Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 564/15
Data wyroku: 2016-09-02 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON

Sygn. akt I Ns 564/15

UZASADNIENIE

postanowienia z dnia 4 sierpnia 2016 roku
W dniu 16 marca 2015 r. (data prezentaty), wnioskodawczyniJ. J. (1)wniosła o stwierdzenie, że prawa do spadku poS. J.zmarłym w dniu 21 stycznia 2015 r. wW., ostatnio stale zamieszkałym wW.przyulicy (...), nabyły na podstawie ustawy żonaJ. J. (1), córkaB. K.oraz córkaM. S.po 1/3 części każda z nich, a także o stwierdzenie, iż wnioskodawczyniJ. J. (1)nabyła w drodze zapisu windykacyjnego ustanowionego w testamencie notarialnym z dnia 12 stycznia 2012 r. Rep. A nr 275/2012, własność nieruchomości lokalowej w postaci lokalu mieszkalnego położonego przyulicy (...)wW.oraz stwierdzenie, że wnioskodawczyni i uczestnicy ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawczyni wskazała, że spadkodawcaS. J.był dwukrotnie żonaty, pierwszy raz zB. J. (1), a następnie z uczestniczkąJ. J. (1). Z pierwszego małżeństwa miał dwoje dzieci uczestniczkiM. S.iB. K.. Nie miał dzieci pozamałżeńskich ani przysposobionych. Spadkodawca pozostawił testament notarialny sporządzony w dniu 12 sierpnia 2012 r. Rep A nr 275/2012, w którym ustanowił zapis windykacyjny na rzecz żonyJ. J. (1). Przedmiotem zapisu jest samodzielny lokal mieszkalny położony wW.przyulicy (...). Ponadto wnioskodawczyni wskazała, iż w skład spadku wchodzi nieruchomość położona w miejscowościJ., w gminieP., stanowiąca własność majątkową małżeńską jej i spadkodawcy(wniosek k. 2-4).
Na rozprawie w dniu 15 marca 2016 r. pełnomocnik wnioskodawczyni wniósł, o stwierdzenie nabycia zapisu windykacyjnego w postaci prawa odrębnej własności lokalu, ponieważ taka była wola testatora, bowiem w chwili dokonywania zapisu był właścicielem odrębnej własności lokalu(protokół z rozprawy z dnia 15 marca 2016 r. k. 59-62).
W odpowiedzi na wniosek uczestniczki postępowaniaM. S.orazB. K.przyłączyły się do wniosku o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłymS. J.na podstawie ustawy. Odnosząc się do kwestii zapisu windykacyjnego, uczestniczki zakwestionowały zapis windykacyjny co do jego ważności, ze względu na odmienność przedmiotu stanowiącego masę spadkową. Podniosły, że przedmiotem zapisu windykacyjnego było spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, które stanowi odmienne prawo i tytuł własności oraz odmienny przedmiot testamentu, aniżeli ustanowione prawo do lokalu mieszkalnego położonego wW.przyulicy (...). Uczestniczki wskazały, że nie zgadzają się ze stanowiskiem wnioskodawcy, iż prawo własności do lokalu, a spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu dotyczy tego samego przedmiotu(protokół z rozprawy z dnia 15 marca 2016 r. k. 59-62, pismo procesowe uczestniczek k. 63-65).
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
S. J.zmarł w dniu 21 stycznia 2015 r. wW.. Ostatnio stale zamieszkiwał wW.przyulicy (...)(odpis skrócony katu zgonu k. 9).
Spadkodawca był dwukrotnie żonaty. Pierwszy związek małżeński zawarł zB. J. (1)z domuR.. Z tego małżeństwa pochodzą dzieciM. S.z domuJ.iB. K.z domuJ.. W dacie śmierci spadkodawca pozostawał w związku małżeńskim zJ. J. (1)z domuG.. Z tego małżeństwa nie miał dzieci. Spadkodawca nie miał innych dzieci pozamałżeńskich, ani przysposobionych. Jego rodzice zmarli przed nim. W skład spadku wchodzi odrębna własnośćlokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...), dla którego Sąd Rejonowy dla Warszawy – Mokotowa, VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą o nr (...)oraz udział w wysokości ½ we własności nieruchomości zabudowanej o powierzchni 13 arów i 21 m2, położonej we wsiJ., w gminieP., dz. ew. nr 74/14, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr(...). Nie toczyło się wcześniej postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po spadkodawcy. Nie został sporządzony akt poświadczenia dziedziczenia. Żaden ze spadkobierców ustawowych nie składał oświadczenia o odrzuceniu spadku poS. J., nikt też nie zawierał umowy o zrzeczeniu się po nim dziedziczenia, ani nie został uznany za niegodnego dziedziczenia(dowody: odpis skrócony aktu urodzeniaB. J. (2)k. 5, odpis skrócony aktu małżeństwa k. 6, odpis skrócony aktu urodzeniaM. J.k. 7, odpis skrócony aktu małżeństwaM. S.k. 8, odpis skrócony aktu małżeństwaJ. J. (1)k. 10, zaświadczenie k. 18, wydruk z elektronicznej księgi wieczystej k. 19-21, zapewnienie spadkowe wnioskodawczyni utrwalone na płycie CD k. 62).
W dniu 24 marca 2004 r.Z. G., syn wnioskodawczyniJ. J. (1)nabył spółdzielcze własnościowe prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...). Następnie w dniu 6 lutego 2007 r.Z. G.darował swojemu synowiŁ. G.spółdzielcze własnościowe prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...). SpadkodawcaS. J.nie rościł sobie żadnych praw dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...). W dacie sporządzania zapisu windykacyjnego tj. 12 stycznia 2012 r. właścicielemlokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...)był wnuk wnioskodawczyni –Ł. G.(dowody: akt notarialny Rep A nr 910/2004 k. 74-75, akt notarialny Rep. A nr(...)k. 76-77, zeznania wnioskodawczyni utrwalone na płycie CD k. 71).
W dniu 28 września 2006 r. na pisemne żądanieS. J.członka spółdzielni,(...) Spółdzielnia Mieszkaniowa (...)z siedzibą wW.ustanowiła odrębną własnośćlokalu mieszkalnego nr (...), położonego wW.przyulicy (...)oraz nieodpłatnie przeniosła na rzeczS. J.własnośćlokalu mieszkalnego nr (...)wraz z przynależnym pomieszczeniem - piwnicą nr 35, który stanowić miał odrębną nieruchomość wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej, która stanowi prawo użytkowania wieczystego działki gruntu oraz części budynków i urządzeń, które nie służą do wyłącznego użytku właścicieli poszczególnych lokali, wynoszącym(...)części. NatomiastS. J.oświadczył, że przedmiotowy lokal nabywa do majątku osobistego(dowód: akt notarialny Rep. A nr(...)k. 14-17).
W dniu 12 stycznia 2012 r. spadkodawcaS. J.przed notariuszemE. B.prowadzącą Kancelarię Notarialną wW.oświadczył, że dokonuje zapisu windykacyjnego i postanawia, żeJ. J. (1), córkaJ.iK.,urodzona w dniu (...)w miejscowościD., nabędzie z chwilą otwarcia spadku spółdzielcze własnościowe prawo dolokalu mieszkalnego nr (...), położonego wW.przyulicy (...). Nie został sporządzony żaden inny testament. Spadkodawca nie miał wiedzy prawniczej i nie rozróżniał pojęć takich jak spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, a odrębna własność lokalu mieszkalnego. W dniu 12 stycznia 2012 r. spadkodawca stawił się do Kancelarii Notarialnej wraz z małżonkąJ. J. (1). Notariusz przy sporządzaniu aktu notarialnego nie żądała dodatkowych dokumentów oraz nie weryfikowała złożonego przez spadkodawcę oświadczenia. Wolą spadkodawcy było by po jego śmiercilokal mieszkalny nr (...), położony wW.przyulicy (...)stał się własnościąJ. J. (1)(dowód: akt notarialny Rep. A nr(...)k. 11-12, protokół otwarcia i ogłoszenia testamentu notarialnego k. 58, zapewnienie spadkowe wnioskodawczyni utrwalone na płycie CD k. 62, zeznania wnioskodawczyni utrwalone na płycie CD k. 71).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej powołanych dokumentów, których autentyczności ani treści strony nie kwestionowały, zaś Sąd również nie miał wątpliwości, co do ich wartości dowodowej. Wskazane dowody z dokumentów urzędowych - aktów stanu cywilnego, stanowią dowód tego co zostało w nich urzędowo zaświadczone, a nadto mają tzw. wyłączność dowodową co do zdarzeń w nich stwierdzonych. Sąd uznał za wiarygodne zapewnienie spadkowe złożone w trybieart. 671 § 1 i 2 k.p.c.przez wnioskodawczynię oraz zeznania wnioskodawczyni odnośnie wątpliwości co do przedmiotu zapisu windykacyjnego, ponieważ były jasne, niesprzeczne wewnętrznie, a także korespondowały z dowodami z dokumentów, wobec czego nie budziły wątpliwości co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy.
Sąd zważył, co następuje:
Na wstępie należy zauważyć, że prawo polskie przewiduje dwa źródła powołania do spadku: ustawę i testament (art. 926 § 1 k.c.). Pierwszeństwo ma dziedziczenie testamentowe, bowiem dziedziczenie ustawowe następuje tylko wtedy, gdy spadkodawca nie powołał spadkobiercy albo gdy żadna z osób, które powołał, nie chce lub nie może być spadkobiercą (art. 926 § 2 k.c.).Artykuł 959 k.c.pozwala spadkodawcy powołać do całości lub części spadku jedną lub kilka osób. Przepis ten jest wyrazem swobody testowania, która stanowi zakres uprawnień pozwalających spadkodawcy kształtować losy swojego majątku na czas po swojej śmierci. Testatorowi pozostawiona zostaje możliwość dokonania wyboru, kogo powoła do dziedziczenia, a także, czy będzie to jedna, czy więcej osób. Ponadto spadkobierca ma możliwość wyboru kilku form, w jakich może sporządzić testament. Testament może być sporządzony, między innymi, w formie aktu notarialnego (art. 950 k.c.).
Na gruncie niniejszej sprawy spadkodawcaS. J.pozostawił testament notarialny z dnia 12 stycznia 2012 r. Rep. A nr 275/2012, którego przedmiotem uczynił zapis windykacyjny obejmujący prawo dolokalu mieszkalnego nr (...), położonego wW.przyulicy (...), dla którego Sąd Rejonowy dla Warszawy – Mokotowa prowadziksięgę wieczystą o nr (...), na rzecz wnioskodawczyniJ. J. (1).
W toku postępowania uczestniczkiB. K.orazM. S.kwestionowały skuteczność uczynionego przez spadkodawcę zapisu windykacyjnego.
Zgodnie z treściąart. 9811 § 1 k.c., w testamencie sporządzonym w formie aktu notarialnego spadkodawca może postanowić, że oznaczona osoba nabywa przedmiot zapisu z chwilą otwarcia spadku (zapis windykacyjny).
Przedmiotem zapisu windykacyjnego może być rzecz oznaczona co do tożsamości, zbywalne prawo majątkowe, przedsiębiorstwo lub gospodarstwo rolne, ustanowienie na rzecz zapisobiercy użytkowania lub służebności (art. 9811–9816 k.c.).
W świetleart. 9812 k.c., zapis windykacyjny jest bezskuteczny, jeżeli w chwili otwarcia spadku przedmiot zapisu nie należy do spadkodawcy albo spadkodawca był zobowiązany do jego zbycia. Jeżeli przedmiotem zapisu jest ustanowienie dla zapisobiercy użytkowania lub służebności, zapis jest bezskuteczny, gdy w chwili otwarcia spadku przedmiot majątkowy, który miał być obciążony użytkowaniem lub służebnością nie należy do spadku albo spadkodawca był zobowiązany do jego zbycia. Takie rozwiązanie jest logiczną konsekwencją zasady, że uprawniony może rozporządzać tylko tymi prawami, które mu przysługują w chwili otwarcia spadku.
Należy zwrócić uwagę, że w świetle powyższego przepisu bezskuteczność zapisu windykacyjnego będzie oczywista w  sytuacji, gdy zmarłemu nie przysługiwało żadne uprawnienie (prawo) w stosunku do przedmiotu zapisu. Wskazany przepis nie rozstrzyga natomiast, czy możliwa jest częściowa bezskuteczność zapisu windykacyjnego, np. w sytuacji, gdy spadkodawca wprawdzie był właścicielem danej rzeczy lub prawa, jednakże w zakresie mniejszym, niż postanowił w treści zapisu windykacyjnego. W ocenie Sądu skuteczność takiego zapisu windykacyjnego należy ocenić każdorazowo w świetleart. 948 k.c.zawierającego reguły interpretacyjne ostatniej woli testatora.
Należy zauważyć, że to, że wolą spadkodawcy było ustanowienie zapisu windykacyjnego, najczęściej nie będzie budziło wątpliwości. Zapis tego typu może być uczyniony tylko w testamencie notarialnym, zatem wola testatora spisywana jest za pośrednictwem notariusza. Zgodnie zart. 80 prawa o notariacie z dnia 14 lutego 1991 r.notariusz jest obowiązany czuwać nad należytym zabezpieczeniem praw i słusznych interesów stron oraz innych osób, dla których czynność ta może powodować skutki prawne, jak również zobowiązany jest udzielać stronom niezbędnych wyjaśnień dotyczących dokonywanej czynności notarialnej.(...)notariusza powinno gwarantować więc brak wątpliwości co do woli testatora w tym zakresie.
Należało zastanowić się również, czy w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowaniaart.  961 k.c., zgodnie z którym jeżeli spadkodawca przeznaczył oznaczonej osobie w testamencie poszczególne przedmioty majątkowe, które wyczerpują prawie cały spadek, osobę tę poczytuje się w razie wątpliwości nie za zapisobiercę, lecz za spadkobiercę powołanego do całego spadku.
W ocenie Sądu rozrządzenie przez spadkodawcę poszczególnymi przedmiotami majątkowymi poprzez ustanowienie zapisów windykacyjnych (art. 9811 i n. k.c.), nawet jeżeli zapisy te wyczerpują prawie cały spadek, nie budzi wątpliwości, stąd też reguła interpretacyjna zart. 961 k.c.nie będzie miała tu zastosowania (tak m.in.A. Kidyba (w:) Kodeks cywilny. Komentarz. Tom IV. Spadki).Nawet jednak, gdyby podzielić pogląd przeciwny reprezentowany przez część doktryny ( m.in. M. Pazdan (w:) K. Pietrzykowski,Komentarz, t. II, s. 873 i 894 oraz K. Osajda (w:) K. Osajda,Kodeks cywilny. Komentarz, t. III, s. 634), to na gruncie niniejszej sprawy przedmiot zapisu windykacyjnego nie wyczerpał ani całego, ani prawie całego spadku. W skład spadku poS. J.wchodzi nie tylko bowiem odrębna własnośćlokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...), dla którego Sąd Rejonowy dla Warszawy – Mokotowa, VI Wydział Ksiąg Wieczystych prowadziksięgę wieczystą o nr (...)ale i udział w wysokości ½ we własności nieruchomości zabudowanej o powierzchni 13 arów i 21 m2, położonej we wsiJ., w gminieP., dz. ew. nr 74/14, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr(...).
Dalej należy zauważyć, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika że w dniu 28 września 2006 r. na pisemne żądanieS. J.członka spółdzielni,(...) Spółdzielnia Mieszkaniowa (...)z siedzibą wW.ustanowiła odrębną własnośćlokalu mieszkalnego nr (...), położonego wW.przyulicy (...)oraz nieodpłatnie przeniosła na rzeczS. J.własnośćlokalu mieszkalnego nr (...)wraz z przynależnym pomieszczeniem piwnicą nr 35. Zatem w dacie sporządzenia zapisu windykacyjnego tj. w dniu 12 stycznia 2012 r. nie istniało już ograniczoneprawo rzeczowew postaci spółdzielczego własnościowego prawa dolokalu mieszkalnego nr (...), położonego wW.przyulicy (...), bowiem prawo to zostało przekształcone w odrębną własność lokalu. Wskazanie w testamencie spółdzielczego prawa do lokalu, zamiast prawa własności stanowiło zatem zwykłą omyłkę testatora wynikającą z braku wiedzy prawniczej, nie zaś celowe rozrządzenie uprawnieniem, któreS. J.już nie przysługiwało.
W ocenie Sądu nie można uznać, iż mamy do czynienia w niniejszej sprawie z bezskutecznością zapisu windykacyjnego, o jakiej mowa wart. 9811 k.c.ze względu na to, że przedmiot zapisu nie należał do spadkodawcy. Bez wątpieniaS. J.przysługiwało w dacie sporządzania testamentu uprawnienie dolokalu nr (...)przyul. (...)i było to najpełniejsze z możliwych uprawnień – prawo własności.
Należy zauważyć, iż sam brak rozeznania spadkodawcy, co do formy władztwa nad posiadanym lokalem, co jest sytuacją często spotykaną u ludzi starszych, nie może prowadzić do przełamania zasadyfavor testamenti, o jakiej mowa wart. 948 § 1 k.c.Testament należy bowiem tak tłumaczyć, ażeby zapewnić możliwie najpełniejsze urzeczywistnienie woli spadkodawcy. Nieprecyzyjność dyspozycji spadkodawcy zawartych w testamencie nie przesądza jego nieważności. Pociąga natomiast za sobą konieczność dokonania wykładni, ustalenia treści dokonanych w nim rozrządzeń z uwzględnieniem reguł określonych wart. 948 § 1 i 2 k.c.(zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 29 kwietnia 2009 r., II CSK 637/08, LEX nr 610215).Zasada poszanowania woli testatora ma na celu nie tylko utrzymanie woli spadkodawcy w mocy, ale - przede wszystkim - nadanie jej treści zgodnej z rzeczywistą wolą zmarłego. O rzeczywistej woli zmarłego może świadczyć wiele okoliczności, na przykład okoliczności sporządzenia testamentu, stosunki zmarłego z rodziną i innymi osobami, motywy, którymi się kierował przy dokonywaniu rozrządzeń. Dokonując wykładni, należy więc wziąć pod uwagę wszelkie okoliczności pomocne przy ustalaniu woli zmarłego.
Na gruncie niniejszej sprawy wszystkie okoliczności przemawiają za uznaniem , że spadkodawca chciał darowaćlokal (...)przyul. (...)swojej małżonce, z którą wspólnie w tymże lokalu zamieszkiwał. Pomijając jednocześnie od jego dziedziczenia córki z pierwszego małżeństwa, których centrum życiowe znajduje się za granicą, a z którymi testator miał ograniczony kontakt. Jednocześnie, jak wynika z zeznań wnioskodawczyni, notariusz sporządzający testament, nie weryfikował w żaden sposób uprawnieńS. J.do dysponowania lokalem, zaś sam testator ze względu na stan zdrowia i wiek, nie potrafił właściwie określić swojego tytułu do lokalu – wskazując, że jest toprawo spółdzielcze.
W ocenie Sądu nie ma żadnych wątpliwości, jakim lokalem chciał rozdysponować testator w zapisie windykacyjnym. Z całą pewnością nie mógł to byćlokal nr (...)przyul. (...)wW., co sugerowały uczestniczki. Należy zauważyć, że w dniu 24 marca 2004 r.Z. G., syn wnioskodawczyniJ. J. (1)nabył spółdzielcze własnościowe prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...), a następnie w dniu 6 lutego 2007 r.Z. G.darował swojemu synowiŁ. G.spółdzielcze własnościowe prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...). SpadkodawcaS. J.nie rościł sobie żadnych praw dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...), albowiem w dacie sporządzania zapisu windykacyjnego tj. 12 stycznia 2012 r. właścicielemlokalu mieszkalnego nr (...)położonego wW.przyulicy (...)był wnuk wnioskodawczyni –Ł. G..
Wobec powyższych ustaleń należy przyjąć, że wolą spadkodawcy było uczynienie przedmiotem zapisu windykacyjnego prawo do odrębnegolokalu mieszkalnego nr (...)przyulicy (...)wW., odmienna konstatacja byłaby całkowicie sprzeczna z wolą spadkodawcy i niemożliwa do zaakceptowania.
Złożony do akt testament został sporządzony w przewidzianej przepisami formie aktu notarialnego. Wskazać w tym miejscu należy, że notarialna forma testamentu uważana jest za najbardziej bezpieczną i najtrudniejszą do obalenia formę testamentu, z uwagi na charakter dokumentu oraz udział w czynności notariusza. Najpełniej też zabezpiecza rzeczywistą wolę spadkodawcy. Niemniej istotne jest też i to, że testament taki ma charakter dokumentu urzędowego w świetleart. 244 k.p.c.(por. J. Kremis, K. Górska (w:) E. Gniewek, Komentarz, s. 1574), co oznacza, iż jego obalenie jest znacznie utrudnione. Strona zaprzeczająca prawdziwości takiego dokumentu powinna udowodnić, że dokument ten nie pochodzi od organu, który go wystawił, lub że zawarte w nim oświadczenie jest niezgodne z prawdą(post. SN z dnia 8 stycznia 2003 r., II CKN 247/01, niepubl., A. Kidyba (w:) Kodeks cywilny. Komentarz. Tom IV. Spadki).
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd przyjął, że dokonany przez spadkodawcęS. J.zapis windykacyjny w formie aktu notarialnego Rep. A nr(...), jest ważny i skuteczny.
Zgodnie z treściąart. 931 § 1 zd. 1 k.c.w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.
SpadkodawcaS. J.w chwili śmierci pozostawał w związku małżeńskim zJ. J. (1), z którą nie posiadał wspólnych dzieci. Z poprzedniego małżeństwa zB. J. (1)z domuR.miał dwie córkiM. S.z domuJ.iB. K.z domuJ.. W toku sprawy nie ujawniły się okoliczności, które wyłączałyby od dziedziczenia, którąkolwiek ze spadkobierczyń.
W świetle poczynionych rozważań niewątpliwym jest, żeJ. J. (1)orazM. S.iB. K.należą do pierwszej grupy spadkobierców ustawowych i stosownie doart. 931 § 1 k.c.dziedziczą one w częściach równych. W konsekwencji stwierdzić należało, że spadek poS. J., na podstawie ustawy, nabyła jego żonaJ. J. (1)z domuG.oraz córkiB. K.z domuJ.iM. S.z domuJ.po 1/3 części spadku każda z nich.
W postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku sąd stwierdza także nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego, wymieniając osobę, dla której spadkodawca uczynił zapis windykacyjny, oraz przedmiot tego zapisu (art. 677 § 2 k.c.). Wobec tego Sąd w pkt. 2 sentencji postanowienia stwierdził, żeJ. J. (1)nabyła tytułem zapisu windykacyjnego ujętego w testamencie notarialnym z dnia 12 stycznia 2012 r., Rep. A nr 275/2012, prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)położonego przyulicy (...)wW..
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawieart. 520 § 2 k.p.c., który stanowi, że jeżeli uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub interesy ich są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości. To samo dotyczy zwrotu kosztów postępowania wyłożonych przez uczestników. Zasadą w postępowaniu nieprocesowym jest, iż każdy uczestnik postępowania ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie, co oznacza, że obciążają go koszty tej czynności, której sam dokonał, jak i czynności podjętej w jego interesie, także przez sąd, na jego wniosek lub z urzędu. Zasada ujęta wart. 520 § 1 k.p.c.jest nienaruszalna wtedy, gdy uczestnicy są w równym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub - mimo braku tej równości - ich interesy są wspólne. W pozostałych wypadkach sąd może od tej zasady odstąpić i na żądanie uczestnika albo z urzędu - jeżeli działa on bez adwokata lub radcy prawnego - orzec według dyrektyw określonych wart. 520 § 2 lub 3 k.p.c.(zob. postanowienie Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 9 listopada 2011 r., o sygn. III Ca 1096/11, LEX nr 1714029 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 marca 2012 r., o sygn. V CZ 155/11, LEX nr 1164757).W postępowaniu o stwierdzeniu nabycia spadku przyjmuje się, że interesy uczestników są wspólne. Jednakże w niniejszej sprawie należało odstąpić od ogólnej zasady ponoszenia kosztów zart. 520 par. 1 k.p.c., albowiem bez wątpienia interesy uczestników postępowania były sprzeczne. Mając na uwadze, że wniosek został uwzględniony w całości należało zasądzić od uczestniczek na rzecz wnioskodawczyni w częściach równych kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania na podstawie § 19 pkt 1 w zw. z§ 9 pkt 2 oraz § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r., Nr 163 poz. 1348 z późń. zm.). Sąd stanął na stanowisku, że niniejsza sprawa była skomplikowana pod względem faktycznym oraz wymagała dodatkowego, ponadprzeciętnego nakładu pracy pełnomocnika, uzasadniającego przyznanie mu wynagrodzenia w trzykrotnej wysokości stawki minimalnej.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia.
SSR Magdalena Hemerling
Zarządzenie: odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem proszę doręczyć pełnomocnikowi uczestniczek.