Sąd Rejonowy Gdańsk-Północ w Gdańsku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 636/16
Data wyroku: 2016-07-25 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Aleksandra Konkel
Słowa kluczowe: Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: 448kc w zw. z 24kc

Sygn. akt I C 636/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 lipca 2016 r.
Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku I Wydział Cywilny
w składzie :
Przewodniczący : SSR Aleksandra Konkel
Protokolant: Judyta Pukownik
po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2016 r. w Gdańsku
na rozprawie
sprawy z powództwaA. W.
przeciwko(...) Spółce akcyjnejwW.
o zapłatę

I
zasądza od pozwanego(...) Spółki akcyjnejwW.na rzecz powódkiA. W.kwotę 20.000 zł (dwadzieścia tysięcy złotych) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 4 lutego 2016 r. do dnia zapłaty;

II
zasądza od pozwanego(...) Spółki akcyjnejwW.na rzecz powódkiA. W.kwotę 5.817 zł (pięć tysięcy osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu.

IC 636/16

UZASADNIENIE
PowódkaA. W.w pozwie skierowanym przeciwko(...) Spółce akcyjnejwW.(dalej jako(...) S.A.”) domagała się zasądzenia kwoty 20.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 04 lutego 2016 roku do dnia zapłaty oraz kosztami procesu.
W uzasadnieniu powódka wskazała, iż w wyniku wypadku, za którego skutki odpowiedzialność ponosi pozwany, śmierć poniósł jej bratM. W.. Powódkę łączyła ze zmarłym, o trzy lata starszym od niej, bratem silna więź emocjonalna. Byli oni zgodnym rodzeństwem, mieli wspólne zainteresowania i przyjaciół. W związku ze śmiercią brata powódka pogrążyła się w rozpaczy, miała trudności z nauką. Pod wpływem stresu zaczęła chorować na łysienie plackowate.
W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powódki na swoją rzecz kosztów postępowania.
W uzasadnieniu zakwestionował powództwo co do zasady i co do wysokości, wskazując, iż powódka nie udowodniła naruszenia dobra osobistego wskutek śmierci brata, ani nawet nie wskazała o jakie konkretnie dobro osobiste chodzi. Nie udowodniła silnej więzi łączącej ją zM. W.. Argumentował, iż powódka zwracała uwagę na wspólnie spędzane chwile, nie wspominając o prywatnym życiu każdego z nich.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 28 kwietnia 1999 r. wG.R. Z.kierując samochodem ciężarowym markiV.nr rej. (...)jadącul. (...)w kierunku obwodnicyT.na wysokości skrzyżowania zul. (...)prawym górnym narożnikiem naczepy zahaczył o podstawę kosza na wysięgniku pojazdu specjalnego/ podnośnikamarki S.. Pracownikiem będącym w koszu na wysięgniku byłM. W., wykonujący prace konserwacyjne sygnalizatora nad jezdnią. W wyniku owego zahaczeniaM. W.wypadł z kosza i spadł na jezdnię doznając obrażeń, które skutkowały jego śmiercią.
(bezsporne, a nadto: kopia notatki urzędowej z dnia 28 kwietnia 1999r., k. 9,(...)k.10-11, kopia skróconego odpisu aktu zgonuM. W., k.73  akt szkody nr(...))
Sprawca szkody objęty był obowiązkowym ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w(...) S.A.
(bezsporne)
M. W.był bratemA. W..
(bezsporne, a nadto: kopia skróconego odpisu aktu zgonuM. W., k.73  akt szkody nr(...); kopia dowodu osobistegoA. W., k.68 akt szkody nr(...); kopia wyciągu z aktu urodzeniaA. W., k.69 akt szkody nr(...))
Zmarły tragicznie brat utrzymywał bliskie i serdeczne relacje z siostrąA. W., która była od niego młodsza o niecałe 3 lata. Razem mieszkali w domu rodzinnym, wspólnie spędzali czas wolny, mieli wspólnych znajomych. Byli nie tylko rodzeństwem ale i przyjaciółmi. W chwili śmierciM. W.ani zmarły ani powódka nie mieli partnerów.
Nagła i niespodziewana śmierć brata była dlaA. W.ciosem. To wydarzenie naraziło ją na ogromny stres psychiczny, ze skutkami którego walczy do dnia dzisiejszego. Powódka stała się apatyczna, przyjmowała leki. Na 2-3 lata wycofała się z życia towarzyskiego. Po roku od śmierci brata pojawiły się problemy dermatologiczne. Wypadały jej włosy, zachorowała na łysienie plackowate. Do tej pory ma problemy dermatologiczne oraz zażywa leki nasenne. Nie jest w stanie pogodzić się ze śmiercią brata.
M. W.w chwili śmierci miał 32 lata,A. W.lat 29. Żadne z nich nie pozostawało w związku małżeńskim ani nie miało partnera.
(dowód: zeznania świadkaJ. H., k. 44-45, 48; zeznania świadkaS. W.,k. 45-46, 48; przesłuchanie powódkiA. W., k. 46, 48)
Pismem z dnia 30 listopada 2015 r.A. W.wezwała(...) S.A.do zapłaty kwoty 30.000 zł tytułem zadośćuczynienia za śmierć brata. Ubezpieczyciel odmówił wypłaty odszkodowania, o czym poinformował pismem z dnia 03 lutego 2016 roku.
(bezsporne, a nadto: wezwanie z dnia  30 listopada 2015  roku, k.59-61 akt szkody(...); pismo z dnia  03 lutego 2016  roku, k.26 akt szkody nr(...))
Sąd zważył, co następuje:
Sąd ustalił stan faktyczny w przedmiotowej sprawie na podstawie dokumentów i kopii dokumentów załączonych do akt sprawy, jak również znajdujących się w aktach szkodowych, których autentyczności i prawdziwości jak też – w przypadku kopii – zgodności z oryginałami żadna ze stron nie kwestionowała oraz zeznań świadków i przesłuchania powódkiA. W..
Należy podkreślić, iż poza sporem była odpowiedzialności pozwanego za skutki zdarzenia z dnia 28 kwietnia 1999 roku. Strona pozwana, kwestionując roszczenie zarówno co do zasady jak i wysokości powoływała się na niewykazanie przez powódkę, by łączyła ją ze zmarłym bratem szczególna więź.
Analizując zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Sąd doszedł do odmiennych, niż strona pozwana, wniosków.
Ustaleń w tym zakresie Sąd dokonał w oparciu o zeznania świadkówJ. H.,S. W.oraz powódkiA. W., którym to zeznaniom Sąd dał wiarę w pełnym zakresie, uznawszy je za szczere, spójne a nadto zgodne z pozostałym materiałem dowodowym. Zdaniem Sądu całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w tym zwłaszcza dowody osobowe, dają podstawę do przyjęcia tezy, iż powódkę łączyła ze zmarłym bratem silna więź uczuciowa oraz potrzeba podtrzymywania tej więzi poprzez stały kontakt. Tragiczna śmierćM. W.skutkowała powstaniem krzywdy po stronie powódki spowodowanej naruszeniem jej dóbr osobistych w postaci zerwania szczególnej więzi emocjonalnej łączącej ją z bratemM..
Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości.
Na wstępie wskazać należy, iż jakkolwiek dopiero na podstawieustawy z dnia 30 maja 2008 r. o zmianie ustawy – kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw(Dz.U. z 1996 r., nr 114, poz. 542) z dniem 03.08.2008 r. do obowiązującego porządku prawnego został wprowadzony przepisart. 446§4 kcstatuujący roszczenie o zadośćuczynienie dla najbliższych członków rodziny zmarłego za doznaną krzywdę wskutek śmierci osoby najbliższej w związku z uszkodzeniem ciała lub rozstrojem zdrowia, nie wyklucza to dochodzenia zadośćuczynienia na innej podstawie prawnej związanej z naruszeniem dobra osobistego jakim jest więź rodzinna. ŚmierćM. W.nastąpiła w dacie 28.04.1999 r., czyli przed wprowadzeniem do porządku prawnego wskazanego przepisu. Tym niemniej, ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego dopuszcza dochodzenie zadośćuczynienia przez osoby bliskie w związku ze śmiercią osoby najbliższej przed tą datą, na podstawie przepisów o ochronie dóbr osobistych. Podzielić należy pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 13 lipca 2011 r., sygn. akt III CZP 32/11, z którego wynika, że sąd może przyznać najbliższemu członkowi rodziny zmarłego zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę na podstawieart. 448 kcw związku zart. 24§1 kc, także wtedy, gdy śmierć nastąpiła przed dniem 3 sierpnia 2008 r. wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15.03.2012 r., sygn. akt I CSK 314/11 wyjaśnił, że w stanie prawnym sprzed nowelizacji spowodowanie śmierci osoby bliskiej mogło stanowić naruszenie dóbr osobistych najbliższych członków rodziny zmarłego i uzasadniać przyznanie im zadośćuczynienia na podstawieart. 448 kc.Prawo do życia w rodzinie i utrzymania tego rodzaju więzi stanowi bowiem dobro osobiste członków rodziny i podlega ochronie na podstawieart. 23 kciart. 24 kc.
W myślart. 448 zd. 1 kc, w razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia.
W świetle powyższego, zdaniem Sądu, zachodzą w sprawie niniejszej przesłanki do przyznania na rzeczA. W.zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w związku ze śmiercią brata.
Określając wysokość zadośćuczynienia należy przy tym wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności mające wpływ na rozmiar doznanej przez poszkodowanego krzywdy. W razie śmierci osoby bliskiej na rozmiar krzywdy mają przede wszystkim wpływ: dramatyzm doznań osoby bliskiej, poczucie osamotnienia i pustki, cierpienia moralne i wstrząs psychiczny wywołany śmiercią osoby najbliższej, rodzaj i intensywność więzi łączącej pokrzywdzonego ze zmarłym, wystąpienie zaburzeń będących skutkiem tego odejścia (np. nerwicy, depresji), roli w rodzinie pełnionej przez osobę zmarłą, stopień w jakim pokrzywdzony będzie umiał się znaleźć w nowej rzeczywistości i zdolności jej zaakceptowania, leczenie doznanej traumy, wiek pokrzywdzonego (tak wyrok SA w Lublinie z dnia 18 października 2012 roku, sygn. akt I ACa 458/12, Lex nr 1237237).
Po zweryfikowaniu okoliczności niniejszej sprawy przez pryzmat powyższych kryteriów, determinujących wysokość zadośćuczynienia Sąd uznał, że sumą odpowiednią tytułem krzywdy doznanej przez powódkę wskutek śmierci brata jest kwota dochodzona pozwem w wysokości 20.000 zł.
Nie ulega wątpliwości Sądu, że rodzeństwoW.było sobie bardzo bliskie, spędzało wspólnie czas codziennie, nie tylko w domu, ale także poza nim. Obracali się w tym samym kręgu towarzyskim, mieli wspólnych znajomych. Rodzina miała własne rytuały, które pielęgnowała, co zwiększało tylko poczucie bliskości i wzajemnej miłości. Ani powódka, ani jej bratM.nie mieli partnerów życiowych, byli sami, mieszkali pod jednym dachem wraz z rodzicami. Z tego względu tym więcej mieli czasu dla siebie. Łączyły ich nie tylko więzy krwi, ale także więzy przyjaźni. Nagła i niespodziewana śmierć brata była dla powódki tragicznym i traumatycznym wydarzeniem, spowodowała głęboki ból i cierpienie, poczucie straty i pustki. Powódka bardzo przeżyła śmierć brata, pomimo oparcia jakie ma w kochających rodzicach i drugim bracie dotychczas nie może pogodzić się z odejściemM., nie jest w stanie wspominać go bez przywoływania bolesnych wydarzeń. Pomimo upływu tylu lat od śmierci brata nie jest w stanie przejść na tym do porządku dziennego. Co więcej, stres długotrwale doznawany przezA. W.w związku z przeżytą traumą przełożył się na problemy zdrowotne natury dermatologicznej, niekomfortowe zwłaszcza dla kobiety z uwagi na ich wymiar estetyczny (łysienie plackowate).
Jakkolwiek wymiaru straty, jaką dla siostry jest śmierć brata nie sposób zmierzyć i przeliczyć na pieniądze, okoliczności sprawy niniejszej, zdaniem Sądu, przemawiają za tym, aby uznać, iż zadośćuczynienie we wskazanej wyżej wysokości, tj. 20.000 zł, jest odpowiednie do rozmiaru krzywdy powódki, której w żadnym razie nie można uznać za nadmierną. Pieniądze te nie przywrócą życia bratu powódki, nie naprawią zerwanej więzi, jednak pomogąA. W.złagodzić cierpienie, którego doznała, i wciąż doznaje, w związku ze śmierciąM..
Zgodnie z treściąart. 805 kcprzez umowę ubezpieczenia zakład ubezpieczeń zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku.
Zgodnie natomiast z przepisemart. 822 § 1 i 4 kcprzez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na której rzecz została zawarta umowa ubezpieczenia. Uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń.
Tym samym, skoro pozwany obejmował ochroną ubezpieczeniową sprawcę zdarzenia z dnia 28 kwietnia 1999 roku stwierdzić należy, iż odpowiada on także wobec powódki za szkodę niematerialną w postaci krzywdy spowodowanej śmiercią brataM. W..
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w pkt I wyroku
O odsetkach orzeczono na podstawieart. 481 § 1 i 2 kcw zw. zart. 817 § 1 kc.Powódka dochodziła odsetek od dnia 04 lutego 2016 r. tj. od dnia następnego po dniu wydania odmownej decyzji pozwanego. W związku z tym, iż na dzień wydania decyzji pozwany dysponował materiałem dowodowym stanowiącym podstawę do przyznania zadośćuczynienia, Sąd uznał za zasadne przyznanie odsetek zgodnie z żądaniem pozwu, uznając, iż w tej dacie pozwany pozostawał w zwłoce względem powódki.
O kosztach postępowania orzeczono w pkt II wyroku, na podstawieart. 98 § 1 i 3 kpcw zw. zart.99 kpc, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania. Mając na względzie, iż pozwany przegrał sprawę w całości, został on zobowiązany do zwrotu stronie przeciwnej poniesionych przez nią kosztów postępowania. Na koszty te złożyła się opłata sądowa od pozwu w wysokości 1.000 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 4.800 zł, których wysokość ustalono na podstawie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804), powiększone o opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.

ZARZĄDZENIE

(...)

(...)

(...)