Sąd Okręgowy w Kaliszu
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II Cz 99/17
Data wyroku: 2017-11-14 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Janusz Roszewski, Henryk Haak, Wojciech Vogt

Sygn. akt II Cz 99/17

POSTANOWIENIE
K., dnia 14 listopada 2017 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt
Sędziowie:   SSO Henryk Haak (spr.)
SSO Janusz Roszewski
po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. w Kaliszu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z wnioskuZ. C.
z udziałem(...) S.A.z siedzibą wG.iS. C.
o ustanowienie służebności przesyłu
w przedmiocie zażaleń wnioskodawczyni i uczestnika postępowaniaS. C.
na punkt 4, 5, 6 i 7 postanowienia Sądu Rejonowego w Ostrzeszowie z dnia 26 października 2016 r., sygn. akt I Ns 1/15
p o s t a n a w i a :

1
zmienić punkty 4 – 7 zaskarżonego postanowienia i nadać im następujące brzmienie:

„4. zasądzić od uczestnika postępowania(...) S.A.z siedzibąwG.na rzecz wnioskodawczyniZ. C.kwotę 200,00 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania;
5. nakazać pobranie od uczestnika postępowania(...) S.A.z siedzibą wG.na rzecz Skarbu Państwa - Sądu RejonowegowO.kwotę 4.334,57 zł (cztery tysiące trzysta trzydzieści cztery złote 57/100) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.”
2.  zasądzić od uczestnika postępowania(...) S.A.z siedzibąwG.na rzecz wnioskodawczyniZ. C.i uczestnika postępowaniaS. C.kwotę po 30,00 zł (trzydzieści złotych) dla każdego z nich tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
SSO Henryk Haak   SSO Wojciech Vogt   SSO Janusz Roszewski
Sygn. akt II Cz 99/17

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 26 października 2016 r. Sąd RejonowywO.oddalił wniosek wnioskodawczyniZ. C.o zasądzenie kosztów postępowania (pkt 4), ustalił, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (pkt 5), nakazał pobrać solidarnie od wnioskodawczyniZ. C.i uczestnika postępowaniaS. C.na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Ostrzeszowie kwotę 2.267,28 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych (pkt 6) oraz nakazał pobrać od uczestnika postępowania(...) S.A.z siedzibą wG.na rzecz Skarbu Państwa – Sądu RejonowegowO.kwotę 2.267,28 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych (pkt 7).
W uzasadnieniu wskazano, że w niniejszej sprawie ma zastosowanieart. 520 § 1 k.p.c.i to uzasadnia poniesienie kosztów w sposób opisany w zaskarżonym postanowieniu.
Zażalenia na powyższe postanowienie złożyli wnioskodawczyni i uczestnik postępowaniaS. C., zaskarżając zaskarżone postanowienie w zakresie punktów 4 – 7.
Skarżący zarzucili zaskarżonemu postanowieniu naruszenie przepisuart. 520 k.p.c.poprzez jego błędną interpretację i przyjęcie, że zachodzą przesłanki do obciążania częścią kosztów postępowania wnioskodawczynię i uczestnika postępowaniaS. C..
Mając na uwadze powyższy zarzut, skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia w punktach 4 – 7 i zasądzenie od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawczyni kosztów postępowania oraz nakazanie pobrania od uczestnika postępowania na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Ostrzeszowie nieuiszczonych kosztów sądowych.
Nadto skarżący wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania zażaleniowego
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenia zasługują na uwzględnienie.
Stosownie doart. 520 § 1 k.p.c.każdy uczestnik postępowania nieprocesowego ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie. Oznacza to, że każdy uczestnik postępowania ponosi koszty połączone z jego działaniem lub z czynnościami sądu podjętymi w jego interesie.
Od powyższej zasady ustawodawca przewidział odstępstwo m.in. wart. 520 § 2 k.p.c., według którego, jeżeli uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub interesy ich są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości. To samo dotyczy zwrotu kosztów postępowania wyłożonych przez uczestników.
O sprzeczności interesów uczestników można mówić, gdy występują w tym postępowaniu jako swego rodzaju przeciwnicy w zakresie żądania rozpoznawanegow tym postępowaniu.
W niniejszej sprawie wnioskodawczyni wystąpiła o ustanowienie,za wynagrodzeniem, służebności przesyłu na rzecz uczestnika postępowania(...) S.A.z siedzibą wG.na nieruchomości stanowiącej wspólność majątkową małżeńską wnioskodawczyniZ. C.i uczestnika postępowaniaS. C.. Wystąpienie z przedmiotowym wnioskiem nastąpiło wobec braku porozumienia w tym zakresie zainteresowanych, pomimo negocjacji podejmowanych przed wniesieniem wniosku w niniejszej sprawie.
Należy przyjąć, że w sprawie o ustanowienie służebności przesyłu, ze względu na to, że zainteresowani nie mają wspólnych interesów, nie stosuje się w zasadzieart. 520 § 1 k.p.c.(por. uzasadnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 19.11.2010 r., III Cz 46/10, OSN 2011, nr 8 – 9, poz. 88; uzasadnienie postanowienia Sadu Najwyższego z dnia 05.12.2012 r., I Cz 148/12, OSNC Zb. dodatkowy 2013 nr B, poz. 45)
Powyższe uzasadnia obciążanie kosztami postępowania uczestnika postępowania(...) S.A.z siedzibą wG.na podstawie przepisuart. 520 § 2 k.p.c.
Należy uznać, że za powyższą konstatacją przemawiają również względy słuszności. W ostatecznie sprecyzowanym wniosku, wnioskodawczyni wniosłao ustanowienie służebności przesyłu za wynagrodzeniem w wysokości 1000 zł miesięcznie (k. 76 – 78), natomiast uczestnik postępowania(...) S.A.z siedzibą wG.wyraził zgodę na ustanowienie służebności przesyłu zgodniez wnioskiem, jednak za jednorazowym wynagrodzeniem (k. 81). Przeprowadzonew sprawie opinie biegłych były niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy. Zważyć przy tym należy, że uczestnik postępowania(...) S.A.z siedzibą wG.jest przedsiębiorcą czerpiącym dochody z przesyłu energii elektrycznej, dokonywanego przy pomocy urządzeń ulokowanych m.in. na nieruchomości wnioskodawczynii uczestnika postępowaniaS. C., a zatem ustanowienie służebności przesyłu leży w jego interesie, przyznanie natomiast wynagrodzenia za ustanowienie tej służebności stanowi słuszną rekompensatę za pomniejszenie wartości nieruchomościz uwagi na jej częściowe zajęcie przez urządzenia przesyłowe. Tymczasem, jak wynika z punktu 1 i 3 zaskarżonego postanowienia, na rzecz uczestnika postępowania(...) S.A.z siedzibą wG.została ustanowiona służebność przesyłu, zgodnaz ostatecznym wnioskiem, za jednorazowym wynagrodzeniem w kwocie 3.775,00 zł. Oznacza to, że w sytuacji obciążania skarżących kosztami sądowymi w niniejszej sprawie w łącznej kwocie 2.467,28 zł z tytułu połowy kosztów wynagrodzenia biegłych oraz opłaty od wniosku, faktyczne wynagrodzenie za ustanowienie służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorcy przesyłowego stanowiłoby kwotę nieco ponad 1.300 zł, która to kwota nie odzwierciedla w żaden sposób straty z powodu obniżenia wartości nieruchomości obciążonej, jak również korzyści uzyskanych w ten sposób przez tego przedsiębiorcę. Należy uznać, że kwota ta nie stanowiłaby należnej rekompensaty dla właścicieli nieruchomości obciążanej, skoro nie stanowi nawet kwoty jednego najniższego wynagrodzenia pracowniczego.
Z uwagi na powyższe, należało - na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.w zw.zart. 397 § 2 k.p.c.iart. 13 § 2 k.p.c.– orzec, jak w pkt 1 sentencji.
O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawieart. 520 § 2 k.p.c.
SSO Henryk Haak SSO Wojciech Vogt SSO Janusz Roszewski