Sąd Okręgowy w Poznaniu
XVII Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: XVII Ka 719/16
Data wyroku: 2016-08-24 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Jerzy Andrzejewski

­­­WYROK

W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 sierpnia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Poznaniu w XVII Wydziale Karnym Odwoławczym, w składzie:
Przewodniczący: SSO Jerzy Andrzejewski
Protokolant : protokolant Patrycja Rataj
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu Jacka Derdy
po rozpoznaniu sprawyT. B. (1)
oskarżonego o przestępstwo zart. 178a § 1 i 4 kk.
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Nowym Tomyślu z dnia 24 lutego 2016r. wydanego w sprawie o sygnaturze(...)

1
zmienia zaskarżony wyroku w ten sposób, iż z opisu przypisanego oskarżonemu czynu eliminuje zwrot, z którego wynika, że oskarżony był uprzednio prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Nowym Tomyślu w sprawie o sygnaturze(...)z dnia 31 stycznia 2011r.

2
w pozostałym zakresie utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok;

3
zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa zwrot kosztów postępowania odwoławczego w wysokości 50 zł oraz wymierza mu opłatę za drugą instancję w kwocie 300 zł.

Jerzy Andrzejewski

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Nowym Tomyślu, wyrokiem z dnia 24 lutego 2016 roku, uznał oskarżonegoT. B. (1)za winnego występku zart. 178a § 1 i 4 k.k.i wymierzył mu karę 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności oraz środek karny dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów, a także świadczenie pieniężne i zasądził koszty postępowania (k. 34-35).
Wyrok ten w części co do kary zaskarżył obrońca oskarżonego zarzucając: błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie dotyczącym uprzedniej karalności oraz rażącą surowość orzeczonej kary i środka karnego - wnosząc o wyeliminowanie z opisu czynu wyroku o sygn. akt(...)oraz wymierzenie kary ograniczenia wolności i wyeliminowanie ze środka karnego kat. C, E i T, ewentualnie zaś o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania(k. 52- 57).

Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja okazała się zasadna tylko w niewielkiej części. Co do zasady jednak Sąd Okręgowy uznał, że sankcja zastosowana przez Sąd Rejonowy była odpowiednia.
Zgodzić się należało z obrońcą, że kara orzeczona wyrokiem z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie o sygnaturze(...)uległa zatarciu z dniem 7 sierpnia 2014 r. Podobnie również należało potraktować skazanie Sądu Policyjnego w Gandawie, to zgodnie z treściąart. 111 k.k.Z uwagi na to, konieczne było wyeliminowanie z opisu czynu orzeczenia z dnia 31 stycznia 2011 r. wydanego w sprawie o sygnaturze akt(...), jako podstawy kwalifikacji zart. 178a § 4 k.k.
Powyższe nie zmienia jednak trafności orzeczenia Sądu I instancji w zakresie orzeczonej kary i środków karnych. Przede wszystkim zwrócić należy uwagę, że Sąd Rejonowy jako okoliczność obciążającą potraktował wyłącznie wyrok z dnia 22 stycznia 2015 r. ((...)), na co jasno wskazuje treść uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia. Na stronie 4 w akapitach piątym i szóstym Sąd Rejonowy odnosi się do „wyrok

    uskazującego” za „przestępstw

    oumyślne” i precyzuje sygnaturę tego orzeczenia tj.(...). Prowadzi to do jednoznacznego wniosku, że ostatecznie, mimo błędu w opisie czynu, tylko wyrok z dnia 22 stycznia 2015 r. był okolicznością mającą wpływ na wymiar orzeczonej kary. Dlatego też wyeliminowanie z opisu czynu wyroku w sprawie(...)nie mogło spowodować zmiany w zakresie orzeczonej kary. Z kolei przytoczenie orzeczeń wskazanych w pkt 1 i 2 karty karnej na stronie 1 uzasadnienia wynikało jedynie z wskazania informacji wynikających z rejestru karnego stosowanie do dyspozycjiart. 213 k.p.k.
W tym miejscu należy przypomnieć, iż z sytuacją rażącej niewspółmierności kary mamy do czynienia wtedy, gdy rozmiar represji w rozpoznawanej sprawie jest w sposób oczywisty nieproporcjonalny w stosunku do dolegliwości wymierzanych podobnym sprawcom w podobnych sprawach. Przy czym nie chodzi o każdą ewentualną różnicę co do wymiaru kary, ale o różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż karę dotychczas wymierzoną nazwać można byłoby – również w potocznym znaczeniu tego słowa – „rażąco” niewspółmierną, to jest niewspółmierną w stopniu nie dającym się wręcz zaakceptować (vide: wyrok SN z 2 lutego 1995 r., II KRN 198/94, OSPriP 1995/6/18).
Jak już wspomniano wyżej, w ocenie Sądu Okręgowego kara wymierzona przez Sąd I instancji nie mieści się w granicach wskazanej definicji kary nadmiernie - rażąco surowej. W niniejszej sprawie na pierwszy plan wysuwają się okoliczności obciążające – przede wszystkim stopień upojenia (prawie 2,5 ‰, a więc przekroczenie dopuszczalnego poziomu ponad czterokrotnie) oraz spowodowanie poważnego zagrożenia dla innych uczestników ruchu drogowego. Zwraca przy tym uwagę, żeul. (...)wB.(co wynika ze strony google.maps) to wąska osiedlowa ulica bez chodników, a więc piesi i kierowcy poruszają się jednym ciągiem komunikacyjnym i w każdej chwili mogło dość do kolizji z innym pojazdem lub co gorsza z pieszym. Sam oskarżony przyznał, że mimo wypicia 4-5 piw wybrał się do sklepu (k. 17), a więc w pełni świadomie wsiadł za kierownicę po spożyciu znacznej ilości alkoholu, co więcej do najbliższego sklepu z miejsca zamieszkania ma ok. 700 m, a więc nie było żadnego powodu, dla którego nie mógłby udać się tam piechotą. Jest to wyjątkowo rażący przykład lekceważenia prawa i zasad bezpieczeństwa. Szkodliwość społeczna i stopień zawinienia czynu oskarżonego są więc tym większe.
Sąd Okręgowy podkreśla przy tym, że wbrew sugestiom autora apelacji, Sąd Rejonowy nie miał na względzie tzw. prewencji generalnej negatywnej, a jedynie okoliczności dotyczące samego czynu (wysoki poziom upojenia alkoholowego, wysoki stopień społecznej szkodliwości, w tym spowodowanie zagrożenia w ruchu drogowym). W tym miejscu Sąd Okręgowy zwraca uwagę, że orzeczona kara musi mieć walor wychowawczy. Zbyt łagodna wskazywać może na nieskuteczność wymiaru sprawiedliwości, a wręcz narażać go na śmieszność.
Sąd Rejonowy, wbrew twierdzeniom obrońcy wziął pod uwagę postawę oskarżonego w trakcie postępowania (przyznanie się do winy i skruchę) – co znalazło odzwierciedlenie w treści uzasadnienia. Nie można ich jednak przeceniać w sytuacji, gdyT. B. (2)został złapany na gorącym uczynku. Oskarżony zaledwie siedem miesięcy po poprzednim skazaniu (i tylko 3 miesiące po uprawomocnieniu się tego orzeczenia mającego miejsce w następstwie rozpoznania apelacji oskarżonego – k. 13), pozostając w okresie próby, ponownie postanowił prowadzić auto w stanie nietrzeźwości, dodatkowo łamiąc w ten sposób orzeczony wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych. Trudno więc w jego przypadku mówić o realnej skrusze czy przemyśleniu swojego postępowania. W ocenie Sądu Okręgowego, oskarżony wykazuje raczej postawę niepoprawną, która nie zasługuje na kolejne dobrodziejstwo probacji. Dotychczas stosowane sankcje nie przyniosły oczekiwanych rezultatów poprawy, a więc i kara wolnościowa nie byłaby odpowiednia.
Co więcej skoro kara surowszego rodzaju, orzeczona wyrokiem wydanym w sprawie(...), nie przyniosła oczekiwanego rezultatu, wymierzenie mu obecnie kary łagodniejszego rodzaju mogłoby jedynie utwierdzić oskarżonego w błędnym przekonaniu, iż może on bez dotkliwych konsekwencji nadal jeździć w stanie nietrzeźwości po drogach. Jednocześnie skoro skazany uzyskuje świadczenie rehabilitacyjne z uwagi na reumatoidalne zapalenie stawów i nie może wykonywać szeregu prac to orzekanie kary grzywny czy kary ograniczenia wolności byłoby nieuzasadnione. Z kolei przywołane przez obronę orzeczenia innych sądów dotyczyły odmiennych sytuacji oskarżonych, a mianowicie byli oni wcześniej skazywani na kary łagodniejszego rodzaju, które okazały się nie dość skuteczne.
Z kolei skoro już wcześniej w wyroku wydanym w sprawie o sygn. akt(...)orzeczono wobec oskarżonego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat (k. 12), to popełnienie kolejnego przestępstwa podobnego w okresie próby nie mogło stanowić podstawy dla orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów z wyłączeniem jakiś kategorii – o co wnosi obrona.
Sąd Okręgowy nie neguje, że w związku z wymierzoną karą, oskarżony i jego rodzina mogą odczuwać niedogodności, w tym finansowe. Podkreślenia jednak wymaga, że jest to wyłącznie konsekwencja popełnienia przez oskarżonego zarzuconego mu czynu. Zaś zarówno kara, jak i środki karne są wymierzone odpowiednio do stopnia zawinienia i stopnia społecznej szkodliwości, a nie z ewentualnym uwzględnieniem pogorszenia sytuacji rodzinnej osoby oskarżonego. Dodać też należy, że podnoszone przez obronę okoliczności mogą stanowić podstawę do odroczenia wykonania kary, a nie wymierzenia kary łagodniejszego rodzaju.Z kolei w prowadzeniu gospodarstwa rolnego oskarżony może korzystać z pomocy niepracującej zawodowo żony i czworga pełnoletnich dzieci, które nie pozostają na jego utrzymaniu.
Uznając zatem, że Sąd I instancji wymierzył karę zgodnie z przyznanym mu mocą ustawy sędziowskim uznaniem i że kara te nie razi niewspółmiernością w rozumieniu surowości, Sąd Odwoławczy nie uwzględnił wniesionej apelacji.
O kosztach Sąd orzekł jak w punkcie 2, uznając że brak jest podstaw do zwolnienia oskarżonego z zasady ponoszenia kosztów postępowania przez osobę skazaną.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy orzekł jak na wstępie.
Jerzy Andrzejewski