Sąd Okręgowy w Poznaniu
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 938/17
Data wyroku: 2017-11-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Hanna Bartkowiak

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 listopada 2017 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu IV Wydział Karny–Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący:  SSO Hanna Bartkowiak
Protokolant:  st. sekr. sąd. Aleksandra Langocz
przy udzialeA. Z.Prokuratora Prokuratury RejonowejP.wP.
po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2017 r.
sprawyM. S.
oskarżonej zart. 284 § 1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego Poznań – Stare Miasto wP.
z dnia 30 czerwca 2017 r. sygn. akt VIII K 330/17

1
Zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że stosującart. 4 § 1 kk, za podstawę orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności z pkt 2 przyjmuje,art. 69 § 1 i 2 kkorazart. 70 § 1 pkt 1 kkw brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r.

2
W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.

3
Zwalnia oskarżoną z obowiązku zwrotu Skarbowi Państwa kosztów procesu za postępowanie odwoławcze.

H. B.

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy Poznań – Stare Miasto wP., wyrokiem z dnia 30 czerwca 2017 r. wydanym w postępowaniu o sygn. akt VIII K 330/17, uznał
    oskarżonąM. S.
za winną tego, że w dniu 29 marca 2012 r. wP.przywłaszczyła sobie prawo majątkowe w postaci pieniędzy w łącznej kwocie 10 000 zł w ten sposób, że wypłaciła ze swojego rachunku bankowego o numerze(...)pieniądze, które niezasadnie zostały przekazane na to konto, czym działała na szkodę(...), tj. przestępstwa zart. 284 § 1 kki za to na podstawie przywołanego przepisu wymierzył jej karę 1 roku pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 69 § 1 i 2 kkw zw. zart. 70 § 1 kkwykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności Sąd warunkowo zawiesił na okres 3 lat próby.
Na podstawieart. 72 § 1 pkt 1 kkzobowiązano oskarżoną do informowania Sądu o przebiegu okresu próby.
Na podstawieart. 46 § 1 kkSąd zobowiązał oskarżoną do naprawienia szkody poprzez zapłatę kwoty 10 000 zł na rzecz pokrzywdzonego(...).(...)A.Netherlands.
Na podstawieart. 627 kpkSąd zasądził od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w kwocie 1.090,57 zł oraz wymierzył jej opłatę w kwocie 180 zł (k.201-202).
Powyższy wyrokzaskarżył prokurator w części odnoszącej się do kary, na korzyść oskarżonej. Zarzucił orzeczeniu obrazę przepisów prawa materialnego –art. 4 § 1 kk.
Podnosząc tak, apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze poprzez wskazanie w punkcie 2 wyroku jako podstawy warunkowego zawieszenia wykonania karyart. 69 § 1 i 2 i art. 70 § 1 pkt 1w zw. zart. 4 § 1 kk(k. 211-212v).

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja prokuratora była zasadna i doprowadziła do zmiany zaskarżonego orzeczenia, choćde factozgłoszony zarzut odwoławczy należało ocenić jako zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj.art. 413 § 1 pkt 6 kpkpolegający na nie powołaniu w wyroku zastosowanych przepisów ustawy karnej.
Sąd Okręgowy podzielił zarzut oskarżyciela publicznego, że Sąd Rejonowy powinien powołaćart. 4 § 1 kkw podstawie prawnej swego rozstrzygnięcia albowiem ustawa obowiązująca w chwili popełnienia czynu była względniejsza dla oskarżonej. Brak tego przepisu sugerowałby naruszenieart. 69 § 1 kkw brzmieniu obowiązującym w chwili orzekania, poprzez zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności pomimo zaistnienia przesłanki negatywnej.
Przepisart. 4 § 1 kkrozstrzyga, która ustawa winna być stosowana wobec oskarżonego w przypadku, gdy w chwili orzekania obowiązuje inna ustawa aniżeli w chwili popełnienia czynu. Zgodnie z przytoczonym przepisem co do zasady stosuje się ustawę nową, chyba że ustawa obowiązująca w chwili popełnienia czynu jest względniejsza dla sprawcy. W konsekwencji przepisart. 4 § 1 kkw sytuacji zmiany ustawy po popełnieniu przez sprawcę czynu wymaga zawsze od sądu wydającego orzeczenie w sprawie porównania przepisów obowiązujących w czasie popełnienia przez sprawcę czynu oraz przepisów obowiązujących w czasie orzekania (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 października 2001 r., SK 8/00, OTK 2001, Nr 7, poz. 211) i wybrania ustawy względniejszej dla sprawcy jako ustawy, na podstawie której nastąpi orzekanie w sprawie. Dla uznania jednej z wymienionych wart. 4 § 1 kkustaw za względniejszą koniecznym jest przede wszystkim zbadanie konkretnej sytuacji prawnej sprawcy czynu zabronionego na tle innych ustaw, czyli ustalenie całokształtu konsekwencji, jakie pociąga za sobą zastosowanie każdej z konkurujących ze sobą ustaw (A. Zoll, w Zoll (red.), Kodeks karny, t. I, 2007, s. 82).
Niewątpliwym jest, żeM. S.w chwili popełnienia czynu będącego przedmiotem niniejszego postępowania, a więc w dniu 29 marca 2012 r., była prawomocnie skazana wyrokiem Sądu Rejonowego Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu z dnia 6 maja 2011 r. za czyny zart. 286 § 1 kkna karę łączną 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby.
Zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisuart. 69 § 1 kkjedną z przesłanek negatywnych uniemożliwiających zastosowanie warunkowego zawieszenia wykonania kary jest zaś uprzednia karalność oskarżonego na karę pozbawienia wolności w czasie popełnienia przestępstwa. Jak wynika z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 2017 r. „ustanowiony w przepisieart. 69 §1 kk, w brzmieniu nadanym przez ustawę z dnia 20 lutego 2015 r. obowiązującą od 1 lipca 2015 r., warunek braku skazania na „karę pozbawienia wolności” odczytywać należy jako obejmujący zarówno skazanie na karę bezwarunkowego pozbawienia wolności, jak i na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania” (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 kwietnia 2017 r., V KK 42/17, Legalis nr 1591435). W konsekwencji powyższego zastosowanie wobecM. S.środka probacyjnego w postaci warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności na podstawie aktualnie obowiązujących przepisów w tej kwestii byłoby niemożliwe.
Zgodnie natomiast zart. 69 § 1 kkw brzmieniu obowiązującym w chwili popełnienia przez oskarżoną zarzuconego jej czynu sąd mógł warunkowo zawiesić wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności nie przekraczającej 2 lat, kary ograniczenia wolności lub grzywny orzeczonej jako kara samoistna, uznawszy że będzie to wystarczające dla osiągnięcia wobec sprawcy celów kary, a w szczególności zapobieżenia powrotowi do przestępstwa. W uprzednio obowiązującym stanie prawnym ustawa nie przewidywała negatywnej przesłanki warunkowego zawieszenia kary w postaci uprzedniego skazania na karę pozbawienia wolności. Skoro zatem Sąd I instancji powołałart. 69 § 1 i 2 kk, decydując o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności wobec oskarżonejM. S., należy wnosić, żede factostosował ustawę karną sprzed nowelizacji z dnia 1 lipca 2015 r. Aby jednak rozstrzygnięcie w tym zakresie było spójne i jasne, należało wskazać odpowiedni przepis zart. 70 kk, określający okres próby oraz powołać brakującyart. 4 § 1 kk. Błąd Sądu Rejonowego nie polegał zatem na tym, że wydał niedopuszczalne rozstrzygnięcie w zakresie orzeczenia o karze, bo jak wyżej wskazano, miał taką możliwość stosując określone przepisy prawa materialnego. Uchybienie tego organu miało zaś charakter procesowy, gdyż przepisart. 4 § 1 kk, umożliwiający zastosowanie instytucji warunkowego zawieszenia kary wobec oskarżonej nie znalazł się w orzeczeniu kończącym.
Mając na uwadze powyższe należało za prokuratorem uznać konieczność wyraźnego wskazania w zaskarżonym wyroku, że ustawą względniejszą dla oskarżonej jest ustawa obowiązująca w chwili popełnienia przez nią czynu. W konsekwencji takich ustaleń Sąd II instancji zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że stosującart. 4 § 1kk, za podstawę orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności z pkt 2 przyjąłart. 69 § 1 i 2 kkorazart. 70 § 1 pkt 1 kkw brzmieniu obowiązującym do dnia 30 czerwca 2015 r. (pkt 1 wyroku).
Mając na uwadze zakres i kierunek wniesionego środka odwoławczego, Sąd Okręgowy w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (pkt 2 wyroku).
Wpkt 3orzeczono zaś o kosztach postępowania odwoławczego. Na podstawieart. 624 § 1 kpkw zw. zart. 634 kpkSąd Okręgowy zwolnił oskarżoną z obowiązku zwrotu Skarbowi Państwa kosztów procesu za postępowanie odwoławcze. Sąd II instancji uznał, że w sytuacji, gdy postępowanie odwoławcze zostało wywołane wyłącznie z powodu niedopatrzenia Sądu Rejonowego, względy słuszności przemawiały za zwolnieniemM. S.z kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.
H. B.