Sąd Apelacyjny w Katowicach
V Wydział Cywilny
Sygnatura akt: V ACz 174/16
Data wyroku: 2016-03-17 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Barbara Kurzeja, Grzegorz Stojek, Iwona Wilk
Słowa kluczowe: Odrzucenie Pozwu
Podstawa prawna: art.199 kpc

Sygn. akt V ACz 174/16

POSTANOWIENIE
Dnia 17 marca 2016r.
Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny
w składzie następującym :
Przewodniczący SSA Iwona Wilk
Sędziowie SA Barbara Kurzeja
SA Grzegorz Stojek (spr.)
po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2016r. w Katowicach
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaR. G.
przeciwko(...) Spółce AkcyjnejwW.
o zapłatę
na skutek zażalenia powoda
na postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach
z dnia 11 grudnia 2015r., sygn. akt II C 322/15
postanawia:

1
zmienić zaskarżone postanowienie, w ten sposób, że uchylić je w zakresie żądania zmiany wysokości renty z tytułu utraconego dochodu od września 2015r.;

2
oddalić zażalenie w pozostałym zakresie;

3
rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego pozostawić Sądowi Okręgowemu w Gliwicach w orzeczeniu kończącym sprawię w instancji.

SSA Grzegorz Stojek SSA Iwona Wilk SSA Barbara Kurzeja
Sygn. akt V ACz 174/16

UZASADNIENIE
Rozpoznając zażalenie strony powodowej na postanowienie Sądu Okręgowego w Gliwicach, którym odrzucono pozew z uwagi na powagę rzeczy osądzonej, Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Zażalenie zasługiwało na częściowe uwzględnienie.
Wyrok ma powagę rzeczy osądzonej tylko w takim zakresie, w jakim roszczenie przysługujące osobie uprawnionej było przedmiotem rozstrzygnięcia tym wyrokiem. Wyjątki od tej zasady odnoszą się jedynie do wypadków, w których sąd na podstawie wyraźnego przepisu ustawy nie jest związany żądaniem stron i w których, rozpoznając sprawę, rozstrzygnął wyrokiem o całości roszczenia materialnoprawnego powoda, wynikającego z okoliczności faktycznych sprawy. W tych wypadkach decydujące znaczenie dla określenia granic przedmiotowych powagi rzeczy osądzonej wyroku będzie mieć rzeczywisty przedmiot rozstrzygnięcia sądu.
Renta z tytułu utraty zdolności do pracy co do zasady powinna rekompensować poszkodowanemu uszczerbek, który wskutek uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia powstał w jego dochodach z tytułu pracy zarobkowej lub prowadzonej działalności gospodarczej. Będzie on równy różnicy między hipotetycznymi dochodami, które osiągałby, gdyby nie doszło do zdarzenia szkodzącego, a dochodami, które uzyskuje, będąc poszkodowanym, uwzględniając także świadczenia otrzymywane z tytułu ubezpieczenia społecznego. Renta ma charakter odszkodowawczy. Funkcją zaś odszkodowania jest naprawienie szkody w jej rzeczywistych granicach (art. 361 § 2 k.c.). Tylko w tych granicach osoba zobowiązanado naprawienia szkody powinna ponieść ciężar pieniężnego odszkodowania(art. 361 k.c.i363 k.c.).
Sąd Okręgowy w Gliwicach wyrokiem z dnia 29 lipca 2015r. (w sprawie o sygn. akt II C 80/13, pomiędzy tym samymi podmiotami) zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 36.450,39 zł wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 25.200 zł od dnia 12 marca, a od kwoty 11.250,39 zł od dnia 19 marca 2014r., a to tytułem utraconych dochodów za okres od lutego 2010r. do czerwca 2013r., jak również rentę z tytułu utraconego dochodu w wysokości po 1.010,46 zł miesięcznie płatną od lipca 2013r. Rozstrzygając Sąd Okręgowy uwzględniał opinię biegłej sądowej z zakresu rent i emerytur, która ustaliła różnicę pomiędzy dochodami, jakie powód uzyskiwałby w związku z pracą, a dochodami, jakie faktycznie osiągał w latach 2010-2013 oraz różnicę pomiędzy wysokością emerytury, jaką powód by otrzymał, a faktyczną wysokością przyznanej mu emerytury od lipca 2013r. do kwietnia 2014r., a także uwzględnił dodatkowy dochód z prowadzonej przez powoda działalności gospodarczej. Uwzględnił tym samym wszystkie dochody, nie tylko dotychczas uzyskiwane, ale i te które uzyskiwane mogłyby być przez powoda w przyszłości. I tak w oparciu o ustalenie wysokości wszystkich tych dochodów Sąd Okręgowy orzekł jak powyżej wskazano. Doszło więc do rozstrzygnięcia o naprawieniu szkody w jej rzeczywistych granicach. Nie sposób podzielić zapatrywania skarżącego, jakoby Sąd Okręgowy, związany żądaniem, orzekał o naprawieniu tej szkody jedynie w części. Rozstrzygał bowiem o całości żądania powoda, jakim było żądanie zasądzenia utraconego dochodu za okres od lutego 2010r. do czerwca 2013r. oraz dalszej renty z tytułu utraconego dochodu. Powód nie wskazywał w pozwie wniesionym w sprawie o sygn. akt II C 80/13, że dochodzi roszczenia jedynie w części. Należy w tym miejscu podkreślić, że szacowanie wysokości dochodów na przyszłość może być obarczone marginesem niedoszacowania, niemniej nie stanowi to okoliczności uzasadniającej formułowanie twierdzeń o nierozstrzygnięciu o całości roszczenia materialnoprawnego powoda. Nietrafne jest zatem stanowisko powoda, że w kolejnym procesie może skutecznie domagać się zasądzenia skapitalizowanej renty uzupełniającej i szacunkowej wartości utraconych dochodów za okres objęty rozpoznaniem Sądu Okręgowego w sprawie o sygn. akt II C 80/13. Sąd musiałby orzekać o tym samym żądaniu, opierając się o te same okoliczności faktyczne.
Z uwagi na powyższe, odrzucenie pozwu, w zakresie żądania zasądzenia skapitalizowanej renty w związku z hipotetycznymi dochodami związanymi z prowadzeniem działalności gospodarczej za okres od 1 maja 2013r. do 31 sierpnia 2013r., skapitalizowanej renty uzupełaniającej w związku z różnicą między hipotetyczną emeryturą a faktycznie otrzymywaną rentą od lipca 2013r. do 31 sierpnia 2015r. oraz kwoty 25.000 zł stanowiącej szacunkową wartość utraconych dochodów, było trafne i w tym zakresie na postawieart. 385w związku zart. 397 § 2 k.p.c.zażalenie podlegało oddaleniu.
Zasada pokrycia szkody w wysokości rzeczywiście poniesionej zadecydowała o tym, że ustawodawca w przypadku instytucji renty przewidział możliwość zharmonizowania treści przysługującego poszkodowanemu prawa podmiotowego ze zmianą okoliczności faktycznych, jaka może nastąpić w przyszłości. Norma wprowadzająca taki środek w formie powództwa o zmianę wysokości i czasu trwania renty, chociażby wysokość renty i czas jej trwania były ustalone w orzeczeniu sądowym, uregulowana została wart. 907 § 2 k.c.Przesłanką żądania zmiany wysokości lub czasu trwania renty jest zmiana stosunków, a ciężar dowodu, zgodnie zart. 6 k.c., spoczywa na powodzie. Zmiana stosunków musi nastąpić po dacie ustalenia uprawnienia do renty, przy czym powództwo oparte na przepisieart. 907 § 2 k.c.nie może zmierzać do poprawienia błędów poprzedniego orzeczenia sądowego. Orzekając o zmianie, sąd bierze pod uwagę wszelkie okoliczności dotyczące sytuacji osobistej i majątkowej stron oraz okoliczności obiektywne, w tym też istotny spadek zmiany siły nabywczej pieniądza. W niniejszej sprawie niewątpliwie powód żądając zasądzenia renty uzupełaniającej w kwocie 2.719 zł płatnej od pierwszego dnia kalendarzowego każdego miesiąca poczynając od września 2015r., z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w zapłacie którejkolwiek z rat, domaga się w istocie zmiany wysokości renty z tytułu utraconego dochodu zasądzonej uprzednio, wyrokiem z dnia 29 lipca 2015r. przez Sąd Okręgowy w Gliwicach. Konieczne jest zatem, jako że nie występuje co do tego żądania powaga rzeczy osądzonej, wydanie merytorycznego orzeczenia.
Z uwagi na powyższe, na podstawieart. 386 § 1w związkuart. 397 § 2 k.p.c.orzeczono o zmianie zaskarżonego postanowienia poprzez uchylenie orzeczenia w zakresie żądania zmiany wysokości renty z tytułu utraconego dochodu od września 2015r.
O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawieart. 108 § 1w związku zart. 397 § 2 k.p.c.
SSA Grzegorz Stojek   SSA Iwona Wilk   SSA Barbara Kurzeja