Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 340/16
Data wyroku: 2016-11-10 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: Barbara Kempa
Słowa kluczowe: Składki Na Ubezpieczenie Społeczne
Podstawa prawna: art. 1 ustawy z dnia 9 listopada 2012 roku o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą

Sygn. akt VIII U 340/16

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 21 grudnia 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.odmówiłD. S.umorzenia należności z tytułu składek na:

a
ubezpieczenia społeczne za okres od kwietnia do czerwca 2004 r. , od lutego 2005 r. do stycznia 2006 r. , od października 2007 r. do lutego 2009 r. w łącznej kwocie 29 214,55 zł w tym z tytułu składek 14 439,15 zł , odsetek w kwocie 13 717,00 zł , opłaty dodatkowej w kwocie 856,00 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 202,40 zł.

b
ubezpieczenie zdrowotne za czerwiec 2000 r. , od lutego 2005 r. do stycznia 2006 r. , od października 2007 r. do lutego 2009 r. w łącznej kwocie 10 520,30 zł , w tym z tytułu składek 5 408,90 zł , odsetek 4 621,00 zł , opłaty dodatkowej w kwocie 288,00 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 202,40 zł.

c
Fundusz Pracy za okres od lutego 2005 r. do stycznia 2006 r. , od października 2007 r. do lutego 2009 r. w łącznej kwocie 2 311,25 zł , w tym z tytułu składek w kwocie 1 106,85 zł , odsetek w kwocie 944,00 zł , opłaty dodatkowej w kwocie 58,00 zł oraz kosztów upomnienia w kwocie 202,40 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podkreślił ,że w dniu 2 października 2014 r. wydał decyzję ,w której określił względemD. S.należności podlegające umorzeniu jednocześnie zaznaczając ,że warunkiem umorzenia należności jest spłata ( w terminie 12 miesięcy od daty uprawomocnienia się decyzji ) należności niepodlegających umorzeniu. Decyzja z dnia 2 października 2014 r. stała się prawomocna w dniu 8 listopada 2014 r. , a 12 – miesięczny termin na spłatę należności minął w dniu 8 listopada 2015 r. W związku z brakiem dokonania stosownej wpłaty organ rentowy wydał niniejszą decyzje.
/decyzja k.14-14 odwrót akt ZUS/
W dniu 11 lutego 2016 r. do organu rentowego wpłynęło odwołanieD. S.od w/w decyzji , w którym wniosła o jej zmianę i umorzenie należności z tytułu składek. W uzasadnieniu odwołaniaD. S.wskazała ,że do września 2011 r. prowadziła działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży kwiatów oraz zniczy przy cmentarzu. Z uwagi na chorobę wnioskodawczyni nie mogła prowadzić działalności , a w sytuacji gdy stan zdrowia pozwalał jej zarobkować działalność nie przynosiła spodziewanego zysku. Wnioskodawczyni wskazała ,że nie pracuje od września 2011 r. i pomimo podejmowania pewnych prac dorywczych nadal pozostaje osobą bezrobotną.D. S.podniosła ,że znajduje się w złej sytuacji zarówno zdrowotnej ( cierpi na nowotwór płuc , cukrzycę , guzy nerek) jak i ekonomicznej (zamieszkuje w mieszkaniu komunalnym , nie posiada majątku , leczenie wynosi ponad 100 zł miesięcznie , korzysta ze świadczeń pomocy społecznej). Wnioskodawczyni podkreśliła ,że nie jest w stanie pracować i nie może tym samym uregulować długu w wysokości blisko 50 tys. zł.
/odwołanie k.2-3/
W odpowiedzi na odwołanie , która wpłynęła do tutejszego Sądu w dniu 16 lutego 2015 r. organ rentowy wniósł o jego oddalenie , przytaczając argumentację jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zakład Ubezpieczeń Społecznych podkreślił ,żeD. S.nie uregulowała należności niepodlegających abolicji.
/odpowiedź na odwołanie k.5-5 odwrót/
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
WnioskodawczyniD. S.w okresie od 21 kwietnia 2000 r. do 1 października 2011 r. ( z przerwami w okresach od 20 czerwca 2000 r. do 19 czerwca 2001 r. oraz od 1 lutego 2006 r. do 18 października 2007 r.) prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą.
/okoliczność bezsporna/
W dniu 1 września 2014 r.D. S.złożyła wniosek o umorzenie należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność.
/wniosek k.1-2 akt ZUS/
Po rozpatrzeniu powyższego wniosku, w dniu 2 października 2014 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.wydał decyzję, w której określił w punkcie 1 należnościD. S.podlegające umorzeniu wg stanu na dzień 1 września 2014 r. z tytułu składek na:
a) ubezpieczenia społeczne za okres od kwietnia do czerwca 2004 r. , od lutego 2005 r. do stycznia 2006 r. , od października 2007 r. do lutego 2009 r. w łącznej kwocie 29 214,55 zł w tym z tytułu:
-składek w kwocie 14 439,15 zł
-odsetek w kwocie 13 717,00 zł
-opłaty dodatkowej w kwocie 856,00 zł
- kosztów upomnienia w kwocie 202,40 zł.
b) ubezpieczenie zdrowotne za czerwiec 2000 r. , od lutego 2005 r. do stycznia 2006 r. , od października 2007 r. do lutego 2009 r. w łącznej kwocie 10 520,30 zł , w tym z tytułu:
- składek 5 408,90 zł ,
- odsetek 4 621,00 zł ,
- opłaty dodatkowej w kwocie 288,00 zł
- kosztów upomnienia w kwocie 202,40 zł.
c) Fundusz Pracy za okres od lutego 2005 r. do stycznia 2006 r. , od października 2007 r. do lutego 2009 r. w łącznej kwocie 2 311,25 zł , w tym z tytułu:
- składek w kwocie 1 106,85 zł ,
- odsetek w kwocie 944,00 zł ,
- opłaty dodatkowej 58,00 zł
- kosztów upomnienia w kwocie 202,40 zł.
Jednocześnie w punkcie 2 decyzji organ rentowy wskazał ,że warunkiem umorzenia wskazanych powyżej należności jest spłata należności niepodlegających umorzeniu. Organ rentowy wskazał ,że należności z tytułu składek za okres od 1 stycznia 1999 r. należy uregulować w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji wraz z odsetkami naliczonymi do dnia wpłaty.
/decyzja k.9-10 akt ZUS/
Powyższa decyzja została doręczona wnioskodawczyni w dniu 7 października 2014 r.
/potwierdzenie odbioru w aktach ZUS/
Powyższa decyzja stała sięprawomocna z dniem 8 listopada 2014 r.
/okoliczność bezsporna/
W 12 – miesięcznym terminie od daty uprawomocnienia się decyzji ( tj. do dnia 8 listopada 2015 r.) wnioskodawczyni nie uregulowała należności niepodlegających umorzeniu:
-z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres od marca 2009 r. do września 2011 r. w kwocie 16 302,28 zł plus odsetki liczone na dzień dokonania wpłaty włącznie plus opłata dodatkowa w kwocie 4,00 zł oraz koszty egzekucyjne w kwocie 362,50 zł
- z tytułu składek na Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za okres czerwca 2003 r. , od stycznia do lutego 2004 r. , od kwietnia 2004 r. do stycznia 2005 r. , od marca 2009 r. do września 2011 r. w kwocie 9 021,41 zł plus odsetki liczone na dzień wpłaty włącznie plus opłata dodatkowa w kwocie 182,00 zł plus koszty upomnienia w kwocie 17,60 zł plus koszty egzekucyjne w kwocie 156,80 zł.
- z tytułu składek na Fundusz Pracy za okres od stycznia do lutego 2004 r. , od kwietnia 2004 r. do stycznia 2005 r. , od marca 2009 r. do września 2011 r. w kwocie 1 790,61 zł plus odsetki liczone na dzień wpłaty włącznie plus opłata dodatkowa w kwocie 32,00 zł plus koszty upomnienia w kwocie 17,60 zł plus koszty egzekucyjne w kwocie 61,60 zł
/pismo k.12 odwrót akt ZUS , pismo k.8-8 odwrót akt ZUS/
Od kwietnia 2000 r. wnioskodawczyni prowadziła działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży kwiatów oraz zniczy przy cmentarzu. W początkowym okresie prowadzenia działalnościD. S.osiągała dochody które pozwalały jej opłacać należne składki na ZUS. Przychody osiągane przez wnioskodawczynię w dalszym etapie prowadzenia działalności okazały się niewystarczające , a dodatkowo u wnioskodawczyni pojawiły się dolegliwości zdrowotne ( nowotwór rozpoznano u niej w 2012 r.).D. S.utrzymuje się z świadczeń z opieki społecznej i otrzymuje 317 zł zasiłku stałego oraz kwoty w wysokości od 60 zł do 150 zł na posiłek. Z uwagi na stan zdrowia wnioskodawczyni wykupuje co miesiąc przepisane jej leki. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie poinformował wnioskodawczyni o kwocie należności jaką ma spłacić ,a także o możliwości rozłożenia zaległości na raty.
/zeznania wnioskodawczyni min.00:23:37 – 00:26:04 w związku z jej informacyjnymi wyjaśnieniami min.00:05:55 – 00:23:00 protokołu rozprawy z dnia 3 listopada 2016 r. , płyta CD k.26/
Sąd dokonał ustaleń stanu faktycznego w oparciu o dokumentację z akt organu rentowego oraz akt sprawy , a także w oparciu o zeznania wnioskodawczyni.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje :
Odwołanie wnioskodawczyni jest nieuzasadnione.
W dniu 15 stycznia 2013 rokuweszła w życie ustawa z dnia 9 listopada 2012 roku o umorzeniu należności powstałych z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz. U. 2012 poz. 1551). Ustawa ta – zwana dalej ustawą abolicyjną - przewiduje możliwość umorzenia składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne i na Fundusz Pracy oraz odsetek za zwłokę i pozostałych powstałych kosztów (w tym kosztów egzekucyjnych), dla wszystkich osób prowadzących pozarolniczą działalność, które w okresie od dnia 1 stycznia 1999 roku do dnia 28 lutego 2009 roku podlegały obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu oraz wypadkowemu, z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności i nie opłaciły należnych z tego tytułu składek.
Zgodnie z treściąart. 1 ust. 1ustawy abolicyjnej, na wniosek osoby podlegającejw okresie od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia 28 lutego 2009 roku obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności w rozumieniuart. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, z późn. zm.):
1) która przed dniem 1 września 2012 r. zakończyła prowadzenie pozarolniczej działalnościi nie prowadzi jej w dniu wydania decyzji, o której mowa w ust. 8,
2) innej niż wymieniona w pkt 1
- umarza się nieopłacone składki na te ubezpieczenia za okres od dnia 1 stycznia 1999 roku do dnia 28 lutego 2009 roku oraz należne od nich odsetki za zwłokę, opłaty prolongacyjne, koszty upomnienia, opłaty dodatkowe, a także koszty egzekucyjne naliczone przez dyrektora oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego.
W ustępie 2 art. 1 ustawy abolicyjnej przewidziano, że w przypadku osób prowadzących pozarolniczą działalność, o których mowa w art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy wymienionej w ust. 1, wniosek o umorzenie składa płatnik składek. Natomiast w ustępie 3 art. 1 ustawy abolicyjnej postanowiono, że w przypadku, gdy płatnik, o którym mowa w ust. 2, zakończył prowadzenie pozarolniczej działalności, wniosek o umorzenie składa osoba, o której mowa w ust. 1.
Zgodnie zaś zdyspozycją ust. 6 art. 1ustawy abolicyjnej umorzenie należności, o których mowa w ust. 1, skutkuje umorzeniem nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne i na Fundusz Pracy za ten sam okres oraz należnych od nich, za ten sam okres, odsetek za zwłokę, opłat prolongacyjnych, kosztów upomnienia, opłat dodatkowych, a także kosztów egzekucyjnych naliczonych przez dyrektora oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego.
Zgodnie z uregulowaniemart. 1 ust. 8powołanej ustawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzję określającą warunki umorzenia, w której ustala także kwoty należności, o których mowa w ust. 1 i 6, z wyłączeniem kosztów egzekucyjnych.
Warunkiem umorzenia należności, o których mowa wust. 1 i 6,jest nieposiadanie na dzień wydania decyzji, o której mowa wust. 13 pkt 1,niepodlegających umorzeniu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz na Fundusz Emerytur Pomostowych, za okres od dnia 1 stycznia 1999 r., do opłacenia których zobowiązana jest osoba prowadząca pozarolniczą działalność lub płatnik składek, o którym mowa w ust. 2, oraz należnych od tych składek odsetek za zwłokę, opłat prolongacyjnych, kosztów upomnienia, opłat dodatkowych, a także kosztów egzekucyjnych naliczonych przez dyrektora oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego (ust. 10 ustawy abolicyjnej).
Zgodnie zaś ztreścią ust. 11przywołanej ustawy należności, które nie podlegają umorzeniu, należy uregulować - opłacić w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji o umorzeniu należności.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje decyzję o odmowie umorzenia należności, o których mowa w ust. 1 i 6 - w przypadku niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 10, z uwzględnieniem ust. 7, 11 i 12 (ust. 13 ustawy abolicyjnej).
D. S.wystąpiła z wnioskiem do organu rentowego o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek w związku z podleganiem ubezpieczeniu jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie analizowanej ustawy abolicyjnej. Zakład Ubezpieczeń Społecznych rozpoznając powyższy wniosek wydał zaś decyzję określającą warunki umorzenia, kwotę należności podlegających umorzeniu i okres, za który nieopłacone składki będą mu podlegały, od której to decyzji wnioskodawca nie odwołał się.
W niniejszej sprawie spór polegał na ustaleniu, czy organ rentowy decyzją kończącą postępowanie w przedmiocie złożonego wniosku prawidłowo odmówił wnioskodawczyni umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy.
Z ustalonych okoliczności faktycznych wynika, że ubezpieczona nie uregulowała należności nie podlegających umorzeniu w wyznaczonym terminie.
Ustalony w sprawie stan faktyczny wskazuje ,że decyzja z dnia 2 października 2014 r.  została prawidłowo doręczona wnioskodawczyni w dniu 7 października 2014 r. Wobec więc braku wniesienia odwołania przez wnioskodawczynię , decyzja z dnia 2 października 2014 r. stała się prawomocna z dniem 8 listopada 2014 r. i od tego moment zaczął biec 12 – miesięczny termin spłaty przez wnioskodawcę należności niepodlegających umorzeniu. Co warte podkreślenia , organ rentowy w treści uzasadnienia decyzji z dnia 2 października 2014 r. wyraźnie wskazał ,że umorzenie należności objętych decyzją nastąpi pod warunkiem spłaty należności niepodlegających umorzeniu , w terminie 12 miesięcy od daty jej uprawomocnienia. Co prawda , w treści decyzji z dnia 2 października 2014 r. organ rentowy nie wskazał wprost wysokości należności niepodlegających umorzeniu jakie powinna uiścić wnioskodawczyni , to jednak informacja przekazana przez organ rentowy była czytelna. Dziwić zatem może ,że wnioskodawczyni nie wyjaśniła w jakiej kwocie powinna opłacić należności niepodlegające umorzeniu. Podkreślić w tym miejscu należy ,że przepisy prawa ubezpieczeń społecznych są przepisami bezwzględnie obowiązującymi i przy ich stosowaniu nie może być brana szczególna , choćby była to wyjątkowo trudna , sytuacja w jakiej w danym momencie znajduje się wnioskodawca. Ponadto wskazać należy ,że warunkiem skorzystania z ustawy abolicyjnej było opłacenia należności niepodlegających umorzeniu , a taka sytuacja nie miała w niniejszej sprawie.
Reasumując , w rozpoznawanej sprawie wnioskodawczyni nie uregulowała należności w terminie 12 miesięcy od dnia uprawomocnienia się decyzji i organ rentowy wydał prawidłową decyzję odmawiającD. S.umorzenia należności.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd Okręgowy na podstawieart. 47714§ 1 k.p.codwołanie, jako bezzasadne, oddalił.

ZARZĄDZENIE
odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawczyni
S.B.