Sąd Rejonowy w Piszu
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 9/17
Data wyroku: 2017-06-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Katarzyna Zielińska
Teza: Sąd ocenia stan faktyczny istniejący w dacie orzekania. Nie może brać pod uwagę wydatków, które osoba uprawniona może ponosić w przyszłości w związku z podjęciem studiów.

Sygn. akt III RC 9/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 czerwca 2017 roku
Sąd Rejonowy w Piszu III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w składzie następującym:
Przewodniczący SSR Katarzyna Zielińska
Protokolant  st. sekr. sądowy Irena Maciuk
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2017 roku wP.
sprawy z powództwaM. G.
przeciwkoA. G. (1)
o alimenty

I
Zasądza od pozwanejA. G. (1)na rzecz powódkiM. G.alimenty w kwocie po 500 (pięćset) złotych miesięcznie, płatne z góry do dnia 10-go każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku zwłoki w terminie płatności którejkolwiek z rat, poczynając od dnia 19 stycznia 2017 roku.

II
W pozostałym zakresie powództwo oddala.

III
Nie obciąża stron opłatami sądowymi.

IV
Koszty procesu między stronami wzajemnie znosi.

V
Wyrokowi w pkt I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

Sygn. akt III RC 9/17

UZASADNIENIE
M. G.w dniu 19 stycznia 2017 roku wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanejA. G. (1)alimentów w kwocie po 1050 zł miesięcznie, płatnej do dnia 10 każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat.
W uzasadnieniu pozwu podniosła, że wyrokiem z dnia 9 maja 2016 roku Sąd Okręgowy w Olsztynie w sprawie VI RC 676/15 zasądził od pozwanej na rzecz małoletniej wówczas powódki alimenty w kwocie 400 zł miesięcznie. Wyrokiem z dnia 19 grudnia 2016 roku Sąd Apelacyjny w Białymstoku w sprawie I ACa 634/16 uchylił rozstrzygnięcie Sądu Okręgowego w Olsztynie w odniesieniu do powódki i umorzył postępowanie, gdyż osiągnęła ona pełnoletność. Powódka wskazała, że pozwana nie ma zamiaru dobrowolnie łożyć na jej utrzymanie. Poza tym zasądzone wówczas alimenty w chwili obecnej byłyby niewystarczające, ponieważ nastąpiła zmiana w zakresie usprawiedliwionych potrzeb powódki i jej kosztów utrzymania. W marcu 2016 roku powódka rozpoczęła leczenie w Centrum(...)wO.z powodu obrzęków i bólu w okolicach żuchwy. W dniu 31 sierpnia 2016 roku powódka przeszła operację usunięcia zębów zatrzymanych. Dodatkowo powódka cierpi na przewlekłe bóle kolan. Jest pod stałą opieką lekarza ortopedy, co wiąże się z wyjazdami kontrolnymi raz w miesiącu doW.iW.. Powódka wskazała, że jest uczennicą III klasy(...)Liceum Ogólnokształcącego wP.. Korzysta z płatnych korepetycji oraz dodatkowych zajęć typu warsztaty muzyczne. Poza tym zwiększyły się wydatki na jej ubrania, książki, wycieczki szkolne oraz dodatkowe przyjemności i potrzeby. Powódka wraz z młodszą siostrą pozostaje na utrzymaniu ojca, którego sytuacja materialna i osobista uległa istotnemu pogorszeniu. Zmarł bowiem jego ojciec, który pomagał im finansowo. Obecnie ojciec powódki utrzymuje trzyosobową rodzinę z renty chorobowej w wysokości 1144,12 zł oraz zasądzonych od pozwanej alimentów na rzecz młodszej córki. Wskazała również, że pozwana na dobrą sytuację materialną. Jej wynagrodzenie na dzień 9 września 2015 roku wynosiło 3925 zł brutto. Ponadto zamieszkała ona ze swoim ojcem, który ma wysoką emeryturę oraz ponosi koszty utrzymania mieszkania i całego gospodarstwa domowego.
PozwanaA. G. (1)uznała powództwo do kwoty po 400 złotych miesięcznie. W pozostałym zakresie wniosła o oddalenie powództwa.
W uzasadnieniu podniosła, że usprawiedliwione potrzeby powódki nie zmieniły się od czasu wyrokowania przez Sąd Okręgowy w Olsztynie. Argumenty podane przez powódkę w postaci jej problemów zdrowotnych, w tym leczenia w Centrum(...)wO.były już znane podczas orzekania przez Sąd Okręgowy. Nie jest również prawdą, że sytuacja materialna pozwanej uległa poprawie. Pozwana otrzymuje niższe dochody niż w trakcie orzekania w sprawie o rozwód. PonadtoA. G. (1)opiekuje się swoim ojcem, który wymaga stałej opieki. Pozwana podkreśliła, że nie kwestionuje swojego obowiązku alimentacyjnego względem powódki. Pragnie łożyć na nią odpowiednie środki, ale nie chce dodatkowo finansować potrzeb swojego byłego męża. Wskazała, że zarówno ona, jaki i ojciec powódki powinni w równej mierze zapewnić byt swojej córce.
Sąd ustalił, co następuje:
M. G.,urodzona (...), pochodzi ze związku małżeńskiegoR. G.iA. G. (1). Ma młodszą siostręA. G. (2),urodzoną (...).
(dowód: odpis skrócony aktu urodzenia powódki k. 33, zeznania stron 150v-151)
Sąd Okręgowy w Olsztynie wyrokiem z dnia 09 maja 2016 roku w sprawie VI RC 676/15 rozwiązał przez rozwód małżeństwo stronR. G.iA. G. (1)z winy obu stron. W punkcie V. tegoż wyroku Sąd zobowiązał obydwoje rodziców do ponoszenia kosztów utrzymania i wychowania małoletnich wówczasM. G.iA. G. (2), a matkę zobowiązał z tego tytułu do płacenia alimentów na rzecz małoletnich w kwocie po 400 zł miesięcznie na każdą z nich, łącznie 800 zł, płatnych do rąk ojca małoletnichR. G.do 10 – tego każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat.
Ojciec powódki wówczas nie pracował z uwagi na zły stan zdrowia. Chorował na sarkoidozę płuc, dyskopatię kręgosłupa, otyłość olbrzymią i cukrzycę. Utrzymywał się z renty w wysokości 700 zł netto. Ponosił koszty utrzymania mieszkania, w którym mieszkał z dziećmi: czynsz – 580 złotych, energia elektryczna – około 100 złotych, telefony około 200 zł.
A. G. (1)była wówczas zatrudniona wfirmie (...) S.A.wP.na stanowisku brakarza wyrobów przemysłowych. Otrzymywała wynagrodzenie w wysokości 2.813 zł netto miesięcznie. Spłacała kredyt zaciągnięty w trakcie trwania małżeństwa na zakup mieszkania oraz samochodu.
M. G.miała wówczas 17 lat, a jej siostra 15 lat. Obie pozostawały pod bezpośrednią opieką ojca. Miała problemy z kolanami i z tego powodu była leczona. Znajdowała się też pod opieką neurologa z powodu bólów głowy i omdleń. Zdiagnozowano u niej napięciowe bóle głowy Nosiła okulary. Sąd Okręgowy w Olsztynie, zasądzając alimenty na rzeczM. G.iA. G. (2), ustalił ich koszty utrzymania na kwotę po 800 zł miesięcznie na każdą i wskazał, że rodzice powinni koszty te ponosić po połowie. Ustalając wysokość alimentów, wziął również pod uwagę poziom życia rodziny, który nie był zbyt wysoki.
Wyrokiem z dnia 19 grudnia 2016 roku Sąd Apelacyjny w Białymstoku w sprawie I ACa 634/16 oddalił apelację w odniesieniu do alimentów orzeczonych wobecA. G. (2)i uchylił rozstrzygnięcie w odniesieniu doM. G., gdyż ukończyła ona osiemnaście lat i w tym zakresie postępowanie umorzył.
(dowód: odpis wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 09 maja 2016 r. w sprawie VI RC 676/15 wraz z uzasadnieniem k. 99 - 109; odpis wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 19 grudnia 2016 r. w prawie I ACa 634/16 k. 114)
ObecnieM. G.ma 18 lat. Jest panną, nie ma dzieci. Nie posiada majątku. Ukończyła(...)Liceum Ogólnokształcące wP.i oczekuje na wyniki matury. Zamierza studiować prawo na Uniwersytecie wB.. Mieszka z ojcem. Jej ojciec otrzymuje rentę w wysokości 1144 zł. Jest to jego jedyne źródło dochodu.
M. G.cierpi od dwóch lat na chondropatię – ubytek chrząstki stawowej w kolanach. Ma co miesiąc wizyty u ortopedy wP.i raz na pół roku jeździ na kontrolę doW.. Na nic innego nie choruje. Wyleczyła obrzęki i bóle w okolicach żuchwy. Nie jest już pod kontrolą Centrum(...)wO.. Nie przyjmuje żadnych leków. Nie pobiera korepetycji. Jej miesięczne koszty utrzymania wynoszą około 1000 zł.
(dowód: zeznania stron 150v-151; dokumentacja medyczna powódki k. 4-12; decyzja o przyznaniu renty ojcu powódki k. 14; zaświadczenie o nauce powódki k. 17, paragony k. 35-82).
A. G. (1)nadal pracuje w(...) S.A.wP.. Jej zarobki w ostatnim okresie zmniejszyły się z uwagi na to, że przeszła na system pracy jednozmianowej i wynoszą około 2500-2600 zł netto.A. G. (1)aktualnie mieszka z ojcem, który ma 86 lat i jest niezdolny do samodzielnej egzystencji. Od sierpnia 2016 roku wymaga stałej, całodobowej opieki w zaspokojeniu codziennych potrzeb, jest całkowicie uzależniony od osób sprawujących opiekę. Utrzymuje się z emerytury w wysokości 2000 zł. Przejście na system pracy jednozmianowej spowodowało, żeA. G. (1)ma możliwość zapewnienia swojemu ojcu właściwej opieki.
A. G. (1)uiszcza czynsz za mieszkanie, który wynosi 420 zł. Ponadto płaci za wodę – 80 zł, prąd od 40 do 80 zł, za internet 35 zł, za telefon 35 zł. Ojciec dokłada jej do opłat. Stara się dołożyć połowę, gdyż znaczną część jego emerytury pochłaniają koszty związane z leczeniem i opieką. Miesięcznie wydaje na leki od 250 do 280 zł, na pampersy – 160 zł, opiekunkę, gdy córka jest w pracy, 500-600 zł.
A. G. (1)nie spłaca już kredytu zaciągniętego na zakup mieszkania. Byli małżonkowie dokonali podziału majątku. Mieszkanie, położone wP.przyulicy (...), przypadłoR. G., z obowiązkiem spłaty na rzecz byłej żony kwoty 15000 złotych.
(dowód: zeznania stron 150v-151; zaświadczenia o wynagrodzeniu pozwanej k. 15, 117, 121, 135; zaświadczenie o stanie zdrowia ojca pozwanej k. 88, 131; informacja o dochodach pozwanej oraz pobranych zaliczkach w roku 2015 PIT-11 k. 90-91; informacja o dochodach pozwanej oraz pobranych zaliczkach w roku 2016 PIT-11 k. 92-93; pismo zakładu pracy o przesunięciu pozwanej do pracy w systemie jednozmianowym k. 133; karty informacyjne leczenia szpitalnego ojca pozwanej k. 136-140; zaświadczenie z Urzędu Skarbowego wP.o dochodzie pozwanej w roku podatkowym 2016 k. 148)
Przedstawiony stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy oraz z przesłuchania stron.
Sąd przyjął za wiarygodne dowody w postaci dokumentów złożonych przez strony do akt sprawy, albowiem nie było podstaw do ich podważenia. W szczególności żadna ze stron nie kwestionowała ich autentyczności ani prawdziwości treści w nich zawartych.
Oceniając usprawiedliwione potrzeby powódki Sąd kierował się także zasadą doświadczenia życiowego.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie z treściąart. 133 § 1 krorodzice zobowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dzieci, które nie są jeszcze w stanie utrzymywać się samodzielnie. Tak, więc od chwili urodzenia zobowiązani są do dostarczania dzieciom środków utrzymania i wychowania.
Z przepisu powyższego wynika, że rodzice mogą być zwolnieni od świadczeń alimentacyjnych w stosunku do dziecka tylko wtedy, gdy dziecko jest w stanie utrzymać się samodzielnie i nie pozostaje w niedostatku lub posiada własny majątek, a dochody z tego majątku wystarczają na całkowite pokrycie jego kosztów utrzymania lub wychowania. We wszystkich innych wypadkach na rodzicach ciąży stanowczy obowiązek utrzymania dziecka, ograniczony tylko ich możliwościami zarobkowymi i majątkowymi.
Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego (art. 135 § 1 kro).
Przez usprawiedliwione potrzeby uprawnionego rozumie się takie potrzeby, których zaspokojenie zapewni mu, odpowiednio do wieku i uzdolnień, prawidłowy rozwój fizyczny i duchowy. Rodzice są obowiązani zapewnić dziecku środki do zaspokojenia zarówno jego potrzeb fizycznych (wyżywienia, mieszkania, odzieży, higieny osobistej, leczenia w razie choroby), jak i duchowych i kulturalnych, także środki wychowania i kształcenia według zdolności, dostarczania rozrywek i wypoczynku.
Przez możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego należy rozumieć nie tylko zarobki i dochody rzeczywiście uzyskiwane, lecz także zarobki i dochody, które osoba zobowiązana może i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności i przestrzeganiu zasad prawidłowej gospodarki oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych.
Bezspornie powódka mimo, że jest już pełnoletnia nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie. Powódka ukończyła liceum i zamierza studiować. Sąd ocenił, że jej średnie miesięczne koszty utrzymania wynoszą obecnie około 1000 zł.
W tym miejscu należy zauważyć, że Sąd ocenia stan faktyczny istniejący w dacie orzekania. Nie może brać pod uwagę wydatków, które powódka może ponosić w przyszłości w związku z podjęciem studiów. W przypadku istotnej zmiany stosunków powódce będzie przysługiwało roszczenie o podwyższenie alimentów.
Sąd podziela stanowisko Sądu Okręgowego w Olsztynie, że rodzice koszty związane z utrzymaniem powódki powinni ponosić po połowie.
Pozwana jest obciążona alimentami na rzecz młodszej córki w wysokości 400 zł, ale pracuje i osiąga stały dochód. Co prawda jej wynagrodzenie uległo nieznacznemu obniżeniu, z uwagi na wykonywanie pracy w systemie jednozmianowym, ale pozwana nie spłaca już kredytu na zakup mieszkania. Okoliczności powyższe pozwalają pozwanej na płacenie alimentów w kwocie po 500 zł miesięcznie.
Mając powyższe na uwadze, Sąd w oparciu o przepisyart. 133 § 1 kro,art.135 § 1 i 2 krozasądził od pozwanej na rzecz powódki alimenty w kwocie po 500 złotych miesięcznie, płatne od dnia wniesienia powództwa, do dnia 10 każdego miesiąca wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku zwłoki w terminie płatności którejkolwiek z rat.
W pozostałym zakresie powództwo oddalił jako wygórowane.
Mając na uwadze trudną sytuację rodzinną i majątkową pozwanej zwolnił ją od kosztów sądowych (art. 102 kpc).
O kosztach procesu orzekł na podstawieart. 100 kpcznosząc je wzajemnie między stronami. Obie strony w przybliżonym stopniu przegrały bowiem sprawę.
Wyrokowi w punkcie V nadały rygor natychmiastowej wykonalności zgodnie zart.333 § 1 pkt 1 kpc.