Sąd Apelacyjny w Katowicach
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 1393/16
Data wyroku: 2017-06-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Tadeusz Szweda, Maria Małek-Bujak, Jolanta Ansion

Sygn. akt III AUa 1393/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 czerwca 2017 r.
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

SSA Jolanta Ansion (spr.)

Sędziowie

SSA Maria Małek - Bujak
SSA Tadeusz Szweda

Protokolant

Dawid Krasowski

po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2017 r. w Katowicach
sprawy z odwołaniaE. B.(E. B.)
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wC.
o wysokość świadczenia
na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wC.
od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznychw Katowicach
z dnia 21 marca 2016 r. sygn. akt X U 1414/15

oddala apelację.
/-/SSA M.Małek-Bujak /-/SSA J.Ansion /-/SSA T.Szweda

Sędzia   Przewodniczący   Sędzia
Sygn. akt III AUa 1393/16

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 6 lipca 2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych OddziałwC.w oparciuart. 110 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturachi rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychodmówił ponownego ustalenia wysokości renty rodzinnej ubezpieczonejE. B., wskazując, że przepis ten umożliwia ponowne ustalenie wyłącznie emerytury, brak jest podstaw do ponownego ustalenia podstawy wymiaru wypłacanej renty rodzinnej.
W odwołaniu od decyzji ubezpieczonaE. B.wniosła o jej zmianę podając, że nie zgadza się z jej treścią, ponieważ wnosiła o ponowne ustalenie wysokości emerytury mężaJ. B.. Jest to emerytura, którą mąż jej wypracował ciężką pracą w kopalni bezpośrednio przy wydobyciu węgla. Ona dostaje z tego tytułu tylko 85% z jego emerytury.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 marca 2016r., sygn. akt X U 1414/15, Sąd Okręgowy w Katowicach zmienił decyzję organu rentowego z dnia 6 lipca 2015r. w ten sposób, że przyznał ubezpieczonej świadczenie w postaci renty rodzinnej wyliczone w oparciu o wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wynoszący 250,10%, z ograniczeniem do 150% i kwoty bazowej obowiązującejna dzień 1 marca 2008r. w wysokości 2.275,37 zł, zwiększonej w kolejnych corocznych waloryzacjach, począwszy od dnia 1 czerwca 2015r.
Sąd I instancji ustalił, że ubezpieczonaE. B.,ur. (...),jest uprawniona do pobierania renty rodzinnej po zmarłym w dniu 27 lutego 2009r. mężuJ. B.. Świadczenie to zostało ubezpieczonej przyznane na podstawie decyzji z dnia 13 marca 2009r., począwszy od dnia 27 lutego 2009r., tj. od śmierci męża. Do ustalenia podstawy wymiaru renty organ rentowy przyjął podstawę wymiaru składek osoby zmarłej z 7 lat kalendarzowych, tj. z okresu od stycznia 1982r.do grudnia 1988r. ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru wynoszącym322,38 %.
W dniu 25 czerwca 2015r. ubezpieczona złożyła w organie rentowym wniosek o ponowne ustalenie wysokości świadczenia emerytalno-rentowego w związkuz wejściem w życie ustawy z dnia 5 marca 2015r. o zmianie ustawy o emeryturachi rentach z FUS. Dołączyła do wniosku zarobki zmarłego na drukach Rp-7 za lata 1980-1999, 2001-2006.
ZmarłyJ. B.,ur. (...), na podstawie decyzji organu rentowego z dnia 21 stycznia 1997r. nabył uprawnienia do emerytury górniczejbez względu na wiek, począwszy od dnia 5 listopada 1996r. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury organ rentowy przyjął dochód, który stanowił podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie emerytalne z 7 lat kalendarzowych, tj. z okresu od stycznia 1982r. do grudnia 1988r. ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru wynoszącym 322,38%.
ZmarłyJ. B.pracował od dnia 14 czerwca 1971r. do 14 czerwca 1972r. oraz od 6 września 1972r. do 30 kwietnia 1999r. wZakładzie (...).
Organ rentowy na żądanie Sądu w piśmie procesowym z dnia 17 listopada 2015r. ustalił wskaźnik wysokości podstawy wymiaru z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniom, tj. z lat: 1980-1981,1983-1999 i 2007 - przy uwzględnieniu zarobków osiągniętych po przyznaniu prawa do świadczenia emerytalnego zmarłego, który wyniósł 250,10%.
Dodatkowo organ rentowy obliczył, uwzględniając kwotę bazową z daty zgonuJ. B., tj. 2.275,37 zł (kwota bazowa obowiązująca od dnia 1 marca 2008r.)i wwpw 250,10%, że kwota emerytury wyniosłaby 5.157,95 zł, a renta rodzinna obliczona z tej kwoty na dzień 1 czerwca 2015r. wyniosłaby 4.400,90 zł i byłaby wyższa od kwoty renty rodzinnej dotychczas pobieranej, która wynosi 3.265,09 zł.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy uznał, że odwołanie ubezpieczonej zasługuje na uwzględnienie.
Powołując treść regulacjiart. 110 a ust. 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, Sąd I instancji wskazał, że renta rodzinna, stosownie do art. 73 ustawy wynosi odpowiedni procent świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu. Emerytura zmarłego i warunki, które zaistniały w jego sprawie - są tego typu, że spełnione zostały przesłanki zart. 110 a. Zatem Sąd ustalił wysokość należnej zmarłemu emerytury na datę jego śmierci.
Sąd Okręgowy zwrócił uwagę na fakt, że w uzasadnieniu do projektuustawy z dnia 5 marca 2015r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2015r., poz. 552) zawarto następujące rozważania: pułap podstawy wymiaru składek wynoszący w skali roku 30-krotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia, co stanowi 250% przeciętnego miesięcznego prognozowanego wynagrodzenia, został wyprowadzony z dniem1 stycznia 1999r. Przed tą datą zarobki, od których pobierana była składkana ubezpieczenie społeczne, nie były ograniczane. Osoby, których zarobki przed 1999r. kształtowały się nawet na poziomie 400% przeciętnego wynagrodzenia opłacały składki pełnego osiąganego wynagrodzenia, czyli składki pobierane od tych osób były wielokrotnie wyższe od przeciętnych składek. Jednak do obliczenia emerytury jest stosowane - także w przypadku tych osób - generalne ograniczenie, zgodnie z którym podstawa wymiaru emerytury nie może być wyższa, niż 250% przeciętnego wynagrodzenia. Proponuje się zatem uzupełnić istniejące rozwiązaniao przepisy umożliwiające jednorazowe przeliczenie emerytury w przypadku osób, które osiągały stosunkowo wysokie zarobki (ponad 250%) i odprowadzały przed dniem 1 stycznia 1999r. wysokie składki.
Niewątpliwie do takich osób należał zmarłyJ. B., a świadczenie ubezpieczonej jest pochodną świadczenia zmarłego.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd I instancji na mocyart. 477§ 2 k.p.c.orzekł, jak w sentencji zaskarżonego orzeczenia.
Apelację od wyroku wniósł organ rentowy.
Apelujący zaskarżając wyrok w całości, zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 110 a ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturachi rentach z FUS, poprzez jego zastosowanie do ubezpieczonej, uprawnionej do renty rodzinnej, podczas, gdy przepis ten umożliwia ponowne obliczenie wysokości wyłącznie emerytury.
Wskazując na powyższe, apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyrokui oddalenie odwołania.
Skarżący podniósł, że przepis art. 110 a ustawy emerytalnej umożliwia ponowne ustalenie wyłącznie emerytury, stąd brak jest podstaw do ponownego ustalenia podstawy wymiaru wypłacanej renty rodzinnej, w myśl wskazanego uregulowania.
W odpowiedzi na apelację ubezpieczona, podzielając stanowisko SąduI instancji, wniosła o ponowne obliczenie wysokości emerytury męża, a następnie ponowne obliczenie wysokości renty rodzinnej.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja organu rentowego jest bezzasadna.
Sąd Apelacyjny nie znalazł podstaw do zakwestionowania orzeczenia SąduI instancji, który przeprowadził prawidłowe postępowanie dowodowe i na jego podstawie wywiódł trafne wnioski.
Sąd Okręgowy wywiódł logiczne i znajdujące oparcie w prawie materialnym wnioski. Takie rozstrzygnięcie i rozważania przedstawione na jego uzasadnienienie budzą wątpliwości Sądu Apelacyjnego, dlatego w całości przyjmuje je za swoje.
Zgodnie zart. 110 ust. 1 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturachi rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2016r., poz. 987 j.t.), wysokość emerytury oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony wart. 15, z uwzględnieniemart. 110 ust. 3, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego, przypadającąw całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru przed zastosowaniem ograniczenia, o którym mowa wart. 15 ust. 5,jest wyższy, niż 250 %.
Poza sporem jest, że ubezpieczona nabyła prawo do renty rodzinnej po zmarłym mężu w wysokości 85% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu (art. 70ust. 1 w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy emerytalnej). Tym samym, ubezpieczona nabyła świadczenie, które wywodzi się ze świadczenia emerytalnegoJ. B..Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, emerytura zmarłego i warunki, które zaistniaływ jego sprawie są tego typu, że zostały spełnione przesłanki z art. 110 a ustawy emerytalnej.
W konsekwencji ubezpieczona, uzyskując prawo do renty rodzinnej, równocześnie nabyła prawo do przeliczenia świadczenia, jako świadczenia stanowiącego 85% świadczenia zmarłego męża.
Z tych przyczyn, Sąd Apelacyjny na mocyart. 385 k.p.c.oddalił apelację organu rentowego, jako pozbawioną słusznych podstaw.
/-/SSA M.Małek-Bujak /-/SSA J.Ansion /-/SSA T.Szweda

Sędzia Przewodniczący Sędzia
JR