Sąd Rejonowy Wrocław Fabryczna we Wrocławiu
XI Wydział Cywilny
Sygnatura akt: XI C 2203/15
Data wyroku: 2016-04-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Bojarska
Słowa kluczowe: Cesja
Podstawa prawna: art. 509 kc, 118 kc

Sygnatura akt XI C 2203/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
W., dnia 14 kwietnia 2016 r.
Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu XI Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący:SSR Małgorzata Bojarska
Protokolant:Ewa Chorzępa
po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2016 r. we Wrocławiu
sprawy z powództwa(...)z siedzibą weW.
przeciwkoJ. J.
- o zapłatę 6 662,53 zł.

I
powództwo oddala;

II
zasądza od strony powodowej na rzecz pozwanego kwotę 1 200 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt XI C 2203/15

UZASADNIENIE
Strona powodowa(...)z siedzibą weW.wniosła o zasądzenie od pozwanegoJ. J.kwoty 6.662,53 zł wraz z odsetkami ustawowymi naliczanymi za okres od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Strona powodowa zażądała również zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu powyższego żądania strona powodowa podniosła, że przedmiotowa wierzytelność powstała w wyniku zawarcia przez pozwanego zBankiem (...) S.A.umowy z dnia 4 listopada 2003 r., z której pozwany nie wywiązał się w terminie. Podała, że na podstawie umowy przelewu wierzytelności z dnia 25 czerwca 2013 r. nabyła od pierwotnego wierzyciela wierzytelność względem pozwanego. Wskazano, że na wartość przedmiotu sporu składa się: kwota 3.173,86 zł tytułem należności głównej oraz kwota 3.488,67 zł tytułem odsetek skapitalizowanych od należności głównej. Pomimo wezwania do zapłaty pozwany nie uregulował zadłużenia.
Na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2016 r. pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie od strony powodowej na swoją rzecz kosztów zastępstwa procesowego. Podniósł zarzut braku legitymacji czynnej strony powodowej oraz nieudowodnienia roszczenia co do zasady, jak i co do wysokości. Ponadto wskazał, iż roszczenie dochodzone w niniejszym postępowaniu przedawniło się.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 25 czerwca 2013 r. pomiędzyBankiem (...) S.A.z siedzibą weW.a(...)z siedzibą weW.została zawarta umowa sprzedaży wierzytelności. Przedmiotem umowy było przeniesienie wymagalnych wierzytelności przysługujących Bankowi od dłużników, wynikających z niespłaconego kapitału oraz odsetek od tych należności, kar umownych, zwrotu kosztów i opłat związanych z należnością główną. Wierzytelności te zostały wymienione w załączniku nr 2 do umowy. Załącznik nr 3 do umowy zawierał dodatkowo aktualny stan zadłużenia poszczególnych dłużników. W umowie strony przewidziały, że wierzytelności przechodzą na nabywcę pod warunkiem uiszczenia przez niego w całości ceny kupna (pkt 16.6).
Sporządzony został druk o nazwie „wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji”, stanowiący automatycznie wygenerowany wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy sprzedaży wierzytelności pomiędzyBankiem (...) S.A.a(...). Wskazano w nim m.in. imię i nazwisko pozwanego, jego adres zamieszkania, kwotę udzielonego mu kredytu w wysokości 5.000,00 zł, kapitał w wysokości 3.173,86 zł, odsetki w kwocie 2.648,60 zł, a także numer i datę umowy zawartej przezJ. J.iBank (...) S.A.
/dowód:

1
wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego i ewidencji analitycznej – k. 8,

2
umowa sprzedaży wierzytelności z 25.06.2013 r. – k. 9-13,

3
wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji – k. 14/

Sąd zważył, co następuje:
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z treściąart. 509 § 1 k.c.wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki (art. 509 § 2 k.c.). Na skutek przelewu, wierzytelność cedenta (dotychczasowego wierzyciela) przechodzi na cesjonariusza (nabywcę wierzytelności) w takim stanie, w jakim dotychczas istniała. Zasadniczo cesja nie wpływa na kształt wierzytelności, zmienia się jedynie podmiot uprawniony do żądania świadczenia. Warunkiem skutecznego zawarcia umowy przelewu i rozporządzenia wierzytelnością jest to, aby była ona zindywidualizowana. Określenie stosunku prawnego, z którego ona wynika oznacza zatem wskazanie stron tego stosunku, świadczenia, jak również jego przedmiotu.
Zgodnie zart. 6 k.c.ciężar udowodnienia powyższych faktów spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Normie tej w warstwie procesowej odpowiadająart. 3 k.p.c., zgodnie z którym strony zobowiązane są przedstawiać dowody iart. 232 k.p.c., według którego strony są zobowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z jakich wywodzą skutki prawne.
W ocenie Sądu strona powodowa nie wykazała legitymacji czynnej w niniejszej sprawie. Należy zauważyć, iż strona powodowa wywodziła swoje roszczenie przeciwko pozwanemuJ. J.z umowy sprzedaży wierzytelności zawartej zBankiem (...) S.A.w dniu 25 czerwca 2013 r. Wymieniona wyżej umowa wskazuje tylko, iż jej przedmiotem jest bliżej nieokreślony pakiet wierzytelności, szczegółowo wymieniony w wykazie wierzytelności znajdującym się na nośnikach CD oraz w formie papierowej. Takiego zaś wykazu strona powodowa nie przedstawiła. W zamian przedłożyła jedynie wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji. Na podstawie jego treści Sąd nie był jednak w stanie zweryfikować, czy rzeczywiście wskazana w nim wierzytelność objęta była cesją na rzecz strony powodowej. W szczególności nie został on podpisany przez strony umowy cesji z dnia 25 czerwca 2013 r. To z kolei może świadczyć, że został on sporządzony dla potrzeb niniejszego procesu i nie odzwierciedla rzeczywistego stanu faktycznego. Z samego zaś faktu sporządzenia przedmiotowego wyciągu nie sposób wywieść wniosku o przejściu uprawnień na stronę powodową. Powyższe dodatkowo uzasadnia fakt, iż w umowie sprzedaży wierzytelności zastrzeżono, iż przejście wierzytelności na nabywcę zostało uzależnione od uiszczenia ceny kupna. Tymczasem strona powodowa nie przedstawiła żadnego dowodu wskazującego na wywiązanie się przez nią z tego obowiązku. Budzi zatem wątpliwości to, czy strona powodowa rzeczywiście nabyła wierzytelność przysługującą względem pozwanego. Już z tego względu powództwo podlegało oddaleniu.
Podnieść trzeba, iż nie przedłożono samej umowy zawartej pomiędzy pozwanym aBankiem (...) S.A., od którego strona powodowa nabyła wierzytelność. To z kolei uniemożliwiło Sądowi ustalenie, czy do zawarcia takowej umowy w ogóle doszło. Nie jest zatem wiadomym Sądowi, czy pierwotnemu wierzycielowi przysługiwało roszczenie wobecJ. J., które – zgodnie z twierdzeniami strony powodowej – miało zostać na nią przeniesione. Ponadto Sąd nie był w stanie zbadać wysokości ewentualnej wierzytelności przysługującej aktualnie wobec pozwanego, w tym w szczególności prawidłowości obliczenia wysokości skapitalizowanych odsetek.
Dla wykazania swojego żądania strona powodowa dołączyła do pozwu wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego wystawiony na postawieart. 194 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych, który przywołała jako dowód na poparcie twierdzeń zawartych w pozwie. Wyciąg taki nie może stanowić samodzielnej podstawy roszczenia. Zgodnie bowiem z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 lipca 2011 roku (sygn. P1/10, Dz. U. z 25/07/2011 r. Nr 152, poz.900)art. 194 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych, w części, w jakiej nadaje moc prawną dokumentu urzędowego księgom rachunkowym i wyciągom z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego w postępowaniu cywilnym prowadzonym wobec konsumenta, jest niezgodny zart. 2, art. 32 ust. 1 zdanie pierwsze i art. 76 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejoraz nie jest niezgodny zart. 20 Konstytucji. Trybunał Konstytucyjny nie znalazł konstytucyjnie wartościowego uzasadnienia nadania wyciągom z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego mocy dowodowej dokumentów urzędowych ze względu na poszanowanie jednej z kluczowych zasad prawa procesowego – zasady równości stron. W konsekwencji powyższego wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego należy traktować jako dokument prywatny, który korzysta z domniemania autentyczności oraz z domniemania, że zawarte w nim oświadczenie złożyła osoba, która go podpisała (art. 245 k.p.c.). Z dowodem tym, jako dokumentem prywatnym, nie wiąże się jednak domniemanie prawne, że jego treść przedstawia rzeczywisty stan rzeczy (por. wyrok SN z dnia 2 października 2000 r., I CKN 804/98). O materialnej mocy dowodowej dokumentu prywatnego, zależącej od jego treści, rozstrzyga sąd według ogólnych zasad oceny dowodów w myślart. 233 § 1 k.p.c.Podobnie jak w wypadku innych dowodów, sąd ocenia, czy dowód ten ze względu na jego indywidualne cechy i okoliczności obiektywne zasługuje na wiarę, czy nie. Wynikiem tej oceny jest przyznanie lub odmówienie dowodowi z dokumentu waloru wiarygodności, ze stosownymi konsekwencjami w zakresie jego znaczenia dla ustalenia podstawy faktycznej orzeczenia. Mając na względzie wyniki postępowania dowodowego, nie można było uznać, iż wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego dowodził, aby stronie powodowej przysługiwała jakakolwiek wierzytelność wobec pozwanego. Wobec braku domniemania prawnego zgodności oświadczenia zawartego w wyciągu z rzeczywistym stanem prawnym oraz w związku z nie przedstawieniem innych dowodów stwierdzających przejście roszczenia na rzecz strony powodowej niedopuszczalnym było ustalenie wyłącznie na podstawie przedmiotowego wyciągu, aby wskazane w nim roszczenie rzeczywiście przysługiwało stronie powodowej.
Konkludując, należy stwierdzić, iż strona powodowa w świetle przytoczonych okoliczności nie wykazała swej legitymacji czynnej w niniejszym postępowaniu. Legitymacja procesowa bowiem to uprawnienie wypływające z prawa materialnego (konkretnego stosunku prawnego) do występowania z konkretnym roszczeniem przeciwko innemu konkretnemu podmiotowi (tak H. Pietrzkowski, Metodyka pracy sędziego w sprawach cywilnych, wyd.4 LexisNexis 2009, s. 126). Podkreślenia jeszcze wymaga, iż Sąd zobowiązany jest oceniać istnienie legitymacji procesowej z urzędu orzekając co do istoty sprawy.
Nieistnienie natomiast legitymacji procesowej prowadzi do oddalenia powództwa, co też orzeczono w niniejszej sprawie.
Odnosząc się do zarzutu przedawnienia roszczenia podniesionego przez pozwanego, godzi się wskazać, żeustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe(Dz. U. z 2015 r., poz. 128) nie przewiduje szczególnych terminów przedawnienia dla roszczeń banku wynikających z tytułu udzielonych pożyczek lub kredytów. W związku z tym koniecznym jest stosowanie ogólnych terminów przedawnienia wskazanych wart. 118 k.c., zgodnie z którym jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi lat dziesięć, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. W rozpoznawanej sprawie termin przedawnienia wynosi 3 lata, albowiem roszczenie, które miało początkowo przysługiwaćBankowi (...) S.A., a następnie stronie powodowej, jest związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jednakże wobec nie przedstawienia umowy zawartej przez pierwotnego wierzyciela z pozwanym niemożliwym stało się szczegółowe odniesienie do podniesionego zarzutu przedawnienia. Sąd nie był bowiem w stanie ustalić dnia, w którym roszczenie lub poszczególne jego części stały się wymagalne.
Stosownie do zasady odpowiedzialności za wynik procesu wyrażonej wart. 98 § 1 k.p.c.Sąd zasądził od strony powodowej na rzecz pozwanego kwotę 1.200,00 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Należność ta została ustalona w oparciu o§ 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(Dz. U. z 2013 r., poz. 461) w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800).