Sąd Rejonowy w Wołominie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 503/14
Data wyroku: 2016-04-07 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mariusz Matusik

Sygn. akt II K 503/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 7 kwietnia 2016 r.
Sąd Rejonowy w Wołominie - II Wydział Karny w składzie
Przewodniczący: SSR Mariusz Matusik
Protokolant: Katarzyna Karpińska, Dominika Witkowska, Konrad Czopek

w obecności oskarżyciela publicznego Katarzyny Kuczykowskiej, Sylwii Muzyczko-Wołosik, Radosława Kłosa, Michała Magiera, Kaliny Ciaś-Ważny,
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2014 r., 14 stycznia 2015 r., 29 kwietnia 2015 r., 25 września 2015 r., 25 listopada 2015 r., 24 lutego 2016 r., 8 marca 2016 r., 7 kwietnia 2016 r.
sprawy przeciwko:

1
M. M. (2), synowiC.iK.,ur. (...)wW.

oskarżonemu to, że:

I
w dniu 30 listopada 2011 roku wW.w Sądzie Rejonowym dla(...)złożył fałszywe zeznania mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym w sprawie o sygnaturze I C 1004/11 dotyczące kolizji drogowej zaistniałej w dniu 13 października 2010 r. w miejscowościK., podczas której uszkodzeniu uległ samochód osobowy markiM. (...)onr rej. (...)kierowany przez powoda i samochód osobowy markiF. (...)onr rej. (...)kierowany przezR. J.,

tj. o czyn zart. 233 § 1 k.k.;

II
w dniu 21 października 2010 roku wW.usiłował wyłudzić od(...) S.A.z siedzibą wW.odszkodowanie w kwocie 20 899,50 zł w ten sposób, że zgłosił szkodę na swoim pojeździe tj. samochodzie osobowym markiM. (...)nr rej. (...)w związku z kolizją z dnia 13 października 2010 r. w miejscowościK.z samochodem osobowym markiF. (...)onr rej. (...)kierowanym przezR. J., wprowadzając w błąd pracownika zakładu ubezpieczeń co do faktu zdarzenia i jego przebiegu,

tj. o czyn zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.;

2
R. J., córceZ.iJ.,ur. (...)wW.

oskarżonej o to, że:
w dniu 30 listopada 2011 roku wW.w Sądzie Rejonowym(...)złożyła fałszywe zeznania mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym w sprawie o sygnaturze I C 1004/11 dotyczące przebiegu kolizji drogowej zaistniałej w dniu 13 października 2010 roku w miejscowościK., podczas której uszkodzeniu uległ samochód osobowy markiM. (...)onr rej. (...)kierowany przezM. M. (2)i samochód markiF. (...)onr rej. (...)kierowany przez uczestniczkę zdarzenia
tj. czyn zart. 233 § 1 k.k.

orzeka

I
OskarżonegoM. M. (2)uniewinnia od popełnienia czynu zabronionego opisanego w pkt 1;

II
OskarżonegoM. M. (2), w ramach czynu zarzucanego mu w pkt 2 uznaje za winnego tego, że w dniu 21 października 2010 roku wW.usiłował wyłudzić od(...) S.A.z siedzibą wW.odszkodowanie w kwocie 20 899,50 zł w ten sposób, że zgłosił szkodę w swoim pojeździe tj. samochodzie osobowym markiM. (...),nr rej. (...), w związku z kolizją, jaka miała zaistnieć z udziałem ww. pojazdu oraz samochodu osobowego markiF. (...)onr rej. (...), kierowanego przezR. J., w dniu 13 października 2010 r. w miejscowościK., wprowadzając w błąd pracownika zakładu ubezpieczeń co do faktu zdarzenia i jego przebiegu i za tak opisany czyn, wypełniający dyspozycjęart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.skazuje oskarżonego, zaś na podstawieart. 14 § 1 k.k.w zw. z art. w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 33 § 2 i 1 k.k.wymierza mu karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności oraz karę 20 (dwudziestu) stawek dziennych grzywny, na podstawieart. 33 § 3 k.k.ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 30 zł (trzydziestu złotych);

III
Na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.w zw. zart. 70 § 1 pkt 1 k.k.wykonanie orzeczonej względem oskarżonegoM. M. (2)kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres próby 2 (dwóch) lat;

IV
Na podstawieart. 72 § 1 pkt 1 k.k.nakłada na oskarżonegoM. M. (2)obowiązek informowania Sądu, w formie pisemnej, o przebiegu okresu próby;

V
OskarżonąR. J., w ramach zarzucanego jej czynu uznaje za winną tego, że w dniu 30 listopada 2011 roku wW.w Sądzie Rejonowym(...)zeznała nieprawdę składając zeznania, mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym w sprawie o sygn. akt I C 1004/11, dotyczące przebiegu kolizji drogowej, jaka miała zaistnieć w dniu 13 października 2010 roku w miejscowościK., podczas której uszkodzeniu ulec miał samochód osobowy markiM. (...)onr rej. (...), kierowany przezM. M. (2)i samochód markiF. (...)onr rej. (...)kierowany przez oskarżoną i za tak opisany czyn, wypełniający dyspozycjęart. 233 § 1 k.k.skazuje oskarżoną i wymierza jej karę 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności;

VI
Na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.w zw. zart. 70 § 1 pkt 1 k.k.wykonanie orzeczonej względem oskarżonejR. J.kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres próby 1 (jednego) roku;

VII
Na podstawieart. 72 § 1 pkt 1 k.k.nakłada na oskarżonąR. J.obowiązek informowania Sądu, w formie pisemnej, o przebiegu okresu próby;

VIII
Na podstawieart. 627 k.p.k.zasądza od oskarżonych, na rzecz Skarbu Państwa, koszty sądowe w częściach od nich przypadających, tj. od oskarżonegoM. M. (2)zasądza kwotę 300 zł (trzystu złotych) złotych tytułem opłaty oraz 160 zł (stu sześćdziesięciu złotych) tytułem wydatków, zaś od oskarżonejR. J.kwotę 60 zł (sześćdziesięciu złotych) tytułem opłaty oraz 150 zł (stu sześćdziesięciu złotych) tytułem wydatków.

II K 503/14

UZASADNIENIE
Na podstawie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy i ujawnionego w toku rozprawy głównej Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 21 października 2010 r.M. M. (2)zgłosił wfirmie (...) S.A.szkodę komunikacyjną w pojeździe markiM. (...)onr. rej.: (...). W protokole zgłoszenia szkodyM. M. (2)wskazał, że jadąc w dniu 13 października 2010 r.ul. (...).F. Ż.w miejscowościK., samochodem markiM.został uderzony w prawą stronę samochodu przez jadący z prawej strony markiF. (...)onr rej. (...), kierowany przezR. J.. (dowody:dokumentacja zgłoszenia szkody komunikacyjnej – k. 1-3, 9-10 akt szkodowychspółki (...))
Właścicielka pojazdu markiF. (...)R. J.złożyła oświadczenie potwierdzające przedstawione przezM. M. (2)okoliczności kolizji drogowej, w którym wskazała, że jadącul. (...)samochodem markiF. (...)nie zauważyła pojazdu nadjeżdżającego z lewej stronyul. (...).F. Ż., w wyniku czego doszło do kolizji. (dowody:oświadczenie sprawcy kolizji drogowej – k. 4 akt szkodowychspółki (...)) Zgodnie z wyceną przeprowadzoną na zleceniespółki (...), koszt naprawy pojazdu należącego doM. M. (2)wynosić miał (przy uwzględnieniu ubytku wartości części zamiennych) 27.919,10 zł. (dowód:kalkulacje napraw szkody – k. 33-38 akt szkodowychspółki (...))
Wobec powziętych przez ubezpieczyciela wątpliwości co do okoliczności powstania zgłoszonej szkody,spółka (...)zleciła przeprowadzenie analizy zgłoszonej szkody biegłemu z zakresu techniki samochodowej i rekonstrukcji wypadków drogowych,J. K. (1). W opinii z dnia 31 grudnia 2010 r. wskazany biegły wywiódł, że uszkodzenia samochodu markiM. (...)nie korelują z uszkodzeniami samochodu markiF. (...)i nie mogły powstać na skutek opisanej przezM. M. (2)iR. J.kolizji drogowej. (dowód:opiniaJ. K., sporządzona na zleceniespółki (...)– k. 76-87 akt szkodowychspółki (...)). Skutkiem powyższego ubezpieczyciel pismem z dnia 11 stycznia 2011 r. odmówiłM. M. (2)wypłaty odszkodowania wskazując, że analiza dokumentów zebranych w aktach szkody daje podstawę do stwierdzenia, że uszkodzenia samochoduM. (...)powstały w innych okolicznościach niż podane w zawiadomieniu o szkodzie. (dowód:pismospółki (...)– k. 105 akt szkodowychspółki (...))
W reakcji na odmowną decyzję ubezpieczycielaM. M. (2)zleciłP. B. (1)– rzeczoznawcy samochodowemu, sporządzenie własnej opinii w przedmiocie uszkodzeń pojazdów. Z opinii wskazanego rzeczoznawcy wynikało, że uszkodzenia samochodów marekM. (...)iF. (...)mogły powstać w wyniku zderzenia się tych pojazdów w okolicznościach opisanych przezM. M. (2)iR. J.. Analizę uszkodzeń pojazdu markiF. (...)ww. rzeczoznawca przeprowadził w oparciu o bezpośrednie oględziny pojazdu (dowód:opiniaP. B.– k. 41-60, zeznaniaJ. T.– k. 241, 243).
Opinia sporządzona przezP. B. (1)została przedstawionaspółce (...). W związku z powyższym, na zlecenie spółki, biegłyJ. K. (1)dokonał ponownej analizy dostępnego materiału, z uwzględnieniem także treści opinii rzeczoznawcy oraz po zapoznaniu się z zapisanymi na nośniku CD zdjęciami powypadkowymi samochodu markiF. (...). Po jej przeprowadzeniu biegłyJ. K. (1)podtrzymał ustalenia oraz wnioski końcowe wcześniej sporządzonej opinii. (dowód:uzupełniająca opiniaJ. K.z dnia 31 grudnia 2011 r. – k. 164-166 akt szkodowychspółki (...)). Uwzględniwszy powyższe(...) S.A.podtrzymała wcześniejszą decyzję o odmowie wypłatyM. M. (2)odszkodowania z tytułu zgłoszonej przez niego w dniu 21 października 2010 r. szkody komunikacyjnej (dowód:pismospółki (...)– k. 61).
Pozwem z dnia 22 sierpnia 2011 r.M. M. (2)wniósł o zasądzenie od(...) S.A.kwoty 20.899,50 zł. wraz z ustawowymi odsetkami, podnosząc iż jego żądanie ma związek z kolizją drogową, jaka (wg jego twierdzeń) zaistniała w dniu 13 października 2010 r. w miejscowościK., a której sprawcą byłaR. J.. W swoim pozwieM. M. (2)wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań świadkaR. J.na okoliczność przebiegu zdarzenia z dnia 13 października 2010 r. w miejscowościK., podczas którego uszkodzeniu uległ samochód markiF. (...)onr. Rej. (...)kierowany przez w/w, rodzaju uszkodzeń obu samochodów uczestniczących w zdarzeniu oraz konieczności odholowania samochodu markiM. (...)z powodu niemożności kontynuowania nim jazdy. (dowód:pozew o zapłatę – k. 24-27).
Sprawa z opisanego wyżej powództwa toczyła się przed Sądem Rejonowym(...)pod. sygn. akt: I C 1004/11. Podczas rozprawy głównej w dniu 30 listopada 2011 r. Sąd postanowił informacyjnie przesłuchać powoda, który zeznawał wówczas w trybieart. 212 § 1 k.p.c.M. M. (2)nie został wówczas pouczony o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań oraz treściart. 233 k.k.(
    dowód:odpis protokołu rozprawy przed SR dla m.st.W.k. 66-67). W toku tej samej rozprawy Sąd dopuścił dowód z zeznań świadkaR. J.. Świadek, pouczona o treściart. 233 k.k.zeznała wówczas, że uczestniczyła w kolizji drogowej z udziałemM. M. (2), uderzając kierowanym przez siebie(...)„w środek” pojazdu, którym poruszał się powód. Obszernie opisała także uszkodzenia swojego samochodu, jakie powstać miały bezpośrednio w wyniku przedmiotowego zdarzenia. (
    dowód:odpis protokołu rozprawy przed SR dla m.st.W.k. 67-68) Powództwo w sprawie o sygn. akt: I C 1004/11 zostało oddalone wyrokiem z dnia 7 października 2013 r. W dniu 28 stycznia 2014 r. do Prokuratury Rejonowej(...)wpłynęło zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa określonego wart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.iart. 233 § 1 k.k.złożone przez Prezesa Sądu Rejonowego(...)wW.. (
    dowody: odpis wyroku oraz uzasadnienia – k. 3-10, zawiadomienie – k. 1-2)
Sąd w sprawie niniejszej, posiłkując się opiniami biegłych sądowychJ. F. (1)orazM. M. (3), dowody z których dopuszczone zostały przez Sąd Rejonowy(...)w toku postępowania o sygn. akt: I C 1004/11, z uwzględnieniem także opinii sporządzonych na zleceniespółki (...)przez biegłegoJ. K. (1)ustalił że uszkodzenia pojazdów markiM. (...), kierowanego przezM. M. (2)orazF. (...), kierowanego przezR. J.(udokumentowane w procesie likwidacji szkody na pojeździeM. M. (2)) nie powstały w okolicznościach deklarowanych przez ww., jakie miały zaistnieć w związku z kolizją z dnia 13 października 2010 r. w miejscowościK.. (dowody:opinia biegłegoJ. F.– k. 71-91, opinia biegłegoM. M.– k. 95-111, opiniaJ. K., sporządzona na zleceniespółki (...)– k. 76-87 akt szkodowychspółki (...), uzupełniająca opiniaJ. K.z dnia 31 grudnia 2011 r. – k. 164-166 akt szkodowychspółki (...))
OskarżonyM. M. (2)w toku postępowania przygotowawczego nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów. Wskazał, że prawdą jest, że w październiku 2010 r. w miejscowościK.doszło do kolizji z udziałem kierowanego przez niego samochodu markiM.oraz pojazdu markiF. (...), którym poruszała się kobieta o imieniuR.o obco brzmiącym nazwisku. Wskazał, że jadąc drogą z pierwszeństwem przejazdu,ul. (...), został uderzony w bok auta. Oskarżony wyjaśnił, że na prośbę uczestniczki zdarzenia nie wezwał na jego miejsce Policji. Wskazał, że ww. kolejnego dnia przyjechała do jego domu, gdzie spisała stosowne oświadczenie o sprawstwie kolizji. Podał również, że bezpośrednio po zdarzeniu jego auto zostało przewiezione do warsztatu blacharskiego. Oświadczył również, że nie czuje się winny, a opinie powołanych w sprawie biegłych sporządzane były jedynie na podstawie czarno białych fotografii. (k. 142)
Swoje stanowisko oskarżonyM. M. (2)podtrzymał w toku postępowania jurysdykcyjnego, potwierdzając również złożone wcześniej wyjaśnienia. Wyjaśnił ponadto, że wraz ze sprawczynią kolizji nie spisał oświadczenia na miejscu zdarzenia z uwagi na pośpiech i zrobił to dopiero dzień po zdarzeniu w swoim mieszkaniu. Wskazał, że na miejscu zdarzenia nie pytał jak nazywa się oskarżona, postanowił wymienić się z nią jedynie numerami telefonu, ponieważ jako strażak ma zaufanie do ludzi. Podniósł, że po zdarzeniu samochód oddał do warsztatu wD..M. M. (2)opisał również okoliczności sporządzenia, na jego zlecenie, opinii rzeczoznawcyP. B. (1). Wyjaśnił, że w wyniku jego starań ww. uzyskał dostęp do pojazduM. U., jaki miał brać udział kolizji, który to samochód nie został wówczas jeszcze zezłomowany. (k. 218-222)
OskarżonaR. J.zarówno w toku postępowania przygotowawczego, jak też sądowego nie przyznała się do zarzucanych jej czynów, ponadto odmówiła składania wyjaśnień i odpowiedzi na zadawane pytania. (k. 148, 222-223)
Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy pozwolił na jednoznaczne rozstrzygnięcia w przedmiocie odpowiedzialności karnej oskarżonychM. M. (2)iR. J..
Sąd co do zasady nie dał wiary wyjaśnieniom oskarżonegoM. M. (2), złożonym zarówno w toku postepowania przygotowawczego, jak i podczas rozprawy głównej. Wskazać należy, iż pomimo, że z pozoru wydawać się mogły one logiczne, to jednak nie korespondowały z pozostałym, zgromadzonym w sprawie i pozytywnie zweryfikowanym przez Sąd materiałem dowodowym. Wskazać należy przede wszystkim, że wypowiedzi oskarżonego stały w oczywistej sprzeczności z opiniami biegłych z zakresu techniki samochodowej i rekonstrukcji wypadków drogowych, powołanych przez Sąd Rejonowy(...)w sprawie toczącej się pod sygn. akt I C 1004/11. Na podstawie wskazanych opinii Sąd ustalił wszak, że uszkodzenia pojazdu markiM. (...), jakie miały stać się przedmiotem likwidacji w postępowaniu odszkodowawczym, nie powstały w okolicznościach deklarowanych zarówno przezM. M. (2), jak i przezR. J., jakie miały zaistnieć w związku z kolizją z dnia 13 października 2010 r. w miejscowościK.. Wobec powyższego stwierdzić należy, iż wersja zdarzeń, zaprezentowana przez oskarżonego stanowi jedynie gołosłowną, przyjętą na potrzeby prowadzonego postępowania linię jego obrony. Sąd nie dopatrzył się podstaw do zakwestionowania oświadczeń oskarżonego w przedmiocie okoliczności sporządzenia przezR. J.(przy czym odnotować należy, iż wówczas ww. miała na nazwiskoR. H.) oświadczenia o jej sprawstwie kolizji drogowej. Nie jest wszak niemożliwym, by oświadczenie takie spisane zostało kolejnego dnia po deklarowanym zdarzeniu, choć budzić wątpliwości może fakt odstąpienia przez oskarżonego chociażby od wcześniejszego uzyskania jakichkolwiek danych osobowych rzekomego sprawcy szkody. Powyższe również nie czyni zatem wiarygodną przyjętej przezM. M. (2)linii obrony, wskazując na to, iż ww. mógł zawrzeć zR. J.szersze od deklarowanego porozumienie. Odnotować należy jednak, iż przedmiotowa okoliczność nie ma znaczenia dla ustalenia odpowiedzialności karnej obojga oskarżonych za zarzucane im czyny zabronione – nie prowadzi wszak do ustaleń w przedmiocie zaistnienia kolizji o deklarowanych przezM. M. (2)przebiegu i skutkach, nie wskazuje także na prawdziwość bądź fałszywość zeznań, składanych w dniu 30 listopada 2011 r. przezR. J.na okoliczność przebiegu kolizji drogowej, jaka miała zaistnieć w dniu 13 października 2010 r. w miejscowościK..
Wskazane wyżej argumenty zachowują swoją aktualność również w odniesieniu do oświadczenia o niewinności, złożonego w toku postępowania przezR. J.. Zważyć należy, iż oskarżona nie przyznała się do popełnienia zarzucanego jej czynu zart. 233 § 1 k.k., jednakże wobec zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w postaci opinii biegłych stwierdzić jednak trzeba, iż oświadczenie o niewinnościR. J.zostało skutecznie podważone.
Przedmiotem krytycznej analizy Sądu musiały stać się zeznania świadkówM. M. (5)orazP. J.. Wskazać należy, że ww. świadkowie (żonaM. M. (2)oraz bratR. J.) są względem oskarżonych osobami najbliższymi, mieli zatem interes w przedstawianiu wersji zdarzeń korzystnej dla członków własnej rodziny. Zważyć jednak należy, iż ww. zeznania nie dotykają istoty sprawy karnej, zawisłej przed Sądem Rejonowym wW.. Sąd zważył, że wobec całokształtu materiału dowodowego, zgromadzonego w sprawie i ujawnionego w toku rozprawy głównej (w tym zeznań świadkówJ. T.,R. P.iR. T.), nie sposób kwestionować, byM. M. (5)orazP. J.rzeczywiście brali udział w opisywanych przez świadków zdarzeniach, jednak o przebiegu i skutkach innych, niż deklarowane przez oskarżonych. Wskazać bowiem trzeba, że to, iż w miejscowościK.doszło do zdarzenia z udziałem pojazdów należących do oskarżonych wynikać może również z faktu, iż obydwa samochody doznały uszkodzeń, pojazdM. M. (2)był holowany, zaś autoR. J.oddane zostało do kasacji. Zauważyć należy jednak, że zarównoM. M. (5), jak iP. J.nie posiadali wiedzy co do uszkodzeń obydwu samochodów, dokładnego czasu ani nawet osób, jakie miały brać udział w kolizji. Reasumując powyższe, wobec całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Sąd uznał depozycjeM. M. (5)orazP. J.za adekwatne do ich udziału w zdarzeniach, niemniej jednak bezużyteczne dla poczynienia w sprawie ustaleń w przedmiocie odpowiedzialności karnej oskarżonych.
Za polegające na prawdzie Sąd uznał zeznaniaJ. T.,R. P.iR. T.. Świadkowie w sposób logiczny i spójny przedstawili posiadaną przez siebie wiedzę na temat okoliczności dotyczących niniejszej sprawy. W szczególności wskazać należy, że świadekJ. T.zeznał, iż przypomina sobie sytuację, w której „ktoś chciał wypożyczyć na chwilę samochód, który wcześniej zdał”. Wypożyczenie pojazdu nie było nigdzie odnotowane, zaś świadek nie pamiętał kiedy ono nastąpiło. Powyższe znalazło swoje potwierdzenie w fakcie, iż pojazd markiF. (...)został poddany oględzinom rzeczoznawcy –P. B. (1). Ww. wykonał wówczas także dokumentację fotograficzną, która legła także u podstaw wykonanych w toku postępowania opinii biegłych sądowych. Zauważyć należy także, iż nie budzi wątpliwości, że samochód markiM. (...)był uszkodzony, co wynika nie tylko z zeznańR. P.iR. T., ale także dokumentów przedstawionych Sądowi przezspółkę (...), w szczególności z protokołu oceny technicznej pojazdu (k. 2 akt szkodowychspółki (...)).
Wskazać należy, że kluczowymi dowodami w niniejszej sprawie, które legły u podstaw poczynionych przez Sąd ustaleń faktycznych, były opinie biegłych sądowych z zakresu techniki samochodowej i rekonstrukcji wypadków drogowych,J. F. (1)orazM. M. (3). Z opinii sporządzonej przezJ. F. (1)w dniu 15 lutego 2012 r. jednoznacznie wynika, że na skutek przeprowadzonej analizy porównawczej, geometrycznej i sytuacyjnej zasadnym jest twierdzić, iż nie jest prawdopodobne aby uszkodzenia jakie zostały udokumentowane podczas procesu likwidacji szkody w pojeździe markiM.powstały w wyniku kolizji drogowej w dniu 13.10.2010 r., podczas której samochód osobowyF. (...)kierowany przezR. J.miał uderzyć przodem w prawy bok samochodu osobowegoM. (...)kierowanego przezM. M. (2). Biegły wskazał ponadto, że analiza materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy oraz w aktach szkody komunikacyjnej pozwala na stwierdzenie, iż udokumentowane uszkodzenia pojazdu markiM. (...)nie wykazują kryminalistycznych cech wspólnych z uszkodzeniami nadwozia samochodu markiF. (...). Opinia z dnia 15 lutego 2013 r., wykonana przezM. M. (6)wskazuje zaś, że pomimo, iż na podstawie analizy porównawczej i geometrycznej uszkodzeń obu pojazdów nie można wykluczyć, że uszkodzenia pojazduM. (...)powstały w wyniku kontaktu z samochodemF. (...), to jednak wyniki analizy ruchowej przebiegu kolizji, mechanizmu uderzenia, zakresu i miejsca powstania uszkodzeń pozwalają wnioskować, że uszkodzenia samochoduM. (...)nie powstały w okolicznościach deklarowanych przez uczestników.
W ocenie Sądu ww. opinie biegłych, dopuszczone przez Sąd Rejonowy(...)jako dowody w sprawie o sygn. akt I C 1004/11 uznać należy za rzetelne. W pierwszej kolejności na podkreślenie zasługuje, iż zostały one sporządzone przez uprawnione osoby, posiadające wymaganą wiedzę specjalistyczną oraz doświadczenie zawodowe. Wskazani biegli sądowi byli także osobami bezstronnymi, działającymi nie na zlecenie stron postępowania, lecz niezależnego oraz niezawisłego Sądu. Przedstawione opinie są ponadto jasne, spójne i jednoznaczne, nie zawierają jakichkolwiek wewnętrznych sprzeczności, nie budząc również wątpliwości w świetle zasad wiedzy ogólnej, którą posiada Sąd. Podkreślenia wymaga, iż obydwie wskazane opinie sporządzone zostały na podstawie, w ocenie Sądu szczegółowej, analizy całokształtu dokumentacji dotyczącej opisywanego przezM. M. (2)iR. J.zdarzenia, z uwzględnieniem także zapisanych na nośnikach CD fotografii samochodu markiF. (...), wykonanych przezP. B. (1)(k. 131 akt szkodowych), jak również(...)(akta szkodowe – k. pomiędzy kartami oznaczonymi numerami 75 i 76). Wymieniony materiał, z którego korzystali obaj powołani przez Sąd Rejonowy(...)biegli zawiera kolorowe fotografie obydwu pojazdów w wysokiej rozdzielczości, których jakość należy ocenić jako bardzo dobrą. Nie jest zatem prawdą, by – jak twierdził oskarżony – biegli sądowi (w przeciwieństwie to zatrudnionego przez niego rzeczoznawcy) dysponowali jedynie ubogim materiałem dowodowym, opartym na zdjęciach monochromatycznych. Wskazać ponadto trzeba, iż biegli, w dokonanych przez siebie analizach, wskazali w szczególności na uszkodzenia, jakie w obu pojazdach winny powstać wskutek wzajemnego kontaktu w okolicznościach opisywanych przez oskarżonych, zestawiając je z faktycznymi zniszczeniami samochodów. Ze względu na treśćart. 424 § 1 k.p.k., który to przepis nakazuje przyjęcie przez Sąd zwięzłej formy uzasadnienia wyroku, nie jest zasadne przytaczanie w tym miejscu szczegółowych analiz obydwu biegłych, zawartych wszak w ujawnionym w toku rozprawy głównej materiale dowodowym. Tytułem przykładu zauważyć jednak należy, iż – jak wskazał biegłyJ. F. (1), uderzenie przedniej części haka holowniczegoF. (...)w prawy próg samochoduM. (...)powinno pozostawić ślady w postaci wgniecenia na pionowej przedniej części zderzaka przedniego (ww. hak nie jest elementem wystającym poza pionową przednią płaszczyznę zderzakaF. (...)) – brak takich śladów oraz uszkodzeń samego haka holowniczego wskazuje zaś, iż nie jest możliwe, aby uszkodzenia progu prawego pojazdu markiM. (...)powstały w sposób, wynikający z opisuM. M. (2)iR. J.(k. 90-91). Jak, ponownie dla przykładu, zauważył biegłyM. M. (6), zbity reflektor pojazdu markif. (...)świadczy o tym, że ustawienie auta w chwili kolizji było inne, niż wynika z jej zgłoszonego modeli. Deformacja wzmocnieni9a czołowego z prawej strony i prawego wspornika świadczy o tym, że kontakt z przeszkodą prawej strony samochoduF.mógł być nieco wcześniejszy, niż z lewej. Biegły zaznaczył przy tym, iż ww. wnioskowanie jest ostrożne, albowiem należy uznać za mało prawdopodobne żeby przy uderzeniu odkształcalnym zderzakiem w miękkie poszycie drzwi, wspornik wzmocnienia czołowego mógł przenieść takie siły, które w ogóle spowodowałyby opisane uszkodzenia (natomiast innego kontaktu wzmocnienia czołowego(...)z nadwoziem samochodu markiM. (...)nie było) (k. 110).
Powyższe stanowisko biegłych sądowych uprawdopodobnione zostało również wnioskami dwóch opinii wykonanych przez biegłego sądowegoJ. K. (1)na zleceniespółki (...). Wskazać należy, iż wnioski ww. opinii są zasadniczo zbieżne z wnioskami biegłych, dopuszczonych do udziału w sprawie przez Sąd. Wobec powyższego za w pełni podważone uznać należało wnioski wywiedzione przez, działającego na polecenie oskarżonegoM. M. (2), rzeczoznawcyP. B. (1). Zauważyć należy także, iż analiza dokonana przez ww. została oparta w znacznej mierze na założeniach i domysłach samego autora. Rzeczoznawca wskazywał wszak, iż „oba pojazdy znajdowały się w ruchu i poddawane były działaniu przyspieszeń i sił wpływających na ugięcie ich nadwozi” (czego w żaden sposób nie sprecyzowano), że głębokość penetracji nadwozi „wydaje się” (sic!) potwierdzać „możliwość” zaistnienia uszkodzeń obu pojazdów w przedmiotowym zdarzeniu i deklarowanych okolicznościach. W ocenie Sądu tak skonstruowana opinia prywatna, w konfrontacji ze zbieżnymi, szczegółowo uargumentowanymi oraz kompletnymi analizami dwóch biegłych, powołanych przez organ procesowy (wspartymi także dwiema opiniami sporządzonymi na zlecenie ubezpieczyciela), nie mogła stać się podstawą do poczynienia w niniejszej sprawie wiążących ustaleń faktycznych.
Sąd jako w pełni wiarygodne uznał dowody z dokumentów ujawnione i zgromadzone w toku postępowania, zostały one bowiem sporządzone przez osoby uprawnione, brak było też innych podstaw do kwestionowania ich wartości dowodowej. Zaznaczyć należy, iż powyższe stwierdzenie nie znajduje jednak odniesienia do dokumentu w postaci oświadczenia z k. 145 akt szkodowych, z którego wynikać ma, iż samochód markiF. (...)dnia 20 listopada 2010 r. przekazany został do huty. Wskazać należy jednakże, iż Sąd (a także biegli) dysponowali fotografiami przedmiotowego pojazdu, wykonanymi po dniu wypadku, zaś dokładna data przekazania auta do huty pozostaje poza zainteresowaniem Sądu w niniejszej sprawie.
Wszystkie powyższe okoliczności legły u podstaw przypisania oskarżonemuM. M. (7)popełnienia czynu zabronionego kwalifikowanego zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k., zaś oskarżonejR. J.czynu zart. 233 § 1 k.k.
W myślart. 286 § 1 k.k.przestępstwa oszustwa dopuszcza się ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania. W okolicznościach niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, żeM. M. (2), zgłaszając w dniu 21 października 2010 r. szkodę komunikacyjną przedstawicielowi ubezpieczyciela, próbował wprowadzić(...) S.A.w błąd co do faktu oraz okoliczności kolizji drogowej, jakie miało mieć miejsce dnia 13 października 2010 r. w miejscowościK.z udziałem samochodu markiF. (...), kierowanego przezR. J.oraz pojazdu markiM. (...), kierowanego przez oskarżonego, a w konsekwencji uzyskać korzyść majątkową w postaci żądanego odszkodowania (określonego na kwotę 20 899,50 zł, której to kwoty oskarżony finalnie domagał się od ww. spółki). Nie budzi wątpliwości, iżM. M. (2)swoim działaniem bezpośrednio zmierzał do osiągnięcia skutku w wyżej opisanej postaci, który to skutek, ze względu na odmowę wypłaty ubezpieczenia jednak nie nastąpił, dlatego też zachowanie oskarżonego zakwalifikowane zostało jako usiłowanie dokonania przestępstwa oszustwa.
Przestępstwa zart. 233 § 1 k.k.dopuszcza się osoba, która składając zeznanie mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę. W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie budzi wątpliwości, iż w dniu 30 listopada 2011 r. wW.w Sądzie Rejonowym(...), składając zeznania mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym w sprawie o sygn. akt: I C 1004/11, a dotyczące przebiegu kolizji drogowej jaka miała zaistnieć w dniu 13 października 2010 r. w miejscowościK.(podczas której uszkodzeniu miał ulec samochód osobowy markiM., kierowany przezM. M. (2)i samochód markiF. (...), kierowany przez oskarżoną)R. J.zeznała nieprawdę. Oskarżona podała wówczas okoliczności zdarzenia, z których wynikało, iż w dniu 13 października 2010 r. w godzinach ok 19:00-20:00 doszło do kolizji pomiędzy autem kierowanym przez nią, a samochodemM. M. (2). Oskarżona wskazała, iż jadąc w kierunku stacji kolejowej chciała skręcić w lewo i wówczas „zatrzymała się” na samochodzie ww. Wskazała także uszkodzenia, jakie w wyniku kolizji powstać miały w jej pojeździe, które obejmować miały maskę, zderzak i lampę. Uszkodzenia takie nie mogły zaś powstać w okolicznościach podawanych przezR. J., co jednoznacznie wynika z materiału dowodowego w postaci opinii biegłych sądowych. Odnotować należy, iżR. J.została pouczona o odpowiedzialności karnej, grożącej jej za złożenie fałszywych zeznań, które mają służyć za dowód w postępowaniu sądowym.
Sąd zważył, że materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie wskazywać może, iż kolizja drogowa pomiędzy pojazdami kierowanymi przez oboje oskarżonych mogła mieć miejsce. Wskazują na to bowiem okoliczności takie jak zeznania świadków, którzy widzieli, iż pojazdy te posiadały (bliżej niesprecyzowane) uszkodzenia, jak również dowody wskazujące chociażby na fakt holowania oraz naprawy(...), należącego doM. M. (2). Przedmiotem niniejszego postępowania nie było jednak ustalenie tego, co dokładnie zaszło, z udziałem oskarżonych, w dniu 13 października 2010 r. w miejscowościK., lecz zbadanie tego, czyM. J.usiłował osiągnąć korzyść majątkową poprzez wprowadzenie w błądtowarzystwa (...), zaśR. J.świadomie, podczas przesłuchania w charakterze świadka w postępowaniu sądowym, podała nieprawdę. Sąd, ponad wszelką wątpliwość ustalił zaś, iż we wskazanym dniu i miejscu nie doszło do zdarzenia, na które wskazywali zarównoM. M. (2), jak iR. J.. Z dopuszczonych w sprawie dowodów z opinii biegłych wynika wszak jednoznacznie, iż uszkodzenia pojazdów markiF. (...)orazM. (...), nie powstały i nie mogły powstać w wyniku kolizji drogowej, zgłoszonejspółce (...)przezM. M. (2)oraz opisanej w toku postępowania przed Sądem Rejonowym(...)przezR. J.. Skutkiem powyższego musiało być zaś przypisanieM. M. (2)popełnienia przestępstwa zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k., zaśR. J.zart. 233 § 1 k.k.
W ocenie Sądu w sprawie niniejszej brak było podstaw do przypisania oskarżonemuM. M. (2)przestępstwa zart. 233 § 1 k.k.Wskazać należy, iż w myśl przepisuart. 233 § 2 k.k.warunkiem odpowiedzialności za wskazane przestępstwo jest, aby przyjmujący zeznanie, działając w zakresie swoich uprawnień, uprzedził zeznającego o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznanie lub odebrał od niego przyrzeczenie. W okolicznościach niniejszej sprawy wskazana sytuacja nie miała miejsca, zaś przesłuchanie ww. przed Sądem Rejonowym(...)miało charakter jedynie informacyjny, co przewiduje takżeart. 212 § 1 k.p.c.
Wymierzając oskarżonemuM. M. (2)karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności oraz 20 (dwudziestu) stawek dziennych grzywny, zaśR. J.karę 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności Sąd wziął pod uwagę wszelkie okoliczności ujawnione w sprawie, kierując się także dyrektywami wyrażonymi w przepisieart. 53 k.k.Wymierzając karę oskarżonemuM. M. (2)Sąd zważył także na dyspozycjęart. 14 § 1 k.k., w myśl którego Sąd wymierza karę za usiłowanie w granicach zagrożenia przewidzianego dla danego przestępstwa. Za okoliczności obciążające oskarżonego Sąd uznał wysoki stopień społecznej szkodliwości czynu, jakiego się dopuścił sięM. M. (2), przejawiający się w rodzaju dobra chronionego prawem, jakie oskarżony usiłował naruszyć, okolicznościach jego popełnienia oraz umyślności działania. Oskarżony swoim postępowaniem w sposób bezpośredni wystąpił wszak przeciwko cudzej własności, a zatem wystąpił przeciwko jednemu z podstawowych dóbr chronionych w systemie prawnym Rzeczypospolitej Polskiej. Nie wątpliwości, iżM. M. (2)działał w zamiarze bezpośrednim kierunkowym – musiał wszak wiedzieć, iż przedstawiane przez niegospółce (...)okoliczności zdarzenia, w którym miał brać udział, nie są zgodne z rzeczywistością, zaś jedynym celem postępowania oskarżonego było osiągnięcie przez niego korzyści majątkowej, tj. uzyskanie odszkodowania.R. M.zwróciła się zaś przeciwko prawidłowemu funkcjonowaniu wymiaru sprawiedliwości, a przez to także przeciwko wiarygodności ustaleń dokonywanych w postępowaniu sądowym. Również oskarżona musiała wiedzieć, iż nie przedstawia Sądowi, w toku postępowania cywilnego, gdzie występowała w charakterze świadka, prawdziwych okoliczności faktycznych opisywanego zdarzenia – z ustaleń Sądu poczynionych na podstawie rzetelnych opinii biegłych wynika wszak, co należy jeszcze raz podkreślić, iż zdarzenie o takim przebiegu i skutkach nie mogło zaistnieć. Za okoliczność łagodzącą względem obojga oskarżonych Sąd przyjął ich wcześniejszą niekaralność, jak też fakt prowadzenia, zarówno przezM. M. (2), jak iR. J., ustabilizowanego życia rodzinnego. Z uwagi na fakt, iż oskarżonyM. M. (2)dopuścił się przypisanego mu czynu w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, Sąd wymierzył mu, na podstawieart. 33 § 2 k.k., obok kary pozbawienia wolności, także karę 20 stawek dziennych grzywny. Ustalając wysokość jednej stawki dziennej grzywny na kwotę 30 zł Sąd wziął pod uwagę dochody oraz możliwości zarobkowe oskarżonego.
Zawieszając wobecM. M. (2)orazR. J.wykonanie orzeczonych kar pozbawienia wolności Sąd doszedł do przekonania, że groźba zarządzenia ich wykonania spowoduje, iż oskarżeni będą respektować porządek prawny, a co za tym idzie cele kary zostaną osiągnięte. Wymierzone oskarżonym kary ośmiu miesięcy pozbawienia wolności (w stosunku doM. M. (2)) oraz 3 miesięcy pozbawienia wolności (wobecR. J.) pozwalają na skorzystanie wobec nich z dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia jej wykonania w świetle dyspozycjiart. 69 § 1 k.k.Za zawieszeniem wykonania orzeczonej kary przemawiała nadto okoliczność, że popełnienie oboje oskarżonych przypisanych im czynów miało charakter incydentalny, o czym świadczy fakt, że nie byli oni dotychczas karani. Reasumując powyższe, uwzględniając postawę oskarżonych, w tym sposób ich dotychczasowego życia oraz zachowanie po popełnieniu przestępstwa Sąd doszedł do przekonania, że nie są oni osobami zdemoralizowanymi, zaś dla osiągnięcia celów kary nie jest konieczne wykonanie kar o charakterze izolacyjnym. Różnicując okres próby, orzeczony względem obojga oskarżonych Sąd miał na względzie stopień społecznej szkodliwości czynów, jakich się dopuścili, w tym fakt, iż celem przestępstwa popełnionego przezM. M. (2)było osiągnięcie korzyści majątkowej. Celem monitorowania przebiegu okresu próby Sąd uznał za stosowne nałożyć naM. M. (2)orazR. J.obowiązki opisane wart. 72 § 1 pkt 1 k.k.– tj. zobowiązać ich do pisemnego informowania Sądu o przebiegu ww. okresu.
O kosztach sądowych orzeczono na podstawieart. 627 k.p.k., biorąc pod uwagę sytuacje rodzinną i majątkową oskarżonych, nie znajdując podstaw do zwolnieniaM. M. (2)iR. J.z poniesienia kosztów procesu w częściach od nich przypadających.