Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VI U 2424/16
Data wyroku: 2017-06-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Janusz Madej
Słowa kluczowe: Składki na ubezpieczenie społeczne
Podstawa prawna: art. 16 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników

Sygn. akt VI U 2424/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 czerwca 2017 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący SSO Janusz Madej
Protokolant st. sekr. sądowy Dorota Hańc
po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2017 r. w Bydgoszczy na rozprawie
odwołania:L. K.
od decyzji : Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
z dnia 18 sierpnia 2016 r., znak:(...)(...)
w sprawie:L. K.
przeciwko: Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
z udziałem :A. K.
o podleganie ubezpieczeniu społecznemu rolników
oddala odwołanie.
Sygn. akt VI U 2424/16

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 18 sierpnia 2016 r.(...)Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając na podstawieart. 36 ust. 1 pkt 1 oraz art.3 a, art. 8 ust. 1, 2 i 2a i art. 17 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, stwierdził ustanie ubezpieczenia społecznego rolników w zakresie: ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiego oraz ubezpieczenia emerytalno-rentowego dlaA. K.od 1 maja 2014 r. oraz ustanie obowiązku opłacania składek zaA. K.od wymienionego dnia. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że w związku z zaprzestaniem świadczenia pracy w gospodarstwie rolnym od dnia 1 maja 2014 r. ze względu na sprawowanie stałej opieki nadM. K., ustaje ubezpieczenie społeczne rolnikówA. K.. Nadto, dokonano wyłączenia z ubezpieczenia zdrowotnego od 1 maja 2014 r.K. K..
Odwołanie od tej decyzji wniósłL. K.wskazując, że nie zgadza sięz wyrejestrowaniem żonyA. K.waz z córkąK. K.z ubezpieczenia zdrowotnego od 1 maja 2014 r. Odwołujący nadmienił, że żona pobieraz GOPSS.świadczenie pielęgnacyjne na niepełnosprawnego synaM. K.od 1 stycznia 2010 r. W związku ze złożeniem w GOPS oświadczeniao rezygnacji z pracy w gospodarstwie na potrzeby pobierania świadczenia pielęgnacyjnego KRUS wyrejestrował żonę i córkę z ubezpieczenia. Odwołujący podkreślił, że żona nie składała żadnego oświadczenia o rezygnacji z pracy w gospodarstwie, a takie oświadczenie zostało złożone jedynie w GOPS.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo, organ rentowy wskazał, że decyzją z dnia 19 sierpnia 2016 r. objętoA. K.ubezpieczeniem społecznym rolników na wniosek, począwszy od 1 czerwca 2016 r.

Sąd ustalił i rozważył, co następuje:
A. K.przyznano świadczenie pielęgnacyjne naM. K.z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej na okres od 1 maja 2014 r. do 31 maja 2016 r. W okresie od 1 maja 2014 r. do 31 maja 2016 r. GOPS wS.nie opłacał składek emerytalno-rentowych i zdrowotnychA. K.w związku z pobieranym przez nią świadczeniem pielęgnacyjnym na syna.
W związku z pobieranym świadczeniem pielęgnacyjnym na synaM. K.,A. K.ma odprowadzane składki emerytalno-rentowe do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego od dnia 1 czerwca 2016 r. Do opłacenia składek zaA. K.zobowiązany jest Wójt GminyS.. Wniosek o objęcie ubezpieczeniem emerytalno-rentowym w związku z pobieraniem świadczenia pielęgnacyjnego ubezpieczona złożyła w dniu 26 lipca 2016 r.
Dowód: akta sądowe – decyzja o podleganiu ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu k. 41, informacja z GOPS k. 53, akta organu rentowego – wniosek o objęcie ubezpieczeniem k. 99, decyzja o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego k. 109.
Odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja w ocenie Sądu odpowiada prawu. W szczególności należy podkreślić, że kwestią sporną była kwestia podleganiaA. K.ubezpieczeniom społecznym rolników od 1 maja 2014 r. do 31 maja 2016 r. na podstawieustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Ubezpieczenie rolnicze ma charakter subsydiarny i jest wyłączone, kiedy rolnik podlega innym ubezpieczeniom. Osoby pobierające świadczenia pielęgnacyjne są objęte ubezpieczeniami społecznymi na podstawieustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychzgodnie zart. 6 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r.o systemie ubezpieczeń społecznych. W myśl przywołanego przepisu (zarówno w brzmieniu obecnym, jak i w brzmieniu w 2016 r.) za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna wójt, burmistrz lub prezydent miasta opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy odpowiadającej wysokości odpowiednio:
1) świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego przysługujących na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych,
2) zasiłku dla opiekuna przysługującego na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów
- przez okres niezbędny do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia (składkowegoi nieskładkowego), z zastrzeżeniemart. 87 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2013 r. poz. 1440,z późn. zm.).
Z kolei zaś zgodnie z art. 6 ust. 2b w.w. ustawy wójt, burmistrz lub prezydent miasta nie opłaca składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za osobę pobierającą świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, jeżeli podlega ona obowiązkowi ubezpieczenia społecznego z innego tytułu na podstawie ustawy lub na podstawie odrębnych przepisów lub jest ubezpieczona na podstawieart. 16 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników(Dz. U. z 2016 r. poz. 277). Zgodnie zart. 17b ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnychw przypadku, gdy o świadczenia pielęgnacyjne ubiegają się rolnicy, małżonkowie rolników bądź domownicy, świadczenia te przysługują odpowiednio małżonkom rolników lub domownikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego albo wykonywania przez nich pracy w gospodarstwie rolnym. Zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego lub zaprzestanie wykonywania pracy w gospodarstwie rolnym,o których mowa wust. 1, potwierdza się stosownym oświadczeniem złożonym pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli następującej treści: "Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia". Klauzula ta zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (art. 17b ust. 2ww. ustawy). Ubezpieczona pobierała świadczenie pielęgnacyjne oraz złożyła oświadczenie, o którym mowa wyżej, w przedmiocie zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej. W konsekwencji, ubezpieczona mogłaby podlegać ubezpieczeniom społecznym rolników od momentu wejścia w życie (tj. 1 października 2015 r.)art. 16 ust. 2 pkt 4 ustawyo ubezpieczeniu społecznym rolników. Zgodnie z tym artykułem ubezpieczeniem emerytalno-rentowym na wniosek obejmuje się osobę, która podlegała ubezpieczeniu jako rolnik lub domownik i zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej lub pracy w gospodarstwie rolnym w związku z nabyciem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego na podstawieustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnychalbo zasiłku dla opiekuna na podstawie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniui wypłacie zasiłków dla opiekunów przez okres pobierania tego świadczenia albo zasiłku - do uzyskania 25-letniego okresu ubezpieczenia emerytalno-rentowego, o którym mowa w art. 19 ust. 1 pkt 2. Z powyższego więc wprost wynika, że w sytuacji pobierania świadczenia pielęgnacyjnego objęcie ubezpieczeniem emerytalno-rentowym następuje na wniosek.Z uwagi na to, żeA. K.złożyła wniosek dopiero w lipcu 2016 r. wcześniejsze (tj. za okres wskazany w zaskarżonej decyzji) objęcie ubezpieczeniem społecznym rolników nie jest możliwe. Termin złożenia wniosku został określony wart. 3 ust. 6 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, zgodnie z którym jeżeli wnioseko objęcie ubezpieczeniem na podstawieart. 16 ust. 2 pkt 4złożony został w ciągu 30 dni od dnia wydania przez wójta decyzji przyznającej świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy na podstawieustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnychalbo zasiłek dla opiekuna na podstawie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r.o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, objęcie tym ubezpieczeniem następuje od dnia przyznania prawa do tego świadczenia albo zasiłku. Z uwagi na brak wnioskuA. K.do organu rentowego odnoszącego się do decyzji o świadczeniu pielęgnacyjnym za poprzednie okresy (w szczególności za okres w zaskarżonej decyzji),A. K.podlegała ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu na podstawieart. 6 ust. 2a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Powyższe wywołało skutek wyłączenia z ubezpieczeń rolniczychi w konsekwencji składki od ubezpieczenia emerytalno-rentowego powinien opłacić wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powołanego wyżej artykułu.
W związku z wyłączeniemA. K.z ubezpieczenia społecznego rolników z dniem 1 maja 2014 r. ustało również ubezpieczenie zdrowotneA. K.i zgłoszonych członków rodzinnych. Zgodnie bowiem zart. 66 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychobowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są rolnikami lub ich domownikami w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zgodnie z art. 76 a ust. 1 ww. ustawy osoba, w stosunku do której wygasł tytuł do objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym, podlega wyrejestrowaniu z tego tytułu wraz z członkami rodziny.
Na marginesie należy wskazać, że w myśl art. 66 ust. 1 pkt 28a tej ustawy obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby pobierające świadczenie pielęgnacyjne, przyznane na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, niepodlegające obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z innego tytułu. Składki na ubezpieczenie zdrowotne osób, o których mowa w art. 66 ust. 1 pkt 28 i 28a, opłaca wójt, burmistrz lub prezydent miasta (art. 86 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy).
Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.orzekł jakw sentencji wyroku.