Sąd Okręgowy w Lublinie
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 366/16
Data wyroku: 2016-10-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Okręgowego Marta Postulska-Siwek, Sędzia Sądu Okręgowego Andrzej Mikołajewski, Sądu Rejonowego Krzysztof Niezgoda ()
Słowa kluczowe: Współwłasność
Podstawa prawna: art. 206 k.c.

Sygn. akt II Ca 366/16

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 października 2016 roku

Sąd Okręgowy w Lublinie II Wydział Cywilny Odwoławczy

w składzie:
Przewodniczący Sędzia Sądu Okręgowego Andrzej Mikołajewski (spr.)
Sędziowie:  Sędzia Sądu Okręgowego Marta Postulska-Siwek
Sędzia Sądu Rejonowego Krzysztof Niezgoda (del.)
Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jolanta Jaworska
po rozpoznaniu w dniu 5 października 2016 roku w Lublinie na rozprawie
sprawy z powództwaH. P.
przeciwkoB. B. (1),K. B.,M. C.,K. M., Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prezydenta MiastaL.,K. S.,B. U.iJ. U.
o wydanie lokalu do korzystania
na skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie z dnia 12 października 2015 roku, sygn. akt II C 7/15

I
oddala apelację;

II
zasądza odH. P.na rzecz Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta MiastaL.kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego;

III
przejmuje na rachunek Skarbu Państwa nieuiszczoną opłatę od apelacji.

Krzysztof Niezgoda  Andrzej Mikołajewski  Marta Postulska-Siwek

Sygn. akt II Ca 366/15

UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 26 maja 2011 roku, skierowanym przeciwkoB. B. (1),K. B.,M. C.,K. M., Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Prezydenta MiastaL.,K. S.,B. U.iJ. U.,H. P.wniosła o wydanie jej do użytkowania części nieruchomości wspólnej, dla której prowadzona jest dawna księga wieczysta numer hipoteczny(...), położonej przyul. (...)wL.o powierzchni 0,0475 ha, zabudowanej budynkiem wielorodzinnym o trzech kondygnacjach nadziemnych i jednej podziemnej, stanowiącej współwłasność powódki i pozwanych, to jest części obejmującej lokal mieszkalny położony na pierwszym piętrze i oznaczonym numerem(...).
W piśmie z dnia 13 listopada 2012 roku powódka zmodyfikowała żądanie, domagając się wydzielenia do odrębnego użytkowania przez powódkę lokalu o powierzchni 50,50 m(
    2)oznaczonego na załączonym do tego pisma „rzucie parteru” różową linią, składającego się z trzech pomieszczeń, oznaczonych numerami:(...)o powierzchni 26,90 m(
    2), 16 o powierzchni 15,50 m(
    2)oraz(...)o powierzchni 8,10 m(
    2), położonego na parterze nieruchomości, której powódka jest współwłaścicielką.
Ostatecznie powódka popierała powództwo o wydanie jej do wyłącznego użytkowania lokalu o powierzchni 52 m2usytuowanego na parterze budynku od strony ulicy, a jeżeli nie zostanie to uznane, to dwóch lokali: o numerach 13 i 14 na parterze.
*
Wyrokiem z dnia 12 października 2015 roku Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie:

I
oddalił powództwo;

II
zasądził odH. P.na rzecz Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta MiastaL.kwotę 248,40 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;

III
zasądził odH. P.na rzeczB. U.kwotę 137 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;

IV
zasądził odH. P.na rzeczJ. U.kwotę 137 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;

V
nakazał pobrać odH. P.na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie kwotę l400 zł tytułem nieuiszczonej opłaty od pozwu.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:
Nieruchomość położona wL.przyul. (...)objęta jest dawną księgą wieczystą „L.numer hipoteczny(...)”. Wskazana nieruchomości została zabudowana w 1920 roku budynkiem wielorodzinnym o trzech kondygnacjach nadziemnych, jednej kondygnacji podziemnej, o powierzchni użytkowej 464 m(
    2). Przedmiotowy budynek został zniszczony w 85 % w trakcie II Wojny Światowej. W 1946 rokuW. K.zwrócił się do Prezydium Miejskiej Rady Narodowej wL.o przydzielenie mu domu do odbudowy. W 1947 roku zawarł on zeSpółdzielnią (...)umowę o odbudowę domu przyul. (...)wL.. Spółdzielnia ta została następnie włączona w(...) Spółdzielnię Budowlaną, która przejęła jej uprawnienia do tej nieruchomości i kontynuowała odbudowę za środki przyszłych współwłaścicieli. Spółdzielnia miała następnie zawrzeć z tymi osobami umowy w formie notarialnej, lecz w międzyczasie, już po wprowadzeniu się lokatorówW. K.,M.iM. P.,B.iI. C.,E.iJ. K. (1)i odbudowaniu domu w całości, zgłosił sięJ. L.jako spadkobierca właścicieli nieruchomości przyul. (...)wL..
Postanowieniem z dnia 12 lutego 1947 roku wydanym w sprawie(...)Sąd Grodzki wL.stwierdził prawaJ. L.do spadku poM.G.velG.osobiście i odziedziczonego przez tegożM.G.po ojcuS.G.velG.oraz do spadku pozostałego poS.Z.E.,E.E.osobiście i odziedziczonego przez nich po matceD.zG. E., który to spadek łącznie składa się z 70 % nieruchomości położonej wL.przyul. (...)oznaczonej hipotecznie nr 136.
Aktem notarialnym z dnia 19 lutego 1947 rokuJ. L.velL.sprzedał swoje prawa do przedmiotowej nieruchomości(...) Spółdzielni Budowlanejw 23/35 częściach,J. P.w 4/35 częściach,W. K.w 4/35 częściach,Z. K.w 4/35 częściach.
(...) Spółdzielnia Budowlananabyty udział we współwłasności przedmiotowej nieruchomości sprzedała następnie:
a) aktem notarialnym z dnia 28 marca 1947 roku, nr Rep.(...),M.iM. P.w udziale 5/35 części,
b) aktem notarialnym z dnia 30 maja 1947 roku, nr Rep.(...),B.iI. C.w udziale 5/35 części,
c) aktem notarialnym z dnia 28 sierpnia 1947 roku, nr Rep.(...),E.iJ. K. (1)w udziale 33/175 części,
d) aktem notarialnym z dnia 3 października 1947 roku, nr Rep.(...),Państwowym Zakładom Wydawnictw (...) OddziałwL.w udziale 52/175 częściach i tym samym aktem dyrektorSpółdzielni (...)sprzedałPaństwowym Zakładom Wydawnictw (...) OddziałwL.swój udział w 4/35 części.
Aktem notarialnym z dnia 24 grudnia 1949 roku, nr Rep(...), dokonano sprostowania wysokości udziałów w nieruchomości przysługujących(...) Spółdzielni Budowlanej, małżonkomP., małżonkomK.i małżonkomC..
W 1949 roku swoje prawa do przedmiotowej nieruchomości zgłosiłaC.F.zG.velG.E., która twierdziła, że jest córkąM.G.velG., wnuczkąS.G.i siostrą ciotecznąE.. W dniu 14 października 1949 roku wniosła o uchylenie postanowienia Sądu Grodzkiego wL.stwierdzającego nabycie spadku poM.G.,S.
G.iE.na rzeczJ. L.. Sąd Okręgowy w Lublinie postanowieniem z dnia 21 listopada 1949 roku uchylił postanowienie Sądu Grodzkiego wydane w sprawie(...)i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania. Postanowieniem z dnia 3 maja 1950 roku postępowanie w tej sprawie zostało zwieszone, a następnie postanowieniem z dnia 31 marca 1957 roku podjęte. Jak wynika z toku wskazanego postępowania, w dniu 16 września 1957 roku rozprawa została odroczona, natomiast kolejną decyzją z dnia 31 marca 1958 roku zarządzono zakreślenie w repertorium numeru sprawy, przesłanie akt do archiwum, a po podjęciu postępowania wpisanie sprawy do repertorium pod nowy numer.
Na skutek zgłoszenia przezC.E.swoich praw do nieruchomości Sąd Powiatowy wL.Wydział Ksiąg Publicznych postanowieniem z dnia 8 czerwca 1956 roku wyznaczył(...) Spółdzielni Budowlanej,W. K.,B. C.,I. C.,E.iJ. K. (1)iJ. D.ośmiomiesięczny termin do usunięcia przeszkód do wpisu poprzez złożenie odpisu prawomocnego postanowienia stwierdzającego prawa spadkobierców do spadków pozostałych poS.G.velG.,D. E.iH.E.. Zobowiązani nie spełnili tego warunku i w księdze wieczystej nie zostali wpisani jako właściciele nieruchomości, co potwierdza zaświadczenie z księgi wieczystej datowane na dzień l kwietnia 1966 roku, gdzie jako współwłaściciele widniejąD. E.,I.M.,S.G.,H.K.,F.M.,M. A.,J. A.,S.Z.E.,E.E.,H.E.,M.G.velG.,J. G. (1)velG.iK.B..
Decyzją z dnia 17 grudnia 1949 roku, numer(...), Wydział(...)ścieśnił”E. K. (1)w lokalu mieszkalnym numer(...)przyul. (...)wL., przydzielając lokal częściowo pracownikowi P.P.B. Następnie, w grudniu 1949 rokuJ.iE.małżonkowieK.opuścili wskazany lokal. W dniu 10 sierpnia 1950 roku, na skutek odwołaniaE. K. (1), decyzja z dnia 17 grudnia 1949 roku została uchylona i sprawę przekazano do ponownego rozpoznania. Orzeczeniem z dnia 31 marca 1950 roku Zarząd Miejski wL.Wydział Administracyjny przydzieliłE. K. (1)mieszkanie składające się z jednej izby przyul. (...)wL.jako lokatorowi. W lokalu oznaczonym numerem(...)w latach 1962-1964 zamieszkiwał najemcaT. J., który opłacał wówczas czynszJ. K. (2).
Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 1958 roku w sprawie(...)Sąd Powiatowy wP.stwierdził, że spadek poE. K. (1)zmarłym dnia 7 czerwca 1958 roku nabyła z mocy ustawy żonaJ. K. (1)w 1/4 części i córkaJ. K. (2)w 3/4 części z wyłączeniem udziału spadkodawcy w majątku objętym małżeńską wspólnością ustawową, który dziedziczy w całości córkaJ. K. (2). Spadek poJ. K. (1)zgodnie z postanowieniem Sądu Powiatowego wP.z dnia 2 grudnia 1966 roku w sprawie(...)nabyła z mocy ustawy córkaJ. K. (2)w całości.
Postanowieniem z dnia 30 grudnia 1966 roku Sąd Powiatowy wL.stwierdził, że Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej wL.Wydział Finansowy stał się właścicielem przez zasiedzenie nieruchomości pod nazwą „nieruchomośćL.Nr(...)hipot.”, położonej wL.przyul. (...)składającej się z placu o sprawie powierzchni 790 m2oraz domu murowanego i budynku gospodarczego, pozostałej poD. E.,I.M.,S.G.,H.K.,F.M.,M.A.,J. A.,S.Z.E.,E.E.,H.E.,M.G.velG.,J. G.velG.iK.B..
Postanowieniem z dnia 13 lutego 1995 roku Sąd Rejonowy w Lublinie w sprawie(...)uchylił postanowienie z dnia 30 grudnia 1966 roku oraz stwierdził, żeW.iE. K. (2)nabyli przez zasiedzenie z dniem 19 lutego 1967 roku udział 4/35 części i z dniem 23 grudnia 1968 roku udział 4/35 części we współwłasności nieruchomości położonej wL.przyul. (...)ujętej w księdze wieczystej numer(...)(pkt II),J. S.nabyła przez zasiedzenie z dniem l marca 1978 roku udział 3/70 części we współwłasności tej nieruchomości (pkt III.),J. W.nabyła przez zasiedzenie z dniem 30 czerwca 1980 roku udział 5/70 części (pkt IV.), a Skarb Państwa nabył przez zasiedzenie z dniem 3 października 1967 roku udział 32/175 części we współwłasności przedmiotowej nieruchomości (pkt V.). Wskazane postanowienie zostało następnie uchylone przez Sąd Wojewódzki w Lublinie postanowieniem z dnia 28 lipca 1995 roku w punktach III. i IV. i w tym zakresie sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, postanowieniem z dnia 30 kwietnia 1997 roku w sprawie(...)Sąd Rejonowy w Lublinie stwierdził, żeJ. S.nabyła przez zasiedzenie z dniem l marca 1978 roku udział 132/8227 części we współwłasności nieruchomości położonej wL.przyul. (...), ujętej w księdze wieczystej numer(...),J. W.nabyła przez zasiedzenie z dniem 31 czerwca 1980 roku udział 233/8227 części we współwłasności tej nieruchomości, zaśJ.iS.małżonkowieD.nabyli przez zasiedzenie z dniem 5 stycznia 1970 roku udział 1/10 części we współwłasności tej nieruchomości.
Postanowieniem z dnia 19 maja 1997 roku w sprawie(...)Sąd Rejonowy w Lublinie stwierdził, że spadek poJ. D.nabyli: żonaS. D.oraz synM. D.po 1/2 części każde z nich.
J. S.w dniu 12 września 1997 roku darowała swojemu synowiK. S.cały swój udział wynoszący 132/8227 części w nieruchomości położonej przyul. (...)wL..
Umową w formie aktu notarialnego z dnia 18 grudnia 1997 roku, rep.(...),J.iB.małżonkowieU.nabyli odW.iE.małżonkówK.udział 8/35 w nieruchomości położonej wL.przyul. (...).

P. P., współwłaściciel nieruchomości położonej wL.przyul. (...)na podstawie umowy darowizny z dnia 26 kwietnia 2000 roku, umową w formie aktu notarialnego z dnia 6 listopada 2001 roku, rep.(...), sprzedał cały swój udział 233/8227 części zabudowanej nieruchomości położonej wL.przyul. (...)K.iB. B. (1).
B. C.zmarł w dniu 26 października 1981 roku. Postanowieniem z dnia 4 listopada 2005 roku w sprawie(...)Sąd Rejonowy w Lublinie stwierdził, że spadek poB. C.z mocy ustawy nabyli żonaI. C.i synR. C.po 1/2 części każdy z nich. Spadek poR. C.na podstawie testamentu z dnia 14 czerwca 1999 roku otwartego i ogłoszonego w Sądzie Rejonowym w Lublinie w dniu 28 października 2005 roku nabyła żonaA. C.w całości.
I. C.zmarła 28 sierpnia 2003 roku, a spadek po niej zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w Lublinie z dnia 30 września 2005 roku na podstawie testamentu z dnia 21 lipca 1998 roku nabyłaK. M.w całości.
Umową w formie aktu notarialnego z dnia 15 grudnia 2005 roku, rep.(...),B. S., który stał się współwłaścicielem nieruchomości nabywając udział 1/10 odM. D., zbył na rzeczM. C.cały swój udział w nieruchomości.
W dniu 31 sierpnia 2007 rokuH. P.zawarła zJ. K. (2)umowę sprzedaży udziału 33/250 części w nieruchomości położonej przyul. (...)wL.ze wskazaniem na lokal mieszkalny numer(...)o powierzchni 66 m2na pierwszym piętrze domu mieszkalnego frontowego.
W dniu 18 grudnia 2008 rokuH. P.zawarła zA. C.umowę sprzedaży całego jej udziału w nieruchomości położonej przyul. (...)wL.ze wskazaniem na lokal mieszkalny o powierzchni 42,5 m2na drugim piętrze domu.
Skarb Państwa nabył w drodze przemilczenia z dniem l stycznia 1956 roku własność udziału wynoszącego 9/35 części nieruchomości położonej wL.przyul. (...).
W budynku na nieruchomości położonej wL.przyul. (...)znajdują się lokale zarówno mieszkalne jak i użytkowe, nie wszystkie z nich są zajęte przez użytkowników. Od stronyul. (...)po prawej stronie od bramy znajduje się lokal „Biuro strefy płatnego parkowania”, za nim po prawej stronie od bramy znajduje się lokal użytkowy – Pracownia kapelusze damskie, który zajmujeK. S.. Po lewej stronie od bramy jest lokal oznaczony jako(...) Biuro (...), za nim jest sklep spożywczy, a dalej po lewej stronie znajduje sięsklep (...). W podwórzu od lewej strony znajduje się lokal, który stoi pusty, za tym lokalem znajduje się następny lokal również pusty. Natomiast w podwórzu po prawej stronie od bramy są 2 garaże: jeden murowany i drugi drewniany. Na pierwszym piętrze znajduje sięlokal numer (...), w którym na podstawie umowy najmu z 1987 roku zamieszkiwałS. P.(zmarł w 2015 roku),lokal numer (...), w którym od 2000 roku mieszkała na podstawie umowy najmu zB. U.E. D.(zmarła w lipcu 2014 roku) i lokal trzeci bez oznaczenia numerem, który nie jest użytkowany. Na drugim piętrze znajduje sięlokal numer (...), następnielokal numer (...)wynajmowany przezM. C.ilokal numer (...), w którym zamieszkujeA. L.. Do 1990 roku w powyższym lokalu zamieszkiwałaI. C., jednak z uwagi na zagrożenie zawaleniem kamienicy została wysiedlona.
H. P.nigdy nie posiadała lokalu w przedmiotowej nieruchomości. Nie czerpała z tej nieruchomości żadnych korzyści, nigdy nie uiszczała żadnych opłat z tytułu kosztów zarządu i nie czyniła też nakładów na tę nieruchomość. Nigdy nie zostały poczynione żadne ustalenia na piśmie, jak ma wyglądać korzystanie z lokali przez poszczególnych współwłaścicieli.
Sąd Rejonowy wskazał, na podstawie jakich dowodów ustalił powyższy stan faktyczny, dodając, że dokumenty, na których się oparł, nie były kwestionowane co do ich wiarygodności.
Za wiarygodne Sąd Rejonowy uznał także zeznania stron:H. P.,K. S.iK. M..
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy oddalił powództwo jako niezasadne.
Zgodnie zart. 206 k.c.każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli. W przypadku zatem pozbawienia współwłaściciela korzystania z rzeczy wspólnej przysługuje mu na podstawieart. 206 k.c.roszczenie „o dopuszczenie do współposiadania i korzystania z rzeczy wspólnej”. Takie roszczenie zależnie od rodzaju rzeczy wspólnej i jej przeznaczenia, może przybrać formę zarówno żądania dopuszczenia do współposiadania, jak też roszczenia o dokonanie podziału quoad usum.
Zdaniem Sądu Rejonowego powódka nie wykazała jednak, aby przysługiwało jej prawo własności w jakiejkolwiek części do nieruchomości położonej wL.przyul. (...). Poczynione ustalenia faktyczne nie pozwalają na uznanie, że powódka nabyła udziały we współwłasności przedmiotowej nieruchomości, czy to na podstawie umowy z dnia 31 sierpnia 2007 roku odJ. K. (2), czy na podstawie umowy z dnia 18 grudnia 2008 roku odA. C.. W obydwu bowiem przypadkach nie doszło do przeniesienia własności.
Nabycie prawa własności od niewłaściciela jest bowiem czynnością bezskuteczną. Jeżeli chodzi o umowę z dnia 19 lutego 1947 roku, w którejJ. L.velL.oświadczył, że jako spadkobierca poD. E.,S.

G.,M.G.velG.,G.G.,C.G.,S.M.G.,K.zG.,J. G. (2),S.Z.E.,H.E.iE.E., który to spadek obejmuje około 70 % nieruchomości położonej wL.przyul. (...)oznaczonej hipotecznie nr(...), sprzedaje(...) Spółdzielni Budowlanejudział 23/35 części tej nieruchomości. W dacie dokonywania tej czynności istniało postanowienie z dnia 12 lutego 1947 roku wydane w sprawie(...)Sądu Grodzkiego wL., którym stwierdzone zostały prawaJ. L.do spadku poM.G.velG.osobiście i odziedziczonego przez tegożM.G.po ojcuS.G.velG.oraz do spadku pozostałego poS.Z.E.,E.E.osobiście i odziedziczonego przez nich po matceD.zG. E., który to spadek łącznie składa się z 70 % nieruchomości położonej wL.przyul. (...)oznaczonej hipotecznie nr(...). Jednakże to postanowienie zostało następnie uchylone przez Sąd Okręgowy w Lublinie postanowieniem z dnia 21 listopada 1949 roku, a sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania. Po uchyleniu postanowienia z dnia 12 lutego 1947 roku nie zapadło orzeczenie, w którym stwierdzono prawaJ. L.do spadku po właścicielach nieruchomości przyul. (...)wL..
W świetle powyższego zatem za nieskuteczne uznać należy przeniesienie własności udziału w przedmiotowej nieruchomości przezJ. L.na rzecz(...) Spółdzielni Budowlanej, skoroJ. L.takie prawo nie przysługiwało. W konsekwencji także zbycie udziałów przez(...) Spółdzielnię Budowlanąumową z dnia 30 maja 1947 roku na rzeczB.iI.małżonkówC.oraz umową z dnia 28 sierpnia 1947 roku na rzeczE.iJ.małżonkówK.również należy uznać za bezskuteczne.
SkoroB. C.nie nabył prawa własności nieruchomości położonej wL.przyul. (...), to prawo takie nie mogło wejść w skład spadku po nim, a zatem jego następcy prawni, to jestI. C.iT. C.również tego prawa nie nabyli. Nie nabyła prawa własności takżeA. C.— spadkobiercaR. C., a zatem nie mogła dokonać jego przeniesienia na rzecz powódki umową z dnia 18 grudnia 2008 roku.
Podobnie przedstawia się sytuacja w odniesieniu do nabycia udziału we współwłasności nieruchomości położonej wL.przyul. (...), mającego przysługiwaćE.iJ.małżonkomK.. Oni także nie nabyli od(...) Spółdzielni Budowlanejprawa własności do przedmiotowej nieruchomości, prawa tego nie nabyła teżJ. K. (2)jako ich spadkobierca. W rezultacie nie posiadając prawa własnościJ. K. (2)nie mogła przenieść tego prawa na rzecz powódki umową z dnia 31 sierpnia 2007 roku.
Ciężar wykazania prawa własności spoczywał zaś na powódce (art. 6 k.c.).
Sąd Rejonowy zauważył również, że do nabycia własności może dojść również w drodze zasiedzenia. W myślart. 172 k.c.posiadacz nieruchomości niebędący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze, wówczas nabywa jej własność po upływie lat trzydziestu. Powódka uzasadniając istnienie swojego prawa własności nie wskazywała na okoliczność nabycia tego prawa w drodze zasiedzenia, aczkolwiek podawała pewne fakty dotyczące posiadania lokalu numer l w przedmiotowej nieruchomości przez małżonkówK., jak też ich córkęJ. K. (2), chociażby fakt pobierania czynszu najmu od lokatoraT. J.w latach 1962-1964.
Zdaniem Sądu Rejonowego przedstawione przez powódkę okoliczności i dowody nie dowodzą nabycia przez powódkę, ewentualnie przez jej poprzedników, własności udziału w nieruchomości przyul. (...)poprzez zasiedzenie. Nawet zważywszy na treśćart. 340 k.c.i wskazane tam domniemanie ciągłości posiadania, brak podstaw w ramach dostarczonego przez powódkę materiału dowodowego do ustalenia samoistnego posiadania po 1964 roku.
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu Sąd Rejonowy uzasadniłart. 98 § l k.p.c.W niniejszej sprawie powództwo zostało oddalone w całości, a zatem powódkę uznać należy za stronę przegrywającą, zobligowaną do zwrotu pozwanym kosztów procesu.
Na koszty procesu poniesione przez Skarb Państwa reprezentowany przez Prezydenta MiastaL.złożyły się: wynagrodzenie pełnomocnika — radcy prawnego w stawce minimalnej 240 zł (§ 7 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu, t. j. Dz. U. z 2013 roku, poz. 490) i koszty opłat pocztowych w związku z doręczeniami pism procesowych w wysokości 8,40 zł.
Na koszty procesu poniesione przezB. U.iJ. U.składa się – w częściach równych – wynagrodzenie ich pełnomocnika – adwokata (§ 8 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, t. j. Dz. U. z 2013 roku, poz. 461) oraz uiszczone opłaty skarbowe od pełnomocnictw w kwotach po 17 zł.
Na podstawieart. 113 ust. l ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(t. j. Dz. U. z 2014 roku, poz. 1025) Sąd Rejonowy nakazał pobrać od powódki na rzecz Skarbu Państwa kwotę l400 zł tytułem nieuiszczonej opłaty od pozwu.
*
Apelację od tego wyroku wniosła powódkaH. P., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając temu wyrokowi:
1. naruszenieart. 5 k.c.poprzez sprzeczne z zasadami współżycia społecznego zakwestionowanie prawa własności powódki, które powódka wywodzi z ważnych aktów notarialnych sprzedaży własności udziałów w nieruchomości przezJ. K. (2)orazA. C., pomimo ich sporządzenia, po uprzedniej weryfikacji prawa własności zbywców udziałów, w oparciu o dostępną dokumentację, a tym samym naruszenie zasady pewności obrotu nieruchomościami, której gwarancją jest przenoszenie prawa własności nieruchomości w formie aktu notarialnego, a także przez przyjęcie, że poprzednicy prawni powódki nie byli właścicielami udziałów w nieruchomości, która została przez nich po całkowitym jej zniszczeniu działaniami wojennymi, odbudowana osobistym staraniem i z własnych środków, (okoliczność bezsporna) i których prawo własności od 65 lat, tj. od 1947 roku, nie zostało zakwestionowane w żadnym wcześniejszym postępowaniu sądowym lub administracyjnym,
2. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicieart. 365 k.p.c., poprzez wydanie orzeczenia, które podważa prawomocne rozstrzygnięcia w sprawach dotyczących kręgu właścicieli nieruchomości położonej przyul. (...)wL., poprzez stwierdzenie, że powódka nabyła nieruchomość od osoby nieuprawnionej, w sytuacji gdy z orzeczenia Sądu Rejonowego w Lublinie z dnia 13 lutego 1995 roku wynika, że małżonkowieK.i ich następczyni prawnaJ. K. (2)oraz małżonkowieC.byli właścicielami udziałów w nieruchomości położonej przyul. (...)wL., o czym świadczy udział w/w osób w postępowaniu w charakterze uczestników (jako współwłaścicieli nieruchomości) oraz we wszystkich postępowaniach dotyczących przedmiotowej nieruchomości; postępowanie w wyniku którego zapadło postanowienie z dnia 13 lutego 1995 roku, zostało wydane wskutek złożenia wniosku o wznowienie postępowania przez małżonkówC., Sąd Rejonowy badał legitymację czynną wnioskodawcy i nie została zakwestionowana; konsekwencją odmówienia małżonkomC.i małżonkomK.prawa własności udziałów w nieruchomości byłoby zakwestionowanie wszystkich orzeczeń zapadłych w sprawach dotyczących nieruchomości położonej przyul. (...)wL., bowiem w takiej sytuacji sprawy te toczyły się przy udziale lub z wniosku, osób nieuprawnionych,
3. orzeczenie przez Sąd Rejonowy o braku legitymacji czynnej powódki i zakwestionowanie jej prawa własności z pominięciem wiążących wpisów w rejestrze gruntów, budynków i lokali prowadzonym przez Urząd MiastaL.– Wydział Geodezji, w którymH. P.została ujawniona jako właściciel udziału we współwłasności nieruchomości w wysokości 13,10 %, a jej poprzednicy prawni odpowiednio: małżonkowieC.udział 397/4750, a małżonkowieK.udział 523/4750,
4. naruszenie zasady rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych poprzez zakwestionowanie przez Sąd orzekający w sprawie skutecznego przeniesienia własności przez osoby ujawnione w księdze wieczystej, na której odpis powołuje się Sąd Rejonowy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 13 lutego 1995 roku, sygn. akt(...)(aktualnie księga ta, z powodu zniszczeń, jest nieczytelna); Sąd Rejonowy w sprawie o sygn. akt II Ns 1404/66 powołuje się, na stronie 3 uzasadnienia, na załączony odpis z księgi wieczystej, z którego wynika, iż postanowienie o zasiedzeniu na rzecz Skarbu Państwa jest nieprawidłowe, bowiem prawa do niej (m. in. małżonkówK.i małżonkówC.) zostały zgłoszone i wpisane do księgi wieczystej przez zastrzeżenie, a ponadto prawa do spadku po właścicielach nieruchomości zostały przezJ. L.zgłoszone w Urzędzie Skarbowym wL.celem uiszczenia podatku od spadku i darowizn i podatek ten został zapłacony,
5. sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku z naruszeniemart. 328 § 2 k.p.c., zgodnie z którym uzasadnienie powinno zawierać ustalenie faktów, które Sąd uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności; ostatniego z w/w elementów w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia zabrakło, a uzasadnienie wyroku co do kwestii merytorycznych, w sprawie toczącej się ponad 5 lat i w której przeprowadzono obszerne postępowanie dowodowe, zostało zawarte na dwóch stronach (17 i 18), co wobec stopnia skomplikowania sprawy i wydania orzeczenia kwestionującego prawo własności powódki, należy uznać za pobieżne, ponadto zdawkowo Sąd ocenił kwestię zasiedzenia udziałów w nieruchomości nie odnosząc się odrębnie do udziałów nabytych odJ. K. (2)i udziałów małżonkówC., mimo że sytuacja zbywców istotnie się różniła i wymagała odrębnej analizy,
6. z ostrożności procesowej zarzut błędnych ustaleń faktycznych co do nabycia własności udziałów w nieruchomości przez powódkę w drodze zasiedzenia, w sytuacji, gdy z akt sprawy wynika, że poprzednicy prawni powódki nabyli udział w nieruchomości 28 sierpnia 1947 roku (w dobrej wierze) i posiadali go nieprzerwanie do czasu jego zbycia aktami notarialnym z dnia 31 sierpnia 2007 roku i 18 grudnia 2008 roku; zarówno małżonkowieC.jak i małżonkowieK.(a później ich córkaJ. K. (2)), we wszystkich postępowaniach dotyczących nieruchomości położonej przyul. (...)wL.występowali jako uczestnicy (współwłaściciele nieruchomości).
Powódka wniosła o dopuszczenie dowodów z dokumentów w postaci naliczenia powódce opłat czynszowych w związku z zajęciem przez niąlokalu nr (...)i wezwania powódki do wpłaty zaliczek na prace remontowe w wysokości rozliczonej wg udziałów, na okoliczność wydania powódce do użytkowanialokalu nr (...)w nieruchomości przyul. (...)wL., niekwestionowania jej prawa własności udziałów przez zarząd w/w nieruchomości oraz realizowania przez nią obowiązków wynikających z prawa własności.
Powódka domagała się umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego z uwagi na wydanie powódce w nieruchomości położonej przyul. (...)wL.do korzystanialokalu nr (...)(które nastąpiło dopiero po wniesieniu pozwu i wydaniu wyroku przez Sąd pierwszej instancji), a z ostrożności procesowej, w razie uznania przez Sąd Okręgowy, że wydanie wyroku w sprawie wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości, lub że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sprawy, domagała się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenia od pozwanych na rzecz powódki zwrotu kosztów postępowania za obie instancje według norm prawem przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja powódki nie jest zasadna, aczkolwiek Sąd Okręgowy nie podziela znacznej części oceny prawnej Sądu Rejonowego.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zaskarżony wyrok podlegałby uchyleniu a sprawa przekazaniu Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania tylko w przypadku stwierdzenia nieważności postępowania, nierozpoznania istoty sprawy bądź konieczności przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości (art. 386 § 2 i § 4 k.p.c.). Okoliczności takie nie zachodzą w niniejszej sprawie, ani też skarżąca nie postawiła tego rodzaju zarzutów.
Odnosząc się do żądania powódki będącego przedmiotem rozpoznania w sprawie należy zwrócić uwagę, że powódka, mimo, iż działała w sprawie przy pomocy zawodowego pełnomocnika, nie wskazała jednoznacznie podstawy prawnej swojego żądania. Postępowanie toczyło się początkowo w trybie nieprocesowym, ostatecznie Sąd Rejonowy zmienił tryb postępowania na proces i rozpoznał żądanie powódki jako żądanie dopuszczenia do współposiadania nieruchomości. Apelująca nie zwalcza takiej kwalifikacji jej żądania, w szczególności nie twierdzi, iż żądała podziału nieruchomości quoad usum.
Tymczasem podzielić należy pogląd Sądu Najwyższego wyrażony w uchwale całej Izby Cywilnej z dnia 28 września 1963 roku, III CO 33/62, OSNCP 1964/2/22, iż współwłaściciel może domagać się dopuszczenia go do współposiadania w takich wypadkach, gdy możliwe jest wspólne korzystanie z rzeczy wspólnej (jej części) przez współwłaścicieli. Dotyczy to takich obiektów jak wspólna studnia, wspólna droga itp. Nie jest natomiast możliwe dopuszczenie do współposiadania w sytuacji, gdy wspólne posiadanie może być, ze względu na charakter i przeznaczenie rzeczy, wykonywane tylko przy zgodnym współdziałaniu wszystkich zainteresowanych. Dotyczy to w szczególności rzeczy, których właściwości albo społeczne lub gospodarcze przeznaczenie nie pozwalają na wspólne korzystanie (np. kamienica, gospodarstwo rolne), a więc gdy te właściwości same przez się rozstrzygają o oddzielnym korzystaniu z tej rzeczy (jej części) i gdy rzecz jest wystarczająco duża, aby mogli z niej korzystać wszyscy współwłaściciele. W tym ostatnim przypadku współwłaściciel rzeczy może żądać podziału quad usum i w jego ramach wydzielenia mu części rzeczy wspólnej do wyłącznego użytku. Jeżeli same właściwości rzeczy decydują o takim korzystaniu, a rzecz jest wystarczająco duża, aby mogli w ten sposób korzystać z niej wszyscy współwłaściciele, rozstrzygnięcie o takim sposobie korzystania jest czynnością zwykłego zarządu.
Skoro jednak powódka nie wywodzi, iż domagała się podziału quoad usum i nie zakwestionowała rozstrzygnięcia jej żądania w ramach dopuszczenia do współposiadania nieruchomości, już z tego względu jej żądanie należało oddalić, gdyż nie jest możliwe wspólne korzystanie z nieruchomości składającej się z poszczególnych lokali.
Gdyby nawet przyjąć, że żądanie powódki należało rozpoznać jako żądanie podziału quad usum, powódka nie wykazała, aby w ramach jej udziału we współwłasności nieruchomości należało jej przyznać do wyłącznego korzystania inne lokale niż obecnie przez nią posiadanylokal nr (...).
Ponadto należy zauważyć, że z apelacji wynika, iż powódka po wydaniu wyroku przez Sąd pierwszej instancji objęła w posiadanie jeden z lokali znajdujących się w tej nieruchomości (lokal nr (...)) i stan taki zaspokaja jej interes wynikający ze współwłasności. Wbrew stanowisku skarżącej nie może to jednak prowadzić do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, skoro przedmiotem procesu było żądanie powódki dopuszczenia do współposiadania innych lokali (art. 355 § 1 k.p.c.). Postępowanie w niniejszej sprawie podlegałoby umorzeniu (po wcześniejszym uchyleniu zaskarżonego wyroku), gdyby powódka w związku z zaistniałą zmianą okoliczności faktycznych cofnęła pozew, natomiast skoro taka czynność procesowa nie miała miejsca, należało rozstrzygnąć o żądaniu powódki i o wniesionej przez nią apelacji.
Tym niemniej Sąd Okręgowy w niniejszej sprawie nie podziela stanowczych ocen Sądu pierwszej instancji, iż powódka nie jest współwłaścicielką przedmiotowej nieruchomości, czy też, że prawa współwłasności nieruchomości nie wykazała.
Analiza całości zdarzeń i czynności prawnych dotyczących przedmiotowej nieruchomości prowadzi do niewątpliwego wniosku, że aktualny stan prawny nieruchomości w zakresie udziałów we współwłasności nieruchomości nie odpowiada stanowi ujawnionemu w księdze wieczystej ani w ewidencji gruntów. Udziały we współwłasności stron niniejszego procesu nie sumują się do jedności i widoczne jest, że przynajmniej częściowo zostały one ustalone wadliwie.
Przed drugą wojną światową nieruchomość była współwłasnością osób pochodzenia żydowskiego, przy czym zgromadzone w sprawie dowody nie pozwalają jednoznacznie ustalić, jakie były wówczas udziały poszczególnych osób we współwłasności nieruchomości i wymagałoby to dokładnej analizy dokumentów znajdujących się w zachowanej w złym stanie księdze hipotecznej prowadzonej dla nieruchomości. Następnie należałoby ustalić, kto jest spadkobiercą osób ujawnionych w księdze hipotecznej. Nie negując tego, że doszło do uchylenia postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku przezJ. L., należy zauważyć, że nie doszło do stwierdzenia nabycia spadku przez zgłaszającą się wówczas jako spadkobierczynię części współwłaścicieli nieruchomościC. F.zG.velG.E., ani też nie wykazała ona swoichpraw spadkowych. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie można zatem jednoznacznie wywieść, żeJ. L.nie jest spadkobiercą osób wskazanych w postanowieniu z dnia 12 lutego 1047 roku, Sp 11/47, ani wskazać, kto jest rzeczywistym spadkobiercą tych osób. Już chociażby z tego względu stanowcza konkluzja Sądu pierwszej instancji, iż nabycie udziałów odJ. L.było bezskuteczne, nie może zostać podzielona. Zakwestionowanie skuteczności czynności prawnych dokonywanych przezJ. L.wymagałoby też oceny, czy nie doszło do nabycia tych udziałów z mocy domniemań ustanowionych przez przepisy prawa. O ile nic nie świadczy o tym, aby mogła zadziałać rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych, gdyżJ. L.i osoby nabywające od niego udziały (oraz ich dalsi następcy prawni) nie zostali wpisani do księgi wieczystej jako współwłaściciele nieruchomości, mogło dojść do skutecznego rozporządzenia udziałami przezJ. L.z uwagi na legitymowanie się przez niego prawomocnym stwierdzeniem nabycia spadku (art. 47 § 2 dekretu z dnia 8 października 1946 roku Prawo spadkowe, Dz. U. z 1946 roku, Nr 60, poz. 328, ze zm., por. obecnieart. 1028 k.c.).
Dodać należy, że niewątpliwie istotny wpływ na zawikłanie stanu prawnego nieruchomości miało to, iż umowa sprzedaży udziałów w nieruchomości przezJ. L., pomijając już to, że nie wskazywała dokładnie wielkości udziałów przysługujących jego poprzednikom prawnym (mowa o około 70 %), została zredagowała nieprecyzyjnie i wskazane w niej zbywane udziały odnoszono do całej nieruchomości a nie do części udziałów w nieruchomości, jakie miał on odziedziczyć. Wprawdzie w 1949 roku został sporządzony akt notarialny mający prostować (wyjaśniać) te niedokładności, ale wskazane w nim wielkości udziałów nie były uwzględniane w kolejnych czynnościach prawnych; także w sprawach dotyczących zasiedzenia udziałów we współwłasności posługiwano się tak błędnie określoną wielkością udziałów. O ile jednak ma to kluczowe znaczenie w przypadku czynności prawnych, gdyż nikt nie mógł przenieść większego udziału we współwłasności nieruchomości, niż rzeczywiście mu przysługujący (gdy nie zadziałała rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych), o tyle w przypadku prawomocnych orzeczeń sądowych (dotyczących zasiedzenia i przemilczenia) sądy orzekające w niniejszej sprawie są związane stwierdzeniem, że określone w nich osoby nabyły oznaczone udziały (art. 365 § 1 k.p.c.), a co za tym idzie, należy uwzględniać stan prawny będący następstwem tych orzeczeń, niezależnie od mogących się rodzić wątpliwości co do prawidłowego oznaczenia w niej wielkości nabywanych udziałów we współwłasności nieruchomości.
Jeżeli nawetJ. L.nie był spadkobiercą części współwłaścicieli nieruchomości i nie doszło do skutecznego nabycia od niego udziałów we współwłasności nieruchomości ze względu na domniemanie wynikające ze stwierdzenia nabycia spadku, wątpliwa jest konkluzja Sądu pierwszej instancji, jakoby nie doszło do nabycia udziałów we współwłasności nieruchomości przez poprzedników prawnych powódki, czy też należy to uznać za niewykazane.
W sprawie bezsporne jest, że po II wojnie światowej nieruchomość objęli we współposiadanie m. in.B.iI.małżonkowieC.i nie zostały ustalone okoliczności, które świadczyłyby o tym, że kiedykolwiek utracili oni współposiadanie tej nieruchomości. Byli uważani za jej współwłaścicieli, brali udział w postępowaniach dotyczących tej nieruchomości i w zarządzie nieruchomością. W tych okolicznościach, o ile nie nabyli oni skutecznie udziału we współwłasności nieruchomości w drodze czynności prawnej, należałoby uznać, że zasiedzieli udział we współwłasności nieruchomości (akt notarialny z 1949 roku wskazuje, że miałoby chodzić o udział 5/50 części), niezależnie od tego, czy przyjąć w ich wypadku złą czy dobrą wiarę.
Bardziej zawiła jest sytuacja w przypadkuJ.iE.małżonkówK., którzy zgodnie ze sprostowaniem z aktu notarialnego z 1949 roku mieliby nabyć udział 33/250 we współwłasności nieruchomości w sierpniu 1947 roku. Z dokumentu z k. 223 wynika, że do 8 czerwca 1967 roku otrzymywali oni czynsz za lokal, z którego zostali wyrzuceni, co świadczyłoby o tym, że co najmniej do tej daty można mówić o władztwie fizycznym mającym cechy posiadania samoistnego. Następnie czynsz przestał im być płacony, co należy wiązać z uprawomocnieniem się postanowienia z dnia 30 grudnia 1966 roku, II Ns 1404/66, stwierdzającego nabycie własności całej nieruchomości przez Skarb Państwa. Postanowienie to zostało jednak uchylone w wyniku wznowienia postępowania. Należało jednak ocenić, czy małżonkowieK.i ich spadkobierczyni, mimo wyzucia ich z posiadania lokalu w ramach publicznej gospodarki lokalami, nie byli nadal uważani za współwłaścicieli nieruchomości i czy ich działaniom nie można przypisać cech władztwa fizycznego, tym bardziej, że w myślart. 345 k.c.posiadanie przywrócone uważa się za nieprzerwane. Zgromadzony dotychczas materiał dowodowy nie pozwala stanowczo wypowiedzieć się, czy mogło dojść do zasiedzenia udziału we współwłasności nieruchomości na ich rzecz.
Tym niemniej, wobec faktu, że żądanie powódki dopuszczenia jej do współposiadania nie mogło zostać uwzględnione, zbędne było w niniejszej sprawie jednoznaczne ustalenie wielkości udziału we współwłasności nieruchomości przysługującego powódce i podstawy prawnej nabycia przez nią tego udziału, a także stanu prawnego całej nieruchomości.
Zbędne jest też szczegółowe odnoszenie się do pozostałych zarzutów apelującej, aczkolwiek należy wskazać, że:

a
art. 5 k.c.nie może uniemożliwiać ustalenia, że osoba uznawana dotychczas za współwłaściciela nieruchomości nim nie jest, gdyż nie może on służyć do ustalenia stanu prawnego nieruchomości niezgodnie ze stanem faktycznym,

b
art. 365 § 1 k.p.c.przewiduje związanie sądów prawomocnymi orzeczeniami, a takowe wcześniej na korzyść małżonkówC.czy małżonkówK.(bądź ich następców prawnych) nie zapadły, toteż sam udział tych osób w innych postępowaniach, bądź wyrażone wówczas przez sądy orzekające w uzasadnieniach oceny faktyczne i prawne nie wiążą sądów w niniejszej sprawie,

c
ewidencja gruntów nie korzysta z domniemania zgodności ujawnionego w niej stanu prawnego z rzeczywistym stanem prawnym, a w niniejszej sprawie oczywiste jest, że nieprawidłowo oddaje ona stan prawny nieruchomości,

d
wpis prawa własności przez zastrzeżenie, ze względu na wskazanie, że nie zostały wykazaneprawa spadkoweJ. L., nie mógł chronić nabycia udziałów w nieruchomości przez powódkę rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych,

e
zarzuty błędnych ustaleń faktycznych i wadliwego uzasadnienia orzeczenia w aspekcie stanu prawnego nieruchomości nie mogły skutkować w okolicznościach sprawy odmiennym rozstrzygnięciem, a Sąd Okręgowy wyżej omówił, jakie okoliczności powinny zostać uwzględnione przy ustalaniu stanu prawnego przedmiotowej nieruchomości.

Nie było wobec tego też istotne, w jaki sposób powódka objęła w posiadanielokal nr (...). Z tego też względu Sąd Okręgowy oddalił dalej idące wnioski dowodowe powódki zmierzające do wyjaśnienia tej okoliczności.
Wobec oddalenia apelacji powódka jest stroną przegrywającą i powinna zwrócić pozwanemu Skarbowi Państwa – Prezydentowi MiastaL.koszty postępowania odwoławczego w postaci wynagrodzenia pełnomocnika – radcy prawnego w stawce minimalnej w postępowaniu drugoinstancyjnym (§ 12 ust. 1 w zw. z § 7 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu). W sprawie nie miało zastosowania rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1804) ze względu na unormowanie § 21 tego rozporządzenia.
Na podstawieart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych w sprawach cywilnychSąd Okręgowy przejął na rachunek Skarbu Państwa nieuiszczoną opłatę od apelacji.
Z tych względów na podstawieart. 385 k.p.c.Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji wyroku.