Sąd Rejonowy w Bełchatowie
IV Wydział Pracy
Sygnatura akt: IV P 6/16
Data wyroku: 2016-07-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Beata Grabiszewska, Agnieszka Kulesza, Aurelia Muśkiewicz

Sygn. akt IV P 6/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 lipca 2016 roku
Sąd Rejonowy w Bełchatowie Wydział IV Pracy
w składzie następującym:
Przewodniczący : Sędzia SRB. G.
Ławnicy:A. K.,A. M.
Protokolant: Wiesława Rudzka
po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2016 roku w Bełchatowie
na rozprawie
sprawy z powództwaA. R.
przeciwkoJ. S.prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwąZakład (...)wB.
o odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę

1
zasądza od pozwanegoJ. S.prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwąZakład (...)wB.na rzecz powodaA. R., tytułem odszkodowania, kwotę 6.000,00 zł (sześć tysięcy złotych 00/100) z ustawowymi odsetkami:

a
od kwoty 4.360,00 zł (cztery tysiące trzysta sześćdziesiąt złotych 00/100) od dnia 20 stycznia 2016 roku do dnia zapłaty;

b
od kwoty 1.640,00 zł (jeden tysiąc sześćset czterdzieści złotych 00/100) od dnia 23 czerwca 2016 roku do dnia zapłaty;

2
oddala powództwo w pozostałej części;

3
zasądza od pozwanegoJ. S.prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwąZakład (...)wB.na rzecz powodaA. R.kwotę 360,00 zł (trzysta sześćdziesiąt złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego;

4
nakazuje pobrać od pozwanegoJ. S.prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwąZakład (...)wB.na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Bełchatowie kwotę 300,00 zł (trzysta złotych 00/100) tytułem opłaty od pozwu;

5
wyrokowi w punkcie 1. (pierwszym) nadaje rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 2000,00 zł (dwa tysiące złotych).

Sygn. akt IV P 6/16

UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 13 stycznia 2016 roku, skierowanym przeciwkoJ. S., prowadzącemu działalność gospodarcza pod nazwązakład (...)wB., powódA. R.wniósło ustalenie, że umowa o pracę zawarta dnia 11 lipca 2005 roku była umową na czas nieokreślony, uznanie rozwiązania umowy o pracę za niezgodnez prawem i zasądzenie odszkodowania w wysokości 3 – miesięcznego wynagrodzenia w kwocie 4360 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu. Powód wnosił także o zasądzenie kosztów procesu.
W uzasadnieniu pozwu podnosił, że był pracownikiem pozwanegoJ. S.od 11 lipca 2005 roku i zawarł z pozwanym dwie umowy o pracę, przy czym pierwsza umowa została aneksowana w zakresie czasu jej trwania, dlatego też należy przyjąć, że z pozwanym łączyły go trzy umowy. Zgodniezart. 251§ 1 kptrzecia z umów o pracę zawarta do dnia 31 grudnia 2015 roku uległa przekształceniu w umowę na czas nieokreślony. Nadto umowa ta została zawarta na okres 9 lat i z tego też względu winna być uznana za umowę na czas nieokreślony.
Powód wskazywał, że w związku z przytoczonymi okolicznościami rozwiązanie umowy o pracę z dniem 31 grudnia 2015 roku powinno zostać uznane za niezgodne z prawem, bowiem pracodawca nie zastosował3-miesięcznego okresu wypowiedzenia. Dlatego też dochodzi odszkodowania.
W odpowiedzi na pozew z dnia 1 lutego 2016 roku pozwanyJ. S., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósło oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda kosztów procesu.W uzasadnieniu zaprzeczył, jakoby powód pracował u niego na podstawie drugiej umowy o pracę zawartej na okres od 2 stycznia 2006 roku do 31 grudnia 2006 roku. Podnosił, że z powodem łączyły go dwie umowy o pracę. Jednocześnie pozwany przyznał, że błędnie wpisał w pierwszej umowieo pracę okres jej trwania, ale pomyłka ta została szybko zauważona i za zgodą powoda skorygowana, a powód zobowiązał się do zwrotu pierwotnego egzemplarza umowy.
Nadto pozwany podnosił, że żaden przepiskodeksu pracynie określa, na jaki maksymalny okres można zawrzeć umowę na czas określony.
Pismem procesowym z dnia 23 czerwca 2016 roku pełnomocnik powoda rozszerzył żądanie pozwu i wniósł o zasądzenie na rzecz powoda odszkodowania w kwocie 6000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty.
Pełnomocnik pozwanego konsekwentnie wnosił o oddalenie powództwa.
Sąd Rejonowy – Sąd Pracy ustalił następujący stan faktyczny:
PowódA. R.został zatrudniony przez pozwanegoJ. S., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwąZakład (...)wB.na stanowisku dekarz - blacharzw pełnym wymiarze czasu pracy.
Najpierw w dniu 11 lipca 2005 roku strony zawarły umowę o pracę na czas określony do dnia 31 grudnia 2005 roku.A. R.otrzymał egzemplarz tej umowy. W czasie tej trwania pozwany wykrył błąd dotyczący dopuszczalności rozwiązania umowy za dwutygodniowym wypowiedzeniem. Za zgodą powoda strony zawarły nową umowę na czas określony od 11 lipca 2005 roku do 31 grudnia 2006 roku. Pozostałe warunki umowy o pracę nie uległy zmianie.
W dniu 2 stycznia 2007 rokuA. R.zawarł z pozwanymJ. S.umowę o pracę na czas określony od dnia 1 stycznia 2007 roku do 31 grudnia 2015 roku.
(dowód: umowy o pracę – k. 5-7odwr.; zeznania powodaA. R.– k. 39 w zw. z k. 53, k. 53; zeznania pozwanegoJ. S.– k. 39-40 w zw. z k. 53, k. 53; zeznania świadkaR. S.– k. 40)
PowódA. R.w czasie trwania stosunku pracy nie domagał się od pozwanego zatrudnienia na czas nieokreślony. Z upływem terminu na jaki zawarta była umowa powód sądził, że nadal będzie pracował u pozwanego, ponieważ otrzymał sms z informacją, że zakład będzie zamknięty do 6 stycznia 2016 roku. W tym dniu skontaktował sięz pracodawcą, który powiedział mu, że już u niego nie pracuje. W dniu 7 stycznia 2016 rokuA. R.otrzymał świadectwo pracy za okres zatrudnienia u pozwanego.
(dowód: zeznania powodaA. R.– k. 39 w zw. z k. 53, k. 53; świadectwo pracy – w aktach osobowych powoda, cześć C, k. 21)
Wynagrodzenie powodaA. R., obliczone jak ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy stanowi kwotę 2000 zł.
(dowód: zaświadczenie – k. 46)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zeznań: powodaA. R.i pozwanegoJ. S., świadkaR. S., a także na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy i aktach osobowych powoda.
Stan faktyczny sprawy jest w zasadzie bezsporny. Z zeznań stroni świadka wynika, że strony w istocie zawarły trzy umowy o pracę, bowiem pierwsza z umów zawarta na czas określony od dnia 11 lipca 2005 roku do 31 grudnia 2005 roku, w czasie jej trwania została zastąpiona umowąo pracę na czas określony od dnia 11 lipca 2005 roku do 31 grudnia 2006 roku, a zatem zmianie uległ termin, do którego pierwsza z umów miała trwać.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Powództwo zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treściąart. 251§ 1 kp(obowiązującą w dacie zawierania umów o pracę przez strony) zawarcie kolejnej umowy o pracę na czas określony jest równoznaczne w skutkach prawnych z zawarciem umowyo pracę na czas nieokreślony, jeżeli poprzednio strony dwukrotnie zawarły umowę o pracę na czas określony na następujące po sobie okresy, o ile przerwa między rozwiązaniem poprzedniej a nawiązaniem kolejnej umowyo pracę nie przekroczyła 1 miesiąca.
Według § 2 powołanego przepisu uzgodnienie między stronamiw trakcie trwania umowy o pracę na czas określony dłuższego okresu wykonywania pracy na podstawie tej umowy uważa się za zawarcie, od dnia następującego po jej rozwiązaniu, kolejnej umowy o pracę na czas określony w rozumieniu § 1.
Powyższy przepis odnosi się wprost do stanu faktycznego sprawy.
W ocenie Sądu (czemu strony nie przeczą) strony zawarły trzy umowyo pracę, pomiędzy którymi nie było żądnych przerw. Pozwany wprawdzie podnosił, że druga umowa miała tylko naprawić błąd w pierwszej, skutkiem czego było wydłużenie czasu jej trwania. Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy najpierw w dniu 11 lipca 2005 roku strony zawarły umowę o pracę na czas określony do dnia 31 grudnia 2005 roku. W czasie tej trwania pozwany wykrył błąd dotyczący dopuszczalności rozwiązania umowy za dwutygodniowym wypowiedzeniem. Za zgodą powoda została zawarta nowa umowa na czas określony od 11 lipca 2005 roku do 31 grudnia 2006 roku. W tej sytuacji należy przyjąć, że od dnia 1 stycznia 2006 roku strony zawarły kolejną umowę (drugą). W dniu 2 stycznia 2007 rokuA. R.zawarł z pozwanymJ. S.trzecią umowę o pracę na czas określony od dnia 1 stycznia 2007 roku do 31 grudnia 2015 roku.
Wskazać należy, żeart. 251§ 2 k.p.przekreśla możliwość przedłużania umów o pracę na czas określony w drodze tak zwanych aneksów (w celu obejściaart. 251§ 1 k.p.), o czym wielokrotnie wypowiadał się Sąd Najwyższy (por. m. in. wyrok z dnia 19 lutego 2010 r., II PK 226/09 - OSNP 2011/15-16/204).
Kolejną kwestią, którą podnosił powód było zawarcie umowy terminowej na okres 9 lat z dopuszczalnością jej rozwiązania za dwutygodniowym wypowiedzeniem. Umowy o pracę na czas określony - określające długą (wieloletnią) perspektywę zatrudnienia, z jednoczesną klauzulą rozwiązywalności za dwutygodniowym wypowiedzeniem - były już przedmiotem wypowiedzi orzeczniczych Sądu Najwyższego. W licznych orzeczeniach Sąd Najwyższy zajął stanowisko, że niedopuszczalne jest zawarcie wieloletniej umowy o pracę na czas określony z klauzulą wcześniejszego jej rozwiązania za dwutygodniowym wypowiedzeniem, chyba że co innego wynika z przepisów prawa pracy albo z charakteru umowy dotyczącej wykonywania zadań oznaczonych w czasie albo, gdy z innych przyczyn nie narusza to usprawiedliwionego i zgodnego interesu obu stron stosunku pracy. Jeżeli zawarcie umowy o pracę na czas określony było niedopuszczalne, stosunek pracy podlega przepisom prawa pracy o umowie na czas nieokreślony (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 25 października 2007 r., II PK 49/07, OSNP 2008/21-22/317; z dnia 7 września 2005 r., II PK 294/04, OSNP 2006 nr 13-14, poz. 207).
Zawarcie długoterminowej umowy o pracę na czas określonyz dopuszczalnością wcześniejszego jej rozwiązania za dwutygodniowym wypowiedzeniem może być kwalifikowane jak obejście przepisów prawa pracy, ich społeczno-gospodarczego przeznaczenia oraz zasad współżycia społecznego (art. 58 § 1 i 2 k.c.w związku zart. 300 k.p.). W uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów z dnia 16 kwietnia 1998 r. (III ZP 52/97, OSNAPiUS 1998 nr 19, poz. 558) Sąd Najwyższy przypomniał, że po pierwsze - standardem prawa pracy jest umowa na czas nieokreślony, "która ze względu na sposób i zakres ochrony przed jej rozwiązaniem najpełniej respektuje uzasadnione potrzeby pracownika", po drugie - umowa terminowa jest wyjątkiem, który jeśli ma być zastosowany, to tylko ze względu na usprawiedliwione interesy obu stron stosunku pracy i "nie może być przez pracodawcę nadużywany w celu obejścia przepisów o ochronie trwałości bezterminowego stosunku pracy".
Okoliczności przedmiotowej sprawy, tj. zawarcie umowy terminowejz powodem na okres 9 lat, stosownie do treściart. 58 § 1 k.c., powoduje nieważność takiej umowy i zastąpienie jej umową o pracę zawartą na czas nieokreślony. Postanowienia wprowadzające 9-letni termin trwania stosunku pracy w umowie zawartej w dniu 2 stycznia 2007 r. między pozwanyma powodem są sprzeczne z ustawą, mają na celu obejście przepisów ustawy (art. 251kp) i sprzeciwiają się zasadom współżycia społecznego (art. 58 § 1 i 2 k.c.w związku zart. 300 k.p.).
Powyższe oznacza, że strony procesu łączyła umowa o pracę na czas nieokreślony. Rozwiązanie takiej umowy przez pozwanego powinno nastąpić z zachowaniem 3-miesięcznego okresu wypowiedzenia. Pozwany pracodawca takiego okresu wypowiedzenia nie zastosował, czym naruszył przepisyKodeksu pracyo rozwiązywaniu umów.
Zgodnie z treściąart. 56 § 1 kppracownikowi, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z naruszeniem przepisówo rozwiązywaniu umów o pracę w tym trybie, przysługuje roszczenieo przywrócenie do pracy na poprzednich warunkach albo o odszkodowanie.O przywróceniu do pracy lub odszkodowaniu orzeka sąd pracy. Przepisyart. 45 § 2 i 3stosuje się odpowiednio.
Powód z alternatywnych roszczeń wybrał odszkodowanie, które stosownie doart. 58 kpprzysługuje w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Okres wypowiedzenia umowy o pracę powodowi wynosił, zgodniez treściąart. 34 § 1 pkt 3 kp, 3 miesiące. Wysokość jego wynagrodzenia stanowiła kwotę 2000 zł.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawieart. 56w zw. zart. 58 kp, zasądził na rzecz powoda odszkodowanie w wysokości 6000 zł, o czym orzekł w punkcie 1. wyroku.
O odsetkach orzeczono na podstawieart. 481 k.c.Oddaleniu podlegało żądanie odsetek od dnia wniesienia pozwu od kwoty rozszerzonego żądania, tj. od kwoty 1640 zł. Zgodnie bowiem z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia6 marca 2003 roku w sprawie sygn. akt III PZP 3/03 „ustawowe odsetkiod odszkodowania przysługującego pracownikowi z tytułu niezgodnegoz prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia stają się wymagalne w dniu doręczenia pracodawcy odpisu pozwu zawierającego żądanie zapłaty tego odszkodowania” (M. Prawn. 2003, nr 7, poz. 291). Powód początkowo wnosił o zasądzenie kwoty 4360 zł. Pismem procesowymz dnia 23 czerwca 2016 roku (data wpływu do Sądu) rozszerzył żądanie pozwu do kwoty 6000 zł. Podzielając stanowisko Sądu Najwyższego, Sąd Rejonowy uznał, że pracodawca pozostaje w opóźnieniu z zapłatą odszkodowania od dnia 23 czerwca 2016 roku, tj. od daty doręczenia pisma rozszerzającego żądanie.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 kpc, wyrażającego zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Wysokość kosztów Sąd ustalił na podstawie przepisów § 9 ust. 1 pkt 1, rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U.2015.1800 ze zm.).
Na podstawieart. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowychw sprawach cywilnych z dnia 28 lipca 2005 roku(Dz.U.2014.1025 j.t. ze zm.) w zw. zart. 98 kpcSąd nakazał pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 300 złotych tytułem opłaty od pozwu.
Na podstawieart. 4772§ 1 kpcSąd nadał wyrokowi w punkcie pierwszym i drugim rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty nieprzekraczającej jednomiesięcznego wynagrodzenia powoda.