Sąd Okręgowy w Łodzi
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1761/16
Data wyroku: 2017-03-28 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Zarząd rzeczą wspólną
Podstawa prawna: art. 937 k.p.c.

Sygn. akt III Ca 1761 /16

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 lipca 2016 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi postanowił:

1
zatwierdzić sprawozdanie z zarządu nieruchomością położoną wŁ.przyul. (...)za okres od dnia 1 stycznia 2015 roku do dnia 31 grudnia 2015 roku,

2
zwolnić zarządcę tymczasowego(...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wŁ., ustanowionego postanowieniem z dnia 29 sierpnia 2013 roku, zobowiązując go do złożenia w terminie miesięcznym sprawozdania z zarządu za okres od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia faktycznego objęcia zarządu prze następcę,

3
ustanowić zarządcę sądowego nieruchomości położonej wŁ.przyul. (...), dla której Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi prowadziksięgę wieczystą (...), w osobieI. B.prowadzącej działalność gospodarczą podfirmą (...)wŁ.z siedzibą przyul. (...), legitymującej się licencją zawodową zarządcy nieruchomości nr 625,

4
przyznać zarządcy sądowemu ustanowionemu w punkcie 3. wynagrodzenie miesięczne w wysokości 1 (jeden) złoty za metr kwadratowy powierzchni użytkowej budynków w zarządzanej nieruchomości,

5
zobowiązać zarządcę sądowego ustanowionego w punkcie 3. do składania corocznych sprawozdań z podjętych czynności i udokumentowanych sprawozdań rachunkowych w terminach do 31 marca następnego roku, począwszy od dnia faktycznego objęcia zarządu,

6
ustalić, że wnioskodawca i uczestnicy ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie.

Apelację od powyższego postanowienia wywiódł jedynie wnioskodawca, zaskarżając postanowienie w zakresie pkt 2 i 3 rozstrzygnięcia zarzucając:

1
naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy tj.:

1.1
art. 233 § 1w zw. zart. 328 § 2 k.p.c.poprzez przekroczenie swobodnej oceny dowodów wyrażające się w ustaleniu przez Sąd, że istniejące powiązania gospodarcze wnioskodawcy zespółką (...) sp. z o. o.wŁ.(dalej: „spółka”) mogą bezpośrednio rzutować na sposób sprawowania zarządu, na zależność zarządcy od wnioskodawcy, w sytuacji gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym dotyczący sprawowanego przez spółkę zarządu tymczasowego, nie pozwala na formułowanie takich twierdzeń, co czyni ustalenia Sądu Rejonowego dowolnymi i hipotetycznymi, w szczególności uwzględniając status prawny zarządcy sądowego oraz fakt poddania jego działalności w zakresie czynności zwykłego zarządu ocenie Sądu oraz wszystkich współwłaścicieli;

1.2
sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, wyrażającą się w bezpodstawnym przyjęciu, że istniejący pomiędzy spółką i wnioskodawcą stosunek prawny w postaci przedwstępnej umowy sprzedaży udziałów w prawie własności nieruchomości położonej wŁ.przyul. (...)rzutować może na sposób sprawowania zarządu oraz na zależność zarządcy od wnioskodawcy i tym samym prowadzić do faworyzowania wnioskodawcy, w sytuacji gdy w okresie sprawowania przez spółkę zarządu jako sądowy zarządca tymczasowy żaden z pozostałych współwłaścicieli nie kwestionował sposobu sprawowania zarządu, w tym sprawozdań finansowych, a nadto w sposób pozytywny oceniał pracę i profesjonalizm spółki, a nadto nie ujawniły się żadne oznaki takowej zależności;

1.3
przekroczenie swobodnej oceny dowodów wyrażające się w pozytywnej ocenie kandydata –I. B.– na podstawie okoliczności, że sprawuje ona zarząd dwiema innymi nieruchomościami uczestników postępowania, które zostały wyłączone z użytkowania i przynoszą straty i tym samym istniałaby możliwość prowadzenia wspólnej polityki zarządu poprzez finansowanie strat innych nieruchomości z zysku osiąganego z nieruchomości przyul. (...), w sytuacji gdy istniejący stan faktyczny nie świadczy o prawidłowo sprawowanym zarządzie, a nadto nie istnieje faktyczna ani prawna możliwość prowadzenia wspólnej polityki zarządu sądowego różnych nieruchomości;

1.4
przekroczenie swobodnej oceny dowodów wyrażające się w pominięciu okoliczności, że kolejna zmiana zarządcy nieruchomości doprowadzi do zupełnej destabilizacji sytuacji nieruchomości i może skończyć się zapaścią finansową w związku z kolejnym zaprzestaniem regulowania opłat przez najemców, co powodować będzie wymierną szkodę w majątku współwłaścicieli.

2
naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.art. 931 § 1 i § 2 k.p.c.w zw. zart. 615 k.p.c.(przez analogię) poprzez ich niezastosowanie i wadliwe uznanie Sądu, że zarządca nieruchomości winien być niezależny od współwłaścicieli, co doprowadziło do ustanowienia zarządcą sądowym osobę trzecią niezwiązaną z nieruchomości, w sytuacji gdy spółka jako podmiot zainteresowany w nabyciu udziałów w prawie własności przedmiotowej nieruchomości w sposób lepszy i bardziej zdeterminowany będzie dbać o prawidłowy zarząd nieruchomością.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w zakresie pkt 2 poprzez zwolnienie(...) sp. z o. o.z siedzibą wŁ.z funkcji zarządcy tymczasowego i uchylenie zarządu tymczasowego, a w zakresie pkt 3 poprzez ustanowienie zarządcą sądowym nieruchomości położonej wŁ.przyul. (...), dla której Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi prowadziksięgę wieczystą (...), spółki działającej podfirmą (...) sp. z o. o.z siedzibą wŁ.oraz o zasądzenie od uczestników na rzecz wnioskodawcy zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym według norm przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
apelacja jest o tyle zasadna, że skutkowała uchyleniem zaskarżonego postanowienia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Kontrola instancyjna doprowadziła Sąd Okręgowy do przekonania, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy. Pojęcie „istoty sprawy”, o którym mowa wart. 386 § 4 k.p.c.(stosowanym w tej sprawie odpowiednio na podstawieart. 13 § 2 k.p.c.) dotyczy jej aspektu materialnego i w tej jedynie płaszczyźnie może być oceniany zarzut jej nierozpoznania. W judykaturze jednolicie przyjmuje się, że nierozpoznanie istoty sprawy zachodzi wówczas, gdy Sąd nie zbadał podstawy materialnej pozwu, jak też skierowanych do niego zarzutów merytorycznych i w swoim rozstrzygnięciu nie odniósł się do tego, co jest przedmiotem sprawy, np. bezpodstawnie przyjmując, że istnieje przesłanka materialnoprawna lub procesowa unicestwiająca roszczenie (tak m.in. SN w wyroku z 12.09.2002 r., IV CKN 1298/00, Lex nr 80271, w post. z 2.12.2015 r., IV CZ 56/15, Legalis nr 1398619).
Istotą tego postępowania było rozstrzygnięcie o żądaniu wnioskodawcy –J. L., który domagał się wyznaczenia go na podstawieart. 203 k.c.zarządcą nieruchomości położonej wŁ.przyul. (...)o numerzeKW (...).
Rzeczą Sądu Rejonowego było zatem zbadanie, czy tak określone żądanie podlega uwzględnieniu, czy też wniosek taki należałoby oddalić.
M.-prawną podstawę wyznaczenia zarządy przymusowego (sądowego) nieruchomości stanowi przepisart. 203 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym każdy ze współwłaścicieli może wystąpić do Sądu o wyznaczenie zarządcy, jeżeli nie można uzyskać zgody większości współwłaścicieli w istotnych sprawach dotyczących zwykłego zarządu albo jeżeli większość współwłaścicieli narusza zasady prawidłowego zarządu lub krzywdzi mniejszość. Z powyższego więc wynika, że interes prawny do złożenia wniosku o wyznaczenie zarządcy sądowego mają tylko współwłaściciele.
Tymczasem w kontrolowanej sprawieJ. L.nie jest współwłaścicielem nieruchomości położonej przyul. (...)wŁ.. Prawomocnym wyrokiem z dnia 11 stycznia 2017 r., sygn. akt III Ca 1270/16 Sąd Okręgowy III Wydział Cywilny oddalił apelacjęJ. L.w przedmiocie uzgodnienia treści księgi wieczystej przyjmując, żeJ. L.nie jest współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości.
Reasumując powyższe rozważania: Sąd nie może wyznaczyć zarządcy nieruchomością wspólną na skutek wniosku osoby niemającej interesu prawnego do złożenia takiego wniosku.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawieart. 386 § 4 k.p.c.w zw. zart. 108 § 2 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego, biorąc też pod uwagę fakt, że zmiana zaskarżonego postanowienia przez oddalenie wniosku byłaby niedopuszczalna jako naruszająca zakaz reformationis in.