Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 321/16
Data wyroku: 2016-07-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Anna Litwińska – Bargiel
Słowa kluczowe: Ciężar Dowodu
Podstawa prawna: art. 6 kc

WYROK ZAOCZNY
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 21 lipca 2016 roku
Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie I Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodniczący: SSR Anna Litwińska – Bargiel
Protokolant: Joanna Antoniszyn
po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2016 roku w Dzierżoniowie
na rozprawie
sprawy z powództwa(...)z siedzibą wW.
przeciwkoP. K.
o zapłatę kwoty 1 309,16 zł
Oddala powództwo.

UZASADNIENIE
Strona powodowa –(...)z siedzibą wW., wniosła o zasądzenie w elektronicznym postępowaniu upominawczym od pozwanegoP. K.kwoty 1309,16 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 05 lutego 2016 roku oraz o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu pozwu strona powodowa powołała się na umowę cesji wierzytelności z dnia 21 września 2015 roku na podstawie, której wierzyciel pierwotny(...) S.A.dokonał przelewu na jej rzecz wierzytelności przysługującej od pozwanego, zgodnie zart. 509 k.c.Pozwany został poinformowany o umowie cesji. Pierwotny wierzyciel zawarł z pozwanym umowę o świadczenie usług telewizyjnych. Wraz z zawartą umowę pozwany otrzymał od wierzyciela pierwotnego w najmem dekoder (urządzenie umożliwiające odbiór sygnału telewizyjnego), za które zgodnie z zawartą umową i regulaminem stanowiącym jego integralna część, zobowiązany był wnosić co miesięczne opłaty dodatkowe przez okres jego używania. W dniu 16 czerwca 2014r. wierzyciel pierwotny rozwiązał umowę abonencką z przyczyn leżących po stronie pozwanego. Według oświadczenia wierzyciela pierwotnego zawartego w umowie cesji, wierzytelność istnieje i nie jest obciążana prawem osób trzecich. Strona powodowa podała również, iż na kwotę dochodzoną pozwem składa się kwota:
- 229,38 zł tytułem niezapłaconych opłat abonamentowych oraz opłata z tytułu czynszu za wynajem dekodera,
- 167,70 zł tytułem odsetek ustawowych naliczonych od należności abonamentowych oraz należności z tytułu opłaty za przedterminowe rozwiązanie umowy z winy abonenta od dnia następnego po dacie płatności do dnia wytoczenia niniejszego powództwa,
- 912,08 zł tytułem opłaty za przedterminowe rozwiązanie umowy z winy abonenta.
Nadto powód dochodzi należnych dalszych odsetek ustawowych za opóźnienie. Wyjaśnił, że na opłatę abonamentową w danym miesiącu składały się opłaty za poszczególne pakiety telewizyjne na dostęp do których pozwany wyraził zgodę w umowie. Natomiast kara umowna opiewa na kwotę stanowiącą ulgę przyznana pozwanemu w momencie zawarcia umowy z pierwotnym wierzycielem w stosunku do standardowej oferty. W przypadku rozwiązania umowy z winy abonament zgodnie z treścią zawartej umowy, zobowiązany był on do zapłaty tejże kwoty.
Postanowieniem z dnia 05 lutego 2016 roku Sąd Rejonowym Lublin – Zachód w Lublinie w sprawie o sygn. akt VI Nc-e 187852/16 stwardził brak podstawy do wydania nakazu zapłaty i sprawę przekazał do Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie.
Strona powoda uzupełniła braki pozwu w trybieart. 50537k.p.c.i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 18 grudnia 2021 r. pozwanyP. K.zawarł z(...) S.A.z siedzibą wW.umowę abonencką nr(...). Przedmiotem umowy było świadczenie usług telewizyjny, tj. dostarczanie programów telewizyjnych lub radiowych oraz urządzenia dekodującego. Umowa została zawarta w ramach PakietuF. M.HD rozszerzonego o pakiet dodatkowy: Filmy HD Umowa została zawarta na 29 miesięcy i była objęta promocją o nazwie ,,(...)2012-Z.”. W konsekwencji pozwanemu została przyznana ulga w wysokości 1500 zł. Pozwany zobowiązał się do zapłaty miesięcznie opłaty w kwocie 64,90 zł oraz opłaty z tytułu udostępnienia dekodera w kwocie 5,00 zł.
Na podstawie umowy abonent zobowiązał się do opłacania opłat abonamentowych a także opłat za udostępnienie sprzętu zgodnie z Promocyjnymi Warunkami Umowy bądź cennikiem. Strony miały prawo rozwiązania umowy za zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia. W przypadku jednostronnego rozwiązania umowy zawartej na czas określony Okresu Podstawowego przez abonenta lub przez(...) S.A.z winy abonenta przez upływem okresu podstawowego, abonent będzie zobowiązany do zapłaty katy umownej w wysokości nieprzekraczającej ulgi przyznanej abonentowi w związku z zawarciem umowy abonenckiej na okres podstawowy pomniejszonej o proporcjonalną jej wartość za okres od dnia zawarcia umowy do dnia jej rozwiązania (pkt. 13 umowy).
Dowód:umowa abonencka z dnia 18.12.2012r.- k.10-11.
W dniu 21 września 2015 r.(...) S.A.zawarł ze stroną powodową umowę sprzedaży wierzytelności
Dowód:umowa sprzedaży wierzytelności z dnia 21.09.2015r.-k.18.
W dniu 4 listopada 2015r.(...) S.A.sporządził zawiadomienie adresowane do pozwanego, zgodnie z którym w dniu 21 września 2015r. nastąpiło zbycie jego wierzytelności na rzecz(...)z siedzibą wW.. Niespłacona należność pozwanego wynika z umowy z dnia 18 grudnia 2012r. wnosi łącznie 1 141,46 zł i składa się z :
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 sierpnia 2013r
- pakietF. M.HD kwota 49,90 zł z terminem płatności 18 sierpnia 2013r.,
- pakiet(...)w kwocie 10,00 zł z terminem płatności 18 sierpnia 2013r.,
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 września 2013r
- pakietF. M.HD kwota 49,90 zł z terminem płatności 18 września 2013r.,
- pakiet(...)w kwocie 10,00 zł z terminem płatności 18 września 2013r.,
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 października 2013r
- pakietF. M.HD kwota 49,90 zł z terminem płatności 18 października 2013r.,
- pakiet(...)w kwocie 10,00 zł z terminem płatności 18 października 2013r.,
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 listopada 2013r
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 grudnia 2013r
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 stycznia 2014r
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 luty 2014r
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 marzec 2014r
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 kwiecień 2014r
- opłaty za dekoder w kwocie 5,00 zł z terminem płatności 18 maja 2014r
-(...)kwota 340,00 zł z terminem płatności 09 lutego 2015r,
-(...)kwota 571,08 zł z terminem płatności 07 lipca 2014r.
Dowód:zawiadomienie z dnia 4.11.2015r.-k. 12.
W dniu 4 listopada 2015r. strona powodowa sporządziła wezwanie do zapłaty kierowane do pozwanego, zgodnie z którym jego zadłużenie z tytułu umowy zawartej z(...) S.A.na dzień 4 listopada 2015r. wynosi 1287,23 zł (1 141,46 zł należność główna, 145,77 zł odsetki). W związku z czym wezwano pozwanego do zapłaty tej kwoty do dnia 19 listopada 2015r.
Dowód:zawiadomienie z 4.11.2015 r.-k. 13.

Sąd zważył, co następuje:
Jeżeli pozwany nie stawił się na posiedzenie wyznaczone na rozprawę albo mimo stawienia się nie bierze udziału w rozprawie, sąd wyda wyrok zaoczny, o czym stanowiart. 339 § 1 k.p.c.Na mocyart. 339 § 2 k.p.c.wydając wyrok zaoczny przyjmuje się za prawdziwe twierdzenie powoda o okolicznościach faktycznych przytoczonych w pozwie lub w pismach procesowych doręczonych pozwanemu przed rozprawą, chyba że budzą one uzasadnione wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa. W toku niniejszego procesu pozwany zachował postawę całkowicie bierną. Nie złożył odpowiedzi na pozew, nie stawił się także na rozprawie. W przedmiotowej sprawie spełnione zostały zatem powyższe przesłanki do wydania wyroku zaocznego. Jednocześnie w ocenie Sądu nie wystąpiły przesłanki pozytywne zawarte w treści 339§ 2 k.p.c..
Należy wskazać, że niezależnie od wynikającego z przytoczonego wyżej domniemania prawdziwości twierdzeń powoda z rzeczywistym stanem rzeczy, Sąd ma każdorazowo obowiązek krytycznego ustosunkowania się do jego twierdzeń z punktu widzenia ich ewentualnej zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy. W przypadku wątpliwości w tym przedmiocie, Sąd nie może wydać wyroku zaocznego, opierając się tylko na twierdzeniach powoda o okolicznościach faktycznych. Należy przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu wyjaśnienia powstałych wątpliwości (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 października 1998 roku, I CKU 85/98, LEX nr 1216211; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 września 1997 roku, I CKU 115/97, LEX nr 1227454).
Zawarte w pozwie twierdzenia budziły poważne wątpliwości Sądu, wobec czego uznał on za konieczne przeprowadzenie postępowania dowodowego.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że przelew wierzytelności uregulowany w przepisachart. 509 k.c., w relacji dłużnik cedowanej wierzytelności, a jej cesjonariusz powoduje zmianę podmiotu, któremu dłużnik powinien spełnić świadczenie. Z chwilą dokonania cesji nabywca wierzytelności uzyskuje, bowiem status wierzyciela, przy czym nie można pomijać, że cesjonariusz nabywa w drodze przelewu tylko tyle praw, ile przysługiwało jego poprzednikowi prawnemu (cedentowi). Z powyższego wynika, że cesjonariusz nie może żądać od dłużnika świadczenia w większym rozmiarze aniżeli mógł to uczynić cedent. Sytuacja prawna dłużnika nie może ulec na skutek przelewu pogorszeniu w porównaniu z sytuacją, jaka istniała przed przelewem (por. uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 14 lutego 2013 roku, V ACa 733/12, LEX nr 1289450). Należy jednocześnie podkreślić, że warunkiem otrzymania należności przez nabywcę długu jest udowodnienie, iż takie prawo przysługiwało pierwotnemu wierzycielowi (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2006 roku, V CSK 187/06, „Monitor Prawniczy” 2006, nr 16, s. 849).
Ciężar dowodowy we wskazanym zakresie spoczywał zatem na stronie powodowej. Zgodnie bowiem z treściąart. 6 k.c.ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Normie tej w warstwie procesowej odpowiadająart. 3 k.p.c., zgodnie z którym strony zobowiązane są przedstawiać dowody iart. 232 k.p.c., według którego strony są zobowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z jakich wywodzą skutki prawne.
W ocenie Sądu materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie dawał podstaw do uznania, ażeby zaistniały przesłanki uzasadniające obciążenie pozwanego należnościami dochodzonymi pozwem a wynikającymi z dokumentów przedstawionych Sądowi do oceny. Powód nie wykazał bowiem dostatecznie, że służy mu wierzytelność wobec pozwanego. Dołączona do akt umowa sprzedaży wierzytelności z dnia 21 września 2015r. ( w większości nieczytelna) nie przesądza o legitymacji czynnej powoda. Brak jest bowiem dowodu na to, że niniejsza umowa sprzedaży wierzytelności objęła również roszczenia wobec pozwanego. Nie załączono do niej ani wykazu, ani zestawienia, z których ten fakt wynikłaby. Zdaniem Sądu orzekającego dowodem potwierdzającym legitymację czynną strony powodowej mogłaby być wyłącznie umowa cesji wierzytelności, a przy tym w pełni kompletna, zawierająca wykaz przejętych wierzytelności.
Ponadto roszczenie powoda nie jest udowodnione co do zasady jak też wysokości. Z dołączonych dokumentów przez powoda wynika wprawdzie fakt zawarcia przez pozwanegoP. K.umowy abonenckiej w dniu 18 grudnia 2012r. z(...) S.A.z/s wW.. Jednak nie można z tego faktu wywodzić istnienia zobowiązania pozwanego. Do umowy nie został dołączony- stanowiące jej integralną część- Regulamin Świadczenia Usług, Cennik dla Abonenta oraz Promocyjne Warunki Umowy. Brak tych dokumentów uniemożliwia Sądowi weryfikację zasadności dochodzonej kwoty.
Strona powodowa podała, że na dochodzoną kwotę składa się:
- 229,38 zł tytułem niezapłaconych opłat abonamentowych oraz opłata z tytułu czynszu za wynajem dekodera,
- 167,70 zł tytułem odsetek ustawowych naliczonych od należności abonamentowych oraz należności z tytułu opłaty za przedterminowe rozwiązanie umowy z winy abonenta od dnia następnego po dacie płatności do dnia wytoczenia niniejszego powództwa,
- 912,08 zł tytułem opłaty za przedterminowe rozwiązanie umowy z winy abonenta.
Brak w/w regulaminów i cennika uniemożliwił Sądowi określenie jakiej wysokości były opłaty abonenckie i opłaty z tytułu najmu dekodera, jaki był termin ich płatności. Nie można więc ustalić, ani wysokości tych opłat ani daty początkowej naliczania odsetek w razie uchybie płatności tych świadczeń. Powód nie przedłożyć żadnych dokumentów na potwierdzenie istnienia zadłużenia z tytułu opłat abonenckich i najmu dekodera. Dopiero z zawiadomienia o przelewie sporządzonego przez pierwotnego wierzyciela można ustalić jakie kwoty z jakimi datami płatności składają się na tą pierwszą pozycję. Jednak niniejsze zawiadomienie nie znajduje potwierdzenia w innych dokumentach zgromadzonych w sprawie. Tym samym czyni w tym zakresie powództwo nieudowodnione.
Głównym składnikiem dochodzonej kwoty jest kara z tytułu przedterminowe rozwiązanie umowy z winy abonenta w kwocie 912,08 zł. Prawo do naliczenia niniejszej kary przewiduje umowa pozwanego z pierwotnym wierzycielem. Jak czytamy w pkt. 13 umowy w przypadku jednostronnego rozwiązania umowy zawartej na czas określony Okresu Podstawowego przez abonenta lub przez(...) S.A.z winy abonenta przez upływem okresu podstawowego, abonent będzie zobowiązany do zapłaty katy umownej w wysokości nieprzekraczającej ulgi przyznanej abonentowi w związku z zawarciem umowy abonenckiej na okres podstawowy pomniejszonej o proporcjonalną jej wartość za okres od dnia zawarcia umowy do dnia jej rozwiązania. W związku czym, aby naliczyć karę umowną musiało – w pierwszej kolejności- dojść do jednostronnego rozwiązania umowy z winy abonenta. Strona powodowa nie wykazała tego faktu. Nie przedłożyła żadnego dokumentu na okoliczność rozwiązania umowy przez pierwotnego wierzyciela, przyczyn rozwiązania i daty. Ponadto data rozwiązana umowy jest bardzo istotna, gdyż od niej zależy wysokość tej kary. Z umowy wynika, że pozwany uzyskał ulgę w wysokości 1 500 zł. Wysokość przyznaje ulgi jest kwotą wyjściową przy obliczaniu kary, która ulega proporcjonalnemu pomniejszeniu o okres trwania umowy. Skoro nie można było ustalić daty rozwiązania umowy, to nie można było określić prawidłowość naliczenia kary.
Na koniec należy nadmienić, iż zawiadomienia pierwotnego wierzyciela o przelaniu wierzytelności oraz wezwanie do zapłaty strony powodowej nie mogą konwalidować w/w braków, gdyż stanowią wyłącznie dokument prywatny. Zgodnie zart. 254 k.p.c.dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie. Dokument ten stanowi jedynie potwierdzenie, iż został on sporządzony. Nadto nie został dołączony dowód nadania niniejszych pism pozwanemu.
Podsumowując, brak jest miarodajnych dowodów, które świadczyłyby o tym, że doszło do przelewu wierzytelności w stosunku do pozwanego na rzecz strony powodowej. Ponadto na podstawie załączonych do sprawy dokumentów Sąd nie jest w stanie stwierdzić czy pozwany posiadał w ogóle jakiekolwiek nieuregulowane zadłużenie wobec pierwotnego wierzyciela. Na uzasadnienie żądania strona powodowa przedłożyła tylko umowę pozwanego z(...) S.A.z dnia 18 grudnia 2012r. Umowa określała tylko część treści stosunku prawnego łączącego strony, dalsze postanowienia były zawarte w regulaminach, których strona powodowa już nie dołączyła. Sam fakt zawarcia umowy nie przesądza jeszcze o tym, że pozwany nie wywiązał się z tej umowy. Brak jest bowiem – na co powoływał się powód w pozwie- dowodu rozwiązania tej umowy z winy abonenta z dnia 16 czerwca 2014r.Tym bardziej, że powód dochodzi licznych świadczeń obciążających pozwanego na skutek rozwiązania umowy przed terminem, na jaki została zawarta. Wobec braku w/w regulaminów Sąd nie jest w stanie określić, czy strona powodowa zasadnie dochodzi wszystkich składników żądanej kwoty. W konsekwencji Sąd uznał, że powód nie przedstawił dokumentów źródłowych, wskazujących na wysokość i sposób naliczenia należności objętej pozwem, wobec czego Sąd pozbawiony został możliwości weryfikacji zakresu zobowiązania pozwanego.
Wskazać w tym miejscu należy, że strona powodowa jest przedsiębiorcą korzystającym z profesjonalnej obsługi prawnej. Z tych względów powinna być świadoma zasad prowadzenia procesu cywilnego i występowania w nim w charakterze strony aktywnej. Przypomnieć jednak wypada, iż strona powodowa nie może się powoływać przed Sądem na dokumenty, nawet gdyby ich treść była znana pozwanej, jeżeli nie zostały przedstawione jako dowody w sprawie. Przedstawienie dowodów w rozumieniuart. 3 k.p.c.iart. 232 k.p.c.oznacza w wypadku dowodów z dokumentów po prostu ich złożenie do akt sprawy w załączeniu do pisma procesowego albo podczas rozprawy. Zatem strona powodowa zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika powinna wykazać się należytą aktywnością dowodową i w zakresie dokumentów przedłożyć je Sądowi wraz z pozwem. W przypadku zaś braku dokumentów uzasadniających roszczenie winna była jeszcze przed wszczęciem procesu zwrócić się do swojego kontrahenta z umowy cesji o przekazanie dokumentów niezbędnych do dochodzenia roszczenia. Zaniechanie strony powodowej w tym zakresie może tylko zadziałać na jej niekorzyść. Uznać zatem należało, iż strona powodowa w toku niniejszego postępowania wykazała się bierną postawą.
Mając więc na uwadze, że strona powodowa nie udowodniła zarówno istnienia dochodzonych wierzytelności, jak i skutecznego dokonania ich przelewu na jej rzecz, należało powództwo oddalić.