Sąd Rejonowy w Krośnie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV P 161/16
Data wyroku: 2017-03-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mariusz Szwast, Stanisław Wilk, Leszek Rygiel
Słowa kluczowe: Wypowiedzenie umowy o pracę
Podstawa prawna: art. 45 § 1 kp

Sygn. akt IV P 161/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 marca 2017 r.
Sąd Rejonowy w Krośnie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSR Mariusz Szwast

Ławnicy:

Leszek Rygiel
Stanisław Wilk

Protokolant:

Dorota Korzec

po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2017 r. w Krośnie
sprawy z powództwaD. Z. (1)
przeciwko(...) Spółka Akcyjnaw(...)
o zapłatę
I zasądza od pozwanego(...) Spółka Akcyjnaw(...)na rzecz powodaD. Z. (1)kwotę 8 250 zł (słownie: osiem tysięcy dwieście pięćdziesiąt złotych) – tytułem odszkodowania w związku z rozwiązaniem umowy o pracę
II zasądza od pozwanego(...) Spółka Akcyjnaw(...)na rzecz powodaD. Z. (1)kwotę 720 zł (słownie: siedemset dwadzieścia złotych) – tytułem zwrotu kosztów procesu
III nakazuje Skarbowi Państwa – Kasa Sądu Rejonowego w Krośnie ściągnąć od pozwanego zasądza od pozwanego(...) Spółka Akcyjnaw(...)kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) – tytułem opłaty od pozwu, której powód nie miał obowiązku uiścić.
Sygn. akt IV P 161/16

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 14 marca 2017 roku
PowódD. Z. (1)w pozwie przeciwko pozwanemu(...) Spółka Akcyjnaw(...), zmodyfikowanym do protokołu rozprawy w dniu 27 października 2016 r., wniósł o zasądzenie od pozwanego kwoty 8 250 zł tytułem odszkodowania za naruszające prawo wypowiedzenie umowy o pracę oraz o zasądzenie od pozwanego kosztów zastępstwa procesowego według norm taryfowych.
W uzasadnieniu pozwu powód podniósł, że w dniu 22 lipca 2016 r. przebywał na urlopie wypoczynkowym. Tego dnia pracodawca doręczył mu wypowiedzenie umowy o pracę. Zgodnie z przepisami pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy.
W odpowiedzi na pozew i do protokołu rozprawy w dniu 27 października 2016 r. pozwany(...) Spółka Akcyjnaw(...)wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew pozwany zarzucił, że w dniu 18 lipca 2016 r. zostało wysłane powodowi oświadczenie o wypowiedzeniu umowy o pracę. W dniu 19 lipca 2016 r. miało miejsce pierwsze awizo przesyłki wysłanej do powoda. W dniu 22 lipca 2016 r. powód osobiście odebrał przesyłkę w placówce pocztowej. W momencie nadania przesyłki, jak i jej pierwszego awizowania, powód nie przebywał na urlopie wypoczynkowym. Oświadczenie woli złożone drugiej osobie jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła się zapoznać z jego treścią. Awizowanie przesyłki stwarza domniemanie możliwości zapoznania się z treścią pisma w niej zawartego. Powód miał możliwość zapoznania się z treścią oświadczenia co oznacza, że zaistniała taka sytuacja, iż rzeczywiste zapoznanie się powoda z treścią oświadczenia woli było możliwe, a nie doszło do tego z woli powoda.
Na mocyart. 50 § 3 k.p.pracownikowi zatrudnionemu na czas określony zwolnionemu z pracy w sposób naruszający przepisy prawa przysługuje wyłącznie odszkodowanie. Wysokość odszkodowania limitowana jest na poziomie nie wyższym niż trzymiesięczne wynagrodzenie. U pozwanego zwolnieniami z pracy objętych zostało przeszło(...)pracowników. Z uwagi na tak znaczną liczbę osób i związany z tym obieg dokumentów, różnice czasowe pomiędzy oceną pracownika, a wypowiedzeniem mu umowy o pracę, pozwany nie ponosi winy w sposobie wypowiedzenia powodowi umowy o pracę. Wypowiedzenie powodowi umowy o pracę zostało wysłane w czasie kiedy nie przebywał on na urlopie wypoczynkowym.
Sąd rozpoznał sprawę z pominięciem trybu uproszczonego.
Bezspornym jest, że powód przebywał na urlopie wypoczynkowym w dniu doręczenia mu wypowiedzenia umowy o pracę, tj. 22 lipca 2016 r. Bezspornym jest także, że ewentualnie należne powodowi odszkodowanie w wysokości trzymiesięcznego wynagrodzenia stanowi kwotę 8 250 zł oraz, że zwolnienie powoda z pracy nastąpiło w ramach zwolnień grupowych.

Sąd ustalił i zważył, co następuje :
Na podstawie umowy o pracę z dnia 18 października 2013r. pozwany(...) Spółka Akcyjnaw(...)zatrudnił powodaD. Z. (1)na okres próbny do dnia 18 stycznia 2014 r. na stanowisku pracownika technicznego – specjalista(...)w pełnym wymiarze czasu pracy.
Na podstawie umowy o pracę z dnia 17 stycznia 2014 r. pozwany zatrudnił powoda na czas określony do dnia 31 stycznia 2016 r. na tych samych warunkach zatrudnienia.
Na podstawie umowy o pracę z dnia 25 stycznia 2016 r. pozwany zatrudnił powoda na czas określony do dnia 31 stycznia 2018 r. na stanowisku młodszego specjalisty(...)w pełnym wymiarze czasu pracy. Umowa przewidywała możliwość jej wypowiedzenia z zachowaniem trybu określonego wart. 33 k.p.
W piśmie z dnia 7 lipca 2016 r. pozwany powiadomił działające organizacje związkowe o zamiarze wypowiedzenia powodowi umowy o pracę w ramach grupowego zwolnienia.
W piśmie z dnia 15 lipca 2016 r. pozwany zawarł oświadczenie o wypowiedzeniu powodowi umowy o pracę z zachowaniem okresu wypowiedzenia w ramach regulaminu grupowego zwolnienia i grupowego wypowiedzenia warunków pracy i płacy z dnia(...)2016 r. z zachowaniem okresu wypowiedzenia, który upłynął w dniu 6 sierpnia 2016 r.
Przyczyny rozwiązania umowy o pracę stanowiły :

1
reorganizacja wewnętrznej struktury organizacyjnej pracodawcy i redukcja zatrudnienia wynikające z potrzeby dostosowania struktury i wielkości zatrudnienia do realnych potrzeb i możliwości pracodawcy, polegająca w tym przypadku na ograniczeniu zatrudnienia w grupie zawodowej specjaliści(...),

2
trudna sytuacja ekonomiczna pracodawcy wynikająca z czynników makroekonomicznych :

a
utrzymująca się od połowy 2014 r. głęboka recesja na światowym rynku(...)przejawiająca się w 2015 r.

- znaczącym spadkiem globalnego popytu na usługi(...)względem roku 2014,,
- spadkiem o 10 punktów procentowych globalnego wskaźnika wykorzystania(...),
- obniżką dziennych stawek za świadczone usługi średnio o ok. 9 %,
- ograniczeniem przez inwestorów zagranicznych wydatków na usługi będące przedmiotem działalności spółki,
- nadpodażą usług w związku z podejmowanymi przez konkurencję próbami zatrudnienia niewykorzystanych(...),
- wzrostem konkurencyjności na rynku,
b) prognozy długoterminowe wskazują na :
- dalszy spadek światowego popytu na usługi(...)w roku 2016,
- spadek na światowych rynkach o kolejne 7 % stawek dziennych,
- niewielką poprawę poziomu aktywności światowych inwestorów i wskaźników wykorzystania(...)od roku 2017,
- niskie tempo wzrostu w kolejnych latach – roczny przyrost zaangażowania urządzeń w tempie 10 % ogólnej liczby urządzeń i wzrost stawki dziennej w tempie 5 % rocznie,
c) definitywne wyjście z początkiem 2015 r. z polskiego rynku światowych firm(...)ze względu na brak efektów(...),

3) trudna sytuacja ekonomiczna pracodawcy wynikająca z czynników mikroekonomicznych :
a) utrzymująca się od 2013 r. tendencja spadkowa przychodów ze sprzedaży z poziomu(...)mln zł w 2013 r., przez(...)mln zł w 2014 r. do(...)mln zł w 2015 r., tj. odpowiednio o 6% i 25,3 %, przy jednoczesnej rentowności przez cały ten okres w granicach 0 %, a także niekorzystne prognozy finansowe na rok 2016. Łączna wartość podpisanych kontraktów na dzień 12 kwietnia 2016 r. wynosi(...)mln zł, z czego kontrakty krajowe(...)mln zł,
b) nieadekwatna do specyfiki rynku forma zatrudniania pracowników,
c) wysokie koszty stałe spowodowane w głównej mierze niewykorzystanymi zdolnościami produkcyjnymi i kosztami pracy :
- wykorzystanie urządzeń(...)w roku 2015 wynosiło 42 % i spadło o 10 punktów procentowych w okresie styczeń – luty 2016 r.,
- dynamicznie rosnąca liczba godzin pracy osób przebywających na przestoju. W grudniu 2015 r. łączna liczba godzin przestojowych wynosiła 27,4 tyś., w styczniu 2016 r. – 66,3 tyś., w lutym 91,4 tyś, w marcu 2016 r. – 127,4 tyś. godzin,
- wartość świadczeń pracowniczych pracowników(...)zatrudnionych na urządzeniach będących w przestoju w 2015 r. wynosiła(...)tys. zł, co stanowiło 50,5 % ogólnej wartości przedmiotowych kosztów. Za dwa miesiące 2016 r. poziom tychże kosztów wyniósł(...)tyś zł, co oznacza, iż wskaźnik udziału osiągnął wartość 51,2 %,
d) wysokie zadłużenie spółki, przede wszystkim w postaci oprocentowanych kapitałów(...)i związane z tym wysokie ryzyko utraty płynności, zwłaszcza w przypadku braku możliwości pozyskania dalszego finansowania bieżącej działalności.
Wskazane powyżej przyczyny rozwiązania umowy o pracę niedotyczące pracownika, stanowią wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie umowy o pracę.
W ramach procesu zwolnienia grupowegoD. Z. (1)został poddany ocenie oraz porównaniu ze wszystkimi pracownikami zatrudnionymi u pracodawcy w tej samej grupie zawodowej zgodnie z postanowieniami regulaminu, w tym kryteriami określonymi w załączniku nr(...)w arkuszu właściwym dla grupy zawodowej – specjaliści(...). Arkusz ocenyD. Z. (1), precyzujący liczbę punktów w ramach poszczególnych kryteriów, stanowi załącznik do wypowiedzenia i jego integralną część.
W wyniku ocenyD. Z.otrzymał 14 punktów, co stanowi najsłabszy wynik spośród wszystkich pracowników tej grupy zawodowej, z której 12 pracowników z najsłabszym wynikiem (tj. z najmniejszą liczbą punktów) ma zostać zwolnionych. Na tej podstawie wytypowanoD. Z.do zwolnienia.
Pismo pracodawcy powód odebrał 22 lipca 2016 r.
Dowód: akta osobowe powoda
W dniu(...)2016 r. pozwany wydał regulamin grupowych zwolnień. Pozwany zatrudnia(...)pracowników Polaków oraz około(...)obcokrajowców. W ramach reorganizacji zwolnieniami ma być objętych(...)osób. Proces zwolnień ma potrwać do 30 czerwca 2017 r.
W związku z redukcją zatrudnienia ocenie pracy było poddanych około(...)pracowników podzielonych na 77 grup zawodowych. Pracownicy poza siedzibami miast, pracują także tam, gdzie znajdują się(...)lub świadczą usługi(...). W związku z tym pozwany zadecydował, by wysyłać pracownikom wypowiedzenia umów o pracę na adresy domowe. Danej grupie zawodowej wypowiedzenia były wysyłane w jednym czasie. Pracownicy wiedzieli, że będą wysyłane im wypowiedzenia umów o pracę, bowiem pozwany konsultował wypowiedzenia ze związkami zawodowymi.
Pozwany wypłaca swym pracownikom z funduszu socjalnego tzw. „wczasy pod gruszą”. Warunkiem ich otrzymania jest konieczność wykorzystania co najmniej 10 dni nieprzerwanego urlopu wypoczynkowego.
W dniu 11 lipca 2016r. powód złożył wniosek o urlop wypoczynkowy w liczbie 10 dni, aby uzyskać świadczenie z tytułu tzw. „wczasów pod gruszą”. Urlop miał rozpocząć 11 lipca 2016r. a zakończyć 22 lipca 2016r. Wniosek o urlop złożył za pomocą systemu komputerowego, tj. wypełnił w komputerze formularz urlopowy i za pomocą poczty internetowej przesłał go do swojego przełożonegoS. K..S. K.zaaprobował wniosek powoda, a powód rozpoczął urlop od 11 lipca 2016r. i przebywał na nim do 22 lipca 2016 r.
Przed wypowiedzeniem powodowi umowy o pracę, pozwany nie sprawdził czy będzie on przebywał na urlopie wypoczynkowym.
Dowód :zeznania świadków :B. J.k. 72-73,J. B.–G.k.73, wniosek urlopowy k.33, zeznania powoda k.79
Sąd dał wiarę zeznaniom świadków oraz powodowi, bowiem są spójne, jednolite i wzajemnie się uzupełniają.
Sąd dał wiarę dowodom z dokumentów, których wiarygodność nie budzi wątpliwości, a strony im nie zaprzeczyły.
Sąd pominął dowód z przesłuchania pozwanego w charakterze strony na wniosek pełnomocnika pozwanego.
Zgodnie zart. 5 ust. 3 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników(Dz. U. z 2015 r. poz. 192 ze zm.) wypowiedzenie pracownikom stosunków pracy w sytuacjach, o których mowa wart. 41 kodeksu pracy, jest dopuszczalne w czasie urlopu trwającego co najmniej 3 miesiące, a także w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, jeżeli upłynął już okres uprawniający pracodawcę do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.
Przytoczony przepisustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracownikówreguluje zasady wypowiadania umów o pracę pracownikom w okresie usprawiedliwionej nieobecności w pracy.
Zgodnie zart. 41 k.p.pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu pracownika, a także w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, jeżeli nie upłynął jeszcze okres uprawniający do rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia.
Do sytuacji objętych zakazem wypowiedzenia zart. 41 k.p.należy, poza przebywaniem pracownika na urlopie, inna usprawiedliwiona nieobecność pracownika w pracy. Nieobecność w pracy powodują zdarzenia nazywane przez prawo przyczynami uniemożliwiającymi stawienie się do pracy. Wchodzą tu w grę nie tylko przeszkody uniemożliwiające w sposób bezwzględny (w sensie fizycznym) przybycie pracownika do pracy (np. aresztowanie), lecz również inne zdarzenia uzasadniające nieobecność pracownika w pracy ze względu na pewne przewidziane przez prawo okoliczności. W każdym z tych przypadków zawieszenie obowiązku świadczenia pracy następuje z mocy prawa (niezależnie od woli pracodawcy) w terminie wystąpienia zdarzenia, z którym prawo łączy taki skutek.
Przebywanie pracownika na urlopie wypoczynkowym zaliczane jest do usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy. Nieobecność ta objęta jest ochroną w postaci zakazu wypowiadania pracownikowi w tym okresie umowy o pracę. O tym stanowikodeks pracyw przytoczonymart. 41.
Istnieją jednak sytuacje wyjątkowe, wprowadzające odstępstwo od tej reguły. Taki wyjątek zawieraustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, która w przytoczonym powyżej przepisie stanowi, że w sytuacjach, o których mowa wart. 41 kodeksu pracy(w naszym przypadku odnośnie urlopu wypoczynkowego) wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę jest dopuszczalne w czasie urlopu trwającego co najmniej 3 miesiące. Zatem w świetle art. 5 ust. 3 ustawy o zwolnieniach grupowych pracodawca może wypowiedzieć pracownikowi umowę o pracę w czasie jego usprawiedliwionej nieobecności w pracy związanej z przebywaniem przez niego na urlopie wypoczynkowym, tylko wtedy, gdy przebywa na tym urlopie przez okres co najmniej 3 miesięcy.
Powód przebywał na urlopie wypoczynkowym w dacie otrzymania wypowiedzenia umowy o pracę, przy czym na tym urlopie przebywał od dnia 11 lipca 2016 r.
Jak ustalono w postępowaniu, przed wypowiedzeniem powodowi umowy o pracę, pozwany nie sprawdził czy pracownik ewentualnie przebywa lub, czy nie będzie przebywał na urlopie wypoczynkowym.
Skoro tak, to pozwany nie może obecnie zasłaniać się i tłumaczyć brakiem winy w sposobie wypowiedzenia powodowi umowy o pracę w związku ze znaczną liczbą osób, z którymi doszło do rozwiązania umów o pracę oraz związanym z tym obiegiem dokumentów, różnic czasowych pomiędzy oceną pracownika, a wypowiedzeniem mu umowy o pracę. Wypowiedzenie pracownikowi umowy o pracę nastąpiło w sposób niezgodny z obowiązującymi przepisami prawa. Okoliczności, na które powołuje się pozwany, nie mają znaczenia w sprawie. W związku z wypowiedzeniem umowy o pracę powód utracił źródło otrzymania. Pracownik wadliwie zwolniony z pracy nie może utracić w związku z tego rodzaju zdarzeniem przewidzianych przez prawo należności tytułem odszkodowania tylko dlatego, że jak tłumaczy pracodawca –była znaczna liczba pracowników objętych zwolnieniami oraz różnice czasowe pomiędzy oceną pracownika, a wypowiedzeniem mu umowy o pracę.
Pozwany nie dochował minimum staranności w wypełnianiu swych obowiązków i nie sprawdził przed wypowiedzeniem powodowi umowy o pracę czy nie przebywa on na urlopie wypoczynkowym.
A skoro tak, to wypowiedzenie powodowi umowy o pracę należy uznać za naruszające przepisy prawa, nastąpiło ono bowiem w okresie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, a nie upłynął jeszcze przewidziany w ustawie o zwolnieniach grupowych okres co najmniej 3 miesięcy przebywania pracownika na urlopie.
Artykuł 50 § 3 k.p.stanowi, że jeżeli wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony nastąpiło z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu takiej umowy, pracownikowi przysługuje wyłącznie odszkodowanie.
Paragraf 4 tego artykułu stanowi, że odszkodowanie, o którym mowa w § 3, przysługuje w wysokości wynagrodzenia za czas, do upływu którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za 3 miesiące.
Powód zatrudniony był u pozwanego na czas określony. Termin końcowy umowy wyznaczony był na dzień 31 stycznia 2018 r. Pracownikowi zatrudnionemu na czas określony, w razie wypowiedzenia umowy o pracę w sposób naruszający przepisy prawa, zgodnie zart. 50 § 3 k.p., przysługuje odszkodowanie.
Sąd zasądził zatem na mocy przytoczonego przepisu na rzecz powoda kwotę 8 250 zł, stanowiącą trzykrotność miesięcznego wynagrodzenia brutto powoda, tytułem odszkodowania w związku z wypowiedzeniem umowy o pracę. W przypadku wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określony, jeżeli nastąpiło ono z naruszeniem przepisów o wypowiadaniu takiej umowy ustawodawca jasno precyzuje, że wysokość odszkodowania określa wysokość wynagrodzenia za czas, do upływu którego umowa miała trwać, nie więcej jednak niż za 3 miesiące.
O kosztach sąd orzekł na podstawieart. 98 k.p.c.oraz na mocy§ 9 ust. 1 pkt 1(powód pierwotnie domagał się przywrócenia do pracy) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie /Dz. U. 2015 r., poz. 1800 z późn. zm./ i zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 720 zł stanowiącą dwukrotność stawki minimalnej za udział pełnomocnika powoda w dwóch rozprawach – tytułem zwrotu kosztów procesu.
Zgodnie zart. 96 ust. 1 pkt. 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 r./ Dz. U. z 2016, poz. 623 t.j./ nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych pracownik wnoszący powództwo lub strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, z zastrzeżeniemart. 35 i 36. Natomiast z godnie z art. 113 ust. 1 w/w ustawy kosztami sądowymi, których strona nie miała obowiązku uiścić lub których nie miał obowiązku uiścić kurator albo prokurator, sąd w orzeczeniu kończącym sprawę w instancji obciąży przeciwnika, jeżeli istnieją do tego podstawy, przy odpowiednim zastosowaniu zasad obowiązujących przy zwrocie kosztów procesu. Zgodnie z tym Sąd nakazał Skarbowi Państwa – Kasa Sądu Rejonowego w Krośnie ściągnąć od pozwanego kwotę 100 zł. tytułem opłaty od pozwu, której powód nie miał obowiązku uiścić.

(...)