Sąd Okręgowy w Legnicy
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 398/17
Data wyroku: 2017-09-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mirosława Molenda-Migdalewicz
Słowa kluczowe: Ubezpieczenia społeczne
Podstawa prawna: art. 83 ust. 6, art. 26 i art. 27 oraz art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2015r., poz. 121 ze zmianami)

Sygn. aktV U 398/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia22 września 2017 r.
Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy
w składzie:
Przewodniczący:SSO Mirosława Molenda-Migdalewicz
Protokolant: star. sekr. sądowy Katarzyna Awsiukiewicz
po rozpoznaniu w dniu22 września 2017 r. w Legnicy

    sprawy z wniosku(...)sp. z o. o. wL.

przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
o odstąpienie od żądania ustanowienia hipoteki przymusowej na nieruchomościach należących do(...)Sp. z o. o.

    na skutek odwołania(...)sp. z o. o. wL.

od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
z dnia4 kwietnia 2017 r.

    znak(...)

I

oddala odwołanie,

II

zasądza od wnioskodawcy na rzecz  Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.kwotę 3600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt VU 398/17

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 04 kwietnia 2017 r. – znak(...)- Zakład Ubezpieczeń Społecznych Odział wL.ponownie określił(...)Spółka z o.o. wL.zaległości w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą na :
- ubezpieczenie społeczne za miesiące okres od kwietnia 2016r. do listopada 2016r.w łącznej kwocie– 42258,93zł oraz należne odsetki w kwocie 1044,73zł - liczone na dzień 02 stycznia 2017r. ,
- ubezpieczenia zdrowotne za okres od kwietnia 2016r. do listopada 2016r.w łącznej kwocie– 2483,75,70 zł oraz należne odsetki w kwocie 110,27zł – liczone na dzień 02 stycznia 2017r.
W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że niniejszą decyzją- przy uwzględnieniu stanowiska płatnika składek z dnia 24 marca 2017r.- zmieniono decyzję ZUS Oddział wL.nr znak(...)w przedmiocie określenia zaległości w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą przez płatnika składek(...)Spółka z o.o. wL..
Ponadto ZUS Oddział wL.poinformował płatnika składek – w uzasadnieniu decyzji – że ,art. 26 ust.3 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych( Dz.U. z 2016r. , poz. 963, z póź. zm.) stanowi podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej nieruchomości , stanowiącej własność zobowiązanego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył w imieniu skarżącej spółki Prokurent wnosząc o odstąpienie od żądania ustanowienia hipoteki przymusowej na nieruchomościach należących do(...)Spółka z o.o. wL..
W uzasadnieniu odwołania skarżący podniósł, że w dniu 28 lutego 2017r. strony zawarły umowę pisemną o rozłożenie na raty należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za okres od kwietnia 2016r. do listopada 2016r.
Płatnik składek spłaca zaległości zgodnie z harmonogramem wskazanym w powyższej umowie .
Zdaniem skarżącego ZUS Oddział wL., wydając zaskarżoną decyzję, naruszył ustalenia stron zawarte w par. 5 i par. 9 umowy z dnia 28 lutego 2017r.Po zawarciu wyżej wskazanej umowy określającej warunki i harmonogram spłat należności składkowych – organ rentowy wszczął działania egzekucyjne względem(...)Spółka z o.o. wL., a ponadto płatnik składek nie wyraził zgody na wpisanie hipoteki względem posiadanych nieruchomości . Tym samym , zdaniem skarżącego ,czynność organu rentowego jest nieważna , gdyż postaje w sprzeczności z postanowieniami umownymi ikodeksem cywilnym.
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Organ rentowy dodatkowo wskazał , że postępowanie zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji nie jest postępowaniem egzekucyjnym , o którym mowa w par. 5 umowy zawartej między stronami w dniu 28 lutego 2017r. Ma jedynie na celu zabezpieczenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne .

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
(...)Spółka z o.o. wL.zaewidencjonowany jest jako płatnik składek z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.
W okresie od kwietnia 2016r. do listopada 2016r. spółka zalegała z opłaceniem składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne .
W dniu 28 lutym 2017r. pomiędzy Zakładem Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.a(...)Spółka z o.o. wL.została zawarta umowa o rozłożenie na raty należności z tytułu składek ( nr umowy(...).
Zgodnie z par. 2 umowy Zakładek Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.- jako wierzyciel – rozłożył płatnikowi składek na raty należność z tytułu składek w łącznej wysokości 47952,78zł :
- składka społeczne za okres od kwietnia 2016r. do listopada 2016r. w łącznej kwocie– 44040,86zł oraz należne odsetki w kwocie 1135zł.
- składka ubezpieczenia zdrowotne za okres od kwietnia 2016r. do listopada 2016r. w łącznej kwocie– 2580,72,70 zł oraz należne odsetki w kwocie 115zł.
Strony ustaliły w par. 4 ustaliły harmonogram spłat zaległości w 24 ratach , płatnych od 03 marca 2017r. do 15 lutego 2019r.
W par. 5 pkt. 2 umowy ZUS Oddział wL.– jako wierzyciel- zobowiązał się do nie wszczynania i nie wznawiania postępowań egzekucyjnych przez okres obowiązywania umowy w stosunku do należności z tytułu składek objętych umowa z dnia 28 lutego 2017r.
W par. 9 umowy strony ustaliły , że zmiany warunków umowy wymagają formy pisemnej pod rygorem nieważności .
W dniu 24 marca 2017r. płatnik składek złożył w ZUS Oddział wL.pismo , w którym m.in. wskazał , że zaległość objęta układem ratalnym jest należnością niewymagalną na czas trwania umowy i jako taka nie stanowi podstawy wpisu hipoteki przymusowej do księgi wieczystej nieruchomości , będącej własnością zobowiązanego .
Ponadto w powyższym wniosku zarzucono , że wysokość zadłużenia wskazana w umowie z dnia 28 lutego 2017r. ulega pomniejszeniu o każdą ratę opłaconą przez płatnika składek – zgodnie z harmonogramem spłat ratalnych .
d o w ó d: akta ubezpieczeniowe wnioskodawcy .

Sąd zważył, co następuje:
Odwołania nie zasługiwały na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 46ust.1 i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych( Dz.U. z 2016r. , poz. 963, z póź. zm.), płatnik składek jest zobowiązany według zasad wynikających z przepisów prawa obliczać , potrącać z dochodów oraz rozliczać i opłacać należne składki .
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika , że w okresach wskazanych w zaskarżonych decyzjach tj. od kwietnia 2016r. do listopada 2016r.(...)Spółka z o.o. wL.z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie opłacał należnych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenia zdrowotne .
Tym samym płatnik składek nie dopełnił ciążącego na nim ustawowego obowiązku opłacania składek na wskazane ubezpieczenia z tytułu , któremu podlegał w okresie od kwietnia 2016r. do listopada 2016r.
Łączna wysokość składek na ubezpieczenia społeczne oraz ubezpieczenia zdrowotne wskazana została w ustaleniach faktycznych niniejszego uzasadnienia .
W toku postępowania prowadzonego przed organem rentowym oraz w toku postępowania odwoławczego wnioskodawca nie wniósł zastrzeżeń do wysokości zaległych składek ustalonych przez ZUS w umowie z dnia 28 lutego 2017r. oraz w zaskarżonej decyzji .
W tym miejscu wskazać należy , że zaskarżona decyzja dotyczy ponownego określenia wysokości zadłużenia skarżącej spółki z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne w okresie od kwietnia 2016r. do listopada 2016r.
Została ona wydana na podstawie art. 83 ust. 6 oraz art. 26 i 29 powołanej w niniejszym uzasadnieniu ustawy systemowej .
W odwołaniu skarżący wskazał ,iż wydając zaskarżoną decyzję ZUS Oddział wL.naruszył ustalenia zawarte w par. 5 umowy z dnia 28 lutego 2017r. o rozłożeniu na raty należności z tytułu zaległych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenia zdrowotne za okres od kwietnia 206r. do listopada 2016r. Tym samym zaskarżona decyzja wznawia postępowanie egzekucyjne względem płatnika składek co do należności objętych układem ratalnym z dnia 28 lutego 2017r. – co jest sprzeczne w postanowieniami umowy i zasadami zawartymi wkodeksie cywilnym.
Rozpoznając odwołanie sąd uznał za zgodne z prawem stanowisko Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przedstawione w uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie Zaskarżona decyzja nie wznawia postępowania egzekucyjnego co do należności objętych umową z dnia 28 lutego 2017r. o rozłożeniu na raty zaległych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenia zdrowotne za okres od kwietnia 2016r. do listopada 2016r.
W zaskarżonej decyzji organ rentowy pouczył płatnika składek , że zgodnie z art. 26 ust. 3 ustawy systemowej – dla zabezpieczenia należności z tytułu składek - ZUS przysługuje hipoteka przymusowa na wszelkich nieruchomościach dłużnika .
W tym miejscu wskazać należy , że na podstawie art. 109 KWU uprawnionemu z tytułu składek przysługiwała hipoteka przymusowa.
W aktualnie obowiązującym systemie prawnym ZUS jest jednym w wykonawców określonych ustawę zadań z zakresu ubezpieczeń społecznych - przede wszystkim jako dysponent Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( art. 3 ust.1 pkt.1 i art. 51 ust.2 ustawy systemowej ). W ramach swych uprawnień m.in. wystawione przez niego dokumenty stwierdzające istnienie należności z tytułu składek oraz jej wysokości są podstawą wpisu hipoteki do księgi wieczystej nieruchomości stanowiącej własność zobowiązanego ( art. 26 ust.2 oraz art. 68 ust.1 pkt.1 lit.c ustawy systemowej ) .
Nie oznacza to uprawnień ZUS do uzyskania wpisu hipoteki przymusowej na swoją rzecz.
Składki na ubezpieczenia społeczne są składkami Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , który powołany został do realizacji zadań z zakresu ubezpieczeń społecznych . Jest to państwowy fundusz celowy, stanowiący wyodrębniony rachunek bankowy( art. 51 ustawy systemowej ) . Przychody FUS pochodzą m.in. ze składek ubezpieczonych . Zasoby FUS stanowią własność państwową ( Skarbu Państwa) , a nie własność państwowej osoby prawnej ( ZUS).
Zakład Ubezpieczeń Społecznych – jako dysponent FUS- zarządza na zasadach powiernictwa wydzielonym mieniem Skarbu Państwa, nie będąc właścicielem tego mienia . Działa więc we własnym imieniu , ale na rzecz Skarbu Państwa .
Tym samym uprawnionym do zabezpieczenia państwowej wierzytelności z tytułu składek ubezpieczeniowych jest Skarb Państwa .
Przewidziana w art. 26 ustawy systemowej instytucja zabezpieczenia hipotecznego należności składkowych jest szczególną formą zabezpieczenia należności państwowych (Skarbu Państwa) , które to należności mają charakter uprzywilejowany . Zatem zabezpieczenia hipotecznego należności składkowych nie jest to czynność postępowania egzekucyjnego , o której strony postanowiły w par. 5 umowy z dnia 28 lutego 2017r. o rozłożeniu na raty należności składkowych .
W tym zakresie sąd w pełni podziela argumentacje ZUS Oddział wL.przedstawioną w odpowiedzi na odwołanie .
Reasumując Sąd na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.oddalił odwołanie , gdyż nie było podstaw do jego uwzględnienia z przyczyn wymienionych w niniejszym uzasadnieniu .
Konsekwencją oddalenia odwołania od zaskarżonej decyzji było orzeczenie o kosztach niniejszego procesu, na które złożyły się tylko koszty zastępstwa procesowego.
O ich wysokości Sąd orzekł na podstawieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. z § 2 pkt.5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości zmieniające Rozporządzenie w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 03 października 2016r. ( Dz.U. z 2016r. poz. 1667), uwzględniając w tym zakresie przedmiot decyzji tj. stan zaległości składkowych i wartość przedmiotu sporu 44742,68zł ( suma należności głównych tj. zaległych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenia zdrowotne bez odsetek i innych kosztów oraz bez opłat wymienionych w decyzji )