Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II C 1161/15
Data wyroku: 2017-01-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Dubinowicz – Motyk
Słowa kluczowe: Zwolnienie spod egzekucji
Podstawa prawna: art 841 § 1 kpc

Sygn. akt II C 1161/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 stycznia 2017 roku
Sąd Okręgowy Warszawa – Praga w Warszawie Wydział II Cywilny
w składzie:
Przewodniczący: SSO Małgorzata Dubinowicz – Motyk
Protokolant: Marta Gurtat
po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2017 roku na rozprawie
sprawy z powództwaB. P.
przeciwkoR. S.
o zwolnienie spod egzekucji
I oddala powództwo;
II przyznać adw.P. S.ze środków Skarbu Państwa – tut. Sądu kwotę 7200zł (siedem tysięcy dwieście złotych), powiększoną o podatek Vat, tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powódce z urzędu.
Sygn. akt II C 1161/15

UZASADNIENIE
W dniu 13 kwietnia 2015 rokuB. P.wniosła pozew przeciwkoR. S., domagając się zwolnienia od egzekucji prowadzonej przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy Pragi – Południe w WarszawieI. G.w sprawie Km 2381/09 prawa odrębnej własnościlokalu mieszkalnego nr (...)przyul. (...)wW., uregulowanego wksiędze wieczystej (...). Uzasadniając pozew powódka wskazała, iż z wnioskuR. S.pod sygn. Km 2381/09 Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy Pragi – Południe w WarszawieI. G.prowadzi postępowanie egzekucyjne przeciwko dłużnikomW. P.iL. W., w tym także egzekucję z nieruchomości – lokalu mieszkalnego przyul. (...)wW.. Prawo własności w/w lokalu było przedmiotem spadkobrania poA. W. (1), a w następstwie postępowania o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku postanowieniem z dnia 9 grudnia 2014 roku sygn. II Ns 119/12 Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie stwierdził, iż spadek poA. W. (1)zmarłej 17 października 2007 roku na podstawie testamentu własnoręcznego nabyła jej wnuczkaB. P.w całości, tak więc prowadzenie egzekucji z prawa własności lokalu przyul. (...)wW.narusza prawa powódki. Powódka zaznaczyła, iż w/w postanowienie uprawomocniło się z dniem 19 lutego 2015 roku, pozwanyR. S.był jego uczestnikiem, a jednak do chwili wniesienia pozwu egzekucja z nieruchomości lokalowej stanowiącej własność powódki jest kontynuowana. (k.1-5)
Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2015 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania tut. Sądowi. (k.16)
Postanowieniem tut. Sądu z dnia 18 stycznia 2016 roku udzielono powódce zabezpieczenia poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego z nieruchomości opisanej wksiędze wieczystej (...)Sądu Rejonowego dla Warszawy Mokotowa w Warszawie prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy Pragi – Południe w WarszawieI. G.w sprawie Km 2381/09 z wniosku wierzycielaR. S.przeciwko dłużnikomL. W.iW. P., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. (k.49-51)
PozwanyR. S.domagał się oddalenia powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania, akcentując iż postanowieniem komornika z dnia 30 grudnia 2015 roku postępowanie egzekucyjne w części dotyczącej egzekucji z nieruchomości zostało umorzone. Uzupełniająco pozwany wskazywał, iż zajęcie nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym było prawidłowe, gdyż ówcześnie w księdze wieczystej prowadzonej dla spornego lokalu jako właściciele ujawnieni byliW. P.iL. W.oraz iż postępowanie egzekucyjne dotyczy zadłużenia zmarłejA. W. (1)i pozwany wystąpił już ze stosownym żądaniem przeciwkoB. P.jako ustalonemu spadkobiercyA. W. (1)i sprawa toczy się przed Sądem Rejonowym dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie pod sygn. II C 2554/15. (k.56-61)
PowódkaB. P.podtrzymywała żądanie pozwu, podkreślając iż twierdzeniom pozwanego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z nieruchomości przeczą zapisy w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, w której nadal widnieje ostrzeżenie o wszczęciu egzekucji z nieruchomości. Powódka podniosła także, iż pozwany zdaje się uważać prowadzenie egzekucji z nieruchomości za uzasadnione skoro w odpowiedzi na pozew podkreśla wystąpienie z pozwem o zapłatę przeciwko powódce, co – wobec braku tytułu wykonawczego wydanego przeciwko powódce – czyni żądanie pozwu dodatkowo uzasadnionym. (k.72-77) Pełnomocnik powódki popierał w/w stanowisko i argumentację, a dodatkowo wnosił o przyznanie od Skarbu Państwa wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną powódce z urzędu, oświadczając że koszty pomocy prawnej nie zostały zapłacone nawet w części. (k.133-137)
Do chwili zamknięcia rozprawy strony podtrzymywały dotychczasowe stanowiska, przy czym pełnomocnik powódki dodatkowo wskazywał na interes prawny powódki w domaganiu się zwolnienia nieruchomości spod egzekucji mający polegać na umożliwieniu powódce, nie będącej stroną postępowania egzekucyjnego, doprowadzenia do wykreślenia ostrzeżenia o wszczęciu egzekucji z nieruchomości. (e-protokół rozprawy z 13 stycznia 2017 roku)
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

A. W. (1)była właścicielką prawa odrębnej własnościlokalu mieszkalnego nr (...)przyul. (...)W., dla którego Sąd Rejonowy dla Warszawy Mokotowa w Warszawie prowadziksięgę wieczystą (...). Po śmierciA. W. (1)jako właściciele ujawnieni zostali w udziałach po ½ częściL. W.iW. P., na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2009 roku sygn. II Ns 520/08 o stwierdzeniu nabycia spadku.

    Niesporne, nadto odpis księgi wieczystej (k.7-10)

Prawomocnym wyrokiem zaocznym z dnia 3 lipca 2009 roku sygn. II C 552/07 Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie zasądził solidarnie odL. W.iW. P.na rzeczR. S.kwotę 41 820zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 12 września 2007 roku do dnia zapłaty.Niesporne, nadto kopia odpisu wyroku (k.64)
Z wnioskuR. S.Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy Pragi – Południe w WarszawieI. G.prowadzi pod sygn. Km 2381/09 postępowanie egzekucyjne przeciwkoW. P.iL. W., celem wyegzekwowania należności zasądzonych prawomocnym wyrokiem zaocznym z dnia 3 lipca 2009 roku sygn. II C 552/07 Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie. W lipcu 2012 roku na wniosek wierzyciela egzekucja została skierowana do udziałówW. P.iL. W.we własności nieruchomości lokalowej przyul. (...)wW..
Po wszczęciu postępowania o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku poA. W. (1), pełnomocnikB. P.przedłożył komornikowi odpis postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia w sprawie II Ns 119/12 Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 28 sierpnia 2012 roku m.in. poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego o sygn. Km 2381/09 w zakresie egzekucji z nieruchomości stanowiącej lokal mieszkalny przyul. (...)wW.do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy.Dowody: uwierzytelnione odpisy dokumentów z akt postępowania egzekucyjnego Km 2381/09 (koperta k.121)
Przed Sądem Rejonowym dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie pod sygnaturą II Ns 119/12 toczyło się postępowanie z wnioskuB. P.o zmianę postanowień o stwierdzeniu nabycia spadku poA. W. (1), którego uczestnikami byliL. W.,W. P.iR. S.. Postanowieniem z dnia 9 grudnia 2014 roku Sąd uchylił prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 19 października 2009 roku wydane w sprawie o sygn. akt II Ns 792/08 i odrzucił wniosek w sprawie o sygn. akt II Ns 792/08 oraz zmienił stwierdzenie nabycia spadku poA. W. (1)orzeczone prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2009 roku wydanym w sprawie o sygn. akt II Ns 520/08 i stwierdził, że spadek poA. W. (1), zmarłej w dniu 17 października 2007 roku wW., na podstawie testamentu własnoręcznego nabyła jej wnuczkaB. P.. Postanowienie to uprawomocniło się z dniem 19 lutego 2015 roku, co zostało stwierdzone przez Sąd 13 marca 2015 roku.niesporne, nadto odpis prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 9 grudnia 2014 roku sygn. II Ns 119/12 (k.6)
21 kwietnia 2015 rokuB. P.wniosła o wpisanie jej w dziale IIksięgi wieczystej (...)jako właściciela, przedkładając odpis prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 9 grudnia 2014 roku sygn. II Ns 119/12 o zmianie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku poA. W. (1). Wniosek ten został uwzględniony w dniu 23 kwietnia 2015 roku.niesporne, nadto wydruk z Centralnej Bazy Danych Ksiąg Wieczystych (k.79-84)
Po przedłożeniu do akt postępowania Km 2381/09 w dniu 8 grudnia 2015 roku odpisu prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie wydanego w sprawie II Ns 119/12, postanowieniem z dnia 30 grudnia 2015 roku komornik umorzył postępowanie egzekucyjne z nieruchomości opisanej wksiędze wieczystej (...)wobec ustalenia iż jej właścicielem jest osoba trzecia. Następnego dnia komornik zawiadomił Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie, prowadzący pod sygn. II Co 1602/12 nadzór nad egzekucją z nieruchomości, o zakończeniu egzekucji z nieruchomości w postaci lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość położonego wW.przyul. (...)wW..Niesporne, nadto kopia postanowienia komornika z 30 grudnia 2015 roku (k.103-104) i uwierzytelnione odpisy dokumentów z akt postępowania Km 2381/09 (koperta k.121)
Mimo umorzenia postępowania egzekucyjnego z nieruchomości, komornik nie zawiadomił sądu wieczystoksięgowego o swoich czynnościach i wksiędze wieczystej (...)w dziale III nadal widnieje ostrzeżenie o wszczęciu egzekucji z nieruchomości w sprawie Km 2381/09 z wnioskuR. S.w celu zaspokojenia należności z udziałów w wysokości po ½ części należących doW. P.iL. W..R. S.nie składał wniosku o wykreślenie w/w ostrzeżenia z księgi wieczystej.B. P.nie monitowała komornika prowadzącego postępowanie w sprawie Km 2381/09 o złożenie wniosku o wykreślenie w księdze wieczystej wpisu o wszczęciu egzekucji z nieruchomości.Niesporne, nadto wydruk z elektronicznej księgi wieczystej (k.155-160)
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo okazało się nieuzasadnione.
Jego podstawą prawną byłart. 841§1 kpc, stanowiący iż osoba trzecia może w drodze powództwa żądać zwolnienia zajętego przedmiotu spod egzekucji, jeżeli skierowanie do niego egzekucji narusza jej prawa. Powódka twierdziła i wykazała odpisem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z dnia 9 grudnia 2014 roku sygn. II Ns 119/12, iż z dniem 17 października 2007 roku nabyła spadek poA. W. (1), w tym prawo odrębnej własności lokalu mieszkalnego przyul. (...)wW., a więc prowadzenie egzekucji z tego prawa w postępowaniu Km 2381/09 Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie z wniosku wierzycielaR. S.przeciwko dłużnikomL. W.iW. P.niewątpliwie narusza jej prawa. Istotne jest jednak, że w chwili zamknięcia rozprawy egzekucja z w/w nieruchomości była prawomocnie umorzona, co obligowało Sąd do oddalenia powództwa. Powództwo interwencyjne może być bowiem skutecznie wniesione i popierane jedynie w trakcie toczącego się postępowania egzekucyjnego, skoro zmierza ono do uzyskania przez powoda orzeczenia zwalniającego dany przedmiot spod egzekucji i możliwości domagania się umorzenia przez komornika postępowania egzekucyjnego co do tego przedmiotu na podstawieart. 824§1 pkt 2 kpc.
Akcentowany przez powódkę fakt istnienia w dziale IIIksięgi wieczystej (...), prowadzonej dla prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego przyul. (...)wW., wpisu ostrzeżenia o wszczęciu egzekucji z nieruchomości w sprawie Km 2381/09 nie może stanowić przesłanki uzasadniającej żądanie powództwa w niniejszej sprawie. Niewątpliwie, w odniesieniu do postępowań egzekucyjnych wszczętych po dniu 3 maja 2012 roku komornik jest zobowiązany do złożenia wniosku o wykreślenie w księdze wieczystej wpisu o wszczęciu egzekucji z nieruchomości w razie jej umorzenia (art. 924§2 kpcw zw. z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 16 września 2011 roku o zmianieustawy kodeks postępowania cywilnegoi zmianie niektórych innych ustaw). Zaniechanie wykonania przez komornika tego obowiązku nie oznacza jednak, iż postępowanie egzekucyjne z nieruchomości nadal się toczy. PowódkaB. P.w omawianej sytuacji mogła i powinna monitować komornika o wystąpienie do sądu wieczystoksięgowego z wnioskiem o wykreślenie wpisu o wszczęciu egzekucji z nieruchomości, tak jak to czyniła np. we wrześniu 2012 roku informując o wydanym postanowieniu o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego. W razie dalszej bierności organu egzekucyjnego, powódka – jako uczestnik postępowania egzekucyjnego z nieruchomości z mocyart. 922 kpc– mogła wystąpić do komornika z wnioskiem o wydanie odpisu prawomocnego postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z nieruchomości i po jego uzyskaniu samodzielnie złożyć w sądzie prowadzącym księgę wieczystą wniosek o wykreślenie wpisu o wszczęciu egzekucji z nieruchomości, będąc do tego uprawnioną z mocyart. 6262§5 kpc. Wreszcie, powódka mogła rozważyć wystąpienie z pozwem o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, gdyż utrzymywanie w dziale III księgi wieczystej wpisu ostrzeżenia o wszczęciu egzekucji z nieruchomości w sytuacji, gdy postępowanie egzekucyjne zostało prawomocnie umorzone prowadzi do powstania niezgodności treści księgi z rzeczywistym stanem prawnym.
Reasumując, wobec stwierdzenia iż po wniesieniu pozwu umorzone zostało postępowanie egzekucyjne co do przedmiotu, którego zwolnienia spod egzekucji powódka się domagała, Sąd oddalił powództwo jako bezprzedmiotowe z uwagi na niespełnienie przesłanek zart. 841§1 kpc.
O wynagrodzeniu ustanowionego z urzędu pełnomocnika powódki orzeczono na podstawie§19 ust.1w zw. z§6 pkt 7 i §2 ust.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.