Sąd Okręgowy w Łodzi
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1332/17
Data wyroku: 2017-10-19 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Postępowanie wieczystoksięgowe (przepisy ogólne)
Podstawa prawna: art. 626^8^§ 1 kpc.

Sygn. akt III Ca 1 332 /17

UZASADNIENIE
W dniu 28 czerwca 2017 r., w sprawie LD1O/00002289/17/001 Sąd Rejonowy w Łowiczu w dziale IIIksięgi wieczystej (...)wpisał roszczenie(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wK.o zawarcie umowy przyrzeczonej w terminie do dnia 31 maja 2018 roku na warunkach wynikających z przedwstępnej umowy przyrzeczonej sprzedaży rep. A nr 6817/2016 oraz umowy przeniesienia praw i obowiązków z dnia 21 czerwca 2017 r., rep. A nr 7274/2017, oraz wykreślił z działu III w/w księgi wieczystej roszczenieDeveloper (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąSpółki komandytowej z siedzibą wK.o zawarcie umowy przyrzeczonej w terminie do dnia 31 maja 2018 roku na warunkach wynikających z przedwstępnej umowy przyrzeczonej sprzedaży rep. A nr 6817/2016.
Wpisu tego Sąd Rejonowy dokonał na podstawie umowy przeniesienia praw i obowiązków wynikających z przedwstępnej umowy sprzedaży notariuszaP. G.wK.z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016 /cesja/ oraz poręczenie, sporządzonej przez notariuszaP. G.wK.w dniu 21 czerwca 2017 r., rep. A nr 7274/2017.
Apelację od tego wpisu złożyli uczestnicy postępowaniaD. T.iZ. T., zaskarżając go w całości. Zarzucili Sądowi Rejonowemu naruszenie:

1
prawa materialnego, a mianowicie:

a
art. 65 § 2 k.c.w zw. z § 11 ust. 1 i ust. 2 przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016 poprzez wadliwą wykładnię oświadczeń woli stron umowy polegającą na przyjęciu, że dla ważności umowy przelewu praw i przejęcia długów z przedwstępnej umowy sprzedaży wystarczające jest złożenie oświadczenia przez cedenta wobec cesjonariusza, na mocy którego „poręcza” on za zobowiązania wynikające z przejmowanych przez cesjonariusza zobowiązań;

b
art. 509 k.c.poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że załączona do wniosku o wpis w do działu III roszczenia(...) Sp. z o.o.wK.umowa przelewu praw i przejęcia długów jest ważna, podczas gdy wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią tylko jeśli nie sprzeciwia się to m.in. zastrzeżeniu umownemu, a strony przedwstępnej umowy sprzedaży wyraźnie postanowiły, że zgoda sprzedających na przelew praw i przejęcie długu została udzielona pod warunkiem wskazania sprzedającym (będących skarżącymi) przed dokonaniem przelewu i przejęcia długów, tejże osoby trzeciej (cesjonariusza) oraz poręczenia przez cedenta (kupującego) wykonania zobowiązań wynikających z przedwstępnej umowy sprzedaży, a z załączonych do wniosku o wpis dokumentów jednoznacznie wynika, ze umowa poręczenia nie została zawarta pomiędzy skarżącymi, a kupującym (cedentem);

c
art. 867 § 1 k.c.poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że do zawarcia umowy poręczenia wystarczające jest zawarcie umowy pomiędzy dłużnikiem i osobą trzecią, podczas gdy z w/w normy prawnej wynika, ze stronami umowy poręczenia są wierzyciel oraz poręczyciel (osoba trzecia);

d
art. 878 § 1 k.c.poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że dla skuteczności poręczenia za dług przyszły nie jest wymagane określenie w umowie z góry oznaczonej wysokości długu za który poręczyciel poręcza;

e
art. 65 § 2 k.c.w zw. z § 11 ust. 1 i ust. 2 przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016 w zw. zart. 89 k.c.poprzez przyjęcie, że doszło do ziszczenia się warunku, od którego strony przedwstępnej umowy sprzedaży uzależniły skuteczność przelewu praw i przyjęcia zobowiązań kupującego wynikających z tejże właśnie przedwstępnej umowy sprzedaży, podczas gdy pomiędzy cedentem, a sprzedającym nie doszło do zawarcia umowy poręczenia za długi przyszłe cesjonariusza wynikające z przedwstępnej sprzedaży, rep. A nr 6817/2016;

f
art. 65 § 2 k.c.w zw. z § 11 ust. 1 i ust. 2 przedwstępnej umowy z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016 w zw. zart. 876 § 1 k.p.c.iart. 878 § 1 k.p.c.poprzez przyjęcie, że doszło do zawarcia umowy poręczenia za dług przyszły, mimo że z załączonych do wniosku dokumentów nie wynika aby pomiędzy skarżącymi (jako wierzycielami) i cedentem (jako poręczycielem) doszło do zawarcia umowy poręczenia za dług przyszły do wysokości z góry oznaczonej;

g
art. 65 § 2 k.c.w zw. z § 11 ust. 1 i ust. 2 przedwstępnej umowy z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016 w zw. zart. 509 k.c.poprzez przyjęcie, że doszło do zawarcia umowy poręczenia za dług przyszły, mimo że z załączonych do wniosku dokumentów nie wynika aby ziściło się zastrzeżenie umowne wynikające z przedwstępnej umowy sprzedaży;

2
przepisów postępowania tj.art. 6269k.p.c.w zw. zart. 6262k.p.c.poprzez uznanie, że wniosek(...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.zasługiwał na uwzględnienie, w sytuacji gdy z dokumentów dołączonych do wniosku wynikało, że istnieją przeszkody do dokonania wpisów i brak jest jakichkolwiek podstaw do dokonania w Dziale IIIksięgi wieczystej nr (...)wpisu roszczeniaspółki (...) Sp. z o.o.wK.o zawarcie przyrzeczonej umowy sprzedaży oraz w konsekwencji wykreślenia tegoż roszczeniaDeveloper (...) Sp. z o.o.Sp. k. wK.albowiem zgoda skarżących (będących sprzedawcami w przedwstępnej umowie sprzedaży z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016) na przelew praw i przejęcie zobowiązań z umowy została udzielona pod warunkiem poręczenia przez cedenta zobowiązań wynikających z przedwstępnej umowy sprzedaży, a z dokumentów załączonych do wniosku o wpis prawa nie wynika abyDeveloper (...) Sp. z o.o.Sp. k. wK.zawarła ze skarżącymi umowę poręczenia.

W konkluzji wnieśli o zmianę zaskarżonego wpisu poprzez oddalenie wniosku(...) Sp. z o.o.z siedzibą wK.o wpis w dziale IIIksięgi wieczystej nr (...)i w konsekwencji uchylenie skreślenia wpisu roszczeniaDeveloper (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąSpółki komandytowej z siedzibą wK.o zawarcie umowy przyrzeczonej w terminie do dnia 31 maja 2018 roku na warunkach wynikających z przedwstępnej umowy przyrzeczonej sprzedaży rep. A nr 6817/2016. Skarżący wnieśli także o zasądzenie na ich rzecz solidarnie od uczestników kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na apelację uczestnikDeveloper (...) Sp. z o.o.Sp. k. z siedzibą wK.wniosła o oddalenie apelacji oraz zasądzenie solidarnie od skarżących na swoją rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył,  co następuje :
Apelacja okazała się zasadna.
Zgodzić się należy z apelującym, że skarżony wniosek dotknięty jest istotnymi wadami.
Zakres kognicji sądu w postępowaniu wieczystoksięgowym został uregulowany wart. 6268§ 2 k.p.c., zgodnie z którym rozpoznając wniosek o wpis, sąd bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Wpis dokonywany jest w granicach wniosku (art. 6268§1 i 2 k.p.c.). Dokonując oceny zasadności dokonanego wpisu, Sąd I Instancji nieprawidłowo ocenił treść wniosku i dołączonych do niego dokumentów.
Zgodnie z treścią postanowienia § 11 ust. 1 przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016 stanowiącego, że „Kupujący uprawniony jest w każdym czasie wskazać osobę trzecią, w szczególności spółkę celową, która wstąpi w jego prawa i obowiązki wynikające z niniejszej Umowy, na co druga Strona Umowy wyraża niniejszym wyraźnie i nieodwołalnie zgodę, pod warunkiem wskazania Sprzedającym przed dokonaniem przelewu praw oraz przejęcia długów wynikających z Umowy tejże osoby trzeciej oraz poręczenia przez Kupującego wykonania zobowiązań wynikających z Umowy, w tym w szczególności zapłaty całości Ceny Przedmiotowej(...)oraz ewentualnych kar umownych” (akt notarialny – k. 137 verte). Dokonując zastrzeżenia umownego w tej postaci strony w/w umowy ograniczyły możliwość zawarcia umowy przelewu praw tj. wprowadziły warunek zawieszający skuteczność tejże umowy przede wszystkim od poręczenia przez kupującego zobowiązań wynikających z przedmiotowej umowy. Skarżący słusznie podnieśli, żespółka (...)nie wstąpiła na mocy umowy z dnia 21 czerwca 2017 r., rep. A nr 7274/2017 w prawa i obowiązkispółki Developer (...), z uwagi na fakt, że między skarżącymi, aDeveloper (...) Sp. z o.o.Sp. k. wK.nie doszło do zawarcia umowy poręczenia.
Dokonana przez Sąd Okręgowy analiza dokumentów w sprawie wskazuje, że brak jest takiej, zastrzeżonej w § 11 ust. 1 przedwstępnej umowy sprzedaży z dnia 9 czerwca 2016 r., rep. A nr 6817/2016, umowy poręczenia na mocy której doszłoby do przelania praw i przejęcia zobowiązańspółki Developer (...)przezspółkę (...). Skarżący słusznie podnoszą, że za taką umowę nie można absolutnie uznać umowy z dnia 21 czerwca 2017 r., rep. A nr 7274/2017, która wprawdzie w § 5 zawiera zapis o poręczeniu (akt notarialny – k. 192), to jest to jednakże poręczenie mające miejsce międzyDeveloper (...) Sp. z o.o.Sp. k. wK., a(...) Sp. z o.o.wK., a nie między skarżącymi, aspółką Developer (...). Doszło więc wyłącznie do zawarcia umowy poręczenia pomiędzy cedentem, a cesjonariuszem, podczas gdy wymagane było zawarcie takiej umowy pomiędzy wierzycielami i cedentem. Sąd Rejonowy dokonując zaskarżonego wpisu wksiędze wieczystej (...)nie dostrzegł tego faktu i w całości go pominął, co skutkowało błędnym przyjęciem, że zaistniała podstawa do dokonania błędnego wpisu w treści księgi wieczystej.
Podkreślić także należy, co słusznie podnieśli skarżący w apelacji, że zgodnie zart. 878 § 1 k.c.poręczenie za dług przyszły winno być z góry oznaczone, zaś tego zapisu brak w umowie z dnia 21 czerwca 2017 r., rep. A nr 7274/2017.
Z uwagi na powyższe Sąd Okręgowy na podstawieart. 386 § 1w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.uchylił zaskarżony wpis i nakazał jego wykreślenie z działu IIIksięgi wieczystej (...).
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie wart. 520 § 1 k.p.c., zgodnie z którym każdy z uczestników ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie.