Sąd Okręgowy w Poznaniu
XVII Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: XVII Ka 215/16
Data wyroku: 2016-08-02 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Anna Judejko

­­­WYROK

W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 2 sierpnia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu w XVII Wydziale Karnym Odwoławczym, w składzie:
Przewodniczący: SSO Anna Judejko
Protokolant : protokolant Patrycja Rataj
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu---
po rozpoznaniu w dniach 10 maja 20016r., 20 lipca 2016r, 29 lipca 2016r.
sprawyZ. M. (1)
oskarżonego o przestępstwo zart. 54 § 3 kksw zw. zart. 9 § 1 kks.,art. 65 § 1 kks. Iart. 65 § 3 kks.
na skutek apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonego i oskarżyciela publicznego
od wyroku Sądu Rejonowego w Kościanie z dnia 23 grudnia 2015r.
w sprawie o sygnaturze(...)

1
uznając na podstawieart. 2 § 2 kks., iż zastosowanie w przedmiotowej sprawie mają przepisy obowiązujące w dniu 13 listopada 2013r. utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy;

2
zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty procesu za postępowanie odwoławcze w ½ części, w tym wymierza mu opłatę za drugą instancję w kwocie 480 zł, w pozostałym zakresie kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa.

Anna Judejko

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Kościanie wyrokiem z dnia 23 grudnia 2015 roku wydanym w sprawie(...)uznałZ. M. (1)za winnego popełnienia przestępstwa skarbowego zart. 65 § 3 i 1 k.k.s.i za przestępstwo wymierzył mu karę grzywny w wysokości 80 stawek dziennych grzywny, wysokość jednej stawki określając na 60 złotych.
W punkcie 2. wyroku Sąd uniewinnił oskarżonego od popełnienia przestępstwa zart. 54 § 3 k.k.s.w zw. zart. 9 § 1 k.k.s.
W dalszych punktach wyroku Sąd orzekł o dowodach rzeczowych oraz o kosztach procesu.
Apelację od wyżej wskazanego wyroku w części skazującej oskarżonego wywiódłobrońcaww. zarzucając mu dokonanie błędnych ustaleń faktycznych wynikających z naruszenia przepisówart. 7 i 5 § 2 i 366 § 1 k.k.oraz obrazę prawa materialnego i na tej podstawie wnosząc o zmianę wyroku w zaskarżonej części poprzez uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie o uchylenie wyroku we wskazanej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Oskarżyciel publicznyapelacją wniesioną na niekorzyść oskarżonego zaskarżył wyrok Sądu I instancji w części uniewinniającej oskarżonego od popełnienia czynu zart. 54 § 3 k.k.s.zarzucając wyrokowi w tym zakresie błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, który mógł mieć wpływ na jego treść, polegający na tym, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i ustalone na jego podstawie okoliczności faktyczne nie są wystarczające dla stwierdzenia sprawstwa oskarżonego, podczas gdy kompleksowa ocena całości zgromadzonego materiału dowodowego prowadzi do wniosku przeciwnego.
Przy tak postawionym zarzucie skarżący wniósł o uchylenie wyroku w punkcie 2. i w tym zakresie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kościanie.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Wniesione w niniejszej sprawie apelacje nie zasługiwały na uwzględnienie. Z uwagi na utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku Sąd w dalszej części uzasadnienia odniósł się wyłącznie do zarzutów i argumentów zawartych w środku odwoławczym pochodzącym od oskarżyciela publicznego, albowiem tylko ww. złożył wniosek o uzasadnienie wydanego orzeczenia.
Przed przejściem do analizy zarzutów wyeksponowanych w ww. apelacji Sąd Okręgowy pragnie jednak zaznaczyć, iż rozpoznanie sprawy na skutek wniesienia środka odwoławczego następuje w granicach zaskarżenia (art. 433 § 1 k.p.k.), a nadto w razie wniesienia środka odwoławczego na niekorzyść oskarżonego przez oskarżyciela publicznego lub pełnomocnika także w granicach zarzutów odwoławczych (uchybień) podniesionych w środku odwoławczym, chyba że zachodzą podstawy do orzekania poza granicami zaskarżenia i podniesionymi zarzutami. W wypadku zatem, gdy środek odwoławczy wniesiony został przez podmioty wskazane wart. 434 § 1 zd. 2 k.p.k.na niekorzyść oskarżonego ustawodawca wiąże sąd odwoławczy granicami podniesionych zarzutów (uchybień). Z tych też względów w części uniewinniającej oskarżonego Sąd Okręgowy rozpoznawał sprawę w granicach zarzutów odwoławczych (uchybień) podniesionych w środku odwoławczym pochodzącym od oskarżyciela oraz uwzględnił dodatkowo z urzędu podstawy do orzekania poza granicami zaskarżenia i podniesionymi zarzutami.
Kontrola odwoławcza zaskarżonego orzeczenia nie potwierdziła jednak zarzutów zawartych we wniesionej apelacji. Sąd pierwszej instancji dokonał bowiem w sposób precyzyjny analizy dowodów zgromadzonych w sprawie, a następnie dokładnie wyjaśnił w jakim zakresie i dlaczego uwzględnił bądź zdyskwalifikował wartość poszczególnych z nich. Na podstawie analizy materiału dowodowego sprawy Sąd odwoławczy wyraża całkowitą aprobatę toku rozumowania i ustaleń Sądu pierwszej instancji, w którym nie ma żadnych błędów natury faktycznej czy logicznej. Efektem prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego i właściwej oceny dowodów był przy tym należycie ustalony stan faktyczny.
Przypomnieć zarazem należy, iż w kwestionowanym przez skarżącego punkcie orzeczenia Sąd Rejonowy uniewinniłZ. M. (1)od popełnienia czynu zart. 54 § 3 k.k.s, który polegać miał na podjęciu w dniu 27 grudnia 2013 roku wK.działań mających na celu uchylenie się od opodatkowania i uszczupleniu podatku akcyzowego za listopad 2013 roku poprzez polecenieM. K.rozdrobnienia w dniu 13 listopada 2013 roku a następnie sprzedaży 1,78 kg suszu tytoniowego, od którego nie uregulował on podatku.
Oskarżyciel publiczny zarzucił zatemZ. M. (1)popełnienie ściśle określonego – co do miejsca, czasu oraz przedmiotu – czynu wypełniającego znamiona wykroczenia skarbowego.
Zgodzić należy się ze skarżącym co do tego, że w praktyce aby susz tytoniowy nadawał się do palenia wystarcza jego pocięcie lub podzielenie. Niewątpliwym jest również, że w miejscu prowadzenia przezZ. M.działalności gospodarczej ujawniono maszynę do cięcia liści,M. K.zeznała zaś, że w różnych sytuacjach oskarżony polecał jej pociąć tytoń. Jednocześnie tytoń do palenia bez znaków akcyzy ujawniono w innych miejscach prowadzenia przez ww. działalności.
Jak jednak słusznie zauważył Sąd Rejonowy oskarżyciel publiczny nie przedstawił żadnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, iż polecenie cięcia tytoniu a następnie jego sprzedaży zostało wydane przezZ. M. (1)w dacie wskazanej w zarzucie oraz dotyczyło wynikającej z treści zarzutu ilości tytoniu. Podczas przeszukania dokonanego w sklepie w dniu 13 listopada 2013 r. nie ujawniono bowiem żadnego tytoniu, który świadczyłby o tym, iż pocięty został na polecenieZ. M. (1). Jednocześnie zeznaniaM. K.nie odnosiły się do konkretnego dnia objętego zarzutem, a do okresu go poprzedzającego. Co więcej, ww. wskazywała, że stojąca w sklepie maszyna do rozdrabniania liści tytoniu była wykorzystywana nie tylko przez nią, ale również przez indywidualnych klientów (po dokonaniu zakupu).
Można się jedynie domyślać (nie wynika to bowiem ani z aktu oskarżenia ani z apelacji), że wskazana w zarzucie ilość suszu tytoniowego (1,78 kg) jest wyliczeniem opartym o treść zeznańM. K., która wskazała, że w dniu 12 listopada 2013 r. do godz. 14.00 „miała utarg ze sprzedaży tytoniu w kwocie 213 zł”, zaś cena za kilogram tytoniu wynosiła 120 zł. Oskarżyciel wyliczył więc, że w tym dniu dokonano sprzedaży 1,78 kg tytoniu. (213/120= 1,775). Jak zarazem wynika z zeznań ww. utarg ze sprzedaży liści tytoniowych był zapisywany na osobnej kartce znajdującej się obok wagi (koperta k. 53). Brak jest jednak jakichkolwiek dowodów – nie odwołuje się do nich we wniesionym środku odwoławczym także skarżący - pozwalających na przyjęcie, że ustalona w powyższy sposób ilość tytoniu sprzedanego w dniu 1 listopada 2013 roku obejmowała właśnie te transakcje, w których cięcia tytoniu dokonywałaM. K.na polecenie oskarżonego. Nie jest zatem jasnym, które z transakcji to była sprzedaż wyłącznie liści tytoniu, które dotyczyły sytuacji, w których klienci sami cięli tytoń, a które – tych, gdy tytoń był cięty przez świadka lub oskarżonego. Wnioskowanie oskarżyciela uznać zaś należało za nadmiernie uproszczone, zakładało ono bowiem – bez odwołania się do konkretnych dowodów - że wszystkie transakcje z dnia objętego zarzutem obejmowały cięcie tytoniu, a to zaś zawsze będzie objęte akcyzą. Pierwsza z powyższych okoliczności opiera się jedynie na domysłach oskarżyciela, druga zaś nie znajdowała oparcia w przepisach prawa obowiązujących w dniu wskazanym w zarzucie.
W ocenie Sądu odwoławczego sam zaś fakt prowadzenia przez oskarżonego działalności mającej na celu de facto ominięcie przepisów podatkowych (rzekoma sprzedaż liści tytoniu, a w rzeczywistości był to często tytoń do palenia), nie przesądzała zatem, że w dniu 13 listopada 2013 r. transakcje, z których wyniknął utarg w kwocie 213 złotych miały taki charakter. Postępowanie karne wymaga zaś udowodnienia sprawstwa ponad wszelką wątpliwość, czego oskarżyciel nie uczynił.
Apelacja wniesiona przez oskarżyciela publicznego z uwagi na wyżej wskazane okoliczności nie mogła zatem odnieść zamierzonego przez ww. skutku, ze względu na słuszność wydanego wobec oskarżonego wyroku uniewinniającego. W konsekwencji za nieuzasadnione uznać należało i te zarzuty apelacji kwestionujące zasadność zwrotu obwinionemu dowodów rzeczowych. Warunkiem orzeczenia ich przepadku jest bowiem uznanie sprawstwa i winy, a to nie nastąpiło w niniejszym postępowaniu.
W punkcie 2. wyroku Sąd orzekł o kosztach postępowania odwoławczego obciążając nimi w ½ części oskarżonego w ½ drugiej zaś, w związku z utrzymaniem w mocy wyroku uniewinniającego Skarb Państwa.
SSO Anna Judejko