Sąd Okręgowy w Łodzi
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II C 1773/14
Data wyroku: 2017-08-18 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 805 § 1 kc

Sygn. akt II C  1773/14

UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 2 grudnia 2014 r.M. Z. (1)iM. Z. (2)wnieślio zasądzenie od(...) Spółki Akcyjnejz siedzibą wŁ.na ich rzecz kwoty 345.848 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 11 września 2014 roku do dnia zapłaty tytułem dalszego odszkodowania za skutki pożaru nieruchomości położonej w m.K.przyul. (...)oraz zasądzenie od(...) Spółki Akcyjnejz siedzibą wŁ.na rzecz powodów kwoty 15.375 złotych tytułem zwrotu za opinię sporządzoną na skutek wniosku Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budownictwa Oddział wŁ.na koszt powodów, a która była konieczna do postępowania szkodowego. Nadto powodowie wnieśli o zasądzenie od pozwanej na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych oraz zwolnienie od kosztów postępowania w całości.
(pozew, k.  3 - 6 ).
W odpowiedzi na pozew z dnia 6 marca 2015 r. strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości, kwestionując go co do zasady i wysokości szkody. Pozwana podniosła zarzut braku legitymacji czynnej powodów oraz zanegowała wnioski i twierdzenia powodów oraz ich kosztorys prywatny. Nadto pozwana wniosła o solidarne zasądzenie od strony powodowej na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Pozwana nie negowała faktu zawarcia z powodami w dniu 19 maja 2009 roku umowy „Zbiorowego ubezpieczenia budynków i lokali mieszkalnych”, ani wypłaty odszkodowania na łączną kwotę 314.415,07 złotych. Wyjaśniając, iż wobec niepodjęcia odbudowy budynku zastosowanie znajdują przepisy określone w § 10 ust. 6 pkt 1 Ogólnych Warunków Ubezpieczenia. Nadto pozwana zakwestionowała jakoby zobowiązywała powodów do wykonywania opinii PZIiTB o/Ł..
(odpowiedź na pozew  -  k.  77 - 78 ).
Na rozprawie w dniu 27 października 2015 r. powodowie sprecyzowali powództwo do kwoty 203.160,00 złotych, w pozostałej części cofając powództwo. Natomiast w piśmie z dnia 4 listopada 2015 roku powodowie sprecyzowali powództwo do kwoty 203.159,33 złotych, podając, iż kwota ta wynika z różnicy pomiędzy sumą ubezpieczenia w wysokości 517.000,00 złotych a kwotą wypłaconego odszkodowania w kwocie 313.840,67 złotych.
( e- protokół -  k. 170 ,  00:00:53 ;  pismo z dnia 4 listopada 2015 roku – k. 179 ).
Na rozprawie w dniu 4 lipca 2017 roku pełnomocnik powódki wniósł o zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kosztów zastępstwa procesowego.
(e – protokół  – k. 364,  00:21:11)

Stan faktyczny :

Powodowie,M.iM. Z. (1)w dniu zawarcia umowy z ubezpieczycielem – pozwaną, byli właścicielami nieruchomości w postaci domu mieszkalnego położonego przyul. (...)w m.K., powiat(...)
(okoliczność bezsporna)
Ubezpieczycielem nieruchomości powodów byłBank (...) S.A., w którym powodowie uzyskali kredyt hipoteczny, na ww. nieruchomość. Na Bank ten powodowie przenieśli swoje prawa do odszkodowania zUmowy zbiorowego ubezpieczenia budynków i lokalizawartej z pozwaną spółką. Nieruchomość została ubezpieczona kolejno w dniu 19 maja 2009 roku do dnia 11 września 2042 roku na kwotę 315.000 złotych a następnie w dniu 20 kwietnia 2010 roku do dnia 17 sierpnia 2030 roku na kwotę 517.000,00 złotych.
(deklaracja zgody – k. 155 - 156  i k. 161 )
Na mocy tej umowy ubezpieczenia, pozwana spółka odpowiadała za szkody w ubezpieczonym budynku spowodowane w wyniku zadziałania ryzyk podstawowych, obejmujących m.in. ogień. Zawarcie umowy ubezpieczenia polegało na zgłoszeniu kredytobiorcy przez Bank, wskutek jego wniosku, przy czym wniosek powinien zawierać przede wszystkim podstawowe informacje dotyczące budynku oraz wartość budynku (sumę ubezpieczenia). Sumę ubezpieczenia ustalał ubezpieczający w porozumieniu z pozwaną. Dokumentem potwierdzającym ubezpieczenie była „Deklaracja zgody” a warunkiem objęcia ochroną ubezpieczeniową było złożenie przez kredytobiorcę oświadczenia o przeniesieniu na Bank praw do odszkodowania z umowy ubezpieczenia. Na mocy umowy pozwana ustalała należne odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia w kwocie odpowiadającej wysokości poniesionych strat, nie większej jednak od sum ubezpieczenia określonych w polisie dla poszczególnych rodzajów mienia. Natomiast ustalenie wysokości odszkodowania na podstawie cenników następowało w przypadku niepodejmowania przez ubezpieczającego odbudowy lub naprawy zniszczonego lub uszkodzonego mienia, braku rachunków odbudowy lub naprawy bądź braku kosztorysów powykonawczych. Przy ustalaniu wysokości odszkodowania uwzględniano wartość pozostałości, stopień zużycia technicznego, a także udokumentowane koszty sprzątnięcia miejsca szkody do wysokości 5% wyliczonego odszkodowania (do wysokości sumy odszkodowania).
( O gólne  W arunki  U bezpieczenia – k. 157 - 160)
Dnia 18 maja 2014 roku, w wyniku pożaru, budynek znajdujący się na nieruchomości położonej w przyul. (...)w m.K., powiat(...)został zniszczony. Prawdopodobną przyczyną pożaru budynku mieszalnego było wadliwe działanie urządzeń zabezpieczających wewnątrz tablicy rozdzielczej, co doprowadziło do zwarcia przewodów instalacji elektrycznej i zapłonu.
(okoliczność niesporna;  postanowienie – k. 13,  zaświadczenie, k.  16 ).
W związku ze zniszczeniami Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego nałożył na powodów obowiązek wykonania i dostarczenia ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego budynku idecyzją nr (...)zakazał użytkowania ww. budynku do czasu usunięcia nieprawidłowości, nakazując ich usunięcie.
(postanowienie – k. 8 , decyzja – k. 10 )
Koszt ekspertyzy jaką ponieśli powodowie wyniósł 15.375,00 złotych.
(faktura – k. 17)
Powodowie zgłosili szkodę pozwanej, szkodę zarejestrowano pod nr(...).
(bezsporne; druk zgłoszenia szkody – k. 150)
Pozwana wyliczyła, iż powodowie ponieśli koszty robót rozbiórkowych nieruchomości w kwocie 25.727,61 złotych oraz koszty robót naprawczych nieruchomości w kwocie 313.840,67 złotych.
(kosztorysy – k. 96 - 134)
Pozwana wypłaciła powodom, łącznie, w dwóch transzach, kwotę 314.415,07 złotych.
(pismo z dnia 9 października 2014 roku – k. 18, decyzja z dnia 24 czerwca 2014 roku i 11 września 2014 roku – k. 67 - 68)
Powodowie nie zaakceptowali decyzji banku obsługującego kredyt hipoteczny dotyczącej warunków rozliczenia szkody majątkowej nr(...)z ubezpieczenia grupowego nieruchomości u pozwanej.
(decyzja – k. 69 – 70)
Ubezpieczyciel – pozwana spółka, odmówiła podjęcia czynności do ugodowego zakończenia sprawy poprzez wypłacenie powodom dalszego odszkodowania z powodu niedostarczenia faktur za usunięcie szkody pożarowej.
(pismo z dnia 9 października 2014 roku – k. 18)
Szacunkowa wartość szkody poniesionej przez powodów powstała w budynku mieszkalnym przyul. (...)w m.K., powiat(...)w wyniku pożaru z dnia 18 maja 2014 r. wyniosła kwotę 380.000,00 zł netto, natomiast szacunkowy koszt odbudowy ww. budynku do stanu z przed pożaru to kwota 361.000,00 złotych netto. Wycena biegłego opierała się o ceny jakie funkcjonowały w okresie wystąpienia szkody.
(opinia biegłego do spraw  budownictwa,  kosztorysowania , rozliczania inwestycji -  k.  196 - 213 , zeznania biegłego – e- protokół - k. 326, 00:19:12 – 00:23:17 ).
Sąd odmówił wiarygodności kosztorysowi, opracowanemu przez rzeczoznawcę inż.E. M., przedstawionemu przez powodów. Jest to dokument prywatny, który stanowi jedynie dowód tego, że osoba która go podpisała złożyła oświadczenie określonej w nim treści –art. 245 kpc. Ponadto, biegły inż.J. K.wskazał jakie błędy popełniła inż.E. M.w sporządzonym kosztorysie. W szczególności rzeczoznawca ten powoływał się na pozycję nr 1184 w biuletynie(...), gdzie wspomniany przez tego rzeczoznawcę obiekt, o takiej konstrukcji i takiej cenie, w ogóle nie występuje a nadto przyjęła inną cenę nie z obiektu(...). ale z obiektu(...), gdzie cena jest niższa.

Rozważania prawne:

Powództwo zasługuje na uwzględnienie jedynie w części.
W przedmiotowej sprawie nie jest kwestionowana zasada odpowiedzialności pozwanego wynikająca z umowy ubezpieczenia budynku. Polisa wskazywała na odpowiedzialność ubezpieczyciela za szkody w wyniku zadziałania ryzyk podstawowych, w tym szkodę jaka miała miejsce w dniu 18 maja 2014 roku – w wyniku pożaru. Bezsporne było w sprawie, że pozwany odpowiada jako ubezpieczyciel.
Zgodnie z przepisemart. 805 § 1 k.c.przez umowę ubezpieczenia zakład ubezpieczeń zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę, przy czym świadczenie zakładu ubezpieczeń przy ubezpieczeniu majątkowym polega w szczególności na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku(§ 2 pkt. 1).
Pomiędzy stronami sporna była jedynie wysokość odszkodowania. Na wstępie konieczne jest krótkie odniesienie się do poszczególnych zarzutów podniesionych przez pozwaną oraz argumentacji przytoczonej przez powodów na uzasadnienie wysokości dochodzonego roszczenia.
Po pierwsze dotyczy to zarzutu braku po stronie powodowej legitymacji procesowej czynnej do dochodzenia roszczenia objętego pozwem. W ocenie sądu, w przedmiotowej sprawie nie mamy jednak do czynienia z ww. przez pozwaną sytuacją, gdyż strona powodowa była stroną umowy ubezpieczenia z pozwaną a warunkiem objęcia ochroną ubezpieczeniową było złożenie przez kredytobiorcę oświadczenia o przeniesieniu na Bank praw do odszkodowania z umowy ubezpieczenia, jednakże nie jest to jednoznaczne ze zmianą podmiotu, z którym pozwana zawierała umowę ubezpieczenia. Nie bez znaczenia pozostaje także okoliczność, iż w toku postępowania likwidacyjnego strona pozwana w ogóle nie zakwestionowała uprawnień powodów do realizacji uprawnień wynikających z zawartej umowy, wydając decyzję o przyznaniu im odszkodowania - jedynie przelew kwoty należnej im z ubezpieczenia została przelana, zgodnie z umową, Bankowi. Powyższe potwierdza, iż zarzut braku legitymacji procesowej czynnej do dochodzenia roszczenia stanowiącego przedmiot niniejszego sporu, nie był trafny.
Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe, którego wyniku nie kwestionowała żadna ze stron, wykazało szacunkowy koszt odbudowy budynku do stanu sprzed pożaru na kwotę 361.000,00 zł a wartość szkody poniesionej przez powodów skutkiem zdarzenia wywołującego szkodę, tj. pożaru z dnia 18 maja 2014 roku ustalono na kwotę 380.000,00 złotych. W toku postępowania likwidacyjnego wypłacono powodom kwotę 314.415,07 złotych.
Na mocyart. 3531k.c.strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
Z tego względu, pomimo, iż różnica pomiędzy wypłaconą częścią odszkodowania, za rzeczywiście poniesioną szkodę, wynosi 313.694,07 złotych, jednakże wobec okoliczności, iż strony ukształtowały swój stosunek prawny na kwotę 517.000,00 złotych oraz, iż nadto powodowie finalnie ograniczyli wartość swego roszczenia do kwoty 203.159,33 złotych wraz ze zrzeczeniem się roszczenia w pozostałej części, Sąd zasądził na rzecz powodów od pozwanej spółki żądaną kwotę 203.159,33 zł, jako pozostałą do wypłaty część odszkodowania należnego na podstawie zawartej umowy. W pozostałym zakresie powództwo zostało umorzone wskutek zrzeczenia się roszczenia w pozostałej części.
Z uwagi na to, że żądanie powodów nie zostało uwzględnione w całości, Sąd rozstrzygnął o kosztach procesu na podstawieart. 100 zd. 1 k.p.c.wzajemnie znosząc je pomiędzy stronami.
O nieuiszczonych kosztach sądowych w łącznej wysokości 19.328,10 zł (nieuiszczona opłata od pozwu, opinia biegłego, opinia uzupełniająca) sąd orzekł na podstawieart. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz.U.2010.90.594 j.t. ze zm.)z zastosowaniem w/wart. 100 k.p.c., obciążając powodów na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Łodzi z zasądzonego na ich rzecz roszczenia kwotę 9.312,30 zł (odpowiadającą wysokości w jakiej powodowi przegrali), a od pozwanej spółki kwotę 10.015,80 zł (odpowiadającą wysokości w jakiej pozwany przegrał).