Sąd Rejonowy Wrocław Śródmieście we Wrocławiu
VIII Wydział Cywilny
Sygnatura akt: VIII Ns 1000/15
Data wyroku: 2016-08-29 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Anna Martyniec
Słowa kluczowe: Spadek
Podstawa prawna: art. 931 k.c

Sygnatura akt VIII Ns 1000/15
*$%$(...)*

POSTANOWIENIE
Dnia 29 sierpnia 2016 r.
Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu VIII Wydział Cywilny w składzie następującym:
Przewodniczący SSR Anna Martyniec
ProtokolantBernadetaP.
po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2016 r. we Wrocławiu sprawy
z wnioskuT. P.
przy udzialeJ. P.,M. D.,W. B.
o stwierdzenie nabycia spadku
postanawia:
stwierdzić, że spadek poS. P., zmarłym dnia 19 stycznia 2015 r. weW., ostatnio zamieszkałym weW.przyul. (...), na podstawie ustawy nabyli: żonaT. P.z domuL.oraz dzieci: synJ. P., córkaM. D.z domuP.i córkaW. B.z domuP.po ¼ części każde z nich wprost.

UZASADNIENIE
W dniu 16 września 2015 r. wnioskodawczyniT. P.wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym w dniu 19 stycznia 2015 r. r.S. P., ostatnio zamieszkałym weW.przyul. (...). Podała, iż zmarły nie pozostawił testamentu, oraz że związek małżeński zawierał tylko raz- z wnioskodawczynią. W dniu śmierci spadkodawcy wnioskodawczyni pozostawała z nim w związku małżeńskim. Jako spadkobierców zmarłego wnioskodawczyni wskazała siebie oraz dwójkę dzieci ze związku małżeńskiego ze zmarłymS. P.:M. Z.iJ. P..
Na rozprawie w dniu 25 listopada 2015 r. wnioskodawczyni w trakcie składania zapewnienia spadkowego podała, żeS. P., przed zawarciem związku małżeńskiego z wnioskodawczynią, zawarł związek małżeński zG.C., która jeszcze przed związkiem ze spadkodawcą urodziła dziecko: córkęW. C.. Według wnioskodawczyni spadkodawca twierdził, że to nie on jest ojcem tego dziecka.
Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2016 r. Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestniczki postępowaniaW. B.(z domuP.).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

S. P.był żonaty dwukrotnie, pierwszy związek małżeński zawarł zG. C.. Ta w chwili zawierania związku małżeńskiego ze spadkodawcą miała dziecko: córkęW. C., obecnieB.. W oświadczeniu złożonym po zawarciu związku małżeńskiego w Urzędzie Stanu Cywilnego weW.S. P.iG. P.oświadczyli, że są rodzicami dzieckaurodzonego w dniu (...)-W. C., którego akt urodzenia został sporządzony dnia(...)(...)weW.. Jednocześnie dziecku zostało nadane nazwiskoP., a na marginesie jego aktu urodzenia uczyniona odpowiednia wzmianka (uwzględniająca w/w oświadczenie).
Małżeństwo spadkodawcy zG. P.zostało rozwiązane przez rozwód.
Z drugiego związku małżeńskiego zawartego zT. L.spadkodawca posiadał dwójkę dzieci, urodzonych jeszcze przed jego zawarciem -J. P.iM. P., obecnieD..

dowód:

- odpis skrócony aktu małżeństwa nr(...)S. P.iT. L., k. 3;
- odpis skrócony aktu urodzenia nr(...)J. P., k. 3;
- odpis skrócony aktu urodzenia nr(...)(...)M. P., k. 33;
- odpis skrócony aktu małżeństwa nr(...)S. P.iG. C.k. 27;
- odpis zupełny aktu urodzenia nr(...)W. C., k.27 i nr(...), k. 34;
- odpis zupełny aktu małżeństwa nr(...)/AM/(...)S. P.iG. C.nr, k. 34;
- poświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia oświadczenia z dnia 28 marca 1958 r.S. P.iG. P., k. 49;
- informacjaD.Ewidencji Ludności Urzędu Miejskiego weW.z dnia 12 kwietnia 2016 r., k. 59;
- pozew o rozwódS. P.przeciwkoG. P., k. 27 i 40;
- zapewnienie spadkowe złożone przezT. P., k. 25-26;
- zapewnienie spadkowe złożone przezJ. P., k. 26.
Córka spadkodawcyM. P.dwukrotnie zawierała związek małżeński. Pierwszy z nich zawarła zA. Z., drugi zaś zJ.D..

dowód:

- odpis skrócony aktu małżeństwa nr(...)/(...)M. P.iA. Z., k. 33;
- odpis skrócony aktu małżeństwaM. Z.i JorgaD.w języku niemieckim wraz z jego tłumaczeniem k. 33.
W dniu 19 stycznia 2015 r. zmarłS. P..

dowód:

- odpis skrócony aktu zgonu nr(...)S. P., k. 3.
Po spadkodawcyS. P.nie toczyło się postępowanie spadkowe. Nie zostało złożone żadne oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku. Nie toczyło się postępowanie w przedmiocie uznania za niegodnego dziedziczenia poS. P..

dowód:

- zapewnienie spadkowe złożone przezT. P., k. 25-26;
- zapewnienie spadkowe złożone przezJ. P., k. 26.

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią przepisuart. 926 k.c.powołanie do spadku wynika z ustawy albo z testamentu (§ 1). Dziedziczenie ustawowe co do całości spadku następuje wtedy, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy albo gdy żadna z osób, które powołał, nie chce lub nie może być spadkobiercą (§ 2). Sąd spadku bada z urzędu, kto jest spadkobiercą. W szczególności bada, czy spadkobierca pozostawił testament, oraz wzywa do złożenia testamentu osobę, co do której będzie uprawdopodobnione, że testament u niej się znajduje (670k.p.c.).
Jak zostało ustalone na podstawie zapewnień spadkowych wnioskodawczyni i uczestnikaJ. P., spadkodawcaS. P.nie pozostawił po sobie testamentu, dlatego też porządek dziedziczenia pod nim ustalony został na podstawie ustawy, tj. stosownych przepisówkodeksu cywilnego. Zgodnie z treścią przepisuart. 931 § 1 k.c.w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.
Na podstawie powyższego przepisu powołani do odziedziczenia byli: wnioskodawczyniT. P.- żona spadkodawcy, córki spadkodawcy –M. D.iW. B.oraz syn spadkodawcy –J. P.. Udział w masie spadkowej każdej z tych osób wyniósł ¼.
SpadkodawcaS. P.był dwukrotnie żonaty, pierwszy związek małżeński zawarł zG. C.. Związek ten został rozwiązany przez rozwód. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, wynikało, żeS. P., po zawarciu związku małżeńskiego zG. C.w dniu 28 marca 1958 r., przed Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego weW.złożył oświadczenie, żeW. C.jest jego córką. Tożsame zapewnienie złożyła matka dziecka -G. C.. Wzmianka o uznaniu ojcostwaW. C.przezS. P.została naniesiona na jej akt urodzenia.
Skuteczność i charakter tego oświadczenia należało oceniać wedle obowiązujących w chwili jego składania przepisów. Obowiązujący wówczas Dekret z dnia 8 czerwca 1955 r.- Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz.U. z dnia 30 czerwca 1955 r.) stanowił w art. 38:
1. Jeżeli rodzice dziecka zawierają małżeństwo po urodzeniu dziecka, wpisuje się na marginesie aktu urodzenia wzmiankę dodatkową o zawarciu małżeństwa oraz o wynikającej stąd według przepisówkodeksu rodzinnego i opiekuńczegozmianie nazwiska dziecka.
2. Wpisania wzmianki określonej w ust. 1 dokonywa się na wniosek osoby zainteresowanej po wykazaniu dokumentem publicznym, że dziecko pochodzi od małżonków. Jeżeli w chwili zgłoszenia wniosku ojcostwo męża matki nie jest jeszcze ustalone, wniosek o wpisanie wzmianki może być zgłoszony jednocześnie z uznaniem dziecka przez męża matki.
Jednocześnie zgodnie zart. 43 Kodeksu rodzinnego z 27 czerwca 1950 r., poza przypadkami domniemania ojcostwa, ojcem dziecka jest ten, kto je uznał albo czyje ojcostwo zostało ustalone przez sąd. Z kolei unieważnienie uznania z powodu wady oświadczenia woli mogło nastąpić jedynie w przypadku, gdy mężczyzna, który dziecko uznał, nie był jego ojcem, przy czym z żądaniem tym można było wystąpić tylko w ciągu sześciu miesięcy od daty uznania (art. 46 k.r.).
Mając na względzie powyższe, Sąd ustalając porządek dziedziczenia po zmarłym, związany był treścią wyżej powoływanych dokumentów tj. oświadczeniaS. P.o uznaniuW. C.oraz aktu urodzeniaW. C.ze wzmianką o ojcostwie spadkodawcy. Prawdziwości czy wiarygodności tych dokumentów nie zaprzeczała ani wnioskodawczyni ani pozostali uczestnicy postępowania. Wnioskodawczyni przedłożyła do akt postępowania pozew o rozwód z powództwaS. P.przeciwkoG. P.wraz z jego uzasadnieniem, z którego wynikało, że spadkodawca nie wiedział kto jest ojcemW. C.. Skoro jednak nie doszło do unieważnienia uznania w trybie powołanegoart. 46obowiązującego wówczaskodeksu rodzinnego, na obecnym etapie w toku postępowania o stwierdzenie nabycia spadku nie można podważyć ojcostwa spadkodawcy, a tym samym wyłączyćW. P., obecnieB., z kręgu spadkobierców ustawowych.
Zgodnie z kolei z treściąart. 1012 k.c.spadkobierca może przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić. Oświadczenie o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania (art. 1015 § 1 k.c.). Brak oświadczenia spadkobiercy w powyższym terminie jest jednoznaczny z prostym przyjęciem spadku. Jednakże gdy spadkobiercą jest osoba nie mająca pełnej zdolności do czynności prawnych albo osoba, co do której istnieje podstawa do jej całkowitego ubezwłasnowolnienia, albo osoba prawna, brak oświadczenia spadkobiercy w terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza (art. 1015 § 2 k.c.).
Ze złożonych zapewnień spadkowych wynikało, iż uczestnicy postępowania oraz wnioskodawczyni nie składali oświadczeń spadkowych. Mając więc to na uwadze, Sąd stwierdził , że spadek poS. P., nabyli: żonaT. P.z domuL.oraz dzieci: synJ. P., córkaM. D.z domuP.i córkaW. B.z domuP.po ¼ części każde z nich wprost.
W tym stanie rzeczy, mając na uwadze przytoczone powyżej przepisy, należało orzec jak w sentencji postanowienia.