Sąd Okręgowy w Gdańsku
XIV Wydział Karny
Sygnatura akt: XIV K 113/14
Data wyroku: 2016-05-05 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. akt. XIV K 113/14

UZASADNIENIE
Prokuratura Apelacyjna w Warszawie oskarżyłaW. G.,T. O.orazM. B. (1)o to, że:

I
w nieustalonych dniach w okresie od co najmniej początku lipca do końca sierpnia 2000 r. wS.iO., działając wspólnie i w porozumieniu ze sobą oraz innymi ustalonymi i nieustalonymi osobami, których sprawy prowadzone są w odrębnych postępowaniach, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w nieustalonym dniu wS.wzięli zakładnika w osobieJ. S.i przetrzymując go w wynajętym mieszkaniu wO.przez okres około 7 dni, używając przemocy fizycznej poprzez bicie po głowie i grożąc zamachem na życie i zdrowie, zażądali od pokrzywdzonego, w zamian za uwolnienie, zwrotu długu wraz z odsetkami o nieokreślonej wysokości, a następnie doprowadziliJ. S.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie przekraczającej 300.000 złotych oraz zmusili go do określonego zachowania polegającego na wynajęciu stacji paliw wK.i w okresie kolejnych tygodni przekazywania utargu z prowadzonej w ten sposób działalności gospodarczej, przy czym z popełnienia przestępstwa uczynili sobie stałe źródło dochodu,

tj. o popełnienie przestępstwa zart. 252 § l kkw zb. zart. 282 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 65 § l kk;
NadtoA. C.o to, że:
VII. w okresie od nieustalonego dnia w grudniu 2002 roku do dnia 23 lipca2009 roku wO.iO., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej,wspólnie i w porozumieniu zW. G.,T. O.i innąnieustaloną osobą w nocy z 10 na 11 lutego 2003 r. podjął działania skutkującesprowadzeniem zdarzenia w postaci pożarupensjonatu (...)mieszczącego się wmiejscowościO.przyul. (...), które to zdarzenie zagrażało życiu i zdrowiuwielu osób oraz mieniu wielkich rozmiarów, gdzie na skutek spalenia szkoda zostałaoszacowana na kwotę 550.000 zł, po czym współdziałający razem z nim w ramach podziałurólW. G.wprowadził w błąd pracownika(...) S.A., co do okoliczności rzeczywistego powodu pożarupensjonatu (...)w celu uzyskaniaodszkodowania w kwocie 550.000 zł z tytułu ubezpieczenia na podstawie polisy(...), czym doprowadził(...) S.A.(uprzednio(...)(...) S.A.) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem poprzez wypłatę odszkodowania w dniu 23 lipca 2009 roku w kwocie 240.000 zł,
tj. o popełnienie przestępstwa zart. 163 § 1 pkt 1 kkw zb. zart. 298 § 1 kkw zb. zart. 286 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kk;
Na podstawie zgromadzonego i ujawnionego na rozprawie materiału dowodowego ustalono następujący stan faktyczny:
1. Stan faktyczny dotyczący wzięcia zakładnika w osobieJ. S.w nieustalonym dniu od co najmniej początku lipca do końca sierpnia 2000 r. wS.oraz wymuszenia rozbójniczego na szkodę wyżej wymienionego:
W 2000 rokuW. G.otworzył firmę windykacyjną VA-BANK z siedzibą wO.. W ramach prowadzonej przez siebie działalności współpracował zfirmą (...)zW., której prezesem byłJ. G. (1). PoprzezJ. G. (1)W. G.poznałZ. M., który był przedsiębiorcą zW..Z. M.posiadał powiązania biznesowe zespółką (...) sp. z o.o., która to spółka w związku z prowadzoną działalnością w zakresie handlu wodą mineralną i artykułami spożywczymi posiadała dłużników, którzy nie rozliczyli się za otrzymany towar.
Z. M.zwrócił się doW. G.jako właściciela firmy windykacyjnej o odbiór wierzytelności w kwocie 300.000 zł od jednego z dłużnikówspółki (...). Przekazał równieżW. G.sądowy nakaz zapłaty oraz zaliczkę w kwocie 5.000 zł za wykonanie zlecenia. Zgodnie z zawartą umowąW. G.miał otrzymać z tego tytułu 30% odzyskanej kwoty.W. G.przyjął opisane powyżej zlecenie i przy pomocy współpracujących ze sobą osób –T. O.,M. B. (1)orazT. S.– rozpoczął poszukiwania mające na celu ustalenie miejsca pobytuJ. S.i odzyskania długu. Po upływie około pół roku ustalił, iżJ. S.prowadzi wS.stację paliw o nazwie(...).W. G.ustalił ponadto, iżJ. S.ma powiązania z członkami różnych grup przestępczych, o czym dowiedział się bezpośrednio odJ. S.na podstawie przeprowadzonej z nim rozmowy telefonicznej. Wskutek powyższegoW. G.uznał, że nie jest w stanie dokonać samodzielnie odbioru wierzytelności. Zwrócił się więc w tym celu o pomoc doA. L.ps. (...), który posiadał swoją grupę przestępczą podlegającą podJ. G. (2), znanego w środowisku przestępczym ze swojej działalności w postaci kierowania zorganizowaną grupą przestępczą. Na zorganizowanym wW.spotkaniu, w którym wzięli udział między innymiJ. G. (2),A. L.orazW. G.,J. G. (2)wyraził zgodę na to, abyA. L.wraz z podległymi sobie ludźmi pomógłW. G.w odzyskaniu długu odJ. S..
W. G.przekazałA. L.kserokopie dokumentów związanych z windykacją długuJ. S.. Następnie umówili się, że po odzyskaniu kwoty długu podzielą się zyskiem po połowie.
W nieustalonym dniu w okresie lipiec – sierpień 2000 roku na polecenieW. G.zorganizowany został wyjazd doS.. ZW.pojechali tamA. L.wraz zR. Z.,M. R.,M. D.orazM. B. (2), a ponadto współpracownicyW. G., którzy wyjechali zO.:T. O.,M. B. (1)iT. S.. Osoby te miały uprowadzićJ. S.i przywieźć go doW. G., który miał przeprowadzić z nim rozmowę na temat spłaty długu.W. G.nie brał udziału w wyjeździe i przebywał w tym czasie wO..
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 247-251, 318-321, 323-330, 402-408, 1192-1194, 1792-1794v
wyjaśnieniaT. O.– k. 440-446, 459-472, 1192-1194, 1800v-1802v
,
2089-2093
wyjaśnieniaM. B. (1)– k. 1160-1165, 1186-1188, 1801v-1803v
,
2091-2092
zeznaniaJ. G. (1)– k. 536-538
zeznaniaM. R.– k. 10-16, 164-166, 167-169, 222-228, 1415-1417, 1866-1871 zeznaniaR. Z.– k. 96-103, 173-175, 215-217, 2142-2146
zeznaniaM. B. (2)– k. 119
zeznaniaJ. S.– k. 104-108, 129-132, 2093-2098
zeznaniaM. D.– k. 119, 147-153, 204-213, 218-221, 1947-1949
zeznaniaZ. M.– k. 1220-1223, 1908v-1913)
Przed przyjazdem do wyznaczonego miejsca doszło do spotkania obu grup, po czym wszyscy wspólnie udali się na stację paliw, gdzie miał przebywaćJ. S.. Po dotarciu na miejsce ustalili, żeJ. S.jest nieobecny na stacji paliw, jednakże ma tam wrócić pod koniec dnia.(...)była ponadto w trakcie przekazywania nowemu dzierżawcy. Ponadto pracownicy stacji paliw przekazaliA. L.kluczyki i dokumenty do znajdującego się na parkingu stacji samochodu markiV. (...)należącego doJ. S..A. L.postanowił, że przywłaszczy tenże samochód na poczet długu, a następnie zleciłM. R.odprowadzenie tegoż samochodu doW..A. L.wraz z pozostałymi osobami przybyłymi z nim doS.udał się poza miasto w celu oczekiwania na informacje o pojawieniu się na stacji paliwJ. S..
(dowód: wyjaśnieniaT. O.– k. 440-446, 459-472, 1800v-1802v, 2089-2093
wyjaśnieniaM. B. (1)– k. 1160-1165, 1801v-1803v, 2091-2092
zeznaniaM. R.– k. 10-16, 164-166, 167-169, 222-228, 1415-1417, 1866-1871
zeznaniaR. Z.– k. 96-103, 173-175, 190-203, 215-217, 2142-2146
zeznaniaM. D.– k. 119, 147-153, 204-213, 1947-1949)
Pod koniec dnia pracownik stacji paliw po rozmowie telefonicznej zJ. S.poinformowałA. L.i pozostałe przybyłe osoby, iżJ. S.przyjechał doS.i znajduje się obecnie w pizzerii. Po uzyskaniu tejże informacji wyżej wspomniane osoby udały się we wskazane miejsce, gdzie spotkaliJ. S..A. L.przeprowadził z nim rozmowę na temat konieczności uiszczenia przez niego długu, przy czym przedstawił siebie i przybyłych z nim ludzi jako grupę przestępczą. Następnie wszyscy pojechali na należącą doJ. S.stację paliw, po czymJ. S.wydał swoim pracownikom polecenie, aby przekazali cały towarA. L.i podległym mu ludziom.
A. L.nie był usatysfakcjonowany tym, co zaproponowałJ. S.w ramach uregulowania długu i po rozmowie telefonicznej zW. G.uzgodnił, że wraz z podległymi sobie ludźmi dokonają uprowadzeniaJ. S..
(dowód: wyjaśnieniaT. O.– k. 440-446, 1800v-1802v
,
2089-2093
wyjaśnieniaM. B. (1)– k. 1160-1165, 1801v-1803v
zeznaniaR. Z.– k. 96-103, 173-175, 190-203, 215-217, 1418-1420, 2142-2146
zeznaniaM. R.– k. 10-16, 1866-1871
zeznaniaJ. S.– k. 129-132, 2093-2098
zeznaniaM. D.– k. 119, 147-153, 204-213, 218-221, 1947-1949)
J. S.został następnie umieszczony na tylnym siedzeniu samochodu markiB., po czymA. L.i podległe mu osoby wyjechali z nim do lasu pozaS.w kierunku na miejscowośćR.. Działo się to w godzinach wieczornych, na zewnątrz było ciemno. Za nimi jechaliT. O.,M. B. (1)iT. S.. Po przyjechaniu do lasu na polecenieA. L.J. S.wysiadł z samochodu. W międzyczasieT. S.,T. O.iM. B. (1)siedzieli w swoim samochodzie w odległości kilkunastu metrów i czekali na rozwój wydarzeń. Następnie, również na polecenieA. L., podlegli mu ludzie założyli na szyjęJ. S.sznur. Po owinięciu jego szyi sznurem wystawały z niego dwie końcówki, a każdą z nich trzymała jedna osoba.A. L.pytałJ. S.gdzie ten ma pieniądze. Po usłyszeniu odpowiedzi, żeJ. S.ich nie ma, a wszystkie ulokowane są w towarze na stacji paliw,A. L.nakazał ciągnąć za sznur wspomnianym dwóm osobom. Wskutek tej czynnościJ. S.zaczął się dusić. Jeden ze sprawców uprowadzenia zaczął strzelać z pistoletu w ziemię obokJ. S., aby wywołać w nim uczucie strachu. Po zaprzestaniu duszenia pokrzywdzony powiedział, że ma pieniądze w kasetce w swoim mieszkaniu.J. S.dałA. L.klucze do swojego mieszkania wS.oraz podał adres. Klucze teA. L.przekazał następnieR. Z., który wraz z innymi osobami pojechał do tegoż mieszkania. W mieszkaniu tym znajdowała się kwota nie mniejsza niż 40.000 złotych i nie większa niż 50.000 złotych, telewizory oraz odtwarzacze DVD, którą osoby związane zA. L.zabrały z mieszkania pokrzywdzonego.
W międzyczasie sprawcy zmusili pokrzywdzonego siłą do wypicia pół litra wódki, po czym umieścili go w samochodzie markiO. (...)należącym doT. S.. NastępnieT. S.,T. O.iM. B. (1)pojechali tymże samochodem wraz zJ. S.doO., gdzie spotkać miał się z nimW. G..
(dowód: zeznaniaJ. S.– k. 129-132, 135-141, 1360-1363, 2093-2098
wyjaśnieniaW. G.–(...)-1794v
zeznaniaM. D.– k. 147-153, 204-213, 1947-1949
częściowo zeznaniaR. Z.–(...)- (...)
wyjaśnieniaT. O.– k. 440-446, 1800v-1802v
,
2089-2093
wyjaśnieniaM. B. (1)– k. 1160-1165, 1801v-1803v
,
2091-2092)
J. S.po przewiezieniu doO.umieszczony został w mieszkaniu przyul. (...)wynajętym przezM. B. (1). Na miejscuW. G.powiedział mu, że musi spłacić dług, który ma wobecZ. M.wraz z „karami”. Kwota długu pomniejszona została o wartość przywłaszczonego samochodu markiV.należącego doJ. S., gotówkę zabraną z jego mieszkania oraz wartość towaru w postaci paliwa zabranego przez sprawców ze stacji paliw, co wszystko łącznie miało wartość nie mniejszą niż 300.000 złotych. Pokrzywdzony zobowiązał się do spłaty „kar” poprzez zamówienie cystern z paliwem i sprzedaż tego paliwa.
J. S.był w trakcie pozbawienia wolności pilnowany przezT. O.iM. B. (1). Użyli oni wobec niego przemocy fizycznej – co najmniej raz uderzono go w głowę. W mieszkaniuW. G.,T. O.iM. B. (1)przetrzymywaliJ. S.pod przymusem przez okres około jednego tygodnia. Mieszkanie było w tym czasie zamykane na klucz, a pokrzywdzony nie miał możliwości dobrowolnego wydostania się z niego. Poza opisywanymi powyżej incydentami w postaci uderzenia w głowę i przykuwania kajdankami do kaloryfera nie stosowano wobec pokrzywdzonego przemocy. Dostawał on posiłki, a także mógł odbierać telefony od żony.
Po około 4 dniach od uprowadzeniaJ. S.R. Z.wraz zM. R.udali się do mieszkania, w którym przetrzymywany byłJ. S.. Dostali polecenie odA. L.orazJ. G. (2), aby zaproponować pokrzywdzonemu współpracę w zakresie przekazywania kierowanej przez nich grupie przestępczej części zysków z popełniania przestępstw polegających na pośrednictwie w obrocie nielegalnym paliwem oraz oszustwach przy sprzedaży paliw. Na czas ich przyjazdu do mieszkania wO.J. S.był przykuwany przez oskarżonych kajdankami do kaloryfera. W celu nawiązania wspomnianej współpracy umówiono się, żeJ. S.miał wziąć w ajencję stację paliw wK.. W zamian za to wspomniana grupa przestępcza miała chronić i pomagaćJ. S.. PonadtoJ. S.miał uregulować dług, który starał się ściągnąć od niegoW. G..J. S.wyraził zgodę na taki układ. W związku z tym został on wypuszczony z mieszkania, w którym był przetrzymywany, po czym odwieziony został doW.przezT. O.iM. B. (1).
(dowód: zeznaniaR. Z.– k. 96-103, 2142-2146
zeznaniaM. R.– k. 10-16, 1415-1417, 1866-1871
zeznaniaJ. S.– k. 104-108, 129-132, 135-141, 1360-1363, 2093-2098
częściowo wyjaśnieniaW. G.– k. 247-251, 318-321, 323-330, 1792-1794v
częściowo wyjaśnieniaT. O.– k. 440-446, 1800v-1802v
,
2089-2093
częściowo wyjaśnieniaM. B. (1)– k. 1160-1165, 1801v-1803v)
J. S.po dwóch tygodniach od uwolnienia ponownie wydzierżawił stację paliw wS.i przez okres około jednego miesiąca przekazywałW. G.pieniądze z utargu za pośrednictwem osób współpracujących zW. G., a także bezpośrednio jemu. Łącznie przekazał mu kwotę nie większą niż 60.000 złotych.
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 247-251, 318-321, 323-330, 1792-1794v
wyjaśnieniaT. O.– k. 440-446, 459-472, 1192-1194, 1800v-1802v
,
2089-2093
zeznaniaR. Z.– k. 96-103, 2142-2146
zeznaniaM. R.– k. 10-16, 1866-1871
zeznaniaJ. S.– k. 129-132, 135-141, 1360-1363, 2093-2098)
Z. M.nie otrzymał żadnej kwoty pieniędzy odW. G.z tytułu egzekucji długu odJ. S..
(dowód: zeznaniaZ. M.– k. 1220-1223)
M. B. (1)nie był karany sądownie.
(dowód: karta karna – k. 2460)
M. B. (1)słuchany w toku postępowania przygotowawczego oświadczył, że nie przyznaje się do zarzucanego mu czynu. Wyjaśnił, że z osób występujących w zarzucie zna tylkoT. O.iW. G..T. O.poznał z pracy w agencji ochrony.W. G.poznał za pośrednictwemT. O., który przedstawił mu tego pierwszego jako biznesmena.M. B. (1)podał, że dowiedział się odT. O., żeW. G.kupuje cudze długi i następnie stara się odzyskiwać pieniądze.
Oskarżony wskazał, że w nieokreślonym dniuT. O.zapytał go, czy nie chce dorobić paru złotych, na coM. B. (1)wyraził zgodę. Został mu zaproponowany wyjazd doW., gdzie pojechał wraz zW. G.iT. O.. Wyjaśnił, że nie wiedział w jakim celu. Kolejny wyjazd w celu zarobienia dodatkowych pieniędzy również został zaproponowany oskarżonemu przezT. O.. Wyjaśnił, że po niego iO.przyjechał doO.wujekG.o imieniuT., który przyjechał samochodemO. (...)koloru czerwonego. We trójkę pojechali doW., a następnie doS.. Po drodze dołączył do nich drugi samochód markiB. (...)na(...)numerach rejestracyjnych, który miał jechać z nimi doS..
Po przyjeździe doS.w godzinach porannych pojechali na stację paliw. Oskarżony wyjaśnił, że z dokumentów, które widział w samochodzie oraz z informacji odO.dowiedział się, że przyjechali odzyskać dług od jakiegoś mężczyzny zeS.. Mężczyzna ten miał przebywać na stacji paliw.M. B. (1)wskazał następnie, że ludzie zB., których było czterech labo pięciu, zaczęli rozmawiać z personelem stacji – pokazywali im dokumenty sądowe, z których wynikało, że właściciel jest im winien pieniądze. Następnie wskazał, że jedna z osób, które przyjechałyB.wsiadła do samochodu markiV., który należał do właściciela stacji i odjechała nim doW..
Oskarżony wyjaśnił, że spotkanie z właścicielem stacji –J. S.– miało miejsce w pizzerii. Kiedy oskarżony wraz zT. O.iT. S.weszli do lokalu, zauważyli, że osoby zB.już siedzieli wewnątrz rozmawiając zJ. S.. Sami usiedli przy innym stoliku. Na stoliku, przy którym siedziałJ. S.leżały jakieś dokumenty.M. B. (1)podał, żeJ. S.obiecał tym ludziom zW., że coś załatwi. Następnie po wyjściu z pizzeriiJ. S.wsiadł doB.i dwoma samochodami wszyscy wyjechali w kierunku naW.. Po drodze kierowcaB.skręcił w polną drogę w kierunku lasu. Oskarżony wraz zT. O.iT. S.jechali za nimi w odstępnie 10-20 metrów.P.B.zatrzymało się i wszyscy z niego wysiedli. Oskarżony wyjaśnił, że jeden z mężczyzn jadącychB.podszedł do nich i kazał im zaczekać w samochodzie. Ich samochód stał w odległości 10-20 metrów odB.. Robiło się ciemno. Wszystkie osoby zB.wraz zS.weszły do lasu. Oskarżony wyjaśnił, że nie widział co działo się w lesie. Po około 20-30 minutach część mężczyzn wyszła z lasu i wsiadła doB., a następnie odjechali. Nie było z nimiS.. Następnie oskarżony,T. O.iT. S.wyszli z auta, aby zapalić, a wtedy oskarżony zauważył, żeJ. S.siedzi na ziemi, a dwóch innych mężczyzn stoi za nim. Mężczyźni ci kazali im wsiadać do samochodu i dalej czekać. Tak też zrobili. Po około godzinieB.przyjechało ponownie. Następnie mężczyźni zB.przyprowadzili do ich samochoduS.i kazali im jechać doO..
Oskarżony wskazał, że w trakcie oczekiwania pod lasem nie słyszał żadnych strzałów z broni palnej. Nie widział też żadnych obrażeń uJ. S., gdy ten wsiadał do ich samochodu. Oskarżony stwierdził, że pokrzywdzony normalnie z nimi rozmawiał. Podał również, że nie czuł od pokrzywdzonego woni alkoholu.
Po przyjeździe doO.M. B. (1)wraz zT. O.pojechali do mieszkania wynajmowanego przezM. B. (1)naosiedlu (...). Mieszkanie znajdowało się na czwartym piętrze bloku. Następnie oskarżony wyjaśnił, że weszli zS.do mieszkania.S.pozostał w mieszkaniu zT. O., aM. B. (1)wyszedł do pracy. Oskarżony wyjaśnił, że potem wracał do mieszkania. W jego obecności pokrzywdzony nie był nigdy bity ani straszony. Był w tym mieszkaniu przez kilka dni, na pewno przez tydzień. W tym czasieW. G.przyjeżdżał i rozmawiał z nim często. Zgodnie z wyjaśnieniami oskarżonego w czasie wizytW. G.M. B. (1)wysyłany miał być po zakupy, aby nie słyszeć ich rozmów. Podczas jednego z powrotówM. B. (1)do mieszkania miał być tam obecny mężczyzna, który rozmawiał zJ. S.. WówczasS.był przykuty za pomocą kajdanek do kaloryfera.W. G.również był wtedy w mieszkaniu. NastępnieM. B. (1)podał, że po tym wydarzeniuJ. S.nadal przetrzymywany był w mieszkaniu, ale oskarżony nie widział, aby był przykuwany. Wyjaśnił, że w jego opinii wyglądało to tak, jakbyS.przykuto do kaloryfera specjalnie na wizytę tegoA.. Czasem w mieszkaniu nie było nikogo zS., wtedy był on zamykany w mieszkaniu na klucz.
NastępnieM. B. (1)wyjaśnił, że po paru dniach przyjechał do niegoT. O.i razem odwieźliJ. S.doW.. Tam on wysiadł i gdzieś sobie poszedł. Oskarżony podał, że nie otrzymał żadnych pieniędzy za wymienione wyjazdy i pobytS.w jego mieszkaniu. Po tym zajściu wyprowadził się do hotelu robotniczego i zerwał wszelkie kontakty zT. O.iW. G..
(dowód: wyjaśnieniaM. B. (1)– k. 1160-1165)
W toku kolejnego przesłuchaniaM. B. (1)podał, że uczestniczył w wyjeździe doW.wraz zW. G.oraz innymi osobami, których tożsamości nie pamiętał. Propozycję wyjazdu otrzymał odT. O..
(dowód: wyjaśnieniaM. B. (1)– k. 1173-1176)
Podczas konfrontacjiM. B. (1)zT. O.ten drugi oświadczył, że pracował razem zM. B. (1)na ochronie w jednej z dyskotek wO.. Wyjaśnił, żeM. B. (1)był wraz z nimi na dwóch uprowadzeniachJ. S.wS.. Stwierdził, że miał on również być z nimi na wymuszeniu wierzytelności na mężczyźnie zO., któremu zabranoV. (...), gdzie był w charakterze „statysty”. Był również na pobiciu biznesmena wB.. Wskazał, że nie pamięta, czyM. B. (1)informowany był o celu wyjazdu.T. O.wiedział po co jadą, ale nie pamięta co mówił wówczas pozostałym. Stwierdził, że chłopaki nie zawsze dostawali pieniądze za wyjazdy, gdyż jeżeli wyjazd nie przyniósł korzyści, to nikt nic nie dostawał, jednakżeM. B. (1)na pewno w ramach zapłaty za wyjazdy otrzymał jakieś pieniądze odW. G..
M. B. (1)wyjaśnił, że znaT. O., bowiem pracowali kiedyś razem w dyskotece. Stwierdził, żeT. O.nie mówi prawdy.M. B. (1)miał być tylko raz wS.na zdarzeniu zJ. S., które opisał w poprzednich wyjaśnieniach. Nie był natomiast wB., ani na zdarzeniu z biznesmenem wO..
T. O.wyjaśnił, że na pewno zM. B. (1)jeździli wielokrotnie do różnych miast w związku z windykacjami dlaW. G.. Większość z nich to były legalne wyjazdy i nie wiązały się z przestępstwami. Stwierdził, że nie wie dlaczegoM. B. (1)zaprzecza swojemu udziałowi w wymienionych przez niego wydarzeniach.
M. B. (1)dodał, że nie dostał odT. O., ani odW. G.żadnych pieniędzy. Nie był też z nimi na żadnym innym wyjeździe, nawet legalnym związanym z windykacjami.
W toku postępowania przed sądemT. O.podtrzymał swoje wyjaśnienia złożone w czasie konfrontacji.
(dowód: protokół konfrontacji pomiędzyM. B. (1)aT. O.– k. 1160-1165,  1800v-1802v )
Podczas konfrontacjiM. B. (1)zW. G.ten drugi wyjaśnił, że znaM. B. (1), gdyż jest to kolegaT. O.. Podał, żeB.przewijał się w ich towarzystwie, wynajmował mieszkanie wraz zT. O.. Z uwagi na upływ czasu nie potrafił jednak powiedzieć w jakich zdarzeniach uczestniczył z nimiM. B. (1).W. G.miał kontakt zM. B. (1)tylko przezT. O., gdyż to on załatwiał ludzi na wyjazdy. Stwierdził, żeM. B. (1)raz pojechał z nim doS., gdzieW. G.miał spotkanie zJ. S.i jego żoną.W. G.prowadził to spotkanie, aM. B. (1)wraz z innymi był w pokoju obok, bowiemW. G.traktował ich jako swoją ochronę.
M. B. (1)wyjaśnił, że znaW. G.. Stwierdził, że nie pamięta takiego wyjazdu, jaki opisałW. G..
W toku postępowania przed sądemW. G.podtrzymał swoje wyjaśnienia złożone w czasie konfrontacji.
(dowód: protokół konfrontacji pomiędzyM. B. (1)aW. G.– k. 1189-1191,  1792-1794v )
Podczas rozprawy przed sądem oskarżonyM. B. (1)oświadczył, że zrozumiał zarzuty aktu oskarżenia i nie przyznaje się do ich popełnienia.
Wskazał ponownie, że przyznaje się do udziału w zdarzeniu zJ. S.. Oświadczył jednak, że nie przyznaje się do porwaniaS.. Oskarżony znałT. O., on zaproponował mu wyjazd. Wyjaśnił, że nie wiedział w jakim charakterze jest ten wyjazd – miał zarobić pieniądze, jednak nie było mowy o kwocie. W trakcie podróży zobaczył druk z nakazem sądowym zapłaty i w związku z tym pomyślał, że jest to legalny wyjazd. Stwierdził, że nie był zainteresowany tym po co tam jedzie. Ten druk zobaczył pod koniec podróży. W trakcie drogi wiedział jednak, że jadą doS..W. G.poznał już po tym, jakO.zaproponował mu wyjazd.
Oskarżony wyjaśnił, że w dniu wyjazdu wsiedli do samochodu markiO. (...)i pojechali w kierunkuW.. Po jakimś czasie dołączył do samochód markiB.. Następnie dojechali pod stację paliw wS.. Podał, że wysiedli z samochodów, natomiast ludzie z tegoB., które jechało za nimi, weszli do środka na stację. Oskarżony wraz z towarzyszami podróży stali z boku i po rozmowie odjechali pod blok, na osiedle, gdzie wyszli z samochodu. Z rozmów ludzi wynikało, że ktoś ma przyjechać pod blok.M. B. (1)podał, że nie wiedział, na kogo czekają, bowiem nikt mu tego nie powiedział, on natomiast się nie dopytywał, nie interesował się tym. Miał dostać pieniądze za to, że tam był. Nie wiedział w jakim charakterze ma tam być. Stwierdził, że nikomu nie zależało na jego obecności w trakcie wyjazdu.
Następnie oskarżony złożył wyjaśnienia co do okoliczności przetrzymywaniaJ. S.w mieszkaniu wO.. Podał, że podczas jego powrotów do mieszkania nie widział uJ. S.żadnych obrażeń ciała. Wyjaśnił, że nie wynajmował tego mieszkania. Wskazując na odmienność swoich wyjaśnień w stosunku do postępowania przygotowawczego podał, że składając wyjaśnienia po raz pierwszy został wyrwany w nocy, policja po niego przyjechała i nie przeczytał tych wyjaśnień dokładnie, a nieścisłość uwidocznił mu dopiero jego adwokat. Jak stwierdził, otrzymał wprawdzie protokół do przeczytania, ale tylko rzucił na niego okiem, bowiem chciał jak najszybciej wrócić do żony i dziecka, a taka sytuacja spotkała go pierwszy raz w życiu.
M. B. (1)następnie wyjaśnił, że w ówczesnym czasie wynajmował mieszkanie naosiedlu (...), prawdopodobnie była toul. (...). Na początku mieszkał tam ze swoją dziewczyną, a w okresie, w którym doszło do przedmiotowego zdarzenia, mieszkał tam sam. Jak wyjaśnił, „mieszkanie było ogólnie otwarte, było to mieszkanie dla rozrywki, można było tam przyjść, pogadać, wypić”. Czasem zostawał tam na noc. Następnie zaś stwierdził, że nie wie czyje to było mieszkanie, ani kto je wynajmował. Był jednakże wcześniej w tym mieszkaniu, tj. przed przywiezieniem tamS.. Mieszkały tam dwie studentki, które oskarżony miał poznać na imprezie i żeby było łatwiej utrzymać to mieszkanie, one się tam przeprowadziły.
Oskarżony wyjaśnił, że nie pomagałO.aniG.w poszukiwaniuS.. Oświadczył, że nie przykuwałJ. S.kajdankami do kaloryfera ani nie widział, aby ktoś w jego obecności to zrobił. Widział zaś, żeS.był już przykuty. Podał, że nie stosował wobecS.przemocy fizycznej, ani nie widział, by ktoś w jego obecności taką przemoc wobec niego stosował. Słyszał od któregoś z chłopaków, że pokrzywdzony był zamykany na klucz, jednak stwierdził, że nie wie czy rzeczywiście tak było, żebyS.był zamykany na klucz w mieszkaniu.
Następnie stwierdził, że poza wyjazdem doW.,S.iW., nie było innych wyjazdów z jego udziałem. Podał, że w jego obecności nie były przekazywane żadne pieniądze, jak również nie było żadnych rozmów międzyS.,G.aO..
(dowód: wyjaśnieniaM. B. (1)– k.  1801v-1803v )
M. B. (1)wyjaśniając uzupełniająco w toku rozprawy wyjaśnił, że jadąc doS.nie był informowany, że to będzie jakiekolwiek porwanie. Dopiero podczas jazdy zobaczył dokumenty informujące, że ma to być odzyskanie jakiejś należności. Zostało mu powiedziane, że może zarobić pieniądze za udział w wyjeździe, jednak nie było określone, w jaki sposób ma zarobić. Wyjaśnił, że miał być jako ochrona – tak powiedział muO.. Nie było mówione, kogo ma chronić, prawdopodobnieG.. Wskazał, żeG.miał jechać z nimi, ale ostatecznie nie pojechał. Następnie oskarżony podał, iż wyjazd doS.był jedynym i ostatnim wyjazdem z tymi ludźmi. Wcześniej zaś nie jeździł z nimi na żadne windykacje.
(dowód: wyjaśnieniaM. B. (1)– k.  2091-2092 )
2. Stan faktyczny dotyczący podpalenia w nocy z 10 na 11 lutego 2003 rokupensjonatu (...)mieszczącego się w miejscowościO.:
W. G.w dniu 27 września 2002 roku wO.zawarł zA. K. (1)umowę najmu, której przedmiotem był budynek pensjonatu o nazwie(...), który mieścił się w miejscowościO.przyul. (...).W. G.wynajął pensjonat z zamiarem prowadzenia działalności gospodarczej polegającej na prowadzeniu hotelu i restauracji. Znajomy, a zarazem wspólnikW. G., z którym prowadzić miał interes –A. C.– proponował natomiast, aby otworzyć w tym miejscu dom starców. W podziale zysków związanych z prowadzeniem pensjonatu uczestniczyć miał również współpracownikW. T.O..
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, protokół konfrontacji – k. 592-595, zeznania świadkaA. K. (1)– k. 969-971, 2196-2197, wyjaśnieniaT. O.– k. 459-472, 1800v-1801v)
W. G.zwrócił się do agenta ubezpieczeniowegoW. K. (1), przedstawicielaTowarzystwa (...) S.A., o ubezpieczenie wynajętego pensjonatu. W dniu 15 listopada 2002 rokuW. G.podpisał z(...) S.A.umowę ubezpieczenia pensjonatu na okres od 16 listopada 2002 r. do dnia 15 listopada 2003 r. Na dowód zawarcia umowy została wystawiona polisaseria (...)numer(...), gdzie wartość ubezpieczonego mienia oszacowano na łączną kwotę 1.000.000 złotych. Zakresem ubezpieczenia objęte było między innymi ryzyko wystąpienia pożaru i innych zdarzeń losowych.
Poza ubezpieczeniempensjonatu (...)nie dokonywał żadnych inwestycji związanych z budynkiem pensjonatu, które wymagałyby od niego jakichkolwiek wkładów finansowych.
Właścicielkapensjonatu (...)wiedziała o ubezpieczeniu pensjonatu przezW. G..
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517,1792-1794v, zeznania świadkaW. K. (2)– k. 2193-2194,kserokopia polisy ubezpieczeniowej – k. 515, wyjaśnieniaT. O.– k. 459-472, 1800v-1801v, 2089-2090, zeznania świadkaA. K. (1)– k. 969-971, 2196-2197)
W. G.wyraził zdziwienie, że pensjonat został ubezpieczony na kwotę 1.000.000 złotych – w jego ocenie wartość budynku nie przekraczała bowiem 150.000 złotych. Po zapoznaniu się z treścią polisyW. G.wraz zA. C.wspólnie podjęli decyzję, że dokonają spaleniapensjonatu (...), następnie uzyskają odszkodowanie od ubezpieczyciela, po czym za otrzymaną kwotę wybudują nowy budynek. W przedsięwzięciu tym pomóc im miał równieżT. O.. Stwierdzili zgodnie, że z punktu widzenia ich interesów będzie to najlepsze rozwiązanie. Uzgodnili również podział ról:T. O.iA. C.mieli zająć się spaleniem pensjonatu, natomiastW. G.miał skupić się na uzyskaniu jak największej kwoty odszkodowania od towarzystwa ubezpieczeniowego.
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, wyjaśnieniaT. O.– k. 459-472, 1800v-1801v, 2089-2090)
Na początku 2003 roku, lecz nie później niż 10 lutego 2003 roku,T. O.na polecenieW. G.udał się doO.w celu podpalenia pensjonatu.W. G.przed wyjazdem przekazał mu klucze do pensjonatu, aby nie miał on problemów z dostaniem się do środka.T. O.wybrał się tam wraz zW. W., albowiem nie posiadał swojego samochodu i potrzebny był mu środek transportu. Jednocześnie chciał, abyW. W.pomógł mu w podpaleniu budynku. Poruszali się samochodem markiV. (...)należącym doW. W..
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, protokół konfrontacji – k. 1192-1194, wyjaśnieniaT. O.– k. 459-472, 561-586, 1800v-1801v, 2089-2090, wyjaśnieniaW. W.– k. 995-999, 1803v-1804)
Po przybyciu doO.T. O.wraz zW. W.dostali się do wewnątrz pensjonatu, gdzie zgodnie z planem na klatce schodowej mieli rozlać płyn łatwopalny i podłożyć ogień. Budynek miał drewniane stropy, więc przewidywali, że spłonie on doszczętnie. Za drzwiami wejściowymi znajdowały się skrzynki z bezpiecznikami, dzięki czemu, zgodnie z planem oskarżonych, ewentualny pożar uznany mógł być za wynik zwarcia w instalacji elektrycznej. W momencie przybycia obu oskarżonych w pensjonacie nie przebywały żadne osoby, bowiem był on nieczynny. Właściciele pensjonatu, tj.A.iM. K. (1)zamieszkiwali w sąsiednim budynku na tej samej posesji.
Po rozlaniu płynu i podpaleniu goT. O.iW. W.oddalili się w pośpiechu z terenu posesji nie zamykając drzwi wejściowych. Następnie wsiedli do samochodu i dohotelu (...)wJ.celem przenocowania. Następnego dnia wrócili doO..
Kolejnego dniaW. G.spotkał się zT. O.orazA. C.wO.. Oznajmił im, że pensjonat nie został spalony. Informację o wystąpieniu niewielkiego pożaru powziął od właścicieli pensjonatu.A. C.dowiedziawszy się o nieudanym podpaleniu dokonanym przezT. O.zapowiedział, że sam osobiście pojedzie doO.i spali pensjonat. Propozycja ta uzgodniona została wraz zW. G..
Kilka dni późniejA. C.wybrał się doO.wraz zR. S., który był synem jego ówczesnej konkubiny. Pojechali tam samochodem markiV. (...)należącym doW. W., który wcześniej poproszony został przezW. G.o pożyczenie samochoduA. C..
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, wyjaśnieniaT. O.– k. 459-472, 561-586, 1800v-1801v, 2089-2090, wyjaśnieniaW. W.– k. 995-999, 1803v-1804)
W nocy z 10 na 11 lutego 2003 rokuA. C.podłożył ogień w budynku pensjonatu, czym spowodował pożarpensjonatu (...). Około godziny 2:05 mieszkaniec sąsiedniej posesji –T. Ł.– zauważył pożar pensjonatu i powiadomił Straż Pożarną. Powiadomił również niezwłocznie właścicielipensjonatu – (...)iA. K. (1), którzy w tym czasie przebywali w pomieszczeniach gospodarczych i, z uwagi na to, że spali, nie zauważyli pożaru. Przybyłe jednostki Straży Pożarnej likwidowały pożar do godziny 14:30.
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, wyjaśnieniaT. O.– k. 446, 459-472, 1800v-1801v, 2089-2090, analiza zdarzenia wraz z dokumentacją fotograficzną – k. 545-560, zeznania świadkaT. Ł.– k. 2194-2195, zeznania świadkaB. M.– k. 542, zeznania świadkaA. K. (1)– k. 969-971, 2196-2197)
W związku z zaistniałym zdarzeniem Prokuratura Rejonowa w Pucku nadzorowała dochodzenie w sprawie Ds. 312/03 o czyn zart. 163 § 2 kk. W ramach prowadzonego postępowania ustalono wysokość powstałej szkody na kwotę 550.000 zł. Dochodzenie w tej sprawie zostało umorzone w dniu 14 kwietnia 2003 r. na podstawieart. 17 § 1 pkt. 1 kpkwobec braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa.
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, kserokopia postanowienia o umorzeniu dochodzenia – k. 516)
W nocy 11 lutego 2003 roku o godzinie 1:50 w miejscowościS.położonej w odległości około 26 kilometrów odO., funkcjonariusze z Komendy Policji wK.zatrzymali do kontroli drogowej samochód kierowany przezA. C., którym pojechał w celu podpalenia pensjonatu. Pasażerem samochodu byłR. S.. BadanieA. C.na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu dało wynik 0,53 mg/l, natomiast kolejne badanie dało wynik 0,56 mg/l. W związku z powyższymA. C.został zatrzymany a samochód zabezpieczony na parkingu policyjnym. W przedmiotowej sprawie zostało wszczęte dochodzenie nadzorowane przez Prokuraturę Rejonową w Pucku – Ds. 281/2003, zakończone skierowaniem aktu oskarżenia przeciwkoA. C.o czyn zart. 178a § 1 kk.
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, wyjaśnieniaT. O.– 459-472, 1800v-1801v, 2089-2090, notatka urzędowa z załącznikiem – k. 974-976, protokół oględzin akt postępowania VIII K 63/03 – k. 1004-1018)
W dniu 13 lutego 2003 r.W. G.zwrócił się do(...) S.A.o wypłatę odszkodowania w kwocie 550.000 złotych, tj. kwocie oszacowanej przez prokuratora w postanowieniu o umorzeniu dochodzenia. Towarzystwo ubezpieczeniowe nie wyrażało zgody na wypłatę odszkodowania podnosząc, że budynek pensjonatu był samowolą budowlaną. Sprawa ta zakończyła się postępowaniem sądowym. Trwało ono do roku 2009 i zakończyło się ugodą sądową z dnia 1 lipca 2009 r., zgodnie z którą(...) S.A.(uprzednio(...) S.A.) dokonało wypłatyW. G.odszkodowania w kwocie 240.000 złotych.
Po opisanym spaleniu budynku pensjonatu znajomośćT. O.iA. C.zW. G.ulegała stopniowemu rozluźnieniu. OstatecznieT. O.orazA. C.nie zostali poinformowani o uzyskaniu przezW. G.odszkodowania, jak również nie otrzymali z tego tytułu żadnej części otrzymanej kwoty pieniędzy.
(dowód: wyjaśnieniaW. G.– k. 510-517, 1792-1794v, protokół konfrontacji wraz z kopią decyzji(...) S.A.o przyznaniu odszkodowania – k. 592-595, wyjaśnieniaT. O.– k. 459-472, 1800v-1801v, 2089-2090)
A. C.nie był karany sądownie.
(dowód: karta karna – k. 2459)
A. C.słuchany w toku postępowania przygotowawczego nie przyznał się do postawionego mu zarzutu. Wyjaśnił, że znałW. G., bowiem był on jego sąsiadem.T. O.poznał zaś za pośrednictwemW. G.. Stwierdził, że około 2002 rokuW. G.zaproponował mu wspólny wyjazd do pensjonatu nad morzem. W trakcie pobytu dowiedział się, żeW. G.wraz z właścicielką pensjonatu poszukują środków na sfinansowanie wykończenia pensjonatu. Wyjaśnił, żeW. G.zwracał się do niego z prośbą o poradę w kwestii finansowania pensjonatu i w tym celu przedstawiał mu dokumentację dotyczącą budynku. Podał, że po zapoznaniu się z dokumentacją doradziłG., aby w budynku tym umiejscowił ośrodek szkoleniowo-wypoczynkowy. Następnie opisał okoliczności zawarcia umowy dzierżawy budynku pensjonatu przez właścicielkę pensjonatu zW. G..W. G.miał poprosićA. C.o sporządzenie umowy dzierżawy. Obaj konsultowali jej szczegóły, aA. C.nie był zadowolony z jej finalnej wersji, gdyż nie odpowiadała jego pierwotnym założeniom i budziły jego wątpliwości co do intencji wykorzystania pensjonatu przezW. G.i właścicielkę budynku.
A. C.podał, że od momentu naniesienia zmian w pierwotnej wersji umowy dzierżawy utwierdził się w przekonaniu, żeW. G.i właścicielka budynku będą chcieli uzyskać odszkodowanie z tytułu zniszczenia pensjonatu.G.wiedząc o tym, żeA. C.posiada doświadczenie w sprawach związanych z podpisywaniem umów ubezpieczeniowych i likwidacji szkód, poprosił go o pomoc w uzupełnieniu dokumentacji celem ubezpieczenia obiektu i uzyskania w przyszłości odszkodowania z jego zniszczenie. Oskarżony stwierdził, że odrzucił absolutnie tę propozycję.
Oskarżony wyjaśnił, że nie brał udziału w podpaleniupensjonatu (...). Wskazał, że były dwa podejścia do podpalenia. Za pierwszym razem pojechałT. O.i prawdopodobnieW.. Stwierdził, że z relacjiG.wie, że oni spanikowali i nie podpalili tego budynku. Za drugim razem pojechały jakieś osoby, aG.nie powiedział mu kto dokładnie. Powołując się nadal na relacjęW. G.,A. C.wyjaśnił, że osoby te miały dokonać podpalenia przy pomocy denaturatu, a nie jak poprzednio przy pomocy benzyny.
Następnie oskarżony wskazał, że po spaleniu hotelu był zatrzymany przez Policję. Wracał znad morza, gdzie nocował w hotelu. Podał, że wypił wcześniej dwa piwa. Jechał samochodem markiV. (...)pożyczonym odW. W.. Wyjaśnił, że pojechał tam na polecenie oficera(...) Biura (...)zO.–H. P.. Od samego początkuA. C.informować miał CBŚ o nawiązaniu współpracy zW. G., bowiemG.znajdował się w zainteresowaniu tejże służby. Oskarżony miał być informatorem CBŚ również w innych sprawach. Wskazał, że pojechał nad morze razem ze swoim pasierbem –R. S., który nie wiedział w jakim celu oskarżony tam pojechał.A. C.wyjaśnił następnie, że on wraz zR. S.mieszkali w hotelu, jednak nie pamięta gdzie. Z hotelu tego oskarżony pojechać miał sam do miejscowości, gdzie znajdował się pensjonat. Po dotarciu na miejsce z daleka zobaczył pogorzelisko. Wskazał, że wspomniane zatrzymanie przez Policję miało miejsce tego samego lub następnego dnia. Po zatrzymaniu zabrano mu prawo jazdy i musiał zadzwonić po kogoś znajomego, aby przyjechał po niego, ponieważR. S.nie posiadał swojego prawa jazdy. Dodał, że nie otrzymał żadnych pieniędzy w związku z tym zdarzeniem. Jego jedyna rolą miało być naniesienie zmian w umowie dzierżawy.
(dowód: wyjaśnieniaA. C.– k. 934-939)
Podczas przesłuchania w toku rozprawy oskarżonyA. C.oświadczył, że nie przyznaje się do zarzuconego mu czynu. Podtrzymał wyjaśnienia złożone wcześniej. Oświadczył, że wyjazd nad morze nie był na polecenieH. P., to był wyjazd za jego wiedzą, żeby nie doszło do zabójstwa. Wskazał, że miał jechać do tego pensjonatu, bo tydzień wcześniej został powiadomiony CBŚ i prokuratura wG.o tym, że jest zamiar popełnienia tego przestępstwa i oni nic nie zrobili. Wyjaśnił, że wyjaśnieniaG.mówiące o spaleniu pensjonatu nie są prawdziwe. Podał, że jest specjalistą od likwidacji szkód, dyrektorem firmy prowadzącej likwidacji szkód, aG.mówił, że to on miał się zająć likwidacją szkód aA. C.podpaleniem. W opinii oskarżonego takie twierdzenie jest nielogiczne.
(dowód: wyjaśnieniaA. C.– k. 1804)
Oskarżony podtrzymał złożone przez siebie wyjaśnienia również w obecności biegłych psychiatrów.
(dowód: wyjaśnieniaA. C.– k. 1824v)
A. C.w toku rozprawy złożył kolejne wyjaśnienia. Podał, że samochód, którym poruszał się w dniu, w którym zostałem zatrzymany przez Policję, należał do panaW. W.. Wskazał, że jego samochód był zepsuty i poprosiłW. W., żeby pożyczył mu swoje auto. Samochód pożyczył, żeby dostać się do(...). Myślał, że dojedzie tam wcześniej i miał zamiar uprzedzić panaM.– właściciela budynku – o tym, że tej nocy może dojść do ponownej próby podpalenia pensjonatu. Nie mógł się jednak do niego dodzwonić.
Następnie wyjaśnił, że gdy dojechał do(...), to zauważył dwóch mężczyzn wychodzących bocznym wejściem z budynku, tj. na szczycie pensjonatu. Mężczyźni ci byli ubrani w ciemne stroje i byli w kominiarkach. Mogli mieć wzrostu 180-185 cm. Widział jedynie same postaci. Z daleka jedynie zauważył, że ściągnęli sobie z rąk rękawice. Obserwował to zdarzenie z odległości 50-80 metrów z drogi głównej. Wówczas zadzwonił do panaM.. Odebrał wówczas telefon i oskarżony miał powiedzieć mu, żeby uciekał z domu z żoną.A. C.stwierdził, że gdy widział tych mężczyzn to widział, że budynek zaczął zajmować się ogniem. Ogień rozprzestrzeniał się z klatki schodowej. PanM.miał powiedzieć mu przez telefon, że już wychodzi i zabiera wszystkie rzeczy, a następnie rzucił słuchawką. Oskarżony nie widział jednakże, aby wybiegał z budynku, bowiem nie czekał na to. Widząc tych mężczyzn oraz ogień zadzwonił do panaM., ale nie zadzwonił na Policję ani na Straż Pożarną, ponieważ jest to mała miejscowość i widział już światła i sygnały alarmowe. Gdy zobaczył tych dwóch mężczyzn i ogień, to żadnych innych osób nie widział. Sygnały dźwiękowe oraz światła Straży Pożarnej zobaczył po upływie 3-5 minut od momentu, kiedy zadzwonił do panaM.. Gdy przyjechała(...)i Policja wsiadł do samochodu i odjechał. Wskazał, żeM. K. (1)był jego znajomym. Gdy odjeżdżał, to widział panaM.i jego żonę jak biegali po podwórku. Byli tam też jacyś sąsiedzi. Oskarżony wskazał, że nie zatrzymywał się i nie chciał rozmawiać z panemM., bo uważał, że czuje się bezpieczny. Oświadczył, że na miejsce zdarzenia przyjechał sam.
Po odczytaniu wyjaśnień złożonych w toku postępowania przygotowawczego z k 936-939 oskarżony wyjaśnił, że w jednym i drugim przypadku mówił zgodnie ze swoją wiedzą. Podał, że nie mówił wcześniej o tym, że jedzie do panaM.i o tym, że dzwonił do niego, ponieważ nikt go o to nie rozpytywał. Następnie oskarżony wyjaśnił, że o tym, że będzie ponowne podpalenie, dowiedział się odW. G.. To był dosłownie parę godzin przed zdarzeniem, dlatego przyjechał osobiście ostrzec panaM.. Wskazał, że podczas postępowania przygotowawczego zeznawał zgodnie ze swoja wiedzą na tamten czas. Do(...)pojechał zO.i dopiero po pożarze wynajął hotel. Wskazał jednakże, że to z hotelu pojechał do(...), tj. przyjechał pod hotel, zostawił tamR. S.i pojechał do pensjonatu. Oświadczył, że nie mógł zabrać ze sobąR., bo nie chciał, żeby widział o kontaktach oskarżonego z CBŚ. Wyjaśnił, że zH. P.był cały czas w kontakcie, a przyjazd na miejsce pożaru miał być z inicjatywy oskarżonego. Wyjaśnił, że zapis w protokole, że pojechał na polecenie oficera może być jakimś lapsusem słownym.
A. C.wyjaśnił, żeW. G.informował go o planowanym przestępstwie, ponieważ byli w koleżeńskich stosunkach, jednak nie podawał mu żadnych szczegółów na temat podpalenia. Wyjaśnił, że nie zawiadomił Policji, ponieważ zawiadomił o tym(...) OddziałwG.i CBŚ miało być na miejscu, a sam oskarżony pojechał tam profilaktycznie.
Wskazał, że spożył niewielką ilość alkoholu w postaci dwóch-trzech piw będąc w hotelu. W tym hotelu był około jednej godziny. Ten hotel służył po to żebyR. S.tam został i nie jechał dalej.A. C.podał, że nie wynajął formalnie pokoju,R.wyciągnął klucz, ale oskarżony powiedział, że jeszcze się nie zdecydowali i po około godzinie opuścili pokój. Jednak przebywali w pokoju. Ten hotel był bardzo blisko w odległości ok. 50 km od(...). Wskazał, że jechał z tego hotelu do(...)około 40 minut.
Następnie oskarżony wyjaśnił, że przed wyjazdem doO.spotkał się wO.zW. G.o godzinie 17. Po informacji odG.oskarżony miał zadzwonić doM. K. (2). Nie dodzwonił się do niego, więc zadzwonił doH. P.. Poinformował go o wszystkim i postanowił jechać do(...). Pożyczył w tym celu samochód odW. W..R. S.w tamtym czasie mieszkał z oskarżonym. On nie spożywał tego dnia alkoholu. Oskarżony stwierdził, że wypił 2-3 piwa do obiadu ok. 14-15 i uważał, że wieczorem to dla dorosłego człowieka nie jest żadna ilość, dlatego wsiadł za kierownicę z przekonaniem, że jest trzeźwy.
OskarżonyA. C.podał, że przez Policję został zatrzymany około północy. Było to ok. 50 km od(...). Stwierdził, że nie potrafi wyjaśnić, dlaczego został zatrzymany o godzinie 01:50 zaś Straż Pożarna został zawiadomiona o godzinie 02:05. Nie potrafił wskazać ile czasu upłynęło od wyjazdu spod(...)i od ujawnienia pożaru do momentu zatrzymania. Stwierdził następnie, że ciąg zdarzeń był taki: odjechał spod(...), gdzie już był pożar, pojechał do hotelu, wypił tam dwa-trzy piwa a następnie zR. S.udał się w drogę powrotną doO.i po drodze został zatrzymani przez Policję w związku z brakiem oświetlenia tablicy rejestracyjnej.
Oskarżony opisując w dalszym ciągu przebieg zdarzenia wskazał, że postawił samochód w odległości ok. 300 m od domuM. K. (2). Sytuacja była bardzo dynamiczna – oskarżony zdążył zobaczyć panaM., jego żonę i sąsiada. Stwierdził, że nie było czasu na to, aby rejestrował każdy szczegół zdarzenia. Nie chciał, aby ktokolwiek zauważył jego obecność na miejscu zdarzenia, bowiem byłoby to jednoznaczne z tym, że znalazł się tam nie na miejscu.
(dowód: wyjaśnieniaA. C.– k. 2416-2421)
OskarżonyA. C.w toku postępowania sądowego poddany został dwóm badaniom przez biegłych psychiatrów. W obu opiniach pisemnych stwierdzono w sposób zgodny, iż oskarżony nie zdradza objawów choroby psychicznej, ani nie jest upośledzony umysłowo. W odniesieniu do zarzucanych czynów nie miał zniesionej, ani w znacznym stopniu ograniczonej zdolności rozpoznania znaczenia czynów lub pokierowania swoim postępowaniem. Biegli stwierdzili ponadto, że w aktualnym stanie zdrowia psychicznego oskarżony może uczestniczyć w czynnościach procesowych.
W ustnej uzupełniającej opinii sądowo-psychiatrycznej biegli podtrzymali wnioski przedstawione w opiniach pisemnych.
(dowód: pisemne opinie sądowo-psychiatryczna dot.A. C.– k. 1882-1884, 2126-2128, ustna uzupełniająca opinia sądowo-psychiatryczna)

Sąd zważył, co następuje:

I. Omówienie dowodów oraz subsumpcja prawna w odniesieniu do czynu  dotyczącego wzięcia zakładnika w osobieJ. S.w nieustalonym dniu od co najmniej początku lipca do końca sierpnia 2000 r. wS.oraz wymuszenia rozbójniczego na szkodę wyżej wymienionego:
W ocenie Sądu zgromadzony i ujawniony w toku postępowania sądowego materiał dowodowy w pełni uzasadnił przypisanie oskarżonemuM. B. (1)odpowiedzialności z tytułu popełnienia czynu zart. 252 § 1 kkw zb. zart. 282 kkw zw. zart. 11 § 2 kk.
Podstawowymi dowodami, w oparciu o które Sąd ustalił stan faktyczny oraz wywiódł wnioski co do winy były przede wszystkim wyjaśnienia współoskarżonychW. G.,T. O., jak i samegoM. B. (1), a także zeznania świadków:J. S.,R. Z.,M. D.,M. B. (2)orazM. R.. Pozostałe dowody ujawnione i przeprowadzone w toku postępowania miałyde factowalor pomocniczy przy ustalaniu określonych i poszczególnych elementów stanu faktycznego.
W. G.w swoich wyjaśnieniach opisał szczegółowo okoliczności związane ze zleceniem mu przezZ. M.podjęcia się windykacji długu odJ. S.. Wskazał, że o pomoc zwrócił się doT. O.i związanych z nim osób, a także doA. L., który miał swoją grupę przestępczą zależną odJ. G. (2). Umówił się zA. L., że podzielą się po połowie kwotą, którą mieli odzyskać. Następnie opisał swoje spotkanie zJ. S.po umieszczeniu go w wynajętym mieszkaniu wO.. Opisał negocjacje związane z windykacją długu na rzeczZ. M., a także otrzymanie kwoty pieniędzy z tytułu sprzedaży paliwa zamówionego przezJ. S.. Wskazywał, że zgodnie z jego wiedząJ. S.nie był więziony, ani bity w trakcie przebywania w mieszkaniu. WyjaśnieniaW. G.Sąd uznał jako wiarygodne za wyjątkiem zaprzeczenia używania przemocy i groźby jej użycia w trakcie przetrzymywania w mieszkaniu wO., o czym zeznawał pokrzywdzony, a co omówione zostanie w dalszej części niniejszego uzasadnienia.
T. O.w złożonych przez siebie wyjaśnieniach opisał, że w ramach współpracy zW. G.wybrał się wraz zT. S.iM. B. (1)doS.w celu wyegzekwowania długu odJ. S.. W trakcie dołączyli do nichA. L.oraz podległe mu osoby. Opisał również spotkanie zJ. S.w pizzerii, a następnie wydarzenia, które miały miejsce w lesie podczas drogi powrotnej, gdzieJ. S.miał być bity przezA. L.i jego podwładnych, jak również duszony sznurem i przymusowo upojony alkoholem. W odniesieniu do przetrzymywaniaJ. S.w mieszkaniu wO.T. O.wskazywał, żeW. G.ustalił zJ. S.warunki spłaty długu, a pokrzywdzony nie był bity i nie była stosowana wobec niego żadnego rodzaju przemoc. Jak wynika z jego wyjaśnień, pokrzywdzony mógł swobodnie poruszać się po mieszkaniu, a także spożywał wódkę razem z oskarżonymi. Ponadto wyjaśnił, że pokrzywdzony sam przykuł się kajdankami do kaloryfera, gdy mieli przyjechać ludzieA. L., aby stworzyć pozory, że jest dobrze pilnowany. WyjaśnieniaT. O.Sąd uznał jako wiarygodne za wyjątkiem zaprzeczenia używania przemocy i groźby jej użycia w trakcie przetrzymywania w mieszkaniu wO.oraz w kwestii braku realnego pozbawienia wolnościJ. S.przez oskarżonych, bowiem wyjaśnieniom tym zaprzeczył pokrzywdzony.
Przechodząc do analizy zeznań pokrzywdzonegoJ. S.wskazać należy, że opisał on szczegółowo spotkanie w pizzerii zA. L.i podległymi mu osobami. W odniesieniu do wydarzeń w lesie podczas drogi doO.pokrzywdzony zeznał, że był duszony sznurem, strzelano obok niego z broni krótkiej w celu zastraszenia go, a także upojono go wódką oraz splądrowano jego mieszkanie. Pokrzywdzony opisał następnie uprowadzenie go i umieszczenie w mieszkaniu wO., gdzie spotkał się zW. G.. Pokrzywdzony zeznał, że po wejściu do mieszkania założono mu kajdanki na prawą rękę i przypięto do kaloryfera. Wskazał, że w mieszkaniu tym był przetrzymywany przezT. O.i innego mężczyznę, którego nie znał. Podał, że był dobrze traktowany w trakcie przetrzymywania w mieszkaniu, jednak został uderzony w głowę przez jednego w wyżej wymienionych mężczyzn. Następnie opisał okoliczności dotyczące przyjazduR. Z.iM. R.oraz umówienia się z nimi w sprawie współpracy w zakresie sprzedaży paliw.
Pokrzywdzony wskazywał w toku rozprawy przed sądem, że w trakcie przetrzymywania w mieszkaniu wO.nie mógł z niego wychodzić. Drzwi były zamknięte i mężczyźni, którzy go pilnowali byli w środku. Zeznał, że nie wychodził z mieszkania, ponieważ zostało mu powiedziane, że jeśli będzie próbował czegokolwiek, tj. sprawiał kłopoty, to oni użyją wobec niego przemocy. Podał, że był przypinany do kaloryfera przez ludzi zO., gdy przyjeżdżali ludzie zW.. Pokrzywdzony podał, że odczytał to jako groźbę.
Sąd nadał walor wiarygodności zeznaniomJ. S.niemalże w całości, bowiem zeznania jego są spójne i kompletne, a także korespondują co do zasady z wyjaśnieniami oskarżonychW. G.,T. O.orazM. B. (1). W odniesieniu do użycia przemocy w trakcie przetrzymywania w mieszkaniu wO.pokrzywdzony wskazywał wprawdzie w toku postępowania sądowego, że nie używano wobec niego przemocy fizycznej . W toku postępowania przygotowawczego przyznał jednakże, że został uderzony w głowę przez jednego z mężczyzn, którzy przywieźli go do mieszkania wO.. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na to, że przepisy postępowania karnego nie przyznają prymatu zeznaniom złożonym przed sądem nad zeznaniami złożonymi na wcześniejszym etapie postępowania (tak Sąd Apelacyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 3 lutego 2015 r., sygn. akt II AKa 2/15). Dlatego też Sąd biorąc pod uwagę upływ czasu ( minęło ponad 4 lata od wcześniejszego jego przesłuchania) nadał w tym zakresie walor wiarygodności zeznaniom złożonym w toku postępowania przygotowawczego .Nie bez znaczenia w ocenie Sądu jest również, to ,iżJ. S.miał zarówno wcześniej jak i później kontakty z różnymi grupami przestępczymi , wielokrotnie ukrywał się obawiając się między innymi przedstawicieli grupyA. L.jak iW. G... NadtoJ. S.w toku postępowania sądowego przyznał ,iż gdy zobaczył znaczną grupę mężczyzn nie podejmował żadnych kroków albowiem jak stwierdził nie widział żadnej możliwości przeciwstawienia się nim . Ponadto istotnym z punktu widzenia faktycznej sytuacji panującej w mieszkaniu wO.było to ,że pomimo twierdzeń oskarżonychM. B. (1)jak iT. O.jakoby pokrzywdzony miał pełną swobodę poruszania się ,nie wyszedł on z mieszkania i nie udał się do swojego miejsca zamieszkania. Bezspornym jest , iż pokrzywdzony dopiero po zawarciu porozumienia z grupąA. L.został zwolniony . Nadto zwolnienie odbyło się w ten sposób, iż został on „wsadzony” do samochodu i odwieziony nie do miejsca swojego zamieszkania lecz doW.. Tak więc zdaniem Sądu okoliczności przedstawione przez pokrzywdzonego wskazują de facto na to ,iż jakkolwiek poza jednym uderzeniem nie stosowano innego rodzaju przemocy bezpośredniej jednak sytuacja jaka panowała w mieszkaniu, w którym był przetrzymywany powodowała ,że nie opuścił on samodzielnie miejsca jego przetrzymywania.
Jeśli chodzi o używanie przemocy w postaci przykuwania kajdankami do kaloryfera, to pokrzywdzony na obu etapach postępowania podawał, że był przykuwany właśnie przez oskarżonych (tj.T. O.i jego kolegę, którym okazał sięM. B. (1)), którzy robili to w celu wywarcia wrażenia na ludziach zW.związanych z grupąA. L.. Fakt ten ( przykuwanie do kaloryfera) znalazł również potwierdzenie zeznaniachR. Z.iM. R., którzy przyjechali do mieszkania wO.w celu negocjacji zJ. S..
Sąd poddał zbiorczej ocenie dowody w postaci zeznań osób będących członkami grupy należącej doA. L., które to osoby brały udział w wyjeździe doS.w celu uprowadzeniaJ. S.. Byli toR. Z.,M. R.,M. D.orazM. B. (2). Zgodnie przedstawili oni w złożonych przez siebie zeznaniach, że jechali doS.z zamiarem wyegzekwowania pieniędzy odJ. S.na zlecenieW. G.. Wymienieni wyżej świadkowie zeznali, że nie zastaliJ. S.po przyjeździe na stację paliw. Zgodnie podali oni również, iż na polecenieA. L.dokonali przywłaszczenia samochoduV. (...)należącego do pokrzywdzonego, który to samochód został następnie odprowadzony doW.przezM. R..M. R.od tego momentu nie brał bezpośredniego udziału w dalszych zdarzeniach wS., co zostało potwierdzone przez pozostałe znajdujące się tam osoby, jak również przezJ. S.. NastępnieR. Z.,M. D.iM. B. (2)opisali okoliczności spotkania zJ. S.w pizzerii wS.i przeprowadzenie z nim rozmowy przezA. L., a także wyjazd do lasu zJ. S.. Wiarygodność zeznań dotyczących wymienionych powyżej kwestii nie wzbudziła wątpliwości Sądu, albowiem są one co do zasady zgodne z zeznaniami pokrzywdzonegoJ. S., a także wyjaśnieniami oskarżonychT. O.orazM. B. (1).
W toku konfrontacjiR. Z.zJ. S.pierwszy z nich wskazał, iż nie przypomina sobie sytuacji, abyJ. S.w trakcie uprowadzenia miał być wywożony do lasu, duszony, czy też aby strzelano mu pod nogi. Zeznał, iż nie było potrzeby stosowania tego typu działań. W toku rozprawy przed SądemR. Z.podał jednakże, iż pamięta okoliczność tego typu, żeJ. S.mógł zostać napojony alkoholem przez jedną z osób uczestniczącą w uprowadzeniu, aby „nie robił jakichś dziwnych ruchów”. Świadek nie był jednakże w stanie wskazać który ze sprawców napoił alkoholem pokrzywdzonego. Sąd w powyższym zakresie dał wiarę jedynie zeznaniom świadka odnośnie napojenia alkoholem pokrzywdzonego, albowiem korespondują one z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności z zeznaniamiJ. S., a takżeM. D.. Sąd nie uznał natomiast jako wiarygodnych zeznańR. Z.co do tego, żeJ. S.nie był wywieziony do lasu po wyjeździe zeS., albowiem przeczą temu spójne i szczegółowe zeznaniaJ. S.. Należy ponadto zauważyć, iż równieżM. D.podawał, jak zostało to wspomniane wcześniej, że po dokonaniu uprowadzeniaJ. S.został zabrany do lasu i zmuszony do wypicia wódki, a ponadto był on uderzony w twarz.
M. B. (2)poza potwierdzeniem okoliczności dotyczących wyjazdu doS.zeznał, iż rola zarówno jego, jak i pozostałych osób, które udały się wraz zA. L.doS., służyć miała demonstracji siły, co miało mieć na celu skuteczne nakłonienieJ. S.do współpracy. Świadek ten zeznał ponadto, że nigdy nie doszło do użycia siły lub przemocy wobecJ. S., co Sąd uznał jako niewiarygodne z uwagi na sprzeczność z zeznaniamiJ. S.orazM. D..
R. Z.orazM. R.w złożonych przez siebie zeznaniach opisywali następnie okoliczności związane ze swoim przyjazdem do mieszkania wO., w którym przetrzymywany byłJ. S.po uprowadzeniu. W przedstawionej przez nich wersji wydarzeńJ. S.pilnowany był przezT. O.oraz jeszcze jednego mężczyznę (nie byli jednakże w stanie określić personaliów tego mężczyzny z uwagi na niepamięć podyktowaną upływem znacznego okresu czasu od zdarzenia), a w momencie ich przyjazdu przykuty był do kaloryfera.R. Z.zeznał następnie, że wraz zM. R.przedstawiliJ. S.propozycję współpracy z grupąA. L., która to współpraca polegać miała na popełnianiu przestępstw polegających na oszustwach paliwowych w zamian za zapewnienie ochrony i protekcji. Po wyrażeniu zgody na tę propozycjęJ. S.po kilku dniach został wypuszczony na wolność przez oskarżonych. ZeznaniaR. Z.orazM. R.co do opisanych powyżej okoliczności są ze sobą zbieżne, a ponadto znajdują potwierdzenie w zeznaniachJ. S.oraz wyjaśnieniach oskarżonychW. G.iT. O., w związku z czym Sąd nadał im walor wiarygodności.
Przechodząc do analizy wyjaśnień oskarżonegoM. B. (1), należy ocenić, że są one częściowo zgodne z prawdą , pomimo , iż w/w formalnie nie przyznał się do zarzucanego mu czynu . Oskarżony nie zaprzeczał wprawdzie swojemu udziałowi w wyjeździe doS.i podał wszystkie szczegóły związane z przedmiotowym wydarzeniem w sposób tożsamy do wyjaśnieńT. O.i zeznań świadków związanych z grupąA. L., a także w dużej mierze do zeznań pokrzywdzonegoJ. S.. Mimo, iż nie przyznawał się do popełnionego czynu, to wskazywał na swoją rolę w zdarzeniu – propozycja udziału w wyjeździe doS.paść miała odT. O.wraz z obietnicą zapłaty określonej kwoty pieniędzy głównie za to, żeby być na miejscu zdarzenia. Oskarżonego może nie interesował cel wyjazdu, zdawał sobie jednak sprawę z tego, że wyjazd ten związany jest z windykacją długu.
Jak podałT. O., to właśnie on zaproponowałM. B. (1)udział w wyjeździe po odebranie wierzytelności odJ. S.. Wyjaśniał, że mówiłM. B. (1), że zajmuje się windykacją.T. O.wskazywał, że wraz zW. G.brali zlecenia związane z windykacją od dyrektorów firm i osób prowadzących działalność gospodarczą. Było to załatwiane przezW. G., który w ówczesnym czasie posiadał firmę windykacyjną. Zgodnie z wyjaśnieniamiT. O.M. B. (1)jeździł z nimi na windykację więcej niż ten jeden raz. Jego rola polegać miała na tym, aby po prostu być z nimi na miejscu, tj. stać obok, aby zrobić wrażenie na dłużniku – wyperswadować określone działanie swoją posturą. Miała to być prezentacja siły, bowiem zarównoT. O., jak iM. B. (1)byli mężczyznami o znaczącej budowie ciała. W ocenieT. O.M. B. (1)wiedział, że uczestniczy w wyjazdach w celu tzw. prezentacji siły. W razie gdyby perswazja psychologiczna nie skutkowała to, zgodnie z ustalonymi wcześniej założeniami, nie mieli robić nic więcej w stosunku do dłużnika. Jak wyjaśniałT. O., nie było mowy, że mieli kogoś porwać.W.to w sposób nagły, już wS., kiedy to grupa związana zA. L.pobiłaJ. S..
Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 15.02.1985 r. sygn. akt. IV KR 25/86 OSNKW 1985/11-12/103 pomówienie współoskarżonego, nawet następnie odwołane, może być dowodem winy, jeżeli spełnione są odpowiednie warunki. Przede wszystkim dowód taki powinien podlegać wnikliwej i ostrożnej ocenie ze strony Sądu, który powinien zadbać czy tego rodzaju pomówienie jest konsekwentne i stanowcze, czy jest zgodne z doświadczeniem życiowym oraz logiką wypadków, czy znajduje potwierdzenie w innych dowodach bezpośrednich i pośrednich i czy wreszcie pomawiający ma interes osobisty lub procesowy w obciążaniu współoskarżonego. W innym z orzeczeń Sądu Najwyższego z dnia 06.02.1970 r. (sygn. akt. IV KR 249/69 OSNKW 1970/4-5/46) wskazano, iż można mówić o pomówieniach dwojakiego rodzaju. Do pierwszego należą pomówienia, w których współoskarżony zapierając się własnej winy, pomawia inną osobę, przeważnie współoskarżonego o popełnienie czynu i w ten sposób dążąc do ekskulpowania własnej osoby. Do drugiego należy pomówienie, które umownie można określić jako pomówienie złożone tj. gdy oskarżony przyznaje się do winy twierdząc jednocześnie, że inna osoba brała udział w przestępstwie. W jednej i drugiej sytuacji zdaniem Sądu Najwyższego wspomniany dowód powinien być poddany wnikliwej ocenie, z jednoczesnym rozważeniem czy istnieją dowody potwierdzające bezpośrednio lub chociażby pośrednio wyjaśnienia pomawiającego, a nadto czy wyjaśnienia pomawiającego są logiczne i nie wykazują chwiejności albo czy nie są wręcz nieprawdopodobne. Z kolei zgodnie z innym orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 04.05.1984 r. (IV KR 106/84 OSNPG 1985/2/24) wyjaśnienia oskarżonego przyznającego się do winy i pomawiającego o współsprawstwo innego oskarżonego, który temu zaprzecza mogą być pełnowartościowymi dowodami nawet w wypadku późniejszego odwołania tych wyjaśnień jeżeli:
- brak jest wiarygodnych dowodów, że wyjaśnienia pomawiającego zostały złożone w warunkach wyłączających swobodę wypowiedzi,
- wyjaśnienia złożone po odwołaniu wyjaśnień pomawiających i podane powody złożenia fałszywych pomówień nie są wiarygodne,
- przy tym wyjaśnienia pomawiającego są logiczne, konsekwentne i dokładne.
WyjaśnieniaT. O.bez wątpienia określić można jako pomówienie złożone. Przyznał się on bowiem do winy, nie próbując przy tym uwolnić się od odpowiedzialności, czy też dokonać przeniesienia wagi tejże odpowiedzialności naM. B. (1). Kluczowym dowodem potwierdzającym wyjaśnieniaT. O.są wyjaśnienia samegoM. B. (1), któryde factopotwierdził swój udział zarówno w wyjeździe doS., jak i późniejszym uprowadzeniu i przetrzymywaniuJ. S.w mieszkaniu.
Na fakt , iżM. B. (1)jeździł również na inne wyjazdy związane z działalnością windykacyjnąW. G.wskazywał również samW. G.podczas konfrontacji zM. B. (1)przeprowadzonej w toku postępowania przygotowawczego. Podał, żeM. B. (1)raz pojechał z nim doS., gdzieW. G.miał spotkanie zJ. S.i jego żoną.M. B. (1)był wówczas wraz z innymi osobami w pokoju obok, bowiemW. G.traktował ich jako swoją ochronę. Opisywał ponadtoM. B. (1)jako osobę, którą poznał przezT. O..
Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie biorąc pod uwagę wcześniejsze wyjazdyM. B. (1)związane z działalnością polegającą na windykacji długów, co zostało potwierdzone w szczególności przezT. O., należy stwierdzić, iż oskarżony bez wątpienia zdawał sobie sprawę, że uczestniczy w nich jako osoba mająca wywrzeć określone wrażenie na potencjalnym dłużniku, tj. zamanifestować „siłę” w razie oporów dłużnika przed spłatą zobowiązania. Tak było również w przypadku wyjazdu doS., a niespójne wyjaśnienia oskarżonego co do jego wiedzy na temat celu wyjazdu należało zatem poddać weryfikacji i uznać ponad wszelką wątpliwość, że zdawał on sobie sprawę z natury wyjazdu. Wiedząc zaś, że jego udział w wyjazdach polegać miał na manifestacji siły, to zgodnie z zasadami logicznego rozumowania oskarżony powinien był również zdawać sobie sprawę że, mimo wcześniejszego zastrzeżenia o używaniu jedynie perswazji natury psychologicznej na dłużniku, może zajść możliwość użycia tejże siły w celu podjęcia potencjalnie bezprawnego działania. Tak też miało to miejsce w przedmiotowym zdarzeniu, gdzie oskarżony podjął decyzję o wzięciu udziału w uprowadzeniuJ. S., w celu skutecznej windykacji długu.
Wyjaśnienia oskarżonego co do kwestii braku jego udziału w trakcie zdarzenia polegającego na użyciu siły wobec pokrzywdzonego w trakcie wywiezienia go do lasu, zastraszenia i przymusowego upojenia alkoholem, są w ocenie Sądu wiarygodne. ZarównoM. B. (1), jak iT. O.wskazywali, że nie brali udziału w wyżej wymienionych czynach, a jedynie przebywali w samochodzie, który zaparkowany był w odległości kilkunastu metrów od w/w wydarzeń.W. G.jako osoby, które biły pokrzywdzonego wskazał osoby związane zA. L.. Z koleiJ. S.nie potrafił wskazać konkretnych osób, które dokonały powyższych czynów.
Przechodząc do dalszej analizy wyjaśnień oskarżonegoM. B. (1)związanych z uprowadzeniem i przetrzymywaniemJ. S.w wynajętym mieszkaniu wO.przyul. (...)wskazać należy ,iż były one nielogiczne i niespójne. Z jednej strony oskarżony potwierdził , że wraz zT. O.przebywał w mieszkaniu, w którym przetrzymywanoJ. S.. Z kolei z drugiej strony zaprzeczył on jakoby wobecJ. S.miała być użyta przemoc, oraz aby groził jej użyciem. Przeczą temu zeznania nie tylko pokrzywdzonego, lecz również zeznaniaR. Z.orazM. R.omówione we wcześniejszej części uzasadnienia. Oskarżony dalej wskazywał w swoich wyjaśnieniach, że czasamiJ. S.pozostawał w mieszkaniu sam . Wówczas jednak jak wyjaśnił drzwi do mieszkania były zamykane na klucz. Okoliczność ta jak również fakt , żeJ. S.sam nie puścił przedmiotowego mieszkania wskazują , na nieprawdziwość twierdzeńM. B. (1)w powyższym zakresie. Gdyby bowiemJ. S.nie bał się , gdyby oskarżeni w tym iM. B. (1)nie stosowali jakiekolwiek przemocy czy też groźby wówczas z całą pewnością podjąłby on kroki aby się oswobodzić - czego jednak nie uczynił.
Kolejnym elementem dezawuującym wyjaśnienia oskarżonego były te części jego wyjaśnień, w których odnosił się do wynajmu mieszkania. Wyjaśnienia w tym zakresie były niespójne na przestrzeni całego postępowania tak przygotowawczego jak i sądowego . A mianowicie w postępowaniu przygotowawczym wskazał, że to on wynajmował mieszkanie, w którym był przetrzymywanyJ. S.. Z kolei w toku rozprawy przed sądem podawał inne wersje. Raz twierdził , że to on wynajmował mieszkanie, następnym razem wskazywał , iż nie wie kto je wynajmował, a jeszcze dalej wskazywał, iż mieszkanie miało być ogólnie otwarte i dostępne, tj. miało być mieszkaniem „dla rozrywki”. Zmiana wyjaśnień w tym zakresie, a także ich daleko posunięta niespójność wskazuje zdaniem Sądu na nieudolnie przyjętą linię obrony oskarżonego.
Pozostałe dowody ujawnione i przeprowadzone w toku postępowania jak już wskazano na wstępie miałyde factowalor pomocniczy przy ustalaniu określonych i poszczególnych elementów stanu faktycznego. Wątpliwości Sądu nie budziła również autentyczność i wiarygodność zaliczonych w poczet materiału dowodowego dokumentów, w szczególności w postaci protokołów oraz tablic poglądowych. Dokumenty te zostały sporządzone we właściwej formie przez upoważnione osoby, w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami. Prawdziwość danych w nich zawartych nie była kwestionowana, Sąd też nie dopatrzył się podstaw, aby uczynić to z urzędu.
Jeżeli chodzi o świadkaT. B.to wskazać należy ,iż po pierwsze nie posiadał on istotnych okoliczności na temat przedmiotowego zdarzenia. Nadto jeżeli chodzi o miejsce zamieszkiwania to świadek wskazał ,iż w okresie 2000- 2001 r. raz był u swojego syna. Po drugie od w/w okresu do dnia przesłuchania minął bardzo długi okres czasu około 15 lat . Dlatego też trudno dać wiarę nie tylko twierdzeniom świadka lecz również jego pamięci . Powyższe wizyty/wizyta nie były czymś szczególnym .Z cała pewności na przestrzenni tak znacznego okresu czasu tego rodzaju wizyty z całą pewnością powtarzały się wielokrotnie. W konsekwencji mało prawdopodobnym , a wręcz nieprawdopodobnym jest aby świadek pamiętał dokładnie zdarzenia sprzed 15 lat i to zdarzenia, które sprowadzały się nie do istotnych dla życia jego i jego rodziny wydarzeń lecz sprowadzały się do zwyczajnych odwiedzin ojca. Po trzecie w/w jest ojcem oskarżonego . Zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego w przypadku braku konfliktu , osoby najbliższe z zasady składają zeznania w taki sposób aby w jak najlepszym świetle ja przedstawić. Dlatego też kierując się w.w zasadami Sąd odmówił wiary zeznaniom tegoż świadka.
Mając na uwadze zebrany i opisany powyżej materiał dowodowy, Sąd uznał oskarżonegoM. B. (1)w ramach zarzucanego mu w pkt I aktu oskarżenia czynu za winnych tego, że w nieustalonych dniach w okresie od co najmniej początku lipca do końca sierpnia 2000 r. wS.iO., działając wspólnie i w porozumieniu zW. G.iT. O.oraz z innymi osobami, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w nieustalonym dniu wS.wzięli zakładnika w osobieJ. S.i przetrzymując go w wynajętym mieszkaniu wO.przez okres około 7 dni, używając przemocy fizycznej oraz groźby jej użycia w zamian za uwolnienie zażądali od w/w zwrotu długu w nieustalonej wysokości nie mniejszej niż 300.000 zł oraz zmusili go do przekazywania przez okres około miesiąca utargu z wynajmowanej stacji paliw wK.doprowadzając w ten sposóbJ. S.do rozporządzenia na ich rzecz mieniem w kwocie nie większej niż 60.000 zł, tj. uznał ich za winnych popełnienia przestępstwa kwalifikowanego zart. 252 § 1 kkw zb. zart. 282 kkw zw. zart. 11 § 2 kk.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do pierwszej ze zmian opisu czynu w stosunku do zarzutu opisanego w akcie oskarżenia. Z zebranego materiału dowodowego wynika, iż oskarżeni użyli przemocy fizycznej w postaci co najmniej jednego uderzenia w głowę pokrzywdzonego, a także w postaci przykuwania go kajdankami do kaloryfera. Nie jest jednakże możliwe jednoznaczne stwierdzenie, iż bicie po głowie pokrzywdzonego miało miejsce wielokrotnie, albowiem zeznania pokrzywdzonego w tejże kwestii były odmienne. W ocenie Sądu należało zatem w opisie czynu przyjąć ogólne znamię „używania przemocy fizycznej”. Nie zostało ponadto stwierdzone, że oskarżeni przetrzymującJ. S.w wynajętym mieszkaniu wO.grozili mu zamachem na życie i zdrowie (jak stanowił zarzut) – z zeznań pokrzywdzonego wynika bowiem, że oskarżeni werbalizowali groźby użycia wobec niego przemocy w przypadku ewentualnego podjęcia przez niego działań zmierzających do wydostania się z mieszkania. Sprawcy wprost zasugerowali pokrzywdzonemu, że jeśli będzie sprawiał kłopoty, to użyją wobec niego przemocy, jednakże rodzaj tej przemocy pozostaje bliżej nieokreślony. Należało zatem zmodyfikować opis czynu poprzez wskazanie na „groźbę użycia przemocy” ze strony oskarżonych.
Wobec powyższych rozważań stwierdzić należy, iż nie ulega wątpliwości, żeW. G.,T. O.iM. B. (1), działając wspólnie i w porozumieniu, w zamiarze bezpośrednim, wypełnili znamiona przestępstwa stypizowanego wart. 252 § 1 kk. Jak zostało to przedstawione w drodze analizy materiału dowodowego,J. S.został wbrew swojej woli przewieziony do wynajętego przezM. B. (1)mieszkania wO., a następnie przetrzymywano go tam przez okres około 7 dni.T. O.wskazywał wprawdzie, że pokrzywdzony swobodnie poruszał się po mieszkaniu, chodził z oskarżonymi na zakupy i pił z nimi wódkę, jednakże przeczą temu zeznaniaJ. S.. Wyjaśnienia oskarżonego w tej kwestii mogą, zdaniem Sądu, mieć na celu przedstawienie swojej roli w lepszym świetle. Jeżeli bowiem pokrzywdzony w rzeczywistości miałby takiego rodzaju swobodę, to opuściłby mieszkanie dobrowolnie lub chociażby podjąłby próbę jego opuszczenia. W rzeczywistości uwolniony został zaś dopiero po zawarciu umowy z członkami grupyA. L., po czym odwieziony został przezT. O.iM. B. (1)doW.. Nadto, jak zostało udowodnione, wobec pokrzywdzonego została użyta przemoc fizyczna oraz groźba jej użycia.J. S.był zatem zakładnikiem oskarżonych. Zgodnie zaś ze stanowiskiem przyjętym w doktrynie i orzecznictwie, wzięcie zakładnika oznacza pozbawienie kogoś wolności, co może nastąpić przy zastosowaniu przemocy fizycznej lub groźby jej użycia (zob. Piórkowska-Flieger Joanna,Komentarz do art. 252 Kodeksu karnego, Bojarski Tadeusz [red.], Michalska-Warias Aneta, Piórkowska-Flieger Joanna, Szwarczyk Maciej, LEX nr 489710).
Odnosząc się do zażądania przez oskarżonych (w osobieW. G.) zwrotu długu od pokrzywdzonego, to rzeczywiście na podstawie zebranego materiału dowodowego nie było możliwe określenie jego dokładnej wysokości, jednakże w ocenie Sądu kwota ta nie mogła być mniejsza od 300.000 złotych. Jak zeznał pokrzywdzony,W. G.zażądał od niego spłaty zobowiązania należnegoZ. M.oraz „kar”, co łącznie miało wynosić ok. 1 milion złotych. Kwota ta pomniejszona została o wartość przywłaszczonego samochodu markiV.należącego doJ. S., gotówkę zabraną z jego mieszkania oraz wartość towaru w postaci paliwa zabranego przez sprawców z należącej do pokrzywdzonego stacji paliw, co łącznie wynosić miało około 300.000 złotych.
Sąd wyeliminował z opisu czynu oraz kwalifikacji prawnej znamię stałego źródła dochodu, które uczynić mieli sobie oskarżeni z przekazywania przezJ. S.utargu z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej w postaci stacji paliw wK.. Sąd miał w tym miejscu do czynienia ze wzajemnie sprzecznym materiałem dowodowym.J. S.zeznał, że po dwóch tygodniach od uwolnienia ponownie wydzierżawił stację paliw wS.i przez okres ok. jednego miesiąca przekazywałW. G.pieniądze z utargu za pośrednictwem osób współpracujących zW. G., a także bezpośrednio jemu. Zgodnie z jego zeznaniami łącznie przekazałW. G.kwotę nie mniejszą niż 60.000 złotych. Zeznania te potwierdzili równieżM. R.iR. Z., którzy zeznali, żeJ. S.przekazałG.po uwolnieniu kwotę 60.000 zł z utargu ze stacji, jednakże informację taką powzięli w sposób pośredni, jako członkowie grupyA. L.. SamW. G.zaprzeczał z kolei, jakobyJ. S.miał przekazać mu 60.000 złotych. Jak wyjaśnił: „S.współpracował z nimi [grupąL.] w paliwach i powiedział im, że dał mi 60.000 zł co było nieprawdą.” Podczas konfrontacji zJ. S.wyjaśnił zaś, żeS.przekazał mu łącznie kwotę rzędu 10-15 tys. złotych „poprzezT.i innych chłopaków”, a także paliwo i pieniądze w nieokreślonej kwocie (k. 1361).T. O.na rozprawie w dniu 10.03.2015 r. podał zaś, żeJ. S.przekazał mu tylko raz pieniądze w kwocie 5.000 – 6.000 zł. Rozbieżność informacji w powyżej omawianej kwestii i chęć ujednolicenia informacji co do kwoty, którąJ. S.przekazałW. G.i współpracującym z nim osobom, była powodem ponownego wezwania przez SądJ. S.celem złożenia uzupełniających zeznań. W związku jednakże ze śmiercią pokrzywdzonego w dniu 14 marca 2016 roku (k. 2761) niemożliwym stało się ostateczne ustalenie tejże kwestii. Mając na uwadze powyższe, Sąd przyjął w opisie czynu kwotę „nie więcej niż 60.000 zł”, jako kwotę, którą rozporządziłJ. S.z tytułu utargu osiągniętego w okresie około miesiąca z wynajmowanej stacji paliw na rzeczW. G.i pozostałych współpracujących z nim osób. Wracając do analizy wyeliminowania z opisu czynu znamienia uczynienia sobie przez oskarżonych stałego źródła dochodu z tytułu uzyskania opisanej powyżej kwoty, Sąd stoi na stanowisku, iż sprawca czyni sobie z przyjmowania korzyści majątkowej stałe źródło dochodu wówczas, gdy dopuszcza się przestępstwa wielokrotnie i z pewną regularnością, a takie zachowania stanowią dla niego sposób na uzyskiwanie dochodu, przy czym nie musi to być ani jedyne, ani główne jego źródło (tak: SN w postanowieniu z dnia 13 lutego 2008 r., sygn. akt III KK 369/07, LEX nr 489472). Ponadto"stałość" źródła dochodu według powszechnie żywionych intuicji językowych oznacza tyle, co jego niezmienność, trwałość oraz ciągłość[Słownik języka polskiego, red.S. S., H.A.,Z. Ł.,W.1968] (vide: G. Łabuda, Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz, red. J. Giezek, LEX nr 125575). W ocenie Sądu zachowanieJ. S.polegające na przekazaniuW. G.i osobom z nim współpracującym kwoty nie większej niż 60.000 zł nie charakteryzowało się trwałością, ani ciągłością czasową, a ponadto miało charakter krótkotrwały (trwało to bowiem około jeden miesiąc).
Powyższe wskazuje, że oskarżeni wypełnili również dyspozycjęart. 282 kk, bowiem działając w zamiarze bezpośrednim, przemocą oraz wraz z groźbą jej użycia, doprowadziliJ. S.do rozporządzenia na ich rzecz jego własnym mieniem. Skutkiem wymuszenia rozbójniczego jest każde rozporządzenie mieniem przez pokrzywdzonego, i to zarówno na korzyść sprawcy, jak i osoby przez niego wskazanej, przy czymart. 282 kknie przewiduje, aby następstwem groźby było "niekorzystne" rozporządzenie mieniem (por. wyrok SN z 17 kwietnia 1998 r., sygn. akt IV KKN 411/97, LEX nr 489748). Dla lepszego zrozumienia istoty przestępstwa należy w tym miejscu podkreślić, iż działania oskarżonych podejmowane były wspólnie i w porozumieniu. Nie budzi wątpliwości, że jest współsprawcą każdy, kto realizuje choćby część znamion czynu zabronionego. Do przyjęcia współsprawstwa nie jest bowiem konieczne, aby każda osoba działająca w porozumieniu realizowała osobiście znamiona czynu zabronionego, gdyż wystarczy, że osoba taka działa w ramach uzgodnionego podziału ról, umożliwiając innemu sprawcy wykonanie czynu. Taki pogląd wypowiedział Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 1 marca 2005 r., III KK 208/04, OSNKW 2005, nr 7–8, poz. 62. Istotnym jest, że początkowo rolaM. B. (1)w popełnionym przestępstwie nie była wiodąca – całe przedsięwzięcie związane z wyjazdem w celu windykacji długu zostało zorganizowane bowiem przezW. G..M. B. (1), tak jak zostało to wspomniane wcześniej, miał brać udział w zdarzeniu celem tzw. „manifestacji siły”, tj. zrobienia wrażenia na dłużniku swoją posturą. Późniejsze uprowadzenie oraz przetrzymywanieJ. S.w mieszkaniu wO.spowodowało jednak zwiększenie i uwydatnienie roliM. B. (1)w przestępstwie. Udostępnił on wynajmowane przez siebie mieszkanie i wraz zT. O.zajmował się pilnowaniem pokrzywdzonego. Faktem jest, żeM. B. (1)nie był w trakcie popełnienia czynu osobą transparentną – nie prowadził negocjacji z pokrzywdzonym, jak również nie brał aktywnego udziału w trakcie pobytu wS.. Przede wszystkim wykonywał on bowiem powierzone mu czynności w ramach uzgodnionego zT. O.podziału ról. Wskazuje na to fakt tego, że osoby związane z grupąA. L., a także samJ. S.nie pamiętaliM. B. (1), jako osoby, która miała swój udział w inkryminowanym zdarzeniu. Mimo tego, to samM. B. (1)opisał i potwierdził swój udział w zdarzeniu. W związku z powyższym przypisanie mu odpowiedzialności za popełniony czyn w ramach współsprawstwa zW. G.iT. O.stało się w ocenie Sądu jak najbardziej uzasadnione.
II. Omówienie dowodów oraz subsumpcja prawna w odniesieniu do czynu  dotyczącego podpalenia w nocy z 10 na 11 lutego 2003 rokupensjonatu (...)mieszczącego się w miejscowościO.:
W ocenie Sądu zgromadzony i ujawniony w toku postępowania sądowego materiał dowodowy w pełni uzasadnił przypisanie odpowiedzialności oskarżonemuA. C.za popełnienie czynu zart. 163 § 1 pkt 1 kkw zb. zart. 298 § 1 kkw zb. zart. 286 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kki w zw. zart. 12 kk.
Podstawowymi dowodami, w oparciu o które Sąd ustalił stan faktyczny oraz wywiódł wnioski co do winy były przede wszystkim wyjaśnienia współoskarżonychW. G.,T. O.orazW. W., a także częściowo wyjaśnienia samegoA. C., a ponadto dokumenty w postaci akt ubezpieczeniowych oraz analizy zdarzenia pożaru sporządzonej przez funkcjonariuszy Straży Pożarnej. Pozostałe dowody ujawnione i przeprowadzone w toku postępowania miałyde factowalor pomocniczy przy ustalaniu określonych i poszczególnych elementów stanu faktycznego.
W. G.złożył wyjaśnienia dotyczące wydarzeń związanych z próbą podpalenia oraz późniejszym podpaleniempensjonatu (...)wO.. Sąd uznał je za wiarygodne niemalże w całości. W ocenie Sądu są one spójne i kompletne – oskarżony opisał szczegółowo porozumienie zawarte zA. C.orazT. O., następnie nieudane podpalenie dokonane przezT. O.iW. W., a także późniejsze ostateczne podpalenie pensjonatu przezA. C.. Wskazywał, że nie widział na własne oczy podpalenia pensjonatu przezA. C., jednakA. C.informował go o tym, że pojedzie i podpali(...). Z wyjaśnień oskarżonego wynika, żeW. G.koordynował całe przedsięwzięcie związane z podpaleniem. Na potwierdzenie swoich wyjaśnień oskarżony przedkładał również dokumentację w postaci m. in. polisy ubezpieczenia pensjonatu, kopię postanowienia o umorzeniu dochodzenia w sprawie nieumyślnego sprowadzenia zdarzenia w postaci pożaru z dnia 14 kwietnia 2003 roku, jak również decyzję o przyznaniu odszkodowania w kwocie 240.000 zł z 3 lipca 2009 roku.
WyjaśnieniaW. G.korelują w przeważającej części z wyjaśnieniamiT. O., z wyjątkiem tego, że podczas konfrontacji obu oskarżonychT. O.stwierdził, że nie był oficjalnym wspólnikiemW. G.w wynajęciu pensjonatu. Obaj oskarżeni przyznali jednak zgodnie, że przed spaleniem pensjonatu umawiali się, żeT. O.miałby swój udział w razie osiągnięcia zysku związanego z uzyskaniem odszkodowania od towarzystwa ubezpieczeniowego.W. G.wskazał, że ostatecznie nie przekazałT. O.iA. C.żadnych pieniędzy uzyskanych z odszkodowania, co potwierdziłT. O.. Z uwagi na zbieżność wyjaśnieńW. G.z wyjaśnieniami zarównoT. O., jak iW. W., a także z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności w postaci dokumentacji Straży Pożarnej oraz akt szkodowych ubezpieczyciela, Sąd uznał wyjaśnieniaW. G.za wiarygodne.
T. O.przedstawił w złożonych przez siebie wyjaśnieniach powzięty przez niego iW. G.plan dotyczący spalenia pensjonatu. Opisał szczegółowo próbę podpalenia budynku, której dokonał wraz zW. W., a także późniejsze działaniaA. C.związane z ostatecznym spaleniem pensjonatu. Wskazał również na próbę uzyskania odszkodowania przezW. G.oraz jego proces z towarzystwem ubezpieczeniowym. Jego wyjaśnienia były co do zasady zgodne z wyjaśnieniamiW. G.oraz pozostałymi dowodami zebranymi w sprawie (za wyjątkiem wyjaśnieńA. C., którym Sąd odmówił wiarygodności), w związku z czym Sąd nadał im walor wiarygodności.
A. C.złożył obszerne wyjaśnienia, w których wskazywał, że nie dokonał podpaleniapensjonatu (...). W ocenie Sądu wyjaśnienia oskarżonego nie zasługują na walor wiarygodności. Oskarżony przedstawiał swoją rolę w zdarzeniu w sposób odmienny, niż pozostali oskarżeni. Wskazywał wprawdzie, że pomagałW. G.w sporządzeniu umowy dzierżawy budynku pensjonatu i wiedział o jego zamiarach dotyczących zniszczenia budynku i próby wyłudzenia odszkodowania od ubezpieczyciela, jednak zaprzeczał, aby obejmował swoim zamiarem to przestępstwo, a wręcz twierdził, że odrzucił propozycjęW. G.co do udziału w tymże przestępstwie. Wyjaśnienia te nie pokrywają się z wyjaśnieniamiW. G., jak równieżT. O.iW. W..
W. G.w toku postępowania przygotowawczego przedstawił prokuratorowi okoliczności dotyczące innych przestępstw – była to jego własna inicjatywa. Dowód z wyjaśnieńW. G.był jednym z kluczowych przy ustaleniu stanu faktycznego w niniejszej sprawie oraz przy ustaleniu zakresu odpowiedzialności oskarżonegoA. C.. W tym miejscu warto poczynić kilka uwag ogólnych w kwestii dowodu będącego dowodem z pomówienia współsprawcy. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 15.02.1985 r. sygn. akt. IV KR 25/86 OSNKW 1985/11-12/103 pomówienie współoskarżonego, nawet następnie odwołane, może być dowodem winy, jeżeli spełnione są odpowiednie warunki. Przede wszystkim dowód taki powinien podlegać wnikliwej i ostrożnej ocenie ze strony Sądu, który powinien zadbać czy tego rodzaju pomówienie jest konsekwentne i stanowcze, czy jest zgodne z doświadczeniem życiowym oraz logiką wypadków, czy znajduje potwierdzenie w innych dowodach bezpośrednich i pośrednich i czy wreszcie pomawiający ma interes osobisty lub procesowy w obciążaniu współoskarżonego. W innym z orzeczeń Sądu Najwyższego z dnia 06.02.1970 r. (sygn. akt. IV KR 249/69 OSNKW 1970/4-5/46) wskazano, iż można mówić o pomówieniach dwojakiego rodzaju. Do pierwszego należą pomówienia, w których współoskarżony zapierając się własnej winy, pomawia inną osobę, przeważnie współoskarżonego o popełnienie czynu i w ten sposób dążąc do ekskulpowania własnej osoby. Do drugiego należy pomówienie, które umownie można określić jako pomówienie złożone tj. gdy oskarżony przyznaje się do winy twierdząc jednocześnie, że inna osoba brała udział w przestępstwie. W jednej i drugiej sytuacji zdaniem Sądu Najwyższego wspomniany dowód powinien być poddany wnikliwej ocenie, z jednoczesnym rozważeniem czy istnieją dowody potwierdzające bezpośrednio lub chociażby pośrednio wyjaśnienia pomawiającego, a nadto czy wyjaśnienia pomawiającego są logiczne i nie wykazują chwiejności albo czy nie są wręcz nieprawdopodobne. Z kolei zgodnie z innym orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 04.05.1984 r. (IV KR 106/84 OSNPG 1985/2/24) wyjaśnienia oskarżonego przyznającego się do winy i pomawiającego o współsprawstwo innego oskarżonego, który temu zaprzecza mogą być pełnowartościowymi dowodami nawet w wypadku późniejszego odwołania tych wyjaśnień jeżeli:
- brak jest wiarygodnych dowodów, że wyjaśnienia pomawiającego zostały złożone w warunkach wyłączających swobodę wypowiedzi,
- wyjaśnienia złożone po odwołaniu wyjaśnień pomawiających i podane powody złożenia fałszywych pomówień nie są wiarygodne,
- przy tym wyjaśnienia pomawiającego są logiczne, konsekwentne i dokładne.
W ocenie Sądu w świetle zaprezentowanych powyżej orzeczeń Sądu Najwyższego dowody w postaci wyjaśnieńW. G.co do kwestii udziałuA. C.w popełnionym przestępstwie, które to wyjaśnienia składał w charakterze podejrzanego podczas postępowania przygotowawczego, a także wyjaśnień, jakie złożył w toku rozprawy przed Sądem, należało uznać za wiarygodne. Po pierwsze w toku postępowania przygotowawczego w sposób obszerny i szczegółowy opisał nie tylko okoliczności popełnienia przestępstwa zarzuconegoA. C.i sobie, lecz również okoliczności dotyczące szeregu innych przestępstw, gdzie również wskazywał na swoją odpowiedzialność, i które to wyjaśnienia znalazły potwierdzenie w pozostałym zebranym materiale dowodowym. Po drugie, w toku postępowania tak przygotowawczego, jak i sądowego nie przedstawiono i nie ujawniono żadnych obiektywnych i wiarygodnych dowodów wskazujących na to, że uznane przez Sąd za wiarygodne wyjaśnienia oskarżonego zostały uzyskane w sposób sprzeczny z przepisamik.p.k., ewentualnie aby zostały złożone w okolicznościach wyłączających lub ograniczających swobodę wypowiedzi. Przypomnieć należy, iżW. G.podtrzymał w całości wyjaśnienia dotyczące przestępstwa usiłowania podpalenia oraz ostatecznego podpalenia pensjonatu również w toku postępowania sądowego. Istotnym jest ponadto wskazanie na fakt, iż oskarżonyW. G.opisując przebieg zdarzenia nie usiłował wyłączyć, czy też umniejszyć swojej odpowiedzialności. Wprost przeciwnie – podawał, iż to on był jednym z pomysłodawców wynajmu pensjonatu, ubezpieczenia go oraz zniszczenia w celu wyłudzenia kwoty ubezpieczenia. Tak więc już w toku pierwszych przesłuchańW. G.nie próbował przerzucić winy na pozostałych uczestników zdarzenia, czy też w inny sposób umniejszyć swoją odpowiedzialność za popełnione czyny.
Analizując w dalszym ciągu kwestię braku przyznania wiarygodności wyjaśnieniomA. C., należy zwrócić uwagę na wyjaśnieniaT. O.. Wskazywał on na to, że po nieudanej próbie podpalenia budynku przez niego iW. W.,W. G.umówił się zA. C., który skutecznie podpalił budynek. Podał, żeW. G.opowiadał mu również o tym, żeA. C.pojechał doO.pijany i jadąc na miejsce lub wracając po podpaleniu został zatrzymany w pobliżu przez Policję, na skutek czego utracił prawo jazdy. RównieżW. W.opisał udziałA. C.w zdarzeniu. Podał, że po kilku dniach od pierwszej próby podpalenia zwrócił się do niegoW. G.z prośbą, aby pożyczył swój samochódA. C.. Następnego dniaW. W.otrzymał telefon odW. G., w którym ten poinformował go, żeA. C.jechał pijany samochodem, został zatrzymany przez Policję, a samochód znajduje się na policyjnym parkingu koło(...). PonadtoW. W.wyjaśnił, że po zdarzeniuW. G.powiedział do niego iT. O.: „C.potrafił to zrobić, a wy jesteście nieudolni podpalacze”.
Kolejną przesłanką przemawiającą za nieprzyznaniem wiarygodności wyjaśnieniomA. C.jest niespójność jego wypowiedzi. W postępowaniu przygotowawczym nie wskazywał on na to, że pojechał na miejsce podpalenia w celu ostrzeżeniaM. K. (2)(właściciela posesji), natomiast w postępowaniu sądowym kwestia ta stała się fundamentalna w składanych przez niego wyjaśnieniach. Oskarżony, w szczególności w toku rozprawy w dniu 10 lipca 2015 r., podawał różne wersje co do czasu jego zameldowania się w hotelu, wypicia piw i zatrzymania przez Policję, gdy jechał po spożyciu alkoholu.
Ponadto nieprawdopodobnym z punktu widzenia obiektywnych okoliczności, które zostaną przedstawione poniżej, nie mogło być tak jak całe zdarzenie przedstawiał oskarżony podczas ostatniego przesłuchania przed sądem . A mianowicie, oskarżony wyjaśnił , iż na miejsce zdarzenie przyjechał aby zapobiec popełnieniu przestępstwa podpalenia pensjonatu a w szczególności ostrzeżeniaM. K. (2). Dalej wyjaśnił , iż gdy się pojawił na miejscu zdarzenia zauważył dwóch zamaskowanych mężczyzn, którzy oddalali się spod pensjonatu oraz widział już rozprzestrzeniający się pożar. W związku z tym jak wyjaśnił telefonicznie o pożarze poinformowałM. K. (2), zaś po tym jak zobaczył , że wychodzi z pensjonatu oraz że są na miejscu już sąsiedzi odjechał nie tylko spod Pensjonatu lecz również wyjechał zO.. Ponadto wskazał ,iż nie zawiadamiał ani Policji ani Straży Pożarnej ponieważO.to mała miejscowość , już było widać łunę ognia oraz słuchać było sygnały alarmowe straży .
Analizując tę część wyjaśnień oskarżonego należy wskazać, iż po pierwsze dziwnym jest aby oskarżony w obawie o życie i zdrowie swojego „ znajomego” najpierw pokonywał znaczny odcinek drogi ( zO.doO.jest około 250 km ) , a następnie gdy już był na miejscu aby temuż ‘znajomemu’ nie próbował nie tylko udzielać pomocy ale nie próbował nawet udzielić mu wsparcia. Jest to szczególnie dziwne i niewiarygodne , jeżeli weźmie się pod uwagę stosunki łączące oskarżonego iM. K. (2)w szczególności wobec twierdzeń na ten temat oskarżonego . Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że jeżeli ktoś darzy drugą osobę sympatią, gdy pokonuje tak znaczny odcinek drogi i to w porze nocnej to nieprawdopodobnym jest aby nie chciał się z tą osobą później spotkać i udzielić jej chociażby moralnego wsparcia. Po drugie według analizy Straży Pożarnej, pożar mógł powstać o godzinie 24:00 w dniu 10.02.2003 r. , zaś oskarżony został zatrzymany w dniu 11.02.2003 r. o godzinie 1:50 w miejscowościS.oddalonej odO.o około 26 km. Po trzecie pierwszą osobą, która zauważyła pożar byłT. Ł.(było to około godz. 2:05 w dniu 11.02.2003 r.) , który o godzinie 2:11 zawiadomił Straż Pożarną. Tak więc nie mogło być tak jak twierdził oskarżony bowiem przeczy temu porównanie godzin, kiedy pożar został zauważony i została wezwana pomoc, a czasem kiedy oskarżony został zatrzymany przez policję. W szczególności pokonanie około 25 kilometrów w porze nocnej z cała pewnością może zając czas od 30 minut do nawet godziny. Tak więc gdyby oskarżony nigdzie się nie zatrzymywał (a wskazywał , że zajechał do bliżej nieustalonego hotelu), wówczas spod pensjonatu musiałby wyjechać około godziny 1:00 w dniu 11.02.2003 r. W tym czasie nikt ani najbliższy sąsiadT. Ł.ani tym bardziej Straż Pożarna o pożarze nie miała jeszcze wiedzy. Z kolei gdyby przyjąć, że oskarżony faktycznie przed zatrzymaniem przez policję zatrzymywał się w bliżej nieustalonym hotelu to wówczas czas wyjazdu spod pensjonatu mógł pokrywać się z ustaleniami straży pożarnej wP.. Dlatego też zdaniem sądu nieprawdziwe są twierdzenia oskarżonego , że gdy odjeżdżał spod pensjonatu to na miejscu byli już sąsiedzi i słychać było syreny alarmowe straży pożarnej. W konsekwencji zdaniem sądu dowody te jak i w/w okoliczności w sposób nie budzący wątpliwości wskazują , iż to oskarżony podłożył ogień w pensjonacie. Nie można wykluczyć, iż oskarżony odczekał jakiś czas w szczególności w celem upewnienia się co do skuteczności podpalenia, a następnie się oddalił. Po drodze ( i tu sąd nie wyklucza prawdziwości tej części wyjaśnień oskarżonego) oskarżony faktycznie zajechał do bliżej nieustalonego hotelu, spożył tam alkohol po czym już wtowarzystwie (...)udał się w dalszą drogę. ( brak jest dowodów wskazujących na jakikolwiek udział w podpaleniuR. S.) . Za prawdziwością powyższej części wyjaśnień wskazują badania oskarżonego na zawartość alkoholu , które zostały przeprowadzone po zatrzymaniu. Z protokołu badania wynikało ,iż o godzinie 2:07 zawartość alkoholu wyniosła 0,53 mg/l , zaś o 2:27 wynosiła 0,56 mg/l. ( k.1007) Tendencja wzrostowa wskazuje na to ,iż oskarżony musiał spożyć alkohol w czasie niezbyt odległym do czasu jego zatrzymania. A wiec jak wyżej przytoczono mogło być tak , że oskarżony jadąc zO.zajechał poR. S.gdzie spożył 2-3 piwa .
DalejA. C.powoływał się na współpracę z oficerem(...) Biura (...), z którym współpracował w charakterze informatora i z którym, zgodnie ze swoimi twierdzeniami, miał umówić się na obserwacjęW. G.. Sąd, na wniosek obrońcy oskarżonego, przesłuchał wyżej wymienionego w charakterze świadka. Świadek ten nie był jednakże w stanie zweryfikować twierdzeń oskarżonego z uwagi na powoływanie się na obowiązek zachowania tajemnicy służbowej co do faktów związanych z ewentualną współpracą zA. C.w inkryminowanym czasie. Wskazał, że gdyby oskarżony poinformował go o planowanym przestępstwie to zgodnie z instrukcja policyjną zobowiązany byłby do wypełnienia stosownych dokumentów. Podał, że wewnętrzna procedura polega na tym, że w momencie, kiedy funkcjonariusz Policji otrzymuje informację o mającym zaistnieć czynie przestępczym, to ma on obowiązek sporządzić dokumentację właściwą dla trybu, w którym informację dostał. Dokumentacja ta przedłożona jest następnie przełożonym funkcjonariusza. Przełożony decyduje o tym w jaki sposób należy dalej postąpić z taką informacją. Wskazał ponadto, iż nie ma możliwości, aby funkcjonariusz, który uzyskał informację o możliwości zaistnienie przestępstwa np. podpalenia nie przekazał dalej uzyskanych informacji. Świadek podał jednocześnie, że jeżeli dochodzi do przestępstwa w postaci podpalenia, to albo nie dochodzi do przekazana takiej informacji funkcjonariuszowi lub informacja przekazana przez funkcjonariusza poinformowanego nie została wykorzystana przez jednostkę, która następnie tę informacje otrzymała. Sąd uznał zeznania świadka za wiarygodne, stwierdzając jednocześnie, że świadekH. P.obiektywnie nie miał żadnego interesu w tym, aby świadomie zeznawać nieprawdę na niekorzyść oskarżonego. Za twierdzeniem takim przemawia ponadto fakt, że świadek zna oskarżonego i utrzymuje z nim kontakt telefoniczny oraz osobisty. W związku zatem z faktem braku podjęcia jakichkolwiek działań zmierzających do zapobiegnięcia podpalenia pensjonatu przez oficerów(...) Biura (...), Sąd uznał, że oskarżony nie informowałH. P.o planowanym podpaleniu, a zatem wyjaśnienia oskarżonego w tym zakresie również nie polegają na prawdzie.
Sąd oceniając dowód w postaci wyjaśnieńA. C.brał ponadto pod uwagę pisemne opinie biegłych psychiatrów oraz ustną opinię uzupełniającą dotyczące jego zdolności do uczestniczenia w czynnościach procesowych oraz stanu zdrowia psychicznego. Sąd w całości uznał za wiarygodne wnioski z w/w opinii stwierdzając przy tym, iż opinie te zostały sporządzone w sposób spójny, logiczny, obiektywny i fachowy.
ŚwiadekT. Ł.przedstawił fakty dotyczące zauważenia przez niego pożaru pensjonatu oraz zawiadomienie Straży Pożarnej orazM.iA. K. (1).B. M.– komendant Straży Pożarnej wP.– opisał szczegółowo przebieg wezwania jednostek straży, ugaszenia pożaru oraz przedstawił pisemną analizę zdarzenia.W. K. (1)przedstawił okoliczności starańW. G.o ubezpieczenie pensjonatu, oględziny nieruchomości dokonane przez świadka, a także zawarcie umowy ubezpieczenia. ŚwiadekA. K. (1)wskazała z kolei na okoliczności dotyczące zawarcia umowy wynajmupensjonatu (...), a także zdarzenie związane z pożarem pensjonatu. Wskazała, że wiedziała o ubezpieczeniu nieruchomości przezW. G.. Ponadto świadek wskazywała na udziałA. C.w podpisywaniu umowy wynajmu pensjonatu, a także na jego współpracę zW. G.iT. O.w tym zakresie. Sąd dokonując analizy dowodów z zeznań w/w świadków uznał, iż polegają one na prawdzie. Złożone przez nich zeznania nie stoją w sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie i nie budzą wątpliwości Sądu co do poczynionych ustaleń faktycznych. Ponadto stwierdzić należy, iż okoliczności podawane przez w/w świadków nie były tak doniosłe, aby omawiać dowody ze złożonych przez nich zeznań w sposób szczegółowy i kompleksowy.
Pozostałe dowody ujawnione i przeprowadzone w toku postępowania miałyde factowalor pomocniczy przy ustalaniu określonych i poszczególnych elementów stanu faktycznego. Wątpliwości Sądu nie budziła autentyczność i wiarygodność zaliczonych w poczet materiału dowodowego dokumentów, w szczególności w postaci akt ubezpieczeniowych, analizy zdarzenia pożaru sporządzonej przez funkcjonariuszy Straży Pożarnej oraz protokołu oględzin akt postępowania o sygn. VIII K 63/03, a także postanowienia prokuratora Prokuratury Rejonowej w Pucku o umorzeniu dochodzenia w sprawie o sygn. akt Ds. 312/03. Dokumenty te zostały sporządzone we właściwej formie przez upoważnione osoby, w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami. Prawdziwość danych w nich zawartych nie była kwestionowana, Sąd też nie dopatrzył się podstaw, aby uczynić to z urzędu.
Mając na uwadze zebrany i opisany powyżej materiał dowodowy, Sąd uznał oskarżonegoA. C.w ramach zarzucanego mu w pkt. VII aktu oskarżenia czynu za winnego tego, że w okresie od nieustalonego dnia w grudniu 2002 r. do 13 lutego 2003 r. ale nie później niż do dnia 23 lipca 2009 r. wO.iO., działając wspólnie i w porozumieniu zW. G.w celu osiągnięcia korzyści majątkowej podjął działania skutkujące sprowadzeniem w nocy z 10 na 11 lutego 2003 r. zdarzenia w postaci pożarupensjonatu (...)mieszczącego się w miejscowościO.przyul. (...), które to zdarzenie zagrażało życiu i zdrowiu wielu osób oraz mieniu wielkich rozmiarów, gdzie szkoda wynikła z w/w zdarzenia została oszacowana na kwotę 550.000 zł, a następnie poprzez wprowadzenie w błąd pracownika(...) S.A.w celu uzyskania odszkodowania z tytułu ubezpieczenia wynikającego z polisy(...)co do okoliczności i rzeczywistego powodu pożarupensjonatu (...)doprowadzili(...) S.A.(uprzednio(...) S.A.) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 240.000 zł, która to kwota została wypłacona w dniu 23 lipca 2009 r.W. G.tj. uznał go za winnego przestępstwa kwalifikowanego zart. 163 § 1 pkt 1 kkw zb. zart. 298 § 1 kkw zb. zart. 286 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kki w zw. zart. 12 kk.
W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na zmianę opisu czynu przypisanego oskarżonemuA. C.w akcie oskarżenia. Zebrany materiał dowodowy pozwolił stwierdzić, że sprowadzenie pożaru przezA. C.zostało dokonane jedynie wspólnie i w porozumieniu zW. G..T. O.nie był bowiem wspólnikiem obu wyżej wymienionych, a jego rola zarówno w przedmiotowym zdarzeniu, jak i innych czynach objętych niniejszym postępowaniem sprowadzała się w gruncie rzeczy do wykonywania poleceńW. G.w zamian za obietnicę udziału w spodziewanych zyskach. Żaden z zebranych w toku postępowania dowodów nie wskazał ponadto na to, żeA. C.iW. G.mieli działać wspólnie i w porozumieniu z jakąś nieustaloną osobą, jak stanowiła treść zarzutu przedstawionego przez oskarżyciela.
Podkreślić należy, że zarównoW. G., jak iA. C.w ramach uzgodnionego wcześniej podziału ról objęli swoim zamiarem zarówno podpalenie pensjonatu, jak i późniejsze działania w postaci dążenia do uzyskania spodziewanych korzyści, tj. uzyskania odszkodowania z tytułu umowy ubezpieczenia, a więc wypełnili znamiona przestępstwa określonego wart. 298 § 1 kk. Do przyjęcia współsprawstwa nie jest konieczne, aby każda osoba działająca w porozumieniu realizowała osobiście znamiona czynu zabronionego, gdyż wystarczy, że osoba taka działa w ramach uzgodnionego podziału ról, umożliwiając innemu sprawcy wykonanie czynu (tak: SN w postanowieniu z dnia 1 marca 2005 r., III KK 208/04, OSNKW 2005, nr 7–8, poz. 62). RoląA. C.miało być skuteczne podpalenie pensjonatu, z czego się wywiązał, natomiast roląW. G.podjęcie działań mających na celu uzyskanie odszkodowania poprzez wprowadzenie w błąd ubezpieczyciela. W związku zatem z faktem podjęcia przez obu oskarżonych wspólnie i w porozumieniu dwóch zachowań (podpalenie i wyłudzenie ubezpieczenia), w krótkim odstępie czasu (W. G.zwrócił się do(...) S.A.o wypłatę odszkodowania w dniu 13 lutego 2003 r., tj. 2 dni po podpaleniu pensjonatu), w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, Sąd uznał za zasadne dodanie do kwalifikacji prawnej czynuart. 12 kk.
Faktem jest, że oskarżeni mieli podzielić się zyskiem z uzyskanej kwoty odszkodowania, do czego jednakże ostatecznie nie doszło, albowiem z materiału dowodowego nie wynika, abyA. C.otrzymał jakąkolwiek część z kwoty 240.000 złotych otrzymanej przezW. G.w 2009 roku. Zgodnie jednakże z brzmieniemart. 298 § 1 kk, zabronione zachowanie polega naspowodowaniu zdarzeniabędącego podstawą do wypłaty odszkodowania z tytułu umowy ubezpieczenia (tak: A. Marek,Kodeks Karny. Komentarz, LEX nr 59997), a więc nie ma w tym miejscu znaczenia skutek w postaci rzeczywiście osiągniętej korzyści z popełnionego przestępstwa. Czyn popełniony przezA. C.iW. G.wyczerpał również znamiona przestępstwa zart. 286 § 1 kk, albowiemW. G.żądając wypłaty odszkodowania od(...) S.A.podał niezgodne z prawdą okoliczności rzeczywistego powodu pożaru pensjonatu, czym ostatecznie doprowadził w/w towarzystwo ubezpieczeniowe do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 240.000 złotych. Warto zauważyć, że dla poniesienia odpowiedzialności zart. 286 § 1 kkrównież nie przewidziano znamienia w postaci tego, że korzyść majątkowa rzeczywiście musi być przez sprawcę osiągnięta, wystarczy bowiem, że sprawca działał na niekorzyść pokrzywdzonego z zamiarem osiągnięcia przez siebie określonej korzyści majątkowej. Sąd dodał ponadto do kwalifikacji prawnej czynuart. 294 § 1 kk, bowiem oskarżeni doprowadzili(...) S.A.(uprzednio(...) S.A.) do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci nienależnego odszkodowania w kwocie przekraczającej – 200.000 złotych, co stanowi mienie znacznej wartości w rozumieniuart. 115 § 5 kk. ( opierając się na brzmieniuart. 115 § 5 kksprzed 08 czerwca 2010 r. – dwudziestokrotność najniższego wynagrodzenia dawało kwotę 1600.000 zł ( najniższe wynagrodzenie od stycznia 2003 r. – 800 zł , zaś w roku 2016 najniższe wynagrodzenie wynosi 1850 zł )
W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, żeA. C.wypełnił znamiona przestępstwa opisanego wart. 163 § 1 pkt 1 kk. Pojęciemienia w wielkich rozmiarachnależy wykładać w odniesieniu do przestrzennych wymiarów mienia, a nie do jego wartości (M. Kulik,Komentarz do art. 163 Kodeksu karnego, M. Mozgawa (red.) M. Budyn-Kulik, P. Kozłowska-Kalisz, M. Kulik, Kodeks Karny. Komentarz, LEX nr 486858; zob. również np. wyrok SN: z dnia 27 stycznia 1972 r., IV KR 312/71, OSNPG 1972, nr 4, poz. 65).Pożaroznacza ogień o sile żywiołowej i znacznym zasięgu, zdolny do rozprzestrzeniania się, obejmujący choćby jeden obiekt, jeżeli ma on wielkie rozmiary (wyroki SN: z dnia 28 marca 1973 r., III KR 22/73, OSNPG 1973, nr 11, poz. 161; z dnia 11 grudnia 1978 r., II KR 269/78, OSNKW 1979, nr 5, poz. 55; z dnia 8 października 1985 r., III KR 348/85, OSNPG 1986, nr 4, poz. 49; M. Kulik,Komentarz do art. 163 Kodeksu karnego, M. Mozgawa (red.) M. Budyn-Kulik, P. Kozłowska-Kalisz, M. Kulik, Kodeks Karny. Komentarz, LEX nr 486858).Pensjonat (...)mający powierzchnię użytkową 800 m2(co wynika z akt postępowania odszkodowawczego) niewątpliwie spełniał kryterium mienia w wielkich rozmiarach. Warto ponadto zaznaczyć, iżA. C.bez wątpienia obejmował swoją świadomością okoliczność tego rodzaju, że wywołane przez niego zdarzenie w postaci pożaru dużego budynku, jakim był pensjonat, może doprowadzić do rozprzestrzenienia się ognia również na okoliczne posesje, co stwarzało ryzyko zagrożenia dla życia i zdrowia wielu osób. Nie doszło do tego z uwagi na skuteczną interwencję Straży Pożarnej, jednakże nie umniejsza to faktu, że takie ryzyko jak najbardziej istniało.
III. Omówienie wymiaru kary oraz pozostałe rozstrzygnięcia:
Wymierzając karę oskarżonym, Sąd wziął pod uwagę i uwzględnił wszystkie występujące po ich stronie okoliczności, zarówno obciążające, jak i łagodzące, zgodnie z dyrektywami wymiaru kary określonymi w dyspozycji przepisuart. 53 kk.
Sąd wymierzając karę baczył, by jej dolegliwość nie przekraczała stopnia winy, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu oraz biorąc pod uwagę cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć w stosunku do oskarżonego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
Przy kształtowaniu trafnej reakcji karnej za przypisane czyny należy uwzględnić w szczególności motywację i sposób zachowania się sprawcy, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw, właściwości i warunki osobiste sprawcy, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie się po jego popełnieniu, a zwłaszcza staranie się o naprawienie szkody lub zadośćuczynienie w innej formie społecznemu poczuciu sprawiedliwości, a także zachowanie się pokrzywdzonego (art. 53 § 2 kk). Przy ocenie stopnia społecznej szkodliwości czynu Sąd bierze natomiast pod uwagę rodzaj i charakter naruszonego dobra, rozmiary wyrządzonej lub grożącej szkody, sposób i okoliczności popełnienia czynu, jak również postać zamiaru i motywację sprawcy (art. 115 § 2 kk). Orzekając o karze Sąd miał również na uwadze orzecznictwo sądowe, zgodnie z którym wymiar kary kształtowany jest tak, iż górną granicę limituje stopień winy, dolną zaś wyznaczają potrzeby prewencji ogólnej (wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 24 października 2002 r. w sprawie sygn. akt II AKa 258/02, KZS 2002/10/52), przy czym cele ogólnoprewencyjne kary nie uzasadniają wymierzenia kary powyżej granicy winy sprawcy (wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 23 listopada 2000 r. w sprawie sygn. akt II AKa 147/00, KZS 2001/1/24).
W stosunku doM. B. (1)Sąd jako okoliczność obciążającą potraktował przede wszystkim fakt, iż oskarżony, działając z niskich pobudek, dopuścił się czynu o znacznej społecznej szkodliwości przejawiającym się w rodzaju i charakterze dóbr prawnych, które zostały naruszone jego działaniem (wolność i nietykalność osobista człowieka oraz mienie). Istotną okolicznością obciążającą była również znaczna wysokość kwoty żądanej i faktycznie uzyskanej od pokrzywdzonego.
Jako okoliczności łagodzące uznać należy w szczególności:
- dotychczasową niekaralność oskarżonego,
- stosunkowo łagodny przebieg uprowadzenia i przetrzymywania pokrzywdzonego w mieszkaniu wbrew jego woli – posiadał on bowiem pewną swobodę w postaci np. możliwości wykonywania rozmów telefonicznych,
- szczegółowe przedstawienie przez oskarżonego okoliczności zdarzenia, co miało istotne znaczenie przy ustalaniu stanu faktycznego,
- znaczny upływ czasu od opisywanych zdarzeń, co w sposób naturalny powoduje obniżenie zapotrzebowania na środki represji karnej, która w założeniu powinna być stosowana niezwłocznie po dokonanym przestępstwie, gdyż wówczas posiada najsilniejszy walor wychowawczy, jak i ogólnoprewencyjny.
Okolicznościami obciążającymi, jakie miał na uwadze Sąd przy ustalaniu wymiaru kary wobecA. C.są:
- znaczna społeczna szkodliwość popełnionego czynu przejawiającego się w rodzaju i charakterze dóbr prawnych, które zostały naruszone jego działaniem (bezpieczeństwo powszechne, jak również zasady rzetelności w obrocie gospodarczym w zakresie działalności ubezpieczeniowej w połączeniu z ochroną praw majątkowych),
- działanie oskarżonego podyktowane niskimi pobudkami przejawiające się w skrupulatnym i starannym zaplanowaniu wraz zW. G.zniszczenia pensjonatu i próby wyłudzenia nienależnego odszkodowania.
Jako okoliczności łagodzące Sąd potraktował:
- dotychczasową niekaralność oskarżonego,
- znaczny upływ czasu od opisywanego zdarzenia, co w sposób naturalny powoduje obniżenie zapotrzebowania na środki represji karnej, która w założeniu powinna być stosowana niezwłocznie po dokonanym przestępstwie, gdyż wówczas posiada najsilniejszy walor wychowawczy, jak i ogólnoprewencyjny.
WobecM. B. (1), mając na względzie powyższe okoliczności, Sąd na podstawieart. 252 § 1 kkw zw. zart. 33 § 1, 2 i 3 kkorzekł karę 1 roku pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 50 stawek dziennych po 10 złotych każda stawka. Sąd zastosował przy tym przepisart. 11 § 3 kk, tj. wymierzył karę na podstawie przepisu przewidującego karę najsurowszą spośród wszystkich zbiegających się przepisów. Jednocześnie Sąd, mając na uwadze art. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 17 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz ustawy – Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z dnia 18 stycznia 2010 r.), który wprowadził wyższe zagrożenie karne z tytułu popełnienia przestępstwa zart. 252 § 1 kk, stosującart. 4 § 1 kk, orzekał na podstawie poprzedniego brzmienia tegoż przepisu (obowiązującego w inkryminowanym czasie), które przewidywało zagrożenie karne z tytułu popełnienia w/w przestępstwa od roku do 10 lat pozbawienia wolności.
Jednocześnie Sąd działając na podstawieart. 4 § 1 kkw zw. zart. 69 § 1 i 2 kkorazart. 70 § 1 pkt 1 kk(tj. stosując powyższe przepisy w brzmieniu obowiązującym w czasie popełnienia przestępstwa, a więc sprzed nowelizacji wprowadzonej ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 20 marca 2015 r.), warunkowo zawiesił wykonanie orzeczonej wobec oskarżonegoM. B. (1)kary pozbawienia wolności na okres próby 2 lat.
WobecA. C., po rozważeniu podanych wcześniej okoliczności obciążających i łagodzących, Sąd na podstawieart. 294 § 1 kkiart. 33 § 1, 2 i 3 kkorzekł karę 1 roku pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych, przyjmując wartość jednej stawki na kwotę 10 złotych. Sąd zastosował przy tym przepisart. 11 § 3 kk, tj. wymierzył karę na podstawie przepisu przewidującego karę najsurowszą spośród wszystkich zbiegających się przepisów.
Jednocześnie Sąd działając na podstawieart. 4 § 1 kkw zw. zart. 69 § 1 i 2 kkorazart. 70 § 1 pkt 1 kk(tj. stosując powyższe przepisy w brzmieniu obowiązującym w czasie popełnienia przestępstwa, a więc sprzed nowelizacji wprowadzonej ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 20 marca 2015 r.), warunkowo zawiesił wykonanie orzeczonej wobec oskarżonegoA. C.kary pozbawienia wolności na okres próby 3 lat.
Sąd uznał, iż kary po 1 roku pozbawienia wolności wymierzone oskarżonymM. B. (1)orazA. C., obie orzeczone w dolnej granicy ustawowych zagrożeń, spełnią swoje zadania zarówno w zakresie prewencji szczególnej oraz ogólnej, jak również spełnią swoje cele wychowawcze. Jednocześnie w ocenie Sądu zaistniały przesłanki, by zastosować wobec obu oskarżonych dobrodziejstwo warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności na wskazane wcześniej okresy próby. Przemawia za tym fakt , iż zarównoM. B. (1), jak iA. C.popełnili przedmiotowe przestępstwa kilkanaście lat temu, natomiast obecnie prowadzą względnie ustabilizowany tryb życia i nie popełnili nowych przestępstw. Warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonych kar jest zdaniem Sądu wystarczające dla osiągnięcia wobec oskarżonych celów kary. W ocenie Sądu orzekanie w takiej sytuacji kary bezwzględnego pozbawienia wolności wobec któregokolwiek z oskarżonych naruszałoby społeczne poczucie sprawiedliwości i zasadę adekwatnej reakcji karnej.
Jednocześnie, w stosunku do obu oskarżonych, biorąc pod uwagę ich możliwości finansowe, a także w obu przypadkach fakt działania w celu uzyskania określonej korzyści majątkowej z popełnienia przestępstwa, w celu wzmocnienia wychowawczego oddziaływania kary pozbawienia wolności, w ocenie Sądu wskazane było dodatkowo wymierzenie oskarżonym kar grzywny. Podstawę takiego rozstrzygnięcia stanowiart. 33 § 2 kkprzewidujący tzw. grzywnę kumulatywną (obok kary pozbawienia wolności) w przypadku, gdy sprawca działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej lub korzyść taką osiągnął.
Dolegliwość tak orzeczonych kar, określonych zgodnie z zasadą indywidualizacji odpowiedzialności karnej, nie przekracza stopnia winy i społecznej szkodliwości czynów popełnionych przez oskarżonych i, zdaniem Sądu, odniesie w stosunku do nich odpowiedni wpływ w zakresie oddziaływania zapobiegawczego i wychowawczego oraz wdroży ich do przestrzegania porządku prawnego.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł wobec oskarżonych kary jak w sentencji wyroku, uznając, iż kary te nie są ani nazbyt surowe, ani łagodne.
Sąd działając na podstawieart. 626 kpk,art. 627 kpk,art. 633 kpk,art. 2 ust. 1 pkt 3,5 i art. 3 ust. 1z dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. Nr 49, poz. 223 z 1984 r. z późn. zm.) zasądził od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu i tak:
- od oskarżonegoM. B. (1)kwotę 4.513,46 zł (cztery tysiące pięćset trzynaście złotych czterdzieści sześć groszy) oraz 280 zł (dwieście osiemdziesiąt) tytułem opłaty,
- od oskarżonegoA. C.kwotę 6.215,51 zł (sześć tysięcy dwieście piętnaście złotych pięćdziesiąt jeden groszy) oraz 380 zł (trzysta osiemdziesiąt) tytułem opłaty.
Sąd, kierując się treścią przepisu 633kpk, uznał jako słuszne oraz zasadne podzielenie łącznej kwoty kosztów procesu w częściach wszystkich oskarżonych, mając na względzie koszty związane ze sprawą każdego z nich.
Na kwotę tę składały się wydatki związane ze zwrotem kosztów podróży oraz utraconego zarobku dla wzywanych świadków, a także – w odniesieniu doA. C.– wydatki ponoszone przez biegłych sądowych w związku z przeprowadzanymi przez nich badaniami i wydawaniem opinii w sprawie. Poniesiono ponadto wydatki związane z zapytaniami o karalność kierowanymi do Krajowego Rejestru Karnego oraz z doręczeniem korespondencji (ryczałt w kwocie 20 zł). Do powyższej kwoty doliczono również koszty postępowania przygotowawczego.
Oskarżeni obciążeni zostali także kosztami z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej im z urzędu (wraz z podatkiem VAT), tj. kwotami po 4.132,80 zł (cztery tysiące sto trzydzieści dwa złote osiemdziesiąt groszy), w tymM. B. (1)za obronę udzieloną mu przez adw.A. F., natomiastA. C.za obronę udzieloną mu przezA. K. (2).
Ponadto oskarżeni zobowiązani zostali do uiszczenia opłat sądowych w kwotach po 180 złotych z uwagi na skazanie na kary pozbawienia wolności nie wyższe niż 1 rok, zgodnie zart. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dn. 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnych. Ponadto, zgodnie z art. 3 ust. 1 tej samej ustawy oskarżeni zobowiązani zostali do poniesienia opłaty 20% od kwoty wymierzonej grzywny, a więcM. B. (1)– 100 złotych, natomiastA. C.– 200 złotych.
Sąd orzekając w przedmiotowej kwestii nie znalazł podstaw do zwolnienia oskarżonych od zapłaty kosztów procesu na rzecz Skarbu Państwa w myślart. 624 § 1 kpk. Obaj oskarżeni pracują i otrzymują stały miesięczny dochód. Należy mieć również na uwadze, iż z przepisówk.p.k.wynika, iż regułą winno być obciążenie skazanych kosztami procesu, zaś czymś wyjątkowym zwolnienie od ponoszenia tych kosztów (por. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 28 czerwca 2012 r. sygn. akt II AKa 98/12, LEX nr 1217813). Sąd miał wprawdzie na uwadze, iż wykonanie obowiązku zapłaty kosztów procesu może być w pewnym stopniu uciążliwe dla oskarżonych, jednakże nie sposób jest uznać, że stopień tejże uciążliwości mógłby godzić w zasady celowości lub słuszności. Brak jest bowiem w niniejszej sprawie okoliczności popartych dowodowo, które uzasadniałybyin concretopodstawę decyzji o zwolnieniu od kosztów (por. K. Paprzycki (red.) J. Grajewski, S. Steinborn,Komentarz aktualizowany do art. 624 Kodeksu postępowania karnego, LEX nr 470529).