Sąd Rejonowy w Mogilnie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 177/15
Data wyroku: 2017-04-18 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Karolina Pawlik

Sygn. akt I C 177/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 kwietnia 2017 roku
Sąd Rejonowy w Mogilnie I Wydział Cywilny
w składzie:
Przewodnicząca SSR Karolina Pawlik
Protokolant sekr. sąd. Łukasz Majewski
Po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 kwietnia 2017 roku wM.
sprawy z powództwaE. C.,U. S.,A. M. (1),M. K.
przeciwko(...) S.A.Oddział w Polsce z siedzibą wW.
o zapłatę

1
Powództwo oddala.

2
Zasądza od każdego z powodów na rzecz pozwanego kwoty po 2.400,00 złotych (dwa tysiące czterysta złotych 00/100) z tytułu zwrotu kosztów procesu.

3
Zasądza solidarnie od powodów na rzecz pozwanego kwotę 5.301,64 złotych (pięć tysięcy trzysta jeden złotych 64/100) z tytułu zwrotu kosztów przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych.

4
Nakazuje zwrócić pozwanemu ze Skarbu Państwa kwotę 639,36 złotych (sześćset trzydzieści dziewięć złotych 36/100) tytułem nadpłaconej zaliczki na przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych.

Sygn. akt I C 177/15

UZASADNIENIE

     PowodowieE. C.(1),U. S.(2),A. M. (2)(3) iM. K.(4), reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, wnieśli pozew przeciwkoČ. P.
(...)SA Oddział w Polsce z siedzibą wW.o zapłatę odpowiednio kwot 16.500,00 zł (ad.1), 20.000,00 zł (ad.2), 20.000,00 zł (ad. 3) i 20.000,00 zł (ad. 4) tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 10 lipca 2014 roku do dnia zapłaty i kosztami procesu. W uzasadnieniu pozwu powodowie podali, że w dniu 25 maja 2014 roku doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego śmierć poniósł brat powodów. Powodowie wskazali, że pojazd sprawcy wypadku w dacie zdarzenia posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych u pozwanego. Powodowi wskazali również, że zgłosili szkodę pozwanemu i zwrócili się o wypłatę zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych w związku ze śmiercią brata, jednakże pozwany przyznał jedynie powódceE. C.zadośćuczynienie w kwocie 3.500,00 zł przyjmując 30% przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody i odmówił wypłaty świadczenia pozostałym powodom w jakiejkolwiek części. Powodowie podali również, że z bratem łączyła ich szczególnie silna więź, z wielkim wzruszeniem wspominają czas wspólnie spędzony, bezinteresowną pomoc brata w bieżących sprawach życia codziennego, tragiczny wypadek wstrząsnął ich ustabilizowaną sytuacją rodzinną, spowodował trwałe obniżenie nastroju, zapoczątkował okres głębokiej żałoby, rozpaczy i smutku. PowódkaE. C.wskazała, że przez około 25 lat zamieszkiwała ze zmarłym bratem a na rok przed jego śmiercią przeniosła się do swojego partnera, z bratem relacje miała zażyłe, spędzała z nim bardzo dużo czasu. Wszyscy powodowie wskazywali, że nie pogodzili się ze śmiercią brata, często odwiedzają jego grób i wspominają brata przy każdej uroczystości rodzinnej. Powodowie domagali się odsetek ustawowych od dnia następnego po dacie wydania decyzji przez pozwanego.

PozwanyČ. P.(...)SA Oddział w Polsce z siedzibą wW., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, w odpowiedzi na pozew wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od każdego z powodów kosztów procesu. Pozwany potwierdził, iż w dacie zdarzenia był ubezpieczycielem sprawcy zdarzenia w zakresie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody wyrządzone w związku z ruchem tych pojazdów i wskazał, że ustalenia postępowania likwidacyjnego przeprowadzonego przez pozwanego pozwoliły na przyznanie jedynie powódceE. C.zadośćuczynienia w łącznej wysokości 5.000,00 zł oraz zwrotu kosztów pogrzebu w kwocie 4.602,18 zł, które to kwoty przy wypłacie pomniejszone zostały o 30% przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody. Zdaniem pozwanego wypłacone powódce zadośćuczynienie jest adekwatne do okoliczności faktycznych i prawnych w niniejszej sprawie i w całości wyczerpuje roszczenie powódki z tego tytułu a przyjęcie odmiennego stanowiska w tym przedmiocie prowadziłoby do powstania bezpodstawnego wzbogacenia po stronie powódki. Pozwany podniósł, że roszczenie powódki jest nieudowodnione i rażąco wygórowane. Odnośnie pozostałych powodów pozwany kwestionował roszczenie zarówno co do zasady jak i co do wysokości. Pozwany wskazał, że nie w każdym przypadku śmierć bliskiej osoby prowadzi do powstania krzywdy, która uzasadniałaby przyznanie odpowiedniego zadośćuczynienia a charakter więzi łączących powodów ze zmarłym bratem winien być oceniany przez rodzaj rzeczywistych relacji ich łączących. Pozwany wskazał, że ustawodawca ograniczył krąg osób uprawnionych do świadczenia zart. 446 kcnie do bliskich osób, lecz do najbliższych członków rodziny a zatem do osób, których więź ze zmarłym była najsilniejsza i którzy stratę tej osoby odczuwać będą w sposób najbardziej dotkliwy. Pozwany wskazał, że powodowie nie mieszkali ze zmarłym a ich relacje należały do normalnych stosunków pomiędzy rodzeństwem. W ocenie pozwanego reakcje opisywane przez powodów nie wykraczały poza zakres typowego stanu żałoby.
W toku procesu strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska.
Sąd ustalił, co następuje:
W dniu 25 maja 2014 roku w miejscowościM.gminaS.doszło do wypadku drogowego, w wyniku którego śmierć poniósłJ. K. (1)- brat powodówE. C.,U. S.,A. M. (1)iM. K.. Śledztwo w sprawie zostało umorzone, z uwagi na fakt, iż w wyniku tego wypadku śmierć poniósł również jego sprawca-T. W..
W dacie zdarzenia pojazd, którym poruszał się sprawca wypadku posiadał zawartą z pozwanymČ. P.(...)SA Oddział w Polsce z siedzibą wW.umowę obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody wyrządzone ruchem tego pojazdu.
W momencie zdarzeniaJ. K. (1)mógł nie mieć zapiętych pasów bezpieczeństwa, jednakże ewentualne ich nie zapięcie przy uwzględnieniu charakteru zdarzenia i uszkodzeń pojazdu nie miało wpływu za zakres obrażeń ciała przez niego doznanych.
Dowód: okoliczności bezsporne;
akta szkody nr
kopia aktu zgonu k. 46;
zaświadczenie o zdarzeniu drogowym k. 47;
postanowienie o umorzeniu śledztwa k. 48-58;
wydruk prasowy k. 59;
zeznania świadkaK. P.na rozprawie w dniu 31 marca 2016 roku;
opinia biegłych z Katedry Medycyny SądowejC. M.wB.k. 163-168.
J. K. (1)w chwili śmierci był rozwiedziony, nie miał dzieci, pracował dorywczo, od kilku lat mieszkał sam. Wcześniej przez około 25 lat zamieszkiwał z powódkąE. C..J. K. (1)często spotykał się z rodzeństwem, spędzając wspólnie z nimi święta, imieniny oraz inne uroczystości rodzinne. Rodzeństwo żyło w zgodzie.
W dacie śmierci brata powódkaE. C.była już na rencie, mieszkała ze swoim partnerem, do którego wprowadziła się po wyprowadzce od zmarłego brata. Powódka w dacie śmierci brata i obecnie chorowała na nadciśnienie i serce. Powódka jest osobą towarzyską.
PowódkaU. S.w dacie śmierci brata była już na emeryturze, była wdową, chorowała i nadal choruje na chorobę wieńcową oraz skrzywienie kręgosłupa. Powódka zamieszkiwała w odległości od zmarłego brata ok. 80 km. Powódka od ponad 30 lat śpiewa w chórze, zajmuje się również szydełkowaniem i robieniem na drutach.
Podobnie powódkaA. M. (2)w dacie śmierci brata była już na emeryturze, była też wdową, mieszkała i mieszka z córką wT.. Przed śmiercią brata powódka przeszła dwa zawały serca. Powódka jest osobą towarzyską.
PowódM. K.w dacie śmierci brata pracował dorywczo, chorował i nadal choruje na żołądek. Przed śmiercią brata powód przeszedł trzy operacje żołądka. Powód jest osobą towarzyską, muzykuje. Powód ze zmarłym bratem zajmował się wędkowaniem, obecnie nadal tym się zajmuje. Ze zmarłym bratem powód grał na instrumentach.
Powodowie w związku ze śmiercią brata nie korzystali w pomocy psychologa ani psychiatry. Powodowie często odwiedzają gróbJ. K. (1). Po śmierci brata powodowie nie zaniedbali swoich obowiązków, w tym obowiązków domowych, nie zrezygnowali ze swoich pasji, mają prawidłowe relacje ze swoimi dziećmi i wnukami i wzajemnie ze sobą.
Dowód: zeznania świadkówB. C.,M. S.,J. K. (2)na rozprawie w dniu 31 marca 2016 roku;
zeznania powodów na rozprawie w dniu 4 lipca 2016 roku.
W związku ze śmiercią brata powodowie w czerwcu 2014 roku zwrócili się do pozwanego o wypłatę zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w kwotach po 54.000,00 zł dla każdego z powodów. Pozwany przyznał powódceE. C.zadośćuczynienie w kwocie 5.000,00 zł oraz zwrot kosztów związanych z pogrzebem w kwocie 4.602,18 zł, które przy wypłacie pomniejszył o 30% przyczynienia się pokrzywdzonego do powstania szkody. Pozostałym powodom pozwany odmówił wypłaty świadczenia w jakiejkolwiek części.
Dowód: zgłoszenie szkody k. 60-62, 63-65;
wezwanie k. 66-68;
decyzja pozwanego k. 69-72.
Sąd zważył, co następuje:
Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie wymienionych wyżej dokumentów, zeznań świadków i powodów oraz opinii biegłych.
W ocenie Sądu dowody z dokumentów są całkowicie wiarygodne, brak jest podstaw do przypuszczenia, że ich treść jest sprzeczna z rzeczywistym stanem prawnym. Nadto dowody te nie były w toku postępowania kwestionowane przez żadną ze stron.
Sąd uznał zeznania świadków i powodów za wiarygodne, wzajemnie się potwierdzające i uzupełniające i znajdujące potwierdzenie w zgromadzonych dowodach z dokumentów.
Za wiarygodny w pełni Sąd uznał dowód w postaci opinii biegłych z Katedry Medycyny SądowejC. M.wB.. Dowód ten cechowała rzeczowość i obiektywizm, biegli udzielili odpowiedzi na postawione przez Sąd pytania, na które zgodnie z zakresem posiadanych wiadomości specjalnych i udostępnionym materiałem dowodowym mogli i powinni udzielić odpowiedzi. Sąd oddalił wniosek pozwanego o wydanie uzupełniającej opinii w celu odniesienia się do zastrzeżeń pozwanego zgłoszonych w piśmie procesowym z dnia 24 stycznia 2017 roku, bowiem biegli w dostateczny i przekonywujący sposób wyjaśnili kwestę zapięcia bądź też braku zapięciaJ. K. (1)w pasy bezpieczeństwa a przeprowadzanie dalszego dowodu na tę okoliczność było niecelowe i w niezasadnie powodowałoby przedłużenie postępowania i wzrost jego kosztów.
W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest to, że brat powodów zmarł w wyniku wypadku drogowego, który miał miejsce w dniu 25 maja 2014 roku roku. Nie budzi również wątpliwości to, że pojazd, którym poruszał się sprawca wypadku posiadał zawartą z pozwanym umowę obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody wyrządzone ruchem tego pojazdu.
Istota sporu sprowadza się do ustalenia, czy w związku ze śmiercią brata powodom należy się zadośćuczynienie za doznaną krzywdę a jeżeli tak, to w jakiej wysokości oraz czy zadośćuczynienie przyznane powódceE. C.w toku postępowania likwidacyjnego w pełni zrekompensowało krzywdę, jaką powódka doznała w związku ze śmiercią brata, czy też powódce należy się dalsze zadośćuczynienie dochodzone w niniejszym postępowaniu.
Zgodnie zart. 446 § 1 kcjeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł. W§ 4powyższego przepisu wskazano, że Sąd może także przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.
Zgodzić się należy ze stanowiskiem pozwanego, że zadośćuczynienie, o którym mowa wart. 446 § 4 kcma charakter fakultatywny i że nie należy zakładać, iż w każdym przypadku śmierci osoby bliskiej dochodzi do powstania krzywdy i to krzywdy uzasadniającej przyznanie odpowiedniego zadośćuczynienia. Niewątpliwie śmierć osoby najbliższej powoduje naruszenie dobra osobistego osoby związanej emocjonalnie ze zmarłym. Jednakże nie każdą więź rodzinną niejako automatycznie należy zaliczyć do katalogu dóbr osobistych, lecz jedynie taką, której zerwanie powoduje ból, cierpienie i rodzi poczucie krzywdy. Sam fakt pokrewieństwa nie jest wystarczający do przyznania zadośćuczynienia. Powodowie powinni zatem wykazać rozmiar krzywdy doznanej w związku ze śmierciąJ. K. (1), a zdaniem Sądu zadaniu temu nie sprostali. Powodowie nie udowodnili rozmiaru krzywdy, nie wykazali na czym polega ich krzywda i jak śmierć brata wpłynęła i wpływa na ich obecne funkcjonowanie w rodzinie i społeczeństwie. Samo określenie przez powodów w pozwie, że istniała pomiędzy nimi a zmarłym bratem szczególna więź, że powodowie często wspominają zmarłego brata i często odwiedzają jego grób nie wystarcza dla uznania zasadności roszczenia dochodzonego w niniejszym postępowaniu. Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 22 lutego 2004 roku, II ACa 641/03 wskazał, iż podstawowym kryterium dla ustalenia wysokości należnego poszkodowanemu zadośćuczynienia jest rozmiar i intensywność doznanej krzywdy, ocenianej według miar obiektywnych, oraz stopień negatywnych konsekwencji dla pokrzywdzonego wynikających ze zdarzenia.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, by śmierćJ. K. (1)wywarła wpływ na obecne życie powodów, faktu tego powodowie w żaden sposób nie wykazali. Powodowie nie zaniedbali żadnych swoich obowiązków, nie zrezygnowali ze swoich hobby, mają prawidłowe relacje ze swoimi dziećmi, wnukami, ze sobą nawzajem. Są osobami towarzyskimi, spotykają się i celebrują uroczystości rodzinne. Powodowie nie udowodnili w żaden sposób, by śmierć brata w jakimkolwiek stopniu pogorszyła ich stan zdrowia. Powodowie są osobami aktywnymi w życiu rodzinnym i społecznym. Po śmierci brata żaden z powodów nie korzystał z pomocy psychologa lub psychiatry. W ocenie Sądu po śmierci brata w życiu powodów w zasadzie niewiele się zmieniło.
Sąd nie neguje faktu, że powodowie byli związani ze zmarłym bratem, że go nadal wspominają i często odwiedzają jego grób. W ocenie Sądu są to jednak typowe, naturalne relacje rodzinne. Zdaniem Sądu proces żałoby u powodów był typowy i adekwatny do zaistniałej sytuacji życiowej. Powodowie oczywiście mogą skutki związane ze śmiercią brata odczuwać nadal, jednakże mieszczą się one w granicach typowej reakcji emocjonalnej po stracie bliskiej osoby i taki stan co prawda może obniżać komfort życia, ale nie w stopniu znacznym. W ocenie Sądu powodowie i ich pełnomocnik niewłaściwie definiują pojęcie żałoby, uznając iż żałobą jest to, że powodowie często wspominają brata i często odwiedzają jego grób. Takiego stanu nie można uznać jako żałobę, bowiem jest on naturalnym skutkiem doznanego urazu psychicznego.
Zdaniem Sądu fakt, że powodowie mogli zawsze liczyć na pomoc zmarłego brata nie może przesądzać o ich krzywdzie i nie stanowi podstawy do uznania ich roszczenia za zasadne
W świetle przeprowadzonych dowodów nie znajduje również uzasadnienia twierdzenie pozwu, iż po śmieci brata cyt. pozwu „życie powodów wypełniły pustka i wszechogarniający smutek” oraz że śmierć brata „zapoczątkowała okres głębokiej żałoby, rozpaczy i smutku”.
Zdaniem Sądu świadczenie dotychczas przyznane i wypłacone przez pozwanego powódceE. C.w toku postępowania likwidacyjnego, pomimo niesłusznego przyjęcia przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody, w sposób wystarczający rekompensuje krzywdę, jaką powódka doznała w związku ze śmiercią brata.
Należy również zauważyć, że powodowie w toku postępowania likwidacyjnego domagali się od pozwanego zadośćuczynienia w kwotach po 54.000,00 zł, tymczasem przed sądem w kwotach niemalże dwukrotnie niższych. Powodowie nie wykazali i nie wyjaśnili, co jest przyczyną takiego określenia żądania pozwu i dlaczego subiektywne przekonanie powodów o doznanej krzywdzie uległo tak istotnej zmianie, tym bardziej, że argumenty, jakie na potwierdzenie zasadności swoich roszczeń powodowie powołali w pozwie nie odbiegają od tych, które podawali w zgłoszeniu szkody.
W tak przedstawiających się okolicznościach Sąd na podstawieart. 446 § 4 kcw zw. zart. 6 kcpowództwo każdego z powodów oddalił.
O kosztach procesu Sad orzekł na podstawieart. 98 § 1 kpc. Na kwotę kosztów wynoszącą po 2.400,00 zł składa się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego ustalone na podstawie§ 6 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz. U. 2013r., nr 490). Ponadto powodowie w oparciu oart. 98 § 1 kpcwinni solidarnie zwrócić pozwanemu kwotę 5.301,64 zł tytułem zaliczek, jakie pozwany uiścił na pokrycie wynagrodzenia przyznanego biegłym.
Nadpłatę uiszczonej przez pozwanego zaliczki Sąd nakazał zwrócić pozwanemu ze Skarbu Państwa w oparciu oart. 80 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz. U. 2016.623).
SSR Karolina Pawlik

ZARZĄDZENIE

1
Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć:

- pełnomocnikom stron.

2
Z apelacją lub za 14 dni.

M., 8.05.2017r.
SSR Karolina Pawlik