Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 1449/16
Data wyroku: 2017-02-28 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Renata Gąsior
Słowa kluczowe: Emerytura wcześniejsza
Podstawa prawna: art 184 ust 1 ustawy o emeryturach i rentach z fus

Sygn. akt VII U 1449/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 lutego 2017 r.
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracyi Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący  SSO Renata Gąsior
Protokolant  Małgorzata Nakielska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2017 r. w Warszawie
sprawyB. T.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.
o wcześniejszą emeryturę (z warunków szczególnych)
na skutek odwołaniaB. T.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.z dnia 27 lipca 2016 r., znak:(...)
oddala odwołanie.

UZASADNIENIE
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.w dniu 27 lipca 2016 roku wydał decyzję znak:(...), którą odmówiłB. T.prawa do wcześniejszej emerytury z warunków szczególnych. W treści decyzji organ rentowy wyjaśnił, że ubezpieczony na dzień 1 stycznia 1999 roku nie wykazał wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach (decyzja z dnia 27 lipca 2016 roku, k. 61 tom I a.r.).
UbezpieczonyB. T.w dniu 2 września 2016 roku odwołał się od decyzji z dnia 27 lipca 2016 roku i wniósł o przyznanie mu prawa do wcześniejszej emerytury. W treści odwołaniaB. T.wskazał, że w okresie od 21 stycznia 1975 roku do 24 sierpnia 1985 roku wykonywał pracę w warunkach szczególnych (odwołanie z dnia 2 września 2016 roku, k. 2 - 2v a.s.).
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW., w odpowiedzi na odwołanie z dnia 24 czerwca 2015 roku, wniósł o oddalenie odwołania na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.Organ rentowy w uzasadnieniu odpowiedzi na odwołanie w całości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w decyzji z dnia 22 maja 2015 roku i ponownie podniósł, że ubezpieczony nie spełnił (na dzień 1 stycznia 1999 roku) wymogu legitymowania się 15-letnim stażem pracy w szczególnych warunkach (odpowiedź na odwołanie z dnia 24 czerwca 2015 roku, k.7 - 8 a.s.).
Strony postępowania do zamknięcia rozprawy w dniu 28 lutego 2017 roku co do zasady nie modyfikowały zgłoszonych stanowisk i wywodziły jak dotychczas. Odwołujący w toku postępowania doprecyzował, że odwołuje się także od decyzji z dnia 14 września 2016 roku. (protokół rozprawy z dnia 21 grudnia 2016 roku, k. 28 a.s.,protokół rozprawy z dnia 28 lutego 2017 roku, k. 48 a.s.).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyB. T.–urodzony w dniu (...)– w dniu 8 lipca 2016 roku złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.wniosek o ustalenie prawa do wcześniejszej emerytury (wniosek o emeryturę z dnia 8 lipca 2016 roku, k. 1 – 3 tom I a.r.).
Powyższe skutkowało zainicjowaniem postępowania wyjaśniającego po przeprowadzeniu którego organ rentowy ustalił na podstawie posiadanej dokumentacji, że ubezpieczony nie legitymuje się wymaganym 15-letnim stażem pracy w warunkach szczególnych. Organ rentowy uwzględnił do stażu pracy w szczególnych warunkach okres zatrudnienia od dnia 1 marca 1993 roku do dnia 31 grudnia 1998 roku w(...) S.A.wW.wynoszący 5 lat, 5 miesięcy i 5 dni.
Na podstawie powyższych ustaleń organ rentowy w dniu 27 lipca 2016 roku wydał decyzję znak:(...), którą odmówił ubezpieczonemu prawa do wcześniejszej emerytury. Jako przyczynę wydania decyzji odmownej organ rentowy wskazał, że ubezpieczony nie spełnił przesłanki dotyczącej wykazania stażu pracy w warunkach szczególnych w wymiarze 15 lat. (decyzja organu rentowego z dnia 27 lipca 2017 roku, k.61 tom I a.r.).Organ rentowy nie uwzględnił do stażu pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia odwołującego od dnia 21 stycznia 1975 roku do dnia 24 sierpnia 1985 roku oraz od dnia 25 listopada 1985 roku do dnia 16 sierpnia 1991 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wW..
W dniu 14 września 2016 roku organ rentowy wydał ponownie decyzję odmawiającą odwołującemu prawa do wcześniejszej emerytury. Organ rentowy przedmiotową decyzją zmienił zaskarżoną decyzję z dnia 27 lipca 2016 roku jedynie w zakresie dotyczącym ogólnego stażu pracy. Organ rentowy uwzględnił do ogólnego stażu pracy okres pracy na Węgrzech od dnia 22 kwietnia 1990 roku do dnia 4 lutego 1992 roku, okres pobierania świadczenia rehabilitacyjnego od dnia 17 sierpnia 1991 roku do dnia 15 listopada 1991 roku oraz okres zatrudnienia w Przedsiębiorstwie(...)s.c. wW.od dnia 16 listopada 1991 roku do dnia 31 marca 1992 roku. W związku z powyższym organ ustalił, że ogólny staż pracy odwołującego na dzień 1 stycznia 1991 roku wynosi 26 lat, 9 miesięcy i 13 dni (

    decyzja z dnia 14 września 2016 roku, k. 65 tom I a.r.).

B. T.od niekorzystnej dla niego decyzji organu rentowego odwołał się inicjując postępowanie sądowe w toku którego ustalono, że ubezpieczony z zawodu jest ślusarzem - cieślą. Od dnia od dnia 21 stycznia 1975 roku do dnia 24 sierpnia 1985 roku oraz od dnia 25 listopada 1985 roku do dnia 16 sierpnia 1991 roku odwołujący był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...)wW..
W zakresie objętym odwołaniem ustalono, że ubezpieczony do 21 stycznia 1975 roku pracował jako pomocnik cieśli, a następnie od roku 1984 kiedy nabył stosowne uprawnienia pracował jako cieśla. Praca odwołującego wPrzedsiębiorstwie (...)polegała na szalowaniu wieńcy, szalowaniu stropów, szalowaniu schodów, szalowaniu słupów, wykonywaniu stopów kielichowych, na których mocuje się słupy. Odwołujący w ramach zatrudnienia pracował przy budowie(...), kompleksu hotelowego wJ., budynku przyP., Domu(...),C.naul. (...)oraz laboratorium wG.. Odwołujący pracował także w mrozy, ponieważ nie wykonywał prac betoniarskich. Odwołujący zajmował się także układaniem blach trapezowych na przykrycia dachowe

    (częściowo zeznania odwołującego k. 27 - 28 a.s., częściowo zeznania świadkaA. G.k. 26 - 27 a.s., opinia biegłego z zakresu bhp z dnia 17 stycznia 2017 roku k. 32 - 39 a.s.).

Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie: dowodów z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, dokumentów znajdujących się w aktach rentowych oraz dołączonych akt osobowych, zeznań świadkaA. G.oraz częściowo zeznań ubezpieczonego złożonych przez niego w charakterze strony, jak również na podstawie dowodu z opinii biegłego sądowego z zakresu bhpJ. P.powołanego w sprawie.
Zdaniem Sądu dokumenty, w zakresie w jakim Sąd oparł na nich swoje ustalenia są wiarygodne, wzajemnie się uzupełniają i tworzą spójny stan faktyczny.
Z zeznań świadkaA. G.oraz z zeznań odwołującego złożonych w charakterze strony wynika, że w spornym okresie świadczył pracę na rzeczPrzedsiębiorstwa (...). Sąd dał wiarę zeznaniom zarówno świadka jak i odwołującego w tym zakresie. Zeznania świadków znajdują potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w aktach osobowych.
Sąd w toku sprawy odwołał się do wiadomości specjalnych biegłego sądowego z zakresu bhp i na podstawie złożonych opinii ustalił, że czynności wykonywane przez ubezpieczonego w spornych okresach nie kwalifikują się do zaliczenia ich jako pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Sąd wziął pod uwagę fakt, że sporządzona przez biegłego opinia uwzględnia i odnosi się do rzeczywistego charakteru pracy odwołującego w spornych okresach czasu i wykonywanych przez niego obowiązków, co biegły szczegółowo omówił. W tym zakresie Sąd uznał przedmiotową opinię za przekonującą, rzeczową i merytorycznie uzasadnioną, a także zgodną z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym przede wszystkim z zeznaniami świadka, a także odwołującego.
Sąd zważył też, że zarówno organ rentowy jaki i przede wszystkim strona nie wniosła żadnych zastrzeżeń do opinii biegłego z zakresu bhp.
Zdaniem Sądu zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do wydania orzeczenia.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
OdwołanieB. T.od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.z dnia 27 lipca 2016 roku oraz od decyzji z dnia 14 września 2016 roku (znak:(...)) jest niezasadne i podlega oddaleniu.
Zgodnie zart. 184 ust.1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(aktualnie Dz.U. z 2016 r. poz. 887 t.j.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. zgodnie z art.196 ustawy - w dniu 1 stycznia 1999 roku) osiągnęli:

1
okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz

2
okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 (tj. co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn).

Na mocy powyższego odesłania również w stosunku do ubezpieczonego dopuszczalne jest zatem badanie możliwości zastosowania art. 32 ustawy, w myśl którego ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku będącym pracownikami zatrudnionymi w szczególnych warunkach przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt 1 natomiast ust. 4 cytowanego artykułu stanowi, że wiek emerytalny, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki na podstawie których tym osobom przysługuje prawo do emerytury ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych. W związku z powyższym w sprawie odpowiednie zastosowanie mają przepisyrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43, ze zm.). W myśl§ 3 i 4 w/w rozporządzenia z 7 lutego 1983 rokuemerytura przysługuje mężczyźnie zatrudnionemu w szczególnych warunkach, który

1
osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat,

2
ma wymagany okres zatrudnienia wynoszący 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach,

3
nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego,

4
warunki do uzyskania emerytury spełnił do 31 grudnia 2007 roku.

Przy czym okres wykonywania tego rodzaju zatrudnienia stwierdza zakład pracy w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w świadectwie pracy zgodnie z § 2 ust. 2 cytowanego rozporządzenia z 7 lutego 1983 roku. Tym samym zgodnie z przepisami § 2 rozporządzenia, tylko praca wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy może zostać uznana za pracę wykonywaną w warunkach szczególnych.
Sąd zauważył, że w dacie wydania przez organ rentowy zaskarżonej decyzji możliwość dowodzenia była ściśle ograniczona przepisamiRozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe(Dz. U. z 2011r., Nr 237, poz.1412). Z tego też powodu ubezpieczony ubiegając się o świadczenie obowiązany był do złożenia na etapie postępowania wyjaśniającego przed organem rentowym zgodnej z przepisami dokumentacji potwierdzającej jego zatrudnienie w warunkach szczególnych. Jednak jak wynika to z materiału dowodowego wnioskodawca nie otrzymał od pracodawcy świadectwa potwierdzającego zatrudnienie w warunkach szczególnych i w konsekwencji - wobec ograniczonej dopuszczalności zastosowania innych środków dowodowych w postępowaniu przed organem rentowym (np. zeznań świadków czy ogólnych wpisów w książeczce ubezpieczeniowej) – nie mógł nabyć prawa do świadczenia.
Sąd zważył jednak, że zgodnie z utrwalonym i zachowującym dalszą aktualność stanowiskiem orzecznictwa (odnoszącym się bezpośrednio do wcześniej obowiązującego aktu prawnego regulującego kwestię postępowania przed organami rentowymi tj.Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń- Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm., które zostało następnie zastąpioneRozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe- Dz. U. z 2011 r., Nr 237, poz.1412) - w razie wszczęcia postępowania sądowego, toczącego się wskutek odwołania ubezpieczonego od odmownej decyzji organu rentowego dopuszczalne jest przeprowadzanie wszelkich dowodów dla wykazania okoliczności, mających wpływ na prawo do świadczenia. W postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi wkodeksie postępowania cywilnego. Ograniczenia dowodowe zawarte w treści Rozporządzenia w sprawie postępowania dotyczą wyłącznie postępowania przed tymi organami (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 1996 roku, sygn. akt II URN 3/95). W postępowaniu sądowym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych obowiązują odstępstwa od ogólnych zasad dowodzenia podyktowane dążeniem do pełnego i wszechstronnego rozstrzygnięcia wszystkich kwestii spornych. W praktyce oznacza to, że w postępowaniu tym dopuszczalne jest wykazanie wszelkimi dowodami okoliczności, od których zależą uprawnienia do świadczeń z ubezpieczenia społecznego, także wówczas, gdy z dokumentów wynika co innego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 września 1995 roku, sygn. akt II URN 23/95). W trakcie postępowania dowodowego w sprawach z ubezpieczenia społecznego, mogą być przeprowadzane wszelkie dowody przewidziane przepisamikodeksu postępowania cywilnego, w tym także dowód z zeznań świadków, w celu udowodnienia wysokości uzyskiwanego wynagrodzenia (odmiennie niż w trakcie postępowania przed organem rentowym), ale wiarygodność i moc wszystkich dowodów jest oceniana przez Sąd według jego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego (wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 20 czerwca 2007 roku, sygn. akt III AUa 482/07, Apel.-W-wa 2008/1/154). W ocenie Sądu Okręgowego powołane powyżej tezy, wyrażone w orzecznictwie, w sposób jednoznaczny wskazują te okoliczności, których spełnienie jest niezbędne dla ustalenia prawa do świadczenia zgodnie z przepisami ustawy o Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a ponadto wskazują te uprawnienia strony, które umożliwiają dowodzenie swoich racji zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak też w postępowaniu przed sądem powszechnym.
Przechodząc do meritum Sąd zważył, że ze zgormadzonego materiału dowodowego wynika, że ubezpieczony w okresie od dnia 21 stycznia 1975 roku do dnia 24 sierpnia 1985 roku oraz od dnia 25 listopada 1985 roku do dnia 16 sierpnia 1991 roku nie wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu, pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnych charakterze wPrzedsiębiorstwie (...).
Jak wynika z utrwalonego poglądu orzecznictwa - w świetle§ 2 rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43), warunkiem uznania danego okresu pracy za pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest to, aby była ona wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy (wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 3 września 2015 roku, sygn. akt III AUa 378/15).
Jednocześnie jak zauważył to Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 22 stycznia 2015 roku (sygn. akt III UK 82/15) - pracownik nie może się ubiegać o wcześniejszą emeryturę, jeśli nie wykonywał pracy w szczególnych warunkach w pełnym wymiarze czasu pracy.
Jak wynika z zebranego materiału dowodowego w tym również zeznań samego odwołującego rzeczywisty zakres obowiązków odwołującego i charakter jego pracy w spornym okresie nie pozwala na zakwalifikowanie go zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego do pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Sąd w pełni podzielił stanowisko biegłego specjalisty z zakresu bhpJ. P., który w sporządzonej opinii (której odwołujący nie kwestionował) jednoznacznie wskazał, iż błędne i niezasadne jest upatrywanie przez ubezpieczonego szczególnych warunków w wykonywanej przez niego pracy cieśli.
Tym samym, niniejsze postępowanie wykazało, że ubezpieczony nie spełnia naczelnej przesłanki warunkującej prawo do wcześniejszej emerytury wynikającej zart. 184 ust.1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych- a mianowicie nie legitymuje się wymaganym 15-letnim stażem pracy w warunkach szczególnych. Z tych przyczyn, jak zasadnie przyjął to organ rentowy w decyzji z dnia 27 lipca 2016 roku oraz w decyzji z dnia 14 września 2016 roku, że ubezpieczony nie ma prawa do wcześniejszej emerytury. Tym samym decyzja organu rentowego okazała się słuszna i odpowiada ona prawu.
Z tych przyczyn Sąd Okręgowy, na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c., orzekł jak w sentencji wyroku.

ZARZĄDZENIE
(...)
(...)