Sąd Okręgowy w Rzeszowie
VI Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: VI Ga 110/16
Data wyroku: 2016-05-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Beata Hass-Kloc

Sygn. akt VI Ga 110/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 10 maja 2016 r.
Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Beata Hass-Kloc
Protokolant: st. sekr. sądowy Joanna Kościak
po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2016 r. w Rzeszowie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa:T. H.
przeciwko:K. S.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego wP.V Wydziału Gospodarczego z dnia 23 lutego 2016 r., sygn. akt V GC 474/15 upr
oddala apelację.
Sygn. akt VI Ga 110/16

UZASADNIENIE
wyroku z dnia 10 maja 2016 r.
Wyrokiem z dnia 23 lutego 2016 r. sygn. akt V GC 474/15 upr Sąd Rejonowy wP.zasądził od pozwanejK. S.na rzecz powodaT. H.kwotę 397,37 euro z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 04.03.2015 r. do dnia zapłaty (pkt I), zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 647,00 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 600,00 zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika.
W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, że na podstawie zlecenia spedycyjnego nr(...)powódT. H.– prowadzący działalność gospodarczą pod nazwąFirma Handlowo – Usługowa (...)wM.wykonał na rzecz pozwanejK. S.prowadzącej działalność gospodarcza pod nazwąN. (...)K. S.wZ.przewóz towarów na trasieS.-B./Ł.zgodnie ze zleceniem pozwanej. Następnie powód w dniu 25.08.2014 r. przesłał pozwanej komplet dokumentów wraz z wystawionąfakturą VAT nr (...)z dnia 18.08.2014 r. , tytułem wykonanego przewozu z dnia 14.08.2014 r. na kwotę 799,50 euro, płatną w ciągu 60 dni.
Pozwana następnie zarzuciła powodowi, iż przesłana przez niego faktura została wystawiona błędnie albowiem powód nie przyjął właściwego kursu waluty z daty, z której powinien. Jednocześnie pozwana poinformowała powoda, iż z uwagi na podniesione okoliczności, powód przekroczył termin dostarczenia dokumentów i w związku z tym zostaje wydłużony termin płatności faktury do 120 dni oraz naliczona zostaje kara umowna w wysokości 100 euro, składając również powodowi oświadczenie o potrąceniu kwoty 100 euro z należnością zfaktury VAT nr (...)z dnia 18.08.2014 r. Ponadto, w związku z tym, iż kierowca powoda, w trakcie załadunku towaru w miejscowościS.pobrał kątowniki i pasy, zgodnie z warunkami zlecenia, pozwana obciążyła powoda z tego tytułu kwotą 407,13 euro, co powód uznał.
Powód poprawił i przesłał do pozwanejfakturę nr (...)w dniu 03.09.2014 r. , pozwana zaś podtrzymała swoje stanowisko, iż powód przekroczył termin dostarczenia dokumentów określony w zleceniu. Ponadto pozwana zarzuciła powodowi, iż ten nie dostarczył wszystkich dokumentów albowiem nie przesłał do niej oryginalnych warunków zlecenia podpisanego i opieczętowanego przez powoda. W dniu 15.12.2014 r. pozwana wystosowała do powoda wezwanie do zapłaty kwoty 507,13 euro z tytułu noty obciążeniowej nr 13/08/2014 i z tytułufaktury VAT (...). W odpowiedzi na to wezwanie powód poinformował pozwaną, iż z wystawionej przez niego faktury VAT pozwana może potrącić jedynie kwotę 407,13 euro tj. z tytułu pobranych przez kierowcę materiałów, w pozostałym zaś zakresie przysługuje mu wierzytelność wobec pozwanej z tytułufaktur VAT nr (...).
Na podstawie tak ustalonego stanu faktycznego i dokonanej oceny dowodów Sąd Rejonowy uznał powództwo w całości za zasadne, przyjmując, że
zgodnie zart. 774 k.c.powodowi należało się wynagrodzenie za wykonie przewozu na podstawie zlecenia pozwanej, tj. zgodnie ze zleceniem spedycyjnym nr(...)z dnia 12.08.2014 r. Wysokość tego wynagrodzenia, nie kwestionowana przez pozwaną wynosiła łącznie 799,50 euro, zgodnie z wystawioną przez powodafakturą VAT nr (...)z dnia 18.08.2014 r. Przy czym, w związku z tym, iż kierowca powoda w trakcie załadunku towaru w miejscowościS.pobrał kątowniki i pasy, pozwana obciążyła powoda z tego tytułu kwotą 407,13 euro zgodnie zfakturą VAT nr (...), powód w tym zakresie uznał dokonane przez pozwaną potrącenie wzajemnych wierzytelności zgodnie zart. 498 k.c.i499 k.c.Tym samym z wystawionej przez powoda na rzecz pozwanej faktury VAT pozostała do zapłaty tytułem wynagrodzenia za wykonany przewóz kwota 392,37 euro – objęta wniesionym pozwem.
Powód wskazał, iż przesyłkę zawierającą dokumenty transportowe dostarczył pozwanej w dniu 25.08.2014 r. , a więc w terminie wynikającym ze zlecenia spedycyjnego. Tym samym jak słusznie podnosił powód dokumenty zostały wysłane przez powoda do pozwanej w uzgodnionym terminie, zaś późniejsza korekta faktury VAT wystawionej przez powoda nie miała znaczenia.
Odnośnie naliczenia przez pozwaną kary umownej w kwocie 100 euro na rzecz powoda, zgodnie ze zleceniem spedycyjnym nieprawidłowe wystawienie faktury skutkowało wydłużeniem terminu płatności należności do 120 dni. Dopiero w przypadku opóźnienia w ich dostarczeniu , co nie miało miejsca w niniejszej sprawie, pozwana jak słusznie wskazywał powód miałaby prawo naliczyć karę umowną w wysokości 100 euro. Zatem działanie pozwanej w zakresie naliczenia kary umownej w kwocie 100 euro i złożenie w tym zakresie oświadczenia powodowi o potrąceniu wzajemnych wierzytelności było bezpodstawne zgodnie zart. 498 k.c.Za bezpodstawny Sąd Rejonowy uznał także podniesiony przez pozwaną zarzut nie dostarczenia jej przez powoda zlecenia spedycyjnego w oryginale, skoro zlecenie to zostało przez pozwaną wysłane do powoda drogą elektroniczną, następnie to samo zlecenie i tą samą drogą zostało odesłane do pozwanej, po uprzednim podpisaniu i opatrzeniu go pieczęcią przez powoda – co było tym samym skuteczne zgodnie zart. 661k.c.
W tym stanie rzeczy Sąd I instancji uwzględnił powództwo w całości przyjmując, że potrącenie wzajemnych wierzytelności przez pozwaną nastąpiło nieskutecznie, wskazując jednocześnie, że pozwana podnosząc ten zarzut w żaden sposób nie odniosła się do dalszej kwoty 292,37 euro tytułem należnego powodowi wynagrodzenia, która nie była przedmiotem z jej strony jakichkolwiek oświadczeń o potrąceniu. O kosztach procesu Sąd rozstrzygnął na podstawieart. 98 k.p.c.
Od powyższego wyroku apelację wniosła pozwana zaskarżając go w całości i zarzucając:

1
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia mający wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia polegający na uznaniu, że strona powodowa przesłała komplet dokumentacji wraz z dokumentem CMR zgodnie z umową w sytuacji ziszczenia się podstaw do naliczenia kary umownej zgodnie z pisemnymi warunkami wykonania zlecenia, w szczególności gdy strona pozwana w sposób prawidłowy dokonała naliczenia kary umownej zgodnie z pisemnymi warunkami wykonania zlecenia, w szczególności gdy strona pozwana w sposób prawidłowy dokonała naliczenia kary umownej w wysokości 100 euro oraz dokonała potrącenia wierzytelności;

2
obrazę przepisów postępowania w postaciart. 233 kpcpolegającą na naruszeniu zasady wszechstronnej oceny materiału dowodowego sprowadzającej się do bezpodstawnego przyjęcia, iż powód wykonał zlecenie zgodnie z umową w sytuacji gdy wykonanie umowy nastąpiło z naruszeniem pkt B warunków zlecenia – strona powodowa nie dostarczyła kompletnej dokumentacji przez co datę wymagalności roszczenia należy liczyć od daty dostarczenia oryginału CMR oraz faktu dokonania i uznania przez powoda kompensaty wzajemnych roszczeń zgodnie z punktem K zlecenia.

W oparciu o powyższe zarzuty pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w całości, a także zasądzenie od powoda na jej rzecz kosztów postępowania przed sądem I i II instancji, w tym kosztów zastępstwa procesowego za obie instancje.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja nie jest zasadna.
Ponowna analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego, wykazała, że Sąd Rejonowy w sposób należyty przeprowadził postępowanie dowodowe, dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, a zgromadzony w toku przewodu sądowego materiał dowodowy ocenił wszechstronnie, z zachowaniem reguł określonym wart. 233 § 1 k.p.c., oraz trafnie wyjaśnił podstawę prawną przyjętego rozstrzygnięcia.
W rozpoznawanej sprawie bezsporny był fakt, że powód na zlecenie pozwanej zrealizował usługę transportową w przewozie międzynarodowym za które wystawiłfakturę VAT nr (...)na kwotę 799,50 euro. Pozwana nie kwestionowała też, że nie dokonała na rzecz powoda zapłaty części należności wynikającej z tej faktury bowiem należność ta została potrącona z wierzytelnością wzajemną pozwanej przysługującą jej względem powoda z tytułu kar umownych w kwocie 100 euro za nieterminowe dostarczenie jej przez powoda kompletu dokumentów transportowych wraz z poprawnie wystawioną fakturą. (k. 16-17)
W oparciu o zebrane dowody Sąd Rejonowy prawidłowo przyjął, że naliczenie przez pozwaną kary umownej wynoszącej 100 euro było w świetle treści łączącej strony umowy bezpodstawne i tym samym złożenie powodowi oświadczenia o potrąceniu wzajemnych wierzytelności było nieskuteczne.
Naliczając powodowi karę umowną pozwana powołała się na punkt BWarunków wykonania zleceniaktóry stanowi, że ,, Akceptowane będą wyłączniepoprawnie wystawione fakturywraz zoryginałem zlecenia spedycyjnegoopieczętowanego i podpisanego przez właściwie reprezentowanego zleceniobiorcęwraz zkompletem wymaganym do danego transportu dokumentów: oryginałem CMR, lieferschein, wz i inne dokumenty towarzyszące. Nieprawidłowo wystawione faktury, faktury bez kompletu dokumentów lub z nieoryginalnymi dokumentami nie będą księgowane, a termin płatności ulegnie zmianie do 120 dni i będzie naliczany od dnia wpływu do siedziby zleceniodawcy oryginalnych dokumentów oraz poprawnie wystawionej faktury. Za opóźnienie zostanie naliczona kara umowna w wysokości 100 EUR.’’
Z kolei w punkcie 14 zlecenia spedycyjnego nr(...),,Uwagi dodatkowe’’ mowa jest o obowiązku zleceniobiorcy dostarczenia w terminie najpóźniej do 10 dni od dnia wykonania usługidokumentów wraz z fakturą.Zgodnie z punktem 9 w/w zlecenia płatność miała nastąpić w terminie 60 dni od dnia otrzymania prawidłowo wystawionej faktury VATwraz zkompletem wymaganych dla danego transportu dokumentów (…)
W ocenie Sądu Okręgowego zapis pkt BWarunków(…) dotyczący możliwości naliczenia kary umownej za opóźnienie choć nie jest precyzyjny to jego sens należy odczytywać w ten sposób, że skoro akceptowane przez zamawiającego miały być tylko poprawnie wystawione faktury wraz z oryginałem zlecenia spedycyjnego (…) i wraz z kompletem wymaganych dokumentów (…) to uprawnienie do naliczenia kary umownej aktualizuje się tylko w przypadku nieterminowego dostarczenia powyższych dokumentów łącznie. Natomiast konsekwencją dostarczenia dokumentów niekompletnych, nieprawidłowo wypełnionych, wymienionych pojedynczo, po przecinku w zd. 2 cytowanego zapisu pkt B Warunków skutkuje wydłużeniem terminu płatności do 120 dni naliczanego od dnia wpływu do siedziby zleceniodawcy oryginalnych dokumentów oraz poprawnie wystawionej faktury. Umowę stron należy rozpatrywać jako całość i w tym zakresie należy brać pod uwagę zarówno treść zlecenia spedycyjnego jak i warunki wykonania zlecenia – pkt B które są jednoznaczne co do wymogu łącznego przedstawienia kompletu dokumentów z fakturą.
W rozpoznawanej sprawie powód w wymaganym 10 – dniowym terminie przedłożył pozwanej prawidłowo komplet właściwych dokumentów z nieprawidłowo wypełnioną fakturą VAT. Skoro nieprawidłowość dotyczyła tylko jednego spośród wymaganych dokumentów brak jest podstaw do przyjęcia,, że doszło do naruszenia umownych warunków dostarczenia dokumentów i w tym zakresie pozwanej nie przysługiwało prawo naliczenia kary umownej.
Co do dalszej kwoty zasądzonej w wyroku Sądu I instancji tj. 292,37 euro apelujący nie zgłosił żadnych zarzutów i wobec bezspornego w sprawie faktu, że powód zrealizował zlecenie w całości brak było podstaw do kwestionowania prawidłowości rozstrzygnięcia sądu I instancji w tym zakresie.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak sentencji na mocyart. 385 kpc.