Sąd Apelacyjnyw Białymstoku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACa 18/16
Data wyroku: 2016-05-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jadwiga Chojnowska, Elżbieta Borowska, Elżbieta Bieńkowska
Słowa kluczowe: Odpowiedzialność
Podstawa prawna: art. 366 - 378 k.c., art. 22, 31 k.s.h.

Sygn. akt I ACa 18/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 maja 2016 r.
Sąd Apelacyjny w Białymstoku I Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodniczący

:

SSA Elżbieta Bieńkowska

Sędziowie

:

SA Elżbieta Borowska
SA Jadwiga Chojnowska (spr.)

Protokolant

:

Anna Bogusławska

po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2016 r. w Białymstoku
na rozprawie
sprawy z powództwaJ. J.
przeciwko(...)wE.
z udziałem interwenienta ubocznego po stronie pozwanejW. T.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Okręgowego w Suwałkach
z dnia 6 listopada 2015 r. sygn. akt I C 1066/13

I
zmienia zaskarżony wyrok w punkcie I o tyle, że zasądza ustawowe odsetki z tytułu opóźnienia od kwoty 124000 złotych od 13 marca 2014 roku,

II
oddala apelację w pozostałej części,

III
zasądza od pozwanej na rzecz powoda 2700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu w drugiej instancji.

(...)

UZASADNIENIE
J. J.wystąpił przeciwko(...)z siedzibą wE.z pozwem o zapłatę kwoty 137.800 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Jednocześnie domagał się zasądzenia na swą rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
(...)z siedzibą wE.nie uznała powództwa i domagała się jego oddalenia.
Na rozprawie w dniu 6 listopada 2015 r. powód cofnął pozew w części przewyższającej kwotę 124.000 zł, a pozwana wyraziła na to zgodę.
Wyrokiem z dnia 6 listopada 2015 r. Sąd Okręgowy w Suwałkach zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 124.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 10 grudnia 2013 r. do dnia zapłaty (pkt. I); umorzył postępowanie w pozostałym zakresie (pkt. II) i zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 9.094,60 zł tytułem zwrotu kosztów procesu (pkt. III).
Sąd ten ustalił, że 3 marca 2001 r.Z. J.iW. T.zawiązali spółkę jawną pod nazwą(...) Spółka Jawnaz siedzibą wE., której przedmiotem działalności było m.in. wykonywanie robót budowlanych oraz instalacji centralnego ogrzewania i wentylacji. Uprawnienia do reprezentacji Spółki i prowadzenia jej spraw posiadali obaj wspólnicy.
W 2012 r.Z. J.zachorował i w związku z tym wycofał się z aktywnego prowadzenia Spółki, pozostawiając to drugiemu wspólnikowi -W. T.. W dniu 21 czerwca 2013 r. obaj wspólnicy spotkali się i ustalili, że majątek spółki wynosi 447.570,00 zł netto, zaś zobowiązania - 264.600,00 zł.W. T.oświadczył, że nie chce zajmować się prowadzeniem spraw Spółki z uwagi na zaangażowanie prywatnych środków wspólnikaZ. J..
Jak dalej ustalił Sąd, w okresie od maja do 22 listopada 2013 r.Z. J.ze swoich osobistych środków uregulował zobowiązania Spółki (obecnie będącej w stanie likwidacji) na łączą sumę 131.323,45 zł. W dniu 22 listopada 2013 r.Z. J.iJ. J.zawarli umowę, mocą której pierwszy z nich zbył na rzecz drugiego wierzytelność przysługującą mu wobec Spółki w wysokości 137.800 zł. Tego samego dniaZ. J.zawiadomił Spółkę o zawarciu tej umowy.
Pismem z dnia 29 listopada 2013 r.J. J.wezwał Spółkę do zapłaty kwoty 137.800 zł w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania. Wezwanie to Spółka otrzymała jeszcze tego samego dnia. W dniu 31 grudnia 2013 r.Z. J.iW. T.podjęli uchwałę o likwidacji(...) Spółki Jawnejz siedzibą wE.z uwagi na wypowiedzenie umowy spółki przez wspólnika. Likwidacja ta do chwili obecnej nie została zakończona, a likwidatorami zostali wspólnicy -Z. J.iW. T., uprawnieni do łącznej reprezentacji.
W toku niniejszego postępowaniaZ. J.iW. T.orazJ. J.podpisali porozumienie, mające stanowić podstawę do zawarcia ugody sądowej, w którym wspólnicy (likwidatorzy) uznali swe zobowiązanie wobecJ. J.do kwoty 124.000 zł. Ostatecznie jednak z zawarcia tej ugodyW. T.wycofał się, powołując się ogólnikowo na brak podstaw faktycznych i prawnych do jej zawarcia.
Wspólnicy są silnie skonfliktowani - między innymi na tle sprawy niniejszej. Konflikt ten skutkował zainicjowaniem przezW. T.przeciwkoZ. J.postępowania o częściowe odjęcie wspólnikowi prawa prowadzenia i reprezentacji Spółki. Postępowanie to zakończyło się ugodą, w ramach którejZ. J.iW. T.zobowiązali się udzielić pełnomocnictwa procesowego w sprawie niniejszej fachowemu pełnomocnikowi wskazanemu przezZ. J., który - w imieniu(...) Spółki Jawnejz siedzibą wE.w likwidacji - wniósł o oddalenie powództwa.
W oparciu o tak ustalony stan faktyczny sprawy Sąd ocenił powództwo jako zasadne. Wskazał na treśćart. 509 § 1 k.c.i skonstatował, że o ważnej i skutecznej umowie cesji wierzytelności co do zasady można mówić wówczas, gdy dotyczy ona wierzytelności już istniejącej (pod pewnymi warunkami również wierzytelności przyszłej) i gdy powyższa czynność prawna nie sprzeciwia się obowiązującym przepisom, umowie łączącej dłużnika i zbywcę wierzytelności lub właściwości zobowiązania, z którego wierzytelność wynika. Uwzględnienie żądania powoda uzależnione zatem było od ustalenia, iż umowa przelewu wierzytelności zawarta pomiędzy nim aZ. J.była zarówno ważna jak i skuteczna.
Ważność tejże umowy nie wzbudzała wątpliwości Sądu. Została ona bowiem zawarta w przepisanej prawem formie, a jej treść odzwierciedla wszystkie istotne elementy. W zakresie skuteczności umowy Sąd wskazał, że pozytywne dla powoda rozstrzygnięcie było tutaj uzależnione od ustalenia, iż jego poprzednikowi prawnemu (Z. J.) rzeczywiście przysługiwała względem pozwanej Spółki scedowana wierzytelność. Okoliczność ta była w sprawie sporna, bowiem pozwana (a de facto jej wspólnikW. T.) temu zaprzeczał.
Istnienia wierzytelności objętej umową z dnia 22 listopada 2013 r. powód upatrywał początkowo w fakcie udzielenia pozwanej Spółce przez jego poprzednika prawnego pożyczki na uregulowanie wymagalnych zobowiązań. W toku postępowania powód sprecyzował jednak, iż przesunięcie środków finansowych do majątku wierzycieli pozwanej Spółki nie miało charakteru pożyczki, lecz dokonane zostało (wobec braku środków finansowych po stronie pozwanej) w celu uregulowania zobowiązań, za które poprzednik prawny powoda - jako wspólnik pozwanej Spółki - odpowiadał wraz z nią solidarnie.
Sąd zaznaczył, że załączone do pozwu potwierdzenia przelewów wskazują, że w okresie przed zawarciem umowy cesji wierzytelności przez powoda iZ. J., ten ostatni uregulował należności pozwanej do kwoty 131.323,45 zł, czego pozwana nie kwestionowała (w tym jej wspólnikW. T.wypowiadając się na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 r.).
Następnie Sąd zwrócił uwagę na treśćart. 518 § 1 k.c.i stwierdził, że regulując zobowiązania pozwanejSpółki (...)wstąpił w prawa spłaconych wierzycieli. Innymi słowy - stał się on wierzycielem pozwanej Spółki - do kwoty spłaconych zobowiązań, tj. do kwoty 131.323,45 zł. Regulując te zobowiązaniaZ. J.płacił za dług, za który był odpowiedzialny osobiście (art. 22 § k.c.). Sąd przyjął także, że regulując te zobowiązaniaZ. J.działał za zgodą pozwanej Spółki jako dłużniczki - celem wstąpienia w prawa wierzyciela. Według Sądu wnioskować o tym można na podstawie treści protokołu z dnia 21 czerwca 2013 r., sygnowanego podpisami obu wspólników pozwanej Spółki uprawnionych do jej reprezentacji. W protokole tym jest mowa o zaangażowaniu „prywatnych pieniędzy” poprzednika prawnego powoda w działalność pozwanej Spółki i nie odnotowano tam sprzeciwu wspólników.
Sąd zwrócił też uwagę, że wierzytelność będącą przedmiotem umowy cesji z dnia 22 listopada 2013 r., strona pozwana de facto uznała w toku niniejszego postępowania do kwoty 124.000 zł. Świadczyć o tym miała treść porozumienia z dnia 2 kwietnia 2014 r. zawartego przez powoda orazZ. J.iW. T., stanowiącego projekt ugody sporządzony do sprawy niniejszej, z którego to projektuW. T.wycofał się ostatecznie nie wskazując motywów, które pozwalałyby stwierdzić, że podpisując owo porozumienie działał pod wpływem błędu, groźby lub w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli. Porozumienie to, zdaniem Sądu, ocenić należało jako wyraz potwierdzenia przez przedstawicieli pozwanej Spółki (uprawnionych do jej reprezentacji) istnienia zobowiązania dochodzonego przez powoda w sprawie niniejszej - do kwoty 124.000 zł, nierodzącego wprawdzie skutków uznania powództwa (gdyż nastąpiło to poza procesem), ale mającego wpływ na ocenę istnienia zobowiązania dochodzonego pozwem.
Mając powyższe na uwadze stwierdził, że umowa cesji wierzytelności z dnia 22 listopada 2013 r. zawarta przez powoda i jego poprzednika prawnego była nie tylko ważna, ale i skuteczna - w zakresie kwoty 131.323,45 zł. Ponad kwotę 131.323,45 zł umowę tę uznał za nieskuteczną, jako że powód nie wykazał, by jego poprzednik prawny - w okresie poprzedzającym zawarcie umowy cesji - uregulował zobowiązania pozwanej Spółki w wyższym (aniżeli ta kwota) zakresie. Sąd zauważył bowiem, że część załączonych do pozwu potwierdzeń przelewów dotyczyła należności uregulowanych przez poprzednika prawnego powoda już po zawarciu umowy cesji, a z pozostałej części nie wynika, by dotyczyły one zobowiązań pozwanej Spółki.
Jako że powód, na rozprawie w dniu 6 listopada 2015 r., żądanie pozwu ograniczył do kwoty 124.000 zł, na co pozwana wyraziła zgodę, Sąd uwzględnił pozew jedynie w takim zakresie.
O kosztach procesu orzekł na podstawieart. 100 k.p.c.w zw. z§ 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzęduprzyjmując, że powód wygrał proces w około 90%.
Apelację od tego wyroku wniosła pozwana zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

1
naruszenieart. 233 § 1 k.p.c.poprzez nienależyte rozważenie całokształtu ujawnionych w postępowaniu okoliczności, dowolną a nie swobodną ocenę dowodów z naruszeniem zasad logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego:

a
w zakresie w jakim Sąd przyjął, żeZ. J.zobowiązany był do spłaty długów Spółki (maj - listopad 2013 r.), które wcześniej w imieniu Spółki zaciągnął;

b
w zakresie w jakim Sąd przyjął, że spłata długów pozwanej Spółki z majątku osobistego wspólnikaZ. J.(maj - listopad 2013 r.), które zaciągnął on w imieniu Spółki, a następnie swoją wierzytelność w stosunku do Spółki przelał na rzeczJ. J.- były czynnościami ważnymi i skutecznymi i nie były sprzeczne z zasadami współżycia społecznego;

c
w zakresie w jakim Sąd przyjął, że doszło do uznania długu w stosunku doJ. J.poprzez podpisanie przezZ. J.iW. T.porozumienia z dnia 2 kwietnia 2014 r., które było jedynie projektem ugody, a nie ugodą lub porozumieniem;

d
zaniechanie wnikliwiej analizy stanu faktycznego w zakresie ustalenia z jakiego tytułu powstały długi Spółki i na jakiej podstawie prawnejZ. J.uregulował dług oraz czy czynnośćZ. J.nie była obarczona wadą prawną skutkującą nieważnością czynności prawnej;

2
naruszenieart. 299 i 300 § 1 k.p.c.w zw. zart. 328 § 2 k.p.c.poprzez zaniechanie dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron oraz likwidatorów pozwanego, podczas gdy Sąd w uzasadnieniu w znacznej mierze oparł się na twierdzeniach podnoszonych przez likwidatorów Spółki, mimo, iż nie przeprowadził oraz nie dopuścił tego dowodu;

3
naruszenieart. 328 § 2 k.p.c.poprzez:

a
zaniechanie wskazania w uzasadnieniu wyroku precyzyjnej podstawy prawnej, a jedynie ogólnikowe powołanie się na brzmienieart. 518 § 1 k.c.

b
powołanie w uzasadnieniu jako podstawy prawnejart. 22 k.c., podczas gdy przepis ten w zaistniałym stanie faktycznym nie ma zastosowania.

Mając to na względzie wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa w całości, ewentualnie uchylenie orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Domagała się także zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych i dopuszczenie dowodu z przesłuchania stron oraz likwidatorów pozwanej na okoliczność: charakteru prawnego i intencjiW. T.iZ. J.przy zawieraniu projektu ugody z dnia 2 kwietnia 2014 r.; istnienia zobowiązania Spółki w stosunku do innych wierzycieli; ustalenia przyczyn, dla którychZ. J.dokonał cesji powstałych wierzytelności na rzeczJ. J.mimo, iż powstałą wierzytelność mógł skierować, jako roszczenie regresowe w stosunku do Spółki.
W dniu 5 maja 2016 r.W. T.przystąpił do sprawy jako interwenient uboczny po stronie pozwanej Spółki. Wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w zakresie kwoty 1.000 zł, ewentualnie – uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Domagał się także zasądzenia od powoda na swą rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron oraz likwidatorów pozwanej Spółki na okoliczności wskazane w interwencji ubocznej.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja co do zasady jest bezzasadna i skutkowała jedynie korektą rozstrzygnięcia w zakresie terminu naliczania odsetek.
Sąd Apelacyjny co do zasady podziela ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego, jako że znajdują one oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, prawidłowo zweryfikowanym i ocenionym w zgodzie ze wskazaniamiart. 233 § 1 k.p.c.Aprobuje także wyrażoną przez ten Sąd końcową ocenę powództwa jako nieusprawiedliwionego co do zasady. Nie zgadza się natomiast ze stanowiskiem tego Sądu, że w sprawie niniejszej zastosowanie znajdujeart. 518 k.c.Taka koncepcja nie znajduje bowiem odzwierciedlenia w ugruntowanej linii orzeczniczej oraz w doktrynie.
Na samym wstępie odnieść się należy do pisma likwidatora pozwanejSpółki – (...)z dnia 15 grudnia 2015 r., w którym postulował on odrzucenie apelacji strony pozwanej z uwagi na dostrzeżone tam braki formalne. Miały one mianowicie polegać na braku umocowania pełnomocnika pozwanej - radcy prawnegoM. F.- do reprezentowania Spółki także na etapie postępowania drugo-instancyjnego (a dotyczyć jedynie sprawy o sygn. akt I C 1066/13) oraz uiszczeniu opłaty od apelacji przez osobę nieuprawnioną, tj. adwokataA. P.na zlecenie drugiego likwidatora -W. T.. Sąd Apelacyjny zarzutów tych nie podziela. Odnosząc się do pierwszej kwestii, zaznaczyć należy, że znajdujące się w aktach sprawy pełnomocnictwo procesowe z dnia 19 maja 2015 r. (k. 150) podpisane przez obu likwidatorów Spółki jawnej, w sposób dość klarowny wskazuje, że jest to pełnomocnictwo w konkretnej sprawie, a nie do sprawy jedynie w pierwszej instancji. Skoro brak tutaj wyraźnego ograniczenia tylko do postępowania pierwszo-instancyjnego, to zastosowanie znajdują ogólne reguły zart. 91 k.p.c.Dodatkowo zauważyć należy, że według pkt. III ugody sądowej z dnia 17 kwietnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt VII GC 238/14 – ustanowienie pełnomocnika dotyczyło sprawy, o której mowa w pkt. I ugody, a zatem sprawy niniejszej – z powództwaJ. J.przeciwko(...)z siedzibą wE.. Na mocy tej ugody strony zobowiązały się współdziałać dla dobra Spółki w postępowaniu o sygn. akt I C 1066/13. Co się zaś tyczy opłaty od apelacji, to nie ma tutaj znaczenia kto ją „fizycznie” uiścił, ale fakt - czy stało się na zlecenie osoby uprawnionej i w terminie. W sprawie niniejszej opłata została wniesiona w ustawowym terminie, w prawidłowej wysokości (k. 198 i 200) i na zlecenie jednego z uprawnionych do reprezentacji Spółki likwidatorów –W. T..
Przed przystąpieniem do meritum sprawy odnieść się też należy do zakresu materiału dowodowego. Sąd Apelacyjny nie znalazł uzasadnionych podstaw do przeprowadzenia wskazanych w apelacji dowodów na podane tam okoliczności, gdyż po pierwsze – wniosek ten jako spóźniony podlegał pominięciu na mocyart. 381 k.p.c., po drugie zaś – nie zmierzał on do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy (art. 227 k.p.c.). Zakreślona przez stronę teza dowodowa dotyczy okoliczności pobocznych, niemających istotnego związku z sednem sporu. Jako że wniosek dowodowy strony stanowił powtórzenie wniosku zgłoszonego przed Sądem Okręgowym, który ostatecznie nie został uwzględniony – powyższa argumentacja dotyczy także zarzutu naruszeniaart. 299 i 300 § 1 k.p.c.w zw. zart. 328 § 2 k.p.c.Dodać jedynie wypada, żeart. 299 k.p.c.ma charakter fakultatywny, co oznacza, że skorzystanie z niego zależy od uznania sądu. Przeprowadzenie tego dowodu jest uzasadnione tylko wówczas, gdy po wyczerpaniu środków dowodowych (lub w ich braku) pozostały jeszcze niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Tymczasem w sprawie niniejszej, wszelkie kwestie istotne dla prawidłowej oceny powództwa, zostały dostatecznie wyjaśnione stosownymi dokumentami i wyjaśnieniami obu likwidatorów złożonymi w ramach informacyjnego wysłuchania (rozprawa w dniach 10 lutego i 1 kwietnia 2014 r.).
Przechodząc do istoty zagadnienia, Sąd Apelacyjny podziela ocenę Sądu Okręgowego co do ważności i skuteczności zawartej w dniu 22 listopada 2013 r. umowy cesji. Ponieważ Sąd ten w sposób prawidłowy i wyczerpujący przedstawił argumentację z tym związaną, Sąd Apelacyjny na obecnym etapie nie dostrzega potrzeby jej powielania. Wskazać jedynie wystarczy, że zarówno skarżąca Spółka, jak też interwenient uboczny nie podnieśli w tym względzie żadnych merytorycznych argumentów świadczących o nietrafności toku rozumowania Sądu Okręgowego. Hasłowe formułowanie zarzutów nieważności i nieskuteczności, bez wyjaśnienia w czym konkretnie (w jakich okolicznościach i faktach) tego typu wady umowy cesji miałyby się przejawiać – nie mogło odnieść oczekiwanego skutku. Podkreślić zatem należy, że umowa cesji nie była sprzeczna z prawem ani z zasadami współżycia społecznego, nie sprzeciwiała się umowie, ani też właściwości zobowiązania (art. 509 § 1 k.c.). Pozbawiona przy tym jest jakiegokolwiek znaczenia prawnego okoliczność, że zbycia wierzytelności wobec Spółki jawnej dokonał jej wspólnik na rzecz swego syna (stosunek pokrewieństwa).
Co się zaś tyczy skuteczności umowy cesji, w ocenie Sądu Apelacyjnego, znajdujący się w aktach niniejszej sprawy materiał dowodowy w postaci potwierdzeń przelewów i wyjaśnieńW. T.złożonych w ramach informacyjnego wysłuchania na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 r. jest wystarczający do przyjęcia, że wspólnikowi (obecnie likwidatorowi)Z. J.faktycznie przysługiwała względem pozwanej Spółki określona (scedowana) wierzytelność. Na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 r.W. T.stwierdził wprost, że nie kwestionuje faktu, iż zobowiązania Spółki zostały spłacone przezZ. J.na kwoty ujawnione w potwierdzeniach przelewów załączonych do pozwu (k. 94v.). Jego zastrzeżenia oscylowały jedynie wokół formy, w jakiej to nastąpiło (brak stosownej pisemnej umowy). Zaznaczył też, że nigdy nie kwestionował zobowiązań Spółki, zanegował jedynie sposób „wprowadzenia” środków finansowych do Spółki. W świetle tych jednoznacznych wyjaśnień (oraz stosownych dokumentów potwierdzających dokonywanie przelewów przezZ. J.), nie sposób na obecnym etapie postępowania negować faktu, żeZ. J.w okresie maj - listopad 2013 r. spłacił długi Spółki i że spłata ta nastąpiła z jego majątku osobistego. Nieistotne są przy tym podnoszone w apelacji kwestie związane z tytułami zadłużenia Spółki oraz podstawą prawną ich spłaty przezZ. J.. W świetle tych dowodów, sam fakt podpisania przezW. T.propozycji ugody nie miał aż tak doniosłego znaczenia, jak wywodzi skarżąca. Owszem, była to jedynie propozycja ugody pozbawiona skutków prawnych właściwych samej ugodzie, jednak można ją odczytywać jako dodatkowe potwierdzenie wcześniejszego stanowiskaW. T., tj. że wobec Spółki istniały wierzytelności, których spłaty dokonał drugi wspólnik, tj.Z. J..
Z tych względów bezzasadny okazał się zarzut naruszeniaart. 233 § 1 k.p.c.
Przechodząc do podstawy materialnoprawnej wywiedzionego przez powoda roszczenia w pierwszej kolejności wskazać trzeba, że wspólnikowi spółki jawnej, który spełnił świadczenie na rzecz wierzyciela tej spółki, przysługuje roszczenie regresowe w stosunku do spółki, jak i pozostałych wspólników. Poprzez dokonanie zapłaty staje się on bowiem wierzycielem spółki i pozostałych wspólników (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 28 lutego 2013 r., III CZP 108/12). Roszczeniami regresowymi, o których tutaj mowa są roszczenia wynikające ze spełnienia świadczenia przez jedną z osób współodpowiedzialnych za dług lub z przyjęcia świadczenia przez jednego ze współuprawnionych, mające za przedmiot dokonanie repartycji ciężaru długu lub korzyści wynikających ze spełnienia świadczenia. Mają one osobny tytuł, którym nie jest spełnienie świadczenia, lecz stosunek prawny uzasadniający repartycję ciężaru długu lub korzyści. W związku z niezamieszczeniem wkodeksie spółek handlowychpodstawy dla roszczenia regresowego wspólnika spółki jawnej, który zaspokoił jej wierzyciela, na podstawieart. 2 k.s.h.należy jej poszukiwać wart. 366 i nast. k.c., regulujących solidarność bierną. W relacjach pomiędzy wspólnikami ma miejsce solidarność sensu stricto, której podstawą jestart. 22 § 2 k.s.h.w zw. zart. 369 k.c.Solidarność ta upada z chwilą spełnienia świadczenia na rzecz wierzyciela przez jednego z dłużników. Wygasa wówczas stosunek zewnętrzny łączący wierzyciela ze współdłużnikami solidarnymi, a wspólnik spółki jawnej, który spełnił świadczenie na rzecz wierzyciela spółki, przestaje być dłużnikiem; staje się natomiast wierzycielem swoich dawnych współdłużników (por. uzasadnienie powyżej cytowanej uchwały).
W okolicznościach niniejszej sprawy, Spółka jawna niewątpliwie była dłużnikiem spłaconych przezZ. J.wierzycieli, a zatemZ. J.spłacając ich nabył wierzytelność względem Spółki i pozostałego wspólnika. Na tym tle Sąd Apelacyjny nie podziela zatem przyjętej przez Sąd Okręgowy konstrukcji prawnej zart. 518 k.c.Zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie wskazuje się bowiem, że w odniesieniu do dłużnika solidarnego, który zaspokoił wierzyciela, wyłączone jest zastosowanie instytucji wstąpienia w prawa zaspokojonego wierzyciela (art. 518 § 1 pkt. 1 k.c.). Dłużnik solidarny nie jest bowiem osobą trzecią, która płaci cudzy dług w rozumieniuart. 518 § 1 pkt. 1 k.c.nawet jeśli w sensie ekonomicznym dług ten może być kwalifikowany jako dług cudzy, dłużnik spełnia świadczenie, do którego jest zobowiązany zgodnie z treścią stosunku zobowiązaniowego łączącego go z wierzycielem. Reasumując, w ocenie Sądu Apelacyjnego do rozliczeń wspólnika solidarnego dochodzi w oparciu o przepisy o odpowiedzialności solidarnej (art. 366 – 378 k.c.). W takiej sytuacji zarównoZ. J., jak teżJ. J.(z tytułu umowy cesji -art. 509 k.c.) mogli dochodzić zapłaty od Spółki jawnej. Istniały zatem prawne i faktyczne podstawy do zasądzenia na rzecz powoda wskazanej przez niego kwoty 124.000 zł tytułem nabytej w ramach umowy cesji wierzytelności względem pozwanej.
Z wyżej wskazanych względów zarówno argumentacja powołana w apelacji, jak też w interwencji ubocznej, okazała się bezzasadna.
Zdaniem Sądu Apelacyjnego wierzytelność powoda stała się jednak wymagalna nie w dacie przyjętej przez Sąd Okręgowy, ale w dniu 13 marca 2014 r. Dopiero bowiem w tej dacie obaj wspólnicy mieli możliwość zapoznania się z treścią wezwania do zapłaty z dnia 29 listopada 2013 r. Z akt sprawy wynika bowiem, że wezwanie to dotarło najpierw doZ. J., a dopiero w dniu 5 marca 2013 r. doW. T., stąd też ta data winna być miarodajna jako data powzięcia wiadomości przez obu wspólników o zgłoszeniu roszczenia wobec Spółki. Ponieważ w wezwaniu został zakreślony siedmiodniowy termin na uregulowanie zadłużenia, opóźnienie Spółki winno być liczone od dnia 13 marca 2013 r. Od tej daty należało zatem zasądzić ustawowe odsetki za opóźnienie.
Jedynie na marginesie wskazać wypada, że kwestie związane z wyegzekwowaniem wyroku pozostają poza sferą niniejszego orzeczenia. Istotna z punktu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest bowiem kwestia odpowiedzialności solidarnej, a nie subsydiarnej (art. 22 i 31 k.s.h.).
W tym stanie rzeczy Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.iart. 385 k.p.c.
O kosztach postępowania apelacyjnego postanowił zaś na zasadzieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. zart. 108 § 1 zd. 1 k.p.c.oraz w oparciu o§ 6 pkt. 6w zw. z§ 12 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

(...)