Sąd Rejonowy w Piszu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 129/15
Data wyroku: 2017-05-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Magdalena Łukaszewicz
Słowa kluczowe: Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: art. 415 kc

Sygn. akt I C 129/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 maja 2017 r.
Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący:

SSR Magdalena Łukaszewicz

Protokolant:

st.sekr. sądowy Anita Topa

po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2017 r. w Piszu
sprawy z powództwaR. N.
przeciwkoK. N. (1)
o zapłatę
o r z e k a :

I
Zasądza od pozwanegoK. N. (1)na rzecz powodaR. N.kwotę 45000 zł (czterdzieści pięć tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 25.08.2014r. do dnia zapłaty.

II
Oddala powództwo w pozostałej części.

III
Nakazuje pobrać od pozwanegoK. N. (1)na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 2604,11 zł (dwa tysiące sześćset cztery złote 11/100 groszy).

IV
Zasądza od pozwanegoK. N. (1)na rzecz powodaR. N.kwotę 723,40 zł (siedemset dwadzieścia trzy złote 40/100 groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sygn. akt C 129/15

UZASADNIENIE
R. N.w dniu 25.08.2014r. wytoczyła powództwo przeciwkoK. N. (1)o zapłatę zadośćuczynienia w kwocie 75000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia doręczenia pozwanemu odpisu pozwu do dnia zapłaty.
W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że w dniu 10.09.2006r., po przyjęciu urodzinowym wydanym w domu stron w mieścieW.w USA, pozwany pod wpływem alkoholu wszczął awanturę. Uderzył powódkę pięścią w twarz. W wyniku kolejnych uderzeń, których powódka nie pamięta,R. N.doznała załamania szczęki i nosa, uszkodzenia lewego oka, prawego ucha ze znaczną utrata słuchu. Przez prawie dwa tygodnie leżała w szpitalu. Skutki pobicia odczuwa do dnia dzisiejszego, ponadto cierpi na zespół stresu pourazowego.
PozwanyK. N. (1)w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa w całości. Podniósł zarzut przedawnienia roszczenia. Nadto wskazał, iż w dniu 10.09.2006r. nie uderzył powódki, zaś powódka próbuje wykorzystać obrażenia jakich doznała w nieznany pozwanemu sposób w postępowaniu rozwodowym. Zakwestionował zasadność roszczenia i jego wysokość.

Sąd ustalił, co następuje.

R. N.iK. N. (1)byli małżeństwem od 27.07.1991r. do 11.06.20014r., kiedy zapadł prawomocny wyrok w przedmiocie rozwiązania małżeństwa przez rozwód z winyK. N. (1). W nocy z 09 na 10 września 2006 roku w mieszkaniu małżonków przy ul.(...)W miejscowościW., w stanieI.Stanów Zjednoczonych Ameryki PółnocnejK. N. (1)dokonał uszkodzenia ciała swej żonyR. N.poprzez kilkukrotne uderzanie jej pięścią w twarz i głowę w wyniku czego doznała stłuczenia twarzy w okolicy obu oczodołów z wylewem krwawym podspojówkowym oka prawego, złamania żuchwy w okolicy kąta po stronie lewej, przy czym obrażenia te skutkowały rozstrojem zdrowia na okres powyżej siedmiu dni. Za czyn ten, stanowiący występek zart. 157§1 kk,K. N. (1)został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Piszu z dnia 02.11.2016r. w sprawie II K 155/16 na karę grzywny.
(dowód: wyroki Sądu Rejonowego w Piszu i Sądu Okręgowego w Olsztynie wraz z uzasadnieniem k. 306-307, 96, 90-95, opinie biegłych sądowych: z zakresu psychologii k.134-136, z zakresu laryngologii k. 155-165, 203-2011 z zakresu chirurgii szczękowej k. 247-249, z zakresu okulistyki k. 266, 297)
O pobiciuR. N.zawiadomiła przyjaciółkęK. M., która przyjechał do niej i zabrała ją do swojego mieszkania, w którym podała jej leki przeciwbólowe.
(zeznania świadków:K. M.k.146,Z. C.k.101,P. N.k. 120v-121,J. C.k. 131)
Dnia 11.09.2006r. z uwagi na nasilający się ból i doznane obrażeniaR. N.zgłosiła się do szpitala. Dnia 18.09.2006r.R. N.przeszła zabieg operacyjny żuchwy. Zastosowano wewnętrzne unieruchomienie przy pomocy śrub(...)i drutów. Nadal przyjmowała leki przeciwbólowe i pozostawała na płynnej diecie. Dnia 22.09.2006r. opuściła szpital.
(dowód: karta zdrowia pacjenta, wypis k. 24, 25)
Po około 5 tygodniach śruby wraz z drutami zostały usunięte. Do tego czasuR. N.przyjmowała jedynie płynne pokarmy. W wyniku takiej diety schudła 11 kg w bardzo krótkim czasie. Po wyjściu ze szpitala nie wróciła do męża, zamieszkała u znajomej. Około tydzień po zdjęciu drutów wróciła do pracy. Jakiś czas później ponownie zamieszkała wraz z mężem.
(dowód: przesłuchanieR. N.k.309-310)
Dnia 27.09.2006r.R. N.zgłosiła miejscowej Policji domowe pobicie.
(dowód: raport k. 20-23, zeznania świadkaK. M.k.146)

Sąd zważył, co następuje:
Odpowiedzialność pozwanegoK. N. (1)jest w niniejszej sprawie niewątpliwa. Podstawą prawną tej odpowiedzialności jestart. 415 k.c., zgodnie z którym, kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.
Sąd przy ustalaniu winy pozwanych, zgodnie z treściąart. 11 k.p.c., był związany ustaleniami prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Piszu z dnia 02.11.2016r. w sprawie II K 155/16, na mocy którego pozwany został uznany winnym, tego że w nocy z 09 na 10 września 2006 roku w mieszkaniu małżonków przy ul.(...)W miejscowościW., w stanieI.Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej dokonał uszkodzenia ciała swej żonyR. N.poprzez kilkukrotne uderzanie jej pięścią w twarz i głowę w wyniku czego doznała stłuczenia twarzy w okolicy obu oczodołów z wylewem krwawym podspojówkowym oka prawego, złamania żuchwy w okolicy kąta po stronie lewej, przy czym obrażenia te skutkowały rozstrojem zdrowia na okres powyżej siedmiu dni.
Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na treści wyroku Sądu Rejonowego w Piszu wydanego w sprawie II K 155/16 oraz zeznaniach wszystkich przesłuchanych w sprawie świadków. Sąd nie podzielił wersji zdarzeń przedstawionej przez pozwanego, albowiem były one całkowicie sprzeczne z relacją świadków i powódki oraz z ustaleniami prawomocnego wyroku karnego wydanego w sprawie II K 155/16 tut. Sądu.
Celem ustalenia skutków pobicia powódki Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych sądowych z zakresu chirurgii szczękowej, laryngologii, okulistyki oraz psychologii.
Sąd podzielił opinie biegłychA. S.i biegłegoM. H.odnośnie rodzajów obrażeń doznanych przez powódkę i ich skutków. Biegli opierając się na materiale dowodowym sprawy (dokumentacji medycznej) zajęli tożsame stanowisko. Jak wynika z przedstawionej przez powódkę dokumentacji medycznej w szpitalu, do którego się zgłosiła zrobione było badanie tomografem komputerowym. Zdaniem biegłejA. S.badanie takie wykazałoby złamanie i skrzywienie przegrody nosa, a takiej informacji brak w dokumentacji medycznej. W dokumentacji tej brak jest również jakichkolwiek informacji o krwawieniu z ucha bądź urazie ucha. Biegła stwierdziła u powódki obustronny niedosłuch przewodzeniowy jednakże zdaniem biegłej powstał on na skutek przewlekłego nieleczonego obustronnego procesu zapalnego ucha. Zdaniem biegłej laryngologiczne obrażenia ciała powódki tj. stwierdzone złamanie nosa i uszkodzenie prawego ucha z utratą słuchu nie powstały na skutek zdarzenia z dnia 10.09.2006r.
Sąd podzielił również w całości opinie biegłych z zakresu okulistyki i psychologii. Z opinii tych wynikało, iż u powódki nie występuje zespół stresu pourazowego ani trwały uszczerbek w zakresie narządu wzroku.
Zauważyć należy, iż opinia biegłego podlega, jak i inne dowody, ocenie wedługart. 233 § 1 k.p.c, lecz odróżniają je szczególne kryteria oceny. Stanowią je zgodność z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziom wiedzy biegłego, podstawy teoretyczne opinii, sposób motywowania oraz stopień stanowczości wyrażonych w niej wniosków. Opinie sporządzone zostały zgodnie z wymaganiami fachowości i niezbędną wiedzą specjalną. W szczególności biegli przy wydawaniu opinii dysponowali dokumentacją medyczną powoda, jak również przeprowadzili stosowne badanie przedmiotowe. Mając na uwadze powyższe oraz treści opinii biegłychS.iH.Sąd nie podzielił opinii sporządzonej przez biegłąL. L., która wskazała, iż zdjęcie RTG wykazało złamanie nosa. Twierdzenie takie nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonej dokumentacji medycznej.
Roszczenia pozwu w zakresie zadośćuczynienia opierają się na przepisieart. 445 § 1 k.c.w zw. zart. 444 § 1 k.c., zgodnie z którym w razie uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia Sąd może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.
W ramach cytowanego przepisu uwzględnione powinny być okoliczności, które składają się na pojęcie krzywdy i jej rozmiar. Oczywistym jest, że ustalenie procentowego uszczerbku na zdrowiu w celu określenia właściwej wysokości zadośćuczynienia nie wyczerpuje oceny i ma jedynie charakter pomocniczy i orientacyjny. W przedmiotowej sprawie pobicie powódki nie pozostawiło trwałych następstw fizycznych, jednakże faktem jest, iż doznała przemocy fizycznej, poniżenia, czasowego uszczerbku na zdrowiu, bólu związanego z samym pobiciem, jak również z pobytem w szpitalu, przeprowadzoną operacją żuchwy, czy tez koniecznością znoszenia przez ok. pięć tygodni śrub i drutów w jamie ustnej. Na skutek pobicia powódka straciła wagę, musiała pozostawać na płynnej diecie, bała się wrócić do własnego domu. Doznała przemocy ze strony osoby najbliższej – męża, co z całą pewnością pozbawiło ją poczucia bezpieczeństwa. Wynikiem tego był strach przed powrotem do domu. Powódka w szpitalu, a potem w obcym dla niej miejscu, przechodziła rekonwalescencję, przy czym nie stać jej było na hospitalizacje w wybranym szpitalu i leczenie u wybranych specjalistów. W okresie tym nie mogła pracować, do pracy wróciła dopiero po ok. 6 tygodniach.
W świetle przepisów kodeku cywilnego podstawowym celem zadośćuczynienia należnego osobie poszkodowanej jest złagodzenie doznanych cierpień fizycznych i moralnych. Wysokość zadośćuczynienia musi pozostawać w zależności od intensywności tych cierpień, czasu ich trwania, ujemnych skutków zdrowotnych. Zadośćuczynienie ma na celu przede wszystkim złagodzenie tych cierpień, ale jego wysokość nie może być dowolna i ściśle musi uwzględniać stopień doznanej krzywdy, a przy tym nie prowadzić do wzbogacenia poszkodowanego. Zadośćuczynienie zart. 445 k.c.ma zatem charakter kompensacyjny. Jednakże wysokość zadośćuczynienia powinna uwzględniać wszystkie okoliczności(vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 03.05.21972r., I CR 106/72, niepubl.)i przedstawiać przy tym ekonomicznie odczuwalną wartość. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny i Sądu Najwyższego, treśćart. 445 k.c.pozostawia Sądowi swobodę w ustalaniu wysokości zadośćuczynienia i pozwala w okolicznościach konkretnej sprawy uwzględnić indywidualne właściwości i odczucia osoby pokrzywdzonej(vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16.07.1997r., II CKN 273/97, LEX nr 286781).
Bezspornym jest, że w rozpatrywanym przypadku powódka doznała krzywdy ujmowanej jako cierpienie fizyczne (ból i inne dolegliwości) i cierpienia psychiczne (ujemne uczucia przeżywane w związku z cierpieniami fizycznymi, z rozstrojem zdrowia czy wyłączeniem z normalnego życia).
Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu zadośćuczynienie w wysokości 45 000 złotych ma odczuwalny ekonomicznie wymiar, uwzględnia rozmiar krzywdy doznanej przez powódkę na skutek pobicia przez męża, odczuwanych dolegliwości bólowych, czas trwania i rodzaj leczenia. Kwota ta jest także adekwatna do istniejących stosunków majątkowych społeczeństwa, w tym wysokości przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, przez co utrzymana jest w rozsądnych granicach i w żaden sposób nie podważa kompensacyjnej funkcji zadośćuczynienia.
Krzywda wynagradzana zadośćuczynieniem pieniężnym, uregulowanym wart. 445 k.c., jest szkodą niemajątkową. Charakter tej szkody decyduje o jej niewymierności. Przyznanego odszkodowania nie należy traktować na zasadzie ekwiwalentności, którą charakteryzuje wynagrodzenie szkody majątkowej. Odpowiedniość kwoty, o której stanowiart. 445 § 1 k.c., ma służyć złagodzeniu doznanej krzywdy, ale jednocześnie nie może być źródłem wzbogacenia(vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 09.02.2000r., III CKN 582/98, LEX nr 52776).
Mając na uwadze powyższe, na podstawieart. 445 § 1 k.c.w zw. zart. 444 § 1 k.c.iart. 455 kc, Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 45 000 złotych tytułem zadośćuczynienia, wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu, tj. od dnia 25.08.2014 roku do dnia zapłaty.
W pozostałej części Sąd oddalił powództwo.
Sąd nie podzielił stanowiska pozwanego odnośnie zarzutu przedawnienia roszczenia. Jak wynika z treściart. 4421§2 kc(który z uwagi na przepisy przejściowe ma zastosowanie w tej sprawie) jeżeli szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, roszczenie o naprawienie szkody ulega przedawnieniu z upływem lat 20 od dnia popełnienia przestępstwa (uprzednio 10 lat). W przedmiotowej sprawie szkoda wynikła z czynu pozwanego stanowiącego występek zart. 157 kk. Powyższe wynika z treści prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Piszu wydanego w sprawie II K 155/16, w związku z czym zastosowanie znajdzie w tym przypadku dwudziestoletni okres przedawnienia roszczenia, który jeszcze nie upłynął.
O kosztach procesu, wobec jedynie częściowego uwzględnienia żądań pozwu, Sąd rozstrzygnął na podstawieart. 100 k.p.c., biorąc pod uwagę wygranie sprawy przez powódkę w 60 procentach. Koszty poniesione przez powódkę wyniosły łącznie 3617 złotych, na co składają się: kwota 17 złotych tytułem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa i kwota 3600 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego (§ 6 pkt 6 i § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzęduw brzmieniu na dzień wniesienia pozwu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). 60 % ze wskazanej kwoty wynosi 2170,20 zł. Pozwany, tak jak strona powodowa, również poniósł koszty związane z zastępstwem procesowym w kwocie 3617 zł. Pozwany wygrał sprawę w 40 %, stąd należna mu kwota wynosi 1446,80 zł. Sąd dokonał kompensacji kosztów i zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 723,40 zł (2 170,20 zł – 1 446,80 zł).
Nadto, na podstawieart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz.U. z 2005r., Nr 167, poz. 1398 ze zm.), Sąd nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 2604,11 złotych tytułem nieuiszczonych przez strony kosztów sądowych. Powódka zwolniona została przez Sąd z obowiązku uiszczenia opłaty sądowej od pozwu w kwocie 3750 zł oraz zaliczki na wynagrodzenie biegłych. Koszty opinii biegłych sądowych wyniosły łącznie 2256,85 zł i pokryte zostały częściowo z zaliczki w kwocie 1000 zł wpłaconej przez pozwanego. Do zapłaty przez pozwanego na rzecz Skarbu Państwa pozostaje zatem kwota 2604,11 zł (( 3750 zł + 2256,85) x 60% - 1000 zł = 2604,11).