Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 266/15
Data wyroku: 2017-05-18 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Bartosz Kasielski

Sygn. akt I Ns 266/15

POSTANOWIENIE
Dnia 18 maja 2017 roku
Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi, I Wydział Cywilny, w składzie:
Przewodniczący:S.S.R. Bartosz Kasielski
Protokolant:aplikant aplikacji sędziowskiejD. Ś.
po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2017 roku w Łodzi
na rozprawie
sprawy z wnioskuI. A.,M. C.iD. C.
przy udziale Skarbu Państwa – Prezydenta MiastaŁ.
o stwierdzenie nabycia spadku poC. J.
na skutek skargiI. A.,M. C.iD. C.o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi z dnia 23 stycznia 2015 roku w sprawie I Ns 841/13 w zakresie stwierdzenia nabycia spadku poC. J.
postanawia :

1
uchylić punkt 1 prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi z dnia 23 stycznia 2015 roku wydanego w sprawie I Ns 841/13, znieść postępowanie w tym zakresie oraz odrzucić wniosek o stwierdzenie nabycia spadku poC. J.;

2
ustalić, że każdy z uczestników postępowania ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie.

Sygn. akt I Ns 266/15

UZASADNIENIE
Pismem procesowym z dnia 2 marca 2015 rokuI. W.F.,M. C.iD. C.wnieśli skargę o częściowe wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi z dnia 23 stycznia 2015 roku w sprawie sygnatura akt I Ns 841/13 (punkt 1) w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku poC. J.oraz oddalenie tego wniosku z uwagi na wydanie rozstrzygnięcia w tożsamym przedmiocie w sprawie III Ns 1163/13 (postanowienie z dnia 8 kwietnia 2014 roku).

(skarga o wznowienie postępowania k.2 – 3)
Pismem procesowym z dnia 11 maja 2015 roku uczestnik postępowania Skarb Państwa – Prezydent MiastaŁ.przyłączył się do stanowiska skarżących wskazując, że uprzednie zakończenie postępowania prowadzonego w sprawie III Ns 1163/13 rodzi konieczność usunięcia z obrotu wydanego później w sprawie I Ns 841/13 rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku poC. J..

(pismo procesowe Skarbu Państwa – Prezydenta MiastaŁ.k.10 – 11)
Postanowieniem z dnia 29 lutego 2016 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi zawiesił postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia sprawy I Ns 46/16 w przedmiocie uznania za zmarłychM.J.,J. J. (2),E. K.iB. K..

(postanowienie k.40)
Postanowieniem z dnia 19 października 2016 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi podjął zawieszone postępowanie w sprawie.

(postanowienie k.41)
Postanowieniem z dnia 28 marca 2017 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi wyłączył do odrębnego postępowania sprawę z wnioskuI. A.,M. C.iD. C.przy udziale Skarbu Państwa – Prezydenta MiastaŁ.o zmianę postanowienia stwierdzającego nabycie spadku poC. J.wydanym przez Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie III Ns 1163/13.

(postanowienie k.1v)
Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny :
C. J.z domuH.velG., córkaL. H.velG.iR.z domuA., ostatnio stale zamieszkała wŁ., zmarła w dniu 30 listopada 1942 roku wW..

(odpis skrócony aktu zgony ChanyB.J.k.41 akt sprawy I Ns 841/13)

Postanowieniem z dnia 7 września 2016 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie I Ns 46/16 uznałM. L.J.,J. J. (2)iE. K.z domuJ.za zmarłych w dniu 31 grudnia 1946 roku o godzinie 24:00.

(postanowienie k.65 akt sprawy I Ns 46/16)

CzarnaK. z domu J.(córka ChanyB.J.) nie dożyła chwili otwarcia spadku po swej matce – zmarła w dniu 7 sierpnia 1942 roku wŁ.pozostawiając dwoje dzieci :R. K.orazY. J. (1)K.oraz mężaJ. K. (1).

(odpis skrócony aktu zgonu ChanyB.J.k.41 akt sprawy I Ns 841/13, odpis skrócony aktu zgonu CzarnejK. z domu J.k.42 akt sprawy I Ns 841/13, odpis skrócony aktu małżeństwa CzarnejJ.iJ. K. (1)k.38 akt sprawy I Ns 841/13, odpis skrócony aktu urodzeniaJ. K. (2)k.30 akt sprawy I Ns 841/13, potwierdzenie zmiany danych osobowychJ. K. (2)k.32 akt sprawy I Ns 841/13)

Postanowieniem z dnia 12 marca 2013 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie I Ns 439/12 uznałR. K., córkęJ. K. (1)i CzarnejK. z domu J.za zmarłą w dniu 31 grudnia 1946 roku o godzinie 24:00.

(postanowienie k.64 akt sprawy I Ns 439/12, odpis skrócony aktu zgonu k.56 akt sprawy I Ns 841/13)

Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2015 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie I Ns 841/13 stwierdził, że spadek poR. K., zmarłej w dniu 31 grudnia 1946 roku nabył w całości jej bratY. C.velJ. K. (2)w całości, zaś spadek poY. C.velJ. K. (2), zmarłym w dniu 20 maja 2013 roku nabyli w zakresiepraw rzeczowychdo nieruchomości położonych w Rzeczypospolitej Polskiej jego żonaM. C.oraz synD. C.po ½ części każdy z nich.

(postanowienie k.166 akt sprawy I Ns 841/13)

Postanowieniem z dnia 5 września 2012 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie III Ns 534/12 uznałR. F. z domu J., córkaJ. J. (3)i ChanyB.J.z domuH.za zmarłą w dniu 3 kwietnia 1944 roku wF.o godzinie 24:00.

(postanowienie k.27 akt sprawy III Ns 534/12)
Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2015 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie I Ns 841/13 stwierdził, że spadek poR. F. z domu J., zmarłej w dniu 3 kwietnia 1944 roku nabył w całości jej synT. T.J. F.w całości z zastrzeżeniem prawa do dożywotniego użytkowania ½ części spadku przez małżonka zmarłej –I.F.velI. L..
T. F.zmienił imię i nazwisko naT. A., zaśW. F.naI. A..

(postanowienie k.146 akt sprawy I Ns 841/13, zaświadczenie potwierdzające zmianę danych osobowych k.25 – 28 akt sprawy I Ns 841/13, odpis skrócony aktu urodzeniaW. F.k.19 akt sprawy III Ns 534/12, odpis skrócony aktu urodzeniaT. F.k.19 akt sprawy III Ns 534/12, odpis skrócony aktu małżeństwaR. F.iI.F.k.19 akt sprawy III Ns 534/12, odpis skrócony aktu zgonuR. F.k.55)

Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2014 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie III Ns 307/13 stwierdził, że spadek poT. T.J. F., zmarłym w dniu 6 października 2005 roku w zakresiepraw rzeczowychdo nieruchomości położonych w Polsce nabył w całościI. W.F..

(postanowienie k.146 akt sprawy III Ns 307/13)

Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2014 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie III Ns 1163/13 stwierdził, że spadek poC. J., córceR.iL.z domuG., zmarłej w dniu 30 listopada 1942 roku nabył w całości Skarb Państwa.

(postanowienie k.30 akt sprawy III Ns 1163/13)

Postanowieniem z dnia 23 stycznia 2015 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie I Ns 841/13 stwierdził, że spadek poC. J.z domuH.velG., córceL. H.velG.iR.zA., zmarłej w dniu 30 listopada 1942 roku na podstawie nabyli córkaR. F. z domu J.w ½ części, wnukiY. J. (2)K.iR. K.po ¼ części każdy z nich, z zastrzeżeniem prawa do dożywotniego użytkowania1/3 części spadku przez małżonka zmarłej –J. J. (3).

(postanowienie k.146 akt sprawy I Ns 841/13)

W dniu 16 lutego 2015 roku pełnomocnik wnioskodawców dokonał wglądu do dawnej księgi wieczystej rep hip.(...), zaś w dniu 19 lutego 2015 roku wystąpił o umożliwienie zapoznania się z aktami postępowania prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawie III Ns 1163/13.

(informacja k.25, wniosek o udostępnienie akt k.6)

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o całokształt zebranego materiału dowodowego, w szczególności zaś dokumenty objęte postępowaniami toczącymi się przed Sądem Rejonowym dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi w sprawach o sygnaturach akt I Ns 439/12, I Ns 841/13, I Ns 266/15, I Ns 46/16, III Ns 534/12, III Ns 307/13 oraz III Ns 1163/13, których treść nie była kwestionowana przez żadną ze stron.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje :
Skarga jako zasadna zasługiwała na uwzględnienie.
W doktrynie i judykaturze ugruntowanym pozostaje pogląd zgodnie z którym postępowanie o uchylenie lub zmianę stwierdzenia nabycia spadku nie jest właściwe do usunięcia z obrotu prawnego kilku istniejących sprzecznych ze sobą orzeczeń o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1983 roku, III CZP 65/83, Lex nr 2961, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2002 roku, V CKN 1258/00, Lex nr 79103, uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 10 lipca 2012 roku, III CZP 81/11, Lex nr 1170719, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 2013 roku, IV CSK 732/12, Lex nr 1375471, komentarzT. E.doart. 679 k.p.c., Lex, komentarzH. D.doart. 679 k.p.c., Lex). W przywołanej uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego (III CZP 81/11) wprost wskazano, że istnienie dwóch lub więcej prawomocnych postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku po tym samym spadkodawcy uzasadnia wznowienie postępowania na podstawieart. 403 § 2 k.p.c.w związku zart. 13 § 2 k.p.c.lubart. 524 § 2 k.p.c.Uczestnik postępowania zakończonego postanowieniem, które się później uprawomocniło, może żądać jego wznowienia na podstawieart. 403 § 2 k.p.c.w związku zart. 13 § 2 k.p.c., natomiast zainteresowany niebędący uczestnikiem tego postępowania, może żądać jego wznowienia na podstawieart. 524 § 2 k.p.c., a więc jeżeli postanowienie narusza jego prawa (por. uzasadnienie uchwały III CZP 81/11).
W realiach niniejszej sprawy niewątpliwym pozostaje fakt funkcjonowania w obrocie dwóch prawomocnych postanowień wydanych w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku poC. J.: z dnia 8 kwietnia 2014 roku w sprawie III Ns 1163/13 oraz z dnia 23 stycznia 2015 roku w sprawie I Ns 841/14. Sytuacja ta implikuje zatem konieczność wyeliminowania jednego z nich celem zagwarantowania pewności obrotu.
Postanowienie zapadłe w sprawie I Ns 841/13 uprawomocniło się później niż rozstrzygnięcie w sprawie III Ns 1163/13. Nadto wnioskodawcami w sprawie I Ns 841/13 byliI. A.orazM. C.iD. C.(wstąpili do postępowania w jego toku jako następcy prawniY. C.). Zatem właściwą podstawą wznowienia postępowania pozostajeart. 403 § 2 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.
W myślart. 403 § 2 k.p.c.można również żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego, albo wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Jednocześnie zgodnie z treściąart. 407 § 1 k.p.c.skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzymiesięcznym; termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o wyroku dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Konfrontując daty uzyskania wiedzy o istnieniu konkurencyjnego postanowienia w sprawie III Ns 1163/13 (15 lutego 2015 roku) oraz wniesienia skargi należy stwierdzić, że została ona wniesiona w ustawowo zakreślonym terminie.
Mając na względzie treść powyższych przepisów Sąd w oparciu o treśćart. 412 § 2 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.uchylił punkt 1 postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi – Śródmieścia w Łodzi z dnia 23 stycznia 2015 roku wydanego w sprawie I Ns 841/13, zniósł postępowania w tym zakresie oraz odrzucił wniosek o stwierdzenie nabycia spadku poC. J..
O kosztach postępowania orzeczono na podstawieart. 520 § 1 k.p.c.