Sąd Rejonowy w Gliwicach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 3645/16
Data wyroku: 2017-04-05 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Grzegorz Korfanty
Słowa kluczowe: Stwierdzenie nabycia spadku
Podstawa prawna: art. 926 § 1 kc, art. 941 kc

Sygn. akt I Ns 3645/16

POSTANOWIENIE
Gliwice, dnia 5 kwietnia 2017 r.
Sąd Rejonowy w Gliwicach Wydział I Cywilny w składzie:
Przewodniczący: SSR Grzegorz Korfanty
Protokolant: Anna Szner
po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2017 r. w Gliwicach
na rozprawie
sprawyz wnioskuH. B.
z udziałemJ. Ż. (1),J. Ż. (2),D. Ż.,B. Ż.,M. P.,R. S.,M. S.,W. S.
o stwierdzenie nabycia spadku poJ. Ż. (1)
postanawia

1
stwierdzić, że spadek poJ. Ż. (1), synuJ.iA., zmarłym dnia 26 sierpnia 2012 r. wG., ostatnio stale zamieszkałym wG.na podstawie testamentu w formie aktu notarialnego z dnia 22.09.2009 r. Rep A nr 3939/2009 nabyli:

- synD. Ż., synJ.iJ., w 1/3 części,
- synJ. Ż. (2), synJ.iJ., w 1/3 części,
- córkaJ. S., z domuŻ., córkaJ.iJ., w 1/3 części,

2
kosztami postępowania obciążyć uczestników postępowania w zakresie przez nich poniesionym.

SSR Grzegorz Korfanty
Sygn. akt I Ns 3645/16

UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 8 listopada 2013 rokuH. B.wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłymJ. Ż. (1)przezJ. Ż. (1),J. Ż. (2),D. Ż.,J. S.(zd.Ż.) oraz dwoje dzieci pozamałżeńskich, których dane nie są wnioskodawczyni znane, a także o zasądzenie od uczestników postępowania na rzecz wnioskodawcy kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Ponadto wnioskodawczyni wniosła o zobowiązanie uczestniczkiJ. Ż. (1)do złożenia informacji dotyczących pozostałych dwóch spadkobierców oraz testamentu spadkodawcy jeżeli został sporządzony.
W uzasadnieniu wnioskodawczyni wskazała, że w dniu 26 sierpnia 2012 roku wG.zmarłJ. Ż. (3). Wnioskodawczyni oraz spadkodawca byli stronami sprawy o zniesienie współwłasności nieruchomości wH.toczącej się przed Sądem Rejonowym w Przeworsku I Wydział Cywilny, sygn. akt I Ns 261/12. Z uwagi na śmierćJ. Ż. (1)i konieczność ustalenia następców prawnych postępowanie zostało zawieszone. Wnioskodawczyni wskazała, że próbowała ustalić, czy uczestnicy postępowania należą do kręgu osób powołanych do dziedziczenia z ustawy oraz czy przeprowadzono postępowanie spadkowe.J. Ż. (1)nie odpowiedziała na pismo wnioskodawczyni. Ponadto wnioskodawczyni wskazała, że nie posiada również aktu zgonu spadkodawcy, aktów urodzenia uczestników, oraz informacji o tym czy zmarły pozostawił testament.
Zarządzeniem z dnia 19 lutego Sąd Rejonowy w Gliwicach Wydział I Cywilny zwrócił wniosek wnioskodawczyni, na skutek nieusunięcia braków formalnych w przypisanym terminie.
W dniu 6 marca 2014 roku wnioskodawczyni wniosła zażalenie na zarządzenie Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 19 lutego 2014 roku.
Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2014 roku Sąd Okręgowy W Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy zmienił zaskarżone zarządzenie poprzez jego uchylenie.
W piśmie procesowym z dnia 19 listopada 2014 roku wnioskodawczyni wskazała, że do grona spadkobierców po zmarłymJ. Ż. (1)należyB. Ż., zamieszkały przyulicy (...)wJ..
Postanowieniem z dnia 6 marca 2015 roku Sąd Rejonowy Wydział I Cywilny zawiesił postępowanie ze względu na brak doręczenia przez wnioskodawczynię odpisu skróconego aktu urodzeniaB. Ż..
Pismem z dnia 19 maja 2015 roku wnioskodawczyni wniosła o podjęcie zawieszonego postępowania, z uwagi na uzyskanie aktu urodzeniaB. Ż..
Postanowieniem z dnia 21 maja 2015 roku Sąd Rejonowy w Gliwicach Wydział I Cywilny podjął zawieszone postępowanie oraz wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestnikaB. Ż..
Na rozprawie w dniu 8 września 2015 roku Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowaniaM. P..
W odpowiedzi na wniosek z dnia 23 września 2015 roku uczestniczka postępowaniaM. P.oświadczyła, że zmarłyJ. Ż. (3)był jej ojcem, a ponadto nie jest jej wiadome, by po za wymienionymi uczestnikami istniały jeszcze inne osoby, które mogłyby rościć sobie prawa do spadku po zmarłym. Uczestniczka postępowaniaM. P.oświadczyła również, że nie jest w posiadaniu żadnego testamentu zmarłego i nie jest jej wiadomo aby jakiś testament istniał.
W piśmie z dnia 30 grudnia 2015 roku uczestnik postępowaniaD. Ż.wskazał, że spadkodawcaJ. Ż. (3)przed śmiercią sporządził testament w Kancelarii notarialnej wP..
W piśmie procesowym z dnia 15 stycznia 2016 roku uczestniczka postępowaniaJ. Ż. (1)wniosła zastrzeżenia do testamentu sporządzonego w dniu 22 września 2009 roku przed notariuszemA. R.A nr(...)przezJ. Ż. (1), albowiem nie została ujęta w testamencie.
Postanowieniem z dnia 12 lutego 2016 roku Sąd zawiesił postępowanie ze względu na śmierć uczestniczki postępowaniaJ. S.(S.).
W dniu 21 października 2016 roku wnioskodawczyniH. B.wniosła o podjęcie zawieszonego postępowania.
W uzasadnieniu wskazała, że spadkobiercami po zmarłejJ. S.sąR. S.,M. S.orazW. S..
Postanowieniem z dnia 9 listopada 2016 roku Sąd podjął zawieszone postępowanie oraz wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestnikówR. S.(S.),M. S.(S.) orazW. S.(S.).
W dniu 5 kwietnia 2017 roku przed Sądem Rejonowym w Gliwicach I Wydziale Cywilnym dokonano otwarcia i ogłoszenia dokumentu z dnia 22 września 2009 roku złożonego jako testament notarialny. Mocą tego testamentuJ. Ż. (3)odwołał swoje wszystkie poprzednie testamenty i do całego spadku powołał synaD. Ż., synaJ. Ż. (2)oraz córkęJ. S.. W tym samym dniu dokonano otwarcia i ogłoszenia dokumentu z dnia 21 lipca 2009 roku złożonego jako testament notarialny. Mocą tego testamentu do całego spadku powołani zostali synD. Ż.oraz synJ. Ż. (2).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
J. Ż. (3), synJ.iA.,urodzony (...)wH., zmarł w dniu 26 sierpnia 2012 roku, wG.gdzie ostatnio stale zamieszkiwał.
/okoliczność bezsporna, a nadto dowód: odpis skrócony aktu zgonu (k. 18), akta pomocnicze sygn. I Ns 2892/12 (k. 4)/
W chwili śmierci spadkodawca pozostawał w związku małżeńskim zJ. Ż. (1). Z związku tegoJ. Ż. (3)posiadał troje dzieci:D. Ż.,J. Ż. (2)orazJ. S.(zd.Ż.). Spadkodawca posiadał również dwoje dzieci nieślubnych tj.M. P.(zd. Nalepa) orazB. Ż..
/okoliczność bezsporna, a nadto dowód: odpis skrócony aktu małżeństwa (k. 19), odpis skrócony aktu urodzeniaJ. Ż. (2)(k. 20), odpis skrócony aktu urodzeniaD. Ż.(k. 21), odpis skrócony aktu urodzeniaJ. Ż. (4)(k. 22), akta pomocnicze sygn. I Ns 2892/12 (k. 3, k. 32), zeznania uczestnikaJ. Ż. (2)(k. 66-67), akt urodzeniaB. Ż.(k. 109), zeznania uczestnikaB. Ż.(k. 137), akt małżeństwaJ. S.(k. 143-143v), akt małżeństwaM. P.(k. 158-158v)/
SpadkodawcaJ. Ż. (3)w dniu 21 lipca 2009 roku w Kancelarii Notarialnej wP.sporządził testament, w którym oświadczył, że do całości spadku powołuje SynaD. Ż.oraz synaJ. Ż. (2)po ½ części. Następnie w dniu 22 września 2009 roku w testamencie sporządzonym przed notariuszemA. S.w Kancelarii wG.odwołał swoje wszystkie poprzednie testamenty, a w szczególności testament zawarty w akcie notarialnym sporządzonym w dniu 21 lipca 2009 roku przez notariusza wP.E. G.. W testamencie tym spadkodawca powołał jako jedynych spadkobierców swoje dzieci,D. Ż.,J. Ż. (2)orazJ. S.w częściach między nimi równych – odnośnie całego spadku.
/dowód: pisma z Kancelarii Notarialnych z 30.11.2015r. (k. 186), z 27.11.2015r. (k. 187), z 01.12.2015r. (k. 189), z 01.12.2015r. (k. 190), z 01.12.2015r. (k. 191), z 03.12.2015r. (k. 192), z 07.12.2015r. (k. 193), z 07.12.2015r. (k. 194), z 08.12.2015r. (k. 196), z 09.12.2015r. (k. 198), pismo Sądu Rejonowego w Gliwicach Wydział VIII Ksiąg Wieczystych z dn. 16.12.2015r. (k. 200), testamentR.A nr(...)(k. 205), testamentR.A(...)(k. 218-218v)/
Powyższy stan faktyczny, Sąd ustalił w oparciu o powołane wyżej dokumenty, w tym akty stanu cywilnego, , których prawdziwość nie była kwestionowana przez strony, a i Sąd nie znalazł podstaw, aby czynić to z urzędu, wobec czego uznał zgromadzone dokumenty za wiarygodne.
Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na zeznaniach uczestników postępowaniaJ. Ż. (2)orazB. Ż.. Zeznania te były spójne, logiczne oraz korespondowały z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Nie były one również kwestionowane przez żadną ze stron w związku z czym Sąd uznał je w pełni za wiarygodne.

Sąd zważył, co następuję:
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie zart. 1025 § 1 KCpostępowanie w sprawie stwierdzenia nabycia spadku przez spadkobiercę może być wszczęte na wniosek każdej osoby mającej w tym interes.
Niniejsze postępowanie zostało wszczęte na wniosekH. B., z uwagi na toczące się przed Sądem Rejonowym w Przeworsku postępowanie o zniesienie współwłasności położonej wH., w której wnioskodawczyni oraz spadkodawcaJ. Ż. (3)byli stronami. W związku ze śmierciąJ. Ż. (1)postępowanie to zostało zawieszone do czasu zgłoszenia lub wskazania następców prawnych zmarłego.
W toku postępowania o stwierdzenie nabycia spadku Sąd bada, kto jest spadkobiercą oraz w oparciu o jaki tytuł powołania następuje dziedziczenie – celem tego postępowania jest więc ustalenie, kto dziedziczy spadek (art. 670 k.p.c.).
Przepisart. 926 § 1 k.c.przesądza o tym, ze jeżeli został sporządzony ważny i skuteczny testament, w którym spadkodawca powołał spadkobierców do całości spadku, to spadek jest dziedziczony na podstawie testamentu. Natomiast zgodnie zart. 941 k.c.rozrządzić majątkiem można na wypadek śmierci jedynie przez testament. Z treści testamentu musi jednoznacznie wynikać wola testowania (animus testandi), jej brak powoduje, że oświadczenie woli nie może być uznane za testament. Wola testowania (animus testandi) to kwestia woli i świadomości dokonywania czynności prawnej na wypadek śmierci, a nie użycia w testamencie określonych wyrażeń, np. "testament", "ostatnia wola", itp., aczkolwiek wyrażeniami tymi najczęściej posługują się testatorzy. Testator musi obejmować swoją świadomością fakt regulowania losów majątku na czas po swojej śmierci. O woli testowania może świadczyć zarówno sama treść oświadczenia woli i użyte do jej wyrażenia sformułowania, jak również okoliczności złożenia tego oświadczenia. Oświadczenie to należy przy tym tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy (porównaj: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 grudnia 1997 roku, sygn. akt II CKN 542/97, OSNC 1998/7-8/118).
Przepisyustawy Kodeks cywilnyprzewidują dwie grupy testamentów, tj. testamenty zwykłe i szczególne. Do pierwszej z nich należy testament własnoręczny, notarialnyi alograficzny (art. 949 – 951 k.c.). Dalej ustawodawca przewidział warunki testamentów szczególnych, sporządzanych w określonych okolicznościach.
Spadkodawca pozostawił po sobie dwa testamenty w formie notarialnej. Pierwszy testament został sporządzony w dniu 21 lipca 2009 roku przed notariuszemE. G.w Kancelarii Notarialnej wP., w którym spadkodawca powołał do całości spadkuD. Ż.orazJ. Ż. (2)po ½ części. Następnie w dniu 22 września 2009 rokuJ. Ż. (3)sporządził drugi testament przed notariuszemA. S.w Kancelarii wG., w którym odwołał swoje wszystkie poprzednie testamenty, a w szczególności testament zawarty w akcie notarialnym sporządzonym w dniu 21 lipca 2009 roku przez notariusza wP.E. G.. W testamencie tym powołał jako jedynych spadkobierców swoje dzieci tj.D. Ż.,J. Ż. (2)orazJ. S..
Zgodnie zart. 943 kcspadkodawca może w każdej chwili odwołać zarówno cały testament, jak i poszczególne jego postanowienia, przy czym odwołanie testamentu może nastąpić m.in. poprzez sporządzenie nowego testamentu –art. 946 kc.W tym wypadku spadkodawca, wprost w testamencie z dnia 22 września 2009 roku odwołał swoje poprzednie testamenty, w szczególności testament zawarty w dniu 21 lipca 2009 roku wP..
W ocenie Sądu testament sporządzony w dniu 22 września 2009 rokuR.A nr(...)nie budził żadnych wątpliwości, tym bardziej, że testament ten został sporządzony zgodnie z wymogami przewidzianymi przez treściart. 92 § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 roku Prawo o notariacie(Dz. U. z 2008 roku, nr 189, poz. 1158), w brzmieniu obowiązującym w dacie sporządzenia testamentu notarialnegoJ. Ż. (1).
W związku z powyższym, Sąd orzekł zgodnie z ostatnią wolą spadkodawcy, że spadek na podstawie testamentu w formie aktu notarialnego z dnia 22 września 2009 roku Rep. A nr 3939/2009 nabyli synaD. Ż.w 1/3 części, synJ. Ż. (2)w 1/3 części oraz córkaJ. S.(zd.Ż.) w 1/3 części.
W punkcie drugim sentencji postanowienia Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawieart. 520 § 1 k.p.c.obciążając nimi uczestników postępowania w zakresie przez nich poniesionym.
SSR Grzegorz Korfanty