Sąd Okręgowy w Lublinie
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 141/16
Data wyroku: 2016-11-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jolanta Węs

Sygn. akt VIII U 141/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 listopada 2016 roku
Sąd Okręgowy w Lublinie VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący – Sędzia SO Jolanta Węs
Protokolant – starszy sekretarz sąd. Alicja Machnio
po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2016 roku w Lublinie
sprawyW. O.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wL.
o prawo do emerytury
na skutek odwołaniaW. O.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wL.
z dnia 13 stycznia 2016 roku   znak(...)
zmienia zaskarżoną decyzję i ustalaW. O.prawo do emerytury od(...)roku.
Sygn. akt VIII U 141/16

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 13 stycznia 2016 roku, Znak:(...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.odmówiłW. O.prawa do emerytury na podstawieustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz.U. z 2015 roku, poz. 748 ze zm.) orazrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U z 1983 roku, Nr 8, poz. 43 ze zm.). W uzasadnieniu organ emerytalny wskazał, iż odmawia ustalenia prawa do emerytury z uwagi na to, że wnioskodawca na dzień 1 stycznia 1999 roku nie udowodnił wymaganego 15-letniego okresu pracy w warunkach szczególnych lub szczególnym charakterze (decyzja – k. 29 akta emerytalne).
Odwołanie od tej decyzji złożyłW. O.wnosząc o jej zmianę i ustalenia prawa do emerytury. Skarżący domagał się zaliczenia do stażu pracy w warunkach szczególnych okresu od 12 stycznia 1979 roku do 30 czerwca 1993 roku, w którym wykonywał pracę będąc zatrudniony na stanowisku kierowcy samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony (odwołanie – k. 2 a.s.).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania podtrzymując argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji (k. 3 a.s.).

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje.
W. O.urodzony (...), w dniu 30 grudnia 2015 roku złożył wniosek o emeryturę. Skarżący nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego (wniosek o emeryturę – k. 1- 3 a.e).
Na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku oraz uzyskanych w wyniku przeprowadzonego postępowania organ rentowy decyzją z dnia 13 stycznia 2016 roku ustalił wnioskodawcy na dzień 1 stycznia 1999 roku łączny okres podlegania ubezpieczeniom w wymiarze 25 tj. 24 lat, 6 miesięcy i 22 dni okresów składkowych, 1 miesiąca i 21 dni okresów nieskładkowych oraz 3 miesięcy i 17 dni okresów uzupełniających. Organ rentowy zaliczył wnioskodawcy do stażu pracy w warunkach szczególnych okres wynoszący 3 lata, 10 miesięcy i 17 dni (decyzja - k. 29 a.e.).
Z treści powyższej decyzji wynika również, iż Zakład nie uwzględnił wnioskodawcy do pracy w szczególnych warunkach okresu pracy od 12 stycznia 1979 roku do 30 czerwca 1993 roku w(...) Zakładzie (...)wD.(decyzja - k. 29 a.e.).
W. O.w okresie od 12 stycznia 1979 roku do 30 czerwca 1993 roku był zatrudniony w(...) Zakładach (...)wD.na stanowisku kierowcy (umowa o pracę – k. 5 - akta osobowe w kopercie k. 26 a.s., świadectwo pracy – k. 30 - akta osobowe w kopercie k. 26 a.s.).
Powyższy zakład pracy zajmował się wykonywaniem remontów w jednostkach wojskowych. Zakład posiadał do dyspozycji ponad 50 samochodów ciężarowych i 20 maszyn budowlanych oraz zatrudniał około 60 kierowców i 20 operatorów maszyn budowlanych (zeznania wnioskodawcy – k. 10 v. i 27 v. a.s., zeznania świadkaK. M.– k. 21 v. a.s., zeznania świadkaR. W.– k. 21 v. - 22 a.s.).
W początkowym okresie zatrudnieniaW. O.jeździł wywrotką o dopuszczalnym ciężarze całkowitym wynoszącym 4 tony, którą przewoził piasek i żwir, zaś w okresie zimowym przewoził miał węglowy do kotłowni oraz węgiel. Następnie wnioskodawcy zmieniono samochód naS.z przyczepą o dopuszczalnym ciężarze całkowitym 8 ton (zeznania wnioskodawcy – k. 10 v. i 27 v. a.s., zeznania świadkaK. M.– k. 21 v. a.s., zeznania świadkaR. W.– k. 21 v. - 22 a.s.).
Ubezpieczony pracę rozpoczynał o godzinie 7 i pracował po 14 - 16 godzin dziennie. Przewoził materiały budowlane takie jak cement, cegła, pustaki, stal. Odbierał te materiały z cegielni, cementowni i innych miejsc, a następnie woził we wskazane przez przełożonych miejsce. Załadunek przewożonych materiałów odbywał się w firmie, która wydawała materiał i był wykonywany przez pracowników tam zatrudnionych, zaś rozładunek wykonywany był przez pracowników budowy. Wnioskodawca nie wykonywał czynności związanych z załadunkiem i rozładunkiem, które trwały od jednej do czterech godzin.W. O.musiał być natomiast obecny przy załadunku i rozładunku towarów, ponieważ odpowiadał materialnie za przewożony towar (zeznania wnioskodawcy – k. 10 v. i 27 v. a.s., zeznania świadkaK. M.– k. 21 v. a.s., zeznania świadkaR. W.– k. 21 v. - 22 a.s.).
W trakcie zatrudnienia w(...) Zakładach (...)wD., wnioskodawcy był również przydzielony 18-tonowyJ.z przyczepą, którym wnioskodawca jeździł w dalsze trasy po Polsce (zeznania wnioskodawcy – k. 10 v. i 27 v. a.s.).
W sytuacji w której doszło do awarii samochodu zostawiany on był w warsztacie mechanicznym w zakładzie pracy celem usunięcia usterki. Wnioskodawca w trakcie naprawy samochodu otrzymywał samochód zastępczy lub przebywał na urlopie wypoczynkowym (zeznania wnioskodawcy – k. 10 v. i 27 v. a.s., zeznania świadkaK. M.– k. 21 v. a.s., zeznania świadkaR. W.– k. 21 v. - 22 a.s.).
W. O.w okresie zatrudnienia od 12 stycznia 1979 roku do 30 czerwca 1993 roku nie wykonywał innych czynności niż prace kierowcy samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Powyższe czynności wykonywał bez względu na porę roku (zeznania wnioskodawcy – k. 10 v. i 27 v. a.s., zeznania świadkaK. M.– k. 21 v. a.s., zeznania świadkaR. W.– k. 21 v. - 22 a.s.).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o powołane dowody. Za wiarygodne Sąd uznał zeznania złożone przez wnioskodawcę uznając je za jasne, pełne, logiczne, spójne z zeznaniami świadków oraz analizą dowodów w postaci dokumentów, w szczególności z dokumentami znajdującymi się w aktach osobowych skarżącego.
Przystępując do oceny dowodów osobowych należy stwierdzić, że przesłuchani w sprawie świadkowie to osoby obce dla wnioskodawcy. Byli oni jego współpracownikami w okresie zatrudnienia w w/w zakładzie pracy i mieli bezpośredni wgląd i styczność z wykonywanymi przez niego czynnościami.
Wskazani świadkowie dysponowali, niezbędnymi wiadomościami w zakresie charakteru czynności wykonywanych przez wnioskodawcę, jego obowiązków, warunków zatrudnienia i zasad organizacji pracy. Zeznania świadków są logiczne i spójne, korelują ze sobą i z zeznaniami skarżącego. Zostały odebrane w toku postępowania sądowego, po pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań. Z uwagi na to, że świadkowie są osobami obcymi dla wnioskodawcy, nie ma podstaw, by kwestionować ich zeznania i zarzucać im nieprawdę czy stronniczość. Drobne rozbieżności, co do niektórych szczegółów sprawy wynikają z naturalnych ułomności pamięci ludzkiej zważywszy, że świadkowie zeznają na okoliczności zdarzeń życia codziennego niemających charakteru wyjątkowego i z tego powodu trudniejszych do zapamiętania. Okoliczność, że występują te rozbieżności przemawiają za obdarzeniem ich zeznań wiarygodnością, bowiem wskazują, że nie były one uzgadniane na potrzeby procesu. W związku z powyższym Sąd obdarzył w całości wiarą zeznania zeznających w sprawie świadków.
W świetle powyższych ustaleń należało stwierdzić, że również zeznania skarżącego złożone w trybieart. 299 k.p.c., w powyższym zakresie zasługują na pełne uwzględnienie.
Sąd obdarzył wiarą zgromadzone w sprawie dowody nieosobowe w postaci dokumentów, znajdujące się w aktach organu rentowego oraz aktach osobowych. Były one przechowywane przez uprawniony podmiot, nie noszą śladów podrobienia ani przerobienia.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje.
Odwołanie wnioskodawcy jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 184 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2016 roku, poz. 887), mężczyznom urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 65 lat oraz okres składkowy i nieskładkowy wynoszący co najmniej 25 lat. Emerytura przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
Przepis art. 32 ust. 2 cytowanej ustawy stanowi, że za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie, których osobom wymienionym w ust. 2 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych (art. 32 ust. 4 ustawy).
Zgodnie z§ 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Według § 3 cytowanego rozporządzenia za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej „wymaganym okresem zatrudnienia”, uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia. Natomiast § 4 ust. 1 rozporządzenia stanowi, że pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:

1
osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,

2
ma wymagany okres zatrudnienia, w tym, co najmniej 15 lat pracyw szczególnych warunkach.

Jednocześnie przepis § 1 ust. 2 rozporządzenia stanowi, że właściwi ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz centralne związki spółdzielcze w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych ustalają w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowiska pracy, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B.
Sumując powyższe, aby nabyć prawo do emeryturyW. O.musiał spełnić łącznie następujące przesłanki:

1
osiągnąć obniżony do 60 lat wiek emerytalny;

2
nie przystąpić do otwartego funduszu emerytalnego lub wnieść o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w tym funduszu, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa;

3
na dzień 1 stycznia 1999 r. udowodnić:

)a
co najmniej 15-letni okres wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze oraz

)b
staż pracy w wymiarze co najmniej 25 lat.

Bezspornym jest, że skarżący nie był i nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, ukończył obniżony do 60 lat wiek emerytalny i na dzień 1 stycznia 1999 roku legitymował się co najmniej dwudziestopięcioletnim stażem pracy.
Rozważając czy wykonywaną przez skarżącego pracę w trakcie spornego okresu zatrudnienia od 12 stycznia 1979 roku do 30 czerwca 1993 roku w(...) Zakładach (...)wD.na stanowisku kierowcy można zakwalifikować jako pracę w szczególnych warunkach należy podkreślić, że wnioskodawca występując do organu emerytalnego o przyznanie świadczenia nie przedłożył świadectwa wykonywania prac w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze na potwierdzenie tej okoliczności.
W ocenie Sądu taka sytuacja nie może dyskwalifikować możliwości ubiegania się o przedmiotowe świadczenie. Należy mieć, bowiem na uwadze, że nawet brak stosownej dokumentacji nie oznacza sam w sobie, że pracownik nie wykonywał pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze.
Sąd, w przeciwieństwie do organu rentowego, nie jest związany określonymi środkami dowodowymi. Zgodnie z treściąart. 473 k.p.c., w postępowaniu przed sądem w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych nie stosuje się przepisów ograniczających dopuszczalność dowodu ze świadków i przesłuchania stron. Oznacza to, że każdy fakt może być dowodzony wszelkimi środkami, które Sąd uzna za pożądane, a ich dopuszczenie za celowe (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 1984 roku, sygn. III UZP 6/84; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 września 1984 roku, sygn. III UZP 48/84; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 1997 roku, sygn. H UKN 186/97; wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 29 stycznia 2013 roku, sygn. III AUa 808/12).
Przeprowadzone postępowanie dowodowe, w którym Sąd oparł się na dokumentach znajdujących się w aktach ZUS i aktach osobowych wnioskodawcy oraz jego zeznaniach złożonych w trybieart. 299 k.p.c.i zeznaniach świadków pozwoliło ustalić w sposób pewny, że wnioskodawca wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracę w warunkach szczególnych będąc zatrudnionym w(...) Zakładach (...)wD.na stanowisku kierowcy od 12 stycznia 1979 roku do 30 czerwca 1993 roku.
Czynności wykonywane przez wnioskodawcę w w/w okresie opisane są w rozporządzeniu Rady Ministrów z 7 lutego 1983 roku w wykazie A, dziale VIII, pozycja 2, tj. „prace kierowców samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony, specjalizowanych, specjalistycznych (specjalnych), pojazdów członowych i ciągników samochodowych balastowych, autobusów o liczbie miejsc powyżej 15, samochodów uprzywilejowanych w ruchu w rozumieniu przepisów o ruchu na drogach publicznych, trolejbusów i motorniczych tramwajów”.
Uznając wyżej wskazany okres, jako okres pracy w warunkach szczególnych, stwierdzić należy, iż łącznie z uznanym okresem pracy w warunkach szczególnych przez organ rentowy, przekracza on ustawowo wymagany próg pracy w tychże warunkach wynoszący 15 lat.
W związku z powyższym należy uznać, iżW. O.spełnił wszystkie przesłanki niezbędne do ustalenia mu prawa do emerytury na podstawie omówionych przepisów. Prawo do świadczenia zostało ustalone od(...)roku, to jest od spełnienia ostatniej przesłanki – ukończenia 60-go roku życia.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję i na mocy wyżej wskazanych przepisów orazart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji.