Sąd Rejonowy w Gdyni
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 98/17
Data wyroku: 2017-06-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Adrianna Gołuńska-Łupina
Słowa kluczowe: Uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym
Podstawa prawna: art. 10 ustawy o księgach wieczystych

Sygn. akt I C 98/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 06 czerwca 2017 r.
Sąd Rejonowy w Gdyni, Wydział I Cywilny
w składzie
Przewodniczący: SSR Adrianna Gołuńska - Łupina
Protokolant: sekr. sąd. Iwona Górska
po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2017 r. w Gdyni
na rozprawie
sprawy z powództwaS. S.,Z. J.,T. R.,M. D.,M. M.,A. M.,T. M.,M. C.
przeciwkoGminie M.G.
o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym

I
nakazuje w celu uzgodnienia z rzeczywistym stanem prawnym stanu prawnego ujawnionego w dziale Iksięgi wieczystej nr (...)prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Gdyni Wydział Ksiąg Wieczystych dla nieruchomości położonej wG.przyulicy (...)wykreślenie części działki onumerze ewidencyjnym (...)(poprzednio 712/30) o powierzchni 1069 m2oznaczonej numerem 965/1 – kolorem żółtym -na mapie sporządzonej dla celów sądowych przez biegłego sądowegoP. C.( k. 99 akt), którą to mapę czyni integralna częścią niniejszego orzeczenia, i nakazuje założenie dla wydzielonej działki nowej księgi wieczystej, gdzie ujawnionymi współwłaścicielami są:

- w udziale po 4/20 –S. S.(P.(...)),Z. J.(P.(...)),T. R.(P.(...)),M. D.,
- w udziale po 1/20 -M. M.(P.(...)),A. M.(P.(...)) ,T. M.(P.(...)),M. C.(P.(...));

II
zasądza solidarnie od pozwanegoGminy M.G.na rzecz powodówS. S.,Z. J.,T. R.,M. D.kwotę 5234 zł. (pięć tysięcy dwieście trzydzieści cztery złote) tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sygnatura akt: I C 98/17

UZASADNIENIE
Stan faktyczny:
Orzeczeniem z dnia 9 października 1951r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej wG.wywłaszczyło na rzecz Skarbu Państwa – Państwowej Zbiornicy Wojewódzkiej wG.nieruchomości położone wG.przyul. (...), w tym część parcel nr 28 i 49, K.M. 17 i 23 zapisanych w księdze wieczystej wykaz 363 o łącznej powierzchni 3.865 m2stanowiącej własnośćA. J..
(dowód: orzeczenie(...)z dnia 9 października 1951r. k. 10)
Działka nr (...), stanowiąca pierwotnie własnośćA. J., uległa następnie scaleniu zdziałką nr (...), nieobjętą wywłaszczeniem. Następnie, doszło do podziału na działki o nr: 92/28, 93/28, 94/28, 95/28, 96/28, 97/28 i 98/28. W wyniku podziałudziałki nr (...)powstała działka m.in. nr 129/28. Następnie,działka nr (...)uległa scaleniu zdziałkami nr (...)(nie objętymi wywłaszczeniem). Po podziale powstałydziałki nr (...).Działka nr (...)o powierzchni 1.123 m2powstała na mocy decyzji Prezydenta MiastaG.nr MK.MM-(...)z dnia 6 października 2005r. z podziałudziałek nr (...). Aktualnie, po modernizacji ewidencji gruntów,działka nr (...)nosi nr 965.
(dowód: pisemna opinia biegłego sądowego z zakresu geodezjiP. C.z mapą dla celów sądowych k. 80-82, pisemna opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu geodezjiP. C.z mapą dla celów sądowych k. 98-99, decyzja Prezydenta MiastaG.z dnia 6 października 2005r. k. 106 aktksięgi wieczystej nr (...), wyciąg z wykazu zmian gruntowych k. 90-91 tamże, wypis z rejestru gruntów k. 11 tamże, )
W składdziałki nr (...)(poprzednio 712/30) wchodzi część dawnejdziałki nr (...)o powierzchni 1.069 m2.
(dowód: pisemna opinia biegłego sądowego z zakresu geodezjiP. C.z mapą dla celów sądowych k. 80-82, pisemna opinia uzupełniająca biegłego sądowego z zakresu geodezjiP. C.z mapą dla celów sądowych k. 98-99)
Postanowieniem Sądu Powiatowego wG.z dnia 12 kwietnia 1960r.działka nr (...)została odłączona zksięgi wieczystej nr (...)i przeniesiona doksięgi wieczystej nr (...). Następnie, na podstawie wniosku Dz.Kw 1075/70 z dnia 4 listopada 1970r. zksięgi wieczystej nr (...)odłączono m.in.działkę nr (...)i przeniesiono ją doksięgi wieczystej nr (...). Wreszcie, na podstawie wniosku Dz.Kw. 4876/94 z dnia 28 lipca 1994r. zksięgi wieczystej nr (...)w dniu 7 września 1994r. odłączono m.in.działki nr (...)i przeniesiono je doksięgi wieczystej nr (...)z wpisem prawa własności na rzeczGminy M.G.. Po ujawnieniu podziału ww. działek wksiędze wieczystej nr (...)wpisana jestdziałka (...).
(dowód: postanowienie Sądu Powiatowego wG.z dnia 12 kwietnia 1960r. k. 1 aktksięgi wieczystej nr (...), wniosek k. 50 tamże, zawiadomienie k. 16 aktksięgi wieczystej nr (...), dział I-0 k. 54-55 tamże)
Na mocy decyzji nr BO.5.3/813-R-123/03 z dnia 22 czerwca 2004r. Minister Infrastruktury stwierdził, że w części stanowiącej obecniedziałkę nr (...)KW (...)orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej wG.z dnia 9 października 1951r. zostało wydane z naruszeniem prawa, a w pozostałej część stwierdził nieważność ww. orzeczenia.
(dowód: decyzja Ministra Infrastruktury z dnia 22 czerwca 2004r. k. 111-113 aktksięgi wieczystej nr (...))
Na mocy decyzji nr(...).O.(...)-3/06/08/(...)z dnia 29 sierpnia 2008r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził nieważność decyzji WojewodyG.z dnia 1 lutego 1992r. znak G-VI-(...), w części stwierdzającej nabycie przezGminę M.G.prawa własności nieruchomości położonej wG., przyul. (...), oznaczonej w ewidencji gruntów jakodziałka nr (...).
(dowód: decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 sierpnia 2008r. k. 92-94 aktksięgi wieczystej nr (...))
Postanowieniem z dnia 9 września 1958r. wydanym w sprawie o sygnaturze akt II Ns II 128/58 Sąd Powiatowy wG.stwierdził, że:
- w odniesieniu do udziału w majątku, objętym wspólnością ustawową, spadek poA. J.nabyły jego dzieci:S. S.,M. D.,H. M.,Z. J.,T. J.– każda z nich w udziale 1/5 części spadku;
- w odniesieniu do majątku nieobjętego wspólnością ustawową, spadek poA. J.nabyły: żonaR. J.w udziale 5/20 części spadku orazS. S.,M. D.,H. M.,Z. J.,T. J.– każda z nich w udziale 3/20 części spadku. Postanowienie uprawomocniło się w dniu 23 czerwca 1958r.
Postanowieniem z dnia 7 czerwca 1996r. wydanym w sprawie o sygnaturze akt I Ns 567/96 Sąd Rejonowy w Gdyni stwierdził, że spadek poR. J.nabyłyS. S.,M. D.,H. M.,Z. J.,T. R.– każda z nich w 1/5 części spadku. Postanowienie uprawomocniło się w dniu 1 lipca 1996r.
(dowód: postanowienie Sądu Powiatowego wG.z dnia 9 września 1958r. k. 103 aktksięgi wieczystej nr (...), postanowienie Sądu Rejonowego w Gdyni z dnia 7 czerwca 1996r. k. 115 tamże)
Spadek poH. M.nabyli:M. M.,A. M.,T. M.iM. C.w udziałach po ¼ części spadku.
(dowód: akt poświadczenia dziedziczenia rep. A nr 99/2017 k. 118)
Ocena dowodów:
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów przedłożonych przez strony oraz znajdujących się w aktachksiąg wieczystych nr (...)oraz na podstawie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu geodezji.
Oceniając zebrany w niniejszej sprawie materiał dowodowy, Sąd uznał wszystkie wymienione powyżej dokumenty za wiarygodne i przydatne do rozstrzygnięcia sprawy. Podkreślić bowiem należy, iż dokumenty w postaci decyzji administracyjnych, postanowień o stwierdzeniu spadku, aktu poświadczenia dziedziczenia czy wykazów zmian gruntowych mają walor dokumentów urzędowych i w związku z tym korzystają z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą wyrażonych w nich oświadczeń, zaś w toku niniejszego postępowania żadna ze stron nie kwestionowała tych domniemań w trybieart. 252 k.p.c.
Nadto, Sąd nie dopatrzył się żadnych podstaw do kwestionowania dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu geodezji. Zważyć bowiem należy, iż opinia została sporządzona przez osobę posiadającą odpowiednią wiedzę fachową z zakresu geodezji oraz wymagane ustawą uprawnienia zawodowe. Nadto, zdaniem Sądu, przedmiotowa opinia jest jasna i wewnętrznie niesprzeczna, nadto nie budzi żadnych wątpliwości w świetle zasad doświadczenia życiowego czy logicznego rozumowania. Podkreślić również należy, że wnioski do jakich doszedł biegły są stanowcze i należycie umotywowane. Przy sporządzaniu opinii biegły uwzględnił całokształt dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej znajdującej się w zasobachOśrodka (...)Urzędu MiastaG.oraz dokumenty znajdujące się w aktach ksiąg wieczystych. Nadto, w opinii uzupełniającej biegły w sposób rzeczowy i przekonujący odniósł się do wszystkich zarzutów zgłoszonych przez strony.
Kwalifikacja prawna:
Podstawę normatywną powództwa stanowił przepisart. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece(tekst jednolity Dz.U.2017.1007), zgodnie z którym w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności.
W ocenie Sądu powództwo zasługiwało na uwzględnienie. W świetle przedstawionych dokumentów nie budzi żadnych wątpliwości, że powodowie są następcami prawnymiA. J., właściciela nieruchomości stanowiącej parcele nr 28 i 49, położone wG.przyul. (...), dla których prowadzona byłaksięga wieczysta nr (...). Orzeczeniem z dnia 9 października 1951r. Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej wG.wywłaszczyło na rzecz Skarbu Państwa – Państwowej Zbiornicy Wojewódzkiej wG.m.in. część ww. parcel nr 28 i 49 o łącznej powierzchni 3.865 m2. Decyzją nr BO.5.3/813-R-123/03 z dnia 22 czerwca 2004r. Minister Infrastruktury stwierdził jednak, że w części stanowiącej obecniedziałkę nr (...)KW (...)orzeczenie Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej wG.z dnia 9 października 1951r. zostało wydane z naruszeniem prawa, a w pozostałej część stwierdził nieważność ww. orzeczenia. Nieważność decyzji oznacza, że nie doszło do skutecznego wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa i prawo własności przysługuje następcom prawnym zmarłegoA. J..
Kwestią sporną pomiędzy stronami było ustalenie jakie konkretnie grunty objęte decyzją wywłaszczeniową winny zostać zwrócone prawowitym właścicielom. Po wydaniu decyzji wywłaszczeniowej doszło bowiem do licznych zmian ewidencyjnych. Działki oznaczone pierwotnie nr 28 i 49 podlegały scaleniu z innymi działkami, nie objętymi wywłaszczeniem, a także podziałowi. Powstałe w ten sposób działki podlegały także zmianom własnościowym. W pozwie powódki wskazały, że część wywłaszczonego gruntu o powierzchni 1067,79 m2wchodzi aktualnie w składdziałki nr (...)i powołały się w tym zakresie na mapę sporządzoną przez geodetęM. K.na potrzeby postępowania administracyjnego. Strona pozwana podniosła jednak, że przedłożona przez powódki mapa nie przedstawia umiejscowieniadziałki nr (...)w strukturze wywłaszczonej działki i przez to nie stanowi wystarczającego dowodu do uwzględnienia powództwa. Wobec powyższego kluczową do rozstrzygnięcia sprawy kwestią było ustalenie czy istniejąca obecniedziałka nr (...)obejmuje w swoich granicach wywłaszczonedziałki nr (...). Ustalenia w powyższym zakresie Sąd oparł na dowodzie z opinii biegłego sądowego z zakresu geodezji. W przedłożonej opinii biegłyP. C.wskazał, żedziałka nr (...)nosi aktualnie nr 965 i obejmuje w swoich granicach istniejącą przed zmianami gruntowymi częśćdziałki nr (...)o powierzchni 1.069 m2. Swoje wnioski biegły oparł na gruntownej analizie materiałów znajdujących się wOśrodku (...)Urzędu MiastaG.oraz na badaniu zmian gruntowych ujawnionych wksięgach wieczystych nr (...). W zarzutach do opinii pozwanaGmina M.G.podniosła, że stanowiącą część opinii mapa dla celów sądowych przedstawia jedynie położeniedziałki nr (...), natomiast mapa nie przedstawia powierzchni, kształtu i położeniadziałki nr (...)w dacie jej wywłaszczenia względemdziałki nr (...). Nadto, pozwana zwróciła uwagę, że różnice pomiędzy powierzchnią projektowanejdziałki nr (...)(1.169 m2) a powierzchniądziałki (...)(1.069 m2). Na tę ostatnią okoliczność uwagę zwrócił także pełnomocnik powodów. Odnosząc się do zarzutów stron biegły złożył kolejną mapę dla celów sądowych, z której jednoznacznie wynika, że częśćdziałki nr (...)o powierzchni 1.069 m2znajduje się w granicach obecnejdziałki nr (...). Z kolei różnicę co do powierzchni działek biegły określił jako oczywistą omyłkę i wskazał, że powierzchnia nowoprojektowanej działki winna wynosić 1.069 m2.
Na podstawie akt księgi wieczystej Sąd ustalił, że dladziałki nr (...)(poprzednio 712/30) aktualnie prowadzona jestksięga wieczysta nr (...), w której jako właściciel ujawniona jestGmina M.G.. Biorąc pod uwagę nieważność decyzji wywłaszczeniowej oraz treść opinii biegłego sądowego należało uznać, że stan ujawniony w księdze wieczystej jest niezgodny ze stanem rzeczywistym.
Mając zatem powyższe na uwadze – na mocyart. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r. o księgach wieczystych i hipotece– Sąd nakazał w celu uzgodnienia z rzeczywistym stanem prawnym stanu prawnego ujawnionego w dziale Iksięgi wieczystej nr (...)prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Gdyni Wydział Ksiąg Wieczystych dla nieruchomości położonej wG.przyulicy (...)wykreślenie części działki onumerze ewidencyjnym (...)(poprzednio 712/30) o powierzchni 1069 m2oznaczonej numerem 965/1 – kolorem żółtym - na mapie sporządzonej dla celów sądowych przez biegłego sądowegoP. C., którą to mapę uczynił integralna częścią orzeczenia, i nakazał założenie dla wydzielonej działki nowej księgi wieczystej. Jednocześnie, w dziale II. nowo założonej księgi wieczystej Sąd nakazał ujawnić jako współwłaścicieli:S. S.,Z. J.,T. R.,M. D.– wszystkie w udziałach po 4/20, a takżeM. M.,A. M.,T. M.iM. C.– każdego z nich w udziale po 1/20 części. Następstwo prawne po pierwotnym(...)wynika z przedłożonych dokumentów w postaci postanowień stwierdzeniu nabycia spadku oraz aktu poświadczenia dziedziczenia poH. M..
Koszty procesu:
O kosztach procesu Sąd orzekł na mocyart. 98 k.p.c.w zw. z § 8 pkt 8 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku o opłatach za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jednolity Dz. U.2013.490) i zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy zasądził od przegrywającego pozwanego solidarnie na rzecz powodów kwotę 5.234 zł, na którą składają się: opłata sądowa od pozwu (2.500 zł), opłata za czynności fachowego pełnomocnika powoda – radcy prawnego w wysokości połowy stawki minimalnej (1.200 zł), zaliczka na poczet wynagrodzenia biegłego (1.500 zł), oraz opłaty skarbowe od udzielonych pełnomocnictw (34 zł).