Sąd Okręgowy w Lublinie
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 13/16
Data wyroku: 2017-07-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Dorota Stańczyk

Sygn. akt VIII U 13/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 lipca 2017 roku
Sąd Okręgowy w Lublinie VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący – Sędzia SO Dorota Stańczyk
Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tokarska-Józwik
po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2017 roku w Lublinie
sprawyW. Ś.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
o prawo do emerytury
na skutek odwołańW. Ś.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
z dnia 13 listopada 2015 roku   znak(...)
z dnia 10 sierpnia 2016 roku  znak(...)

I
zmienia zaskarżone decyzje i ustalaW. Ś.prawo do emerytury od dnia 1 grudnia 2015 roku;

II
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wL.na rzeczW. Ś.kwotę 360 złotych (trzysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu.

VIII U 13/16

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 13 listopada 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.odmówiłW. Ś.prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ rentowy podał, że wnioskodawca na dzień 1 stycznia 1999 roku nie uzyskał ani wymaganego 25 – letniego stażu pracy ani nie osiągnął 15-letniego okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach. Za udowodniony uznano ogólny staż pracy wynoszący 22 lata, 11 miesięcy i 24 dni, zaś staż pracy w warunkach szczególnych – 4 lata, 1 miesiąc i 2 dni (decyzja k. 59 a.e.).
W dniu 22 grudnia 2015 roku (data stempla pocztowego – k. 13v a.s.)W. Ś.wniósł odwołanie, z którego treści wynika, że domaga się on zmiany powyższej decyzji i ustalenia mu prawa emerytury. Wnioskodawca podniósł, iż w okresie od dnia 26 maja 1971 roku do 31 sierpnia 1973 roku pracował w gospodarstwie rolnym rodziców, w okresie od 1 października 1992 roku do 29 października 1993 roku pracował wPrzedsiębiorstwie (...)o(...)T.wP., zaś w okresie od 1983 roku do 1992 roku pracował w szczególnych warunkach wPrzedsiębiorstwie (...) S.A.wL.na stanowisku kierowcy samochodu o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony (k. 2-3 a.s.).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumenty wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (k. 14-15 a.s.).
Kolejną decyzją, z dnia 10 sierpnia 2016 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych ponownie odmówiłW. Ś.prawa do emerytury. Decyzja ta została wydana na skutek złożenia przez skarżącego w dniu 26.12.2015r. (k. 60 akt emerytalnych) odwołania , do którego dołączył nową dokumentację, w tym, na okoliczność pracy w gospodarstwie rolnym swoich rodziców. Zakład uznał w tej decyzji okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców za okres uzupełniający i tym samym ogólny staż pracy wnioskodawcy ustalono na 25 lat. Zmianie nie uległ uznany przez Zakład staż pracy w warunkach szczególnych (k. 94 a.e.).
Od decyzji tej w dniu 14 września 2016 roku (data stempla pocztowego – k. 44 a.s.) odwołanie wniósłW. Ś., wnosząc jak poprzednio (k. 42-43 a.s.).
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie (k. 45 a.s.).
Postanowieniem z dnia 17 listopada 2016 roku Sąd połączył sprawy z odwołaniaW. Ś.od powyższych decyzji do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia na podstawieart. 219 kpc(k. 47 a.s.).
W toku postępowania, w dniu 23 maja 2017 roku, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał kolejną decyzję, którą zmodyfikował okres pracy wnioskodawcy w szczególnych warunkach – do okresów tych zaliczono okres służby wojskowej od 25 października 1974 roku do 9 października 1976 roku. Ostatecznie za udowodniony uznano okres pracy w warunkach szczególnych wynoszący 6 lat i 17 dni (k. 99 a.e.).
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W. Ś.,urodzony (...), złożył wniosek o emeryturę w dniu 27 października 2015 roku. Oświadczył wówczas, że jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego i wniósł jednocześnie o przekazanie zgormadzonych tam środków na dochody budżetu państwa (k. 1-4 a.e.). Do wniosku skarżący dołączył m.in.:
- świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z dnia 10 sierpnia 2015 roku, z którego wynikało, iż pracował stale i w pełnym wymiarze wPrzedsiębiorstwie (...) S.A.w okresach od 7 września 1973 roku do 24 października 1974 roku oraz od 9 listopada 1976 roku do 31 maja 1979 roku na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony (k. 8 a.e.),
- świadectwo wykonywania prac w warunkach szczególnych z dnia 11 sierpnia 2015 roku, z którego wynikało, iż pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w(...) Sp. z o.o.wW., Oddział wP.od dnia 12 września 1994 roku do 13 lutego 1995 roku na stanowisku kierowcy – mechanika wykonując pracę kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony (k. 9 a.e.),
- świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z dnia 17 września 2015 roku, z którego wynikało, iż pracował stale i w pełnym wymiarze wPrzedsiębiorstwie (...) S.A.wL.(wcześniejMiejskie Przedsiębiorstwo (...)) w okresie od 10 października 1995 roku do 31 sierpnia 2000 roku na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego (k. 17 a.e.),
- kserokopię kart wynagrodzeń i list płac uzyskaną zArchiwum (...)wL.wraz z zaświadczeniem z okresu zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie (...)wL.od dnia 30 kwietnia 1983 roku do 5 października 1992 roku (k. 13 a.e.).
Pozostałe dokumenty dotyczące zatrudnienia zgromadzone zostały w aktach ZUS dotyczących ustalenia kapitału początkowego.
Decyzją z dnia 13 listopada 2015 roku organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury. Ustalono wówczas, na podstawie zebranych obecnie oraz wcześniej w aktach kapitałowych dokumentów, że wnioskodawca legitymuje się łącznym stażem ubezpieczeniowym, wynoszącym 22 lata, 11 miesięcy i 24 dni. Nadto ustalono, iż staż pracy w warunkach szczególnych wynosi 4 lata, 1 miesiąc i 2 dni (karta przebiegu zatrudnienia - k. 58 a.e., decyzja k. 59 a.e.).
Po dołączeniu dodatkowych dokumentów (k. 76-90 a.e.) organ rentowy wydał w dniu 10 sierpnia 2016 roku zaskarżoną decyzję, którą zaliczył skarżącemu do ogólnego stażu pracy okres uzupełniający – pracę w gospodarstwie rolnym rodziców, ustalając ten staż na 25 lat. Nie zaliczono żadnego nowego okresu pracy w warunkach szczególnych i w związku z tym Zakład odmówił w dalszym ciągu prawa do emerytury (k. 94 a.e.).
Ostatecznie zatem jedynie ustalenia organu rentowego odnośnie stażu pracy wnioskodawcy w szczególnych warunkach były przedmiotem sporu w niniejszej sprawie.
W toku postępowania Sąd ustalił, że wnioskodawca ukończył(...) Szkołę BudowlanąwL.w 1973 roku. Od dnia 7 września 1973 roku został zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...)wL.na stanowisku kierowcy. Pracował tam do dnia 10 grudnia 1981 roku, z tym że w okresie od 25 października 1974 roku do dnia 9 października 1976 roku odbywał zasadniczą służbę wojskową, zaś od dnia 1 czerwca 1979 roku pełnił funkcję mechanika napraw pojazdów samochodowych. Okres zatrudnienia w tym przedsiębiorstwie od dnia 7 września 1973 roku do dnia 24 października 1974 roku oraz od dnia 9 listopada 1976 roku do 31 maja 1679 roku, a także okres zasadniczej służby wojskowej został zaliczony przez organ rentowy do okresów pracy w warunkach szczególnych (świadectwo pracy k. 7 akt rentowych, świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych k. 8 a.e., decyzja z dnia 23 maja 2017 roku k. 99 a.e. kserokopia książeczki wojskowej – k. 7-11 a.r.).
Od dnia 1 stycznia 1982 roku do dnia 31 marca 1983 rokuW. Ś.pracował w(...)
R.–(...)wJ.jako pracownik fizyczny (świadectwo pracy k. 15 akt kapitałowych). Od dnia 30 kwietnia 1983 roku odwołujący podjął pracę wPrzedsiębiorstwie (...)wL., w pełnym wymiarze czasu na stanowisku kierowcy samochodowego wD.(...). Już wówczas wnioskodawca posiadał prawo jazdy kategoriiA,(...),Ci(...)(oznaczające uprawnienia do kierowania pojazdami o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony wraz przyczepami o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 750 kg). Na tym stanowisku skarżący pracował przez cały okres zatrudnienia w w/w Zakładzie tj. do 5 października 1992 roku, z wyjątkiem okresu od dnia 22 października 1984 roku do 31 grudnia 1984 roku, kiedy to został oddelegowany na stanowisko kierowcy samochodu osobowego w Dziale Administracyjno – Gospodarczym (akta osobowe – na k. 67 a.s.).
W. Ś.od początku zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie (...)wL.(później(...) Chłodnia S.A.) jeździł samochodami ciężarowymi o ciężarze całkowitym przekraczającym 3,5 tony – początkowo(...)potem(...)z przyczepą. Przewoził mrożonki, zaś w okresie letnim również owoce i warzywa z punktów skupu. Wnioskodawca pracował w tym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, często ponadto to, w godzinach nadliczbowych. Do jego obowiązków jako kierowcy należało używanego w danym czasie pojazdu w należytym stanie, w tym dokonywanie drobnych napraw tj. wymiana żarówek czy opony w trasie. W razie poważniejszej awarii samochodu kierowca otrzymywał samochód zastępczy. W okresach letnich tj. w czasie prowadzenia skupu warzyw i owoców kierowcom powierzano obowiązki spedytorów, w ramach których odpowiadali oni za jakość przewożonego towaru. Oznaczało to, iż kierowca miał obowiązek nadzorować jakość towaru jaki przywoził ze skupu. Czynności te ograniczały się zatem do sprawdzenia w punkcie skupu, w czasie przymusowego postoju na załadunek czy towar nadaje się do przetwórstwa. Kierowcy, w tym i odwołujący, nie byli kierowani do innych prac, ponieważ kierowców z odpowiednimi uprawnieniami do kierowania samochodami o tonażu powyżej 3,5 ton oraz z przyczepą było niewielu. Jeżeli zaś zachodziła taka konieczność znajdowało to odzwierciedlenie w aktach osobowych (wyjaśnienia i zeznania wnioskodawcyW. Ś.– k. 56v-58 a.s., k. 89-89v a.s. w zw. z k. 107-107v a.s. oraz zeznania świadkówM. W.- k. 87v-88 a.s iK. S. (1)k. 88v -89 a.s., akta osobowe świadkaK. S., k.67 a.s.).
Od dnia 12 września 1994 roku do dnia 13 lutego 1995 rokuW. Ś.pracował wPrzedsiębiorstwie (...)Międzynarodowy Transport jako kierowca mechanik, wykonując pracę kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym wynoszącym ponad 3,5 tony. Okres ten został zaliczony przez organ emerytalny do okresów zatrudnienia w warunkach szczególnych (świadectwo pracy k. 23 akt kapitałowych, świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych k. 9 a.e., decyzja k. 99 a.e.).
Kolejną pracę odwołujący podjął od dnia 10 października 1995 roku wPrzedsiębiorstwie (...) S.A.wL.. Początkowo zawierano z wnioskodawcą umowy na czas określony, powierzając mu obowiązki ładowacz z upoważnieniem do kierowania pojazdem służbowym. W dniu 1 marca 1997 roku zawarto umowę o pracę na czas nieokreślony, na stanowisku określonym jako kierowca – ładowacz wywozu. Pracodawca wystawił odwołującemu świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych za cały okres zatrudnienia (vide akta osobowe na k. 73 a.s.).
W powyższym okresie do obowiązków wnioskodawcy należało kierowanie samochodem ciężarowym – śmieciarką, którym odbierał śmieci z przydzielonych mu rejonów wywozowych. Kierowca miał obowiązek prowadzić kartę drogową i przestrzegać tzw. trasówki tj. wykazu punktów odbioru na dany dzień tygodnia. Razem z nim w samochodzie jeździło dwóch ładowaczy, którzy w punktach wywozu wychodzili i ładowali pojemnik ze śmieciami. Kierowca obsługiwał śmieciarkę i automatyczne urządzenie do podnoszenia pojemników i ładowania śmieci. Po odebraniu nieczystości ze wszystkich punktów przewidzianych w „trasówce” odwołujący wywoził je na wysypisko. Nadto do jego obowiązków należała codzienna obsługa samochodu tj. sprawdzał stan opon, poziomo oleju, światła oraz po pracy mył i dezynfekował samochód. W sezonie zimowym kierowcy mogli dorabiać po godzinach pracy i na zlecenie urzędu miasta odśnieżać ulice – samochód do odśnieżania był również samochodem ciężarowym o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyższej 3,5 tony, ponadto zaopatrzony był w pług, piaskarkę. Wnioskodawca nigdy nie wykonywał czynności ładowacza. Zawsze jeździło z nim dwóch ładowaczy, jeżeli nie było jednego z nim jechał ktoś inny na zastępstwo – w brygadzie obsługującej śmieciarkę zawsze musiały być trzy osoby, z tego tylko jedna miała uprawnienia do kierowania pojazdem. Oczyszczaniem chodników zajmowały się inne brygady. Wnioskodawca nie wykonywał też żadnych większych napraw samochodu, od tego w przedsiębiorstwie zatrudnione były osoby na stanowiskach mechaników. W razie awarii dostawał samochód zastępczy (zeznania wnioskodawcy k. 57v a.s., 89-89v a.s. w zw. z k.107-107v a.s., zeznania świadków:D. P.k. 106v-107 a.s.,K. B.k. 105v-106v a.s.).
Wnioskodawca nie wykazał kiedy i w jakim charakterze wykonywał prace wPrzedsiębiorstwie (...) s.c.Rybak,Ł.(zaświadczenie , k.79) .
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wskazane dowody osobowe uznając je za spójne, wzajemnie się uzupełniające, a tym samym zasługujące na przymiot wiarygodności.
Świadkowie zeznający w sprawie to osoby obce dla wnioskodawcy. Pracowali oni w zakładach zatrudniających wnioskodawcę przez okres pokrywający się z zatrudnieniem skarżącego i wykonywali te same obowiązki.M. W.iK. S. (1)pracowali z odwołującym wPrzedsiębiorstwie (...)wL.jako kierowcy samochodów ciężarowych (akta osobowe świadków k. 67 a.s.), natomiastK. B.iD. P.pracowali wPrzedsiębiorstwie (...)jako kierowcy samochodów – śmieciarek. Okoliczności te, w ocenie Sądu, pozwalają na przyjęcie wniosku, że świadkowie mieli niezbędne wiadomości dotyczące charakteru i warunków wykonywanej przez wnioskodawcę pracy. Zeznania świadków są logiczne i spójne, korelują ze sobą i z zeznaniami skarżącego, wobec czego Sąd uznał je za wiarygodne.
Powyższa ocena dotyczy również zeznań samego wnioskodawcyW. Ś., skoro były one zgodne z wiarygodnymi zeznaniami świadków. Skarżący wystarczająco dokładnie opisał wykonywane przez siebie czynności. Dodatkowo pozostają one w zupełnej zgodzie z treścią dokumentów znajdujących się w aktach osobowych. Brak jest jakichkolwiek podstaw do kwestionowania jego zeznań, wobec czego Sąd uznał je za wiarygodne.
Stan faktyczny został ustalony również w oparciu o przytoczone dowody z dokumentów zawarte w aktach organu emerytalnego i aktach osobowych. Zostały one sporządzone w przepisanej formie, w oparciu o obowiązujące w dacie ich wydania przepisy prawne oraz wydane przez kompetentne osoby w ramach przysługujących im uprawnień. Wobec tego dokumenty powyższe zostały obdarzone wiarą jako autentyczne i rzetelne, a przez to prawdziwe.
Sąd zważył, co następuje:
OdwołanieW. Ś.jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 184 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 1440 ze zm.), mężczyznom urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż powszechny wiek emerytalny oraz okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat. Emerytura przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
Przepis art. 32 ust. 2 cytowanej ustawy stanowi, że za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie, których osobom wymienionym w ust. 2 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych (art. 32 ust. 4 ustawy).
Zgodnie z§ 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Według § 3 cytowanego rozporządzenia okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej „wymaganym okresem zatrudnienia”, uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia. Natomiast § 4 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,
2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym, co najmniej 15 lat pracy
w szczególnych warunkach.
Jednocześnie przepis § 1 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że właściwi ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz centralne związki spółdzielcze w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych ustalają w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowiska pracy, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B.
Wnioskodawca spełnił łącznie następujące przesłanki:
1) osiągnął obniżony do 60 lat wiek emerytalny;
2) nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego;
3) na dzień 1 stycznia 1999 r. udowodnił:
a) co najmniej 15-letni okres wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze oraz
b) staż pracy w wymiarze co najmniej 25 lat.
Jednocześnie przepis art. 1 § 2 rozporządzenia stanowi, że właściwi ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz centralne związki spółdzielcze w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych ustalają w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowiska pracy, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B.
Bezspornym jest, że skarżący w dniu(...)roku roku ukończył 60 lat, przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego, jednak wraz z wnioskiem o rentę złożył odpowiedni wniosek o przekazanie środków zgromadzonych w OFE, za pośrednictwem ZUS, na dochody budżetu państwa i na dzień 1 stycznia 1999 roku legitymuje się 25-letnim stażem pracy.
Dokonując oceny, czy wykonywaną przez skarżącego pracę w okresach od 30 kwietnia 1983 roku do 21 października 1984 roku i od 1 stycznia 1985 roku do 5 października 1992 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wL.na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego oraz od 10 października 1995 roku do 31.12.1998 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wL., w łącznym wymiarze 12 lat, 6 miesięcy i 16 dni, można zakwalifikować jako pracę w szczególnych warunkach należy podkreślić, że wnioskodawca występując do organu emerytalnego o przyznanie świadczenia nie przedłożył świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach na potwierdzenie tej okoliczności za pierwsze dwa okresy, zaś świadectwo takie dotyczące trzeciego z okresów zostało uznane przez organ emerytalny za wadliwe. W ocenie Sądu powyższe, nie może dyskwalifikować możliwości ubiegania się o przedmiotowe świadczenie. Należy mieć bowiem na uwadze, że wystawienie w sposób nie odpowiadający wymogom formalnym świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnych nie jest wystarczającą podstawą do przyjęcia, że pracownik nie wykonywał pracy w takich warunkach. Obowiązek sporządzenia dokumentacji w tym zakresie w sposób odpowiadający wymaganiom formalnym obciąża pracodawcę, w związku z czym wyciąganie wobec pracownika jakichkolwiek negatywnych konsekwencji jego wadliwego sporządzenia, byłoby dla niego nazbyt krzywdzące.
Należy mieć na uwadze fakt, że w postępowaniu sądowym nie znajdują zastosowania ograniczenia w zakresie dopuszczalnych źródeł dowodowych, ustanowione na potrzeby postępowania przed ZUS - wynikające z§ 20 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń.
Zasadniczym celem postępowania sądowego jest bowiem rozstrzygnięcie sprawy po dostatecznym, wszechstronnym wyjaśnieniu jej okoliczności spornych. Ułatwia toart. 473 k.p.c., który wprost stanowi, iż w postępowaniu przed sądem w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych nie stosuje się przepisów ograniczających dopuszczalność dowodu ze świadków i przesłuchania stron.
Powyższe oznacza, że każdy fakt może być dowodzony wszelkimi środkami, które Sąd uzna za pożądane, a ich dopuszczenie za celowe. (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 1984 r., sygn. III UZP 6/84; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 września 1984 r., sygn. III UZP 48/84wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 1997 r., sygn. II UKN 186/97; wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. III AUa 808/12). W konsekwencji ustalenie przez Sąd w toku postępowania odwoławczego, że dana praca była wykonywana w szczególnych warunkach jest wystarczającą podstawą do uznania wykonywanej pracy za pracę tego rodzaju.
Przeprowadzone postępowanie dowodowe, w którym Sąd oparł się na dokumentach znajdujących się w aktach emerytalnych wnioskodawcy, jego zeznaniach złożonych w trybieart. 299 k.p.c.oraz zeznaniach świadków, pozwoliło ustalić w sposób pewny, że wnioskodawca wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracę w warunkach szczególnych w okresach od 30 kwietnia 1983 roku do 21 października 1984 roku i od 1 stycznia 1985 roku do 5 października 1992 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wL.oraz od 10 października 1995 roku do 31 sierpnia 2000 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wL.na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5 tony.
Czynności wykonywane przez wnioskodawcę w tych okresach odpowiadają rodzajowi pracy opisanemu w wykazie A, dział VIII „W transporcie i łączności Transport”, poz. 2 „Prace kierowców samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony, specjalizowanych, specjalistycznych (specjalnych), pojazdów członowych i ciągników samochodowych balastowych, autobusów o liczbie miejsc powyżej 15, samochodów uprzywilejowanych w ruchu w rozumieniu przepisów o ruchu na drogach publicznych, trolejbusów i motorniczych tramwajów”, stanowiącym załącznik dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r., Nr 8, poz. 43) oraz stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony wymienionym w wykazie A, dział VIII, poz. 3, pkt 5 stanowiącym załącznika nr 1 do zarządzenia nr 64 Ministra Komunikacji z dnia 29 czerwca 1983 r. w sprawie prac w szczególnych warunkach w zakładach pracy resortu komunikacji, w których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego (Dz. U. MK z 1983 r., Nr 10, poz. 77).
Należy w tym miejscu podkreślić, że Sąd Okręgowy w pełni podziela stanowisko Sądu Najwyższego, które nakazuje przy ustalaniu, czy praca wykonywana była w warunkach szczególnych, kierować się przede wszystkim rzeczywistym zakresem obowiązków, a nie nazwą stanowiska pracy (por. wyrok z dnia 19 maja 2011 r., sygn. III UK 174/10, wyrok z dnia 9 marca 2010 r., sygn. I UK 324/09; wyrok z dnia 8 czerwca 2011 r., sygn. I UK 393/10). Nie ma zatem znaczenia fakt, że wnioskodawca formalnie miał powierzone stanowisko pracy, które nie zostało wymienione w wykazie stanowiącym załącznik do odpowiedniego aktu resortowego skoro ustalono, że faktycznie świadczył on pracę zaliczaną do wykonywanych w szczególnych warunkach na podstawie przepisów cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów.
Zauważyć przy tym należy, iż co do zasady niedopuszczalne jest uwzględnianie do okresów pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, wymaganych do nabycia prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym, innych równocześnie wykonywanych prac w ramach dobowej miary czasu pracy, które oddziaływały szkodliwie na organizm pracownika. Od tej reguły istnieją odstępstwa. Pierwsze z nich dotyczy sytuacji, kiedy inne równocześnie wykonywane prace stanowią integralną część większej całości dającej się zakwalifikować pod określoną pozycję załącznika do wskazanego rozporządzenia (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 6 grudnia 2007 roku, III UK 62/07, LEX nr 375653; z dnia 5 maja 2009 roku, I UK 4/09, LEX nr 509022 oraz z dnia 11 marca 2009 roku, II UK 243/08 i tam powołane wcześniejsze orzecznictwo). Drugie odstępstwo dotyczy przypadków, kiedy czynności wykonywane w warunkach nienarażających na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia mają charakter incydentalny, krótkotrwały, uboczny (zob. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2008 roku, I UK 210/07, OSNP 2009 nr 5-6, poz. 75 oraz z dnia 22 kwietnia 2009 roku, II UK 333/08, LEX nr 1001310). Wykonywanie przez cały czas pracy wyłącznie pracy w szczególnych warunkach jest praktycznie bowiem niemożliwe w żadnym procesie technologicznym i nie było intencją ustawodawcy przyznanie prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym wyłącznie osobom, które przez pełną dniówkę roboczą nie wykonują żadnych innych czynności poza wymienionymi w wykazie A. Jak wskazują przytoczone wyżej poglądy Sądu Najwyższego w ramach pracy w warunkach szczególnych wykonuje się także inne czynności mające związek z tą pracą. Dlatego też dodatkowe czynności spedycyjne, jakie wykonywał będąc zatrudnionym wPrzedsiębiorstwie (...)wL.wykonywane przez wnioskodawcę w okresie przymusowego postoju, jako integralnie związane z jego stanowiskiem nie mogą wykluczać zaliczenia okresu zatrudnienia na stanowisku kierowcy jako pracy w warunkach szczególnych.
Przeprowadzone postępowanie dowodowe doprowadziło do ustalenia, że wnioskodawca wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracę w warunkach szczególnych przez okres wynoszący łącznie ponad 18 lat, 6 miesięcy (w tym 6 lat i 17 dni zaliczonych przez organ rentowy ) .W tym czasie nie korzystał on z urlopów bezpłatnych, a okresy zasiłkowe skarżącego na przestrzeni całego zatrudnienia wynosiły 1 miesiąc.
Reasumując, wnioskodawca legitymuje się ogólnym stażem pracy wynoszącym ponad 25 lat, ma ukończone 60 lat, pracował w warunkach szczególnych ponad wymagane 15 lat. Tym samym wnioskodawca spełnia wszelkie przesłanki do ustalenia mu prawa do emerytury, od dnia 1 grudnia 2015 roku, tj. od daty ponownego wniosku (tak potraktował ZUS pismo z dnia 26.12.2015r. ), w wyniku którego skarżący wykazał, że posiada 25-letni staż emerytalny.
Z tych względów Sąd zmienił zaskarżone decyzje i na mocy wyżej wskazanych przepisów orazart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach Sąd orzekł w oparciu oart. 98 § 1 i § 3 k.p.c., zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu), do których zalicza się także wynagrodzenie reprezentującego stronę adwokata. Zgodnie zart. 98 § 4 k.p.c.wynagrodzenie pełnomocnika regulują odrębne przepisy.
W niniejszej sprawie zastosowanie będzie miało rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych z dnia 22 października 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804), w pierwotnym brzmieniu. Zgodnie z § 9 ust. 2 tego rozporządzenia stawki minimalne w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego wynosiły 360 złotych.