Sąd Okręgowy w Toruniu
IX Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IX Ka 823/16
Data wyroku: 2017-08-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marzena Polak, Andrzej Walenta, Rafał Sadowski
Słowa kluczowe: Oszustwo, Kara
Podstawa prawna: art. 286 § 1 kk i z art. 297 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk

Sygn. aktIX Ka 823/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 sierpnia 2017 roku
Sąd Okręgowy w Toruniu, Wydział IX Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący:  SSO Andrzej Walenta
Sędziowie:   SSO Rafał Sadowski (spr.)
SSO Marzena Polak
Protokolant:   staż. Mateusz Holc
przy udziale Prokuratora Prok. Rejon. w Toruniu – Centrum-Zachód Bartosza Wieczorka,
po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2017 roku
sprawyJ. S.,
oskarżonego zart. 286§1 kki zart. 297§1 kkw zw. zart. 11§2 kk,
na skutek apelacji wniesionej przez Prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 21 listopada 2016 r. sygn. aktII K 1162/16

orzeka:

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uchyla punkt V. tego wyroku,

II
w pozostałym zakresie utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy,

III
zwalnia oskarżonego od opłaty i kosztów sądowych, którymi obciąża SkarbPaństwa.

Sygn. akt IX Ka 823/16

UZASADNIENIE

J. S.
został oskarżony o to, że w dniu 25 października 2007r. wT.przyul. (...), działając w celu doprowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przedkładając fałszywe oświadczenie o zarobkach w firmie(...)podpisał następnie umowę pożyczki na kwotę 19.836,49 zł po czym nie wywiązał się z umowy działając na szkodę(...)

tj. o wykroczenie zart. 286§1 kkiart. 297§1 kkw zw. zart. 11§2 kk

     Wyrokiem z dnia 21 listopada 2016r.Sąd Rejonowy w Toruniu, sygn. akt II K 1162/16, uznał oskarżonego za winnego popełnienia czynu zarzucanego w akcie oskarżenia tj. występku zart. 286§1 kkw zb. zart. 297§1 kkw zw. zart. 11§2 kki za to, po zastosowaniuart. 11§3 kk, na podstawieart. 286§1 kkorzekł wobec oskarżonego karę 8 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na podstawieart. 69§1 kkiart. 70§1 kkwarunkowo zawiesił na okres 2 lat tytułem próby. Na podstawieart. 72§1 pkt 4 kkzobowiązał oskarżonego do wykonywania pracy zarobkowej w okresie próby. Ponadto, na podstawieart. 33§1, 2 i 3 kkorzekł wobec oskarżonego karę 20 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 zł oraz na podstawieart. 46§1 kkorzekł wobec oskarżonego obowiązek naprawienia wyrządzonej szkody poprzez zapłatę kwoty 13.310,10 zł na rzecz(...)Orzekając o kosztach, Sąd zwolnił oskarżonego od obowiązku uiszczenia opłaty a wydatkami poniesionymi od chwili wszczęcia postępowania obciążył Skarb Państwa.
Wyrok ten w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze na korzyść oskarżonego, zaskarżył oskarżyciel publiczny, zarzucając naruszenieart. 46§1 kkpoprzez błędną jego wykładnię a w konsekwencji przyjęcia, że obowiązek naprawienia szkody może zostać orzeczony na rzecz instytucji, która nie została bezpośrednio pokrzywdzona przestępstwem popełnionym przez oskarżonego, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że obowiązek naprawienia wyrządzonej szkody winien zostać orzeczony wobec pokrzywdzonego, którego dobro prawne zostało naruszone bądź zagrożone bezpośrednio przez przestępstwo.
W związku z powyższym, skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie punktu V wyroku i w pozostałym zakresie o utrzymanie w mocy.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja oskarżyciela publicznego zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisemart. 49 kpk, pokrzywdzonym jest co do zasady osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. Pokrzywdzonym może być także niemająca osobowości prawnej instytucja państwowa lub samorządowa, inna jednostka organizacyjna, której odrębne przepisy przyznają zdolność prawną, której dobro prawne zostało bezpośrednio naruszone lub zagrożone przez przestępstwo. Za pokrzywdzonego uważa się ponadto zakład ubezpieczeń w zakresie, w jakim pokrył szkodę wyrządzoną pokrzywdzonemu przez przestępstwo lub jest zobowiązany do jej pokrycia. Definicja pokrzywdzonego zawiera więc trzy elementy: dobro prawne,

    bezpośrednienaruszenie tych dóbr lub ich zagrożenie przestępstwem oraz pojęcia osoba fizyczna lub prawna (względnie niemająca osobowości prawnej instytucja państwowa lub samorządowa, inna jednostka organizacyjna, której odrębne przepisy przyznają zdolność prawną). Definicja ta posiada cechy materialnoprawne, gdyż określa jeden z podmiotów stosunku materialnoprawnego, a więc stosunku między sprawcą przestępstwa a pokrzywdzonym (

    M. Cieślak, Polska procedura karna, 1971, s. 37). Słusznie wskazał skarżący, że dopiero owa bezpośredniość statuuje podmiot jako pokrzywdzonego i w konsekwencji legitymizuje go do zasądzenia na jego rzecz obowiązku naprawienia szkody. W niniejszej sprawie to nie spółka(...)została bezpośrednio pokrzywdzona przestępstwem, a spółka(...). Jednak wobec faktu sprzedaży wierzytelności niezasadne było orzekanie obowiązku naprawienia szkody na rzecz wskazanego podmiotu, albowiem mogłoby spowodować bezpodstawne wzbogacenie w/w podmiotu. Z całą zaś pewnością w niniejszym postępowaniu nabywca wierzytelności nie jest podmiotem pokrzywdzonym.
Rację miał zatem skarżący wnosząc o uchylenie punktu V wyroku Sądu I instancji.
Wobec powyższego Sąd Okręgowy uchylił punkt V wyroku Sądu Rejonowego z dnia 21 listopada 2016r. Nie dopatrzył się natomiast w zaskarżonym orzeczeniu żadnych uchybień mogących stanowić bezwzględne przyczyny odwoławcze, będące podstawą do uchylenia wyroku z urzędu.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono po myśliart. 624§1 kpkw zw. zart. 634 kpk, zwalniając oskarżonego od opłaty i ponoszenia kosztów sądowych, którymi obciążył Skarb Państwa.