Sąd Okręgowy w Kielcach
II Wydział Cywilny Odwołaczy
Sygnatura akt: II Ca 1249/16
Data wyroku: 2016-12-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Agnieszka Kierkowska, Magdalena Bajor-Nadolska, Cezary Klepacz
Słowa kluczowe: Użytkowanie Wieczyste
Podstawa prawna: art.71 ustawy z dnia 21.VIII.1997r o gospodarce nieruchomosciami

Sygn. akt II Ca 1249/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 grudnia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Kielcach II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:
Przewodniczący: SSO Cezary Klepacz (spr.)
Sędziowie: SSO Magdalena Bajor-Nadolska
SSR del. Agnieszka Kierkowska
Protokolant: starszy protokolant Beata Wodecka
po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2016 r. w Kielcach na rozprawie
sprawy z powództwa GminyM.
przeciwkoW. Z.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Rejonowego w Kielcach
z dnia 25 kwietnia 2016 r. sygn. I C 267/16
oddala apelację.
Sygn. akt II Ca 1249/16

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2016 r., sygn. akt I C 267/16, Sąd Rejonowy w Kielcach zasądził od pozwanejW. Z.na rzecz powódki GminyM.kwotę 22.515,50 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 kwietnia 2014 roku do dnia zapłaty oraz kwotę 4.089 zł tytułem kosztów procesu.
Sąd ten ustalił, że umową z dnia 7 marca 2000 r., rep. A 768/2000, zawartą przed notariuszemJ. P., GminaM.ustanowiła na rzecz Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wM.prawo wieczystego użytkowania nieruchomości, oznaczonej m.in. jakodziałka ewidencyjna numer (...), położonej wM.. W dniu 31 sierpnia 2001 r., na podstawie umowy sprzedaży, rep.(...),W. Z.nabyła prawo użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...), położonej wM., o powierzchni 1,8001 ha, dla której Sąd Rejonowy w Kielcach prowadziksięgę wieczystą nr (...)oraz udział do(
    1)/2 części w nieruchomości oznaczonej nr(...), o powierzchni 288 m(
    2).
Wójt GminyM.w decyzji z dnia 12 września 2012 roku, znak:(...), wypowiedział pozwanej wysokość dotychczasowej opłaty rocznej ztytułu użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...).Jednocześnie zaproponował przyjęcie nowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego: od dnia 1 stycznia 2013 roku w kwocie 10.184.94 zł, od dnia 1 stycznia 2014 roku w kwocie 33.903,07 zł, a od dnia 1 stycznia 2015 roku i w latach następnych w kwocie 57.621,21 zł. Z kolei w decyzji z dnia 7 września 2012 r., znak:(...), Wójt GminyM.wypowiedział wysokość dotychczasowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego udziału do(

    1)/2 części w nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...). Jednocześnie zaproponował przyjęcie nowej wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego tego gruntu: od dnia 1 stycznia 2013 r. w kwocie 81,48 zł, od dnia 1 stycznia 2014 r. w kwocie 252,83 zł, a od dnia 1 stycznia 2015 roku i w latach następnych w kwocie 424,19zł. PouczonoW. Z., że w wypadku zakwestionowania nowej wysokości opłaty rocznej, może ona w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia złożyć do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wK.wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości, co nie zwalnia jej jednak od obowiązku uiszczenia opłaty w dotychczasowej wysokości, a w przypadkuniezłożenia wniosku obowiązuje nowa wysokość opłaty rocznej. Wypowiedzenie skierowanedoW. Z.odebrał jej mążZ. Z.w dniu 17 września 2012 r.
W dniu 19 października 2012 r. pozwana złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wK.odwołanie od wypowiedzenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącejdziałkę ewidencyjną nr (...). W treści odwołanianie zawarła ona wniosku o przywrócenie terminu do jego złożenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzeczeniem z dnia 8 stycznia 2013 r., znak:(...)oddaliło wniosekW. Z.o ustalenie, że aktualizacja tej opłaty jest nieuzasadniona, z powodu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Pismem z dnia 3 stycznia 2014 r. pozwana zwróciła się do Wójta GminyM.o zmianę stawki procentowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego wskazanej nieruchomości z 3% na 1%, jak dla gruntów rolnych. Pismem z dnia 15 grudnia 2014 r., znak:(...), Wójt GminyM.odmówił zmiany stawki procentowej tej opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wK.orzeczeniem z dnia 12 maja 2015 r. znak:(...), oddaliło wniosekW. Z.o ustalenie, że odmowa zmiany stawki procentowej opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jestnieuzasadniona. Od tego orzeczenia pozwana złożyła sprzeciw do Sądu Rejonowego w
K., który został zarejestrowany pod sygnaturą akt VIII C 1034/15.
W sprawie o sygn. akt VIII C 261/13 Sąd Rejonowy w Kielcach ustalił wysokość opłaty rocznej z tytułu udziału do1/2 części prawa użytkowania wieczystego nieruchomościoznaczonej jakodziałka nr (...)za rok 2014 w wysokości 218,52 zł.
Strona powodowa w dniu 28 maja 2014 r. dokonała potrącenia wierzytelności z tytułu opłaty za użytkowanie wieczyste nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...)z wierzytelnością przysługującą pozwanej w kwocie 370,70 zł wraz z ustawowymi odsetkami w kwocie 6,40 zł, a w dniu 3 czerwca 2014 r. – potrącenia w kwocie 39,70 zł wraz z odsetkami ustawowymi w kwocie 0,90 zł.
Mając to na względzie, Sąd pierwszej instancji uznał powództwo o zapłatę należności z tytułu opłaty za użytkowanie wieczyste nieruchomości oznaczonej jako działka gruntu nr344/10 za zasadne, wskazując, że pozwana dążyła w istocie do ustalenia nowej wysokości tej opłaty, wnosząc o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadkaZ. Z.oraz dowodu z opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego, które to wnioski oddalono, gdyż były nieprzydatne do rozstrzygnięcia sprawy, skoro miały wykazać, że użytkowana przez pozwaną nieruchomość została przeznaczona na cele rolne, w związku z czym stawka przyjętaw wypowiedzeniu jest niezasadna, co jest niedopuszczalne w kontekście orzeczenia zapadłegow sprawie VIII C 234/13 tego Sądu.
Opłata z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiącejdziałkę nr (...)została ostatecznie ustalona w wypowiedzeniu Wójta GminyM.z 12 września 2012 r. Pozwana nie wniosła bowiem skutecznie sprzeciwu od tej decyzji, co znalazło wyraz w orzeczeniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego wK.z dnia 8 stycznia 2013 r. znak:(...), którym oddalono wniosekW. Z.oustalenie, że aktualizacja tej opłaty jest nieuzasadniona, z powodu uchybienia terminu do jego wniesienia. Z kolei opłata za użytkowanie wieczyste udziału do(
    1)/2 nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...)została ostatecznie ustalona w toku postępowania o sygn. akt VIII C 261/13 tego Sądu.
Przepisyustawyo gospodarce nieruchomościamiokreślają tryb, w jakim może być wypowiedziana opłata roczna i w jaki sposób użytkownik wieczysty może wysokość tej opłaty zakwestionować. Jeżeli wniosek taki nie został złożony, to droga sądowa dla ustalenia innej wysokości opłaty rocznej, niż wskazana w wypowiedzeniu, jest niedopuszczalna (tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 30 marca 2011 r., III CZP 3/11,OSNC 2011/12/138).
W związku z tym Sąd pierwszej instancji uznał, że pozwana zobowiązana była zapłacićz tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...)za rok2014 kwotę 33.903,07 zł. Ponieważ strona powodowa w dniu 28 maja 2014 r. dokonała potrącenia tej wierzytelności z wierzytelnością przysługującą pozwanej w kwocie 307,70 złwraz z ustawowymi odsetkami w kwocie 6,40 zł, a w dniu 3 czerwca 2014 r. – potrącenia w kwocie 39,70 zł wraz z odsetkami ustawowymi w kwocie 0,90 zł, to pozwana powinna ostatecznie zapłacić powódce kwotę 33.555,98 zł. Z tytułu użytkowania wieczystego udziałuw nieruchomości oznaczonej jakodziałka nr (...)pozwana winna była zapłacić tytułemopłaty rocznej za rok 2014 kwotę 218,52 zł. Łącznie strona powodowa dochodziła kwoty 33.774,50 zł. Ponieważ pozwana zaskarżyła wydany przeciwko niej nakaz zapłaty jedynie w części, a postanowieniem z dnia 4 lutego 2016 r., sygn. akt I C 267/16, Sąd Rejonowy nadał klauzulę wykonalności temu nakazowi do kwoty 11.259 zł wraz z odsetkami ustawowymi (k.106), to zasądzono odW. Z.na rzecz GminyM.kwotę 22.515,50 złz ustawowymi odsetkami od dnia 1 kwietnia 2014 r. do dnia zapłaty, tj. od następnego dnia po upływie terminu do uiszczenia tej opłaty.
O kosztach procesu, na które złożyły się: opłata od pozwu w kwocie 1.689 zł i wynagrodzenie pełnomocnika powoda, należne w kwocie 2.400 zł, zgodnie z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r.w opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawego ustanowionego z urzędu, orzeczono na podstawieart. 98 k.p.c.
Apelację od tego wyroku wniosła pozwana, zarzucając naruszenie:
-art. 217 § 2w zw. zart. 227 k.p.c.przez oddalenie wniosków o dopuszczenie dowodu z kserokopii ofert sprzedaży gruntów na terenie gminyM., opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego w celu ustalenia wartościdziałki nr (...)i zeznań świadkaZ. Z., zmierzających do wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy, co miało wpływ najej rozstrzygnięcie gdyż sąd orzekał na podstawie niepełnego materiału dowodowego;
-art. 299 k.p.c.przez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania stron, mimo niewyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia faktów.
Wskazując na to, skarżąca wniosła o zmianę wyroku i oddalenie powództwa w całości, ewentualnie o uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania,zasądzenie od powoda kosztów procesu oraz dopuszczenie dowodu z decyzji Wójta GminyM.z dnia 12 maja 2016 r. w sprawie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności w celu ustalenia, że nieruchomości będące przedmiotem sporu są przeznaczone nacele rolne, co oznacza, że stawka procentowa opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystegoza 2014 r. została ustalona w nieprawidłowej wysokości.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że skoro w postępowaniu ze sprzeciwu od wypowiedzenia Sąd w sprawie o sygn. akt VIII C 234/13 nie dokonał merytorycznej oceny zasadności wprowadzenia nowej opłaty rocznej, uprawnione jest przyjęcie, że w niniejszej sprawie Sąd powinien dokonać analizy prawidłowości wypowiedzenia przez powódkę stawek opłat rocznych. Roszczenie strony powodowej jest niezasadne, gdyż stawka procentowa opłaty za użytkowanie wieczyste nieruchomości wynosi 1 %.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje.
Apelacja jest bezzasadna.
Określenie wysokości opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste nieruchomościgruntowej następuje w trybie przewidzianym przezustawę z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami(tekst jedn.: Dz. U. 2015 r., poz. 1774 z późn. zm.).
Zgodnie z art. 71 ust. 1 tej ustawy, za oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste pobiera się pierwszą opłatę i opłaty roczne. Jak stanowi ust. 4, opłaty roczne wnosisię przez cały okres użytkowania wieczystego, w terminie do dnia 31 marca każdego roku, zgóry za dany rok.
Wysokość opłaty rocznej podlega aktualizacji nie częściej niż raz na 3 lata, jeżeliwartość nieruchomości ulegnie zmianie. Zaktualizowaną opłatę ustala się, przy zastosowaniu dotychczasowej stawki procentowej, od wartości nieruchomości określonej na dzieńaktualizacji opłaty (art. 77 ust. 1 ustawy).
Właściwy organ zamierzający zaktualizować opłatę roczną powinien wypowiedzieć na piśmie wysokość dotychczasowej opłaty, do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego, przesyłając równocześnie ofertę przyjęcia jej nowej wysokości. Użytkownik wieczysty może, w terminie30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości wniosek o ustalenie, żeaktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Złożenie wniosku nie zwalnia z obowiązku uiszczania opłat w dotychczasowej wysokości (art. 78 ust.1-4 ustawy).
W przypadku oddalenia wniosku obowiązuje wysokość opłaty zaoferowana zgodnie zart. 78 ust. 1 (art. 79 ust. 4 ustawy).
Od orzeczenia kolegium użytkownik wieczysty może wnieść sprzeciw w terminie 14dni od dnia doręczenia orzeczenia. Wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości. Kolegium przekazuje właściwemu sądowi akta sprawy wraz ze sprzeciwem. Wniosek, o którym mowa w art. 78 ust. 2, zastępuje pozew (art. 80 ust. 1 i 2 ustawy).
Wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego gruntu położonego wobrębie geodezyjnymM., oznaczonego jakodziałka nr (...), stanowiącego własność GminyM., wpisanego wksiędze wieczystej (...)powadzonej przez Sąd Rejonowy w Kielcach, została określona w wypowiedzeniu wysokości dotychczasowej opłatyz dnia 12 września 2012 r. (k.16-18 akt sprawy o sygn. VIII C 234/13 Sądu Rejonowego w Kielcach), albowiem wniosekW. Z.– użytkowniczki wieczystej tego gruntuo ustalenie, że aktualizacja tej opłaty jest nieuzasadniona został oddalony orzeczeniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego wK.z dnia 8 stycznia 2013 r.,(...)(k.8 powołanych akt), a powództwoW. Z.przeciwkoGminieM.o ustalenie wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego tej nieruchomości (sprzeciw od tego orzeczenia – k.3-4 akt) – oddalone prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Kielcach z dnia 12 lipca 2013 r. (k.77 wskazanych akt).
Skoro zatem wyczerpany został wyłączny tryb ustalenia wysokości opłaty rocznej ztytułu użytkowania wieczystego, to obowiązuje taka opłata, jaka wynika z oferty przyjęcianowej wysokości opłaty, w związku z wypowiedzeniem wysokości dotychczasowej opłaty, zawartej w piśmie GminyM.z dnia 12 września 2012 r. skierowanym doW. Z.(art. 79 ust. 4 ustawyo gospodarce nieruchomościami) i nie ma możliwości podważania jej w niniejszej sprawie, wobec czego za bezprzedmiotowe należy uznać wnioski dowodowe wskazane w ramach zarzutów apelacyjnych, a także wniosek o dopuszczeniedowodu z decyzji Wójta GminyM.z dnia 12 maja 2016 r. w sprawie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności, albowiem niedopuszczalne jest badanie wsprawie o zapłatę opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste okoliczności istotnej jedynie zpunktu widzenia wysokości tej opłaty, tu: przeznaczenia nieruchomości oddanej wużytkowanie wieczyste, gdyż ta powinna być podniesiona w postępowaniu uregulowanymprzez przepisyart. 78-80 ustawyo gospodarce nieruchomościami. Prawomocne zakończenie takiego postępowania zamyka drogę do ponownego ustalenia wysokości należnej opłaty.
Mając to na względzie, oddalono apelację na podstawieart. 385 k.p.c.
SSO Magdalena Bajor-Nadolska SSO Cezary Klepacz SSR (del.) Agnieszka Kierkowska