Sąd Okręgowy w Sieradzu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ca 303/17
Data wyroku: 2017-09-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Barbara Bojakowska
Słowa kluczowe: Wyrok zaoczny
Podstawa prawna: art. 339 § 2 kpc

Sygn. akt I Ca 303/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 września 2017 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu Wydział I Cywilny
w składzie:
Przewodniczący: SSO Barbara Bojakowska
po rozpoznaniu w dniu 6 września 2017 roku w Sieradzu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa(...)Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Wierzytelności 3 z siedzibą wW.
przeciwkoT. K.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli
z dnia 25 kwietnia 2017 roku, sygn. akt I C 340/17 upr.

uchyla zaskarżony wyrok zaoczny w całości i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zduńskiej Woli, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania za instancję odwoławczą.

Sygn. akt I Ca 303/17

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem zaocznym z dnia 25 kwietnia 2017 roku Sąd RejonowywZ.oddalił powództwo(...)Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Wierzytelności 3 z siedzibą wW.skierowane przeciwkoT. K.o zapłatę.
W apelacji od powyższego wyroku powód zarzucił:

I
naruszenie przepisów postępowania, tj.:

-art 339 § 2 k.p.c.przez jego niezastosowanie i oddalenie powództwaw sytuacji, gdy skoro strona pozwana nie stawiła się na rozprawę, to wówczas Sąd I instancji powinien przyjąć za prawdziwe twierdzenia powodao okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie, ponieważnie budziły one uzasadnionych wątpliwości oraz nie zostały przytoczonew celu obejścia prawa,
-art. 232 k.p.c.przez nieuzasadnione przyjęcie, że strona powodowanie wywiązała się z obowiązku udowodnienia okoliczności, z których wywodzi skutki prawne, w szczególności w zakresie wysokości i zasadności istnienia zobowiązania strony pozwanej względem strony powodowej, podczasgdy powód przedstawił dowód w postaci wy ciągu z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego, który wobec niestawienia się pozwanegona rozprawę i niezajęcia stanowiska w sprawie powinien być uznany za dowód wystarczający do udowodnienia wysokości i zasadności dochodzonego roszczenia,
-art. 233 § 1 k.p.c.w zw. zart. 231 k.p.c.przez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, dokonaną w sposób wybiórczy, a przez to uznanie przez Sąd I instancji, że powód nie udowodnił wysokości i zasadności dochodzonego roszczenia, podczas gdy powód przedłożył do akt niniejszej sprawy dokument w postaci wyciągu z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego, który wprost wskazuje wysokośći zasadność dochodzonego w niniejszym postępowaniu roszczenia.

II
naruszenie prawa materialnego, tj.:

-art 6 k.c.przez jego niewłaściwą wykładnię polegająca na uznaniu, że powód nie zadośćuczynił spoczywającemu na nim ciężarowi dowodu i nie udowodnił faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym w szczególnościw zakresie wysokości i zasadności dochodzonego roszczenia,co stoi w sprzeczności z przedłożonymi do pozwu dokumentami,a w konsekwencji nierozpoznanie istoty sprawy i zaniechanie przez Sąd I instancji zbadania podstaw żądania powoda,
- art. 194 ust. 1 i 2 ustawy o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi przez ich niewłaściwą wykładnię i uznanie, że powód nie wykazał wysokości dochodzonego roszczenia, podczas gdy sam wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu stanowi dowód tego,że określona kwota wierzytelności jest wpisana w księgach rachunkowych względem określonego dłużnika na podstawie opisanego w tej księdze zdarzenia, co powoduje, wobec nieprzedstawienia przez pozwanego odmiennych dowodów, konieczność uznania, że dokument w postaci wyciągu z ksiąg rachunkowych funduszu potwierdza wysokość dochodzonego roszczenia.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie powództwa w całości i zasądzenie na rzecz powoda kosztów postępowania za obie instancję, w tym kosztów postępowania apelacyjnego, według norm przepisanych wraz z kosztami zastępstwa procesowego, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancjiwraz z pozostawieniem temu sądowi rozstrzygnięcia co do kosztów postępowania apelacyjnego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja okazała się zasadna i skutkowała uchyleniem zaskarżonego wyroku zaocznego w całości i przekazaniem sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Podzielić bowiem trzeba, co do zasady, podniesione w zgłoszonym środku odwoławczym zarzuty naruszenia zarówno prawa procesowego i prawa materialnego,gdyż Sąd Rejonowy ferując wyrok nie rozpoznał istoty sprawy.
Wskazać należy, iż złożony przez powoda środek zaskarżenia dotyczy wyroku zaocznego. Jak przyjmuje się powszechnie w literaturze wydanie wyroku zaocznego opiera się na założeniu, że prawdziwe są twierdzenia powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu, chyba,że – jak stanowiart. 339§ in finek.p.c.– budzą one uzasadnione wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa. W rezultacie przyjmuje się z reguły, że wyrok zaoczny jest wyrokiem uwzględniającym powództwo, nie ma jednak żadnych przeszkód do wydania wyroku zaocznego oddalającego powództwo.
Uznanie za prawdziwe twierdzeń powoda odnosi się tylko do okoliczności faktycznych i nie zwalnia sądu od oceny zasadności żądania opartego na tych twierdzeniach.
W orzecznictwie zaś przyjmowanie za prawdziwe twierdzeń powoda jest ograniczone wtedy, gdy twierdzenia te budzą wątpliwości, np. są sprzeczne lub zostały przytoczone w celu obejścia prawa. W przypadkach tych nie można wydawać wyroku, opierając się na tych twierdzeniach, a należy przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu wyjaśnienia powstałych wątpliwości.(patrz: orzeczenie Sądu Najwyższego z 14 sierpnia 1972 r.,III Cr 153/72. OSNCP 1973 , nr 5, poz. 60)
Nawiązując zatem do zarzutu naruszeniaart. 339 § 2 k.p.c.oraz mając na uwadze zgromadzony materiał procesowy, należało stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji mógł powziąć uzasadnione wątpliwości co do prawdziwości twierdzeń powoda, jednakże powinno to skutkować przeprowadzeniem postępowania dowodowego w kierunku wyjaśnienia wspomnianych wątpliwości. Tymczasem Sąd Rejonowy zaniechał przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego oraz wydał wyrok zaoczny, przez co uchybiłart. 339 § 2 k.p.c., a takżeart. 233 § 1 k.p.c.w zw. zart. 231 k.p.c.
W tym stanie rzeczy rację ma też skarżący, że to obowiązkiem sądu (przed wydaniem wyroku zaocznego oddalającego powództwo) nie było przeszkód, żeby powód został wezwany do złożenia dokumentów potwierdzających zasadność i wysokość dochodzonego roszczenia. Gdyby Sąd pierwszej instancji zdecydował się na taki krok, to otrzymałby dokumenty, które powód obecnie złożył do apelacji.
Stwierdzić trzeba, że skarżący na etapie postępowania dowodowego przed Sądem pierwszej instancji pozostawał w przekonaniu, że przedłożone przez niego dowody będą wystarczające do wykazania zasadności roszczenia. Dlatego rację ma również skarżący,iż powód wywiązał się z wymogów narzuconych mu na podstawieart. 6 k.c.
Z tych wszystkich względów za przedwczesną należy uznać decyzję Sądu pierwszej instancji o wydaniu wyroku zaocznego oddalającego powództwo. W rezultacie doszłodo nierozpoznania istoty sprawy w rozumieniuart. 386 § 4 k.p.c.Jak powszechnie przyjmuje się w orzecznictwie nierozpoznanie istoty sprawy oznacza zaniechanie przez sąd pierwszej instancji zbadania materialnej podstawy żądania pozwu albo pominięcia merytorycznych zarzutów pozwanego (patrz: wyrok SN z 23 września 1998 r., II CKN 897/97, OSNC 1999,nr 1, poz.22).Niewątpliwie z taką sytuacją mamy do czynienia w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, ponieważ rozstrzygniecie Sądu pierwszej instancji nie odnosi do tego co było przedmiotem sprawy.
Mając na uwadze natomiast ograniczone możliwości Sądu odwoławczego,gdyż byłoby utrudnione pod względem ekonomiki procesowej, Sąd Okręgowy nie mógł wydać wyroku reformatoryjnego, w sytuacji w której doszło do wydania wyroku zaocznego, oddalającego powództwo.
W rezultacie zaskarżone orzeczenie nie mogło się ostać i z mocyart. 386 § 4 k.p.c.w zw. zart. 50512§ 1 k.p.c.podlegało uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.
Wobec uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, bezprzedmiotowym było odnoszenie się co do pozostałych zarzutów skarżącego sformułowanych w apelacji.
Na podstawieart. 108 § 2 k.p.c.Sąd Okręgowy przekazał Sądowi Rejonowemu ponownie orzekającemu w sprawie rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania apelacyjnego.
Przy ponownym rozpoznaniu Sąd pierwszej instancji przede wszystkim weźmiepod uwagę przedstawiony przez stronę powodową materiał dowodowy zgłoszonyw postępowaniu pierwszoinstancyjnym, jak i w postępowaniu odwoławczym, w oparciu o który oceni czy zgłoszone przez powoda w pozwie żądanie zasługuje na udzielenie mu ochrony prawnej, a następnie dokona ustaleń faktycznych, w świetle których rozważy zasadność roszczenia zgłoszonego w pozwie.
Wypada także wspomnieć, iż przy ponownym rozpoznaniu sprawy może również zapaść orzeczenie oddalające powództwo.