Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 240/17
Data wyroku: 2017-06-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Bogusław Glinka
Słowa kluczowe: Ciężar dowodu
Podstawa prawna: art. 6 kc, art. 436 § 2 kc

Sygn. akt I C 240/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 czerwca 2017 roku
Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie I Wydział Cywilny
w składzie :

Przewodniczący: SSR Bogusław Glinka

Protokolant: Joanna Bobrowska

po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2017 roku na rozprawie
sprawy z powództwaE. C.
przeciwkoČeska(...) S.A.wP.Oddział w Polsce
o zapłatę 34 822 zł

I
oddala powództwo;

II
zasądza od powódki na rzecz pozwanego kwotę3 617 złtytułem zwrotu kosztów procesu.

UZASADNIENIE
PowódkaE. C.wniosła o zasądzenie od(...) S.A.Oddział w Polsce kwoty 34 821,61 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 27 września 2014 r. do dnia zapłaty oraz kosztów procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu pozwu powódka podała, że w dniu 13.02.2014r. była uczestniczką kolizji drogowej, która miała miejsce wB.naul. (...)II. Kierujący samochodemC. (...)onr rej. (...)stracił panowanie nad pojazdem i uderzył w tył prowadzonego przez powódkę samochoduC. (...)onr rej. (...). Odpowiedzialność za zdarzenie ponosi kierujący pojazdemC. (...)K. K.. Samochód, który prowadził był ubezpieczony u strony pozwanej. Powódka w tym samym dniu bezpośrednio po zdarzeniu została przyjęta doSzpitala (...)wD., gdzie rozpoznano skręcenie i naderwanie odcinka szyjnego kręgosłupa i wdrożono w stosunku do powódki odpowiednie procedury medyczne. W badaniu radiologicznym nie stwierdzono zmian pourazowych, wypisano powódkę do domu zalecając unieruchomienie odcinka C kręgosłupa w kołnierzuS.przez okres 10 dni. Powódka wskazała, że w wyniku dolegliwości powypadkowych cierpiała na zawroty głowy w następstwie czego przewróciła się w wannie w dniu 31.03.2014r. i doznała skręcenia i naderwania stawu skokowego. Zdjęcia rentgenowskie nie wykazały złamań kończyny. Powódka kontynuowała leczenie zarówno w zakresie urazu kręgosłupa, jak i skręcenia stawu skokowego. Powódka przebywała na leczeniu szpitalnym w Oddziale Neurologii ZOZ wO.w okresie od 18-20 czerwca 2014r. Następnie od 5.08.2014 do 26.08.2014r. przebywała na oddziale rehabilitacjiSzpitala (...)wK., gdzie kontynuowano leczenie farmakologiczne i rehabilitację. Powódka przebywała na zwolnieniu lekarskim, a następnie otrzymała świadczenie rehabilitacyjne na okres od 15.08.2014r. do 12.11.2014r. Wystąpiły u powódki następstwa zarówno w sferze materialnej, jak i niematerialnej. Powódka musiała ponieść koszty leczenia i inne z tym związane, doznała trwałego uszczerbku na zdrowiu na skutek zdarzenia. Jego następstwa spowodowały ból, cierpienie i duże utrudnienia w życiu powódki i jej funkcjonowaniu. Skutki odczuwane są przez powódkę do chwili obecnej. Nadal odczuwa bóle kręgosłupa, i lęk przed prowadzeniem samochodu. Powódka na skutek wypadku utraciła zarobki wfirmie (...) spółka z o.o.iT.. Powódka domaga się następujących świadczeń:
- 1.777,61 zł z tytułu utraconych zarobków wfirmie (...) sp. z o.o.wB.,
- 1.400 zł z tytułu utraconych zarobków wfirmie (...),
- 3.600 zł z tytułu kosztów opieki macochy,
- 1.050 zł z tytułu kosztów podróży męża w celu opieki,
- 3.004,71 zł z tytułu zwrotu kosztów dojazdu samochodem,
- 3.989,29 zł z tytułu zwrotu kosztów za leki i wizyty lekarskie,
- 20.000 zł z tytułu zadośćuczynienia.
Łącznie powódka domaga się zapłaty 34.821,61 zł.
Powódka zgłaszała u strony pozwanej swoje roszczenie za pośrednictwem(...) S.A.wL.. Pozwany przyjął swoją odpowiedzialność za skutki zdarzenia, co do zasady i wypłacił zadośćuczynienie w wysokości 900 zł i zwrot kosztów leczenia w wysokości 40 zł, co nastąpiło 7.04.2014r. Niestety później odmówił wypłaty dalszych świadczeń, twierdząc że wypłacona suma rekompensuje skutki zdarzenia.
W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powódki na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.
Pozwany wskazał, że brak jest jakichkolwiek podstaw do jego odpowiedzialności, co do zasady, a w konsekwencji także, co do wysokości, wobec czego pozwany kwestionuje powództwo w całości. Pozwany zarzucił, że powódka w pozwie podała jedynie lakoniczne i bardzo wybiórcze twierdzenia bez rzetelnych dowodów na poparcie zgłoszonych roszczeń i próbuje przerzucić ciężar dowodzenia wynikający zart. 6 k.c.na pozwanego, co nie znajduje uzasadnienia. Pozwany podniósł, że przyznanie świadczenia w toku postępowania likwidacyjnego nie oznacza, że uznał on swoją odpowiedzialność co do zasady, a ustalenie wysokości szkody, rozmiaru odszkodowań oraz innych świadczeń należnych uprawnionym z umów ubezpieczenia może być wykonywana w postępowaniu likwidacyjnym przez ubezpieczyciela, a nie przez ubezpieczonego. Wynika to z art. 16 ust. 1 ustawy o działalności ubezpieczeniowej. Unormowania te jednak nie odnoszą się do procesu cywilnego, lecz do postępowania likwidacyjnego, które z założenia nie jest postępowaniem spornym, w jakim mógłby funkcjonować ciężar dowodu. Biorąc pod uwagę treść pozwu powódka w żadnym zakresie nie udowadnia dochodzonego roszczenia, a pozwany zaprzecza jego zasadności.
Pozwany wskazuje, że zgodnie z informacją zawartą w Notatce Informacyjnej o zdarzeniu drogowym z dnia 3 marca 2014 roku przyczyną zdarzenia była niezawiniona niesprawność techniczna pojazdu ubezpieczonego, które polegało na pęknięciu opony, co w konsekwencji doprowadziło do utraty panowania nad pojazdem, a zgodnie zart. 436 § 2 k.c.w przypadku zderzenia się pojazdów poszkodowany może domagać się naprawienia szkody jedynie na zasadach ogólnych, co w konsekwencji powoduje, że konieczne jest wykazanie winy po stronie sprawcy zdarzenia. W związku z powyższym powództwo winno ulec oddaleniu, ponieważ do zdarzenia z dnia 13 lutego 2014 roku doszło bez winy ubezpieczonego. Kwestionując zasadę swojej odpowiedzialności pozwany z ostrożności procesowej kwestionuje także roszczenie, co do wysokości, gdyż zarówno obrażenia, jak i ich skutki, jakich doznała powódka w wyniku zdarzenia z 13 lutego 2014r. nie są takie, jak je przedstawia w pozwie.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 13.02.2014r. powódka kierowała pojazdemC. (...)nr rej. (...). Gdy powódka jechałaul. (...)II wB.doszło do zderzenia pojazdów,K. K., kierujący samochodemC. (...)onr rej. (...), na skutek pęknięcia opony stracił panowanie nad pojazdem i uderzył w przydrożną latarnię, a następnie w tył prowadzonego przez powódkę samochodu. Wezwana na miejsce zdarzenia Policja stwierdziła, że do zdarzenia doszło na skutek niezawinionej niesprawności technicznej pojazdu - wystrzału opony i brak jest znamion wykroczenia.

Dowód:

notatka informacyjna o zdarzeniu drogowym z 03.03.2014 r. (k. 127)
zaświadczenieKPwB.z 18.02.2014 r. (k. 13)
zgłoszenie wypadku w drodze z pracy z dnia 17.02.2014 r.(k. 24)
Powódka w tym samym dniu bezpośrednio po zdarzeniu została przyjęta doSzpitala (...)wD., gdzie rozpoznano skręcenie i naderwanie odcinka szyjnego kręgosłupa. W wyniku zgłoszenia szkody pozwany przeprowadził postępowanie likwidacyjne i wypłacił powódce 900 zł tytułem zadośćuczynienia i 40 zł tytułem odszkodowania.(niesporne).
Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dokumentach przedstawionych przez powódkę, z których nie wynika wina ubezpieczonego u strony pozwanej posiadacza pojazdu mechanicznego. Powódka nie wskazała żadnych okoliczności, które świadczyłyby o winie ubezpieczonego i odpowiedzialności pozwanego oraz nie przedstawiła na okoliczności odpowiedzialności pozwanego żadnych dowodów, zarówno w postępowaniu likwidacyjnym, jak i sądowym. Z kolei pozostałe wnioskowane dowody z dokumentów (w tym akta szkody) i osobowe oraz z opinii biegłych nie obejmowały swoimi tezami okoliczności dotyczących winy sprawcy, a skoro według treściart. 436 § 2 k.c.posiadacze pojazdów - przy zderzeniu pojazdów - odpowiadają wobec siebie na zasadzie winy, to w pierwszej kolejności powódka winna udowodnić winę kierującego drugim pojazdem. Wobec tego, że powódka winy kierującego samochodemC. (...)nie wykazała, a pozwany zaprzeczył odpowiedzialności ubezpieczonego i swojej, zbędne było prowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność zakresu doznanych obrażeń i wysokości szkody majątkowej i niemajątkowej, gdyż okoliczności te nie mają dla rozstrzygnięcia sprawy istotnego znaczenia. Z tej przyczyny Sąd oddalił pozostałe wnioski dowodowe powódki, a także wnioski pozwanego, gdyż te - w części dotyczącej braku odpowiedzialności ubezpieczonego -pozostawały w sprzeczności z rozkładem ciężaru dowodu.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo podlegało oddaleniu w całości.
W niniejszej sprawie bezsporne było, że doszło do zderzenia pojazdów, a powódka iK. K.są posiadaczami pojazdów uczestniczących w kolizji. Zgodnie zart. 436 § 2 k.c.w razie zderzenia się mechanicznych środków komunikacji poruszanych za pomocą sił przyrody posiadacze tych pojazdów mogą wzajemnie żądać naprawienia poniesionych szkód tylko na zasadach ogólnych, a więc na podstawieart. 415 k.c., czyli na zasadzie winy. Z kolei za skutki zdarzenia ubezpieczyciel odpowiada w granicach odpowiedzialności ubezpieczonego posiadacza pojazdu. Zgodnie zart. 822 § 1 k.c., przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony.
W wyniku zgłoszenia szkody pozwany przeprowadził postępowanie likwidacyjne i wypłacił powódce 900 zł tytułem zadośćuczynienia i 40 zł tytułem odszkodowania.
Obowiązkiem ustawowym wynikającym zart. 16 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowejjest przeprowadzenie przez zakład ubezpieczeń postępowania likwidacyjnego i ustalenie szkody i wypłacenie odszkodowania. Odszkodowanie wypłaca się na podstawie uznania przez uprawnionego z umowy ubezpieczenia, na podstawie wyników postępowania likwidacyjnego, zawartej ugody lub prawomocnego orzeczenia sądu (art. 15ww. ustawy). Czy częściowe zaspokojenie zgłoszonych roszczeń – mimo braku ustaleń w postępowaniu likwidacyjnym winy ubezpieczonego uczestnika kolizji - jest uznaniem odpowiedzialności „co do zasady”, zwalniającym powódkę od obowiązku udowodnienia winy tego drugiego posiadacza pojazdu w postępowaniu sądowym. Zdaniem Sądu nie zwalnia to powódki z obowiązku udowodnienia winy zgodnie z rozkładem ciężaru dowodu wynikającym zart. 6 k.c., zwłaszcza, gdy pozwany ubezpieczyciel kwestionuje zasadę odpowiedzialności. Błędne wypłacenie części roszczeń, mimo braku dowodów winy ubezpieczonego posiadacza pojazdu, nie może stanowić wystarczającej i jedynej podstawy żądania pozwu na podstawieart. 415 k.c.w zw. zart. 436 § 2 k.c.Odwołanie do ogólnych zasad odpowiedzialności oraz zaprzeczenie przez pozwanego zasadzie odpowiedzialności zmienia rozkład ciężaru dowodu, w stosunku do odpowiedzialności opartej na zasadzie ryzyka, bowiem poszkodowany powinien wykazać już nie tylko istnienie szkody, jej postać i rozmiar oraz związek przyczynowy między szkodą a ruchem mechanicznego środka komunikacji, ale też i okoliczności pozwalające na postawienie zarzutu zawinionego działania lub zaniechania sprawcy. W wyroku z dnia 12 lutego 2016 r., sygn. akt II CSK 251/15, Sąd Najwyższy wskazał, że„Po dokonaniu czynności przewidzianej wart. 15 ustawy z 22 maja 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej(t.j.Dz.U. z 2013 r. poz. 950 ze zm.) możliwe jest uwolnienie się przez ubezpieczyciela od odpowiedzialności, jeżeli zostanie wykazane, że takiej odpowiedzialności nie można przypisać ubezpieczającemu.”W niniejszej sprawie brak było podstaw do wypłaty odszkodowania, bowiem brak było uznania roszczenia przez ubezpieczonego, zawarcia ugody oraz orzeczenia, a powódka nie wskazała na takie ustalenia, których wynikiem byłaby odpowiedzialnośćK. K.. Tym samym na etapie sądowym pozwany skutecznie zakwestionował jego i swoją odpowiedzialność, a powódka, mimo takiego stanowiska, nie podjęła inicjatywy dowodowej.
Z zaoferowanych przez powódkę dokumentów, w szczególności zaświadczenia Komisariatu Policji wB.z dnia 18 lutego 2014 r. wynika, że kierujący pojazdemC. (...)K. K.z powodu wystrzału opony uderzył w latarnię i samochódC. (...)powódki. Z zaświadczenia Policji wynika, przyczyna zdarzenia drogowego wynika z niezawinionej niesprawności technicznej pojazdu oraz brak znamion wykroczenia. Identycznie zdarzenie opisała powódka w swoim zgłoszeniu wypadku w drodze z pracy w dniu 17 lutego 2014 r.
Skoro pozwany – mimo wypłaty części roszczenia – zakwestionował w odpowiedzi na pozew zasadę odpowiedzialności, ciężar dowodu przeszedł na powódkę, która mimo stanowiska pozwanego nie zgłosiła nowych twierdzeń i dowodów dotyczących winy drugiego posiadacza pojazdu.
Jak wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 24 listopada 1998 r., sygn. akt I CKU 87/98,„Zderzeniem się pojazdów w rozumieniuart. 436 par. 2 KCjest każde - bez względu na przyczynę - zetknięcie się tych pojazdów będących w ruchu. Powołany przepis wprowadza modyfikację podstawowej reguły odpowiedzialności samoistnego posiadacza na zasadzie ryzyka stanowiąc, że w razie zderzenia się pojazdów, jeżeli chodzi o szkody poniesione przez ich posiadaczy, mogą być dochodzone tylko na zasadach ogólnych, a więc na podstawieart. 415 KC.W świetle treści tego przepisu za szkodę odpowiada osoba, której zawinione zachowanie się jest źródłem powstania szkody. Czyn sprawcy pociągający za sobą odpowiedzialność cywilną musi być bezprawny, a więc niezgodny z obowiązującymi zasadami porządku prawnego, a przy tym zawiniony. Powód dochodząc więc odszkodowania za uszkodzenie pojazdu wskutek zderzenia się z pojazdem prowadzonym przez pozwanego winien był wskazać na takie okoliczności faktyczne, które by pozwalały przyjąć, że to na skutek bezprawnego i zawinionego zachowania się pozwanego doszło do kolizji pojazdów.”
Powódka nie wskazując podstaw odpowiedzialności skonstruowała pozew tak, jakby roszczenie oparła na zasadzie ryzyka, a nie winy i winy tej nie podnosiła, ani nie dowodziła, wręcz przeciwnie, przedstawiła dokumenty, z których wynika brak winy drugiego posiadacza pojazdu.
Ponieważ powódka nie udowodniła winy posiadacza pojazduC. (...)K. K.uczestniczącego w zdarzeniu z dnia 13 lutego 2014 r., zbędne było prowadzenie postępowania zmierzającego do ustalenia zasadności roszczeń powódki, co do wysokości (art. 227 k.p.c.). Z tej przyczyny Sąd oddalił wnioski dowodowe obu stron w tym zakresie.
Wobec powyższego, w oparciu o powołane przepisy, Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku.
O kosztach procesu (pkt II) Sąd orzekł zgodnie zart. 98 k.p.c., bowiem powódka przegrała spór w całości, wobec czego obowiązana jest zwrócić pozwanemu koszty procesu w całości, które wyniosły 3617 zł, w tym koszty zastępstwa procesowego 3600 zł i opłata skarbowa od pełnomocnictwa 17 zł.