Sąd Apelacyjny w Krakowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACz 1556/16
Data wyroku: 2016-09-29 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Grzegorz Krężołek, Andrzej Struzik, Jerzy Bess
Słowa kluczowe: Klauzula Wykonalności
Podstawa prawna: art. 779 kpc, art. 788 kpc, art. 1031 § 2 kc

Sygn. akt I ACz 1556/16

POSTANOWIENIE
Dnia 29 września 2016 roku
Sąd Apelacyjny w Krakowie, I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: SSA Andrzej Struzik
Sędziowie:  SSA Jerzy Bess (spr.)
SSA Grzegorz Krężołek
po rozpoznaniu w dniu 29 września 2016 roku w Krakowie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z wnioskuM. S. (1)
przeciwkoC. W.iM. W. (1)
o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko następcom prawnym
na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 4 maja 2016 roku, sygn. akt I Co 108/16

postanawia:
zmienić zaskarżone postanowienie w pkt I . i II. w ten sposób, że celem egzekucji ze spadku po zmarłymS. W.nadać klauzulę wykonalności nakazowi zapłaty w postępowaniu upominawczym wydanemu przez Sąd Okręgowy w Krakowie w dniu 7 sierpnia 2006 roku, sygn. akt I Nc 193/06 przeciwkoM. W. (1)orazC. W.jako spadkobiercomS. W., zastrzegając im prawo powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie ich odpowiedzialności za długi spadkowe poS. W.do wartości stanu czynnego spadku ustalonego w wykazie inwentarza lub spisie inwentarza spadku.
SSA Grzegorz Krężołek  SSA Andrzej Struzik   SSA Jerzy Bess
Sygn. akt I ACz 1556/16

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Krakowie:

I
nadał klauzulę wykonalności nakazowi zapłaty w postępowaniu upominawczym wydanemu w dniu 7 sierpnia 2006 roku przez Sąd Okręgowy w Krakowie, Wydział I Cywilny w sprawie I Nc 193/06 przeciwkoM. S. (2)(dwojga imion)W.jako współspadkobiercyS. L.(dwojga imion)W., zastrzegającM. S. (2)(dwojga imion)W.prawo powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie jego odpowiedzialności za długi spadkowe poS. L.(dwojga imion)W.do wartości stanu czynnego spadku ustalonego w wykazie inwentarza lub spisie inwentarza spadku;

II
w pozostałym zakresie wniosek o nadanie klauzuli wykonalności oddalił;

III
zasądził od uczestnikaM. W. (1)na rzecz wnioskodawcyM. S. (1)kwotę 201 zł 76 gr tytułem zwrotu kosztów postępowania klauzulowego.

Z uzasadnienia przedmiotowego orzeczenia wynika, że nakaz zapłaty z dnia 7 sierpnia 2006 roku w sprawie I Nc 193/06 uprawomocnił się, a zatem może zostać mu nadana klauzula wykonalności. Wnioskodawca w niniejszej sprawie wykazał, przedstawiając wypis aktu poświadczenia dziedziczenia po objętym tym nakazem dłużnikuS. W., że spadek po nim nabyli po ½ części z dobrodziejstwem inwentarzaC. W.iM. W. (1). Uzasadnia to – zdaniem Sądu Okręgowego - nadanie klauzuli wykonalności temu nakazowi przeciwkoM. W. (2), jako następcy prawnemuS. W..
Odmiennie – w ocenie Sądu I instancji - przedstawia się jednak sytuacja w odniesieniu doC. W.. Sąd Okręgowy wskazał, że osoba ta została już objęta przedmiotowym nakazem zapłaty jako współdłużnik solidarny wraz ze zmarłymS. W., a nakazowi temu nadano już klauzulę wykonalności w dniu 16 października 2006 roku, która to klauzula obejmuje równieżC. W.. Sąd Okręgowy podał, że w stosunku do tego samego dłużnika przepisyk.p.c.dopuszczają jedynie jednokrotne nadanie klauzuli wykonalności na ten sam tytuł wykonawczy, z zastrzeżeniem możliwości wydania dalszego tytułu wykonawczego, względnie tytułu wykonawczego w miejsce utraconego, czego wnioskodawca w niniejszej sprawie jednak nie żądał. Niedopuszczalne jest zatem jego zdaniem nadanie kolejny raz klauzuli wykonalności przeciwkoC. W.- tym razem jako następcy prawnemuS. W.- gdyż za te same wierzytelności objęte nakazem zapłaty z dnia 7 sierpnia 2006 rokuC. W.odpowiada jako współdłużniczka solidarnaS. W.i została już objęta wcześniej nadaną temu nakazowi zapłaty klauzulą wykonalności. W ocenie Sądu I instancji uregulowanie przewidziane wart. 779 § 1 k.p.c.nie wymusza w realiach niniejszej sprawy nadania klauzuli wykonalności również przeciwkoC. W., a wnioskodawca, posiadając tytuł wykonawczy wydany w dniu 16 października 2006 roku (obejmującyC. W.) oraz tytuł wykonawczy wydany zgodnie z pkt I niniejszego postanowienia (przeciwkoM. W. (1)) dysponuje tytułami egzekucyjnymi przeciwko wszystkim współspadkobiercomS. W.i może w oparciu o te tytuły prowadzić egzekucję z majątku spadkowego poS. W.podlegającego ograniczeniom zart. 779 § 1 k.p.c.
Przedmiotowe postanowienie, w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w jego pkt II., zaskarżył zażaleniem wnioskodawca, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, a toart. 779 k.p.c.w zw. zart. 788 § 1 k.p.c.poprzez błędne przyjęcie, iż stan faktyczny i prawny przedmiotowej sprawy nie wymusza nadania klauzuli wykonalności również przeciwko spadkobiercyC. W., podczas gdy do egzekucji ze spadku do dnia działu spadku konieczny jest tytuł egzekucyjny przeciwko wszystkim spadkobiercom, co miało niewątpliwie wpływ na treść orzeczenia.
Na podstawie tak ujętego zarzutu wnioskodawca wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności w całości, a tym samym nadanie klauzuli wykonalności nakazowi zapłaty w postępowaniu upominawczym wydanemu przez Sąd Okręgowy w Krakowie w dniu 7 sierpnia 2016 roku w sprawie I Nc 193/06 również przeciwkoC. W., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu zażalenia wnioskodawca wskazał, że jego zdaniem nie ulega wątpliwości, że egzekucja co do majątku, którego wyłącznym właścicielem lub współwłaścicielem jest spadkobierczyniC. W., może być prowadzona na podstawie dalszych tytułów wykonawczych wystawionych li tylko przeciwko dłużniczce, niemniej chciałby on skierować egzekucję do składników majątku osobistego zmarłegoS. W., który przysługuje na zasadzie współwłasności łącznejM. W. (1)iC. W., wobec czego wnioskodawca do dalszego prowadzenia egzekucji potrzebuje kolejnego tytułu wykonawczego wydanego przeciwko obojgu spadkobiercom.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie doart. 779 § 1 k.p.c., do egzekucji ze spadku konieczny jest - aż do działu spadku - tytuł egzekucyjny przeciwko wszystkim spadkobiercom, zgodnie zaś z treścią§ 2tego przepisu, jeżeli tytuł był wydany przeciwko spadkodawcy, przejście obowiązków na spadkobierców następuje stosownie doart. 788. Jak zaś stanowiart. 788 § 1 k.p.c., jeżeli uprawnienie lub obowiązek po powstaniu tytułu egzekucyjnego lub w toku sprawy przed wydaniem tytułu przeszły na inną osobę, sąd nada klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko tej osobie, gdy przejście to będzie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym.
Żalący wskazał, że chce skierować egzekucję do składników majątku osobistego zmarłegoS. W., który przysługuje na zasadzie współwłasności łącznejM. W. (1)iC. W.– nieruchomości, w których księgach wieczystych nadal jako właściciel figuruje zmarły pozwany. Zważyć należy, że § 1 przedmiotowego przepisu reguluje sytuacje, w których wierzyciel nie dysponował tytułem egzekucyjnym przed śmiercią dłużnika – spadkodawcy, § 2 zaś sytuacje, w których śmierć dłużnika następuje po uzyskaniu tytułu wykonawczego przeciwko niemu. Również w tym drugim wypadku wierzyciel musi uzyskać klauzulę wykonalności przeciwko wszystkim spadkobiercom. W ocenie Sądu Apelacyjnego przyznać więc trzeba wnioskodawcy rację co do tego, że skierowanie egzekucji do majątku stanowiącego spadek po zmarłymS. W., w chwili obecnej stanowiący współwłasność (w częściach ułamkowych,art. 1035 k.c.)M.iC. W., wymagać będzie przedstawienia organowi egzekucyjnemu tytułu wykonawczego wydanemu przeciwko obojgu jego spadkobiercom. Tytuł wykonawczy powstały w wyniku nadania klauzuli wykonalności jedynie przeciwM. W. (1)nie jest do tego wystarczający, i nie zapewnia wnioskodawcy możliwości prowadzenia egzekucji ze wszystkich składników majątkowych, do których mógłby ją skierować w układzie faktycznym niniejszej sprawy (jak zresztą wskazuje, tytuł wykonawczy wydany mu 16 października 2006 roku służy egzekucji z innych składników majątkowych dłużniczki). W sprawie tej istnieją zaś wszystkie przewidziane w przytoczonych przepisach ustawowe przesłanki, by nadać klauzulę wykonalności również przeciwkoC. W..
Mając na uwadze powyższe, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżone postanowienie w sposób wnioskowany przez wierzyciela, na zasadzieart. 386 § 1 k.p.c.w zw. zart. 397 § 2 k.p.c.Zaznaczyć przy tym należy, że oparte naart. 1031 § 2 k.c.zastrzeżenie dla uczestniczki prawa do powoływania się na ograniczenie odpowiedzialności za długi spadkowe poS. W.w żaden sposób nie ogranicza wynikającej z treści tytułu egzekucyjnego odpowiedzialności uczestniczki całym należącym do niej majątkiem, jako współdłużniczki solidarnej.
SSA Grzegorz Krężołek  SSA Andrzej Struzik   SSA Jerzy Bess