Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VI U 3089/15
Data wyroku: 2016-07-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Janusz Madej
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 w zw  z art. 32 ustawy z 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt VI U 3089/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 lipca 2016 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący SSO Janusz Madej
Protokolant st. sekr. sądowy Dorota Hańc
po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2016 r. w Bydgoszczy na rozprawie
odwołania:A. B.
od decyzji : Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.
z dnia 8 września 2015 r., znak:(...)( sprostowanej postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2016 r. )
w sprawie:A. B.
przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wB.
o emeryturę
Izmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemuA. B.prawo do emerytury od dnia 1 lipca 2015 r.,
IInie stwierdza odpowiedzialności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.
Sygn. Akt VIU 3089/15

UZASADNIENIE

(...). Decyzją z dnia 8 września 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.po rozpoznaniu wnioskuA. B.z dnia 15 lipca 2015 roku, odmówił przyznania wnioskodawcy prawa do emerytury. W uzasadnieniu tej decyzji organ rentowy powołując się naartykuł 184- tyUstawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, tekst jednolity Dziennik Ustaw z 2015 roku, pozycja 748 oraz paragraf 4- tyRozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wskazał, iż nie został udowodniony wymagany 15- letni okres pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, do dnia 1 stycznia 1999 roku ubezpieczony nie osiągnął 25- letniego okresu składkowego i nieskładkowego. Ponadto organ rentowy wyjaśnił, że w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach, pracodawca ma obowiązek określić rodzaj ści..., pracy, ściśle według wykazu, działu i pozycji Rozporządzenia z 7 lutego 1983 roku. Stanowisko pracy wymienione odpowiednio w wykazie, dziale, pozycji i punkcie resortowych aktów prawnych, okres, w którym praca w szczególnych warunkach wykonywana była stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Organ rentowy wskazywał także, że błędne były świadectwa wykonywania pracy w sz..., w szczególnych warunkach. Występowały rozbieżności w datach pracy w szczególnych warunkach. W świadectwie z 24 listopada 1994 roku podano okres zatrudnienia od 1 stycznia 1978 roku, natomiast w świadectwie z 24 czerwca 2015 roku podano okres zatrudnienia od 1 września 1970 roku. Ponadto świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach z 24 listopada 1994 roku, nie spełniało wymogów formalnych, brak wykazu, działu i pozycji ściśle wedługRozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 roku. Organ rentowy wskazał także w uzasadnieniu powyższej decyzji, że na podstawie dowodów dołączonych do wniosku i uzyskanych w wyniku przeprowadzonego postępowania, przyjął za udowodnione na dzień 1 stycznia 1999 roku okresy nieskładkowe w wymiarze 6- ciu miesięcy, 29- ciu dni; składkowe dwa..., 24- ech lat, 1- go miesiąca i 26- ciu dni; stażu sumarycznego 24- ech lat, 8- miu miesięcy i 25- ciu dni. W toku procesu po wniesieniu odwołania przez ubezpieczonego organ rentowy postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2016 roku, wydanym na podstawieartykułu 123- go, paragrafu 1- go i 113- go, paragrafu 1- goKodeksu postępowania administracyjnego, postanowił sprostować w decyzji z dnia 8 września 2015 roku oczywisty błąd pisarski, w części dotyczącej udowodnionych okresów zatrudnienia ubezpieczonego na dzień 1 stycznia 1999 roku i wskazał, że przyjął za udowodnione okresy składkowe w wymiarze 24- ech lat, 3- ech miesięcy i 5- ciu dni, nieskładkowe w wymiarze 6- ciu miesięcy i 29- ciu dni, stażu sumarycznego 24- ech lat, 10- ciu miesięcy i 4- ech dni. Odwołanie od tej decyzji wniósł ubezpieczony wskazując, iż nie zgadza się z decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB., odmawiającej mu prawa do emerytury. W swoim piśmie procesowym z dnia 26 stycznia 2016 roku, karta 16 i 17 akt sprawy, ubezpieczony wnosił o dopuszczenie dowodów z zeznań świadków oraz domagał się wliczenia do jego ogólnego stażu pracy, zatrudnienia wgospodarstwie rolnym (...)wK.od 1 września 1968 roku do 31 sierpnia 1970 roku, na..., na..., twierdząc, że na podstawie ustnej umowy o pracę, pracował w pełnym wymiarze czasu pracy w gospodarstwie, w ich gospodarstwie rolnym i podkreślając, że w tamtym czasie właściciele gospodarstw rolnych nie zawierali z pracownikami umów o pracę na piśmie. Przedłożył także zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały w..., Urzędu Gminy wG.stwierdzające, że od dnia 28 stycznia 1958 roku do 11 lipca 1990 roku był zameldowany na pobyt stały pod adresem(...), gminaG.. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie, powołując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Sąd Okręgowy ustalił i rozważył co następuje: UbezpieczonyA. B.urodzony (...), w dniu 15 lipca 2015 roku złożył wniosek o przyznanie mu emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczony 60 lat ukończył(...)roku, nie jest członkiem Otwartego Funduszu Emerytalnego. Z zaskarżonej decyzji odmawiającej przyznania ubezpieczonemu prawa do emerytury, wynika, iż organ rentowy przyjął za udowodniony staż, ogólny staż emerytalny ubezpieczonego na dzień 1 stycznia 1999 roku, a więc na dzień wejścia w życie obecnie obowiązującej Ustawy emerytalnej w wymiarze 24- ech lat, 10- ciu miesięcy i 4- ech dni. Okoliczność ta nie była między stronami sporna. Organ rentowy nie uznał żadnego okresu pracy w szczególnych warunkach ubezpieczonemu. W zakresie warunków koniecznych do nabycia dochodzonego świadczenia, Sąd Okręgowy ustalił, iż ubezpieczony w okresie od 19 listopada 1968 roku do 31 sierpnia 1970 roku pracował w pełnym wymiarze czasu pracy wgospodarstwie rolnym (...), wykonując prace rolnicze. W szczególności ubezpieczony pracował przy siewach, orce, przy bronowaniu, przy żniwach, zbierał zboże.Gospodarstwo (...)było znacznych rozmiarów, około 40- stu hektarów. W gospodarstwie tym było 30 świń, 7-8 sztuk bydła oraz trz..., 2 albo 3 konie. W okresie zimowym ubezpieczony pracował w tym gospodarstwie przy młóceniu zboża oraz przy karmieniu zwierząt gospodarskich. Do pracy wgospodarstwie rolnym (...)zmusiła ubezpieczonego sytuacja życiowa. Jego ojciec zmarł w(...)roku, mama..., matka wychowywała sześcioro dzieci po śmierci ojca. Ubezpieczony w okresie zatrudnienia wspomnianym wyżej po ukończeniu 15- go roku życia pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wgospodarstwie (...). Ustaleń w tym zakresie Sąd Okręgowy dokonał zarówno na podstawie dowodów w dokume..., z dokumentów: zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt stały, karta 18; zaświadczenia Państwowego Biura Notarialnego na karcie 19 akt sprawy, potwierdzającego, iż właścicielami gospodarstwa wK.byliM. J.iD. J., jak również na podstawie dowodów z zeznań świadków:M. J.,I. M., a takżeB. K.oraz dowodu z przesłuchania ubezpieczonego.M. J.potwierdziła, iż ubezpieczony pracował w jej gospodarstwie rolnym, które miało 43 hektary. Potwierdziła sytuację rodzinną ubezpieczonego pod koniec lat 60- tych, kiedy to matka pozostała z sześciorgiem dzieci, matka ubezpieczonego. Potwierdziła, iż ubezpieczony wykonywał ciężkie prace polowe, w tym pracował przy żniwach, pracował z końmi w polu przy orce. W gospodarstwie te..., twierdziła, że było 60 nawet do 80 sztuk trzody chlewnej, 12-15 krów. Okoliczności te potwierdziła świadek...,M. J.potwierdziła także, iż ubezpieczony przychodził do pracy codziennie, z wyjątkiem niedziel i pracował także przy zbiorze ziemniaków i buraków. Okoliczności powyższe potwierdziła zaró..., także świadekI. M., która wskazywała, że pra..., ubezpieczony pracował przynajmniej 7 godzin dziennie i że była to praca płatna. Widy..., świadekM.widywała ubezpieczonego bardzo często w pracy u państwaJ.i potwierdziła jego zatrudnienie w latach 1968-1970, jak również trudną sytuację rodziny ubezpieczonego. Także świadekB. K.stwierdził, że wie, iż ubezpieczony pracował wgospodarstwie rolnym (...). Okoliczności te potwierdził także ubezpieczony w czasie zeznań złożonych w czasie przesłuchania w charakterze strony. Dowody powyższe były spójne, w sposób w ocenie Sądu Okręgowego w pełni wiarygodny i obiektywnie potwierdzały fakt wykonywania pracy ubezpieczonego w pełnym wymiarze czasu pracy wgospodarstwie rolnym (...). Podkreślić należy, iż ubezpieczonemu do uzupeł..., do uzupełnienia ogólnego stażu pracy do wy..., wymaganego w przepisach wymiaru 25- ciu lat, brakowało niecałe 2 miesiące, w związku z tym nie może budzić wątpliwości, iż ubezpieczony brakujący okres w gospodarstwie rolnym państwaJ.przepracował. Jeśli chodzi o...[

    koniec części00:45:31.000] IWG923332_02[

    Przewodniczący00:45:31.218] Dru..., drugi warunek nabycia prawa do emerytury, czyli legitymowanie się co najmniej 15-letnim okresem zatrudnienia w szczególnych warunkach na dzień 1 stycznia 1999 roku, to Sąd Okręgowy w tym zakresie ustalił, iż ubezpieczony podjął zatrudnienie w Państwowym Gospodarstwie(...)B.w Zakładzie wŁ.w dniu 1 września 1970 roku. W okresie od 9 stycznia 1973 roku, do 14 listopada 1974 roku odbył służbę wojskową. Zatrudnienie u powyższego pracodawcy ubezpieczony podjął jako pracownik rolny i pracował wtedy w polu, natomiast w dniu 5 li..., w dniu 9 lipca, w dniu 9 lipca 1975 roku zdobył uprawnienia do prowadzenia traktora, a z dokumentów, z akt osobowych ubezpieczonego wynika, że od 1 stycznia 1978 roku podjął pracę kierowcy ciągnika, będąc zatrudnionym na stanowisku traktorzysty. Pracę tę wykonywał do końca zatrudnienia w Państwowym Gospodarstwie(...)B.w Zakładzie wŁ., następnie wGospodarstwie (...)Skarbu Państwa wŁ.do 30 czerwca 1994 roku. Następnie zatrudniony został od 1 lipca 1994 roku do 30 czerwca 1995 roku wGospodarstwie (...)wG., gdzie wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy zatrudnienie pracownicze na stanowisku traktorzysty. Okoliczności powyższe potwierdzili świadkowie:Z. P.[

    f00:49:01.674] iB. K., którzy zgodnie zeznali, że pod odbyciu służby wojskowej ubezpieczony przeniesiony został na stanowisko traktorzysty i pracował na tym stanowisku stale, i w pełnym wymiarze czasu pracy, do końca zatrudnienia wGospodarstwie (...)w Zakładzie Rolnym wŁ., wZakładzie (...)wŁ., a następnie wGospodarstwie (...)wŁ.. Podkreślić należy, iż zatrudnienie ubezpieczonego w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku traktorzysty potwierdzają od 1 stycznia 1978 roku wszystkie dokumenty z akt osobowych ubezpieczonego. Łącznie okres pracy ubezpieczonego na stanowisku traktorzysty, od 1 stycznia 1978 do 30 czerwca 1995 roku wyniósł 17 lat i 6 miesięcy. Dokonując subsumpcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego pod właściwe przepisy prawa materialnego, stwierdzić należy, iż zgodnie zartykułem 184 ustępem 1 Ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, tekst jednolity, Dziennik Ustaw z 2015 roku, pozycja 748, ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w artykule 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie osiągnęli: po pierwsze: okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz, po drugie, okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w artykule 27. Z kolei ustęp 2 artykułu 184 powołanej ustawy stwierdza, że emerytura, o której mowa wustępie 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Wskazać także należy, iż zgodnie z artykułem 32 ustępem 2 ustawy emerytalnej, dla celów ustalenia uprawnień, o których mowa wustępie 1, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia.Ustęp 1 artykułu 32stwierdza z kolei, że ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, będącym pracownikami, o których mowa w ustępie 2 i 3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w artykule 27 ustępie 2 i ustępie 3. Artykuł 184 ustęp 1 ustawy emerytalno - rentowej, mówiąc o dotychczasowych przepisach, ma na myśli przepisyRozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, Dziennik Ustaw z 1983 roku, numer 8, pozycja 43 z późniejszymi zmianami. Paragraf 3 i paragraf 4 tego Rozporządzenia wskazują, że za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej wymaganym okresem zatrudnienia‟, uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia. Pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Przypomnieć w tym miejscu należy, iż zgodnie zparagrafem 2 ustępem 2, ustępem 1 i ustępem 2 Rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 roku, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w Rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa wustępie 1stwierdza zakład pracy na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie paragrafu 1 ustępu 2 Rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, w ocenie Sądu Okręgowego, w sposób jednoznaczny wskazywał, iż ubezpieczony legitymował się na dzień 1 stycznia 1999 roku, a więc na dzień wejścia w życie obecnie obowiązującej ustawy emerytalnej, dwudziesto..., ponad 25-letnim okresem zatrudnienia, w tym co najmniej 15-letnim okresem pracy w szczególnych warunkach, była to praca wskazana w załączniku do powołanego Rozporządzenia, w wykazie A, w dziale VIII W transporcie i łączności, pozycji 3, Pracę kierowców ciągników, kombajnów i pojazdów gąsienicowych. Zebrany w sprawie materiał dowodowy w sposób jednoznaczny wskazywał, iż ubezpieczony, w okresie od 1 stycznia 1978 roku, do 30 czerwca 1995 roku wykonywał tego rodzaju pracę, będąc zatrudnionym u pracodawców, o których wspomniano we wcześniejszej części wygłaszanego ustnie uzasadnienia. Tego rodzaju pracę potwierdzili zarówno świadkowie, jak i wynikało to z dowodów, z dokumentów zebranych w aktach osobowych ubezpieczonego. Ubezpieczony, jak wynikało z treści wniosku emerytalnego, nie był również członkiem otwartego funduszu emerytalnego. Dodatkowo tylko potwierdzić należy, że także w postępowaniu przed organem rentowym ubezpieczony przedłożył świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach, wystawione przezGospodarstwo (...) Spółkę z o.o.w dniu 24 czerwca 2015 roku, jak również ze świadectw pracy oraz także świadectwo z 24 listopada 1994 roku wykonywania pracy w szczególnych warunkach, na stanowisku kierowcy ciągnika kołowego, przy czym to świadectwo, wystawione przezGospodarstwo (...), potwierdzało wykonywanie tej pracy właśnie od 1 stycznia 1978 roku, natomiast świadectwo pracy z 24 czerwca 2015 roku potwierdzało wykonywanie tej pracy od 1 września 70 roku. Niezależnie od tego ubezpieczony legitymował się tymi świadectwami pracy i Sąd Okręgowy, wobec spełnienia przez ubezpieczonego wszystkich warunków nabycia prawa do dochodzonego świadczenia, zmienił zaskarżoną decyzję w punkcie 1 wyroku i przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach od 1 dnia miesiąca, w którym ubezpieczony złożył wniosek o to świadczenie. Rozstrzygnięcie w tym zakresie Sąd Okręgowy wydał na podstawieartykułu 477ze znaczkiem 14paragraf 2 Kodeksu postępowania cywilnego, w związku z powołanymi wcześniej przepisami prawa materialnego. W punkcie 2 wyroku Sąd Okręgowy nie stwierdził odpowiedzialności Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji, albowiem rzeczywiście występowały rozbieżności w datach wykonywania pracy w szczególnych warunkach, wskazane w świadectwach wykonywania pracy w szczególnych warunkach z 24 czerwca 2015 roku i z 24 listopada 1994 roku, a poza tym istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy ustaleń Sąd dokonywał także na podstawie dowodów z zeznań świadków, których przeprowadzić organ rentowy nie mógł w postępowaniu administracyjnym. Także w zakresie uzupełnienia ogólnego stażu emerytalnego, okoliczności te uzasadniały rozstrzygnięcie jak w punkcie 2 wyroku. Na tym wygłoszenie uzasadnienia zakończono.(...)