Sąd Okręgowy w Świdnicy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 149/16
Data wyroku: 2016-04-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Adam Pietrzak
Słowa kluczowe: Oszustwo
Podstawa prawna: art. 437 § 1 kk

Sygn. akt IV Ka 149/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 kwietnia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący:

SSO Adam Pietrzak

Protokolant:

Marta Synowiec

przy udziale Andrzeja Mazurkiewicza Prokuratora Prokuratury Okręgowej,
po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2016 r.
sprawyK. W.
synaB.iM.z domuG.(...)r. weW.zart. 286 § 1 kkw związku zart. 12 kk
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie
z dnia 8 grudnia 2015 r. sygnatura akt II K 771/14

I
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok;

II
zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe związane z postępowaniem odwoławczym, w tym wymierza 380 zł opłaty za to postępowanie.

Sygn. akt IV Ka 149/16

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 8 grudnia 2015 roku (sygn. akt II K 771/140 Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie po rozpoznaniu sprawyK. W.oskarżonego o to, że w okresie od 23.06.2011r. do 12.12.2011r. wD.działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniemi wykonania usług budowlanych, za pomocą wprowadzenia w błąd, co do zamiarui możliwości finansowych zapłaty za wykonaną usługę czym spowodował szkodęo łącznej wartości 46.125,00 zł na rzecz(...)z/s wD.

to jest o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
oskarżonegoK. W.uznał za winnego tego, że w okresie od dnia23 czerwca 2011r. do dnia 28 listopada 2011r. wD.i weW.działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru,w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, poprzez wprowadzenie w błądM.M.iJ. M.- działających w imieniu pokrzywdzonejsp. z o.o. Przedsiębiorstwo Budowlane (...)co do zamiaru i możliwości wywiązania sięw całości z obowiązku zapłaty wynagrodzenia za wykonane zgodnie z umową zawartą w dniu 23 czerwca 2011r. usługi, doprowadziłspółkę z o.o. Przedsiębiorstwo Budowlane (...)z s. wD.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci wykonania usług budowlanych o łącznej wartości 46.125 zł.,za które pokrzywdzona spółka wystawiła faktury z odroczonym terminem płatności:nr(...)z dnia 15 września 2011r. na kwotę 35.055 zł z odroczonym terminem płatności do dnia 6 października 2011r. oraz nr(...)z dnia 28 listopada 2011r. na kwotę 11.070 zł z odroczonym terminem płatności do dnia 12 grudnia 2011r.,to jest występku zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i za to na podstawieart.286 § 1 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierza mu karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności, a na podstawieart. 33 § 2 i § 3 k.k.wymierzył mu grzywnęw liczbie 50 (pięćdziesięciu) stawek dziennych określając wysokość stawki na kwotę 20 (dwadzieścia) złotych;  na podstawieart. 69 § 1 k.k.w zw. zart. 70 § 1 pkt. 1 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wykonanie orzeczonej w punkcie I części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił oskarżonemu ustalając okres próby na 2 (dwa) lata;
Powyższy wyrok zaskarżył obrońca oskarżonego na podstawieart. 425 § 1 i 22 kpkorazart. 444 kpkw całości na korzyść oskarżonego zarzucając na podstawieart. 438 pkt 1,2 i 3w zw. zart. 427 § 1 i 2 kpk:
- obrazę przepisów postępowania,mogącą mieć istotny wpływ na treść wyroku, a 10art. 14 § 1 k.p.k.. poprzez przekroczenie granic aktu oskarżenia, polegające na uzupełnieniu (a nie zmianie) w opisie czynu zabronionego i przyjęciu, że oskarżony wprowadził w błądM.iJ. M.- działających w imieniu pokrzywdzonejsp. z o.o. Przedsiębiorstwo Budowlane (...), w sytuacji, gdy treść zarzutu aktu oskarżenia nie zawierała danych osób fizycznych (członków zarządu osoby prawnej), które jako jedyne mogą zostać wprowadzone w błąd, a zatem doszło do rozerwania zasady tożsamości czynu, ponieważ w przypadku przestępstw materialnych zamiar sprawcy (wprowadzenie w błąd) musi być odnoszony do skutku, a zgodnie z rozumieniemart. 286 § 1 k.k., sprawca nie może wprowadzić w błąd osoby prawnej, tylko jej uprawnionych reprezentantów;
- obrazę przepisów postępowania,mogącą mieć istotny wpływ na treść wyroku, a toart. 7 k.p.k.orazart. 410 k.p.k.poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów oraz nieuwzględnienie przy wyrokowaniu całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, wyrażające się:
a) z jednej strony — w sprzecznym z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami doświadczenia życiowego uznaniu zeznań reprezentantów pokrzywdzonego - za w pełni wiarygodne, mimo sprzeczności zachodzących zarówno w samych zeznaniach, jak również wzajemnie między nimi, a w szczególności:
- przyjęciu, że to z inicjatywyJ. M.sporządzono projekt trójstronnego porozumienia, w sytuacji, gdy zeznań tego samego bezpośrednio wynika, że,Ja sobie teraz przypominam, że na spotkaniu z panemW.wyszło, że to on zaproponował zawarcie takiej umowy, że to może być rozwiązanie kwestii jego zobowiązań wobec nas",a zatem nielogicznym było przyjęcie, że inicjatywę rozwiązania problemów finansowych wykazywał pokrzywdzony poprzez złożenie propozycji podpisania trójstronnego porozumienia, skoro zgromadzony w sprawie materiał dowody wskazuje, że taką inicjatywą wykazał się oskarżony;
- przyjęciu, że z zeznańJ. M.wynika, że oskarżony podejmował próby zatajania informacji dotyczącej jego sytuacji majątkowej w chwili zawierania umowy zlecenia z dnia 23.06.2011 r, w sytuacji, gdy z zeznań lego samego wynika, że ,.Do zawarcia umowy doszłon!ten sposób, że my startowaliśmy z luka samą ofertą dofirmy (...), wygrała firma oskarżonego.więc my zaproponowaliśmy współpracę. My zaproponowaliśmy stawkę a on się zgodził",, a zatem z opisu pokrzywdzonego dotyczącego momentu negocjacji i podpisywania umowy zlecenia nie wynika, aby towarzyszyły temu zdarzeniu jakieś szczególne okoliczności, które mogły by obciążać oskarżonego, wręcz przeciwnie pokrzywdzeni sami, zaproponowali współpracę i jej warunki finansowe;
b) z drugiej zaś strony - w zdeprecjonowaniu w istotnym zakresie wyjaśnień oskarżonego, a w szczególności w zakresie jego świadomości co do zamiaru wprowadzenia w błąd swoich kontrahentów i wiedzy o istnieniu przekonania u pokrzywdzonych dotyczącego mylnego wyobrażenia o sytuacji finansowej oskarżonego w chwili zawierania umowy, jak i jego „złych"' intencji w zakresie wykonania umowy zlecenia z dnia 23 czerwca 2011 r. (zamiar bezpośredni)
skutkujące m.in. dokonaniem szeregu wskazanych niżej błędów w ustaleniach faktycznych, a w konsekwencji prowadzące do stwierdzenia, żeK. W.wprowadził w błądM.iJ. M., ewentualnie nie wyprowadził ich z tego błędu;
- błąd w ustaleniach faktycznychpolegający na przyjęciu, że oskarżony w sposób świadomy i celowy nie wyprowadził z błędu pokrzywdzonych w zakresie jego sytuacji finansowej istniejącej na dzień podpisywania umowy (23.06.2011r.), skoro jak wynika zeznań pokrzywdzonych jak i oskarżonego, rozmowy w tym temacie nie były nigdy prowadzone, a zatem oskarżony nie mógł wiedzieć i obejmować swoją świadomością, że pokrzywdzeni wiedzą o jego sytuacji finansowej, a skoro tak nie mógł ich z lego błędu wyprowadzić;
- błąd w ustaleniach faktycznychpolegający przyjęciu, że oskarżony w sposób świadomy i celowy wprowadził w błąd pokrzywdzonych w ten sposób, że „uiszczając zapłatę za pierwszą fakturę przedłożoną w początkowym etapie pracy, oskarżony chciał wskazać na uczciwe zamiary, co miało stworzyć u przedstawicieli pokrzywdzonej spółki błędne wyobrażenie o rzeczywistości poprzez nabranie przekonania, iż oskarżony ma możliwość i zamiar uregulowania należności za wykonane pracy (strona 30 uzasadnienia wyroku);

    - błąd w ustaleniach faktycznychpolegający na przyjęciu, że oskarżony w chwili zawierania umowy zlecenia z dnia 23.06.201 r. zatajał istotne informacje dotyczące istniejących obciążeń swojego majątku, podczas gdy m.in z zeznańM.M.wynika, że

    „oskarżony wprowadził spółkę w błąd nie w chwili przyjmowania zlecenia, ale w chwili kiedy otrzymał wynagrodzenie od generalnego wykonawcy",a zatem jak wynika z tych zeznań o możliwym wprowadzeniu w błąd (częściowym nie zapłaceniu za usługę), mogło dojść najwcześniej z chwilą zaksięgowania środków finansowych na koncie bankowym oskarżonego;
Niezależnie od dokonanych przez Sąd Rejonowy ustaleń faktycznych oraz przy generalnie kwestionowanym przez obronę założeniu, że ustalenia te są jednak prawidłowe, wyrokowi powyższemu zarzucił:
- obrazę prawa materialnego,a toart. 286 § 1 k.k.poprzez błędne przyjęcie, że realizacja znamienia czasownikowego w postaci wprowadzenia w błąd może nastąpić poprzez przeniesienie czasu popełnienia czynu zabronionego na bliżej nieokreśloną chwilę^ ij. na okres realizacji i wykonania zobowiązania (umowa z dnia 23.06.2011 ty), podczas gdy zachowanie polegające na wprowadzeniu w błąd jest chronologicznie zachowaniem wcześniejszym i musi ono poprzedzać moment rozporządzenia mieniem;
-błędnej interpretacji znamion strony podmiotowej,wyrażająca się w dowolnym przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji, że opisane w ustalonym stanie faktycznym zachowanie oskarżonego polegające na m.in. dokonywaniu do rąk poborcy skarbowego częściowej spłaty zadłużenia (str, 27 uzasadnienia) wyczerpuje znamię strony podmiotowej czynu stypizowanego w przepisieart. 286 § 1 k.k.. pomimo tego, że takie zachowanie nie mieści się w dyspozycji tego przepisu i może być ewentualnie interpretowane, jako działanie na szkodę wielu wierzycieli;
Powołując się na powyższe zarzuty, na podstawieart. 437 § 1 i 2 k.p.k.wniósł, aby Sąd Okręgowy - korzystając ze swoich uprawnień - zmienił zaskarżony wyrok i uniewinnił oskarżonegoK. W.od zarzuconego mu przestępstwa.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja nie jest zasadna.
Sąd I instancji zgromadził obszerny materiał dowodowy prawidłowo go ocenił, a wyprowadzone wnioski przekonująco uzasadnił.
Ocena materiału dowodowego zgodna jest z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego.
Obszerny wywód, w którym sąd rejonowy poddał zgromadzone dowody ocenie pod kątem ich wiarygodności k.19 – 29 uzasadnienia zaskarżonego wyroku, (k. 462 – 472 akt sądowych) czyni zadość wspomnianym zasadom i wskazaniom.
Wnioski, do których doszedł tenże sąd mieszczą się w granicach swobodnej oceny dowodów, w żadnym wypadku nie można im zarzucić dowolności.
Sąd odwoławczy w pełni przychyla się do wywodów sądu I instancji w tej mierze, nie znajdując podstaw do ich powielania w treści przedmiotowego uzasadnienia.
Na pełna aprobatę zasługuje również ocena prawna zachowania oskarżonego poparta obszernymi wywodami na k. 29 – 34 uzasadnienia zaskarżonego wyroku, (k.472-477 akt sądowych).
Zarzuty apelacji sprowadzają się do polemiki z ustaleniami sądu I instancji nie zawierają argumentów mogących skutecznie podważyć trafność toku rozumowania sądu rejonowego zaprezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Opis i kwalifikacja prawna przypisanego oskarżonemu czynu nie budzą zastrzeżeń.
W świetle okoliczności sprawy i dyrektywart. 53 kkbrak jest podstaw do uznania wymierzonej oskarżonemu kary za rażąco niewspółmiernie surową w rozumieniu przepisuart. 438 pkt 4) kpk.
Mając na względzie powyższe sąd okręgowy orzekł jak na wstępie.
Orzeczenie o kosztach oparte jest na przepisieart. 636 § 1 kpkiart. 18 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych.