Sąd Okręgowy w Gliwicach
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 522/17
Data wyroku: 2017-09-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grzegorz Kiepura
Słowa kluczowe: Wykroczenie
Podstawa prawna: art. 96 § 3 kw

Sygnatura akt VI Ka 522/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia5 września 2017r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący SSO Grzegorz Kiepura
Protokolant Kamil Koczur
po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2017 r.
przy udzialeK. S.- przedstawiciela Straży Miejskiej wG.
sprawyM. N.ur. (...)wP.
synaM.iU.
obwinionego z art. 96§3 kw
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę obwinionego
od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia 30 marca 2017 r. sygnatura akt IX W 1762/16
na mocyart. 437 kpk,art. 438 kpkw zw. zart. 109 § 2 kpwiart. 118 § 2 kpw

1
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że obwinionegoM. N.uniewinnia od zarzuconego mu czynu z art. 96 § 3 kw;

2
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.I. M.kwotę 516,60 zł (pięćset szesnaście złotych i sześćdziesiąt groszy) obejmującą kwotę 96,60 zł (dziewięćdziesiąt sześć złotych i sześćdziesiąt groszy) podatku VAT, tytułem zwrotu nieuiszczonych kosztów obrony obwinionego z urzędu w postępowaniu odwoławczym;

3
kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa.

VI Ka 522/17

UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 30.03.2017 r.M. N.został uznany za winnego tego, że w okresie od dnia 23.04.2016 r.do dnia 19.10.2016 r. wG.w siedzibie Straży Miejskiej wG.wbrew obowiązkowi na żądanie uprawnionego organu nie wskazał komu powierzył do kierowania lub używania w dniu 14.11.2016 r. pojazd markiP.onr rej. (...), tj. wykroczenia z art. 96 § 3 kw i za to na mocyart. 96 § 1 kw w zw. z § 3 kw i art. 24 § 1 kw wymieniono mu grzywnęw kwocie 500 zł.
Na podstawieart. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturzew zw. z § 11 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r.w sprawie opłat za czynności adwokackie zarządzono od Skarbu Państwana rzecz adwokatI. M.kwotę 442,80 zł, w tym VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej obwinionemu z urzędu.
Na podstawieart. 118 § 1 i 3 kpwiart. 119 kpww zw. zart. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnychorazart. 624 § 1 kpkzasądzono od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa zryczałtowane wydatki w kwocie 100 zł, w pozostałej części kosztami obciążając Skarb Państwaoraz opłaty w wysokości 50 zł.
Apelacje od tego wyroku wywiodła obrońca obwinionego, która zarzuciła w orzeczeniu naruszanie art. 96 § 3 kw poprzez uznanie obwinionegoza winnego, w sytuacji gdy nie wypełnił on znamion tego wykroczenia, bowiem będąc współwłaścicielem pojazdu sam był jednocześnie sprawca wykroczenia,a taka sytuacja nie jest objęta odpowiedzialnością za wykroczenie z art. 96 § 3 kw.
W oparciu o podniesiony zarzut obrońca wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie obwinionego, ewentualnie o uchylenie wyrokui przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Apelacja okazała się skuteczna o tyle, że w wyniku jej wniesienia zaskarżony wyrok należało zmienić poprzez uniewinnienie obwinionegood popełnienia zarzucanego mu wykroczenia z art. 96 § 3 kw.
W trakcie prowadzenia czynności wyjaśniających w sprawie niezastosowania się do znaku drogowego B-36 przez kierowcę pojazdu markiP.,nr rej. (...), w dniu 14.11.2015 r. ok. godziny 2100wG.przyulicy (...), tj. wykroczenia z art. 92 § 1 kw, Straż MiejskawG., w trybie zart. 129b ust. 3 pkt 7 oraz art. 78 ust. 4 ustawyz dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowymwezwała obwinionegoM. N.jako współwłaściciela pojazdu, do wskazania w terminie 7 dni, komu powierzył pojazd do kierowania lub użytkowania w oznaczonym czasie (k.10,k.12,k.15). Przesyłki pocztowe zawierające żądanie były dwukrotnie awizowane – obwiniony ich nie odebrał. W dniu 15.04.2016 r. funkcjonariusze Straży MiejskiejA. G.iZ. B.udali się do miejsca zamieszkania obwinionego celem doręczenia mu przesyłki – obwiniony odmówił jej odebrania (k.16). W tej sytuacji Straż Miejska podjęła czynności wyjaśniające w sprawie wykroczenia z art. 96 § 3 kw (k.18).
Wykroczenie zart. 96 § 3kw popełnia każdy, kto nie czyni zadość obowiązkowi wskazania na żądanie uprawnionego organu, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie. Obowiązektaki wynika wprost zart. 78 ust 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Zaniechanie polegające na niewykonaniu obowiązku wskazania tożsamości osoby, której powierzono pojazd, wymaga wykazania,iż osoba zobowiązana posiadała taką wiedzę i odmówiła jej przekazania uprawnionemu organowi.
Obowiązek określony wart. 78 ust.4 Prawo o ruchu drogowympowstaje tylko wówczas, gdy uprawniony organ wystąpi ze stosownym żądaniemi żądanie to dotrze do osoby zobowiązanej. W każdym wypadku po stronie osoby zobowiązanej musi więc istnieć świadomość żądania udzielenia takiej informacji. Nie ma znaczenia w jakiej formie żądanie zostanie przekazane– ważne jest, czy dana osoba wiedziała, że została wezwana przez uprawniony organ, komu powierzyła pojazd do kierowania lub używania oraz czy taka wiedze rzeczywiście posiadała.
Zgodnie z zasadą ciężaru dowodu, to na oskarżycielu spoczywa obowiązek udowodnienia tych okoliczności. Obwinionego chroni bowiem zasada domniemania niewinności, co wyłącza możliwość domniemania świadomości wypełnienia znamiona wykroczenia zart. 96 § 3kw (art. 5 § 1 kpkw zw. zart.8 kpw).
Z akt sprawy nie wynika tymczasem, że żądanie, o którym mowawart. 78 ust. 4 Prawo o ruchu drogowymdotarło do obwinionego. Awizowanie przesyłki pocztowej, a nawet odmowa jej przyjęcia, nie może być utożsamionez powzięciem przez adresata wiedzy na temat treści sformułowanegow przesyłce żądania. Uregulowanie zawarte wart. 133 § 1 i 2 kpkw zw. zart. 38 § 1 kpw, stwarzające prawną fikcję uznania pisma za doręczone, nie ma zastosowania do wezwań, o których mowa wart. 78 ust. 4 Prawo o ruchu drogowym.
Jak zauważył Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 30.09.2010 r.,I KZP 15/10, w sytuacji gdy doręczenie żądania, o którym mowa wart. 78ut. 4Prawo o ruchu drogowymnastąpiło trybieart. 133 § 1 i 2 kpkw zw. zart. 38 § 1 kpw, należy oddzielić procesowy aspekt doręczenia pisma, którego skuteczność może opierać się na domniemaniu, od materialnych podstaw odpowiedzialności, których domniemywać nie można.
Skoro zatem w toku niniejszego postępowania nie wykazano(nie udowodniono), że obwiniony powziął wiadomość o konieczności wskazania komu powierzył pojazd do kierowani lub używania w oznaczonym czasie, to brak było podstaw do przypisania mu sprawstwa i winy w zakresie podstawionego zarzutu popełnienia wykroczenia z art. 96 § 3 kw,w konsekwencji czego zaskarżony wyrok należało zmienićpoprzez uniewinnienie obwinionego.
Rozpoznanie sprawy w omawianym wyżej zakresie było wystarczającedo wydania orzeczenia reformatoryjnego, a zatem sąd odwoławczy w trybieart. 636 kpkograniczył rozpoznanie środka obwinionego.
Konsekwencją uniewinnienia obwianego było obciążenie Skarbu Państwa kosztami postępowania w sprawie.