Sąd Okręgowy w Gliwicach
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 393/16
Data wyroku: 2016-05-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Peteja-Żak
Słowa kluczowe: Zatarcie Skazania
Podstawa prawna: art. 178a § 1 kk

Sygnatura akt VI Ka 393/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia24 maja 2016r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący SSO Małgorzata Peteja-Żak
Protokolant Aleksandra Studniarz
przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Zabrzu Elżbiety Łowickiej
po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2016 r.
sprawy1.D. T./T./ synaK.iJ.,
ur. (...)wK.
oskarżonego zart. 13§1 kkw zw. zart. 278§1 kkprzy zast.art. 64§1 kk,art. 178a§4 kk
2.M. B.synaZ.iJ.,
ur. (...)wW.
oskarżonego zart. 13§1 kkw zw. zart. 278§1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego
od wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu
z dnia 13 stycznia 2016 r.    sygnatura akt VII K 827/15
na mocyart. 437 kpk,art. 438 kpk,art. 440 kpkiart. 624 § 1 kpk

1
uchyla punkty 1, 2, 3, 4, 5, 9 i 10 w zakresie dotyczącym oskarżonegoD. T.i sprawę oskarżonegoD. T.o zarzucane mu czyny przekazuje Sądowi Rejonowemu w Zabrzu do ponownego rozpoznania;

2
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że:

- przyjmuje, iż wobec oskarżonegoM. B.zastosowanie znajdują przepisyKodeksu karnegoobowiązujące w dniu 29.03.2015 r.,
- w punkcie 6 jako podstawę prawną wymiaru kary orzeczonej wobec oskarżonegoM. B.wskazujeart. 14 § 1 kkw zw. zart. 278 § 1 kk,
- w punkcie 7 jako podstawę prawną warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonegoM. B.wskazujeart. 69 § 1 i 2 kk,art. 70 § 1 pkt 1 kk;
3. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;
4. zwalnia oskarżonegoM. B.od ponoszenia kosztów postępowania odwoławczego, wydatkami obciążając Skarb Państwa.
Sygn. akt VI Ka 393/16

UZASADNIENIE WYROKU

z dnia 24 maja 2016r.

(w stosunku do oskarżonegoD. T.)
OskarżonyD. T.stanął pod zarzutem tego, że w dniu 29 marca 2015r. wZ., działając wspólnie i w porozumieniu zM. B., usiłowali dokonać zaboru w celu przywłaszczenia 14 kręgów betonowych o łącznej wartości 560 złotych na szkodęfirmy (...) s. c., jednak zamierzonego celu nie osiągnęli z uwagi na zatrzymanie przez funkcjonariuszy Policji, przy czym oskarżony zarzucanego mu czynu dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu w okresie od 3 kwietnia 2005r. do 2 maja 2006r., od 15 maja 2006r. do 16 czerwca 2006r. i od 2 września 2011r. do 2 września 2014r. kary łącznej 4 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności, orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Zabrzu z dnia 16 czerwca 2011r. m. in. za przestępstwo zart. 280 § 1 kk, tj. popełnienia przestępstwa zart. 13 § 1 kkw zw. zart. 278 § 1 kkiart. 64 § 1 kk.
Nadto zarzucono oskarżonemu popełnienie czynu polegającego na tym, że w dniu 29 marca 2015r., znajdując się w stanie nietrzeźwości wyrażającym się zawartością alkoholu w wydychanym powietrzu: I badanie 0,79 mg/l, II badanie 0,89 mg/l, III badanie 0,89 mg/l i IV badanie 0,89 mg/l, prowadził w ruchu lądowym pojazd mechaniczny markiO. (...)onr rej. (...), przy czym czynu tego dopuścił się będąc prawomocnie skazanym wyrokiem Sądu Rejonowego w Chorzowie z dnia 3 listopada 2008r., sygn. IX K 635/08, za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, tj. występku zart. 178a § 4 kk.
Sąd Rejonowy w Zabrzu wyrokiem z dnia 13 stycznia 2016r., wydanym w trybieart. 335 § 1 kpk, w sprawie o sygn. VII K 827/15, w pkt 1 uznał oskarżonegoD. T.za winnego czynu opisanego wyżej, tj. przestępstwa zart. 13 § 1 kkw zw. zart. 278 § 1 kkiart. 64 § 1 kki za to przestępstwo na mocyart. 12 § 1 kkw zw. zart. 278 § 1 kkiart. 4 § 1 kkskazał go na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności.
Nadto w pkt 2 uznał oskarżonegoD. T.za winnego występku zart. 178a § 4 kki za to na mocy tego przepisu, w brzmieniu ustawy sprzed dnia 18 maja 2015r., skazał go na karę 3 miesięcy pozbawienia wolności.
Wpkt 3połączył wyżej wymierzone kary jednostkowe, orzekając w oparciu oart. 85 § 1 kkiart. 86 § 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkwobec oskarżonego karę łączną 6 miesięcy pozbawienia wolności.
Na mocyart. 49 § 2 kk, w brzmieniu ustawy sprzed dnia 18 maja 2015r., wpkt 4orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w kwocie 1.000 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej.
Wpkt 5na mocyart. 42 § 2 kk, w brzmieniu ustawy sprzed dnia 18 maja 2015r., orzekł wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat oraz zwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych.
Od niniejszego wyroku apelację na niekorzyść oskarżonego wywiódł Prokurator, zaskarżając wyrok w części dot. orzeczenia o karze i zarzucając mu:
1. obrazę prawa materialnego w postaciart. 14 § 1 kk, poprzez jego niezastosowanie jako podstawy wymiaru kary orzeczonej wobec oskarżonego wpkt 1i błędne orzeczenie tej kary na podstawie nieistniejącego przepisu, tj.art. 12 § 1 kk,
2. obrazę prawa materialnego w postaciart. 85 kk, poprzez jego niezastosowanie – na mocyart. 4 § 1 kk- jako podstawy wymiaru kary łącznej orzeczonej wobec oskarżonego w pkt 3 wyroku i błędne orzeczenie tej kary na podstawieart. 85 § 1 kk, który to przepis nie istniał w poprzednim stanie prawnym, tj. przed nowelizacjąKodeksu karnegowprowadzoną z dniem 1 lipca 2015r. na mocy ustawy z dnia 27 września 2013r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw.
Stawiając takie zarzuty Prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez:
1. wskazanieart. 14 § 1 kkw miejsceart. 12 § 1 kkjako podstawy prawnej wymiaru kary orzeczonej wobec oskarżonego w pkt 1 wyroku,
2. wskazanieart. 85 kkiart. 86 § 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkjako podstawy prawnej kary łącznej 6 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonego w pkt 3 wyroku.
Sąd Okręgowy stwierdził, co następuje:
Apelacja okazała się zasadna na tyle, że w wyniku jej wywiedzenia, ale nadto i odwołania się do treści przepisuart. 440 kpk, zaskarżony wyrok nie mógł się ostać w zakresie dotyczącym oskarżonegoD. T.. Koniecznym stało się zatem uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zabrzu.
Oskarżyciel publiczny w złożonym w trybieart. 335 § 1 kpkwniosku o wydanie na posiedzeniu wyroku skazującego wniósł o orzeczenie uzgodnionych z oskarżonymD. T.kar jednostkowych za przestępstwa zart. 13 § 1 kkw zw. zart. 278 § 1 kki zart. 178a § 4 kk. Kwalifikując drugi z zarzucanych mu czynów, wskazał na uprzednie prawomocne skazanie oskarżonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Chorzowie z dnia 3 listopada 2008r., w sprawie o sygn. akt IX K 635/08, za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości pomimo orzeczonego wcześniej prawomocnym wyrokiem zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, tj. za czyn realizujący znamiona przestępstwa zart. 178a § 1 kkiart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kk. Analiza tego ostatniego orzeczenia dowodzi, iż oskarżony przypisanego mu czynu dopuścił się w dniu 28 czerwca 2008r., a za czyn ten wymierzono mu na mocyart. 244 kkw zw. zart. 11 § 3 kkkarę 1 roku i 6 sześciu miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby lat 4, nadto grzywnę w wysokości 30 stawek dziennych po 20 złotych każda, a także orzeczono dwa środki karne - w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat oraz podania wyroku do publicznej wiadomości poprzez zamieszczenie informacji o skazaniu na stronie internetowej Sądu Rejonowego w Chorzowie. Powyższy wyrok uprawomocnił się w dniu 11 listopada 2008r. (k. 98).
Sąd Rejonowy w Zabrzu wydał wyrok w trybieart. 335 kpk, a więc na posiedzeniu, pod nieobecność oskarżonego, prawidłowo zawiadomionego o jego terminie, uwzględniając w całości wniosek Prokuratora. Wydając wyrok Sąd I instancji istotnie przypisując oskarżonemuD. T.winę i sprawstwo czynu zart. 13 § 1 kkw zw. zart. 278 § 1 kkiart. 64 § 1 kkw sposób nieprawidłowy i omyłkowy wskazał w pkt 1 jako podstawę prawną wymiaru kary orzeczonej wobec oskarżonegoart. 12 § 1 kkw zw. zart. 278 § 1 kkiart. 4 § 1 kkzamiast prawidłowo w miejsce tego pierwszego przepisu -art. 14 § 1 kk, na co wskazuje treść pisemnego uzasadnienia orzeczenia, jest także i oczywistym, że stosując przepisyKodeksu karnegoobowiązujące w dacie popełnienia zarzucanego czynu, podstawę prawną orzeczenia kary łącznej w pkt 3 stanowiły przepisyart. 85 kkiart. 86 § 1 kk, nie zaś błędnie powołany ten pierwszy jakoart. 85 § 1 kk. Ta niewątpliwa obraza prawa materialnego nie skutkowałaby jednak koniecznością wydania orzeczenia o charakterze kasatoryjnym.
Analiza treści wyroku Sądu Rejonowego w Chorzowie, w tym zwłaszcza długość orzeczonego okresu próby oraz zakazu prowadzenia pojazdów, wskazuje jednak, że przywołany wyżej wyrok najprawdopodobniej uległ zatarciu z mocy prawa, na co oskarżyciel ani Sąd orzekający nie zwrócili uwagi. Okres, o którym stanowiart. 76 § 1 kk, w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2015r., zakończył się w dniu 11 maja 2013r. (4-letni okres, począwszy od dnia 11 listopada 2008r., plus dodatkowe 6 miesięcy), kara grzywny została wykonana w dniu 16 lutego 2010r., pozostaje więc zatem do ustalenia czy i kiedy wykonano wobec oskarżonego 3-letni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych oraz środek karny orzeczony w pkt 5 tego orzeczenia w postaci podania wyroku do publicznej wiadomości poprzez zamieszczenie informacji o skazaniu na stronie internetowej Sądu Rejonowego w Chorzowie. W realiach niniejszej sprawy wydaje się zatem niezbędne dokonanie analizy akt sprawy Sądu Rejonowego w Chorzowie o sygn. IX K 635/08 w powyższym zakresie, a także - w razie konieczności – zwrócenie się do właściwego Urzędu Miasta - Wydziału Komunikacji, celem zbadania, czy przedmiotowe skazanie uległo zatarciu z mocy prawa, wtedy bowiem odpadłoby znamię zart. 178a § 4 kkwcześniejszego prawomocnego skazania oskarżonego za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, co uzasadniałoby z kolei przypisanie mu jedynie występku w podstawowej formie zart. 178a § 1 kk.
Jak wskazuje SN w swoim orzeczeniu, fakt zatarcia z mocy prawa wcześniejszego prawomocnego skazania za przestępstwo zart. 178a § 1 kklub wymienione wart. 178a § 4 kk, zaistniały w dacie wyrokowania co do popełnienia czynu określonego wart. 178a § 1 kk, uniemożliwia przyjęcie odpowiedzialności sprawcy na podstawieart. 178a § 4 kktakże wtedy, gdy do popełnienia tego czynu doszło przed upływem okresu niezbędnego do zatarcia wcześniejszego skazania. Nie stanowi natomiast przeszkody do przyjęcia odpowiedzialności na podstawieart. 178a § 4 kkzatarcie w dacie wyrokowania skazania za przestępstwo, którego częścią było orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, jeżeli będący przedmiotem osądu czyn określony wart. 178a § 1 kkzostał popełniony w okresie obowiązywania tego zakazu (tak SN w postanowieniu z dnia 21 VIII 2012r., IV KK 59/12, OSNKW 2013/1/3, Lex 1261016).
W realiach niniejszej sprawy zatem uwzględnienie przez Sąd I instancji wniosku Prokuratora, zawierającego uzgodnioną z oskarżonym karę za czyn zart. 178a § 4 kk, bez wykorzystania procesowych uprawnień do zainicjowania ewentualnej zmiany wniosku, przy równoczesnym braku rozstrzygnięcia na podstawieart. 343 § 7 zdanie pierwsze kpko zwrocie sprawy Prokuratorowi, wydaje się być orzeczeniem co najmniej przedwczesnym, o ile nie błędnym.
W tej sytuacji konieczne stało się uchylenie zaskarżonego wyroku w całości w stosunku do oskarżonegoD. T., gdyż wydanie prawidłowego orzeczenia w trybie konsensualnym możliwe jest jedynie, gdy wszystkie zawarte uzgodnienia są zgodne z przepisami prawa materialnego, a nadto zostały zaakceptowane przez strony tego uzgodnienia.
Trzeba przypomnieć także, że Sąd Rejonowy jest związany treścią wniosku Prokuratora złożonego w trybieart. 335 § 1 kpkw tym sensie, że potrzeba dokonania jakiejkolwiek zmiany jego treści musi powodować zwrot sprawy Prokuratorowi. Jedyną dopuszczalną możliwością wydania przez Sąd we wspomnianym trybie orzeczenia o innej treści niż tej wynikającej z ukształtowania wniosku w trybieart. 335 § 1 kpk, jest dokonanie przez strony stosownych modyfikacji w trakcie posiedzenia. Natomiast Sąd meriti, uwzględniając wniosek oskarżyciela publicznego, uznał jego zasadność w całości.
Z tych wszystkich względów Sąd odwoławczy uchylił punkty 1-5, 9 i 10 zaskarżonego orzeczenia, przekazując sprawę oskarżonegoD. T.o zarzucane mu czyny Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. W jego toku Sąd ten uwzględni powyższe uwagi. Wydaje się zatem konieczne w tych okolicznościach zwrócenie przez Sąd orzekający sprawy Prokuratorowi w oparciu o przepisart. 343 § 7 zdanie pierwsze kpkcelem wykonania powyżej wskazanych czynności, mających na celu ustalenie czy wcześniejsze skazanie uległo zatarciu z mocy prawa, wówczas bowiem fakt uprzedniego skazania nie może rodzić od tej chwili dla skazanego negatywnych konsekwencji, o których mowa w przepisieart. 178a § 4 kk.
Kierując się powyższym orzeczono jak w sentencji.