Sąd Apelacyjny w Katowicach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACz 207/16
Data wyroku: 2016-03-09 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Małgorzata Wołczańska, Mieczysław Brzdąk, Tomasz Tatarczyk
Słowa kluczowe: Opłata Sądowa
Podstawa prawna: art. 13 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Sygn. akt I ACz 207/16

POSTANOWIENIE

Dnia 9 marca 2016 r.
Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący – Sędzia SA Małgorzata Wołczańska
Sędzia SA Mieczysław Brzdąk
Sędzia SO del. Tomasz Tatarczyk (spr.)
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 marca 2016 r.
sprawy z powództwa(...)Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu
Inwestycyjnego Zamkniętego wW.
przeciwkoH. S.
o zapłatę
na skutek zażalenia powoda
na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Okręgowego w Katowicach
z dnia 11 stycznia 2016 r., sygn. akt I Nc 312/15
postanawia :
oddalić zażalenie.
SSO del. Tomasz Tatarczyk SSA Małgorzata Wołczańska SSA Mieczysław Brzdąk
Sygn. akt I ACz 207/16

UZASADNIENIE
Zarządzeniem z 11 stycznia 2016 r. Przewodniczący w Sądzie Okręgowym w Katowicach na podstawieart. 1302§ 1 k.p.c.nakazał zwrócić powodowi pozew o zapłatę 84 778,61 zł ponieważ, jak wywiódł, pozew wniesiony został przez adwokata, podlegał opłacie w wysokości stosunkowej obliczonej od wskazanej przez powoda wartości przedmiotu sporu i nie został należycie opłacony. Powód zastępowany przez adwokata uiścił od pozwu opłatę w kwocie 1 000 zł uznając błędnie, że w sprawie znajduje zastosowania art. 13 ust. 1a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Zgodnie z tym przepisem, w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, o których mowa wart. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, opłata stosunkowa wynosi 5% wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia, jednak nie mniej niż 30 złotych i nie więcej niż 1000 złotych. Podniósł przewodniczący, że jakkolwiek według pozwu źródłem zobowiązania pozwanej była czynność bankowa, to wierzytelność powoda powstała na skutek zawarcia warunkowej umowy sprzedaży wierzytelności przysługującej bankowi, a nie na skutek dokonania przez powoda bezpośrednio z pozwaną czynności bankowej. Podkreślił, że dodanie do ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych art. 13 ust. 1a miało związek z uchyleniem przepisówart. 96-98 ustawy Prawo bankoweprzewidujących uprawnienie banków do wystawiania bankowych tytułów egzekucyjnych.
W zażaleniu powód zarzucił naruszenie art. 13 ust. 1 i 1a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w związku zart. 1302§ 1 k.p.c.przez zarządzenie zwrotu pozwu na skutek nieprawidłowego przyjęcia, że od pozwu nie została uiszczona należna opłata, podczas gdy dochodzone w sprawie roszczenie wynika z czynności bankowej określonej wart. 5 ust. 1 i 2 ustawy Prawo bankowe, która nie zmienia swojego charakteru w związku z zawarciem umowy przelewu wierzytelności pomiędzy powodem a bankiem, naruszenieart. 5 ust. 1 i 2 ustawy Prawo bankowew związku zart. 509 k.c.przez błędną wykładnię i uznanie, że dochodzone roszczenie nie ma swego źródła w umowie kredytu zawartej przez pozwaną z bankiem lecz w umowie przelewu wierzytelności zawartej z bankiem przez powoda. W oparciu o te zarzuty skarżący domagał się uchylenia zarządzenia i nadania sprawie biegu, zasadzenia od pozwanej kosztów postępowania zażaleniowego.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje :
Dochodzone przez powoda roszczenie niewątpliwie ma swe źródło w czynności bankowej, której dokonała pozwana z poprzednikiem prawnym powoda – bankiem.
Ma skarżący rację wskazując, że wskutek przelewu wierzytelności zmianie nie ulega charakter stosunku zobowiązaniowego, a tylko osoba wierzyciela.
Zażalenie nie mogło odnieść skutku albowiem prawidłowo stwierdził przewodniczący w Sądzie Okręgowym, że w sprawie nie znajdował zastosowania art. 13 ust. 1a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.
Przepis ten ma charakter wyjątkowy w stosunku do uregulowania zawartego w ust. 1 art. 13 ustawy, dlatego też jego wykładnia powinna być ścisła i uwzględniać ratio legis oraz kontekst unormowania dodanego ustawą z 25 września 2015 r. o zmianieustawy Prawo bankoweoraz niektórych innych ustaw.
Zasadą według art. 13 ust. 1 ustawy jest, że opłatę stosunkową pobiera się w sprawach o prawa majątkowe; wynosi ona 5% wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia, jednak nie mniej niż 30 złotych i nie więcej niż 100 000 złotych.
W myśl ust. 1a art. 13 ustawy, w sprawach o roszczenia wynikające z czynności bankowych, o których mowa wart. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe(Dz.U. z 2015 r. poz. 128, z późn. zm.), opłata stosunkowa wynosi 5% wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia, jednak nie mniej niż 30 złotych i nie więcej niż 1000 złotych.
Przepisart. 5 ust. 1 i 2 ustawy Prawo bankowezawiera katalog czynności bankowych. Uznać trzeba, że art. 13 ust. 1a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nawiązuje do kryterium podmiotowego definicji czynności bankowej i przez to w sposób szczególny reguluje wysokość opłat w sprawach, w których przynajmniej po jednej stronie występuje bank i które wiążą się z działalnością prowadzoną przez bank.
Art. 13 ust. 1a dodany został do ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ustawą z dnia 25 września 2015 r. o zmianieustawy Prawo bankoweoraz niektórych innych ustaw, mocą której uchylonoart. 96-98 Prawa bankowegouprawniające banki do wystawiania, na podstawie ksiąg banku lub innych dokumentów związanych z dokonywaniem czynności bankowych, bankowych tytułów egzekucyjnych i prowadzenia w oparciu o nie, po nadaniu im przez sąd klauzuli wykonalności, egzekucji przeciwko osobom, które bezpośrednio z bankiem dokonały czynności bankowej albo były dłużnikami banku z tytułu zabezpieczenia wierzytelności banku wynikających z czynności bankowej.
Wyposażenie banków w możliwość wystawiania tytułów egzekucyjnych ułatwiało im proces dochodzenia należności bez konieczności wszczynania postępowania rozpoznawczego przed sądem i w sposób znacznie mniej kosztowny. Z wnioskiem o nadanie bankowemu tytułowi klauzuli wykonalności wiązał się obowiązek uiszczenia opłaty stałej w wysokości 50 zł. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem, przywilej egzekucyjny określony w uchylonych przepisach przysługiwał jedynie bankom. W razie cesji, także po wystawieniu bankowego tytułu egzekucyjnego, nabywca nie mógł się nim posłużyć.
W związku z uchyleniem przepisów dotyczących bankowych tytułów egzekucyjnych pozostaje zmiana ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych polegająca na wprowadzeniu uregulowania przewidującego stosunkowo nisze opłaty sądowe w sprawach roszczeń wynikających z czynności bankowych.
Zmiana ta zapewne zapobiec miała radykalnemu wzrostowi kosztów realizacji przez bank roszczeń wynikających z czynności bankowych.
Tak jak w poprzednim stanie prawnym powód jako nabywca wierzytelności nie mógł skorzystać z zastrzeżonego dla banku przywileju egzekucyjnego, tak obecnie wyłączone jest zastosowanie względem niego szczególnego uregulowania zawartego w art. 13 ust. 1a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.
Ponieważ pozew wniesiony przez adwokata podlegał opłacie stosunkowej ( 5% ) obliczonej od wskazanej w pozwie wartości przedmiotu sporu i nie został należycie opłacony, zasadnie przewodniczący w Sądzie Okręgowym nakazał jego zwrot na podstawieart. 1302§ 1 k.p.c.
Dlatego zażalenie powoda, jako niezasadne, Sąd Apelacyjny oddalił działając z mocyart. 385w związku zart. 397 § 2 i 398 k.p.c.
SSO del. Tomasz Tatarczyk SSA Małgorzata Wołczańska SSA Mieczysław Brzdąk