Sąd Rejonowy w Olsztynie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 528/15
Data wyroku: 2017-11-06 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Joanna Bieńkowska-Kolarz

Sygn. akt I Ns 265/15

POSTANOWIENIE
Dnia 6 listopada 2017 r.
Sąd Rejonowy w Olsztynie, I Wydział Cywilny w składzie :
Przewodniczący : SSR Joanna Bieńkowska-Kolarz
Protokolant : st. sekr. sąd. Anna Zaporowska
po rozpoznaniu w dniu 23 października 2017 r. w Olsztynie
na rozprawie,
sprawy z wnioskuJ. B.
z udziałemE. B. (1)
o podział majątku wspólnego
postanawia:

I
ustalić, że w skład majątku wspólnego wnioskodawcyJ. B.i uczestniczkiE. B. (1), między którymi małżeńska wspólność ustawowa ustała na mocy prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 3 sierpnia 2012 r. wydanego w sprawie VI RC 941/12 o rozwód, wchodzą środki finansowe zgromadzone na rachunkach stron w kwocie:

1
44.037,60 zł na rachunkach wnioskodawcyJ. B.,

2
2.088,31 zł na rachunkach uczestniczkiE. B. (1),

tj. środki o łącznej wartości 46.045,91 zł (czterdzieści sześć tysięcy czterdzieści pięć 91/100);

II
dokonać podziału majątku wspólnego wnioskodawcyJ. B.i uczestniczkiE. B. (1)w ten sposób, że przyznać na własność wnioskodawcy środki finansowe zgromadzone na jego rachunkach w kwocie 44.037,60 zł (czterdzieści cztery tysiące trzydzieści siedem 60/100), zaś uczestniczce środki finansowe zgromadzone na jej rachunkach w kwocie 2.088,31 zł (dwa tysiące osiemdziesiąt osiem 31/100);

III
ustalić wysokość nakładów wnioskodawcy z majątku osobistego na majątek wspólny na kwotę 42.946,57 zł (czterdzieści dwa tysiące dziewięćset czterdzieści sześć 57/100);

IV
zasądzić od uczestniczkiE. B. (1)na rzecz wnioskodawcyJ. B.tytułem dopłaty kwotę 538,65 zł (pięćset trzydzieści osiem 65/100) płatną w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, z ustawowymi odsetkami w razie uchybienia wskazanemu wyżej terminowi płatności;

V
w pozostałym zakresie wnioski oddalić,

VI
wskazać, że strony ponoszą koszty postępowania po połowie i nakazać ściągnąć od każdej ze stron na rzecz(...)kasy Sądu Rejonowego w Olsztynie kwotę po 247,14 zł (dwieście czterdzieści siedem 14/100) tytułem kosztów postępowania – wynagrodzenia biegłego tymczasowo poniesionych przez(...), zaś koszty pomocy prawnej każdy we własnym zakresie;

VII
zasądzić od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwotę 575 zł (pięćset siedemdziesiąt pięć) tytułem połowy opłaty oraz kosztów opłat za czynności bankowe, łącznie wypłaconych w kwocie 150 zł (sto pięćdziesiąt).

SSR Joanna Bieńkowska-Kolarz
Sygn. akt I Ns 528/15

UZASADNIENIE
WnioskodawcaJ. B.pierwotnie wniósł o dokonanie podziału majątku wspólnego wnioskodawcy i uczestniczkiE. B. (1), w którego skład wchodziły:

⚫

lokal mieszkalny numer (...), o pow. 74,92 m(

    2), w tymmieszkalnej (...)m(

    2 )oraz piwnicy o nr(...)o pow. 7,34 m(

    2 ), położony wO.przyulicy (...).J. P.(...), dla którego prowadzona jestksięga wieczysta (...)wraz z udziałem(...)w częściach wspólnych budynku, którą stanowi prawo użytkowania wieczystego działki gruntu oraz części budynku i urządzenia, które służą wyłącznie do użytku właścicieli lokalu, dla których prowadzona jestksięga wieczysta (...); lokal obciążony jest hipoteką umowną kaucyjną w kwocie 556500 zł, ustanowioną na rzecz(...) Bank SAOddział Bankowości Detalicznej wŁ.,

udział wynoszący(...)części we współużytkowaniu wieczystym gruntu, będącego własnością(...), położonego wO.przyul. (...), stanowiącegodziałkę nr (...), obręb(...), o pow. 1459 m2, dla którego Sąd Rejonowy w Olsztynie prowadziksięgę wieczystą nr (...)

środki zgromadzone przez uczestniczkę na otwartych funduszach emerytalnych bądź subkontach ZUS.

Wnioskodawca zażądał aby składniki w postaci lokalu mieszkalnego i udziału we współużytkowaniu wieczystym przyznać wnioskodawcy, zaś środki wskazane wyżej uczestniczce. Ponadto wnioskodawca wniósł o ustalenie, że dokonał nakładu z majątku osobistego na majątek wspólny wg stanu na dzień 13 maja 2015r. w kwocie 7450,96 zł oraz o zasądzenie od uczestniczki na jego rzecz spłaty wynikającej z rozliczenia stron, płatnej w terminie 3 miesięcy od uprawomocnienia się przedmiotowego orzeczenia. Dodatkowo wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.
Uzasadniając wniosekJ. B.wskazał, iż małżeństwo stron rozwiązane zostało wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 3 sierpnia 2012r. w sprawie o sygn. VI RC 941/12. W czasie trwania małżeństwa strony zgromadziły majątek wskazany w petitum wniosku. Lokal mieszkalny został nabyty za środki pochodzące z kredytu. Obciążony jest hipoteką w wysokości 556500 zł z tytułu kredytu zaciągniętego w(...) Bank S.A.Z lokalu tego korzysta wnioskodawca, albowiem uczestniczka wraz z dziećmi powróciła do rodzinnegoR.. Wnioskodawca wskazał, iż przejściowo lokal był wynajmowany, a za środki otrzymywane z tego tytułu strony spłacały kredyt, jednakże od lutego 2015r. wnioskodawca sam ponosi zarówno koszty utrzymania mieszkania, jak też kredytu. Według stanu na dzień 13 maja 2017r. w okresie od dnia 2 marca 2015r. do dnia 28 kwietnia 2015r. z tytułu spłaty kredytu uiścił należność w kwocie 5450 zł, natomiast z tytułu kosztów utrzymania mieszkania uiścił kwotę 2000,96 zł. DodatkowoJ. B.nadmienił, że w czasie trwania małżeństwa uczestniczka gromadziła środki w ramach(...), czego zatrudniony w służbach mundurowych wnioskodawca nie czynił.
Uczestniczka postępowaniaE. B. (1)w odpowiedzi na wniosek wniosła o ustalenie, iż w skład majątku wspólnego uczestników wchodzą:

⚫

lokal mieszkalny numer (...), o pow. 74,92 m(
    2), w tymmieszkalnej (...)m(
    2 )oraz piwnicy o nr(...)o pow. 7,34 m(
    2 ), położony wO.przyulicy (...).J. P.(...), dla którego prowadzona jestksięga wieczysta (...)wraz z udziałem(...)w częściach wspólnych budynku, którą stanowi prawo użytkowania wieczystego działki gruntu oraz części budynku i urządzenia, które służą wyłącznie do użytku właścicieli lokalu, dla których prowadzona jestksięga wieczysta (...); lokal obciążony jest hipoteką umowną kaucyjną w kwocie 450000 zł, ustanowioną na rzecz(...) Bank SAOddział Bankowości Detalicznej wŁ.,

środki finansowe pobrane przez wnioskodawcę z zakładu pracy w związku z odejściem przez niego w lipcu 2012r. na emeryturę

kwoty wypłacone przez wnioskodawcę z jego rachunku bankowego na rok przed rozwiązaniem małżeństwa.

Jednocześnie wniosła o przyznanie przedmiotowego lokalu mieszkalnego na własność wnioskodawcy z rozważeniem wzajemnych spłat i dopłat stron, oddalenie wniosku o rozliczenie środków zgromadzonych przez uczestniczkę na(...)oraz oddalenie wniosku o rozliczenie nakładów z majątku osobistego wnioskodawcy na majątek wspólny uczestników. Zażądała również wydania orzeczenia w przedmiocie kosztów postępowania.
Uczestniczka określiła żądanie w zakresie środków zgromadzonych przez nią na(...)jako sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Wskazała bowiem, iż wnioskodawca ma już swoją wypracowaną emeryturę, którą otrzymuje w całości nie dzieląc się nią z uczestniczką. Zatem uczestniczka również winna sama dysponować środkami, które zebrała za czas swojej pracy w czasie trwania związku. Dodatkowo uczestniczka zakwestionowała wartość mieszkania stron wskazaną w treści wniosku określając je na 450000 zł.
Pismem z dnia 23 października 2017r. wnioskodawca zmodyfikował żądanie wniosku domagając się ustalenia, że w skład majątku wspólnego stron wchodzą:

⚫

środki zgromadzone przez uczestniczkę na(...)i subkontach ZUS w kwocie 39559,14 zł,

ekwiwalent za urlop otrzymany przez uczestniczkę w wysokości 2996,93 zł,

równowartość środków wypłaconych przez uczestniczkę z rachunku bankowego wBanku (...) S.A.na rok przed ustaniem wspólności majątkowej małżeńskiej w kwocie 57429,63 zł.

Dodatkowo zażądał aby składniki te zostały przyznane uczestniczce. Ponadto wnioskodawca wniósł o ustalenie, że dokonał nakładu z majątku osobistego na majątek wspólny w kwocie 73921,37 zł oraz o zasądzenie od uczestniczki na jego rzecz kwoty 86871,51 zł, w tym kwoty 49992,85 zł tytułem wyrównania udziałów w majątku wspólnym i kwoty 36960,68 zł tytułem zwrotu wydatków poniesionych przez wnioskodawcę z majątku osobistego na majątek wspólny. Dodatkowo wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

Sąd ustalił, co następuje:
Uczestnicy zawarli związek małżeński dnia 1 września 2001r. wR.. W trakcie trwania małżeństwa nie zawierali umów majątkowych małżeńskich. Ze związku uczestników pochodzą ich małoletnie dzieci –K. B.iZ. B..
(bezsporne; ponadto odpisy skrócone aktów urodzenia k. 6 – 7 w aktach Sądu Okręgowego w Olsztynie o sygn. VI RC 941/12).
Małżeństwo uczestników zostało rozwiązane wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 3 sierpnia 2012r. w sprawie o sygn. VI RC 941/12. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 25 sierpnia 2012r.
(bezsporne; ponadto: wyrok k. 7, wyrok k. 36 w aktach Sądu Okręgowego w Olsztynie o sygn. VI RC 941/12).
Na podstawie umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego w dniu 14 lutego 2008r., rep.(...)strony nabyłylokal mieszkalny numer (...), o pow. 74,92 m(
    2), w tymmieszkalnej (...)m(
    2 )oraz piwnicy o nr(...)o pow. 7,34 m(
    2 ), położony wO.przyulicy (...).J. P.(...), dla którego prowadzona jestksięga wieczysta (...)wraz z udziałem(...)w częściach wspólnych budynku, którą stanowi prawo użytkowania wieczystego działki gruntu oraz części budynku i urządzenia, które służą wyłącznie do użytku właścicieli lokalu, dla których prowadzona jestksięga wieczysta (...).
Lokal obciążony był hipoteką umowną kaucyjną w kwocie 556500 zł, ustanowioną na rzecz(...) Bank SAOddział Bankowości Detalicznej wŁ.z tytułu kredytu zaciągniętego na zakup tego lokalu. Umowa o kredyt hipoteczny zawarta została przez uczestników w dniu 13 lutego 2008r. Opiewała na kwotę 371000 zł, za kwotę waloryzacji kredytu przyjęto(...).
Przez znaczny okres czasu lokal ten był wynajmowany, a za środki otrzymywane z tego tytułu strony spłacały kredyt hipoteczny.
(dowód: wydruk z księgi wieczystej k. 9 – 13, zeznania wnioskodawcy k. 409 – 410v., zeznania uczestniczki k. 411 – 412, wydruki wiadomości sms k. 475 – 481, 483 – 486, umowa k. 487 – 490, wydruki k. 491 – 492).
W czasie trwania małżeństwa stron posiadały rachunki bankowe wBanku (...) S.A.(każda strona oddzielnie) oraz w(...)(wspólne).
Część środków znajdujących się na rachunku uczestniczki stanowiło jej majątek osobisty. Były to kwoty przekazane jej jako darowizny przez ojcaJ. F.w wysokościach: 7500 zł i 32500 zł w dniu 23 maja 2011r., 5000 zł w dniu 2 stycznia 2012r. oraz 10000 zł w dniu 24 stycznia 2012r.
Kwota w wysokości 32500 zł została przekazana uczestniczce z tytułu umowy zbycia własności części nieruchomości rolnej nr(...)/(...), stanowiącej grunty orne, położonej wR.wgminie Ś., które uczestniczka nabyła w drodze dziedziczenia po matce i siostrze. Środki w wysokości 20000 zł ze wskazanej kwoty przeznaczone zostały na lokatę. Lokata ta założona została 23 maja 2011 r. (k.130). Następnie 10 października 2011 r. kwota ta wróciła na rachunek uczestniczki (k.121), by jeszcze tego samego dnia „wyjść” na lokatę w kwocie 18.000 (k.129). W dniu 20 października 2011 r. środki te ponownie trafiają na rachunek uczestniczki i tego samego dnia założona jest kolejna lokata na kwotę 17.800 zł (k. 131), następnego dnia zlikwidowana (k.121).
Z konta uczestniczki, na którym były w/w środki w dniu 9 listopada 2011r. został wykonany przelew w kwocie 9.000 zł na wspólne konto w(...)tytułem spłaty debetu na tym koncie (k.294, 122, 203v).
W dniu 2 stycznia 2012 r. na konto uczestniczki wpłynęła kwota 5.000 zł od ojca uczestniczkiJ. F., która była przeznaczona na zapłatę za aplikację (przelew wychodzący na kwotę(...).440,00 zł z 3 stycznia 2012 r. (k.124, 296)
W dniu 24 stycznia 2012r. na konto uczestniczki wpłynęła kwota 10.000 zł od ojca uczestniczki jako darowizna dla niej. Pieniądze te jeszcze tego samego dnia zostały przelane na kontoM. K.(dwa przelewy w kwocie 1545 zł i 8455 zł w tytule przelewu: „M. K.ul. (...), wpłata”. Środki te wpłynęły jednak ponownie na rachunek uczestniczki w kwotach po 5000 zł w dniach 29 marca 2012r. i 16 kwietnia 2012r (k.125, k.550)
Z konta wnioskodawcy w(...) S.A.w dniu 7 listopada 2011 r. przelana została kwota 15.000 zł na wspólne konto w(...)na spłatę debetu (k.135, 203v). Tego samego dnia na to konto wpłynęła kwota 16.666,66 zł tytułem raty za sprzedażnie nieruchomości w miejscowościN., którą w drodze dziedziczenia nabył wnioskodawca. Druga transza z tego tytułu wpłynęła w tej samej kwocie 9 maja 2012 r. Środki finansowe zostały przelane na lokaty po 3.000 zł (k. 104-106, 140)
Od końca maja 2012 r. (faktyczny rozpad małżeństwa) na koncie w(...)znajdowały się w zasadzie środki tylko po to by spłacać kredyt mieszkaniowy. Strony w równym stopniu go zasilały – k.208-209.
(dowód: historie rachunków k. 95 – 144, 201 - 211, potwierdzenia przelewów k. 227 – 230, umowa k. 288 – 293, potwierdzenia przelewów k. 294 – 296, zeznania świadkaJ. F.k. 408v. – 409, zeznania uczestniczki k. 411 – 412, historia operacji k. 550).
Obie strony pracowały w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej.
Wnioskodawca pracował jako funkcjonariusz policji w Komendzie Miejskiej policji wO.do dnia 12 lipca 2012r., kiedy to odszedł ze służby.
Uczestniczka natomiast zatrudniona była w Urzędzie MiastaO.w okresie od dnia 1 września 2003r. do dnia 31 sierpnia 2012r.
W trakcie zatrudnienia za zgodą wnioskodawca z jego uposażenia potrącane były składki na ubezpieczenieZ (...) S.A.Uczestniczka przekazywała środki finansowe na subkonto w ZUS oraz(...)A.Towarzystwo (...). Na moment ustania wspólności zgromadziła w OFE34559,14zł.
W związku z ustaniem stosunku pracy (lipiec 2012 r.) wnioskodawcy wypłacono ekwiwalent z tytułu niewykorzystanego urlopu w kwocie 6475,74 zł brutto (5309,74 zł netto), odprawę w wysokości 44832 zł brutto (36762 zł netto) oraz nagrodę roczną w wysokości 3943,56 zł brutto (3194,56 zł netto) – łącznie45.266,30 zł.
(dowód: wydruk historii rachunku k.143, lokaty k.109-111)
Rozwiązanie stosunku pracy pomiędzy uczestniczką a jej pracodawcą nastąpiło w drodze porozumienia pracodawców samorządowych.
Uczestniczce wypłacony został ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w wysokości 2996,93 zł brutto, tj.2088,31zł netto (k.128)
(dowód: pismo k. 78, 85, 87, 92, historie rachunków k. 95 – 144, 201 - 211, zeznania wnioskodawcy k. 409 – 410v., zeznania uczestniczki k. 411 – 412).
W dniu 1 marca 2012r. wnioskodawca zawarł z(...) Bank S.A.z siedzibą weW.umowę o kredyt konsumencki na zakup towarów i usług nr(...)w kwocie 1744,26 zł, zaś w dniu 30 maja 2012r. umowę o kredyt gotówkowy nr(...), na podstawie której Bank udzielił mu środków finansowych w kwocie 6048,90 zł. Pierwszy z kredytów zaciągnięty został na zakup telefonu komórkowego i prostownicyR. (...)dla uczestniczki. Kredyt ten spłacony został w kwocie1228,70zł w dniu 11 lipca 2012r. przez wnioskodawcę, drugi z tych kredytów także został spłacony tego dnia przez wnioskodawcę Zobowiązanie w postaci drugiego z kredytów nie było z uczestniczką konsultowane i nie posiadała ona wiedzy w zakresie zawarcia umowy kredytowej przez wnioskodawcę. W chwili zawierania umowy strony nie rozmawiały ze sobą, a kilka dni wcześniej wnioskodawca przyznał, że ma romans z inną kobietą. (wskazać przy tym należy, że w tamtym momencie na koncie wnioskodawcy były środki w wysokości blisko 5.000 zł - k.141)
(dowód: umowa k. 169 – 170, 171 – 173, korespondencja elektroniczna k. 312, 314, paragon k. 313, zeznania wnioskodawcy k. 409 – 410v., zeznania uczestniczki k. 411 – 412).
Uczestniczka wraz z dziećmi mieszkała razem z wnioskodawcą do dnia 27 sierpnia 2012r., jednakże już w wakacje 2012r. udała się doR.w celu poszukiwania pracy.
Po rozstaniu mieszkanie stron było wynajmowane, co pozwalało nie ponosić żadnych kosztów utrzymania lokalu a jednocześnie spłacać kredyt. W tym czasie wnioskodawca pracował wW., a uczestniczka z dziećmi wR.. Wynajęcie mieszkania było wspólną decyzja stron, albowiem dzięki temu musiały w niewielkim stopniu dopłacać do kredytu.
W lutym 2015 r. wnioskodawca zaprzestał najmu lokalu mieszkalnego stron, wobec czego składnik majątku stron zaprzestał przynosić dochody umożliwiające spłatę wspólnych zobowiązań.
Wnioskodawca zamieszkał w tymże lokalu, skutkiem czego od lutego 2015r. samodzielnie ponosi ogół kosztów utrzymania mieszkania, samodzielnie płaci też kredyt mieszkaniowy.
Po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej, z tytułu spłaty kredytu, wnioskodawca uiścił kwotę w łącznej wysokości42946,57zł. Kwoty te regulowane były m.in. w następujących wysokościach: w okresie od 2 marca 2015r. do 28 kwietnia 2015r. w kwocie 5450 zł, od 28 maja 2015r. do 2 września 2015r. w kwocie 6600 zł, od 1 października 2015r. do 2 września 2016r. w kwocie 20450 zł, od września do grudnia 2016r. w kwocie 5008,97 zł, w dniu 13 stycznia 2017r. w kwocie 1700 zł, w dniu 10 lutego 2017r. w kwocie 1750 zł. Płatności z tytułu spłaty kredytu wnioskodawca dokonał również w dniu 28 grudnia 2016r. Opłacił wówczas kwotę 1645,84 zł z jako ratę kredytu oraz kwotę 65,83 zł jako składkę na ubezpieczenie kredytu.
Od lutego 2015 r. wnioskodawca samodzielnie zajmował lokal mieszkalny przyul. (...)w całości ponosząc koszty jego utrzymania, które do czasu sprzedaży mieszkania wynosiły łącznie 8.551,10 zł.
(dowód: wydruki k. 14 – 15, 19, 22, 25, 28, 45, 48 – 49, 52, 55, 315 , 359 – 360, 363, 366, 369 – 370, 373, 376,379 – 380, 383, 386, 389 – 390, 393, 427, 430 – 431, 434, 514,568 - - 569, historia rachunku bankowego k. 16 – 18, 41 – 44, 437 - 450,  potwierdzenia przelewów k. 20 – 21, 23 – 24, 26 – 27, 29 – 30, 46 – 47, 50 – 51, 53 – 54, 56 – 57, 361 – 362, 364 – 365, 367 – 368, 371 – 372, 374 – 375, 377 – 378, 381 – 382, 384 – 385, 387 – 388, 391 - 392, 394 – 395, 428 – 429, 432 – 433, 435 – 436, 452, 515 – 517, 563 – 567, wydruki maili k. 316 – 317, zestawienie operacji k. 338 – 358, 518, 560 – 562, zeznania wnioskodawcy k. 409 – 410v., zeznania uczestniczki k. 411 – 412, pismo k. 451, 508).
Lokal mieszkalny przyul. (...)wO., stanowiący współwłasność uczestników, został przez nich sprzedany w toku przedmiotowego postępowania, a kredyt hipoteczny spłacony w całości.
(bezsporne; ponadto: wydruki wiadomości sms k. 475 – 481, 483 – 486).
Uczestniczka jest współwłaścicielem nieruchomości gruntowej położonej w miejscowościR., oznaczonej jakodziałki nr (...), o łącznej pow. 0,9626 ha, których prawo własności nabyła w drodze dziedziczenia.
(wydruk z księgi wieczystej k. 454 – 460, zaświadczenie k. 461, wydruki i zdjęcia k. 462 – 472, zeznania uczestniczki k. 520).
W dniu 9 maja 2011r. została zawarta umowa sprzedaży nieruchomości gruntowej położonej w miejscowościN., gminaJ.nr(...), której wnioskodawca był właścicielem do 1/6 części. Nieruchomość ta stanowiła składnik jego majątku osobistego. Cena sprzedaży wyniosła 200000 zł.
(dowód: umowa k. 167).

Sąd zważył, co następuje:
Wniosek co do zasady podlegał uwzględnieniu.
Obie strony postępowania dążyły do podziału majątku wspólnego, przy czym istotną trudność podziału stanowił lokal mieszkalny przyul. (...), obciążony znacznym kredytem hipotecznym Istniejący w tym względzie konflikt interesów (uczestniczka nie chciała być obciążona kredytem, wnioskodawca nie był w stanie sam przejąć kredytu, a chciał pozostać w mieszkaniu) powodował, że strony nie mogły dojść do porozumienia. Nie było bowiem możliwości, by „wyzwolić” uczestniczkę od znacznego obciążenia kredytowego, za nieruchomość, której de facto nie chciała i którą chciał przejąć wnioskodawca.
W toku postępowania udało się jednakże sprzedać stronom mieszkanie i spłacić obciążający ich wspólnie kredyt.
Materiał dowodowy w przedmiotowej sprawie był dość obszerny jeśli chodzi o historię rachunków bankowych i lokat stron, strony złoży też szereg dokumentów prywatnych, które Sąd konfrontował z innymi zebranymi w sprawie dowodami w postaci zeznań świadków oraz stron. Dowody z rachunków stanowił w tym względzie dodatkowe źródło informacji, nie zawsze popartych twierdzeniami stron, szczególnie twierdzeniami wnioskodawcy.
Mając to na uwadze stwierdzić należy, że wnioskodawca zataił, co stało się ze środkami, które otrzymał na koniec pracy w Policji (odprawa, nagroda – tzw. trzynastka, ekwiwalent) w kwocie łącznej45.266,30zł. Na jego koncie w(...) S.A.te środki przez moment są widoczne (lipiec/sierpień 2012 r.), są przekazywane na lokaty, by ostatecznie „zniknąć”.
Z całą pewnością w tym względzie wskazać należy, że środki te nie zostały wydane na bieżące potrzeby rodziny, jak twierdził wnioskodawca (wykazane wydatki w kwocie 591 na ubezpieczenie samochodu i 396 zł za przedszkole syna), albowiem w tym czasie strony w zasadzie już ze sobą nie żyły, spłaty kredytu były dokonywane z konta w(...), na które strony po połowie przelewały należne kwoty, a wnioskodawca dysponował w tym czasie swoją pensją w wysokości ponad 5.000 zł, która także wchodzi do majątku wspólnego stron (stan konta kształtuje się od 200 zł do ponad 45.000 zł).
Twierdzenia wnioskodawcy o naprawie za te środki finansowe samochodu stron nie znajdują odzwierciedlenia w materiale dowodowym, z którego wynika, że w dniu 11 lipca 2012 r. uczestniczka przelała na jego konto kwotę 1.150 zł za naprawę pompowtrysków (k.295), zaś poniesiony przez niego wydatek w wysokości 1.590,00 zł za naprawę i wymianę sprzęgła hydrokinetycznego poniesiony został już po ustaniu wspólności (wydatek z 26 września 2012 r. – k. 180) i zdaniem Sądu nie może obciążać uczestniczki, która w tym czasie nie korzystała już z samochodu (mieszkała na drugim końcu Polski).
Podobnie potraktować należy w ocenie Sądu ubezpieczenie pojazdu stron za okres od 28 czerwca 2012 r. do 27 czerwca 2013 r. (suma 591 zł za cały okres ubezpieczenia, przy wyłącznym korzystaniu z pojazdu jest nieznaczna i nie powinna podlegać rozliczeniom k. 175-176, tym bardziej, że uczestnik dysponował całą swoją pensją).
Co do wspólnych długów, które spłacił wnioskodawca w dniu 11 lipca 2017 r. to zdaniem Sądu na uwzględnienie zasługuje jedynie dług w wysokości1.228,70zł, który wynikał z umowy o kredyt konsumencki na telefon i prostownicę (k. 171-173) Drugi dług wynikający z kredytu udzielonego wnioskodawcy w dniu 30 maja 2017 r. nie wiadomo na co został wzięty i wydatkowany. Wprawdzie wnioskodawca wskazuje, że w tym czasie były znaczne potrzeby rodziny i te środki finansowe miały je zabezpieczać, to twierdzenia te pozostają w sprzeczności z historią rachunków bankowych stron, gdzie na dzień 30 maja 2017 r. jest 667,22 zł (mBank), a następnego dnia wpływa wynagrodzenie wnioskodawcy w kwocie 5.706,51, na koncie uczestniczki w(...)jest kwota 8.224,08 zł, a na koncie wnioskodawcy w(...)kwota(...).983,65 zł.
Co do ponoszenia wydatków na opłatę za aplikację z majątku wspólnego stron to w sytuacji, gdy dochody rodziny pozwalają na kształcenie się małżonków brak podstaw do ustalania nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty uczestniczki. W ocenie Sądu tak było w przedmiotowej sprawie. Dodatkowo tylko wskazać należy, że wykazane zostało, żeE. B. (1)otrzymała od ojca środki finansowe na zapłatę za I rok aplikacji (vide historia rachunku k.124)
Sąd wobec powyższego nie uwzględnił powyższych wydatków jako obciążających majątek wspólny kosztem majątku osobistego uczestniczki.
Do wzajemnych rozliczeń Sąd zaliczył kwotę2.088,31zł, którą uczestniczka otrzymała z zakładu pracy na koniec sierpnia 2012 r. jako ekwiwalent za urlop wypoczynkowy.
Wnioskodawca domaga się także rozliczenia kwoty 10.000 zł, które najpierw wpływają na konto uczestniczki, przelane przez ojca w dniu 24 stycznia 2012 r., następnie są przekazywane na kontoM. K., by w marcu i kwietniu 2012 r. wrócić na konto uczestniczki. Środki te jak wskazuje uczestniczka i jej ojciec zostały jej przekazane jako darowizna (przelew na jej osobiste konto) – nie są więc majątkiem wspólnym. W tym względzie brak jakichkolwiek powodów by dokonać odmiennych ustaleń. Środki te po powrocie na konto uczestniczki stopniowo są wydatkowane z tego konta, nie wykluczone, że na bieżące potrzeby rodziny.
Co do wydatków z majątku wspólnego stron na nieruchomości położone wR.(wykup mieszkania ojca uczestniczki, spłata długów ojca uczestniczki, uzbrojenie nieruchomości wchodzących w skład spadku po matce i siostrze uczestniczki) to stwierdzić należy, że okoliczności te nie zostały wykazane w postępowaniu dowodowym. W tym względzie można jedynie wskazać, że ojciec wnioskodawczyni jest osobą trzecią w niniejszym postępowaniu i można ewentualnie dochodzić od niego stosownych nakładów, nie mogą zaś one stanowić rozliczeń między stronami postępowania o podział majątku, szczególnie w sytuacji gdy druga strona im zaprzecza, a więc tym bardziej nie godzi się na ich rozliczenie.
Zgodnie zart. 31 § 1 krioz chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. §2 Do majątku wspólnego należą w szczególności: 1) pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków, 2) dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków, 3) środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków,(...)) kwoty składek zaewidencjonowane na subkoncie, o którym mowa wart. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych(dz. U. z 2009 r., Nr 1585 z późn. zm.)
Zgodnie zart. 684w zw. zart. 567 § 3 k.p.c., w sprawach o podział majątku wspólnego, jego skład i wartość ustala sąd.
Niewątpliwie w skład majątku wspólnego wchodziły nabyte w trakcie małżeństwa ruchomości, nieruchomości i inne prawa. Co do tego nie było między uczestnikami sporu.
Zgodnie zart. 212 § 1 i 2 k.c., jeżeli zniesienie współwłasności następuje na mocy orzeczenia sądu, wartość poszczególnych udziałów może być wyrównana przez dopłaty pieniężne. Przy podziale gruntu sąd może obciążyć poszczególne części potrzebnymi służebnościami gruntowymi. Rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana stosownie do przepisówkodeksu postępowania cywilnego.
Odnosząc się do środków zgromadzonych przez uczestniczkę jako środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego oraz kwoty składek zaewidencjonowane na subkoncie, o którym mowa wart. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznychto stwierdzić należy, że winny one przypaśćE. B. (2)bez obowiązku spłat na rzecz wnioskodawcy.
W okresie małżeństwa obie strony pracowały. Wnioskodawca wypracowywał jednakże swoją emeryturę w innym systemie (jako Policjant) nie odprowadzając składek na subkonto i OFE. W innej sytuacji była uczestniczka, która nie miała wpływu na to, że takie środki są pobierane z jej wynagrodzenia i przekazywane do ZUS i wybranego OFE. W przedmiotowej sprawie z końcem małżeństwa stron zbiegło się odejście na emeryturę wnioskodawcy, który w żadnej części nie dzieli się swoim prawem z uczestniczką. Taka sytuacja powoduje zdaniem Sądu, że w przedmiotowej sprawie nie powinno dojść do podziału środków zgromadzonych na subkoncie i w(...)A.. Podział tych środków w sytuacji braku podziału środków otrzymywanych z tego samego tytułu (emerytura) ze stronyJ. B.będzie w ocenie Sądu sprzeczny z zasadami współżycia społecznego.
Kwestie nakładów regulujeart. 45 krio, w którym mowa jest o rozliczeniu na wniosek nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny oraz z urzędu z majątku wspólnego na majątek osobisty.
Sąd uwzględnił jako nakłady osobiste wnioskodawcy środki finansowe jakieJ. B.wydatkował na spłatę kredytu hipotecznego stron, albowiem do momentu sprzedaży mieszkania stanowił on majątek wspólny, a kredyt, z którego sfinansowano zakup mieszkania był wspólnym solidarnym zobowiązaniem stron.
Sąd nie uwzględnił jako nakładów z majątku osobistego wnioskodawcy na majątek wspólny należności jakieJ. B.uiszczał za utrzymanie mieszkania przyul. (...)wO..
Nie było sporne w sprawie, że wnioskodawca od lutego 2015 r. zajął wspólne mieszkanie stron i jakkolwiek miał uprawnienie do jego zajmowania to niewątpliwie powodowało to, że uczestniczka ponosiła z tego tytułu stratę, choćby w postaci niemożności wynajęcia tego lokalu i osiągania korzyści z tego wynikających (jak widać po wcześniejszych latach na tyle dużych, że mieszkanie „samo się utrzymywało”, a za czynsz można było spłacić całą ratę kredytu.).
Wnioskodawca zgłosił do rozliczenia wszelkie koszty poniesione na ten lokal, podczas gdy znaczna ich część wynikała z miesięcznych rozliczeń za media, ale też wpłat na fundusz remontowy. W ocenie Sądu dokonywanie rozliczeń tego typu nakładów stoi w sprzeczności z treściąart. 206 i 207 k.c.oraz z zasadami współżycia społecznego. Współwłaściciel bowiem wyłącznie korzystający z rzeczy wspólnej, w sytuacji gdy można by osiągać korzyści z tej rzecz, a przez jego wyłączne korzystanie jest to niemożliwe, nie powinien domagać się rozliczenia należności za wyłączne korzystanie z tej rzeczy.
Zgodnie zart. 567 § 3 k.p.c.,688 k.p.c.i618 k.p.c.zw. zart. 212 § 1 k.c., dokonując podziału majątku wspólnego Sąd orzeka w przedmiocie dopłaty na rzecz jednego z małżonków przez drugiego małżonka. Stosownie zaś do treściart. 212 § 2 k.c., rzecz, która nie daje się podzielić, może być przyznana stosownie do okoliczności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiemspłatypozostałych albo sprzedana stosownie do przepisówkodeksu postępowania cywilnego. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie rozliczenia miały charakter spłaty, ale też rozliczeń stosownie do treściart. 45 krioz tytułu nakładów i to zarówno z majątku wspólnego na majątki osobiste jak i z majątków osobistych na majątek wspólny (po ustaniu wspólności).
Sąd dokonując stosownych wyliczeń skompensował należne uczestnikom kwoty w następujący sposób:
Wartość majątku wspólne zgromadzonego w trakcie trwania wspólności majątkowej małżeńskiej (ruchomości, nieruchomości i prawa) wynosiła80.685,05zł. Oznacza to, że każdemu z uczestników należałoby przyznać majątek o wartości 40.342,53 zł. Wnioskodawcy przyznano składniki majątku o łącznej wartości44.037,60zł (odliczając spłacony dług w wysokości 1.228,70 zł) , zaś uczestniczce – o wartości 36.647,31 zł, przy czym w ocenie Sądu środki z(...)i ZUS nie powinny podlegać rozliczeniom (kwota 34.559,14 zł), dlatego też w dalszej części rozliczeń Sąd je pominął, pozostawiając jedynie kwotę2.088,31zł.
W związku z powyższym, wnioskodawca powinien dopłacić uczestniczce kwotę 20.974,65 zł (23.022,96 – 2.088,31 = 20.974,65).
Sąd obowiązany był także rozliczyć nakłady z majątku osobistego na majątek wspólny (spłata kredytu hipotecznego i długów, których wzajemne rozliczenie (42.946,57 zł :2 = 21.473,29 zł;) dawało nadwyżkę z tego tytułu po stronie wnioskodawcy na kwotę 21.473,29 zł.
Dokonując w tym względzie wzajemnych rozliczeń należało zasądzić od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy kwotę538,65zł. (21.474,29 zł – 20974,65 zł= 538,65 zł).
Sąd uznając, że powyższa kwota nie jest znaczna wskazał, że winna ona zostać zapłacona w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia.
O kosztach orzeczono na zasadzieart. 520 § 2 k.p.c.uznając, że strony winny ponieść koszty postępowania po połowie, każda we własnym zakresie ponosząc koszty reprezentującego ją pełnomocnika.
Sąd postanowił wszystkimi kosztami postępowania (w szczególności opłatami sądowymi i wydatkami na czynności bankowe (rozliczonymi z zaliczki wpłaconej przez wnioskodawcę) obciążyć strony po połowie.
SSR Joanna Bieńkowska-Kolarz