Sąd Okręgowy w Łodzi
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 474/15
Data wyroku: 2016-03-21 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, REASON
Sędziowie: A. Olejniczak-Kosiara
Słowa kluczowe: Wysokość Świadczenia
Podstawa prawna: art. 24 i 183 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt VIII U 474/15

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 27 stycznia 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I OddziałwŁ.na podstawieart. 24 oraz art. 183 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychpo rozpatrzeniu wniosku z dnia 25 listopada 2014 roku przyznałH. P.prawo do emerytury od dnia 1 listopada 2014 roku tj. od osiągnięcia emerytalnego i ustalił termin płatności świadczenia na 25 dzień każdego miesiąca. Wysokość emerytury została obliczona zgodnie z zasadami określonymi wart. 183 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia tj. z lat 1971 -2013. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 60,13 %. Podstawa wymiaru obliczona przez pomnożenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru 60,13 % przez kwotę bazową w wysokości 3.191,93 zł wyniosła 1.919,31 zł. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład uwzględnił 32 lata, 5 miesięcy i 16 dni tj. 389 miesięcy okresów składkowych, 2 lata, 2 miesiące i 11 dni tj. 26 miesięcy okresów nieskładkowych oraz 8 lat, 8 miesięcy i 1 dzień tj. 104 miesiące okresu uzupełniającego (rola). Wysokości emerytury wyliczona zgodnie z art. 53 wspomnianej ustawy wyniosła łącznie 1.604,03 (tj. 24 % x 3.191,93 zł = 766,06 zł; [389 x 1,3 %] / 12 x 1.919,31 zł = 808,80 zł; [26 x 0,7 %] / 12 x 1.919,31 zł = 29,17 zł). Do świadczenia przysługuje zwiększenie z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników w wysokości 123,12 zł tj. łącznie 1.727,15 zł. Kwota składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji wyniosła 87.915.69 zł, kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego wyniosła 228.660,58 zł zł. Średnie dalsze trwanie życia przyjęto w wymiarze 208,50 miesięcy. Wysokość emerytury obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art. 26 ustawy emerytalnej wyniosła 1.518,35 zł. Do świadczenia przysługuje zwiększenie z tytułu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolników w wysokości 80,90 zł tj. łącznie 1.599,25 zł. W związku z powyższym wysokości emerytury wyliczona zgodnie zart. 183wspomnianej ustawy wobec osiągnięcia wieku uprawniającego do emerytury w 2014 roku wyniosła 20 % emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej tj. 345,43 zł oraz 80 % emerytury obliczonej na podstawie art. 26 ustawy emerytalnej tj. 1.279,40 zł, łącznie wysokość świadczenia z uwzględnieniem zwiększenia rolnego wyniosła 1.624,83 zł brutto od dnia 1 marca 2015 roku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie przyjął do wyliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego, wynagrodzenia wskazanego w latach 1974-1976 w legitymacji ubezpieczeniowej, gdyż brak jest pieczątki osoby dokonującej wpisu. Za okres od dnia 1 czerwca 1973 roku do dnia 30 kwietnia 1979 roku przyjęto obowiązujące w danym czasie wynagrodzenia minimalne. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie zaliczył okresu zatrudnienia od dnia 12 czerwca 1965 roku do dnia31 stycznia 1967 roku, gdyżH. P.nie został Pan zgłoszony do ubezpieczenia społecznego wzakładzie (...). Ponadto nie uznał okresu od dnia1 maja 1979 roku do dnia 30 grudnia 1987 roku w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.na stanowisku elektryk maszyn rolniczych, z uwagi na brak świadectwa pracy za w/w okres zatrudnienia. Dodatkowo organ rentowy podniósł, że przedłożona legitymacja ubezpieczeniowa nie może stanowić dowodu w sprawie, gdyż brak jest okładki oraz informacji na kogo została wystawiona, legitymacja ubezpieczeniowa wydana w dniu13 marca - rok nieczytelny wystawiona naH. P.zawiera pieczątki Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.z dwiema datami poświadczenia: 11 listopada l986 rok oraz 25 listopada 1987 rok, jednakże nie można uznać, żeH. P.pracował w ciągłości w okresie od dnia 11 listopada l986 rok do dnia 25 listopada 1987 rok. Wskazano, żeH. P.podnosi, iż w latach 1979-1984 (bez określenia dokładnego okresu) był oddelegowany z Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej do pracy wZakładzie (...), na co nie przedstawił żadnych dokumentów – brak jest również wpisów w legitymacji ubezpieczeniowej. Zakład Ubezpieczeń Społecznych podniósł, iż żaden z powołanych świadków nie był w latach 1979-1984 pracownikiemZakładu (...), wobec powyższego świadkowie nie mogą potwierdzić, czy w latach 1979-1984 pracował wZakładzie (...), gdyż nie byli w tym okresie współpracownikami. Wskazano, że świadekS. J.pracował w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.w okresie od dnia 1 kwietnia 1978 roku do dnia 31 maja 1994 roku, przedstawił na tę okoliczność świadectwo pracy z dnia 31 maja 1994 roku oraz kartę ewidencji pracy i dochodów ubezpieczonego wskazującą, iż był członkiem spółdzielni. ŚwiadekK. R. (1)pracował w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.w okresie od dnia 1 sierpnia 1979 roku do dnia 31 marca 1990 roku, przedstawił na tę okoliczność świadectwo pracy z dnia 31 marca 1990 roku oraz kartę ewidencji pracy i dochodów ubezpieczonego wskazującą, iż był członkiem spółdzielni. Wskazano także, iż ubezpieczony nie dostarczył dokumentów zArchiwum (...)wP., wobec czego nie można potwierdzi, czy był członkiem spółdzielni.
/decyzja - k. 175-180 akt ZUS/
W dniu 6 lutego 2015 rokuH. P.złożył odwołanie od powyższej decyzji,w zakresie ustalenia wysokości przyznanego mu świadczenia tj. niezaliczenia okresu pracy od dnia 1 sierpnia 1979 roku do dnia 31 marca 1990 roku w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.. W uzasadnieniu odwołujący podniósł, iż za powyższy okres nie był w stanie dostarczyć oryginalnych dokumentów, ponieważ uległy spaleniu.H. P.wskazał, iż dostarczył legitymację ubezpieczeniową, w której jest wpis potwierdzający pracę w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.jednocześnie, powołał świadków, którzy potwierdzili, jego zatrudnienie. Wskazał, iż posiada przepustkę tymczasową zFabryki (...)wK., gdzie został oddelegowany zRolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...), która posiadała umowę współpracy z w/w Fabryką. Odwołujący podniósł, iż posiada 52 lata stażu pracy i w jego ocenie wysokość przyznanej emerytury jest stanowczo za niska.
/odwołanie - k. 2/
W odpowiedzi na odwołanie z dnia 19 lutego 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację wskazaną w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że zgodnie z pismemArchiwum (...)wP.z dnia1 grudnia 2014 roku w rejestrze akt osobowych byłych pracowników (członków) spółdzielni, według którego przekazano akta osobowe do archiwum, wykazany został jeden pracownik o danych:H. P., ale w wyniku weryfikacji teczki akt osobowych ustalono, że dokumentacja ta dotyczy innej osoby noszącej to samo imię i nazwisko, co wnioskodawca. Ponadto organ rentowy podniósł, iż gdyby wnioskodawca był członkiem spółdzielni, zaliczenie okresu zatrudnienia do stażu, byłoby możliwe tylko w przypadku wykazania przez wnioskodawcę ilości dniówek obrachunkowych. Odnosząc się do przedłożonego wraz z odwołaniem oryginału przepustki tymczasowej wystawionej przezzakład (...)wK., wskazał, iż dokument nie zawiera niezbędnych danych do uznania, że wnioskodawca był zatrudniony w tym zakładzie. Na przepustce widnieje jedynie wpis, że jest ona ważna do dnia 31 grudnia 1987 roku, dodatkowo jest informacja o zakładzie pracyRolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...). Nie wskazano danych identyfikacyjnych: daty urodzenia, imienia ojca oraz numeru dokumentu tożsamości jak również zajmowanego stanowiska (tylko imię i nazwiskoH. P.).
/odpowiedź na odwołanie - k. 4-4 odwrót/
Na rozprawie w dniu 2 marca 2016 roku pełnomocnik wnioskodawcy poparł odwołanie, pełnomocnik organu rentowego wnosił o jego oddalenie.
/stanowisko pełnomocnika wnioskodawcy i pełnomocnika ZUS: 00:08:08, 00:09:49 – płyta CD k. 19/

Sąd Okręgowy w Łodzi ustalił następujący stan faktyczny:
WnioskodawcaH. P.urodził się w dniu (...).
/okoliczność bezsporna/
W dniu 24 listopada 2014 rokuH. P.złożył wniosek o emeryturę.
/wniosek – k. 1-8 plik IV akt ZUS/
Zaskarżoną decyzją z dnia 27 stycznia 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznałH. P.prawo do emerytury od dnia 1 listopada 2014 roku tj. od osiągnięcia emerytalnego. Wysokość emerytury została obliczona zgodnie z zasadami określonymi wart. 183 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznychi od dnia 1 marca 2015 roku wyniosła 1.624,83 zł brutto z uwzględnieniem zwiększenia rolnego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie uznał m.in. okresu zatrudnienia od dnia 1 maja 1979 roku do dnia 30 grudnia 1987 roku w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.na stanowisku elektryk maszyn rolniczych, z uwagi na brak świadectwa pracy za w/w okres zatrudnienia. Dodatkowo organ rentowy podniósł, że przedłożona legitymacja ubezpieczeniowa nie może stanowić dowodu w sprawie, gdyż brak jest okładki oraz informacji, na kogo została wystawiona. Ponadto wskazał, że legitymacja ubezpieczeniowa wydana w dniu 13 marca - rok nieczytelny wystawiona naH. P.zawiera pieczątki Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.z dwiema datami poświadczenia: 11 listopada l986 rok oraz 25 listopada 1987 rok, jednakże nie można uznać, żeH. P.pracował w ciągłości w okresie od dnia 11 listopada l986 roku do dnia 25 listopada 1987 roku. Wskazano, żeH. P.wskazuje, iż w latach 1979-1984 (bez określenia dokładnego okresu) był oddelegowany z Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej do pracy wZakładzie (...), na co nie przedstawił żadnych dokumentów – brak jest również wpisów w legitymacji ubezpieczeniowej. Ubezpieczony nie dostarczył także żadnych dokumentów zArchiwum (...)wP., którymi dysponują powołani przez niego świadkowie, wobec czego nie można potwierdzić, czy był członkiem spółdzielni.
/decyzja - k. 175-180 akt ZUS/
H. P.będąc członkiem Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.w okresie od dnia 1 maja 1979 roku do dnia 30 grudnia 1987 roku wykonywał pracę w oparciu o stosunek członkostwa.
/wpisy do legitymacji ubezpieczeniowej – k. 73-74 akt ZUS, zeznania świadkaS. J.: 00:35:16 – płyta CD k. 19, zeznania świadkaK. R. (2): 00:48:35, 01:03:35 – płyta CD k. 19, zeznania świadkaZ. S.: 01:04:55 – płyta CD k. 19, zeznania wnioskodawcy: 00:04:06 – płyta CD k. 19 w zw. z 00:03:53 – płyta CD k. 29/
Wnioskodawca w ramach członkowstwa był także delegowany przez Rolniczą Spółdzielnię Produkcyjną wŁ.do wykonywania pracy w(...)Fabryki (...)wK.na podstawie przepustki ważnej do dnia 31 grudnia 1987 roku.
/przepustka – koperta k. 3, zeznania świadkaS. J.: 00:35:16 – płyta CD k. 19, zeznania świadkaK. R. (2): 00:48:35, 01:00:28 – płyta CD k. 19, zeznania świadkaZ. S.: 01:04:55 – płyta CD k. 19, zeznania wnioskodawcy: 00:04:06 – płyta CD k. 19 w zw. z 00:03:53 – płyta CD k. 29/
W trakcie delegacji do wykonywania pracy w(...)Fabryki (...)wK.wnioskodawca w razie potrzeby świadczył również pracę dla Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.np. w wolne soboty.
/zeznania świadkaS. J.: 00:35:16 – płyta CD k. 19/
Członkowie Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.mieli wypłacane wynagrodzenie według dniówek obrachunkowych, również w okresie delegacji do wykonywania pracy w(...)Fabryki (...)wK.. Co miesiąc wypłacano członkom wynagrodzenie w formie zaliczkowej, które były wyrównywane na koniec roku obrachunkowego.
/zeznania świadkaS. J.: 00:35:16 – płyta CD k. 19, zeznania świadkaK. R. (2): 00:48:35, 00:51:56, 01:00:28 – płyta CD k. 19, zeznania wnioskodawcy: 00:04:06 – płyta CD k. 19 w zw. z 00:03:53 – płyta CD k. 29/
W Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.doszło do pożaru w jednym z pomieszczeń archiwów, w wyniku którego nastąpiło zniszczenie części dokumentacji osobowo-płacowej, w tym dotyczącej wnioskodawcy.
/zeznania świadkaS. J.: 00:35:16 – płyta CD k. 19, zeznania świadkaK. R. (2): 00:59:02 – płyta CD k. 19, zeznania wnioskodawcy: 00:04:06 – płyta CD k. 19 w zw. z 00:03:53 – płyta CD k. 29/
Brak jest dokumentacji osobowo-płacowejH. P.wArchiwum (...)wP., do którego przekazane zostały akta osobowe członków Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ..
/pismoArchiwum (...)wP.z dn. 1.12.2014 r. – k. 99-100 akt ZUS/
Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowego ustalił w oparciu o całokształt materiału dowodowego zebranego w sprawie, a mianowicie o powołane wyżej dokumenty znajdujące się w aktach sprawy oraz w załączonych aktach organu rentowego, a także na podstawie osobowych źródeł dowodowych w postaci zeznań wnioskodawcy oraz świadkówS. J.,K. R. (2)orazZ. S.wykonujących pracęz wnioskodawcą w spornym okresie, a zatem posiadających wiedzę odnośnie charakteru zatrudnienia wnioskodawcy i sposobu wynagradzania członków spółdzielni. Zgromadzone dokumenty, zeznania wnioskodawcy oraz zeznania świadków nie budzą wątpliwości, co do ich wiarygodności.
Wskazać należy, że ostatecznie wobec faktu przyznania przez wnioskodawcę, że w sporym okresie mógł być członkiem spółdzielni oraz, że jego wynagrodzenie mogło być ustalane w oparciu o dniówki obrachunkowe, to stan faktyczny był w całości bezsporny pomiędzy stronami, gdyż spór sprowadza się w istocie do odmiennej oceny obowiązujących przepisów.

Sąd Okręgowy w Łodzi zważył, co następuje:
W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego odwołanie wnioskodawcy nie zasługuje na uwzględnienie.
Na mocyart. 26 ust 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity Dz. U. z 2015 roku Nr 748 ze zm.) emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia ustalonej w sposób określony wart. 25przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego, z uwzględnieniemust. 5 i art. 183.
Ponadto stosownie do ust. 2 i 3 w/w przepisu wiek ubezpieczonego w dniu przejścia na emeryturę wyraża się w ukończonych latach i miesiącach, a średnie dalsze trwanie życia ustala się wspólnie dla mężczyzn i kobiet oraz wyraża się w miesiącach. Z kolei ust. 4 i ust. 5 tego samego przepisu stanowi, iż Prezes Głównego Urzędu Statystycznego ogłasza w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" corocznie w terminie do dnia 31 marca tablice trwania życia, z uwzględnieniem ust. 3, dla wieku ubezpieczonych określonego w myśl ust. 2. Tablice, o których mowa w ust. 4, są podstawą przyznawania emerytur na wnioski zgłoszone od dnia 1 kwietnia do dnia 31 marca następnego roku kalendarzowego.
Natomiast w myśl art. 53. ust 1 wyżej wskazanej ustawy emerytura wynosi 24% kwoty bazowej, o której mowa w art. 19, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, oraz po 1,3% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów składkowych i po 0,7% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych z uwzględnieniem art. 55.
Z kolei art. 183 ust. 1 i ust. 5 omawianej ustawy stanowi, iż emerytura przyznana na wniosek osoby ubezpieczonej urodzonej po dniu 31 grudnia 1948 roku, z wyjątkiem ubezpieczonych, którzy pobrali emeryturę na podstawie przepisów art. 46 lub 50, o ile osoba ta nie była członkiem otwartego funduszu emerytalnego albo złożyła wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa, która osiągnęła wiek uprawniający do emerytury w roku kalendarzowym 2013 albo 2014, wynosi:
1) 20 % emerytury obliczonej na podstawie art. 53 oraz
2) 80 % emerytury obliczonej na podstawie art. 26.
Zgodnie z treściąart. 116 ust. 5wspomnianejustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychdo wniosku w sprawie przyznania świadczeń powinny być dołączone dowody uzasadniające prawo do świadczeń i ich wysokości, co oznacza, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy.
Zgodnie z§ 21 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowei (Dz. U. Nr 237 poz. 1412) środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są zaświadczenia pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lub inny dokument, na podstawie którego można ustalić wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu lub uposażenia.
Wskazana tu regulacja, wyrażona także w poprzednio obowiązującymRozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno - rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń(Dz. U. Nr 10 poz. 49 ze zm.) wyznacza kierunek postępowania dowodowego, nie oznacza to jednak, aby wysokość uzyskiwanego uposażenia nie mogła być wskazana i w inny sposób, tak przy pomocy pisemnych środków dowodowych pochodzących od pracodawcy, czy też nawet dowodów pośrednich, nie wyłączając zeznań świadków - aczkolwiek wskazujących wprost na wysokość wynagrodzenia danego zainteresowanego (tak m. in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia25 lipca 1997 roku - II UKN 186/97, OSNAP 1998/11/324 a także Sąd Apelacyjny w Warszawie wyrok z dnia 4 marca 1997 roku - III AUa 105/97, Apel. W-wa 1997/2/7, Sąd Apelacyjny w Rzeszowie z dnia 27 czerwca 1995 roku - III Aur 177/95, OSA 1996/10/32, czy Sąd Apelacyjny w Białymstoku III Aur 294/93, PS - wkład. 1994/3/6).
Należy podkreślić, iż Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych nie jest związany ograniczeniami dowodowymi określonymi dla dowodzenia przed organami rentowymi, co wynika z treściart. 473 k.p.c.i sprawia, że każdy fakt może być dowodzony wszelkimi środkami, które Sąd uzna za pożądane i ich dopuszczenie za celowe.
Dlatego, w niniejszej sprawie Sąd przeprowadził postępowanie dowodowe obejmujące analizę dokumentacji związanej ze spornym okresem pracy wnioskodawcy, zeznań wnioskodawcy i świadkówS. J.,K. R. (2)orazZ. S., co pozwoliło w sposób wszechstronny przeanalizować zasadność jego żądania.
W rozpoznawanej sprawie wnioskodawca zażądał uwzględnienia, przy ustalaniu wysokości jego emerytury okresu zatrudnienia w Rolniczej Spółdzielni ProdukcyjnejwŁ.od dnia 1 maja 1979 roku do dnia 30 grudnia 1987 roku.
Z poczynionych przez Sąd na podstawie zeznań świadków ustaleń wynika, iżw spornym okresieH. P.wykonywał pracę w oparciu o stosunek członkostwaw Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ., a także w ramach delegacji w(...)Fabryce (...)wK.. Świadkowie zeznali zgodnie, że wszystkie osoby wykonujące pracę w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.byli jej członkami, a ich wynagrodzenie było wypłacane w formie dniówek obrachunkowych. Wnioskodawca pomimo początkowego wskazania w ramach informacyjnych wyjaśnień,iż nie był członkiem spółdzielni, a wynagrodzenie jego było wyliczane według stawki godzinowej, ostatecznie w swoich zeznaniach przyznał, że w sporym okresie mógł być członkiem spółdzielni oraz, że jego wynagrodzenie mogło być ustalane w oparciu o dniówki obrachunkowe, jednakże nie pamiętał tych okoliczności.
Prawa i obowiązki członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych są uregulowanew odmienny sposób od obowiązków i praw pracowniczych. Aktem szczególnym regulującym także wykonywanie przez nich pracy jestustawa z dnia 16 września 1982 roku - Prawo spółdzielcze(tekst jednolity Dz.U. z 2016 r. poz. 21).
W art.155 § 1 w/w ustawy stwierdza się, że zdolny do pracy członek spółdzielni ma prawo i obowiązek pracować w spółdzielni w rozmiarze ustalanym corocznie przez zarząd, stosownie do potrzeb wynikających z planu działalności gospodarczej spółdzielni. Ustawa w Tytule II Dziale I zawiera przepisy dotyczące Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych. Przepis art. 138 ustawy stanowi o przedmiocie działalności Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych (prowadzenie wspólnego gospodarstwa rolnego oraz działalności na rzecz indywidualnych gospodarstw rolnych członków), art. 156 §1 dotyczy zatrudnienia domowników członków Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych, art. 157 dopuszcza możliwość zatrudniania innych osób na podstawie umowy o pracę lub na podstawie innego stosunku prawnego (którego przedmiotem jest świadczenie pracy), art. 158 § 1 dotyczy wynagrodzenia członka za pracęw formie udziału o dochodzie podzielnym stosownie do wkładu ich pracy, art. 160 przewidział zaś prawo członków i domowników do corocznego urlopu wypoczynkowego (w wymiarze i według zasad określonych w statucie). Z przepisów wskazanej ustawy wynika, że członkowie spółdzielni produkcyjnej i ich domownicy mogą świadczyć pracę na rzecz spółdzielni wyłącznie w oparciu o stosunek członkostwa.
Zgodnie zart. 6 ust. 2 pkt. 12 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychza okresy składkowe uważa się również przypadające przed dniem 15 listopada 1991 roku okresy, za które została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne albo za które nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne - pracy na obszarze Państwa Polskiego w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych i w innych spółdzielniach zrzeszonych w(...) Związku Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych, w zespołowych gospodarstwach rolnych spółdzielni kółek rolniczych zrzeszonych wKrajowym Związku (...)oraz pracy na rzecz tych spółdzielni:
a) objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, za które opłacono składkę na to ubezpieczenie lub w których występowało zwolnienie od opłacania składki,
b) przed dniem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego z tego tytułu;
W tym miejscu należy wyjaśnić, że warunki podlegania ubezpieczeniu społecznemu - w okresie, którego dotyczy spór - należy odnieść doart. 1w związku zart. 2 pkt 3 dekretu z dnia 4 marca 1976 roku o ubezpieczeniu społecznym członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych i spółdzielni kółek rolniczych oraz ich rodzin(Dz. U. z 1983 r. nr 27 poz. 135 ze zm.), wymieniającego jako podmioty ubezpieczenia społecznego członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz innych spółdzielni, zrzeszonych w(...) Związku Rolniczych Spółdzielni Produkcyjnych, wykonujących pracę w tych spółdzielniach, członków spółdzielni kółek rolniczych zrzeszonych wKrajowym Związku (...), którzy wykonują pracę w zespołowych gospodarstwach rolnych tych spółdzielni i pozostałe osoby, wykonujące pracę w spółdzielniach i wynagradzane według zasad obowiązujących członków tych spółdzielni. Trzeba z tego wnosić, że każdy członek rolniczej spółdzielni produkcyjnej, który wykonywał pracę na jej rzecz, wykonywał pracę objętą obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, o której mowa wart. 6 ust. 2 pkt 12 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Objęcie pracy członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych ubezpieczeniem społecznym nie było zastrzeżone innymi warunkami, lecz jednocześnie samo podleganie obowiązkowi ubezpieczenia należy uznać za niewystarczające do zaliczenia okresu ubezpieczenia z tytułu pracy w rolniczej spółdzielni produkcyjnej do okresów składkowych. Uwzględniając kontekst systemowy ubezpieczeń społecznych sprzed reformy tj. przed dniem 1 stycznia 1991 roku trzeba stwierdzić, że wymiar świadczonej pracy miał również wpływ na podleganie ubezpieczeniu społecznemu i wprowadzona w art. 4 dekretu zasada ustalania okresu pracy w spółdzielni wymaganego do uzyskania świadczeń przez uznawanie za dzień pracy 8 godzin pracy, za miesiąc 20 dni i za rok pracy rok obrachunkowy, w którym mężczyzna przepracował w spółdzielni co najmniej 240 dni lub odpowiednio 18 dni w miesiącu i 220 dni w roku, gdy użytkował działkę przyzagrodową lub dostarczał spółdzielni produkty rolne wytworzone w prowadzonym przez siebie gospodarstwie rolnym, poza członkowstwem w spółdzielni, decydowała o podleganiu ubezpieczeniu społecznemu. Nie można pomijać, że wart. 8 ust. 4równolegle obowiązującejustawy z dnia 23 stycznia 1968 roku o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin(Dz.U. Nr 3, poz. 6 ze zm.) zastrzeżono uwzględnianie przy ustalaniu okresów zatrudnienia wymaganych do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej tylko okresów zatrudnienia wykonywanego w wymiarze czasu pracy nie niższym niż połowa obowiązującego w danym zawodzie.
W zakresie prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego dla członków rolniczych spółdzielni produkcyjnych ówczesne regulacje rzutują obecnie na uwzględnianie okresu pracy w spółdzielni jako okresu składkowego, zważywszy że wart. 195o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych nie wymieniono wśród uchylonych przepisówdekretu z dnia 4 marca 1976 r.jegoart. 4, wskazując tylko na art. 1, 2, 3 pkt 3, 5 i 9, ust. 2 pkt 3 i ust. 3, art. 13-16, art. 18-20, art. 22, art. 25, art. 26, art. 28. Ponadto na podstawie art. 194 ustawy emerytalnej zostały utrzymane w mocy przepisy wykonawcze wymienionego dekretu. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że dopiero współcześnie tytułem ubezpieczenia społecznego jest członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej bez dodatkowych warunków (por.art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r. poz. 121 ze zm.).
Stosowanie przeliczników dniówek obrachunkowych na okresy ubezpieczenia społecznego uzasadnione było ze względu na różnicę między pracą wykonywaną w ramach stosunku pracy, a pracą świadczoną w ramach stosunku członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 stycznia 2005 r., I UK 142/04, OSNP 2005 Nr 17, poz. 272 i z dnia 5 czerwca 1968 r., I PR 183/68, niepub.). Stosowanie przepisów o ubezpieczeniu społecznym musiało uwzględniać swoisty stosunek prawny, odmienny zarówno od pracowniczego, jak i od spółdzielczego stosunku pracy, w którym pozostawali członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych, opierający się na prawie i obowiązku każdego zdolnego do pracy członka spółdzielni do wykonywania pracy w spółdzielni w zakresie ustalonym przez statut lub uchwałę walnego zgromadzenia (art. 113 ustawy z dnia17 lutego 1961 r. o spółdzielniach i ich związkach, Dz.U. z 1961 r., Nr 12, poz. 61) oraz przyjmowania za podstawę obliczania wkładu pracy członków dniówki obrachunkowej (art. 116 ustawy o spółdzielniach i ich związkach). Ten sposób obliczania stosowany był zresztą tylko do okresów pracy w spółdzielni przypadających po dniu 1 lipca 1962 roku, kiedy wprowadzono nową ewidencję, odpowiadającą potrzebom emerytalnym; za okres do dnia30 czerwca 1962 roku za 1 dzień pracy przyjmowało się dniówkę obrachunkową - nie więcej jednak niż 300 rocznie, a jeżeli w spółdzielni brak było ewidencji dniówek obrachunkowych, zaliczało się 100 dni za każdy rok członkostwa. Wyznacznikiem pracy w spółdzielni nie był przeto dzień pracy, ale szczególny miernik nakładu pracy, którym była dniówka obrachunkowa (dniówka inwentarzowa, także złoty obrachunkowy), a czasem stawki wynagrodzenia za poszczególne roboty. Ogólna liczba dniówek uzyskanych w danym roku gospodarczym stanowiła podstawę do obliczenia wynagrodzenia członka za dany rok, płatnego zaliczkowo i wyrównywanego po sporządzeniu i zatwierdzeniu bilansu.
Za utrwalone zarówno w literaturze jak i judykaturze sądów powszechnych i Sądu Najwyższego należy przyjąć stanowisko, żew stosunku do członków rolniczej spółdzielni produkcyjnej istotne znaczenie dla zaliczenia okresu pracy do emerytalnego stażu pracy jest przepracowanie wymaganej ilości dniówek obrachunkowych, a nie faktyczny okres pozostawania w ubezpieczeniu. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 1979 r., II UR 7/79,N.Prawo 1981 nr 6, s. 87, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 maja 1999 r., II UKN 624/98, OSNAPiUS 2000 nr 14, poz. 556, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 września2010 r., II UK 80/10, niepub., wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2012 r. w sprawie II UK 255/11 LEX nr 1227191; wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 11 stycznia 2013 r. w sprawie III AUa 1140/12 niepub.; wyrok Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia10 stycznia 2013 r. w sprawie III AUa 996/12 niepub.; wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 17 stycznia 2013 r. w sprawie III AUa 976/12 niepub.; wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 3 października 2012 r. w sprawie III AUa 227/12 niepubl.).
Dowody zebrane w niniejszej sprawie nie pozwoliły na dokonanie ustaleńw zakresie liczby przepracowanych przez wnioskodawcę w spornym okresie dniówek obrachunkowych. Celem zaliczenia do emerytalnego stażu pracy okresu członkostwa w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.ubezpieczony winien przedstawić dowody niebudzące jakichkolwiek wątpliwości i pozwalające na precyzyjne wyliczenie ilości przepracowanych dniówek obrachunkowych. Takimi dowodami nie były zeznania świadków, którzy wyrażając przekonanie, co do stałej pracy w systemie co najmniej 8 godzin dziennie nie podali żadnych danych, na podstawie których możliwe byłoby precyzyjne ustalenie dniówek obrachunkowych przepracowanych przez wnioskodawcę.
H. P.nie przedłożył w postępowaniu zasad ustalania przeliczników dniówek, ewidencji przepracowanych dniówek obrachunkowych, ani też nie udokumentował ich ilości w spornym okresie w jakikolwiek inny sposób, dlatego też nie można okresu pracy wnioskodawcy w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej wŁ.zaliczyć do okresu zatrudnienia mającego wpływ na wysokość świadczenia emerytalnego.
Podkreślić należy, że nie jest możliwe ustalenie wysokości wynagrodzenia wnioskodawcy w spornym okresie na podstawie wynagrodzeń uzyskanych przez świadkaK. R. (1), gdyż jego także łączył stosunek członkostwa z Rolniczą Spółdzielnią Produkcyjną wŁ.. Godzinowa długość dniówki obrachunkowej była uzależniona przede wszystkim od rodzaju prac wykonywanych w danym momencie, zaś zasady ustalania przeliczników dniówek ustalały kryteria przyjęte w Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej. Nie jest zatem prawdopodobne, aby wnioskodawca przez cały sporny okres otrzymywał wynagrodzenie w tożsamej wysokości coK. R. (1).
Reasumując - organ rentowy w sposób prawidłowy obliczył wysokość emerytury wnioskodawcy.
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada wyżej przytoczonym przepisom prawa i w konsekwencji orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.oddalając odwołanie wnioskodawcy.

ZARZĄDZENIE
odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawcy.
21.03.2016r.