Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 125/17
Data wyroku: 2017-11-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sebastian Mazurkiewicz
Słowa kluczowe: Naruszenie nietykalności cielesnej
Podstawa prawna: art. 222 § 1 kk

Warszawa, dnia 27 października 2017 r.
Sygn. akt VI Ka 125/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie :
Przewodniczący: SSO Sebastian Mazurkiewicz
Protokolant: sekr. sądowy Robert Wójcik
przy udziale prokuratora Anny Radyno-Idzik
po rozpoznaniu dnia 27 października 2017 r. w Warszawie
sprawyS. L.synaJ.iA.,ur. (...)wK.
oskarżonego o przestępstwa zart. 222 § 1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie
z dnia 13 października 2016 r.    sygn. akt III K 197/14
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok; zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 180 zł tytułem opłaty za drugą instancję oraz obciąża go pozostałymi wydatkami postępowania odwoławczego.
Sygn. akt VI Ka 125/17

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy zważył, co następuje.
Apelacja obrońcy oskarżonego nie była zasadna i nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu Okręgowego, sąd I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, a następnie poprawnie ocenił zgromadzony materiał dowodowy uwzględniając reguły sformułowane w przepisachart. 4, 5 i 7 kpk, która to ocena jest oceną bezstronną, nie narusza granic oceny swobodnej, jest zgodna z zasadami wiedzy i doświadczeniem życiowym oraz nie zawiera błędów logicznych. Tok rozumowania oraz wnioski płynące z analizy dowodów zostały szczegółowo przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, które w pełni odpowiadało wymogom procesowym określonym wart. 424 kpk.
Zauważyć należy, iż w złożonej apelacji obrońca oskarżonego w petitum apelacji postawił zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia. Zarzut ten został sformułowany w sposób bardzo ogólny, bez szczegółowej werbalizacji zastrzeżeń stawianych zaskarżonemu wyrokowi. Konkretyzacja i rozwinięcie owego zarzutu zostało przedstawione dopiero w uzasadnieniu apelacji, które w swojej treści nie pozostawia wątpliwości w zakresie intencji skarżącego. Wynika z niego bowiem, iż błędu w ustaleniach faktycznych obrońca oskarżonego dopatrywał się w błędnej ocenie materiału dowodowego dokonanej przez sądmeriti.
Przypomnieć jednak należy, iż zgodnie zart. 7 kpkorgany postępowania, a więc także i sąd kształtują swe przekonanie na podstawie wszystkich przeprowadzonych dowodów, ocenianych swobodnie z uwzględnieniem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego. Przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochronąart. 7 kpkwtedy m.in. gdy:
1. jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy (art. 410 kpk) i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy (art. 2 § 2 kpk),
2. stanowi wynik rozważenia wszystkich tych okoliczności przemawiających zarówno na korzyść jak i na niekorzyść oskarżonego z zachowaniem zasady bezstronności (art. 4 kpk) z uwzględnieniem nakazu „in dubio pro reo” (art. 5 § 2 kpk),
3. jest wyczerpująco i logicznie – z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego – uargumentowane w uzasadnieniu wyroku (art. 424 § 1 pkt 1 i 2 kpk) (por. wyrok składu 7 sędziów SN z dnia 9.11.1990 r. - OSNKW 1991 z 9 poz. 41).
Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku tylko wtedy jest słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków wyprowadzonych przez Sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania. Zarzut ten nie może ograniczać się do samej polemiki z ustaleniami Sądu (por. m. in. OSN PG 1975, 9, 84). Musi wynikać bądź to z niepełności postępowania dowodowego, bądź też z przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. O takim przekroczeniu można zaś mówić jedynie wówczas, gdy przekonanie Sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych nie jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy całokształtu okoliczności i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy, nie stanowi efektu rozważenia wszystkich okoliczności – zarówno korzystnych, jak i niekorzystnych dla oskarżonego, nie jest logicznie ani wyczerpująco uargumentowane w uzasadnieniu wyroku, bądź też narusza wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego (por. m. in. OSN KW (...), z. 6, poz. 67; OSN KW (...), z.7-9, poz. 41).
Podkreślić przy tym należy, że błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia może mieć postać tzw. „błędu braku”, który wynikać może z niepełności postępowania dowodowego, bądź błędu „dowolności”, który polega na przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów. Błąd w ustaleniach faktycznych może przy tym być wynikiem nieznajomości określonych dowodów lub nieprzestrzegania dyrektyw obowiązujących przy ocenie dowodów (art. 7 kpk) np. błąd logiczny, zlekceważenie niektórych dowodów, danie wiary dowodom nieprzekonywającym, bezpodstawne pominięcie określonych twierdzeń dowodowych, czy oparcie się na faktach w istocie nieudowodnionych (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 9 lutego 2017 r., sygn. akt II AKa 256/16, Legalis nr 1576843).
Na tle powyższych rozważań lektura uzasadnienia apelacji nie pozostawia wątpliwości, iż skarżący zarzucił zaskarżonemu wyrokowi zarzut błędu w ustaleniach faktycznych w postaci „błędu dowolności”. Wbrew jednak twierdzeniom obrońcy sąd I instancji w sposób wszechstronny i kompleksowy odniósł się do wszystkich zebranych w przedmiotowej sprawie dowodów precyzyjnie wskazując którym dowodom, ewentualnie w jakiej części, dał wiarę a którym dowodom, ewentualnie w jakiej części, odmówił przymiotu wiarygodności. Sąd I instancji przy tym swoje stanowisko w tym zakresie w sposób logiczny i wyczerpujący przedstawił w pisemnych motywach orzeczenia, a zatem nie ma potrzeby, aby w tym miejscu powielać całą zawartą w uzasadnieniu argumentację, którą Sąd Okręgowy akceptuje i czyni ją częścią tego uzasadnienia.
W ocenie Sądu Okręgowego w opozycji do zaprezentowanej w uzasadnieniu oceny dowodów skarżący nie przedstawił argumentów, które mogłyby poddać w wątpliwość jej prawidłowość. Nie można zgodzić się ze skarżącym, że sąd I instancji bezkrytycznie nadał przymiot wiarygodności zeznaniom pokrzywdzonych i na ich treści oparł swe rozstrzygnięcie. Zważyć należy, iż Sąd Rejonowy dokonał wnikliwej oceny zeznań pokrzywdzonych, a w szczególności świadka –I. B.i wyartykułował wszelkie sprzeczności w nich zawarte. Słusznie przy tym doszedł do przekonania, iż twierdzenia pokrzywdzonej o okazaniu w czasie zdarzenia legitymacji nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym, a przez to nie zasługują na wiarę. W realiach niniejszej sprawy nie było jednak powodów, aby odrzucić relację pokrzywdzonych co do istoty zdarzenia, a zatem naruszenia przez oskarżonego nietykalności cielesnej. W tej mierze zeznania pokrzywdzonych były spójne i konsekwentne, a nadto zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Nie może tego zniweczyć fakt, że podawane przez pokrzywdzonych funkcjonariuszy Policji informacje w zakresie okazania legitymacji przez świadkaI. B.były rozbieżne. Argumentacja obrońcy jakoby fakt rozbieżności w zeznaniach świadków w powyższym zakresie wywierał wpływ na kompleksową ocenę ich zeznań jest nieuprawniona i zbyt daleko idąca w świetle pozostałych zgromadzonych dowodów. Przede wszystkim zważyć należy, iż zeznaniaI. B.iM. B.w zakresie naruszenia ich nietykalności cielesnej znajdują potwierdzenie w treści opinii sądowo-lekarskich. Z opinii tych jednoznacznie wynika, iż obrażenia mogły powstać w okolicznościach podawanych przez pokrzywdzonych (k. 86 i 87). Przede wszystkim zwrócić jednak uwagę należy na całokształt okoliczności zaistniałych w dniu 9 listopada 2013 roku. Istotną okolicznością jest bowiem fakt, że pokrzywdzeni podjęli interwencję na skutek dostrzeżenia czynu zabronionego – wybicia szyby z wiaty przystanku. Celem interweniujących było zatem zatrzymanie sprawcy tego czynu do czasu przyjazdu pełniących służbę funkcjonariuszy Policji. Należy zwrócić uwagę na fakt, iż oskarżonyS. L.nie był sprawcą wybicia szyby z wiaty przystanku, a zatem pozostawał poza kręgiem zainteresowania pokrzywdzonych. Tym samym wyjaśnienia oskarżonego jakoby to on padł ofiarą agresji pokrzywdzonych i ich psa pozostają nielogiczne. Ciężko bowiem doszukać się racjonalnego motywu, dla którego pokrzywdzeni mieliby wytypować z kilkuosobowej grupy, niezwiązanego z przestępstwem oskarżonego i użyć wobec niego tak drastycznych metod zatrzymania. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego wątpliwości nie może budzić, iż toS. L., chroniąc znajomego przed poniesieniem odpowiedzialności, próbował utrudnić interwencję pokrzywdzonych, co już samo w sobie pozwala zobrazować postawę oskarżonego w toku zdarzenia. Nie sposób także przyjąć, iż pokrzywdzeni nie oznajmiając wcześniej, że są funkcjonariuszami Policji podjęli interwencje i użyli siły fizycznej względem oskarżonego. Należy zauważyć, iż taka postawa pokrzywdzonych w świetle zasad doświadczenia życiowego byłaby irracjonalna. W toku zdarzenia oskarżony przebywał przecież w kilkuosobowej grupie znajomych, co z pewnością nawet u obywateli ze zwiększoną granicą odwagi nakazuje odpowiednio kalkulować przed dokonaniem zatrzymania obywatelskiego z użyciem środków przymusu bezpośredniego. Nadto zauważyć należy, iż pokrzywdzeni mieli świadomość, że co najmniej jeden mężczyzna (sprawca wybicia szyby z wiaty przystanku) z grupy nacechowany jest wysokim poziomem agresywności. W świetle przywołanych okoliczności nie sposób przyjąć, iż pokrzywdzeni, bez uprzedniego poinformowania, że działają w ramach służby policyjnej rozpoczęli konfrontację z oskarżonym. Wskazać należy, iż poinformowanie przezI. B.na wstępie, że jest funkcjonariuszem Policji stanowiło dla pokrzywdzonych pewne zabezpieczenie psychiczne przy podjęciu interwencji wobec sprawcy, który przebywał w liczniejszej grupie. Powszechnie wiadomym bowiem jest, iż inne jest oddziaływanie sprawców wobec interwencji przeprowadzanych przez funkcjonariusza publicznego, zaś inne wobec zwykłych obywateli.
Nadto zauważyć należy, iż z zeznań świadkówD. L.iP. K., które przebywały w grupie wspólnie z oskarżonym, wynika, że w toku interwencji pokrzywdzeni informowali osoby trzecie, że działają w ramach uprawnień funkcjonariuszy Policji. W ocenie Sądu Okręgowego nielogicznym zatem byłoby informowanie o tak istotnym fakcie osób trzecich, zaś niepoinformowanie samego uczestnika zdarzenia, choćby z uwagi na własne bezpieczeństwo, a także – co wskazał sąd I instancji – rutynę wpisaną w zawód funkcjonariusza Policji.
Słusznie zatem Sąd Rejonowy uznał, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do obdarzenia walorem wiarygodności zeznań pokrzywdzonych, że przed rozpoczęciem interwencjiI. B.oznajmiła, iż jest funkcjonariuszem Policji. W tej sytuacji oskarżony musiał przynajmniej przypuszczać i godzić się z tym, że poprzez swoje zachowanie narusza nietykalność cielesną funkcjonariuszy publicznych.
Słusznie przy tym Sąd Rejonowy w ograniczonym tylko zakresie dał wiarę zeznaniomD. L.iP. K.. Osoby te przebywały bowiem w jednej grupie z oskarżonym i miały interes w składaniu korzystnych dla niego zeznań. Należy także zauważyć, iż w toku zdarzenia świadkowie wykazywały silną solidarność grupową, skrzętnie ukrywając chociażby sprawcę wybicia szyby z wiaty przystanku. Stąd też zeznaniom tym nie można nadać nadmiernego znaczenia.
W konsekwencji należy uznać, że poczynione przez sąd I instancji ustalenia faktyczne co do sprawstwa i winy oskarżonego znajdują pełne oparcie w prawidłowo ocenionym materiale dowodowym i jako takie odzwierciedlają rzeczywisty przebieg zdarzenia. Odmienne stanowisko w tym zakresie prezentowane w apelacji obrońcy oskarżonego należy ocenić jako polemiczne względem oceny i ustaleń przedstawionych w wyroku i jego uzasadnieniu.
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Jednocześnie oskarżony na zasadach ogólnych został obciążony kosztami postępowania odwoławczego.