Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 720/16
Data wyroku: 2017-02-17 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: SSO B. Kempa
Słowa kluczowe: Nienależne świadczenie
Podstawa prawna: art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Teza: brak uzyskania przychodów w miesiącu wskazanym przez ZUS w zaskarżonej decyzji, przychodu powodującego-zwiększenie przychodów za dany miesiąc, wskutek pobierania renty socjalnej, nie powoduje obowiązku zwrotu pobieranego świadczenia.

Sygn. akt VIII U 720/16

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 23 lutego 2016 roku (znak: SOC/709843/15) Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ., na podstawieart. 138 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychorazart. 84 ust. 1 i ust. 11 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, stwierdził, żeR. S.pobrał nienależnie świadczenia za okres od 1 sierpnia 2014 r. do 31 sierpnia 2014 r. w łącznej kwocie 709,34 zł., z uwagi na osiągnięcie przychodu w sierpniu 2014 r.
/decyzja k. 58 – 58 odwrót akt ZUS/
W dniu 7 marca 2016 r. do organu rentowego wpłynęło odwołanieR. S.od powyższej decyzji. Odwołujący wskazał, że od dnia 2 czerwca 2014 r. do 31 sierpnia 2014 r. był zatrudniony w firmie(...)spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wŁ.. Należne wynagrodzenie za pracę otrzymał od pracodawcy tylko za czerwiec 2014 r., a wynagrodzenie za lipiec i sierpień 2014 r. zostało mu wypłacone w grudniu 2014 r. przez syndyka masy upadłościowej ww. spółki, po zgłoszeniu przedmiotowej wierzytelności do masy upadłościowej.
/odwołanie k. 2-3/
W odpowiedzi na odwołanie , która wpłynęła do tutejszego Sądu w dniu 8 kwietnia 2016 r. pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie. Zakład Ubezpieczeń Społecznych podniósł, że odwołujący w sierpniu 2014 r. osiągnął przychód kwocie 2.903,30 zł z tytułu zatrudnienia w firmie(...)z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wŁ., który przewyższa ustaloną dla tego miesiąca kwotę 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, o którym mowa wart. 10 ust. 6 ustawy o rencie socjalnej, tj. kwotę 2.726,80 zł.
/odpowiedź na odwołanie k. 11/

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
WnioskodawcaR. S.urodził się dnia (...)
/okoliczność bezsporna/
Orzeczeniem z dnia 13 lipca 1999 r.(...)do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności wŁ.postanowił zaliczyćR. S.doumiarkowanego stopnia niepełnosprawności, ze wskazaniem, że orzeczony stopień niepełnosprawności ma charaktertrwały iorzeczenie wydaje się na stałe.
/orzeczenia k. 4 akt ZUS/
Decyzją z dnia 1 października 2003 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wŁ.przyznałR. S.od dnia 1 października 2003 r.prawodo renty socjalnej na stałe. Decyzja ta zawierała pouczenie, w szczególności o okolicznościach, w jakich świadczenie ustaje lub podlega zawieszeniu, podlega zmniejszeniu, w związku z osiąganiem przez ubezpieczonego dodatkowego przychodu oraz o obowiązku ubezpieczonego powiadomienia organu rentowego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na prawo do renty i jej wysokość.
/decyzja k. 8 akt ZUS/
W trakcie pobierania świadczenia rentowego w okresie od dnia 2 czerwca 2014 r. do 31 sierpnia 2014 r.R. S.był zatrudniony w firmie(...)spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wŁ.na stanowisku pracownik produkcji z wynagrodzeniem miesięcznym 1 680,00 zł brutto.
/umowa o pracę k. 4, świadectwo pracy k. 5/
Od 22 do 29 lipca 2014 r., od 11 do 14 i od 30 do 31 sierpnia wnioskodawcabył niezdolny do pracy z powodu choroby.
/świadectwo pracy k. 5/
(...)spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wŁ.wypłaciła wnioskodawcy wynagrodzenie za pracę tylko za czerwiec 2014 r. w kwocie 1.200 zł netto, która wpłynęła na konto wnioskodawcy w lipcu 2014 r.
/okoliczność bezsporna/
Postanowieniem z dnia27 października 2014r. (sygn. akt XIV GU 113/14) Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi Sąd Gospodarczy XIV Wydział Gospodarczy dla Spraw Upadłościowych i Naprawczych ogłosiłupadłośćobejmującą likwidację majątku(...)z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą wŁ..
/odpis z KRS k. 24-25/
Wnioskodawcazgłosił do masy upadłości(...)Sp. z o.o. z siedzibą wŁ.w upadłości likwidacyjnej roszczenia o zapłatę wynagrodzenia za pracę należnego za lipiec i sierpień 2014 r. w łącznej kwocie 3.449,54 zł brutto (2.908,30 zł netto).
/zgłoszenia wierzytelności k. 9, zbiorczy wykaz – korekta niezaspokojonych roszczeń pracowniczych z 15.12.2014 – k. 16/
Zgłoszona przezR. S.wierzytelność została uznanaprzez syndyka masy upadłości(...)Sp. z o.o. z siedzibą wŁ.w upadłości likwidacyjnej iujęta na liście wierzytelności.
/okoliczność bezsporna/
W dniu 23 grudnia 2014 r. syndyk przelał na rachunek bankowywnioskodawcy kwotę 2.530,25 zł netto. Na kwotę tę składało się:
- niewypłacone wynagrodzenie za lipiec 2014 r. – 1.680 zł brutto,
- niewypłacone wynagrodzenie za sierpień 2014 r. – 1.680 zł brutto,
- niewypłacony ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za 2014 r. – 322,56 zł brutto.
/polecenia przelewu z 23.12.2014 r. k. 16, zestawienie transakcji na rachunku bankowym wnioskodawcy z 23.12.2014 r. k. 10/
Powyższych ustaleń Sąd Okręgowy dokonał na podstawie zgromadzonych w aktach sądowych oraz aktach rentowych dokumentów uznając te dowody za wystarczające do poczynienia przedmiotowych ustaleń. Powołane dowody nie były kwestionowane w toku postępowania przez żadną ze stron, a Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw, aby z urzędu zakwestionować ich wartość dowodową w sprawie.
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
W myślart. 138 ust. 1ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2016 roku, poz. 887 z późn. zm.) osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu. Za nienależnie pobrane świadczenia, w rozumieniuust. 1, uważa się świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania (ust. 2 pkt 1 art. 138 ustawy o emeryturach z FUS).
Zgodnie zart.84 ust.1ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r.(tekst jednolity Dz. U. z 2016 r. poz. 963 z późn. zm.) osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego, z uwzględnieniemust. 11.
Zgodnie zart. 10 ust. 1ustawy z dnia 27 czerwca 2003 roku o rencie socjalnej(tekst jednolity: Dz. U. z 2013 roku, poz. 982 z późn. zm.) prawo do renty socjalnej zawiesza się w razie osiągania przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Za działalność podlegającą obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, o której mowa wust. 1, uważa się zatrudnienie, służbę, o której mowawart. 6 ust. 1 pkt 4 i 6ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, lub inną pracę zarobkową albo prowadzenie działalności pozarolniczej (art. 10 ust. 2 ustawy o rencie socjalnej).
W myśl art. 10 ust. 3 powołanej ustawy za przychód, o którym mowa w ust. 1, w przypadku prowadzenia działalności pozarolniczej, uważa się przychód stanowiący zadeklarowaną podstawę wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne w rozumieniuustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
Zgodnie z art. 10 ust. 4 ww. ustawy za przychód, o którym mowa w ust. 1, uważa się również kwoty pobranych zasiłków: chorobowego, macierzyńskiego i opiekuńczego oraz wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy, kwoty świadczenia rehabilitacyjnego i wyrównawczego, zasiłku wyrównawczego i dodatku wyrównawczego.
Prawo do renty socjalnej zawiesza się za miesiąc, w którym zostały osiągnięte przychody, o których mowa wust. 1-5a, w łącznej kwocie wyższej niż 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego do celów emerytalnych (art. 10 ust. 6 ustawy o rencie socjalnej).
Z treści powołanych przepisów wynika jednoznacznie, że przesłanką konieczną dla uznania świadczenia za pobrane nienależnie jest wypłacenie go ubezpieczonemu przez organ rentowy (pobranie go przez ubezpieczonego). Z poczynionych przez Sąd ustaleń faktycznych wynika, że w sierpniu 2014 r. – wbrew stanowisku organu rentowego - wnioskodawca nie uzyskał (nie otrzymał, nie pobrał) żadnej kwoty z tytułu zatrudnienia w(...)Sp. z o.o. z siedzibą wŁ.. W szczególności wnioskodawca nie otrzymał ani wynagrodzenia za pracę, ani wynagrodzenia za czas niezdolności do pracy. Wynagrodzenie za pracę wnioskodawcy za czerwiec 2014 r. w kwocie 1.200 zł netto wpłynęło na jego rachunek w lipcu 2014 r. natomiast niewypłacone wynagrodzenie za lipiec i sierpień 2014 oraz niewypłacony ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy za 2014 r. w łącznej kwocie 2.530,25 zł netto zostało wypłacone wnioskodawcy przez syndyka masy upadłościowej dopiero w dniu 23 grudnia 2014 r. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, jak twierdzi organ rentowy, że w sierpniu 2014 r. osiągnął przychód w łącznej kwocie wyższej niż 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego do celów emerytalnych, co skutkowało uznaniem, że prawo do renty socjalnej za ten miesiąc uległo zawieszeniu, a w konsekwencji, że świadczenie to zostało pobrane nienależnie.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy uznał, żeR. S.nie jest zobowiązany do zwrotu pobranego świadczenia z tytułu renty socjalnej za okres od 1 do 31 sierpnia 2014 roku w kwocie 709,34 zł, o czym orzekł na postawieart. 47714§ 2 k.p.c.dokonując zmiany zaskarżonej decyzji.

ZARZĄDZENIE
odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć organowi rentowemu, któremu udzielić zgody na wypożyczenie akt rentowych.
S.B.