Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 120/17
Data wyroku: 2017-04-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Dyrda, Magdalena Balion-Hajduk, Joanna Łukasińska-Kanty
Słowa kluczowe: Powództwo przeciwegzekucyjne
Podstawa prawna: art. 841 kpc, 527 kc

Sygn. akt III Ca 120/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 kwietnia 2017 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - Sędzia SO Magdalena Balion - Hajduk (spr.)
Sędzia    SO Andrzej Dyrda
Sędzia    SO Joanna Łukasińska-Kanty
Protokolant    Wioletta Matysiok
po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2017 r. w Gliwicach na rozprawie
sprawy z powództwaD. T.
przeciwkoK. K.
o zwolnienie spod egzekucji
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Rybniku
z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt I C 861/15

1
oddala apelację;

2
zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 2.400 zł (dwa tysiące czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

SSO Joanna Łukasińska-Kanty SSO Magdalena Balion - Hajduk SSO Andrzej Dyrda
Sygn. III Ca 120/17

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2016 roku Sąd Rejonowy w Rybniku oddalił powództwoD. T.przeciwkoK. K.o zwolnienie spod egzekucji samochoduM. (...)zajętego przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w Jaworznie. Sąd Rejonowy w ustalił, iż powód iD. B. (1)są kuzynami, którzy utrzymywali ze sobą bliskie relacje. Od kilku latD. B. (1)miał problemy finansowe i w ramach rodzinnej pomocy powód pożyczył mu na zapłatę rat leasingowych najpierw 20 000 zł, a następnie 30 000 zł. Ta ostatnia kwota dotyczyła leasingu samochoduM. (...). Samochód ten był mu potrzebny w życiu codziennym i zawodowym, a jego sytuacja finansowa była niepewna, dlatego powód zaproponował jego zakup, przy czym samochód pozostał we władaniuD. B. (1). Kuzyn powoda ze względu na trudną sytuację nie zwrócił pożyczek zaciągniętych u powoda. 30 kwietnia 2013 roku wystawiono fakturę na okoliczność zakupu samochoduM. (...)za cenę 55 350 zł i pojazd ten został wciągnięty na listę środków trwałych. Na podstawie wyroku z dnia 23 sierpnia 2012 roku Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim toczyło się postępowanie egzekucyjne przeciwkoD. B. (2)na rzecz pozwanegoK. K.. Postępowanie to został umorzone postanowieniem z 18 czerwca 2013 roku wobec jej bezskuteczności, następnie ponowną egzekucję prowadził komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym w Jaworznie z wniosku pozwanego przeciwko dłużnikowiD. B. (1). W toku postępowania dokonano zajęcia samochoduM. (...), a zawiadomiony o tym przez komornika powód wystąpił do pozwanego z wnioskiem o zwolnienie pojazdu spod egzekucji, a wobec braku reakcji złożył pozew o zwolnienie zajętego pojazdu spod egzekucji. SądR., oceniając umowę sprzedaży samochodu, uznał iż nie można stwierdzić, że umowa kupna była pozorna albowiem powód wpisywał samochód na listę trwałych środków swojej firmy, natomiast z mocyart. 527 k.c.uznał. iż umowa sprzedaży samochoduM. (...)była czynnością prawną, która spowodowała zmniejszenie się majątku dłużnika. Obecnie toczące się postępowanie egzekucyjne przeciwkoD. B. (1)jest już drugim postępowaniem z wniosku pozwanego. Dłużnik wiedział o tym, że ma wierzyciela i jakiekolwiek rozporządzanie swoim majątkiem na rzecz osoby trzeciej pogarsza jego wypłacalność, tym bardziej że sprzedający nie otrzymał w ramach umowy sprzedaży żadnych konkretnych środków, które ewentualnie mogłyby zaspokoić wierzyciela. Powód zeznał, że wśród członków rodziny znany był fakt, że kuzyn ma problemy finansowe i udzielił mu pożyczki. Zawarta umowa miała na celu uniknięcie zajęcia pojazdu i jego sprzedaży celem zaspokojenia wierzyciela, zatem zostały spełnione wszystkie przesłanki skargi pauliańskiej. Sąd Rejonowy uznał, iż umowa sprzedaży samochodu w stosunku do pozwanego jest bezskuteczna, dlatego też uznał, iż samochód nie stanowi własności powoda i na mocyart. 841 k.p.c.oddalił powództwo.
Powód w apelacji zarzucił naruszenie przepisówart. 233 § 1 k.p.c.przez brak wszechstronnego rozważenia całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, wyprowadzenia ustaleń sprzecznych z tym materiałem, w sposób w sposób przekraczający granice swobodnej oceny przez błędne ustalenie, iż powód zaproponowałD. B. (1)sprzedaż samochodu wyłącznie w tym celu, aby nikt mu tego samochodu nie zabrał, pominięcie okoliczności, iż powód był wierzycielemD. B. (1), a przeniesienie własności pojazdu nastąpiło celem zabezpieczenia interesów majątkowych powoda, a na poczet ceny sprzedaży zakwalifikowano uiszczone przez powoda na rzecz leasingodawców kwoty, błędne ustalenie iż w świetle przesłuchania powoda i zeznań świadków zakup pojazdu nie miał być formą zabezpieczenia zwrotu udzielonych wcześniej porzeczek i błędne ustalenie, że powód pożyczył najpierw kwotę 20 000 zł, a potem 30 000 zł. Zarzucił także naruszenieart. 527 § 1, 2 k.c.przez błędne orzeczenie, iż dokonana czynność jest bezskuteczna w stosunku do pozwanego i że dłużnik wskutek czynności stał się niewypłacalny. Skarżący wniósł o zmianę wyroku przez zwolnienie spod egzekucji samochoduM. (...)zajętego przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w Jaworznie w postępowaniu egzekucyjnym i zasądzenie kosztów procesu.
Pozwany wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów procesu.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zarzuty zawarte w apelacji są nieuzasadnione. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował roszczenie powoda, przyjmując za podstawę prawną swego rozstrzygnięcia przywołane przepisy prawne, a następnie ustalił wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Poczynione ustalenia dotyczące okoliczności faktycznych mają podstawę w zgromadzonym w sprawie materialne dowodowym, który w zakresie dokonanych ustaleń jest logiczny i wzajemnie spójny, natomiast informacje zawarte w poszczególnych źródłach dowodowych nawzajem się uzupełniają i potwierdzają, przez co są w pełni wiarygodne.
Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i unikając ich powtórzenia Sąd odwoławczy przyjmuje za własne. Sąd Rejonowy prawidłowo także zakwalifikował roszczenie powoda oraz stanowisko pozwanego, które stanowiło skargę paulińską, o której mowa wart. 527 k.c.Z ustalonego stanu faktycznego, a przede wszystkim z zeznań powoda wynika, że pożyczyłD. B. (1)najpierw 20 000zł, a potem 30 000 zł, a po drugiej pożyczce zaproponował mu wystawienie faktury odnośnie sprzedaży samochoduM. (...). Zeznał, że proponując umowę sprzedaży chciał zabezpieczyć kuzyna, by nie zabrano mu samochodu, że umówili się że jak kuzyn stanie na nogi, to odkupi od niego samochód oraz że nadal ma nadzieję, że tak się stanie. Zeznał, że nadal oczekuje na zwrot pożyczek. W związku z tymi zeznaniami nie można uznać, iż umowa sprzedaży samochodu stanowiła zwrot udzielonych przez powoda swojemu kuzynowi pożyczek. Była to faktycznie umowa zawarta tylko w tym celu, abyD. B. (1)mógł prowadzić działalność gospodarczą i żeby nie zabrano samochodu w postępowaniu egzekucyjnym. Pełnomocnik pozwanego złożył zarzut, iż była to umowa pozorna. Wbrew stanowisku Sądu Rejonowego fakt wciągnięcia samochodu do środków trwałych w firmie powoda i wystawienia faktury nie wyklucza uznania na podstawieart. 83 § 1 k.c.iż była to umowa pozorna, która w efekcie nie pociągnęła za sobą skutku w postaci przeniesienia własności samochodu. Pożyczkę zawarto celem uregulowania rat leasingowych i nie została ona spłacona tą umową sprzedaży. Powód nadal oczekuje jej zwrotu, a zatem umowa ta była nieważna, a co za tym idzie powód nie stał się na jej podstawie właścicielem samochodu. Tym samym powództwo oparte naart. 841 k.c.nie mogło zostać uwzględnione. Zasadne jest również zarzut, iż zawarta umowa sprzedaży miała na celu pokrzywdzenie wierzyciela. W tym zakresie Sąd Okręgowy podziela w całości ocenę prawną tego zachowania oraz skuteczność zgłoszonego zarzutu opartego naart. 527 k.c.w związku zart. 531 § 1 k.c.
Sąd Okręgowy, mając powyższe na uwadze na mocyart. 385 k.p.c.oddalił apelację, zaś na mocyart. 98 i 108 k.p.c.zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty postępowania odwoławczego, na które złożyło się wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 2400zł.
SSO Joanna Łukasińska-Kanty SSO Magdalena Balion - Hajduk SSO Andrzej Dyrda