Sąd Rejonowy w Wieluniu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 747/15
Data wyroku: 2016-04-29 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Maria Smólska-Caban
Słowa kluczowe: Zasiedzenie
Podstawa prawna: art. 172 kc

Sygnatura akt I Ns 747/15

POSTANOWIENIE
Dnia 29 kwietnia 2016 r.
Sąd Rejonowy w Wieluniu I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSR Maria Smólska-Caban
Protokolant: as. sędziego Magdalena Sola-Duda
po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2016 r. w Wieluniu
na rozprawie
sprawy z wnioskuL. T. (1)
z udziałemK. B. (1)iB. T.
o zasiedzenie
p o s t a n a w i a:

1
Oddalić wniosek.

2
Zasądzić od wnioskodawczyniL. T. (1)na rzecz uczestniczekK. B. (1)iB. T.kwoty po 617,00 (sześćset siedemnaście) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego.

3
Zasądzić od wnioskodawczyniL. T. (1)na rzecz uczestniczekK. B. (1)iB. T.solidarnie kwotę 30,00 (trzydzieści) zł tytułem opłaty od zażalenia.

Sygn. akt I Ns 747/15

UZASADNIENIE
L. T. (1)wniosła o stwierdzenie, iż nabyła z dniem 01 stycznia 1986 r. przez zasiedzenie własność nieruchomości położonej wR.gminaB.oznaczonej numeremdziałki (...)o powierzchni 1,6600 ha objętejksięgą wieczystą numer (...). Wnioskodawczyni podniosła, iż nieruchomość użytkuje od wiosny 1965 roku, opłaca podatki, ubezpieczenie oc z gospodarstwa, spółkę wodną, zapłaciła za meliorację. Działka stanowiła własność rodziców, a następnie siostry wnioskodawczyniK. B. (1), która wyjechała z domu i nie zwracała się, aby wnioskodawczyni, która jest uważana za właściciela nieruchomości, zeszła z gruntu. Dopiero w zeszłym roku były rozmowy na ten temat.
UczestniczkiK. B. (1)iB. T.wniosku nie uznały domagając się jego oddalenia i zasądzenia kosztów postępowania. W odpowiedzi na wniosek podniosły, iż nieruchomość stanowiła własnośćK. B. (1)iE. R.. Wnioskodawczyni uprawiała działkę po wyjeździeK. B. (1)od 1978 roku na podstawie umowy dzierżawy, płacącK. B. (1)czynsz stanowiący równowartość 100 kg ziemniaków rocznie, w pieniądzu lub w postaci produktów rolnych. Uczestniczki zaprzeczyły, że wnioskodawczyni uprawiała działkę od 1965 roku i opłacała podatki. Uczestniczki podniosły, iż wnioskodawczyni nie zapłaciła za meliorację: w zamian za przeprowadzoną meliorację powierzchnia działki uległa zmniejszeniu na rzecz spółki wodnej.
Sąd ustalił, co następuje:
Nieruchomość objętąksięgą wieczystą numer (...)położoną wR., oznaczoną obecnie numeramidziałek (...)o powierzchni łącznej 1,6390 ha, rodzice wnioskodawczyni i uczestniczkiK. B. (1),J.iJ.małżonkowieP., darowali na rzeczK. B. (1)i jej pierwszego mężaE. R.na podstawie umowy z dnia 24 kwietnia 1962 r. Wchodzące w skład spadku poE. R.zmarłym w dniu 11 kwietnia 1995 r. gospodarstwo rolne nabyły żonaL. R.i córkaG. M. (1)po ½ części. Umową z dnia 14 kwietnia 2015 r.L. R.iG. M. (1)darowały swoje udziały w nieruchomości objętejksięgą wieczystą numer (...)na rzeczB. T..
(dowód: dokumenty w aktachksięgi wieczystej nr (...)
k. 2 mapa, k. 45-46 wykaz zmian danych ewidencyjnych działki
103/3 wraz z mapą uzupełniającą, k. 3-4 akt notarialny,
k. 30 odpis skrócony aktu małżeństwa, k. 27-29verte akt notarialny,
akta I Ns 773/14 k. 27 postanowienie o stwierdzeniu nabycia
spadku)
Po otrzymaniu nieruchomości w 1962 rokuK. B. (1)uprawiała działkę początkowo wspólnie wraz z pierwszym mężemE. R., a następnie sama, kiedy wyprowadziła się od męża i wróciła do domu rodzinnego. Uczestniczka utrzymywała się z dochodów z tej nieruchomości oraz z pracy podejmowanej u ogrodników; w 1972 roku zawarła drugi związek małżeński. W 1978 rokuK. B. (1)wyprowadziła się zR.wraz z rodziną i oddała działkę w dzierżawę siostrzeL. T. (1)ustalając wysokość czynszu dzierżawnego na kwotę 100,00 zł albo dwa worki ziemniaków rocznie. Uczestniczka aż do 2005 roku przyjeżdżała latem co roku do domu rodzinnego doR.wraz z dziećmi. Pracowała wówczas na działce i pomagała siostrze. W 2006 roku zmarła matkaL. T. (1)iK. B. (1). Od tej pory uczestniczka już nie przyjeżdżała doR., ponieważ doszło do nieporozumienia między uczestniczką i córką wnioskodawczyni.K. B. (1)przyjeżdżając autobusem odbierała czynsz w pieniądzu. Potem, kiedy dzieci uczestniczki przyjeżdżały samochodem w ramach czynszu dzierżawnego zabierały ziemniaki lub inne płody rolne.
(dowód: zeznania świadkówK. T.k. 94 verte,K. T.k. 96,M. T.
k. 97-97verte, na rozprawie w dniu 28.10.2015 r.
E. P.min. 52:06 do godz. 01:01:40 iH. S.
godz. 01:05: 54 do 01:11:44, częściowoJ. T.na rozprawie
w dniu 06.04.2016 r. min. 15:40 do 19:48, zeznania na rozprawie w
dniu 21.04.2016 r. świadkówJ. S.min. 14:39 do 19:33 i
J. Z.min. 24:37 do 26:17, uczestniczekK. B.min. 56:51
do godz. 01:04:45 i godz. 01:05:35 do 01:12:48, B.T.godz.
01:20:29 do godz. 01:26:25, częściowo wnioskodawczyni
L. T.min. 43:37 do 46:09)
Na dzień 16 lutego 2015 r. wyznaczony został termin zawarcia u notariuszaI. K.w Kancelarii Notarialnej wW.aktu notarialnego obejmującego sprzedaż nieruchomości objętejksięgą wieczystą numer (...)przezK. B. (1),L. R.iG. M. (1)na rzeczL. T. (1). Przed przybyciem do kancelarii wnioskodawczyni przekazała na rzeczK. B. (1)– do rąk zięcia uczestniczki – pieniądze tytułem ceny nabycia nieruchomości. Do podpisania aktu notarialnego ostatecznie nie doszło; wnioskodawczyni poinformowana została przez notariusza, że może wystąpić z wnioskiem o zasiedzenie nieruchomości. We wrześniu 2014 roku wnioskodawczyni proponowałaG. M. (1), iż kupi od niej i jej matki udziały w tej nieruchomości.
(dowód: projekt umowy sprzedaży k. 119-124, zeznania świadkaG. M.na
rozprawie w dniu 28.10.2016 r. min 37:09 do 45:35, zeznania na
rozprawie w dniu 21.04.2016 r. wnioskodawczyniL. T.
min. 46:10 do 49:32, uczestniczki B.T.godz. 01:31:18 do
01:34:30)
Po rezygnacji z podpisania umowy sprzedaży uczestniczki zleciły wznowienie granic nieruchomości.
(dowód: zeznania na rozprawie w dniu 28.10.2015 r. świadkaT. S.
min. 33:45 do 37:07, zeznania na rozprawie w dniu 21.04.2016 r.
uczestniczki B.T.godz. 01:34:31 do 01:38:58)
Sąd nie dał wiary zeznaniom świadkaT. P., iż wyłącznie wnioskodawczyni uprawiała nieruchomość objętą wnioskiem wraz z całym gospodarstwem rolnym już w latach 1960-tych. Nie są wiarygodne zeznania świadka, brata wnioskodawczyni iK. B. (1), iż sióstr nie łączyła od 1978 roku umowa dzierżawy. Podobnie nie zasługują na wiarę zeznania świadkaJ. T. (2), byłego męża wnioskodawczyni, jakoby wyłącznie wnioskodawczyni jak właścicielka, wraz ze świadkiem, uprawiała ziemię w latach 1970-tych, podczas gdy świadek zeznał jednocześnie, iż wnioskodawczyni dawała ziemniakiK. B. (1), na którą działka była zapisana. Do ustalenia stanu faktycznego nie wniosły nic zeznania świadkaM. S.orazM. Z., którym nie znane są okoliczności dotyczące posiadania działki.
Sąd zważył, co następuje:
Przesłanki nabycia prawa własności nieruchomości przez zasiedzenie określa przepisart. 172 k.c., zgodnie z którym posiadacz nieruchomości niebędący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny w dobrej wierze, a
po upływie lat trzydziestu nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze. Posiadaczem samoistnym, stosownie do treściart. 336 k.c.jest ten, kto rzeczą faktycznie włada jak właściciel, czyli przez swoje władztwo nad rzeczą realizuje w stosunku do niej uprawnienia, które przysługują właścicielowi; posiadaczem zależnym jest natomiast ten, kto rzeczą faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z zeznańK. B. (1)iB. T., potwierdzonych zeznaniami świadkówK. T. (3),K. T. (4),M. T. (2)oraz osób obcych dla zainteresowanychE. P. (2)iH. S. (2)wynika, iż wnioskodawczyni od 1978 roku uprawiała działkę objętą wnioskiem faktycznie przez cały czas, ale jako dzierżawca, a nie jako właścicielka nieruchomości. Okoliczności dotyczące zawarcia umowy dzierżawy potwierdził również były mąż wnioskodawczyniJ. T. (2), który wprawdzie podnosił, iż uprawiał wraz zL. T. (1)działkę w latach 1970-tych, ale jednocześnie potwierdził, iż wnioskodawczyni dawałaK. B. (1)ziemniaki. Nie bez znaczenia dla oceny charakteru posiadania nieruchomości pozostają okoliczności dotyczące planów kupna działki przez wnioskodawczynię. Do podpisania aktu notarialnego ostatecznie nie doszło, choćL. T. (1)przekazała pieniądze tytułem ceny nabycia na rzeczK. B. (1), a wcześniej proponowała współwłaścicielce nieruchomości,G. M. (1)i jej matce, kupno ich udziałów w nieruchomości. Sama chęć nabycia w drodze umowy kupna nieruchomości i uregulowania w ten sposób stosunków własnościowych, stosownie do poglądów przyjętych w orzecznictwie Sądu Najwyższego, nie przesądza o braku przesłanek do zasiedzenia nieruchomości. Mając jednak na uwadze wszystkie okoliczności niniejszej sprawy podnieść należy, iż wnioskodawczyni, wbrew swoim zeznaniom, miała jednak świadomość, iż nie jest właścicielem działki, lecz jej dzierżawcą, w szczególności płacącK. B. (1), współwłaścicielce nieruchomości, czynsz w pieniądzu lub w płodach rolnych. Posiadanie nieruchomości przezL. T. (1)nie miało więc charakteru posiadania samoistnego prowadzącego do nabycia nieruchomości przez zasiedzenie w trybieart. 172 k.c.i dlatego Sąd oddalił wniosek.
O kosztach zastępstwa prawnego oraz o opłacie od zażalenia na postanowienie w przedmiocie udzielenia zabezpieczenia, Sąd orzekł na podstawieart. 520 § 2 k.p.c.