Sąd Rejonowy w Oleśnicy
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1779/14
Data wyroku: 2016-05-31 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Przychodzka
Słowa kluczowe: Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: art. 446 § 4 kc

Sygn. akt I C 1779/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 31 maja 2016r.
Sąd Rejonowy w Oleśnicy w I Wydziale Cywilnym w składzie:
PrzewodniczącySSR Ewa Przychodzka
ProtokolantBeata Wolny
po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016r. w Oleśnicy
na rozprawie
przy udziale stron
powód:K. K. (1)
pozwany:(...) S.A.z/s wW.
o zapłatę

I
zasądza od strony pozwanej(...) S.A.z/s wW.na rzecz powodaK. K. (1)kwotę 5.000,00zł (pięć tysięcy) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 14.08.2014r. do dnia zapłaty;

II
dalej idące powództwo oddala;

III
zasądza od strony pozwanej na rzecz powodaK. K. (1)kwotę 415,89zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

Z. /

1
(...)

2
(...)

3
(...)

31.05.2016r.
I C 1779/14

UZASADNIENIE
PowodowieŁ. K.iK. K. (1)domagali się zasądzenia od strony pozwanej(...) S.A.wW.kwot 60.000,00 zł na rzeczŁ. K.i 15.000,00 zł na rzeczK.K.z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 31.12.2013 r. do dniazapłaty tytułem zadośćuczynienia za śmierćW. K.ojcapowodaŁ. K.i dziadka powodaK. K. (1).
W uzasadnieniu pozwu powodowie podali, że w dniu 17.06.2013 r. około godz. 12.30 kierująca samochodem markiV. (...)wykonała niedozwolony manewr i potrąciła rowerzystęW. K., któryw wyniku odniesionych obrażeń zmarł. Śmierć ojca spowodowała gwałtowne załamanie psychiczne u powodaŁ. K., w wyniku którego utraciłon pracę. PowódŁ. K.wskazał, iż był bardzo związany ze swoim ojcem emocjonalnie. Wspólnie realizowali i planowali różne przedsięwzięcia, jak na przykład budowa domu powoda. Powód podał, iż po śmierciojca zmuszony był czasowo skorzystać ze wsparcia farmakologicznego,przebywał też na zwolnieniu lekarskim, w czasie którego opiekowała sięnim żona. Powód uczestniczył także w procesie karnym prowadzonym przeciwko sprawczyni wypadku, co w znacznym stopniu negatywniewpłynęło na stan powoda. Jak wskazali powodowie mimo upływu czasuod śmierci ojca i dziadka nadal odczuwają rozżalenie. Zmarły był zawsze obecny i pomocny w życiu powodów. Powodowie wskazali, iż okoliczności śmierci ojca i dziadka pogłębiają w nich uczucie frustracji i żalu. Codzienne funkcjonowanie powodów, a także całej ich rodziny uległo znacznemu przeorganizowaniu i przewartościowaniu. Powodowie wskazali, iż zgłosili roszczenie zapłaty zadośćuczynienia stronie pozwanej, która w tokulikwidacji szkody przyznała powodowiŁ. K.znacznie zaniżonąjego zdaniem kwotę zadośćuczynienia, a powodowiK. K. (1)odmówiła wypłaty świadczenia. Mimo odwołań od tej decyzji strona pozwana nie zmieniła swojego stanowiska w sprawie.
W odpowiedzi na pozew strona pozwana,(...) S.A.wW., wniosła o oddalenie powództwa.
W uzasadnieniu swojego stanowiska strona pozwana wskazała, iż bezspornym jest, iż ponosi odpowiedzialność za skutki zdarzenia z dnia 17.06.2013 r., w wyniku, którego śmierć poniósłW. K.. Strona pozwana podała, iż w stosunku do powodaŁ. K.kwestionujeswoją odpowiedzialność co do wysokości, natomiast w stosunku do powodaK. K. (1)co do zasady i wysokości. Strona pozwana zarzuciła brak legitymacji procesowej w stosunku do małoletniego powodaK. K. (1). Ponadto strona pozwana wskazała, iż w jej ocenie powódK. K. (1)nie zalicza się do kręgu osób najbliższych zmarłego, które mogą dochodzić roszczeń na podstawieart. 446 § 4 kc.Strona pozwana podniosła również,iż kwota zadośćuczynienia jakiej żąda powódK. K. (1)jestw okolicznościach niniejszej sprawy zbyt wygórowana. W ocenie strony pozwanej niewątpliwym jest, iż śmierć dziadka spowodowała u powodaból i cierpienie, a także zerwanie więzi rodzinnych, jednakże w oceniestrony pozwanej wsparcie i wzajemna opieka rodziny w części je rekompensuje. Strona pozwana wskazała, iż powódK. K. (1)nie zamieszkiwał ze zmarłym dziadkiem i nie prowadził z nim wspólnego gospodarstwa domowego, a stosunki między powodem a poszkodowanym nie wykraczały poza zwyczajowy kształt stosunków wnuka i dziadka zamieszkujących oddzielnie. Odnosząc się do żądania powodaŁ. K.strona pozwana wskazała, iż w toku likwidacji szkody wypłaciła na jegorzecz kwotę 15.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę spowodowaną śmiercią ojca. Kwota ta jest w ocenie strony pozwanej odpowiedniaw rozumieniu przepisówkodeksu cywilnego.
W dniu 04.08.2015 r. strona pozwana oraz powódŁ. K.zawarli ugodę, mocą której strona pozwana zobowiązała się uiścić na rzecz powoda kwotę 45.000,00 zł tytułem dalszego zadośćuczynienia za śmierćojca w terminie do 18.08.2015 r. z zastrzeżeniem ustawowych odsetekw przypadku opóźnienia w płatności oraz kwoty 1.800,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego i 1.500,00 zł tytułem zwrotu połowy opłaty od pozwu. Strony oświadczyły także, że ugoda ta wyczerpuje wszelkie roszczenia wynikające z niniejszego powództwa (k. 85).
Postanowieniem z dnia 04.08.2015 r. Sąd umorzył postępowaniew stosunku doŁ. K.(k. 87).

W toku postępowania dowodowego u s t a l o n o n a s t ę p u j ą c y s t a n f a k t y c z n y:

W dniu 17.06.2013 r.S. G.umyślnie naruszyłazasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że kierując samochodem osobowym markiV. (...)onr rej. (...)jechała lewym pasemul. (...)weW.od stronyul. (...)i na skrzyżowaniuzul. (...)nie zachowała szczególnej ostrożności oraz nie zastosowałasię do znaku nakazu jazdy na wprost i wykonując zabroniony manewrskrętu w prawo nie ustąpiła pierwszeństwa i potrąciła kierującego roweremW. K.. W wyniku doznanych w wypadku obrażeń w dniu 19.06.2013 r.W. K.zmarł. Sprawca wypadkuS. G.została uznana za winną przedmiotowego wypadku i skazana nakarę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.
Sprawczyni wypadku posiadała ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów w pozwanym zakładzie ubezpieczeń.

/okoliczność bezsporna;
W. K.był dziadkiem powodaK. K. (1). Powód w chwili śmierci dziadka miał 6 lat. Powód był bardzo zżyty ze zmarłym, spędzalize sobą dużo czasu, chodzili na spacery, na ryby. PowódK. K. (1)bardzo silnie przeżył śmierć dziadka, korzystał z opieki psychologa. Obecnie powód bardzo często wspomina dziadka, pyta o niego, często oglądajego zdjęcia. Po śmierci dziadka powód przeżywał traumę nie chciał jeździć rowerem, zamknął się w sobie, płakał. Powód w dalszym ciągu tęskni za zmarłym. Z okazji dnia dziadka przygotował dla niego laurkę, której jednaknie był w stanie zanieść na cmentarz, wspomina też pamiątki po zmarłym.
/dowód:
zeznania świadków:A. K. (1)- k. 71 - 73,Z. S.– k. 73,A. K. (2)– k. 73 - 74,M. W.–k. 78;
zeznania powodaŁ. K.– k. 78 – 79;
odpisy aktów stanu cywilnego –k. 8 – 10;
opinia psychologiczna powodaK. K. (1)z dn. 10.06.2014 r. – k. 20 – 21 i z dnia 11.02.2015 r. – k. 70;
Pismem z dnia 30.11.2013 r. powodowie zgłosili szkodę stronie pozwanej oraz wezwali ją do zapłaty na rzecz powodaK. K. (1)kwoty 25.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą ze zdarzenia, w którym śmierć poniósłW. K.. Strona pozwana odmówiła wypłaty świadczenia. Powodowie odwołali się od tej decyzji, jednakże strona pozwana nie zmieniła swojego stanowiska w sprawie.
/dowód:
pismo powodów z dnia 30.11.2013 r. – k. 67 – 69;
wezwanie z dnia 09.07.2014 r. – k. 22;
pismo strony pozwanej z dnia 13.08.2014 r. – k. 23 – 24;
akta szkody – w załączeniu;
W niniejszej sprawie opracowania została opinia psychologiczno sądowa przez biegłego psychologaD. W.na okoliczność tego, czy u powodaK. K. (1)nastąpił rozstrój zdrowia psychicznego oraz jaki był wpływ śmierci dziadkaW. K.na funkcjonowanie małoletniego powoda. Biegła w swojej opinii stwierdziła, iż obecnie w funkcjonowaniu powodaK. K. (1)nie ma żadnych oznak przeżytej traumy, śmierć dziadka nie wpływa na jego funkcjonowanie w sposób negatywny, nie powoduje silnych napięć ani leków. W chwili obecnej psychologicznie funkcjonuje bardzo sprawnie realizując na wysokim poziomie większość zadań, których się podejmuje. U powoda nie ma obecnie śladupo rozstroju psychicznym, który mógłby być skutkiem nagłej śmiercidziadka, co w dużej mierze jest zasługa rodziców powoda.
/dowód:
opinia biegłej psychologD. W.z dnia 31.12.2015 r. – k. 94 – 96;
Sąd zważył:
W okolicznościach niniejszej sprawy wskazać należy, iż stronapozwana nie kwestionowała swej odpowiedzialności za skutki zdarzenia opisanego w pozwie w stosunku do powodaŁ. K., a strony zawarły w niniejszej sprawie ugodę, a postępowanie w stosunku do tego powoda zostało umorzone.
Spór w niniejszej sprawie sprowadzał się natomiast do odpowiedzialności za skutki wypadku z dnia 17.06.2013 r., w którym śmierć poniósłW. K.w stosunku do powodaK. K. (1), jak również wysokość należnego temu powodowi zadośćuczynienia za śmierć dziadka. Strona pozwana podnosiła również brak legitymacji procesowej małoletniego powoda w niniejszej sprawie.
Odnosząc się na wstępie do ostatniej z w/w kwestii wskazać należy,iż w okolicznościach niniejszej sprawy małoletni powódK. K. (1)jest prawidłowo reprezentowany przez przedstawiciela ustawowego, tj. swojego ojca –Ł. K..
Mając powyższe na względzie w dalszej kolejności należy odnieśćsię do zasadności roszczeń powoda. Zgodnie zart. 822 § 1 kcprzezumowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zakład ubezpieczeń zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowaniaza szkody wyrządzone osobom trzecim, względem, których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo osoba, na rzecz, której zostałazawarta umowa ubezpieczenia. Swoje roszczenie powód oparł na treściart. 446 kc.Zadośćuczynienie przewidziane wart. 446 § 4 kcsłuży kompensacie krzywdy po stracie osoby najbliższej, a zatem uszczerbku dotykającego subiektywnej sfery osobowości człowieka, w szczególności cierpienia, bólu, poczucia osamotnienia, powstałych utrudnień życiowych, konieczności zasadniczo odmiennego urządzenia sobie życia. Zadośćuczynienie, o którym mowa we wskazanym przepisie, jest odzwierciedleniem w formie pieniężnej rozmiaru krzywdy. W literaturzei orzecznictwie wskazuje się, że na rozmiar krzywdy, o której mowawart. 446 § 4 kc, mają wpływ przede wszystkim: wstrząs psychicznyi cierpienia moralne wywołane śmiercią osoby bliskiej, poczucie osamotnieniai pustki po jej śmierci, rodzaj i intensywność więzi łączącej pokrzywdzonegoze zmarłym, rola w rodzinie pełniona przez osobę zmarłą, wystąpienie zaburzeń będących skutkiem śmierci osoby bliskiej, wiek pokrzywdzonegoi jego zdolność do zaakceptowania nowej rzeczywistości orazumiejętność odnalezienia się w niej, a nadto powstałe utrudnienia życiowe, konieczność zasadniczo odmiennego urządzenia sobie życia (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12.09.2013 r., IV CSK 87/13, LEX nr 1383297,wyrok Sądu Najwyższego z dnia 03.06.2011 r., III CSK 279/10, LEXnr 898254, wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 30.06.2015 r.,V ACa 111/15, LEX nr 1842295).
Rozstrzygając w przedmiocie żądań powoda opartych na powyższej podstawie prawnej w pierwszej kolejności rozważyć należało podnoszony przez stronę pozwaną zarzut, iż powódK. K. (1)nie należy do kręguosób najbliższych zmarłemu. Podkreślić przy tym należy, iż krąg najbliższych członków rodziny w rozumieniuart. 446 § 4 kcobejmuje także innychniż małżonek i dzieci członków rodziny zmarłego, a więc krewnych, powinowatych lub osoby niepowiązane formalnymi stosunkami prawnorodzinnymi (np. konkubent, jego dziecko), jeżeli zmarły pozostawałz nimi faktycznie w szczególnej bliskości powodowanej bardzo silnąwięzią uczuciową (por. wyrok SN z dnia 05.08.1970 r., II CR 313/70, OSN 1971, nr 3, poz. 56).
W ocenie Sądu powodaK. K. (1)łączyła ze zmarłym, silna więź rodzinna, utrzymywana przez nich aż do dnia śmierci poszkodowanego.Jak wynika bowiem z przedstawionych w sprawie dowodów, w tym przede wszystkim z zeznań świadków i powodaŁ. K., powód i zmarły postrzegali siebie nawzajem za najbliższych członków rodziny, spędzalize sobą dużo czasu, a zmarłyW. K.brał czynny udziałw wychowaniu powoda. Ponadto powoda i poszkodowanego łączyły więzi emocjonalne.
Sąd uznał więc, iż powyższe okoliczności pozwalają na ustaleniew sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że powód był najbliższym członkiem rodziny - w rozumieniu wyżej przytoczonych przepisu.
Ustalając wysokość zadośćuczynienia Sąd oparł się równieżw przeważającej mierze na zeznaniach świadków i powodaŁ. K., które były spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniały. Z zeznań tychwynika, iż śmierćW. K.niewątpliwie była źródłem krzywdyjakiej doznał powód. Wszyscy świadkowie powołani w sprawie zgodnie podkreślali, iż powód był bardzo zżyty ze zmarłym, spędzali ze sobą dużo czasu, chodzili na spacery i na ryby, co jednoznacznie wskazuje, iżzmarły dziadek brał czynny udział w wychowaniu małoletniego powoda,jak zeznała świadekA. K. (1)zmarłyW. K.pomagał jejw opiece nad powodem, kiedy świadek wróciła do pracy po urlopie macierzyńskim. Świadkowie zwracali także uwagę na fakt, iż powódK. K. (1)silnie przeżył śmierć dziadka, płakał, był zamknięty w sobie, tęskniłza dziadkiem i często pytał jak jest mu po śmierci, co robi. Z zeznań świadkaA. K. (1)oraz zeznań powodaŁ. K.jednoznacznie wynika,iż po śmierci dziadka powódK. K. (1)wymagał dużo uwagi i opieki, chodził także do psychologa dziecięcego. Działania rodziców powoda oraz pomoc psychologiczna pomogły mu przeżyć śmierć dziadka, tak że trauma jakiej doznał nie skutkuje do chwili obecnej – co potwierdzone zostałoopinią biegłej sądowej. Również pozostali świadkowie,M. M.,A. K. (2),M. W.obserwujący na bieżąco małoletniegopowoda podkreślali, iż śmierć dziadka była dla powoda traumą, do dziśczęsto wspomina dziadka, chce oglądać jego zdjęcia, wspomina pamiątkipo nim. Ze względu na okoliczności śmierci dziadka powód bałsię i nie chciał jeździć rowerem. Powód w dalszym ciągu tęskni za zmarłym.Z okazji dnia dziadka przygotował dla niego laurkę, której jednak nie byłw stanie zanieść na cmentarz. Sąd dokonując oceny zasadności powództwa poza zeznaniami świadków wziął pod uwagę również wnioski zawartew opinii biegłego. Z opinii tej jednoznacznie wynika, iż obecniew funkcjonowaniu powodaK. K. (1)nie ma żadnych oznak przeżytej traumy, śmierć dziadka nie wpływa na jego funkcjonowanie w sposób negatywny, nie powoduje silnych napięć ani leków. W chwili obecnej psychologicznie funkcjonuje bardzo sprawnie realizując na wysokimpoziomie większość zadań, których się podejmuje. U powoda nie maobecnie śladu po rozstroju psychicznym, który mógłby być skutkiemnagłej śmierci dziadka, co w dużej mierze jest zasługa rodziców powoda.
Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że pomimo tego, iż obecnie brak jest negatywnych następstw związanych ze zdarzeniemw wyniku którego śmierć poniósł dziadek powoda, to bez wątpieniapowód doznał krzywdy związanej z tym zdarzeniem, która winna być zrekompensowana. W ocenie Sądu należy uznać, że kwotą odpowiednią,a tym samym czyniącą zadość krzywdzie jakiej doznał powódK.K.jest 5.000,00 zł.
O odsetkach orzeczono na zasadzieart. 481 § 1 kcw zw. zart.14 ust.1 ustawy z dnia 22.05.2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, przyjmując, że strona pozwana pozostaje w opóźnieniu w spełnieniu dochodzonego pozwem roszczenia, co najmniej od upływu30-dni od dnia wydania decyzji w sprawie, co nastąpiło najpóźniej w dniu14.07.2014 r.
Dalej idące powództwo jako nieuzasadnione podlegało oddaleniu.
Orzeczenie o kosztach oparto na treściart. 100 kpc, z uwagi nawynik niniejszego procesu, w którym obie strony częściowo przegrywająi wygrywają jednocześnie. Sąd wziął pod uwagę fakt, iż niniejszym pozwem powódK. K. (1)dochodził zapłaty kwoty 15.000,00 zł, a Sąd zasądziłna jego rzecz kwotę 5.000,00 zł. Mając powyższe na względzie Sąd przyjął,iż powód wygrał postępowanie w 33%, a strona pozwana była stroną wygrywającą w 67%.
W związku z tym rozliczając koszty postępowania Sąd wziął poduwagę poniesione przez powoda koszty procesu tj. kwoty 750,00 zł tytułem opłaty sądowej od pozwu, 2.417,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty kancelaryjnej od pełnomocnictwa oraz 479,95 zł tytułem zaliczek uiszczonych na opinię biegłego w wysokości 33% ichsumy, co dało łącznie koszty procesu w wysokości 1.203,50 zł o tę kwotęSąd pomniejszył koszty poniesione przez stronę pozwaną, tj. kwotę1.619,39 zł stanowiącą 67% z sumy 2.417,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty kancelaryjnej od pełnomocnictwa. Sąd zwrócił też powodowi kwotę 120,05 zł tytułem zaliczki niewykorzystanej w sprawie.