Sąd Okręgowy w Łodzi
V Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: V Ka 1650/15
Data wyroku: 2016-04-18 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. akt: V Ka 1650/15

UZASADNIENIE
R. M.został oskarżony o to, że w dniu 16 października 2014 roku w m.A., znajdując się w stanie nietrzeźwości wynoszącym 0,48 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, pełnił czynności dróżnika związane z zapewnieniem bezpieczeństwa w ruchu pojazdów mechanicznych, polegające na sterowaniu ruchem pojazdów na przejeździe kolejowym wyposażonym w zapory
to jest o przestępstwo określone wart. 180 k.k.
Wyrokiem z dnia 23 listopada 2015 roku, sygn. akt II K 419/15, Sąd Rejonowy w Łowiczu:

1
oskarżonegoR. M.uznał za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu wyczerpującego dyspozycjęart. 180 k.k.i za to, na mocyart. 180 k.k.wymierzył oskarżonemu karę 1 roku pozbawienia wolności;

2
na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.iart. 70 § 1 k.k.wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby 3 lat;

3
na podstawieart. 71 § 1 k.k.orzekł wobec oskarżonego grzywnę w wymiarze 150 stawek dziennych przy ustaleniu wysokości stawki dziennej na kwotę 10 złotych;

4
zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 400 złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Apelację od powyższego wyroku wniósł prokurator zaskarżając powyższy wyrok, na podstawieart. 425 § 1 i 2 k.p.k.,art. 444 k.p.k.iart. 447 § 2 k.p.k.w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze na niekorzyść oskarżonegoR. M..
We wniesionym środku odwoławczym na podstawieart. 427 § 2 k.p.k.iart. 438 pkt 1 k.p.k.powyższemu orzeczeniu prokurator zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, tj.art. 43a § 2 k.k., polegającą na braku orzeczenia wobec oskarżonego środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5000 złotych, do czego obliguje treść wskazanego wyżej przepisu prawa karnego materialnego.
W konkluzji apelacji prokurator na zasadzieart. 427 § 1 k.p.k.,art. 437 § 2 k.p.k.iart. 456 k.p.k.wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy w Łodzi zważył, co następuje:
Apelacja prokuratora zasługuje na uwzględnienie.
Sąd rejonowy przeprowadził bowiem postępowanie sądowe z naruszeniem przepisówart. 343 § 3 k.p.k., co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia (art. 438 pkt 2 k.p.k.).
W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że w przesłanym do sądu rejonowego akcie oskarżenia prokurator zamieścił w trybieart. 335 § 1 k.p.k.wniosek o wydanie wyroku skazującego wobecR. M.bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie wobec niego kary 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 3 lat próby, grzywny w wymiarze 150 stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki na kwotę 10 złotych, a także obciążenie oskarżonego kosztami i opłatami w całości (wniosek k. 25).
Jednocześnie wskazać należy, iż zgodnie natomiast z treściąart. 43a § 2 k.k.w razie skazania sprawcy za przestępstwo określone wart. 180 k.k.sąd orzeka świadczenie pieniężne wymienione wart. 39 pkt 7 k.k.na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5 000 złotych.
W świetle tych okoliczności Sąd Rejonowy w Łowiczu w zaskarżonym wyroku, zgodnie z uzgodnieniem stron, a sprzecznie z treścią przepisuart. 43a § 2 k.k., nie orzekł w ogóle od oskarżonego świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5 000 złotych.
Wskazać należy, iż sąd pierwszej instancji orzekając na posiedzeniu na podstawieart. 335 § 1 k.p.k.jest związany treścią uzgodnień pomiędzy oskarżonym, a prokuratorem, co wiąże się z tym, że nie może orzec innej kary ani środka karnego od uzgodnionych przez strony. Złożony zatem w trybieart. 335 § 1 k.p.k.wniosek prokuratora o orzeczenie uzgodnionej z oskarżonym kary jest w tym sensie wiążący dla sądu, że potrzeba dokonania zmiany w jego treści wymaga dokonania modyfikacji wniosku za zgodą oskarżonego, w myślart. 343 § 3 k.p.k.bowiem sąd może uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim przez prokuratora wskazanej przez siebie zmiany,zaakceptowanej przez oskarżonego. W związku z powyższym sądmeritinie może samodzielnie dokonywać zmian w treści złożonego przez prokuratora na podstawieart. 335 § 1 k.p.k.wniosku, a każda zmiana treści takiego wniosku przez sąd orzekający stanowi zmianę warunków porozumienia zawartego pomiędzy prokuratorem, a oskarżonym, co w konsekwencji oznacza, że sąd wymierza oskarżonemu karę, na którą ani prokurator, ani oskarżony nie wyrazili zgody.
Orzekając na posiedzeniu w dniu 23 listopada 2015 roku w przedmiocie wniosku prokuratora o skazanie oskarżonegoR. M.bez przeprowadzenia rozprawy sądmeritipowinien był zauważyć, iż już sam wniosek dotknięty jest wadą – nie przewiduje bowiem orzeczenia w stosunku do oskarżonego środka karnego, który w świetleart. 43a § 2 k.k.jest obligatoryjny. Tym samym naruszony został przepisart. 343 § 3 k.p.k.– sądmeritipowinien był bowiem uzależnić uwzględnienie wniosku od zawarcia w nim rozstrzygnięcia w przedmiocie orzeczenia świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5 000 złotych, czego nie uczynił.
Jednocześnie zauważyć należy, iż w dniu 12 stycznia 2016 roku do akt niniejszego postępowania wpłynęło pismo oskarżonegoR. M.zatytułowane „odpowiedź oskarżonego na apelację Prokuratora Rejonowego w Łowiczu”, w którymR. M.stwierdził, że wnosi o nieuwzględnienie apelacji prokuratora, zaś w uzasadnieniu pisma wskazał, iż jego sytuacja rodzinna i materialna jest bardzo trudna i w związku z tym nie będzie w stanie zapłacić świadczenia w kwocie 5 000 złotych. Następnie oskarżony nie stawił się na rozprawie odwoławczej, na której mógłby ewentualnie zmodyfikować swoje stanowisko zawarte w piśmie z dnia 11 stycznia 2016 roku.
Wymierzając oskarżonemuR. M.karę za przypisany mu czyn przestępczy bez uwzględnienia środka karnego, którego orzeczenie było w niniejszej sprawie obligatoryjne, sądmeritidopuścił się obrazy prawa procesowego (poprzez nieuzależnienie uwzględnienia wniosku od dokonania w nim koniecznej w niniejszej sprawie zmiany), co musiało skutkować wydaniem przez sąd drugiej instancji orzeczenia o charakterze kasatoryjnym, przy uwzględnieniu, że wyrok sądu pierwszej instancji został wydany w trybie skazania oskarżonego bez przeprowadzania rozprawy przewidzianego wart. 335 k.p.k.
Z uwagi na powyższe, sąd okręgowy na mocyart. 437 § 1 i 2 i art. 438 pkt 2 k.p.k.uchylił zatem zaskarżony wyrok w stosunku do oskarżonegoR. M., przekazując sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
W toku ponownego rozpoznania sprawy sąd pierwszej instancji będzie miał zatem na względzie poczynione wyżej uwagi i zapatrywania, które legły u podstawy orzeczenia o uchyleniu w całości poddanego kontroli odwoławczej wyroku w stosunku do oskarżonegoM. M., w szczególności będzie baczył na treśćart. 42a § 3 k.k., zgodnie z którym orzeczenie środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości co najmniej 5 000 złotych w przypadku skazania za przestępstwo wyczerpujące znamiona przepisuart. 180 k.k.jest obligatoryjne.