Sąd Apelacyjnyw Warszawie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 274/16
Data wyroku: 2016-09-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Zbigniew Kapiński, Grzegorz Miśkiewicz, Ewa Gregajtys
Słowa kluczowe: Przywłaszczenie
Podstawa prawna: art. 284 § 1 kk w zw z art. 297 § 1 kk

Sygn. akt II AKa 274/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 23 września 2016r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący Sędzia SA – Ewa Gregajtys
Sędziowie SA – Zbigniew Kapiński (spr.)
SO (del.) – Grzegorz Miśkiewicz
Protokolant – sekr. sąd. Piotr Grodecki

    przy udziale oskarżyciela posiłkowegoS. (...)

przy udziale Prokuratora Anny Adamiak
po rozpoznaniu w dniu 23 września 2016 r.
sprawy

1
J. J. (1),ur. (...)wW., c.S.iJ.z d.O.

2
R. P.,ur. (...)wW., s.T.iG.z d.L.

oskarżonych zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11§ 2 k.k.(ad. 1) iart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 271§ 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i w zw. zart. 12 k.k.
na skutek apelacji, wniesionych przez obrońców obojga oskarżonych
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 23 marca 2016 r. sygn. akt XII K 3/14

I
zmienia zaskarżony wyrok w odniesieniu do oskarżonejJ. J. (1)w ten sposób, że eliminuje z podstawy jej skazaniaart. 11 § 2 k.k.zaś z podstawy wymiaru karyart. 11 § 3 k.k.;

II
w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok w odniesieniu do oskarżonejJ. J. (1)i oskarżonegoR. P.utrzymuje w mocy;

III
zasądza od oskarżonychJ. J. (1)iR. P.na rzecz Skarbu Państwa tytułem opłaty za drugą instancję po 1.180 zł oraz obciąża ich wydatkami poniesionymi w postępowaniu odwoławczym po połowie;

IV
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokatów:M. R.orazO. S.Kancelarie Adwokackie wW.po 738 zł w tym 23% VAT za obronę z urzędu oskarżonych wykonywaną w postępowaniu odwoławczym przed Sądem Apelacyjnym.

UZASADNIENIE
Prokuratura oskarżyłaJ. J. (1)o to, że:
w dniu 30 czerwca 2006 roku wW.przywłaszczyła sobie cudze prawo majątkowe w postaci spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu położonego wW.przyulicy (...)lokal (...)o znacznej wartości nie mniejszej niż 340.000 złotych poprzez posłużenie się przed notariuszemA. K. (1)przy sporządzaniu aktu notarialnego z dnia 30 czerwca 2006 r. Repertorium(...)numer(...)podrobionym dokumentem w postaci zaświadczenia z dnia 20 czerwca2006 r. wydanego przez ZarządS. (...), w którym to podrobiono podpisA. K. (2)oraz poświadczono nieprawdę co do faktu przysługiwaniaJ. J. (1)spółdzielczego własnościowego prawa dolokalu numer (...)w kamienicy przyul. (...)wW., czym działała na szkodęS. (...)z siedzibą wW.ul. (...),
tj. o czyn zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zb. zart. 273 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.
zaśR. P.o to, że:
w okresie od 20 czerwca 2006 roku do 30 czerwca 2006 roku, działając w warunkach czynu ciągłego wW., w zamiarze abyJ. J. (1)przywłaszczyła sobie cudze prawo majątkowe w postaci spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu położonego wW.przyulicy (...)lokal (...)o znacznej wartości nie mniejszej niż 340.000 złotych, swoim zachowaniem ułatwił jej popełnienie tego przestępstwa poprzez wystawienie zaświadczenia z dnia 20 czerwca 2006 roku, w którym to poświadczył nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne w postaci faktu przysługiwaniaJ. J. (1)spółdzielczego własnościowego prawa dolokalu numer (...)w kamienicy przyul. (...)wW.oraz z podrobionym podpisemA. K. (2)a następnie przedłożył w/w zaświadczenie przed notariuszemA. K. (1)przy sporządzaniu aktu notarialnego z dnia 30 czerwca 2006 roku Repertorium(...)numer(...)czym działał na szkodęS. (...)z siedzibą wW.ul. (...),
tj. o czyn zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 271 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z dnia 23 marca 2016 r. oskarżonąJ. J. (1)uznał za winną tego, że w dniu 30 czerwca 2006 roku wW.przywłaszczyła sobie cudze prawo majątkowe w postaci spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu położonego wW.przyulicy (...)lokal (...)o znacznej wartości nie mniejszej niż 340.000 złotych poprzez posłużenie się przed notariuszemA. K. (1)przy sporządzaniu aktu notarialnego z dnia 30 czerwca 2006 r. Repertorium(...)numer(...)dokumentem w postaci zaświadczenia z dnia 20 czerwca 2006 r. wydanego przez ZarządS. (...), podpisanego przezA. K. (2)iR. P.w którym poświadczono nieprawdę co do faktu przysługiwaniaJ. J. (1)spółdzielczego własnościowego prawa dolokalu numer (...)w kamienicy przyul. (...)wW., czym działała na szkodęS. (...)z siedzibą wW.ul. (...), tj. czynu zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i za to na podstawieart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.skazał, zaś na podstawieart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.iart. 33 § 1, 2 i 3 k.k.wymierzył jej karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności i karę grzywny w wysokości 50 (pięćdziesięciu) stawek dziennych), ustalając wysokość tej stawki na kwotę 100 (sto) złotych;
oskarżonegoR. P.uznał za winnego tego, że w okresie od 20 czerwca 2006 roku do 30 czerwca 2006 roku, działając w warunkach czynu ciągłego wW., w zamiarze abyJ. J. (1)przywłaszczyła sobie cudze prawo majątkowe w postaci spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu położonego wW.przyulicy (...)lokal (...)o znacznej wartości nie mniejszej niż 340.000 złotych, swoim zachowaniem ułatwił jej popełnienie tego przestępstwa poprzez wystawienie zaświadczenia z dnia 20 czerwca 2006 roku, podpisanego przezA. K. (2)i siebie jako członka ZarząduS. (...), w którym to poświadczył nieprawdę co do okoliczności mającej znaczenie prawne w postaci faktu przysługiwaniaJ. J. (1)spółdzielczego własnościowego prawa dolokalu numer (...)w kamienicy przyul. (...)wW., a następnie przedłożył w/w zaświadczenie przed notariuszemA. K. (1)przy sporządzaniu aktu notarialnego z dnia 30 czerwca 2006 roku Repertorium(...)numer(...)czym działał na szkodęS. (...)z siedzibą wW.ul. (...), tj. czynu zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 271 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i za to na podstawieart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 271 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.iart. 12 k.k.skazał, a na podstawieart. 19 § 1 k.k.w zw. zart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.w zw. zart. 12 k.k.orazart. 33 § 1, 2 i 3wymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności i karę grzywny w wysokości 50 (pięćdziesięciu) stawek dziennych, ustalając wysokość tej stawki na kwotę 100 (sto) złotych;
na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.orazart. 70 § 1 pkt. 1 k.k.w brzmieniu obowiązującym do 1 lipca 2015 r. przy zastosowaniuart. 4§. 1k.k., wykonanie orzeczonych wobec oskarżonychJ. J. (1)iR. P.kar pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby 2 lat;
na mocyart. 46 § 1 k.k.orzekł wobec obojga oskarżonych obowiązek solidarnego naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem przez zwrot kwoty 340.000,00 (trzystu czterdziestu tysięcy) złotych uzyskanej ze sprzedażymieszkania nr (...)położonego w kamienicy przyul. (...)wW.na rzecz małżeństwaA.iM. K.;
zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw.O. S.oraz na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw.M. R.kwoty po 1524 (jeden tysiąc pięćset dwadzieścia cztery) złote plus 23% VAT, tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu odpowiednio oskarżonychR. P.iJ. J. (1)przed Sądem Okręgowym;
zasądził odJ. J. (1)iR. P.na rzecz Skarbu Państwa opłatę sądową w kwocie po 1.180,00 zł (jeden tysiąc sto osiemdziesiąt) złotych oraz koszty postępowania za I instancję.
Powyższy wyrok został zaskarżony przez obrońców obojga oskarżonych.
ObrońcaJ. J. (1)na podstawieart. 444 k.p.k.zaskarżyła wyrok w całości na jej korzyść i w oparciu o przepisart. 438 pkt 2 i 3 k.p.k.wyrokowi zarzuciła:
• obrazę przepisów prawa procesowego a mianowicieart. 5 § 2, art. 7, art. 410 i art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.poprzez wydanie wyroku na podstawie wadliwej oceny materiału dowodowego, z pominięciem wątpliwości, które wbrew zasadzie in dubio pro reo, wpłynęły na niekorzyść oskarżonej, poprzez brak omówienia sprzeczności w zeznaniach świadkaK., pominięcie okoliczności, iż uprzednio prowadzone postępowanie przygotowawcze z zawiadomienia spółdzielni wykazało, iż nie doszło do nieprawidłowości przy nabyciulokalu nr (...), uznanie, iż wyjaśnienia oskarżonej są niewiarygodne albowiem nie dysponowała dowodami wpłat wkładu, w sytuacji gdy również spółdzielnia nie dysponowała żadnymi dokumentami księgowymi, które po upływie 5 lat są niszczone, poprzez pominięcie dowodów złożonych przez oskarżoną w postaci umowy i opłat czynszu w 2005r. wskazujących na jej prawo do lokalu, co w konsekwencji doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych, a tym samym przedstawione w uzasadnieniu wyroku rozumowanie Sądu I instancji wydaje się być rozumowaniem raczej dowolnym aniżeli swobodnym.
Wskazując na powyższe w oparciu o 437§ 1 k.p.k.wniosła o:
zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonejJ. J. (1)od zarzucanego mu czynu.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja wniesiona przez obrońcę oskarżonej nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie zawarty w niej wniosek.
Wbrew twierdzeniom skarżącej Sąd Okręgowy nie dopuścił się obrazy wymienionych w treści petitum przepisów prawa procesowego, tj.art. 5 § 2 k.p.k.,art. 7, art. 410 i 424 § 1 pkt 1 k.p.k.
Odnośnie rzekomej obrazy ostatniego z wymienionych to należy zauważyć, że od 1 lipca 2015 r. obowiązujeart. 455a k.p.k.z którego treści wynika, że nie można uchylić wyroku z tego powodu, że jego uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych wart. 424 k.p.k.
Analiza pisemnych motywów zaskarżonego wyroku dowodzi jednak, że zawarte są w nich wszystkie niezbędne elementy określone wart. 424 k.p.k.i treść uzasadnienia umożliwia Sądowi odwoławczemu dokonanie instancyjnej kontroli zaskarżonego wyroku przez pryzmat zawartych w apelacji zarzutów oraz poznanie toku rozumowania Sądumeritiodnośnie dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych ich dowodowej podstawy w aspekcie analizy i oceny poszczególnych dowodów, przyjętej w wyroku kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonej oraz rodzaju i wymiaru orzeczonych kar.
Nie doszło również do obrazy pozostałych przepisów postępowania wymienionych w petitum przez skarżącą, tj.art. 5 § 2, 7 i 410 k.p.k.Dla skuteczności zarzutu naruszeniaart. 410 k.p.k.konieczne jest wykazanie, że Sąd pierwszej instancji oparł swoje ustalenia na dowodzie lub dowodach, których nie wyprowadził w sposób legalny zgodny z przepisamik.p.k.do materiału dowodowego lub też, że określony dowód został przez Sądmeritipominięty przy analizie i ocenie lub też, gdy Sąd obdarzył w całości walorem wiarygodności jakiś dowód a następnie tak ocenionego dowodu nie uwzględnił przy dokonywaniu ustaleń faktycznych.
W przedmiotowej sprawie żadna z opisanych wyżej sytuacji nie zachodzi i skarżąca zarówno w treści zarzutu, jak również w uzasadnieniu nie wskazała w sposób przekonujący, że Sądmeritinaruszyłart. 410 k.p.k.
Za obrazę tego przepisu nie może być uznane rzekome pominięcie przez Sąd okoliczności, że uprzednio prowadzone postępowanie przygotowawcze z zawiadomienia spółdzielni wykazać miało, iż nie doszło do nieprawidłowości przy nabyciulokalu nr (...)przyul. (...).
Sąd Okręgowy poczynił bowiem ustalenia faktyczne w oparciu o zebrane w sprawie dowody osobowe jak również w postaci dołączonych do akt dokumentów dotyczących przedmiotowegolokalu nr (...).
Wbrew twierdzeniom skarżącej Sąd Okręgowy wszystkie wyżej wskazane dowody ocenił w sposób prawidłowy nie przekraczając granic określonych wart. 7 k.p.k.
Dokonana przez Sądmeriti ocena poszczególnych dowodów w tym wyjaśnień złożonych przez oskarżoną nie zawiera błędów natury faktycznej i logicznej, zgodna jest z zasadami wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego i tym samym zasługuje na akceptacje ze strony Sądu odwoławczego.
Zasadnie uznano, że wyjaśnienia złożone przezJ. J. (1)zasługują na wiarę jedynie w zakresie w którym oskarżona wskazuje, iż w 2006 r. sprzedała mieszkanie za kwotę 340.000 zł, gdyż ten fakt znajduje potwierdzenie w zgromadzonym w niniejszej sprawie materiale dowodowym.
Słusznie natomiast odmówiono wiary wyjaśnieniom oskarżonej w pozostałym zakresie, gdyż zgromadzone w sprawie dowody w postaci dokumentów wykluczają w sposób jednoznaczny możliwość posiadania legalnego tytułu prawnego dolokalu nr (...)przyul. (...), zaś przedstawione przez nią w dniu podpisania aktu notarialnego zaświadczenie z dnia 20 czerwca 2006 r. poświadczało nieprawdę. Wymowa i znaczenie pozostałych dokumentów w tym uchwał spółdzielni jest bowiem w tym zakresie jednoznaczna.
Wynika z nich, że dopiero w 2008 r. sporządzono wS. (...)inwentaryzację wszystkich lokali i pomieszczeń przynależnych oraz ustalono udziały w nieruchomości wspólnej.
Sąd Okręgowy chociażby na tej podstawie zasadnie uznał, że uchwała nr 10/2005 z dnia 15 listopada 2005 r. dotycząca określenia odrębnej własności lokali i współwłasności nieruchomości nie mogła być podjęta w 2005 r.
Ponadto z załączonych do akt dokumentów wynika, że zgodnie z protokołem lustracyjnym dotyczącym okresu od 28 października 2011 r. do 29 lutego 2012 r. spółdzielnia na podstawie ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. wystąpiła w dniu 13 maja 2008 r. z wnioskiem o odpłatne przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości i decyzja w tym zakresie została wydana w dniu 6 stycznia 2010 r. przez Prezydenta Miasta StołecznegoW., w której orzeczono o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującegoS. (...)w prawo własności odnośnie nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem wielomieszkaniowym położonej wW.przyul. (...).
Sąd Okręgowy nie dopuścił się w opisanej sytuacji obrazyart. 5 § 2 k.p.k., bowiem w przedmiotowej sprawie w ogóle nie było potrzeby sięgania po regułęin dubio pro reo.
Zebrane w sprawie dowody pozwalały bowiem Sądowi pierwszej instancji na dokonanie stanowczych ustaleń, a to wyklucza zastosowanie zawartej wart. 5 § 2 k.p.k.zasady.
Z treści tych dowodów wynika w sposób jednoznaczny, żeJ. J. (1)nie posiadała żadnego tytułu prawnego dolokalu nr (...)przyul. (...)wW., a zatem nie mogła w sposób zgodny z prawem dysponować tym lokalem i sprzedać goA.iM. K.. Do sporządzenia aktu notarialnego w dniu 30 czerwca 2006 r. doszło zaś tylko dlatego, że oskarżona przedstawiła zaświadczenie z dnia 20 czerwca 2006 r. poświadczające nieprawdę. Oskarżona nie mogła mieć zatem z przyczyn wyżej wskazanych żadnych potwierdzeń wpłat na łączną kwotę 200.000 zł, gdyż tych wpłat nie dokonała.
Rozważania Sądumeritiodnoszące się do tej kwestii nie stanowią zatem wbrew twierdzeniom skarżącej obrazyart. 5 § 2 k.p.k.Skoro więc Sąd Okręgowy nie dopuścił się obrazy wskazanych przez autorkę apelacji przepisów ze sfery gromadzenia i oceny dowodów to uznać również należy, że dokonane przez ten Sąd ustalenia faktyczne są prawidłowe i mają pełne oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie, który został w sposób zgodny z zasadą zawartą wart. 7 k.p.k.oceniony.
Sąd Apelacyjny dokonując instancyjnej kontroli zaskarżonego wyroku uznał, że w zakresie kwalifikacji prawnej niezasadnie zastosowano instytucję kumulatywnej kwalifikacji prawnej czynu, o której mowa wart. 11 § 2 k.k.
Zastosowanie w przedmiotowej sprawie takżeart. 294 § 1 k.k.nie wynika bowiem dlatego, że w dyspozycjiart. 284 § 1 k.k.nie mieści się całość zachowania oskarżonej w zakresie znamion.
Zastosowanieart. 294 § 1 k.k.z uwagi na fakt, że przywłaszczone mienie było znacznej wartości nie daje podstawy do zastosowania kumulatywnej kwalifikacji prawnej zart. 11 § 2 k.k.W związku z tym Sąd odwoławczy wyeliminował z podstawy skazaniaart. 11 § 2 k.k., zaś z podstawy wymiaru karyart. 11 § 3 k.k.
Nie było zaś żadnych podstaw, aby dokonać korekty w zakresie orzeczonych wobec oskarżonej kar i środka karnego.
Orzeczone wobecJ. J. (1)kary nie noszą w sobie cech rażącej surowości, o której mowa wart. 438 pkt 4 k.p.k.i przy ich wymiarze w sposób prawidłowy zastosowano dyrektywy określone wart. 53 k.k.
Mając na uwadze powyższe Sąd Apelacyjny nie znalazł żadnych podstaw do uwzględnienia omawianej apelacji i w związku z tym orzekł jak w wyroku.
Orzeczenie o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze oparto zaś na podstawieart. 633, 634 i 636 § 1 i 2 k.p.k.