Sąd Rejonowy w Koninie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1498/15
Data wyroku: 2016-04-01 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Daniel Adamczyk
Słowa kluczowe: Dział Spadku, Zniesienie Współwłasności, Nieruchomości, Uzgodnienie Treści Księgi Wieczystej Z Rzeczywistym Stanem Prawnym
Podstawa prawna: art. 10 ustawy z dnia 06.07.1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r., nr 124, poz. 1361 ze zm.).

Sygnatura akt I C 1498/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Konin, dnia 01-04-2016 r.
Sąd Rejonowy w Koninie I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący:SSR Daniel Adamczyk
Protokolant:st.sekr.sąd. Aneta Szymczak
po rozpoznaniu w dniu 21-03-2016 r. w Koninie
na rozprawie
sprawy z powództwaZ. S.
przeciwkoE. K.
o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym
oddala powództwo.
SSR Daniel Adamczyk
Sygn. akt I C 1498/15

UZASADNIENIE
Z. S.wniósł powództwo przeciwkoE. K.o uzgodnienie treściksięgi wieczystej numer (...)z rzeczywistym stanem prawnym poprzez nakazanie wpisania w dziale II tej księgi powoda jako właściciela udziału wynoszącego połowę własności nieruchomości i pozwanej jako właściciela udziału – drugiej połowy własności nieruchomości.
W uzasadnieniu wskazał, że na podstawie umowy darowizny z 14.05.1993r. stał się współwłaścicielemdziałki nr (...)położonej wG., a pozostały udział ½ przysługiwałS. K.. Tymczasem postanowieniem Sądu Rejonowego wK.z dnia 24.02.2015r. w sprawie I Ns 439/14 dokonano działu spadku m.in. poS. K.i zniesienia współwłasności przez przyznanie pozwanej m.in. w całości własnościdziałki (...)i taki stan wpisano do księgi wieczystej. W ocenie powoda taka treść księgi wieczystej jest niezgodna z rzeczywistym stanem prawnym, gdyż umowa darowizny z 1993r. nie została unieważniona i tym samym pozwana dziedziczeniem poS. K.nie mogła nabyć więcej praw niż spadkodawczyni.
PozwanaE. K.uznała powództwo  i wniosła o nieobciążanie jej kosztami procesu. Wskazała, że nie rości sobie praw do własnościdziałki (...)w całości i nie kwestionuje prawa współwłasności powoda.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Współwłaścicielem zabudowanej nieruchomości oznaczonejnumerem geodezyjnym (...)położonej wG.o pow. 0,0780 ha był w ½ od 14.05.1993r. na podstawie umowy darowiznyZ. S.. Drugi udział ½ w prawie własności przynależałS. K.. Dla nieruchomości tej w dniu 15.12.1995r. Sąd Rejonowy wK.założyłksięgę wieczystą nr (...), obecnie(...).
Dowód:  okoliczności  bezsporne,  dokumentacja w aktach  Kw(...), postan o w i en i e Są du Rejonowego  wK.i e z dnia 15.12.2015r.  o z ał ożeniu księgi wieczystej – k.  4 i w ak t ac h  kw , kopia odpisu zwykłego księgi wiecz ys tej(...)z dnia 20.10.2009r. – k. 5-6
S. S.(poprzednioK.) zmarła 19.10.1984r., a spadek po niej z mocy ustawy nabyliB. S. (1),E. K.,I. N.,T. S., po ¼ każdy z nich.B. S. (1)zmarł 16.02.1989r. i spadek po nim z mocy ustawy nabyliE. K.,I. N.,T. S., po 1/3 każdy z nich.I. N.zmarła 05.02.1994r. i spadek po niej nabyli z mocy ustawyM. A.,B. S. (2),A. W.iG. N., po ¼ każdy z nich.T. S.zmarł 02.05.1995r. i spadek po nim nabyli na podstawie ustawyK. S. (1)w ¼ orazK. S. (2),J. S.,M. S.,D. S.,P. S.,Z. S., każdy po 3/24.
Dowód:  postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku z dnia 08.08.2012r. w sprawie I  Ns  817/12 – k. 58 akt I  Ns  439/12 Sądu Rejonowego wK.
W dniu 24.10.2012r.E. K.złożyła do Sądu Rejonowego wK.wniosek o dokonanie działu spadku poS. S.,B. S. (1),I. N.iT. S.oraz zniesienia współwłasności kilku nieruchomości, w tymdziałki (...)objętej obecnym pozwem. Uczestnikiem tego postępowania był takżeZ. S.. We wniosku wskazano, że uczestnicy zgadzają się na przyznanie nieruchomości na własność wnioskodawczyni bez spłat. Do wniosku dołączono m.in. odpisksięgi wieczystej (...)z dnia 20.10.2009r., z którego wynikała współwłasnośćdziałki (...)po ½ przezZ. S.iS. K.. Sprawę po wcześniejszych zwrotach wniosku zarejestrowano ostatecznie pod sygn. I Ns 439/14. W toku tej sprawy na rozprawie w dniu 03.02.2015r. stawili się uczestnicy, w tymZ. S.. Obecni uczestnicy oświadczyli, że zapoznali się z wnioskiem i zgadzają się, aby wszystkie nieruchomości były przekazane wnioskodawczyni bez spłaty na ich rzecz. Na tej samej rozprawie sąd przesłuchał uczestników.Z. S.zeznał wówczas, że słyszał zeznania wnioskodawczyni i je potwierdza oraz zgadza się z zaproponowanym sposobem działu spadku i zniesienia współwłasności. Zgadza się z wartością przedmiotu sporu podaną przez wnioskodawczynię i nie domaga się spłaty. Wnioskodawczyni zeznała wcześniej, że wnosi by wszystkie nieruchomości, w tymdziałkę (...), przyznać jej bez spłaty na rzecz uczestników. Na rozprawie w dniu 24.02.2015r. sąd wydał postanowienie, w którym dokonał działu spadku i zniesienia współwłasności w sposób wskazany we wniosku, tj. przyznał wnioskodawczyni wszystkie nieruchomości objęte wnioskiem, w tym całą nieruchomość oznaczoną nr geodezyjnym(...), dla której SR wK.prowadziksięgę wieczystą nr (...). Postanowienie ogłoszono w obecnościE. K.. Wobec jego niezaskarżenia postanowienie to uprawomocniło się w dniu 18.03.2015r. Na jego podstawie wksiędze wieczystej (...)jako jedynego właścicieladziałki (...)wpisanoE. K..
Dowód:  opisane dokumenty w aktach I  Ns  439/ 14 tutejszego sądu,  odpis zwykłykw (...)z dnia 08.06.2015r. – k. 9-10 akt  sprawy oraz wniosek o wpis i zawiadomienie o wpisie w aktach tejże księgi wieczystej,
E. K.jest ciotkąZ. S.. Przy wyrażaniu zgody na przyznanie własnościdziałki (...)objętej pozwem podczas sprawy I Ns 439/14   zamiaremZ. S.było wyzbycie się nieodpłatnie prawa własności jedynie w zakresie przypadającego mu udziału spadkowego w wysokości 3/24, a nie także ½ nieruchomości objętej pozwem. Nieuzewnętrznionym zamiaremE. K.było bydziałka (...)była współwłasnością jej iZ. S.po ½.
Dowód:  zeznania stron – k. 32v
Wartość dowodowa zgromadzonych dokumentów nie budziła wątpliwości i nie była kwestionowana przez żadną ze stron, a sąd nie dopatrzył się powodów by czynić to z urzędu.
Sąd uznał za wiarygodne zeznania stron, gdyż były jasne, spójne i logiczne, a nadto ze sobą w pełni korespondowały, mimo sprzecznych interesów, a nadto brak było podstaw do wniosków odmiennych.

Sąd zważył co następuje:
Zgodnie zart. 10 ustawy z dnia 06.07.1982r. o księgach wieczystych i hipotece(tekst jedn. Dz.U. z 2001, nr 124, poz. 1361 ze zm.) w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia może żądać usunięcia niezgodności.
Powód domagał się usunięcia niezgodności w księdze wieczystej poprzez nakazanie wpisania w dziale II tej księgi powoda jako właściciela udziału wynoszącego połowę własności nieruchomości i pozwanej jako właściciela udziału – drugiej połowy własności nieruchomości. Pozwana  roszczenie to uznała.
W ocenie sądu na gruncie przedmiotowej sprawy brak było podstaw do uwzględnienia powództwa, a uznanie powództwa należało uznać za bezskuteczne z uwagi na jego sprzeczność zprawem rzeczowym.
Rzeczywisty stan prawny nieruchomości to stan prawny zgodny z prawem materialnym. Przyjmując, że stan prawny nieruchomości kształtująprawa rzeczowedo nieruchomości oraz podlegające wpisowi w księdze wieczystej prawa obligacyjne, należy uznać, że chodzi o prawa, które powstały wskutek zdarzeń przewidzianych przez prawo cywilne i nie wygasły. Przez stan prawny ujawniony w księdze wieczystej należy natomiast rozumiećprawa rzeczowei obligacyjne, które są wpisane w księdze wieczystej, oraz ograniczenia w rozporządzaniu nieruchomością wynikające z wpisu w księdze wieczystej.
W przedmiotowej sprawie treść księgi wieczystej odpowiada obecnemu rzeczywistemu jej stanowi prawnemu tzn. w księdze wpisano prawidłowo, że jedynym właścicielem nieruchomości,działki (...), jest pozwanaE. K.. Uprzednio jej współwłaścicielem był także powódZ. S., któremu przysługiwały udziały z dwóch tytułów, dziedziczenia oraz darowizny. Jego udział w nieruchomości jednak z obu tytułów sumował się i był jeden. Podstawą wpisania jako jedynego właściciela pozwanejE. K.było prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego wK.z dnia 24.02.2015r. w sprawie I Ns 439/14, której przedmiotem był dział spadku izniesienie współwłasności.Wyraźnie i jasno wskazano to we wniosku, a tym samym sprawa obejmowała nie tylko dział spadku, ale także zniesienie współwłasności. Wskazano w nim także, że przedmiotem wniosku jest caładziałka (...), a nie jej połowa, jak teraz twierdzą strony. W toku sprawy działowej uczestnicy w żaden sposób w i żadnym momencie nie sygnalizowali, że chcą tylko działu spadku, czy też ograniczają przedmiot podziału do połowy nieruchomości -działki (...). Co więcej, w czasie rozprawy wniosek został podtrzymany, wskazywano, że obejmuje także zniesienie współwłasności, a podczas przesłuchania żaden z uczestników nie ograniczył go, czy nawet  nie wspomniał, że chodzi im o połowę nieruchomości oznaczonej nr(...), czy tylko dział spadku. Wnioskodawczyni konsekwentnie wskazywała, że chce przyznania na własność wszystkich nieruchomości, a obecny powód zgodził się na to  dwukrotnie ustnie na rozprawie. Oświadczenia obu obecnych stron były wówczas jasne i nie było najmniejszych podstaw do twierdzenia, że ich zamysły są inne. Przez wówczas wyrażoną zgodęZ. S.dał podstawę do wydania postanowienia o przyznaniu wszystkich nieruchomości obecnej pozwanej i mówiąc najprościej w istocie wyzbył się wszelkich praw własności w stosunku do nieruchomości objętej pozwem, w tym wynikających z umowy darowizny z 1993r.  Postanowienie to ogłoszono w obecnościE. K.i wynikało z niego jasno, że to na jest właścicielem całościdziałki (...). Nie zostało ono mimo tego przez nikogo zaskarżone, a tym samym uprawomocniło się. Nie ma zatem najmniejszych podstaw do przyjmowania, że tak ustalony stan prawny jest niezgodny ze stanem rzeczywistym. Obecnie trudno konstatować czy oświadczenia składane podczas sprawy I Ns 439/14 wynikały z niefrasobliwości i braku dbałości o swoje interesy przezZ. S., braku wiedzy prawniczej, zmiany stanowiska, czy też z innego powodu.  Istotne jest jednak, żeZ. S.nie uzewnętrznił wówczas innych zamiarów, aniżeli przyznanie całejdziałki (...)E. K.bez spłaty na jego rzecz, co było zgodne z wnioskiem głównym inicjującym postępowanie.
Reasumując, wskazane postanowienie w sprawie I Ns 439/14 jest prawomocne, funkcjonuje w obrocie prawnym i jest zgodne z uzewnętrznioną wolą wszystkich uczestników postępowania, w tym stron obecnej sprawy. Marginalnie należy zauważyć, że w przypadku chęci przekazania udziału ½ w prawie własności nieruchomości, nic nie stoi na przeszkodzie jego darowaniu w formie aktu notarialnego.
Mając powyższe na uwadze oddalono powództwo.
SSR Daniel Adamczyk