Sąd Okręgowy w Poznaniu
XVII Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: XVII Ka 1189/16
Data wyroku: 2017-02-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Justyna Andrzejczak, Anna Judejko, Dorota Maciejewska-Papież

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
14 lutego 2017 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu w XVII Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:
Przewodnicząca: SSO Justyna Andrzejczak
Sędziowie : SSO Anna Judejko (spr.)
SSO Dorota Maciejewska-Papież
Protokolant: prot. sąd. Patrycja Makuch
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu Artura Kaczmarczyka
po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2017r.
sprawy:M. D.iA. M.oskarżonych o przestępstwa zart.230§1kki inne,
z powodu apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonegoD.i prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego Poznań-Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu z dnia 28.04.2016r., sygn. akt III K 242/08,

1
na podstawieart.105§1,2 kpkprostuje oczywistą omyłkę pisarską wpunkcie 12w ten sposób, że w linii 6 od dołu w miejsce „ zA. M.” wpisuje „zM. D.”,

2
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że:

a/ w ramach przypisanego oskarżonemuM. D.w punkcie 1 czynu uznaje go za winnego tego, że w dniu 8 marca 2006r. wG.w trakcie przyjmowaniaT. W. (1)do szpitala, działając wspólnie i w porozumieniu zA. M.posłużył się jako autentycznym, uprzednio sfałszowanym przezA. M.skierowaniem na leczenie w Wojewódzkim Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych im.A. P.wG., tj. za winnego występku zart.270§1kki za to na podstawieart.270§1kkwymierza mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności,
b/ uchyla zawarte w pkt. 2 rozstrzygnięcie o przepadku korzyści majątkowej,
c/ w punkcie 4 uzupełnia opis czynu w części po myślniku pierwszym i przyjmuje, że oskarżony działał w zamiarze abyJ. D. (1)będący lekarzem medycyny pełniącym funkcję publiczną dopuścił się przestępstwa polegającego na przyjmowaniu korzyści majątkowych w zamian za poświadczenie nieprawdy w dokumentacji lekarskiejR. Z.odnośnie jego stanu zdrowia i wystawianie poświadczających nieprawdę zwolnień lekarskich co do jego niezdolności do pracy oraz abyR. Z.w tym celu dopuścił się przestępstwa polegającego na wręczaniu korzyści majątkowych w kwocie co najmniej 50 złotych od każdego wystawionego zwolnienia i w konsekwencji, pozostawiając opis czynu w pozostałym zakresie, odnośnie do kwalifikacji prawnej czynu opisanego wpunkcie 4uznaje, że czyn ten wyczerpuje znamiona przestępstwa zart.18§3kkw zw. zart.228§3kkiart.271§3kkw zw. zart.11§2kkiart.18§3kkw zw. zart.229§3kkiart.273kkiart.286§1kkw zw. zart.11§2kk,art.12kki jako podstawę wymiaru orzeczonej w tym punkcie kary pozbawienia wolności przyjmujeart.19§1kkw zw. zart.228§3kkw zw. zart.11§3kk,
d/ uchyla orzeczenie wpunkcie 7 i 8i w to miejsce na podstawieart.85§1kkiart.86§1kkłączy kary pozbawienia wolności orzeczone wobec oskarżonegoM. D.w punktach 3 i 4 oraz w pkt. 2a niniejszego wyroku i wymierza mu nową karę łączną 2 (dwóch) lat i 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności, na poczet której, na podstawieart.63§1kkzalicza okres tymczasowego aresztowania od dnia 27 lutego 2007r. do 8 kwietnia 2008r.,
e/ w punkcie 5 uzupełnia opis czynu w części po myślniku pierwszym i przyjmuje, że oskarżony działał nadto w zamiarze abyJ. D. (1)będący lekarzem medycyny pełniącym funkcję publiczną dopuścił się przestępstwa polegającego na przyjmowaniu korzyści majątkowych w zamian za poświadczenie nieprawdy w dokumentacji lekarskiejB. M.odnośnie jego faktycznego stanu zdrowia i wystawianie poświadczających nieprawdę zwolnień lekarskich co do jego niezdolności do pracy oraz abyB. M.w tym celu dopuścił się przestępstwa polegającego na wręczaniu korzyści majątkowych w kwocie co najmniej 50 złotych od każdego wystawionego zwolnienia, a nadto eliminuje ustalenia dotyczące pomocnictwa do przedkładania uzyskanej dokumentacji w ZUS i w zakładzie pracy(...) S.A.oraz wyłudzeń na szkodę wyżej wymienionych podmiotów i w konsekwencji, pozostawiając opis czynu w pozostałym zakresie, odnośnie do kwalifikacji prawnej czynu opisanego wpunkcie 5uznaje, że czyn ten wyczerpuje znamiona przestępstwa zart.230§1kkorazart.18§3kkw zw. zart.228§3kkiart.271§3kkw zw. zart.11§2kkiart.18§3kkw zw. zart.229§3kkiart.273kkw zw. zart.11§2kk,art.12kkiart.4§1kki jako podstawę wymiaru orzeczonej w tym punkcie kary pozbawienia wolności przyjmujeart.19§1kkw zw. zart.228§3kkw zw. zart.11§3kk,
3. w pozostałym zakresie utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy,
4. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokataM. O.kwotę 619,92 zł brutto tytułem kosztów obrony udzielonej oskarżonemuM. D.z urzędu w postępowaniu odwoławczym,
5. zwalnia oskarżonych od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze w całości.
SSO Dorota Maciejewska-Papież SSO Justyna Andrzejczak SSO Anna Judejko

UZASADNIENIE
M. D.został oskarżony o to, że:

I
w lutym 2006r. wP.działając wspólnie i w porozumieniu zA. M.w zamiarze aby lekarz - psychiatraE. P.wystawiła bezpodstawne skierowanie na leczenie i pobyt w szpitalu psychiatrycznym dlaT. W. (1), nakłaniał ją do popełnienia przestępstwa polegającego na poświadczeniu nieprawdy

tj. o przestępstwo zart. 18 § 2 kkz zw. zart. 271 § 1 kk

II
w dniu 08 marca 2006r. wG.działając wspólnie i w porozumieniu zT. W. (1)iA. M.posłużył się jako autentycznym uprzednio sfałszowanym skierowaniem na leczenie w Wojewódzkim Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych im.A. P.wG.przyul. (...)

tj. o przestępstwo zart. 270 § 1 kk

III
w lipcu 2006r. wP.działając wspólnie i w porozumieniu z inną osobą powołując się na wpływy u lekarza psychiatry –A. O.wSzpitalu (...)wP.przyul. (...)podjął się pośrednictwa w załatwieniu sprawy polegającej na wystawieniu bezpodstawnego skierowania na leczenie i pobyt w szpitalu psychiatrycznym dlaT. W. (1)w zamian za korzyść majątkową w kwocie co najmniej 2.000 zł, nakłaniając tym samym do popełnienia przestępstwa polegającego na przyjęciu w związku z pełnieniem funkcji publicznej korzyści majątkowej za zachowanie stanowiące naruszenie przepisów prawa i poświadczeniu nieprawdy

tj. o przestępstwo zart. 230 § 1 kkiart. 18 § 2 kkw zw. zart. 228 § 3 kkiart. 18 § 2 kkw zw. zart. 271 § 3 kkw zw. zart. 11 § 2 kk

IV
w okresie od 29 marca 2005r. do 01 czerwca 2006r. wP.działając w krótkich odstępach czasu w wyniku z góry powziętego zamiaru udzielił pomocylekarzowi (...)w popełnieniu przestępstwa polegającego na przyjmowaniu korzyści majątkowych w zamian za poświadczanie nieprawdy w dokumentacji lekarskiej pacjentaR. Z.odnośnie jego faktycznego stanu zdrowia i wystawieniu poświadczających nieprawdę zwolnień lekarskich za okres od:

- od 29 marca 2005r. do 06 kwietnia 2005r.
- od 07 kwietnia 2005r. do 20 kwietnia 2005r.
- od 21 kwietnia 2005r. do 10 maja 2005r.;
- od 11 maja 2005r. do 30 maja 2005r.;
- od 31 maja 2005r. do 16 czerwca 2005r;
- od 17 czerwca 2005r. do 05 lipca 2005r.;
- od 06 lipca 2005r. do 21 lipca 2005r.;
- od 22 lipca 2005r. do 10 sierpnia 2005r.;
- od 11 sierpnia 2005r. do 31 sierpnia 2005r.;
- od 02 września 2005r. do 27 września 2005r.;
- od 30 listopada 2005r. do 09 grudnia 2005r.;
- od 10 grudnia 2005r. do 24 grudnia 2005r.;
- od 25 grudnia 2005r. do 14 stycznia 2006r.;
- od 15 stycznia 2006r. do 25 stycznia 2006r.;
- od 30 stycznia 2006r. do 13 lutego 2006r.;
- od 07 marca 2006r. do 20 marca 2006r.;
- od 21 marca 2006r. do 03 kwietnia 2006r.;
- od 04 kwietnia 2006r. do 17 kwietnia 2006r.;
- od 18 kwietnia 2006r. do 30 kwietnia 2006r.;
- od 01 maja 2006r. do 14 maja 2006r.;
- od 15 maja 2006r. do 21 maja 2006r.;
- od 01 czerwca 2006r. do 20 czerwca 2006r.,
natomiastR. Z.pomocy w popełnieniu przestępstwa polegającego na wręczeniu korzyści majątkowych w kwocie co najmniej 50 zł od każdego wystawionego zwolnienia w ten sposób, że skontaktowałR. Z.zJ. D. (2), przekazywałJ. D. (2)informacje odnośnie okresu, na który miały być wystawiane zwolnienia lekarskie, odbierał zwolnienia lekarskich i przekazywał jeR. Z.oraz pośredniczył w przekazywaniu pieniędzy w zamian za poświadczające nieprawdę dokumenty
tj. o przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 228 § 3 kkiart. 271 § 3 kkw zw. zart. 11 § 2 kkiart. 18 § 3 kkw zw. zart. 229 § 3 kkw zw. zart. 12 kk

V
w okresie od 30 listopada 2005r. do 20 czerwca 2006r. wP.działając w krótkich odstępach czasu w wyniku z góry powziętego zamiaru udzielił pomocyR. Z.w popełnieniu przestępstwa polegającego na posłużeniu się, w celu uniknięcia odbycia zastępczej służby wojskowej wZespole Szkół Budowlano – (...)wP.przyul. (...), poświadczającą nieprawdę dokumentacją w postaci zwolnień lekarskich wystawionych przezlekarza (...)za okres :

- od 29 marca 2005r. do 06 kwietnia 2005r.
- od 07 kwietnia 2005r. do 20 kwietnia 2005r.
- od 21 kwietnia 2005r. do 10 maja 2005r.;
- od 11 maja 2005r. do 30 maja 2005r.;
- od 31 maja 2005r. do 16 czerwca 2005r;
- od 17 czerwca 2005r. do 05 lipca 2005r.;
- od 06 lipca 2005r. do 21 lipca 2005r.;
- od 22 lipca 2005r. do 10 sierpnia 2005r.;
- od 11 sierpnia 2005r. do 31 sierpnia 2005r.;
- od 02 września 2005r. do 27 września 2005r.;
- od 30 listopada 2005r. do 09 grudnia 2005r.;
- od 10 grudnia 2005r. do 24 grudnia 2005r.;
- od 25 grudnia 2005r. do 14 stycznia 2006r.;
- od 07 marca 2006r. do 20 marca 2006r.;
- od 21 marca 2006r. do 03 kwietnia 2006r.;
- od 04 kwietnia 2006r. do 17 kwietnia 2006r.;
- od 18 kwietnia 2006r. do 30 kwietnia 2006r.;
- od 01 maja 2006r. do 14 maja 2006r.;
- od 15 maja 2006r. do 21 maja 2006r.;
- od 01 czerwca 2006r. do 20 czerwca 2006r.
w ten sposób, że pośredniczył w procederze związanym z wystawianiem wskazanych powyżej zaświadczeń lekarskich
tj. o przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 273 kkw zw. zart. 12 kk

VI
w okresie od 20 października 2005r. do 17 lutego 2006r. wP.i weW.działając w krótkich odstępach czasu w wyniku z góry powziętego zamiaru udzielił pomocyR. Z.w popełnieniu przestępstwa polegającego na posłużeniu się, w toku postępowania odwoławczego od orzeczenia nr(...)Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej wP.z dnia 20 października 2005r. w sprawie uznania go za zdolnego do czynnej służby wojskowej – kategoria A, poświadczającą nieprawdę dokumentacją lekarską odnośnie jego faktycznego stanu zdrowia w postaci historii choroby za okres od 01 kwietnia 2005r. do 30 listopada 2005r. sporządzonej przezlekarza (...)i poświadczających nieprawdę zwolnień lekarskich za okres od:

- 30 listopada 2005r. do 09 grudnia 2006r.,
- 15 stycznia 2006r. do 25 stycznia 2006r.
w ten sposób, że pośredniczył w procederze związanym z założeniem historii chorobyR. Z.oraz z wystawianiem wskazanych powyżej zaświadczeń lekarskich
tj. o przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 273 kkw zw. zart. 12 kk

VII
w okresie od 06 maja 2005r. do 06 lipca 2006r. wP.działając w krótkich odstępach czasu w wyniku z góry powziętego zamiaru udzielił pomocyR. Z.w popełnieniu przestępstwa polegającego na przedłożeniu w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wP.poświadczających nieprawdę zwolnień lekarskich wystawionych przezlekarza (...)i doprowadzeniu na ich podstawie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wP.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wyłudzenie zasiłków chorobowych w kwocie łącznej 5.422,55 zł i tak:

- w dniu 24 maja 2005r. zasiłku w kwocie 184,30 zł brutto;
- w dniu 15 lipca 2005r. zasiłku w kwocie 313,31 brutto zł;
- w dniu 22 sierpnia 2005r. zasiłku w kwocie 368,60 zł brutto;
- w dniu 10 sierpnia 2005r. zasiłku w kwocie 589,73 zł brutto;
- w dniu 01 września 2005r. zasiłku w kwocie 313,28 zł brutto;
- w dniu 30 września 2005r. zasiłku w kwocie 322,49 zł brutto;
- w dniu 09 grudnia 2005r. zasiłku w kwocie 460,75 zł brutto;
- w dniu 13 stycznia 2006r. zasiłku w kwocie 18,43 zł;
- w dniu 28 kwietnia 2006r. zasiłku w kwocie 1428,89 zł brutto;
- w dniu 19 maja 2006r. zasiłku w kwocie 701,64 zł brutto;
- w dniu 30 maja 2006r. zasiłku w kwocie 272,86 zł brutto;
- w dniu 06 lipca 2006r. zasiłku w kwocie 448,27 zł brutto
tj. o przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 273 kkiart. 286 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 12 kk

VIII
w okresie od lutego 2006r. do 06 kwietnia 2006r. wP.powołując się na wpływy u lekarzy z Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej wP.działającej na zarządzenie Komendanta Wojskowej Komisji Uzupełnień(...)podjął się pośrednictwa w załatwieniu dlaB. M.w zamian za korzyść majątkową w kwocie co najmniej 3.000 zł orzeczenia o jego niezdolności do czynnej służby wojskowej to jest uzyskania kategorii D

tj. o przestępstwo zart. 230 § 1 kk

IX
w okresie od 04 lutego 2006r. do 20 marca 2006r. wP.działając w krótkich odstępach czasu w wyniku z góry powziętego zamiaru udzielił pomocylekarzowi (...)w popełnieniu przestępstwa polegającego na przyjmowaniu korzyści majątkowych w zamian za poświadczanie nieprawdy w dokumentacji lekarskiej pacjentaB. M.odnośnie jego faktycznego stanu zdrowia i wystawieniu poświadczających nieprawdę zwolnień lekarskich za okres od:

- 04 lutego 2006r. do 18 lutego 2006r.,
- 19 lutego 2006r. do 04 marca 2006r.,
- 05 marca 2006r. do 19 marca 2006r.,
- 20 marca 2006r. do 02 kwietnia 2006r.
natomiastB. M.pomocy w popełnieniu przestępstwa polegającego na wręczeniu korzyści majątkowych w kwocie co najmniej 50 zł od każdego wystawionego zwolnienia w ten sposób, że skontaktowałB. M.zJ. D. (2), przekazywałJ. D. (2)informacje odnośnie okresu, na który miały być wystawiane zwolnienia lekarskie, odbierał zwolnienia lekarskich i przekazywał jeB. M.oraz pośredniczył w przekazywaniu pieniędzy w zamian za poświadczające nieprawdę dokumenty
tj. o przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 228 § 3 kkiart. 271 § 3 kkw zw. zart. 11 § 2 kkiart. 18 § 3 kkw zw. zart. 229 § 3 kkw zw. zart. 12 kk

X
w okresie od 04 lutego 2006r. do 20 marca 2006r. wP.działając w krótkich odstępach czasu w wyniku z góry powziętego zamiaru udzielił pomocyB. M.w popełnieniu przestępstwa polegającego na posłużeniu się poświadczającą nieprawdę dokumentacją lekarską odnośnie jego faktycznego stanu zdrowia w postaci historii choroby za okres od 10 października 2004r. do 20 marca 2006r. sporządzonej przezlekarza (...)i poświadczających nieprawdę zwolnień lekarskich za okres od:

- 04 lutego 2006r. do 18 lutego 2006r.,
- 19 lutego 2006r. do 04 marca 2006r.,
- 05 marca 2006r. do 19 marca 2006r.,
- 20 marca 2006r. do 02 kwietnia 2006r.
celem uzyskania ponownego skierowania do Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej wP., a następnie orzeczenia o niezdolności do czynnej służby wojskowej to jest kategorii D w ten sposób, że pośredniczył w procederze związanym z założeniem historii chorobyB. M.oraz z wystawianiem wskazanych powyżej zaświadczeń lekarskich
tj. o przestępstwo zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 273 kkw zw. zart. 12 kk
Wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2016 rokuSąd Rejonowy Poznań – Nowe Miasto i Wilda w Poznaniu w punkcie 1 wyroku – w ramach czynów zarzucanych oskarżonemu w punktach I i II - uznał oskarżonegoM. D.za winnego tego, że w okresie od lutego do 8 marca 2006r. wP.działając wspólnie i w porozumieniu zA. M.w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru powołując się na wpływy u lekarza psychiatryE. P.zatrudnionej w(...) Sp. z o.o.wP.przyul. (...)finansowanej ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia podjął się pośrednictwa w załatwieniu sprawy polegającej na wystawieniu przez wyżej wymienioną bezpodstawnego skierowania na leczenie i pobyt w szpitalu psychiatrycznym dlaT. W. (1)w zamian za korzyść majątkową w kwocie 2000zł, po czym w dniu 8 marca 2006r. wspólnie zA. M.zawieźliT. W. (1)doSzpitala (...)wG., gdzie został przyjęty na podstawie dostarczonego przezA. M.przerobionego skierowania, które przedłożone zostało w Szpitalu tj. przestępstwa zart. 230 § 1 kkiart. 270 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kki w zw. zart. 12 kki za to na podstawieart. 230 § 1 kkw zw. zart. 11 § 3 kkwymierzył mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności.
W kolejnym punkcie wyroku Sąd na podstawieart. 45 § 1 kkorzekł wobec oskarżonegoM. D.na rzecz Skarbu Państwa przepadek korzyści majątkowej w kwocie 1.000 złotych.
W punkcie 3 orzeczenia Sąd uznał oskarżonegoM. D.za winnego tego, że w lipcu 2006r. wP.powołując się na wpływy u lekarza psychiatryA. O.wSzpitalu (...)wP.podjął się pośrednictwa w załatwieniu sprawy polegającej na wystawieniu bezpodstawnego skierowania na leczenie i pobyt w szpitalu psychiatrycznym dlaT. W. (1)w zamian za korzyść majątkową w kwocie 1.000 złotych tj. przestępstwa zart. 230 § 1 kki za to na podstawieart. 230 § 1 kkSąd wymierzyłM. D.karę 8 miesięcy pozbawienia wolności.
W punkcie 4 wyroku Sąd Rejonowy - w ramach czynów zarzuconych oskarżonemuM. D.w pkt. IV – VII wyroku - uznał tego oskarżonego za winnego tego, że w okresie od 29 marca 2015r. do 1 czerwca 2006r. wP.działając w krótkich odstępcach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru w zamiarze:
- abyJ. D. (1)będący lekarzem medycyny poświadczył nieprawdę w dokumentacji lekarskiejR. Z.co do jego stanu zdrowia i leczenia oraz w wystawianych zwolnieniach lekarskich co do jego niezdolności do pracy w zamian za uzyskanie korzyści majątkowej,
- abyR. Z.użył następnie tej dokumentacji lekarskiej i zwolnień lekarskich w toku postępowania odwoławczego od orzeczenia nr(...)Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej wP.z dnia 20 października 2005r. w sprawie uznania go za zdolnego do czynnej służby wojskowej, a także poprzez złożenie tych zwolnień lekarskich wZespole Szkół Budowlano – (...)wP.oraz w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wP.i w ten sposób poprzez wprowadzenie pracowników ZUS co do swojej niezdolności do pracy doprowadził Zakład Ubezpieczeń Społecznych do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wyłudzenie nienależnych zasiłków chorobowych w łącznej kwocie 5.422,55zł,
ułatwił im to w ten sposób, że skontaktowałR. Z.zJ. D. (2), przekazywałJ. D. (2)informacje odnośnie okresu, na jaki ma być wystawione dane zwolnienie lekarskie, odbierał te zwolnienia odJ. D. (1)i przekazywał jeR. Z.oraz pośredniczył w przekazywaniu pieniędzy odR. Z.dlaJ. D. (1)za wystawienie tych dokumentów tj. przestępstwa zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 271 § 3 kk,art. 273 kkiart. 286 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kk,art. 12 kkiart. 4 § 1 kki za to na podstawieart. 19 § 1 kkw zw. zart. 286 §1 kkw zw. zart. 11 § 3 kkSąd wymierzyłM. D.karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności
W następnym punkcie wyroku Sąd - w ramach czynów zarzuconych oskarżonemuM. D.w pkt. VIII – X wyroku - uznał tego oskarżonego za winnego tego, że w okresie od lutego do 6 kwietnia 2006r. wP.działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru i w krótkich odstępach czasu wywołując przekonanie uB. M.o tym, że posiada wpływy w Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej wP., podjął się pośrednictwa w załatwieniu sprawy polegającej na uzyskaniu orzeczenia o niezdolnościB. M.do czynnej służby wojskowej w zamian za korzyść majątkową w kwocie 3.000 złotych, a nadto w zamiarze:
- abyJ. D. (1)będący lekarzem medycyny poświadczył nieprawdę w dokumentacji lekarskiejB. M.co do jego stanu zdrowia i leczenia oraz w wystawianych zwolnieniach lekarskich co do jego niezdolności do pracy w zamian za uzyskanie korzyści majątkowej,
- abyB. M.użył następnie tej dokumentacji lekarskiej i zwolnień w postępowaniu przed Terenową Wojskową Komisją Lekarską wP.w sprawie uznania go za niezdolnego do czynnej służby wojskowej, a także poprzez złożenie tych zwolnień lekarskich wfirmie (...) SAwP.oraz w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wP.i w ten sposób poprzez wprowadzenie pracowników ZUS ispółki (...)co do swojej niezdolności do pracy doprowadził Zakład Ubezpieczeń Społecznych do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wyłudzenie nienależnych zasiłków chorobowych w łącznej kwocie 2.346,90 złotych orazspółkę (...) SAdo niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez wypłatę nienależnego wynagrodzenia w kwocie 2.190,44 złotych,
ułatwił im to w ten sposób, że skontaktowałB. M.zJ. D. (2)i poszedł razem zB. M.doJ. D. (1), którego wcześniej poinformował o sytuacjiB. M., przekazywałJ. D. (2)informacje odnośnie okresu, na jaki ma być wystawione dane zwolnienie lekarskie, odbierał te zwolnienia odJ. D. (1)i przekazywał jeB. M.oraz pośredniczył w przekazywaniu pieniędzy odB. M.dlaJ. D. (1)za wystawienie tych dokumentów tj. przestępstwa zart. 230 § 1 kkorazart. 18 § 3 kkw zw. zart. 271 § 3 kk,art. 273 kkiart. 286 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kkiart. 12 kki za to na podstawieart. 230 § 1 kkw zw. zart. 11 § 3 kkSąd wymierzyłM. D.karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności
W punkcie 6 wyroku Sąd na podstawieart. 45 § 1 kkorzekł wobec oskarżonegoM. D.na rzecz Skarbu Państwa przepadek korzyści majątkowej w kwocie 3.000 złotych.
Na podstawieart. 85 kkiart. 86 § 1 kk(pkt 7 wyroku) Sąd połączył wymierzone oskarżonemuM. D.w pkt. 1, 3 – 5 wyroku kary pozbawienia wolności i wymierzył mu karę łączną 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolność na poczet której na podstawieart. 63 § 1 k.k.(pkt 8 wyroku) zaliczył okres tymczasowego aresztowania od dnia 27 lutego 2007r. do dnia 8 kwietnia 2008r..
O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie 16 wyroku, na podstawieart. 624 § 1 kpkw zw. zart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnych( Dz. U. 1983r. Nr 49, poz. 223 ze zmianami) zwolnił oskarżonychM. D.iA. M.od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych.
Nadto w ostatnim punkcie wyroku Sąd na podstawie § 19 i § 14 ust. 2 pkt.3 w zw. z § 16 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat z czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm. ) zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.M. O.kwotę 1008,60 złotych brutto tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu.
Apelacje od tego wyroku wywiedli: prokurator i obrońca oskarżonego.
Prokurator zaskarżając wyrok (k1661-1672) na niekorzyść oskarżonego, zarzucił wyrokowi naruszenie prawa materialnego w sposób szczegółowo przedstawiony w punkcie 1 i w konsekwencji tego wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w sposób opisany w punkcie 2. W punkcie 3 skarżący - zaskarżając wyrok na korzyść oskarżonego - zarzucił wyrokowi przekroczenie granic aktu oskarżenia i wniósł o częściowe uchylenie wyroku.
Obrońca oskarżonegoM. D., zaskarżając wyrok w całości, podniósł zarzut obrazy przepisów postępowania, mających wpływ na treść wyroku, a mianowicie naruszenieart. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, przejawiającej się w odmówieniu wiary wyjaśnieniom oskarżonego i uznaniu za wiarygodne jedynie tych materiałów dowodowych, które obciążają oskarżonego, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych polegających na stwierdzeniu, żeM. D.pośredniczył w „załatwianiu” potwierdzających nieprawdę zaświadczeń lekarskich.
W oparciu o powyższe zarzuty obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanych mu czynów, jednocześnie wnosząc o zasądzenie kosztów nieopłaconej nawet w części pomocy prawnej udzielonejM. D.z urzędu w postępowaniu odwoławczym.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Kontrola instancyjna wyroku wydanego przez Sąd I instancji zainicjowana wniesionymi przez oskarżyciela publicznego oraz obrońcę oskarżonegoM. D.środkami odwoławczymi skutkować musiała częściową zmianą zaskarżonego orzeczenia. Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała bowiem, że Sąd Rejonowy choć przeprowadził postępowanie dowodowe w sprawie w prawidłowy sposób, a zgromadzony w jego toku materiał dowodowy poddał właściwej ocenie oraz poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne, jednocześnie jednak pewne zastrzeżenia budziła ocena prawna zachowania oskarżonego, co przy częściowym nadto uwzględnieniu zarzutów apelacji prokuratora, skutkowało zmianą zaskarżonego wyroku.
Z uwagi na fakt, że wniosek o uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego złożył jedynie obrońca oskarżonegoD., Sąd Okręgowy ograniczy swój wywód głównie do oceny zarzutów apelacji obrońcy, odnośnie zaś apelacji prokuratora Sąd Okręgowy odniesie się jedynie w zakresie koniecznym do uzasadnienia zmian zaskarżonego wyroku, które zostały dokonane na skutek częściowego uwzględnienia zarzutów tej apelacji.
Na wstępie Sąd Okręgowy pragnie zaznaczyć, że ocena materiału dowodowego przez Sąd Rejonowy uwzględnia reguły sformułowane w przepisachart. 5 i 7 k.p.k., jest oceną bezstronną, nie narusza granic oceny swobodnej, jest zgodna z zasadami wiedzy i doświadczeniem życiowym oraz nie zawiera błędów logicznych. Swoje stanowisko Sąd I instancji w sposób szczegółowy i przekonywujący umotywował w pisemnym uzasadnieniu. Uzasadnienie to odpowiada wymogom zart. 424 k.p.k., umożliwiając kontrolę odwoławczą zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Sąd Okręgowy zauważa, że przekonująca jest ocena wyjaśnień oskarżonegoD.zaprezentowana na stronach 11-13 uzasadnienia, w której Sąd odniósł się do tych wyjaśnień wskazując, iż jedynie częściowo zasługują one na uwzględnienie. W całości Sąd Okręgowy podziela argumentację Sądu I instancji, w której Sąd Rejonowy wykazał brak wiarygodności wyjaśnień oskarżonego, że nie wiedział on, iż skierowanie jakim posłużył sięT. W. (1)zostało przezA. M.sfałszowane. Sąd I instancji logicznie i przekonująco uzasadnił swoje stanowisko w tym zakresie i nie ma potrzeby powielania w tym miejscu argumentacji Sądu Rejonowego zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, którą Sąd Okręgowy czyni częścią tego uzasadnienia. Odmienne stanowisko skarżącego w powyższej kwestii jest całkowicie pozbawione merytorycznego uzasadnienia i nie zasługiwało na uwzględnienie. Nadmienić należy, na co również zwrócił uwagę Sąd Rejonowy, żeM. D.znał powód dla którego współoskarżonyT. W. (1)chciał udać się do szpitala i miał pełną świadomość, że nie jest to w danym momencie determinowane złym stanem zdrowia współoskarżonego, lecz jedynie chęcią odłożenia w czasie wykonania orzeczonej w innej sprawie kary pozbawienia wolności. Wiadomym jest, że gdyby oskarżonyW.rzeczywiście znajdował się w stanie zdrowia wymagającym pomocy medycznej i to w warunkach szpitala psychiatrycznego, to niewątpliwie mógłby taką pomoc uzyskać bez zwracania się do oskarżonychD.iM.o załatwienie mu skierowania do szpitala i wykładania w tym celu pieniędzy. W świetle powyższegoM. D.miał pełną świadomość co do fałszu intelektualnego zawartego w treści skierowania, które zostało przedstawione w trakcie przyjmowaniaT. W. (2)do szpitala. OskarżonyD.został przy tym wcześniej poinformowany przez oskarżonegoM., że doktorK.-P.odmówiła wystawienia skierowania do szpitala. Skoro zatem skierowanie, na podstawie któregoT. W. (1)został przyjęty do szpitala, jako autora tego dokumentu wskazywało na doktorK.-P., to oskarżonyD.doskonale zdawał sobie sprawę także z fałszu materialnego wskazanego dokumentu. W tym zakresie nie miał żadnych wątpliwości również współoskarżonyM., choć przyznał, że nie powiedział wprost oskarżonemu o sfałszowaniu skierowania do szpitala. W kontekście jednak całokształtu okoliczności przedmiotowej sprawy okoliczność ta niewątpliwie musiała być oskarżonemuD.wiadoma.
Zarzuty skarżącej w tym względzie, jakoby materiał dowodowy nie uzasadniał powyżej przedstawionego ustalenia, są jedynie wyrazem realizacji przyjętej przez oskarżonego linii obrony nastawionej na umniejszenie jego odpowiedzialności karnej. Z szeregu działań podejmowanych przez oskarżonegoM. D.tj. zwrócenia się doA. M.o „załatwienie” odpowiedniego skierowania dlaT. W. (1), spotkania się wszystkich oskarżonych w celu omówienia szczegółów pozyskania skierowania, czy też ostatecznie zawiezienia współoskarżonegoW.do szpitala, gdzie posłużono się skierowaniem wskazującym na doktorK.-P.jako lekarza kierującego, gdy ta odmówiła wystawienia takiego skierowania, wynika żeM. D.doskonale zdawał sobie sprawę z tego co swoimi działaniami zamierzali osiągnąć, a co za tym idzie, jakim dokumentem ostatecznie się posłużyli. Skarżąca wskazała, że nie może być mowy o współudziale oskarżonegoD.gdyżT. W. (1)pieniądze przekazał oskarżonemuM.. Skarżąca jednak w żaden sposób nie odniosła się do oceny wyjaśnień oskarżonych w tym zakresie zaprezentowanej na stronach 11-15, w której Sąd wykazał, że oskarżeni ze sobą współdziałali. Należy przy tym podkreślić, żeM. D.nie zarzucono, ani też nie przypisano, że brał udział w sfałszowaniu skierowania do szpitala ale, że brał udział w posłużeniu się takim dokumentem w trakcie przyjęciaT. W. (1)do szpitala.
Sąd Okręgowy podzielił również ocenę Sądu I instancji, który odmówił wiarygodności twierdzeniom oskarżonego, że nie uczestniczył on w załatwianiu dlaR. Z.orazB. M.zaświadczeń lekarskich od lekarzaJ. D. (1), a jedynie poznał wskazanych wyżej mężczyzn z doktoremD.. Trafnie wskazał Sąd Rejonowy, że przeczą temu nagrania rozmów, z których w sposób jednoznaczny wynika, że oskarżony był osobą, którejR. Z.iB. M.przekazywali informacje co do swoich danych osobowych oraz co do okresów na które zwolnienia lekarskie miały być wystawione. Sąd Rejonowy w swoim uzasadnieniu przedstawił kilka (z pośród wielu) rozmów zarejestrowanych w ramach kontroli operacyjnej i w sposób szczegółowy odniósł się do ich treści, z których również wynika, że oskarżony odbierał od lekarzaJ. D. (3)poświadczające nieprawdę dokumenty, a wystawione na dane osobowe wyżej wskazanych mężczyzn, za co płacił 50 zł od każdego dokumentu.
Poza przedstawionymi nagraniami powyższe fakty zostały również potwierdzone przez osobowy materiał dowodowym tj. zeznania świadkówZ.(z postępowania przygotowawczego) iM., którzy zeznając potwierdzili okoliczności udziału oskarżonegoM. D.w załatwianiu dokumentacji medycznej od doktoraJ. D. (1)oraz jego świadomość w jakim celu potrzebne były im te zwolnienia. Skarżący podnosi co prawda fakt że, Sąd Rejonowy oceniając wiarygodność zeznańR. Z.dokonał tego w sposób dowolny, przy czym potwierdzeniem tego jest przyjęcie jedynie za wiarygodnej tej części zeznań wskazanego świadka w której, podczas postępowania przygotowawczego obciążał oskarżonego. Sąd Okręgowy nie podziela stanowiska obrony w tym względzie. Sąd Rejonowy oceniając zeznania wskazanego świadka miał na uwadze inne dowody, w szczególności zaś wspomniane wyżej nagrania rozmów, które potwierdzały wersję przedstawioną przezR. Z.podczas postępowania przygotowawczego, a co za tym idzie obciążałyM. D.. Zdaniem Sądu odwoławczego przedstawione stanowisko Sądu Rejonowego zostało uzasadnione w sposób logiczny i zgodny z zasadami doświadczenia życiowego, a odmienne twierdzenia w tym zakresie skarżącej są jedynie polemiką z prawidłowym stanowiskiem Sądu I instancji, nie opartą na żadnych racjonalnych argumentach mogących skłonić Sąd Okręgowy do poczynienia jakichkolwiek zmiany wyroku w tym zakresie.
Sąd Okręgowy nie podzielił również zastrzeżeń skarżącej co do oceny zeznańJ. D. (1). Sąd Rejonowy na stronach 23 do 24 w sposób precyzyjny odniósł się do zeznań tego świadka. Z przedstawionej argumentacji jasno wynika, że Sąd I instancji miał na uwadze w tej ocenie opinię o stanie zdrowia psychicznego świadka. Nie sposób zgodzić się ze skarżącą, że zeznania te nie powinny mieć żadnej mocy dowodowej. Należy wskazać, że biegła, która badała świadka wiele lat po złożeniu przez niego wyjaśnień, nie była w stanie precyzyjnie wskazać na ile stwierdzone przez nią zaburzenia psychiki świadka miały wpływ na treść złożonych przez niego wcześniej wyjaśnień, choć wskazywała, że już wówczas mogły się u niego pojawiać „omamy pamięciowe”. Wypada jednak zauważyć, że w tym okresie świadek pracował jeszcze wykonując zawód lekarza. Niewątpliwie konieczna była ostrożność w ocenie zeznań w/w świadka. Nie było jednak podstaw aby w pełni je zdyskredytować, w szczególności zaś w części, w której zeznania te były spójne z innymi dowodami. Argumentacja zaprezentowana w tym zakresie na stronach 23 - 24 uzasadnienia jest w pełni logiczna i przekonująca.
Niezależnie od powyższego, Sąd Okręgowy, częściowo z urzędu, a częściowo uwzględniając zarzuty apelacji prokuratora, nie podzielił w pełni przyjętej w wyroku oceny prawnej zachowania oskarżonego, co doprowadziło do częściowej zmiany wyroku w sposób poniżej opisany.
Sąd Okręgowy z urzędu ( nie podniesiono w tym zakresie zarzutu) dostrzegł, że Sąd I instancji w punkcie 1 wyroku, w którym orzekał co do zarzutów przedstawionych w punktach I i II, wykroczył poza zakres aktu oskarżenia. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego zaprezentowane na stronach 33-34 uzasadnienia, gdzie Sąd I instancji wyjaśnił dlaczego nie uznał, aby oskarżonyD.wyczerpał swym zachowaniem znamiona zarzucanego mu wpunkcie Iprzestępstwa zart.271§1kk. Nie sposób jednak uznać, aby mieściło się w ramach zakreślonych tym zarzutem, przyjęte przez Sąd I instancji zachowanie oskarżonego wyczerpujące znamiona przestępstwa zart.230§1kk. Prawdą jest, że okoliczności uzasadniające tego rodzaju zarzut wynikają z przeprowadzonego materiału dowodowego. Prokurator jednak nie sformułował na ich podstawie wobec oskarżonegoD., zarzutu. Przyznać wypada przy tym, że Sąd nie jest związany opisem czynu zarzucanego oskarżonemu ani wskazaną przez oskarżyciela kwalifikacją prawną, a przy tym przedmiotem osądu jest zdarzenie historyczne, które leży u podstaw oskarżenia i sąd może modyfikować zarówno opis czynu, jak i jego kwalifikację prawną, jeżeli tylko mieści się w granicach tego zdarzenia. Jednakże, jeżeli oskarżyciel, mający pełną wiedzę o poszczególnych zachowaniach osoby podejrzanej, a następnie oskarżonej, ogranicza w postępowaniu przygotowawczym, a następnie w akcie oskarżenia zakres w jakim decyduje się ją oskarżyć, to uznać należy, że sąd nie może wykroczyć poza granice przedmiotowe takiej skargi. To bowiem oskarżyciel decyduje o tym, w jakim zakresie danego zdarzenia historycznego, mającego charakter przestępczy, znając przeprowadzone w postępowaniu przygotowawczym dowody oskarży daną osobę o popełnienie określonego przestępstwa. W ten sposób oskarżyciel zakreśla granice przedmiotowe postępowania sądowego (vide wyrok SN z dnia 14 kwietnia 2016r., sygn.. akt V KK 458/15, LEX nr 2021678).
Odnosząc powyższe do realiów przedmiotowej sprawy, nie sposób uznać, że przyjęte przez Sąd zachowanie oskarżonego dotyczące powoływania się na wpływy u lekarza psychiatryE. P.i podjęcie się pośredniczenia w załatwieniu sprawy wyczerpujące znamiona przestępstwa zart.230§1kkhistorycznie mieściło się w ramach zakreślonych zarzutem opisanym wpunkcie I, który dotyczył nakłaniania wyżej wymienionej do popełnienia przestępstwa poświadczenia nieprawdy. Były to bowiem dwa różne zachowania oskarżonego realizowane w różnym czasie i miejscu, dotyczyły różnego przedmiotu i czynności sprawczych. Nie można zatem uznać, że tożsamość czynu została zachowana.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Okręgowy uznał, że zaistniała w związku z tym bezwzględna przesłanka odwoławcza zart.439 pkt.9 kpkw zw. zart.17§1 pkt.9 kpk, uzasadniająca ingerencję Sądu odwoławczego w orzeczenie na korzyść oskarżonego niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów. Z uwagi na to, że przyjęte przez Sąd I instancji zachowanie oskarżonego zakwalifikowane zart.230§1kkstanowi element opisanego w punkcie 1 czynu ciągłego ( a co do części czynu się nie uniewinnia oskarżonego, ani też nie uchyla się wyroku i nie umarza postępowania), Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w tym punkcie eliminując z opisu czynu znamiona przestępstwa zart.230§1kki odpowiednio wskazany przepis z kwalifikacji prawnej czynu (pkt.2a). Powyższe istotnie ograniczyło zakres bezprawia przypisanego oskarżonemu do czynu zart.270§1kk, co musiało wpłynąć na wymiar kary, której wysokość została określona w wymiarze 6 miesięcy.
W ocenie Sądu Okręgowego orzeczona w konsekwencji wobec oskarżonegoD.kara nie może uchodzić za rażąco niewspółmierną. Sąd Okręgowy stoi bowiem na stanowisku, że miarą surowości kary jest nie tyle jej wysokość, co stopień wykorzystania sankcji karnej przewidzianej w przepisie sankcjonującym dane zachowanie. W obliczu ustawowego zagrożenia przewidzianego w przepisieart. 270 § 1 k.k.- od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności, który to przepis stanowił podstawę wymiaru kary, orzeczonej kary 6 miesięcy pozbawienia wolności – a zatem zbliżonej do dolnej granicy ustawowego zagrożenia kary pozbawienia wolności, nie sposób traktować jej jako nadmiernie surowej.
Mając na uwadze powyżej wskazane zmiany, Sąd Okręgowy w pkt 2b swojego wyroku uchylił rozstrzygnięcie w pkt 2 wyroku Sądu Rejonowego o orzeczeniu przepadku korzyści majątkowej, która to korzyść była związana z wyeliminowanym czynem dotyczącym płatnej protekcji.
Sąd Okręgowy zmienił również zaskarżony wyrok w punktach 4 i 5 na skutek uwzględnienia apelacji prokuratora. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko prokuratora co do błędnego wyeliminowania przez Sąd I instancji z czynów przypisanych oskarżonemuD.- w kontekście postawionych mu zarzutów - w związku z pośredniczeniem w wystawianiu przezJ. D. (1)zwolnień lekarskich w określonym celu, znamion i z kwalifikacji prawnej czynów przepisów zart.18§3kkw zw. zart.228§3kki zart.18§3kkw zw. zart.229§3kk. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, Sąd I instancji uznał, że lekarzJ. D. (1)wystawiając zwolnienia lekarskie w gabinecie prywatnym nie pełnił funkcji publicznej, a zatem nie mógł być podmiotem przestępstw zart.228 i 229kk. Trafnie jednak podniósł prokurator w uzasadnieniu apelacji – z powołaniem na stosowne orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych (uchwała SN z dnia 20.06.2001r., I KZP 5/2001, wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 16.12.2009r., sygn.. akt II AKa 373/09)– że pełnienie funkcji publicznej nie musi ograniczać się do działalności administracyjnej ale może przybrać postać czynności, o ile wynikają one z przepisów prawa i wykorzystują w tym zakresie środki publiczne. Skoro zatem lekarz, nawet w ramach prywatnej praktyki lekarskiej wydaje dokumenty, które uprawniają do wypłaty świadczeń zdrowotnych ze środków publicznych, to jest to czynność związana z pełnieniem funkcji publicznej. Z akt sprawy wynika, żeJ. D. (1)wystawiał zwolnienia lekarskie na drukach ścisłego zarachowania, które wymagane są przez ZUS i stanowią podstawę do wypłaty zasiłków chorobowych ze środków publicznych. W tym zakresie zatem w ramach przysługujących mu uprawnień wykonywał czynności związane z pełnieniem funkcji publicznej, a zatem był osobą pełniącą funkcję publiczną w rozumieniu art.115§19k.k.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Okręgowy uwzględnił wnioski apelacji prokuratora sformułowane na stronie 4 apelacji o przyjęcie w kwalifikacji prawnej czynów, których dotyczą punkty 4 i 5 zaskarżonego wyroku przepisówart.18§3kkw zw. zart.228§3kki zart.18§3kkw zw. zart.229§3kk. W konsekwencji, Sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok w punktach 4 i 5 poprzez stosowne uzupełnienie kwalifikacji prawnej i dodanie wyżej wymienionych przepisów oraz uwzględniające znamiona czynów określonych w tych przepisach uzupełnienie opisów czynów przypisanych oskarżonemuD.w tych punktach.
Nadto, odnośnie czynu opisanego wpunkcie 5Sąd Okręgowy wyeliminował ustalenia dotyczące pomocnictwa do wyłudzenia środków na szkodę wskazanych w opisie czynu podmiotów i w konsekwencji z kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonemu w tym punkcie czynu ciągłego przepisart.286§1kk. Sąd Okręgowy bowiem również w tym zakresie podzielił zarzut apelacji prokuratora co do wyjścia Sądu I instancji poza zakres oskarżenia. Jak bowiem trafnie wskazał autor apelacji, oskarżonemuD.nie zarzucono w akcie oskarżenia pomocnictwa do przedłożenia przezB. M.nierzetelnej dokumentacji lekarskiej w ZUS, oraz w zakładzie pracy i dopuszczenia się w związku z tym przez w/w wyłudzenia, wskazując, że najprawdopodobniej było to wynikiem uznania, iż materiał dowodowy nie pozwala na przypisanie oskarżonemuD., który miał pomócB. M.w uzyskaniu kategorii(...)i uniknięciu służby wojskowej, przynajmniej zamiaru ewentualnego w powyższym zakresie. W kwestii wyjścia poza granice oskarżenia znajduje zastosowanie argumentacja dotycząca tożsamości czynu i zakresu oskarżenia przedstawiona na stronach 15 i 16 tego uzasadnienia. W jednej z rozmów telefonicznychB. M.informował oskarżonego, że trzeba poprawić jedno ze zwolnień bo nie przyjęto go w ZUS-ie. Z powyższego wynika, że oskarżonyD.wiedział, iż załatwiane przez niego zaświadczenia są przedkładane w w/w instytucji. Skoro jednak prokurator nie objął aktem oskarżenia wskazanego fragmentu zachowania oskarżonego, to Sąd I instancji nie mógł rozszerzyć w tym zakresie odpowiedzialności karnej oskarżonego. Pomocnictwo do wyłudzenia nie mieściło się bowiem w granicach historycznego zdarzenia zakreślonych sformułowanymi na bazie pośrednictwa oskarżonegoD.w wystawianiu przezJ. D. (1)zwolnień dlaB. M.zarzutami opisanymi w punktach VIII-X, które przy tym, co do zasady, trafnie zostały zakwalifikowane jako stanowiące zachowania podjęte w warunkach czynu ciągłego.
Sąd Okręgowy podzielając w związku z powyższym zarzut apelacji prokuratora co do zaistnienia podstawy odwoławczej zart.439 §1 pkt.9 kpkw zw. zart.17§1 pkt 9 kpknie podzielił jednak wniosku o częściowe uchylenie wyroku w powyższym zakresie. Należy przy tym wskazać, że w przypadku przesłanki w postaci braku skargi uprawnionego oskarżyciela, co do zasady, wyrok w zakresie czynu dotkniętego wskazanym uchybieniem należałoby uchylić i postępowanie w tym zakresie umorzyć, a nie przekazywać sprawy do ponownego rozpoznania, jak wnioskuje autor apelacji. Niezależnie od tego, wypada zauważyć, że zachowanie polegające na pomocnictwie do przestępstwa zart.286§1kk, co do którego stwierdzono wyjście poza granice aktu oskarżenia, zostało opisane jako fragment czynu ciągłego. Zgodnie zaś z przyjętymi zasadami nie uniewinnia się od fragmentu czynu, jak również nie uchyla się wyroku i nie umarza się postępowania w takim zakresie. Wobec tego, Sąd Okręgowy wyeliminował z opisu czynu w punkcie 5 ustalenia dotyczące pomocnictwa do przestępstwa zart.286§1kki odpowiednio wskazany przepis z kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonemu w tym punkcie czynu.
Sąd Okręgowy nie uznał jednak, aby powyższe miało skutkować obniżeniem wymiaru kary pozbawienia wolności orzeczonej w punkcie 5. Jednocześnie bowiem, ze względów wcześniej omówionych w tym uzasadnieniu, Sąd Okręgowy uzupełnił opis wyżej wymienionego czynu ciągłego o znamiona przestępstw zart.228§3kkoraz229§3kki odpowiednio kwalifikację prawną o wskazane przepisy, co skutkowało też przyjęciem surowszego przepisu jako podstawy wymiaru kary (przy uwzględnieniu zasad określonych wart.11§3kk). W rezultacie wskazanych zmian – częściowo na korzyść, a częściowo na niekorzyść – nie sposób uznać, aby rozmiar bezprawia objętego czynem opisanym w punkcie 5 uległ umniejszeniu, które powinno wpłynąć na obniżenie wymiaru kary. W ocenie Sądu Okręgowego wymierzona oskarżonemu w tym punkcie kara jest adekwatna do społecznej szkodliwości czynu i należycie uwzględnia pozostałe okoliczności, które Sąd I instancji miał na uwadze przy jej wymiarze.
Sąd Okręgowy nie zmienił również kary orzeczonej w punkcie 4, mimo istotnej zmiany w tym punkcie na niekorzyść oskarżonego, zarówno co do opisu czynu, kwalifikacji, a w konsekwencji przyjęcia surowszego przepisu jako podstawy prawnej wymiaru kary. W ocenie Sądu Okręgowego taka zmiana w tym punkcie byłaby uzasadniona, Sąd odwoławczy jednak uznał, że nie powinien w tym zakresie orzekać na niekorzyść oskarżonego, wobec braku stosownego wniosku w apelacji prokuratora, który zakwestionował jedynie przyjętą przez Sąd I instancji kwalifikację prawną wskazanego czynu.
Z uwagi na zmianę wyroku w punkcie 1 i wymierzenie oskarżonemu w punkcie 2a nowej kary 6 miesięcy pozbawienia wolności, Sąd Okręgowy zobligowany był do uchylenia orzeczenia o karze łącznej w punkcie 7 i połączenia na nowo kar jednostkowych orzeczonych wobec oskarżonego w zaskarżonym wyroku, które nie uległy zmianie, z karą orzeczoną w punkcie 2a niniejszego wyroku. Wymiar tej kary wyznaczały granice od 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności do 4 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności. Poza okolicznościami, które uwzględnił Sąd I instancji przy wymiarze kary łącznej wobec oskarżonegoD., Sąd Okręgowy uwzględnił zmianę na niekorzyść oskarżonego w zakresie związku przedmiotowego między czynami przypisanymi oskarżonemu wynikającą z zakwalifikowania nadto czynów z punktów 4 i 5 jako pomocnictwa do przestępstw zart.228§3kki zart.229§3kk, jednocześnie jednak Sąd uwzględnił również istotne obniżenie w punkcie 2a wymiaru kary za czyn, którego dotyczy punkt 1 zaskarżonego wyroku. W rezultacie Sąd Okręgowy uznał, że kara łączna 2 lat i 10 miesięcy pozbawienia wolności odpowiednio uwzględnia związek czasowo-przedmiotowy między czynami oskarżonego - który przemawiał za przyjęciem zasady asperacji - jak również istotne obniżenie wymiaru jednej z kar jednostkowych. Na poczet orzeczonej kary łącznej Sąd Okręgowy zaliczył okres tymczasowego aresztowania oskarżonego w okresie od 27 lutego 2007r. do 8 kwietnia 2008r.
W ocenie Sądu Okręgowego orzeczona kara jest adekwatna do stopnia społecznej szkodliwości czynów ostatecznie przypisanych oskarżonemuM. D.i adekwatnie uwzględnia dyrektywy wymiaru kary spełniając tym samych wymogi prewencji ogólnej i szczególnej.
Reasumując, Sąd Okręgowy uznał, że brak było podstaw aby uwzględnić zarzuty i wnioski apelacji obrońcy w zakresie w niej przedstawionym. Dokonując zatem częściowej zmiany wyroku wobec oskarżonegoM. D.- na skutek częściowego uwzględnienia apelacji prokuratora, jak również częściowo z urzędu - w pozostałym zakresie Sąd Okręgowy utrzymał zaskarżony wyrok w mocy.
W punkcie 4 orzeczenia Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.M. O.kwotę 619,92 zł tytułem kosztów obrony udzielonej oskarżonemuM. D.z urzędu w postępowaniu odwoławczym.
W ostatnim punkcie wyroku Sąd Okręgowy zwolnił oskarżonych w całości od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.
W wyroku Sądu Okręgowego doszło jednak do omyłki w trakcie sporządzania projektu wyroku w formie elektronicznej. Nastąpiło przemieszczenie punktu, którym zmieniono orzeczenie zawarte w punkcie 5 zaskarżonego wyroku, poniżej orzeczenia o nowej karze łącznej. Jednocześnie na skutek omyłki pisarskiej nie wymieniono w punkcie dotyczącym orzeczenia o karze łącznej odnośnie do podlegających łączeniu kar jednostkowych – obok punktów 3 i 4 zaskarżonego wyroku również punku 5.
Anna Judejko  Justyna Andrzejczak   Dorota Maciejewska-Papież