Sąd Rejonowy w Kłodzku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1920/16
Data wyroku: 2017-04-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Izabela Kosińska-Szota
Podstawa prawna: art. 691§1 i 2 kc

Sygn. akt I C 1920/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 kwietnia 2017 roku
Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący:  SSR Izabela Kosińska - Szota
Protokolant:   sekr. sąd. Natalia Stokłosa
po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2017 roku w Kłodzku
na rozprawie
sprawy z powództwaA. D.iP. D.
przeciwkoGminie MiejskiejK.
oustalenie wstąpienia w stosunek najmu

I
ustala, że powodowieA. D.iP. D.wstąpili w stosunek najmulokalu nr (...)położonego wK.przyul. (...)w miejsceM. D.;

II
nakazuje uiścić stronie pozwanej Gminie MiejskiejK.na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Kłodzku kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem opłaty sądowej.

UZASADNIENIE
PowodowieA. D.iP. D.wnieśli o ustalenie, że wstąpili w stosunek najmu lokalu mieszkalnego położonego wK.przyul. (...)wskazując w uzasadnieniu pozwu, że lokal był wynajmowany przez ich matkęM. D., która zmarła 6 maja 2015 r. i zajmowany jest przez powodów jako synów. Powodowie wskazali, że pozwana Gmina MiejskaK.nie wyraziła zgody na zawarcie z powodami umowy powołując się na niezamieszkiwanie ich w przedmiotowym lokalu i wystąpiła o ich eksmisję, jednak powództwo zostało oddalone.
Strona pozwana Gmina MiejskaK.wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na swoją rzecz od powodów kosztów procesu według norm przepisanych podnosząc w odpowiedzi na pozew, że po śmierci najemcyM. D.powodowie wstąpili o przepisanie na nich umowy najmu na mocyart.691 k.c.i wówczas strona pozwana przeprowadziła wywiady środowiskowe wśród mieszkańców budynku i na ich podstawie nie można jednoznacznie stwierdzić, aby powodowie zamieszkiwali z matką do chwili jej śmierci, co powoduje, że nie wstąpili w stosunek najmu. Ponadto strona pozwana podniosła, że opłaty były naliczane dla dwóch osób, a dopiero od 13 stycznia 2014 r. dla trzech osób. Strona pozwana wskazał, że powodowie nie wykazali, że są spadkobiercami zmarłejM. D..
W piśmie procesowym z dnia 24 marca 2017 r. strona pozwana sprecyzowała tezy dowodowe podnosząc, że powódA. D.zamieszkiwał w chwili śmierci matki wraz z babaciąE. N.w lokalu przyul. (...).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Stronę pozwaną Gmina MiejskaK.i matkę powodówA. D.iP. M.D.łączyła umowa najmu lokalu mieszkalnego położonego wK.przyul. (...)zawarta w dniu 24 października 1990 r.
Dowód:umowa najmu – k.74 – 75
W dniu 10 stycznia 2014 r.M. D.złożyła aktualne oświadczenie najemcy o osobach zamieszkujących w najmowanym przez nią lokalu wskazując, że prócz niej i jejA. D.zamieszkał w lokalu jej synP. D..
Dowód:
oświadczenia najemcy – k.61, 65, 72
powiadomienie z dnia 03.01.2014 r. – k.62
powiadomienie z dnia 12.06.2013 r. – k.63
powiadomienie z dnia 02.01.2013 r. – k.64
powiadomienie z dnia 30.12.2011 r. – k.66, 67
wypowiedzenie wysokości czynszu z dnia 14.11.2011 r. – k.68
powiadomienie z dnia 02.06.2011 r. – k.69
powiadomienie z dnia 05.01.2011 r. – k.70
powiadomienie z dnia 04.01.2010 r. – k.73
Strona pozwana od dnia 13 stycznia 2014 r. naliczała opłatę za gospodarowanie odpadami za 3 osoby określając wysokość kosztów związanych z najmem lokalu przyul. (...).
Dowód:powiadomienie z dnia 13.01.2014 r. – k.60
PowodowieA. D.iP. D.do chwili śmierci swej matki zamieszkiwali z nią w lokalu przyul. (...)wK.. Powodowie pomagali matce, która chorowała, jeździli z nią do szpitala. W opiece nad matką powodów pomagała im też babcia. Wszystkie rzeczy należące do powodów znajdują się w przedmiotowym lokalu.
Dowód:
zeznania świadków:Z. B.– k.81
L. Ł.– k.81 verte
J. S.– k.82
protokół z wywiadu środowiskowego – k.53, 58
zeznania powodaA. D.– k.115
zeznania powodaP. D.– k.115 – 115 verte
NajemcaM. D.zmarła dnia 6 maja 2015 r.
Dowód:kserokopia odpisu skróconego aktu zgonu – k.59
PowódP. D.jest chłopakiemL. Ł., która zamieszkuje przyul. (...)wK.. Powód odwiedza ją codziennie, lecz na noc wraca do mieszkania przyul. (...)wK..
Dowód:
zeznania świadkaL. Ł.– k.81 verte
protokół z wywiadu środowiskowego – k.51
zeznania powodaA. D.– k.115
zeznania powodaP. D.– k.115 – 115 verte
PowódA. D.odwiedza swoją babcięE. N.zamieszkującą wK.przyul. (...).E. N.jest wdową i matkąM. D., ma obecnie 73 lata. PowódA. D.odwiedza swoją babcię bardzo często wraz ze swoją dziewczyną, przyprowadza również do babci psa, gdy idzie do pracy na zmianę popołudniową. Powód wyrzuca śmierci, przynosi zakupy. Powód gdy kończy pracę na zmianę popołudniową to 22.00 to wraca do mieszkania przyul. (...). Zdarza się, że powódA. D.nocuje u babci, gdzie ma możliwość skorzystania z łazienki i wykąpania się, ponieważ w mieszkaniu naul. (...)nie ma łazienki.
Dowód:
protokół z wywiadu środowiskowego – k.55, 56
częściowo zeznania świadkaE. O.– k.114 – 114 verte
zeznania świadkaZ. S.– k.114
zeznania powodaA. D.– k.115
PowódP. D.rzadziej odwiedza babcię.
Dowód:zeznania powodaP. D.– k.115 verte
Powodowie zwrócili się do wynajmującej lokal mieszkalny Gminy MiejskiejK.o zawarcie z nimi umowy najmu lokalu mieszkalnego przyul. (...)wK.wskazując, że cały czas zamieszkiwali wraz z matką do chwili jej śmierci.
Dowód:pismo powodów z dnia 21.09.2015 r. – k.50
Strona pozwana w odpowiedzi na wniosek podała, że z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego nie wynika w sposób jednoznaczny, by powodowie zamieszkiwali w przedmiotowym lokalu z matką do chwili jej śmierci i z tego względu stwierdziła brak podstaw do przepisania umowy na podstawieart.691 k.c.
Dowód:pismo strony pozwanej z dnia 24.11.2015 r. - k.49
Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem z dnia 7 czerwca 2016 r. oddalił powództwo Gminy MiejskiejK.przeciwkoA. D.iP. D.o opróżnienie lokalu mieszkalnego przyul. (...)wK..
Dowód:wyrok SR w Kłodzku z dnia 7.06.2016 r. – k.48

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo okazało się zasadne.
Bezsporne było w sprawie, żeM. D.– matka powodów była najemcą lokalu mieszkalnego wK.przyul. (...). Spór powstał w związku z wnioskiem powodów, którzy wystąpili „o przepisanie na nich umowy najmu” przedmiotowego lokalu z powołaniem się na wstąpienie w stosunek najmu. Strona pozwana w istocie swe stanowisko oparła na wywiadach środowiskowych, które zdaniem Sądu - jak sama pozwana Gmina wskazywała - nie były jednoznaczne.
Zgodnie z przepisemart.691 k.c.§ 1 k.c.w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. Natomiast w§ 2powołanego artykułu wskazano, że osoby wymienione w§ 1wstępują w stosunek najmu lokalu mieszkalnego, jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą w tym lokalu do chwili jego śmierci.
Powodowie niewątpliwie należą do kręgu osób wymienionych w przepisieart.691 § 1 k.c.Ustaleniu więc podlegało, czy stale zamieszkiwali z matką do chwili jej śmierci w dniu 6 maja 2015 r.
Badaniu podlegała natomiast kwestuia stałego zamieszkiwania powodów w lokalu przyul. (...)wK.. Stałe zamieszkiwanie polega na tym, że w zajmowanym lokalu znajduje się centrum życiowe danej osoby (w szczególnościK. Pietrzykowski, w:Pietrzykowski, Komentarz, 2015, t. II, art. 691 KC, Nb 16, s. 521;A. Doliwa, Najem lokali, art. 691 KC, Nb 12, s. 154;P. Rola, Problematyka prawna, s. 14;M. Nazar, Nabycie prawa, s. 169;F. Zoll, Najem lokali, s. 123;G. Matusik, Wstąpienie, s. 18). Pojęcie stałego zamieszkania wyjaśniano w judykaturze. Trafne i reprezentatywne, również w obecnym stanie prawnym, pozostaje stanowisko SN zaprezentowane w wyr. z 6.5.1980 r. (III CRN 61/80, Legalis), w którym wskazano, że przez stałe zamieszkanie, stanowiące przesłankę nabycia praw najmu na podstawieart. 691 KC, należy rozumieć zamieszkiwanie w konkretnym mieszkaniu, w określonej miejscowości z zamiarem stałego pobytu, wyrażonym przez to, że w tym mieszkaniu i tej miejscowości skupia się życie osobiste i działalność osoby bliskiej najemcy. Z reguły nie stanowi stałego zamieszkania pobyt osoby bliskiej w celu udzielenia doraźnej, choćby nawet dłużej trwającej pomocy najemcy mieszkania.(w: Kodeks cywilny. Komentarz pod red. Konrada Osajdy, 2017 r., Wydanie 16).
Sąd po przeprowadzeniu postępowania dowodowego doszedł do przekonania, na podstawie zeznań świadkówZ. B.,J. S.,Z. S.iL. Ł., zeznań powodów oraz dowodów z dokumentów, że powodowie do chwili śmierci swej matkiM. D.stale zamieszkiwali w przedmiotowym lokalu.
Strona pozwana w odpowiedzi na pozew nie powoływała kwestii związanych z zamieszkiwaniem powodów w mieszkaniu swej babki naul. (...)wK.i wskazała nieprawidłowe adresy części zawnioskowanych świadków. Spośród świadków zamieszkujących naul. (...)wK.jedynie świadekE. O.podała, że znaA. D.(„tego pana z długimi włosami”) z widzenia, bo widuje go od śmierci jego dziadka, panaN.. Świadek ta doszła do przekonania, że powódA. D.zamieszkuje tam, ponieważ świadek widuje go codziennie, później świadek sprostowała, że przynajmniej 3 razy w tygodniu. W odniesieniu do zeznań pozostałych świadków oraz zeznań powodów nie sposób oprzeć się na tych zeznaniach jako jedynym dowodzie okoliczności przeciwnych wynikających z pozostałych dowodów. Zwrócić należy uwagę, że świadekE. O.nie znała okoliczności związanych z chorobą matki powodów, jej śmiercią, myląc w istocie, kim była dla powodówM. D., a kimE. N.. Świadek dwukrotnie podała, że nie wie kto to jestE. N., a jako babcię powodów podałaM. D.. ŚwiadekE. O.zeznała również, że nie wie, gdzie powodowie zamieszkują i że nie mieszkają z babcią naul. (...). Zdaniem Sądu, świadek wyciągnęła błędne wnioski z faktu widywania powodaA. D.wraz z dziewczyną naul. (...). Oceniając zeznania tego świadka w kontekście zeznań powodów stwierdzić należy, że świadekE. O.widując często powoda z dziewczyną odwiedzających babcię powoda uznała, że powód tam zamieszkuje. Zwrócić należy uwagę, że pomoc czyniona przez najbliższych, w tym przypadku powoda jako wnuka, tym bardziej, że córkaE. N.nie żyje, a wcześniej chorowała, nie może być poczytana za zamieszkiwanie z babcią. W przepisieart.691 § 2 k.c.chodzi o stałe zamieszkiwanie z najemcą. Okoliczności, że powódA. D.często przychodził do babci, wyrzucał śmierci, przynosił zakupy, przyprowadzał i wyprowadzał psa, korzystał z łazienki w mieszkaniu babci i czasem nocował, nie mogą być uznane za stałe zamieszkiwanie powoda w lokalu naul. (...).
W tym zakresie zeznania świadkaZ. S.uznać należy za wiarygodne. Świadek ta rozsądnie wskazywała okoliczności, z których wynikało, że powódA. D.ze swoją dziewczyną odwiedza babcię, pomaga jej, natomiast nie mieszka w lokalu babci, zamieszkiwał tam tuż w okresie po śmierci dziadka
Zauważyć należy ponadto, że babcia powoda jest osobą starszą, ma 73 lata, jest wdową. Powodowie w lokalu przyul. (...)nie mają łazienki, w której mogliby brać prysznic, czy też kąpać się. W kontekście powyższych okoliczności trudno uznać, że korzystając z możliwości kąpieli u babci, odwiedzania jej i niesienia pomocy, powódA. D.naraził się na utratę możliwości wstąpienia w stosunek najmu. Z tych względów Sąd nie oparł się na zeznaniach świadkaE. O.uznając, że świadek wyciągnęła zbyt daleko idące wnioski, przy czym świadek zmieniała zeznania raz zeznając, że widuje powoda codziennie, raz że przynajmniej trzy razy w tygodniu, podawała, że powód zamieszkuje w lokalu babci, następnie, że nie wie, gdzie zamieszkuje kwitując swe zeznania, że w jej ocenie wygląda to na zamieszkiwanie.
Pozostali świadkowie widywali powodów w mieszkaniu najmowym przez ich matkę do czasu jej śmierci, przebywała w nim również ich babciaE. N.i razem opiekowali sięM. D.. ŚwiadkowieZ. B.iJ. S.bezpośredni sąsiedzi powodów zamieszkujący w tym samymbudynku nr (...)przyul. (...)spójnie i logicznie wskazywali na zamieszkiwanie powód wraz z matką do chwili jej śmierci. ŚwiadekJ. S.wskazywał również, że tam znajdowały się ich rzeczy. Powiązać należy te dowody osobowe z dowodami z dokumentów w postaci oświadczeń najemcy i powiadomień o wysokości należności związanych z korzystaniem z lokalu.M. D.w dniu 10 stycznia 2014 r. złożyła oświadczenie, że zamieszkał z nią synP. D., a z tego oświadczenia oraz wcześniejszych wynika, że cały czas zamieszkiwał z nią synA. D.,. Strona pozwana nie przedstawiła żadnego dowodu w postaci oświadczenia, czy powiadomienia o wysokości należności związanych z lokalem, by w chwili śmierci najemcyM. D.zamieszkiwały inne osoby lub mniej osób. Z powiadomienia o należnościach wynika wprost, że w chwili śmierciM. D.opłaty za wywóz nieczystości były naliczane od trzech osób, a wiec najemcy i jej dwóch synów. ŚwiadekZ. B.wprawdzie nie miała wiedzy, gdzie powodowie nocują, czy teżP. D., ale okoliczność ta nie przesądza o braku stałego zamieszkiwania z najemca do chwili jej śmierci. Z zeznań świadkówJ. S.iL. Ł.również wynikają jednoznaczne okoliczności, że powódP. D.jej chłopakiemL. Ł., przebywa w jej mieszkaniu, lecz wraca na noc do domu. Stwierdzić należy, że przebywanie w mieszkaniu innej osoby, nawet prze zwiększą część doby nie stanowi jeszcze o stałym zamieszkiwaniu, co do którego Sąd wypowiedział się wyżej.
Mając na względzie powyższe, Sąd uwzględnił powództwoA.iP. D.mających interes prawny i ustalił, ze powodowie wstąpili w stosunek najmulokalu nr (...)położonego wK.przyul. (...)w miejsceM. D..
O kosztach sądowych orzeczono na mocy art.113 ust.1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nakazując uiszczenie opłaty sądowej od pozwu stronie pozwanej, która przegrała niniejszy spór.