Sąd Okręgowy w Warszawie
III Wydział Cywilny
Sygnatura akt: III C 1117/16
Data wyroku: 2017-03-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mariusz Solka
Słowa kluczowe: Nienależne świadczenie
Podstawa prawna: art. 410 § 2 k.c.

Sygn. akt III C 1117/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
dnia 13 marca 2017 roku
Sąd Okręgowy w Warszawie, III Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSO Mariusz Solka

Protokolant:

Sekretarz sądowy Tamara Oktaba

po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2017 roku w Warszawie na rozprawie
sprawy z powództwaH. K.
przeciwko pozwanemu(...) S.A.wW.
o zapłatę

orzeka:

1
powództwo oddala;

2
zasądza od powódkiH. K.na rzecz pozwanego(...) S.A.wW.,kwotę 14.417,00 (czternaście tysięcy, czterysta siedemnaście) złotychkosztów procesu, w tym kwotę 14.400,00 (czternaście tysięcy, czterysta) złotych tytułem wynagrodzenia pełnomocnika;

3
odstępuje od obciążania powódki nieuiszczonymi kosztami sądowymi przejmując je na rachunek Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie.---

/-/ SSO Mariusz Solka

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 26 sierpnia 2016 roku, powódkaH. K.wniosła pozew przeciwko pozwanej(...) S.A.wW.o zapłatę kwoty 250.000 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 01 kwietnia 1997 roku do dnia zapłaty a także zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych.
W uzasadnieniu powództwa, powódka wskazała, iż wyrokiem zaocznym z dnia 09 kwietnia 2008 roku Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, zasądził solidarnie od pozwanychR. K. (1)iH. K.na rzecz(...) S.A.wW., kwotę 250.000 złotych z odsetkami od dnia 01 kwietnia 1997 roku do dnia zapłaty oraz koszty procesu (syg. akt II C 210/13). Na podstawie wniosku egzekucyjnego z dnia 24.04.2008 roku, Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy Pragi-Południe w WarszawieM. P., wszczął i prowadził egzekucję. W związku ze śmierciąR. K. (1), Sąd zawiesił postępowanie w części dotyczącejR. K. (1)i uchylił w stosunku do niego wyrok zaoczny, a następnie 26.02.2013 roku podjął zawieszone postępowanie z udziałem następców prawnychR. K. (1). Następnie wyrokiem z dnia 29 października 2014 roku , oddalił powództwo o zapłatę kwoty 250.000 złotych (syg. akt II C 210/13), zaś wyrokiem z dnia 12 maja 2016 roku, Sąd Apelacyjny w Warszawie, oddalił apelację(...) S.A.(syg. akt I ACa 1086/15). Według twierdzeń powódki w toku postępowania egzekucyjnego łącznie wyegzekwowano na rzecz(...) S.A.kwotę 418.811,21 złotych.
Według twierdzeń powódki, w związku z uchyleniem wyroku zaocznego i oddaleniem powództwa, świadczenie wyegzekwowane przez(...) S.A.jest świadczeniem nienależnym (art.410§2 kc), albowiem świadczenie zostało spełnione w sprawie na podstawie wyroku w sprawie, w której następnie powództwo zostało oddalone.
W złożonej odpowiedzi na pozew, pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki na rzecz pozwanej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych (k.90-91v).
W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazała, iż egzekucja była prowadzona na podstawie wyroku zaocznego zaopatrzonego rygorem natychmiastowej wykonalności przeciwko dłużnikom solidarnie zobowiązanym tj.H. K.iR. K. (1), zaś po śmierciR. K. (1)wyłącznie przeciwkoH. K.. Pozwany wskazał, iż wyrok zaoczny na podstawie którego toczyło się postępowanie egzekucyjne nigdy nie został uchylony w stosunku doH. K., zaś powództwo zostało oddalone w stosunku doH. K.wyłącznie jako spadkobierczyni zmarłegoR. K. (1).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Wyrokiem zaocznym z dnia 09 kwietnia 2008 roku w sprawie II C 173/08, Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, zasądził solidarnie od pozwanychR. K. (1)iH. K., na rzecz powoda(...) S.A.wW., kwotę 250.000 złotych z ustawowymi odsetkami od dnia 01 kwietnia 1997 roku do dnia zapłaty, oraz obciążył pozwanych solidarnym obowiązkiem zwrotu kosztów procesu w kwocie 19.700 złotych (dowód: wyrok k. 38-39 akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08).
Na wniosek pełnomocnika(...) S.A.wydano tytuł wykonawczy z rygorem natychmiastowej wykonalności w stosunku doR. K. (1)iH. K.. W dniu 24 kwietnia 2008 roku,(...) S.A.reprezentowana przez pełnomocnika wniosła o wszczęcie egzekucji wobecR. K. (1)iH. K.. Sprawa egzekucyjna została wszczęta na podstawie tytułów wykonawczych wydanych w dniu 09 kwietnia 2008 roku przez Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w sprawach II C 174/08 i II C 173/08. Sprawa egzekucyjna toczyła się pod syg. MP KM 661/08 (dowód: wniosek i zarządzenie k. 41, 39 akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08, k. 39-40 wniosek, 41-43 zawiadomienie i zajęcie).
Korespondencja z doręczeniem wyroku zaocznegoR. K. (1)została zwrócona z adnotacją „Adresat nie żyje”, natomiast odpis wyroku zaocznego został doręczony pozwanej w dniu 14.04.2008 roku. Odbiór wyroku zaocznego pokwitowałaH. K.osobiście (dowód: zpo – k. 40, awizo k. 44 akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08).
Zarządzeniem z dnia 15.05.2008 roku wobec braku sprzeciwu pozwanejH. K., stwierdzono prawomocność wyroku zaocznego z dnia 09.04.2008 roku, wobec tej pozwanej z dniem 22 kwietnia 2008 roku. PozwanaH. K.nie złożyła sprzeciwu od wyroku zaocznego z dnia 09.04.2008 roku(dowód: k. 46 akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08, okoliczności bezsporne).
R. K. (1)zmarł w dniu 03 marca 2008 roku. Postanowieniem z dnia 23 czerwca 2008 roku, Sąd zawiesił postępowanie w części dotyczącejR. K. (1)(dowód: k. 54 akt zgonu, 56-57 postanowienie o zawieszeniu - akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08).
Na wniosek pełnomocnika(...) S.A., w dniu 06.08.2008 roku zarządzono doręczenie wyroku zaocznego z dnia 09 kwietnia 2008 roku ze stwierdzeniem prawomocności w stosunku do pozwanejH. K.(dowód: k. 60 wniosek akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08).
Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2012 roku, Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, uchylił wyrok zaoczny z dnia 09 kwietnia 2008 roku w stosunku do pozwanegoR. K. (1)(dowód: k. 113-113v postanowienie akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08).
Postanowieniem z dnia 26 lutego 2013 roku, Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, podjął zawieszone postępowanie z udziałem w charakterze pozwanych , spadkobiercówR. K. (1):H. K.,K. K. (1),W. K. (1),W. K. (2),E. A.. Sprawa po podjęciu postępowania została wpisana pod nowy numer II C 210/13 (dowód: postanowienie k. 120 akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08, okoliczności niesporne).
Zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Południe z dnia 15 września 2009 roku syg. akt I Ns 1209/08 spadkobiercamiR. K. (1)są:H. K.,K. K. (1),W. K. (1),W. K. (2),E. A.(dowód: postanowienie k. 150 akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08, okoliczności niesporne).
Wyrokiem z dnia 29 października 2014 roku, w sprawie II C 210/13, Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, w sprawie z powództwa(...) S.A.przeciwko spadkobiercomR. H.K.,K. K. (1),W. K. (1),W. K. (2),E. A., powództwo oddalił i zasądził na rzecz pozwanych solidarnie kwotę 7.200 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Wyrokiem z dnia 12 maja 2016 roku, Sąd Apelacyjny w Warszawie, oddalił apelację(...) S.A.od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga z dnia 29 października 2014 roku (dowód: wyrok SO k. 267, 271-273 uzasadnienie, wyrok SA k. 353, uzasadnienie k. 365-370 akt SO Warszawa Praga w Warszawie II C 173/08).
Z wniosku jednego ze spadkobiercówR. K. (2)K.w dniu 01 marca 2011 roku została wniesiona skarga o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem zaocznym Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w warszawie z dnia 09 kwietnia 2008 roku II C 173/08, w związku z wydaniem przedmiotowego wyroku po śmierci pozwanegoR. K. (1). Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2012 roku, Sąd odrzucił skargęK. K. (1), zaś postanowieniem z dnia 29 listopada 2012 roku Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie od w/w postanowienia(dowód: k. 50—51, 150-152, akta II C 260/11 Sąd Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie).
W sprawie KM 661/08 Komornik SądowyM. P.wyegzekwował od dłużników kwotę 18.520,19 złotych z tytułu zajęcia emerytalno-rentowego oraz kwotę 463.474,30 złotych w wyniku zajęcia wierzytelności z tytułu sprzedaży licytacyjnej nieruchomości. Zgodnie z pismem Komornika z dnia 03.01.2017 roku, wszelkie należności księgowane w toku postępowania egzekucyjnego zaliczane były tylko i wyłącznie jako należności stwierdzone tytułem II C 174/08 (dowód: pismo komornika k. 122-122v, k. 123).
Dokumenty stanowiące podstawę ustaleń stanu faktycznego, nie były przez strony kwestionowane w zakresie ich autentyczności, a zatem wynikające z treści tych dokumentów okoliczności należało uznać za udowodnione, w szczególności iż praktycznie cały stan faktyczny wynikał wprost z dokumentów urzędowych znajdujących się w aktach Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie II C 210/13 (poprzednio II C 173/08). Zasadnicza różnica w stanie faktycznym wynikała z niepełnego przytoczenia okoliczności faktycznych przez powódkę a mianowicie zatajenia, iż wyrok zaoczny wydany w dniu 09 kwietnia 2008 roku w sprawie II C 173/08 nigdy nie został wobec niej uchylony a wręcz przeciwnie uprawomocnił się wobec niej, zaś wyrok wydany przez Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie w dniu 29 października 2014 roku syg akt II C 210/13, dotyczył powódki jedynie w zakresie w jakim była spadkobierczyniąR. K. (1), nie stanowił zaś oddalenia powództwa przeciwko niej jako dłużnikowi solidarnemu.
Po ustaleniu zatem stanu faktycznego, spornym była zatem jedynie okoliczność, czy pozwany(...) S.A.prowadził egzekucję przeciwko powódceH. K.na podstawie tytułu wykonawczego, czy też ten tytuł został uchylony.
Zważywszy na ustalone okoliczności, Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z akt komorniczych Km 661/08 (k.3, postanowienie k. 124), uznając go za irrelewantny dla rozstrzygnięcia sprawy.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Powództwo jako bezzasadne, w całości podlegało oddaleniu jako oczywiście nieuzasadnione.
Zgodnie zart.410 kc, przepisy artykułów o bezpodstawnym wzbogaceniu stosuje się w szczególności do świadczenia nienależnego. Świadczenie jest nienależne, jeżeli ten kto je spełnił, w ogóle nie był zobowiązany do świadczenia względem osoby której świadczył, albo jeżeli podstawa świadczenia odpadła.
Powódka wskazała, iż wyrokiem zaocznym z dnia 09 kwietnia 2008 roku Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, zasądził solidarnie od pozwanychR. K. (1)iH. K.na rzecz(...) S.A.wW., kwotę 250.000 złotych z odsetkami od dnia 01 kwietnia 1997 roku do dnia zapłaty oraz koszty procesu (syg. akt II C 210/13). Na podstawie wniosku egzekucyjnego z dnia 24.04.2008 roku, Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy Pragi-Południe w WarszawieM. P., wszczął i prowadził egzekucję. W związku ze śmierciąR. K. (1), Sąd zawiesił postępowanie w części dotyczącejR. K. (1)i uchylił w stosunku do niego wyrok zaoczny, a następnie 26.02.2013 roku podjął zawieszone postępowanie z udziałem następców prawnychR. K. (1). Następnie wyrokiem z dnia 29 października 2014 roku , oddalił powództwo o zapłatę kwoty 250.000 złotych (syg. akt II C 210/13), zaś wyrokiem z dnia 12 maja 2016 roku, Sąd Apelacyjny w Warszawie, oddalił apelację(...) S.A.(syg. akt I ACa 1086/15). Według twierdzeń powódki w toku postępowania egzekucyjnego łącznie wyegzekwowano na rzecz(...) S.A.kwotę 418.811,21 złotych.
Wydaje się, że powódka celowo pomija oczywisty fakt, co wynika bezpośrednio z akt dołączonych Sądu Okręgowego Warszawa-Praga II C 210/13, iż wyrok zaoczny z dnia 09 kwietnia 2008 roku II C 173/08, wydany pierwotnie w stosunku do niej i jej mężaR. K. (1), na podstawie którego Komornik Sądowy prowadził egzekucję, uprawomocnił się w stosunku doH. K.z dniem 22.04.2008 roku, albowiemH. K.nie wniosła wobec w/w wyroku sprzeciwu zgodnie z przepisamikpc. Brak zatem podstaw do uzasadnionych twierdzeń, iż o zobowiązaniuH. K.jako dłużniczki solidarnej przesądzał dopiero wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga z dnia 29.10.2014 roku, który to wyrok dotyczyłH. K.wyłącznie jako spadkobierczyni zmarłego pozwanegoR. K. (1).
Podkreślić należy, iż w stosunku doR. K. (1), wyrok zaoczny z dnia 09.04.2008 roku, został uchylony postanowieniem z dnia 27.08.2012 roku (k. 113 akt II C 173/08), zaś po ustaleniu spadkobierców RoszadaK., powództwo w tym zakresie (w zakresie pierwotnie dotyczącymR. K. (1)), zostało oddalone.
W stosunku do powódki (pozwanej w sprawie II C 173/08),H. K., nie zostało wydane postanowienie o uchyleniu wyroku zaocznego ani odmienne orzeczenie o żądaniu pozwu zgodnie zart. 347 kpc. W stosunku zatem do powódki (pozwanejH. K.), wydany wyrok zaoczny z dnia 09.04.2008 roku, rozstrzygał prawomocnie o żądaniu pozwu i zasądzona należność mogła podlegać egzekucji w całości jako zobowiązanie solidarne (art.366 kc). Nie ma tu żadnego znaczenia późniejsze oddalenie powództwa w stosunku m.in. doH. K.jako spadkobierczyniR. K. (1).
Podkreślić należy, iż wniosek egzekucyjny został złożony do Komornika Sądowego w dniu 24.04.2008 roku z przedłożeniem przez wierzyciela ((...) S.A.) dwóch tytułów wykonawczych (wyrok zaoczny wydany przez Sąd Okręgowy Warszawa-Praga z dnia 09.04.2008 roku z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności), a zatem na podstawie ważnego i istniejącego tytułu w stosunku doH. K.., który to tytuł wobec powódki nie został nigdy uchylony. Nie mają żadnego znaczenia okoliczności związane z oddaleniem powództwa w stosunku doH. K.jako spadkobierczyniR. K. (1), skoro zobowiązanie pierwotnych dłużników (R. K. (1)iH. K.) było solidarne, a zatem egzekucja mogła być prowadzona wobecH. K.na podstawie wydanego tytułu co do całości zasądzonego świadczenia.
W ocenie Sądu, powódka nie wykazała, jakichkolwiek przesłanek zart. 410 kc.wskazujących na to, iż egzekucja prowadzona wobec niej była prowadzona na podstawie orzeczenia, które zostało później uchylone. Wręcz przeciwnie, z dołączonych akt Sądu Okręgowego Warszawa-Praga (II C 210/13), wynika wprost, iż wydany wyrok zoczony z dnia 09.04.2008 roku (II C 173/08), nigdy nie został wobec powódki (pozwanejH. K.) uchylony a wręcz przeciwnie – uprawomocnił się z dniem 22.04.2008 roku wskutek niewniesienia sprzeciwu, co przesądza o bezzasadności żądania powódki i konieczności oddalenia powództwa.
Na marginesie należy nadmienić, iż jak wynika z dokumentów urzędowych – informacji Komornika Sądowego prowadzącego egzekucję – w sprawie na podstawie tytułu wydanego w sprawie II C 173/08 nie została wyegzekwowana żadna należność, zaś całość należności była księgowana jako należności stwierdzone tytułem wydanym w sprawie II C 174/08 (vide k. 122-123).
Sąd rozstrzygnął o kosztach procesu na podstawieart. 98 kpc, zasadzając od strony przegrywającej tj. powódki całość kosztów postępowania według norm przypisanych w kwocie 14.417 złotych. Na koszty zasądzone w pkt. 2 wyroku składają się: wynagrodzenie pełnomocnika zgodnie z §2 pkt.7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych, oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych.
W pkt. 3 wyroku, w oparciu o art.113 ust.4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. zart.98 kpc, Sąd odstąpił od obciążania powódki nieuiszczonymi kosztami sądowymi w zakresie opłaty sądowej (kwota 12.500 złotych), przejmując je na rachunek Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie, z uwagi na sytuację materialną i osobistą powódki.
Mając na uwadze powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.---

/-/ SSO Mariusz Solka
(...)

1
(...)

2
(...)

(...)

(...)
(...)
(...)

1

(...)

2

(...)

(...)
(...)
(...)
(...)
(...)
(...)
(...)

(...)