Sąd Okręgowy w Poznaniu
XII Wydział Cywilny
Sygnatura akt: XII C 2125/13
Data wyroku: 2016-03-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Hoffa

Sygnatura akt XII C 2125/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
P., dnia 10 marca 2016 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu XII Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący:SSO Ewa Hoffa
Protokolant:Starszy sekretarz sądowyK. T.
po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2016 r. w Poznaniu
sprawy z powództwaI. P./PESEL: (...)/
przeciwkoBank (...) S.A., Oddział wP./KRS:(...)
o zapłatę

I
Zasądza od pozwanego na rzecz powódki następujące kwoty:

1/ 318.822 zł /trzysta osiemnaście tysięcy osiemset dwadzieścia dwa złote i osiemnaście groszy/ z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 3 lipca 2013 r. do dnia zapłaty,
2/ 2883,73 EUR /dwa tysiące osiemset osiemdziesiąt trzy euro i 73 eurocenty/ z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 3 lipca 2013 r. do dnia zapłaty,
3/ 103,31 USD /sto trzy dolary USA i trzydzieści jeden centów/ z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 3 lipca 2013 r. do dnia zapłaty,

II
W pozostałej części postępowanie umarza.

III
Kosztami postępowania obciąża powódkę w 11/100 części, a pozwanego w 89/100 części i z tego tytułu zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 24.765 zł /dwadzieścia cztery tysiące siedemset sześćdziesiąt pięć złotych/.

/-/E. H.
Sygn akt XII C 2125/13/3

UZASADNIENIE
Powódka,I. P., wniosła o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kwoty 356.249,01 zł, 3.134,55 euro i 103,31 dolarów USA z odsetkami ustawowymi od dnia 3 lipca 2013 r. do dnia zapłaty każdej z tych kwot /k.1 i 2/.
W piśmie procesowym z dnia 29 września 2015 r. częściowo cofnęła pozew co do roszczeń w złotówkach i euro domagając się ostatecznie kwoty 318.822,83 zł i 2.883,73 euro /k.413/.
Wniosła też o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych /k.2/.
Pozwany,Bank (...) S. A.z siedzibą wW.- Oddział wP., wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych /k. 240/.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Począwszy od lutego 2008 r. powódka zawierała z pozwanym kolejne umowy o lokaty terminowe w złotówkach, euro i dolarach USA, jednocześnie pozwany prowadził oszczędnościowo- rozliczeniowy rachunek bankowy powódki /k. 10- umowa eurokonta z 27 lutego 2008 r./, a ze względu na wysokość wpłat i zgromadzonych lokat zapewnił jej indywidualną obsługę wskazując jako osobistegodoradcę (...)/bezsporne/.
Powódka zawierała kolejne lokaty terminowe, a po upływie okresu ich obowiązywania kontynuowała oszczędzanie w tej formie /k.13-127- kserokopie potwierdzeń przelewów i kolejnych lokat, k.128-139- wykaz operacji na eurokoncie w okresie od 1 lutego 2008 r. do 31 stycznia 2013 r./.
Nie korzystała z usługi internetowego dostępu do konta /bezsporne/.
Dnia 29 października 2012 r. reprezentująca pozwanegoJ. P.zawarła z powódką umowę o lokatę terminową do 24 stycznia 2013 r. co do kwoty 2.886.515,73 zł jako tzw. umowę negocjowaną, czyli zapewniającą wyższe oprocentowanie niż standardowe. Umowa wskazywała oprocentowanie 9,5 % w stosunku rocznym /k.140 i 141- potwierdzenie zawarcia umowy/.
Dnia 21 grudnia 2012 r. reprezentująca pozwanegoJ. P.zawarła z powódką umowę o lokatę terminową do 21 marca 2013 r. odnośnie kwoty 56.380,03 zł jako kolejną umowę negocjowaną, czyli zapewniającą wyższe oprocentowanie niż standardowe. Również ta umowa wskazywała oprocentowanie 9,5 % w stosunku rocznym /k.142 i 143- potwierdzenie zawarcia umowy i zapoznania się z regulaminem, k.315- 330/.
Z upływem okresów umownych na eurokoncie powódki widniała kwota 36.452,63 zł /k.139- wyciąg z konta/.
Powódka zawarła też z pozwanym, reprezentowanym przezJ. P., umowy o lokatę 36.471 euro w do 24 stycznia 2013 r. /lokata 3- miesięczna/ z oprocentowaniem 4,6% w stosunku rocznym/k.170- 171/ i 13.601,57 USD do 24 stycznia 2013 r. /lokata 3- miesięczna z oprocentowaniem
3,6 % w stosunku rocznym /k.205 i 206/.
Były to stawki oprocentowania znacząco wyższe niż oferowane przez pozwanego w tym okresie oprocentowanie lokat standardowych i negocjowanych /k.276-282- kserokopie wykazów oprocentowania , k. 307- zeznania świadkaK. Ś./.
W dniu 31 stycznia 2013 r. na rachunku powódki znajdowała się kwota 74,49 euro /k.173v i 174/, a na rachunku prowadzonym w USD kwota 13.0601,57 USD /k.209 i 209v/, bowiem jako oprocentowanie depozytu wskazano 0,9%, czyli odmiennie niż w umowie.
Bezsporne jest, że pozwany wypłacił powódce: 20.000 zł 19 lutego 2013 r. /k.273- kserokopia przelewu/, a w dniu 13 marca 2013 r. kwoty: 2.424.774,57 zł /k.274/ i 32.722,04 euro /k.275/ wyliczając brakujący kapitał i należne jej kwoty według maksymalnych odsetek od lokat oferowanych przez pozwany bank w okresie obowiązywania w/w umów /k.212- 216v- kalkulacja dokonana przez pozwanego, k. 211- kserokopia pisma z 29 maja 2011 r./.
Tytułem odsetek przelał na rzecz powódki w ramach zapłaconych kwot:
221.796,82 zł i 1726,81 euro /k.211/.
Powódka zaliczyła te kwoty na poczet odsetek ustawowych za opóźnienie.
Należne powódce, według treści w/w umów odsetki, to kwoty : 540.619,65 zł, 4.610,54 euro i 776,63 USD /k.400- 403- opinia biegłegoZ. A./.
Należne powódce świadczenia to kwota 318.822,83 zł /540.619,65- 221.796,82/,
kwota 2883,73 euro /4610,54-(...),81/ i żądana przez powódkę kwota 103,31 USD niższa od kwoty naliczonej przez biegłego.
J. P.została skazana prawomocnie w sprawie(...)za przestępstwo na szkodę pozwanego.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej wskazanych dokumentów, lub ich kserokopii. Ponieważ autentyczności dokumentów, ani kserokopii dokumentów strony nie kwestionowały, a treść w/w dokumentów, lub kserokopii nie budziła wątpliwości Sąd nie znalazł podstaw do tego, aby kwestionować je z urzędu.
Zeznaniom świadkaK. Ś./k.306- 308/, świadkaM. P.- matki powódki /k.334- 336/, oraz zeznaniom powódki /k.308- 310- zeznania informacyjne/ w zakresie potwierdzonym pozostałym materiałem dowodowym przyjętym za podstawę ustaleń.
Opinię biegłegoZ. A.z 29 lipca 2015 r. /k.398- 408/ i zeznania biegłego /k.444- 445/ sąd uznał za wartościowy materiał dowodowy przydatny dla rozstrzygnięcia sprawy. Biegły wyczerpująco, w sposób logiczny i zwięzły odpowiedział na pytania zawarte w tezie dowodowej, mimo skomplikowanej materii objętej zakresem opinii.
Wobec wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy nie przeprowadził dowodu z przesłuchania stron.
Sąd zważył, co następuje:
Zgodnie zart. 97 k.c.osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługi publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj są dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa.
Bezsporne jest, żeJ. P.spotykała się z powódką w placówce prowadzonej przez pozwanego przyul. (...)wP., wręczała powódce dokumenty na drukach urzędowych i w widoczny dla powódki sposób miała dostęp do komputerowego systemu bankowego. Fakt, żeJ. P.pracowała jako doradca finansowy obsługujący klientów w systemie indywidualnego doradztwa przez wiele lat /w przypadku powódki nieprzerwanie przez około 5 lat/ dawał podstawy do jednoznacznego wniosku, że jest wysoce kompetentnym pracownikiem cieszącym się zaufaniem zwierzchników.
Powódka z zawodu jest lekarzem i nie sposób przyjąć, że miała orientację jak zorganizowany jest bank i w jaki sposób zatwierdzane są umowy lokat negocjowanych. Wynika z tego, że polegała na zapewnieniachJ. P.. Oprocentowanie lokat negocjowanych nie jest przez banki publikowane. Deponując łączną kwotę na poziomie 3.000.000 zł powódka mogła, zasadnie, dać wiaręJ. P., że oprocentowanie depozytu o takiej wartości jest znacząco wyższe niż oprocentowanie standardowe.
Pozwany nie podnosił, ani nie uprawdopodobnił, że powódka iJ. P.działały w porozumieniu i na szkodę banku, przeciwnie, wykrył, żeJ. P.przelewała pieniądze powódki na rachunek prowadzony na swoje nazwisko natomiast nie wprowadzała do systemu bankowego kwot lokat wynikających z umów zawartych z powódką.
Zgodnie zart. 430 k.c.kto na własny rachunek powierza wykonanie czynności osobie, która przy wykonywaniu tych czynności podlega jego kierownictwu i ma obowiązek stosować się do jego wskazówek , ten jest odpowiedzialny za szkodę wyrządzoną z winy tej osoby przy wykonywaniu powierzonej jej czynności.
Żądane przez powódkę kwoty odsetek umownych nie prowadzą ani do bezpodstawnego wzbogacenia, ani nienależnego świadczenia, bowiem żądania te wynikają z umów zawartych z upoważnionym pracownikiem pozwanego, a powódka nie była w stanie ustalić, że pracownik zakres upoważnienia przekroczył wskazując oprocentowanie lokat wyższe niż pozwany oferował dla lokat negocjowanych.
Brak jest też podstaw do oddalenia powództwa na podstawieart. 5 k.c.w całości, lub w części jak to sugerował pozwany /k.243/.
Pomijając ocenę moralną zakresu żądań powódki brak jest podstaw do przyjęcia, że powódka narusza zasady współżycia społecznego, a tym bardziej nie sposób przyjąć, że żądanie odsetek od zdeponowanego kapitału o stopie procentowej wskazanej w skutecznie zawartej umowie jest sprzeczne ze społeczno- gospodarczym przeznaczeniem tego prawa.
Pozwany bank jest międzynarodową instytucją finansową, prawdopodobnie dotąd z przewagą kapitału włoskiego. Włosi prowadzą działalność bankową na terenie Europy co najmniej od XIII wieku i należy przyjąć, że nabyli stosowne doświadczenie w zakresie organizacji instytucji bankowych, rodzaju instrumentów finansowych, osiągania zysków i kryteriów doboru pracowników, oraz kontroli pracowników.
Zestawienie działań pozwanej jako klientki spoza branży bankowej z pozycją powoda również wyklucza zastosowanieart. 5 k.c.
Art. 451§1 k.c.wskazuje, że wierzyciel może zaliczyć na poczet danego długu przede wszystkim związane z tym długiem zaległe należności uboczne.
Powódka wpłacone przez pozwanego w/w kwoty zaliczyła na zaległe umowne odsetki od zdeponowanego kapitału wskazane w zawartych z pracownicą pozwanego umowach.
Z korespondencji stron /k.216-221/ wynika, że powódka nie zgodziła się zawrzeć z pozwanym ugody, której projekt datowany jest 15 maja 2013 r., a sposób zaliczenia uprzednio dokonanych na rzecz powódki wypłat i zakres żądań powódki były pozwanemu znane /k. 219/. W punkcie I wyroku, na podstawieart. 725 k.c.w związku zart. 359§ 1 k.c.a na podstawieart. 482 k.c.orzekł o odsetkach skapitalizowanych i odsetkach bieżących za opóźnienie.
Koszty sądowe wynoszą 21.501,52 zł stanowiąc sumę opłaty od pozwu w kwocie 18.508 zł i łącznych kosztów opinii biegłego, czyli kwotę 2.993,52 zł.
Powódka w końcowej fazie postępowania cofnęła powództwo co do 11% dochodzonej początkowo kwoty i w takiej części sąd obciążył ją kosztami. Pozwany został więc obciążony 89% kosztów postępowania.
Jest to 19.136 zł kosztów sądowych /21.501,52x0,89/.
Ponieważ powódka uiściła opłatę sądową w całości /k.7/ i wpłaciła zaliczkę 3000 zł na poczet opinii biegłego /k,.341/ pozwany powinien jej zwrócić 19.136 zł z tego tytułu.
Koszty zastępstwa procesowego każdej ze stron to kwota 7217 zł, z wliczeniem opłaty skarbowej, /§6 ust.6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie … Dz. U. Nr. 163 poz. 1348 i §6 ust.6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych … Dz. U. Nr. 163 poz. 1349/, łącznie 14.434 zł. 89% tej kwoty, to 12.846 zł, a 11%, to 1588 zł.
Tytułem rozliczenia kosztów pozasądowych pozwany powinien więc zapłacić powódce 5629 zł /7217-1588/.
Łącznie zasądzono więc w punkcie II wyroku 24.765 zł /19.136+5629/ stosującart. 100 k.p.c.
/-/E. H.