Sąd Okręgowy w Szczecinie
VIII Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VIII Gz 306/17
Data wyroku: 2017-10-30 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, DECISION, REASON
Sędziowie: Agnieszka Górska, Natalia Pawłowska – Grzelczak, Agnieszka Kądziołka
Podstawa prawna: art. 730 kpc

Sygn. akt VIII Gz 306/17

POSTANOWIENIE
Dnia 30 października 2017 r.
Sąd Okręgowy w Szczecinie Wydział VIII Gospodarczy
w składzie:
Przewodniczący: SSO Agnieszka Górska (spr.)
Sędziowie: SO Agnieszka Kądziołka
SO Natalia Pawłowska – Grzelczak
po rozpoznaniu w dniu 30 października 2017r. w Szczecinie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaM. P. (1)
przeciwkoM. G.
o wyłączenie wspólnika
na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 31 maja 2017 roku, wydane w sprawie XI GC 672/16
postanawia:
oddalić zażalenie

  Agnieszka Kądziołka Agnieszka Górska Natalia Pawłowska – Grzelczak

UZASADNIENIE
Postanowieniem wydanym 31 maja 2017 roku w sprawie XI GC 672/16 Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie oddalił wniosekM. P. (1)o udzielenie zabezpieczenia roszczenia o wyłączenie wspólnikaM. G.poprzez zajęcie przysługujących pozwanej 5 udziałów w(...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąoraz zawieszenie jej, jako wspólnika(...) spółki z o.o.posiadającego 5 udziałów stanowiących 5% udział w kapitale zakładowym, w zakresie prawa do udziału w zgromadzeniu wspólników spółki oraz w prawie do wykonywania głosu ze wszystkich przysługujących jej 5 udziałów – ewentualnie zawieszenie pozwanej w wykonywaniu prawa głosu ze wszystkich przysługujących jej udziałów.
W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, że powódka uprawdopodobniła roszczenie, tj. istnienie ważnej przyczyny uzasadniającej wyłączenie wspólnika ze spółki, tj. istnienie głębokiego konfliktu stron uniemożliwiającego współdziałanie. Nie uprawdopodobniła jednak interesu prawnego w uzyskaniu zabezpieczenia, którego istnienie oparła na nieprawdziwych przesłankach, tj. tym, że nieudzielenie zabezpieczenia spowoduje, żeM. G.zyska wyłączną kontrolę nad spółką. Zdaniem Sądu Rejonowego powódka pominęła, że zbyła 5 udziałów osobie trzeciej przed złożeniem oświadczenia o odwołaniu darowizny, a zatem nie ma niebezpieczeństwa uzyskania wyłącznej kontroli pozwanej nadspółką (...). Podkreślił również, że wskazywane przez powódkę późne zawiadomienie jej o zgromadzeniu wspólników oraz oświadczenieP. F.o tym, że w chwili, gdy trwało zgromadzenie wspólników wK.,M. G.miała przebywać wW., w kontekście szerokiego konfliktu rodzinnego stron, nie mogło zostać ocenione bezkrytycznie. Zauważył również, że powódka nie podjęła merytorycznej dyskusji nad treścią uchwał z dnia 1 marca 2017 roku, którymi odwołano powódkę z funkcji prezesa zarządu spółki oraz powołano do zarząduM. G.oraz umorzono udziałyM. P. (1).
Zażalenie na opisane wyżej postanowienie złożyłaM. P. (1), zarzucając naruszenie przepisuart. 7301§1 k.p.c.w związku zart. 233 §1 k.p.c.poprzez dowolną ocenę wniosku i uznanie, że uprawniona nie wykazała istnienia interesu prawnego, m.in. dlatego, że przedstawia twierdzenia w sposób naruszającyart. 3 k.p.c., tj. nieodpowiadający prawdzie, podczas gdy jest to oczywista omyłka Sądu I instancji, bowiem uprawniona nie pominęła żadnej istotnej dla niniejszej sprawy okoliczności, a w szczególności:

1
nie pominęła zbycia 5 udziałów przed odwołaniem darowizny bowiem do wniosku o zabezpieczenie z dnia 28 lutego 2017 roku przedłożyła uzasadnienie postanowienia w sprawie o sygn. akt: II Cz 57/17, które opisywało historię transakcji udziałowych,

2
zbycie przezM. P. (1)5 udziałów przed odwołaniem darowizny potwierdza wszystkie twierdzeniaM. P. (1)bowiem nabywcą tych udziałów nie była osoba trzecia, ale pozwanaM. G.i są to udziały objęte pozwem,

3
toJ. F.w sprawie o sygn. akt: II C 1722/16 pominęła informację o sprzedaży 5 z 95 darowanychM. P. (1)udziałówM. G.i uzyskała zabezpieczenie na wszystkich 95 udziałachM. P. (1)- również tych, któreM. P. (1)nabyła po otrzymaniu darowizny (od brataH. P.),

4
wyłącznie na skutek przekazania przezM. P. (1)informacji o sprzedaży udziałów na rzeczM. G., Sąd w sprawie o sygn.. akt: II C 1722/16 zmienił w trybieart. 395 §2 k.p.c.zabezpieczenie i objął nim nie 95 a 90 udziałówM. P. (1).

Kolejno podniosła, że w przypadku zaakceptowania zażaleniaJ. F.na wskazane postanowienie, na skutek zawieszenia prawa udziału w zgromadzeniu wspólników i prawie głosu z 95 udziałówM. P. (1), jedynym czynnym wspólnikiem zostanieM. G.z 5 udziałami, co w konsekwencji doprowadzi do tego, żeM. G.umorzy 95% udziałów wspólnikaM. P. (1)i w ten sposób wykluczy zarówno wykonanie wyroku w sprawie, jak i w ogóle dalsze prowadzenie postępowania. Skarżąca podkreśliła, że podjęła merytoryczną dyskusję z treścią uchwał z 1 marca 2017 roku, stawiając im zarzut nieistnienia.
M. P. (2)zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu również naruszenieart. 233 §1 k.p.c.w związku zart. 7301k.p.c.poprzez dowolną bo oderwaną od pozostałych dowodów ocenę oświadczeniaP. F.jako osoby powiązanej z powódką, podczas gdy ocena tego oświadczenia, nawet dokonywana wyłącznie przez pryzmat powiązań rodzinnych nie może negować, co najmniej uprawdopodobnienia w ten sposób, negatywnej działalnościM. G.i realnego zagrożenia dlaM. P. (1)przy braku zabezpieczenia jej roszczeń, a ocena tego oświadczenia musi iść w parze z innymi dowodami, w tym ze sposobem zorganizowania przez pozwaną zebrania w dniu 1 marca 2017 roku oraz treścią rzekomo podpisanego przez pozwaną aktu notarialnego, a także pojawieniem się w dniu 21 kwietnia 2017 roku identycznej w swojej treści uchwały w przedmiocie zmiany zarządu z 28 lutego 2017 roku.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty powódka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w trybieart. 395 §2 k.p.c.jako oczywiście uzasadnionego i udzielenie zabezpieczenia zgodnie z jej wnioskiem, a w drugiej kolejności na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku – o uchylenie zaskarżonego postanowienia i udzielenie uprawnionej zabezpieczenia zgodnie z jej wnioskiem przez Sąd II instancji.
W uzasadnieniu powódka wskazała, że wytoczyła powództwa o stwierdzenie nieistnienia uchwał podjętych 1 marca 2017 roku (pozew z 30 marca 2017 roku) i 28 lutego 2017 roku (pozew z 9 maja 2017 roku).
Nadto do zażalenia powódka dołączyła umowę sprzedaży udziałów zawartą w dniu 18 sierpnia 2014 roku pomiędzyM. P. (1)(jako sprzedającą) aM. P. (3)(obecnieG.), której przedmiotem było 5 udziałów o wartości 500 zł każdy oraz umowę sprzedaży udziałów zawartą w dniu 7 października 2014 roku pomiędzyH. P.(jako sprzedającym) aM. P. (1), której przedmiotem również było 5 udziałówspółki (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wW.o wartości 500 zł każdy.
W odpowiedzi na zażalenie pozwanaM. G.wniosła o jego oddalenie. Podniosła przy tym, że Sąd Okręgowy w Szczecinie w dniu 7 kwietnia 2017 roku w sprawie o sygn.. akt: VIII Gz 101/17 oddalił wniosek o zabezpieczenie roszczeniaM. P. (1)o wyłączenie z(...) spółki z o.o.M. P. (3)poprzez zawieszenieM. P. (3)jako wspólnika(...) spółki z o.o.w wykonywaniu jej praw udziałowych w spółce, tj. zawieszenie w wykonywaniu prawa do uczestnictwa w zgromadzeniu wspólników i wykonywaniu prawa głosu z 5 udziałów, stanowiących 5% udział w kapitale zakładowym spółki, do czasu uprawomocnienia się orzeczenia wydanego w sprawie o wyłączenie wspólnika. W konsekwencji, w dniu 28 lutego 2017 roku, wobec zawieszenia 95 udziałów przysługującychM. P. (1), ważnie podjęto uchwałę o odwołaniu z funkcji prezesa(...) spółki z o.o.M. P. (1)oraz powołaniu na tę funkcjęM. G.. Mimo to, powódka nie oddała pozwanej władztwa nad spółką. Wobec uchylenia zabezpieczenia na 95 udziałach uprawnionej i uzyskania przez uprawnioną nieograniczonej władzy w spółce, brak jest podstaw do przyjęcia, że brak zabezpieczenia uniemożliwi bądź utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia.
Pismem z 21 czerwca 2017 roku powódka wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z postanowienia Sądu Okręgowego w Szczecinie Wydziału II Cywilnego Odwoławczego wydanego w sprawie o sygn. akt: II Cz 849/17 z dnia 16 czerwca 2017 roku, którym m.in. zmieniono zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 1 marca 2017 roku (II C 1722/16) i oddalono wniosekJ. F.o udzielenie zabezpieczenia roszczenia o zobowiązanieM. P. (2)do złożenia oświadczenia woli przenoszącego własność przedmiotu darowizny na skutek odwołania darowizny, poprzez zajęcie 90 udziałów o wartości nominalnej po 500 zł każdy przysługującychM. P. (1)w(...) spółce z o.o.wS.oraz zawieszenieM. P. (1)jako wspólnika(...) spółki z o.o.wS., tj. zawieszenie w wykonywaniu prawa do uczestnictwa w zgromadzeniu wspólników spółki i wykonywania prawa głosu z 90 udziałów oraz zawieszenie prawa sprzeciwu do wnoszenia poszczególnych spraw do porządku obrad zgromadzenia wspólników(...) spółki z o.o.wS.. W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd II instancji uznał, żeJ. F.na obecnym etapie postępowania nie uprawdopodobniła roszczenia o zobowiązanieM. P. (1)do złożenia oświadczenia woli przenoszącego własność przedmiotu darowizny w postaci 95 udziałów o wartości nominalnej po 500 zł każdy w(...) spółce z o.o.wS..
Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2017 roku Sąd Okręgowy w Szczecinie udzielił zabezpieczenia powództwaM. P. (1)przeciwko(...) spółce z o.o.wW.poprzez zawieszenie postępowania przed Sądem Rejonowym Szczecin-Centrum w Szczecinie XIII Wydziałem Gospodarczym Krajowego Rejestru Sądowego w sprawie(...)w przedmiocie wniosku o zmianę danych w rejestrze na podstawie uchwały nr 1 nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników(...) spółki z o.o.wW.z dnia 28 lutego 2017 roku.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Powódka, jak słusznie przyjął Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, zdołała uprawdopodobnić roszczenie (oparte na przepisieart. 266 §1 k.s.h) w zakresie, w jakim wskazywała na zaistniały między wspólnikami – tj. uprawnioną i obowiązaną – konflikt, który nie pozwala na współdziałanie wspólników w spółce. Znajdująca się w aktach sprawy korespondencja stron oraz przebieg zarówno tego, jak i innych postępowań sądowych, w których powódka i pozwana występują, jednoznacznie wskazuje na brak porozumienia pomiędzy wspólnikami, który może stanowić podstawę wyłączenia wspólnika.
W ocenie Sądu Okręgowego w Szczecinie powódka nadal jednak nie wykazała interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia, choć z innych przyczyn niż wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Dla oceny niniejszego wniosku istotne znaczenie ma fakt uprzednio wydanych postanowień rozstrzygających negatywnie o zabezpieczeniu roszczenia powódki, w szczególności ostatniego postanowienia Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 7 kwietnia 2017 r.. Zgodnie bowiem z art. 365 § 1 orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W myślart. 359 § 1 k.p.c.postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne.
Ponowne poddanie pod osąd żądania powódki wymagało zatem wykazania, że nastąpiła zmiana okoliczności, która uzasadnia odmienną ocenę wniosku o udzielenia zabezpieczenia.
W rozpatrywanym wniosku o zabezpieczenie powódka powołała się na działania pozwanej podjęte w dniu 1 marca 2017 r., a polegające na zwołaniu zgromadzenia wspólników na dzień 1 marca 2017 r. wK., jak również złożenie wniosku o zarejestrowanie uchwały z dnia 28 lutego 2017 r. o odwołaniuM. P. (1)z funkcji prezesa zarządu. Zauważyć jednak trzeba, że protokół Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 1 marca 2017 r. został już dołączony do odpowiedzi na zażalenie z dnia 21 marca 2017 r., w której powódka powoływała się na próbę umorzenia jej udziałów przez pozwaną, a zatem był już znany w chwili wydania postanowienia z dnia 7 kwietnia 2017 r.
Niezależnie od tego zaznaczyć należy, że powódka kwestionowała ustalenia Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie co do tego, że zbyła 5 udziałów osobie trzeciej przed złożeniem oświadczenia przezJ. F.o odwołaniu darowizny, przedstawiającumowy sprzedaży (...)udziałów darowanych jej przezJ. F.M. G.(poprzednioP.) oraz umowy nabycia 5 udziałów przezH. P.powódce. Zawarta w zażaleniu argumentacja powódki przecząca ustaleniom Sądu Rejonowego co do tego, że pozostało nieobjętych zabezpieczeniem 5 udziałów zbytych osobie trzeciej i z tego względu nie ma niebezpieczeństwa zyskania przezM. G.wyłącznej kontroli nad spółką, okazała się zatem uzasadniona.
Niewątpliwie również powódka wniosła pozwy o stwierdzenie nieważności, ewentualnie o uchylenie uchwały nr 1 wspólników(...) spółki z o.o.z dnia 28 lutego 2017 roku oraz uchwał podjętych na nadzwyczajnym zgromadzeniu wspólników(...) spółki z o.o.obradującym wK.w dniu 1 marca 2017 roku.
Podkreślenia jednak wymaga, że po wydaniu zaskarżonego postanowienia doszło do wydania przez Sąd Okręgowy w Szczecinie postanowienia z dnia 16 czerwca 2017 roku w sprawie o sygn. akt: II Cz 849/17, którym zmieniono postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie z dnia 1 marca 2017 roku wydane w sprawie o sygn. akt: II C 1722/16 i oddalono wniosekJ. F.o udzielenie zabezpieczenia roszczenia o zobowiązanieM. P. (1)do złożenia oświadczenia woli przenoszącego własność przedmiotu darowizny na skutek odwołania darowizny, poprzez zajęcie 90 udziałów przysługujących powódce w(...) spółce z o.o.wS., zawieszenieM. P. (1)jako wspólnika(...) spółki z o.o.w wykonywaniu prawa do uczestnictwa w zgromadzeniu wspólników spółki i wykonywaniu prawa głosu z 90 udziałów oraz zawieszenie prawa sprzeciwu do wnoszenia poszczególnych spraw do porządku obrad zgromadzenia wspólników(...) spółki z o.o.wS..
Na skutek wydanego w dniu 16 czerwca 2017 roku postanowieniaM. P. (1)odzyskała możliwość wykonywania prawa do uczestnictwa w zgromadzeniu wspólników(...) spółki z o.o.wS.i wykonywania prawa głosu z 90 udziałów, jak również prawo sprzeciwu do wnoszenia poszczególnych spraw do porządku obrad zgromadzenia wspólników(...) spółki z o.o.wS., tj. przysługujące jej prawa korporacyjne.
W sytuacji, w której powódka dysponuje 95 ze 100 udziałów w spółce, zaś pozwana dysponuje 5 głosami, brak jest podstaw, aby w sytuacji ostrego konfliktu między wspólnikami, pozbawić pozwaną prawa uczestniczenia w zgromadzeniu wspólników i wykonywania prawa głosu z przysługujących jej udziałów. Nie sposób przyjąć, by brak udzielenia zabezpieczenia w jakikolwiek sposób zagrażał osiągnieciu celu postępowania w sprawie. Odzyskana przez powódkę możliwość dysponowania 95 ze 100 udziałów w(...) spółce z o.o.wW.wyklucza sytuację, w której działaniaM. G.jako wspólnika spółki uniemożliwiałyby podejmowanie przez spółkę decyzji bądź też prowadzenie działalności.
Wprawdzie uprawniona podnosiła szereg argumentów uzasadniających udzielenie zabezpieczenia, a odnoszących się do nagannych zdaniem powódki zachowańM. G.zmierzających do „wyeliminowaniaM. P. (1)ze spółki”, jak również obaw powódki o podejmowanie przez pozwaną kolejnych działań na szkodę powódki, niemniej obawy te, w aktualnym stanie sprawy, nie są wystarczająco skonkretyzowane, by uznać, że powódka uprawdopodobniła interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia.
Stanowisko to jest tym bardziej uzasadnione, że Sąd Okręgowy w Szczecinie w dniu 27 czerwca 2017 roku postanowił o udzieleniu zabezpieczenia powództwaM. P. (1)o stwierdzenie nieistnienia uchwały ewentualnie o stwierdzenie nieważności uchwały ewentualnie o uchylenie uchwały z 28 lutego 2017 roku o odwołaniuM. P. (1)z funkcji prezesa zarządu(...) spółki z o.o.poprzez zawieszenie postępowania przed Sądem Rejonowym Szczecin-Centrum w Szczecinie w sprawie(...)w przedmiocie wniosku o zmianę danych w rejestrze. Decyzja ta, podjęta w celu zapobieżenia sytuacji, w której w Krajowym Rejestrze Sądowym jako prezes zarządu ujawniona zostałaby osoba, która takiej funkcji nie pełni, ogranicza możliwość wpływania przezM. G.- jako mniejszościowego wspólnika – na decyzje podejmowane przez(...) spółkę z o.o.wW.. Nadto postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2017 r. udzielono zabezpieczenia powództwa poprzez wstrzymanie skuteczności uchwały nr 1 z dnia 28 lutego 2017 r. o odwołaniuM. P. (1)z funkcji prezesa zarządu.
Zauważyć przy tym trzeba, że ewentualne działania pozwanej w charakterze prezesa zarządu spółki nie uzasadniają ograniczenia jej uprawnień korporacyjnych wynikających ze statusu wspólnika spółki. W tym zakresie aktualny pozostaje wywód zawarty w postanowieniu Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 4 sierpnia 2016 r. w sprawie VIII Gz 179/16.
W konsekwencji uprawniona nie zdołała uprawdopodobnić interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. W szczególności, zarówno okoliczności sprawy, jak również przebieg postępowania nie dają podstaw do uznania, że brak zabezpieczenia w postaci zajęcia 5 udziałówM. G.oraz zawieszenie jej jako wspólnika(...) spółki z o.o.w zakresie prawa do udziału w zgromadzeniu wspólników spółki oraz prawie do wykonywania głosu z przysługujących jej udziałów, uniemożliwi bądź utrudni osiągnięcie celu postępowania o wyłączenie wspólnika.
W związku z powyższym zażalenie uprawnionej na postanowienie Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 31 maja 2017 roku należało, na podstawieart. 385w zw. zart. 397 § 2 zdanie pierwsze k.p.c.oddalić.

  Agnieszka Kądziołka Agnieszka Górska Natalia Pawłowska – Grzelczak

ZARZĄDZENIE

1
(...)

2
(...)

3
(...)