Sąd Okręgowy w Kaliszu
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II Cz 866/16
Data wyroku: 2016-12-20 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Wojciech Vogt

Sygn. akt II Cz 866/16

POSTANOWIENIE
K., dnia 20 grudnia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący:S.S.O. Wojciech Vogt
po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2016 r. w Kaliszu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaM. M.iM. G.
przeciwkoK. W.
o zachowek
na skutek wniosku powodów o zwolnienie od kosztów sądowych
w przedmiocie zażaleniaM. M.iM. G.
na postanowienie Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim
z dnia 18 października 2016 r., sygn. akt I C 1948/16
postanawia:

1
zmienić punkt I. postanowienia  Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 18 października 2016 r., wydanegow sprawie sygn. akt I C 1948/16 w ten sposób, że nadaćmu następujące brzmienie: „I. zwolnić częściowo powódkęM. M.od kosztów sądowych, a mianowicieod opłaty od pozwu ponad kwotę 3.000 zł (trzy tysiące złotych),”;

2
zmienić punkt II. postanowienia  Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim z dnia 18 października 2016 r., wydanegow sprawie sygn. akt I C 1948/16 w ten sposób, że nadaćmu następujące brzmienie: „II. zwolnić częściowo powodaM. G.od kosztów sądowych, a mianowicieod opłaty od pozwu ponad kwotę 1.500 zł (tysiąc pięćset złotych),”;

3
do dotychczasowej sentencji zaskarżonego postanowienia dodać punkt III. o treści: „III. oddalić wnioski powodów w pozostałym zakresie.”;

4
oddalić zażalenie w pozostałym zakresie.

S.S.O. Wojciech Vogt
Sygn. akt II Cz 866/16

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 18 października 2016 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu oddalił wniosek powodówM. M.iM. G.o zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wskazano, iż ze złożonych przez powodów oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, iż uzyskują oni stały dochód a ponoszone wydatki należą do standardowych. Sąd Rejonowy wskazał nadto, że zobowiązania powodów, polegające na spłacie zaciągniętych kredytów odnawialnych, nie mają pierwszeństwa przed zobowiązaniami na rzecz Skarbu Państwa z tytułu kosztów sądowych.
Zażalenie na powyższe orzeczenie wnieśli powodowie, zaskarżając je w całościi domagając się jego zmiany przez uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych a ewentualnie o częściowe zwolnienie od obowiązku ponoszenia tych kosztów.
W uzasadnieniu wskazano, iż dochody powodów są znacząco niższe od średniego wynagrodzenia i oscylują wręcz w granicach wynagrodzenia najniższego. Powodowie mają na utrzymaniu rodziny a wynagrodzenia ich współmałżonków też są niewielkie. Skarżący wskazali również, że z uwagi na charakter dochodzonego roszczenia i krótki okres przedawnienia żądania o zachowek nie byli w stanie zaplanować wytoczenia niniejszego powództwa.
Sąd Okręgowy, zważył co następuje:
Zażalenie zasługuje na częściowe uwzględnienie.
Analizując zarzuty zażalenia, argumenty podniesione w uzasadnieniu orzeczenia Sądu I instancji oraz treść oświadczeń o stanie rodzinnym, majątku i dochodach w ocenie Sądu Okręgowego przedstawiona przez powodów sytuacja majątkowa, dochodowa i rodzinnanie kwalifikuje się do całkowitego zwolnienia ich od kosztów sądowych.
Jak zasadnie zauważono w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia postępowanie cywilne ze swej natury ma charakter odpłatny, a instytucja zwolnienia od kosztów sądowych została przez ustawodawcę wprowadzona na zasadzie wyjątku i ma jedynie zastosowaniew razie wykazania niemożności poniesienia kosztów sądowych, czego w przedmiotowej sprawie powodowie, ubiegający się o zwolnienie od kosztów sądowych, nie uczynili.
Sąd Okręgowy podziela stanowisko Sądu Rejonowego, iż nie ma żadnych podstawdla nadania pierwszeństwa spłacie kredytu odnawialnego przed obowiązkiem ponoszenia opłat na rzecz Skarbu Państwa z tytułu kosztów sądowych. Jest to tym bardziej istotne,że żaden z powodów w istocie nie wykazał czy wskazane kwoty pozostają jedyniew ich dyspozycji czy są rzeczywiście spłacane z tytułu wykorzystanego przed wszczęciem niniejszej sprawy limitu kredytowego, nie podano również w jakich kwotach kredyty te być spłacone.
Tym niemniej w ocenie Sądu Okręgowego uzasadnionym było częściowe zwolnienie od opłaty od pozwu, którą w niniejszej sprawie zobowiązany jest uiścić każdy z powodóww kwocie po 6.206,25 zł, gdyż należność ta przekracza dochody gospodarstw domowych każdego z powodów. Podzielić przy tym należy argument, że stosunkowo krótki okres przedawnienia roszczeń stanowiących przedmiot niniejszej sprawy wynoszący 5 latod ogłoszenia testamentu, uniemożliwia zwlekanie z wytoczeniem powództwa i możliwość poczynienia stosownych oszczędności na pokrycie opłaty od pozwu.
PowódkaM. M.pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowymz mężem, przy czym łącznie uzyskują dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę, a ich gospodarstwo domowe ma do dyspozycji kwotę 5.019,56 zł netto miesięcznie. Tym samym nie sposób podzielić stanowiska zażalenia, iż dochody powódki oscylują w granicach najniższego wynagrodzenia. Małżonkowie posiadają na utrzymaniu małoletnią córkę.
PowódM. G.uzyskuje dochód w łącznej kwocie 1.911,53 zł (1.318,69 złz tytułu wynagrodzenia za pracę + 592,84 zł z tytułu renty) a pozostająca z powodemwe wspólnym gospodarstwie domowym żona zarabia 1.531,33 zł miesięcznie. Małżonkowie mają na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci a nadto powód ponosi stałe wydatki związanez leczeniem w kwocie 180 zł miesięcznie.
Zdaniem Sądu Okręgowego, z uwagi na różną sytuację majątkową każdegoz powodów uzasadnionym było orzeczenie różnego zakresu częściowego zwolnieniaod opłaty od pozwu. Wskazania wymaga, że zwolnienie od większej części opłaty powodaM. G.wynika z faktu, że razem z żoną uzyskują oni niższe dochodyod powódkiM. M.i jej męża a nadto na utrzymaniu posiadają dwoje małoletnich dzieci przy czym powód ponosi wydatki związane z leczeniem w kwocie 180 zł miesięcznie.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd Okręgowy na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.w zw. zart. 397§ 2 k.p.c.iart. 13 § 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji.
S.S.O. Wojciech Vogt