Sąd Rejonowy w Tarnowie
V Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: V GC 742/15
Data wyroku: 2016-03-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Michał Bień
Słowa kluczowe: Umowa Ubezpieczenia
Podstawa prawna: Wyżej wskazane względy zdecydowały o tym, że orzeczono jak w senten¬cji na podstawie 805. § 1. i § 2. pkt 1) k.c. i art. 821. k.c. w zw. z art. 31. ust. 1. ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Fundu¬szu Gwarancyj¬nym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz art. 471. k.c., art. 476. k.c. i art. 477. § 1. k.c. jak i art. 6. k.c. i art. 232. k.p.c. a także
Teza: Treść art. 31. ust. 1., którego powołane wyżej brzmienie obowiązywało od dnia 11 lutego 2012 r., oznaczała, że do sytuacji opisanej w stanie faktycznym nie znajdował powołany przez stronę powodową art. 28. ust. 1. ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. W takiej sytuacji ubezpieczycielowi nie przysługiwało roszczenie o zapłatę składki z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za ten czas, który przypadał już upływie okres czasu, na który zawarto umowę ubezpieczenia pojazdu, w czasie której doszło do przeniesienia lub przejścia prawa własnosci. Najpóźniej bowiem z dniem kończącym okres czasu, na który umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej została zawarta, umowa ta ulegała rozwiązaniu a jej kontynuację wykluczało brzmienie art. 31. ust. 1. zd. ostatnie ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.

sygn. akt V GC 742/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 marca 2016 r.
Sąd Rejonowy w Tarnowie – Wydział V Gospodarczy
w składzie
Przewodniczący  SSR Michał Bień
Protokolant   stażysta Edyta Raś
po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2016 r. w Tarnowie
sprawy z powództwa(...) spółki akcyjnejz sie­dzibą wW.
przeciwkoŁ. O. (1)
o zapłatę kwoty 1.062,00 (słow­nie: jeden tysiąc sześćdziesiąt dwa) zł wrazz odset­kami ustawowymi

I
oddala powództwo;

II
obciąża stronę po­wo­do­wąP. (1)kosztami procesu w kwocie 44,76 (słownie: czterdzie­ści cztery złote sie­demdziesiąt sześć groszy) zł.

SSR Michał Bień
sygn. akt V GC 742/15

UZASADNIENIE

wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowiez dnia 23 marca 2016 r.

I
Strona powodowa(...)spółka akcyjna 
z sie­dzibą w(...)w pozwie wniesionym w dniu 17 lipca 2015 r. w elektro­nicznym postępowaniu upominawczym skie­rowanym przeciwkoŁ. O. (1)domagała się zasądzenia kwoty 1.062,00 (słownie: jeden ty­siąc sześćdziesiąt dwa) zł wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od kwoty 1.062,00 zł od dnia 06 lipca 2013 r. do dnia zapłaty oraz zasądze­nia kosztów sądowych w kwocie 30,00 zł.
Na uzasadnienie żądania pozwu strona powodowa podniosła, żeŁ. O. (1)zawarł z(...) spółką akcyjnąu­mowę ubezpieczenia na okres od dnia 05 lipca 2013 r. do dnia 04 lipca 2014 r. o numerze(...)za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdu markiO. (...)numer VIN(...)numer rejestracyjny (...). Składka ubezpieczeniowa w kwocie 1.062,00 zł miała być zapłaconaw jed­nej racie płatnej do dnia 05 lipca 2013 r.
(...) spółka akcyjnapodał, że pozwany składki nie zapłacił. W związku z brakiem zapłaty pełnej kwoty składki strona powodowa wezwałaŁ. O. (1)do zapłaty (k. 4 – 6).
Na podstawie twierdzeń zawartych uzasadnieniu pozwu Sąd Rejonowy Lublin – Zachód w Lublinie Wydział VI Cywilny w dniu 06 sierpnia 2015 r. wydał nakaz zapłaty w elektronicznym postępowaniu upominawczym, którym nakazał pozwanemuŁ. O. (1), aby zapłacił stronie powodowej(...)spółce akcyjnej kwotę 1.062,00 zł wrazz odsetkami ustawowymi liczonymi od kwoty 1.062,00 zł od dnia 06 lipca 2013 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 30,00 zł w terminie dwóch tygodni od doręczenia nakazu, albo wniósł w tymże terminie sprzeciw (k. 9).
W sprzeciwie od nakazu zapłaty, którego odpis został doręczony pozwa­nemu w dniu 11 sierpnia 2015 r., wniesionym w dniu 24 sierpnia 2015 r.Ł. O. (1)zażądał oddalenia powództwa w całości oraz o zasądzenie od stro­ny powodowej na jego rzecz kosztów procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu sprzeciwu od nakazu zapłatyŁ. O. (1)zarzu­cił m. in., że wbrew twierdzeniom strony powodowej nie zawarł umowy ubezpie­czenia pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)a ponadto, że warunki ubezpieczenia pojazdu były mu nieznane w tym w szczególności termin zapłaty składki.
Pozwany zaprzeczył twierdzeniom(...) spółki akcyjnej, zgodnie z którymi strona powodowa dysponowała wierzytelno­ścią wobecŁ. O. (1). Naprowadził przy tym, że nie zawierał u­mo­wy ubezpieczenia, której numeru strona powodowa nawet nie wskazała.
Ł. O. (1)stwierdził, że prowadził działalność gospodarczą po­legającą m. in. na wynajmie samochodów, zatem zawierał tego typu umów wiele i wskazanie numeru polisy mogłoby przyczynić się do bardziej precyzyj­nego odniesienia się do zarzutów strony powodowej. Przyznał również, że po­siadał samochód markiO. (...)o podanych numerach rejestracyjnych ale ubezpieczenie tego pojazdu winno być kojarzone z leasingodawcą a nie poda­nym przez powoda pozwanym (k. 10 – 11, k. 12 – 13).
Postano­wieniem z dnia 02 września 2015 r. Sąd Rejonowy Lublin – Za­chód w Lublinie przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Tar­nowie (k. 17).
W pozwie wniesionym w następstwie przekazania sprawy do rozpozna­nia Sądowi Rejonowemu w Tarnowie Wydziałowi V Gospodarczemu strona po­wodowa powtórzyła żądanie pozwu wyrażone w pozwie wniesionym w elektro­nicznym postępowaniu upominawczym oraz powieliła argumenty powołane w u­zasadnieniu pozwu wniesionego w elektronicznym postępowaniu upominaw­czym. Ponadto zażądała zasądzenia kosztów procesu w kwotach 14,76 zł tytu­łem kosztów notarialnie poświadczonego pełnomocnictwa, 17,00 zł tytułem o­płaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz 30,00 zł tytułem opłaty od pozwu (k. 27 – 28verte).
W piśmie procesowym z dnia 09 grudnia 2015 r.(...) spółka akcyjnapodtrzymał żądanie pozwu wnosząc o zasądzenie od pozwanego kwoty 1.062,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi, kosztów pro­cesu według norm przepisanych a także rozpoznania sprawy pod nieobecność pełnomocnika (k. 26).
W dniu 22 lutego 2016 r. pozwanyŁ. O. (1)wniósł sprze­ciww formie papierowej od powyż­szego na­kazu zapłaty zaskarżając go w całościi zażądał oddalenia powództwa. Zarzucił brak udowodnienia wysokości roszcze­nia strony powodowej.
W uzasadnieniu sprzeciwu od nakazu zapłaty pozwany podniósł, że strona powodowa dołączyła dokumenty, na podstawie których nie sposób było zwe­ryfikować w tym również w zakresie wysokości przysługującego mu z tego tytu­łu roszczenia. Zarzucił, że strona powodowa nie przedłożyła żadnych dowo­dów pozwalających na ustalenie daty wymagalności roszczenia objętego żąda­niem pozwu.
W pozostałej części uzasadnienia sprzeciwu od nakazu zapłatyŁ. O. (2)powielił argumenty zawarte w sprzeciwie wniesionym na etapie elektronicznego postępowania upominawczego (k. 42 – 43).
W piśmie procesowym strony powodowej z dnia 11 marca 2016 r. stano­wiącym odpowiedź na sprzeciw pozwanego od nakazu zapłaty wydanego w e­lektronicznym postępowaniu upominawczym(...)spółka akcyjna podtrzymał roszczenie zawarte w pozwie jak również wszystkie wnioski i dowody.
W uzasadnieniu pisma procesowego strona powodowa podała, że umowa ubezpieczenia numer(...), na podstawie której dochodziła zapłaty zaległej składki była umową obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialno­ści cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, która uległa wznowieniu. Poprzednia umowa ubezpieczenia numer(...)dla po­jazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...)została zawarta pomiędzy stronami na okres od dnia 05 lipca 2012 r. do dnia 04 lipca 2013 r. W związku z brakiem wypowie­dzenia umowy ubezpieczenia numer(...)na koniec okresu jej obo­wiązywania oraz opłaceniem należnej składki w całości doszło do wznowienia umowy na kolejny roczny okres od dnia 05 lipca 2013 r. do dnia 04 lipca 2014 r.
(...) spółka akcyjnapodniósł, że w związku z faktem, żeumowa numer (...)była umową wznowioną, to jako taka nigdy nie istniała w formie papierowej. Dokument umowy ubezpieczenia zastą­piony został przez dokument potwierdzenia pokrycia ubezpieczeniowego numer(...)(k. 55 – 56).
W piśmie procesowym z dnia 18 marca 2016 r.(...)spółka akcyjna powielił te same argumenty, które zostały zawartew piśmie procesowym z dnia 11 marca 2016 r. (k. 63).

II
Sąd Rejonowy w Tarnowie ustalił następujący stan fak­tyczny sprawy:
W dniu 03 lipca 2012 r. zawarta została pomiędzyŁ. O. (1)a(...) spółką akcyjnąumowa ubezpie­czenia odpowiedzialności cywilnej, AC i NNW pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...). W u­mowie tej wskazano jako właściciela leasingodawcę pojazduB. (1)aŁ. O. (1)jako posiadacza, użyt­kow­nika i ubezpieczającego. Umowa została zawarta na czas od dnia 05 lipca 2012 r. do dnia 04 lipca 2013 r.
Dowód: odpispolisy numer (...)z dnia 03 lipca 2012 r. – k. 57 – 60.
Zgodnie z treścią dowodu rejestracyjnego numer DR/(...)­ścicielem i posiadaczem pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)numer VIN(...)pozostawałB. a.
Dowód: odpis dowodu rejestracyjnego numer DR/(...)– k. 51.
W dniu 15 maja 2013 r.(...) spółka akcyjnazawarła zŁ. O. (1)umowę przeniesienia prawa własności pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...).
Dowód: odpis pisemnej umowy z dnia 15 maja 2013 r. – k. 71; prze­słuchanie powodaŁ. O. (1)– k. 72  
verte
          – 73.
Na potwierdzenie zawarcia umowy przeniesienia prawa własności pojaz­du markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...)wystawiona zostałafaktura VAT numer (...)datowana na dzień 15 maja 2013 r.
Dowód: odpisfaktury VAT numer (...)z dnia 15 maja 2013 r. – k. 70.
W pisemnym dokumencie w postaci potwierdzenia pokrycia ubezpiecze­niowego wystawionym przez(...) spółkę akcyjnąstwierdzono, żeŁ. O. (1)zawarł umowę ubezpieczenia odpowie­dzialności cywilnej pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...)rok produkcji 2010. W doku­men­cie tym wskazano również, że kwota należna z tytułu składki na ubezpie­czenie wynosiła 1.062,00 zł a termin płatności przypadał na dzień 05 lipca 2013 r.
Dowód: dokument potwierdzenia pokrycia ubezpieczeniowegoz dnia 09 grudnia 2015 r. – k. 33 – 34  
verte
         .

Ł. O. (1)nie zawierał żadnej umowy ubezpieczenia pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...)po upływie okresu czasu, na jaki zawarta została umowa ubezpieczenia pojazdu z dnia 03 lipca 2012 r.(...)spółka akcyjna nie przysłał w tej sprawie doŁ. O. (1)żadnego pisma czy też kalkulacji składki.
Dowód: przesłuchanie pozwanegoŁ. O. (1)– k. 72  
verte
          – 73.
W pisemnym wezwaniu z dnia 05 grudnia 2014 r.(...) spółka akcyjnawezwałaŁ. O. (2)do zapłaty łącz­nie kwoty 1.253,77 zł w tym kwoty 1.062,00 zł tytułem należności główneji kwoty 191,77 zł tytułem odsetek ustawowych. W wezwaniu do zapłaty wska­zano, że dotyczyło ono niezapłaconej składki z tytułu zawartej umowy ubezpie­czenia numer(...)odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...).
Dowód: odpis pisemnego wezwania do zapłaty z dnia 05 grudnia 2014 r. – k. 35.
Ł. O. (1)otrzymał wezwanie do zapłaty. Próbował skontakto­wać się z(...) spółką akcyjnąchcąc w ten sposób wyjaśnić sprawę zapłaty składki za kolejny okres ubezpieczenia od od­powiedzialności cywilnej lecz towarzystwo ubezpieczeń obstawało przy swoim.
Dowód: przesłuchanie pozwanegoŁ. O. (1)– k. 72  
verte
          – 73.
Rekonstrukcji stanu faktycznego sąd dokonał w części na podstawie odpi­sów dokumentów i odpisów dokumentów zgromadzonych w toku postępo­wania do­wo­dowego. Sąd nie dopatrzył się uchy­bień w ich treści oraz for­mie.
Dowody z odpisów dokumentów prywatnych sąd uznał w ca­łości za au­tentyczne i wiary­godne. Żadna ze stron ich nie kwestionowała, tak pod wzglę­dem poprawności formal­nej jak i materialnej. Nie u­jawniły się też ja­kie­kolwiek okoliczności podwa­żające moc dowo­dową tych do­ku­mentów, które należałoby brać pod uwagę z u­rzę­du. Do­mnie­mania, z któ­rych korzystają do­ku­menty urzę­dowe jak i prywatne [auten­tyczno­ś­ci i złożenia za­wartego w nim oświadczenia przez o­sobę, która podpi­sała dokument prywatny (vide: T. Ereciński, „Ko­deks postę­powania cywil­nego. Ko­men­tarz. Część pierw­sza. Postępowanie rozpo­znaw­cze. Część druga. Po­stępowa­nie zabezpieczają­ce. Tom 1”, wydanie 2, Wy­dawnictwo Prawnicze Lexi­sNexis, War­szawa 2007 r., pod red. T. Ere­cińskie­go, s. 576, teza 11 do art. 245, s. 590, teza 1 do art. 253)], pozostały niewzru­szone. Dokumenty prywatne stanowiły do­wód te­go, że o­soby, które je podpi­sały, zło­ży­ły oświad­czenia za­warte w doku­men­tach (art. 245. k.p.c.w zw. zart. 233.§ 1. k.p.c.).
Osobnego omówienia wymagał natomiast dokument prywatny w po­staci przedło­żonego przez stronę powodową potwierdzenia pokrycia ubezpieczenio­wego z dnia 09 grudnia 2015 r.
Dokument prywatny jakkolwiek nie został wyposażony w domniemanie prawne zgodności jego treści z rzeczywistym stanem, to jednak może stanowić samodzielny środek dowodowy i w oparciu o jego treść sąd ma możliwość wy­rokowania. Dokument prywatny pozostaje jednym z dowodów wymienionychw ko­deksie postępowania cywilnego i podlega ocenie tak jak wszystkie inne do­wody (vide:art. 233.§ 1. k.p.c.). Może zatem stanowić podstawę ustaleń fak­tycz­nych i wyrokowania (vide: wyrok i uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższegoz dnia 30 czerwca 2004 r., sygn. akt IV CK 474/03, publ. OSNC 2005 r., nr 6, poz. 113; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 września 1985 r., sygn. akt IV PR 200/85, publ. OSNCP 1986 r., nr 5, poz. 84; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 03 października 2000 r., sygn. akt I CKN 804/98, nie publ., LEX nr 50890).
Dokument prywatny w świetle brzmieniaart. 253. k.p.c.ma znacznie mniej­szą moc dowodową, jeżeli miałby świadczyć na rzecz strony, która go sporządziła. Ma za to dużą wartość dowodową, jeśli pochodzi od osoby trzeciej, niezwiązanej ze stronami i od nich niezależnej. Założyć bowiem można wów­czas, że intencją wystawcy takiego dokumentu nie było wzmocnienie bądź też o­sła­bienie którejkolwiek ze stron postępowania (vide: uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 06 listopada 2002 r., sygn. akt I CKN 1280/2000, nie publ., LEX nr 78358).
Dokument ten ze względu na brak domniemania zgodności z rzeczywi­stym stanem jako dokument prywatny podlega ocenie sądu wedle reguł sta­tu­o­wa­nych przepisemart. 233.§ 1. k.p.c.Skoro bowiem dokument prywatny nie korzysta z domniemania prawdziwości zawartych w nim oświadczeń, to każda o­soba mająca w tym interes prawny może twierdzić i dowodzić, że treść złożo­nych oświadczeń nie odpowiada stanowi rzeczywistemu (vide: postanowienie Są­du Najwyższego z dnia 15 kwietnia 1982 r., sygn. akt III CRN 65/82, nie publ., LEX nr 8414).
Przedstawiony przez(...) spółkę akcyjnądokument w postaci potwierdzenia pokrycia ubezpieczeniowego z dnia 09 grudnia 2015 r. nie mógł stanowić wystarczająco pew­ne­go dowodu świadczą­cego o zasadno­ści powódz­twa w zakresie nie tylko kwoty żąda­nej ty­tułem składki na ubezpiecze­nie ale i w zakresie tego, że doszło do zawarcia umowy pomiędzy stronami pro­cesu o ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej. Przede wszystkim do­ku­ment ten nie znajdował po­twierdzenia w in­nych do­ku­mentach czy też odpi­sach dokumentów albo przesłuchaniu pozwanego. Co więcej z treści powoła­nego przez samą stroną powodową art. 31. ust. 1. ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych jak i treści odpisu doku­mentu w postaci wcześniej zawartej umowy ubezpieczenia z dnia 03 lipca 2012 r. jak i z przesłu­chania pozwanego wynikało, że(...)spółka ak­cyjna nie zawarła po upływie czasu, na jaki została za­warta umowa ubezpiecze­nia datowana na dzień 03 lipca 2012 r., kolejna u­mowa ubezpieczenia w zakre­sie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Możliwość przyjęcia kontynuacji takiej umowy w zakresie ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej wykluczało zaś wyraźne brzmienie art. 31. ust. 1. zd. ostatnie ustawyo ubezpieczeniach obo­wiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Potwierdzenie pokrycia ubezpieczeniowego zatem te nie mogło świad­czyć o za­warciu kolejnej umowy ubezpieczenia przezŁ. O. (1)z(...)spółką ak­cyjną, jako że nie tylko nie znajdowało potwierdzeniaw innych dowodach pi­semnych ale i nie znalazło potwierdzenia w zeznaniach po­zwanego zaś strona po­wodowa nie przedstawi­ła żadnych innych środków do­wodowych w odpo­wiednim czasie, które wskazywałyby, że do zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej na okres czasu przypadający po dniu 04 lipca 2013 r. w sposób czynny doszło. Nie pozwalały zatem na wyciągnięcie innych wnio­sków żadne z pozostałych do­wodów zaofe­rowanych przez stronę powodową. Wobec nie­przedstawienia dokumentów czy też innych dowodów świadczących o zawarciu przez(...)spółkę ak­cyjną zŁ. O. (1)umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej nie mógł za­tem sąd zweryfikować prawdziwości twierdzeń strony po­wodowej jedy­nie w o­parciu o oryginał potwierdzenia pokrycia ubezpieczenio­wego z dnia 09 grudnia 2015 r. jako dokumencie pochodzącym jedy­nie od strony powodowej. Strona powodowa nie przedstawiła nie tylko samych doku­mentów świadczących o zawarciu takiej umowy zŁ. O. (1)ale także nie powołała innych środków do­wodowych po­zwa­lających ustalić jej za­warcie zgod­nie z treścią potwierdzenia pokrycia ubezpieczeniowego.
Sąd nie przyjął za­tem w konsekwencji braku dostatecznej wiarygodności dokumen­tu prywatnego w postaci oryginału potwierdzenia pokrycia ubezpie­czeniowego z dnia 09 grudnia 2015 r. oraz wobec nie­możliwości zweryfikowa­nia treści tego doku­mentu z in­nymi środkami dowodo­wymi, że doszło do zawar­cia umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej przez(...)spółkę akcyjną na rzeczŁ. O. (1). Nie uznał tym samym sąd, że wskazana w po­zwie kwota tytułem składki z tytułu zawarcia umowy ubezpieczenia należała się stronie po­wodowej.
Przesłuchanie pozwanegoŁ. O. (1)stanowić mogło pod­stawę czynio­nych ustaleń faktycznych, jako że w zakresie okoliczności re­le­wantnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy co do za­sady treść zeznań pozwanego jawiła się jako jasna i logiczna, a nadto wy­kazy­wała wewnętrzną spój­ność i korespondowała z pozostałą częścią mate­riału do­wodowe­go. Nadto zeznania pozwanego znajdowały potwierdzenie w pozo­sta­łym zgromadzonym materiale dowodowym stanowiąc spójną całość, zatem sąd nie znalazł powodów, by kwe­stionować którąkolwiek ich część tym bardziej, że strona powodowa nie przedstawiła żadnego dowodu, który mógłby poddaćw wątpliwość te depozy­cje.
Sąd postanowił pominąć dowód z przesłuchania przedstawiciela strony powodowej, gdyż zgłoszone wcześniej środki dowodowe pozwoliły wyjaśnić fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (art. 299. k.p.c.w zw. zart. 227. k.p.c.), a ponadto żadna ze stron takiego dowodu nie zaoferowała.

III
Sąd Rejonowy w Tarnowie zważył, co następuje:
Powództwo okazało się bezzasadne i jako takie zostało w całości podle­gało odda­leniu, gdyż wbrew twierdzeniom strony powodowej wobec przeniesie­nia w dniu 15 maja 2013 r. prawa własnosci pojazdu, który był przedmiotem umowy ubez­pieczenia zawartej w dniu 03 lipca 2012 r., a zatem jeszcze przed upływem okresu czasu, na jaki została zawarta umowa ubezpieczenia dato­wana na dzień 03 lipca 2012 r., nie doszło do jej kontynuacji w zakresie obowią­zywania umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej po dniu, w którym upłynął okres czasu, na jaki uprzednio umowa została zawarta.
Strona powodowa(...)spółka akcyjna doma­gała się zasądzenia od pozwanegoŁ. O. (1)kwoty 1.062,00 zł w o­parciu oart. 805.§ 1. k.c.iart. 821. k.c.w zw. zart. 31. ust. 1. i art. 28. ust. 1. ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązko­wych, U­bez­pieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nym i Polskim Biurze Ubezpieczycie­li Ko­mu­ni­kacyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 392 z późn. zm.) orazart. 471. k.c.,art. 476. k.c.iart. 477.§ 1. k.c.wraz z od­set­ka­mi usta­wo­wy­mi liczonymi od kwoty 1.062,00 zł od dnia 06 lipca 2013 r. do dnia zapłaty na podstawieart. 359.§ 1. i§ 2. k.c.w zw. zart. 481.§ 1. i§ 2. zd. I.k.c.
W myślart. 805.§ 1. k.c.przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić okre­ślone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubez­pieczający zobowiązuje się zapłacić składkę.
Świadczenie ubezpieczyciela polega w szczególności na zapłacie m. in. przy ubezpieczeniu majątkowym – określonego odszkodowania za szkodę po­wstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku [art. 805. § 1.pkt 2) k.c.].
Po myśliart. 821. k.c.przedmiotem ubezpie­czenia majątkowego może być każdy interes majątkowy, który nie jest sprzeczny z prawem i daje się oce­nić w pieniądzu.
Stosownie do brzmieniaart. 471. k.c.dłużnik obowiązany jest do napra­wienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowią­zania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem o­ko­liczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Po myśliart. 476. k.c.dłużnik dopuszcza się zwłoki, gdy nie spełnia świad­czenia w terminie, a jeżeli termin nie jest oznaczony, gdy nie spełnia świadczenia niezwłocznie po wezwaniu przez wierzyciela. Nie dotyczy to wy­padku, gdy opóźnienie w spełnieniu świadczenia jest następstwem okoliczno­ści, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Stosownie do treściart. 477.§ 1. k.c.w razie zwłoki dłużnika wierzyciel mo­że żądać, niezależnie od wykonania zobowiązania, naprawienia szkody wy­nikłej ze zwłoki.
Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czyn­ności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego wła­ści­we­go organu (art. 359.§ 1. k.c.).
Po myśliart. 481.§ 1. k.c.jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świad­czenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, cho­ciażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
Jeżeli stopa odse­tek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe (art. 481.§ 2. zd. I.k.p.c.).
Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się od­setki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wie­rzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy (art. 481.§ 2. k.c.w brzmieniu obowiązującym od dnia 01 stycznia 2016 r.).
Zgodnie natomiast zart. 481.§ 24. k.c.Minister Sprawiedliwości ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, wysokość odsetek ustawowych za opóźnienie.
Zgodnie z brzmieniem art. 31. ust. 1. ustawy o ubezpieczeniach obowiąz­kowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubez­pieczycieli Komunikacyjnych w razie przejścia lub przeniesienia prawa własno­ści pojazdu mechanicznego, którego posiadacz zawarł umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, na posiadacza pojazdu, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, przechodzą prawa i obo­wiązki poprzedniego posiadacza wynikające z tej umowy. Umowa ubezpiecze­nia OC ulega rozwiązaniu z upływem okresu, na który została zawarta, chyba że posiadacz, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, wypowie ją na piśmie. W przypadku wypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC, ulega ona rozwiązaniu z dniem jej wypowiedzenia. Przepisów art. 28 nie stosuje się.
Wreszcie po myśli art. 28. ust. 1. ustawy o ubezpieczeniach obowiązko­wych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpie­czycieli Komunikacyjnych jeżeli posiadacz pojazdu mechanicznego nie później niż na jeden dzień przed upływem okresu 12 miesięcy, na który umowa ubez­pieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych została zawarta, nie po­wiadomi na piśmie zakładu ubezpieczeń o jej wypowiedzeniu, uważa się, że została zawarta następna umowa na kolejne 12 miesięcy, z zastrzeżeniem ust. 2.
Normaart. 805.§ 1. k.c.zawiera regulację statuującą istotę umowy u­bezpieczenia określa elementy istotne przedmiotowo (essentialia negotii) umowy ubezpieczenia oraz zasadnicze obo­wiąz­ki stron umowy ubezpieczenia. Stosownie do brzmienia tego przepisu umowa ubezpieczenia pozostaje umową konsensualną, tj. dochodzi do skutku w wyniku osią­gnię­cia po­rozumienia przez kontrahentów, jest umową dwustronnie zobo­wiązu­jącą a jed­nocześnie jest wzajemną, choć świadczenie zakładu ubezpieczeń nie musi zostać spełnione, jeśli przez czas trwania umowy ubezpieczenia do zajścia zdarzenia obligują­cego do wypłaty określonego świadczenia nie dojdzie.
Umowa ubezpieczenia ma zatem charakter wzajemny. Odpowiednikiem świad­czenia ubezpieczającego w postaci składki pozostaje bowiem świadcze­nie za­kładu ubezpieczeń co do zasady najczęściej pieniężne spełniane w sytu­acji zaistnienia zdarzenia określonego w umowie ubezpieczenia.
Podstawowym obowiązkiem ubezpieczyciela wynikającym z umowy u­bez­pieczenia pozostaje udzielenie ochrony ubezpieczeniowej poprzez wypłatę świadczenia określonego umową ubezpieczenia zaś w przypadku ubezpiecza­jącego podstawowym obowiązkiem pozostaje opłacanie umówionej składki. Obowiązki te statuowane zostały w przepi­sieart. 805. § 1. i§ 2. k.c.i były takie same w przypadku umowy ubezpieczenia majątkowego, co wyni­kało zart. 821. k.c.
Umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może ulec rozwiąza­niu, co wynikało z powołanego już wyżej przepisu art. 31. ust. 1. ustawy o u­bezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nymi Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Dochodzi do tego m. in.w sy­tuacji przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu mechanicznego. W przypadku, gdy dochodzi w czasie trwania umowy ubezpieczenia odpowie­dzialności cywilnej, do przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu me­chanicznego, którego posiadacz zawarł umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, na posiadacza pojazdu, na którego przeszło lub zo­stało przeniesione prawo własności, przechodzą jednak prawa i obowiązki po­przedniego posiadacza wynikające z tej umowy. Umowa ubezpieczenia OC ulega wszakże rozwiązaniu z upływem okresu, na który została zawarta, chyba że posiadacz, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, wypowie ją na piśmie. W przypadku wypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC, ulega ona rozwiązaniu z dniem jej wypowiedzenia. Co istotne zgodnie z ostat­nim zdaniem art. 31. ust. 1. przepisy art. 28. ustawy o u­bezpieczeniach obo­wiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nym i Polskim Biurze U­bez­pieczycieli Komunikacyjnych nie znajdują zastosowania do sytuacji prze­niesienia lub przejścia prawa własności pojazdu mechanicznego.
Treść art. 31. ust. 1., którego powołane wyżej brzmienie obowiązywało od dnia 11 lutego 2012 r., oznaczała, że do sytuacji opisanej w stanie faktycz­nym nie znajdował powołany przez stronę powodową art. 28. ust. 1. ustawy o u­bezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nymi Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. W takiej sytuacji ubezpie­czycielowi nie przysługiwało roszczenie o zapłatę składki z tytułu zawarcia umowy ubezpiecze­nia od­powiedzialności cywilnej za ten czas, który przypadał już upływie okres czasu, na który zawarto umowę ubezpieczenia pojazdu,w cza­sie której doszło do przeniesienia lub przejścia prawa własnosci. Najpóź­niej bowiem z dniem kończącym okres czasu, na który umowa ubezpieczenia od­powiedzialności cywilnej została zawarta, umowa ta ulegała rozwiązaniu a jej kontynuację wykluczało brzmienie art. 31. ust. 1. zd. ostatnie ustawy o u­bezpie­czeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nym i Pol­skim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.
Na podstawie częściowo bezspornego stanu faktycznego jak i poczynio­nych ustaleń faktycznych należało stwierdzić, że po­mię­dzy(...)spółką akcyjną jako ubezpieczycielem aŁ. O. (1)w dniu 03 lipca 2012 r. do­szło do zawar­cia umowy zawierającej ele­menty przed­miotowo istotne właściwe dla umowy ubezpieczenia, w wy­niku któ­rej(...)spółka akcyjna zobowiązała się zapłacić świadcze­nia od­szko­do­wawcze na rzecz tych osób, którym ewentualnie wyrzą­dzona zostałaby szkoda ruchem pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o nu­merze nadwozia VIN(...). W wy­niku zawar­tej umowy z dnia 03 lipca 2012 r. strona powo­dowa w całości wykonała swe obo­wiązki, tj. udzie­liła ochrony ubezpieczeniowej ubezpieczającemu. Umowa ubez­pieczenia obli­go­wa­ła pozwanego do za­płaty kwoty składki wyliczonej przez zakład ubezpie­czeń. Umowa ta jednak uległa rozwiązaniu wraz z końcem o­kre­su czasu, na jaki została zawarta a zatem końcem dnia 04 lipca 2013 r. W jej toku bowiem, tj. 15 maja 2013 r. doszło do przeniesienia prawa własnosci pojazdu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...)z PKO Leasing spółki akcyjnej występującego uprzed­nio podfirmą (...) spółka akcyjnana dotych­czaso­wego leasingobiorcę i zarazem posiadacza, tj.Ł. O. (1). Umowa ubezpieczenia w zakresie odpowiedzialności cywilnej nie mogła zatem ulec przedłużeniu na podstawie art. 28. ust. 1. ustawy o u­bezpieczeniach obo­wiąz­ko­wych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyj­nym i Polskim Biurze U­bezpieczycieli Komunikacyjnych lecz musiałaby zostać zawarta ponowniew spo­sób czynny. Jak zaś wynikało wyraźnie z treści pism procesowych strony powodowej z dnia 11 marca 2016 r. i z dnia 18 marca 2016 r. do zawarcia po­nownie takiej umowy w taki właśnie czynny sposób nie doszło.
Na podstawie częściowo bezspornego stanu faktycznego jak i poczynio­nych ustaleń faktycznych należało zatem stwierdzić, że po­mię­dzyŁ. O. (1)a(...)spółką akcyjną nie do­szło do za­warcia kolejnej umowy na okres przypadający po dniu 04 lipca 2013 r. zawierającej elementy przed­miotowo istotne właściwe dla umowy ubezpie­czenia, w wy­niku której(...)spółka ak­cyjna zo­bowiązałby się zapłacić świadczenia odszkodo­wawcze na rzecz tych, którymŁ. O. (1)wyrządziłby szkodę w mieniu poruszając się po­jazdem markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...).
Odnosząc się zatem do żądania strony powodowej co do zapłaty kwoty w łącz­nej wysokości 1.062,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od kwoty 1.062,00 zł od dnia 06 lipca 2013 r. do dnia zapłaty tytułem składkiw związku z zawarciem umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej samo­chodu markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nad­wozia VIN(...), stwierdzić należało, iż żądanie to mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie mogło zasłu­giwać na uwzględ­nienie. Żądanie takie znajdowałoby swoje uzasadnienie jedy­nie w sytu­acji zwią­zania pozwanegoŁ. O. (1)oraz powo­dowego(...)spółki akcyjnej stosunkiem prawnym –w tym wypadku umową ubezpieczenia majątkowego w postaci ubezpieczenia od odpowiedzial­ności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego. W roz­pa­trywanej tutaj sprawie nie miał miejsca żaden fakt, który wska­zy­wał­by na zaist­nienie takiego stosunku wiążącego strony procesu. Jak wska­zano powyżej, strona powodowa(...)spółka akcyjna nie wyka­zała w toku procesu istnienia umowy wiążącej strony dotyczącej ubezpieczenia od odpowiedzialno­ści posiadacza pojazdu mechanicznego w postaci samocho­du markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...)na okres czasu przypadający po dniu 04 lipca 2013 r.,z której wypływałoby uprawnienie strony powodowej do domagania się od po­zwanego zapłaty składki. Nie istniał zatem stosunek zobo­wiązaniowy między stronami, który stanowiłby podstawę prawną dla niniej­szego powództwa w za­kresie kwoty 1.062,00 zł. Aby taka umowa istniała i skutecznie wiązała strony, musiałyby zaistnieć zgodne oświadczenia woli dwóch stron zmierzające do ustanowienia, zmiany lub znie­sienia stosunku prawnego (Grzy­bowski – Prawo cywilne, PWN Warszawa 1981, str. 65; Z. Radwański – Prawo cywilne – część ogólna, CHBeck, str. 142)
W niniejszej sprawie nie istniał żaden umowny stosunek prawny pomię­dzy stro­nami uzasadniający żądanie powództwa w zakresie kwoty 1.062,00 zł, a przy­najmniej(...)spółka akcyjna jego istnienia nie wykazał. Tak więc w świetle powyższego nie sposób uznać, iż spełnione zostały przesłanki niezbędne do przychylenia się do pozwu w tym zakresie. Wykazanie wszystkich okoliczności i warunków doty­czących wiążącego strony stosunku prawnego w zakresie umowy o świad­cze­nie usług oraz udowodnienie ich przed sądem spoczywało w przedmioto­wym postępowa­niu na(...)spółce akcyjnej jako stronie powodowej wnoszącej pozew z żąda­niem za­płaty za usługę. Strona powodowa winna była wykazać wszystkie fakty istotne dla rozstrzygnię­cia i przedstawiać dowody na ich popar­cie. O takim wła­śnie rozkładzie ról w toczącym się procesie decydowały obo­wiązujące w prze­pisach kodeksu po­stępowania cywilnego zasady procesowe. Na czoło wysu­wały się tutaj zasady rozkładu ciężaru dowodu oraz zasada kontradyktoryjności. Z pierwszej wynika­ło, iż podmiotem, na którym spoczywa obowiązek udowodnie­nia faktów istot­nych dla sprawy, jest ten kto na takie się powołuje i kto wyciąga z nich pozytyw­ne skutki prawne. Tak więc to strona po­wodowa domaga­jąc się zapłaty kwoty w łącznej wysokości 1.062,00 zł z tytułu składki w związku z istnieniem umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności cy­wilnej winna była wykazać, że zachodziły ku temu przesłanki, a nie pozwany że tak nie było. To po stronie powodowej winna była leżeć inicjatywa dowodowa ukierunkowa­na na wy­kazanie, że stosunek prawny uzasadniający żądanie po­zwu istnieje pomię­dzy stronami. Rola sądu w tak rozgrywającej się sprawie ogranicza się jedynie do pozostawania obiektywnym arbitrem w sporze stron (zasada kontradyktoryj­no­ści). Sąd jedynie wyjątkowo może wykazywać inicjaty­wę dowodową spoczy­wa­jącą cały czas na stronach pod groźbą przegrania pro­ce­su.
Zdanie powyższe w pełni zgodne było z przyjętą linią orzecznictwa i wy­kładni Sądu Najwyższego, który stwierdził, że „system kontradyktoryjnego pro­cesu oznacza m. in. że strona prowadzi go na własne ryzyko dowodowe, gdyżart. 232 k.p.c.
    in finestwarza Sądowi tylko możliwość, a nie obowiązek, do­puszczenia uzupełniającego dowodu nie wskazanego przez strony. Przewi­dzia­ne wart. 232 k.p.c.uprawnienie Sądu do dopuszczenia dowodu nie wska­zane­go przez strony ma charakter wyjątkowy, co oznacza że nieprzeprowadze­nie tego dowodu przez Sąd z urzędu tylko w szczególnym wypadku może uzasad­nić podstawy kasacji” (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 25 marca 1998 r., sygn. akt II CKN 656/97, publ. OSNC 1998 r., nr 12, poz. 208;
    videwy­rok Sądu Najwyższego z dnia 09 września 1998 r., sygn. akt II UKW 182/98, publ. OSNAPiUS 1997 r., nr 17, poz. 125 cytowany w podręczniku „Dowodzeniew pro­cesie cywilnym” K. Kołakowskiego, s. 78).
Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach (art. 3 k.p.c.), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.) spoczywa na stronie, która z faktów tych wy­wodzi skutki prawne (art. 6 k.c.)” (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 grud­nia 1996 r., sygn. akt I CKU 45/96, publ. OSNC 1997 r., nr 6 – 7, poz. 76, glosa aprobująca: A. Zieliński, publ. Palestra 1998 r., nr 1 – 2, poz. 204, przegląd orzecznictwa: S. Dmowski, publ. PS 1999 r., nr 1, s. 70, przegląd orzecznictwa: A. Górski, publ. PS 1999 r., nr 10, s. 54).
Nie budziło zatem wątpliwości, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy to stronę powodową obciążał obowiązek wykazania istnienia roszczenia stano­wiącego podstawę dochodzonego w tej sprawie żądania zapłaty z tytułu składki w związku z umową ubezpieczenia. Strona powodowa temu obowiąz­kowi nie podołała. Zawnio­skowane przez nią środki dowodowe zmierzające do wykazania tego roszcze­nia zarówno co do zasady jak i wysokości okazały się niewystarczające. Strona powodowa na wykazanie tego rosz­czenia przedstawi­ła m. in. dokument w po­staci potwierdzenia pokrycia ubezpieczeniowego z dnia 09 grudnia 2015 r. (k. 33 – 34

    verte). Poza tym dokumentem strona powodowa nie przedstawiła na poparcie swojego żądania innych dowodów, które dobitnie przekonywałyby do jej racji. Wręcz przeciwnie. Ana­liza materiału dowodowego prowadziła do wnio­sku, iż strona powodowa nie związała się z pozwanym umową ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej na okres czasu przypada­jący po dniu 04 lipca 2013 r.Ł. O. (2)nie był zatem związany stosun­kiem obligacyjnym z u­bez­pieczycielem. Powyższe okoliczności nie mogły w ża­den sposób doprowa­dzić do pozytyw­nego zweryfikowania żąda­nia po­zwu(...)spółki akcyjnej w zakresie zapłaty składkiz tytułu umowy ubez­pieczenia od odpowiedzialności cywilnej posiadacza po­jazdu mechanicznego.
Mając na uwadze zasady logiki i doświadczenia życiowego – oraz fakt, że strona powodowa na potwierdzenie zawarcia przez strony umowy ubezpie­czenia, nie przed­stawiła żadnych innych dowodów a to samego dokumentu u­mowy ubezpie­czenia – stwierdzić jednoznacznie należało, iż roszczenie(...)spółki akcyjnej było całkowicie bezpodstaw­ne. Strona powo­dowa nie przedstawiła takich do­kumentów a rzeczą powodowej spółki jako profesjonalisty w obrocie gospodar­czym było skompletowanie wszelkich dokumen­tów na wykazanie dochodzone­go przed są­dem roszczenia.
Na podstawie poczynionych ustaleń faktycznych należało stwierdzić, że strony umowy ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej posiadacza po­jazdu mechanicznego na okres czasu przypadający na czas po dniu 04 lipca 2013 r. nie zawarły. Trudno w takiej sytuacji uznać, że tym samymŁ. O. (1)zawarł z(...)spółką akcyjną umowę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej zawarł. Jak ustalono,(...)spółka akcyjna jakkolwiek prowadził działal­ność polegającą na zawieraniu umów ubezpieczenia i udzielaniu w ten sposób ochrony ubezpieczeniowej, to jednak brak było dowodów na to, że za­warł umowę ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu me­chanicznego markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nad­wozia VIN(...).
Fundamentalną zasadą w postępowaniu cywilnym jest to, że ciężar udo­wodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne (art. 6. k.c.). Regułę tę potwierdzała regulacja zawarta w przepisieart. 232. k.p.c.Przepis ten stanowił, że strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. W efekcie, jeżeli mate­riał dowodowy zgromadzony w sprawie nie daje podstawy do dokonania odpo­wiednich ustaleń faktycznych w myśl twierdzeń jednej ze stron, sąd musi wy­ciągnąć ujemne konsekwencje z braku udowodnienia faktów przytoczonych na uzasadnienie żądań lub zarzutów. Należało to rozumieć w ten sposób, że strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swych twierdzeń, ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu, co do tych okoliczności na niej spoczywał (
    vide: wyrok Sądu Apelacyj­nego we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 2012r. sygn. akt I ACa 1320/11, nie publ. LEX nr 1108777). Nie budziło wątpliwości, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, to stronę powodową obciążał obowiązek wykazania istnienia rosz­cze­nia stano­wiącego podstawę dochodzonego w tej sprawie żądania zapłaty, jed­nak strona powodowa temu obowiązkowi nie podołała. Zawnioskowane przez nią środki dowodowe i przeprowadzone w oparciu o nie postępowanie dowo­dowe zmierzające do wy­kazania roszczenia zarówno co do zasady jak i wyso­kości okazało się niewy­starczające. Środki dowodowe powoła­ne przez stronę powodową w ogóle nie potwier­dzały zawarcia jakiejkolwiek umowy z pozwa­nym, o czym co prawda wspomniała strona powodowa w pozwie lecz do­wodu na tę okoliczność nie przeprowadziła. Pozwany konsekwentnie przeczył twier­dzeniom strony powodowej w tym zakresie. W tej sytuacji to stronę powo­dową obciążał obowiązek wykazania, że doszło do zawarcia tej u­mowy, z której wy­wodziła swoje roszczenia, czego nie uczyniła.(...)spółka akcyjna bowiem nie wykazał istnienia stosunku prawnego po­mię­dzy nim a pozwanymŁ. O. (1)w zakresie umowy ubezpiecze­nia od odpowiedzialności cywilnej posiadania pojazdu mechanicznego.
W niniejszej sprawie zasadność dochodzonego roszczenia nie została zatem udokumentowana przez stronę powodową. Nie wykazała ona w spo­sób należyty swojego roszczenia. Zgodnie zaś z treściąart. 6. k.c.to na powodzie jako dys­ponencie ni­niej­szego postępowania spoczywał ciężar wyka­zania fak­tów, z któ­rych wywo­dził ona skutki prawne. Przepis ten formułuje podstawową regułę rozkładu cię­żaru dowodu w sporze cywilnoprawnym wska­zując przede wszyst­kim, kogo ob­cią­żają skutki niepowodzenia procesu dowo­dzenia (tak zwany ciężar dowodu w znaczeniu materialnoprawnym). W świetle wynikającej z tego przepisu reguły za prawdziwe mogą być w procesie cywil­nym przyjęte jedynie te fakty, które zostały udowodnione przez stronę obcią­żoną ciężarem ich dowo­dzenia, zaś pominięte powinny zostać te fakty, które przez stronę ob­ciążoną obowiązkiem dowodzenia nie zostały w sposób należy­ty wykazane.
W związku z powyższym twierdzenia strony powodowej – wobec braku do­wodów na okoliczność ustalenia istnienia pomiędzy stronami umowy ubez­pieczenia od odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego markiO. (...)numer rejestracyjny (...)i o numerze nadwozia VIN(...), na podstawie której pozwany obowiązany został do zapłaty składki z tytułu udzielenia ochrony ubezpieczeniowej – w świetleart. 6. k.c.iart. 232. k.p.c.musiały zo­stać oce­nione nega­tyw­nie przez sąd i po­cią­gnąć za sobą skutek w postaci od­dalenia po­wództwa. Przedstawione przez stronę powodową środki dowo­dowe nie mogły w ża­den sposób doprowa­dzić do pozy­tywnego zweryfiko­wania żąda­nia po­zwu(...)spółki akcyjnej. Środki dowo­dowe przedstawione przez stronę powodową nie po­zwoliły na ustalenie, że w ogóle do­szło do zawarcia takiej umowy pomiędzy(...)spółką akcyjną zŁ. O. (1)i że świadczenia wynikające z natury tej umowy zostały przez stronę po­wodową wykonane na rzecz i w interesie pozwanego nie zaś innego podmiotu. Skoro zatem tego rodza­ju okoliczności nie ustalo­no, wobec biernej w tym za­kresie postawy strony po­wodowej, to po­wództwo musia­ło zostać oddalone.

(...)spółka akcyjna pomimo możliwości zgłaszania środków do­wodo­wych nie zgłosiła na czas innych do­wodów nie wy­kazując tym sa­mym nale­żytego zainteresowa­nia swymi spra­wami. Tym­czasem powszechnie aprobo­wa­ną w demokratycz­nych pań­stwach praw­nych za­sadą pozostaje re­gu­ła, że

    ius civile vigilan­tibus scriptum est, co ozna­cza, iż prawo cywilne wymaga dbałości zaintereso­wanego o swoje prawa (

    vide: uza­sadnienie wyroku Trybuna­łu Kon­stytucyjnego z dnia 25 maja 1999 r., sygn. akt SK 9/98, publ. OTK ZU 1999 r., nr 4, poz. 78). Sąd zaś uznał, iż nie ma pod­staw do uzu­pełnienia z u­rzędu postępowania do­wodowego. W tym za­kresie sąd nie mógł wyręczać strony i niejako w zastęp­stwie przepro­wadzać taki dowód, gdyż takie postę­po­wa­nie byłoby sprzeczne z za­sadą kon­tra­dyktoryjności (

    vide: wyrok Sądu Apela­cyj­nego w Białym­stoku z dnia 25 lute­go 2003 r., sygn. akt I ACa 36/03, publ. OSA 2003 r., nr 10, poz. 46). Zgod­nie natomiast ze sta­nowiskiem Sądu Najwyż­szego „od 1 lipca 1996 r. wskutek zmiany treściart. 232 KPCoraz skreślenia§ 2wart. 3 KPCnastąpiło zniesienie zasady odpo­wie­dzialności sądu za wynik postępowania dowodowe­go” (tak Sąd Najwyż­szy w wy­roku z dnia 07 paździer­nika 1998 r. sygn. akt II UKN 244/98, publ. OSNAP 1999 r., nr 20, poz. 662 i w wyroku z dnia 30 czerwca 2000 r., sygn. akt II UKN 615/99, publ. OSNAP 2002 r., nr 1, poz. 24). Rola sądu w sprawie winna ogra­niczać się jedy­nie do po­zo­stawania obiektyw­nym arbitrem w sporze stron (za­sada kontradyk­toryjności). Sąd jedynie wyjąt­kowo może wy­kazywać inicja­ty­wę dowodową, spoczywającą cały czas na stro­nach pod groźbą przegrania proce­su. Zdanie powyższe pozo­staje w pełni zgodne z przy­jętą linią orzecznic­twa i wykładnią Sądu Naj­wyż­szego, w myśl której „możliwość dopuszczenia przez sąd dowodu nie wskaza­nego przez strony nie oznacza, że sąd obowią­zany jest zastąpić własnym działaniem bez­czynność strony. Jedynie w szcze­gól­nych sy­tuacjach proceso­wych o wyjątko­wym charakterze sąd powi­nien sko­rzy­stać ze swojego upraw­nienia do podjęcia inicjatywy dowodowej (art. 232 kpc)” (tak Sąd Najwyż­szy w wyroku z dnia 05 listopada 1997 r., sygn. akt III CKN 244/97, publ. OSNC 1998 r., nr 3, poz. 52). Brak postępowania dowodo­wego prowadzonego z urzędu był przy tym uspra­wiedliwiony w świetle poglądu Sądu Najwyższego, w myśl którego „działanie sądu z urzędu i przeprowadzenie dowodu nie wska­zane­go przez stronę jest po uchyleniuart. 3 § 2 kpcdopusz­czalne tylko w wy­jątkowych sytuacjach proce­sowych oraz musi wypływać z o­partego na zobiek­tywizowanej ocenie przeko­nania o konieczności jego prze­prowadzenia” (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 09 września 1998 r., sygn. akt II UKN 182/98, publ. OSNAP 1999 r., nr 17, poz. 556). Pogląd ten pozostaje tym bardziej ak­tualny w świetle aktualnie obo­wiązującego kodeksu postępowa­nia cywilnego a w szczególności w kontek­ście zmian wprowadzonych ustawą z dnia 02 lipca 2004 r. o zmianie ustawy – Ko­deks postępowania cywilnego o­raz niektórych in­nych ustaw (Dz. U. nr 172 poz. 1804).
Z uwagi na to, że sąd oddalił żądanie pozwu w całości, zdecydował – postępując w myśl dyrektywy odpowiedzialności za wynik postępowania – ob­ciążyć stronę powodową kosztami postępowania jednocześnie wkładając na nią obo­wiązek poniesienia tych kosztów, które z jej udziałem w postępowaniu były związane.
Na koszty procesu, które w sumie wyniosły 44,76 zł, składały się opłata od pozwu w kwocie 30,00 zł (k. 3) oraz koszt sporządzenia odpisu dokumentu stwierdzającego ustanowienie pełnomocnika procesowego strony powodowejw kwocie 14,76 zł (k. 29 – 30).
Nie zaliczył sąd do kosztów procesu kwoty 17,00 zł tytułem opłaty skar­bowej od odpisu dokumentu peł­nomocnictwa przedłożonego przez pełnomoc­nika strony powodowej, gdyż do akt postępowania nie został złożony dowód zapłaty na­leżnej opłaty skarbowej w tym również wydruk potwierdzający doko­nanie ope­racji bankowej w postaci przelewu kwoty odpowiadającej należnej opłacie skar­bowej z tytułu przedłożenia odpisu pełnomocnictwa wykazującego umocowa­nie osoby występującej jako pełnomocnik strony pozwanej [vide: § 3 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 wrze­śnia 2007 r.w sprawie zapłaty opłaty skarbowej (Dz. U. nr 187, poz. 1330)].
Powstania innych kosztów postępowania żadna ze stron nie wykazałai ich zasądzenia nie żądała.
Sąd postanowił obciążyć stronę powodową całością kosztów procesuw łącznej kwocie 44,76 zł związanych z wniesieniem pozwu jak i sprzeciwu od nakazu zapłaty. Koszty procesu, którymi obciążona została strona powodowa obejmowały zatem koszty związane z zastępstwem procesowym przez pełno­mocnika, tj. koszty opłaty od pozwu oraz koszty sporządzenia odpisu dokumen­tu stwierdzającego ustanowienie pełnomocnika strony powodowej.
Jednocze­śnie kwota 44,76 zł wskazana wpunkcie IIwy­roku od­powia­dająca całości kosztów postępowania musiała zostać ujęta w wy­rzecze­niu koń­czącym po­stę­powa­nie na zasadzie unifikacji i koncentracji roz­strzygnię­ciao kosz­tach po­stę­powa­nia jako wyraz rozstrzygnięcia o całości kosztów procesu bez wszakże czynienia w tym zakresie w orzeczeniu której­kolwiek ze stron wie­rzy­cielem albo dłużnikiem. Strona powodowa została obciążona tymi kosztami, które sama w związku z własnym udziałem w procesie powinna była ponieść. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania powinno bowiem znaleźć wyraz w o­rze­czeniu kończącym postępowanie i dotyczyć co do zasady wszystkich kosz­tów powstałych w związku z prowadzonym postępowa­niem cywilnym. Wynika to wprost z zasady unifikacji i zasady koncentracji kosztów postępowania wyra­żonej wart. 108.§ 1. k.p.c.
Wyżej wskazane względy zdecydowały o tym, że orzeczono jak w senten­cji na podstawie 805.§ 1. i § 2.pkt 1) k.c.iart. 821. k.c.w zw. zart. 31. ust. 1. ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Fundu­szu Gwarancyj­nym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych orazart. 471. k.c.,art. 476. k.c.iart. 477.§ 1. k.c.jak iart. 6. k.c.iart. 232. k.p.c.a takżew oparciu o pozostałe wskazane w treści uzasadnienia przepisy.
O kosztach postępowania orzeczono po myśliart. 98.§ 1. i§ 2. k.p.c.w zw. zart. 108.§ 1. k.p.c.orazart. 109.§ 1. k.p.c., jak iart. 28.pkt 1)w zw.zart. 19.ust. 2.pkt 2) ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowychw sprawach cywilnych(tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1025 z późn. zm.)a takżeart. 1.ust. 1. pkt 2) ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o o­płacie skar­bowej (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 783 z późn. zm.).
SSR Michał Bień
Tarnów, dnia 18 kwietnia 2016 r.