Sąd Okręgowy w Kaliszu
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II Cz 190/16
Data wyroku: 2016-04-29 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Janusz Roszewski –, Wojciech Vogt, Barbara Mokras

Sygn. akt II Cz 190/16

POSTANOWIENIE
K., dnia 29 kwietnia 2016 r.

Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:

Przewodniczący: SSO Wojciech Vogt

Sędziowie:   SSO Barbara Mokras

SSO Janusz Roszewski – spr.
po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2016 r. w Kaliszu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaR. M.
przeciwko Skarbowi Państwa –(...)
o zapłatę i nakazanie
na skutek zażalenia powódki
na postanowienie Sądu Rejonowego w Ostrowie Wielkopolskim
z dnia 17 grudnia 2015 r., sygn. akt I C 2516/15

p o s t a n a w i a :
oddalić zażalenie.
SSO Barbara  Mokras  SSO Wojciech Vogt   SSO Janusz Roszewski
Sygn. akt II Cz 190/16

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Ostrowie Wielkopolskim stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Kaliszu w części dotyczącej odszkodowania w wysokości 4.000.000 zł (pkt 1) oraz odrzucił pozew w pozostałym zakresie (pkt 2).
W uzasadnieniu wskazano m.in., że żądanie powódki dotyczy nakazania stronie pozwanej przesłaniaR. M.zawiadomienia z dnia 26 marca lub kwietnia 1993 r. o wpisie hipoteki wksiędze wieczystej nr (...), a zatem nakazania doręczenia powódce zawiadomienia o wpisie hipoteki w księdze wieczystej. Czynność doręczenia jest czynnością procesową sądu podejmowaną w formie przepisanej dla takiej czynności bezwzględnie obowiązującymi przepisami ustawy procesowej oraz wobec osób podlegających jurysdykcji sądów polskich. Czynność taka jest czynnością konwencjonalną i - jako taka - nie może stanowić źródła stosunków, z których mogą wynikać stosunki cywilnoprawne. Tymczasem, droga sądowa - w znaczeniu ustalonym wart. 2 § l k.p.c.- jest dopuszczalna wtedy, gdy powód opiera swoje żądanie procesowe na zdarzeniach prawnych mogących stanowić źródło stosunków, z których mogą wynikać stosunki cywilnoprawne. Zdaniem Sądu Rejonowego nie ma podstaw do formułowania i uznania za roszczenie żądania w postaci nakazania ponownego doręczenia zawiadomienia i dochodzenia go na drodze sądowej. W przedmiotowej sprawie Sąd dokonał doręczenia zgodnie z obowiązującymi przepisami, a brak doręczenia albo jego niewłaściwe wykonanie pozwala stronie wystąpić np. z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej z jednoczesnym wykazaniem środkami dowodowymi obalenia domniemania wynikającego z potwierdzenia odbioru danego pisma czy zawiadomienia, ewentualnie z roszczeniem odszkodowawczym, co też powódka uczyniła. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze dyspozycję przepisuart. 199§pkt l k.p.c., zgodnie z którą sąd odrzuci pozew, jeżeli droga sądowa jest niedopuszczalna, orzeczono, jak w punkcie 2. sentencji postanowienia.
Zażalenie na powyższe orzeczenie wniosła powódka zaskarżając postanowienie w zakresie punktu 2. w całości i wnosząc o jego zmianę poprzez – w istocie – jego uchylenie.
Z uzasadnienia zażalenia wynika, że skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 199 § 1 pkt 1 poprzez jego zastosowanie. Skarżąca podniosła, że nigdy nie otrzymała przedmiotowego zawiadomienia z dnia 26 marca lub 26 kwietnia 1993 r. o wpisie hipoteki wksiędze wieczystej nr (...), pomimo ciążącym na organie procesowym obowiązku doręczenia właścicielowi nieruchomości zawiadomienia o wpisie hipoteki w księdze wieczystej.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Okręgowy podziela ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego oraz dokonane na ich podstawie rozważania prawne i uznaje je za własne.
W szczególności należy uznać za słuszne, wyrażone w motywach zaskarżonego orzeczenia, stanowisko Sądu I instancji, że czynność doręczenia pisma należy uznać za czynność konwencjonalną, skoro jest to czynność sądu przekazania pisma albo udostępnienia jego treści adresatowi, celem umożliwienia mu zapoznania się z jego treścią i poinformowania go o dokonaniu czynności procesowej sądu (innego podmiotu). Jednocześnie przepisyKodeksu postępowania cywilnegonakazują traktować przekazanie pisma czy też pozostawienie go w odpowiednim miejscu jako doręczenie pisma sądowego, tj. otrzymanie go przez adresata treści czynności procesowej sądu czy strony, ze wszystkim dalszymi następstwami tej czynności dla toczącego się postępowania, w tym w zakresie otwarcia i liczenia terminu do dokonania innej czynności procesowej. Rację ma przy tym Sąda quo, że czynność konwencjonalna, polegająca na doręczeniu pisma sądowego, czy też brak takiego doręczenia, nie może stanowić źródła stosunków, z których mogą wynikać stosunki cywilnoprawne. Wynika to m.in. z faktu, że w sytuacji braku doręczenia stronie pisma procesowego albo jego niewłaściwego wykonania, stronie przysługują przewidziane w przepisach postępowania środki procesowe pozwalające na zapobieżenie wynikającym z tego niekorzystnym dla niej skutkom prawnym, jak również możliwość wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym, będącym przedmiotem niniejszego postępowania.
W konsekwencji należy uznać, że zasadnie Sąd Rejonowy przyjął, iż dla dochodzonego przez powódkę żądania nakazania doręczenia zawiadomienia o wpisie hipoteki w księdze wieczystej nie jest dopuszczalna droga sądowa - w znaczeniu ustalonym wart. 2 § l k.p.c.– gdyż powódka opiera swoje żądanie procesowe na zdarzeniach prawnych nie mogących stanowić źródła stosunków, z których mogą wynikać stosunki cywilnoprawne, co uzasadniało odrzucenie w tym zakresie pozwu, na podstawie przepisuart. 199 § 1 pkt l k.p.c.
Mając na uwadze powyższe, na podstawieart. 385 k.p.c.w zw. zart. 397§ 2 k.p.c., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
SSO Barbara Mokras   SSO Wojciech Vogt   SSO Janusz Roszewski