Sąd Okręgowy w Gliwicach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 7/17
Data wyroku: 2017-04-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Katarzyna Sztymelska

Sygn. akt:I C 7/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 kwietnia 2017 roku
Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodnicząca:

SSR del. Katarzyna Sztymelska

Protokolant:

sekr. sądowy Aleksandra Strumiłowska

po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2017 roku w Gliwicach
sprawy z powództwa(...)z siedzibą wK.

przeciwkoM. M. (1),M. M. (2)
o zapłatę

1
zasądza od pozwanegoM. M. (1)na rzecz powoda kwotę 154 230,79 złotych (sto pięćdziesiąt cztery tysiące dwieście trzydzieści złotych 79/100),

2
oddala powództwo w pozostałej części,

3
zasądza od pozwanegoM. M. (1)na rzecz powoda kwotę 9 206,70 złotych (dziewięć tysięcy dwieście sześć złotych 70/100) tytułem zwrotu kosztów procesu,

4
zasądza od powoda na rzecz pozwanejM. M. (2)kwotę 7200 złotych (siedem tysięcy dwieście) tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sygn. akt I C 7/17

UZASADNIENIE
Powód(...)z siedzibą wK.wniósł o zasądzenie od pozwanychM. M. (2)orazM. M. (1)solidarnie kwoty 157 560,97 złotych. Ponadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów. Uzasadnił, że należność ta powstała w wyniku zawartej przez pozwanych zBankiem (...) S. A.wW.w dniu 31.05.2012r. umowy kredytu numer(...), wypowiedzianej przez bank dnia 05.08.2013r., z której prawa przeszły na powoda na podstawie umowy cesji z dnia 13.11.2015roku. Wskazał, że roszczenie stało się wymagalne z dniem 19.09.2013 roku. Powód wyjaśnił, że wskazana kwota odsetek karnych, tj. 26 907,91 zł nie pokrywa się z kwotą odsetek karnych wynikających z załącznika nr 2 do umowy cesji wierzytelności, tj. kwotą 23 577,73 zł, gdyż powód doliczył dalsze odsetki karne za okres po sporządzeniu ww. załącznika , tj. od dnia 11 lipca 2015r. do dnia zawarcia umowy cesji 13 listopada 2015 roku.
Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. Podnieśli, iż powód nie wykazał, że nabył wymagalne wierzytelności z tytułu umowy bankowej, bowiem nie wykazał, kiedy pozwani mieli zaprzestać spłaty zobowiązania na rzecz pierwotnego wierzyciela, co pozwoliłyby ustalić termin przedawnienia i w związku z tym podnieśli zarzut przedawnienia. Pozwani zarzucili, że powód nie wykazał roszczenia, nie przedłożył wiarygodnych dowodów w postaci dokumentów, w tym kompletnej umowy cesji wraz z podpisami przez upoważnione osoby załącznikiem stanowiącym wykaz wierzytelności. Zakwestionowali skuteczne nabycie przez powoda dochodzonej wierzytelności. Ponadto zakwestionowali wysokość roszczenia, podnosząc że powód nie przedłożył dowodów, z których wynika obecna wysokość zadłużenia.
Ustosunkowując się do stanowiska pozwanych, powód wyjaśnił, że złożył do Sądu potwierdzone za zgodność z oryginałami przez profesjonalnego pełnomocnika lub poświadczone przez notariusza dowody w postaci dokumentów, z których wynika zarówno legitymacja czynna powoda, jak i wysokość wierzytelności. Dodał, że pozwani nie sprecyzowani zarzutu przedawnienia, jednakże wobec daty wypowiedzenia umowy (5.08.2013r.), a nadto nadania BTE klauzuli wykonalności postanowieniem z dnia 24.02.2014r. powództwo wniesione w maju 2016 roku nie jest przedawnione.
Sąd ustalił:
W dniu 31 maja 2012r. pozwanyM. M. (1), prowadzący działalność gospodarczą pod firmą(...)z siedzibą wP.zawarł jako kredytobiorca zBankiem (...) S.A.z siedzibą weW.„Umowę o kredyt na działalność gospodarczą –(...)Nr(...), na mocy której bank udzielił pozwanemu kredytu w wysokości 130 000 złotych. W paragrafie 3.05 umowy ustalono, że przypadku niewywiązania się przez kredytobiorcę z terminowej spłaty , zapłaci on bankowi odsetki karne od kredytu przeterminowanego, który oprocentowany jest wg stawki zmiennej, odpowiadającej trzykrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP. Zgodnie z paragrafem 3.05.1 umowy odsetki od kredytu przeterminowanego są niezwłocznie wymagalne. Spłata kredytu miała nastąpić w 60 ratach w wysokości 2 166,66 złotych, w dniu 27 każdego kolejnego miesiąca. Zgodnie z paragrafem 4.01.2 kredytobiorca w związku z udzielonym kredytem w celu zabezpieczenia roszczeń banku udzielił prawnego zabezpieczenia w postaci jednego weksla in blanco z wystawieniem kredytobiorcy wraz z deklaracją wekslową oraz poręczenia wekslowego małżonki kredytobiorcyM. M. (2)na wekslu własnym kredytobiorcy (k.90v). Pozwana jako małżonka kredytobiorcy podpisała się w Umowie pod oświadczeniem, że niezależnie od udzielonego przez nią poręczenia wyraża zgodę na zaciągnięcie przez kredytobiorcę zobowiązania wynikającego z Umowy na warunkach w niej określonych (k. 91v).
(dowód: umowa kredytu na działalność gospodarczą z dnia 31 maja 2012r. - k. 88-91)
PozwanaM. M. (2)podpisała w dniu 31 maja 2012 roku Deklarację Poręczyciela Wekslowego, w treści której poręczyła za zobowiązania wekslowe „M. T.wR.ul. (...)”zwanego dalej kredytobiorcą będącym wystawcą jednego weksla złożonego w celu zabezpieczenia kredytu zaciągnięte wBanku (...) S.A.na podstawie umowy nadziałalność gospodarczą nr (...)z dnia 31.05.2012r. i wyraziła zgodę na treść deklaracji wystawcy weksla.
(dowód: deklaracja poręczyciela wekslowego - k. 93)
Pismem datowanym na 5.08.2013r., zaadresowanym na(...)i doręczonym w dniu 8.08.2013r., bank poinformował pozwanego o wypowiedzeniu umowy kredytu, wzywając do zapłaty całej wierzytelności w ciągu 30 dni od otrzymania wypowiedzenia. W treści pisma wyjaśniono, że bank wzywał ostatecznie pismem z dnia 15.07.2013r. do spłaty zadłużenia przeterminowanego z umowy kredytu nr(...)z dnia 31.05.2012r. i informował o zamiarze jej wypowiedzenia w przypadku niespłacenia zadłużenia w terminie 14 dni. Wskazano, że wg stanu na dzień 5.08.2013r. zadłużenie wynosi łącznie 124 113,95 zł i codziennie wzrasta o dalsze odsetki karne. Analogiczne pismo stanowiące wypowiedzenie umowy kredytu bank skierował doM. M. (2)jako poręczyciela.
(dowód: wypowiedzenia umowy kredytu wraz dowodami doręczenia - k. 94-97)
W dniu 10.10.2013r. Bank(...)wystawił Bankowy Tytuł Egzekucyjny nr(...), stwierdzający istnienie solidarnego zobowiązaniaM. M. (1)z tytułuumowy kredytowej nr (...)orazM. M. (2)z tytułu poręczenia wekslowegoumowy nr (...)zawartej pomiędzy bankiem a(...). Wskazano w BTE, że wysokość zobowiązania wynosi: należność główna 126 465,49 zł , na którą składają się kapitał 114 833,38 zł i odsetki umowne w kwocie 11 632,11 zł liczone za okres od 27.01.2013r. do 09.10.2013 roku oraz kwota kosztów i upomnień – 100 złotych. Bank oświadczył, że roszczenie jest wymagalne i podlega egzekucji po opatrzeniu BTE klauzulą wykonalności przez właściwy Sąd wraz z odsetkami liczonymi od dnia wystawienia tytułu do dnia rzeczywistej zapłaty, wg stopy procentowej dla zadłużenia przeterminowanego, tj. od kwoty kapitału 114 833,38 zł wg zmiennej stopy procentowej w wysokości trzykrotności stopy oprocentowania kredytu lombardowego NBP oraz od kwoty odsetek 11 632,11 zł według ustawowej stopy procentowej.
(dowód : Bankowy Tytuł Egzekucyjny z dnia 10 października 2013r. - k. 98)
Bank wystąpił do Sądu Rejonowego w Gliwicach o nadanie BTE z dnia 10.10.2013r. klauzuli wykonalności, co nastąpiło postanowieniem z dnia 24 lutego 2014 roku w sprawie o sygn. akt II Co 275/14.
(dowód: postanowienie Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 24 lutego 2014r. - k. 99)
Bank złożył wniosek o wszczęcie egzekucji przeciwko dłużnikomM. M. (1)iM. M. (2). Postanowieniem z dnia 26.11.2014r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w ZabrzuM. G.umorzył postępowanie egzekucyjne w sprawie KM 3380/14 – na podstawieart. 824 § 1 pkt 3 kpc, uzasadniając że egzekucja jest bezskuteczna, gdyż w toku postępowania nie ustalono żadnego majątku, z którego można skutecznie przeprowadzić egzekucję.
(dowód: postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z dnia 26 listopada 2014r. prowadzonego z wniosku poprzednika prawnego powoda - k. 100)
W dniu 13 listopada 2015r. powód - działając pod poprzednią nazwą, tj.(...)- zawarł z Bankiem(...)weW.Umowę przelewu wierzytelności, na podstawie której bank przelał na rzecz powoda wszystkie wierzytelności z tytułu należności głównej (kapitał), opisane w Załączniku nr 2 do Umowy, a nabywca przyjął przelew tych wierzytelności na zasadach i warunkach określonych w przepisachk.c., w szczególnościart. 509 k.c.oraz w Umowie. Na stronie 18tej „Załącznika nr 2 - wykaz wierzytelności wchodzących w skład Portfela” widnieje zapis: rodzaj klienta: kredytobiorca(...), PESEL/REGON(...), adres zamieszkania:ul. (...) (...)-(...) P., data umowy: 2012-05-31, numer umowy:(...), produkt: kredyt na działalność gospodarczą, kwota zadłużenia łącznie: 150 454,51, kapitał: 114 733,38, odsetki umowne: 11 632,11, odsetki karne: 23 577,73, koszty: 511,29. Kolejna rubryka zawiera dane: rodzaj klienta: poręczyciel:M. M. (2), PESEL/REGON(...), adres zamieszkania:ul. (...) (...)-(...) P., data umowy: 2012-05-31, numer umowy:(...), produkt: j.w., kwota zadłużenia łącznie: j.w., kapitał: j.w., odsetki umowne: j.w., odsetki karne j.w., koszty: j.w.
(dowód: umowa przelewu wierzytelności z dnia 13 listopada 2015r. wraz z załącznikami i aneksami - k. 44-61 , k. 125-147; wyciąg z rejestru funduszy z dnia 20 maja 2016r. - k. 30 - 32, akt notarialny z dnia 11 marca 2016r. - k. 35-43)
Bank (...)wystosował do pozwanych w dniu 10.12.2015r. zawiadomienie, że dokonał przelewu wierzytelności z tytułu umowy kredytu numer(...), wraz z wszelki prawami związanymi z tą wierzytelnością oraz przypisanymi jej zabezpieczeniami na rzecz powoda, informując że wszelkich wpłat na poczet wierzytelności należy odtąd dokonywać wyłącznie na rachunek wskazany przez nabywcę wierzytelności. Pismami z tego samego dnia powód poinformował pozwanych o nabyciu wierzytelności i wezwał do zapłaty kwoty 154 463,66 zł, wyliczając że składają się na nią: kwota należności głównej 114 733,28 zł, odsetki 39 218,99 zł oraz koszty 511,29 złotych. Wyżej wskazana korespondencja została nadana do pozwanych listami poleconymi w dniu 11 grudnia 2015 roku.
(dowód: zawiadomienia o przelewie wierzytelności - k. l01- 107)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o wyżej wymienione dowody, uznając je za wiarygodne i wystarczające do merytorycznego rozpoznania sprawy. Strona pozwana nie zdołała podważyć wartości dowodowej przedłożonych przez powoda dowodów w postaci dokumentów, załączono do pozwu kopie prawidłowo potwierdzone za zgodność z oryginałami przez reprezentującego powoda radcę prawnego, w szczególności umowę cesji z dnia 13.11.2915r., wraz z załącznikami i wyciągiem z załącznika nr 2 (w którym zanonimizowano dane osobowe klientów banku niebędących stronami procesu, niemające znaczenia w niniejszej sprawie), BTE z dnia 10.10.2013r., postanowienie o nadaniu BTE klauzuli wykonalności i postanowienie o umorzeniu egzekucji. Umowa kredytu z dnia 31.05.2012r. oraz Deklaracja poręczyciela wekslowego zostały złożone jako kserokopie, ale strona pozwana nie podnosiła zarzutów co do treści zapisów samej umowy. Nie przedłożyła także żadnego dowodu, który podważałby zgodność z oryginałem przedłożonej do pozwu przez powoda kopii umowy kredytu.
Strona pozwana nie przedstawiła w toku procesu żadnych dowodów. Sąd oddalił wniosek pozwanych o przedłożenie wykazu, z którego będzie wynikać kiedy pozwani dokonali ostatniej spłaty na rzecz pierwotnego wierzyciela, albowiem ciężar udowodnienia ww. okoliczności spoczywa na stronie pozwanej, która – podnosząc zarzut przedawnienia - winna wskazać datę oraz przestawić dowody na wykazanie owej okoliczności. Strona pozwana nie przedstawiła żadnych dowodów na okoliczność przedawnienia roszczenia.
Sąd zważył:
Powód wnosił o zasądzenie od pozwanych jako dłużników solidarnie odpowiedzialnych z umowy kredytu kwoty 157 560,97 zł, w tym 26 907,91 zł tytułem odsetek karnych. Na żądaną sumę odsetek karnych składa się kwota 23 577,73 zł wynikająca z załącznika nr 2 do umowy cesji wierzytelności oraz doliczona przez powoda za okres od 11.07.2015r. do 13.11.2015r. kwota 3 330,18 złotych.
Artykuł 509 § 1 i 2 k.c.stanowi, że wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki.
Zgodnie zart. 511 k.c., jeżeli wierzytelność jest stwierdzona pismem, przelew tej wierzytelności powinien być również pismem stwierdzony. Po myśliart. 512 k.c.dopóki zbywca nie zawiadomił dłużnika o przelewie, spełnienie świadczenia do rąk poprzedniego wierzyciela ma skutek względem nabywcy, chyba że w chwili spełnienia świadczenia dłużnik wiedział o przelewie. Przepis ten stosuje się odpowiednio do innych czynności prawnych dokonanych między dłużnikiem a poprzednim wierzycielem.
W ocenie Sądu roszczenie jest zasadne w stosunku do pozwanegoM. M. (1)do kwoty 154 230,79 złotych. W pozostałym zakresie Sąd powództwo oddalił. Powód oparł swoje roszczenie o umowę kredytu, podając że kredyt ów został w dniu 31.05.2012r. zawarty przez pozwanych, tj.M. M. (1)oraz przezM. M. (2). Na wykazanie powyższej okoliczności złożył kopię rzeczonej umowy kredytu. Jednakże z umowy kredytu, nazwanej „Umowa o kredyt na działalność gospodarczą– (...)wynika, że został on zawarty jedynie przezM. M. (1). Umowa stanowi, że jej stronami sąM. M. (1), prowadzący działalność gospodarczą podfirmą (...)z siedzibą wP., zwany dalej kredytobiorcą orazBank (...) S.A.Tym samym powództwo przeciwko pozwanej jest niezasadne. Z treści umowy kredytu nie wynika również, aby była ona poręczycielem kredytu. Z zapisów umowy wynika jedynie, ze kredytobiorca udziela prawnego zabezpieczenia w postaci weksla in blanco oraz poręczenia w e k s l o w e g o małżonki kredytobiorcyM. M. (2). Pozwana zatem nie poręczyła samego kredytu, a jedynie weksel będący jego zabezpieczeniem, który nie został przedłożony w sprawie i na który powód się nie powołuje uzasadniając roszczenie. Pozwana podpisała deklarację wekslową, z której wynika , iż poręczyła za weksel, który stanowił zabezpieczenie kredytu numer(...), zaciągniętego wBanku (...) S.A.Zapisy deklaracji w tym pojawienie się nazwiskaM. T.zR.są niejednoznaczne (k. 93). Jednakże strona powodowa nie podnosiła tych okoliczności, nie wywodziła roszczenia przeciwko pozwanej z tytułu jej zobowiązania jako poręczyciela, nie przedstawiła weksla jako podstawy powództwa. Niezgodnie z prawdą twierdziła, że pozwana zawarła umowę kredytu i traktowała pozwaną jako kredytobiorcę na równi z pozwanymM. M. (1). Z powyższych względów roszczenie przeciwko pozwanej zostało w całości oddalone jako niewykazane.
Powód sprostał natomiast - wbrew twierdzeniu strony pozwanej - ciężarowi dowodu roszczenia przeciwko pozwanemuM. M. (1). Dokumenty przedłożenie przez powoda potwierdzają, że powód w drodze cesji skutecznie nabył wymagalną wierzytelność w stosunku do pozwanego, wynikającą z w umowy kredytu, której wysokość potwierdza wyciąg z załącznika nr 2, będącego wykazem przelanych wierzytelności. Z żadnego dowodu nie wynikało, jakoby wierzytelność ta przedawniła się, co podnieśli pozwani, nie wykazując jednakże powyższej okoliczności, ani nie precyzując nawet, z jaką datą przedawnienie miałoby nastąpić.
W ocenie Sądu jednakże nie zasługuje na uwzględnienie roszczenie o zapłatę kwoty 3 330,18 zł, doliczonej przez powoda jako odsetki karne za okres od 11.07.2015r. do 13.11.2015roku. W ocenie Sądu doszło bowiem do przelewu wierzytelności, której przedmiotem były także odsetki karne, ale w wysokości 23 577,73 zł – co wynikało wprost z załącznika do umowy cesji. Powód nie wykazał, jakoby pierwotny wierzyciel naliczał dalsze odsetki karne przewyższające tą kwotę.
O kosztach procesu orzeczono na zasadzieart. 98 k.p.c.W zakresie roszczenia przeciwko pozwanej powód przegrał powództwo, w związku z czym zasądzono na jej rzecz kwotę 7 200 zł tytułem zwrotu kosztów na zasadzie § 2 pkt. 6 Rozporządzenia z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (wg stanu sprzed nowelizacji). Natomiast wobec przegrania procesu przez pozwanego w przeważającej części, obciążono go zwrotem kosztów procesu poniesionych przez powoda, w tym kosztów jego zastępstwa.