939, s. 218;F. Z., Zobowiązania w zarysie, s. 112 ) wyrok SN z dnia 7.11.1997 r.,II CKN 424/97 - OSNC 1998/5/77 z glosąM. L., MoP 2001, Nr 13, s. 700 ).
Nakłady powoda – z uwagi na ich charakter i zakres oraz stan i przeznaczenie lokalu – należało zaliczyć do koniecznych. Były one następujące: wybranie ziemi z podłoża lokalu położonego na parterze ( bez podpiwniczenia ) i zrobienie wylewki, położenie nowej podłogi ( z płyt i kafelków ), postawienie ścian gipsowych i położenie nowych tynków, założenie nowej instalacji elektrycznej i sanitarnej, pomalowanie mieszkania, założenie centralnego ogrzewania, wykonanie wentylacji grawitacyjnej, zamontowanie nowych okien PCV i drzwi wejściowych oraz założenie łazienki. Szczegółowy wykaz prac remontowych wskazany został w pisemnej opinii biegłej sądowej na k. 147-148 akt.
W zakresie oszacowania wartości nakładów Sąd oparł się na pisemnej opinii biegłej sądowejA. W. (2)z grudnia 2016 roku ( k. 140-182 akt ). W ocenie Sądu opinia ta jest sporządzona rzetelnie i wyczerpująco. Sąd nie znalazł żadnych podstaw do zakwestionowania jej ustaleń. Nie budził jakichkolwiek zastrzeżeń przyjęty przez biegłą sposób i zakres przeprowadzonych obliczeń metodą kalkulacji szczegółowej na podstawie właściwych norm katalogowych. Dokonując wyceny, rzeczoznawca przyjęła odpowiednią metodę szacunku i starannie dobierała oraz analizowała materiał porównawczy. Opinia biegłej podlegała oczywiście, jak inne dowody, ocenie wedługart. 233 § 1 k.p.c.Będąc jednym z dowodów w sprawie, była jednak nie tylko profesjonalna, ale też zrozumiała i użyteczna. Sąd - uwzględniając wykazany w sprawie przez powoda zakres remontu – uznał wycenę poniesionych przez niego nakładów, dokonaną przez biegłą sądową, za miarodajną. Obejmowała ona szacunek rzeczonych nakładów wedle aktualnych cen i z uwzględnieniem stopnia ich technicznego zużycia na datę wydania lokalu. Nie budziło też żadnych wątpliwości uznanie przez biegłą wszystkich szacowanych nakładów powoda za konieczne. Ich bowiem charakter i zakres pozwolił powodowi na zamieszkanie w spornym lokalu, który wcześniej był wyposażony w stare i zniszczone elementy ( np. stolarka drzwiowa i okienna oraz instalacja elektryczna i sanitarna ) oraz był niefunkcjonalny względem przeciętnych standardów ( np. brak łazienki i centralnego ogrzewania ). W powyższych realiach, należało przyjąć wartość rzeczonych nakładów remontowych na łączną kwotę 17.100,00 zł i taką właśnie kwotę zasądzono powodowi, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Powód nie zgłosił do opinii biegłego sądowej żadnych zastrzeżeń. Pozwana natomiast podniosła, że biegła bezkrytycznie uznała wszystkie prace remontowe powoda za konieczne. Poza tym wywiodła, że powód przeprowadził remont bez stosownego zezwolenia władz budowlanych i w rezultacie nie może wyprowadzać swoich roszczeń ze swoich nielegalnych działań ( tzw. samowola budowlana ). W tym kontekście wskazać trzeba przede wszystkim, że ani dyspozycjaart. 226 k.c., ani treśćart. 405 k.c., nie zawierają warunku legalności działania dokonującego nakładów lub zubożonego, jako przesłanki dochodzenia przewidzianych tymi przepisami roszczeń. Legalność prac remontowych jest z tego punktu widzenia irrelewantna. Dodać można, że orzecznictwo i normy prawa cywilnego w wielu sytuacjach „legalizują” bezprawność na gruncie prawa cywilnego, np. nabycie nieruchomości lub rzeczy ruchomej przez zasiedzenie, nabycie ruchomości od osoby nieuprawnionej, nabycie nieruchomości przez osobę korzystającą z rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, zaliczenie rzeczy pochodzącej z kradzieży do majątku wspólnego, itd. Poza tym, kwestia negatywnych konsekwencji prac remontowych prowadzonych bez stosownego zezwolenia lub zgłoszenia przewidzianegoart. 30  Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane( t.j.: Dz.U.2016.290 ), np. nakaz rozbiórki lub opłaty legalizacyjne (art. 48 i 49p.b.) należy do wypadków przyszłych i niepewnych, a od takich zdarzeń nie można uzależniać rozstrzygnięcia w sprawie. Znamienne w tym kontekście jest, że pozwana nie żądała dotychczas od powoda przywrócenia choćby w części stanu poprzedniego poprzez usunięcie niektórych zmian,eo ipsouznać należy, że wolą jej jest korzystanie ze wszystkich zmian dokonanych przez powoda, a skoro tak - powinna zapłacić powodowi sumę odpowiadającą ich wartości. W końcu co równie istotne, rzeczoznawca powołana przez Sąd uznała prace remontowe powoda za prawidłowe i konieczne z punktu widzenia norm budowlanych. Pomimo więc zgłoszonych uwag pozwanej, opinia biegłej sądowej była – w ocenie Sądu - przekonująca, a biegła wyjaśniła w niej wszystkie istotne okoliczności. Zważyć ostatecznie trzeba, że Sąd nie ma obowiązku dążyć do tego, żeby opinią biegłej zostały przekonane również same strony ( wyrok SN z dnia 7 kwietnia 2000 r., II UKN 483/99 -Lex nr 1218456). Nie było zatem potrzeby do sięgania po dobrodziejstwo przewidziane treściąart. 322 k.p.c.
Mając na uwadze ustalone wyżej okoliczności faktyczne oraz przywołane motywy -
po myśliart. 226 § 2 k.c.iart. 405 § 1 k.c.– orzeczono jak w punkcie I i II wyroku.
Gdy chodzi o drugie roszczenie pozwu, zmienione ostatecznie z żądania wydania ruchomości powoda znajdujących się u pozwanej na żądanie zapłaty ich równowartości, wskazać należy, że – w realiach niniejszej sprawy – zgodnie zart. 405 k.c., powód mógł się domagać wyłącznie wydania korzyści w naturze, to jest wydania przez pozwaną mebli i sprzętu AGD. W tej mierze jednak powództwo windykacyjne przewidziane treściąart. 222 § 1 k.c.ma pierwszeństwo przed odpowiedzialnością z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia. Dopiero, gdyby windykacja rzeczy okazała się niemożliwa, pozwana byłaby zobowiązana do zwrotu równowartości wspomnianych rzeczy ruchomych powodowi. Powód jednakże zrezygnował finalnie z roszczenia wydania rzeczy, pomimo żeA. W. (1)nie kwestionowała faktu, iż posiada jego ruchomości i uznała pierwotne roszczenie powoda o ich wydanie, wcześniej zaś próbowała te rzeczy jemu zwrócić. Okoliczności tych powód skutecznie nie zakwestionował. Z tych względów żądanie powoda w powyższym zakresie podlegało oddaleniu ( objęte zostało również punktem II wyroku ).
Wypada też poruszyć kwestię odsetek ustawowych. Roszczenie powoda o zwrot nakładów stało się wymagalne z chwilą oddania lokalu pozwanej, czyli z dniem 24.09.2014 r. ( zajęcie lokalu przez pozwaną i wymiana zamków w drzwiach wejściowych ). Od tego dnia – zgodnie zart. 481 § 1 i 2 k.c.– należały się powodowi odsetki ustawowe za opóźnienie w płatności sumy pieniężnej stanowiącej równowartość poniesionych przez powoda nakładów na sporny lokal. Treść pozwu nie zawierała jednak w tej mierze jakichkolwiek żądań i z tej racji - zgodnie zasadąne eat iudex ultra petita partiumwynikającą z dyspozycjiart. 321 § 1 k.p.c.- o odsetkach ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego nie orzeczono ( zob. np. wyrok SN z dnia 18 marca 2005 r., II CK 556/04 - OSNC 2006/2/38 ).
Na zasadzieart. 355 § 1 k.p.c., w punkcie III wyroku umorzono postępowanie odnośnie żądania pozwu ograniczonego do kwoty 21.910,00 zł ( ze wskazanej pierwotnie kwoty 29.810,00 zł ). Przyczyną ograniczenia przez powoda żądania pozwu była jego bieżąca ocena sytuacji procesowej w kontekście niezmienionego od chwili złożenia pozwu stanu faktycznego. Niezłożenie przez pozwaną oświadczenia w przedmiocie cofnięcia pozwu należało uznać za wyrażenie przez nią zgody na zmiarkowanie powództwa (art. 203 § 3in finek.p.c.). W rezultacie, powód skutecznie cofnął pozew w powyższym zakresie, w sytuacji, gdy pozwany nie ustosunkował się do tej czynności procesowej powoda, mając możliwość tego uczynienia (art. 203 § 1 i 4 k.p.c.).
Sąd uznał za wiarygodne zeznania wszystkich świadków, to jest:M. J.,J. J.,K. C.,S. K.,G. K.,M. S.,J. R.,Z. B.iS. W.. Zeznania ich były jasne, logiczne i wzajemnie się uzupełniały, aczkolwiek różniły się szczegółowością przekazu. Wynikało to jednakże z wiedzy, którą dysponowali poszczególni świadkowie. Bez wpływu na treść zeznań niektórych świadków pozostały – w ocenie Sądu - ich relacje rodzinne ze stronami. W oparciu o zeznania świadków i pozostały materiał dowodowy, w tym zeznania stron, możliwe okazało się odtworzenie istotnych w sprawie okoliczności faktycznych. Z zeznaniami świadków korelowały także zeznania stron. Pewne rozbieżności pomiędzy zeznaniami powoda i pozwanej ( zwłaszcza odnośnie stanu lokalu przed remontem i prób zwrotu ruchomości przez pozwaną ) wynikały w zasadzie z odmiennych sytuacji, w których każda ze stron doświadczała tych okoliczności ( np. niepełnoletność pozwanej i brak osobistych kontaktów pomiędzy stronami ). W rezultacie, zeznania obu stron posiadały również wartość dowodową i wraz z pozostałym materiałem dowodowym stanowiły podstawę dowodową rozstrzygnięcia.
Na podstawie art. 113 ust. 2 pkt 1 u.k.s.c. w związku z art. 100 zd. pierwszein finek.p.c., z zasądzonego na rzecz powoda świadczenia pieniężnego ( punkt I wyroku ), nakazano przymusowe ściągnięcie odpowiedniej części nieuiszczonej przez powoda opłaty sądowej wynoszącej 1.491,00 zł.
O kosztach procesu zawartych w punkcie IV wyroku rozstrzygnięto na podstawieart. 100zd. pierwszein finek.p.c.( stosunkowe rozdzielenie kosztów z uwzględnieniem wygranej powoda w 57 % ). Powód poniósł koszty procesu w łącznej wysokości 3.118,20 zł, pozwana zaś poniosła te koszty w łącznej wysokości 4.217,00 zł Ostatecznie więc, należał się pozwanej od powoda zwrot kosztów procesu w kwocie 787,31 zł, z tym że - w oparciu o art. 113 ust. 1 u.k.s.c. w związku zart. 100zd. pierwszein finek.p.c.- nakazano przymusowe ściągnięcie części nieuiszczonej przez pozwaną zaliczki na biegłego ( przy uwzględnieniu jej częściowego zwolnienia z tego obowiązku ).
Na podstawie art. 113 ust. 1 u.k.s.c. w związku z art. 100 zd. pierwszein finek.p.c.nakazano pozwanej uiszczenie na rzecz Skarbu Państwa odpowiedniej części nieuiszczonej przez powoda opłaty sądowej ( punkt V wyroku ).
Koszty biegłego, którymi nie można było – na zasadzie art. 113 ust. 1 i 2 u.k.s.c. – obciążyć stron, zaliczono na rachunek Skarbu Państwa ( punkt VI wyroku ).