Sąd Okręgowy w Gliwicach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 334/13
Data wyroku: 2016-08-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Anna Szpręgiel
Słowa kluczowe: Odszkodowanie, Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: art. 415, 445 §1, 444, 362 kc

Sygn. akt: I C 334/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 sierpnia 2016 roku
Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodnicząca Protokolant:

SSO Barbara Przybylska
Anna Szpręgiel

po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 roku w Gliwicach
sprawy z powództwaS. S. (1),N.S.
przeciwkoP.K.
o zapłatę i ustalenie

1
zasądza od pozwanego na rzecz powodaS. S. (1)kwotę 100 670 (sto tysięcy sześćset siedemdziesiąt) złotych z ustawowymi odsetkami od 5 listopada 2013 r. do 31 grudnia 2015r. i odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 stycznia 2016r.

2
zasądza od pozwanego na rzecz powodaS. S. (1)kwotę 9100 (dziewięć tysięcy sto) złotych z ustawowymi odsetkami od 5 listopada 2013 r. do 31 grudnia 2015r. i odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 stycznia 2016r. tytułem skapitalizowanej renty za okres od września 2011r. do października 2013r. oraz bieżącą rentę w kwocie 350 (trzysta pięćdziesiąt) złotych miesięcznie, płatną do dnia 10. każdego miesiąca, począwszy od listopada 2013r. z liczonymi od dat płatności poszczególnych rat ustawowymi odsetkami za okres od 10 listopada 2013 r. do 31 grudnia 2015r. i odsetkami ustawowymi za opóźnienie za okres od 1 stycznia 2016r.

3
ustala, że pozwany ponosi odpowiedzialność za przyszłe skutki zdarzenia z 21 lutego 2011r. po stronie powodaS. S. (1)w zakresie 2/3 wysokości szkody

4
oddala powództwoS. S. (1)w pozostałej części

5
koszty zastępstwa procesowego pomiędzy powodem a pozwanym wzajemnie znosi

6
oddala powództwoN.S.

7
odstępuje od obciążenia powódkiN.S.kosztami procesu

8
odstępuje od obciążenia stron nieuiszczonymi kosztami sądowymi

Syng. akt I C 334/13

UZASADNIENIE
PowódS. S. (1)wniósł o zasądzenie od pozwanegoP.K.:
- kwoty 8 790 zł z ustawowymi odsetkami od 21 października 2013 roku do dnia zapłaty tytułem odszkodowania za zdarzenie z dnia 21 lutego 2011 roku,
- kwoty 150 000 zł z ustawowymi odsetkami od 21 października 2013 roku do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia za zdarzenie z dnia 21 lutego 2011 roku,
- kwoty po 1600 zł miesięcznie tytułem renty w związku z całkowitą i trwałą niezdolnością do pracy w zawodzie operatora wózków widłowych oraz zmniejszeniem widoków powodzenia na przyszłość, będących następstwem zdarzenia z 21 lutego 2011 roku, począwszy od 1 września 2011 roku, wraz z odsetkami w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat
oraz o ustalenie odpowiedzialności pozwanego za skutki zdarzenia z dnia 21 lutego 2011 roku na przyszłość.
Małoletnia powódkaN. S.wniosła o zasądzenia od pozwanegoP.K.kwoty 10 000 zł tytułem zadośćuczynienia za zdarzenie z dnia 21 lutego 2011 roku.
Powodowie wnieśli także o zasądzenie od pozwanego na ich rzecz kosztów procesu i kosztów zastępstwa adwokackiego.
W uzasadnieniu powodowie wskazali, że zdarzenie w dniu 21 lutego 2011 roku polegało na zadaniu powodowi ciosu przez pozwanego, w wyniku czego powód doznał obrażeń oka lewego, powodujących nieodwracalną utratę wzroku w tym oku, co stanowi ciężkie kalectwo i uniemożliwia prace w zawodzie operatora wózków widłowych wcześniej wykonywaną przez powoda. Podali, że małoletnia córka powodaN. S.była świadkiem zdarzania, w wyniku czego doznała krzywdy, a przeżyta trauma spowodowała konieczność terapii psychologicznej. Wskazali, że pozwany w sprawie karnej zostały uznany za winnego i skazany. Powód wskazał, że po zdarzeniu leczył się i miał trudności ze znalezieniem pracy.
W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Pozwany wskazał, że zdarzenie, za które został skazany, zostało uznane za przestępstwo nieumyślne i polegało na zadaniu przez niego tylko jednego uderzenia pięścią w głowę, w wyniku czego nieumyślnie spowodował obrażenia oka u powoda. Wyraził szczere ubolewanie z powodu tego co się stało i głębokie współczucie powodom i z ostrożności procesowej wniósł o odpowiednie zmniejszenie obowiązku naprawienia szkody stosownie do okoliczności sprawy i stopnia winy obu stron. Dodał, że został sprowokowany przez powoda. Podniósł także, że powód nie udokumentował poniesionych kosztów związanych z leczeniem i dojazdami, a zasądzenie kwoty za sprzedaż ptaków jest nieuzasadnione.
Sąd ustalił:
W dniu 21 lutego 2011 roku doszło pomiędzy powodem a pozwanym do zdarzenia na osiedlowym parkingu. Pozwany jechał samochodem jako pierwszy, powód zaraz za nim, trzymając się bardzo blisko – „zderzak w zderzak”. Kiedy pozwany zauważył miejsce parkingowe, chciał nieco wycofać, aby móc wykonać manewr skrętu i wjazdu, ale pojazd powoda znajdował się za blisko. Pozwany włączył kierunkowskaz przed manewrem skrętu. Ponieważ powód używał klaksonu, nie cofnął się, próbował wyminąć pozwanego, pozwany wyszedł z samochodu i zwrócił uwagę, żeby się wycofał, bo chce zaparkować w miejscu na poziomie samochodu powoda. Powód uchylił drzwi, jednak nie chciał wycofać i kazał pozwanemu spierdalać. Pozwany nalegał, doszło do ostrej wymiany zdań, powód twierdząc że ma pierwszeństwo zaczął wulgarnie wyzywać pozwanego. Wówczas pozwany stracił na sobą panowanie, podszedł do auta powoda i zadał siedzącemu w nim powodowi cios pięścią w głowę, trafiając w lewe oko.
W samochodzie powoda jechały z nim jego małoletnie córki. Z przodu siedziała powódkaN. S., która widziała całe zdarzenie, słyszała jak tata przeklinał a potem został uderzony. Była przestraszona, płakała.
Pozwany nie wiedział, że w samochodzie z powodem siedzą dzieci, nie widział ich – samochód powoda miał przyciemniane szyby..
W wyniku uderzenia powód doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu w postaci obrażenia oka lewego, tj. stanu po tępym urazie gałki ocznej lewej, pęknięciu powieki górnej, stanu po wstrząśnieniu siatkówki oraz praktycznej ślepoty oka lewego i praktycznej jednooczności. Brak rokowań poprawy widzenia na przyszłość. Możliwe jest pogorszenie się stanu oka prawego w przyszłości.
Skutkiem jednooczności jest utrata zdolności widzenia przestrzennego. W okresie 2 lat od zaistnienia jednooczności wykształcają się mózgowe mechanizmy adaptacyjne, pozwalające na istotną, jednak nigdy pełną kompensację utraty zdolności widzenia przestrzennego. Z uwagi na bezpieczeństwo osoby jednoocznej i innych osób powstają ograniczenia do realizacji różnych form aktywności zawodowej związanej z obsługą nieosłoniętych maszyn i urządzeń w ruchu i pod napięciem, zawodowym prowadzeniem pojazdów mechanicznych, przemieszczaniem się na wysokości lub w bezpośredniej bliskości głębokich wykopów. Powoduje to przeszkody w skutecznym i bezpiecznym wykonywaniu zawodu elektromechanika. Z uwagi na tylko jedno oko widzące, powód nie może zawodowo prowadzić pojazdów mechanicznych, w tym wózków widłowych, wykonywać prac z podwyższonym ryzykiem urazów ciała (zwłaszcza głowy i oczu).
Zdarzenie, a zwłaszcza jego skutki – jednooczność, trudności ze znalezieniem pracy, problemy finansowe rodziny - spowodowały u powoda przygnębienie i obawy o przyszłość. Odczuwa spadek własnej wartości, stał się bardziej nerwowy. Martwi się o swój stan zdrowia. Brak pracy powodował u niego smutek i nerwowość, zwłaszcza że ciężar utrzymania rodziny spadł na jego żonę, a stąd wynikała napięta sytuacja między nimi i kłótnie. Po sprzedaży ptaków – co uczynił, gdyż potrzebowali pieniędzy na życie - stracił także swoje hobby.
Powód ukończył zasadniczą szkołę zawodową; z zawodu jest elektromechanikiem. Ukończył kurs operatora wózków widłowych. Przed zdarzeniem podejmował różne prace, fizyczne, także w niepełnym wymiarze czasu pracy i na umowy zlecenia. Pracował jako kaletnik, magazynier, operator wózka widłowego, kierowca w grupie interwencyjnej firmy ochroniarskiej. Nie pracował jako elektromechanik. W czasie zdarzenia pracował jako operator wózka widłowego. Uzyskiwał wynagrodzenie w kwocie średnio 2 100 zł netto miesięcznie. W czasie zdarzenia powodowi kończył się okres wypowiedzenia umowy o pracę. W wyniku urazu nie może już wykonywać tego zawodu. Po zdarzeniu przez 6 miesięcy przebywał na zwolnieniu lekarskim, w okresie od 1 marca 2012 r. do 31 sierpnia 2012 roku na rencie szkoleniowej, a następnie przyznano mu rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
Decyzją lekarza orzecznika ZUS powoda zaliczono do lekkiego stopnia niepełnosprawności. Powód jest częściowo niezdolny do pracy.
W 2014 roku powód doznał złamania kości lewego podudzia, zespolonej operacyjnie. Cierpi na zespół bólowy kręgosłupa i lewego barku, przeszedł 3 operacje kręgosłupa. Dolegliwości te nie mają związku ze zdarzeniem z lutego 2011 roku.
Obecnie powód otrzymuje rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy – 600 zł miesięcznie. Dodatkowo pracuje na umowę zlecenia, ze stawką 5 zł na godzinę; zarabia ok. 1 000 zł miesięcznie.
Po zdarzeniu na wizyty lekarskie zawoził powoda jego ojciec. Powód przekazywał z tego tytułu ojcu kwoty od 10 zł do 30 zł za jazdę. Koszty dojazdów doK.,T.iR.powód wyliczył na łącznie 500 złotych. W związku z urazem powód zakupywał środki przeciwbólowe, uspokajające oraz krople do oczu, m.in. atropina. Poniósł koszty zakupu ww. na 500 złotych.
Powód przed zdarzeniem hobbistycznie zajmował się hodowlą ptaków ozdobnych. Z uwagi na trudności materialne po zdarzeniu zdecydował się na ich sprzedaż. Otrzymał za to adekwatną cenę - łącznie 7 790 złotych.
Małoletnia powódkaN.w chwili zdarzenia miała 7 lat i pół roku. Jechała z ojcem w samochodzie w czasie zdarzenia. Całe zdarzenia wywołało u niej strach. Zaczęła źle sypiać, budziła się w nocy w z płaczem, moczyła się. Bała się na ulicy przechodząc obok pozwanego. Rodzice udali się na konsultacje do psychologa, byli na 5 spotkaniach, po których uzyskano redukcję zgłaszanych objawów i dolegliwości. U powódki rozpoznaje się przedłużoną reakcję na stres związany ze zdarzeniem z dnia 21 lutego 2011 roku, nadal ma lęki, że może się coś złego przydarzyć, boi się o tatę, żeby nie stała mu się krzywda.
Pismem z dnia 14 października 2013r. powód wezwał pozwanego do zapłaty odszkodowania w kwocie 8 790 zł, renty po 1 600 zł miesięcznie oraz zadośćuczynienia w kwocie 150 000 złotych. Pismo pozostało bez odpowiedzi pozwanego.
W toku postępowania karnego pozwany przyznał się do zarzucanego mu czynu.
Pozwany liczy 30 lat; jest wysportowany, chodzi regularnie na siłownię. Pracuje, zarabiając ok. 3500 zł miesięcznie. Otrzymuje także tzw. Barbórkę i deputat węglowy, wliczany w wypłatę, oraz bony żywnościowe na 200 złotych. Mieszka w najmowanym mieszkaniu. Opłaty, jakie ponosi to 1100 zł za najem, ponadto opłaty za media (woda, prąd, gaz) wg zużycia. Łącznie z Internetem i TV to ok. 2 000 zł miesięcznie. Ma narzeczoną; planuje w przyszłości ślub i założenie rodziny.
(dowody:dokumenty z akt II K 381/11 – w szczególności protokoły rozpraw i przesłuchań k. 75, 105-106, orzeczenia; dokumentacja medyczna i opinia k. 15-28, 35, 80-86, orzeczenia i decyzje ZUS k. 29-33 ; informacja k. 99-100 ; świadectwo pracy k. 34; akta osobowe powoda; zaświadczenia dot. zbycia ptaków k. 36-51 ; zaświadczenia Urzędu Skarbowego k. 52-43, deklaracje podatkowe k. 142-154, wykaz zarobków k. 94, informacja ZUS k. 96; wezwanie do zapłaty z dowodem nadania k. 54- 56; zeznania świadkówA. S.iJ. S.– zapis audio-wideo z rozprawy w dniu 23.04.2014 r. k. 169; opinia biegłego okulisty k. 203-209; opinie biegłych psychologa i psychiatry k. 283-287 oraz k. 316-319 ; umowa zlecenia k. 359; opinia z Poradni Medycyny Pracy k. 393-394; informacja PUP k. 392; zeznania świadkaJ. W.- zapis audio-wideo z rozprawy w dniu 21.05.2014r. k. 180; informacja ZUS k. 349, orzeczenie z 4.03.2015r. k. 351, zaświadczenia z US k 354-358; przesłuchanie powoda i pozwanego – protokół oraz zapis audio-wideo z rozprawy w dniu 11.05.2016r. k. 361-364 )
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o powołane wyżej dowody, w tym dokumenty złożone do niniejszych akt. Skutki wypadku na zdrowiu powoda zostały ocenione w szczególności na podstawie dokumentacji medycznej, zeznań powoda i jego żony oraz opinii biegłych sądowych, które były rzetelne i spójne oraz korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym. Co do okoliczności samego zdarzenia z dnia 21 lutego 2011 roku Sąd oparł się zwłaszcza na dokumentacji zawartej w aktach karnych oraz ustaleń dokonanych przez sąd karny, jako że miały one miejsce dużo wcześniej, w związku z czym wiarygodność dowodów była większa. W toku niniejszego procesu powód i pozwany różnie przedstawiali okoliczności zdarzenia, a świadek naocznyJ. W.w dużej mierze wskazywał na niepamięć wydarzeń. Zeznania świadka w niniejszym postępowaniu, składane w kilka lat po zdarzeniu, były w części sprzeczne z zeznaniami złożonymi w toku postępowania karnego. Podkreślić należy, że w postępowaniu karnym świadek zeznawał dwukrotnie, jego twierdzenia były jednoznaczne i konsekwentne. Zeznając w niniejszej sprawie świadek powoływał się na niepamięć, widoczny był jego problem z rozróżnieniem stron procesu, co nie miało miejsca s sprawie karnej. w związku z czym Sąd oparł się na jego zeznaniach ze sprawie karnej, złożonych w niedługim czasie po incydencie, jako konsekwentnych i spójnych. Zeznania świadka w pewnym zakresie podważają twierdzenia powoda co do przebiegu sytuacji – w tym zaprzecza on, by za powodem był inny samochód, uniemożliwiający mu ustąpienie pozwanemu, czy też by powód próbował odjechać – przeciwnie – z zeznań świadka wynika, że powód już po zatrzymaniu się pozwanego dojeżdżał do jego samochodu, a już wcześniej jechał bardzo blisko, tak że wzbudziło to zaniepokojenie świadka.
Sąd zważył:
Powód wniósł o zasądzenie od pozwanego zadośćuczynienia, odszkodowania i renty w związku ze spowodowaniem u niego uszczerbku na zdrowiu. Powódka wniosła o zasądzenie zadośćuczynienia za krzywdę wynikającą z bycia świadkiem zdarzenia.
Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, ewentualnie jego miarkowanie z uwzględnieniem przyczynienia się powoda oraz sytuacji życiowej pozwanego.
Artykuł 415 k.c.stanowi, że kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.
Zgodnie zart. 445 § 1 k.c.w związku zart. 444 k.c.sąd w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, może przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.
Zadośćuczynienie pieniężne ma na celu przede wszystkim złagodzenie doznanych cierpień fizycznych i psychicznych, a także cierpień mogących pojawić się w przyszłości. W orzecznictwie przyjmuje się, iż winno mieć charakter całościowy i stanowić rekompensatę pieniężną za doznaną krzywdę, przepis mówi bowiem o „odpowiedniej sumie tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę”.
Na wstępie należy zaznaczyć, że niezaprzeczalnym faktem jest, iż pozwany naruszył nietykalność cielesną powoda, uderzył go pięścią w głowę, trafiając w lewe oko, a zadany cios spowodował utratę wzroku w tym oku. Pozwany co prawda nie działał z zamiarem okaleczenia w ten sposób powoda, ale mógł przewidzieć, że zadanie ciosu pięścią w głowę może spowodować taki uszczerbek na zdrowiu. Ponosi zatem winę za wyrządzenie powodowi szkody – uszczerbku w postaci utraty wzroku w lewym oku, co należy ocenić jako bardzo dużą krzywdę. Doznany uszczerbek na zdrowiu ma charakter nieodwracalny, spowodował bardzo poważne konsekwencje w życiu powoda, który utracił zdolność widzenia przestrzennego, a będąc osobą jednooczną żyje w strachu o ewentualne pogorszenie się bądź uraz jedynego widzącego oka. Jednooczność spowodowała skutki nie tylko w życiu zawodowym powoda, który stał się osobą niepełnosprawną w stopniu lekkim i ma ograniczoną zdolność do pracy - zwłaszcza w zawodzie operatora wózka widłowego, który wykonywał bezpośrednio przed zdarzeniem - ale także w życiu osobistym powoda, rodzinnym, gdyż kłopoty życiowe, jakie wyniknęły w związku ze zdarzeniem wpłynęły negatywnie na jego relacje małżeńskie, oraz na stan emocjonalny powoda. Powód na skutek zdarzenia stał się przygnębiony, nerwowy, odczuwa smutek związany z nieodwracalną zmianą swojej sytuacji życiowej, przez pewien czas stracił możliwość utrzymywania rodziny, status męża i ojca zapewniającego poczucie bezpieczeństwa zwłaszcza dzieciom. Stracił także swoje hobby (hodowla ptaków). Wszystko powyższe wskazuje, że powództwo o zasądzenie zadośćuczynienia w kwocie 150 000 zł jest co do zasady uzasadnione i zasługuje na uwzględnienie.
Jednakże w ocenie Sądu powód przyczynił się do powstania szkody. Do zdarzenia by nie doszło gdyby nie zachowanie samego powoda, który najpierw zastawił pozwanego, mimo możliwości nie ustąpił - choćby z grzeczności - pozwanemu, nie wycofał trochę auta i uniemożliwił zaparkowanie pozwanemu, a następnie zachowywał się prowokująco, używając klaksonu, wyzywając pozwanego i używając słów wulgarnych i obraźliwych. Jakkolwiek reakcja pozwanego – rękoczyn wymierzony w powoda – była oczywiście nieadekwatna i niedopuszczalna – co stało się podstawą skazania w postępowaniu karnym oraz uznania za zasadne powództwa w niniejszej sprawie – o tyle była reakcją na konfrontacyjne, niezgodne z zasadami współżycia społecznego i prowokacyjne zachowanie powoda. Biorąc to pod uwagę sąd uznał, że przyczyną wywołania całego zajścia było prowokacyjne zachowanie powoda, które rozpoczęło się jeszcze przed wjazdem na parking. Do czasu sprzeczki stron nie doszło do żadnego nagannego zachowania pozwanego, a jego agresję w stosunku do powoda wyzwoliło właśnie jego prowokacyjne, nieustępliwe zachowanie. W tych okolicznościach Sąd uznał, że powód przyczynił się do zdarzenia w 1/3 i o taką część na podstawieart. 362 kcograniczył uznaną za zasadną kwotę zadośćuczynienia, zasądzając od pozwanego na rzecz powoda 100 000 zł z tego tytułu.
Z powyższych względów także pozostałe roszczenia uznane za zasadne zostały pomniejszone o 1/3. W zakresie żądane odszkodowania, Sąd uznał za wykazane, że powód poniósł wydatki, a tym samym szkodę która pozwany winien zrekompensować, związane z dojazdami do placówek medycznych i zakupem leków na łącznie 1 000 złotych. W tym zakresie Sąd dał wiarę powodowi i zeznaniom świadków – ojca i żony powoda, którzy wskazywali na ponoszone koszty z tego tytułu. Mimo niewykazania ich wszystkich dokumentami, nie sposób uznać, że kwoty zostały zawyżone, a nawet w ocenie Sądu mogły w rzeczywistości być wyższe. Z tych względów Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda 2/3 ww. kwoty, tj. 670 złotych. Sąd nie uwzględnił żądania zasądzenia kwoty 7 790 zł tytułem odszkodowania w związku ze sprzedażą ptaków ozdobnych. Powód nie poniósł szkody materialnej z tego tytułu. Otrzymał bowiem stosowną zapłatę i szkoda w jego majątku nie powstała. Kwestia konieczności sprzedaży ptaków i utrata możliwości ich dalszej hodowli w ocenie Sądu może być rozpatrywać jako krzywda będąca dalszą konsekwencją zdarzenia, za którą przyznano zadośćuczynienie.
Sąd uznał za uzasadnione żądanie renty oparte naart. 444 § 2 k.c., zgodnie z którym jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty.
Nie ulega wątpliwości, że powód został uznany za częściowo niezdolnego do pracy z uwagi na lekki stopień niepełnosprawności będący skutkiem zdarzenia. Powód po zdarzaniu miał rzeczywiście trudności ze znalezieniem pracy, jaką mógłby wykonywać z uwagi na ograniczenia wynikające z jednooczności. Powód ma także inne schorzenia, ale to jednooczność dyskwalifikuje go z wielu zawodów, które mógł wykonywać przed zdarzeniem i zawęża gronu ewentualnych pracodawców.
Roszczenie o zasądzenia renty wyrównawczej jest uzasadnione co do zasady, ale nie co do wysokości. W ocenie Sądu pozwany zawyżył zarobki osiągane przed zdarzeniem. Nie zostało wykazane, że powód rzeczywiście uzyskiwał dochody wyższe niż 2 100 zł netto. Taka kwota wynika z przedłożonych dokumentów – zaświadczeń za lata 2010 i 2011, w tym składanych do urzędu skarbowego PIT-ów. Powód swych twierdzeń co do wyższych dochodów nie wykazał innymi dowodami. Nie bez znaczenia dla oceny wysokości możliwych zarobków jest, że powód pracował wcześniej na umowy zlecenia lub w niepełnym wymiarze czasu pracy, uzyskując niesatysfakcjonujące go dochody i z tego powodu często zmieniał pracę. Lepiej płatną pracę wS.wykonywał przez trzy lata, jednak w czasie zdarzenia był już w okresie wypowiedzenia umowy o pracę i żadne dowody nie wskazują na to, że miał zagwarantowane dalsze zatrudnienie na lepszych warunkach – co powód podniósł na końcowym etapie postępowania, a czego nie wykazał (przeciwnie – w toku przesłuchania informacyjnego twierdził, że nie wiedział, gdzie ma pracować od marca 2011 i nie zastanawiał się nad tym). Sąd przyjął zatem hipotetyczne zarobki powoda, jakie osiągałby gdyby nie zdarzenie, na 2 100 zł netto miesięcznie. Stan powoda pomimo braku odpowiednich ofert szkoleniowych i zatrudnienia z biura pracy umożliwia mu podjęcie pracy, jednakże uwzględniającej jego ograniczenia, wyłącza zatem pracę w charakterze operatora wózka widłowego, czy też pracę w wyuczonym zawodzie. Pomimo tych ograniczeń powód nadal posiada zdolności zarobkowe, o czym świadczy fakt podjęcia pracy u znajomego. Wskazać należy, ze brak przesłanek wyłączających możliwości powoda w zakresie np. handlu czy prowadzenia własnej, zgodnej z zamiłowaniami działalności, co powód jak wynika z twierdzeń pozwu brał pod uwagę. Realne możliwości zarobkowe powoda sąd ocenił na 1000 zł miesięcznie – posiłkując się aktualnie realizowana przez niego umową, opiewającą na 1100 zł brutto. Biorąc pod uwagę, że powód otrzymuje rentę – ok. 600 zł, zasadna renta wyrównawcza to 500 zł miesięcznie (2100zł – 600 zł – 1000zł). Uwzględniając przyczynienie się ocenione na 1/3 , daje to kwotę z tytuły bieżącej renty 350 zł miesięcznie i taką też Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda. Za okres od września 2011 r. do października 2013 roku, tj. 26 miesięcy, renta została skapitalizowana, dając kwotę łącznie 9 100 zł z tego tytułu.
Sąd uwzględnił możliwości zarobkowe powoda za cały okres objęty pozwem mając na względzie fakt, że żaden dowód nie wskazuje, by powód w okresie od września 2011r był niezdolny do pracy w stopniu wyższym, aniżeli wynika z orzeczenia k. 29 - wówczas powód nie podlegał już intensywnemu leczeniu, szkolenia z urzędu pracy nie wykluczały podjęcia aktywności zawodowej, zaś z wnioskiem o orzeczenie niepełnosprawności powód wystąpił dopiero w listopadzie 2011r.
Sąd uwzględnił powództwo w zakresie ustalenia odpowiedzialności pozwanego na przyszłość z uwagi na interes prawny powoda w takim orzeczeniu. Nie można wykluczyć, że w przyszłości pojawią się dalsze skutki zdarzenia, a ponieważ odpowiedzialność pozwanego została uznana co do zasady, ale ograniczona z uwagi na przyczynienie się, przesądzenie jej w zakresie 2/3 wysokości szkody także na przyszłość jest uzasadnione.
Sąd nie znalazł podstaw do miarkowania odpowiedzialności pozwanego z uwagi na jego sytuację życiową, gdyż nie jest ona bardzo trudna. Pozwany jest człowiekiem młodym, w pełni sił, zdrowym. Ma stałą pracę, osiąga stosunkowo dobre zarobki, na chwilę obecną nie ma nikogo innego na utrzymaniu. Jego zachowanie, będące źródłem szkody, było zawinione, spowodowało znaczną krzywdę dla powoda, a porównanie stanu majątkowego stron nie daje podstaw do zastosowania dobrodziejstwaart. 440 kc.
Sąd nie uwzględnił żądania powódkiN.S.o zadośćuczynienie od pozwanego, jako że brak podstaw do jego zasądzenia. Niewątpliwie małoletnia powódka bardzo przeżyła całe zdarzenie i w znacznym stopniu zaburzyło ono jej poczucie bezpieczeństwa, ale brak jest bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy rękoczynem pozwanego wobec powoda a przeżyciami powódki jako świadka naocznego całego incydentu. Zachowanie pozwanego w żadnym stopniu nie było ukierunkowane na dziecko, pozwany nawet nie zdawał sobie sprawy, że w samochodzie siedzi powódka. Powód nie powstrzymał się od awanturowania się mimo tego, że w aucie były jego dzieci. Sprowokował zdarzenie, w związku z czym w pewnym stopniu to on ponosi odpowiedzialność, żeN.była jego świadkiem. O ile reakcja pozwanego - rękoczyn - była nieadekwatna i nieakceptowalne, to jednak nie była w żadnym stopniu wymierzona w powódkę.
Artykuł 448 k.c.daje możliwość zasądzenia zadośćuczynienia w szczególnych przypadkach, wtedy, gdy do naruszenia dóbr osobistych doszło w sposób zawiniony, a stopień winy sprawcy jest niewątpliwy i wysoki, a nadto gdy działanie sprawcy naruszenia nakierowane jest nanaruszenie dóbr osobistych pokrzywdzonego. W okolicznościach niniejszej sprawy brak jest podstaw do uznania, by działania pozwanego było ukierunkowane przeciwko małoletniej, zaś o ile wina w stosunku do pozwanego jest niewątpliwa, to wobec uzasadnionego braku świadomości, że działanie to może dotknąć osobę trzecią, brak podstaw do uznania zawinienia pozwanego względem powódki.
Niewątpliwie krzywda powoda dotyka w szerokim aspekcie inne osoby (członków rodziny), nie oznacza to jednak, że okoliczność ta – w tym fakt bycia świadkiem naruszenia dóbr innej osoby - generuje odrębne roszczenia o ochronę dóbr osobistych.
O kosztach orzeczono na podstawieart. 100 kpci mając na względzie fakt, że powodowie utrzymali się w około 60 % swego żądania, koszty zastępstwa procesowego pomiędzy stronami wzajemnie zniósł. Sąd odstąpił od obciążenia małoletniej powódki kosztami procesu z uwagi na to, że mimo braku odpowiedzialności pozwanego, była świadkiem awantury, co wywołało u niej jednak traumę i nawet do chwili obecnej nie odzyskała do końca poczucia bezpieczeństwa. Natomiast z uwagi na sytuację materialną stron procesu, oraz konieczność poniesienia przez obie strony własnych kosztów zastępstwa procesowego, Sąd odstąpił od obciążenia ich nieuiszczonymi kosztami sądowymi.