Sąd Okręgowy w Gliwicach
IX Zamiejscowy Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IX U 1502/16
Data wyroku: 2017-01-31 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Maria Olszowska
Słowa kluczowe: Emerytura wcześniejsza
Podstawa prawna: art.184 ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach  z FUS (j.t.Dz.U. z 2016r. ,poz.887 ze zm. ) w zw. z § 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych   warunkach lub w szczególnym charakterze ( Dz.U. z 1983r. Nr 8 , poz. 43 ze zm. )

Sygn. akt IX U 1502/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 31 stycznia 2017 r.
Sąd Okręgowy___________________w Gliwicach Wydział IX

    Sąd Pracy i Ubezpieczeń SpołecznychOśrodek Zamiejscowy w Rybniku

w składzie:

Przewodniczący:

SSO Maria Olszowska

Protokolant:

Gabriela Jokiel

przy udziale ./.
po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2017 r. w Rybniku
sprawy z odwołaniaJ. A.(J. A.)
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
o emeryturę
na skutek odwołaniaJ. A.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
z dnia 13 czerwca 2016r. Znak(...)
1.zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonemu prawo do emerytury począwszy od daty złożenia wniosku,
2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.na rzecz ubezpieczonego kwotę 360,00 złotych ( trzysta sześćdziesiąt złotych 00/100 ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Sędzia
Sygn. akt IX U 1502/16

UZASADNIENIE
Decyzją z 13.06.2016r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.odmówił ubezpieczonemuJ. A.(A.) prawa do emerytury na podstawieart. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychw związku z §4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r., podnosząc w uzasadnieniu, iż do dnia 01.01.1999r. nie został udowodniony wymagany 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Organ rentowy wskazał, że nie uznał za pracę w warunkach szczególnych okresów pracy ubezpieczonego w(...) S.A.wJ.:

-

od 01.01.1978r. do 30.11.1979r. na stanowisku kierownika Oddziału Zabezpieczeń iP.(...)

01.12.1979r. do 30.09.1986r. na stanowisku kierownika Wydziału Zabezpieczeń iP.(...),

od 01.10.1986r. do 31.08.1987r. na stanowisku głównego specjalisty ds.(...),

od 01.08.1987r. do 20.10.1989r. na stanowisku głównego specjalisty ds. elektrycznych kierownika Wydziału Zabezpieczeń iP.(...),

oraz zatrudnienia w(...) S.A.wZ.od 01.04.1974r. do 14.12.975r. na stanowisku starszego mistrza warsztatu elektrycznego – zastępcy kierownika oddziału elektrycznego.
Ubezpieczony w odwołaniu od decyzji domagał się jej zmiany poprzez przyznanie prawa do świadczenia. Wskazał, że w zakwestionowanych przez organ rentowy okresach ubezpieczony stale iw pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace, których charakter pozwala na uznanie ich za prace wykonywane w szczególnych warunkach.
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczynjak w zaskarżonej decyzji. Dodał, iż ubezpieczony w okresach nieuznanych przez organ rentowy za pracę w warunkach szczególnych, jako pracownik dozoru wyższego szczebla nie mógł stale i w pełnym wymiarze czasu pracy nadzorować pracowników zatrudnionych na stanowiskach wymienionych w wykazie A. Taka ocena wynika z analizy przedłożonych zakresów działania stanowiska przy ubezpieczonego z kwestionowanego okresu pracy wElektrowni (...).
Rozpoznając sprawę Sąd ustalił, co następuje.
Ubezpieczonyurodził się (...)
W dniu 25.04.2016r. ubezpieczony złożył wniosek o emeryturę na podstawie art.184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Ubezpieczony, na dzień 01.01.1999r., posiada łączny staż pracy okresów składkowych i nieskładkowych uznany przez organ rentowy w wymiarze 31 lat, 4 miesięcy i 15 dni, w tym 6 lat i 8 miesięcy pracy w warunkach szczególnych (tj. okres pracy wElektrowni (...)od 01.04.1974r. do 14.12.1975r. od 01.08.1967r. do 31.03.1974r. na stanowiskach elektromechanika przyrządów i aparatury cieplnej oraz mistrza laboratorium elektrycznego).
Ubezpieczony w okresie od 01.08.1967r. do 14.12.1975r. zatrudniony był w(...) S.A.wZ., w tym w okresie od 01.04.1974r. do 14.12.1975r. na stanowisku starszego mistrza warsztatu elektrycznego – zastępcy kierownika oddziału elektrycznego.
Pracodawca wystawił ubezpieczonemu świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z 05.05.2011r. wskazując min,, że w okresie od 01.04.1974r. do 14.12.1975r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy ubezpieczony wykonywał prace określone w Wykazie A, dziale XIV, poz. 24, pkt 1 na stanowisku pracy, na którym prace wykonywane były stale i bezpośrednio przy stanowiskach wymienionych w wykazie A stanowiącego Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z 12.08.1983r. w sprawie określenia stanowisk pracy w resorcie górnictwa i energetyki, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach.
Ubezpieczony od 1.04.1974r. do 14.12.1975r. zatrudnienia w charakterze starszego mistrza warsztatu elektrycznego, zastępcy kierownika oddziału elektrycznego faktycznie wykonywał pracę polegającą na nadzorowaniu swoich pracowników. Ubezpieczony wydawał brygadom polecenia pisemne i kontrolował, czy ta praca była wykonana zgodnie z wymaganiami bezpieczeństwa pracy. Ubezpieczony kontrolował pracę pracowników zatrudnionych w warunkach szczególnych tj. elektromonterów warsztatów elektrycznych, silnikowców, pracowników pracujących w rozdzielniach wysokiego napięcia, pracowników zatrudnionych przy nawęglaniu, w maszynowni, w rozdzielni wysokiego napięcia. Praca ubezpieczonego polegała także na nadzorze nad urządzeniami silnie prądowymi takimi jak: wyłączniki, linie wysokiego napięcia, generatory, kable, akumulatorownie.
Takie pisemne polecenia ubezpieczony sporządzał w godzinach rannych, przed rozpoczęciem zmiany. Praca była w systemie jednozmianowym. Jak zdarzały się awarie to ubezpieczony musiał wydawać polecenia pisemne, także w tracie dniówki.
Ubezpieczony był w swojej pracy narażony na wysoką temperaturę, zapylenie.
Ubezpieczony miał swoje biuro ale takie biura także znajdowały się w pomieszczeniach, gdzie był narażony także na warunki szkodliwe takie jak: hałas, wibracje, pole magnetyczne.
Ubezpieczony w ramach swojej pracy codziennie poświęcał około jednej godziny na prace administracyjne, w tym wykonywał prace związane w przygotowaniem poleceń pisemnych, co zajmowało ubezpieczonemu koło 15-20 minut codziennie, czasem takie pisemne polecenia sporządzał przed rozpoczętą dniówką. Ubezpieczony uczestniczył też w naradach oraz w odprawach z kierownikiem raz lub dwa razy w tygodniu przez około 20 minut. Codziennie odbywały się narady z kierownikiem oddziału, zajmowały one do 20 minut.
Ubezpieczony pracę wskazaną powyżej wykonywał w okresie spornym stale i pełnym wymiarze czasu pracy.
W okresie spornym wSpółce (...)razem z ubezpieczonym pracowałW. S..
Ubezpieczony w okresie od 15.12.1975r. do 31.12.2008r. zatrudniony był w(...) S.A.OddzialeElektrowni (...).
Ze świadectwa wykonywania prac w szczególnych warunkach z 04.01.2016r. wynika, że ubezpieczony w okresie od 01.01.1978r. do 20.10.1989r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace określone w wykazie A, dziale XIV, poz. 24, pkt 1 wykazu stanowiącego załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z 12.08.1983r. w sprawie określenia stanowisk pracy w resorcie górnictwa i energetyki, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach kolejno na stanowiskach:

-

od 01.01.1978r. do 30.11.1979r. kierownika Oddziału Zabezpieczeń iP.(...)

01.12.1979r. do 30.09.1986r. na stanowisku kierownika Wydziału Zabezpieczeń iP.(...),

od 01.10.1986r. do 31.08.1987r. na stanowisku głównego specjalisty ds. elektrycznych,

od 01.08.1987r. do 20.10.1989r. na stanowisku głównego specjalisty ds. elektrycznych kierownika Wydziału Zabezpieczeń iP.(...),

Ze świadectwa tego wynika nadto, iż od 26.09.1984r. do 03.10.1984r. i od 03.12.1984r. do 15.12.1984r. ubezpieczony przebywał na urlopie bezpłatnym.
W okresie zatrudnienia wSpółce (...)Oddziale wJ.III ubezpieczony, pomimo zmian w nazewnictwie stanowisk pracy zajmowanych przez ubezpieczonego, wykonywał cały czas te same prace. Do obowiązków ubezpieczonego należała bezpośrednia kontrola nad prawidłową eksploatacją urządzeń wytwórczych elektrycznych jak: generatory, transformatory, linie wysokiego napięcia, automatyka oraz nadzorowanie pracy pracowników zajmujących stanowiska elektromontera. Były to prace w warunkach szczególnych.
Na początku zmiany ubezpieczony polecał pracowniom jakie prace mają w danym dniu wykonać, a następnie bezpośrednio kontrolował ich pracę na stanowiskach, tzn. był z pracownikami na ich stanowiskach pracy. Ubezpieczony oprócz sprawowania bezpośredniego nadzoru nad pracownikami zatrudnionymi w warunkach szczególnych wykonywał też dużo prac z tymi pracownikami osobiście. Nawet jak brygada miała mistrza to i tak ubezpieczony sprawował kontrolę nad pracownikami wykonującymi pracę w tych brygadach. Bezpośrednim przełożonym ubezpieczonego był główny inżynier.
Taką pracę ubezpieczony wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, przy czym w latach 1978-1987 kiedy była budowana Elektrownia często praca była wykonywana w godzinach nadliczbowych.
Często też ubezpieczony wykonywał prace pogotowia technicznego, ale to były prace poza godzinami pracy.
W latach 1978-1987 ubezpieczony wydawał pisemne polecenia pracownikom, które sporządzał w swoim biurze. Sporządzałem je czasami przed rozpoczynającą się dniówką ale też w czasie dniówki roboczej i zajmowało to ubezpieczonemu 15-20 minut i było to bezpośrednio związane z praca ubezpieczonego.
Ubezpieczony kilka razy w miesiącu pracował w godzinach nadliczbowych i wówczas praca polegała na usuwaniu bezpośrednio skutków awarii lub wykonywaniu prac związanych z odstawieniem urządzenia.
Przy wykonywaniu pracy opisanej powyżej ubezpieczony był narażony na warunki szkodliwe, tj. hałas, zapylenie, wibracje, wysokie ciśnienie, wysoka temperatura, pole magnetyczne.
W okresie zatrudniony wSpółce (...)razem z ubezpieczonym pracował słuchany w niniejszej sprawie w charakterze świadkaL. B.– podwładny ubezpieczonego.
Powyższe Sąd ustalił w oparciu o akta organu rentowego, akta osobowe ubezpieczonego z okresu zatrudnienia w(...) S.A.wZ.oraz w(...) S.A.OddzialeElektrowni (...), zeznania świadkówW. S.iL. B.oraz ubezpieczonego złożone na rozprawie 18.01.2017r., protokół elektroniczny rozprawy k. 29 akt sądowych.
Zgromadzony materiał dowodowy Sąd uznał za kompletny, przekonywujący, spójny i logiczny, przez co mogący stanowić podstawę rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje.
Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie.
Jak wynika z treściart. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(j.t. Dz.U. z 2016.,poz. 887ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948 przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32,33,39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. na dzień 31.12.1998r.) osiągnęli:

1
okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz

2
okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 (tj. 25 lat dla mężczyzn).

Ust. 2 „Emerytura, o której mowa w ust.1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego.
Jak wynika z§4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. z 1983r. Nr 8, poz. 43 ze zm.) pracownik, który wykonywał prace w warunkach szczególnych, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:

1
osiągnął wiek emerytalny: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,

2
ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Zgodnie z wykazem A, dział XIV poz. 24, stanowiącym załącznik doRozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. z 1983r., Nr 8, poz.43) – jako szczególne warunki zalicza się kontrolę międzyoperacyjną, kontrolę jakości produkcji i usług oraz dozór inżynieryjno-techniczny na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie.
Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się do tego, czy ubezpieczony spełnia warunki konieczne do nabycia prawa do emerytury w związku z pracą w warunkach szczególnych, w szczególności czy ma wymagany okres pracy w warunkach szczególnych.
Zdaniem Sądu przeprowadzone postępowanie pozwala na przyjęcie, że ubezpieczony spełnia sporny warunek posiadania pracy w warunkach szczególnych w wymiarze 15 lat.
Przeprowadzone postępowanie dowodowe daje bowiem, w ocenie Sądu, podstawy do zaliczenia do pracy w warunkach szczególnych powoływanych okresów spornych od 01.01.1978r. do 20.10.1989r. zatrudnienia w(...) S.A.OddzialeElektrowni (...)oraz od 01.04.1974r. do 14.12.1975r. zatrudnienia w(...) S.A.wZ..
Za takim przyjęciem przemawiają zeznania słuchanych w sprawie świadków i ubezpieczonego, w ocenie Sądu wiarygodne, jako zasadniczo spójne w swej treści, znajdujące potwierdzenie w dokumentacji osobowej ubezpieczonej, gdy świadkowie pracowali razem z ubezpieczonym, byli bezpośrednimi świadkami wykonywanej przez ubezpieczonego pracy, gdy pracodawcy także uznał sporne okresy pracy ubezpieczonego za pracę w warunkach szczególnych wystawiając mu świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach, przy braku dowodów na okoliczność przeciwną. Fakt wykonywania przez ubezpieczonego prac biurowych - administracyjnych związanych w przygotowaniem poleceń pisemnych dla podległych pracowników, czy uczestniczenie w naradach z kierownikami oddziału ściśle związane z wykonywaną przez ubezpieczonego pracą polegającą na sprawowaniu dozoru inżynieryjno-technicznego nad pracownikami wykonującymi prace w szczególnych warunkach określoną w załączniku A,dziale II Rozporządzenia Rady Ministrów z 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, nie przeczy uznaniu spornych okresów pracy za prace wykonywaną w szczególnych warunkach stale i pełnym wymiarze czasu pracy, gdy prace te zajmowały ubezpieczonemu nieznaczną część jego codziennej pracy, bo nie przekraczały jednej godziny dziennie i były ściśle związane z wykonywaną przez ubezpieczonego pracy i takie stanowisko wynika z utrwalonego już orzecznictwa Sądu Najwyższego.
W tej sytuacji, zdaniem Sądu nie ulega zatem wątpliwości, iż ubezpieczony, na dzień złożenia wniosku o świadczenie, spełnia ustawowe przesłanki do nabycia prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych, na podstawie powołanych przepisów, gdyż posiada, na dzień 01.01.1999r., wymagany 25-letni okres składkowy i nieskładkowy, w tym 15 lat pracy w szczególnych warunkach przy uwzględnieniu spornych okresów pracy polegającej na sprawowaniu dozoru inżynieryjno-technicznego jako pracy w szczególnych warunkach (z wyłączeniem okresów urlopu bezpłatnego od 26.09.1984r. do 03.10.1984r. i od 03.12.1984r. do 15.12.1984r.)
Zgodnie z treścią przepisuart. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychświadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawieart. 47714§2 kpczmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury od daty złożenia wniosku zgodnie z powołanymart. 129 ust. 1.
W pkt 2 wyroku Sąd z mocyart.98 §1 i §3 kpcw zw. z §9 ust.2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. 2015r., poz. 1804) zasądził od organu rentowego kwotę 360,00zł na rzecz ubezpieczonego tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego
SSO Maria Olszowska