Sąd Okręgowy w Rzeszowie
V Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: V Ca 727/15
Data wyroku: 2016-02-04 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Adam Simoni, do SO Witold Benicki, Barbara Chłędowska

Sygn. akt  V Ca 727/15
V Cz 777/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 lutego 2016 r.
Sąd Okręgowy w Rzeszowie V Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:

Przewodniczący-Sędzia

SSO Barbara Chłędowska

Sędzia:
Sędzia:

SSO Adam Simoni (spr.)
SSR del. do SO Witold Benicki

Protokolant:

st. sekr. sąd. Edyta Rak

po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2016 r. w Rzeszowie
na rozprawie
sprawy z powództwa Gminy MiastoR.przeciwkoA. B.iH. B.o ochronę służebności
na skutek apelacji pozwanychod wyroku Sądu Rejonowego w Rzeszowie
z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt XI C 1500/14
oraz na skutek zażalenia pozwanegoA. B.
od postanowienia Sądu Rejonowego w Rzeszowie
z dnia 12 czerwca 2015 r., sygn. akt XI C 1500/14

I
oddala apelację,

II
oddala zażalenie,

III
odstępuje od obciążania pozwanych kosztami postępowania apelacyjnegoi zażaleniowego na rzecz powoda.

SSO Adam Simoni SSO Barbara Chłędowska SSR del. do SO Witold Benicki
Sygn.akt VCa 727/15
Sygn.akt VCz 777/15

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 maja 2015 r., sygn akt XIC 1500/14 Sąd Rejonowy w Rzeszowie po rozpoznaniu sprawy z powództwa Gminy MiastoR.wytoczonego przeciwkoA. B.
iH. B.o ochronę służebności:
I. nakazał pozwanymA. B.iH.B.zaniechania naruszania prawa służebności przejazdu i przegonu bydła przysługującej powodowi Gminie MiastoR., ustanowionej szlakiem przebiegającym wschodnim krańcemdziałki nr (...)położonej wR.-Z.objętejKsięgą Wieczystą nr (...), pasem o szerokości 3 metrów na rzecz właścicieladziałki nr (...)położonej wR.-Z.objętejKsięgą Wieczystą nr (...), poprzez usunięcie przez pozwanych ogrodzenia usytuowanego na szlaku służebnym oznaczonego w opinii biegłego sądowego Ryszarda Komórka z dnia 25 lutego 2015r. literami E-D-C oraz gazonu kwiatowego znajdującego się obok punktu granicznego 4230
II. oddalił powództwo w pozostałej części ,
III. zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 2.270 zł tytułem zwrotu kosztów procesu,

I
nakazał ściągnięcie od pozwanych solidarnie na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Rzeszowie kwoty 860,10 zł (osiemset sześćdziesiąt złotych dziesięć groszy) tytułem brakującej części wynagrodzenia biegłego,

U podstaw powyższego rozstrzygnięcia legły ustalenia faktyczne i zważania prawne zawarte w pisemnym uzasadnieniu wyroku /k.182-195/, co tez czyni zbędnym powtarzanie ich treści.
Apelację od powyższego wyroku złożyli pozwani / k.229-230/ zarzucając:
- naruszenieart. 233§1kpcpoprzez:
a/nieuwzględnienie odpisu z dokumentu tj. postanowienia , gdzie wpisano służebność przejazdu i przegonu bydła pasem o szerokości 3 m po zachodniej stronie działki,
b/nieuwzględnienie faktu, ze postanowienie Sądu Powiatowego wR.z dnia 24 lipca 1962 r., nie jest dołączone do księgi wieczystej ,
c/nie zbadanie aktu notarialnego zakupudziałki (...), opbr.(...), przez pozwanych, gdzie żadne zapisy o ustanowieniu służebności nie figurują,
d/ nie przeprowadzenie dowodu z oględzin przedmiotu sporu tjdziałki (...), pomimo, że dowód ten zgłaszany był przez pozwanych kilkakrotnie i w ich ocenie miałby istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy,
-naruszenieart. 177§1 kpcpoprzez nie zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy służebność nie była wpisana w momencie wytoczenia powództwa do księgi wieczystej.
Apelujący wnosili o zmianę zaskarżonego wyroku w pkt I i III poprzez oddalenie powództwa , ewentualnie jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania i zasadzenie kosztów postępowania.
Na rozprawie apelacyjnej w dniu 4 lutego 2016 r., pozwany oświadczył, że służebność ustanowiona wzdłuż granicy wschodniej nieruchomości została wpisana legalnie, ogrodzenie jest postawione w granicy tj. 3 metry od granicy naniesionej na mapach, a Sąd nie zbadał, czy ogrodzenie zostało dobrze postawione . Roszczenie powoda jest zatem sprzeczne zart. 5 kc./k.251, 253/.
Powódka wnosiła o oddalenie apelacji i zasadzenie kosztów postępowania apelacyjnego./k.253/.
Jednocześnie pozwany podtrzymał zażalenie / k.216-217/ złożone od postanowienia Sadu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 12 czerwca 2015 r., /k.194-195/ , w którym odrzucono zażalenie pozwanego na postanowienie tamt. Sądu z dnia21 maja 2015 r., w przedmiocie oddalenia wniosku o dopuszczenie dowodu z oględzin przedmiotu sporu.
Sąd Okręgowy rozważył, co następuje:
Apelacja pozwanych nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sądowi Okręgowemu z urzędu znany jest fakt, że sporna służebność gruntowa wpisana została w postępowaniu wieczysto -księgowym 27 listopada 2014 r. przez
Sąd Rejonowy w Rzeszowie w sprawie DZkw(...)i DZkw(...)podziałce (...),pasem szerokości trzech metrów stroną wschodnią, na rzeczdziałki (...)stanowiącej własność powódki. Wpis wieczysto księgowy został utrzymany w mocy przez Sąd Rejonowy w Rzeszowie i był przedmiotem kontroli apelacyjnej dokonanej przez Sąd Okręgowy w Rzeszowie, który postanowieniem z dnia 21 maja 2015 r., sygn. akt VCa 381/15 oddalił apelację uczestników, a pozwanych w niniejszym procesie.
Okoliczność powyższa została zresztą przyznana przez pozwanych na rozprawie apelacyjnej w dniu 4 lutego 2016 r., zatem rozważanie zarzutów apelacji, dotyczących istnienia i przebiegu spornej służebności stało się zbędne.
Sporna służebność jak to przekonywująco wywiódł Sąd Rejonowy - po przepisaniu z dawnych ksiąg wieczystych – została w dniu 27 listopada 2014 r. ujawniona w księdze wieczystej prowadzonej dladziałki nr (...)o nr(...)w Dz.I-Sp i w Dz.III m.in. na rzeczdziałki nr (...)(uprzednio pgr(...)) własności powódki. Powódce Gminie MiastoR.przysługuje zatem uprawnienie do korzystania z drogi służebnej o szerokości trzech metrów, biegnącej wschodnim krańcem nieruchomości własności pozwanych. Źródłem powstania tej służebności była umowa z 1961 r., a nie orzeczenie sądu, jak domagają się tego apelujący. Umowa darowizny z 9 marca 1961r. stanowiła podstawę do ujawnienia ograniczonegoprawa rzeczowegow księgach wieczystych. Wbrew twierdzeniom apelujących dla ustalenia przebiegu służebności w odniesieniu do obecnych działek ewidencyjnych Sąd Rejonowy dopuścił dowód z opinii geodezyjnej, w której biegły w sposób szczegółowy wskazał synchronizację geodezyjną nieruchomości objętych niniejszym postępowaniem, co z kolei pozwoliło na jednoznaczne ustalenie zarówno obecnej działki obciążonej jak i działki władnącej oraz przebiegu trasy służebności ustanowionej w kształcie z 1961r. Przebieg szlaku służebnego na gruncie, wykonywanie na nim aktów posiadania jak również okoliczność jego zawężenia przez pozwanych wskutek pobudowania ogrodzenia i postawienia gazonu kwiatowego na tym szlaku potwierdzają dowody w postaci dokumentacji fotograficznej, opinia biegłego geodety Ryszarda Komórka, zeznania świadkówZ. T.,R. J.,G. W.,J. J.,J. M.orazS. P., którym Sąd Rejonowy dał wiarę w całości w ramach uprawnień wynikających z treściart. 233§1 kpc.
Wobec prawidłowego ustalenia przebiegu służebności gruntowej i źródła jej powstania, zbędne było dokonywanie oględzin przedmiotu sporu, o który wnioskowali pozwani, skoro nie miało ono znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Pozwani nie kwestionowali bowiem faktu wybudowania ogrodzenia jak również jego przebiegu i usytuowania naniesionego przez biegłego sądowego na wyrys z mapy ewidencyjnej.
Odnosząc się do podnoszonego w apelacji zarzutu naruszeniaart. 233 k.p.c.zwrócić należy uwagę, że zgodnie z paragrafem pierwszym tego artykułu, sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie
wszechstronnego rozważenia zebranego materiału. Są to zatem reguły jakimi powinien kierować się sąd przy dokonywaniu ustaleń faktycznych w sprawie przez pryzmat oceny zebranego materiału dowodowego. Sąd Rejonowy, wbrew stanowisku apelujących, reguły wskazane w powołanym zakresie zastosował prawidłowo i zgodnie z nimi ustalił stan faktyczny sprawy, które to ustalenia Sąd Okręgowy akceptuje i uznaje za własne.
Błędny jest pogląd apelujących, że Sąd Rejonowy , naruszyłart. 177§1 kpcnie zawieszając postępowania niniejszej sprawie, do czasu rozpoznania wniosku powódki o wpis służebności w księdze wieczystej.
Zawieszenie postępowania cywilnego ma bowiem charakter fakultatywny , a zatem słusznie Sąd Rejonowy ocenił, że postępowanie wieczysto-księgowe- obecnie już zakończone, o czym wspomniano wyżej ,nie miało wpływu na rozpoznanie roszczenia powódki , domagającej się petytoryjnej ochrony służebności gruntowej na podstawieart. 222 § 2 kcw zw. zart. 251 kc.
Nie zasługiwał na uwzględnienie podnoszony przez pozwanych w uzupełnieniu apelacji zarzut, ze udzielenie ochrony powódce naruszaart. 5 kc, skoro pozwani nie wykazali na czym miałoby polegać nadużycie prawa podmiotowego przez powódkę domagającej się powstrzymania się pozwanych od działań, które uniemożliwiają korzystanie ze służebności.
Z tych motywów, skoro zaskarżony wyrok jest zgodny z prawem i trafny w odniesieniu do okoliczności faktycznych sprawy, apelację pozwanych należało oddalić na podstawieart. 385 kpc.
Oddaleniu podlegało także zażalenie pozwanego złożone od postanowienia Sadu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 12 czerwca 2015 r., /k.194-195/ , w którym odrzucono zażalenie pozwanego na postanowienie tamt. Sądu z dnia21 maja 2015 r., w przedmiocie oddalenia wniosku o dopuszczenie dowodu z oględzin przedmiotu sporu., a to wobec jego oczywistej bezzasadności /art. 397§2 kpcw zw. zart. 385kpc/.
Rozstrzygniecie kosztach postępowania apelacyjnego uzasadnia treśćart. 102 kpc. Sąd Okręgowy uznał, że subiektywne przekonanie pozwanych o nieistnieniu służebności i faktyczne jej przepisanie do ksiąg wieczystych w trakcie trwania niniejszego procesu, usprawiedliwia nie obciążanie ich kosztami postępowania należnymi stronie powodowej.
SSO Adam Simoni SSO Barbara Chłędowska SSR del. do SO Witold Benicki