Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 562/16
Data wyroku: 2017-01-31 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Swobodna ocena dowodów
Podstawa prawna: art. 65§3 kks

Sygn. akt IV Ka 562 / 16

UZASADNIENIE
Żaden z podniesionych w apelacji zarzutów nie okazał się na tyle skutecznym, by doprowadzić do uwzględnienia postulowanych przez skarżącego wniosków odwoławczych. Wbrew jego wywodom, sąd I instancji nie dopuścił się błędu przy ocenie dowodów, w oparciu o które orzekał. Poczynił także prawidłowe – za wyjątkiem korekty dokonanej przez sąd odwoławczy – ustalenia faktyczne oraz właściwie ocenił je pod kątem przepisów karnoskarbowych, jak i zastosował trafną represję karną.
Przechodząc do szczegółów – dowody, na które w apelacji powołuje się obrońca, w postaci wyjaśnień oskarżonych oraz zeznańV.S., nie mogły i nie mogą zostać uznane za wiarygodne. Gwoli skrótowego przypomnienia – wynikająca z nich wersja zasadzała się na próbie wykazania, że towar zajęty przez służbę celną na samochód załadowany został z wyłącznej inicjatywyV.S.. Żaden z oskarżonych nie wiedział, co znajduje się w opakowaniach umieszczonych w ładowni. Taką świadomość miał wyłącznieV.S.. Miejscem przeznaczenia towaru nie była nieruchomośćA. K., lecz bliżej nieokreślony parking w pobliżuK.. Samochodem poruszać się miały trzy osoby –M.M.,A. M.orazV.S.. W takim właśnie składzie wjechali na posesjęA. K..F. A.z nimi nie podróżował, zastali go już na posesji.F. A.omyłkowo został przez celników potraktowany jako jedna z osób, która przyjechała busem. Pomylono go zV.S., któremu tuż po rozpoczęciu przez funkcjonariuszy służby celnej interwencji udało się niepostrzeżenie zbiec z posesji.
Przedstawiona wyżej wersja oraz dowody, w oparciu o które była lansowana, zasadnie została przez sąd I instancji odrzucona jako niewiarygodna. Przeczyła im bowiem nie tylko wymowa zeznań funkcjonariuszy celnych, którzy przeprowadzali interwencję, ale także względy logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego. Przede wszystkim przypomnieć należy, iż żaden z funkcjonariuszy celnych – na czele z tymi, którzy przeprowadzali obserwację posesji i widzieli zarówno moment wjazdu na nią samochodu, jak i rozpoczęcie rozładunku – nie zauważyło, by ktokolwiek z niej się oddalał. Z kolei nawet gdyby na chwilę założyć, że rzeczywiście celnikom umknął fakt ucieczkiV.S., to nie sposób zrozumieć, dlaczego żaden z oskarżonych o tym fakcie ich nie poinformował. W sytuacji, gdy okazało się, że samochód jest wypełniony pochodzącymi z przemytu i nieoznaczonymi polskimi znakami akcyzy papierosami, oskarżeni nie mieli żadnego interesu, aby narażając się na surową odpowiedzialność kryć faktycznego sprawcę. Nie sposób z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, do jakich odwołuje sięart. 7 kpk, wyjaśnić dlaczego żaden z czwórki oskarżonych, których zV. S.nie łączyły żadne bliższe więzi, nie sygnalizował, że faktyczny sprawca przed chwilą zbiegł. Wyjaśnienia, że o tym celnikom napominali, są niewiarygodne. Żaden z celników tego nie potwierdził. Racjonalnie należy też zakładać, że gdyby celnicy takową wiedzę szybko pozyskali, podjęliby próbę zorganizowania akcji poszukiwawczej. Już choćby z tych tylko powodów „ odrzucenie ” wersji oskarżonych oraz wspierających ją zeznańV.S.nie budzi zastrzeżeń sadu odwoławczego. Tym niemniej dodać można kolejne argumenty przeczące ich wyjaśnieniom i zeznaniom. Np. niezrozumiałym i niewytłumaczalnym jest, dlaczego przeznaczone dla kogoś innego paczki z papierosami były nie tylko wykładane z samochodu, ale także przenoszone w głąb pomieszczeń gospodarczychK.( por. choćby zeznaniaA. F.– k. 84 odwrót ). Wiarygodność wersji, że razem zM.M.iA. M.nie poruszał sięF. A., leczV.S., podważają również rażące sprzeczności, jakie zachodzą pomiędzy wyjaśnieniamiF. A.iA. K.. I tak ten ostatni min. relacjonował, żeF. A.przyjechał do niego sam, w dniu interwencji, ok. godz. 12.00. Miały to być krótkie, okazjonalne odwiedziny, niejako „ przelotem ”, gdyżA.chciał po chwili udać się w dalszą podróż. Został na dłużej z tego tylko powodu, że odK.dowiedział się, że jeszcze dziś przyjedzie tam również(...). Tymczasem z wyjaśnieńF. A.wynikało, że do Polski przyjechał specjalnie w odwiedziny doA. K.i to już dzień przed interwencją celników.K.odebrał go z dworca zW.i przywiózł do siebie.A.nocował u niego. Nie wiedział, że doK.przyjedzie także(...). Tak daleko idące różnice mogą świadczyć tylko o tym, że relacjonując okoliczności, w jakichA.pojawił się na posesjiK., oskarżeni opierali się na niedokładnie uzgodnionym i „ dogadanym ” wcześniej kłamstwie.
Skoro więc nie dało się bez obrazyart. 7 kpkprzyjąć, iżV.S.działał sam, ani nawet, by z ujawnionym przestępczym procederem miał on jakikolwiek związek, dopuszczalnym było przyjęcie konstrukcji współsprawstwa w odniesieniu do wszystkich oskarżonych. Okoliczności czynu jasno wskazują, że był on oparty o uprzednio zawartym porozumieniu. Trójka oskarżonych przewożących papierosy z góry wiedziała, dokąd ma je dowieźć, z kolei dlaA. K.nie było żadnym zaskoczeniem, że przybędzie na jego posesję transport pochodzących z przemytu towarów akcyzowych, skoro od razu udostępnił im pomieszczenia celem rozładunku i przechowania towarów. Można logicznie założyć, że przewóz papierosów i próba ich przechowania stanowiła wspólne przedsięwzięcie wszystkich oskarżonych. Ani z ich wyjaśnień, ani z pozostałych okoliczności sprawy nie wynika nic odmiennego. Konstrukcja współsprawstwa pozwala właśnie na przypisanie każdemu współsprawcy wszystkiego tego, co uczynili wspólnicy w wykonaniu łączącego ich porozumienia. Czyn jednego współsprawcy stanowi dopełnienie czynu pozostałych, a przestępstwo uznaje się za wynik ( sumę ) zachowań ich wszystkich. Istotą tak rozumianego współsprawstwa jest oparte na porozumieniu współdziałanie dwóch lub więcej osób, z których każda obejmuje swoim zamiarem realizację całości znamion czynu zabronionego. Pozwala to przypisać każdej z tych osób także to zachowanie, które w granicach porozumienia przedsięwzięły inne osoby współdziałające.
Co do zarzutu orzeczenia rażąco surowych kar – także i on jest bezzasadny. Przypomnieć należy, iż tego rodzaju zarzut byłby uzasadniony jedynie wówczas, gdyby wymierzone kary odbiegały w sposób rażący od tych zasłużonych. Chodzi więc wyłącznie o przypadki znacznej ( wyraźnej, oczywistej, nie dającej się zaakceptować ) dysproporcji między karą wymierzoną, a karą sprawiedliwą ( czyli taką, która powinna zostać wymierzona w wyniku prawidłowego zastosowania dyrektyw wymiaru kary ). W ocenie sądu odwoławczego, kary wymierzone oskarżonym tego rodzaju mankamentem nie są obarczone. Obrońca, eksponując okoliczności przemawiające na korzyść oskarżonych, pomija istnienie całego szeregu tych o wymowie przeciwnej. Wystarczy tu choćby wskazać na przywoływane przez sąd I instancji działanie z zamiarem bezpośrednim, w sposób uprzednio zaplanowany, dużą ilość wyrobów akcyzowych będących przedmiotem czynu zabronionego, czy wysokość ciążącego na nich podatku.
W sytuacji, gdy apelacja obrońcy oskarżonych nie została uwzględniona, obciążono ich także kosztami sądowymi za II instancję.