Sąd Okręgowy w Siedlcach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 47/15
Data wyroku: 2016-01-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Karol Troć
Słowa kluczowe: Przywłaszczenie
Podstawa prawna: art. 284§ 2 kk w zw. z art. 294§ 1 kk

Sygn. akt II K 47/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 stycznia 2016 roku
Sąd Okręgowy w Siedlcach w II Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący SSO Karol Troć
Protokolant: sekr. sąd. Agnieszka Wierzbicka
w obecności Prokuratora Adriana Wysokińskiego
po rozpoznaniu w dniach 7 września 2015 r. i 7 stycznia 2016 r.
sprawyZ. B. (1), synaF.iI.z domuW., urodzonego w dniu(...). wM.,
oskarżonego o to, że:
w dniu 27 sierpnia 2014 roku wS., województwo(...), jako prezes spółki i członek zarząduspółki Przedsiębiorstwo (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąprzywłaszczył powierzone spółce na podstawie dwóch umów zastawu rejestrowego mienie w postaci czterech naczep, a mianowicie:
- na podstawie umowy zastawu rejestrowego z dnia 25 lipca 2012 roku dwie naczepy, to jest naczepęS. S.(...)
(...)rok produkcji 2012, nr ramy(...),nr rej. (...)oraz naczepęS. S.(...)rok produkcji 2012, nr ramy(...),nr rej. (...), która to umowa zastawu rejestrowego stanowiła zabezpieczenie wierzytelności z tytułuumowy pożyczki nr (...)zawartej w dniu 18 lipca 2012 roku pomiędzyspółką (...) Sp. z o.o., aspółką (...) Sp. z o.o., na podstawie którejspółce (...) Sp. z o.o.udzielono pożyczki na zakup wymienionych wyżej naczep w kwocie 93 600 EUR, to jest 394 056 zł,
- na podstawie umowy zastawu rejestrowego z dnia 21 lipca 2011 roku dwie naczepy, to jest naczepęS. S.(...)(...)rok produkcji 2011, nr ramy(...),nr rej. (...)oraz naczepęS. S.(...)rok produkcji 2011, nr ramy(...),nr rej. (...), która to umowa zastawu rejestrowego stanowiła zabezpieczenie wierzytelności z tytułuumowy pożyczki nr (...)zawartej w dniu 15 czerwca 2011 roku pomiędzyspółką (...) Sp. z o.o., aspółką (...) Sp. z o.o., na podstawie którejspółce (...) Sp. z o.o.udzielono pożyczki na zakup wymienionych wyżej naczep w kwocie 93 600 EUR, to jest 371 592 zł, czym spowodował łączną szkodę w kwocie 765 648 zł na rzeczspółki (...) Sp. z o.o., przy czym wymieniona wyżej kwota stanowi mienie znacznej wartości,

    tj. o przestępstwo określone wart. 284 § 2 kkw zw. zart. 294 § 1 kk.

o r z e k a

I
Z. B. (1)uznaje za winnego, tego że w dniu 27 sierpnia 2014 roku wS., województwo(...), jako dyrektor i osoba faktycznie decydująca o istotnych sprawachPrzedsiębiorstwa (...) spółki z o.o.wS.przywłaszczył dla wymienionej spółki powierzone jej na podstawie dwóch umów zastawu rejestrowego mienie w postaci czterech naczep o łącznej wartości 759 300 zł, co stanowi mienie znacznej wartości, a mianowicie:

- na podstawie umowy zastawu rejestrowego z dnia 25 lipca 2012 roku dwie naczepy, to jest naczepęS. S.(...)
(...)rok produkcji 2012, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 204 700 zł oraz naczepęS. S.(...)rok produkcji 2012, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 198 600 zł, która to umowa zastawu rejestrowego stanowiła zabezpieczenie wierzytelności z tytułuumowy pożyczki nr (...)zawartej w dniu 18 lipca 2012 roku pomiędzyspółką (...) Sp. z o.o., aspółką (...) Sp. z o.o., na podstawie którejspółce (...) Sp. z o.o.udzielono pożyczki na zakup wymienionych wyżej naczep w kwocie 93 600 EUR,
- na podstawie umowy zastawu rejestrowego z dnia 21 lipca 2011 roku dwie naczepy, to jest naczepęS. S.(...)(...)rok produkcji 2011, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 180 700 zł oraz naczepęS. S.(...)rok produkcji 2011, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 175 300 zł, która to umowa zastawu rejestrowego stanowiła zabezpieczenie wierzytelności z tytułuumowy pożyczki nr (...)zawartej w dniu 15 czerwca 2011 roku pomiędzyspółką (...) Sp. z o.o., aspółką (...) Sp. z o.o., na podstawie którejspółce (...) Sp. z o.o.udzielono pożyczki na zakup wymienionych wyżej naczep w kwocie 93 600 EUR,
co stanowi występek zart. 284 § 2 kkw zw. zart. 294 § 1 kki za czyn ten na podstawie tych przepisów skazuje go i na podstawieart. 294 § 1 kkwymierza mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności i na podstawieart. 33 § 2 kkkarę grzywny w rozmiarze 200 (dwieście) stawek dziennych, wysokość jednej stawki ustalając na kwotę 50 (pięćdziesiąt) zł,

II
na podstawieart. 46 § 1 kw zw. zart. 4 § 1 kkorzeka wobec niego środek karny obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłacenie na rzecz(...) Finanse sp. z o.o.wW.kwoty 204 700 (dwieście cztery tysiące siedemset) zł,

III
na podstawieart. 69 § 1 kkiart. 70 § 1 pkt 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkwykonanie wobec niego kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza tytułem próby na okres 3 (trzech) lat;

IV
zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa opłatę w kwocie 2180 zł i poniesione w toku postępowania wydatki w kwocie 1985,23 zł.

Sygn. akt II K 47/15

UZASADNIENIE
Na podstawie całokształtu materiału dowodowego ujawnionego w toku rozprawy głównej Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Z. B. (1)prowadziPrzedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o.z siedzibą wS.,ul. (...). Spółka ta istnieje od 2005 r. Wspólnikami tej spółki od 9 stycznia 2006 r. byliZ. B. (1)i jego żonaH. B.. Oskarżony był prezesem zarządu tej spółki do 13 października 2010 r., następnie do 9 września 2014 r. funkcję tę nominalnie sprawowałaH. B., jednakże wszelkie decyzje w firmie również w tym czasie podejmował osobiścieZ. B. (1), który od 10 września 2014 r. ponownie został prezesem zarządu spółki. To on faktycznie decydował o inwestycjach, o zaciąganiu przez spółkę zobowiązań, zarządzał pracownikami oraz rozstrzygał o kolejności wykonywanych przelewów, jakie wychodziły z firmy. Przedmiotem działalnościspółki (...)był i w dalszym ciągu jest głównie transport lądowy towarów m.in. do Rosji, Białorusi, Ukrainy i Kazachstanu.Z. B. (1)w ramach prowadzonej działalności kupował w imieniuspółki (...)m.in. służące do przewożenia towarów naczepy–chłodnie do ciągników siodłowych i w tym zakresie współpracował od kilkunastu lat z(...)Sp. o.o.

Spółka (...) Sp. z o.o.jako pożyczkodawca, zawarła zespółką (...) Sp. z o.o.jako pożyczkobiorcą dwie umowy pożyczek, tj. nr(...)w dniu 15 czerwca 2011 r. oraz nr(...)w dniu 18 lipca 2012 r. Pierwszą z umów podpisałaH. B.jako prezes zarządu(...) Sp. z o.o., zaś drugąZ. B. (1)jako dyrektor tej spółki. Na mocy każdej z powyższych umówspółka (...)uzyskała pożyczkę gotówkową w kwocie 93.600 EURO, których spłata rozłożona została na 48 rat. Termin spłaty ostatniej raty pierwszej z w/w umów pożyczki ustalono na dzień 20 lipca 2015 r., zaś termin spłaty ostatniej raty drugiej pożyczki - na dzień 20 lipca 2016 r. Zgodnie z zawartymi umowami pożyczki, pożyczkobiorca przeznaczył pożyczone pieniądze na zakup naczep chłodniczych marki(...). Były to odnośnie pierwszej z umów naczepy onumerach rejestracyjnych (...)(nr ramy(...)) i(...)(nr ramy(...)), zaś odnośnie drugiej z umów naczepy onumerach rejestracyjnych: (...)(nr ramy(...)) i(...)(nr ramy(...)). Nadto, w wyżej wymienionych umowach pożyczek strony zawarły zapis, iż tytułem zabezpieczenia zobowiązań wynikających z umów, pożyczkobiorca m.in. zawrze z pożyczkodawcą umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie oraz umowy zastawu rejestrowego, których przedmiotem będą przedmiotowe naczepy. W odniesieniu do każdej naczepy, strony zawarły odrębną umowę zastawu rejestrowego. Były to dwie umowy z dnia 21 lipca 2011 r. oraz dwie umowy z dnia 25 lipca 2012 r. Na mocy tych umów zastawnik ((...) FINANSE sp. z o.o.) pozostawiła przedmioty zastawu w posiadaniu zastawcy ((...) sp. z o.o.).
Wszystkie cztery naczepy o wymienionych wyżej numerach rejestracyjnych, zostały wpisane do rejestru zastawów prowadzonego przez Sąd Rejonowy Lublin – Wschód z siedzibą w Świdniku.
PoczątkowoZ. B. (1)nie miał problemu z regulowaniem kolejnych rat w/w umów pożyczek. Z biegiem czasu płatności poszczególnych rat zaczął realizować niesystematycznie, z opóźnieniem lub dokonywał jedynie płatności częściowych. Jako pożyczkobiorca ostatnie przelewy z tytułu spłaty pożyczki wykonał w dniach: 9 kwietnia 2014 r., 24 kwietnia 2014 r., 14 maja 2015 r. i 26 maja 2015 r. Wpłaty te dotyczyły zaległości w płatnościach za wcześniejsze miesiące. W lipcu 2014 r.spółka (...)w dalszym ciągu zalegała z płatnościami rat obu pożyczek za miesiące kwiecień, maj i czerwiec 2014 r.
W związku z brakiem spłaty dalszych rat obu pożyczek,spółka (...)w dniu 4 lipca 2014 r. wypowiedziała obie umowy, wzywając pożyczkobiorcę do uregulowania niespłaconej pożyczki wraz z należnym oprocentowaniem oraz odsetkami za zwłokę w wysokości dwukrotności obowiązujących odsetek ustawowych oraz kwoty gwarancyjnej w wysokości 10% wartości początkowej całej pożyczki, w terminie 3 od otrzymania wezwania, nie później jednak niż 12 lipca 2014 r. Wszystkie te należności odnośnie pierwszej z umów stanowiły kwotę 41.447 EURO, z czego wartość niespłaconej pożyczki – 25.470,68 EURO. Odnośnie drugiej z umów wynosiły one: 69.548,97 EURO, przy wartości niespłaconej pożyczki 51.020,31 EURO.
W obu tych wezwaniach, w razie braku spłaty w/w kwot,spółka (...)domagała się także wydania w terminie 3 dni od otrzymania wezwania, jednak nie później niż 12 lipca 2014 r., przedmiotów zastawu rejestrowego, stanowiących zabezpieczenie tych umów, tj. czterech naczep onumerach rejestracyjnych (...).
Wypowiedzenia te zostały doręczonespółce (...)w dniu 10 lipca 2014 r. Mimo tego,Z. B. (1), będąc jedyną osobą decyzyjną współce (...), ani nie polecił księgowości uregulowania tychże należności, ani nie wydał naczep, będących przedmiotem zastawu. Po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w wyżej wymienionych wezwaniach (tj. 12 lipca 2014 r.), w dniu 23 lipca 2014 r.,spółka (...)przekazała sprawę do windykacji należnościspółce (...) S. A.” weW..
W dniu 30 lipca 2014 r. windykator terenowy(...) FINANSE S.A.”D. K.udał się do siedzibyspółki (...)przyul. (...)wS., gdzie rozmawiał zeZ. B. (1), który oświadczył wówczas, iż powodem zwłoki w terminowym opłacaniu rat w obu pożyczkach jest to, że bank wypowiedział mu kredyt obrotowy, obecnie jest na etapie załatwiania kredytu obrotowego w innym banku i jak tylko dostanie kolejny kredyt, ureguluje zaległe zobowiązania.Z. B. (1)odmówił przy tym podpisania oświadczenia o spłacie zobowiązań. Podobnie kategorycznie odmówił wydania naczep onumerach rejestracyjnych (...), wskazując przy tym, iż skoro on jest wpisany w dowodach rejestracyjnych jako ich właściciel, to stanowią jego własność.
D. K.w sierpniu 2014 r. próbował dwukrotnie skontaktować się telefonicznie zeZ. B. (1). W dniu 7 sierpnia 2014 r.Z. B. (1)kwestionował samą kwotę należności wynikającej z wypowiedzianych umów, twierdząc, iż niespłacona kwota pożyczek i odsetki wynikające ze zwłoki powinny być uregulowane w walucie EURO, zaś dodatkowe koszty pożyczki m.in. koszty wznowienia umowy i opłata kosztów windykacji, w złotówkach. W dalszym ciągu kategorycznie odmawiał wydania naczep będących przedmiotem zastawu. W dniu 14 sierpnia 2014 r. dzwoniąc do siedzibyspółki (...)D. K.uzyskał informację, iżZ. B. (1)nie ma w firmie, poprosił zatem pracownika tejże spółki, abyZ. B. (1)niezwłocznie nawiązał z nim kontakt i oddzwonił. Prośba okazała się bezskuteczna.
W dniu 25 sierpnia 2014 r.spółka (...)wysłałaspółce (...)dwa oświadczenia, w których wskazano, iż zgodnie z zapisami umów zastawu rejestrowego spółka ta dokonuje zaspokojenia z przedmiotów zastawu poprzez przejęcie prawa własności czterech naczepmarki S. (...)/L onumerach rejestracyjnych: (...). Oświadczenia te zostały doręczonespółce (...)w dniu 27 sierpnia 2015 r. i z tym dniem wyłącznym właścicielem tychże naczep stała sięspółka (...). Od tego momentuZ. B. (1)miał już pełną świadomość, że w/w naczepy stanowią cudzą własność, a mimo to podjął decyzję, by ich nie zwracać właścicielowi, ale by na stałe włączyć je do majątkuspółki (...)i użytkować w dotychczasowy sposób. Naczepy te w tej dacie miały wartość:(...)– 204 700 zł,(...)– 198 600 zł,(...)– 180 700 zł i(...)– 175 300 zł, czyli łącznie 759 300 zł.
Dospółki (...)w dniu 26 sierpnia 2014 r. wystosowano ostateczne przedsądowe wezwanie do wydania naczep (wraz ze wskazaniem adresu parkingu wS., na który naczepy te powinny zostać niezwłocznie odstawione). Na pismo toZ. B. (1)nie odpowiedział.
W rozmowie telefonicznej z windykatorem, przeprowadzonej w dniu 9 września 2014 r.,Z. B. (1)poinformował, iż w dniu 12 września 2014 r. ureguluje zadłużenie w walucie EURO, jednakże nie uczynił tego. W dniu 12 września 2014 r. podczas spotkania z windykatorem po raz kolejny kategorycznie odmówił wydania naczep, wskazując ponownie, iż naczepy te są jego własnością. Po 12 września 2014 r.Z. B. (1)nie nawiązał już kontaktu z przedstawicielamispółki (...). W związku z powyższym, w dniu 20 listopada 2014 r.,spółka (...)złożyła w Prokuraturze Rejonowej w Siedlcach zawiadomienie o podejrzeniu popełnieniu przestępstwa przywłaszczenia przezZ. B. (1).
W dniu 5 grudnia 2014 r. pracownicyspółki (...)przejeżdżając przezS., udali się do siedzibyspółki (...)przyul. (...)wS., gdzie ujawnili dwie naczepy, które były przedmiotem zastawu rejestrowego i których własność przejęłaspółka (...)ponad 3 miesiące wcześniej, tj. w dniu 27 sierpnia 2014 r. Zdjęli oni tablice rejestracyjne z dwóch naczep onumerach rejestracyjnych (...), celem zabezpieczenia przed ich dalszym użytkowaniem przezZ. B. (1). W późniejszym czasieZ. B. (1)aby móc nadal korzystać z tych naczep, wyrobił wtórniki tablic rejestracyjnych tych naczep (k. 184, 185).
W dniu 08 grudnia 2014 r.(...)rozmawiał zeZ. B. (1)po raz ostatni. Nie zmienił on jednak swojego stanowiska i w dalszym ciągu odmawiał wydania naczep – także tych ze zdjętymi tablicami rejestracyjnymi.
Rankiem 10 grudnia 2014 r.D. K.odebrał dwie naczepy ((...)i(...)) z siedzibyspółki (...)bez wiedzyZ. B. (1), który czuł się tym faktem pokrzywdzony i zawiadomił Policję twierdząc, iż naczepy te zostały mu skradzione. Postępowanie w tej sprawie zostało umorzone. Z dwóch pozostałych naczep onumerach rejestracyjnych (...),spółka (...)korzystała w dalszym ciągu, wysyłając je wraz z transportem towarów w międzynarodowe trasy.
Z. B. (1)bez jakichkolwiek uzgodnień zespółką (...)dokonał wpłaty na jej rzecz kwoty 2.000 EURO w dniu 4 lutego 2015 r. oraz kwoty 1.900 EURO w dniu 2 marca 2015 r. W grudnia 2014 r. wysłał tejże spółce jedynie wiadomość e-mail z zapytaniem o kwotę zaległości i ewentualne warunki przeprowadzenia negocjacji. Do ich podjęcia i jakichkolwiek uzgodnień jednak nie doszło.
Wszystkie kwoty jakieZ. B. (1)wpłacił w 2015 r. na rzeczspółki (...)bez wznowienia umów pożyczek, dotyczyły jedynie dwóch naczep onumerach rejestracyjnych (...), jakie w dalszym ciągu pozostawały w jego posiadaniu. Pierwsza z tych naczep stanowiła przedmiot zastawu rejestrowego doumowy (...), druga – doumowy nr (...).
Z. B. (1)do dnia dzisiejszego nie wydałspółce (...)naczep(...)i(...). Naczepy te nadal są przez niego wykorzystywane w transporcie towarów za granicę.Z. B. (1)nie wydał takżespółce (...)dowodów rejestracyjnych naczep(...)i(...), które zostały mu odebrane.
Z. B. (1)jest żonaty, ma dwie córki w wieku 35 i 29 lat, z czego młodsza córka pozostaje na jego utrzymaniu. Z wykształcenia jest technikiem ogrodnikiem. Osiąga wg oświadczenia dochody ok. 1200 zł netto miesięcznie. W dalszym ciągu prowadziPrzedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe (...) Sp. z o.o.Był on już uprzednio karany za czyn zart. 178a § 1 kkwyrokiem Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 13 lutego 2014 r., sygn. VII K 196/13 na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat tytułem próby oraz na karę grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych, po 20 złotych każda stawka.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie następujących dowodów:
- częściowo wyjaśnień oskarżonego (k. 191-192v, k. 217-218, k. 411-412);
- zeznańR. Ł.(k. 120-121, k. 287-287v,);
- zeznańD. K.(k. 52-54, k. 287v-288);
jak również w oparciu o nieosobowe źródła dowodowe w postaci dokumentów:
- kopiiumowy pożyczki nr (...)(k. 9-12);
- kopiiumowy pożyczki nr (...)(k. 13-16);
- kopii umowy zastawu rejestrowego do pożyczki nr(...)(k. 17-20);
- kopii umowy zastawu rejestrowego do pożyczki nr(...)(k. 21-26);
- wezwań do spłat pożyczek i zwrotu przedmiotów zastawu rejestrowego – kopie (k. 27-30);
- kopii potwierdzeń odbioru wezwań (k. 31-32);
- kopii oświadczeń o przejęciu praw własności przedmiotów naczepC.(k. 39-46);
- kopia potwierdzeń odbioru oświadczeń (k. 47-48);
- informacji o odzyskaniu dwóch naczep w dniu 10 grudnia 2014r. (k. 66-69);
- tabeli kursów walut (k. 122, 123)
- odpisów z Krajowego Rejestru Sądowego i Bazy REGON dotyczące(...) Sp. z o.o.oraz(...) Sp. z o.o.(k. 197-210);
- pełnomocnictwa dlaT. L.– pracownika(...) Sp. z o.o.(k. 212);
- karty karnejZ. B. (1)(k. 262-263);
- potwierdzeń odbioru nadesłanych przez(...) Finanse S.A.(k. 294-295);
- dokumentów nadesłanych przez(...) Sp. z o.o.(k. 297-304, 318-349);
- wydruku korespondencji mailowej z dnia 05 grudnia 2014 r. pomiędzyM. S.z ramienia(...), afirmą (...)(k. 312);
- opinii sporządzonej przez biegłego ds.(...)(k. 351-397).
Z. B. (1)do popełnienia zarzucanych mu czynów nie przyznał się ani w postępowaniu przygotowawczym, ani w postępowaniu sądowym. Wyjaśnił, iż jego żonaH. B.nie ma z przedmiotową sprawą nic wspólnego i to on zajmuje się firmą. Składając wyjaśnienia każdorazowo podkreślał, iż uważa, że wszystkie cztery naczepy stanowiły i w dalszym ciągu stanowią własnośćspółki (...), skoro spółka ta w dowodach rejestracyjnych pojazdów wpisana została jako ich właściciel. Wskazał także, iż w momencie wypowiedzeń umów pożyczek nie miał żadnych zaległości w płatnościach rat wobecspółki (...), przejęcie ich własności było niezasadne, a brak wydania naczep wynikał z tego, iżspółka (...)cały czas oczekiwała na uzgodnienie sald wzajemnych i stwierdzenie zaległości lub nadpłaty. W swoich wyjaśnieniachZ. B. (1)podkreślał także, iż uważa, że naczepy onumerach rejestracyjnych (...)zostały mu skradzione. Zgłosił sprawę kradzieży do prokuratury, ale została ona umorzona. Wyjaśnił także, iż naczepy onumerach rejestracyjnych (...)w dalszym ciągu są użytkowane przezspółkę (...)i wykonują kursy za granicę, a czasie przestojów znajdują się na parkingu siedzibyspółki (...)przyul. (...)wS..Z. B. (1)w swoich wyjaśnieniach wskazywał także na bezprawne, w jego ocenie, działania pracowników firmy windykacyjnej(...), na zawyżone koszty windykacji, na sprzedaż bez przetargu naczep(...)i(...)po zaniżonych cenach oraz oświadczył, iż windykator terenowy groził mu. Wyjaśnił także, iż nie wie dlaczego akt oskarżenia jest skierowany jedynie przeciwko jego osobie, skorospółka (...)posiada wielu wspólników i w jego ocenie akt oskarżenia powinien być skierowany przeciwkospółce (...).

Sąd Okręgowy w Siedlcach zważył, co następuje:
Kompleksowa analiza materiału dowodowego pozwala na uznanieZ. B. (1)za winnego popełnienia przestępstwa zart. 284 § 2 kkw zw. zart. 294 § 1 kk. Do wniosku takiego skłoniły Sąd Okręgowy osobowe źródła dowodowe oraz odpowiednie dowody z dokumentów.
Wyjaśnienia oskarżonegoZ. B. (1)zasługują na danie im wiary jedynie w części.
W ocenie Sądu oskarżony złożył wiarygodne wyjaśnienia w zakresie dotyczącym wieloletniej współpracy zespółką (...), samodzielnego prowadzenia przez niegospółki (...)oraz w zakresie faktu zawarcia umów pożyczek. Wiarygodnie oskarżony stwierdził także, iż windykator prowadził z nim rozmowy dotyczące należnościspółki (...)i wydania naczep, zarówno osobiście, w siedzibie spółki, jak i telefonicznie. W tym zakresie wyjaśnienia oskarżonego znajdują potwierdzenie w innych przeprowadzonych w niniejszej sprawie dowodach.
Negatywnie Sąd ocenił wyjaśnienia oskarżonego w zakresie w jakim twierdzi on, iż w dniu wypowiedzenia umów pożyczek,spółka (...)nie posiadała żadnych zaległości w płatnościach wobecspółki (...). Podobnie niewiarygodne okazały się twierdzenia oskarżonego odnośnie tego, że brak wydania naczep spowodowany był tym, żespółka (...)cały czas oczekiwała na uzgodnienie sald wzajemnych i stwierdzenie zaległości lub nadpłaty. Nie są wiarygodne także w zakresie w jakim oskarżony twierdzi, że windykator nękał go i groził mu, a ponadto w zakresie w jakim wskazuje on, iż tospółka (...)jest właścicielem wszystkich czterech naczep onumerach rejestracyjnych (...)i nie miał on zamiaru sprzeniewierzenia powierzonego mu mienia w postaci naczep. Wersja zdarzeń przedstawiona przez oskarżonego bazująca na powyższych twierdzeniach pozostaje w całkowitej sprzeczności z dowodami z dokumentów w postaci: umów zastawu rejestrowanego, pisma w którymspółka (...)wypowiedziała obie umowy pożyczek i wezwałaspółkę (...)do wydania przedmiotów zastawu, a także oświadczeniaspółki (...)o przejęciu prawa własności naczep. Ponadto, wersja podana przez oskarżonego sprzeczna jest z zeznaniami świadkówD. K.(windykatora terenowego(...)) orazR. Ł.(głównej księgowej). Wskazane wyżej dowody z dokumentów i zeznań świadków wzajemnie się uzupełniają, są ze sobą zbieżne oraz wykluczają wiarygodność wyjaśnień oskarżonego we wskazanym wyżej zakresie.
Oskarżony, jak wynika z jego wyjaśnień (k. 218) oraz zeznańR. Ł.(k. 287v), samodzielnie zarządzałspółką (...), podejmując autonomicznie wszystkie kluczowe decyzje dotyczące tej spółki. Zarządzał pracownikami, podejmował decyzje logistyczne i inwestycyjne. Nadto, to on samodzielnie decydował w sprawach finansowych spółki, o tym, kiedy i za jaką należność raty kredytu będą uregulowane (k. 287). Wyjaśnienia oskarżonego w tym zakresie tym bardziej uznano za zasługujące na danie im wiary, że nie przeczy im żaden dowód w sprawie. Oskarżony samodzielnie podejmował wszelkie kluczowe decyzje w spółce, m.in. te dotyczące kolejności wykonywania przelewów w przypadku ograniczonych środków finansowych przy kilku wymagalnych jednoczenie zobowiązaniach, przebywał w siedzibie spółki przyul (...)wS., kontaktował się z kontrahentami, z bankami i rozmawiał z windykatorem, podpisywał dokumenty. ToZ. B. (1), jak sam wielokrotnie podawał, stanowczo i kategorycznie odmawiał wydania naczep, wskazując przy tym, że dwie z nich zostały skradzione jemu (a nie spółce, co wskazuje wyraźnie na poczucie oskarżonego, że majątek spółki to jego własność). Z jego wyjaśnień skorelowanych w tym zakresie z zeznaniamiD. K.iR. Ł.wynika jasno i klarownie, że decyzję o odmowie wydania naczep podjął samodzielnie.
Całkowite pominięcie w wyjaśnieniach składanych przez oskarżonego kwestii zabezpieczenia umów pożyczek zastawem rejestrowym na naczepach, przy jednoczesnym twierdzeniu, iż to on jest ich właścicielem, ponieważ tospółka (...)została wpisana do dowodów rejestracyjnych pojazdów jako ich właściciel, Sąd uznał za naiwną próbę ominięcia niekorzystnych dla oskarżonego okoliczności. Zasady wskazań wiedzy, logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego pozwoliły stwierdzić, iż oskarżony, który od lat prowadzi działalność w zakresie transportu międzynarodowego, jest doświadczonym przedsiębiorcą i handlowcem, doskonale zdawał sobie sprawę z konsekwencji braku spłaty pożyczki zabezpieczonej zastawem rejestrowym, jakie skutkowały utratą własności pojazdów.
Bezspornym jest, iżspółka (...)w 2014 r. miała problemy finansowe, a oskarżony doskonale zdawał sobie sprawę z istnienia nieuregulowanych zobowiązań finansowych swojej spółki. W rozmowie z windykatorem podawał, iż bank wypowiedział mu umowę kredytu obrotowego. Jak wynika z analizy całokształtu materiału dowodowego, z uwagi na złą kondycję finansową spółki, oskarżony nie uzyskał już kredytu obrotowego w innym banku.Spółka (...)miała zatem poważne problemy z terminowym regulowaniem zobowiązań. Jak zeznałaR. Ł.(k. 287), współce (...)już w 2013 r. pojawiły się kilkumiesięczne opóźnienia w płatnościach rat leasingowych i rat pożyczek. W 2014 r.spółka (...)zalegała z płatnościami praktycznie we wszystkich kredytach i leasingach, przez co wszystkie te umowy zostały wypowiedziane.
Przy ocenie wiarygodności wyjaśnień oskarżonego wskazać należy, iż choć ostatnia wpłata rat pożyczek na poczet należnościspółki (...)wynikającej zumów nr (...)została zrealizowana w maju 2015 r., to zaliczona ona została na poczet najwcześniej chronologicznie wymagalnych rat pożyczek, z jakich opłacaniem zalegałaspółka (...). Odzwierciedleniem niesystematycznego i obarczonego opóźnieniem dokonywania płatności kolejnych rat są potwierdzenia przelewów zaliczone w poczet materiału dowodowego (k. 80-119), które znacznie odbiegają od harmonogramu spłat (k. 12 i k. 16). Podkreślić przy tym należy, iż w momencie wypowiedzenia umów pożyczek przezspółkę (...)tj. w lipcu 2014 r., przy jednoczesnym uwzględnieniu ostatnich wpłat dokonywanych w maju 2014 r.,spółka (...)w dalszym ciągu posiadała zaległości za płatności odnoście rat pożyczki za miesiące: kwiecień, maj i czerwiec 2014 r.
Wobec powyższego wyjaśnienia oskarżonego, iż w dacie zarzucanego mu czynu w sierpniu 2014 r., w dalszym ciągu oczekiwał na wzajemne rozliczenie i ustalenie sald między spółkami, co według niego powinno nastąpić w ciągu 7 dni, nie mogły się ostać jako wiarygodne. Kuriozalnym jest przy tym wskazywanie przez oskarżonego, iż w sierpniu 2014 r. oczekiwał na stwierdzenie zaległości lub nadpłaty, skoro ostatni przelew wykonano w maju 2014 r. i to nie na poczet bieżących należności, ale znacznie wcześniejszych. Jego spółka w dalszym ciągu zalegała z płatnościami rat za miesiące kwiecień, maj i czerwiec 2014 r. i już ponad miesiąc wcześniej, tj. w dniu 10 lipca 2014 r. odebrał on pisemne wypowiedzenie obu umów pożyczek (k. 31). Przy braku wykonania jakiegokolwiek przelewu w tym okresie, oskarżony nie wyjaśnił przy tym właściwie, jakie kwoty w jego ocenie miałyby zostać zaksięgowane w sierpniu 2014 r.
Bezsporne w niniejszej sprawie jest to, iż w dniu 25 sierpnia 2014 r.spółka (...)złożyła oświadczenia o przejęciu przedmiotowych naczep na własność, a oskarżony od dnia ich odbioru, tj. od 27 sierpnia 2014 r. posiadał tego świadomość. Mimo tego, kategorycznie odmawiał ich wydania, a po odebraniu naczep onumerach rejestracyjnych (...)przez windykatora, nie zwrócił pokrzywdzonej spółce także dowodów rejestracyjnych tychże naczep. Nadto, wyrobił wtórniki ich tablic rejestracyjnych. Mimo, iż w dalszym ciągu korzystał z dwóch naczep, w okresie od maja 2014 r. do lutego 2015 r., nie uiścił żadnych kwot na poczet należnościspółki (...).
W ocenie Sądu, na obdarzenie wiarygodnością zasługiwały zeznaniaR. Ł.– głównej księgowej współce (...). Jej relacja o kondycji finansowej spółki jest spójna i logiczna, znajduje także częściowo potwierdzenie w zeznaniachD. K.oraz w dowodach z dokumentów. Dodać przy tym należy, iżR. Ł.jest osobą obcą dla stron postępowania, obecnie nie pracuje już dla oskarżonego i nie jest zainteresowana w żaden sposób przedmiotowym rozstrzygnięciem, co również w ocenie Sądu Okręgowego przemawia za przyznaniem jej zeznaniom przymiotu wiarygodności.
Za wiarygodne Sąd uznał także zeznaniaD. K.. Szczegółowo opisał on swoje obowiązki zawodowe i kolejno wykonywane czynności związane z prowadzoną windykacją. Jego zeznania są pełne, drobiazgowe, konsekwentne i spójne. Korelują także z pozostałym materiałem dowodowym, zgromadzonym w niniejszej sprawie, uzupełniając go. Świadek ten nie zaprzeczał temu, iż w dniu 10 grudnia 2014 r. odebrał naczepy o numerach rejestracyjnych z placu przy siedzibiespółki (...)bez wiedzy oskarżonego. Zważyć jednak należy, iż zgodnie z zapisami obu umów zastawu rejestrowego z dnia 21 lipca 2011 r., dotyczącymi zaspokojenia z przedmiotu zastawu, a mianowicie § 9 ust. 5 (k. 18 i k. 20) zastawca upoważnia zastawnika do wejścia w każdym terminie na teren swojego przedsiębiorstwa w celu przejęcia przedmiotu zastawu, gdy zastawca zobowiązany do dostarczenia przedmiotu zastawu nie wykonuje swojego obowiązku. Z § 10 ust. 3 w/w umów wynika, iż nie istniał wymóg, aby oskarżony podpisał stosowny protokół przejęcia. Odpowiedni, analogiczny zapis, znalazł się także w obu umowach zastawu rejestrowego z dnia 25 lipca 2012 r. (k. 22 i 25). Powyższe oznacza, iżD. K.działający z umocowaniaspółki (...)mógł w każdym czasie wejść na terenspółki (...), aby odebrać naczepy jako przedmiot zastawu rejestrowego. Działał zatem w granicach uprawnień wynikających z umowy i w żadnym wypadku jego działanie nie może być ocenione jako kradzież, ponieważ już wcześniej, w dniu 27 sierpnia 2014 r. nastąpiło przejęcie własności wszystkich czterech naczep, które stały się wyłączną własnościąspółki (...). Odebranie przedmiotu zastawu rejestrowego należało zatem do obowiązków zawodowych tegoż świadka. Podobnie jak wykonywanie telefonów z zapytaniem o uregulowanie należności, które zostały niesłusznie odebrane przezZ. B. (1)jako nękanie go. Brak jest także przyczyn, aby świadek ten miał bezpodstawnie obciążać oskarżonego i świadomie narażać się na odpowiedzialność karną za składanie fałszywych zeznań zart. 233 kk.
Za wiarygodną uznano także opinię biegłego mgr inż.B. W.w zakresie techniki samochodowej oraz wyceny i szacowania środków transportu (k. 321-397). Jest ona pełna, jasna, sformułowana w przystępny sposób oraz pozbawiona sprzeczności. Odpowiada także na wszystkie postawione biegłemu pytania. Została sporządzona przez specjalistę posiadającego wieloletnie doświadczenie w swojej dziedzinie, a wnioski w niej zawarte nie zostały zakwestionowane przez żadną ze stron niniejszego postępowania.
Sąd nie znalazł też powodów, by wątpić w rzetelność i moc dowodową pozostałych ujawnionych na rozprawie głównej dokumentów, w szczególnościumów pożyczek nr (...)(k. 9-16) oraz umów zastawu rejestrowego (k. 17-26). Dowody z dokumentów, jakie zaliczono w poczet materiału dowodowego w niniejszej sprawie, zostały sporządzone przez osoby do tego upoważnione i we właściwej formie i nie były przez strony kwestionowane, znajdują również potwierdzenie w innych, osobowych źródłach dowodowych.
W świetle tak ocenionego materiału dowodowego, Sąd uznał za udowodnione, żeZ. B. (1)w dniu 27 sierpnia 2014 r. wS., województwo(...), nie jako prezes czy członek zarządu, ale jako dyrektor i osoba faktycznie decydująca o istotnych sprawachPrzedsiębiorstwa (...) spółki z o.o.wS.przywłaszczył dla wymienionej spółki mienie w postaci czterech naczep o łącznej wartości 759 300 zł, co stanowi mienie znacznej wartości, powierzone jej na podstawie umów zastawu rejestrowego, a mianowicie:
- na podstawie umowy zastawu rejestrowego z dnia 25 lipca 2012 roku dwie naczepy, to jest naczepęS. S.(...)(...)rok produkcji 2012, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 204.700 zł oraz naczepęS. S.(...)rok produkcji 2012, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 198.600 zł, która to umowa zastawu rejestrowego stanowiła zabezpieczenie wierzytelności z tytułuumowy pożyczki nr (...)zawartej w dniu 18 lipca 2012 roku pomiędzyspółką (...) Sp. z o.o., aspółką (...) Sp. z o.o., na podstawie którejspółce (...) Sp. z o.o.udzielono pożyczki na zakup wymienionych wyżej naczep w kwocie 93.600 EURO,
- na podstawie umowy zastawu rejestrowego z dnia 21 lipca 2011 roku dwie naczepy, to jest naczepęS. S.(...)(...)rok produkcji 2011, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 180.700 zł oraz naczepęS. S.(...)rok produkcji 2011, nr ramy(...),nr rej. (...)o wartości 175.300 zł, która to umowa zastawu rejestrowego stanowiła zabezpieczenie wierzytelności z tytułuumowy pożyczki nr (...)zawartej w dniu 15 czerwca 200 roku pomiędzyspółką (...) Sp. z o.o., aspółką (...) Sp. z o.o., na podstawie którejspółce (...) Sp. z o.o.udzielono pożyczki na zakup wymienionych wyżej naczep w kwocie 93.600 EURO, wyczerpując tym znamiona występku zart. 284 § 2 kkw zw. zart. 294 § 1 kk.
Czyn zart. 284 § 2 kkjest przestępstwem indywidualnym, może je popełnić tylko osoba, której został powierzona została cudza rzecz ruchoma. Oznacza to, że jego sprawcą może być osoba, która jest posiadaczem rzeczy stanowiącej np. przedmiot przewłaszczenia na zabezpieczenie – w praktyce najczęściej dłużnik zabezpieczonej wierzytelności. Powierzenie jest to przekazanie władztwa nad rzeczą z zastrzeżeniem obowiązku jej późniejszego zwrotu, a w sprawie niniejszej umowa zastawu rejestrowego w przypadku wszystkich naczep przewidywała takie, choć warunkowe, zastrzeżenie. W przypadku osób prawnych, a zatem i spółek, osoby działające w imieniu spółki (wspólnicy, członkowie zarządu, prokurenci, pełnomocnicy) władają znajdującym się w jej posiadaniu mieniem. Wówczas to oni mogą dopuścić się sprzeniewierzenia(Marcin Kozaczek, Karnoprawna ocena rzeczowych zabezpieczeń kredytu. Cz. II., LEX nr 50580/1).
Oskarżony jako doświadczony przedsiębiorca, logistyk i handlowiec doskonale zdawał sobie sprawę ze skutków, jakie wywołać może brak spłaty pożyczek zabezpieczonych zastawem rejestrowym. Wiedząc, iżspółka (...)nie posiada środków finansowych, wzywany do niezwłocznego uregulowania należności w lipcu 2014 r. nie polecił dokonania jakiejkolwiek, choćby częściowej, płatności na rzeczspółki (...). Musiał rozumieć, iż brak tychże płatności w świetle zapisów umowy skutkować będzie możliwością przejęcia własności naczep przez tę spółkę i koniecznością ich wydania. Wszystkie cztery naczepy zostały powierzonespółce (...)poprzez przekazanie nad nimi władztwa z zastrzeżeniem obowiązku ich zwrotu w razie zaistnienia przesłanek do zaspokojenia się przez wierzyciela z przedmiotu zastawu, np. przy braku spłaty rat pożyczki. Zastrzeżenie takie zostało zawarte w umowach zastawu rejestrowego, a bez tego strony nie zawarłyby umów pożyczek. Oskarżony musiał rozumieć, jako że nie ujawniły się żadne wątpliwości co do jego zdolności do rozumienia zachodzących wokół niego zjawisk, iż po przejęciu własności naczep przezspółkę (...)stanowią one wyłączną własność tejże spółki i nie ma już jakichkolwiek podstaw, aby czuć się ich właścicielem, niezależnie od treści wpisów w dowodach rejestracyjnych. Nie mógłby przecież utrzymywać, że nie zaszła zmiana w zakresie własności, gdyby zawarł umowy sprzedaży pojazdów, przyjął zapłatę, ale bezpodstawnie odmówił wydania dowodów rejestracyjnych celem ich przerejestrowania, bowiem dowód rejestracyjny pojazdu nie stanowi dowodu własności. Jego działaniom towarzyszyłanimus rem sibi habendi,zamiar (wola) zatrzymania naczep stanowiących cudzą własność, dlaspółki (...)i włączenie tychże naczep do majątkuspółki (...). Oskarżony dążył także do tego, aby właściciel tychże naczep został definitywnie pozbawiony własności. Doskonałym przykładem świadczącym o jego zamiarze jest to, iż wyrobił wtórniki tablic rejestracyjnych pojazdów, których już nie posiadał, a które zostały odebrane w grudniu 2014 r. przez windykatora i znajdowały się przecież we władaniu pokrzywdzonej spółki. Przy ustalaniu zamiaruZ. B. (1), który zdecydowanie nie przyznawał się do winy, Sąd zważył wszystkie okoliczności, na podstawie których można by wyprowadzić wnioski czy mamy do czynienia ze sprzeniewierzeniem. Nie budzi przy tym wątpliwości, iż o zamiarzeanimus rem sibi habendiwnioskować można również z kolejnych zachowań oskarżonego składających się na elementy strony przedmiotowej przestępstwa, a nie tylko z jego wyjaśnień, w których zamiar ów kwestionuje.
Oskarżony po 27 sierpnia 2014 r. traktował naczepy jak swoją (spółki) własność i pomimo ewidentnego niewywiązania się z warunków umów pożyczek i przejęcia własności naczep przez(...)przyjął postawę, iż to on dyktuje warunki, kiedy i w jakich okolicznościach rozliczy się z wypowiedzianych umów, i czy w ogóle się rozliczy, zupełnie ignorując kontrahenta -spółkę (...), będącą właścicielem pojazdów. Widoczny jest zatem w jego postępowaniu zamiar pokrzywdzenia właściciela naczep. Oskarżony, wbrew treści zawartych umów, jednostronnie zdecydował, że ma wyłączne prawo decydowania o losach i przeznaczeniu pojazdów, przejmując rolę ich właściciela. W ocenie Sądu Okręgowego, jego zachowanie przesądziło o wypełnieniu znamion przestępstwa sprzeniewierzenia zart. 284 § 2 kk.
Kwalifikacja prawna czynu przypisanego oskarżonemu tj.art. 284 § 2 kkw zw. zart. 294 § 1 kkwynika z wartości sprzeniewierzonego przez oskarżonego mienia, znacznie przekraczającego wyznaczoną przez przepisyKodeksu karnego, a mianowicieart. 115 § 5 kk, granicę mienia znacznej wartości, tj. 200 000 złotych. W przedmiotowej sprawie, łączna wartość wszystkich czterech sprzeniewierzonych przez oskarżonego naczep na dzień 27 sierpnia 2014 r. zgodnie z opinią biegłego, uwzględniającą zarzuty oskarżonego, wyniosła 759 300 złotych.
Wobec tego, iż własność sprzeniewierzonego przez oskarżonego mienia ściśle związana jest z pojęciem zastawu rejestrowego, w rozważaniach prawnych w przedmiotowej sprawie, nie sposób pominąć i tego zagadnienia.
Zastaw rejestrowy uregulowany wustawie z dnia 06 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów(tekst jedn. DZ. U. z 2009 r. Nr 67, poz. 569 z późn. zm.)jest szczególnym rodzajem zastawu i podobnie jak zastaw zwykły, służebności, użytkowanie spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka jest jednym z ograniczonychpraw rzeczowych, tzw. prawach na rzeczy cudzej -iure in re aliena.Wykorzystywany jest na potrzeby kredytu produkcyjnego i gospodarczego, a jego podstawową cechą, odróżniającą go wgart. 11 ust. 1 pkt 1 ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawówco do zasady od zastawu zwykłego (art. 307 § 1 kc) jest pozostawanie przedmiotu obciążonego w posiadaniu zastawcy. Zapewnia on możliwość niewyłączania przedmiotu stanowiącego zabezpieczenie z produkcji i stanowi doskonałe zabezpieczenie pozwalające pożyczkobiorcy (zastawcy) na użytkowanie przedmiotu zakupionego na kredyt. Zastaw rejestrowy także z punktu widzenia pożyczkodawcy (zastawnika) jest atrakcyjną formą prawa zastawniczego. Jawność rejestru u wyposażenie go w rękojmię wiary ksiąg publicznych zapewnia trwanie zastawu, a przewidziane w ustawie pozaegzekucyjne sposoby dochodzenia roszczenia dają możliwość szybszego i łatwiejszego odzyskania należności (por. Sikorski Grzegorz. Komentarz do art. 308 kc [w:] Ciszewski Jerzy (red.), Jędrej Kamil, Karaszewski Grzegorz, Knabe Jakub, Nazaruk Piotr, Ruszkiewicz Beata, Sikorski Grzegorz, Stępień-Sporek Anna, Kodeks Cywilny. Komentarz. Wyd. II, LEX nr 10015).
Do ustanowienia zastawu wymagane jest zawarcie umowy pomiędzy zastawnikiem (pożyczkodawcą) a zastawcą (pożyczkobiorcą) oraz wpis do rejestru zastawów, który ma charakter konstytutywny. W przedmiotowej sprawie umowami takimi są dwie umowy zastawu rejestrowego z dnia 21 lipca 2011 r. oraz dwie z dnia 25 lipca 2012 r. (k. 17-26). Naczepy o numerach rejestracyjnych WS zostały także wpisane do rejestru zastawów prowadzonego przez Sąd Rejonowy Lublin – Wschód.
Zgodnie z art. 12 w/w ustawy w razie ustanowienia zastawu rejestrowego na pojeździe mechanicznym podlegającym rejestracji, zastaw zostaje również odnotowany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu. Wpis ten ma charakter deklaratoryjny. Dodać przy tym należy, iż jako właściciel pojazdu na przedzie tegoż dowodu w rubryce C – dane posiadacza pojazdu/właściciela pojazdu, zostaje wpisany zastawca (pożyczkobiorca), zaś adnotacja o zastawie rejestrowym zostaje zamieszczona w ostatniej rubryce tegoż dowodu „Adnotacje urzędowe”.
Powyższe oznacza, iż także w niniejszej sprawie zastaw rejestrowy pojazdów powinien zostać odnotowany we wszystkich dowodach rejestracyjnych w/w naczep. NaZ. B. (2)jako na zastawcy zgodnie zart. 12 ustawy z dnia 06 grudnia 1996 r. o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ciążył obowiązek złożenia wniosku o dokonanie tegoż wpisu w dowodzie rejestracyjnym każdego z tych pojazdów.
Jak stwierdził jednak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 01 października 2003 r., sygn. II CK 53/02 niezamieszczenie w dowodzie rejestracyjnym pojazdu mechanicznego, adnotacji ustanowieniu zastawu rejestrowego, nie ma znaczenia dla skuteczności tego zastawu(OSNC 2004/11/182, Biul.SN 2004/3/6, M. Prawn. 2004/11/515, LEX nr 84307).
W dowodach rejestracyjnych naczep onumerach rejestracyjnych (...)zapis taki się znalazł, w dowodach rejestracyjnych naczep onumerach rejestracyjnych (...)już nie. W świetle wskazanego wyżej orzeczenia Sądu Najwyższego dla przedmiotowej sprawy pozostaje to bez znaczenia. Wskazuje jedynie na niedopełnienie przez oskarżonego obowiązku administracyjnego w organie wydającym dowody rejestracyjne, które mogło być celowe lub mogło wynikać z przeoczenia. Zastaw był skuteczny i bez stosownych adnotacji w dowodach rejestracyjnych pojazdów.
Jak już wskazano, podawanie się przez oskarżonego za właściciela naczep, w świetle wszelkich okoliczności niniejszej sprawy, w szczególności po wypowiedzeniu umów pożyczek i przejęciu własności naczep przezspółkę (...)oświadczeniami z dnia 25 sierpnia 2014 r. było jedynie gołosłowne, z czegoZ. B. (1)doskonale zdawał sobie sprawę. Oświadczenia te zostały bowiem doręczonespółce (...)w dniu 27 sierpnia 2015 r. i od tej daty zgodnie z treściąart. 61 kcwłasność przedmiotowych naczep przeszła na(...) FINANSE sp. z o.o.
Wymierzając oskarżonemu karę za przypisany mu czyn, Sąd miał na uwadze przesłanki wskazane wart. 53 kk. Uwzględnił znaczy stopień społecznej szkodliwości popełnionego czynu, charakter naruszonego dobra prawnego, okoliczności popełnienia czynu i motywację sprawcy. Zważono także wartość przywłaszczonego mienia, która blisko czterokrotnie przewyższa określoną w przepisieart. 115 § 5 kkgranicę mienia znacznej wartości. Podkreślić należy, że oskarżony jako przedsiębiorca nadużył zaufania swojego kontrahentaspółki (...), naruszył zasady uczciwości w obrocie gospodarczym oraz kompletnie zlekceważył znaczenie zastawu rejestrowanego i związaną z nim rękojmię wiary publicznej rejestru zastawów, prowadzonego przez Sąd Rejonowy Lublin - Wschód. Okazał bez wątpienia lekceważący stosunek dla podstawowych zasad porządku prawnego. Jego działanie podjęte było w celu pozbawienia własności naczep ich prawowitego właściciela, który nie mógł nimi dysponować według swojego uznania. Oskarżony naczepy te włączył do majątkuspółki (...), aby w dalszym ciągu nimi dysponować, wysyłając je wraz z towarami za granicę, a jego spółka mogła zarabiać. Dokonał tego dla osiągnięcia zysku. Nie ma żadnych podstaw, by u oskarżonego dopatrywać się jakichkolwiek zaburzeń w zakresie zdolności rozpoznania znaczenia czynu czy pokierowania swym postępowaniem, niskiej świadomości prawnej, dlatego też należało przyjąć, że działał z pełną świadomością i rozeznaniem. Świadczy to o tym, że stopień jego winy jest znaczny. Mało tego, jego kategoryczna odmowa wydania naczep ich właścicielowi została rozciągnięta w czasie i trwała ponad rok. Z uwagi na okoliczności wpłat kwot pieniężnych na poczet zerwanych umów pożyczek w 2015 r. oraz z uwagi na całkowity brak przyznania się oskarżonego do winy, wpłaty te nie mogą być także uznane jako staranie się o naprawienie wyrządzonej przestępstwem szkody. Wręcz przeciwnie, oskarżony podnosił, iż pokrzywdzona spółka w jego ocenie nie poniosła żadnych strat (k. 411v). Nadto, jako kolejną okoliczność bez wątpienia obciążającą oskarżonego uznano fakt jego uprzedniej karalności, choć za przestępstwo godzące w inne rodzajowo dobro prawnie chronione.Z. B. (1)został skazany za czyn zart. 178a § 1 kkwyrokiem Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 13 lutego 2014 r., sygn. VII K 196/13 na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat tytułem próby oraz na karę grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych po 20 zł każda stawka.
Jako okoliczności łagodzące uznano warunki osobiste oskarżonego, który prowadzi ustabilizowany tryb życia, wykonuje pracę zarobkową i posiada na utrzymaniu rodzinę.
Mając powyższe na uwadze, Sąd wymierzył oskarżonemu za czyn zart. 284 § 2 kkw zw. zart. 294 § 1 kk, na podstawieart. 294 § 1 kkkarę 1 roku pozbawienia wolności. Wobec tego, iżZ. B. (1)zarzucany mu czyn popełnił w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i korzyść taką dla innej osoby (prawnej) osiągnął, na podstawieart. 33 § 2 kkorzeczono wobec oskarżonego grzywnę w wysokości 200 stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 50 złotych.
Przy ustalaniu stawki dziennej grzywny uwzględniono sytuację materialną, rodzinną oraz przede wszystkim możliwości zarobkowe oskarżonego.Z. B. (1)ma wyuczony zawód, ponownie pełni funkcję prezesa zarządu spółki(...)i osiąga stałe dochody, które choćby w świetle jego pisma z k. 181 w zakresie rentowności zawieranych umów transportowych wydają się być zdecydowanie wyższe niż przez niego deklarowane.
Tak wymierzona oskarżonemu kara jest w przekonaniu Sądu adekwatna do społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu, nie przekracza też stopnia jego winy. Uwzględnia okoliczności obciążające i przemawiające na korzyść sprawcy. Spełni swoje cele w zakresie prewencji indywidualnej oraz w zakresie społecznego oddziaływania, stanowiąc dla oskarżonego zasłużoną dolegliwość. Grzywna orzeczona na podstawieart. 33 § 2 kk, wymierzona z uwagi na osiągnięcie przez sprawcę korzyści majątkowej, podniesie dolegliwość orzeczonej kary, stanowiąc dodatkową represję karną, a nadto przyczyni się do wywołania przekonania o nieopłacalności popełniania przestępstw. Dodać przy tym należy, iż wysokość stawki dziennej kary grzywny nie przekracza możliwości majątkowych i zarobkowych oskarżonego i nie umożliwia oskarżonemu jej uiszczenia, chociażby w systemie ratalnym.
W przedmiotowej sprawie zaistniały w ocenie Sądu przesłanki do zastosowania wobec oskarżonego dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawiania wolności określone wart. 69 kk, zgodnie zart. 4 § 1 kkw brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r. Względniejsze dla oskarżonego jest brzmienieart. 69 kkprzed nowelizacją, jaka weszła w życie z dniem 1 lipca 2015 r., albowiem dopuszczało ono warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności w sytuacji, gdy sprawca był w czasie popełnienia przestępstwa skazany na karę pozbawiania wolności w innej sprawie oraz której wymiar przekraczał 1 rok pozbawienia wolności (do 2 lat). W realiach niniejszej sprawy kluczowe znaczenie ma pierwsze z wskazanych wyżej obostrzeń wynikających z nowelizacjiart. 69 kk, a mianowicie brak tzw. recydywy ogólnej.
Jak już wskazano, oskarżony prowadzi ustabilizowany tryb życia, wykonuje pracę zarobkową oraz troszczy się o utrzymanie swojej rodziny. W ocenie Sądu Okręgowego, aby powstrzymać go od popełnienia w przyszłości podobnych przestępstw, nie jest konieczne wymierzanie kary o charakterze izolacyjnym. Wystarczającym dla osiągnięcia celów kary będzie wymierzenie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. W przekonaniu Sądu, pomimo takiego rozstrzygnięcia oskarżony nie popełni ponownie przestępstwa, a perspektywa odbycia kary 1 roku pozbawienia wolności w warunkach izolacji penitencjarnej podziała na niego prewencyjnie i wychowawczo. Nadto, okres próby orzeczony w wymiarze 3 lat pozwoli na pełną, pozbawioną wątpliwości weryfikację pozytywnej prognozy kryminologicznej. Kara grzywny wymierzona obok kary pozbawienia wolności, w sytuacji warunkowego zawieszenia jej wykonania, stanowić będzie bezpośrednią, wymierną i realną dolegliwość związaną z popełnionym czynem.
Wobec powyższych okoliczności, Sąd Okręgowy na podstawieart. 69 § 1 kkiart. 70 § 1 pkt 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkwykonanie wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił tytułem próby na okres 3 lat.
Odnosząc się do obowiązku naprawienia szkody zaznaczyć należy, iżart. 46 § 1 kk, stanowiący podstawę jego orzekania, również został znowelizowany z dniem 1 lipca 2015 r. Obowiązek naprawienia szkody jest obecnie nie środkiem karnym, na jaki wpływ mają dyrektywy wymiaru kary zart. 53 i 54 kk, lecz środkiem ściśle kompensacyjnym. Jednakże, choć względniejsze dla oskarżonego byłoby stosowanieart. 46 § 1 kkw aktualnym brzmieniu, bowiem szkoda w rozumieniu cywilnym byłaby ograniczona do kwoty, która zaspokoiłaby roszczenia wierzyciela, w oparciu oart. 4 § 1 kkSąd zastosował wobec oskarżonegoart. 46 § 1 kkw brzmieniu wcześniejszym. Nie jest bowiem dopuszczalne stosowanie w zakresie skazania jednego oskarżonego za jeden czyn dwóch różnych ustaw, opartych o różne filozofie karania – w zakresie kary pozbawienia wolności na podstawie jednej ustawy, a w zakresie naprawienia szkody – na podstawie innej. Przy alternatywie albo orzeczenia o naprawieniu szkody w rozumieniu kompensaty, ale z wymierzeniem oskarżonemu kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, albo o naprawieniu szkody jako środka karnego i możliwości zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności, w ocenie Sądu zdecydowanie kompleksowo względniejsza dla oskarżonego jest wersja druga, a więckodeks karnyw brzmieniu sprzed nowelizacji z datą 1 lipca 2015 r.
Sąd na podstawieart. 46 § 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkorzekł o obowiązku naprawienia przez oskarżonego szkody, jaką wyrządził on pokrzywdzonej spółce swoim czynem niedozwolonym, w kwocie 204 700 zł, co dotyczy tylko naczepy onr rej. (...). Jak wynika z informacji zawartych na k. 231 i nast., przed Sądem Okręgowym w Lublinie toczy się postępowanie cywilne, dotyczące roszczeń pokrzywdzonej spółki, wynikających zumowy nr (...), wobec czego o roszczeniach tych, wynikających z niemożności zaspokojenia się przez wierzyciela z przedmiotów zabezpieczenia w postaci dwóch spośród czterech przywłaszczonych przez oskarżonego naczep, w niniejszym postępowaniu z uwagi na treśćart. 415 kpkSąd już orzekać nie mógł. Jeśli chodzi o drugą umowę, pokrzywdzona odebrała już samodzielnie jedną z dwóch naczep, będących przedmiotem jej zabezpieczenia ((...)), niwelując tym samym szkodę, wynikłą z jej przywłaszczenia przez oskarżonego – poprzez faktyczne przywrócenie stanu poprzedniego. Dlatego też orzeczenie o obowiązku naprawienia szkody dotyczyć mogło tylko ostatniej, czwartej naczepy onr rej. (...). OskarżonyZ. B. (1)w dniu 27 sierpnia 2014 r. przywłaszczył dlaspółki (...)tę naczepę, a jej wartość w tej dacie to wg biegłegoW.204 700 zł i zdaniem Sądu należało orzec o obowiązku zapłacenia przez oskarżonego pokrzywdzonej spółce tej kwoty.
Na podstawieart. 627 kpkSąd Okręgowy zasądził od oskarżonego kwotę 2180 złotych tytułem opłaty (art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych(tekst jedn. Dz. U. z 1983 r. nr 49 poz. 223 z późn. zm.) oraz kwotę 1985,23 zł tytułem wydatków poniesionych przez Skarb Państwa w toku całego postępowania.
Z tych względów Sąd Okręgowy orzekł jak w wyroku.