Sąd Apelacyjnyw Warszawie
VI Wydział Cywilny
Sygnatura akt: VI ACa 1732/16
Data wyroku: 2017-02-08 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Borkowska, Jacek Sadomski, Magdalena Sajur-Kordula
Słowa kluczowe: Pozbawienie wykonalności
Podstawa prawna: art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.

Sygn. akt VI ACa 1732/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 8 lutego 2017 r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie VI Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący – Sędzia SA Jacek Sadomski
Sędziowie: SA Małgorzata Borkowska
SO (del.) Magdalena Sajur-Kordula (spr.)
Protokolant: starszy  sekretarz sądowy Magdalena Męczkowska
po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2017 r. w Warszawie
na rozprawie
sprawy z powództwa Skarbu Państwa -(...)
przeciwko(...) Sp. z o.o.wP.
o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 28 lipca 2016 r.
sygn. akt IV C 133/16

I
zmienia zaskarżony wyrok w całości w ten sposób, że:

1

     w punkcie pierwszym pozbawia wykonalności nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym przez Sąd Okręgowy wW.w dniu 15 lipca 2014 roku, sygn. akt XXV Nc 237/14, któremu została nadana klauzula wykonalności postanowieniem Sądu Okręgowego wW.w dniu 16 września 2015 roku;

2
w punkcie drugim zasądza od(...) Sp. z o.o.wP.na rzecz Skarbu Państwa -(...)kwotę 14.400 zł (czternaście tysięcy czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu;

II
zasądza od(...) Sp. z o.o.wP.na rzecz Skarbu Państwa -(...)kwotę 10.800 zł (dziesięć tysięcy osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.

Sygn. akt VI ACa 1732/16

UZASADNIENIE
Powód- Skarb Państwa -(...)w pozwie skierowanym przeciwko(...) sp. z o.o.wP.domagał się pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego na podstawieart. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.
Wyrokiem z dnia 28 lipca 2016r. Sąd Okręgowy w Warszawie:

I
powództwo oddalił;

I
zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 14.417 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

Powyższy wyrok został wydany w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i rozważania prawne:
Nakazem zapłaty wydanym w dniu 15 lipca 2014 roku w postępowaniu nakazowym przez Sąd Okręgowy wW.(sygn. akt XXV Nc 237/14) w pkt 1 nakazano, aby Skarb Państwa –(...),(...)spółka komandytowa oddział w Polsce (C.),(...)sp. z o.o. z siedzibą wC.zapłacili solidarnie na rzecz(...) sp. z o.o.z siedzibą wP.kwotę 291.338,11 zł oraz koszty procesu w kwocie 10.859,00 zł. Nakaz zapłaty co do pkt 1 uprawomocnił się z dniem 1 sierpnia 2014 roku.
Postanowieniem z dnia 16 września 2015 roku Sąd Okręgowy wW.nadał przedmiotowemu nakazowi klauzulę wykonalności.
Postanowieniem z dnia 7 listopada 2014 roku Sąd Rejonowy(...)wW.zezwolił Skarbowi Państwa –(...)wW.na złożenie do depozytu sądowego kwoty 302.179,11 zł tytułem zapłaty wynagrodzenia za roboty budowlane objętej nakazem zapłaty Sądu Okręgowego wW.z dnia 15 lipca 2014 roku sygn. akt XXV Nc 237/14. W dniu 3 września 2014r. powód dokonał wpłaty przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego.
Postanowieniem z dnia 1 grudnia 2015 roku Sąd Okręgowy(...)wW.oddalił apelację(...) sp. z o.o.z siedzibą wP.od postanowienia Sądu Rejonowego(...)wW.z dnia 7 listopada 2014 roku.
W ocenie Sądu I instancji, powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie, nie zaistniało bowiem zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie powoda wobec pozwanego wygasło, nie istnieje zatem podstawa do pozbawienia wykonalności tytułu wykonawczego.
Sąd wskazał, że powód w niniejszej sprawie powoływał się na fakt wygaśnięcia zobowiązania, które – w świetle jego twierdzeń – miało być spowodowane złożeniem przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego. Zgodnie z treścią przepisuart. 470 k.c.ważne złożenie do depozytu sądowego ma takie same skutki jak spełnienie świadczenia i zobowiązuje wierzyciela do zwrotu dłużnikowi kosztów złożenia. W ocenie Sądu I instancji, żeby zatem stwierdzić, iż doszło do wygaśnięcia zobowiązania w związku ze złożeniem przedmiotu świadczenia do depozytu, koniecznym jest ustalenie, że złożenie do depozytu było ważne.
W ocenie Sądu, nie zachodziła żadna z przesłanek wymienionych wart. 467 k.c.uzasadniająca złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu, w szczególności nie było sporu co do osoby wierzyciela, w sprawie niniejszej złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego było nieważne, a zatem nie można uznać tej czynności za równoznaczną ze spełnieniem świadczenia.
O kosztach Sąd orzekł na podstawieart. 98 k.p.c.
Apelację od powyższego wyroku wywiódł powód. Zaskarżając wydany w sprawie wyrok w całości, zarzucił naruszenie:

1
art. 469 § 1 k.c.poprzez niezastosowanie i uznanie, że nie doszło do wygaśnięcia zobowiązania powoda względem pozwanego,

2
art. 467 pkt 3 k.c.w zw. zart. 470 k.c.poprzez błędną wykładnię i uznanie, że nie było sporu co do osoby wierzyciela, a w konsekwencji stwierdzenie, że nie doszło do ważnego złożenia sumy pieniężnej do depozytu sądowego,

W oparciu o powyższe zarzuty, skarżący wniósł o:

1
zmianę zaskarżonego wyroku i pozbawienie wykonalności nakazu zapłaty z dnia 15.07.2014 r. wydanego w sprawie o sygn. XXV Nc 237/14,

2
zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje według norm przepisanych.

W odpowiedzi na apelację, pozwany wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja powoda okazała się uzasadniona i wyrok podlegał zmianie.
W ocenie Sądu Apelacyjnego, powództwo Skarbu Państwa -(...)przeciwko(...) sp. z o.o.wP., oparte na podstawieart. 840 § 1 pkt 2 k.p.c., winno podlegać uwzględnieniu.
Zgodnie z powyższym przepisem, dłużnik może w drodze powództwa żądać pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności w całości lub w części albo ograniczenia, jeżeli po powstaniu tytułu egzekucyjnego nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło albo nie może być egzekwowane; gdy tytułem jest orzeczenie sądowe, dłużnik może powództwo oprzeć także na zdarzeniach, które nastąpiły po zamknięciu rozprawy, a także zarzucie spełnienia świadczenia, jeżeli zarzut ten nie był przedmiotem rozpoznania w sprawie.
Do zdarzeń, wskutek których zobowiązanie wygasło zalicza się: wykonanie zobowiązania (art. 450 k.c.), potrącenie (art. 498 k.c.), odnowienie (art. 506 k.c.) oraz zwolnienie z długu przez wierzyciela (art. 508 k.c.).
W niniejszym przypadku, po wydaniu tytułu wykonawczego przeciwko powodowi - w postaci nakazu zapłaty Sądu Okręgowego wW.z dnia 15 lipca 2014r., sygn. akt XXV Nc 237/14, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowieniem z dnia 16 września 2015r., zobowiązanie powoda względem pozwanego wygasło poprzez spełnienie świadczenia. Wierzyciel w dniu 7 grudnia 2016r. odebrał z depozytu sądowego kwotę 302.197,11 zł wynikającą z powyższego nakazu zapłaty. Nastąpiło to jednak po wydaniu wyroku przez Sąd I instancji.
Wskazać jednak należy, że Sąd I instancji miał rację twierdząc, że w niniejszym przypadku brak było podstaw do złożenia sumy świadczenia do depozytu, gdyż nie istniał spór co do osoby wierzyciela, zaś zgodnie z treścią przepisuart. 470 k.c.jedynie ważne złożenie do depozytu sądowego ma takie same skutki jak spełnienie świadczenia.
W myślart. 6931k.p.c.w postępowaniu o złożenie do depozytu sądowego sąd nie bada prawdziwości twierdzeń zawartych we wniosku. Nie rozstrzyga więc, czy złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego jest rzeczywiście uzasadnione pod względem materialnoprawnym.
Powód w dniu 9 września 2014r. złożył do depozytu sądowego kwotę 302.197,11 zł. Nakaz zapłaty był już wówczas prawomocny w stosunku do niego (uprawomocnił się w dniu 1 sierpnia 2014r.). Wiadomo więc było wtedy, że wierzycielem jest(...) sp. z o.o.wP.. Następnie w dniu 7 listopada 2014r. Sąd Rejonowy(...)wW.zezwolił powodowi na złożenie tej kwoty do depozytu.
Samo złożenie świadczenia do depozytu sądowego nie prowadzi automatycznie do wygaśnięcia zobowiązania.
Należy podzielić pogląd Sądu I instancji, że wówczas już nie zachodziła żadna z wymienionych wart. 467 k.c.przesłanek, uzasadniająca złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu, w szczególności nie było sporu co do osoby wierzyciela. W ocenie Sądu Apelacyjnego, złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego było nieważne.
Jednakże podkreślenia wymaga, że w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że dobrowolne odebranie przez wierzyciela świadczenia z depozytu sanuje ewentualne braki jego złożenia. Wniosek wierzyciela o wydanie świadczenia z depozytu (art. 69314k.p.c.) zawiera w sobie jego oświadczenie o przyjęciu przedmiotu świadczenia.
Mimo, że w niniejszym przypadku nie istniały podstawy materialnoprawne do złożenia sumy wynikającej z nakazu zapłaty do depozytu, to jej odebranie przez wierzyciela- (...) sp. z o.o.w dniu 7 grudnia 2016r. konwalidowało jego braki.
W tej sytuacji, w ocenie Sądu Apelacyjnego, doszło do spełnienia świadczenia wynikającego z nakazu zapłaty i wobec tego powództwo opozycyjne powoda jest zasadne. Stąd na mocyart. 840 § 1 pkt 2 k.c.należało pozbawić wykonalności przedmiotowy tytuł wykonawczy.
Z tych względów wyrok podlegał zmianie na podstawieart. 386 § 1 k.c.W konsekwencji zmianie podlegało również podlegało również rozstrzygnięcie o kosztach procesu na mocyart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015r. poz. 1804).
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono w myślart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. z§ 2 pkt 7w zw. z § 10 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015r. poz. 1804).