Sąd Okręgowy w Poznaniu
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 782/17
Data wyroku: 2017-08-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Winkler-Galicka, Małgorzata Ziołecka, Bożena Ziółkowska

WYROK

W I M I E N I U

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 sierpnia 2017 roku
Sąd Okręgowy w Poznaniu w IV Wydziale Karnym - Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Małgorzata Ziołecka (spr.)
Sędziowie: SSO Bożena Ziółkowska
SSO Małgorzata Winkler - Galicka
Protokolant: apl. radc.A. C.
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w PoznaniuJ. D.
po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2017 roku
sprawyM. P.oskarżonego zart. 224 a k.k.
z powodu apelacji, wniesionej przez Prokuratora Rejonowego we Wrześni od wyroku Sądu Rejonowego we Wrześni z dnia 31 maja 2017 roku sygnatura akt II K 174/17
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu we Wrześni do ponownego rozpoznania
/-/M. G./-/M. Z./-/B. Z.

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy we Wrześni wyrokiem z dnia 31 maja 2017 roku uznał oskarżonegoM. P.za winnego popełnienia ciągu czterech przestępstw zart. 224 a k.k.i wymierzył oskarżonemu za to karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności, na poczet której zaliczył okres jego tymczasowego aresztowania, oraz obciążył oskarżonego kosztami postępowania
(wyrok karta 183 akt; uzasadnienie wyroku karty 187 – 189 akt)
Powyższy wyrok w części dotyczącej orzeczonej kary, na niekorzyść oskarżonego, zaskarżył oskarżyciel publiczny, zarzucając obrazę przepisów prawa materialnego, to jestart. 224 b k.k., poprzez nie orzeczenie wobec oskarżonego obligatoryjnej nawiązki na rzecz Skarbu Państwa w kwocie co najmniej 10.000 złotych oraz świadczenia pieniężnego w wysokości co najmniej 10.000 złotych.
W konsekwencji powyższego apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania
(apelacja – karta 195 akt).
Sąd Odwoławczy zaważył, co następuje:
Apelacja oskarżyciela publicznego okazała się w pełni zasadna.
W pierwszej kolejności Sąd Okręgowy przypomina, iż skazanie bez przeprowadzania rozprawy, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, poprzedza zawarcie swoistego porozumienia pomiędzy sprawcą czynu, a prokuratorem, w efekcie którego ten ostatni, występuje do sądu z wnioskiem o wydanie wyroku skazującego na uzgodnioną wcześniej karę bez przeprowadzenia rozprawy.
Uwzględnienie wniosku prokuratora o wydanie wyroku skazującego i orzeczenie uzgodnionych z oskarżonym kary lub środków karnych (art. 335 § 1 k.p.k.), obliguje sąd do wydania orzeczenia zgodnego z tym wnioskiem, co do wszystkich zawartych w nim rozstrzygnięć, a więc zarówno w zakresie kar (rodzaj, wymiar, sposób wykonania), jak i środków karnych – tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 25 października 2007 roku wydanym w sprawie o sygnaturze akt IV KK 334/07.
Jeżeli sąd uzna, iż nie zachodzą warunki do uwzględnienia wniosku złożonego w trybieart. 335 k.p.k., to sprawa podlega rozpoznaniu na zasadach ogólnych. Sąd nie jest władny skazać oskarżonego na posiedzeniu w trybieart. 343 k.p.k.na innych warunkach niż te, które zostały przedstawione we wniosku lub wynegocjowane na posiedzeniu. Jeżeli zatem sąd uznaje że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku, to - zgodnie zart. 343 § 7 k.p.k.- musi skierować sprawę do rozpoznania na zasadach ogólnych (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2005 roku, IV KK 43/05, LEX nr 147126).
W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy, uznając, iż zachodzą warunki pozwalające na wydanie wyroku na posiedzeniu i uwzględnienie wniosku oskarżyciela publicznego o wydanie wyroku bez przeprowadzenia rozprawy, wydał wyrok skazujący zgodny wprawdzie z treścią wniosku prokuratora, niemniej naruszający przepisy prawa materialnego.
Podkreślić w tym miejscu należy, że sąd zawsze zobligowany jest do zbadania wniosku prokuratora pod względem zarówno formalnym, jak i merytorycznym. Kontrola ta powinna, między innymi, objąć także zagadnienie zgodności propozycji zawartych we wniosku z regułami obowiązującego prawa materialnego. Zaakceptowanie wniosku, który zawiera propozycje wymierzenia kary naruszającej granice sankcji przewidzianej w przepisach szczęści szczególnej albo ogólne reguły wymiaru kary, oznacza, że do wydania wyroku na posiedzeniu doszło pomimo braku spełnienia warunków określających dopuszczalność orzekania w tym trybie (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 kwietnia 2011 roku, sygn. akt. II KK 45/11).
W niniejszej sprawie Sąd I instancji nie dostrzegł, iż wniosek prokuratora zawiera błąd merytoryczny. Zgodnie bowiem z treściąart. 224 b k.k., w razie skazania za przestępstwo określone wart. 224 a k.k., sąd orzeka nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa w kwocie co najmniej 10.000 złotych oraz świadczenie pieniężne wymienione wart. 39 pkt 7w wysokości co najmniej 10.000 złotych. Tymczasem wniosek prokuratora złożony na podstawieart. 335§1 k.p.k.o wydanie wyroku skazującego bez przeprowadzenia rozprawy nie obejmował orzeczenia wobec oskarżonegoM. P.obowiązkowej nawiązki na rzecz Skarbu Państwa i obowiązkowego świadczenia pieniężnego.
Dostrzeżone w porę powyższe uchybienie powinno w konsekwencji skutkować zwrotem sprawy prokuratorowi i rozpoznaniem sprawy na zasadach ogólnych, bowiem tylko wówczas istniałaby możliwość orzeczenia wobec oskarżonegoM. P.obowiązkowej nawiązki na rzecz Skarbu Państwa i obowiązkowego świadczenia pieniężnego. Nie jest bowiem dopuszczalne uwzględnienie wniosku, o którym mowa wart. 335 k.p.k., jeżeli wniosek zawiera propozycje niezgodnych z prawem rozstrzygnięć. W takim wypadku powinnością sądu jest rozpoznanie sprawy na zasadach ogólnych albo doprowadzenie do stawiennictwa na posiedzeniu prokuratora i oskarżonego, i spowodowanie uzgodnienia przez nich wniosku we wszystkich elementach zgodnego z prawem (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 2011 roku, sygnatura akt. III KK 41/11). Zatem Sąd Rejonowy we Wrześni, akceptując wniosek prokuratora w zaproponowanym przez niego kształcie, nie dokonał prawidłowej jego kontroli i wydał wyrok naruszający przepisart. 224 b k.k.
Z istoty wyroku wydanego w trybieart. 343 § 6 k.p.k.i konsensusu zawartego między oskarżycielem publicznym a oskarżonym wynika zakaz samodzielnego dokonywania zmian w treści wniosku przez sądy każdej instancji. Naruszałoby to bowiem warunki zawartej między stronami postępowania ugody (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 29 sierpnia 2012 roku, sygn. akt. II KK 202/12). Dlatego również Sąd Odwoławczy nie jest uprawniony do zmiany zaskarżonego orzeczenia w ramach kontroli instancyjnej i ukształtowania wyroku w sposób zgodny z przepisami prawa procesowego, jak i materialnego. Stanowiłoby to bowiem nie tylko naruszenie wspomnianego wyżej konsensusu, ale również pozbawiałoby oskarżonego możliwości odwołania się od nowo ukształtowanego wyroku.
Z uwagi na powyższe Sąd Odwoławczy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu we Wrześni do ponownego rozpoznania.
Sąd Rejonowy, ponownie rozpoznający sprawę, powinien zatem dążyć do zmodyfikowania na posiedzeniu konsensusu zawartego między oskarżycielem publiczny a oskarżonymM. P.i wydania wyroku bez przeprowadzenia rozprawy na podstawie nowo zawartego porozumienia, bądź też – jeżeli nie uda się ustalić nowego porozumienia – zwrócić sprawę oskarżycielowi publicznemu celem sporządzenia aktu oskarżenia i, po wpłynięciu sprawy z aktem oskarżenia, po przeprowadzeniu rozprawy, wydać wyrok w sposób zgodny z przepisami prawa procesowego, jak i materialnego.
/M. G./ /M. Z./ /B. Z./