Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 589/16
Data wyroku: 2017-02-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Kałuża
Teza: W razie zmiany stosunków można dokonać zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego

Sygn. akt III RC 589/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 lutego 2017 roku
Sąd Rejonowy w Piotrkowie Tryb. III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w składzie :
Przewodniczący: SSR Małgorzata Kałuża
Protokolant: Tomasz Misztela
po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2017 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie sprawy
z powództwaP. M.reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowegoZ. M.
przeciwkoW. M. (1)
o zmianę orzeczenia w zakresie alimentów - podwyższenie alimentów
1. alimenty od pozwanejW. M. (1)na rzecz jej małoletniej córkiP. M.ostatnio ustalone wyrokiem Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 4 października 2011 roku, w sprawie sygn. akt III RC 397/11 w kwocie po 180 złotych miesięcznie podwyższa do kwoty po 300 (trzysta) złotych miesięcznie, poczynając od dnia 27 grudnia 2016 roku, z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia terminu płatności którejkolwiek z należności, pozostawiając bez zmian pozostałe dotychczasowe warunki płatności,
2. oddala powództwo w pozostałej części,
3. nie obciąża pozwanej nieuiszczonymi kosztami sądowymi od uwzględnionej części powództwa, które przejmuje na rachunek Skarbu Państwa,
4. nie obciąża powódki nieuiszczonymi kosztami sądowymi od oddalonej części powództwa, które przejmuje na rachunek Skarbu Państwa,
5. znosi wzajemnie koszty procesu między stronami,
6. nadaje wyrokowi w punkcie pierwszym rygor natychmiastowej wykonalności.
Sygn. akt III RC 589/16

UZASADNIENIE
Pozwem z 27 grudnia 2016 r. małoletnia powódkaP. M., reprezentowana przez przedstawiciela ustawowegoZ. M., wniosła o podwyższenie alimentów od matkiW. M. (1), po raz ostatni ustalonych wyrokiem Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 4 października 2011 roku w sprawie III RC 397/11 z kwoty po 180 zł miesięcznie do kwoty po 550 zł miesięcznie, płatne poczynając od 1 września 2016 r., do 10-go dnia każdego miesiąca, z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat, do rąk ojca małoletniej powódki –Z. M..
W uzasadnieniu pozwu pełnomocnik przedstawiciela ustawowego małoletniej powódki podniósł, że rodzice małoletniej są po rozwodzie, a ona zamieszkuje z ojcem. Obecnie małoletniaP.ukończyła 16 lat i jest uczennicą I klasy technikum. Od czasu ostatniego ustalenia alimentów wzrosły jej usprawiedliwione potrzeby, a koszty związane z utrzymaniem powódki stanowią wydatek 1.750 zł miesięcznie. Na kwotę tą składają się koszty związane z edukacją, dojazdami do szkoły, wyżywieniem, a w tym szczególną dietą bezglutenową, odzież, środki higieniczne i kosmetyczne, udział w kosztach utrzymania mieszkania, wycieczek szkolnych, leków. Pojawiła się również potrzeba podjęcia dodatkowych lekcji. Pozwana nie zaspokaja potrzeb powódki poza egzekwowanymi przez komornika alimentami. W uzasadnieniu wskazano również, iżW. M. (1)prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoją dorosłą siostrą, która pracuje; ze swoją matką, która uzyskuje świadczenie emerytalne oraz z konkubentem. Jest zdrowa, nie leczy się trwale, podejmuje stałe zatrudnienie. Pozwana jest właścicielką samochodu o wartości ok. 8.000 zł.
Pełnomocnik przedstawiciela ustawowego małoletniej powódki podtrzymał powództwo.
Pozwana wniosła o oddalenie powództwa.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
P. M.,urodzona (...), jest córkąZ. M.iW. M. (1).

/dowód: kserokopia odpisu skróconego aktu urodzenia k. 9/
Wyrokiem z 26 lutego 2010 r. w sprawie I C 756/06 Sąd Okręgowy w Piotrkowie Tryb. rozwiązał przez rozwód związek małżeńskiZ. M.iW. M. (1)z winyZ. M..

/dowód: odpis wyroku k.50/
Wyrokiem z dnia 04 października 2011 roku, w sprawie sygn. akt III RC 397/11, podwyższono alimenty od pozwanejW. M. (1)na rzecz małoletniejP. M.z kwoty po 130 złotych miesięcznie do kwoty po 180 złotych miesięcznie.

/dowód: wyrok Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 04.10.2011 r. k. 59 akt sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim sygn. akt III RC 397/11/
MałoletniaP. M.uczęszczała wówczas do V klasy szkoły podstawowej. Nie chodziła na pozaszkolne zajęcia z wyjątkiem basenu. Koszt wyprawki do szkoły poniósł ojciec. Zakupił nowe podręczniki za kwotę 400 złotych i przybory szkolne za kwotę 300 złotych. Opłacił również ubezpieczenie w wysokości 37,50 złotych i zakupił strój na basen za kwotę 100 złotych. W związku z rozpoczęciem roku szkolnego ojciec zakupił małoletniej strój galowy za kwotę 250 złotych.

/dowód: zeznaniaZ. M.k. 48v akt sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim sygn. akt III RC 397/11/
P.chorowała na celiakię. Posiadała orzeczenie o niepełnosprawności. Zażywała lekA., jego koszt wynosił 10 złotych miesięcznie. Raz na pół roku małoletnia jeździła do lekarza specjalisty. Wizyty były nieodpłatne. Ojciec ponosił koszty dojazdów. Małoletnia pozostawała na diecie bezglutenowej, co wiązało się z zakupem odpowiedniej żywności.

/dowód: zeznaniaZ. M.k. 48v akt sprawy III RC 397/11, orzeczenie o niepełnosprawności k. 6 akt sprawy III RC 397/11, faktura VAT –k .54-56 akt sprawy III RC 397/11, zaświadczenie k. 57 akt sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim sygn. akt III RC 397/11/
Małoletnia mieszkała wraz z ojcem i bratem w miejscowościD.w domu o powierzchni 110 m2stanowiącym współwłasność byłych małżonków.Z. M.ponosił koszty utrzymania mieszkania, na które składały się: opłata za energię elektryczną w wysokości 100 złotych miesięcznie, gaz w wysokości 50 złotych na 3 tygodnie, Internet w wysokości 60 złotych miesięcznie, woda w wysokości 40 złotych miesięcznie, koszty ogrzewania w wysokości 300 złotych na sezon grzewczy.

/dowód: zeznaniaZ. M.k. 48v akt sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim sygn. akt III RC 397/11/
Z. M.pobierał naP. M.zasiłek rodzinny w wysokości 91 złotych, jednorazowy dodatek z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w wysokości 100 złotych oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 złotych miesięcznie wraz z dodatkiem w wysokości 80 złotych miesięcznie. Ojciec małoletniej miał wówczas 47 lat. Posiadał gospodarstwo rolne wraz z podstawowymi maszynami rolniczymi. Hodował cztery byki. Nie miał krów. Opłacał podatek w wysokości 1244 złotych rocznie. Otrzymywał dotacje z Unii Europejskiej w wysokości 7000 złotych rocznie. Szacowany dochód roczny miał wynosić 17807,75 złotych. Przy czymZ. M.deklarował dochód w wysokości około 700 złotych miesięcznie. Ojciec małoletnich miał zadłużenie u komornika w kwocie około 2800 złotych.

/dowód: zeznaniaZ. M.k. 48v akt sprawy III RC 397/11,decyzja nr (...)k. 13 akt sprawy III RC 397/11, decyzje(...)k. 14-16 akt sprawy III RC 397/11, zaświadczenie k. 58 akt sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim sygn. akt III RC 397/11/
W. M. (1)miała wówczas 37 lat. Była zatrudniona wZakładach (...)A. G.wN.od dnia 20 maja 2011 roku na czas określony do dnia 30 listopada 2011 roku na stanowisku sprzedawcy z miesięcznym wynagrodzeniem w wysokości 1216,97 złotych netto. Mieszkała z matką i siostrą, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe. Matka otrzymywała emeryturę rolniczą w wysokości 786,51 złotych miesięcznie. Siostra pozostawała zatrudniona za wynagrodzeniem w wysokości najniższego wynagrodzenia krajowego. Pozwana partycypowała w kosztach utrzymania mieszkania w kwocie 400 złotych miesięcznie.

/dowód: zeznaniaW. M. (2)k. 49 akt sprawy III RC 397/11, zaświadczenia k. 40-43 akt sprawy III RC 397/11, przekaz pocztowy k. 47 akt sprawy III RC 397/11, dowody wpłaty k. 44-46 akt sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim sygn. akt III RC 397/11/
Pozwana pozostawała pod opieką psychologa. Brała leki przeciwdepresyjne, których miesięczny koszt wynosił 40 złotych. Pozwana nie miała żadnego majątku poza udziałem w domu, w którym mieszkałZ. M.z dziećmi. Posiadała dług, który zaciągnęła u siostry w wysokości 12.000 złotych. Pozwana nie utrzymywała kontaktów z dziećmi. Nie dawała dzieciom prezentów.

/dowód: zeznaniaW. M. (1)k . 49 akt sprawy Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim sygn. akt III RC 397/11/
Obecnie małoletnia powódka ma 16 lat. Mieszka wspólnie z ojcem i 22-letnim bratem w domu jednorodzinnym. Uczęszcza do Technikum Ekonomiczno-Handlowego wP.. Wyprawka szkolna stanowiła koszt ok. 1.000 zł, na który złożyły się podręczniki szkolne w wysokości 700 zł, przybory papiernicze i plecak w wysokości 200 zł, ubezpieczenie ok. 50 zł, komitet rodzicielski 60 zł. Nie uczęszcza na dodatkowe zajęcia. Dojeżdża codziennie do szkoły co stanowi wydatek 5 zł. Ponadto dostaje kieszonkowe w wysokości 10 zł dziennie. Koszt obuwia dla powódki to kwoty 160 – 180 zł jednorazowo, a kurtki ok. 200 zł. Koszt stroju na zajęcia wychowania fizycznego to kwota 100 zł. Powódka uczestniczy w wycieczkach szkolnych, które stanowią wydatek na wyjście do kina ok. 30 – 40 zł jednorazowo, do teatru 80 zł jednorazowo, doW.100 zł. Ze względu na stan zdrowia nie korzysta z kilkudniowych wycieczek szkolnych.P. M.cierpi na celiakię wobec czego stosuje dietę bezglutenową. Zażywa na stałe lek Alertek. Odbywa wizyty lekarskie w ramach NFZ. Zdarza się, że w razie potrzeby, raz na dłuższy czas, uczęszcza na wizyty lekarskie wCentrum (...)wŁ..

/dowód: zaświadczenie k. 8, faktury VAT k. 10 i k. 18-31, wyjaśnienia informacyjneZ. M.z rozprawy z 30 stycznia 2017 r. protokół audio video czas od 00:03:56 do 00:16:27 k.85v; zeznaniaZ. M.z rozprawy z 30 stycznia 2017 r. protokół audio video czas od 00:23:53 do 00:32:40 k.86/
Z. M.ma 54 lata, jest rolnikiem. Utrzymuje się z gospodarstwa rolnego o pow. 9,83 ha, w którego skład wchodzi żywy inwentarz w postaci 5 byków i 20 świń. Przedstawiciel ustawowy małoletniej powódki posiada również ciągnik z 1979 zł, brony, pług. Uprawia zboże. Uzyskuje z prowadzonego gospodarstwa dochód w wysokości około 500-600 złotych miesięcznie. Ponosi koszty ubezpieczenia w KRUS 430 zł kwartalnie oraz podatku od gruntów 330 zł kwartalnie. Gospodarstwo rolne uprawiane przezZ. M.stanowi współwłasność z pozwaną. Jego wartość to ok. 300 – 350 tys. zł. Przedstawiciel ustawowy małoletniej powódki podejmuje prace dorywcze, z których uzyskuje dochód w wysokości ok. 300 zł miesięcznie. W 2016 r. uzyskał z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa świadczenia w łącznej wysokości 9.846,86 zł. Otrzymuje na rzecz małoletniej powódki zasiłek rodzinny w okresie od listopada 2016 r. do października 2017 r. w wysokości 124 zł miesięcznie, dodatek do zasiłku rodzinnego: we wrześniu 2017 r. w kwocie 100 zł jednorazowo, od listopada 2017 r. do października 2017 r. kwotę 69 zł miesięcznie. Nie zawarł kolejnego związku małżeńskiego. Na jego utrzymaniu poza małoletnią powódka znajduje się również studiujący syn.Z. M.posiada zadłużenie u brata na kwotę ok. 3 tys. zł i u siostry na kwotę 5-6 tys. zł.

/dowód: wyjaśnienia informacyjneZ. M.z rozprawy z 30 stycznia 2017 r. protokół audio video czas od 00:03:56 do 00:16:27 k.85v; zeznaniaZ. M.z rozprawy z 30 stycznia 2017 r. protokół audio video czas od 00:23:53 do 00:32:40 k.86; zaświadczenie k.96; decyzja(...)k.80-81/
PozwanaW. M. (1)ma obecnie 41 lat. Posiada stałe zatrudnienie jako sprzedawca, w tej samej firmie od ok. 3 lat. Z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w wysokości 1.360 złotych miesięcznie. Pracę wykonuje w godzinach od 6 do 12 bądź od 12 do 18. Pozwana leczona jest psychiatrycznie i dermatologicznie. Odbywa wizyty lekarskie w ramach NFZ. Ma również problemy z tarczycą. Na zakup leków i suplementów diety przeznacza kwotę 200-300 zł miesięcznie. Mieszka u siostry, której przekazuje miesięcznie 350 zł na utrzymanie lokalu. Z tytułu alimentów, które są ściągane w ramach egzekucji komorniczej płaci 665 zł miesięcznie na rzecz powódki oraz syna. Na zakup żywności pozwana przeznacza 200 zł miesięcznie, na dojazdy do pracy 60 zł miesięcznie, telefon 40 zł miesięcznie, zakupuje również środki czystości. Wspiera ją finansowo siostra przekazującW. M. (1)kwoty 300 – 400 zł miesięcznie. W toku jest postępowanie sądowe o podział majątku wspólnego pozwanej zZ. M..W. M. (1)użytkuje pojazdF. (...), rok produkcji 2003. Nie utrzymuje z małoletnią powódką żadnych kontaktów, nie łoży na jej utrzymanie ponad zasądzone alimenty.

/dowód: wyjaśnienia informacyjneW. M. (1)z rozprawy z 30 stycznia 2017 r. protokół audio video czas od 00:16:27 do 00:23:53 k.85v-86; zeznaniaW. M. (1)z rozprawy z 30 stycznia 2017 r. protokół audio video czas 00:32:40 do 00:43:27 k.86-86v; oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania k.71-73, zaświadczenie lekarskie k.74; historia choroby k.75-77; zaświadczenie pracodawcy k.79/

Sąd zważył, co następuje:
Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części.
Stosownie do treściart. 138 k.r.o.każda ze stron może domagać się zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego w razie zmiany stosunków. Przez zmianę stosunków rozumieć należy istotne zwiększenie bądź zmniejszenie możliwości majątkowych, zarobkowych zobowiązanego lub też zmniejszenie lub zwiększenie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego do świadczenia alimentacyjnego.
W przedmiotowej sprawie, od czasu ostatniego ustalenia wysokości obowiązku alimentacyjnego od pozwanejW. M. (1)na rzecz małoletniej powódkiP. M.upłynęło przeszło 5 lat. Uznać należy, że w tym okresie uległa zmianie zarówno sytuacja uprawnionej jak i zobowiązanej do świadczenia alimentacyjnego.
MałoletniaP. M.podczas gdy Sąd badał jej usprawiedliwione potrzeby w październiku 2011 r. była 11-letnią uczennicą szkoły podstawowej. Obecnie ma już 16 lat i rozpoczęła naukę w technikum. Usprawiedliwione potrzeby małoletniej wraz z jej wzrostem w naturalny sposób zwiększają się, a co za tym idzie rosną koszty utrzymaniaP. M.. Dotyczy to zarówno edukacji, wyżywienia, odzieży, obuwia, środków czystości, środków higienicznych, partycypacji w kosztach mieszkania i zużytych mediów, rozrywki. Jak zresztą wskazano w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 1965 r. sygn. akt I CZ 135/64 różnica wieku dziecka, spowodowana upływem czasu od daty ostatniego orzeczenia określającego wysokość alimentów, sama przez się uzasadnia wzrost podstawowych potrzeb, związanych z edukacją, ubiorem, co z kolei pociąga za sobą konieczność ponoszenia związanych z tym wydatków. Jak wynika z postępowania dowodowego, podczas ostatniego ustalania alimentów koszt podręczników szkolnych dla powódki wynosił 400 zł, obecnie była to kwota już 700 zł. MałoletniaP.ponadto nadal cierpi na celiakię, w związku z którą musi utrzymywać dietę bezglutenową, co pociąga za sobą kolejne koszty. Dodatkowy wydatek stanowi również konieczność dojeżdżania powódki z miejsca zamieszkania do szkoły oraz kieszonkowe na drobne potrzeby powódki. W związku z powyższym, uznać należy, iż potrzeby małoletniejP. M.wzrosły, a ich miesięczny koszt, w ocenie Sądu, wynosi ok. 900 zł.
Odnośnie sytuacji zarobkowej i majątkowej pozwanej uległa ona nieznacznej poprawie. Jak wynika z zaświadczenia pracodawcy przedłożonego przezW. M. (1)do grudnia 2016 r. uzyskiwała ona minimalne wynagrodzenie za pracę w wysokości 1.360 zł netto miesięcznie. Jak wynika z Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2017 r. z dnia 9 września 2016 r. (Dz.U. z 2016 r. poz. 1456) od 1 stycznia 2017 r. minimalne wynagrodzenie uzyskiwane w kraju wynosi 2.000 zł brutto, co daje kwotę ok. 1460 zł netto miesięcznie, które Sąd przyjął za obecnie uzyskiwane dochody przez pozwaną. Tak, więc otrzymywany przez nią stały dochód wzrósł o przeszło 200 zł miesięcznie w stosunku do tego, który otrzymywała w październiku 2011 r. Pozwana rozpoczęła leczenie dermatologiczne i psychiatryczne, które nie wpływa jednak na jej zdolność do pracy. Koszty utrzymaniaW. M. (1)nie zmieniły się. Nadal mieszka u siostry, z którą dzieli opłaty za utrzymanie lokalu w kwocie ok. 350 zł miesięcznie. Jest współwłaścicielką wraz zZ. M.gospodarstwa rolnego, którego wartość to ok. 300 – 350 tys. zł, a które jest przedmiotem postępowania o podział majątku. Ponadto użytkuje na co dzień samochód osobowy, którego wartość to ok. 6.000 zł. Na jej utrzymaniu poza powódką pozostaje kontynuujący naukę dorosły syn, na rzecz którego płaci alimenty w kwocie 350 zł miesięcznie. Podkreślić należy, że pozwana nie wypełnia swojego obowiązku alimentacyjnego względem powódki w żaden dodatkowy sposób poza zasądzone alimenty. Nie utrzymuje z małoletnią żadnych kontaktów. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, w ocenie Sądu, w granicach możliwości zarobkowych i majątkowychW. M. (1)pozostaje kwota 300 zł miesięcznie, którą powinna wykładać na utrzymanie małoletniej powódki.
W tym stanie rzecz, w ocenie Sądu, należało podwyższyć alimenty odW. M. (1)na rzecz małoletniejP. M.z kwoty po 180 zł miesięcznie do kwoty po 300 zł miesięcznie. Kwota ta jest adekwatna zarówno do usprawiedliwionych potrzeb małoletniej uprawnionej, jak również do możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanej.
Wobec wyżej wskazanych już argumentów, w pozostałej części Sąd oddalił powództwo o podwyższenie alimentów jako nieuzasadnione.
Na podstawieart. 113 ust. 4 Ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz.U. z 2016 r., poz. 623), z uwagi na charakter niniejszej sprawy, Sąd nie obciążył pozwanej nieuiszczonymi kosztami sądowymi od uwzględnionej części powództwa, a małoletniej powódki nieuiszczonymi kosztami sądowymi od oddalonej części powództwa, które przejął na rachunek Skarbu Państwa.
Stosownie do treściart. 100 k.p.c.zniesiono wzajemnie koszty procesu między stronami.
Na podstawieart. 333 § 1 pkt.1 k.p.c.Sąd nadał wyrokowi wpunkcie pierwszymrygor natychmiastowej wykonalności.