Sąd Okręgowy w Płocku
IV Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ca 983/16
Data wyroku: 2017-03-02 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Małgorzata Michalska, Wacław Banasik, Renata Wanecka
Słowa kluczowe: Hipoteka przymusowa
Podstawa prawna: art. 626^8^ § 2 kpc

Sygn. akt IV Ca 983/16
Dnia 2 marca 2017r.

POSTANOWIENIE
Sąd Okręgowy w Płocku, IV Wydział Cywilny – Odwoławczy
w składzie następującym
Przewodnicząca:  SSO Renata Wanecka (spr.)
Sędziowie:  SO Wacław Banasik
SO Małgorzata Michalska
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 marca 2017r.
sprawy z wniosku Naczelnika Trzeciego(...)Urzędu Skarbowego wR.
z udziałem(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.
o wpis hipoteki przymusowej
na skutek apelacji uczestniczki postępowania
od postanowienia Sądu Rejonowego w Płocku z 17 października 2016r.,
Dz. Kw 9677/16
postanawia:
oddalić apelację.
Sygn. akt IV Ca 983/16

UZASADNIENIE
W dniu 1 sierpnia 2016r. Naczelnik Trzeciego(...)Urzędu Skarbowego wR.wniósł o dokonanie wksiędze wieczystej (...)prowadzonej dla nieruchomości, której właścicielem jest(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwP., hipoteki przymusowej na rzecz Skarbu Państwa - Urzędu Skarbowego wR.do kwoty 418.337 z tytułu zaległego podatku od towarów i usług, załączając tytuły wykonawcze nr(...)i(...)z 5 lipca 2016r.
W dniu 12 sierpnia 2016r. referendarz sądowy dokonał wpisu zgodnie z wnioskiem Naczelnika Trzeciego(...)Urzędu Skarbowego wR..
(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.złożyła skargę na wpis referendarza, wskazując, że wniosek Naczelnika Urzędu Skarbowego był bezpodstawny, gdyż uczestnik zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wW.decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wW.utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji dotyczącą wysokości zobowiązania podatkowego i obecnie sprawa oczekuje na rozpoznanie, a tytuły wykonawcze nie zostały doręczone skarżącej. Skoro na dzień wniesienia wniosku o dokonanie wpisu postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone, to – zdaniem skarżącego - Naczelnik nie był uprawiony do podejmowania czynności egzekucyjnych : tu – żądania wpisu.
Postanowieniem z 17 października 2016r. Sąd Rejonowy w Płocku zaskarżony wpis utrzymał w mocy.
Sąd Rejonowy dokonał następującej oceny prawnej:
Art. 109 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotecestanowi, że wierzyciel, którego wierzytelność jest stwierdzona tytułem wykonawczym, określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym, może na podstawie tego tytułu uzyskać hipotekę na wszystkich nieruchomościach dłużnika (hipoteka przymusowa). Podstawą wpisu hipoteki przymusowej są tytuły wykonawcze wystawione przeciwko skarżącemu w celu wpisu hipoteki przymusowej. Wpis hipoteki nie jest czynnością egzekucyjną
Ponadto, w myślart. 6268§ 2 kpc, sąd wieczystoksięgowy bada jedynie treść i formę tego dokumentu oraz wniosku, a także treść księgi wieczystej. Po zbadaniu treści księgi wieczystej Sąd ustalił, że w księdze tej, jako właściciel nieruchomości, ujawniony jest skarżący, przeciwko któremu wystawiony został tytuł wykonawczy. Sąd wieczystoksięgowy nie prowadzi postępowania dowodowego w celu ustalenia, czy tytuł wykonawczy wystawiony został zasadnie. Nie leży to do kognicji tego Sądu. Referendarz sądowy bada jedynie czy podmiot wymieniony w tytule wykonawczym jest właścicielem ujawnionym w przedmiotowej księdze wieczystej oraz treść i formę tego dokumentu, ta zaś nie budzi zastrzeżeń. Gdyby nawet referendarz sądowy miał wiedzę o zaskarżeniu decyzji i tak miał obowiązek dokonania żądanego wpisu. Jeżeli odwołanie przyniesie oczekiwany przez skarżącego skutek – Naczelnik Urzędu Skarbowego w odpowiednim zaświadczeniu wyrazi zgodę na wykreślenie przedmiotowej hipoteki przymusowej i dokument ten będzie stanowił podstawę wykreślenia przedmiotowej hipoteki.
Wobec powyższego, Sąd na podstawieart. 518 § 3 kpc, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Apelację na postanowienie złożyła(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwP., zaskarżając je w całości i zarzuciła:

1
naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

-art. 626(

    8)§ 1 i 2 kpcpoprzez niewłaściwe zastosowanie, tj. utrzymanie wpisu, mimo faktu, że został on dokonany w oparciu o tytuły wykonawcze z lipca 2016r. nr(...)i(...), niezbadane przez referendarza sądowego, a później Sąd Rejonowy, pomimo istnienia takiego obowiązku zgodnie zart. 626(

    8)§ 2 kpc; gdyby to uczyniły, to Sąd stwierdziłby brak podstaw do dokonania wpisu, ponieważ tytuły wykonawcze nie zostały uczestnikowi doręczone, a w związku z tym nie istnieją w obrocie prawnym,
-art. 6268kpcpoprzez jego niezastosowanie, tj. nieoddalenie wniosku o wpis w sytuacji braku podstaw do jego dokonania;

2
naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.art. 109 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotecew związku zart. 26 § 5 pkt. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracjipoprzez błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, iż tytułem wykonawczym mogącym być podstawą wpisu hipoteki przymusowej są tytuły wykonawcze nieistniejące w obrocie prawnym.

Mając na uwadze powyższe zarzuty,(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwP.wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i oddalenie wniosku o wpis hipoteki oraz zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje.
W odpowiedzi na apelację, Naczelnik Trzeciego(...)Urzędu Skarbowego wR.wniósł o oddalenie apelacji.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Rejonowy dokonał prawidłowej oceny prawnej, którą Sąd II instancji w całości podziela.
Art. 6268§ 2 kpcokreśla zakres badania sprawy przez sąd w postępowaniu wieczystoksięgowym. Badanie to ogranicza się do okoliczności przytoczonych we wniosku oraz legitymacji wnioskodawcy, a także wymogów formalnych wniosku, jak również dokumentów stanowiących załączniki do wniosku i treści księgi wieczystej. Ograniczony charakter kognicji sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym podkreśla użyte wart. 6268§ 2 kpcsformułowanie „bada jedynie”. Oznacza ono jednocześnie niedopuszczalność prowadzenia przez sąd jakichkolwiek własnych dowodów i dokonywania na ich podstawie ustaleń.
Skuteczność doręczenia tytułu wykonawczego, jako elementu oceny prawidłowości trybu procedowania w postępowaniu administracyjnym, nie może więc być przedmiotem badania sądu wieczystoksięgowego. Wynikający zart. 6268§ 2 kpcobowiązek sądu wieczystoksięgowego badania m.in. zawartości tytułu wykonawczego, nie może być utożsamiany z badaniem prawidłowości postepowania administracyjnego, w którym tytuł ten został wydany. Pogląd judykatury w tej mierze jest dość jednolity, stanowisko takie zaprezentował Sąd Najwyższy w postanowieniach z 10 lutego 2011r. w sprawie IV CSK 349/10, z 17 listopada 2011r. w sprawie IV CSK 20/11, czy z 12 października 2012r. w sprawie IV CSK 104/12, wycofując się tym samym z wcześniejszego poglądu wyrażonego m.in. w postanowieniu z 20 maja 1998r. w sprawie II CKN 782/97.
Zatem w sprawie o wpis hipoteki przymusowej na podstawie administracyjnego tytułu wykonawczego, jego badanie przez sąd wieczystoksięgowy sprowadza się jedynie do oceny zgodności administracyjnego tytułu wykonawczego z wymogami z art. 27 ustawy 17 czerwca 1966r. o postepowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. 2016.599), w tym do zbadania, czy zawiera on stwierdzenie o wymagalności określonego w nim obowiązku.  Załączone do wniosku przez Naczelnika Trzeciego(...)Urzędu Skarbowego wR.tytuły wykonawcze spełniają wymogi przewidziane wart. 27 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Dlatego też Sąd Rejonowy, rozpoznając skargę na wpis referendarza sądowego, prawidłowo ocenił, że dokumenty wnioskodawcy uzasadniają wpisanie hipoteki przymusowej.
Z tych wszystkich względów, Sąd Okręgowy oddalił apelację, stosującart. 385 kpc.

    Wacław Banasik   Renata Wanecka   Małgorzata Michalska