Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VIII Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VIII Gz 26/17
Data wyroku: 2017-03-07 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Wiesław Łukaszewski, Wojciech Wołoszyk, Sylwia Roszak
Słowa kluczowe: Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Podstawa prawna: art. 89 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Sygn. akt VIII Gz 26/17

POSTANOWIENIE
Dnia 7 marca 2017 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy Wydział VIII Gospodarczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Wojciech Wołoszyk (sprawozdawca)
SSO Wiesław Łukaszewski
SSR del. Sylwia Roszak
po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2017 r. w Bydgoszczy
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaR. G.
przeciwko(...)wW.
o zapłatę
na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 31 października 2016 r., sygn. akt VIII GC 1244/16
postanawia:

1
zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób , iż kwotę wynagrodzenia biegłegoS. G.obniżyć do wysokości 3.900,34 zł ( trzy tysiące dziewięćset złotych 34/100 ) ,

2
w pozostałej części oddalić zażalenie.

  Wojciech Wołoszyk  Wiesław Łukaszewski  Sylwia Roszak

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 31 października 2016 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy przyznał biegłemuS. G.wynagrodzenie w wysokości 4.475,80 zł za sporządzenie opinii pisemnej. Sąd wziął pod uwagę nakład pracy biegłego i stopień skomplikowania sprawy a przede wszystkim okoliczność , iż sprawa objęła żądania kilku osobnych odszkodowań dotyczących wierzytelności kilku poszkodowanych.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód , zarzucając naruszenie :
art. 89 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz. U. z 2014 r. poz. 1025 ze zm.) poprzez brak wskazania konkretnych kryteriów, które Sąd Rejonowy wziął pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o przyznaniu wynagrodzenia i jego wysokości orazart. 328 § 2w zw. zart. 361 kpcpoprzez brak wskazania w uzasadnieniu postanowienia podstawy rozstrzygnięcia, tj. ile wyniósł łącznie czas pracy biegłego, jaka stawka wynagrodzenia została zastosowana, ile wyniosły wydatki i pozostałe koszty, które winny zostać zwrócone biegłemu oraz brak jest uzasadnienia potwierdzającego zasadność przyznania wynagrodzenia w żądanej przez biegłego wysokości.
Powód wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez Sąd II instancji i orzeczenie co do istoty poprzez przyznanie biegłemu sądowemuS. G.wynagrodzenia za wykonaną pracę w niższej wysokości adekwatnej do niezbędnego czasu pracy do sporządzenia opinii , zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zdaniem skarżącego, powyższe wynagrodzenie zostało przyznane w zawyżonej wysokości, a co za tym idzie powinno zostać zmienione. Wskazania wymaga, że uzasadnienie postanowienia nie zawiera informacji pozwalających na jego merytoryczna ocenę. Sąd ograniczył się do ogólnego stwierdzenia, że biegłemu przysługuje wynagrodzenie za przeprowadzone. Niezależnie od powyższego, wysokość wynagrodzenia biegłego w kwocie 4.475,80 zł budzi poważne zastrzeżenia i w ocenie powoda jest rażąco wygórowane.
Biegły ustosunkował się do zażalenia , wnosząc o jego oddalenie i wyjaśniając , iż akta sprawy zawierały 164 ponumerowane karty, które należało kilka­krotnie przeczytać ze zrozumieniem i wynotować fragmenty mające istotne znaczenie dla sprawy, co zajęło około 24 godz. Zapoznanie się z aktami szkody(...)z 08.03.2013 r. zawierającymi 269 nie ponumerowanych kart i informacjami zawartymi na płycie CD , sporządzenie notatek i wynotowaniu zawar­tych w nich informacji, istotnych dla sprawy, zajęło 18 godz. Zapoznanie się z aktami szkody(...)z 02.04.2015 zawierającymi 116 nie ponumerowanych kart i informacjami zawartymi na płycie CD oraz sporządzenie notatek i „przewertowanie” kilkudziesięciu opracowa­nych przeze biegłego opinii z okresu, którego dotyczy spór, i wynotowaniu zawartych w nich informacji, istotnych dla sprawy, zajęło około 16 godz. Zapoznanie się z aktami szkody(...)z 13.08.2013 zawierającymi 62 nie ponumerowane karty i informacjami zawartymi na płycie CD i spo­rządzenie notatek, zajęło 7 godz. Na podstawie informacji uzyska­nych z akt sprawy i akt szkody biegły opracował Kalkulację Naprawy nr(...), co zajęło 6 godz. Do opracowania kalkulacji biegły posłu­żył się własnym, płatnym programemA.nr licencjiPL(...). Dopiero wynik takiej KALKULACJI daje podstawę do opracowa­niaOPINII (...) nr (...). Koszt opracowania (opłata li­cencyjna) takiej kalkulacji wynosi ponad 50 PLN, każda zmiana np. typu pojazdu jest płatna jak za nową kalkulację. Do tego należy doliczyć amor­tyzację prywatnego komputera, koszty tonerów, papieru do drukarki. Te wszystkie dodatkowe koszty poniesione przez biegłego, nie stanowią oddzielnej pozycji rachun­ku, tylko zawarte są "w godzinach" na wykonanie OPINII. Zapoznanie się z aktami szkody(...)z 30.03.2015 zawierającymi 159 nie ponumerowanych kart i informacjami zawartymi na płycie CD oraz sporządzenie notatek zajęło biegłemu godz. Na podstawie informacji uzys­kanych z akt sprawy i akt szkody biegły opracował Kalkulację Naprawy nr(...), co zajęło 6 godz. Do opracowania kalkulacji biegły posłu­żył się własnym, płatnym programemA.nr licencjiPL(...). Zapoznanie się z aktami szkody(...)z 15.06.2014 zawierającymi 114 nie ponumerowanych kart i sporządzenie notatek zajęło 9 godz. Na podstawie informacji uzyskanych z akt sprawy i akt szkody biegły opracował kalkulacjęN.nr 06/09/2016, co zajęło 6 godz. Do opracowania tej kalkulacji biegły posłużył się własnym, płatnym programemA.nr licencjiPL(...). Zapoznanie się z aktami szkody(...)z 07.02.2013 zawierającymi 102 nie ponumerowane karty i informacjami zawartymi na płycie CD oraz sporządzenie notatek zajęło 9 godz. Na podstawie informacji uzyska­nych z akt sprawy i akt szkody biegły opracował Kalkulację Naprawy nr(...), co zajęło 6 godz. Do opracowania tej Kalkulacji biegły posłużył się własnym, płatnym programemA.nr licencjiPL(...).
Biegły wskazał , iż każda szkoda jest przez niego trakto­wana indywidualnie. Nakład pracy nie zależy również od wartości przedmiotu sporu. Na połączenie 6 szkód w jedną całość biegły nie miał wpływu. Akta sprawy i akta szkód zawierały łącznie 986 kart, które należa­ło przeczytać ze zrozumieniem, przeanalizować informacje zawarte na 5 płytach CD i sporządzić notatki. Gdyby kwotę rachunku 4 475,80 PLN podzielić przez ilość szkód to opracowanie opinii do jednej szkody „kosztowałoby": 639,40 PLN.
Zdaniem biegłego zarzut, ze korzysta on z opracowanego, przez lata pracy, wzorca opi­nii, jest bezzasadny, gdyż jest on efektem pracy biegłego. Korzystanie z „własnego archiwum" polega na odszukaniu i „przewertowaniu” kilkudziesięciu opracowanych przeze biegłego z okresu, którego doty­czy spór, i wynotowaniu zawartych w nich informacji, istotnych dla sprawy. Analiza kilkudziesięciu Opinii zabiera mnóstwo czasu, co nie ma odzwierciedlenia w rachunku.

Sąd Okręgowy zważył co następuje :

Zażalenie okazało się tylko w nieznacznej części uzasadnione.
Słusznie co prawda skarżący podnosi , iż uzasadnienie postanowienia z dnia 31 października 2016 r. oprócz przytoczenia przepisów prawa dotyczących możliwości zwrotu biegłym kosztów, nie zawiera informacji ile czasu biegły poświęcił na przygotowanie i sporządzenie opinii , jak również jaką konkretną wysokość stawki godzinowej Sąd przyjął do wyliczenia. Naruszono zatemart. 328 § 2w zw. zart. 361 kpc. Sąd Rejonowy podał jednakże, iż biegły przedłożył rachunek, a Sąd dokonał analizy czasu pracy biegłego, nakładu pracy i stopnia skomplikowania sprawy oraz uwzględnił wymagane kwalifikacje biegłego. Tak więc Sąd pierwszej instancji dokonał analizy pracy przy uwzględnieniu rachunku biegłego z uwzględnieniem wykonanych przez biegłego czynności. Biorąc zatem pod uwagę dane zawarte w karcie pracy biegłego i wyjaśnienia złożone przez biegłego w odpowiedzi na zażalenie , Sąd Okręgowy dokonał ponownie analizy wniosku biegłego o przyznanie wynagrodzenia celem ustalenia czy biegłemu nie przyznano zawyżonego wynagrodzenia.
Należy na wstępie wskazać , iż utrwalony w orzecznictwie jest pogląd ( por. m. in. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 22 lipca 2013 r. , I ACz 1176/13 ) , iż  Sąd może skontrolować wskazaną przez biegłego w karcie pracy liczbę godzin niezbędnych do sporządzenia opinii i obniżyć wynagrodzenie wyliczone przez biegłego stosownie do przyjętej przez siebie ilości czasu i nakładu pracy biegłego. Jednak ilość czasu, którą trzeba zużyć na określoną czynność, jest zależna od wielu czynników, co powoduje, że podany w rachunku czas zużyty na wykonanie czynności może być z natury rzeczy skontrolowany tylko w przybliżeniu. Jeżeli więc nie istnieją ogólnie obowiązujące normy czasu wykonania danej czynności, kwestionowanie rachunku przez biegłego na tej podstawie, że czynność wymagała mniej czasu, niż to wykazano w rachunku, może być skuteczne tylko wtedy, gdy podane w rachunku ilości zużytego czasu są jaskrawo wygórowane, iż opierając się na zwykłym doświadczeniu życiowym można od razu stwierdzić, że biegły niewątpliwie zużył znacznie mniej czasu, niż podaje w rachunku.
Mając powyższe na względzie , Sąd Okręgowy uznał , iż niewątpliwe zawyżony był czas pracy biegłego przeznaczony na zapoznanie się z aktami sprawy. Mając na względzie doświadczenie zawodowe , sąd uznał , iż nawet osobie nie posiadającej wykształcenia prawniczego zapoznanie się z aktami zawierającymi około 150 stron i sporządzenie z nich notatek nie powinno było zająć więcej niż 6 godzin. W tym zakresie rażąco wygórowana jest ilość 24 godzin , które biegły miał przeznaczyć na owe czynności. Sąd Okręgowy zatem obniżył wynagrodzenie biegłemu w tym zakresie.
Natomiast w pozostałej części wyjaśnienia biegłego Sąd uznał za przekonujące. Sąd podziela tutaj argumentację przedstawioną w sprawie VIII Gz 8/17 tutejszego Sądu. Biegły podał szczegółowo jakie czynności musiał wykonać, aby sporządzić opinię i wskazał ile mu to zajęło czasu. Powód nie przedstawił w zażaleniu uzasadnionych argumentów, pozwalających skutecznie zakwestionować czas i stopień złożoności dokonanej przez biegłego analizy, za taki z pewnością nie można bowiem uznać odniesienia się żalącego do braku skomplikowania opinii, jej obszerności oraz tego, iż jest napisana według jednego „wzorca”. Trzeba podkreślić, iż przedmiotowa opinia dotyczy sześciu szkód i należało wyliczyć stawki najmu i ustalić uzasadniony czas najmu pojazdu zastępczego indywidulanie w zakresie sześciu pojazdów. Nie można uznać, iż kwota niecałych 750 zł za jeden pojazd jest zawyżona. Jakkolwiek nie da się zatem w sposób stanowczy wykluczyć, że czas poświęcony na opracowanie opinii mógł zostać zawyżony, to jednak w niniejszej sprawie nie ma także żadnych argumentów za przyjęciem takiego stanu rzeczy , poza wskazaną wcześniej kwestią ilości czasu przeznaczonego na zapoznanie się z aktami sprawy.
Niezasadne jest też kwestionowanie wysokości wynagrodzenia biegłego , odnosząc się wartości przedmiotu sporu. Jak zauważył biegły nie ma bezpośredniego związku pomiędzy nakładem pracy biegłego a wysokością dochodzonego roszczenia. Nie można z góry założyć , iż koszt opinii powinien pozostawać w jakiejś proporcji do wysokości roszczenia.
Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu Okręgowego zasadne było przyznanie biegłemu wynagrodzenia w wysokości łącznie 122 godzin pracy według stawki w wysokości 31,97 zł za 1 godzinę pracy, która jest zgodna z obowiązującymi przepisami, a w szczególności § 3 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii w postępowaniu cywilnym. Łącznie daje to kwotę 3.900,34 zł. W tym zakresie należało zaskarżone postanowienie zmienić a w pozostałej części zażalenie podlegało oddaleniu.
W konsekwencji, Sąd Okręgowy działając na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.orazart. 385 kpcw zw. zart. 397 § 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji.
Sąd Okręgowy nie rozstrzygał o kosztach postępowania zażaleniowego albowiem wydane orzeczenie nie jest rozstrzygnięciem kończącym postępowanie w sprawie.

  Wojciech Wołoszyk  Wiesław Łukaszewski  Sylwia Roszak