Sąd Okręgowy w Kaliszu
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 728/16
Data wyroku: 2017-02-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Stanisław Pilarczyk
Słowa kluczowe: Podstawa wymiaru składki
Podstawa prawna: art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 18 ust. 1, art. 4 pkt 9, art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

Sygn. akt VU 728/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 lutego 2017 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie :
Przewodniczący SSO Stanisław Pilarczyk
Protokolant Anna Sobańska
po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2017 r. w Kaliszu
odwołaniaD. R.i(...) Sp. z. o.o.Spółka komandytowy
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.
z dnia 24 marca 2016 r.   Nr 59/(...)
w sprawieD. R.i(...) Sp. z. o.o.Spółka komandytowy
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.
o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne
Oddala odwołanie

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 24 marca 2016 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział wO., zwany dalej organem rentowym, ustalił podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne dla odwołującejD. R., z tytułu zatrudnienia u płatnika składek(...) spółka z o.o.spółka komandytowa, który zawarł z odwołująca umowę o pracę na czas określony od dnia 12 sierpnia 2015 roku do dnia 31 lipca 2017 roku w pełnym wymiarze czasu pracy, w oparciu o przeciętne wynagrodzenie w III i IV kwartale 2015 roku, ogłoszone przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, za miesiące:

a
od dnia 12 do dnia 31 sierpnia 2015 roku w wysokości 2 467,09 zł;

b
od dnia 1 do dnia 30 września 2015 roku w wysokości 3 895,33 zł;

c
od dnia 1 do dnia 31 października 2015 roku w wysokości 4 066,95 zł.

W uzasadnieniu tej decyzji organ rentowy przyjął, iż zgłoszenie odwołującej do ubezpieczenia społecznego, przez płatnika składekspółkę (...) spółkę z o.o.spółkę komandytową, zwaną dalej płatnikiem składek z podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne w wysokości 14 300 zł, mając na uwadze kwalifikacje odwołującej, jej zakres obowiązków, wysokość wynagrodzeń innych pracowników płatnika składek i fakt, iż od dnia 12 listopada 2015 roku do dnia porodu we wrześniu 2016 roku odwołująca była niezdolna do pracy z powodu choroby, zmierzało do tego aby uzyskała wysokie świadczenie z ubezpieczenia społecznego, w związku z chorobą oraz przyszłym macierzyństwem, a takie działanie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i miało na celu świadome osiąganie nieuzasadnionych korzyści z systemu ubezpieczeń społecznych kosztem innych uczestników tego systemu.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła odwołującaD. R.i płatnik składek, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji organu rentowego i przyjęcie, iż podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne odwołującejD. R.powinna być ustalona w spornym okresie, od 12 sierpnia 2015 roku, w wysokości 14 300 zł, jak wynikało ze zgłoszenia do ubezpieczenia społecznego.
Organ rentowy, w odpowiedzi na odwołania, wniósł o ich oddalenie.
Sąd Okręgowy poczynił następujące ustalenia:
OdwołującaD. R.,urodzona (...), w dniu 30 kwietnia 2010 roku ukończyła technikum handlowe.
(dowód – okoliczność niesporna – świadectwo ukończenia technikum – akta osobowe odwołującej)
D. R.od dnia 1 kwietnia do dnia 31 grudnia 2012 roku była zatrudniona wGospodarstwie Rolnym (...) spółka z o.o., obecnie(...) spółka z o.o., w połowie pełnego wymiaru czasu pracy, gdzie prezesem zarządu spółki byłF. R.– brat obecnego męża odwołującejM. R..
M. R.iF. R.są większościowymi udziałowcami współce (...) spółka z o.o.
Od dnia 1 stycznia 2013 roku do dnia 11 sierpnia 2015 rokuD. R.była zatrudniona w pełnym wymiarze czasu pracy wGospodarstwie Rolnym (...) spółka z o.o., jako pracownik administracji biurowej. Od października 2013 roku z tytułu zatrudnienia jako pracownik administracji biurowej odwołującaD. R.osiągała wynagrodzenie miesięczne w wysokości 3 500 zł.
Od dnia 10 czerwca 2014 roku do dnia 8 czerwca 2015 roku odwołującaD. R.pobierała zasiłek macierzyński.
(okoliczności niesporne)
(dowód – świadectwo pracy odwołującej zGospodarstwa Rolnego (...) spółka z o.o.z dnia 12 sierpnia 2015 roku; pismo organu rentowego z dnia 16 grudnia 2016 roku – k. 32 akt sądowych)
W dniu 12 maja 2015 roku odwołującaD. R.podpisała zespółką (...) spółka z o.o.spółka komandytowa, reprezentowaną przez prezesa zarządu tej spółkiM. R., męża odwołującej, umowę o pracę na czas określony od dnia 12 sierpnia 2015 roku do dnia 31 lipca 2017 roku, na stanowisko kierownika działu handlowego, za wynagrodzeniem zasadniczym w wysokości 14 300 zł miesięcznie.
(dowód – umowa o pracę odwołującej – akta osobowe; pismo organu rentowego z dnia 16 grudnia 2016 roku – karta 32 akt sądowych)
(...) spółka z o.o.spółka komandytowa sąM. R., mąż odwołującej, oraz jego bratF. R..
(dowód – informacja z Krajowego Rejestru Sądowego)
Do zadań pracowniczychD. R., zatrudnionej jako kierownika działu handlowego, należało dokonywanie analizy rynku, to jest szacowanie popytu na usługi i produkty oferowane przez pracodawcę, kwestia podaży produktów na rynku, analiza konkurencji rynkowej na poziomie regionalnym i lokalnym. Była ona również zobowiązana do opracowania strategii marketingowej, analizy trendów rynkowych, określenie zapotrzebowania na produkty i usługi oferowane przez pracodawcę, wskazywanie potencjalnych partnerów prywatnych, sporządzanie notatek ze spotkań i pomoc we wprowadzaniu w życie decyzji podjętych podczas zebrań.
(dowód – zakres czynności pracownika – k. 49 akt ZUS)
Spółka (...) spółka z o.o.spółka komandytowa zatrudnia 7 pracowników.L. S., która w powyższej spółce była zatrudniona jako księgowa na ¾ pełnego wymiaru czasu pracy od dnia 1 grudnia 2014 roku do dnia 14 listopada 2015 roku, osiągała wynagrodzenie miesięczne w wysokości 1 312,50 zł, natomiast kolejny pracownik tejspółki – (...), zatrudniona jako pracownik administracyjno-biurowy w połowie pełnego wymiaru czasu pracy od dnia 1 września 2015 roku, osiąga wynagrodzenie miesięczne w wysokości 1 750 zł.
Współce (...), gdzie udziałowcami sąM. R.iF. R., która zatrudnia 21 pracowników,M. R., jako członek zarządu – wiceprezes spółki, osiąga wynagrodzenie miesięczne w wysokości 2 000 zł, natomiast jego bratF. R., jako członek zarządu spółki – prezes zarządu spółki, od października 2015 roku osiąga wynagrodzenie miesięczne w wysokości 2 150 zł, a od miesiąca lutego 2016 roku – w wysokości 2 250 zł.
(dowód – wykaz wynagrodzeń – pismo organu rentowego z dnia 16 grudnia 2016 roku – k. 32 akt sądowych; karty wynagrodzeń pracowników – k. 25-28 akt sądowych)
Od dnia 12 listopada 2015 rokuD. R.była niezdolna do pracy z powodu choroby, przedstawiając zaświadczenie lekarskie od lekarza internisty, a od dnia 23 stycznia 2016 roku była niezdolna do pracy w związku ze stwierdzoną ciążą, a we wrześniu 2016 roku urodziła dziecko.
D. R.mieszka razem z mężemM. R.i dziećmi, prowadząc wspólne gospodarstwo domowe.
GdyD. R.od dnia 12 listopada 2015 roku była niezdolna do pracy, jej obowiązki jako kierownika działku handlowego przejął jej mążM. R., a na jej miejsce nikt nie został zatrudniony.
Odwołująca nie ma żadnego formalnego potwierdzenia znajomości języka angielskiego.
Wynagrodzenie dla odwołującej, w wysokości 14 300 zł, ustalił prezes zarządu spółkiR.iR.–M. R., mąż odwołującej, iF. R.– wiceprezes zarządu spółki.
(dowód – zeznania odwołującej z dnia 25 listopada 2016 roku [00:03:34][00:26:18]; zeznaniaM. R.z dnia 25 listopada 2016 roku [00:26:19][01:05:11])
Stan faktyczny w niniejszej sprawie nie jest sporny, a istotą sporu w niniejszej sprawie jest to, czy organ rentowy zasadnie określił podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne i emerytalne, rentowe, wypadkowe i chorobowe oraz na ubezpieczenie zdrowotne w oparciu o przeciętne wynagrodzenie w III i IV kwartale 2015 roku, ogłoszone przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Monitorze Polskim.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Zgodnie zart. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2016 roku, poz. 963 j.t. ze zmianami), zwana dalej ustawą systemową, obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są pracownikami, z wyłączeniem prokuratorów.
Stosowanie do art. 18 ust. 1 wskazanej ustawy podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe ubezpieczonych, wymienionych w art. 6 ust. 1 pkt 1-3 i pkt 18a, stanowi przychód, o którym mowa w art. 4 pkt 9 i 10, z zastrzeżeniem ust. 1a i 2, ust. 4 pkt 5 i ust. 12.
Art. 4 pkt 9 stanowi, że za przychód uważa się przychód w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu: zatrudnienia w ramach stosunku pracy, pracy nakładczej, służby, wykonywania mandatu posła lub senatora, wykonywania pracy w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania, pobierania zasiłku dla bezrobotnych, świadczenia integracyjnego i stypendium wypłacanych bezrobotnym oraz stypendium sportowego, a także z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności oraz umowy agencyjnej lub umowy zlecenia, jak również z tytułu współpracy przy tej działalności lub współpracy przy wykonywaniu umów.
Stosowanie do art. 20 ust. 1 ustawy systemowej podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie wypadkowe stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenia rentowe, z zastrzeżeniem ust. 2 i ust. 3.
Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 3 ustawy systemowej, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzje w zakresie indywidualnych spraw, dotyczących w szczególności ustalenia wymiaru składek i ich poboru, natomiast w myśl art. 86 ust. 1 i 2 ustawy systemowejZakład (...)może wykonywać kontrolę wykonywania zadań i obowiązków w zakresie ubezpieczeń społecznych, a kontrola ta może obejmować prawidłowość i rzetelność obliczania, potrącania i opłacania składek, innych składek i wpłat oraz dokonywania rozliczeń z tego tytułu.
W wyroku z dnia 19 maja 2009 roku(III UK 7/09, Lex nr 1324293)Sąd Najwyższy wskazał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych może kwestionować wysokość wynagrodzenia, stanowiącego podstawę wymiaru składek, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że zostało wypłacone na podstawie umowy sprzecznej z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierzającej do obejścia prawa. Identyczny pogląd Sąd Najwyższy również zawarł w uchwale z dnia 27 kwietnia 2005 roku(II UZP 2/05, OSNP 2005/21/388).
Podobny pogląd zawarł również Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z dnia 14 lipca 2016 roku(III AUa 840/16, Lex nr 2087888), podnosząc, iż „w ramach art. 41 ust. 12 i 12 u.s.u.s. Zakład Ubezpieczeń Społecznych może zakwestionować wysokość wynagrodzenia stanowiącego podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że zostało wypłacone na podstawie umowy sprzecznej z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierzającej do obejścia prawa. Nadmierne podwyższenie wynagrodzenia pracownika w zakresie prawa ubezpieczeń społecznych może być bowiem ocenione jako dokonane z zamiarem nadużycia prawa do świadczeń.”.
Natomiast Sąd Apelacyjny w Białymstoku, w wyroku z dnia 5 października 2016 roku(III AUa 349/16, Lex nr 2166410), podniósł, iż „Zakład Ubezpieczeń Społecznych może kwestionować wysokość wynagrodzenia stanowiącego podstawę wymiaru składek, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że zostało wypłacone na podstawie umowy sprzecznej z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierzającej do obejścia prawa. Zauważyć należy, że nawet przyjęcie, iż art. 83 ust. 1 pkt 3 u.s.u.s. uprawnia organ wykonujący zadania z zakresu ubezpieczeń społecznych jedynie do wydawania decyzji w zakresie prawidłowości obliczenia (wymierzenia) przez płatnika składki na ubezpieczenie społeczne, a nie w kwestii prawidłowego ustalenia wysokości wynagrodzenia będącego podstawą składki, to jednak art. 86 ust. 2 tej ustawy upoważnia Zakład Ubezpieczeń Społecznych do kontroli wykonywania zadań i obowiązków w zakresie ubezpieczeń przez płatników składek. Przy czym kontrola ta obejmuje między innymi zgłoszenie do ubezpieczenia oraz prawidłowość i rzetelność obliczenia, potrącenia i płacenia składki.”.
Analizując cytowane przepisyustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, można przyjąć, iż dla ustalenia wysokości składek na ubezpieczenie społeczne pracownika, znaczenie decydująca ma fakt dokonania wypłaty wynagrodzenia w określonej wysokości.
Tymczasem trzeba mieć na względzie fakt, że umowa o pracę wywołuje skutki nie tylko bezpośrednie, dotyczące wprost wzajemnych relacji między pracownikiem i pracodawcą, lecz także dalsze, pośrednie, odnoszące się także do dziedziny ubezpieczeń społecznych. Kształtuje tam stosunek ubezpieczenia społecznego, określa wysokość składki, a w konsekwencji prowadzi do uzyskania świadczeń ubezpieczeniowych. Skutki te mają bardzo doniosłe znaczenie zarówno z punktu widzenia interesu pracownika (ubezpieczonego), jak i interesu publicznego. Stąd też ocena postanowień umownych może i powinna być dokonywana także z punktu widzenia prawa ubezpieczeń społecznych. Co więcej, godziwość wynagrodzenia – jedna z zasad prawa pracy(art. 13 k.p.)– zyskuje dodatkowy walor aksjologiczny. W prawie ubezpieczeń społecznych istnieje bowiem znacznie mocniejsza, niż w prawie pracy, bariera działania w ramach prawa, oparta na wymagającym ochrony interesie publicznym i zasadzie solidarności ubezpieczonych. Względność zasady godziwości wynagrodzenia, wyrażająca się koniecznością odniesienia nie tylko do potrzeb pracownika ale także świadomości społecznej oraz ogólnej sytuacji ekonomicznej i społecznej, nie powinna zresztą budzić wątpliwości. W związku z tym, nadmiernemu uprzywilejowaniu płacowemu pracownika, które w prawie pracy mieściłoby się w ramachart. 353 k.c., w prawie ubezpieczeń społecznych, w którym pierwiastek publiczny zaznacza się bardzo wyraźnie, można przypisać – w okolicznościach każdego konkretnego wypadku – zamiar nadużycia świadczeń przysługujących z tego ubezpieczenia. Należy bowiem pamiętać, że alimentacyjny charakter tych świadczeń i zasada solidaryzmu wymagają, żeby płaca – stanowiąca jednocześnie podstawę wymiaru składki – nie była ustalana ponad granicę płacy słusznej, sprawiedliwej i zapewniającej godziwe utrzymanie oraz żeby rażąco nie przewyższała wkładu pracy, a w konsekwencji, żeby składka nie przekładała się na świadczenie w kwocie nienależnej. Jest tak również dlatego, iż choć przepisy prawa ubezpieczeń społecznych w swej warstwie literalnej odnoszą wysokość składek do wypłaconego wynagrodzenia, to w rzeczywistości odwołując się do takiego przełożenia pracy i uzyskanego za nią wynagrodzenia na składkę, które pozostaje w harmonii z poczuciem sprawiedliwości w korzystaniu ze świadczeń z ubezpieczenia, udzielanych z zasobów ogólnospołecznych.
(por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 1 grudnia 2015 roku, III AUa 2658/14)
Z tego względu,art. 18 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, w związku zart. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowymoraz z przepisamirozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1998 roku w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe(Dz. U. z 2015 roku, poz. 2236 j.t.), musi być uzupełniony w ramach systemu prawnego stwierdzeniem, że podstawę wymiaru składki ubezpieczonego, będącego pracownikiem, stanowi wynagrodzenie godziwe, a więc należne, właściwe, odpowiednie, rzetelne, uczciwe i sprawiedliwe, zachowujące cechy ekwiwalentności do pracy. Ocena godziwości wynagrodzenia wymaga z kolei uwzględnienia okoliczności każdego konkretnego przypadki, a zwłaszcza rodzaju, ilości i jakości świadczonej pracy oraz wymaganych kwalifikacji.
(por. uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 listopada 1997 roku, U 6/96, OTK-ZU 1997 nr 5-6, poz. 66; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1999 roku, I PKN 465/99, OSNAPiUS 2001 Nr 10, poz. 345)
Po myśliart. 58 § 2 i 3 k.c., nieważna jest czynność prawna, sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, że bez postanowień dotkniętych nieważnością, czynność nie zostałaby dokonana.
Jak wynika z wyroku Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2009 roku(III UK 7/09)i z dnia 5 czerwca 2009 roku(I UK 19/09), organ rentowy może kwestionować wysokość wynagrodzenia, stanowiącego podstawę wymiaru składek, jeżeli okoliczności sprawy wskazują, że zostało wypłacone na podstawie umowy sprzecznej z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierzającej do obejścia prawa. Podobne stanowisko wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 sierpnia 2005 roku(III UK 89/05), według którego ustalenie w umowie o pracę rażąco wysokiego wynagrodzenia za pracę może być, w konkretnych okolicznościach, uznane za nieważne, jako dokonane z naruszeniem zasad współżycia społecznego, polegającym na świadomym osiąganiu nieuzasadnionych korzyści z systemu ubezpieczeń społecznych, kosztem innych uczestników tego systemu(art. 58 § 3 k.c.w związku zart. 300 k.p.).
W uzasadnieniu powołanej wyżej uchwały z dnia 27 kwietnia 2005 roku, Sąd Najwyższy sformułował tezę, zgodnie z którą na gruncieart. 3531k.c.autonomia stron umowy, w kształtowaniu jej postanowień, podlega ochronie w ramach wartości uznawanych i realizowanych przez system prawa, a strony obowiązuje nie tylko respektowanie własnego interesu jednostkowego, lecz także wzgląd na interes publiczny. W prawie ubezpieczeń społecznych, w okolicznościach każdego konkretnego wypadku, stronom umowy można przypisać zamiar nadużycia świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Cel zawarcia umowy, w postaci osiągnięcia świadczeń z ubezpieczenia społecznego, nie jest sprzeczny z ustawą, ale nie może to oznaczać akceptacji dla nagannych i nieobojętnych społecznie zachowań oraz korzystania ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych, przy zawarciu umowy o pracę na krótki okres przed zajściem zdarzenia, rodzącego uprawnienie do świadczenia, i ustalenie wysokiego wynagrodzenia, w celu uzyskania świadczeń obliczonych od tej podstawy. Taka umowa jest nieważna w części ustalającej wygórowane, nieusprawiedliwione rzeczywistymi warunkami świadczenia pracy wynagrodzenie – jako sprzeczna z zasadami współżycia społecznego. Takie stanowisko wyraził także Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12 lutego 2009 roku(III UK 70/08).
Natomiast w wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 16 października 2015 roku(III AUa 1474/15, Lex nr 1950548)podkreślono, iż „autonomia woli stron umowy o pracę w kształtowaniu jej postanowień, w tym dotyczących wynagrodzenia, nie jest absolutna, podlega ona ochronie tylko w ramach wartości obowiązujących w systemie prawa. Ma to znaczenie szczególnie istotne na gruncie prawa ubezpieczeń społecznych, gdyż wysokość wynagrodzenia kształtuje określony stosunek ubezpieczenia społecznego. W prawie ubezpieczeń społecznych pierwiastek publiczny zaznacza się bardzo wyraźnie, toteż w konkretnych okolicznościach może się okazać, że nadmiernemu uprzywilejowaniu płacowemu pracownika można przypisać zamiar nadużycia świadczeń przysługujących z tego ubezpieczenia. Choć w warstwie literalnej przepisy prawa ubezpieczeń społecznych łączą wysokość składek z wynagrodzeniem pracownika, to w rzeczywistości odnoszą się do takiego przełożenia wypłaconego wynagrodzenia na składkę, które pozostaje w harmonii z poczuciem sprawiedliwości w korzystaniu ze świadczeń udzielanych z zasobów ogólnospołecznych. W ten sposób ukształtował się kierunek wykładniart. 58 § 2 k.c.w aspekcie nieważności umów o pracę oraz postanowień umownych z uwagi na zasady współżycia społecznego. Świadomy zamiar osiągnięcia nieuzasadnionych korzyści z systemu ubezpieczeń społecznych kosztem innych uczestników tego systemu kreuje czynność prawną sprzeczną z zasadami współżycia społecznego.”.
Podobny pogląd wyraził Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z dnia 20 sierpnia 2015 roku(III AUa 1479/14, Lex nr 1842711), gdzie podkreślono, iż „autonomia stron umowy o pracę w kształtowaniu jej postanowień podlega ochronie jedynie w ramach wartości uznawanych i realizowanych przez system prawa, a strony obowiązuje nie tylko respektowanie własnego interesu jednostkowego, lecz także wzgląd na interes publiczny. Odpowiednie zastosowanieart. 58 k.c.prowadzi do wniosku, że postanowienia umowy o pracę sprzeczne z ustawą albo mające na celu obejście są nieważne, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, a sprzeczne z zasadami współżycia społecznego postanowienia umowy są nieważne bezwzględnie. Ocena wysokości wynagrodzenia uzgodnionego przez strony stosunku pracy na gruncie prawa ubezpieczeń społecznych ma istotne znaczenie z uwagi na okoliczność, że ustalanie podstawy wymiaru składki z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy następuje w oparciu o przychód, o którym mowa w u.p.d.o.f., a więc wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne, a w szczególności wynagrodzenie zasadnicze, wynagrodzenie za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty itp. Umowa o pracę wywołuje zatem nie tylko skutki bezpośrednie, dotyczące wprost wzajemnych relacji między pracownikiem i pracodawcą, lecz także dalsze, pośrednie, w tym w dziedzinie ubezpieczeń społecznych, kształtując stosunek ubezpieczenia społecznego, w tym wysokość składki, co w konsekwencji prowadzi do uzyskania odpowiednich świadczeń. W związku z powyższym ocena postanowień umownych może i powinna być dokonywana także z punktu widzenia prawa ubezpieczeń społecznych, a więc nie tylko z punktu widzenia interesu pracownika (ubezpieczonego), ale także interesu publicznego. Godziwość wynagrodzenia za pracę w prawie ubezpieczeń społecznych musi być zatem interpretowana przy uwzględnieniu wymogu ochrony interesu publicznego oraz zasady solidarności ubezpieczonych. Podstawę wymiaru składki ubezpieczonego będącego pracownikiem stanowi wynagrodzenie godziwe, a więc należne, właściwe, odpowiednie, rzetelne, uczciwe i sprawiedliwe, zachowujące cechy ekwiwalentności do pracy, natomiast oceny godziwości tego wynagrodzenia wymaga uwzględnienia okoliczności każdego konkretnego przypadku, a zwłaszcza rodzaju, ilości i jakości świadczonej pracy oraz wymaganych kwalifikacji.”. Taki pogląd wyraził również Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 28 kwietnia 2016 roku(III AUa 972/15, Lex nr 2057755).
W ocenie Sądu Okręgowego, w świetle cytowanych wyżej przepisów, stanowiska judykatury, należy zgodzić się ze stanowiskiem organu rentowego, wyrażonego w decyzji z dnia 24 marca 2016 roku, iż ustalenia w umowie o pracę z dnia 12 sierpnia 2015 roku wysokość wynagrodzenia dla odwołującejD. R.w kwocie 14 300 zł miesięcznie, które to wynagrodzenie było podstawą wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne odwołującej zostało ustalone ponad granicę wynagrodzenia słusznego i sprawiedliwego i na podstawieart. 58 § 3 k.c.organ rentowy mógł przyjąć, iż tym sprawiedliwym i godziwym wynagrodzeniem dla odwołującej jest przeciętne wynagrodzenie obowiązujące w III i IV kwartale 2015 roku, ogłoszone przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w formie komunikatu w dzienniku urzędowym Rzeczypospolitej „Monitor Polski”, za okres od dnia 12 do dnia 31 sierpnia w wysokości 2 467,09 zł, za miesiąc wrzesień 2015 roku w wysokości 3 895,33 zł i za miesiąc październik 2015 roku w kwocie 4 066,95 zł.
Wynagrodzenie ustalone przez organ rentowy dla odwołującej należy uznać za adekwatne do rodzaju i ilości wykonywanej pracy, zakresu jej obowiązków. Odwołująca nie posiada ani stosownego wyższego wykształcenia, ani takiego doświadczenia zawodowego, aby uzyskiwała wynagrodzenie w wysokości 14 300 zł miesięcznie, tym bardziej, iż wynagrodzenie pracowników spółek prowadzonych przezM. R.iF. R.było o wiele niższe niż wynagrodzenieD. R., przy podobnych lub wyższych kwalifikacjach, a samo wynagrodzenieM. R.iF. R., jako wiceprezesaspółki (...), spółki o wiele większej niż(...) spółka z o.o.spółka komandytowa, oscylowało w granicach 2 000 zł miesięcznie.
Zastanawiający jest również fakt, iż na miejsce pracy odwołującej, w okresie jej niezdolności do pracy w związku z chorobą, a następnie w okresie urlopu macierzyńskiego i rodzicielskiego, nie została zatrudniona inna osoba, a obowiązki pracowniczeD. R.zostały przejęte przez jej mężaM. R.i jego brataF. R..
W świetle powyższych okoliczności zasadne było stanowisko organu rentowego, wyrażone w zaskarżonej decyzji, iż ustalenie wynagrodzenia dla odwołującej w wysokości 14 300 zł miesięcznie, miało na celu uzyskanie wysokich świadczeń z ubezpieczenia chorobowego.
Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy, stanowiska judykatury, na podstawie cytowanych wyżej przepisów prawa materialnego,art. 47714§ 1 i 2 k.p., Sąd oddalił odwołanie odwołującej i odwołaniespółki (...) spółki z o.o.spółki komandytowej, co znalazło odzwierciedlenie w wyroku.