Sąd Rejonowy w Wieluniu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 429/15
Data wyroku: 2016-03-09 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Ewelina Puchalska
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 18 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy

Sygn. akt I C 429/15
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 09 marca 2016 roku
Sąd Rejonowy w Wieluniu I Wydział Cywilny
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Ewelina Puchalska
Protokolant: sekr.D. A.
po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2016 roku w Wieluniu
na rozprawie
sprawy z powództwaJ. P.
przeciwkoA. G. (1)iS. G.
o zapłatę

1
oddala powództwo,

2
przyznaje i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Wieluniu radcy prawnemuP. G.kwotę 2 952 zł (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa złote) brutto tytułem wynagrodzenia za pełnienie funkcji kuratora dla nieznanegoz miejsca pobytu pozwanegoS. G.,

3
nakazuje pobrać od powodaJ. P.na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Wieluniu kwotę 2 952 zł (dwa tysiące dziewięćset pięćdziesiąt dwa złote) tytułem kosztów sądowych,

4
zwrócić powodowiJ. P.z konta sum na zlecenie Sądu Rejonowego w Wieluniu kwotę 7,01 zł (siedem złotych 1/100) tytułem niewykorzystanej części zaliczki.

Sygn. akt I C 429/15

UZASADNIENIE
PowódJ. P.pozwem z dnia 17 lipca 2015 roku wniósł zasądzenie solidarnie od pozwanychS. G.iA. G. (1)na jego rzecz kwoty 21 500 zł za naliczony czynsz za okres 43 miesięcy do dnia wniesienia pozwu. Na rozprawie w dniu 29 grudnia 2015 roku powód ograniczył roszczenie do kwoty 240 zł miesięcznie (k. 43 min. 00:34:54).
PozwanyA. G. (1)nie uznał powództwa, wniósł o jego oddalenie, wskazując, iż przysługuje mu prawo dożywotniego mieszkania.
Działający w niniejszym procesie w imieniu nieznanego z miejsca pobytu pozwanegoS. G., kurator wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut przedawnienia roszczenia za okres sprzed 16 lipca 2012 roku,a także okoliczność, iż pozwanyS. G.nie korzysta z nieruchomości należącej do powoda.
Sąd Rejonowy ustalił, następujący stan faktyczny:
PowódJ. P.jest właścicielem nieruchomości oznaczonej nrdziałki (...)położonej w miejscowości(...), gminieC.. Przedmiotową nieruchomość powód nabył w drodze licytacji komorniczej. Postanowienieo przysądzeniu własności uprawomocniło się w dniu 01 lutego 2012 r. Dla nieruchomości prowadzona jestksięga wieczysta Kw Nr (...). Z działu III tej księgi wieczystej na podstawie postanowienia o przysądzeniu własnościi zatwierdzeniu projektu planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości wykreślona została dożywotnia, bezpłatna służebność mieszkania polegająca na prawie korzystania z jednego pokoju i kuchni w budynku mieszkalnym z prawem do korzystania z wszelkich urządzeń technicznych i sanitarnych nieruchomościi swobodnego poruszania się po całej nieruchomości. Prawo to wpisane zostało do księgi wieczystej w 1994 r., zanim jeszcze doszło do obciążenia nieruchomości pierwszą hipoteką.(dowód: postanowienie o przysądzeniu własności i postanowienieo zatwierdzeniu projektu planu podziału sumy uzyskanej z egzekucjiz nieruchomości w sprawie o sygn. akt I Co 1403/11 k. 61, k. 101, treśćksięgi wieczystej Kw (...))
Nieruchomość należąca do powoda zabudowana jest drewnianym parterowym budynkiem mieszkalnym z początku XX wieku, o powierzchni ok. 50m2, budynkiem obory zbudowanym z cegły i pustaka i murowaną stodołą.W budynku mieszkalnym znajdują się dwa pokoje, kuchnia i korytarz.W budynku obory mieszczą się pomieszczenia gospodarcze, garaż, letnia kuchnia i pokój.(dowód: pisemna opinia biegłego sądowego rzeczoznawcy majątkowegoM. M.k. 28-32, wyjaśnienia powoda protokół skrócony k. 59v, min. 00:02:52-00:21, płyta k. 65)
W nieruchomości tej mieszka pozwanyA. G. (1), który ma 84 lata. Pozwany w budynku mieszkalnym zajmuje jeden pokój przy kuchni wrazz kuchnią, w części stodoły przechowuje drewno na opał, a w części obory ma garaż, w którym trzyma samochódF. (...), a także przechowuje w jej części opał. Pozwany utrzymuje się z emerytury w wysokości 1 060 zł.A. G. (1)ponosi koszty energii elektrycznej i odpadów komunalnych. Wodę czerpnie ze studni. W części obory mieszka osoba trzecia, której powódJ. P.udostępnił i przystosował do mieszkania dwa pomieszczenia.(bezsporne – wyjaśnienia pozwanegoA. G.protokół skrócony k. 41-42, min. 00:05:45-00:16, płyta k. 46, wyjaśnienia powoda protokół skrócony k. 59v, min. 00:02:52-00:21, płyta k. 65)
PozwanyS. G.nie mieszka w przedmiotowej nieruchomości. Od czasu kiedy powód stał się właścicielem tej nieruchomości nie spotkał tam nigdyS. G.. W dużym pokoju w budynku mieszkalnym (niezajmowanym przezA. G. (1)) znajdują się rzeczyS. G.. Pokój jest zamknięty na klucz.(bezsporne: wyjaśnienia powoda protokół skrócony k. 59v, min. 00:02:52-00:21, płyta k. 65)
Wartość czynszu możliwego do uzyskania za korzystanie z budynku mieszkalnego na przedmiotowej nieruchomości, z uwzględnieniem służebności wnosi 200 zł, a bez uwzględnienia tego prawa 400 zł. Wartość czynszu najmu części pomieszczenia obory i stodoły, zajmowanych przez pozwanegoA. G. (1)wynosi 30-40 zł.(dowód: pisemna opinia biegłego sądowego rzeczoznawcy majątkowegoM. M.k. 28-32, ustna opinia uzupełniająca tegoż biegłego protokół skrócony k. 42-43, min. 00:16:18-00:30)
Wyrokiem z dnia 11 marca 2015 roku Sąd Rejonowy w Wieluniu orzekł eksmisję pozwanegoS. G.z przedmiotowej nieruchomości, przy jednoczesnym stwierdzeniu, iż nie przysługuje mu prawo do lokalu socjalnego.W stosunku do pozwanegoA. G. (1)powództwo zostało oddalone.(dowód: wyrok z dnia 11 marca 2015 roku w sprawie o sygn. akt I C 347/14 k. 79)
Ustalony w sprawie stan faktyczny oparty został na twierdzeniach powodai pozwanegoA. G., dotyczących okoliczności, które w większości były bezsporne. Ponadto podstawę ustaleń faktycznych stanowiły dokumenty urzędowe, znajdujące się w aktach spraw I C 347/14, I Co 1403/11 iKw (...). Sąd podziela pisemną i ustną uzupełniającą opinię biegłego sądowegoM. M., jako rzeczową, popartą wnikliwą oceną rzeczy i badaniem rynku podobnego typu nieruchomości i uzyskiwanych czynszów najmu.
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Bezsporne w niniejszej sprawie pozostawało, iż właścicielem przedmiotowej nieruchomości jest powódJ. P..
Przepisart. 18 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego z dnia  21 czerwca 2001 r.(t. jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 150) stanowi, iż osoby zajmujące lokal bez tytułu prawnego są obowiązane do dnia opróżnienia lokalu co miesiąc uiszczać odszkodowanie.Z zastrzeżeniemust. 3tego przepisu, odszkodowanie, o którym mowa wust. 1, odpowiada wysokości czynszu, jaki właściciel mógłby otrzymać z tytułu najmu lokalu. Jeżeli odszkodowanie nie pokrywa poniesionych strat, właściciel może żądać od osoby, o której mowa wust. 1, odszkodowania uzupełniającego (ust. 2).
Wskazać należy w pierwszej kolejności, iż przesłanką żądania odszkodowania jest zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego. W niniejszej sprawie przesłanka zajmowania lokalu nie jest spełniona w stosunku do pozwanegoS. G., bowiem jak wynika z okoliczności przyznanych przez powoda,S. G.w tej nieruchomości nie mieszka co najmniej od czasu jej nabycia przez powoda. Brak natomiast dostępu powoda do jednego z pokoi w tym domu nie oznacza korzystania z niego przezS. G., tym bardziej, że powód dysponuje wyrokiem nakazującym eksmisję pozwanego i jego rzeczy z tego domu. Wskazać należy, iż powódJ. P.od czasu nabycia nieruchomości korzystaz niej i dysponuje nią bez żadnych ograniczeń ze stronyS. G..
Jeżeli zaś chodzi o istniejące ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości przez powoda czynione przez pozwanegoA. G. (1)to wynikają onez przysługującej temu pozwanemu służebności osobistej mieszkania i prawa do korzystania przez niego z wszelkich urządzeń technicznych i sanitarnych nieruchomości i swobodnego poruszania się po całej nieruchomości. W ocenie Sądu prawo to, pomimo wykreślenia z księgi wieczystej na podstawie prawomocnego postanowienia i przysądzeniu własności i postanowienia zatwierdzającego plan podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości, nie wygasło, bowiem zgodniezart. 1000 § 3 k.p.c., jako wpisanemu do księgi wieczystej przysługiwało mu pierwszeństwo przed wszystkimi hipotekami. W takiej sytuacji prawo wykreślone bez podstawy prawnej powoduje powstanie stanu niezgodności miedzy stanem jawnym według treści księgi wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym (por. Komentarz do art. 299 k.c. pod red. K. Pietrzykowskiego, Legalis 2015). Jednocześnie też wskazać należy, iż z treściart. 298 k.c.wynika, że zakres służebności osobistej i sposób jej wykonywania oznacza się, w braku innych danych, według osobistych potrzeb uprawnionego z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego i zwyczajów miejscowych. Z okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, iż zakres korzystania przez pozwanegoA. G. (1)z nieruchomości należącej do powoda odpowiada treści ustanowionego prawa i potrzebom uprawnionego. Powód zaś dysponuje częścią nieruchomości, z której nie korzysta pozwany, oddając ją do korzystania innej sobie, zaś pomiędzy pozwanymA. G. (1), a tą osobą nie zachodzą konflikty w zakresie korzystania z nieruchomości należącej do powoda. Zatem w ocenie Sądu żądanie od pozwanegoA. G. (1), który ma 84 lata, utrzymuje się z niewielkiej emerytury odszkodowania za korzystaniez przedmiotowej nieruchomości pozostaje nie tylko w sprzeczności z art. 18 cytowanej ustawy, z uwagi na podstawę prawną do korzystania z niej, ale i w sprzecznościz zasadami współżycia społecznego tj. nietykalności mieszkania i prawa do spokojnej starości. Nadto ocenić należy je też jako nadużycie przysługującego powodowi prawa podmiotowego. Na koniec wskazać trzeba ponadto, iż za zaistniałą sytuację nie można w żaden sposób winićA. G. (1), gdyż to zadłużenie jego synaS. G.skutkowało zajęciem i zlicytowaniem przedmiotowej nieruchomości wraz z zamieszkałym na niej służebnobiorcą, który w sposób spokojny i niekonfliktowy chciałby przeżyć w niej swoje ostatnie lata.
Ze wskazanych wyżej względów Sąd oddalił powództwo, obciążając powoda kosztami procesu, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za jego wynik (art. 98 k.p.c.).