Sąd Okręgowy w Siedlcach
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 652/16
Data wyroku: 2017-03-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jerzy Zalasiński
Słowa kluczowe: Emerytura wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Teza: W sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych przedmiot rozpoznania sprawy sądowej wyznacza decyzja organu rentowego, od której wniesiono odwołanie (art. 47799) i 477(14) kpc) i w tym tylko zakresie podlega ono kontroli sądu zarówno pod względem formalnej, jak merytorycznej zasadności.

Sygn. akt IV U 652/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 marca 2017r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

SSO Jerzy Zalasiński

Protokolant

st. sekr. sądowy Małgorzata Wierzbicka

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2017r. wS.
odwołaniaW. P. (1)
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
z dnia 30 czerwca 2016  r. (Nr(...))
w sprawieW. P. (1)
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
o prawo do emerytury
zmienia zaskarżoną decyzję i ustalaW. P. (1)prawo do emerytury od dnia(...)r.
Sygn. akt IV U 652/16

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 30.06.2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.odmówił ubezpieczonemuW. P. (1)prawa do emerytury w wieku obniżonym. Swoje stanowisko organ rentowy uzasadnił tym, iż ubezpieczony nie udowodnił posiadania na dzień 1.01.1999 r. okresów składkowych i nieskładkowych w wymiarze 25 lat. Do stażu ubezpieczeniowegoW. P. (1)ZUS nie zaliczył okresu od 24.05.1972 r. do 24.11.1976 r., ponieważ zgromadzona dokumentacja była niepełna, tj. nie zawierała informacji o tym, czym zajmowali się rodzicie wnioskodawcy oraz ile osób utrzymywało się z gospodarstwa rolnego. Ubezpieczony zeznał, że porzucił szkołę w dniu 24.06.1972 r., a zatem w czasie, kiedy pracował w gospodarstwie rolnym, i zdaniem organu rentowego, okoliczność ta przekreśla wiarygodność zeznań świadków potwierdzających pracęW. P. (1)w rolnictwie w pełnym wymiarze.
Od decyzji tej odwołanie złożyłW. P. (1), który wnosił o jej zmianę i przyznanie mu prawa do emerytury. Ubezpieczony wskazał, iż po uwzględnieniu okresu pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od 24.05.1972 r. do 24.11.1976 r., legitymuje się 25-letnim stażem okresów składkowych i nieskładkowych. W spornym okresieW. P. (1), przez 7 dni w tygodniu, pracował przez 8 godzin dziennie w rodzinnym gospodarstwie rolnym. Ojciec ubezpieczonego pracował wówczas zawodowo poza rolnictwem i w związku z tym ciężar pracy w gospodarstwie rolnym obciążałW. P. (1).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie powołując się na argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:
UbezpieczonyW. P. (1),urodzony w dniu (...), złożył w dniu 20.04.2016 r. wniosek o przyznanie prawa do emerytury, w którym wskazał, iż jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego i wniósł o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w tym funduszu, za pośrednictwem ZUS, na dochody budżetu państwa (wniosek k. 1-3v a. e.). Na podstawie przedłożonych dokumentów, organ rentowy uznał za udowodniony staż ubezpieczeniowyW. P. (1)w wymiarze 22 lat, 1 miesiąca i 10 dni, w tym 21 lat, 11 miesięcy i 15 dni okresów składkowych i 1 miesiąc oraz 25 dni okresów nieskładkowych. Początkowo, ZUS ustalił, iż ubezpieczony nie przepracował żadnego okresu w warunkach szczególnych i dlatego, jak również z uwagi na nieosiągnięcie wymaganego wieku 60 lat, decyzją z dnia 19.05.2016 r. odmówił przyznaniaW. P. (1)prawa do emerytury (k. 19 a. e.). Następnie, ubezpieczony przedstawił świadectwo pracy stwierdzające, iż w okresie od 25.11.1975 r. do 30.06.2013 r., świadczył on, jako piekarz, pracę w warunkach szczególnych (k. 22 a. e.). Ostatecznie, organ rentowy przyjął, iż na dzień 1.01.1999 r.W. P. (2)wykazał staż ubezpieczeniowy w wymiarze 22 lat, 1 miesiąca i 10 dni, z czego 21 lat, 11 miesięcy i 15 dni stanowi okres pracy w warunkach szczególnych. Z uwagi na nieosiągnięcie, wg stanu na dzień 1.01.1999 r., 25-letniego stażu ubezpieczeniowego, zaskarżoną decyzją z dnia 30.06.2016 r., ZUS odmówił przyznaniaW. P. (1)prawa do emerytury w wieku obniżonym (k. 24 a. e.).
Rodzice ubezpieczonego,B.iH. P., byli w latach 1971-1979 najpierw samoistnymi posiadaczami, na następnie właścicielami gospodarstwa rolnego o powierzchni 3,73 ha, położonego we wsiHuta (...). Ubezpieczony jest zameldowany i zamieszkuje w tej miejscowości począwszy od 30.05.1956 r.
W gospodarstwie rolnym małżonkówP.uprawiane było zboże oraz hodowany inwentarz, tj. kilka sztuk krów oraz kilkanaście sztuk trzody chlewnej.
W okresie od 24.05.1972 r. (tj. dzień, w którym ubezpieczony ukończył 16.-ty rok życia) do 24.11.1976 r.W. P. (1)pracował w rodzinnym gospodarstwie rolnym. W początkowym okresie, tj. do 24.06.1972 r., ubezpieczony łączył naukę w szkole ponadpodstawowej z pracą w gospodarstwie rolnym. Po zakończeniu roku szkolnego, w którym ubezpieczony uczył się w pierwszej klasie szkoły zawodowej, tj. 24.06.1972 r.,W. P. (1)porzucił naukę i zajął się wyłącznie pracą w rodzinnym gospodarstwie rolnym. W tym czasie ubezpieczony nie pracował zawodowo poza rolnictwem.
Do stałych obowiązków ubezpieczonego należała praca przy obrządku zwierząt. Zajmował się on również wyprowadzaniem krów na pastwiska. Oprócz powyższego,W. P. (1)wykonywał sezonowe prace takie jak omłoty czy prace polowe, m. in. orka, wywóz obornika czy żniwa.
W spornym okresie ubezpieczony mieszkał jedynie z rodzicami, gdyż jego starsze rodzeństwo wyprowadziło się z domu rodzinnego. Ojciec ubezpieczonego pracował zawodowo poza rolnictwem, a matka chorowała i zajmowała się domem. W związku z tym obowiązek pracy w gospodarstwie rolnym spoczywał na ubezpieczonym.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zeznania ubezpieczonego (k. 16), zeznania świadkówJ. P.,J. S.orazM. W.(k. 15v), poświadczenie o adresach i okresach zameldowania wydane przez Urząd Miejski wŻ.(k. 14 a. e.), zaświadczenie wydane przez Starostwo Powiatowe wG.(k. 15 a. e.).

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonego jest uzasadnione.
Zgodnie zart. 184 ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t. j. Dz. U. z 2015 r. poz. 748 ze zm.), ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27. Z kolei w art. 27 ust. 1 pkt 2 przywołanej ustawy wskazano, iż okres składkowy i nieskładkowy powinien dla mężczyzn wynieść co najmniej 25 lat. W§ 4 ust. 1 pkt 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r. nr 8 poz. 43) uregulowano, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn oraz ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. W myśl § 3 tego rozporządzenia, okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury wynosi w przypadku mężczyzn 25 lat.
Jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, przy ustalaniu prawa do emerytury uwzględnia się również, traktując je, jak okresy składkowe, przypadające przed dniem 1.01.1983 r., okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu.
Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało ustalenia, czyW. P. (1)legitymuje się okresem składkowym i nieskładkowym w wymiarze 25 lat.
Na podstawie spójnych i logicznych zeznań ubezpieczonego oraz świadkówJ. P.,J. S.iM. W.jak również dokumentów zgromadzonych w aktach emerytalnych (poświadczenie i zaświadczenie wydane przez Urząd Miejski wŻ.oraz Starostwo Powiatowe wG.) Sąd Okręgowy ustalił, iż w spornym okresie od 24.05.1972 r. do 24.11.1976 r.W. P. (1)pracował w niespełna 4-hektarowym gospodarstwie rolnym jego rodziców, przy czym do 24.06.1972 r. pracę tę łączył z nauką w pierwszej klasie szkoły zawodowej, a po tej dacie wyłącznie pracował w rolnictwie w tym gospodarstwie. Zeznania przywołanych osób zasługują na wiarę i są przekonujące. Wyłania się z nich obraz, zgodnie z którym, to na ubezpieczonym spoczywał ciężar stałej pracy w gospodarstwie rolnym, gdyż w spornym okresie jego ojciec pracował poza rolnictwem, zaś matka była chora i zajmowała się domem. Rodzeństwo ubezpieczonego nie mieszkało wówczas z rodzicami. Niewątpliwie, od 25.06.1972 r. do 24.11.1976 r., kiedy toW. P. (1)nie uczył się i nie pracował zawodowo, pozostawał codziennie, przez całą dobę, do dyspozycji rodziców i był gotowy świadczyć pracę w gospodarstwie rolnym. W związku z tym to ubezpieczony zajmował się obrządkiem zwierząt i wykonywał prace polowe jak również sezonowe prace gospodarskie takie jak omłoty. Mając na uwadze realia pracy w rolnictwie w latach 70-tych XX wieku, kiedy to większość prac wykonywana była ręcznie, stwierdzić należy, iż utrzymanie niespełna 4-hektarowego gospodarstwa rodzinyP.oraz opieka nad hodowanym w tym gospodarstwie inwentarzem, wymagały znacznej ilości pracy. Dlatego też uznać należy, iż praca ubezpieczonego miała istotny wpływ na funkcjonowanie gospodarstwa. Należy ją określić jako stałą i wykonywaną w wymiarze co najmniej 4 godzin dziennie.
Tym samym, sporny okres należy zaliczyć uzupełniająco jako okres składkowy, na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, do stażu ubezpieczeniowegoW. P. (2), co powoduje, iż legitymuje się on na dzień 1.01.1999 r. okresami składkowymi i nieskładkowymi w wymiarze 25 lat.
A zatem,W. P. (1)spełnił wszystkie warunki, wyrażone w przywołanych wyżej przepisach, by być uprawnionym do pobierania emerytury w wieku obniżonym, począwszy od(...)r., tj. od dnia, w którym ukończył 60.-ty rok życia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy, na mocyart. 47714§ 2 kpc, orzekł jak w wyroku.