Sąd Rejonowy w Olsztynie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV P 374/16
Data wyroku: 2017-04-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Giżewska-Rozmus

Sygn. akt IV P 374/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 kwietnia 2017 r.
Sąd Rejonowy w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSR Grażyna Giżewska - Rozmus

Protokolant:

st. sekr. sądowy Joanna Racis

po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2017 r. w Olsztynie
na rozprawie sprawy z powództwaZ. S. (1)
przeciwko(...) S.A.wO.
o uchylenie kary porządkowej
I oddala powództwo,
II nie obciąża powoda kosztami procesu na rzecz pozwanego.
IV P 374/16

UZASADNIENIE
PowódZ. S. (1)w pozwie złożonym przeciwko(...) SAwO.wniósł o uchylenie kary porządkowej upomnienia wymierzonej powodowi w dniu 26.08.2016r.
Uzasadniając swoje stanowisko powód podniósł, iż przeprowadzona akcja informacyjna w dniu 14.08.2016r. polegająca na rozdawaniu pracownikom ulotek związana była z działalnością(...)(...). Powód jako przewodniczący związku poinformował pozwanego o zamiarze prowadzenia działalności informacyjnej od dnia 09.08.2016r. oraz podjął działania w celu uzyskania zgodny na prowadzenie akcji. Pozwany pierwotnie wyraził zgodę następnie jednak odmówił wyrażenia zgody na przeprowadzenie ww akcji. Pozwany nie przejawiał chęci współpracy i wypracowania wspólnego stanowiska. Informacja, która była zawarta w przekazywanym pracownikom ulotkach została ponad miesiąc wcześniej wywieszona na tablicach informacyjnych(...)(...)a. Jeszcze przed przeprowadzenie akcji pozwany został poinformowany , że informacje znajdujące się w ulotkach przekazywanych pracownikom będą tożsame z informacją widniejącą na tablicach informacyjnych i na tym etapie pracodawca nie zgłaszał zastrzeżeń co do ich treści. Wskazano, że wymóg aby związek zawodowy konsultował z pracodawcą merytoryczną zawartość sporządzanych przez siebie materiałów sprowadzałby się do wprowadzenia cenzury prewencyjnej. Akcja informacyjna , której dotyczy nałożona kara upomnienia prowadzona była w ramach działalności związkowej. Podkreślono , że obowiązujące przepisy nie ograniczają działalności związkowej do określonych miejsc.
W odpowiedzi na pozew(...) SAwniósł o oddalenie powództwa. W uzasadnieniu pozwany odniósł się do odpowiedzialności porządkowej powoda niezgadzając się z twierdzeniem powoda, że działacz związkowy nie podlega odpowiedzialności porządkowej. Wskazano, iż istota sprawy sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii dopuszczalności wykorzystywania w działalności związkowej mienia pracodawcy w sposób niezgodny z jego przeznaczeniem oraz wbrew wyraźnemu sprzeciwowi pracodawcy, jak też wymaga określenia granic wolności działalności związkowej na terenie zakładu pracy będącej własności pracodawcy. Zdaniem pozwanego zorganizowanie przez Powoda akcji informacyjnej w miejscu do tego nieprzeznaczonym i do tego bez zgody Pozwanego stanowi naruszenie ustalonych zasad porządku i dyscypliny na terenie zakładu pracy, których to każdy pracownik jest obowiązany przestrzegać. Wskazano, że mail powoda z 09.08.2016r. jest jedynie informacją o powziętych zamiarach , nie zaś prośbą o wyrażenie zgody na przeprowadzenie akcji na terenie parkingu zakładowego. Informacja Powoda była lakoniczna.
Sąd ustalił, co następuje:
Powód zatrudniony jest u pozwanego i jego poprzedników prawnych od 08.08.1981r.
( dowód: umowa o pracę k. 8-8v)
Z. S. (1)jest przewodniczących(...) Związku Zawodowego (...). Związek ten postanowił od 09.08.2016r. przeprowadzić akcje informacyjne.
Z. S.w dniu 08.08.2016r. o godz. 07:10 wysłał doB. R. (1)iG. Ż. (1)wiadomość : „ Od 09.08.2016r. będziemy informowali załogę o działalnościzwiązku (...)”(...) SA. Informacje będą przekazywane przed bramami wejściowymi do zakładu.” Tego samego dniaG. Ż.w mailu z godz. 8:56 napisał: „ proszę aby podczas tej akcji: nie utrudniać swobodnego dostępu do wejść/wyjść z zakładu; nie pozostawiać żadnych materiałów, które mogłyby zaśmiecać teren zakładu”. Jednakże, w tym samym dniu o godz. 15:20, została wystosowana przezB. R.wiadomość do powoda, iż pracodawca nie wyraził zgody na prowadzenie akcji informacyjnej w proponowanej przez powoda formie, gdyż to może powodować dezorganizację w bieżącym funkcjonowaniu zakładu. Wskazano, że do informowania załogi o działalności prowadzonej przez(...)(...)a(...)służą udostępnione przez Pracodawcę tablice informacyjne. Powód odpowiedział ( mail z 10.08.2016r.) , aby pracodawca nie obawiał się o formę przekazywania informacji. Przekaz w formie pisemnej nie spowoduje „ dezorganizacji w bieżącym funkcjonowaniu zakładu”. Jednocześnie związek dostosuje się do prośbyG. Ż.z wcześniejszego maila. W odpowiedzi pracodawca wskazał, że użyte sformułowanie „ Przekaz informacji nie spowoduje” dezorganizacji w bieżącym funkcjonowaniu zakładu” nie wyjaśnia w żaden sposób jaka ma być organizacja/ przebieg przekazywania informacji i jaka ma być treść przekazu. W związku z powyższym pracodawca podtrzymał stanowisko i ponownie poinformował powoda, że pracodawca nie wyraża zgody na przeprowadzenie tej akcji informacyjnej ( mail z dnia 01.08.2016r. odB. R.).
Po przekazaniu informacji przez powodaB. R.iG. Ż., iż związek zamierza przeprowadzić akcje informacyjną pisemną przed bramami zakładu, pracodawca nie wyraził na powyższe zgody. Związek nie przedstawił przedstawicielom pracodawcy szczegółowych informacji na temat czasu, miejsca i sposobu prowadzenia akcji.
W dniu 14.08.2016r. powód wraz zM. S.przeprowadzili w okolicach parkingu(...)przy(...)wejścia/ wyjścia z zakładu akcję polegającą na wręczaniu ulotek- książeczek informacyjnych oraz przekazywaniu informacji ustnych zawartych w ww broszurach. Akcja była prowadzone na przełomie(...)zmiany w godzinach od około 21:00 do 22:30. W tych godzinach nie pracowali już pracownicy nadzoru- kierownictwa.
Informacje zawarte w ulotkach wręczanych pracownikom podczas akcji z dnia 14.08.2016r. zawarte były także od około jednego miesiąca na tablicach informacyjnych(...)(...)a(...). Związek korzystał z 3 tablic informacyjnych: w biurowcu głównym i na wydzialeA..
( dowód: wiadomości e-mail k. 16-17v, 57-57v , zeznaniaM. S.k. 70-71,M. Ż.k. 71-72, B.R.k. 72-77, przesłuchanieZ. S.k. 89-92)
W dniu 26.08.2016r. powodowi wręczono karę porządkową upomnienia za to, że w dniu 14.08.2016r. w godz. od 21:00 do 22:30 w rejonie(...)(...)i(...)( w rejonie parkingu(...)) rozdawał ulotki pracownikom(...)wchodzących do Zakładu i wychodzącym z pracy. Ulotki zawierają treści nieprawdziwe i nacechowanie negatywnie względem pracodawcy. Ponadto, akcja informacyjna, którą powód prowadził nie była uzgodniona z Pracodawcą w zakresie miejsca, czasu, sposobu jak i zawartości merytorycznej, przez co mogła powodować utrudnienia w prowadzeniu normalnej działalności przedsiębiorstwa. Zatem działania, które powód prowadził nie tylko nie były uzgodnione z Pracodawcą a prowadzone były przy wyraźnym jego sprzeciwie, w związku z tym były niezgodne z prawem.
Od powyższej kary w dniu 30.08.2016r. powód wniósł sprzeciw. Pracodawca zawiadomiłZwiązek (...)o złożeniu sprzeciwu. W dniu 09.09.2016r. Związek wniósł o uwzględnienie sprzeciwu. Pracodawca pismem z dnia 09.09.2016r. odrzucił sprzeciw powoda.
( dowód: zawiadomienie o nałożeniu kary k. 18kara k. 10, sprzeciw k. 11, -12, pismo k. 13, , stanowisko związku k. 14, odrzucenie sprzeciwu k. 15)
Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu, roszczenie powoda nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 108 par. 1 pkt. 1 kpZa nieprzestrzeganie przez pracownika ustalonej organizacji i porządku w procesie pracy, przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, przepisów przeciwpożarowych, a także przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy, pracodawca może stosować karę upomnienia i nagany.
W niniejszej sprawie pracodawca nałożył na pracownika karę w oparciu o przepisyart. 100 par. 1 i par. 2 pkt. 2,3 kporaz par. 6 pkt.2 i par. 8 pkt q i r Regulaminu Pracy. Zgodnie zart. 100 par. 1 kppracownik jest obowiązany wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do poleceń przełożonych, które dotyczą pracy, jeżeli nie są one sprzeczne z przepisami prawa lub umową o pracę.§ 2tego przepisy przewiduje, iż pracownik jest obowiązany w szczególności przestrzegać regulaminu pracy i ustalonego w zakładzie pracy porządku (pkt2) oraz przestrzegać przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, a także przepisów przeciwpożarowych (pkt3).
Strona powodowa nie zgadza się z przyczyną, dla której nałożono na powoda karę porządkową. Strony nie kwestionowały jednocześnie okoliczności faktycznych sprawy dlatego Sąd oparł się w swych ustaleniach na całym materiale dowodowym zebranym w sprawie.
Jak wynika z okoliczności sprawy, powód jako Przewodniczący(...)
(...)a(...)poinformował pracodawcę o zamiarze przeprowadzenia przez jego związek akcji informacyjnej. Pracodawca nie wyraził na powyższe zgody, co wyartykułował dwukrotnym sprzeciwem. Pomimo tego, związek, reprezentowany przezZ. S., w dniu 14.08.2016r. przeprowadził akcję w godzinach pomiędzy 21:00 a 22:30 przy Parkingu(...)w rejonie(...)(...)i(...).
Zgodnie z art. 26 ustawy o związkach zawodowych do zakresu działania zakładowej organizacji związkowej należy w szczególności:
1) zajmowanie stanowiska w indywidualnych sprawach pracowniczych w zakresie unormowanym w przepisach prawa pracy;
2) zajmowanie stanowiska wobec pracodawcy i organu samorządu załogi w sprawach dotyczących zbiorowych interesów i praw pracowników;
3) sprawowanie kontroli nad przestrzeganiem w zakładzie pracy przepisów prawa pracy, a w szczególności przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy;
4) kierowanie działalnością społecznej inspekcji pracy i współdziałanie z państwową inspekcją pracy;
5) zajmowanie się warunkami życia emerytów i rencistów.
Jednocześnie, odpowiednio do dyspozycji art. 33 cyt. ustawy,Związek Zawodowy (...)r. korzystał u pracodawcy z pomieszczenia oraz miejsca na tablicach ogłoszeń związków zawodowych : w biurowcu głównym i WydzialeA..
Akcja jaką zamierzał przeprowadzić związek od 09.08.2016r. była działaniem dodatkowym, nie mieszczącym się w ramach ustalonej współpracy pomiędzy związkami działającymi u pracodawcy a pracodawcą. Jak wynika z analizy treści przepisów ustawy o związkach zawodowych nie reguluje ona wprost kwestii związanych z formami działalności związków zawodowych w zakresie m.in. agitacji czy informacji. Nie mniej jednak, zasady w tym zakresie przewidziane są w postanowienia konwencji nr 135 MOP o ochronie przedstawicieli pracowników w przedsiębiorstwach i przyznania im ułatwień. Wydaje się, iż przewidziane tu zasady powinny być pomocne przy ustalaniu wzajemnych relacji związków z pracodawcami. Art. 2 Konwencji mówi, że „w przedsiębiorstwie będą przyznane przedstawicielom pracowników takie ułatwienia, które umożliwią im szybkie i skuteczne wykonywanie ich funkcji". Odwołują się też do wydanego do tej konwencji zalecenia nr 143 MOP o ochronie przedstawicieli pracowników w przedsiębiorstwach i przyznania im ułatwień. W punkcie 15 zaleceń jest mowa o tym, że przedstawiciele pracowników powinni mieć dostęp do wszystkich miejsc pracy w przedsiębiorstwie, jeżeli jest im on potrzebny do wykonywania funkcji przedstawicielskich. Kierownictwo przedsiębiorstwa
    powinno też zezwolićprzedstawicielom pracowników działającym w imieniu związków zawodowych na rozprowadzanie wśród pracowników biuletynów informacyjnych, broszur, publikacji i innych dokumentów organizacji. Punkt 15 ust. 3 wskazuje jednocześnie, że „ Komunikaty i dokumenty związkowe, o których mowa w mniejszym ustępie, powinny odnosić się do normalnej działalności związków zawodowych, a ich wywieszanie i rozprowadzanie nie powinno utrudniać normalnej działalności przedsiębiorstwa ani naruszać w nim schludności”. W pkt 9 ust. 3 tego dokumentu mowa jest o tym, że przyznanie związkom zawodowym ułatwień nie powinno utrudniać skutecznej działalności przedsiębiorstwa.
Tym samym, można wysnuć wniosek, iż z jednej strony związki nie powinny być ograniczane przez pracodawców w swej działalności, jednocześnie działalność ta powinna przebiegać w uzgodnieniu z pracodawcą, przy zapewnieniu normalnego funkcjonowania zakładu pracy. W ocenie Sądu działalność związkowa nie może charakteryzować się dowolnością niezależną od uzasadnionej woli i stanowiska pracodawcy.
Przenosząc powyższe ustalenia na okoliczności rozpoznawanej sprawy należy wskazać, iż ostatecznie akcja przeprowadzona w dniu 14.08.2016r. nie spowodowała zakłóceń w funkcjonowaniu zakładu. Jednakże jej przeprowadzenie stanowiło wyraz zupełnej dowolności ze stronyzwiązku zawodowego (...). Jak stwierdziłZ. S., i co znajduje potwierdzenie w jego mailu z dnia 08.08.2016r. z godz. 07:10, „ My nigdy nie prosiliśmy o zgodę na zorganizowanie akcji, ponieważ uważamy i do tej pory uważamy, że mieliśmy do tego prawo” i dalej: „ Ja panaŻ.tylko poinformowałem o tym, żeby nikt nie był zaskoczony, że to ma miejsce, poinformowaliśmy pracodawcę”. Jednocześnie jak wynika z zeznań powoda i treści mailowej, Związek poinformował pracodawcę tylko o fakcie, iż będzie przeprowadzał akcjęod 09.08.2016r. przekazując pisemne informacje przed bramami wejściowymi do zakładu.
Biorąc pod uwagę specyfikę działalności(...) SA, w ocenie Sądu zasadnym było uzgodnienie przezZwiązek (...)z pracodawcą istotnych okoliczności związanych z planowaną akcją informacyjną. Oczywiście, nie dotyczy to, co do zasady, treści przekazywanych przez związek. Natomiast, zdaniem Sądu, niedopuszczalna jest absolutna dowolność w planowaniu akcji i jej przeprowadzaniu bez przedstawienia pracodawcy szczegółów, które umożliwią mu odniesienie się do tej akcji i wyrażenie stosownej zgody. Pracodawca jest odpowiedzialny za całość funkcjonowania zakładu pracy oraz za bezpieczeństwo pracujących w nim osób. Dlatego też, musi wiedzieć gdzie, kiedy i w jaki sposób ma być prowadzona jakakolwiek forma aktywności nie związana z produkcją i funkcjonowaniem zakładu w jego podstawowym zakresie. W niniejszej sprawie Związek nie tylko nie uzyskał zgody na przeprowadzenie akcji, ale nie widział także potrzeby poinformowania pracodawcy o szczegółach planowanej akcji przedstawiając tylko ogólną informację, że akcja będzie prowadzona od określonej daty.
Dlatego też, Sąd uznał, iż co do zasady nałożona na powoda kara jest zasadna. Przy czym, w okolicznościach niniejszej sprawy nie zostały potwierdzone zarzuty dotyczące rozdawania ulotek zawierających treści nieprawdziwe i nacechowane negatywnie względem Pracodawcy. Owszem na te okoliczności wskazywał B.R., jednakże zeznał także, iż powyższe informacje wywieszone już były na tablicachZwiązku (...). Dodał również, że pracodawca nie ingeruje w treści wywieszane przez związek.
Konkludując, Sąd uznał, iż pracodawca zasadnie nałożył na powoda karę upomnienia z dnia 26.08.2016r. o czym orzeczono, po myśli wskazanych przepisów, oddalając powództwo w punkcie I wyroku.
Jednocześnie Sąd stanął na stanowisku, iż zasadne jest zastosowanie w tym wypadkuart. 102 kpc. Przemawia za tym fakt, iż powód jako członek związku zawodowego działał w przeświadczeniu, iż przysługuje mu prawo zorganizowania akcji informacyjnej. Tym bardziej, że wcześniej już taka akcja była przeprowadzana bez żadnych reperkusji ze strony pracodawcy.
Grażyna Giżewska-Rozmus