Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III S 131/17
Data wyroku: 2017-09-07 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Magdalena Balion-Hajduk, Leszek Dąbek, Daniel Gierak
Słowa kluczowe: Skarga na przewlekłość
Podstawa prawna: art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Sygn. akt III  S 131/17

POSTANOWIENIE
Data 7 września 2017r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący -Sędzia  SO Magdalena Balion - Hajduk (spr.)
Sędziowie SO Leszek Dąbek
SR del. Daniel Gierak
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 września 2017r.
sprawy ze skargiD. P.
z udziałemSkarbu Państwa – Prezesa Sądu Rejonowego w Rybniku
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sprawie o sygn. II C 524/16 Sądu Rejonowego w Rybniku
postanawia:

1
stwierdzić, że w sprawie prowadzonej  przez Sąd Rejonowy w Rybniku pod sygnaturą II C 524/16 nastąpiła przewlekłość postępowania;

2
przyznać skarżącemuD. P.od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Rybniku kwotę  2.000 zł (dwa tysiące złotych);

3
nakazać Sądowi Rejonowemu w Rybniku wyznaczenie terminu rozprawy w terminie 14 dni;

4
oddalić skargę w pozostałym zakresie;

5
zwrócić skarżącemu kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem opłaty od skargi .

SSR del. Daniel Gierak SSO Magdalena Balion - Hajduk SSO Leszek Dąbek

UZASADNIENIE
D. P.wystąpił ze skargą o stwierdzenie przewlekłości w postępowaniu toczącym się przed Sądem Rejonowym w Rybniku pod sygnaturą akt II C 534/16, domagając się nakazania temu Sądowi niezwłocznego podjęcia czynności procesowych, przyznania kwoty 5 000 zł oraz zwrotu opłaty od skargi. Skarżący wskazał, że od wydania dnia 30 stycznia 2017r. postanowienia o uchyleniu zarządzenia o zwrocie pozwu Sąd Rejonowy nie podjął w sprawie żadnych czynności. Nadto wskazał, że został wezwany do uzupełnienia opłaty od pozwu dopiero po 2 miesiącach od daty wniesienia pozwu.
Prezes Sądu Rejonowego w Rybniku zgłosił swój udział w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. W jego ocenie, nie doszło do przewlekłości postępowania z przyczyn zawinionych przez Sąd. Wskazał na trudną sytuację kadrową Sądu.
Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje:
Dnia 21 kwietnia 2016r. do Sądu Rejonowego wpłynął pozew o wydanie nieruchomości. Zarządzeniem z 28 kwietnia 2016r. sprawę zarejestrowano, ustalono wysokość opłaty oraz zarządzono wezwanie powodów do uiszczenia opłaty od pozwu w terminie tygodniowym, pod rygorem zwrotu pozwu. Zarządzenie to wykonano 14 czerwca 2016r. Dnia 22 lipca 2016r. akta sprawy przedłożono sędziemu referentowi celem podjęcia czynności. Postanowieniem z 2 września 2016r. zarządzono zwrot pozwu ze względu na brak uiszczenia opłaty od pozwu w zakreślonym terminie. Dnia 10 listopada 2016r. wpłynęło do Sądu zażalenie na to rozstrzygnięcie. Zarządzeniem z 21 grudnia 2016r., wykonanym 28 grudnia 2016r., wezwano powodów do uzupełnienia braków formalnych zażalenia. Postanowieniem z 30 stycznia 2017r. uchylono zarządzenie z 2 września 2016r. o zwrocie opłaty (ze względu na terminowe uiszczenie opłaty od pozwu i brak dowodu uiszczenia opłaty w aktach sprawy w dniu wydawania zarządzenia z 2 września 2016r.) oraz nakazano zwrot opłaty od zażalenia. Zarządzeniem z 24 lutego 2017r. polecono przedłożenie akt sprawy Przewodniczącemu Wydziału, który następnie przekazał sprawę do referatu sędziego dnia 8 maja 2017r.
Przedstawiony przebieg postępowania przed Sądem Rejonowym w Rybniku uzasadnia stwierdzenie, że w sprawie, której skarga dotyczy, doszło do przewlekłości postępowania (art. 12 ust. 2w związku zart. 2 ust. 1 i 2 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki– Dz.U. z 2016 r., poz. 1259).
Sąd Rejonowy w Rybniku przez okres ponad 15 miesięcy, tj. od uiszczenia przez powodów opłaty od pozwu dnia 24 czerwca 2016r. (tj. skutecznego usunięcia braków formalnych pozwu) podejmuje czynności stanowiące wynik omyłkowego działania Sądu – wydania 2 września 2016r. zarządzenia o zwrocie pozwu. Nie usprawiedliwia to wskazanej opieszałości w rozpoznawaniu sprawy, również okres wykonania przez pracownika sekretariatu zarządzenia z 28 kwietnia 2016r. w zakresie wezwania powodów do usunięcia braku fiskalnego pozwu (1,5 miesiąca) znacznie przekraczał dopuszczalny czas wykonania tego rodzaju czynności. Postępowania takiego nie można uzasadniać sytuacją kadrową Sądu.
Skarga zasługiwała zatem na uwzględnienie, o czym Sąd orzekł jak w pkt. 1 sentencji na mocy art. 12 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy.
Konsekwencją treści skargi oraz stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie Sądu Rejonowego w Rybniku o sygn. akt II C 524/16 jest przyznanie skarżącemu od Skarbu Państwa kwoty 2 000 zł, jako odpowiedniej sumy pieniężnej. Ustalając wysokość powyższej kwoty, Sąd Okręgowy miał na uwadze zarówno przeciętny czas trwania czynności związanych z nadaniem sprawie prawidłowego biegu, jak i wskazany okres bezczynności Sądu w tym przedmiocie.
Zasądzona suma z jednej strony ma na celu zapewnienie materialnej satysfakcji za przewlekłość postępowania w sprawie i redukcję negatywnych efektów przedłużającego się postępowania dla skarżącego, z drugiej zaś oddziaływanie na Skarb Państwa, z którego środków kwota ta zostanie wypłacona. Dlatego, orzeczono jak w pkt. 2. sentencji postanowienia, w oparciu o normę art. 12 ust. 4 wskazanej ustawy.
W pozostałej części skargę oddalono jako bezzasadną, gdyż uwzględnienie żądania sumy wyższej niż kwota zasądzona, nie znajdowało oparcia w stanie faktycznym sprawy. Kwota ta byłaby bowiem nadmierna względem powyższych kryteriów. Skarga w tej części została zatem oddalona jako bezzasadna, w oparciu art. 12 ust. 1 wskazanej ustawy, jak w pkt. 4. sentencji postanowienia.
Nadto, czyniąc zadość żądaniu skarżącej, zobligowano Sąd Rejonowy do podjęcia w zakreślonym terminie czynności, o czym orzeczono w pkt. 3 sentencji postanowienia na podstawie art. 12 ust. 3 wskazanej ustawy.
Uwzględniając skargę, orzeczono z urzędu jak w pkt. 5 sentencji postanowienia o zwrocie uiszczonej opłaty w kwocie 200 zł, zgodnie z treścią art. 17 ust. 3 wskazanej ustawy.

SSR (del.) Daniel Gierak SSO Magdalena Balion - Hajduk SSO Leszek Dąbek