Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV P 112/16
Data wyroku: 2017-07-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marta Ładzińska, Krystyna Kolado, Janina Kowal
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 56 kp

Sygn. akt IV P 112/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 lipca 2017r.
Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSR Marta Ładzińska
Ławnicy:   Janina Kowal, Krystyna Kolado

Protokolant:       Agnieszka Łakomiak
po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2017r. w Jeleniej Górze
sprawy z powództwaB. K.
przeciwkoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wJ.
o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie

I
umarza postępowanie w zakresie cofniętego powództwa,

II
oddala powództwo w pozostałym zakresie,

III
kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa,

IV
nie obciąża powódki kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej.

Krystyna Kolado   SSR Marta Ładzińska  Janina Kowal
Sygn. akt IV P 112/16

UZASADNIENIE
PowódkaB. K.pozwem wniesionym przeciwkoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wJ.odwołała się od wypowiedzenia umowy o pracę, dokonanego przez pracodawcę pismem z dnia 27.05.2016 r. i zaskarżyła to wypowiedzenie w całości. Żądała przywrócenia do pracy oraz nałożenia na stronę pozwaną obowiązku dalszego zatrudnienia powódki na dotychczasowym stanowisku i dotychczasowych warunkach pracy i płacy, do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie. W razie, gdyby Sąd ustalił, iż uwzględnienie żądania przywrócenia do pracy jest niemożliwe lub niecelowe, na podstawieart. 45 § 2 Kodeksu Pracywniosła o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki odszkodowania w wysokości 7.650,00 złotych wraz z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki liczonymi od dnia wydania wyroku do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za nieuzasadnione rozwiązanie przez stronę pozwaną umowy o pracę zawartej z powódką.
Wniosła również o zasądzenie od strony pozwanej na rzecz powódki kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu powódka wskazała, że od października 1994r. była zatrudniona wSpółdzielni Mieszkaniowej (...)na podstawie umowy zlecenia, następnie zaś od dnia 01.01.1995r. do dnia 27.05.2016 r. zatrudniona była u strony pozwanej na umowę o pracę na czas nieokreślony na stanowisku specjalisty ds. członkowsko-mieszkaniowych, administracji i kadr, z wynagrodzeniem miesięcznym wynoszącym łącznie 2.350,00 zł brutto.
Powódce w ramach jej obowiązków pracowniczych powierzono prowadzenie działu zajmującego się sprawami członkowsko-mieszkaniowymi, a w szczególności prowadzenie rejestru członkówSpółdzielni Mieszkaniowej (...), polegające na wpisywaniu nowych członków spółdzielni do rejestru członków na podstawie Uchwał podejmowanych przez Zarząd i na wykreślaniu członków spółdzielni z rejestru w oparciu o uchwały podejmowane przez Radę Nadzorczą oraz o akty zgonów członków. Ponadto do obowiązków służbowych powódki należało prowadzenie akt osobowych pracowników spółdzielni, wykonywanie prac administracyjnych w biurze spółdzielni oraz obsługa zarządu, rady nadzorczej i walnego zgromadzenia członków.
Powódka podniosła, że powierzone jej obowiązki wykonywała prawidłowo.B. K.prowadząc przez okres 21 lat dział zajmujący się sprawami członkowsko-mieszkaniowymi uwzględniała i wprowadzała zmiany w jego funkcjonowaniu, respektując decyzje Zarządu, nakładające na powódkę obowiązek wdrożenia tych zmian. Co do sposobu wypełniania przez powódkę powierzonych jej zadań nigdy nie były zgłaszane jakiekolwiek zastrzeżenia, a wręcz przeciwnie - powódka była chwalona przez swego pracodawcę.
W dniu 27.05.2016r. strona pozwana rozwiązała zawartą z powódką umowę o pracę. Strona pozwana jako podstawę prawną uzasadniającą rozwiązanie umowy o pracę z powódką wskazała na przewidziane treściąart. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu Pracyciężkie naruszenie przezB. K.podstawowych obowiązków pracowniczych. Przyczyny faktycznej wypowiedzenia strona pozwana upatrywała w nieprawidłowym prowadzeniu przez powódkę zeszytu „Rejestru członkówSM (...)”. Jak wynika z treści uzasadnienia pisma z dnia 27.05.2016 r. pracodawca analizując w marcu 2016 r. prowadzony przez powódkę zeszyt „Rejestr członkówSM (...)” zauważył, iż brakuje w nim wymaganych ustawą „Prawo spółdzielcze” oraz statutemSpółdzielni Mieszkaniowej (...)następujących pozycji: wysokości zadeklarowanych udziałów, wysokości wniesionych wkładów, rodzaju wkładów, wykazu zmian powyższych danych, daty przyjęcia w poczet członków, daty wypowiedzenia członkostwa, daty ustania członkostwa, kwoty zadłużenia w stosunku do Spółdzielni z tytułu nieuiszczonych: opłat za używanie lokali, niewniesionych przez członka w całości lub w części wkładów budowlanych, kwoty zadłużenia członka z innych tytułów wynikających ze stosunków zobowiązaniowych łączących go ze Spółdzielnią. Aby Spółdzielnia posiadała rejestr członków dostosowany do wymogów przewidzianychustawą prawo Spółdzielcze, pracodawca poleceniem służbowym z dnia 14.04.2016 r. zobowiązał powódkę do uaktualnienia Rejestru członkówSpółdzielni Mieszkaniowej (...)o powyższe dane.
Niewykonanie polecenia służbowego, pomimo wyznaczenia przez Zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej(...)trzydziestu jeden dni na jego realizację strona pozwana poczytywała za ciężkie naruszenie przezB. K.obowiązków pracowniczych. Ponadto strona pozwana zarzuciła powódce, iż w sposób dowolny i bezprawny dokonała wykreślenia z Rejestru członkówSpółdzielni Mieszkaniowej (...)221 osób. Według strony pozwanej takie działanie powinno być poprzedzone podjęciem przez Radę Nadzorczą uchwały o wykluczeniu i wykreśleniu członków z Rejestru.
Powódka podniosła, że dokonane przez powoda w dniu 27.05.2016r. wypowiedzenie umowy o pracę jest nieuzasadnione w świetle przepisówart. 45 § 1 Kodeksu Pracy, albowiem zostało dokonane bez wskazania zgodnej z prawdą przyczyny tego wypowiedzenia.
Wskazała, że w 2010 r. we wszystkich działachSpółdzielni Mieszkaniowej (...), w tym w dziale prowadzonym przez powódkę, wprowadzony został system informatyczny „2+2”. Zarząd spółdzielni zobowiązałB. K.do ręcznego wprowadzenia do bazy danych wszystkich danych członków spółdzielni, obejmujących: numer członkowski, numer uchwały Zarządu spółdzielni o przyjęciu w poczet członków, imiona i nazwiska członków, adresy zamieszkania członków, wpis, warunki i tytuł prawny przysługującego członkom spółdzielni lokalu. Wpisywane w powyższy sposób do bazy danych dane stanowiły Rejestr członków spółdzielni i wraz z zeszytem - Rejestrem członków tworzyły integralną całość. Żadna z lustracji przeprowadzonych w spółdzielni w okresie zatrudnienia powódki, ani też Zarząd spółdzielni nie wnosił ani uwag, czy też zastrzeżeń co do sposobu prowadzenia przez powódkę działu członkowsko-mieszkaniowego. Powyższa sytuacja uległa zmianie w czerwcu 2014 r., gdy na Walnym Zgromadzeniu Członków wybrana została nowa Rada Nadzorcza.
W dniu 01.09.2015 r. Rada NadzorczaSpółdzielni Mieszkaniowej (...)na stanowisko Prezesa Zarządu spółdzielni powołałaD. G., a w dniu 11.09.2015 r. Rada Nadzorcza spółdzielni pełnienie funkcji Zastępcy Prezesa Zarządu ekonomicznych powierzyłaA. D.. Nowo powołani członkowie Zarządu spółdzielni, w przeciwieństwie do swych poprzedników nie wykazywali jakiegokolwiek zainteresowania ani sposobem funkcjonowania prowadzonego przez powódkę działu członkowsko - mieszkaniowego spółdzielni, ani też realizacją i rodzajem zadań, które powierzone zostały powódce w ramach jej obowiązków pracowniczych.
Dnia 14.04.2016r. zarząd spółdzielni poleceniem służbowym zobowiązał powódkę do uaktualnienia Rejestru członków spółdzielni.B. K.wystąpiła do Zarządu spółdzielni o przedłużenie terminu do dnia 22.04.2016r., na co uzyskała zgodę. Dochowując powyższego terminu powódka przekazała Zarządowi spółdzielni uaktualniony Rejestr członków spółdzielni w formie elektronicznej, jednakże ani ten rejestr, ani też kolejne jego zmodyfikowane wersje nie spotykały się z akceptacją ze strony członków Zarządu spółdzielni.
Powódka chcąc wyjść naprzeciw oczekiwaniom członków Zarządu spółdzielni w dniu 16.05.2016r. przedłożyła uaktualniony Rejestr członków spółdzielni nie tylko w poprzedniej postaci, tj. w formie wydruku elektronicznego, ale i w formie zeszytu. „Rejestr członkówSM (...)”.
W ocenie powódki przyczyna wskazana w rozwiązaniu umowy o pracę jest nieprawdziwa i jako taka nie może stanowić uzasadnienia do rozwiązania z powódką umowy o pracę. Powódka złożyła bowiem uzupełniający i tworzący wraz z zeszytem integralną całość wydruk elektroniczny, który zawierał wszystkie dane przewidziane ustawą, jak i StatutemSM (...), tj. informował o wysokości zadeklarowanych udziałów, wysokości wniesionych wkładów, rodzaju wkładów, wykazu zmian powyższych danych, daty przyjęcia w poczet członków, daty wypowiedzenia członkostwa, daty ustania członkostwa, kwoty zadłużenia w stosunku do Spółdzielni z tytułu nieuiszczonych: opiat za używanie lokali, niewniesionych przez członka w całości lub w części wkładów budowlanych, kwoty zadłużenia członka z innych tytułów wynikających ze stosunków zobowiązaniowych łączących go ze Spółdzielnią.
Powódka zaprzeczyła zarzutowi jakoby w okresie od dnia 12.04.2016 r. do dnia 16.05.2016 r. samowolnie i bezprawnie dokonała wykreślenia z Rejestru członków spółdzielni 221 osób. Z przedłożonego członkom Zarządu spółdzielni przez powódkę w dniu 16.05.2016r. zeszytu „Rejestru członkówSM (...)” wynikało, iż ilość członków spółdzielni na dzień 31.12.2015r. wynosiła 765 osób, z załączonego natomiast przez powódkę do zeszytu wydruku elektronicznego wynikało, że ilość członków spółdzielni należących do spółdzielni na dzień 30.04.2016r. uległa zmniejszeniu, gdyż kształtowała się już na poziomie tylko 544 osób. W celu wyeksponowania i uczynienia bardziej czytelnymi powyższych faktów, powódka kolorem zielonym zakreśliła w zeszycie i w wydruku elektronicznym wszystkich członków niewidniejących już w zasobachSpółdzielni Mieszkaniowej (...). Twierdzenie, jakoby powódka samowolnie i bezprawnie dokonała wykreślenia 221 osób z Rejestru członków jawi się w ocenie powódki jako niesłuszne i nieobiektywne. Powódka podniosła, że miała świadomość, iż o wykluczeniu i wykreśleniu z Rejestru członków decyduje Rada Nadzorcza, podejmując w tym przedmiocie stosowną uchwałę. Powódka uzmysławiając sobie konsekwencje prawne wynikające z niezachowania właściwej procedury w przedmiocie wykreślenia członków spółdzielni z Rejestru nigdy nie dokonałaby wykreślenia członków spółdzielni.
W odpowiedzi na pozewstrona pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki na jej rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu wskazała, że przyczyna rozwiązania umowy o pracę jest konkretna, a nadto wyłączna i stanowi ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych. Przyczyną tą jest niewykonanie poleceń służbowych dotyczących dostosowania rejestru członków do stanu zgodnego z obowiązującym prawem, pomimo wyznaczenia w tym celu kolejnych terminów, a wręcz w konsekwencji rażące złamanie obowiązujących procedur poprzez samowolne wykreślenie z tego rejestru 221 członków, bez wskazania stosownej podstawy prawnej, jaka jest uchwała organu Spółdzielni.
Strona pozwana zarzuciła, że na podstawie przepisuart. 30 Ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielczezarząd spółdzielni prowadzi rejestr członków zawierający ich imiona i nazwiska oraz miejsce zamieszkania (w odniesieniu do członków będących osobami prawnymi – ich nazwę i siedzibę), wysokość zadeklarowanych i wniesionych udziałów, wysokość wniesionych wkładów, ich rodzaj (jeżeli są to wkłady niepieniężne, zmiany tych danych), datę przyjęcia w poczet członków, datę wypowiedzenia członkostwa i jego ustania, a także inne dane przewidziane w statucie. Stosownie do treści § 10 StatutuSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wJ.spółdzielnia prowadzi rejestr członków, zawierający ich imiona, nazwiska oraz miejsce zamieszkania. Rejestr członków spółdzielni zawiera również wysokość zadeklarowanych i wniesionych udziałów, wysokość wniesionych wkładów mieszkaniowych, datę przyjęcia w poczet członków, datę wypowiedzenia członkostwa i jego ustania, a także zawiera kwoty zadłużenia członka w stosunku do Spółdzielni z tytułu nieuiszczonych opłat za użytkowanie lokali oraz niewniesionych przez członków w całości lub w części wkładów budowlanych, jak również zawiera kwoty zadłużenia członka z innych tytułów wynikających ze stosunków zobowiązaniowych łączących go ze Spółdzielnią. Wysokość zadłużenia jest aktualizowana raz na kwartał, a w przypadku całkowitej spłaty zaległości – niezwłocznie wykreślana z rejestru.
Strona pozwana zarzuciła, że rejestr jest podstawowym i niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania spółdzielni dokumentem. Z wpisu w rejestrze członkowie wywodzą swoje podstawowe prawa majątkowe i organizacyjne. Nieprawidłowości w jego prowadzeniu stanowią fundamentalne zagrożenie interesów spółdzielni, dlatego powinien być on prowadzony w sposób aktualny (na bieżąco), rzetelny (zgodny z prawdą) i kompletny (wg wymogów formalnych ustawy). Zgodnie z zakresem obowiązków powierzonych powódce na zajmowanym stanowisku pracy, do powinności powódki należało prowadzenie spraw członkowsko-mieszkaniowych, w tym prowadzenie aktualnego rejestru członków z uwzględnieniem m.in. wymogów statutowych oraz obowiązujących przepisówprawa spółdzielczego, a ponadto prowadzenie dokumentów w formie indywidualnych teczek dla poszczególnych lokali, prowadzenie korespondenci związanej z sprawami członkowskimi, przygotowywanie dokumentów związanych z przyjęciem lub wykluczeniem członków, wydawanie zaświadczeń i windykacja należności.
W ramach przygotowań do Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia, w miesiącu marcu 2016 roku Zarząd SM zapoznał się z prowadzonym przez powódkę zeszytem Rejestrem członkówSM (...)i stwierdził, że brakuje w nim części wymaganych ustawą „Prawo spółdzielcze” oraz StatutemSM (...)pozycji. Poleceniem służbowym z dnia 14 kwietnia 2016 roku Zarząd zobowiązał powódkę do uaktualnienia Rejestru członkówSM (...). Wg zapisów w ww. zeszycieSM (...)w dniu 31.12.2015 r. liczyła 743 członków.
Z przedłożonego w dniu 22.04.2016 r. wydruku z komputerowego systemu księgowego ADA zestawień płacących aktualnie za lokale osób będących członkami Spółdzielni, wynikał stan 547 członków spółdzielni. Wydruki te jako element systemu księgowego nie zawierały większości wymaganych pozycji. W dniu 11.05.2016 roku powódka przedłożyła Rejestr członków wykonany w tabeli komputerowego programu biurowego(...), do którego dane wprowadzała ręcznie. Rejestr wskazywał na stan członków w ilości 543 osoby i nadal nie obejmował osób, które były członkamiSM (...)w przeszłości. W dniu 16 maja 2016 roku powódka przedłożyła Zarządowi analizowany wcześniej zeszyt „Rejestr członkówSM (...)” jako ten właściwy rejestr członkówSM (...).
Zarząd stwierdził, że powódka samowolnie, bez wymaganych uchwał Rady Nadzorczej i Zarządu w sprawie skreślenia, wykreślenia lub wykluczenia z grona członków, w okresie pomiędzy 12 kwietnia a 16 maja 2016 roku skreśliła w Rejestrze 221 osób, stanowiących 29,1% z 757-osobowego stanu członków z dnia 13.12.2014 r.
W ostatecznej wersji rejestru, przedłożonej Zarządowi w dniu 16 maja 2016 roku zmienione zostały stany ilościowe członków, ustalane na koniec poszczególnych lat. Były one również odmienne od ilości członków podanych we wcześniej przedkładanych Zarządowi zestawieniach.
W ocenie strony pozwanej różnice pomiędzy przedłożonymi zestawieniami sprawiają, że dokumenty przedłożone przez powódkę są nie tylko niepełne, ale przede wszystkim zupełnie niewiarygodne, a ingerencja w ich treść nosi znamiona bezprawności.
Strona pozwana zarzuciła, że podstawą rozwiązania z powódką umowy o pracę była ocena sposobu wykonania przez nią bieżących poleceń służbowych, a nie retrospektywna ocena całokształtu jej 18-letniego okresu zatrudnienia.
Na rozprawie w dniu 20.12.2016 r. (k. 80) pełnomocnik powódki zmodyfikował pozew, wskazując, że powódka żąda zasądzenia odsetek od odszkodowania od dnia doręczenia stronie pozwanej odpisu pozwu.
Na rozprawie w dniu 16.03.2017 r. pełnomocnik powódki zmodyfikował pozew, wskazując, że powódka domaga się jedynie odszkodowania w kwocie 7.650 zł, nie żąda przywrócenia do pracy, a na rozprawie w dniu 11.07.2017 r. sprecyzował, że cofa żądanie w zakresie przywrócenia do pracy, na co pełnomocnik strony pozwanej wyraził zgodę.
W dalszym toku postępowania strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
PowódkaB. K.od października 1994r. była zatrudniona wSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wJ.na podstawie umowy zlecenia. Od dnia 01.01.1995r. do dnia 01.06.2016r. zatrudniona była na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku specjalisty ds. członkowsko-mieszkaniowych Administracji i Kadr, w pełnym wymiarze czasu pracy, z wynagrodzeniem miesięcznym wynoszącym 2.550,00 zł brutto.
Średnie wynagrodzenie powódki z trzech ostatnich miesięcy wyniosło 1.648,46 zł netto.
(

dowód

:  bezsporne , a nad t o:  umow a  o pracę, k – 11,  zaświadczenie  z dnia  16.08 .2016  r. , rozwiązanie umowy o pracę z dnia 27.05.2016 r. wraz z potwierdzeniem odbioru, k – 69 koperta )
Do obowiązków służbowych powódki należało prowadzenie spraw członkowsko-mieszkaniowych, a w szczególności prowadzenie rejestru członkówSpółdzielni Mieszkaniowej (...), polegające na wpisywaniu nowych członków spółdzielni do rejestru członków na podstawie Uchwał podejmowanych przez Zarząd, wykreślanie członków spółdzielni w oparciu o uchwały podejmowane przez Radę Nadzorczą oraz o akty zgonów członków, prowadzenie działu kadr Spółdzielni, a w szczególności akt osobowych pracowników spółdzielni, wykonywanie prac administracyjnych w biurze spółdzielni oraz obsługa zarządu, rady nadzorczej i walnego zgromadzenia członków Spółdzielni.
(

dowód

: bezsporne, a nadto: zakres obowiązków powódki, k- 69 koperta)
WSM (...)rejestr członków spółdzielni prowadzono w formie papierowego zeszytu zatytułowanego „Rejestr członkówSM (...)”. Zawierał on następujące dane wszystkich członków spółdzielni (zarówno posiadających prawo do lokalu w zasobach Spółdzielni i nieposiadających takiego prawa):
- nazwisko i imię;
- adres zamieszkania;
- nr członkowski;
- udziały;
- wpisowe;
- data wpłaty.
W 2010 r. roku wSM (...)wprowadzono system informatyczny(...).
Zarząd spółdzielni zobowiązał wówczasB. K.do ręcznego wprowadzenia do bazy danych wszystkich danych członków spółdzielni, obejmujących numer członkowski, numer uchwały Zarządu spółdzielni o przyjęciu w poczet członków, imiona i nazwiska członków, adres zamieszkania członków, wpis, warunków i tytułu prawnego przysługującego członkom spółdzielni zajmowanych przez nich lokali.
Dane w systemie(...)wraz z zeszytem - Rejestrem członków tworzyły integralną całość i stanowiły Rejestr członków spółdzielni. Poprzedni Zarząd spółdzielni nie wnosił uwag do sposobu prowadzenia przez powódkę działu członkowsko-mieszkaniowego.

(dowód:

zeszyt „Rejestr członkówSM (...)”, zeznania świadkaZ. M. (1), k – 80v-82, zeznania świadkaC. W., k - 82-83, zeznania świadkaI. N., k – 83- 84, zeznania świadkaT. S., k – 97v-98v, zeznania świadkaH. B., k – 98v  – 100 ,  przesłuchanie  powódkiB. K., k – 100v-102v, przesłuchanie za  stronę  pozwaną prezesa zarząduD. G.k – 102v - 104 )
W dniu 14.04.2016 r. powódka została zobowiązana przez zarząd poleceniem służbowym do uaktualnienia Rejestru członków spółdzielni. W tworzeniu uaktualnionego rejestru pomagał powódceT. S.– zatrudniony w Spółdzielni jako administrator.
B. K.pismem z dnia 15.04.2017 r. poinformowała, że rejestr jest systematycznie uaktualniany oraz wystąpiła o przedłużenie terminu do przedłożenia aktualnego rejestru.
Termin został powódce przedłużony pismem z dnia 20.04.2016 r. do dnia 22.04.2017 r.
Powódka w dniu 21.04.2016 r. przedłożyła Prezesowi Zarządu wykaz członków spółdzielni w formie wydruku komputerowego z systemu „2+2”. Rejestr ten zawierał następujące dane członków spółdzielni :
- imię i nazwisko członka spółdzielni,
- nr członkowski
- data przyjęcia w poczet członków
- data ustania członkostwa
- nr umowy
Rejestr obejmował jedynie tych członków spółdzielni, którzy posiadali prawo do lokalu w zasobach spółdzielni. Wg tego rejestruSM (...)liczyła 547 członków.
Na posiedzeniu w dniu 05.05.2016 r. zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej(...)podjął uchwałę nr(...)w sprawie ponownego zobowiązania powódki do przedłożenia do dnia 11.05.2016 r. aktualnego i kompletnego rejestr członków i wyjaśnieniaR.niewykonania polecenia służbowego z dnia 14.04.2016 r.
Pismem z dnia 05.05.2016 r. zarząd Spółdzielni wskazał powódce, że przedłożony przez nią rejestr nie odpowiada wymogomustawy Prawo Spółdzielczeoraz Statutu Spółdzielni oraz wskazał, jakie dane winien zawierać rejestr. Jednocześnie przedłużono powódce termin do złożenia rejestru członków do dnia 11.05.2016 r.
Powódka w dniu 11.05.2016 r. wyjaśnił na piśmie, iż nie wykonała polecenia służbowego do dnia 22.04.2016 r., ponieważ wydruk członków został wygenerowany z programu członkowskiego(...), który posiada pewne wady, a nadto jest ubogi w wymagane § 10 Statutu Spółdzielni dane.
Powódka w dniu 11.05.2016 r. wraz z powyższym pismem przedłożyła kolejny Rejestr członków spółdzielni w formie tabeli w systemie komputerowym(...), zawierający następujące dane:
- nr członkowski
- imiona i nazwisko
- miejsce zamieszkania
- wysokość zadeklarowanych udziałów
- wysokość wniesionych udziałów
- wysokość wniesionych wkładów
- rodzaj wkładu
- wykaz zmian w danych
- data przyjęcia w poczet członków
- data wypowiedzenia członkostwa
- data ustania członkostwa
- zadłużenie
Wg tego rejestruSM (...)liczyła 543 członków.
Zarząd spółdzielni uznał złożony przez powódkę rejestr za niepełny.
Na posiedzeniu w dniu 12.05.2016 r. zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej(...)podjął uchwałę nr 68/2016 w sprawie ponownego zobowiązania powódki do przedłożenia do dnia 16.05.2016 r. aktualnego i kompletnego rejestr członków i wyjaśnieniaR.niewykonania polecenia służbowego z dnia 14.04.2016 r.
Powódka w dniu 16.05.2016r. przedłożyła kolejny Rejestr członków spółdzielni składający się z dwóch elementów, tj. z wydruku elektronicznego i z zeszytu zatytułowanego: „Rejestr członków SM(...)”. Zeszyt zawierał następujące dane członków spółdzielni posiadających prawo do lokalu w zasobach Spółdzielni i nieposiadających takiego prawa:
- nazwisko i imię;
- adres zamieszkania;
- nr członkowski;
- udziały;
- wpisowe;
- data wpłaty.
Wydruk elektroniczny zawierał nasypujące dane członków spółdzielni posiadających prawo do lokalu w zasobach Spółdzielni:
- nr członkowski
- imiona i nazwisko
- miejsce zamieszkania
- wysokość zadeklarowanych udziałów
- wysokość wniesionych udziałów
- wysokość wniesionych wkładów
- rodzaj wkładu
- wykaz zmian w danych
- data przyjęcia w poczet członków
- data wypowiedzenia członkostwa
- data ustania członkostwa
- zadłużenie.
Wydruk nie zawierał danych dotyczących członków spółdzielni nieposiadających prawa do lokalu w zasobach spółdzielni.
(

dowód

: bezsporne, a nadto: rejestr członków spółdzielni – stan a dzień 30.04.2016 r., k – 14-19v, pismo z dnia 20.04.2016 r. k – 20 koperta, pismo z dnia 21.04.2016 r. k – 20 koperta, pismo z dnia 05.05.2016 r. k – 20 koperta,  polecenie służbowe, k – 69  koperta,  pismo  powódki z dnia 21.04.2016 r. k – 69  koperta,  rejestr członków spółdzielni z dnia 21.04.2016 r., k – 69  koperta,protokół nr (...), k – 69 koperta,  uchwała nr 66/2016, k – 69 koperta, pismo w dnia 05.05.2016 r., k – 69 koperta, pis m o powódki z dnia 11.05.2016 r., k – 69 koperta, ,protokół nr (...), k – 69 koperta, uchwała nr 68/2016, k – 69 koperta, pismo powódki z dnia 12.05.2016 r.,  k – 69 koperta, zeznania świadkaT. S., k – 97v-98v, zeznania świadkaH. B., k – 98v – 100, przesłuchanie powódkiB. K., k – 100v-102v, przesłuchanie za stronę pozwaną prezesa zarząduD. G.k – 102v - 104)
W dniu 27.05.2016 r. zarząd Spółdzielni Mieszkaniowej(...)podjął uchwałę nr 76/2016 w sprawie rozwiązania umowy o pracę z powódką.
Pismem z dnia 27.05.2016 r. strona pozwana rozwiązała zawartą z powódką umowę o pracę. Powódka odebrała przedmiotowe pismo w dniu 01.06.2017 r.
Strona pozwana jako podstawę prawną wskazała przepis art. 52 § 1 pkt 1 k.p, podając, że przyczyną rozwiązania umowy o pracę jest ciężkie naruszenie przez powódkę podstawowych obowiązków pracowniczych, tj. niewykonanie polecenia służbowego z dnia 14 kwietnia 2016 roku, dotyczącego aktualizacji Rejestru członków oraz samowolnego, a więc bezprawnego wykreślenia przez powódkę z Rejestru członków 221 osób.
(

dowód

: bezsporne, a nadto: rozwiązanie umowy o pracę z dnia 27.05.2013 r., k – 12-12v,protokół nr (...)z posiedzenia zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej(...), k- 69 koperta, uchwała nr 76/2016 z dnia 27.05.2016 r, k - 69 koperta, przesłuchanie powódkiB. K., k – 100v-102v, przesłuchanie za stronę pozwaną prezesa zarząduD. G.k – 102v - 104)
Pismem z dnia 20.06.2016 r. prezes zarząduSM (...)poinformował mieszkańców, że zostało zlikwidowane stanowisko ds. członkowsko – mieszkaniowych, administracyjnych i kadr, sprawy kadrowe prowadzi firma zewnętrzna, a pozostałe sprawy wchodzące w zakres zlikwidowanego stanowiska zostaną przydzielone pozostałym pracownikom.
W rzeczywistości etat powódki nie został zlikwidowany, a jej obowiązki przejęłaA. J.oraz zewnętrzne biuro rachunkowe.
(

dowód

: pismo do mieszkańców z dnia 20.06.2016 r., k – 33-33v , przesłuchanie za stronę pozwaną prezesa zarząduD. G.k – 102v  –  104 , umowa o prace zA. J., k - 110 )
Po zmianie członków zarządu atmosfera w pracy wSM (...)była zło. Nowy zarząd dążył do zmiany kadry.
(

dowód

: zeznania świadkaZ. M. (1), k – 80v-82, zeznania świadkaC. W., k - 82-83, zeznania świadkaI. N., k – 83-84, zeznania świadkaT. S., k – 97v-98v, zeznania świadkaH. B., k – 98v – 100, przesłuchanie powódkiB. K., k – 100v-102v)
Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dowodach z dokumentów, na zeznaniach świadków –C. W.,Z. M. (2),T. S.,H. B.- oraz na przesłuchaniu powódki. Dowody z dokumentów nie były przez żadna ze stron kwestionowane i nie budziły wątpliwości Sądu, strony odmiennie dokumenty te oceniały.Ś.zeznawali spójnie i logicznie ide factoich zeznania również nie były przez żadną ze stron kwestionowane
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.
Powódka pierwotnie domagała się przywrócenia do pracy ewentualnie odszkodowania, natomiast w toku procesu cofnęła żądanie przywrócenia do pracy i żądała zasądzenia na jej rzecz odszkodowania za wadliwe rozwiązanie stosunku pracy w trybieart. 52 § 1 pkt 1 k.p.w kwocie 7.550 zł.
W związku z częściowym cofnięciem powództwa Sąd w tym zakresie postępowanie w sprawie umorzył na podstawie przepisuart. 355 § 1 k.p.c.
Podstawą żądania powódki był przepis art.art. 56 kodeksu pracy, zgodnie z którym pracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie. O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy. Przepisyart. 45 § 2 i 3stosuje się odpowiednio.
W niniejszej sprawie bezspornym było, że w dniu 27.05.2016 r. strona pozwana złożyła powódce oświadczenie o rozwiązaniu umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia, jak również, że pismo zawierające oświadczenie woli pracodawcy o rozwiązaniu stosunku pracy, powódka otrzymała w dniu 01.06.2016 r.
Spór pomiędzy stornami dotyczył tego, czy wskazane w rozwiązaniu umowy o pracę powody rozwiązania są prawdziwe i czy stanowią rażące naruszenie obowiązków pracowniczych.
Podana przez pracodawcę w oświadczeniu o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia przyczyna powinna być konkretna i rzeczywista.. Do naruszenia tego obowiązku pracodawcy może dojść wówczas, kiedy pracodawca nie wskaże w ogóle przyczyny wypowiedzenia, bądź gdy wskazana przez niego przyczyna jest niedostatecznie konkretna, a przez to niezrozumiała dla pracownika(por. wyrok SN z dnia 10 maja 2000r., I PKN 641/99 – publ.L.).
Pracodawca w rozwiązaniu umowy o prace z dnia 27.05.2016r. wskazał dwie przyczyny rozwiązania stosunku pracy. Pierwszą z nich było niewykonanie polecenia służbowego z dnia 14.04.2016 r. dotyczącego obowiązku przedłożenia rejestru członkówSM (...), drugą – samowolne i bezprawne wykreślenie z rejestru 221 członków Spółdzielni.
W ocenie Sądu podana przez pracodawcę w oświadczeniu o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia przyczyna polegająca na niewypełnieniu polecenia służbowego była rzeczywista i konkretna. Strona pozwana, zgodnie z przepisemart. 6 k.c.wykazała tę przyczynę przedkładając sporządzone przez powódkę kolejne wersje rejestru członków spółdzielni.
Zgodnie z zakresem obowiązków, powódka miała obowiązek m.in. prowadzenia rejestru członkówSM (...).
Na mocy przepisuart. 30 Ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze(Dz.U. Nr 30, poz. 210) zarząd spółdzielni prowadzi rejestr członków zawierający ich imiona i nazwiska oraz miejsce zamieszkania (w odniesieniu do członków będących osobami prawnymi - ich nazwę i siedzibę), wysokość zadeklarowanych i wniesionych udziałów, wysokość wniesionych wkładów, ich rodzaj, jeżeli są to wkłady niepieniężne, zmiany tych danych, datę przyjęcia w poczet członków, datę wypowiedzenia członkostwa i jego ustania, a także inne dane przewidziane w statucie.
Zgodnie z § 10 statutuSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wJ., rejestr członków winien obejmować następujące dane członków: imiona, nazwiska oraz miejsce zamieszkania. Rejestr członków spółdzielni zawiera również wysokość zadeklarowanych i wniesionych udziałów, wysokość wniesionych wkładów mieszkaniowych, datę przyjęcia w poczet członków, datę wypowiedzenia członkostwa i jego ustania, a także zawiera kwoty zadłużenia członka w stosunku do Spółdzielni z tytułu nieuiszczonych opłat za użytkowanie lokali oraz niewniesionych przez członków w całości lub w części wkładów budowlanych, jak również zawiera kwoty zadłużenia członka z innych tytułów wynikających ze stosunków zobowiązaniowych łączących go ze Spółdzielnią. Wysokość zadłużenia jest aktualizowana raz na kwartał, a w przypadku całkowitej spłaty zaległości – niezwłocznie wykreślana z rejestru.
Oznacza to, ze prowadzony przez powódkę rejestr członków winien obejmować dane wymienione zarówno w przepisach Ustawy jak i w Statucie.
Ustawa Prawo spółdzielczenie różnicuje przy tym praw członków posiadających prawa do lokalu w zasobach spółdzielni i członków nieposiadających takiego prawa. Przepis art. 18 § 1 cytowanej Ustawy stanowi, że prawa i obowiązki wynikające z członkostwa w spółdzielni są dla wszystkich członków równe, co oznacza, że zarówno członkowie zamieszkujący w zasobach spółdzielni, czyli posiadający prawo do lokalu w zasobach spółdzielni, jak i nieposiadający takiego prawa, mają równe prawa członkowskie.
Oznacza to, że rejestr członków winien zawierać dane dotyczące zarówno członków posiadających prawa do lokalu w zasobach spółdzielni i członków nieposiadających takiego prawa.
Powódka podniosła, ze w dniu 16.05.2016 r. przedłożyła spis wraz z zeszytem „Rejestrem członkówSM (...)” i twierdziła, że dokumenty te, traktowane jako jedna całość, stanowiły rejestr członków spółdzielni.
Żaden ze złożonych przez powódkę rejestrów członków nie zawierał jednak wszystkich danych wymaganych przezPrawo Spółdzielczew odniesieniu do wszystkich członków Spółdzielni. Ostatnia wersja przedłożona przez powódkę - spis wraz z zeszytem - nie zawierała wszystkich danych odnośnie członków nieposiadających prawa do lokalu w zasobach spółdzielni.
Ponadto w ocenie Sądu przedłożone przez powódkę dokumenty nie mogą być w ogóle uznane za rejestr członków spółdzielni.Ustawa Prawo spółdzielczenie zawiera definicji rejestru członków. Zgodnie z definicją słownikową rejestr to „spis, zwykle alfabetyczny; wykaz, lista” (tak: Słownik języka polskiego opr. E. Sobol, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2005, str. 838).Także w języku potocznym rejestr to spis lub wykaz uporządkowany według jednego kryterium. Z tych względów nie można przyjąć, że przedłożone ostatecznie przez powódkę tabela oraz zeszyt „Rejestr członkówSM (...)” stanowiły rejestr. Rejestr (abstrahując od jego zawartości) winien stanowić jedną listę. Przedłożenie natomiast dwóch dokumentów i twierdzenie, że stanowią integralną całość nie może zostać zaaprobowane.
W związku z powyższym Sąd uznał, że powódka nie wykonała polecenia służbowego z dnia 14.04.2016 r.
Po ustaleniu, że wskazana w rozwiązaniu umowy przyczyna była rzeczywista, Sąd badał, czy stanowiła naruszenie podstawowych obowiązków pracownika i miała ciężki charakter. Umowę o pracę z powódką rozwiązano bowiem na podstawie przepisu ar.t 52§ 1 pkt 1 k.p., zgodnie z którym pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych.
Zgodnie z orzecznictwem, ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych zachodzi wówczas, gdy zachowaniu pracownika można przypisać winę umyślną lub rażące niedbalstwo.
Bez wątpienia wykonywanie poleceń zarządu było jednym z podstawowych obowiązków powódki. Obowiązkiem takim było również prowadzenie rejestru członków spółdzielni. Powódka przyznała w toku przesłuchania, że wiedziała, że jest t jej obowiązek, wiedziała również, jakie elementy zgodnie z Ustawa i Statutem Spółdzielni rejestr powinien zawierać. Wskazała, że miała świadomość, jakie są prawa członków spółdzielni nieposiadających prawa do lokalu w zasobach spółdzielni oraz że prawem tym jest udział w walnym zgromadzeniu. Zeznała, że wiedziała, że polecono jej złożenie aktualnego rejestru członków w związku ze zbliżającym się terminem walnego zgromadzenia członków. Z tych względów brak jest uzasadnienia dla złożenia przez powódkę rejestru członków nieobejmującego wszystkich członków spółdzielni w zakresie wszystkich wymaganych przez prawo danych. Bez znaczenia jest przy tym, w jakim czasie realnie możliwe było uaktualnienie rejestru. Prowadzenie aktualnego rejestru było bowiem obowiązkiem powódki i po otrzymaniu polecenia służbowego z dnia 14.04.2016 r. powódka winna rejestr ten przedłożyć zarządowi, a nie – sporządzać go i uaktualniać.
Niewykonanie polecenia służbowego stanowiło w ocenie sądu naruszenie podstawowych obowiązków pracownika i miało ciężki charakter. Wskazana przyczyna dotyczyła podstawowego obowiązku pracownika, zawartego w zakresie obowiązków. Powódka znała treść przepisów oraz swoich obowiązków i nie wykonała ich prawidłowo. Stanowiło to rażące niedbalstwo.
O wadze naruszenia przez powódkę obowiązków świadczy treść przepisuart. 18 § 2 Prawa Spółdzielczego, zgodnie z którym członek spółdzielni ma prawo uczestniczenia w walnym zgromadzeniu lub zebraniu grupy członkowskiej, wybierania i bycia wybieranym do organów spółdzielni, otrzymania odpisu statutu i regulaminów, zaznajamiania się z uchwałami organów spółdzielni, protokołami obrad organów spółdzielni, protokołami lustracji, rocznymi sprawozdaniami finansowymi, umowami zawieranymi przez spółdzielnię z osobami trzecimi, z zastrzeżeniemart. 81 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych(Dz.U. z 2013 r. poz. 1222 oraz z 2015 r. poz. 201), żądania rozpatrzenia przez właściwe organy spółdzielni wniosków dotyczących jej działalności, udziału w nadwyżce bilansowej, do świadczeń spółdzielni w zakresie jej statutowej działalności.
Sąd podziela stanowisko strony pozwanej, że rejestr jest podstawowym i niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania spółdzielni dokumentem. Z wpisu w rejestrze członkowie wywodzą swoje podstawowe prawa majątkowe i organizacyjne. Nieprawidłowości w jego prowadzeniu stanowią fundamentalne zagrożenie interesów spółdzielni, dlatego powinien być on prowadzony w sposób aktualny, rzetelny i kompletny tj. wg wymogów formalnych ustawy.
Bez znaczenia przy tym było w ocenie sądu, czy doszło do walnego zgromadzenia i czy nastąpiło na skutek niezłożenia rejestru przez powódkę naruszenie jakichkolwiek interesów pracodawcy.
Naruszenie obowiązków pracowniczych uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę na podstawieart. 52 § 1 k.p.nie musi naruszać interesów pracodawcy, wystarczy, że im zagraża.
Sąd badał także drugą z przyczyn rozwiązania umowy o pracę.
Nie polega na prawdzie sformułowany w rozwiązaniu umowy o pracę zarzut, że powódka samowolnie wykreśliła z rejestru członków 221 osób. Powódka nie miała do tego uprawnień i jakikolwiek dokonywane przez nią zakreślenia członków w spisach, rejestrach etc. nie stanowiły wykreślenia z rejestru członków zgodnie przepisami ustawy, nie wywoływało skutków prawnych i miały charakter techniczny. Nie można czynnościom tym w żaden sposób przypisać charakteru „wykreślenia z rejestru członków”. Na podstawieart. 24 § 1 Ustawy Prawo spółdzielczespółdzielnia może rozwiązać stosunek członkostwa tylko przez wykluczenie albo wykreślenie członka.
Art. 25 § 1 stanowi natomiast, że członka zmarłego skreśla się z rejestru członków spółdzielni ze skutkiem od dnia, w którym nastąpiła śmierć.
Jak wyżej wskazano, jedna ze wskazanych w rozwiązaniu umowy o pracę przyczyn była rzeczywista i miała charakter rażącego naruszenia obowiązków pracowniczych, co pozwala uznać rozwiązanie umowy o pracę za zgodne z przepisami.
W związku z powyższym powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie, co skutkowało orzeczeniem jak w punkcie II wyroku.
Orzeczenie o kosztach sądowych zawarte w punkcie III sentencji wyroku, znajduje podstawę w treściart. 108 § 1 k.p.c., zgodnie z którym Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji. Z tych względów w punkcie II wyroku Sąd na podstawie przepisu art. 113 u.k.s.c. w zw. zart. 98 k.p.c.obciążył nieuiszczonymi przez powódkę kosztami sądowymi Skarb Państwa, uznając, że brak jest podstaw do obciążania nimi strony wygrywającej postępowanie – pozwanego – a powódka była od kosztów sądowych w niniejszej sprawie zwolniona.
O kosztach postępowania orzeczono natomiast na mocy przepisuart. 102 k.p.c., zgodnie z którym w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. Powódka obecnie utrzymuje się z emerytury w wysokości 1.436 zł, mieszka sama, a koszty utrzymania mieszkania wynoszą około 850 zł miesięcznie. Trudna sytuacja majątkowa powódki oraz pracowniczy charakter roszczenia przemawiały za nieobciążaniem powódki kosztami zastępstwa procesowego poniesionymi przez stronę pozwaną.
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji.