Sąd Okręgowy w Elblągu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Kp 530/16
Data wyroku: 2016-11-08 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Władysław Kizyk
Słowa kluczowe: Zażalenie Na Postanowienie O Odmowie Wszczęcia Śledztwa
Podstawa prawna: art.329§1 i §2 kpk w zw z art.465§1 i 2 kpk w zw z art.437§1 kpk

Sygn. akt II Kp 530/16
(PO I Ds.45.2016)

POSTANOWIENIE
E., dnia 08 listopada 2016 roku
Sąd Okręgowy w Elblągu, II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: SSO Władysław Kizyk
Protokolant: sekr. sąd. Małgorzata Szypulewska
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Elblągu Jana Hrybek
po rozpoznaniu zażalenia pokrzywdzonychZ. C.iA. C.na postanowienie Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Elblągu z dnia 09 września 2016 r., sygn. akt PO I Ds. 45.2016 w przedmiocie odmowy wszczęcia śledztwa
na podstawieart. 329 § 1 i 2 k.p.k.w zw.art. 465 § 1 i 2 k.p.k.w zw. zart. 437 § 1 k.p.k.

postanowił:
nie uwzględnić zażalenia i utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 09 września 2016 roku Prokurator Prokuratury Okręgowej w Elblągu odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie:

1
zaistniałego w okresie od czerwca 2016 r. do 19 lipca 2016 r. wE.oszustwa przy użyciu papieru wartościowego w postaci weksla własnego na szkodęZ. C.iA. C.i wyłudzenia kwoty 561 750 złotych przezM. M.stanowiącej mienie znacznej wartości poprzez wypełnienie blankietu weksla przezM. M.podpisanego uprzednio przezZ. C.na kwotę 561 750 złotych i następnie przedłożenia tego dokumentu w Sądzie Okręgowym w Elblągu wraz z pozwem przeciwkoZ. C., to jest o popełnienie przestępstwa określonego wart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.– na zasadzieart. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.– wobec tego, iż czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego;

2
zaistniałego w dniu 17 sierpnia 2016 r. wE.poświadczenia nieprawdy w celu osiągnięcia korzyści majątkowej w dokumencie urzędowym w postaci zawiadomienia o zajęciu rachunków bankowych i zakazie wypłat wydanego przez komornika przy Sądzie Rejonowym w Elblągu w postępowaniu egzekucyjnym o sygnaturze(...)w celu pozyskania środków pieniężnych przezM. M., tj. o popełnienie przestępstwa określonego wart. 271 § 3 k.k.– na zasadzieart. 17 § 1 pkt 2 k.p.k.– wobec tego, iż czyn ten nie zawiera znamion czynu zabronionego.

W uzasadnieniu postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa Prokurator Prokuratury Okręgowej w Elblągu wskazał, że analiza zebranych materiałów, w szczególności dokumentów z akt egzekucyjnych sprawy(...)oraz akt(...)i akt(...)Sądu Rejonowego w Iławie nie doprowadziła do uznania, że w sprawie tej zostało popełnione jakiekolwiek przestępstwo. Wręcz przeciwnie ustalono, żeM. M.wypełnił podpisany przezZ. C.weksel zgodnie z prawem, a następnie skierował sprawę na drogę postępowania cywilnego. Po czym Sąd Okręgowy w Elblągu w dniu 19.07.2016 r. wydał nakaz zapłaty sygn. akt(...)na podstawie posiadanych dokumentów, działając również w ramach obowiązującego porządku prawnego. Z kolei komornik sądowy przy Sądzie Rejonowym w Elblągu działając w oparciu o tytuł wykonawczy wszczął postępowanie egzekucyjne.
Tym samym Prokurator uznał, że brak jest podstaw do uznania, żeM. M.dopuścił się czynu zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.Podobne wnioski Prokurator wysunął także odnośnie drugiego czynu. Komornik sądowy prowadzący postępowanie egzekucyjne podejmował czynności na podstawie tytułu wykonawczego, a zatem wykonywał standardowe czynności wynikające z przysługujących mu uprawnień.
Reasumując, Prokurator stwierdził, że zawisły pomiędzy stronami spór ma charakter cywilnoprawny i na tej drodze powinien być rozwiązany(postanowienie, k. 466-469).
Powyższe postanowienie zaskarżyli pokrzywdzeniZ. C.iA. C.w dniu 22 września 2016 r. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili obrazę:
-art. 310 § 1 i § 2 k.k.poprzez niewykazanie przerobienia dwóch weksli własnych wystawionych w dniu 18 lutego 2016 r. przezZ. C.iA. C.i puszczenia ich w obieg,
-art. 304 § 2 k.p.k.w zw. zart. 231 § 1 i 2 k.k.przez niepociągnięcie do odpowiedzialności karnej funkcjonariusza publicznego w osobie asesora komorniczegoM. S.działającego w zastępstwie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w ElbląguJ. B., prowadzącego postępowanie komornicze w sprawie o sygn. akt(...), który w dniu 05 sierpnia 2016 r., posiadł wiedzę o zbrodni sfałszowania weksla wystawionego w dniu 18 lutego 2016 r. przezZ. C.,
-art. 297 § 1 pkt 4 k.p.k.przez niewyjaśnienie okoliczności popełnienia oszustwa sądowego w sprawie o sygn. akt(...)Sądu Okręgowego w Elblągu, w formie zaniechania badania dokumentów obrazujących sposób popełnienia przestępstwa, zgromadzonych w aktach tejże sprawy,
-art. 297 § 1 pkt 4 i 5 k.p.k.przez niezabezpieczenie weksla własnego wystawionego w dniu 18 lutego 2016 r., przedA. C.na rzeczM. M., będącego do dnia dzisiejszego w posiadaniuM. M..
Wobec powyższego skarżący wnieśli o przeprowadzenie wskazanych czynności, celem wyjaśnienia opisanych w zażaleniu okoliczności (zażalenie).

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie wniesione przez pokrzywdzonychZ. C.iA. C.na postanowienie z dnia 09 września 2016 r. nie zasługiwało na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że skarżący nie wskazali żadnych nowych twierdzeń ani okoliczności, poza tymi, które zostały już zbadane przez organ prowadzący postępowanie przygotowawcze.
Zdaniem Sądu należy zgodzić się z Prokuratorem, że w niniejszej sprawie brak jest danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i czynu zart. 271 § 3 k.k., na szkodęZ. C.iA. C..
Istotą przestępstwa oszustwa jest doprowadzenie pokrzywdzonego do samodzielnego rozporządzenia mieniem własnym lub cudzym poprzez jedno z zachowań – tj. wprowadzenie w błąd, wyzyskanie błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania. Wobec tego z uwagi na konieczność doprowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, pokrzywdzonym może być tylko taki podmiot, który takiego rozporządzenia dokonał.
Rozporządzeniem będzie każdy akt powodujący zmianę w majątku osoby pokrzywdzonej, a więc zarówno akt o skutkach rzeczowych (np. zbycie rzeczy), jak i obligacyjnych (np. zwolnienie z długu). Transakcja taka musi być jednocześnie niekorzystna, co może polegać na poniesieniu rzeczywistego uszczerbku w majątku lub na przyjęciu zobowiązań majątkowych. Powstanie szkody w mieniu nie jest koniecznym warunkiem do przyjęcia, że doszło do tak pojmowanego niekorzystnego rozporządzenia (zob. wyrok SN z 30 sierpnia 2000 r., V KKN 267/00, OSNKW 2000, nr 9-10, poz. 85). Dla zaistnienia oszustwa musi przy tym istnieć związek przyczynowy między zachowaniem się sprawcy a niekorzystnym rozporządzeniem mieniem przez pokrzywdzonego.
Wprowadzenie w błąd (tzw. oszustwo czynne) oznacza, że sprawca swoimi podstępnymi zabiegami doprowadza inną osobę do mylnego wyobrażenia o rzeczywistym stanie rzeczy, np. co do cech sprzedawanego towaru, okoliczności zawieranej transakcji. Środkiem użytym do wprowadzenia w błąd mogą być: słowo, pismo, fałszywe narzędzia, urządzenia techniczne itp.
Jak wynika z akt sprawy wekselin blancopodpisany przezZ. C.stanowił zabezpieczenie umowy, jaką strony zawarły w dniu 18 lutego 2016 r. (k.458). Tym samym pokrzywdzony świadomie i dobrowolnie przystał na właśnie taki sposób zabezpieczenia zawartej umowy. Wobec tego, że pokrzywdzony nie wydał kupującemu pszenicy do dnia 22 czerwca 2016 r. Wierzyciel wypełnił wekselin blancozgodnie z deklaracją wekslową i wezwał pokrzywdzonego do jego wykupu. Następnie Sąd Okręgowy w Elblągu w dniu 19 lipca 2016 r. wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym, którym nakazałZ. C., aby zapłacił na rzecz powodaM. M.kwotę 561.750 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 08 lipca 2016 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 17.839 zł tytułem kosztów postępowania w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu albo wniósł w tym terminie zarzuty (k. 435).
Wobec tego w niniejszej sprawie brak jest znamion oszustwa, ponieważ pokrzywdzony dobrowolnie i świadomie wystawił wekselin blanco. W sprawie tej nie doszło również do podrobienia, czy przerobienia dokumentu, gdyżM. M.wypełnił weksel zgodnie z deklaracją wekslową. Natomiast postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w oparciu o tytuł wykonawczy, tj. nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym Sądu Okręgowego w Elblągu I Wydział Cywilny z dnia 19 lipca 2016 r., sygn. akt(...)zaopatrzony w klauzulę wykonalności nadaną postanowieniem z dnia 27 lipca 2016 r. (k. 437).
Wobec powyższego w ocenie Sądu zawisły pomiędzy stronami spór posiada charakterstrictecywilno-prawny i w drodze tego postępowania pokrzywdzeni powinni dążyć do jego rozwiązania, co zresztą uczynili wnosząc zarzuty od nakazu zapłaty wydanego w sprawie o sygn. akt(...)
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji niniejszego postanowienia.