Sąd Rejonowy w Puławach
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 241/16
Data wyroku: 2017-02-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Rejonowego Danuta Wolska
Słowa kluczowe: Małżeńskie ustroje majątkowe
Podstawa prawna: art. 52§1 k.r.o.
Teza: uwzględniono powództwo

Sygn. akt  III RC 241/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 27 lutego 2017 r.

Sąd Rejonowy w Puławach III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w składzie następującym:
Przewodniczący Sędzia Sądu Rejonowego Danuta Wolska
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Agnieszka Rzepkowska
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2017 r. wP.
sprawy z powództwaP. W.
przeciwkoE. W.
o ustanowienie przez sąd rozdzielności majątkowej

I
ustanawia z dniem 27 lutego 2017 roku rozdzielność majątkową między małżonkamiP. W.urodzonym dnia (...), synemL. J.iJ. P.(...), aE. W.urodzoną dnia (...)córkąW.iM.,PESEL (...)wynikającą z zawarcia związku małżeńskiego w dniu 1 sierpnia 1998 roku, dla którego akt małżeństwa sporządzono w Urzędzie Stanu Cywilnego wP.o oznaczeniu aktu 0614011/00/AM/(...);

II
w pozostałej części powództwo oddala;

III
znosi wzajemnie między stronami koszty procesu.

Sygn. akt III RC 241/16

UZASADNIENIE
W dniu 12 października 2016r. pełnomocnik powodaP. W.wniósł pozew przeciwkoE. W.o ustanowienie rozdzielności majątkowej z dniem wniesienia pozwu oraz o zasądzenie kosztów procesu według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu pełnomocnik powoda podniósł, że strony pozostają w związku małżeńskim , który zawarły w dniu 1 sierpnia 1998r.
Od maja 2013r. nastąpił pomiędzy małżonkami zanik więzi gospodarczych i każde z nich podejmuje samodzielnie decyzje w zakresie dysponowania swoim dochodem . Małżonkowie nie podejmują żadnych wspólnych decyzji dotyczących zarządu majątkiem wspólnym. Od 2 lat nie składają wspólnego zeznania podatkowego. Nie planują wspólnych wydatków ani nie dokonują wspólnie żadnych zakupów. Powód ponosi wszystkie koszty utrzymania mieszkania w którym strony zamieszkują oraz spłaca zaciągnięty na zakup mieszkania kredyt hipoteczny. Nadto pełnomocnik podniósł, że z uwagi na zanik więzi gospodarczej pomiędzy małżonkami oraz brak komunikacji powoduje , że powód nie ma żadnej wiedzy co do sposobu gospodarowania środkami pieniężnymi przez żonę , nie ma też pewności czy pozwana nie zaciąga bez jego wiedzy zobowiązań. Dodatkowo pełnomocnik podniósł, że w chwili obecnej małżonkowie nie podejmują żadnych wspólnych decyzji o charakterze majątkowym, a powód reguluje wszystkie wspólne zobowiązania małżonków. Okoliczności powyższe zdaniem pełnomocnika powoda stanowią ważny powód w rozumieniuart. 52§1 k.r.o.skutkujący koniecznością ustanowienia pomiędzy małżonkami rozdzielności majątkowej(pozew k 3-4).
Na rozprawie w dniu 31 października 2016r. i 9 stycznia oraz 27 lutego 2017r. pełnomocnik powoda podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w pozwie(protokół rozprawy k 28, 65, 80 i 83va.s.).
PozwanaE. W.w odpowiedzi na pozew nie uznała powództwa wniosła o jego oddalenie i wniosła o zasądzenie od powoda na jej rzecz zwrotu kosztów procesu według norm prawem przepisanych.
W uzasadnieniu swojego stanowiska podniosła, że nie zgadza się z twierdzeniami zawartymi w pozwie. Podniosła , że od lat w małżeństwie stron występuje swoisty podział ról odnośnie partycypowania w wydatkach rodziny na który zgodę świadomie wyrazili małżonkowie. Nadto podniosła, że podział ten zarysował się wyraźniej od 2010r. kiedy małżonkowie do wspólnego majątku nabyły lokal mieszkalny na zakup którego zaciągnęły kredyt hipoteczny na kwotę 190000zł. Była to wspólna i świadoma decyzja obydwojga małżonków. Dodatkowo pozwana podniosła, że obie strony mają stałe zatrudnienie i przyznała , że powód w wyniku porozumienia stron opłaca rachunki zawiązane z kosztami utrzymania mieszkania i spłaca raty kredytu hipotecznego w kwocie 680zł m-cznie i podniosła, że ona ze swoich dochodów ponosi koszty utrzymania wspólnych małoletnich dzieci i zaspakaja podstawowe potrzeby rodziny do których zaspokojenia pozwany się nie dokłada.
Dodatkowo pozwana podniosła, że powodem żądania pozwu jest wizja korzystnej sytuacji prawnej powodaP. W.i konsekwencją stosowania przez niego przymusu ekonomicznego wobec pozwanej(odpowiedź na pozew k 14-15 a.s.).
Na rozprawach w dniach 31 października 2016r. i 9 stycznia oraz 27 lutego 2017r. pełnomocnik pozwanej podtrzymał stanowisko wyrażone w odpowiedzi na pozew , nie uznał żądania pozwu i wniósł o jego oddalenie (protokół rozprawy k 28, 65, 80 i 83va.s.).
Sąd ustalił co następuje:
P. W.iE. W.zawarli związek małżeński w dniu 1 sierpnia 1998r. wP.dla którego akt małżeństwa sporządzony został w Urzędzie Stanu Cywilnego wP.o oznaczeniu(...)(akt USC k - 7 a.s.).
Ze związku małżeńskiego mają dwoje dzieci : synaA.w wieku 16 lat i córkęA.w wieku 9 lat .
W trakcie trwania związku małżeńskiego strony nie zawierały umów majątkowych małżeńskich.P. W.iE. W.nadal pozostają w związku małżeńskim i we wspólności ustawowej małżeńskiej. Żadna ze stron nie pozostaje w upadłości, nadto zarówno wobec powoda jak i pozwanej nie toczy się postępowanie upadłościowe.
Po zawarciu związku małżeńskiego małżonkowie początkowo zamieszkali w wynajmowanym mieszkaniu. Następnie powód z środków małżonków oraz podarowanych przez jego rodziców nabył spółdzielcze własnościowe prawo do dwupokojowego mieszkania przyul. (...)wP., gdzie po jego remoncie małżonkowie zamieszkali. W roku 2010r. strony podjęły wspólną decyzję o zakupie dla rodziny większego 3- pokojowego mieszkania przyul. (...)wP.. Na ten cel w dniu 8 czerwca 2010r. zaciągnęli wBanku (...) S.A.Oddział wP.kredyt hipoteczny w kwocie 193.800zł, którego spłata ostatniej raty przypada na dzień 12 czerwca 2040r. Nabywając powyższy majątek wspólny i zaciągając kredyt strony wspólnie uzgodniły, że koszty spłaty powyższego kredytu w części będą pokrywane z wynajmu mieszkania przyul. (...), które po przeprowadzeniu się rodziny do nowo zakupionego mieszkaniaP. W.wynajął.
PowódP. W.z uzyskiwanego wynagrodzenia za pracę wZakładach (...)wP.w kwocie netto 2.654,05zł miesięcznie oraz z środków uzyskanych z dodatkowych prac dorywczych w całości pokrywa koszty związane z opłatami za obydwa mieszkania oraz spłaca raty kredytu hipotecznego i kredytu w kwocie 10.000zł, który zaciągnął po wypowiedzeniu umowy najmu mieszkania przyul. (...)na jego remont. Dodatkowo powód sporadycznie partycypuje w kosztach utrzymania dzieci, gdy poproszą o sfinansowanie nap. butów czy odzieży. Nadto ponosi koszty swojego utrzymania.
PozwanaE. W.ze swojego wynagrodzenia za pracę w Jednostce Wojskowej wD.które wynosi 1800zł miesięcznie ponosi koszty związane z utrzymaniem siebie oraz z utrzymaniem i edukacją małoletnich dzieci stron.
Od 6 lat tj. od 2011r. stosunki pomiędzy stronami zaczęły ulegać pogorszeniu. Od czterech lat małżonkowie przestali się porozumiewać w zakresie zarządu majątkiem wspólnym. Każde z małżonków zaczęło prowadzić odrębne gospodarstwo domowe.P. W.zakupuje dla siebie żywność , odzież , obuwie i środki czystości , natomiast pozwana w tym samym zakresie ponosi te koszty na swoją rzecz i na rzecz małoletnich dzieci stron.P. W.użytkuje dwa samochody stanowiące majątek wspólny małżonków. NatomiastE. W.po tym jak mąż zażądał od niej zwrotu kluczyków od ich wspólnego samochodu, użytkujeF. (...), który w 2015r. zakupili jej rodzice. Małżonkowie przestali konsultować między sobą zarówno sprawy rodzinne jak i sprawy dotyczące ich wspólnego majątku czy wypoczynku i ponoszonych w związku z nim kosztów. Od dwóch lat strony w ogóle nie rozmawiają ze sobą . W 2015 roku pozwana oświadczyła mężowi, że skoro im się nie układa to chce się wyprowadzić i zasugerowała powodowi wypowiedzenie umowy najmu mieszkania przyul. (...)dotychczasowym lokatorom i że zamieszka w tym mieszkaniu. Wówczas powód bez wiedzy i zgody żony wypowiedział umowę najmu mieszkania przyul (...). Następnie w dniu 10 listopada 2015r. zaciągnął kredyt wBanku (...) SA OddziałwP.w kwocie 10.000zł na remont tego mieszkania. Od tego czasu z uwagi na brak porozumienia pomiędzy stronami, co do dalszego wspólnego zamieszkiwania, mieszkanie powyższe stoi puste ( zeznania powodaP. W.k 28v-29, 80v – 82, 83 , zeznania pozwanejE. W.k 29v-30, 82-82v, zeznania świadkaT. J.k 65-65v, zeznania świadkaM. M. (2)k 65v-66, umowa pożyczki k 33- 38, umowa kredytu hipotecznego k 39- 47, zaświadczenieBanku (...) SAk 48 , zaświadczenie Z.A. P.k -67, faktury i dowody wpłaty k 50-57a.s.).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumenty przedstawione przez stronę powodową , uznając je za wiarygodne albowiem dokumenty te korzystają z domniemania określonego wart. 244 k.p.c.iart. 245 k.p.c., a strona pozwana nie udowodniła, że zawarte w nich oświadczenia są niezgodne z prawdą (art. 252 k.p.c.iart. 253 k.p.c.). Nadto Sąd oparł się na zeznaniach stron uznając je za logiczne, spójne i konsekwentne , nadto wzajemnie się uzupełniające i znajdujące potwierdzenie w zeznaniach świadkówM. M. (2)iT. J..
Analizując zeznania stron Sąd w całości obdarzył je wiarą.E. W.potwierdziła okoliczności na które zeznał pozwanyP. W.co do ich aktualnych postaw w zakresie zarządu majątkiem wspólnym i braku porozumienia stron na tej płaszczyźnie.
W pełni Sąd obdarzył też wiarą zeznania świadków , które to zeznania potwierdziły fakty i okoliczności przedstawione przez strony w swoich zeznaniach.
Sąd Rejonowy zważył co następuje:
powództwo o ustanowienie rozdzielności majątkowej pomiędzy stronami zasługuje na uwzględnienie .
W myślart. 52§1k.r.o., z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. Ponadto przepisykodeksu rodzinnego i opiekuńczegostanowią, iż rozdzielność majątkowa powstaje z mocy prawa, w razie ubezwłasnowolnienia lub ogłoszenia upadłości jednego z małżonków oraz w razie orzeczenia separacji między małżonkami (art. 53 § 1 i 54 § 1 kro).
Jak wyżej zacytowano w myślart. 52 § 1 k.r.o.z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez Sąd rozdzielności majątkowej.
Przez ważne powody, dające podstawę do zniesienia wspólności majątkowej, przyjęło się rozumieć wytworzenie się takiej sytuacji, która w konkretnych okolicznościach faktycznych wywołuje stan pociągający za sobą naruszenie lub poważne zagrożenie interesu majątkowego jednego z małżonków i z reguły także dobra rodziny (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2003 r., sygn. akt IV CKN 1710/00, LEX nr 78281).
W tym miejscu zauważyć należy, że nie można ważnych powodów w rozumieniuart. 52 k.r.o.utożsamiać z pojęciem trwałego rozkładu pożycia i wiązać z kwestią winy powstania tego rozkładu . Rozkład pożycia dotyczy jedynie stosunków osobistych małżonków, podczas gdy sprawy zart. 52 k.r.o.są sprawami majątkowymi i dlatego wymienione w tym przepisie ważne powody także powinny mieć charakter majątkowy. Źródło konfliktu, którego konsekwencją jest żądanie jednego z małżonków, może leżeć w rozdźwiękach natury osobistej między małżonkami i to jest jedyny punkt styczny między rozkładem pożycia i ważnymi powodami ustanowienia przez sąd rozdzielności przymusowej. Podkreślić przy tym należy, że wystąpienie z powództwem o ustanowienie rozdzielności majątkowej zmierza do utrzymania małżeństwa i zmodyfikowania jedynie ustroju majątkowego, natomiast rozkład pożycia jest przesłanką do orzeczenia przez sąd rozwodu (separacji), które oznaczają koniec istnienia małżeństwa.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że powód i pozwana pomimo, że zamieszkują pod „jednym dachem” pozostają w faktycznej separacji od co najmniej 2015r. Od tego też czasu pomiędzy stronami ustały wszelkie więzi gospodarcze. Każde z małżonków samodzielnie bez informowania drugiego dysponuje środkami finansowymi uzyskiwanymi z pracy.
Z tą datą nastąpiło też trwałe zerwanie stosunków majątkowych. Strony od dwóch lat nie rozmawiają ze sobą, a tym samym brak jest możliwości podejmowania wspólnych decyzji w sferze gospodarczej i majątkowej przez obydwoje małżonków.
Z uwagi na powyższe każde z małżonków indywidualnie bez informowania i porozumienia się wzajemnego podejmuje decyzje dotyczące wspólnego majątku stron.P. W.podejmuje samodzielnie decyzje dotyczące zarządu majątkiem wspólnym stron bez konsultowania ich z pozwaną. Bez porozumienia i jakichkolwiek uzgodnień z żoną wypowiedział umowę najmu mieszkania przyul. (...)wP.stanowiącego wspólny majątek stron i zaciągnął pożyczkę, a następnie poczynił nakłady w postaci remontu tego mieszkania .
Wyżej poczynione ustalenia zdaniem Sądu dają podstawę do stwierdzenia, że istnienie wspólności majątkowej pomiędzy stronami zagraża interesom rodziny. Brak jakiegokolwiek porozumienia pomiędzy małżonkami przenosi się również na ich sferę gospodarczą. Sugestia pozwanej wobec powoda wyprowadzenia się ze wspólnie z mężem zajmowanego dotychczas mieszkania przyul. (...)wP.i zamieszkanie w mieszkaniu przyul. (...)powodowała, że powód wypowiedział umowę najmu tego mieszkania. Następnie poniósł nakłady na jego remont. Mieszkanie to z powodu braku porozumienia pomiędzyP.iE. W.od 2015r. stoi puste i w konsekwencji nie przynosi pożytków w postaci czynszu z najmu, a jedynie generuje dodatkowe koszty związane ze stałymi opłatami.
Taka postawa małżonków zdaniem Sądu świadczy o braku jakiegokolwiek porozumienia w sferze majątkowej i niewątpliwie godzi w interes rodziny w tym także małoletnich dzieci stron.
Mając na uwadze wyżej poczynione ustalenia i rozważania Sąd stanął na stanowisku, ze ustanowienie rozdzielności majątkowej nie jest sprzeczne z interesem gospodarczym każdego z małżonków.
Z tych względów Sąd uznał, że powództwo o ustanowienie rozdzielności majątkowej zasługuje na uwzględnienie i orzekł jak w punkcie I-szym wyroku.
Ustanawiając rozdzielność majątkową pomiędzy małżonkami z datą wyrokowania w niniejszej sprawie Sąd miał na względzie to, iż do daty zamknięcia rozprawy każde z małżonków dysponując własnymi środkami finansowymi uzyskiwanymi z pracy przyczyniało się do powstawania majątku wspólnego. Wprawdzie powód ze swoich dochodów pokrywał wszystkie koszty związane z utrzymaniem wspólnego majątku i spłatą zobowiązań , ale pozwana w tym samym czasie w pełnym zakresie przyczyniała się do zaspokajania potrzeb małoletnich dzieci stron.
Zatem ten swoisty faktyczny układ jaki zaistniał w sferze gospodarczej pomiędzy stronami spowodował, że obydwoje małżonkowie z uwzględnieniem swoich możliwości finansowych przyczyniali się do powstania wspólnego majątku dorobkowego. Pozwana przejmując na siebie ciężar utrzymania małoletnich dzieci stron spowodowała, żeP. W.sporadycznie uczestnicząc w kosztach utrzymania syna i córki, uzyskiwane przez siebie środki finansowe mógł przeznaczać na majątek wspólny stron.
Z uwagi na powyższe Sąd nie uwzględnił żądania pozwu w zakresie daty ustanowienia rozdzielności majątkowej i za okres od dnia wniesienia powództwa do daty wyrokowania orzekł jak w punkcie II-gim wyroku.
Orzekając o kosztach procesu, Sąd miał na względzie sytuację dochodowa każdej ze stron oraz specyfikę niniejszej sprawy, a także fakt, że powództwo nie zostało uwzględnione w całości i z tych względów na podstawieart. 102 k.p.c.Sąd orzekł jak w punkcie III-cim wyroku.