Sąd Okręgowy w Łodzi
V Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: V Ka 130/16
Data wyroku: 2016-06-29 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. akt: V Ka 130/16

UZASADNIENIE
D. R. (1)został oskarżony o to, że w dniu 6 lipca 2015 roku o godz. 10.10 w miejscowościK., woj.(...)kierował pojazdem mechanicznym koparko-ładowarkąmarki C. (...)numer VIN(...)w ruchu lądowym, czym nie zastosował się do orzeczonego prawomocnym wyrokiem przez Sąd Rejonowy w Zgierzu z dnia 30.10.2014 roku sygn. akt II K 928/14 zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 1 roku,
to jest o czynart. 244 k.k.
Wyrokiem z dnia 25 listopada 2015 roku, sygn. akt VII K 367/15, Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi:

1
oskarżonegoD. R. (1)uznał za winnego dokonania zarzucanego mu czynu, z tą modyfikacją, że oskarżony nie zastosował się do orzeczonego wyrokiem z dnia 23.10.2014r. przez Sąd Rejonowy w Zgierzu zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych i na podstawieart. 244 k.k.wymierzył mu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności;

2
na podstawieart. 69 § 1 k.k.,art. 69 § 2 k.k.,art. 70 § 1 k.k.wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby 3 lat;

3
na podstawieart. 71 § 1 k.k.orzekł karę grzywny w wysokości 30 stawek dziennych, przyjmując 1 stawkę dzienną za równoważną kwocie 20 złotych;

4
zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 290 złotych tytułem kosztów sądowych.

Apelację od powyższego wyroku wniósł prokurator zaskarżając powyższy wyrok, na podstawieart. 425 § 1 i 2 k.p.k.,art. 444 k.p.k.iart. 447 § 2 k.p.k.w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze na niekorzyść oskarżonegoD. R. (1).
We wniesionym środku odwoławczym na podstawieart. 427 § 1 i 2 k.p.k.iart. 438 pkt 1 k.p.k.powyższemu orzeczeniu prokurator zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego, tj.art. 72 § 1 k.k.poprzez nieorzeczenie wobec oskarżonego co najmniej jednego z obowiązków wskazanych wart. 72 § 1 k.k.lub świadczenia pieniężnego na podstawieart. 72 § 2 k.k., podczas gdy treść przepisuart. 72 § 1 k.k.jednoznacznie wskazuje, że orzeczenie w/w obowiązku lub świadczenia pieniężnego było w niniejszej sprawie obligatoryjne.
W konkluzji apelacji prokurator na zasadzieart. 427 § 1 i 2 k.p.k.iart. 437 § 2 k.p.k.wniósł zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zobowiązanie oskarżonego, na podstawieart. 72 § 1 pkt 1 k.k.do informowania sądu o przebiegu okresu próby oraz orzeczenie, na podstawieart. 72 § 2 k.k., świadczenia pieniężnego w kwocie 300 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
Na rozprawie odwoławczej w dniu 22 czerwca 2016 roku, wobec niestawiennictwa oskarżonegoD. R. (1), prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Sąd Okręgowy w Łodzi zważył, co następuje:
Wniosek prokuratora o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji jest zasadny.
Sąd rejonowy przeprowadził bowiem postępowanie sądowe z naruszeniem przepisów prawa materialnego –art. 72 § 1 i 2 k.k.(art. 438 pkt 1 k.p.k.) oraz prawa procesowego –art. 343 § 3 k.p.k., co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia (art. 438 pkt 2 k.p.k.).
W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że w przesłanym do sądu rejonowego akcie oskarżenia prokurator zamieścił w trybieart. 335 § 1 k.p.k.wniosek o wydanie wyroku skazującego wobecD. R. (1)bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie wobec niego kary 8 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania na okres 3 lat próby, grzywny w wymiarze 30 stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych, a także obciążenie oskarżonego kosztami postępowania (wniosek k. 30-31).
Jednocześnie wskazać należy, iż zgodnie z treściąart. 72 § 1 k.k.w brzmieniu obowiązującym od dnia 01 lipca 2015 roku (czyn został popełniony przez oskarżonego w dniu 06 lipca 2015 roku, a zatem po dniu wejścia w życie przepisów nowelizujących), zawieszając wykonanie kary pozbawienia wolności sąd zobowiązuje, a jeżeli orzeka środek karny może zobowiązać skazanego do wykonania jednego z enumeratywnie wskazanych we wzmiankowanym przepisie obowiązków, przy czym orzeka się przynajmniej jeden z obowiązków. W sytuacji, gdy sąd pierwszej instancji nie orzekł w stosunku do oskarżonego środka karnego, orzeczenie jednego z obowiązków było zatem obligatoryjne.
W świetle tych okoliczności Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi w zaskarżonym wyroku, zgodnie z uzgodnieniem stron, a sprzecznie z treścią przepisuart. 72 § 1 k.k., nie nałożył w ogóle na oskarżonego chociażby jednego z obowiązków enumeratywnie wskazanych w w/wym. przepisie.
Wskazać należy, iż sąd pierwszej instancji orzekając na posiedzeniu na podstawieart. 335 § 1 k.p.k.jest związany treścią uzgodnień pomiędzy oskarżonym, a prokuratorem, co wiąże się z tym, że nie może orzec innej kary ani środka karnego od uzgodnionych przez strony. Złożony zatem w trybieart. 335 § 1 k.p.k.wniosek prokuratora o orzeczenie uzgodnionej z oskarżonym kary jest w tym sensie wiążący dla sądu, że potrzeba dokonania zmiany w jego treści wymaga dokonania modyfikacji wniosku za zgodą oskarżonego, w myślart. 343 § 3 k.p.k.bowiem sąd może uzależnić uwzględnienie wniosku od dokonania w nim przez prokuratora wskazanej przez siebie zmiany,zaakceptowanej przez oskarżonego. W związku z powyższym sądmeritinie może samodzielnie dokonywać zmian w treści złożonego przez prokuratora na podstawieart. 335 § 1 k.p.k.wniosku, a każda zmiana treści takiego wniosku przez sąd orzekający stanowi zmianę warunków porozumienia zawartego pomiędzy prokuratorem, a oskarżonym, co w konsekwencji oznacza, że sąd wymierzyłby oskarżonemu karę, na którą ani prokurator, ani oskarżony nie wyrazili zgody.
Orzekając na posiedzeniu w dniu 25 listopada 2015 roku w przedmiocie wniosku prokuratora o skazanie oskarżonegoD. R. (1)bez przeprowadzenia rozprawy sądmeritipowinien był zauważyć, iż już sam wniosek dotknięty jest wadą – nie przewiduje bowiem orzeczenia w stosunku do oskarżonego chociażby jednego z obowiązków wymienionych wart. 72 § 1 k.k., którego orzeczenie jest obligatoryjne w przypadku wymierzenia kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Tym samym naruszony został przepisart. 343 § 3 k.p.k.– sądmeritipowinien był bowiem uzależnić uwzględnienie wniosku od zawarcia w nim rozstrzygnięcia w przedmiocie orzeczenia obowiązków zart. 72 § 1 k.k., czego nie uczynił.
Jednocześnie zauważyć należy, iż w dniu 27 kwietnia 2016 roku wyznaczony został pierwszy termin rozprawy odwoławczej, która – ze względu na nieobecność oskarżonego i brak jego stanowiska, co do dodatkowego orzeczenia w wyroku (w przedmiocie obowiązków zart. 72 § 1 k.k.) została odroczona. Na kolejnym terminie – w dniu 22 czerwca 2016 roku oskarżony, wezwany do osobistego stawiennictwa, również się nie stawił, co uniemożliwiło jego wypowiedzenie się we wskazanym przedmiocie bądź też zmodyfikowanie wniosku prokuratora o skazanie bez przeprowadzenia rozprawy.
Wymierzając oskarżonemuD. R. (2)karę za przypisany mu czyn przestępczy bez uwzględnienia obowiązków zart. 72 § 1 k.k., których orzeczenie było w niniejszej sprawie obligatoryjne, sądmeritidopuścił się obrazy prawa materialnego poprzez niezastosowanie przepisu, którego zastosowanie było obligatoryjne oraz prawa procesowego (poprzez nieuzależnienie uwzględnienia wniosku od dokonania w nim koniecznej w niniejszej sprawie zmiany), co musiało skutkować wydaniem przez sąd drugiej instancji orzeczenia o charakterze kasatoryjnym, przy uwzględnieniu, że wyrok sądu pierwszej instancji został wydany w trybie skazania oskarżonego bez przeprowadzania rozprawy przewidzianego wart. 335 k.p.k.Konwalidacja wymienionych wyżej uchybień sądumeritiw postępowaniu odwoławczym nie była bowiem możliwa.
Z uwagi na powyższe, sąd odwoławczy na mocyart. 437 § 1 i 2 i art. 438 pkt 1 i 2 k.p.k.uchylił zaskarżony wyrok w stosunku do oskarżonegoD. R. (1), przekazując sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
W toku ponownego rozpoznania sprawy sąd pierwszej instancji będzie miał zatem na względzie poczynione wyżej uwagi i zapatrywania, które legły u podstawy orzeczenia o uchyleniu w całości poddanego kontroli odwoławczej wyroku w stosunku do oskarżonegoD. R. (1), w szczególności będzie baczył na treśćart. 72 § 1 k.k., zgodnie z którym nałożenie na oskarżonego przynajmniej jednego z enumeratywnie wymienionych w tym przepisie obowiązków w przypadku orzeczenia kary z warunkowym zawieszeniem jej wykonania jest obligatoryjne.