Sąd Okręgowy w Warszawie
IV Wydział Cywilny
Sygnatura akt: IV C 1014/16
Data wyroku: 2017-04-21 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Robert Masznicz
Słowa kluczowe: Spółdzielnia, Członek spółdzielni
Podstawa prawna: art. 24 § 3 prawa spółdzielczego

Sygn. aktIV C 1014/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 kwietnia 2017 r.
Sąd Okręgowy w WarszawieIV Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący:SSR (del.) Robert Masznicz
Protokolant:  sekretarz sądowy Kamila Osica
po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2017 r. w Warszawie
na rozprawie
sprawy z powództwa osoby o imionach i nazwisku
H. M.
przeciwko pozwanej spółdzielni pod nazwą
Spółdzielnia Mieszkaniowa (...)z siedzibą wW.
o uchylenie uchwały nr 72/2015 Rady Nadzorczej pozwanej spółdzielni w sprawie wykreślenia z rejestru członków pozwanej spółdzielni oraz o uchylenie uchwały nr 4/2016 z dnia 22 czerwca 2016 r. Walnego Zgromadzenia Członków pozwanej spółdzielni w sprawie odwołania od uchwały Rady Nadzorczej o wykreśleniu z pozwanej spółdzielni

1
oddala powództwo w całości;

2
zasądza od powódki na rzecz pozwanej spółdzielni zwrot kosztów procesu w sumie 377,00 zł (trzysta siedemdziesiąt siedem złotych 00/100), stanowiących koszty zastępstwa procesowego oraz koszty opłaty skarbowej od złożonego pełnomocnictwa procesowego.

SSR (del.) Robert Masznicz
Sygn. akt IV C 1014/16

UZASADNIENIE WYROKU
Pozwem z dnia 31 sierpnia 2016 r. (data złożenia w biurze podawczym Sądu Okręgowego w Warszawie)H. M.(powódka) wniosła o:

1
uchylenie następujących uchwał:

a
nr(...)z dnia 7 grudnia 2015 r. rady nadzorczejSpółdzielni Mieszkaniowej (...)z siedzibą wW.(pozwana spółdzielnia) w sprawie wykreślenie z rejestru członków pozwanej spółdzielni;

b
nr(...)z dnia 22 czerwca 2016 r. walnego zgromadzenia pozwanej spółdzielni w sprawie odwołania od uchwały rady nadzorczej o wykreśleniu z pozwanej spółdzielni;

2
zasądzenie od pozwanej spółdzielni na swoją rzecz zwrotu kosztów procesu, według norm przepisanych.

(pozew – k. 4 i n.)
W odpowiedzi na pozew wniesionej dnia 15 listopada 2016 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) pozwana wniosła o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie od powódki na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania.
(odpowiedź na pozew – k. 54 i n.)
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny.
Zgodnie z § 3 statutu pozwanej spółdzielni (statut), celem pozwanej spółdzielni jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych członków oraz ich rodzin, jak również innych potrzeb, przez dostarczenie samodzielnych lokali mieszkalnych, a także lokali o innym przeznaczeniu.
Zgodnie z § 8 ust. 3 statutu, członkowi spółdzielni może przysługiwać:

a
spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego;

b
spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego;

c
spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu o innym przeznaczeniu, w tym do garażu;

d
prawo odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu;

e
najem lokalu mieszkalnego luk lokalu o innym przeznaczeniu

Zgodnie z § 8 ust. 4 statutu, członkiem pozwanej może być także osoba, która na podstawie zawartej ze spółdzielnią umowy:

a
oczekuje na ustanowienie prawa odrębnej własności do lokalu mieszkalnego

b
oczekuje na ustanowienie prawa odrębnej własności do lokalu o innym przeznaczeniu, w tym do garażu.

Zgodnie z § 12 ust. 1 statutu, członek spółdzielni, nie wykonujący obowiązków statutowych z przyczyn przez niego nie zawinionych, może być pozbawiony członkostwa przez wykreślenie z rejestru członków spółdzielni.
Zgodnie z § 12 ust 2 lit. b statutu, wykreślenie może nastąpić w szczególności, gdy członek zbył własnościowe prawo do lokalu lub prawo odrębnej własności lokalu, a nie wystąpił ze spółdzielni za wypowiedzeniem, jeżeli jego członkostwo w spółdzielni związane jest wyłącznie ze zbytym prawem.
Zgodnie z § 13 ust. 1 statutu, uchwałę o wykluczeniu członka lub wykreśleniu go z rejestru członków podejmuje rada nadzorcza na wniosek zarządu.
Zgodnie z § 14 ust. 1 statutu, członek wykluczony ze spółdzielni lub wykreślony z rejestru jej członków ma prawo odwołać się od uchwały o wykluczeniu albo wykreśleniu do walnego zgromadzenia w terminie 30 dni od daty otrzymania zawiadomienia o wykluczeniu lub wykreśleniu.
(tekst jednolity statutu pozwanej – k. 9 i n.)
Powódce nie przysługuje w stosunku do pozwanej spółdzielni żadne z praw poniższych:

a
spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego;

b
spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego;

c
spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu o innym przeznaczeniu, w tym do garażu;

d
prawo odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu;

e
najem lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu.

Powódka nie oczekuje także w stosunku do pozwanej na żadne z praw poniższych:

a
na ustanowienie prawa odrębnej własności do lokalu mieszkalnego;

b
na ustanowienie prawa odrębnej własności do lokalu o innym przeznaczeniu, w tym do garażu.

(bezsporne)
Dnia 7 grudnia 2015 r. rada nadzorcza pozwanej spółdzielni podjęła uchwałę nr 72/2015.
Zgodnie z § 1 uchwały, wykreślono powódkę z rejestru członków pozwanej spółdzielni.
W uzasadnieniu uchwały wskazano, że powódka nie posiada spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu, w tym garażu, prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu czy też najmu lokalu w zasobach mieszkaniowych pozwanej, gdyż pismem z dnia 3 listopada 1995 r. powódka przekazała przysługujący jej w ½ części wkład mieszkaniowy związany ze spółdzielczym, lokatorskim prawem do tego lokalu na rzecz córki.
(uchwała nr 72/2015 – k. 24, protokół nr 26/2015 z posiedzenia rady nadzorczej z dnia 23 listopada 2015 r. i dnia 7 grudnia 2015 r. – k. 67 i n.)
Dnia 26 stycznia 2016 r. powódka złożyła odwołanie od uchwały rady nadzorczej, wnosząc o jej uchylenie przez walne zgromadzenie.
Dnia 22 czerwca 2016 r. walne zgromadzenie podjęło uchwałę nr 4/2016 w sprawie odwołania od uchwały rady nadzorczej o wykreśleniu powódki ze spółdzielni powódki. Rozpoznając odwołanie walne zgromadzenie utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę.
(odwołanie – k. 28 i n., uchwała nr 4/2016 – k. 26, protokół walnego zgromadzenia z dnia 22 czerwca 2016 r. – k. 75 i n.)
Stan faktyczny nie był przedmiotem sporu między stronami. Został potwierdzony odpisami i kopiami dokumentów załączonych do pozwu oraz odpowiedzi na pozew. W oparciu o te dowody Sąd Okręgowy poczynił odpowiednie ustalenia zgodnie zart. 245 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego(k.p.c.), z uwzględnieniem faktów przyznanych i bezspornych zgodnie zart. 229 i 230 k.p.c.
Zgodnie zart. 6w zw. zart. 156 k.p.c., Sąd Okręgowy oddalił wniosek pozwanej o odroczenie rozprawy (k. 109), gdyż wszelkie istotne okoliczności mające znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy zostały wyczerpująco wyjaśnione i nie były przedmiotem sporu, a nie zachodziły żadne z ustawowych przesłanek odroczenia rozprawy, przewidzianych wart. 214 k.p.c.W takim stanie, odroczenie rozprawy prowadziłoby do oczywistego przewlekania postępowania w rozumieniuart. 6 § 1 k.p.c.
Po poczynieniu ustaleń faktycznych, Sąd Okręgowy zważył, co następuje.
Powództwo podlegało oddaleniu jako bezzasadne.
Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy przytoczone i objaśnione niżej.
Zgodnie zart. 3 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, członkiem spółdzielni może być osoba fizyczna, choćby nie miała zdolności do czynności prawnych lub miała ograniczoną zdolność do czynności prawnych.
Zgodnie zart. 24 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze, spółdzielnia może rozwiązać stosunek członkostwa tylko przez wykluczenie albo wykreślenie członka.
Zgodnie zart. 24 § 3 Prawa spółdzielczego, członek niewykonujący obowiązków statutowych z przyczyn przez niego niezawinionych może być wykreślony z rejestru członków spółdzielni. Statut określa przyczyny wykreślenia.
Zgodnie zart. 24 § 4 Prawa spółdzielczego, wykreślenia może dokonać, stosownie do postanowień statutu, rada nadzorcza albo walne zgromadzenie spółdzielni.
Zgodnie zart. 24 § 6 pkt 1 Prawa spółdzielczego, jeżeli organem właściwym w sprawie wykluczenia albo wykreślenia członka ze spółdzielni jest, zgodnie z postanowieniami statutu, rada nadzorcza, członek spółdzielni ma prawo odwołać się od uchwały o wykreśleniu do walnego zgromadzenia, w terminie określonym w statucie.
Zgodnie zart. 24 § 8 Prawa spółdzielczego, w wypadku wniesienia do walnego zgromadzenia odwołania od uchwały rady nadzorczej w sprawie wykreślenia członek spółdzielni ma prawo być obecny przy rozpatrywaniu odwołania i popierać je. Do wniesienia odwołania i jego rozpatrzenia stosuje się postanowienia statutu o postępowaniu wewnątrzspółdzielczym.
Zgodnie zart. 42 § 4 Prawa spółdzielczego, każdy członek spółdzielni lub zarząd może wytoczyć powództwo o uchylenie uchwały. Jednakże prawo zaskarżenia uchwały w sprawie wykreślenia członka przysługuje wyłącznie członkowi wykreślonemu.
Zgodnie zart. 8 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., przepisyKonstytucjistosuje się bezpośrednio, chyba żeKonstytucjastanowi inaczej.
Zgodnie zart. 188 pkt 1 Konstytucji, Trybunał Konstytucyjny orzeka w sprawach zgodności ustaw zKonstytucją.
Zgodnie zart. 190 pkt 1 Konstytucji, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.
Zgodnie zart. 190 pkt 3 Konstytucji, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego.
Z ustaleń faktycznych wynika, że od dnia 3 listopada 1995 r. powódce nie przysługuje żadne prawo, jak również ekspektatywa żądnego prawa, które stanowiłoby lub umożliwiałoby jej ubieganie się o przyjęcie do pozwanej spółdzielni w charakterze członka spółdzielni.
Takie ustalenie ma zasadnicze znaczenie w sprawie, gdyż zgodnie z wykładnią przepisówPrawa spółdzielczegoorazustawy o spółdzielniach mieszkaniowychwynika, że nie może być członkiem spółdzielni mieszkaniowej osoba, której nie przysługuje żadne z odpowiednich praw lub ekspektatywa takich praw. Niezgodne zKonstytucjąbyły przepisy, które wcześniej dopuszczały członkostwo w spółdzielni pomimo braku takich praw lub ich ekspektatywy. O niezgodności odpowiednich przepisów zKonstytucjąrozstrzygnął Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 5 lutego 2015 r. (sygn.. akt K 60/13). Trybunał Konstytucyjny orzekł, żeart. 3 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych(Dz.U. z 2013 r. poz. 1222) w zakresie, w jakim dopuszcza członkostwo w spółdzielni mieszkaniowej podmiotów, którym nie przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo odrębnej własności lokalu lub ekspektatywa odrębnej własności lokalu, jest niezgodny zart. 64 ust. 1 Konstytucji. Utrata mocy tych przepisów w zakresie, w jakim nie były zgodne zKonstytucją, nastąpiła z dniem 10 lutego 2015 r.
W takim stanie rzeczy, zarówno podjęta przez radę nadzorczą uchwała o wykreśleniu powódki z członkostwa pozwanej, jak też uchwała podjęta przez walne zgromadzenie na skutek odwołania powódki, były zgodne obowiązującym stanem prawnym.
Z tej przyczyny, powództwo podlegało oddaleniu.
Na podstawieart. 108 § 1 zdanie pierwsze k.p.c., Sąd Okręgowy rozstrzygnął o kosztach postępowania, zasądzając je w całości od przegranej powódki na rzecz wygranej pozwanej spółdzielni, zgodnie zart. 98 § 1 i 3w zw. zart. 99 k.p.c.
Na zasądzoną z tego tytułu sumę 377 zł złożyły się kwoty następujące:

a
kwota 360 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,

b
17 zł tytułem zwrotu kosztów opłaty skarbowej od złożonego pełnomocnictwa procesowego (k. 60).

Wysokość kosztów zastępstwa procesowego świadczonego na rzecz pozwanej spółdzielni przez radcę prawnego została określona w stawce minimalnej na podstawie właściwego rozporządzenia wykonawczego doustawy o radcach prawnych. Określenie podstawy zasądzenia zwrotu kosztów zastępstwa procesowego strony reprezentowanej przez radcę prawnego w sprawach, w których pozew obejmował wiele uchwał spółdzielni, było przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który wskazał, że w takim przypadku podstawę wysokości zasądzonych kosztów zastępstwa procesowego stanowi tylko jedna stawka minimalna (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 2009 r., sygn. akt III CZP 40/09).
Z tych przyczyn i na podstawie przywołanych przepisów prawa, Sąd Okręgowy orzekł, jak w sentencji.

ZARZĄDZENIE
(...)
SSR (del.) Robert Masznicz