Sąd Rejonowy w Koninie
V Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: V GC 294/16
Data wyroku: 2016-12-01 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Iwona Szczepańska
Słowa kluczowe: Roszczenie Regresowe
Podstawa prawna: art. 376 k.c.

Sygnatura akt V GC 294/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Konin, dnia 01-12-2016 r.
Sąd Rejonowy w Koninie V Wydział Gospodarczy w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Iwona Szczepańska
Protokolant: p.o. sekretarz sądowy Malwina Lisowska
po rozpoznaniu w dniu 22-11-2016 r. w Koninie
na rozprawie
sprawy z powództwaZ. M.
przeciwko(...) Sp. z o.o.wK.
o zapłatę

I
oddala powództwo,

II
zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 2.417,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,

III
nakazuje pobrać od powoda na rzecz Skarbu Państwa ( Sąd Rejonowy w Koninie)

kwotę 150,00 zł tytułem wynagrodzenia mediatora.
SSR Iwona Szczepańska
Sygn. akt V GC 294/16

UZASADNIENIE
PowódZ. M.wniósł 26.10.2015r. do Sądu Rejonowego w Legnicy pozew o zasądzenie od pozwanej(...) sp. z o.o.wK.kwoty 10.841,21 zł z ustawowymi odsetkami od kwot:
- 4.600,15 zł od dnia 06.06.2015r. do dnia zapłaty,
- 6.241,06 zł od dnia 15.09.2015r. do dnia zapłaty
oraz o zasądzenie zwrotu kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu podał, że żądna kwota to regres jakiego dochodzi od współdłużnika, obecnej pozwanej a wynikający z wydanego na rzecz(...) Sp. z o.o.wL.tytułu wykonawczego Sądu Rejonowego Lublin – Wschód z siedzibą wŚ.przeciwko stronom nin. postępowania na podstawie łączącej powoda i pozwaną umowy konsorcjum, którą to wierzytelność(...) Sp. z o.o.wL.spłacił w łącznej kwocie 21.682,42 zł. Żąda zatem spłaty połowy tej kwoty.
Nakazem zapłaty z dnia 30.11.2015r. wydanym w postępowaniu upominawczym, Sądu Rejonowy w Legnicy w sprawie o sygn. akt V GNc 4557/15 uwzględnił żądanie powoda w całości.
Pozwana w sprzeciwie w pierwszej kolejności podniosła zarzut niewłaściwości miejscowej Sądu. W przedmiocie sprawy wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu podkreśliła, że po dniu 8.08.2013r. nie była już stroną umowy dotyczącej konsorcjum w wyniku zawartego porozumienia i nie miała dostępu do dokumentacji w realizacji inwestycji. Nie miała też żadnej wiedzy co do rozliczeń powoda z poszczególnymi wykonawcami i dostawcami. Zażądała wyjaśnienia podstawy żądania i wykazania zasadności roszczenia, bowiem według jej wiedzy do prawidłowego rozliczenia już doszło. Zaznaczyła też, że brak jest przesłanki o solidarnej odpowiedzialności, gdyż konsorcjum zostało rozwiązane a podmiotem jedynie odpowiedzialnym za realizację inwestycji jest powód, na co wskazuje ewidentnie zwarte w tej materii porozumienie.
Postanowieniem z dnia 15.02.2016r. w sprawie V GC 317/16 Sąd Rejonowy w Legnicy przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Koninie jako właściwego miejscowo do rozpoznania sprawy.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 29.05.2012r. strony sporu zwarły umowę Konsorcjum w celu wspólnego złożenia oferty na przebudowę i rewaloryzację zespołu poklasztornego wG.gminaW.. Konsorcjum zostało wybrane na wykonawcę. Strony umowy umówiły się, że faktura zamawiającego wystawiona będzie na lidera konsorcjum a wszystkie rozliczenia będą traktowane jako solidarne.
dowód: okoliczności bezsporne, umowa konsorcjum z dnia 29.05.2012r. k. 8 – 10 i 88 – 89.
W dniu 10.06.2013r. nastąpił odbiór wykonania i montażu okien z udziałem powoda i pozwanej z wynikiem dobrym. Zaznaczono też, że montaż parapetów nastąpi na przełomie lipca – sierpnia 2013r, po informacji zamawiającego, zabezpieczenie okien nastąpi po uzgodnieniu z wykonawcą robót tynkarskich oraz iż należy usunąć defekty powłoki malarskiej.
W dniu 17.06.2013r.Fabryka (...) sp. z o.o.wL.wystawiła na lidera Konsorcjum tj. pozwanąfakturę VAT nr (...)r. na kwotę 105.012,44 zł tytułem wymiany stolarki okiennej wedługumowy (...). Termin zapłaty miał nastąpić 17.07.2013r.
Z powyższej kwoty zapłacona została przez konsorcjum kwota 91.596,84 zł. Do zapłaty pozostała kwota 13.415,60 zł zatrzymana w związku z poczynionymi uwagami do protokołu odbioru wykonania i montażu okien celem usunięcia usterek i dokończenia prac.
dowód: okoliczność bezsporna, w/w faktura VAT k. 11, protokół odbioru robót k. 61,dokumentacja fotograficzna k.80-87
W dniu 08.08.2013r. strony sporu zawarły porozumienie o rozwiązaniu z dniem 08.08.2013r. umowy konsorcjum. Strony oświadczyły, że były wykonawcamiumowy nr (...)z dnia 22.06.2012 dotyczącej przebudowy i rewaloryzacji zespołu poklasztornego wG.gminaW.. Powód oświadczył, że pozostałe prace w oparciu o w/w umowę wykona samodzielnie i sam dokona również rozliczenia z inwestorem. Strony ustaliły też następujące finansowe rozliczenia (pkt 4 porozumienia):
- tytułem ostatecznego rozliczenia (w tym robót i materiałów), pozwana wystawił na powoda notę obciążeniową na kwotę 154.545,59 zł, która w całości zostanie rozliczona w ramach kompensaty ze zobowiązaniami pozwanej.
- powód natomiast zobowiązał się zawrzeć stosowną umowę OC i przyjął na siebie wyłączną odpowiedzialność z tytułu gwarancji i rękojmi oraz innych praw i obowiązków wobec inwestora wynikających z umowy . Oświadczył też, że otrzymał od pozwanej wszelkie związane z realizacją inwestycji dokumenty.
- powód oświadczył też, że wszystkie faktury jakie zostały wystawione na niego przez osoby trzecie w związku z realizacją umowy zostały przestawione do rozliczenia księgowego z pozwaną i w oparciu również o nie ustalono pomiędzy stronami rozliczenie w pkt 4 niniejszego porozumienia. W przypadku jeśli okaże się, że nie wszystkie faktury zostały przez powoda przedłożone pozwanej, rozliczenie tych faktur nie będzie wpływać na ustalone rozliczenie pomiędzy stronami określone w niniejszym porozumieniu a powód dokona ich rozliczenia we własnym zakresie.
Strony ustaliły, że od tej chwili powód ponosi wyłączną odpowiedzialność względem inwestora i kontrahentów.
dowód: okoliczności bezsporne, pismo pozwanej k. 65, porozumienie z dnia 08.08.2013r. k. 90, zeznania członka zarządu pozwanejK. C.k.130-131, zeznania członka zarządu pozwanejP. K.k. 131v,
Po dniu 08.08.2015r. pozwana nie będąc stroną umowy nie miała dostępu do dokumentacji dotyczącej realizacji prac wG., nie miała wiedzy o stanie rozliczeń powoda z poszczególnymi wykonawcami i dostawcami. Powód nie informował pozwanej o żadnych odbiorach z kontrahentami, ani o żadnych płatnościach dla kontrahentów. Powód pełnił na budowie obowiązki Kierownika Budowy. Powód po 08.08.2013r. nie konsultował z pozwaną żadnych prac. Nie reagował również na prośby pozwanej o dostarczenie protokołu końcowego odbioru robót prowadzonych przez(...) Sp. z o.o.wL., gdy pozwana otrzymała już sygnały od przedstawiciela tej firmy o nierozliczeniu faktury.
dowód: pismo pozwanej z dnia 05.10.2015r. k.76, zeznania członka zarządu pozwanejK. C.k.130-131, zeznania członka zarządu pozwanejP. K.k. 131v,
Nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym w dniu 11.05.2015r. w sprawie VII GNc 1535/15 Sąd Rejonowy Lublin – Wschód wL.zasądził od(...) sp. z o.o.wK.iZ. M.na rzecz(...) Sp. z o.o.wL.kwotę 13.415,60 zł wynikającą z w/w faktury VAT. Ponadto koszty procesu w łącznej kwocie 2.585 zł. Nakaz nie został zaskarżony przez żadnego z pozwanych.
dowód: okoliczność bezsporna, w/w nakaz zapłaty k. 22, pozew o zapłatę k. 11 – 20.
Powód zapłacił z w/w kwoty dobrowolnie 9.200,30 zł w dniu 05.06.2015r. Natomiast w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Lublin – Zachód wL.B. P., w sprawie o sygn. akt Km 1108/15., powód w dniu 14.09.2015r. zapłacił na konto Komornika z powyższego tytułu wraz z poniesionymi kosztami postępowań i związanymi z roszczeniem głównym odsetkami kwotę 12.392,12 zł Ponadto kwotę 60 zł tytułem prowizji za zajęcie rachunku i 30 zł za przyjęcie zajęcia.
Powód zatem na rzecz(...) Sp. z o.o.wL.z tytułu w/w faktury zapłacił jako dopłatę do niej łącznie kwotę 21.682,42 zł.
Postanowieniem z dnia 22.09.2015r. prowadzący w/w postępowanie egzekucyjne Komornik zakończył je w wyniku spłaty całości zadłużenia.
dowód: okoliczności bezsporne, nakaz zapłaty k. 22, 58, wydruk przelewu kwoty 9.200,30 zł k. 23, zawiadomienie o wszczęciu egzekucji k. 24, wydruk przelewu kwoty 12.392,12 zł, 60 zł i 30 zł k. 25 – 27, w/w postanowienie komornika k. 28,
Powód pismami przedprocesowymi wzywał pozwaną do zapłaty kwoty dochodzonej niniejszym pozwem. Pozwana w odpowiedział zaprzeczyła zasadności dochodzonej przez powoda kwoty. Strony w tym przedmiocie korespondowały ze sobą
dowód: okoliczności bezsporne, pisma przedprocesowe k. 29 – 34, 55 – 57, 59, 67 – 71, 79 , dokumentacja fotograficzna k. 80 – 87
Sąd dał wiarę wskazanym w ustaleniach stanu faktycznego dokumentom, gdyż ich autentyczność i treść nie była kwestionowana przez strony, a Sąd nie dopatrzył się powodów by czynić to z urzędu.
Sąd dał wiarę zeznaniom członków zarządu pozwanejK. C.iP. K., albowiem były bowiem spójne, jasne, logiczne i rzeczowe, nadto korespondujące z zebranym w sprawie materiałem dowodowym.

Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu powództwo powoda nie zasługuje na uwzględnienie.
W sprawie stan faktyczny tak naprawdę był między stronami bezsporny. Nie budziło bowiem wątpliwości istnienie konsorcjum między stronami sporu i jego rozwiązanie za porozumieniem z dniem 08.08.2013 (k.90), wystawienie przezFabrykę (...)faktury VAT (k.21), częściowe jej uregulowanie oraz w dalszej części już przez samego powoda w łącznej kwocie 21.682,42 zł, na którą składały się także wszelkiego rodzaju koszty związane z przeprowadzoną egzekucją.
Spór sprowadzał się do wyjaśnienia treści porozumienia zwartego przez strony oraz jego interpretacji na tle przepisuart. 376 k.c.
Zgodnie bowiem zart. 376 k.c.jeżeli jeden z dłużników solidarnych spełnił świadczenie, treść istniejącego między współdłużnikami stosunku prawnego rozstrzyga o tym, czy i w jakich częściach może on żądać zwrotu od współdłużników. Jeżeli z treści tego stosunku nie wynika nic innego, dłużnik, który świadczenie spełnił, może żądać zwrotu w częściach równych.
Wskazać zatem należy, że zobowiązanie jakie powstało pomiędzy powodem i pozwaną wobec(...) Sp. z o.o.wL.ma charakter zobowiązania solidarnego, co nie budzi wątpliwości. Samo powstanie tego zobowiązania nie budziło wątpliwości i nastąpiło w trakcie trwania konsorcjum, bowiem zobowiązanie zaciągnięte zostało wspólnie przez konsorcjantów. Z umowy konsorcjum wynikało nadto, że „wszystkie rozliczenia pomiędzy stronami umowy będą traktowane solidarnie (koszty i zyski)”. Konsorcjum jednak rozwiązano za porozumieniem, lecz dopiero w dniu 08.08.2013r., natomiast faktura wystawiona została przez ich wierzyciela w dniu 17.06.2013r, przy czym wstrzymano jej płatność w części tj. w kwocie 13.415,60 zł do czasu usunięcia usterek i dokończenia prac.
Podkreślić jednak należy, że w przytoczonym wyżej porozumieniu z dnia 8.08.2013r. strony nie tylko rozwiązały owe konsorcjum ale zmodyfikowały też treść istniejącego między współdłużnikami stosunku prawnego (odpowiedzialność solidarną). W ocenie Sądu treść tego porozumienia w swym całokształcie wyraźnie wskazuje, że pozwana będąc liderem konsorcjum została przez powoda jako członka konsorcjum zwolniona z odpowiedzialności finansowej za zobowiązania wynikające z istniejącego konsorcjum. Wynika to wyraźnie z treści pkt 5 porozumienia, że w przypadku jeśli okaże się, iż nie wszystkie faktury zostały przez powoda przedłożone pozwanej, rozliczenie tych faktur nie będzie wpływać na ustalone rozliczenie pomiędzy stronami określone w niniejszym porozumieniu a powód dokona ich rozliczenia we własnym zakresie. Nadto członkowie zarządu pozwanej zeznali, że mocą porozumienia z dnia 08.08.2013r. strony dokonały ostatecznego rozliczenia finansowego między nimi i wyłączyły odpowiedzialność pozwanej za zobowiązania wobec inwestora i kontrahentów Konsorcjum.
Powód natomiast przy twierdzeniach strony pozwanej o zwolnienie jej z odpowiedzialności solidarnej za zobowiązania konsorcjum winien w myśl treściart. 6 k.c.w powiązaniu zart. 232 k.p.c.wykazać odmienny stan rzeczy wskazujący na jej solidarną odpowiedzialność, czego w ocenie Sądu nie uczynił. Powód nawet nie przybył na rozprawę przeznaczoną na słuchanie stron i nie usprawiedliwił swojej nieobecności. W powyższych okolicznościach Sąd pominął dowód z jego zeznań a zeznania członków zarządu pozwanej tym samym nie zostały zaprzeczone przez stronę przeciwną.
Wskazać należy, że roszczenie regresowe związane jest ze stosunkiem wewnętrznym łączącym dłużników. Zaś o tym, czy roszczenie regresowe przysługuje, a jeśli tak, to w jakim zakresie rozstrzyga treść istniejącego między dłużnikami stosunku prawnego. Jednocześnie roszczenie regresowe nie przysługuje tylko wtedy, gdy wyłącza to treść stosunku prawnego istniejącego między dłużnikami. Ponadto przy określaniu zakresu roszczeń regresowych należy uwzględniać okoliczności, które wystąpiły po powstaniu wierzytelności. Ocena tych okoliczności następuje według stanu z chwili orzekania o roszczeniu zwrotnym. Oznacza to, że między powstaniem zobowiązania solidarnego, zaspokojeniem wierzyciela oraz rozstrzygnięciem w kwestii regresu zakres odpowiedzialności poszczególnych dłużników w stosunku wewnętrznym może ulegać zmianie tak jak w niniejszej sprawie. Jeżeli więc dojdzie do zmiany treści stosunku wewnętrznego, dopuszczalne staje się ponowne ustalenie zakresu odpowiedzialności dłużników solidarnych bądź może nastąpić jej wyłączenie. W konkretnej sprawie mocą porozumienia z dnia 08.08.2013r. strony rozwiązały umowę konsorcjum, wszelkie obowiązki związane z dokończeniem zadania tj. remontem i adaptacją obiektu klasztornego przejął powód, strony dokonały ostatecznego rozliczenia finansowego między nimi ( z wyjątkiem kaucji gwarancyjnej) i wyłączyły odpowiedzialność pozwanej za zobowiązania wobec inwestora i kontrahentów Konsorcjum.
Nie ma racji, zdaniem Sądu, powód upatrując źródła solidarności li tylko w orzeczeniu sądowym nakazującym stronom solidarną zapłatę. Orzeczenie Sądu nie wykreowało solidarności między stronami. Ono potwierdziło istnienie między nimi stosunku prawnego, który nakazał ująć odpowiedzialność stron jako solidarną. Była nim umowa Konsorcjum i zaciągnięte wspólnie w ramach niej zobowiązania. Jednakże solidarność ustała na skutek zawartego przez strony Porozumienia z dnia 08.08.2013r, rozwiązującego Konsorcjum, a w szczególności na mocy ustaleń stron o zwolnieniu pozwanej z odpowiedzialności za zobowiązania wobec inwestora i kontrahentów konsorcjum i przejęciu tej odpowiedzialności przez powoda, co wyłącza roszczenie regresowe wobec pozwanej.
Zatem powództwo z powyższych względów należało oddalić w związku z ustaniem odpowiedzialności solidarnej pozwanej.
O kosztach procesu orzeczono wpkt IIna podstawieart. 98w zw. zart. 108 § 1 k.p.c., w myśl którego strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Tak więc, od powoda na rzecz pozwanej należało zasądzić kwotę 2.417 zł. Na koszty te złożyły się koszty zastępstwa procesowego w kwocie 2.400 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.
Sąd nakazał pobrać od powoda na rzecz Skarbu Państwa (Sądu Rejonowego w Koninie) kwotę 150 zł tytułem wynagrodzenia mediatora, o czym orzekł w pkt III wyroku kierując się treść art. 113 ust 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art. 5 ust 1 pkt 11 w/w ustawy.
SSR Iwona Szczepańska