Sąd Rejonowy w Wieluniu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 991/16
Data wyroku: 2017-03-29 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Magdalena Kościarz
Słowa kluczowe: Uwłaszczenie
Podstawa prawna: art. 1 ust 1 o uregulowaniu właśności gospodarstw rolnych

Sygn. akt I Ns 991/16

POSTANOWIENIE
Dnia 29 marca 2017 roku
Sąd Rejonowy w Wieluniu I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący SSR Magdalena Kościarz
Protokolant asystent sędziego Magdalena Sola – Duda
po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2017 roku w Wieluniu
na rozprawie
w sprawie z wnioskuH. J. (1)
z udziałemZ. J.,L. J.,H. J. (2),H. B.,D. S.,P. J.,A. G.,G. J.,A. Ł.,O. W.,W. Ł. (1),M. J. (1),H. J. (1)
o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości
postanawia:
stwierdzić, żeH. J. (1), synW.iH.nabył z dniem 04 listopada 1971 roku z mocy samego prawa na podstawieart. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych(Dz. U. Nr 27, poz. 250 ze zm.) własność nieruchomości położonej w miejscowościS.gminieC., stanowiącej działkę oznaczonąnumerem ewidencyjnym (...)o powierzchni 0,47 ha, ujawnionej na opisie i mapie Starostwa Powiatowego wW.za nr jedn. rej. G.211, dla której brak jest założonej księgi wieczystej
Sygn. akt I Ns 991/16

UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 04 lipca 2016 roku (data wpływu),H. J. (1)wystąpił o stwierdzenie, że nabył na podstawieustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnychwłasność działki położnej w miejscowościS.gminaC., oznaczonejnumerem ewidencyjnym (...)o powierzchni 0,47 ha, stanowiącej łąkę.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, iż działka ta stanowiła od 1945 roku integralną część gospodarstwa rolnego położonego wB., które to gospodarstwo zostało przekazaneH. J. (1)przez jego rodziców w 1963 roku i które stało się przedmiotem uwłaszczenia na jego rzecz w dniu 30 maja 1973 roku. Omyłkowo nie ujęto w akcie uwłaszczeniowym przedmiotowej nieruchomości, gdyż była położona w innej gminie (wniosek k. 2).
Postanowieniem, wydanym na rozprawie w dniu 19 sierpnia 2016 roku, wezwano do wzięcia udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania:H. J. (2)(żonę wnioskodawcy) orazZ. J.iL. J.(braci wnioskodawcy). Z kolei, postanowieniem z dnia 26 sierpnia 2016 roku, wezwano do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania:H. B.,D. S.,P. J.,A. G.,G. J.,A. Ł.,O. W.,W. Ł. (2),M. J. (1)iH. J. (1)(następców prawnych po zmarłym rodzeństwie wnioskodawcy) (postanowienie k. 26).
Pismem z dnia 23 listopada 2016 roku (data wpływu) wnioskodawca wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych w całości oraz o ustanowienie pełnomocnika z urzędu w osobie adwokataH. P.(pismo k. 100).
Postanowieniem Sądu Rejonowego w Wieluniu I Wydział Cywilny z dnia 15 marca 2017 roku, oddalono wnioskiH. J. (1)o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu (postanowienie k. 136).
Pismem z dnia 19 września 2016 roku (data stempla pocztowego) uczestniczka postępowaniaA. G.wystąpiła o oddalenie wniosku (pismo k. 59).
Uczestniczka postępowaniaD. S., pismem z dnia 27 lutego 2017 roku (data wpływu) wskazała, iż nie jest zainteresowana niniejszą sprawą (pismo k. 124).
Uczestnicy postępowaniaH. J. (2),A. Ł.,L. J.iZ. J.przyłączyli się do wniosku (k. 97 i 112-112v).
Pozostali uczestnicy postępowania nie stawili się na rozprawie i nie zajęli stanowiska na piśmie.

Sąd Rejonowy ustalił, co następuje:
Nieruchomość stanowiąca działkę oznaczonąnumerem ewidencyjnym (...)położona w miejscowościS.gminieC.o powierzchni 0,47 ha, wchodziła w skład gospodarstwa rolnego położonego w pozostałej części wB.gminieW., składającego się z działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: 126, 129 i 132 o łącznej powierzchni 6,34 ha, stanowiących rolę, las, nieużytki i zabudowania. Nieruchomość ta nie miała urządzonej księgi wieczystej ani zbioru dokumentów. Wnioskodawca wraz ze swoim rodzeństwem oraz rodzicamiW.iH. J. (3), zamieszkiwali w tym gospodarstwie oraz pracowali na roli. Wnioskodawca, jako najmłodszy z rodzeństwa, pozostał w domu rodzinnym i od najmłodszych lat pomagał swoim rodzicom w prowadzeniu gospodarstwa rolnego. Po ukończeniu szkoły podstawowej,H. J. (1)nie kontynuował dalszej nauki, poświęcając się w całości pracy na roli. Początkowo, wnioskodawca pomagał w pracach rolnych swojemu ojcuW., kiedy jednak w 1963 roku, osiągnął pełnoletność, ojciec wnioskodawcy mający już wtedy 67 lat, przekazał mu ustnie własność gospodarstwa rolnego. Wnioskodawca samodzielnie zaczął podejmować decyzje odnośnie prowadzonego przez siebie gospodarstwa rolnego, w tym korzystania z przedmiotowej działki, która początkowo stanowiła łąkę, a później była przez niego użytkowana rolniczo, jako pole uprawne.H. J. (1), po przekazaniu mu gospodarstwa rolnego, zaczął na nim w pełni gospodarzyć, zastępując swoich zaawansowanych wiekiem rodziców. W pracach rolnych,H. J. (1)mógł jednak nadal liczyć na wsparcie ze strony swojego ojca, czy też matki. Na tle przekazania przez rodzicówW.iH. J. (3), gospodarstwa rolnego na rzecz najmłodszego synaH. J. (1)i użytkowania przez niego tego gospodarstwa, w tym przedmiotowej działki, nie było sporów ani kłótni w rodzinieJ., gdyż zawsze w rodzinie mówiło się, że ,,to ma byćH.”. Przedmiotowa działka, stanowiąca część gospodarstwa rolnego, pozaH. J. (1), nie była wykorzystywana rolniczo, przez inne dzieciW.iH. J. (3), czy też ich następców prawnych, którzy przyjeżdżali jedynie w odwiedziny do rodziców i dziadków, ewentualnie pomóc rodzinieJ.w pracach polowych, chociażby w przegrabianiu czy zwiezieniu siana z przedmiotowej nieruchomości.
Wnioskodawca, był najmłodszy z 11-ściorga dzieciW.iH. J. (3). Czterech braci i siostra wnioskodawcy, zmarli jako dzieci. Zmarły brat wnioskodawcyM. J. (2)pozostawił po sobie dwie córkiH. B.iD. S.. Zmarły bratA. J.pozostawił po sobie również dwoje dzieciP. J.iA. G.. BratT. J.pozostawił po sobie córkęA. Ł.i synaG. J., a zmarły bratJ. J. (3)córkiO. W.iW. Ł. (2)oraz synaM. J. (1). Następcy prawni po zmarłym rodzeństwieH. J. (1), nigdy nie rościli sobie praw do gospodarstwa rolnego położonego wB., a tym bardziej do wchodzącej w jego składdziałki nr (...)położonej w miejscowościS..
(dowód: częściowo zeznania wnioskodawcy nagranie z dnia19.08.2016r., płyta k. 12 minuta 00:01:08 do minuta 00:14:40, nagranie z dnia nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:01:36 do minuta 00:11:45 oraz nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:18:11 do minuta 00:20:20; częściowo zeznania uczestników postępowania:H. J. (2)nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:11:48 do minuta 00:13:08 oraz nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:22:53 do minuta 00:25:34,L. J.nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:20:23 do minuta 00:22:50;A. Ł.nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:25:34 do minuta 00:27:25; zeznania świadków:W. N.nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:16:02 do minuta 00:20:40,Z. M.nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:20:43 do minuta 00:24:35,J. J. (4)nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:02:23 do minuta 00:17:00; opis i mapa k. 3; odpis skrócony aktu zgonu k. 25)
Aktem Własności Ziemi za Nr ON-(...)z dnia 30 maja 1973 rokuH. J. (1)nabył własność gospodarstwa rolnego położonego wB.gminaW.o powierzchni 6,34 ha, które to gospodarstwo w 1963 roku otrzymał od swoich rodzicówW.iH. J. (3). Na skutek niedopilnowania przez wnioskodawcę, aktem tym nie została objęta, wchodząca w skład tego gospodarstwa,działka nr (...), użytkowana rolniczo przezH. J. (1).
(dowód: częściowo zeznania wnioskodawcy nagranie z dnia19.08.2016r., płyta k. 12 minuta 00:01:08 do minuta 00:14:40, nagranie z dnia nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:01:36 do minuta 00:11:45 oraz nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:18:11 do minuta 00:20:20; częściowo zeznania uczestników postępowania:H. J. (2)nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:11:48 do minuta 00:13:08 oraz nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:22:53 do minuta 00:25:34,L. J.nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:20:23 do minuta 00:22:50; Akt Własności Ziemi za Nr ON-(...)k. 82)
W 1975 roku, wnioskodawca ożenił się zH. J. (2). Po ślubie wnioskodawca zamieszkał wraz z żoną wR.. W 1976 roku zmarła matka wnioskodawcyH. J. (3). Wnioskodawca nadal prowadził gospodarstwo rolne wB., w którym wciąż mieszkał jego ojciecW. J., w tym użytkował przedmiotową działkę położoną wS.i opłacał od niej podatki. Taki stan rzeczy trwał do 1981 roku, kiedy toH. J. (1), w drodze umowy sprzedaży z dnia 24 czerwca 1981 roku sporządzonej w Państwowym Biurze Notarialnym przed notariuszemM. Ś., sprzedałK.iD.małżonkomZ.w ½ części orazZ.iA.małżonkomJ.w ½ części, nieruchomość stanowiącą rolę, las, nieużytki i zabudowania położoną wB.gminaW., składającą się z działek oznaczonychnumerami ewidencyjnymi (...)o łącznej powierzchni 6,34 ha. Na rzecz zamieszkującego w tymgospodarstwie (...)zostało ustanowione prawo dożywocia. Następnie, postanowieniem Sądu Rejonowego w Wieluniu z dnia 15 sierpnia 1983 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt Ns 93/83, zniesiono współwłasność wymienionej nieruchomości, przyznając ją na wyłączną własnośćZ.iA.małżonkomJ.. W dalszym ciągu wnioskodawca użytkował rolniczo działkę położoną w miejscowościS.i opłacał od niej podatki, w związku z czym nie powstały żadne zaległości w tych opłatach.
(dowód: częściowo zeznania wnioskodawcy nagranie z dnia19.08.2016r., płyta k. 12 minuta 00:01:08 do minuta 00:14:40, nagranie z dnia nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:01:36 do minuta 00:11:45 oraz nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:18:11 do minuta 00:20:20; częściowo zeznania uczestników postępowania:H. J. (2)nagranie z dnia 23.11.2016r., płyta k. 99 minuta 00:11:48 do minuta 00:13:08 oraz nagranie z dnia 15.03.2017r. płyta k. 137 minuta 00:22:53 do minuta 00:25:34; zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach k. 22-22v;decyzja nr (...).(...).1.2016 k. 23; dokumenty w załączonych aktachksięgi wieczystej Kw Nr (...)- umowa sprzedaży z dnia 24.06.1981r., postanowienie z dnia 15.08.1983r. k. 3-3v)
W dniu 28 czerwca 1984 roku, umową darowizny zawartą w Państwowym Biurze Notarialnym wW.przed notariuszemA. M.,M. C., darował na rzecz swojej córkiH. J. (2)i jej mężaH. J. (1)
przysługujące mu udziały we współwłasności nieruchomości, składającej się zdziałek nr (...)stanowiących rolę i łąkę we wsiŁ.o powierzchni 2,26 ha, nieruchomości składającej się zdziałek nr (...), stanowiących rolę i zabudowania we wsiD.o powierzchni 1,58 ha oraz nieruchomości składającej się zdziałek nr (...), stanowiących rolę, sad, pastwisko i teren zabudowany we wsiR.o obszarze 2,04 ha. Następnie, w dniu 06 września 1995 roku,H.iH.małżonkowieJ.umową darowizny sporządzoną w Kancelarii Notarialnej wW.przed notariuszemD. M.za Nr Rep. A 1977/95 darowali na rzecz swojej córkiJ. J. (5)własność nieruchomości stanowiącejdziałki nr (...)położone wR.,działkę nr (...)położoną wD.orazdziałki nr (...)położone wŁ.o łącznej powierzchni 5,67 ha.
(dowód: akt notarialny z dnia 28.06.1984r. Rep. A 1326/1984 k. 18-19, akt notarialny z dnia 06.09.1995 r. Rep. A 1977/95 k. 20-21v)
W stosunku do nieruchomości stanowiącejdziałkę nr (...)położonej w miejscowościS.gminaC.nie toczyło się postępowanie uwłaszczeniowe.
(dowód: zaświadczenie Wójta GminyC.Znak: GN.(...)-1/16 k. 8)
Powyższy stan faktyczny oparty został o następujący materiał dowodowy: osobowy w postaci zeznań wnioskodawcy i uczestników postępowania:H. J. (2),L. J.iA. Ł., które nie zostały zakwestionowane w toku postępowania przez zainteresowanych (art. 230 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.) oraz zeznań świadków:J. J. (4),Z. M.iW. N., a także nieosobowy w postaci dokumentów zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy, w tym załączonych aktachksięgi wieczystej Kw Nr (...).
Sąd uznał za całkowicie wiarygodny, zebrany w sprawie, nieosobowy materiał dowodowy. Wszelkie dokumenty zostały sporządzone przez podmioty do tego uprawnione, w ramach przyznanych im kompetencji, a prawdziwości i autentyczności oraz mocy dowodowej tychże dokumentów strony nie podważyły i skutecznie nie zakwestionowały. Tak samo należy oceniać zeznania zainteresowanych i świadków, które są spójne, logiczne, wzajemnie niesprzeczne i korespondują z pozostałym materiałem dowodowym. Nadto, wskazać należy, iż żaden z zainteresowanych nie kwestionował tego, iżH. J. (1)uprawiał i wykorzystywał rolniczo przedmiotową nieruchomość, w tym na dzień 04 listopada 1971 roku, jak również nie zgłaszał żadnych pretensji do tej nieruchomości. Uczestniczka postępowaniaA. Ł.- następczyni poT. J., wskazywała, iż nie wie nawet gdzie znajduje się przedmiotowa nieruchomość, nie umiałaby pokazać jej na gruncie, a z tego co pamięta z rozmów pomiędzy swoimi rodzicami, to ,,zawsze mówiło się, że gospodarstwo przejmie wujek. Nie było na tym tle żadnych sporów ani kłótni” – tak uczestniczkaA. Ł.k. 135. Uczestnik postępowaniaL. J.podkreślał, iż jego rodzice mieli gospodarstwo wB.i ,,tamtą łąkę wS.”. „Jak brat użytkował to gospodarstwo, to użytkował i tę łąkę” – tak uczestnikL. J.k. 135.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Podstawę prawną przedmiotowego wniosku stanowi konstrukcja uwłaszczenia nieformalnych posiadaczy gospodarstw rolnych na podstawie przepisówustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych(Dz. U. Nr 27, poz. 250 ze zm.).
W myśl art. 1 ust. 1 przywołanej ustawy, nieruchomości wchodzące w skład gospodarstw rolnych i znajdujące się w dniu wejścia w życie ustawy (tj. 04 listopada 1971 roku) w samoistnym posiadaniu rolników, stają się z mocy samego prawa własnością rolników, jeżeli oni sami lub ich poprzednicy objęli te nieruchomości w posiadanie na podstawie zawartej bez prawem przewidzianej formy umowy sprzedaży, zamiany, darowizny, umowy o dożywocie lub innej umowy o przeniesienie własności, o zniesienie współwłasności albo umowy o dział spadku. Natomiast rolnicy, którzy do dnia wejścia w życie ustawy posiadali nieruchomości jako samoistni posiadacze (w dobrej wierze) nieprzerwanie od lat pięciu, stawali się z mocy samego prawa właścicielami tych nieruchomości, chociażby nie zachodziły warunki określone w ust. 1. Jeżeli jednak uzyskali posiadanie w złej wierze, nabycie własności następowało wtedy, gdy posiadanie trwało co najmniej przez lat dziesięć (ust. 2 cytowanego przepisu).
Zgodnie z§ 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 listopada 1964 roku w sprawie przenoszenia własności nieruchomości rolnych, znoszenia współwłasności takich nieruchomości oraz dziedziczenia gospodarstw rolnych(t. j. Dz.U. z 1970 r., Nr 24, poz. 199), w brzmieniu obowiązującym w dacie wejścia w życie ustawy, nieruchomość uważało się za rolną, jeżeli była lub mogła być użytkowana na cele produkcji rolnej, nie wyłączając produkcji ogrodniczej, sadowniczej i rybnej, chyba że stosownie do przepisów o planowaniu przestrzennym decyzją właściwego organu prezydium rady narodowej została przeznaczona na cele niezwiązane bezpośrednio z produkcją rolną. Z kolei, za gospodarstwo rolne uważało się wszystkie należące do tej samej osoby (osób) nieruchomości rolne, jeżeli stanowiły lub mogły stanowić zorganizowaną całość gospodarczą wraz z budynkami, urządzeniami, inwentarzem żywym i martwym, zapasami oraz prawami i obowiązkami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego. Do gospodarstwa rolnego zaliczało się również lasy, grunty leśne oraz nieużytki należące do właściciela nieruchomości określonych w ust. 1, jeżeli stanowią lub mogą stanowić z tymi nieruchomościami zorganizowaną całość gospodarczą (§ 2 ust. 1 i 2).
Mając na uwadze powyższe oraz uwzględniając przedstawiony stan faktyczny należy zauważyć, że nieruchomość rolna stanowiącadziałkę nr (...), wchodząca w składgospodarstwa rolnego (...)niewątpliwie, w dniu 04 listopada 1971 roku, znajdowała się w samoistnym posiadaniuH. J. (1), któremu to w 1963 roku rodzice przekazali, jako najmłodszemu z rodzeństwa, całość gospodarstwa rolnego, w tymdziałkę nr (...)położoną w miejscowościS.. Samoistność posiadania w myśl ust. 1 art. 1 w/w ustawy przezH. J. (1), tej nieruchomości, została potwierdzona zeznaniami świadków i wnioskodawcy. Świadkowie zgodnie twierdzili, iż zawsze na tej ziemi gospodarował wnioskodawca i to jego wskazaliby, jako właściciela przedmiotowej działki. Wprawdzie świadkowie nie byli w stanie kategorycznie stwierdzić, czy na dzień 04 listopada 1971 roku, toH. J. (1)tylko i wyłącznie gospodarzył już na tych gruntach, co mając na uwadze znaczny upływ czasu jest rzeczą normalną, jednak zgodnie wskazywali, że od zawsze widzieli, jak pracował na tej nieruchomościH. J. (1), a wcześniej jego rodzice. Mając na uwadze zeznania wnioskodawcy, ale także doświadczenie życiowe, wskazać należy, iż w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości okoliczność, iż z chwilą uzyskania przezH. J. (1)pełnoletności tj. w roku 1963, rodzice ustnie przekazali mu własność gospodarstwa rolnego, a tym samym wchodzącej w jego składdziałki nr (...)położonej wS.i od tej chwili był on wyłącznym jej posiadaczem. Z chwilą osiągnięcia przezH. J. (1)pełnoletności, jego ojciec miał już, bowiem 67 lat, a tym samym logicznie i życiowo uzasadnionym było scedowanie na najmłodszego syna, obowiązków związanych z jego prowadzeniem.H. J. (1)od zawsze pracował w gospodarstwie, wiązał z nim swoje dalsze plany życiowe, nie kontynuując chociażby dalszej nauki i pozostał z rodzicami w tym gospodarstwie, dlatego był naturalnym i oczywistym następcą swojego ojca, jako gospodarza. Powyższe potwierdzili nie tylko świadkowie, ale także sami zainteresowani, którzy zgodnie wskazywali, iż od zawsze było wiadomo, gdyż było tak mówione, że ,,na tej ziemi pozostanieH.”. Nadto wskazać należy, iż na podstawie prawomocnego Aktu Własności Ziemi z dnia 30 maja 1973 roku,H. J. (1)w oparciu o przepisyustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych(Dz. U. Nr 27, poz. 250 ze zm.), został uwłaszczony nadziałkach nr (...)położonych wB.o łącznej powierzchni 6,34 ha, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego przekazanego mu przez rodziców, co mając na uwadze zgodne twierdzenia zainteresowanych, iż przedmiotowadziałka nr (...)również stanowiła integralną część tego gospodarstwa, potwierdza, że w dacie 04 listopada 1971 roku, wnioskodawca był również samoistnym posiadaczem tejże nieruchomości.
Naczelną przesłanką uwłaszczenia jest posiadanie samoistne nieruchomości(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2008 roku, I CSK 327/07, LEX nr 511036).W tym zakresie ustawodawca odsyła do pojęcia zawartego wart. 336 k.c., który stanowi, iż posiadaczem samoistnym rzeczy jest ten, kto rzeczą faktycznie włada jak właściciel. Stan posiadania współtworzą zatem fizyczny element (corpus) władania rzeczą oraz intelektualny (psychiczny) element zamiaru (animus) władania rzeczą dla siebie (animus rem sibi habendi). W przypadku posiadania samoistnego mamy na uwadzeanimus domini(posiadacz samoistny włada rzeczą „jak właściciel"). W praktyce - przy ustalaniu charakteru posiadania - należy kierować się również manifestowanym na zewnątrz wobec otoczenia zachowaniem posiadacza, przy czym istotne znaczenie ma również rozpoznanie zdarzenia stanowiącego źródło nabycia posiadania. Wespół z dalszym zachowaniem posiadacza, manifestowanym na zewnątrz, pozwala określać rodzaj posiadania(por. J. Ignatowicz (w:) Kodeks cywilny. Komentarz, t. I, Warszawa 1972, s. 770).Posiadacz samoistny to ten, kto może faktycznie korzystać z rzeczy z wyłączeniem innych osób, a więc pobierać pożytki i inne przychody z rzeczy, może również rzeczą rozporządzać, a nadto tak jak właściciel, powinien wykonywać swoje władztwo w granicach określonych przez ustawy, zasady współżycia społecznego i zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa (art. 140 k.c.). Posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje rzecz drugiemu w posiadanie zależne (art. 337 k.c.). Posiadacz samoistny wykonuje swoje władztwo faktyczne, o treści odpowiadającej prawu własności. Różnica między posiadaniem samoistnym, a zależnym sprowadza się do kierunku woli posiadacza. Posiadanie właścicielskie jest wykonywane tak, jakby rzecz była własnością posiadacza, natomiast ten, który włada cudzą rzeczą tak jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą, jest posiadaczem zależnym. Zakres faktycznego władztwa przy posiadaniu samoistnym odpowiadający prawu własności, sprowadza się do korzystania z rzeczy i rozporządzania nią w sposób jak najbardziej pełny, czyli do postępowania z rzeczą jak właściciel. Trudności dowodowe związane z oceną charakteru posiadania łagodzi domniemanie przewidziane wart. 339 k.c., w myśl którego ten, kto rzeczą faktycznie włada jest posiadaczem samoistnym i dopiero wykazanie, że mimo aktywnego władztwa u władającego rzeczą nie maanimus dominipowoduje uznanie istniejącego stanu za posiadanie zależne lub dzierżenie. W praktyce rozstrzygające znaczenie mają zewnętrzne i widoczne dla otoczenia przejawy władztwa, czyli takie działania posiadacza, nie będącego właścicielem, które dla obiektywnego obserwatora będą wskazywały w sposób niewątpliwy na samodzielny, rzeczywisty i niezależny od woli oraz decyzji innych osób stan władztwa. Jako przykład takich zachowań można podać chociażby występowanie przed organami państwowymi w roli posiadacza samoistnego. Posiadaniem samoistnym jest niewątpliwie władztwo uzewnętrzniające się poprzez np.: uprawę ziemi, oddawanie działki w dzierżawę sąsiadom, płacenie podatków, ujawnianie swojego stanu posiadania w ewidencji gruntów(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 kwietnia 1997 r., III CKN 35/97, LEX nr 30637), ponoszenie wydatków związanych z ubezpieczeniem budynków(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 lutego 1998 r., III CKN 384/97, LEX nr 33453), zabudowywanie i rozbudowywanie budynków na gruncie.
W niniejszej sprawie, jak wskazywali świadkowie, za takiego posiadacza samoistnego uważany byłH. J. (1). Tym samym, mając na uwadze powyższe, w tym niekwestionowaną przez żadnego z zainteresowanych okoliczność, iż do przekazania własności gospodarstwa rolnego przezW.iH. J. (3)na rzecz najmłodszego synaH. J. (1)doszło po uzyskania przez niego pełnoletności,H. J. (1)w dacie 04 listopada 1971 roku był samoistnym posiadaczem przedmiotowej nieruchomości.
Z racji powyższego Sąd uwzględnił wniosek w całości, o czym orzekł jak w sentencji postanowienia.
W postępowaniu nieprocesowym każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 520 k.p.c.), co oznacza, że każdego z nich obciążają koszty dokonanej przez niego czynności oraz czynności podjętej w jego interesie. Z uwagi na fakt, iż żaden z uczestników postępowania nie zgłosił wniosku o zasądzenie kosztów postępowania, w przedmiotowej sprawie nie było podstaw do orzekania o nich przez zamieszczenie w treści postanowienia rozstrzygającego istotę sprawy, że każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Sąd meriti stojąc na stanowisku, że zamieszczenie takiego stwierdzenia w sentencji orzeczenia nie jest rozstrzygnięciem o kosztach, lecz zbędnym powtórzeniem ogólnej zasady ustanowionej wart. 520 § 1 k.p.c., ograniczył się jedynie do zamieszczenia w sentencji orzeczenia rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia nabycia własności nieruchomości, jako dotyczącego istoty sprawy.