Sąd Okręgowy w Szczecinie
VIII Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VIII Ga 149/17
Data wyroku: 2017-05-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Anna Budzyńska, Aleksandra Wójcik-Wojnowska, Agnieszka Górska
Słowa kluczowe: Odstąpienie od umowy
Podstawa prawna: art. 492 k.c.

Sygnatura akt VIII Ga 149/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 maja 2017 roku
Sąd Okręgowy w Szczecinie VIII Wydział Gospodarczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Anna Budzyńska (spr.)
Sędziowie: SO Agnieszka Górska
SR del. Aleksandra Wójcik-Wojnowska
Protokolant: stażysta Paulina Rynkiewicz
po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2017 roku w Szczecinie
na rozprawie
sprawy z powództwaP. R.
przeciwkoŁ. R.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego Szczecin - Centrum w Szczecinie z dnia 28 listopada 2016 roku, sygnatura akt XI GC 897/16
oddala apelację.

SSR del.A. W.SSOA. B.SSOA. G.
Sygn. akt VIII Ga 149/17

UZASADNIENIE
PowódP. R.wniósł o zasądzenie od pozwanegoŁ. R.kwoty 13.549 zł z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu oraz o orzeczenie o kosztach procesu.
Powód wskazał, że zawarł z pozwanym trzy umowy o świadczenie usług informatycznych, w ramach których wpłacił pozwanemu za ich wykonanie kwoty składające się na należność dochodzoną pozwem. Powód podniósł, że pozwany nie dotrzymał terminu realizacji umów, wobec czego skorzystał z przysługującego mu na podstawie umów prawa do odstąpienia od umowy i zażądał zwrotu wpłaconych środków.
W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. Pozwany zakwestionował stanowisko powoda co do skutecznego odstąpienia od umowy. Przyznał jednocześnie, że strony zawarły trzy umowy o świadczenie usług informatycznych wraz z planem finansowym, gwarantującym określonej zarobki oraz że powód zapłacił na poczet realizacji umów wskazane kwoty. Pozwany podniósł, że umowy z dnia 7 grudnia 2015 r. nie mógł wykonać z przyczyn nieleżących po jego stronie, a leżących po stronie firmy zewnętrznej, której pozwany zlecił zainstalowanie na serwerze streamingu wideo.
Wskazał, że w związku z powyższym zaproponował powodowi zwiększenie zysku z innej umowy tj. z dnia 21 grudnia 2016 r. a dotyczącej serwisu hostingowego. Pozwany wskazał także, że nie mógł wykonać umowy ze względu na brak współpracy ze strony powoda - nie otrzymał od powoda danych do systemu płatności(...). Wskazał, że co prawda powód przesłał hasło, ale ono nie działa. Pozwany zarzucił, że § 2 pkt 3 umów mówi o rozwiązaniu umów a nie odstąpieniu od nich, a więc nie stanowi przesłanki do zwrotu ceny. Wskazał, że pismem z dnia 5 kwietnia 2016 r. wezwał pozwanego do współdziałania w zakresie wykonania umów.
Wyrokiem z dnia 28 listopada 2016 roku Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie uwzględnił w całości dochodzone przez powoda powództwo oraz orzekł o kosztach procesu ( sygn. akt XI GC 897/16).
Sąd I instancji ustalił, że w dniu 7 grudnia 2015 r. pozwanyŁ. R.zawarł z powodemP. R.umowę o świadczenie usług informatycznych. Umowa dotyczyła serwisu streamingu video wraz z planem marketingowym gwarantującym określony miesięczny zarobek. Zgodnie z § 2 pkt 2 umowy wykonawca zobowiązał się dostarczyć plan marketingowy w terminie do 3 dni roboczych od daty zakończenia projektu strony internetowej.
W § 2 pkt 3 umowy klient zastrzegł sobie prawo do rozwiązania umowy na podstawie § 4 w przypadku gdy wykonawca nie wykona projektu strony w określonym powyższe czasie.
W § 2 pkt 4 umowy wskazano, że została zawarta na czas określony i obowiązywała do dnia 3 stycznia 2016 r. Wykonawca w ww. terminie zobowiązać się zakończyć projekt strony internetowej klienta. Termin może zostać wydłużony na podstawie aneksu do umowy.
W 2 pkt 5 umowy wskazano, że klient otrzymuje „gwarancję zarobkową”. W przypadku gdy podczas danego okres rozliczeniowego klient na podstawie dostarczonego planu marketingowego nie uzyska dochodu zgodnie z załącznikiem nr 2, wówczas przysługuje mu prawo do odstąpienia od umowy na podstawie § 4.
W § 3 pkt 1 umowy wskazano, że opłata zaprojektowanie strony internetowej wynosi 3983,74 zł netto, powiększona o podatek VAT. Zapłata powinna nastąpić z góry.
W § 4 pkt 1 umowy określonej jako „odstąpienie od umowy” wskazano, że w przypadku nie spełnienia warunków określonych w § 2 pkt 6 i 7 oraz załącznika nr 2 do umowy, klientowi przysługuje prawo odstąpienia od umowy.
W § 4 pkt 3 umowy strony ustaliły, że w przypadku gdy klient mimo zastosowania się do planu marketingowego nie uzyska dochodu zgodne z załącznikiem nr 2 do umowy wykonawca ma obowiązek zwrócić należność o której mowa w § 3 pkt 1 w przeciągu 3 dni na rachunek bankowy klienta, zaś klient ma obowiązek zwrócić wszystkie dane portali, tj. skrypt serwisu, domenę, bazę danych, plan marketingowy itp.
W § 4 pkt 4 umowy wskazano, że w przypadku opóźnienia w zwrocie należnej wpłaty wykonawca zapłaci klientowi odsetki ustawowe od należnej kwoty za każdy dzień opóźnienia.
Załącznikiem do umowy była specyfikacja projektu strony internetowej, deklaracja comiesięcznego dochodu klienta, i faktura VAT na kwotę 4900 zł brutto (3983,74 zł netto).
Zmiana umowy wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności.
Przy podpisaniu tej umowyM. R.wpłaciłŁ. R.opłatę w kwocie 4900 zł.
Umowa nie została wykonana w terminie przez pozwanego.
W dniu 21 grudnia 2015 r. strony zawarły umowę o świadczenie usług informatycznych. Umowa dotyczyła portalu hostingi premium wraz z planem marketingowym gwarantującym określony miesięczny zarobek.
Zgodnie z § 2 pkt 2 umowy wykonawca zobowiązał się dostarczyć plan marketingowy w terminie do 3 dni roboczych od daty zakończenia projektu strony internetowej.
W § 2 pkt 3 umowy klient zastrzegł sobie prawo do rozwiązania umowy na podstawie § 4 w przypadku gdy wykonawca nie wykona projektu strony w określonym powyższe czasie.
W § 2 pkt 4 umowy wskazano, że została zawarta na czas określony i obowiązywała do dnia 15 stycznia 2016 r. Wykonawca w ww. terminie zobowiązać się zakończyć projekt strony internetowej klienta. Termin może zostać wydłużony na podstawie aneksu do umowy.
W 2 pkt 5 umowy określono, że klient otrzymuje „gwarancję zarobkową”. W przypadku gdy podczas danego okres rozliczeniowego klient na podstawie dostarczonego planu marketingowego nie uzyska dochodu zgodnie z załącznikiem nr 2, wówczas przysługuje mu prawo do odstąpienia od umowy na podstawie § 4.
W § 3 pkt 1 umowy wskazano, że opłata zaprojektowanie strony internetowej wynosi 1747,94 zł netto,powiększona o podatek VAT. Zapłata powinna nastąpić z góry.
W § 4 pkt 1 umowy „odstąpienie od umowy” wskazano, że w przypadku nie spełnienia warunków określonych w § 2 pkt 6 i 7 oraz załącznika nr 2 do umowy, klientowi przysługuje prawo odstąpienia od umowy.
W § 4 pkt 3 umowy wskazano, że w przypadku gdy klient mimo zastosowania się do planu marketingowego nie uzyska dochodu zgodne z załącznikiem nr 2 do umowy wykonawca ma obowiązek zwrócić należność o której mowa w § 3 pkt 1 w przeciągu 3 dni na rachunek bankowy klienta, zaś klient ma obowiązek zwrócić wszystkie dane portali, tj. skrypt serwisu, domenę, bazę danych, plan marketingowy itp.
W § 4 pkt 4 umowy wskazano, że w przypadku opóźnienia w zwrocie należnej wpłaty wykonawca zapłaci klientowi odsetki ustawowe od należnej kwoty za każdy dzień opóźnienia.
Załącznikiem do umowy była specyfikacja projektu strony internetowej, deklaracja comiesięcznego dochodu klienta, i faktura VAT na kwotę 4900 zł brutto (3983,74 zł netto).
Zmiana umowy wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności. Przy podpisaniu umowyM. R.wpłaciłŁ. R.opłatę w kwocie 2150 zł. Umowa nie została wykonana w terminie przezŁ. R..
W dniu 25 stycznia 2016 r. strony zawarły kolejną umowę o świadczenie usług informatycznych. Umowa dotyczyła realizacji portali aukcyjnego wraz z planem marketingowym gwarantującym określony miesięczny zarobek.
Zgodnie z § 2 pkt 2 umowy wykonawca zobowiązał się dostarczyć plan marketingowy w terminie do 3 dni roboczych od daty zakończenia projektu strony internetowej.
W § 2 pkt 3 umowy wskazano, że została zawarta na czas określony i obowiązywała do dnia 19 lutego 2016 r. Wykonawca w ww. terminie zobowiązał się zakończyć projekt strony internetowej klienta. Termin może zostać wydłużony na podstawie aneksu do umowy.
W § 2 pkt 4 umowy klient zastrzegł sobie prawo do rozwiązania umowy gdy wykonawca nie wykona projektu strony w określonym powyższe czasie.
W 2 pkt 5 umowy wskazano, że klient otrzymuje „gwarancję zarobkową”. W przypadku gdy podczas danego okres rozliczeniowego klient na podstawie dostarczonego planu marketingowego nie uzyska dochodu zgodnie z załącznikiem nr 1, wówczas przysługuje mu prawo do odstąpienia od umowy na podstawie § 4.
W § 3 pkt 1 umowy wskazano, że opłata zaprojektowanie strony internetowej wynosi 5283,74 zł netto, powiększona o podatek VAT. Zapłata powinna nastąpić z góry.
W § 4 pkt 1 umowy „odstąpienie od umowy” wskazano, że w przypadku nie spełnienia warunków określonych w § 2 pkt 6 i 7 oraz załącznika nr 1 do umowy, klientowi przysługuje prawo odstąpienia od umowy.
W § 4 pkt 3 umowy wskazano, że w przypadku gdy klient mimo zastosowania się do planu marketingowego nie uzyska dochodu zgodne z załącznikiem nr 1 do umowy wykonawca ma obowiązek zwrócić należność o której mowa w § 3 pkt 1 w przeciągu 3 dni na rachunek bankowy klienta, zaś klient ma obowiązek zwrócić wszystkie dane portali, tj. skrypt serwisu, domenę, bazę danych, plan marketingowy itp.
W § 4 pkt 4 umowy wskazano, że w przypadku opóźnienia w zwrocie należnej wpłaty wykonawca zapłaci klientowi odsetki ustawowe od należnej kwoty za każdy dzień opóźnienia.
Załącznikiem do umowy była deklaracja comiesięcznego dochodu klienta, i faktura VAT na kwotę 6499 zł brutto (5283,74 zł netto).
Zmiana umowy wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności. Przy podpisaniu umowyM. R.wpłaciłŁ. R.opłatę w kwocie 6499 zł. Umowa nie została wykonana w terminie przez pozwanego.
W dniu 14 stycznia 2016 r. pozwany poinformował powoda, że z przyczyn leżących po swojej stronie nie może ukończyć zlecenia nad serwisem streamingowym. Zaproponował zwiększenie - w związku z opóźnieniem - planu marketingowego z 6000 zł na 11.000 zł przy serwisie płatnego pobierania plików z serwerów premium.
W odpowiedziŁ. R.wskazał, że rekompensata go w pełni zadowala.
W e-mailu dniu 6 lutego 2016 r. pozwany wskazał, że musi zmodyfikować skrypt, tak aby sprzedawać konta z limitem transferu. Poinformował, żeF.nie miał takich limitów w momencie, kiedy budował serwis. Zwrócił się do powoda o wstrzymanie wszystkich kampanii reklamowych do czasu wydaniu wydania update skryptu.
W e-mailu 10 marca 2016 r. powód zwrócił się doŁ. R.z zapytaniem, jak postępują prace. Wskazał, że nie otrzymał planu marketingowego. Zapytał się także, co się dzieje z serwisem streamingowym, albowiem minęło już dużo czasu od dokonania płatności.
W e-mailu z dnia 19 marca 2016r . powód zwrócił się do ponownie do pozwanego z zapytaniem, jak postępują prace. Wskazał, że mijają kolejne tygodnie a zarobki z serwisów które zamówił wynoszą „0” zł.
W odpowiedzi e- mailowej z dnia 19 marca 2016 roku pozwany wskazał, że odnowiła mu się rana po wypadku, którego doznał w lutym i nie jest w stanie dotrzymać terminów, gdyż „ciągle lata po lekarzach”. Wskazał, że w przeciągu 7 dni zwrócić środki za niewykonane prace.
Pismem z dnia 5 kwietni 2016 r. pozwany wezwał powoda do współdziałania przy wykonaniu umowy.
E – mailem z dnia 7 kwietnia 2016 r. powód odstąpił od trzech wyżej opisanych umów z uwagi na niedotrzymanie przez pozwanego terminów na ich wykonanie. Wskazał, że wydłużenie terminów realizacji umów wymagało aneksu, który nie został podpisany. Podał, że na podstawie §2 pkt 3 umów, zgodnie z którym klient zastrzegł sobie prawo do rozwiązania umowy, gdy wykonawca nie wykona projektu strony w określonym powyższe czasie rozwiązuje wszystkie zawarte zŁ. R.umowy. WezwałŁ. R.do zwrotu wpłaconych środków.
Strony przed procesem wymieniały wzajemnie pisma, w których kwestionowały wzajemne roszczenia. Pismem z dnia 11 kwietnia 2016 r. powód wezwał pozwanego do zwrotu wpłaconych kwot.
Sąd Rejonowy podniósł, że w sprawie bezsporny był fakt zawarcia przez strony trzech umów, z których powód uiścił należności dochodzone pozwem.
Sąd Rejonowy zauważył, że pozwany wskazał przyznał, że nie dotrzymał terminów określonych w umowach, podnosząc że nastąpiło to z przyczyn leżących po jego stronie oraz braku współpracy powoda.
Sąd I instancji podkreślił, że pozwany nie wykazał, że umowy zostały wykonane nawet po terminie. Dowód z przesłuchania pozwanego w tym zakresie nie jest w ocenie Sądu wystarczający. Pozwany jeżeli zaprojektowałby strony internetowe mógłby przedłożyć do akta adresy wskazanych stron, wykonane projekty stron internetowych.
Co do przeszkód w wykonaniu umowy leżących po stronie powoda – Sąd Rejonowy uznał, że powyższe nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy. Brak jest korespondencji e- mailowej wskazującej na to, że to powód nie współpracował z pozwanym przy realizacji umów. Wręcz przeciwnie e-mail z dnia 6 lutego 2016 r. przeczy tym twierdzeniom. Ponadto w e-mailach pozwany potwierdzał, że opóźnienie w wykonaniu umów leży z powodu okoliczności występujących po jego stronie.
W ocenie Sądu I instancji twierdzenia pozwanego kwestionujące prawdziwość e- maila z dnia 19 marca 2016 r. nie są wiarygodne. Wskazał, że wydruk z dnia 19 marca 2016 r. nie zawiera podpisu (podobnie jak inne wydruki z e- maila) więc nie są dokumentami prywatnymi w rozumieniu kodeku postępowania cywilnego a innymi środkami dowodowymi. Zaprzeczenie prawdziwości nie zmienia więc oceny wskazanego środka dowodowego. Pozwany nie zaprzeczył w sprzeciwie, że wskazany e- mail został wysłany z jego skrzynki nadawczej. W toku przesłuchania pozwany wskazał, że nie przypomina sobie aby e- mail został wysłany. Ponadto powód okazał swoje skrzynkę, z której wynika, że e- mail tej treści został do niego nadany. Strona pozwana na rozprawie nie potrafiła wyjaśnić tej okoliczności i nie ustosunkowała się do niej. Zaprzeczenie prawdziwości załącznika nr 2 i 3 nie wpływa natomiast na wynika postępowania. Pozwany nie wykazał natomiast, aby wykonał umowy zawarte z powodem.
Powyższe okoliczności uzasadniały w ocenie Sądu odstąpienie przez powoda od umów. Wskazał, że strony zastrzegły prawo rozwiązania umowy poprzez odesłanie do § 4 w zw. z § 2 pkt 3 umowy z dnia7 grudnia 2015 r., w § 4 w zw. z §2 pkt 3 umowy z dnia 21 grudnia 2015 r. oraz w §3 w zw. z § 2 pkt 4 umowy z dnia 25 stycznia 2016 r., przy czym w tym ostatnim wypadku nie ma odesłania do § 4.
Dokonując wykładni powyższych postanowień Sąd Rejonowy uznał, że niewątpliwie przewidziano w nich możliwość odstąpienia od umowy, albowiem takie uprawnienie przysługuje w przypadku umów wzajemnych wierzycielowi z powodu opóźnienia po stronie dłużnika. Wskazał ponadto, że w dwóch umowach łączących strony § 2 pkt 3 odsyła do § 4, który mówi o odstąpieniu od umowy. W trzeciej umowie brak tego elementu odesłania, jednak zważywszy na związek czasowy pomiędzy zawartymi umowami Sąd rejonowy uznał, że ich interpretacja powinna być analogiczna.
Z punktu widzenia przepisówkodeksu cywilnegoSąd Rejonowy zakwalifikował treść § 2 pkt 3 (w przypadku dwóch pierwszych umów) oraz § 2 pkt 4 (w przypadku ostatniej umowy) jako zastrzeżenie możliwości odstąpienia od umowy na wypadek niewykonania zobowiązania w terminie ściśle określonym -art. 492 k.c., wskazując, że w takiej sytuacjikodeks cywilnydaje możliwość odstąpienia od umowy bez wyznaczenia terminu dodatkowego i taką też możliwość w ocenie Sądu strony przewidziały w umowie.
Sąd Rejonowy zaznaczył, że w umowach należy badać zgodny zamiar strony i cel umowy (art. 65 § 2 k.c.). W ocenie Sądu I instancji nie sposób również przy wykładni umowy pominąć okoliczności, że zostały one sporządzone przez pozwanego. Wątpliwości należy więc w ocenie Sądy wykładać na korzyść powoda. Powód uiścił z góry należności z każdej z zawartych umów. W ocenie Sądu wykładania pozwanego wskazująca, że uprawnienie powoda ograniczałoby się do rozwiązania umowy, bez jakichkolwiek roszczeń zwrotnych jest pozbawiona logiki. Wskazać należy, że w takiej sytuacji pozwany mógłby w ogóle umowy nie wykonywać, nie podejmować żadnych działań a i tak uiszczone przez powoda wynagrodzenie byłoby należne, w sytuacji opóźnienia w realizacji umowy. Powód w istocie rozwiązując umowę na podstawie§ 2 pkt 3 i § 2 pkt 4(w ostatniej umowie) pozbawiałby się możliwości dochodzenia wpłaconych kwot.
Powyższe, zdaniem Sądu I instancji, prowadzi do wniosku, że cel umowy wskazuje na to, iż § 2 pkt 3 oraz § 2 pkt 4 (przy ostatniej umowy) przyznawał powodowi prawo do odstąpienia od umowy, co skorelowane jest zarówno z § 4 umowy jak i zart. 492 k.c.
W ocenie Sądu Rejonowego powód odstąpił skutecznie od umowy w dniu 7 kwietnia 2016 r.. Odstąpienie od umowy zostało stwierdzone pismem, co wypełnia przesłankę zart. 77 § 2 kc, dla jego skuteczności. Wymóg stwierdzenia pismem oświadczenia o odstąpieniu od umowy nie jest równoznaczny z wymogiem formy pisemnej, stąd brak podpisu pod treścią e- maila nie prowadzi do braku skuteczności tego oświadczenia. Ponadto dla oświadczenia o odstąpieniu nie ma zastrzeżonego rygoru nieważności, a rygoru trudności dowodowych nie stosuje się w stosunkach pomiędzy przedsiębiorcami (art. 74 § 3 kc). Pozwany nie kwestionował, że e- maila z dnia 7 kwietnia 2016 r. otrzymał. Skutki odstąpienia od umowy wynikają natomiast zarówno zart. 494 k.c.jak i z § 4 umowy łączącej strony, który przewiduje zwrot wzajemnych świadczeń. Na gruncie niniejszej sprawy zwrot wpłaconych wynagrodzeń w kwotach 4.900 zł, 2150 zł, 6499 zł. Łącznie stanowi to kwotę wskazaną w pkt I wyroku.
Strona pozwana nie wykazała w ocenie Sądu, że dokonała jakichkolwiek świadczeń na rzecz powoda z tytułu realizacji umowy. Nie wnosiła również o zwrot takich świadczeń w toku niniejszego postępowania.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów pozwanego Sąd Rejonowy podniósł, że pozwanego obciąża działanie firmy z której pomocą zobowiązanie wykonywa (art. 374 kc). Fakt, że zewnętrzna firma miała problemy techniczne nie wpływa w ocenie Sądu na odpowiedzialność pozwanego z tytułu umów zawartych z powodem. Pozwany za działania tej firmy ponosi bowiem odpowiedzialność na zasadzie ryzyka.
Nie uznał przy tym Sąd Rejonowy proponowanej przez pozwanego rekompensaty (zwiększenie zysków z innej umowy) za zmianę umowy. Bardziej przekonywujące uznał w tym zakresie Sąd zeznanie powoda, że jest to rekompensata za wykonanie umowy po terminie. Sąd dał wiarę powodowi w całości, albowiem jego zeznania są konsekwentne i poparte załączonymi do pozwu wydrukami e- mail. Wskazał, że zgodnie zawartymi umowami zmiana umowy wymagała formy pisemnej pod rygorem nieważności, czego propozycja zawarta w wiadomości elektronicznej nie wyczerpuje. Pismo z dnia 5 kwietnia 2016 r. wysłane długo po terminach do których pozwany miał wykonać zobowiązanie Sąd uznał za pismo mające jedynie na celu uniknięcie odpowiedzialności. W ocenie Sądu I instancji pozwany nie wykazał, że powód nie współdziałał przy wykonaniu zobowiązania. Brak jest przedsądowego wzywania powoda do wykonania określonych czynności. Zwłaszcza, że z akt sprawy wynika, że strony kontaktowały się w formie elektronicznej. W treści e -maili pozwany przyznawał, że niewykonanie umów leży po jego stronie. Zgłaszał gotowość zwrotu wpłaconych środków.
O odsetkach orzeczono na podstawieart. 455 kcw zw. zart. 481 kc.Wysokość odsetek została określona w §4 pkt 4 umów jak również termin zwrotu, który wynosił 3 dni. Powód mógł więc się domagać odsetek od dnia 11 kwietnia 2016r . Żądanie zasądzenia odsetek od dnia 25 kwietnia 2016 r. było więc w pełni uzasadnione. Powód powielił żądanie do zapłaty w piśmie z dnia 11 kwietnia 2016 r. (k. 44).
O kosztach procesu Sąd I instancji orzekł na podstawieart. 98 § 1 k.p.c.
Od powyższego wyroku apelację wywiódł pozwany, zaskarżając go w całości.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1
naruszenie prawa materialnego tj.art. 492 k.c.w zw. zart. 65 § 2 k.c.przez jego błędną wykładnię i niewłaściwą interpretację § 2 pkt 3 umowy o świadczenie usług informatycznych z dnia 7 grudnia 2015 roku, § 2 pkt 3 umowy o świadczenie usług informatycznych z dnia 21 grudnia 2015 roku, § 2 pkt 4 umowy o świadczenie usług informatycznych z dnia 25 stycznia 2016 roku polegającą na przyjęciu, że zgodnie z celem umowy postanowienia te zastrzegają możliwość odstąpienia od tych umów na wypadek niewykonania zobowiązania bez wyznaczania terminu dodatkowego, podczas gdy z treści przedmiotowych umów wprost wynika, że celem ich zawarcia było osiągnięcie przez powoda zysków na podstawię wykonywania zaleceń sformułowanych w załączonych do nich planach marketingowych i dopiero brak zysków pomimo stosowania się do planów marketingowych dawał podstawę do odstąpienia id umów;

2
naruszenie prawa materialnego tj.art. 395 k.c.poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, że oświadczenie powoda o odstąpieniu od umowy było skorzystaniem z prawa odstąpienia przewidzianego wart. 492 k.c.a nie skorzystaniem z umownego prawa odstąpienia od umowy.

Wskazując na powyższe apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.
Powód wniósł w odpowiedzi na apelację o oddalenie apelacji jako bezzasadnej i zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu za instancję odwoławczą.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja pozwanego nie zasługiwała na uwzględnienie.
W ocenie Sądu Okręgowego zaskarżony wyrok jest trafny i brak jest podstaw do jego wzruszenia. Sąd Odwoławczy podziela i przyjmuje za własne poczynione przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne, jako znajdujące oparcie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, ocenionym przez ten Sąd w granicach zakreślonych przepisemart. 233 § 1 k.p.c.Akceptuje również oceny prawne wyrażone przez ten Sąd na gruncie ustalonego stanu faktycznego i wnioski wyciągnięte z tych ocen. Zarzuty apelacyjne podniesione przez stronę pozwaną nie mogły skutkować poczynieniem odmiennych ustaleń i ocen w kwestionowanych zagadnieniach.
Podkreślić należy, że pozwany nie kwestionował ustaleń faktycznych Sądu I instancji, podnosząc jedynie zarzuty naruszenia prawa materialnego. Istotą sporu pozostawało rozstrzygniecie, czy w świetle okoliczności faktycznych powód składając w dniu 7 kwietnia 2016 roku o rozwiązaniu trzech umów stron, zawartych w dniu 7 grudnia 2015 roku, 21 grudnia 2015 i z dnia 25 stycznia 2016 roku, odstąpił skutecznie od zawartych z pozwanym umów. Sąd I instancji uznał, iż powyższe oświadczenie powoda stanowiło oświadczenie o odstąpieniu od zawartych z pozwanym umów o świadczenie usług informatycznych i było skuteczne na podstawie postanowień umownych zawartych w § 2 pkt 3 umowy o świadczenie usług informatycznych z dnia 7 grudnia 2015 roku i z dnia 21 grudnia 2015 roku oraz § 2 pkt 4 umowy o świadczenie usług informatycznych z dnia 25 stycznia 2016 roku w zw. zart. 492 k.c.
Zarzut pozwanego dotyczący naruszeniaart. 492 k.c.w zw. zart. 65 § k.c.w ocenie Sądu odwoławczego jest nieuzasadniony. Zawarte przez strony umowy o świadczenie usług informatycznych w § 2 pkt 3 (w przypadku umów z dnia 7.12.2015 i z dnia 21.12.2015 r.) i w § 2 pkt 4 (w przypadku umowy z dnia 21.01.2016) zawierały postanowienia, iż klient (powód) zastrzega sobie prawo do rozwiązania umowy na podstawie § 4 gdy wykonawca nie wykona projektu strony w określonym powyższej czasie. Z kolei § 4 powołanych umów został przez strony nazwany „odstąpienie od umowy” i reguluje – jak wynika z jego treści – inne sytuacje faktyczne uprawniające do odstąpienia od umowy.
Mając powyższe na uwadze brak jest jakichkolwiek podstaw do podzielenia argumentacji skarżącego podnoszonej w apelacji, iż w § 2 pkt 3 i § 2 pkt 4 zawartych przez strony umów przewidziano uprawnienie powoda do odstąpienia od umowy w sytuacji nie wykonania przez pozwanego wszystkich czynności opisanych w Specyfikacji projektu strony internetowej, będącej załącznikiem do umowy oraz jeśli, mimo stosowania się do zaleceń planu marketingowego – powód nie osiągnie gwarantowanego zysku.
Skarżący pomija, że kwestie gwarancji uzyskania przez powoda umówionych przez strony zarobków uregulowane zostały przez strony w innych jednostkach redakcyjnych umów - § 2 pkt 5 umowy z dnia 7.12.2015, z dnia 21.12.2015 i z dnia 25.01.2016 roku i brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla dokonywania łącznej wykładni tych zapisów z postanowieniami zawartymi w § 2 pkt 3 i w § 2 pkt 4 umów stron. Dodać należy, iż w § 2 pkt 3 i w § 2 pkt 4 umów stron zawarto jednoznaczne sformułowanie „jeżeli wykonawca nie wykona projektu strony” co oznacza, iż powyższe postanowienia odnoszą się do ukończenia projektów stron, co – jak wynika z niekwestionowanych ustaleń Sądu I instancji – nie nastąpiło.
Zgodzić należy się także ze stanowiskiem powoda, iż nie może być mowy o realizacji planu marketingowego w sytuacji, gdy pozwany nie dostarczył powodowi ukończonego projektu strony.
Niezasadny okazał się także zarzut naruszenia przez sąd prawa materialnego –art. 395 k.c.Pozwany kwestionuje przyjętą przez Sąd I instancji podstawę prawną odstąpienia od umowy na podstawieart. 492 k.c., wskazując że podstawę odstąpienia powinien stanowić przepisart. 395 k.c., regulujący tzw. umowne prawo odstąpienia.
Przepisart. 492 k.c.przewiduje uprawnienie wierzyciela w przypadku zwłoki dłużnika w spełnieniu świadczenia do odstąpienia od umowy stron bez wyznaczania terminu dodatkowego. Odstąpienie od umowy wzajemnej bez wyznaczenia terminu dodatkowego na spełnienie świadczenia dopuszczalne jest tylko w ścisłe określonych w tym przepisie przypadkach. Uprawnienie to przysługuje bowiem jedynie w razie zwłoki dłużnika oraz jeżeli uprawnienie do odstąpienia od umowy wzajemnej zostało zastrzeżone na wypadek niewykonania zobowiązania w terminie ściśle określonym. W § 2 pkt 3 dwóch pierwszych umów i w § 2 pkt 4 trzeciej umowy ustalony został termin na wykonanie zobowiązania „ w ustalonym powyższej terminie” – zaś w świetle zapisów § 2 pkt 4 umowy z dnia 7.12.2015 roku, § 2 pkt 4 umowy z dnia 21.12.2015 oraz § 2 pkt 3 umowy z dnia 25.01.2016 nie budzi wątpliwości, że strony w każdej z umów określiły termin ich wykonania odpowiednio na: 3 stycznia 2016, 15 stycznia 2016 i 19 lutego 2016 roku.
Bezspornym pozostaje przy tym w sprawie, iż pozwany we wskazanych terminach nie wykonał zawartych umów, co przyznał w korespondencji mailowej z dnia 19 marca 2016 roku, wskazując jednocześnie na przyczyny leżące po jego stronie (problemy zdrowotne).
Odstąpienie powoda nastąpiło w dniu 7 kwietnia 2016 roku a zatem w okresie, kiedy wykonawca niewątpliwie był w zwłoce. Pozwany – jak wskazano wcześniej – przyznał, że przyczyna zwłoki pozostaje po jego stronie, zobowiązując się jednocześnie do zwrotu w terminie 7 dni wpłaconych przez powoda kwot ( k. 47 i 48).
W konsekwencji Sąd I instancji prawidłowo zastosował w okolicznościach sprawy – przepisart. 492 k.c.Zauważyć należy, że w razie gdy w umowie zastrzeżono uprawnienie do odstąpienia od umowy na wypadek niewykonania zobowiązania w ścisłe określonym terminie, o którym mowa wart. 492 k.c.– wówczas przepisart. 395 k.c.nie ma zastosowania.
Wobec powyższych okoliczności apelacja pozwanego z mocyart. 385 k.c.podlegała oddaleniu.
SSR (del.)A. W.SSOA. B.SSOA. G.