Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 498/15
Data wyroku: 2016-04-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marcin Wojciechowski
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 32 w zw. z art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach irentach z FUS 9 tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz.1440 ze zm. )

Sygn. akt VU 498/15

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 kwietnia 2016 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący SSR del. Marcin Wojciechowski
Protokolant Cezary Jarocki
po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2016 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie
sprawy z wnioskuA. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o prawo do emerytury
na skutek odwołaniaA. M.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 8 kwietnia 2015r. sygn.(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcyA. M.prawo do emerytury od dnia 19 marca 2015 roku.
Sygn. akt V U 498/15

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 8 kwietnia 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówił wnioskodawcyA. M.prawa do wcześniejszej emerytury. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że wnioskodawca nie udowodnił wymaganych 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.nie zaliczył do pracy w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze okresu zatrudnieniaA. M.wPrzedsiębiorstwie (...)wG.:
- od dnia 10 listopada 1977r . do dnia 30 czerwca 1981 r., z uwagi na fakt, iż wnioskodawca w tymże okresie pracował na różnych stanowiskach: elektryk, elektromonter instalacji i urządzeń silnoprądowych, a z analizy dokumentów organ rentowy nie mógł jednoznacznie ustalić czy była to praca wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szczególnych warunkach;
- od dnia 1 listopada 1991 r. do dnia 31 grudnia 1998 r., z uwagi na fakt, iż mimo udokumentowania wypłaty dodatku szkodliwego w tym okresie, pracodawca wnioskodawcy w świadectwie pracy z dnia 30 listopada 2007 r. nie potwierdził, abyA. M.wykonywał pracę w szczególnych warunkach.
W dniu 4 maja 2015 r. pełnomocnik wnioskodawcy wniosła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o przyznanieA. M.prawa do emerytury. W uzasadnieniu podniosła, iż w spornym okresie, tj. od dnia 10 listopada 1977 r. do dnia 21 października 1991 r. wPrzedsiębiorstwie (...)wG.oraz od dnia 1 listopada 1991 r. do dnia 30 listopada 2007 r. w(...)wG., odwołujący był zatrudniony w charakterze elektromontera instalacji i urządzeń silnoprądowych. Do jego obowiązków należała bowiem bieżąca konserwacja oraz naprawa instalacji i urządzeń silnoprądowych znajdujących się na oddziale produkcji betonu komórkowego.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.wniósł o oddalenie odwołania, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Sąd Okręgowy ustalił co następuje:
A. M.,urodzony w dniu (...), złożył w dniu 19 marca 2015 r. wniosek o przyznanie mu prawa do emerytury. Wnioskodawca nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego.
(dowód: wniosek o emeryturę- k. 1 – 4v akt o emeryturę)
Na dzień 1 stycznia 1999 r. wnioskodawca udowodnił staż pracy wynoszący 28 lat i 14 dni, w tym 27 lat, 10 miesięcy i 28 dni okresów składkowych oraz 1 miesiąc i 16 dni okresów nieskładkowych. Niekwestionowany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych okres zatrudnieniaA. M.w szczególnych warunkach wynosił łącznie 10 lat i 4 miesiące. Jest to okres pracy od dnia 1 lipca 1981 r. do dnia 31 października 1991 r. wPrzedsiębiorstwie (...)wG..
(dowód: decyzja ZUS z dnia 4 kwietnia 2015 r. – k. 62 o emeryturę, odpowiedź na odwołanie – k. 10-11)
Wnioskodawca w okresie od dnia 10 listopada 1977 r. do dnia 31 października 1991 r. był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...)wG.(wcześniejZakład Produkcji (...)wG.) na stanowisku elektryka. W spornym okresie, tj. od dnia 10 listopada 1977 r. do dnia 30 czerwca 1981 r. jak i przez cały okres zatrudnienia, wnioskodawca pracował w charakterze elektromontera instalacji i urządzeń silnoprądowych. Do jego obowiązków należało naprawa i konserwacja urządzeń silnoprądowych, tak aby utrzymać produkcję zakładu. Urządzenia te znajdowały się na hali produkcyjnej, gdzie produkowano bloczki z betonu komórkowego (przesuwnice, ścinarki, spiętrzarki) oraz na dozowni, na mieszalni i na hali młynów. Naprawy wykonywane były na miejscu, nie było żadnych warsztatów. Praca wykonywana była w warunkach o znacznym natężeniu hałasu, zapyleniu i w wysokiej temperaturze. Wnioskodawca innej pracy nie wykonywał, pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez cały okres zatrudnienia.
(dowód: umowa o pracę z dnia 10 listopada 1977 r. – k. 66-67 akt osobowych, umowa o pracę z dnia 24 listopada 1977 r. – k. 63-64 akt osobowych, angaże – akta osobowe, świadectwo pracy z dnia 2 listopada 1991 r. – k. 7-8 oraz k. 5 akt kapitałowych, zeznania świadkaM. P.protokół rozprawy z dnia 14 stycznia 2016 r. nagranie od minuty 3:55 do minuty 15:02- k. 16v, zeznania świadkaW. R.protokół rozprawy z dnia 14 stycznia 2016 r. nagranie od minuty 15:02 do minuty 24:11 - k. 16v-17, zeznania wnioskodawcy protokół rozprawy z dnia 20 kwietnia 2016 r. nagranie od minuty 1:14 do minuty 8:33 – k. 29-29v)
W dniu 2 listopada 1991 r.Przedsiębiorstwo (...)wG.przekazało, w ramach zawartego porozumienia między zakładami,A. M.z dniem 1 listopada 1991 r. do pracy w(...)wG..
Od 1992 roku pracodawca wnioskodawcy działał jako(

  )(...)
(dowód: pismo z dnia 2 listopada 1991 r. – k. 18 akt osobowych)
Wnioskodawca w drugim ze spornych okresów, tj. od dnia 1 listopada 1991 r. do dnia 31 grudnia 1998 r., jako pracownikPrzedsiębiorstwa Produkcji (...) Spółka AkcyjnawG.. również wykonywał pracę na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń silnoprądowych. Pracę tą wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Jego zakres obowiązków od dnia 10 listopada 1977 r. nie zmienił się.
(dowód: umowa o pracę z dnia 1 listopada 1991 r. – k. 10 akt o emeryturę, świadectwo pracy z dnia 30 listopada 2007 r. – k. 9 oraz k. 55 akt o emeryturę)
Wnioskodawca za sporny okres zatrudnienia nie miał wystawionego świadectwa pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
(okoliczność bezsporna)

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zważył, co następuje:
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treściąart. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 748 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, będącym pracownikami o których mowa wust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27 pkt 1(tj. poniżej 65 lat dla mężczyzn).
Stosownie do treści art. 184 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 roku) osiągnęli:

1
okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz

2
okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.

Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa (ust. 2).
W świetle powyższych regulacji żądanie wnioskodawcy należało zatem rozpoznać w aspekcie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:

1
osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,

2
ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

W myśl § 3 przywołanego wyżej rozporządzenia wymagany okres zatrudnienia uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia. Natomiast pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do rozporządzenia (§ 1 i § 2 rozporządzenia).
Warunek wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy jest spełniony tylko wówczas, gdy pracownik w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy na określonym stanowisku pracy nie wykonuje czynności pracowniczych nie związanych z tym stanowiskiem pracy, ale stale wykonuje prace o jakich mowa w rozporządzeniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2000 roku w sprawie o sygn. akt II UKN 39/00, OSNAP 2002/11/272).
Okresy pracy w warunkach szczególnych, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia lub w świadectwie pracy. Z treści tego przepisu nie wynika aby stwierdzenie zakładu pracy w przedmiocie wykonywania przez pracownika pracy w szczególnych warunkach miało charakter wiążący i nie podlegało kontroli organów przyznających świadczenia uzależnione od wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Świadectwo wykonywania pracy w tym charakterze nie jest bowiem dokumentem urzędowym w rozumieniuart. 244 § 1 i 2 k.p.c., a tylko dokumenty wystawione przez te organy stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Natomiast omawiane świadectwo traktuje się w postępowaniu sądowym jako dokument prywatny w rozumieniuart. 245 k.p.c., który stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie. Dokument taki podlega kontroli zarówno co do prawdziwości wskazanych w nim faktów, jak i co do prawidłowości wskazanej podstawy prawnej. Sąd, a także organ rentowy, są zatem uprawnione do weryfikacji danych zawartych w świadectwie wykonywania prac w warunkach szczególnych, wystawionym przez pracodawcę. Jeżeli świadectwo to zawiera dane, które nie są zgodne z prawdą, nie mogą na jego podstawie dokonać ustaleń, od których uzależnione jest prawo do świadczeń emerytalnych. To samo dotyczy ujawnienia okoliczności, że wskazane w zaświadczeniu pracodawcy stanowisko pracy wykonywanej w szczególnych warunkach nie figuruje w wykazie powołanym w tym zaświadczeniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2004 r., I UK 15/04, OSNP 2005/11/161).
Spór pomiędzy stronami niniejszego postępowania ograniczał się do faktu, czy wnioskodawca ma 15 letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach. Sąd Okręgowy zważył, że spełnienie pozostałych przesłanek nie było przedmiotem sporu, a jednocześnie nie budziło żadnych wątpliwości, gdyżA. M.ma wymagany okres zatrudnienia, to jest 25 lat, a w dniu(...)r. ukończył 60 lat i nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego.
Organ rentowy uznał bowiem, żeA. M.nie spełnia przesłanki zatrudnienia w warunkach szczególnych przez okres co najmniej 15 lat. Wnioskodawca twierdził zaś, że legitymuje się wymaganym okresem pracy w warunkach szczególnych, albowiem wykonując w spornym okresie obowiązki elektromontera instalacji i urządzeń silnoprądowych wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...)wG.(wcześniejZakład Produkcji (...)wG.) oraz wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) Spółka AkcyjnawG.pracował w warunkach szczególnych.
Wobec powyższego to na wnioskodawcy, zgodnie zart. 6 k.c., spoczywał ciężar wykazania pracy w szczególnych warunkach. Wnioskodawca sprostał temu obowiązkowi. Szczególne warunki pracy wnioskodawcy Sąd ustalił w oparciu o spójne i logiczne, a co za tym idzie wiarygodne zeznania świadkówM. P.iW. R., którzy w spornym okresie pracowali razem zA. M., a zatem posiadali szczegółową wiedzę na temat jego codziennej pracy i obowiązków. Dokonując ustaleń w zakresie rodzaju prac wykonywanych przezA. M.Sąd Okręgowy oparł się również na dokumentach zawartych w aktach sprawy. Dokumenty te nie były kwestionowane przez żadną ze stron i nie budziły wątpliwości w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. W ocenie Sądu Okręgowego zeznania wnioskodawcy również zasługują na wiarę, gdyż są spójne, logiczne i korespondują z pozostałymi dowodami zebranymi w sprawie. Podkreślić przy tym należy, iż organ rentowy nie przedstawił w toku postępowania żadnych dowodów, które pozwoliłyby na podważenie wiarygodności wskazanych wyżej dowodów.
Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż praca świadków, którzy zajmowali to samo stanowisko co wnioskodawca i wykonywali te same czynności, została uznana jako praca w szczególnych warunkach. Wyrokiem z dnia 31 października 2014 r. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim o sygn. akt V U 107/14 przyznał bowiemM. P.prawo do wcześniejszej emerytury, tak samo jak Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z dnia 25 października 2013 r.W. R..
W świetle zebranego materiału dowodowego, uznać zatem należało, iż Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.w sposób nieprawidłowy zanegował część treści wystawionego wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych. Nie ma bowiem racji ZUS, że charakter pracy wnioskodawcy, piastującego stanowisko montera instalacji i urządzeń silnoprądowych nie jest pracą w szczególnych warunkach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagającym wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia.
W ocenie Sądu Okręgowego przyjąć należało, żeA. M.pełniąc obowiązki elektromontera instalacji wykonywał stale i w pełnym wymiarze prace wymienione w Wykazie A, dziale XIV pkt 25 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r., tj. prace przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie.
W świetle przedstawionej argumentacji oraz na gruncie przywołanych przepisów Sąd Okręgowy zważył, że w przedmiotowej sprawie nie było przeszkód, aby zaliczyć wnioskodawcy okresy zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...)wG.(wcześniejZakład Produkcji (...)wG.) od 10 listopada 1977 r. do 30 czerwca 1981 r. oraz wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) Spółka AkcyjnawG.. od 1 listopada 1991 r. do 31 grudnia 1998 r. do stażu pracy w warunkach szczególnych.
Przy zaliczeniuA. M.do pracy w warunkach szczególnych wyżej wymienionych spornych okresów zatrudnienia jego staż pracy w takich warunkach wynosi łącznie ponad 15 lat.
Tym samym wnioskodawca spełnia wszystkie wymagane prawem warunki do uzyskania prawa do emerytury w myślart. 32 ust. 1w zw. zart. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji.