Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 2329/15
Data wyroku: 2016-10-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Patrycja Bogacińska-Piątek
Słowa kluczowe: Wysokość świadczenia
Podstawa prawna: art. 10 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. aktVIII U 2329/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 października 2016 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Patrycja Bogacińska-Piątek

Protokolant:

Justyna Jarzombek

po rozpoznaniu w dniu19 października 2016 r. w Gliwicach
sprawyH. Ż.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
owysokość emerytury
na skutek odwołaniaH. Ż.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia30 września 2015  r.nr(...)
oddala odwołanie.
(-) SSO Patrycja Bogacińska-Piątek
Sygn. akt: VIII U 2329/15

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 30 września 2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.odmówił ubezpieczonejH. Ż.zaliczenia przy obliczaniu wysokości emerytury stażu 30 lat. ZUS wyjaśnił, iż ubezpieczona po raz pierwszy nabyła prawo do emerytury od dnia 1 marca 2003r. mając skończone 55 lat życia i 30 lat udowodnionych okresów składkowych i nieskładkowych - zgodnie z art. 46 oraz 29 w/wym. ustawy o emeryturach i rentach z FUS z dnia 17 grudnia 1998r., który wymaga ukończenia przez kobietę 55 lat życia i udowodnienia 30 - letniego okresu składkowego i nieskładkowego albo 20 - letniego okresu składkowego i nieskładkowego oraz uznania za całkowicie niezdolną do pracy. Ponieważ ubezpieczona udowodniła 26 lat, 3 miesiące i 4 dni okresów składkowych, 11 miesięcy i 29 dni okresów nieskładkowych, co w sumie nie dawało 30 lat pracy, ZUS zastosował art.10 ustawy i uwzględnił okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia w zakresie niezbędnym do uzupełnienia wymaganego stażu tj. w ilości 2 lat, 9 miesięcy i 16 dni, co dawało łącznie 30 lat i 19 dni okresu zatrudnienia. W dniu 22 listopada 2011r. ubezpieczona ponowie złożyła wniosek o emeryturę w wieku 64 lat życia i od dnia 1 listopada 2011r. przeliczono emeryturę na podstawie art. 27 ustawy, który wymaga ukończenia przez kobietę 60 lat życia i posiadania 20 lat zatrudnienia. Jako, że ubezpieczona udowodniła (bez okresu pracy w gospodarstwie rolnym) 26 lat, 3 miesiące i 4 dni okresu składkowego oraz 11 miesięcy i 29 dni okresu nieskładkowego, a więc posiadała wymagany staż pracy tj. 20 lat. W związku z tym brak było podstaw do uzupełnienia stażu pracy okresem pracy w gospodarstwie rolnym. ZUS wyjaśnił, że okres pracy w gospodarstwie rolnym po 16 roku życia - jest to okres uzupełniający, uwzględniany tylko do ustalenia prawa do emerytury, a nie do jej wysokości.
Ubezpieczona odwołała się od powyższej decyzji domagając się przeliczenia wysokości emerytury z uwzględnieniem 30 – letniego, wcześniej przyjętego stażu pracy i wskazując, że zgodnie z art. 21 ustawy w sytuacji posiadania wcześniej prawa do emerytury, przy obliczaniu wysokości emerytury zasadą jest przyjecie podstawy wymiaru poprzedniego świadczenia. Ubezpieczona wniosła o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu finansów i rachunkowości.
W toku postępowania ubezpieczona domagała się przeliczenia wysokości emerytury z uwzględnieniem okresu korzystniejszego tj. 10 kolejnych lat tj. 1981 – 1990, względnie z okresu 20 lat z całego okresu zatrudnienia z lat 1966 – 2002.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd Okręgowy w Gliwicach ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonaH. Ż.urodziła się w dniu (...)Od 1 czerwca 1994r. była uprawniona do stałej renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
Decyzją z dnia 16 kwietnia 2003r. ZUS przyznał ubezpieczonej prawo do emerytury od dnia 1 marca 2003r. w wieku 55 lat – na podstawieart. 29 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Do obliczenia wysokości świadczenia ZUS przyjął wynagrodzenie z 10 lat kalendarzowych tj. lat 1983 – 1992, ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru 81,67%. ZUS uwzględnił ubezpieczonej 26 lat i 3 miesiące okresów składkowych, 11 miesięcy okresów nieskładkowych oraz 2 lata, 9 miesięcy i 16 dni okresów uzupełniających pracy w gospodarstwie rolnym tj. łącznie 30 lat.
Kolejno decyzją z dnia 6 grudnia 2011r.(...) OddziałwZ.przyznał ubezpieczonej prawo do emerytury w powszechnym wieku emerytalnym – na podstawieart. 27 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Za podstawę wymiaru świadczenia ZUS przyjął podstawę wcześniej pobieranej emerytury ze wskaźnikiem wysokości podstawy wymiaru 81,67% obliczonym z 10 lat kalendarzowych tj. lat 1983 – 1992. ZUS uwzględnił ubezpieczonej 26 lat i 3 miesiące okresów składkowych i 11 miesięcy okresów nieskładkowych.
Decyzją z dnia 3 września 2014r. ZUS odmówił ubezpieczonej prawa do emerytury, argumentując że ubezpieczona pobiera już emeryturę na podstawie art. 27 ustawy emerytalnej.
Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji, wyrokiem z dnia 6 maja 2015r. sygn. VIII U 2208/14 Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił odwołanie oraz przekazał do rozpoznania organowi rentowemu nowy wniosek ubezpieczonejH. Ż.z dnia 6 maja 2015r. o uwzględnienie na wysokość emerytury trzydziestu lat okresów składowych i nieskładkowych.
Po rozpoznaniu powyższego wniosku, zaskarżoną decyzją z dnia 30 września 2015r. ZUS odmówił ubezpieczonej uwzględnienia przy obliczaniu wysokości emerytury stażu 30 lat i 19 dni, argumentując, iż ubezpieczona pobiera emeryturę na podstawie art. 27 ustawy, gdzie przy spełnieniu przesłanek z tego przepisu, brak podstaw do zaliczenia pracy w gospodarstwie rolnym.
W toku postępowania ZUS wyliczył – zgodnie z wnioskami ubezpieczonej – hipotetyczną wysokość świadczenia w oparciu o wskaźnik podstawy wymiaru świadczenia z 10 kolejnych lat 1981 – 1990 w wysokości 97,08%, 10 kolejnych lat tj. 1992-2002 w wysokości 3,83% oraz 20 lat wybranych z lat 1966 – 2002 w wysokości 81,02%
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o akta organu rentowego i pism ZUS z dnia 28 czerwca 2016r. (k.37-38) oraz z dnia 10 października 2016r. (k.48-52).
Zgromadzony materiał dowodowy, Sąd uznał za kompletny, wiarygodny i mogący stanowić podstawę ustaleń faktycznych jak i rozstrzygnięcia sprawy. Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu finansów i rachunkowości, uznając iż materiał dowodowy jest kompletny a wyjaśnienie kwestii spornych nie wymaga wiadomości specjalnych.
Sąd Okręgowy w Gliwicach zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonej nie zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, żeH. Ż.jest uprawniona do emerytury.
Przedmiotem sporu jest natomiast wysokość przyznanego od 1 listopada 2011r. świadczenia (decyzja ZUS z dnia 6 grudnia 2011r.). Ubezpieczona podnosi bowiem, że do tej daty ZUS uwzględniał jej do obliczenia emerytury 30 letni staż pracy, natomiast od tej daty uwzględniał jej jedynie 26 lat i 3 miesiące okresów składkowych i 11 miesięcy okresów nieskładkowych.
Sąd wskazuje, że przedmiotem rozpoznania niniejszej sprawy jest zaskarżona decyzja z dnia 30 września 2015r., którą ZUS odmówił ubezpieczonej uwzględnienia przy obliczaniu wysokości emerytury stażu 30 lat i 19 dni argumentując, iż ubezpieczona pobiera emeryturę na podstawie art. 27 ustawy, gdzie przy spełnieniu przesłanek z tego przepisu, brak podstaw do zaliczenia pracy w gospodarstwie rolnym, zatem staż ubezpieczonej jest zaliczony prawidłowo. Decyzja ta została wydana po rozpoznaniu nowego wniosku ubezpieczonejH. Ż.z dnia 6 maja 2015r. o uwzględnienie na wysokość emerytury trzydziestu lat okresów składowych i nieskładkowych, jaki został przekazany do ZUS przez Sąd Okręgowy w Gliwicach w pkt 2 wyroku z dnia 6 maja 2015r. sygn. VIII U 2208/14.
Zatem przedmiotem rozpoznania niniejszego postępowania jest wyłącznie analiza prawidłowości stażu ubezpieczonej uwzględnionego przez ZUS a nie innych okoliczności podnoszonych przez odwołującą w toku postępowania tj. przeliczenia świadczenia w oparciu o wynagrodzenie z innego okresu niż przyjęty przez ZUS.
Sąd podkreśla bowiem, że postępowanie przed Sądem w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych jest postępowaniem kontrolnym mającym na celu sprawdzenie prawidłowości decyzji organu rentowego. Zakres rozpoznania sprawy jest wyznaczony zakresem przedmiotowym i podmiotowym zaskarżonej decyzji. Zatem Sąd związany jest przy rozpoznaniu odwołania zakresem zaskarżonej decyzji i nie może analizować kwestii, które nie były przedmiotem oceny organu rentowego. Zaskarżona decyzja dotyczyła natomiast wyłącznie prawidłowości zaliczenia stażu ubezpieczeniowego odwołującej.
Wprawdzie w toku postępowania ZUS – na wniosek ubezpieczonej – dokonał obliczenia emerytury przy uwzględnieniu wskaźnika wysokości wymiaru świadczenia obliczonego w różnych wariantach, a wyliczenia te wskazują na prawidłowe obliczenie wysokości świadczenia pobieranego przez ubezpieczoną, to jednak z powyższych względów pozostaje to bez wpływu na ocenę zaskarżonej decyzji.
Przechodząc do dalszych rozważań, Sąd wskazuje, że zaskarżona decyzja ZUS jest prawidłowa, podzielając argumentację zawartą w decyzji oraz powtórzoną w odpowiedzi na odwołanie.
Ubezpieczona po raz pierwszy nabyła prawo do emerytury od dnia 1 marca 2003r. w oparciu o art. 29 ustawy o emeryturach i rentach z FUS z dnia 17 grudnia 1998r.
Zgodnie zart. 29 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz. U. z 2016, poz. 887 ze zm.) – w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2004r. – ubezpieczeni urodzeni przed dniem 1 stycznia 1949r., będący pracownikami, którzy nie osiągnęli wieku emerytalnego określonego wart. 27 pkt 1, mogą przejść na emeryturę:
1)kobieta - po osiągnięciu wieku 55 lat, jeżeli ma co najmniej 30-letni okres składkowy i nieskładkowy albo jeżeli ma co najmniej 20-letni okres składkowy i nieskładkowy oraz została uznana za całkowicie niezdolną do pracy,
2)mężczyzna - po osiągnięciu wieku 60 lat, jeżeli ma co najmniej 25-letni okres składkowy i nieskładkowy oraz został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy.
Zgodnie natomiast z art. 10 ust. 1 ustawy przy ustalaniu prawa do emerytury oraz przy obliczaniu jej wysokości uwzględnia się również następujące okresy, traktując je, z zastrzeżeniem art. 56, jak okresy składkowe:
1)okresy ubezpieczenia społecznego rolników, za które opłacono przewidziane w odrębnych przepisach składki,
2)przypadające przed dniem 1 lipca 1977 r. okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego po ukończeniu 16 roku życia,
3)przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r. okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia,
jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu.
Jak wynika z akt sprawy ubezpieczona wykazała jedynie 26 lat, 3 miesiące i 4 dni okresów składkowych, 11 miesięcy i 29 dni okresów nieskładkowych, co w sumie nie dawało 30 lat pracy, a zatem ZUS słusznie zastosował art.10 ustawy i uwzględnił okresy pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia w zakresie niezbędnym do uzupełnienia wymaganego stażu tj. w ilości 2 lat, 9 miesięcy i 16 dni, co dawało łącznie 30 lat i 19 dni okresu zatrudnienia.
Z kolei z dniem 1 listopada 2011r. ubezpieczonej przyznano emeryturę w powszechnym wieku emerytalnym na podstawie art. 27 ustawy (decyzja ZUS z dnia 6 grudnia 2011r.)
Zgodnie z tym przepisem – w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2012r. -ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949r. przysługuje emerytura, jeżeli spełnili łącznie następujące warunki:
1)osiągnęli wiek emerytalny wynoszący co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn;
2)mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 27a.
Jako że ubezpieczona udowodniła 26 lat, 3 miesiące i 4 dni okresu składkowego oraz 11 miesięcy i 29 dni okresu nieskładkowego, a więc posiadała wymagany staż pracy 20 lat, nie zaszła konieczność uzupełniania stażu pracy o okres pracy w gospodarstwie rolnym.
Sąd podkreśla, że cytowany wyżej art. 10 daje możliwość uwzględnienia pracy w gospodarstwie rolnym jedynie jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury i tylko w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu. Natomiast w chwili nabywania przez ubezpieczoną emerytury na podstawie art. 27 ustawy, nie było konieczności uzupełniania wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego a tym samym nie było podstaw do uwzględnienia pracy ubezpieczonej w gospodarstwie rolnym.
Tym samym zaskarżona decyzja ZUS jest prawidłowa.
W konsekwencji Sąd – na mocyart. 47714§ 1 k.p.c.– oddalił odwołanie.
(-) SSO Patrycja Bogacińska – Piątek