Sąd Okręgowy w Słupsku
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 244/17
Data wyroku: 2017-07-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Witold Żyluk, Robert Rzeczkowski, Dariusz Dumanowski
Teza: przepis art. 343 § 5 a k.p.k ma charakter gwarancyjny i uchybienie mu stanowi rażącą obrazę prawa procesowego

Sygn. akt VI Ka 244/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 lipca 2017 roku
Sąd Okręgowy w Słupsku VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący SSO Witold Żyluk
Sędziowie: SO Dariusz Dumanowski
SO Robert Rzeczkowski
Protokolant sekr.sądowy Izabela Kowalik
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w SłupskuI. W.
po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2017 roku
sprawyD. N.
oskarżonego o czyn zart. 177 § 2 k.k.w zw. zart. 177 § 1 k.k.
z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Bytowie
z dnia 10 marca 2017 roku w sprawie II K 501/16
uchyla zaskarżony wyrok i sprawęD. N.przekazuje Sądowi Rejonowemu w Bytowie do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE
D. N.został oskarżony o to, że:
w dniu 18 września 2016r. nadrodze wojewódzkiej (...)w miejscowościŚ., nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że kierując samochodem markiS. (...)onr rej. (...), na prostym odcinku drogi stracił panowanie nad prowadzonym pojazdem,w wyniku czego zjechał na prawe pobocze, a następnie na lewy pas ruchu, po czym z powrotem powrócił na prawy pas ruchu i zjechał na pobocze, gdzie doszło do uderzenia pojazdu w znak drogowy E-17Ai dachowania, a następnie do jego zatrzymania się w poprzek jezdni, czym spowodował nieumyślnie wypadek, w następstwie, którego pasażer wymienionego pojazduM. D.odniósł obrażeniaw postaci mechanicznego urazu czaszkowo-mózgowego w postaci złamania kości podstawy czaszki, krwiaków przymózgowych, krwiogłowia wewnętrznego i złamań kości twarzoczaszki, które spowodowały ostry wstrząs niedokrwienny skutkujący jego śmiercią, natomiast pasażerA. L.doznał obrażeń ciała w postaci: złamania kręgu C3,C5,C6 ze stłuczeniem rdzenia na poziomie C6, niedowładu kończyn górnych, złamania kręgów piersiowychTh 2,3,4,5, stłuczenia płuc i krwiaka śródpiersia tylnego, któreto obrażenia spowodowały ciężki uszczerbek na zdrowiu w postaci ciężkiej choroby długotrwałej, a pasażerka pojazduA. J.doznała obrażeń ciała w postaci: złamania trzonów kręgów Th 4,5,6,7,(...)niestabilnego z przemieszczeniem odłamów w głąb i do góry, złamania żeber prawych I, II, III, IV, V, które to obrażenia naruszyły czynności narządów ciała wymienionej na okres powyżej 7 dni,

tj. o przestępstwo zart. 177 § 2 k.k.w zw. zart. 177 § 1 k.k.
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Bytowie z dnia 10 marca 2017 roku, sygn. akt II K 501/16 na zasadzieart. 343 § 6 k.p.k.uwzględniono wniosek Prokuratora Rejonowego w Bytowie złożony w trybieart. 335§ 1 k.p.k., uznając oskarżonegoD. N.za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, tj. przestępstwa zart. 177 § 2 k.k.w zw.zart. 177 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 177 § 2 k.k.skazano oskarżonego na karę roku pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 42 § 1 k.k.orzeczono względem oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres lat 6.
Na podstawieart. 63 § 4 k.k.na poczet orzeczonego środka karnego zaliczono oskarżonemu okres rzeczywistego zatrzymania prawa jazdyod dnia 29 grudnia 2016 roku do dnia 10 marca 2017 roku.
Zasądzono od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowei wymierzono mu 120 zł tytułem należnej opłaty.
Apelacjęod powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego zaskarżając go w całości.
Wyrokowi temu zarzucił:

1
Obrazę przepisów postępowania, która mogła lub miała wpływ na treść orzeczenia, w szczególności:

a
art. 343 § 5a k.p.k.przez nie pouczenie oskarżonego „przed uwzględnieniem” wniosku o skazanie o treściart. 447 § 5 k.p.k.– co doprowadziło do naruszenia prawa oskarżonego do obronyi miało lub mogło mieć wpływ na treść orzeczenia;

b
art. 343 § 3 k.p.k.przez zastosowanie sprzecznej z przepisem kolejności czynności opisanych w przepisie – co polegało na tym, że po modyfikacji wniosku przez prokuratora nie było już zgody oskarżonego – co mogło mieć wpływ lub miało wpływ na samo wydanie, a zatem i treść wyroku;

2
Obrazę przepisów prawa materialnego przez pominięciei nie zastosowanie oraz nie rozważenie (w istocie zanegowanie)art. 54 § 1 k.k.iart. 69 § 1 k.k.

i wniósł ouchylenie zaskarżonego wyroku lub jego zmianę.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Wywiedziona w niniejszej sprawie apelacja obrońcy jest zasadna. Sposób procedowania Sądu Rejonowego w niniejszej sprawie uznać należy za całkowicie nieprawidłowy. Wydanie wyroku skazującego przez Sąd orzekający w trybieart. 335 k.p.k.jest wynikiem porozumienia prokuratoraz oskarżonym przyznającym się do winy, w sytuacji gdy jego wyjaśnieniai wina nie budzą wątpliwości i wystąpieniem przez prokuratora ze stosownym wnioskiem do Sądu. Porozumienie to musi być konkretne i precyzyjne oraz zgodne z prawem i uwzględniać interesy pokrzywdzonego. Jeśli porozumienie takie spełnia te wymogi jak i ogólne wymogi pisma procesowego, zgodniezart. 339 § 1 pkt 3a k.p.k.Prezes sądu kieruje sprawę na posiedzenie. Zgodnie zaś zart. 343 § 3 k.p.k.Sąd może uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim przez prokuratora wskazanej przez sąd zmiany, zaakceptowanej przez oskarżonego. Jednocześnie jednak jak wynika z koleizart. 343 § 5a k.p.k.sądprzed uwzględnieniemwniosku, o którym mowawart. 335poucza oskarżonego o treściart. 447 § 5 k.p.k.Przepisy te są bardzo precyzyjne i mają charakter gwarancyjny stąd muszą być przestrzegane rygorystycznie.P.w ich oparciu sąd musi wiedzieć, czy w szczególności osoba oskarżona ma pełną świadomość konsekwencji ich zastosowania. Wszak zart. 447 § 5 k.p.k.wynikają drastyczne dla oskarżonego ograniczenia w zakresie zaskarżalności orzeczenia wydanego w trybie konsensualnym. Stwierdzić należy, że w niniejszym postępowaniu Sąd Rejonowy w Bytowie tym wymogom nie sprostał. Jak wynika bowiemz protokołu posiedzenia, na którym rozpatrywano wniosek, zachwiana została kolejność czynności wymagana przy procedowaniu wniosku prokuratora o wydanie wyroku skazującego w trybieart. 335 k.p.k.. Zgodnie z cyt.art. 343 § 3 k.p.k.sąd może oczywiście uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim zmian wskazanych przez siebie. Zmiany te Sąd Rejonowy w Bytowie wskazał. Jednak dalszy tok postępowania odbiegał już od wyznaczonych ustawą standardów. Jak wynika bowiem z protokołu przedmiotowego posiedzenia, po wyjściu przez Sąd z propozycją zmian,w protokole odnotowano stanowisko oskarżonego i pokrzywdzonej, a dopiero następnie stosunek do tego wyrażony przez prokuratora. Kolejność taką uznać należy za całkowicie wadliwą. Przypomnieć bowiem trzeba, że prawo sądu wskazane wart. 343 § 3 k.p.k., do proponowania zmian we wniosku prokuratora, nie zmienia istoty instytucji zart. 335 k.p.k.. Jest to nadal tryb konsesualny, w którym kształt wniosku zależy od umowy prokuratoraz oskarżonym, a nie jedynie od ustosunkowania się przez prokuratorai oskarżonego do propozycji zmian we wniosku zgłoszonych przez Sąd. Tak więc prawidłowe procedowanie winno zmierzać do tego by prokurator po wysłuchaniu uwag sądu rozważył je, porozumiał się co do ich kształtuz oskarżonym i ewentualnie zmodyfikował i zgłosił swój wniosek. Jak widać, z będącego jedynym miarodajnym obrazem przebiegu przedmiotowego posiedzenia jego protokołem, tak w niniejszej sprawie się nie działo.W rezultacie bowiem nie doszło na posiedzeniu do sformułowania nowego wniosku przez prokuratora, a jedynie w istocie do porozumienia Sąduz oskarżonym i końcowo akceptacji tego ze strony prokuratora, co jest sprzeczne z istotą instytucji przewidzianej wart. 335 k.p.k.. Taki sposób procedowania w tej sprawie ze strony Sądu Rejonowego w Bytowie nie mógł więc znaleźć akceptacji w instancji odwoławczej.
Kolejnym, i to niezwykle rażącym, błędem Sądu I instancji było, co również wynika z treści protokołu, zaniechanie pouczenia oskarżonegoo konsekwencjach takiego zakończenia postępowania wynikającychz ograniczeń zart. 447 § 5 k.p.k.przed uwzględnieniem wnioskuzart. 335 k.p.k.. Przepisart. 343 § 5a k.p.k.jest w tej mierze jednoznaczny, a jego gwarancyjny charakter ma charakter fundamentalny. Oskarżony bowiem przed wydaniem wyroku w trybieart. 335 k.p.k.ma mieć pełną świadomość wynikających dla niego z tego konsekwencji, a są one przecież bardzo daleko idące z powodu ograniczeń wynikających z treściart. 447 § 5 k.p.k.
Reasumując już z powodu tych uchybień będących rażącym naruszeniem prawa procesowego, które miały oczywisty wpływ na treść zapadłego orzeczenia zaskarżony wyrok nie mógł zostać zaakceptowany przez instancję odwoławczą. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy przeprowadzi postępowanie w sprawie w trybieart. 335 k.p.k.z wyeliminowaniem wyżej wskazanych uchybień lub postąpi w myśl regulacji określonych wart. 343 § 7 k.p.k.
Rozpoznanie apelacji w powyższym zakresie było wystarczające do wydania orzeczenia (art. 436 k.p.k.), stąd Sąd Okręgowy nie ustosunkowywał się do kolejnych zarzutów apelacji, nie mniej jednak Sąd Okręgowy w tym składzie stwierdza, że za trafne należy uznać stanowisko obrońcy zaprezentowane w apelacji, że o ile podstawą apelacji przy trybie konsesualnym nie może być zarzut rażącej niewspółmierności kary wynikającej z treści porozumienia, to jednak nie ogranicza to możliwości kwestionowania w apelacji naruszeń dokonanych przez Sąd w zakresie wymiaru kary (np. naruszeniaart. 54 k.k.) wybiegających poza zakres jej rażącej niewspółmierności bo tylko do tego zakresuart. 447 § 5 k.p.k.ogranicza możliwość zaskarżenia orzeczenia o karze zapadłego w wyroku wydanym w trybie konsesualnym.
Biorąc to wszystko pod uwagę na podstawieart. 437 § 2 k.p.k.uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bytowie, gdyż postępowanie w niniejszej sprawie musi być powtórzone w całości.