Sąd Okręgowy we Włocławku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ca 91/17
Data wyroku: 2017-06-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Witka – Jeżewski, Mariusz Nazdrowicz, Lucyna Samolińska
Teza: Przepis art. 5 k.c. nie może stanowić podstawy dochodzenia roszczeń.

Sygn. akt I Ca 91/17

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 czerwca 2017 r.
Sąd Okręgowy we Włocławku I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSO Mariusz Nazdrowicz (spraw.)

Sędziowie:

SO Lucyna Samolińska
SO Andrzej Witka – Jeżewski

Protokolant:

staż. Ewelina Jakubiak

po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2017 r. we Włocławku
na rozprawie
sprawy z powództwaR. K.
przeciwko SpółdzielczejA.P.w likwidacji wP.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Aleksandrowie Kujawskim
z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt I C 636/16
oddala apelację.

SSO Lucyna Samolińska

SSO Mariusz Nazdrowicz

SSO Andrzej Witka – Jeżewski

I Ca 91/17

UZASADNIENIE
Aczkolwiek w apelacji został sformułowany „zarzut faktyczny” to jednak jego bliższa analiza wskazuje, że stawiając tego rodzaju zarzuto charakterze procesowym skarżący zakwestionował proces subsumpcji ustalonego stanu faktycznego pod właściwe przepisy, który to proces należy do stosowania prawa materialnego. W konsekwencji zarzut ten należało potraktować jako uzupełnienie zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego ( art. 125 § 5a i 125 § 5 ustawy z dnia 10 września 1982r. „Prawo spółdzielcze‘’ – tekst jedn. : Dz.U. 2016.21 ze zm. – dalej : „prawo spółdzielcze”). W tej sytuacji, skoro w istocie ustalenia Sądu I instancji nie zostały zakwestionowane, a Sąd odwoławczy nie przeprowadził postępowania dowodowego i ustaleń tych nie zmienił uzasadnienie wyroku ograniczać się będzie do elementów wskazanych w przepisieart. 387 § 21kpc.
Apelacja wobec braku uzasadnionych podstaw nie zasługiwałana uwzględnienie.
Sąd Rejonowy dokonał właściwej oceny uchwały nr 6/2016 pozwanej spółdzielni uznając ją za sprzeczną z przepisemart. 125 § 5 a prawa spółdzielczegow części, w jakiej przyznawała ona byłym członkom ( bądź ich spadkobiercom ) prawo do partycypowania w majątku likwidowanej spółdzielni pomimo wypłacenia im wszystkich udziałów przed przejściem albo postawieniem spółdzielni w stan likwidacji. Z oceną tą Sąd Okręgowy w składzie rozpoznającym apelację w pełni się zgadza i nie ma potrzeby powielania argumentów przytoczonych na jej poparcie. Dodać jedynie można, że kwestia ta była już wyjaśniana przez Sąd Okręgowy na tle identycznych sytuacji faktycznych w wyrokach z 31 marca 2016r. I Ca 32/16 i z 1 grudnia 2016r.I Ca 197/16 nie publ.Uchwała we wskazanym zakresie jako sprzecznaz prawem była nieważna. Oczywistą przy tym rzeczą jest to, że podstawą prawną uchwalenia przedmiotowej uchwały był przepisart. 125 § 5 prawa spółdzielczego. Podjęta w oparciu o tą podstawę normatywną uchwała musiała jednak – dla swej ważności - respektować min. uregulowania przewidzianewart. 125 § 5 a prawa spółdzielczego.
Uchwały walnego zgromadzenia obowiązują wszystkich członków spółdzielni i co do zasady nie wpływają na prawa i obowiązki byłych członków. Wyjątek od tej reguły wynika min. właśnie z przywołanego przepisu. Uwzględnienie w podziale pozostałego majątku byłych członków wykreowało po ich stronie roszczenie o zapłatę określonych kwot, będących równowartością wspomnianego majątku. Uchwała zrodziła więc określone skutki cywilnoprawne, a tego rodzaju uchwały podlegają pod kątem ocenyich ważności nie tylko przepisomprawa spółdzielczego( w szczególnościart.42 ust. 2), ale ikodeksu cywilnego, w tymart. 58 kc( np. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 24 lutego 2015r. I A Ca 779/14 nie publ., LegalisNr 1213418 ). Badanie ważności takiej uchwały jest możliwe nie tylko w drodze środków prawnych umożliwiających zaskarżanie uchwał walnego zgromadzenia, ale także w sprawie, w której jest ona przesłanką roszczenia. Nieważność uchwały wynikająca z samego prawa ( istniejąca z mocy prawa ) musi być przy tym uwzględniona przez Sąd z urzędu, niezależnie od tego, czy zgłoszony został odpowiedni zarzut ( uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższegoz 9 lutego 2005r. III CZP 81/04 OSNC 2005/12/204 ).
Wskazać także należy, że podstawą do uwzględnienia powództwa nie mogła być okoliczność, iż równowartość udziałów w majątku została wypłacona innym osobom znajdującym się w analogicznej jak powód sytuacji. Oznaczałoby to bowiem konieczność uwzględnienia roszczenia wyłączniew oparciu o zasady sprawiedliwości i słuszności, a więc na podstawieart. 5 kc, który – jak wiadomo – ma jedynie charakter obronny. Przepis ten, w świetle jednolitego stanowiska judykatury, nie może stanowić podstawy dochodzenia żądań ( z bogatego orzecznictwa przykładowo : wyrok Sądu Najwyższegoz 27 stycznia 1999 r. II CKN 151/98 OSNC 1999/7-8/134, wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 4 września 2014r. I A Ca 325/14 nie publ.;LEX nr 1526976 ).
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy we Włocławku na podstawieart. 385 kpcorzekł jak na wstępie.
SSO Lucyna Samolińska SSO Mariusz Nazdrowicz SSO Andrzej Witka - Jeżewski