Sąd Apelacyjny w Lublinie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 1254/16
Data wyroku: 2017-05-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, DECISION, REASON
Sędziowie: Elżbieta Gawda, Małgorzata Pasek, Małgorzata Rokicka-Radoniewicz
Słowa kluczowe: Wysokość emerytury
Podstawa prawna: art. 25 i 25a ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt III AUa 1254/16

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 maja 2017 r.
Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący - Sędzia

SA Elżbieta Gawda

Sędziowie:

SA Małgorzata Pasek
SA Małgorzata Rokicka-Radoniewicz (spr.)

Protokolant: protokolant sądowy Kinga Panasiuk-Garbacz

po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2017 r. w Lublinie
sprawyB. Ł.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wL.
o wysokość emerytury
na skutek apelacjiB. Ł.
od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie
z dnia 26 września 2016 r. sygn. akt VII U 1757/14

I
oddala apelację;

II
postanawia sprostować błąd gramatyczny w sentencji zaskarżonego wyroku zastępując nazwisko(...)prawidłową odmianą(...).

Małgorzata Rokicka-Radoniewicz   Elżbieta Gawda   Małgorzata Pasek

Sygn. aktIII AUa 1254/16

POSTANOWIENIE
Dnia 17 maja 2017 r.
Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący - Sędzia

SA Elżbieta Gawda

Sędziowie:

SA Małgorzata Rokicka – Radoniewicz (spr.)
SA Małgorzata Pasek

po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2017 r. w Lublinie
sprawyB. Ł.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wL.
o wysokość emerytury
na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wL.
od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie
z dnia 26 września 2016 r.    sygn. akt VII U 1757/14
sprostować oczywistą omyłkę w komparycji wyroku Sądu Apelacyjnego
w Lublinie z dnia 17 maja 2017 r. r. poprzez zastąpienie nieprawidłowo oznaczonej strony wnoszącej apelację(...)prawidłową: „Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wL.”.
III AUa 1254/16

UZASADNIENIE
Organ rentowy - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.decyzją z dnia 9 czerwca 2014 roku ustalił wysokość i podjął wypłatę emeryturyB. Ł.od dnia(...), tj. od następnego dnia po rozwiązaniu stosunku pracy. Organ rentowy ustalił wysokość świadczenia przy zastosowaniu przepisuart. 183 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.) po waloryzacji od 01.03.2014r. na kwotę 2598,38 złotych. Do obliczenia emerytury przyjęto kwotę składek na ubezpieczenie emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji składek i kapitału początkowego zewidencjonowanych na koncie do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przyznano emeryturę. Kwota składki zaewidencjonowana na koncie z uwzględnieniem waloryzacji została ustalona na 82839,97 złotych a kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego na 511896,43 złotych.
Od tej decyzji odwołanie do Sądu Okręgowego w Lublinie wniósłB. Ł., zaskarżając decyzję w części dotyczącej ustalenia wysokości świadczenia i wnosił o jej zmianę i ustalenie wysokości emerytury poprzez powtórne wyliczenie jej wysokości w oparciu o zasady zastosowane w decyzji z dnia 8 maja 2014 roku oraz wyrównanie emerytury poczynając od dnia jej wypłaty, tj. od dnia(...)do chwili obecnej. W uzasadnieniu ubezpieczony wskazał, że w decyzji z dnia 8 maja 2014 roku, którą organ rentowy ustalił prawo do emerytury, określił wysokość świadczenia na kwotę wyższą niż w decyzji z dnia 9 czerwca 2014 roku. Skarżący wskazał, że kwota składek zaewidencjonowanych na jego koncie emerytalnym z uwzględnieniem waloryzacji została przez organ określona na poziomie 89008,14 złotych, zaś kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego na poziomie 569943,91 złotych. Natomiast w decyzji z dnia 9 czerwca 2014 roku odpowiednio na poziomie 82839,97 złotych oraz 511896,43 złotych, co w jego ocenie skutkowało zaniżeniem świadczenia o około 200 złotych. Przyjęty przez organ rentowy w zaskarżonej decyzji sposób ustalenia wysokości emerytury ubezpieczony uznał za niesprawiedliwy podnosząc jednocześnie, że organ powinien określić wysokość świadczenia w oparciu o zasady przyjęte w decyzji z dnia 8 maja 2014 roku, mając na względzie należytą waloryzację kapitału początkowego i waloryzację.
Sąd Okręgowy w Lublinie wyrokiem z dnia 26 września 2016 roku zmienił zaskarżoną decyzję i ustaliłB. Ł.wysokość emerytury na dzień(...)przy przyjęciu podstawy emerytury, na który składa się zwaloryzowany kapitał początkowy oraz suma kwoty składek ustalonej po ostatniej rocznej waloryzacji przeprowadzonej(...)i nominalnej kwoty składek należnych za okres od(...)do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc wypłaty emerytury.
Sąd Okręgowy ustalił, że decyzją z dnia 18 sierpnia 2008 roku organ rentowy ustalił wartość kapitału początkowego ubezpieczonego na dzień 1 stycznia 1999 roku na kwotę 167477,97 złotych. Do ustalenia wartości kapitału organ rentowy przyjął podstawę wymiaru kapitału początkowego w kwocie 1467,63 złotych, okresy składkowe w łącznym wymiarze 28 lat, 10 miesięcy i 8 dni, tj. 346 miesięcy oraz okresy nieskładkowe w łącznym wymiarze 2 miesięcy i 16 dni, tj. 2 miesięcy, współczynnik proporcjonalny do osiągniętego do dnia 31 grudnia 1998 roku oraz okresów składkowych i nieskładkowych w wysokości 85,15 % oraz średnie dalsze trwanie życia w wymiarze 209 miesięcy.
Kolejną decyzją z dnia 29 kwietnia 2014 roku wobec nabycia przez skarżącego prawa do emerytury na podstawie art. 184 ustawy FUS ponownie ustalił wartość kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku, dodając do udowodnionych okresów składkowych okres różnicy pomiędzy wiekiem emerytalnym wynoszącym 66 lat i 5 miesięcy, a faktycznym wiekiem przejścia na emeryturę przez skarżącego, wynoszącym 60 lat i 10 miesięcy. Dodany okres składkowy wyrażonych w pełnych miesiącach wynosił 67 miesięcy. Wartość kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku w wyniku dokonanego przez organ dodania do udowodnionych okresów składkowych okresu będącego wypadkową różnicy wyżej wskazanych wartości wynosiła 189801,26 złotych.
W kolejnej decyzji z dnia 28 maja 2014 roku Zakład ponownie ustalił wartość kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku. Organ rentowy dodał do udowodnionych okresów składkowych okres różnicy pomiędzy wiekiem emerytalnym wynoszącym 66 lat i 5 miesięcy, a faktycznym wiekiem przejścia na emeryturę przez skarżącego, wynoszącym 1 lat i 3 miesiące. Dodany okres składkowy wyrażonych w pełnych miesiącach wynosił 62 miesiące. Wartość kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku w wyniku dokonanego przez organ dodania do udowodnionych okresów składkowych okresu będącego wypadkową różnicy wyżej wskazanych wartości wynosiła 188143,89 złotych.

B. Ł.urodzony (...), w dniu 17 września 2012 roku złożył wniosek o emeryturę. Decyzją z dnia 25 września 2012 roku organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury. Na skutek odwołania wnioskodawcy Sąd Okręgowy w Lublinie wyrokiem z dnia 24 października 2013 roku w sprawie o sygn. akt VII U 3938/12 zmienił zaskarżoną decyzję i ustaliłB. Ł.prawo od emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach od dnia(...). Apelacja organu rentowego wniesiona od tego wyroku została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 19 marca 2014 roku apelację oddalił.

Organ rentowy wykonując wyrok Sądu w dniu 8 maja 2014 roku wydał decyzję przyznającą emeryturę od dnia(...), tj. od daty wskazanej w wyroku. Organ rentowy dokonał obliczenia wysokości emerytury w trzech wariantach:
Obliczono wysokość emerytury zgodnie z przepisem art. 53 ustawy FUS. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury przyjęto: przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia oraz wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący 117,65 %. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru 117,65 % przez kwotę bazową 2974,69 zł wyniosła 3499,72 zł. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład uwzględnił okresy składkowe w wymiarze 42 lat, 8 miesięcy i 12 dni, tj. 512 miesięcy oraz okresy nieskładkowe w wymiarze 4 miesięcy i 14 dni, tj. 4 miesięcy. Wysokość emerytury wyniosła 2663,27 zł.
Obliczono wysokość emerytury zgodnie z przepisem art. 26 ustawy FUS. Do obliczenia emerytury przyjęto kwotę składek na ubezpieczenie emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji składek i kapitału początkowego zewidencjonowanych na koncie do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury. Emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia, które ustalono na dzień osiągnięcia wieku emerytalnego. Kwota składki zaewidencjonowanej na koncie z uwzględnieniem waloryzacji wyniosła 89008,14 zł, a kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego 569943,91 zł. Średnie dalsze trwanie życia wyniosło 247,50 miesięcy. Wysokość emerytury wyniosła 2662,43 zł.

  Obliczono wysokość emerytury zgodnie z przepisem art. 183 ustawy emerytalnej. Wobec osiągnięcia wieku uprawniającego do emerytury w 2012 roku wysokość emerytury od dnia(...)wyniosła 35 % emerytury obliczonej na podstawie przepisu art. 53 ustawy emerytalnej, tj. 932,14 zł i 65 % emerytury obliczonej na podstawie przepisu art. 26 ustawy emerytalnej – 1730,58 zł, łącznie 2662,72 zł.
Jednocześnie poinformowano, że wysokość emerytury obliczonej w oparciu o przepis art. 26 jest mniej korzystna niż wysokość emerytury obliczona w oparciu o przepis art. 183, w związku z tym Zakład podjąłby wypłatę świadczenia korzystniejszego w kwocie 2662,72 zł. Jednocześnie organ zawiesił wypłatę emerytury z powodu kontynuowania przez ubezpieczonego zatrudnienia. Ponadto organ poinformował ubezpieczonego, że z uwagi na to, iż zgodnie z art. 25 ustawy emerytalnej podstawę obliczenia emerytury wskazanej w części II pkt 2, a więc obliczonej zgodnie z art. 26 stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji składek i kapitału początkowego zaewidencjonowanych na koncie do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, wysokość emerytury zostanie ustalona w ostatecznej kwocie z chwilą podjęcia wypłaty emerytury, tj. po rozwiązaniu stosunku pracy i zgłoszeniu wniosku o podjęcie wypłaty emerytury. Średnie dalsze trwanie życia zostanie ustalone na dzień zgłoszenia wniosku o podjęcie wypłaty emerytury. W przedmiotowej decyzji organ rentowy do obliczenia wysokości emerytury ubezpieczonego przyjął kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego, wynikającą z wartość kapitału początkowego, ustalonej decyzją z dnia 29 kwietnia 2014 roku na kwotę 189801,26 złotych oraz z waloryzacji kwartalnej, dokonanej przez organ rentowy przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji obowiązującego w III kwartale 2012 roku.
W dniu 16 maja 2014 roku ubezpieczony złożył wniosek o podjęcie wypłaty emerytury, dołączając świadectwo pracy, z treści którego wynikało, że łączący go stosunek pracy z(...) Sp. z o.o.wT.Zakład wP.ustał w wyniku rozwiązania na mocy porozumienia stron z dniem 31 maja 2013 roku. Decyzją z dnia 9 czerwca 2014 roku Zakład ustalił wysokość i podjął wypłatę emerytury od dnia(...), tj. od następnego dnia po rozwiązaniu stosunku pracy.
Organ rentowy dokonał obliczenia wysokości emerytury w trzech wariantach:

1
Obliczono wysokość emerytury zgodnie z przepisem art. 53 ustawy emerytalnej. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury przyjęto: przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia od 1972 roku do 1995 roku oraz wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący 117,65 %. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru 117,65 % przez kwotę bazową 2974,69 zł wyniosła 3499,72 zł. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład uwzględnił okresy składkowe w wymiarze 42 lat, 10 miesięcy i 26 dni, tj. 514 miesięcy oraz okresy nieskładkowe w wymiarze 7 miesięcy i 1 dnia, tj. 7 miesięcy. Wysokość emerytury wyniosła 2676,98 zł.

2
Obliczono wysokość emerytury zgodnie z przepisem art. 26 ustawy emerytalnej. Do obliczenia emerytury przyjęto kwotę składek na ubezpieczenie emerytalne oraz kapitału początkowego z uwzględnieniem waloryzacji składek i kapitału początkowego zewidencjonowanych na koncie do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury. Emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury przez średnie dalsze trwanie życia, które ustalono na dzień osiągnięcia wieku emerytalnego. Kwota składki zaewidencjonowanej na koncie z uwzględnieniem waloryzacji wyniosła 82839,97 zł, a kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego 511896,43 zł. Średnie dalsze trwanie życia wyniosło 244,20 miesięcy. Wysokość emerytury i waloryzacji od dnia 1 marca 2014 roku wyniosła 2474,42 zł.

3
Obliczono wysokość emerytury zgodnie z przepisem art. 183 ustawy emerytalnej. Wobec osiągnięcia wieku uprawniającego do emerytury w 2012 roku wysokość emerytury od dnia(...)wyniosła 35 % emerytury obliczonej na podstawie przepisu art. 53 ustawy emerytalnej, tj. 974,42 zł i 65 % emerytury obliczonej na podstawie przepisu art. 26 ustawy emerytalnej – 1583,04 zł, łącznie 2557,46 zł, a po uwzględnieniu waloryzacji od dnia 1 marca 2014 roku 2598,38 zł.

W przedmiotowej decyzji do obliczenia wysokości emerytury ubezpieczonego Zakład przyjął kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego, wynikającą z wartość kapitału początkowego, ustalonej decyzją z dnia 28 maja 2014 roku na kwotę 188143,89 zł oraz z waloryzacji rocznej, dokonanej przez organ rentowy przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji obowiązującego w 2012 roku o wartości 104,68 %.
W toku postępowania sądowego Sąd zobowiązał ZUS do nadesłania informacji zawierającej szczegółowe wyliczenie wysokości emerytury wnioskodawcy, wskazując metodę wyliczenia tej emerytury jaką uznał, iż wynika z treści przepisów dotyczących ustalania jej wysokości. (k. 17 as)
Ostatecznie ZUS na żądanie Sądu wskazał wysokość emerytury wnioskodawcy przy uwzględnieniu wskazanych kryteriów.
Sąd rozstrzygający niniejszą sprawę, podzielił interpretację przepisów dokonaną przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia III UZP 12/15 , zobowiązał ZUS do ustalenia wysokości emeryturyB. Ł.stosując przy waloryzacji kapitału początkowego oraz zewidencjonowanych składek kryteria wskazane przez Sąd Najwyższy, z tym, że odnosząc waloryzację roczną przeprowadzaną w dniu 01.06.2013r. oraz wartość nominalną kwoty składek za okres od stycznia 2013r. do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc wypłaty emerytury. W odpowiedzi ZUS wskazał, że wartość kwoty składek ustalonej po ostatniej rocznej waloryzacji przeprowadzonej(...). wynosi 89 008,14zł., nominalna kwota składek za okres od stycznia 2013r. do 31.05.2013r. wynosi 1475,07zł., kwota zwaloryzowanego kapitału wynosi 564 967,06zł. Wysokość emerytury na dzień(...)ustalona w myśl art. 26 ustawy wynosi 2684,07zł. natomiast wysokość emerytury obliczona w myśl art. 183 ustawy emerytalnej od 01.01.2013r. wynosi 2719,07zł.
Sąd Okręgowy orzekł, że stosownie do treści przepisuart. 25 ust. 1, 3 i 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tj.: Dz.U. z 2013 roku, poz. 1440 ze zm.) podstawę obliczenia emerytury, o której mowa w przepisieart. 24, stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne, z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, zwaloryzowanego kapitału początkowego określonego w przepisachart. 173 - 175oraz kwot środków zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa wart. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, z zastrzeżeniem ust. 1a i 1b oraz przepisu art. 185 ustawy emerytalnej. Waloryzację składek przeprowadza się corocznie, od dnia 1 czerwca każdego roku, poczynając od waloryzacji za rok 2000, z uwzględnieniem przepisu art. 25a. W wyniku przeprowadzonej waloryzacji stan konta nie może ulec obniżeniu (ust. 3). Waloryzacji podlega kwota składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego na dzień 31 stycznia roku, za który jest przeprowadzana waloryzacja, powiększona o kwoty z tytułu przeprowadzonych waloryzacji (ust. 4). Stosownie zaś do przepisu art. 25a ust. 1 przy ustalaniu wysokości emerytury kwota składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu 31 stycznia roku, za który przeprowadzono ostatnią waloryzację, o której mowa wart. 25, jest waloryzowana kwartalnie. W przypadku ustalania wysokości emerytury:
1) w pierwszym kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za trzeci kwartał poprzedniego roku;
2) w drugim kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za czwarty kwartał poprzedniego roku;
3) w trzecim kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za pierwszy kwartał danego roku;
4) w czwartym kwartale danego roku - ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za drugi kwartał danego roku (art. 25a ust. 2).
Natomiast przepis art. 25a ustawy emerytalno-rentowej, który stanowi uszczegółowienie regulacji zawartej w art. 25, ma zastosowanie przy ustalaniu wysokości emerytury do składek na ubezpieczenie emerytalne zaewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego po dniu 31 stycznia roku, za który przeprowadzono ostatnią waloryzację, o której mowa w art. 25, wówczas kwota tych składek waloryzowana jest kwartalnie.
Waloryzacji kwartalnej podlega kwota składek zewidencjonowanychna ostatni dzień pierwszego miesiąca kwartału, za który przeprowadzana jest waloryzacja, powiększona o kwoty uzyskane w wyniku poprzednich waloryzacji kwartalnych (art. 25a ust. 3). Waloryzację kapitału początkowego prowadzi sięnatomiast na podstawie przepisu art. 173 ust. 4, 5 i 5a ustawy emerytalnej, który stanowi, iż pierwszej waloryzacji kapitału początkowego dokonuje się od dnia 1 czerwca 2000 roku przez pomnożenie tego kapitału wskaźnikiem wzrostu przeciętnego wynagrodzenia z 1999 roku, pomniejszonego o naliczone i potrącone od ubezpieczonego składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe i chorobowe, w stosunku do przeciętnego wynagrodzenia za 1998 roku. Drugiej waloryzacji przeprowadzanej od dnia 1 czerwca 2001 roku dokonuje się na zasadach określonych w art. 25 ust. 3 - 5, 9 i 10 oraz w art. 25a, natomiast trzeciej waloryzacji przeprowadzanej od dnia 1 czerwca 2002 r. oraz kolejnych dokonuje się na zasadach określonych w art. 25 ust. 3 - 8 i 10 oraz w art. 25a. Waloryzacja roczna składek polega na pomnożeniu zaewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego składek emerytalnych na dzień 31 stycznia roku, za który jest przeprowadzana, przez wskaźnik waloryzacji, powiększona o kwotę przeprowadzonych już waloryzacji. Przeprowadzana jest od 1 czerwca każdego roku – corocznie. Waloryzacje kapitału początkowego przeprowadzane są według wskaźników waloryzacji składek.
Natomiast zgodnie z przepisem art. 25a ustawy o emeryturach i rentachprzy ustalaniu wysokości emerytury kwota składek na ubezpieczenie emerytalne zaewidencjonowanych po 31 stycznia roku, za który przeprowadzono ostatnia roczną waloryzację, jest waloryzowana kwartalnie.
W niniejszej sprawie istotnym jest, że na mocy zaskarżonej decyzji, nastąpiło podjęcie wypłaty emerytury wnioskodawcy z uwagi na zakończenie zatrudnienia. Zaskarżona decyzja z dnia 09 czerwca 2014 r., nie była decyzją przyznającą prawo do świadczenia, lecz była to decyzja "o ustaleniu wysokości i podjęciu wypłaty emerytury".
W tym stanie rzeczy składki zaewidencjonowane na koncie wnioskodawcy po 31 stycznia 2013 r. powinny zostać zwaloryzowane w oparciu o przepis art. 25a ust. 2 pkt 2 ustawy emerytalno-rentowej, tak jak wskazał to Sąd Najwyższy w cytowanych wyżej orzeczeniach.
Regulacja ta bowiem została wprowadzona w celu zapewnienia osobom nabywającym prawo do emerytury w różnych miesiącach roku (w przypadku wnioskodawcy w styczniu 2013 r.), że nie będą wyłączone z waloryzacji te okresy, które nie są objęte waloryzacją roczną.
W orzeczeniu z dnia 3 listopada 2015 roku ( (...)) Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że kwotę emerytury w systemie zdefiniowanej składki ustala się tylko raz. Tak ustalona emerytura może być już tylko powiększona w przypadku dalszego opłacania składek w sposób podany w art. 108 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. W odniesieniu do emerytury nabytej na podstawie art. 24 ustawy ryzykiem emerytalnym było osiągnięcie wieku emerytalnego zatem wypłata emerytury następowała bez konieczności rozwiązania stosunku pracy. Decyzja wydawana była tylko raz i w ustawie nie przewidziano przepisu ustalającego tryb przeliczenia podstawy wymiaru emerytury w systemie zdefiniowanej składki. W tym kontekście wysokość emerytury ubezpieczonego w systemie zdefiniowanej składki została ustalona prawidłowo w maju 2014 roku w dniu wykonania wyroku ustalającego nabycie przez niego prawa do emerytury.
Podobny pogląd wyraził Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 6 października 2015 roku ( (...)), gdzie nadto dokładnie zilustrował mechanizm ustalania podstawy obliczenia świadczenia na podstawie wniosków emerytalnych złożonych w roku 2014.
Z tych względów nie można podzielić stanowiska organu rentowego zgodnie z którym ponieważ wnioskodawca rozwiązał umowę o pracę w dniu 31 maja 2013 roku, dokonano ostatecznego przeliczenia i podjęcia wypłaty emerytury od dnia(...), tj. od pierwszego dnia miesiąca, w którym nastąpiło rozwiązanie umowy o pracę. Taki stan faktyczny spowodował, że składki i kapitał początkowy zostały ponownie zwaloryzowane jedynie wskaźnikiem waloryzacji za 2012 rok, nie można było tutaj przeprowadzić waloryzacji kwartalnej, ani też żadnej innej operacji wpływającej na wysokość emerytury. Przeprowadzenie jedynie waloryzacji rocznej powoduje, że są jedynie uwzględniane składki, zewidencjonowane na koncie do 31 stycznia roku, w którym przeprowadzana jest waloryzacja, należne do końca poprzedniego roku kalendarzowego, (roku waloryzacji) a więc praktycznie składki zapisane na koncie na koniec IV kwartału 2012r., co też spowodowało obniżenie wysokości świadczenia.
Sąd Okręgowy podniósł, że wprowadzając zmianę w sposobie waloryzacji, wolą ustawodawcy była zmiana częstotliwości waloryzacji składek dla osób przechodzących na emeryturę tak, aby stan ich konta uwzględniał przyrost przypisu składek przypadających po ostatniej waloryzacji rocznej. Jednoznacznie wskazano, że w przypadku ustalania wysokości emerytury w drugim kwartale danego roku – ostatniej kwartalnej waloryzacji składek dokonuje się za czwarty kwartał poprzedniego roku, uściślając, iż waloryzacji kwartalnej podlega kwota składek zewidencjonowanych na ostatni dzień pierwszego miesiąca kwartału, za który przeprowadzana jest waloryzacja, powiększona o kwoty uzyskane w wyniku poprzednich waloryzacji kwartalnych. Tym samym podany został mechanizm obliczenia waloryzacji, pomiędzy wskazaną w art. 25a ust. 2 ostatnią kwartalną waloryzacją, a ostatnią waloryzacją roczną. Jednakże przy podjęciu wypłaty emerytury w czerwcu, składki zewidencjonowane na koncie podlegają jedynie waloryzacji rocznej.
Natomiast w świetle art. 25a ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy, składki wpłacone poczynając od dnia(...)podlegają waloryzacji kwartalnej w przypadku emerytur, których wysokość ustalana jest poczynając od trzeciego kwartału tegoż roku. Jeśli zatem wysokość emerytury ustalana jest w czerwcu 2013 r., na podstawę jej obliczenia składa się suma:
1) kwoty składek ustalonej po ostatniej rocznej waloryzacji przeprowadzonej(...)(tekst jedn.: kwoty zwaloryzowanych składek należnych do końca 2012 r.);
2) nominalnej kwoty składek należnych za okres od(...)do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc wypłaty emerytury, które w świetle art. 25a ust. 1 ustawy nie podlegają waloryzacji kwartalnej, a jednocześnie nie zostaną objęte kolejną waloryzacją roczną przypadającą dopiero na dzień 1 czerwca 2014 r.” Jak wynika z wyliczeń ZUS wysokość emerytury wyliczona przez ZUS z zastosowaniem powyższych zasad jest wyższa niż ustalona w zaskarżonej decyzji.
Od tego wyroku apelację wniósł organ rentowy – Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.zaskarżając wyrok w całości. Wyrokowi zarzucał naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisów a w szczególnościart.25 i 25a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychpoprzez wadliwe określenie mechanizmu waloryzacji składek.
Wnosił o zmianę wyroku i oddalenie odwołania ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznana.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarżący zgłosił zarzut naruszenie prawa materialnego –art.25 i 25a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn. Dz.U. z 2016 roku, poz.778) Z uwagi na to, że Sąd Apelacyjny nie przeprowadził postępowania dowodowego ani nie zmienił ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, a w apelacji nie zgłoszono zarzutów dotyczących tych ustaleń, uzasadnienie wyroku ogranicza się do wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa (art.387 § 21KPC).
Sąd Apelacyjny w pełni podziela argumentację prawną Sądu Okręgowego, który w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku bardzo obszernie wypowiedział się co do wykładni przepisówart.25 i 25a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Z uwagi na szeroką analizę treści tych przepisów dokonana w uzasadnieniu wyroku, podzielając trafność rozstrzygnięcia Sąd Apelacyjny nie widzi potrzeby ponownego przytaczania tej argumentacji (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 22 kwietnia 1997 roku II UKN 61/97 – OSNAPiUS 1998/3/104, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 1998 roku I PKN 339/98 – OSNAPiUS 1998/24/776). Podnieść należy dodatkowo, że skarżący argumentami przytoczonymi w apelacji w żaden sposób nie podważył zasadności stanowiska Sądu pierwszej instancji. Apelacja zawiera bowiem jedynie własną interpelację wskazanych przepisów odmienną od przyjętej przez Sąd Okręgowy i nieznajdującą potwierdzenia w orzecznictwie sądów powszechnych i Sądu Najwyższego.
Z tych względów i na mocyart.385 KPCSąd Apelacyjny orzekł, jak w sentencji.