Sąd Okręgowy w Rzeszowie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 813/17
Data wyroku: 2017-11-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jolanta Krzywonos
Słowa kluczowe: Uchybienie i przywrócenie terminu
Podstawa prawna: art. 5 ust. 7 ustawy o ubezpieczeniach społecznych rolników
Teza: oddala odwołanie.

Sygn. akt IV U 813/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 listopada 2017 r.
Sąd Okręgowy w Rzeszowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Jolanta Krzywonos

Protokolant:

st. sekr. sądowy Maria Misiuda

po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2017 r.
sprawyM. S.
przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego reprezentowanemu przezP.Terenową wJ.
o przywrócenie terminu do złożenia oświadczenia
na skutek odwołaniaM. S.
od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego reprezentowanego przezP.Terenową wJ.
z dnia 12 czerwca 2017r
znak :(...)
oddala odwołanie
Sygn. akt IV U 813/17

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 23 listopada 2017 r.
Decyzją z dnia 12 czerwca 2017r. Znak:(...)Prezes KRUS, powołując się na treśćart. 58 § 1,2 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego(Dz.U. 2016 r. poz. 23 ze zm.) w związku zart. 5a ust. 4 i 7 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników(tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 277 ze zm.), odmówiłM. S.przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia lub zaświadczenia właściwego Urzędu Skarbowego o nie przekroczeniu kwoty należnego podatku dochodowego od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej za 2016 r. Wskazał, że w/w nie udowodnił, że niezachowanie terminu do złożenia zaświadczenia lub oświadczenia o nieprzekroczeniu kwoty należnego podatku spowodowane było zdarzeniem losowym.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyłM. S.wnosząc o jej zmianę. W uzasadnieniu odwołujący naprowadzał, iż w dacie upływu terminu do złożenia oświadczenia o wysokości należnego podatku za 2016 r. przebywał poza granicami kraju, stąd też zmuszony był wysłać to oświadczenie drogą elektroniczną. Na skutek błędu w adresie e-mail przedmiotowe oświadczenie nie dotarło do placówki KRUS.
W odpowiedzi na odwołanie KRUSOddział (...)wR.domagała się jego oddalenia wskazując, że zaskarżona decyzja odmawiająca przywrócenia terminu do złożenia stosownego oświadczenia jest prawidłowa.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
M. S.objęty został ubezpieczeń społecznym rolników od 1 lutego 2004 r. jako domownik rolnika. Od 24 listopada 2008 r. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie usług stolarskich.
W dniu 1 czerwca 2017 r. złożył do KRUSP.terenowa wD.oświadczenie, że należny podatek dochodowy od przychodów z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej w 2016 r. w nie przekroczył kwoty granicznej 3 258,00 zł. Do w/w oświadczenia załączył prośbę o przywrócenie terminu do jego złożenia. W treści pismaM. S.wskazywał, iż przedmiotowe oświadczenie wysyłał już 30 maja 2017r. na adres e-mail KRUS jednakże okazało się, że adres był niepoprawny i korespondencja nie dotarła do adresata.
Wobec bezskutecznego upływu tego terminu KRUS w dniu 12 czerwca 2017 r. wydał decyzję o ustaniu ubezpieczenia emerytalno- rentowego, wypadkowego, chorobowego i macierzyńskiegoM. S.. Rozpoznając zaś wniosekM. S.o przywrócenie terminu do złożenia oświadczenia o wysokości podatku, organ rentowy wydał w dniu 12 czerwca 2017 r. decyzję w tym zakresie odmowną, zaskarżoną w niniejszej sprawie.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumentację zalegającą w aktach KRUS.
Sąd dał wiarę dowodom z dokumentów, albowiem zostały sporządzone przez powołane do tego organy w zakresie przypisanych im kompetencji i w przewidzianej formie, a ich treść nie budzi wątpliwości Sądu.
Sąd zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że przedmiot postępowania przed Sądem Pracy i Ubezpieczeń Społecznych jest wyznaczony przez decyzję organu rentowego. Jest to teza powszechnie reprezentowana w orzecznictwie, iż w postępowaniu cywilnym w sprawie z odwołania od decyzji organu rentowego jej treść (treść decyzji) wyznacza przedmiot i zakres rozpoznania oraz rozstrzygnięcia sądu (por. postanowienie SN z dnia 13 maja 1999 r., II UZ 52/99, wyrok SN z dnia 1 września 2010 r., III UK 15/10). Powyższe znajduje oparcie w przepisachKodeksu postępowania cywilnego, a w szczególności wart. 4779§ 1 k.p.c.(wskazującym, że odwołanie wnosi się od decyzji organu rentowego),art. 47710§ 1 i 2 k.p.c.(stanowiącym, że odwołanie powinno zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji oraz określenie zarzutów i wniosków jej dotyczących oraz podpis) oraz wart. 47714§ 1,2 k.p.c.(który określa rodzaje rozstrzygnięć sądu powszechnego – mające postać oddalenia odwołania lub zmiany zaskarżonej decyzji).
Wobec powyższego należy podkreślić, żeM. S.złożył odwołanie od decyzji Prezesa KRUS z dnia 12 czerwca 2017r. znak:(...), stąd też to właśnie ta decyzja stanowi przedmiot rozpoznania w niniejszej sprawie.
Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników(Dz.U. z 2016 r. poz. 277) wprowadza w art. 5a ust 1 zasadę, że rolnik lub domownik, który podlegając ubezpieczeniu w pełnym zakresie z mocy ustawy nieprzerwanie przez co najmniej 3 lata, rozpocznie prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej lub rozpocznie współpracę przy prowadzeniu tej działalności, podlega nadal temu ubezpieczeniu w okresie prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy prowadzeniu tej działalności, jeżeli spełnia jednocześnie następujące warunki:
1) złoży w Kasie oświadczenie o kontynuowaniu tego ubezpieczenia w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy tej działalności;
2) jednocześnie nadal prowadzi działalność rolniczą lub stale pracuje w gospodarstwie rolnym, obejmującym obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowego, lub w dziale specjalnym;
3) nie jest pracownikiem i nie pozostaje w stosunku służbowym;
4) nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty albo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych;
5) kwota należnego podatku dochodowego za poprzedni rok podatkowy od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej nie przekracza kwoty 2528 zł.
Kwota podatku, o której mowa w ust. 1 pkt 5, zwana dalej „roczną kwotą graniczną”, podlega corocznej waloryzacji wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, określonym w ustawie budżetowej za rok, którego kwota dotyczy, ustawie o prowizorium budżetowym lub ich projektach, jeżeli odpowiednie ustawy nie zostały uchwalone ( art. 5a ust 8). Jak wynika z obwieszczenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie rocznej kwoty granicznej z dnia 23 maja 2016 r. (M.P. z 2016 r. poz. 483) wysokość rocznej kwoty granicznej, o której mowa w art. 5a ust. 8 wymienionej ustawy, za rok 2016 wynosi 3258 zł.
Ustawowe określenie w sposób zobiektywizowany dochodowego kryterium podatkowego z tytułu równocześnie prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, którego przekroczenie prowadzi do ustania rolniczego tytułu podlegania ubezpieczeniom społecznym możliwe jest poprzez przedłożenie zaświadczenia lub oświadczenia o kwocie podatku.
Zaświadczenie albo oświadczenie, że nie została przekroczona kwota podatku dochodowego, o której mowa w art. 5a ust. 1 pkt 5, rolnik lub domownik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą, podlegający ubezpieczeniu, obowiązany jest także złożyć w Kasie do dnia 31 maja każdego roku podatkowego ( art. 5a ust 4). Niezłożenie zaświadczenia albo oświadczenia, o których mowa w ust. 4, lub niezachowanie terminu do złożenia tego zaświadczenia albo oświadczenia, jest równoznaczne z ustaniem ubezpieczenia z dniem, do którego rolnik lub domownik obowiązany był złożyć zaświadczenie albo oświadczenie w Kasie ( art. 5a ust 6) Termin do złożenia wyżej wymienionego zaświadczenia lub oświadczenia, określony w art. 5a ust. 4 ustawy jest terminem prawa materialnego wskazuje bowiem czas, w jakim podmiot obowiązany jest dokonać czynności, której dokonanie w tym czasie pozostawi prawo podmiotu (podleganie ubezpieczeniu) w stanie niezmienionym zaś niedokonanie spowoduje wygaśnięcie prawa. Termin ten może zostać przywrócony albowiem ustawodawca w ust. 7 art. 5 a w/w ustawy zastrzegł taką możliwość, może on zostać przywrócony na wniosek zainteresowanego rolnika lub domownika, jeżeli wnioskodawca udowodni, że niezachowanie terminu nastąpiło wskutek zdarzeń losowych.
Powołana jużustawa o ubezpieczeniu społecznym rolnikównie definiuje pojęcia „zdarzenie losowe”. Brak definicji oznacza konieczność badania każdej takiej sprawy indywidualnie z uwzględnieniem wszystkich okoliczności mogących mieć wpływ na jej wynik. W orzecznictwie sądów apelacyjnych, a przede wszystkim Sądu Najwyższego utrwalone zostało stanowisko, że zdarzenie losowe, to zdarzenie nieprzewidywalne, niemożliwe do uniknięcia nawet przy zachowaniu należytej staranności, mające charakter obiektywnego i zewnętrznego w stosunku do rolnika/domownika ( por wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie - III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 kwietnia 2014 r. sygn. akt III AUa 1489/13). "Zdarzenie losowe" w rozumieniuart. 5a ust. 7 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolnikówjest pojęciem szerszym od pojęcia sił przyrody i oznacza spowodowane zarówno działaniem sił przyrody jak i działaniem innego człowieka zdarzenie nieprzewidywalne, niemożliwe do uniknięcia i niezależne od woli osoby wywodzącej z niego skutki prawne. W zgodzie z takim rozumieniem przestawionego pojęcia, do kategorii zdarzeń losowych zaliczyć trzeba tak zdarzenia związane z działaniami sił przyrody, jak na przykład ogień, powódź i grad, obsunięcie się ziemi lub tąpnięcia, ale także zdarzenia związane z działaniami ludzkimi, jak na przykład nagła i nieprzewidziana choroba, przestępstwo, wypadek komunikacyjny (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 20.06.2013r., sygn. akt: IIIAUa 114/13, czy wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10.06.2010r., sygn. akt I UK 49/10).
Jak zostało ustalone w sprawie,M. S.nie złożył w przewidzianym terminie zaświadczenia z urzędu skarbowego o kwocie podatku za rok 2016. W odwołaniu wskazywał, że pomylił się przy wysyłaniu w/w oświadczenia pocztą elektroniczną do KRUS wpisując błędny adres e mail adresata. Powyższe stanowiło przyczynę uchybienia terminowi.
Prezes KRUS odmówił wnioskodawcy przywrócenia terminu do złożenia tego zaświadczenia wskazując, że nie wykazał by uchybienie terminowi nastąpiło wskutek zdarzeń losowych i w przekonaniu Sądu stanowisko takie jest prawidłowe i uzasadnione. Sąd Okręgowy stoi bowiem na stanowisku, że rzeczywiście wnioskodawca nie wykazał istnienia okoliczności uniemożliwiających zachowanie terminu do złożenia zaświadczenia lub oświadczenia o nieprzekroczeniu kwoty należnego podatku za 2016 r. Za taka okoliczność z cała pewnością nie można uznać wysyłki przedmiotowego oświadczenia pod niewłaściwy adres e-mail organu rentowego. Tego rodzaju błąd należy traktować w kategoriach swoistego niedbalstwa oraz braku staranności, jakiej można oczekiwać od osoby należycie dbającej o własne interesy. Obowiązkiem odwołującego się jako osoby należycie dbającej o własne sprawy było zainteresowanie się czy jego oświadczenie dotarło do KRUS przed upływem ustawowego terminu.
Wobec powyższego Sąd uznając, że zaskarżona decyzja Prezesa KRUS jest prawidłowa, odpowiada przywoływanym wyżej przepisom i rzeczywistemu stanowi, oddalił złożone odwołanie po myśliart. 47714§1 k.p.c.