Sąd Okręgowy w Świdnicy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 88/17
Data wyroku: 2017-03-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Agnieszka Połyniak
Słowa kluczowe: Przestępstwo przeciwko dokumentom
Podstawa prawna: art. 437 § 1 kpk

Sygn. akt IV Ka 88/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 marca 2017 r.
Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący:

SSO Agnieszka Połyniak

Protokolant:

Magdalena Telesz

przy udziale Julity Podlewskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej,
po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2017 r.
sprawyT. K.
synaJ.iZ. z domu Z.
urodzonego(...)r. wN.
oskarżonego zart. 270 § 1 kkw związku zart. 12 kk
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku
z dnia 5 grudnia 2016 r. sygnatura akt II K 11/16
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sygnatura akt IV Ka 88/17

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 5 grudnia 2016r. Sąd Rejonowy w Kłodzku, w sprawie o sygn. akt II K 11/16, uniewinniłT. K.od zarzutu popełnienia czynu zart. 270§1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.polegającego na tym, że:
I. w okresie od lutego 2011 roku do sierpnia 2011 roku wK., woj.(...), działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej użył jako autentycznych uprzednio podrobionych dokumentów w postaci faktur VAT, w ten sposób, że dla celów rozliczenia podatkowego w urzędzie Skarbowym wN.i związanego z tym odliczenia kwoty podatku VAT, w Biurze rachunkowym „(...)zs przyul. (...), w prowadzonym przezJ. B.przedłożył 15 podrobionych faktur dotyczących sprzedaży oleju napędowego na Stacji Paliw(...)B.dlaFirmy Handlowo Usługowej (...)z/s wR., tj:
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 02.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 623,70 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 08.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 620,16 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 15.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 617,45 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 23.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 609,07 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 04.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1126,19 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 10.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 997,25 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 16.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 993,70 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 22.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1035,45 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 28.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 998,18 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 12.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 831,94 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 07.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 505,13 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 19.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1623,88 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 22.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 494,85 zł dlaP.H.U. (...), -
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 26.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 544,19 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 04.08.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1647,21 zł dlaP.H.U. (...), -
jak też od zarzutu popełnienia czynu zart. 270§1 k.k.polegającego na tym, że:

    II.w kwietniu 2012 roku wR., woj.(...), w celu użycia za autentyczne, dla celów kontroli podatkowej, przedłożył funkcjonariuszom Urzędu celnego wW.15 sztuk uprzednio podrobionych faktur VAT dotyczących sprzedaży oleju napędowego przez Stację Paliw(...)B.dla(...)zs wR., tj:
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 02.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 623,70 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 08.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 620,16 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 15.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 617,45 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 23.02.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 609,07 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 04.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1126,19 zł dlaP.H.U. (...),-

    -Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 10,06,2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 997,25 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 16.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 993,70 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 22.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1035,45 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 28.06.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 998,18 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 12.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 831,94 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 07.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 505,13 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A, Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 19.07,2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1623,88 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 22.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 494,85 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 26.07.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 544,19 zł dlaP.H.U. (...),-
- Fakturę VAT(...)S.A. Stacja Paliw(...)B., nr(...)z dnia 04.08.2011 roku, dotyczącą sprzedaży oleju napędowego na kwotę 1647,21 zł dla P.H.U,(...)
Z wyrokiem tym nie pogodził się prokurator Prokuratury Rejonowej w Kłodzku, który zaskarżył wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego, zarzucając:
-błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku mający wpływa na jego treść a polegający na niesłusznym przyjęciu przez Sad I instancji iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dają podstaw do przyjęcia, że oskarżonyT. K.dopuścił się zarzuconych mu czynów w sytuacji, gdy prawidłowa ocena całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego a zwłaszcza okoliczność, że przedmiotowe podrobione faktury VAT nie mogły być przekazane oskarżonemu podczas normalnie odbywających się transakcji na stacji ponieważ nie pochodziły z systemu(...)i nie mogły być w takiej postaci wydrukowane i przekazane mu podczas czynności związanych ze sprzedażą paliwa na stacji, fakt, że oskarżony posiadał wiedzę co do funkcjonowania i obrotu fakturami na stacji paliw z racji prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, okoliczność, że oskarżony jako jedyny miał motywację co do odniesienia korzyści majątkowej z racji odliczeń podatkowych mając na względzie ilość podrobionych faktur a nadto wskazując na niewiarygodność złożonych przez niego wyjaśnień prowadzi do wniosku, że oskarżony uzyskał przedmiotowe faktury poza normalną sprzedażą na stacji paliw wB.co dowodzi, że dopuścił się on zarzuconych mu w akcie oskarżenia czynów.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie Sadowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd odwoławczy zważył, co następuje:
Apelacja okazała się zasadna.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, żeT. K.zarzucono użycie (w celu osiągnięcia korzyści majątkowej) podrobionych 15 faktur VAT (czyn I) i posłużenie się tymi fakturami w czasie kontroli podatkowej (czyn II).
Kiedy nadto porówna się wszystkie faktury VAT, którymi wówczas dysponował i które przedłożył do rozliczenia (zwrotu VAT) oraz w trakcie kontroli podatkowej, to nie sposób nie zauważyć, że spośród 53 dokumentów jedynie te wystawione na stacji(...)wB.nie wskazują pojazdu, do którego zatankować miano paliwo, a „sprzęt” (wszystkie pozostałe dotycząc samochodu onr rej. (...)) i miały być opłacane gotówką (vide np. zestawienie faktur poddanych kontroli – k. 54v - 56).
Poza uwagą sądu pozostało także to, że nie jest możliwe, byT. K.otrzymywał owe faktury bezpośrednio po zatankowaniu pojazdu (jak to przyjął – vide uzasadnienie k. 517 i 518v „sąd oparł się na wyjaśnieniach oskarżonego”).
Ustalenie przez kogo konkretnie owe faktury były podrabiane, tj. czy przez któregoś z pracowników stacji, czy może prowadzący tę stację np.W. B.lubP. B.( nota bene dobrzy znajomi oskarżonego) o czym zgodnie zeznawali pracownicy stacji (np.M. S.– k. 136,A. Ł.–k. 133 i 361,J. L.– k. 130 czyP. P.– k. 360), ma znaczenie drugorzędne dla odpowiedzialności karnejT. K..
Dla zweryfikowania prawdziwości twierdzeń oskarżonego, iż w datach i godzinach, kiedy wystawiona miała być faktura (i dokonany zakup paliwa) niezbędne wydaje się przeprowadzenie dowodu z informacji o kursach, które w tych dniach i godzinach wykonywał dlaKopalni (...) sp. z o.o., co miałoby uzasadniać wykorzystanie samochodu o nr(...). Trudno bowiem przyjąć, że oskarżony, wykonując konkretny kurs, nadkładałby drogi, by zatankować właśnie na tej stacji paliw. Okoliczność tę można ustalić w oparciu o karty kursów, które w tych dniach wykonywał, a którymi winna dysponować zlecająca kursy kopalnia.
Wyrok uniewinniający wydany został mimo, iż pozostała niewyjaśniona okoliczność czyT. K.istotnie w tym czasie, kiedy miałby tankować paliwo na stacji wB., przebywał w tym miejscu. Nadto – w ocenie sądu odwoławczego – teza, że oskarżony mógł otrzymywać – bezpośrednio po zakupie paliwa - faktury VAT w tej postaci, jak wynika to z akt sprawy, nie ma logicznego oparcia w materiale dowodowym (vide informacja Biura Kontroli i Bezpieczeństwa(...)– k. 78 – 80). Nie było możliwe wydrukowanie bezpośrednio po transakcji faktur tej treści i w tej szacie graficzne (jak to utrzymywał oskarżony, k. 341v), a co wynika wprost z zeznań świadków, jak też używanego przezfirmę (...)w tym czasie programu.
Nie można uznać, jak wyjaśnił toT. K., że korzyść majątkowa polegała na tym, że kwota, którą płacił za paliwo „lądowała w kieszeni” wystawcy fałszywej faktury. Istotne jest bowiem co z tymi fakturami robił oskarżony i co dzięki temu sam osiągał. Na te pytania sąd nawet nie próbował udzielić odpowiedzi, a kwestia ta ma kluczowe znaczenie dla oceny tego czy istotnieT. K.pobierał faktury po dokonanym tankowaniu paliwa i „nieświadomy” ich nieprawdziwości, włączał do swojej dokumentacji, czy może otrzymywał same faktury (bez zakupu paliwa na stacji wB.) i posługiwał się nimi, by wykazać je w dokumentacji swojej działalności gospodarczej i osiągał dzięki temu wymierną korzyść.
Nadto zauważyć trzeba i to, że faktury te wystawione zostały na podstawie rzeczywiście dokonanych transakcji opłacanych kartami flotowymi (np. k. 32, 33, 34 – 38) czy kartami płatniczymi (np. k. 39, 41), jak też gotówką (np. k. 40,42, 45). Czyli taka właśnie ilość paliwa rzeczywiście została sprzedana, lecz innej osobie i dla innego pojazdu, a wystawione faktury były zgodne z tym wzorem (szatą graficzną i układem), który obowiązywał wówczas na stancja(...). Trudno uwierzyć, że akurat oskarżony zatankował dokładnie taką samą ilość paliwa i otrzymał fakturę o tym samy nr, lecz innej szacie graficznej.
Trudno uwierzyć także i w to, że oskarżony, który sam także wcześniej prowadził stację benzynową w sieci(...), nie dostrzegł, że widniejący jako wystawca faktury, jak i odcisk pieczątki, to podmioty już nieistniejące ( działały odpowiednio do grudnia 2010r. i lipca 2005r.), czyli także w okresie, kiedy sam jeszcze pracował jako kierownik takiej stacji, a nadto, że tylko na fakturach z tej stacji paliw widniał zapis „sprzęt” zamiast nr rejestracyjnego jego samochodu markiM..
Z tego też względu zaskarżony wyrok nie mógł się ostać, a rzeczą sądu I instancji będzie wyjaśnienie wyżej wskazanej kwestii dotyczącej kursów, które w datach widniejących jako daty zakupu paliwa wykonywał oskarżony, jak też dokonanie oceny tego kto istotnie z posłużenia się przedmiotowymi fakturami osiągał korzyść. Rację ma bowiem apelujący, że zasady logiki i doświadczenia wskazują, że 15 faktur, którymi dysponował oskarżony nie mogło mu zostać przekazane podczas normalnie odbywających się transakcji na stacji wB..
Dopiero na tej podstawie możliwa będzie właściwa ocena zachowaniaT. K., w tym jego wyjaśnień pod kątem ustawowych znamion zarzucanych mu czynów.