Sąd Okręgowy w Sieradzu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ca 241/16
Data wyroku: 2016-06-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Joanna Składowska, Iwona Podwójniak, Barbara Bojakowska
Słowa kluczowe: Posiadanie
Podstawa prawna: art. 344§1 kc

Sygn. akt I Ca 241/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 czerwca 2016 roku
Sąd Okręgowy w Sieradzu Wydział I Cywilny
w składzie:
Przewodniczący SSO Barbara Bojakowska
Sędziowie SSO Iwona Podwójniak
SSO Joanna Składowska
Protokolant sekretarz sądowy Elwira Kosieniak
po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2016 roku w Sieradzu
na rozprawie sprawy
z powództwaP. R.
przeciwkoR. W.
o naruszenie posiadania
na skutek apelacji pozwanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Łasku
z dnia 10 lutego 2016 roku, sygnatura akt I C 9/16

1
oddala apelację;

2
zasądza od pozwanegoR. W.na rzecz powodaP. R.160 (sto sześćdziesiąt) złotych z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Sygn. akt I Ca 241/16

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 10 lutego 2016 roku Sąd Rejonowy w Łasku nakazał pozwanemuR. W.zaniechanie dalszych naruszeń posiadania nieruchomości, stanowiącejdziałkę nr (...)o powierzchni 0,0175 ha, położonej wŁ.przyulicy (...), Kw nr(...), przez naruszanie ogrodzenia i umieszczanie w granicach ogrodzenia przedmiotowej działki jakichkolwiek znaków granicznych oraz orzekł o kosztach procesu.
Powyższe orzeczenie zapadło w oparciu o następujące ustalenia i wnioski:
Działka nr (...)jest położona wŁ.przyul. (...). Na działce tej znajduje się budynek mieszkalny. PozwanyR. W.mieszka na nieruchomości sąsiedniej.
Do roku 2005 na przedmiotowej działce mieszkała mama powoda. Po jej śmierci budynek był wynajmowany przez powodaP. R.na zakład fryzjerski do roku 2011 roku. Obecnie nikt na przedmiotowej posesji nie mieszka. PowódP. R.wynajmuje elewację budynku pod reklamę. Kluczami do furtki w ogrodzeniu i do budynku dysponowała mama powoda, a później powód. W dniu 24 września 2015 roku pozwanyR. W.wbetonował słupek metalowy w linii ogrodzenia z siatki nadziałce nr (...). SąsiadZ. Ł.poinformował o tym fakcie córkę powodaN. R.. Ta z kolej poinformowała swojego ojcaP. R..P. R.udał się na przedmiotową działkę i usunął słupek wstawiony przez pozwanego. W trakcie tej czynności doszło do wymiany zdań pomiędzy powodem i pozwanym. Była wezwana Policja.
Sąd powołał się naart. 344 § 1 i 2 k.c., a następnie podniósł, że pozwany naruszył posiadanie powodaP. R., ponieważ wstawił słupek w linię ogrodzeniadziałki nr (...).Działka nr (...)od kilkunastu lat jest w posiadaniu powoda, ponieważ tylko on miał dostęp do tej działki i decydował, kto i w jakim zakresie będzie korzystał zdziałki nr (...). Kolejno mając na uwadzeart. 343 § 2 zdanie 1 k.c., Sąd stwierdził, że powód przywrócił własnym działaniem stan poprzedni, usuwając słupek wstawiony przez pozwanego. Powództwoo ochronę posiadania w niniejszej sprawie zostało wytoczone przed upływem roku od naruszenia posiadania. W rezultacie Sąd uznał, że powodowi przysługuje wobec pozwanego roszczenie o zaniechanie naruszeń. Dlatego też Sąd uwzględnił powództwo.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.
Apelacjęod powyższego orzeczenia wniósł pozwany.
Zdaniem skarżącego Sąd Rejonowy nie zbadał z urzędu, czy dla pozwu powodaP. R.istniała dopuszczalność drogi sądowej, co powoduje, że całe postępowanie w tej sprawie skutkuje nieważnością z uwagi naart. 479 k.p.c., ponieważ pozwany w dniu 29 września 2015 roku wystąpił do Sąd Rejonowego w Łasku z pozwem, który zakwalifikowano jako pozew o naruszenie posiadania.
Pozwany dodał, że wspomniany wyrok narusza jego prawa wynikające zart. 154 k.c., uznając że ogrodzenie wokółdziałki nr (...)jest w całości w jej obrębie, co jest niezgodnez prawdą.
W ocenie apelującego nie wydaje się właściwym przyjęcie za realne dalsze naruszanie przez pozwanego posiadania wspomnianej działki przez powoda.
Skarżący podkreślił, że Sąd pominął oświadczenie złożone na KPP wŁ.w dniu 24 września 2015 roku, w którym powód dwukrotnie stwierdził, że jest administratorem nieruchomości, na co nie posiadał jednak umocowania prawnego. Pozwany zaznaczył, że administrowanie działką nie stanowi, że jest się automatycznie posiadaczem samoistnym.
W piśmie stanowiącym uzupełnienie apelacji skarżący m.in. dodał, że za odrzuceniem pozwu przemawia także to, że powód 24 września 2015 roku przywracając stan pierwotny ogrodzenia (wyrywając wzmacniający je słupek) w ramach samopomocy spowodował, iż pozwany nie mógł być legitymowany biernie i wytoczone przeciwko niemu żądanie związane z naruszeniem posiadania stało się bezprzedmiotowe.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie orzeczenia wydanego w pierwszej instancjii odrzucenie pozwu lub umorzenie postępowania.
W odpowiedzi na apelację powód wniósł o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należało ustosunkować się do zarzutu, zgodnie z którym powództwow niniejszej sprawie było niedopuszczalne z mocyart. 479 k.p.c.Zgodnie z wymienionym przepisem w sprawach o naruszenie posiadania powództwo wzajemne nie jest dopuszczalne. Trzeba zatem wyjaśnić, że w niniejszej sprawie nie doszło do wytoczenia powództwa wzajemnego, natomiast pozwany złożył jedynie w dniu 21 stycznia 2016 roku odpowiedź na pozew (k. 9 – 9v.). Już z tej przyczyny omawiany zarzut nie zasługiwał na aprobatę. Wypada tylko nadmienić, że wytoczenie przez pozwanego odrębnego powództwa o naruszenie posiadania ma tylko takie znaczenie, że nie jest dopuszczalne w takiej sytuacji połączenie obu spraw do wspólnego rozpoznania na podstawieart. 219 k.p.c.(zob. M. Manowska, komentarz do art. 479 k.p.c., Lex/el.).
W dalszej kolejności Sąd odwoławczy odniósł się do zarzutu błędnego ustalenia, że ogrodzenie wokółdziałki nr (...)jest w całości w jej obrębie. Należy więc podnieść, że powód zarówno w treści pozwu (k. 2v.), jak i w treści skargi o przestępstwie złożonej na Komendzie Powiatowej Policji wŁ.(k. 3) konsekwentnie podnosił, że w dniu 24 września 2015 roku ujawnił wkopany i zabetonowany przez pozwanego słupek w linii ogrodzenianadziałce nr (...). Okoliczność ta została potwierdzona przez przesłuchanych na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 roku świadkówB. R.orazN. R.. Skarżący nie przedstawił żadnych dowodów świadczących o tym, że sporne ogrodzenie znajdowało się na granicydziałek nr (...)oraz nieruchomości pozwanego, w związku z czym przedmiotowe ustalenie Sądu należało uznać za prawidłowe. W konsekwencji Sąd Okręgowy podzielił ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego i przyjął je za własne.
Mając na uwadze powyższe, należało także stwierdzić, że niezasadnym jest zarzut naruszeniaart. 154 k.c., gdyż ogrodzenie nadziałce nr (...)nie znajduje się na granicy gruntów sąsiadujących.
Apelujący zakwestionował także samoistność posiadaniadziałki nr (...)przez powoda. Trzeba podkreślić, że w procesie posesoryjnym czynna legitymacja procesowa przysługuje posiadaczowi zarówno samoistnemu, jak i zależnemu. Nie przysługuje natomiast dzierżycielowi, który może korzystać jedynie z obrony koniecznej i dozwolonej samopomocy(zob. E. Gniewek, komentarz do art. 344 k.c., Lex/el.).
W ocenie Sądu odwoławczego nie ulega wątpliwości, żeP. R.był posiadaczem samoistnymdziałki nr (...). O stosunku właścicielskim do przedmiotowej nieruchomości świadczy fakt, że dysponuje on kompletem kluczy do domu nadziałce nr (...), wymienił okna w mieszkaniu, uzupełnił ogrodzenie, zrobił przyłącze wodno – kanalizacyjne. Ponadto mieszkaniecŁ.Z. Ł.poinformował powoda o wkopaniu słupkaw linii ogrodzenia nadziałce nr (...). W ocenie Sądu świadczy to o manifestacji właścicielskich uprawnień powoda do spornego gruntu. Okolicznościom tym, podniesionym przez powoda na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 roku, pozwany w żaden sposób nie zaprzeczył, a więc należało je uznać za przyznane. Z kolei użyte przezP. R.sformułowanie, że jest administratorem wspomnianej nieruchomości nie oznacza, że powód zrzekł się w ten sposób uprawnień właścicielskich względemdziałki nr (...). Całokształt okoliczności przemawia bowiem za przyjęciem, że powód dokonuje szereg czynności w stosunku do wspomnianego gruntu, a więc posiada go jak właściciel. Dlatego też należało uznać, żeP. R.przysługuje legitymacja czynna w niniejszej sprawie.
Trzeba także zauważyć, że nietrafnym jest zarzut pozwanego, że nierealne jest dalsze naruszanie przez pozwanego posiadania wspomnianej działki przez powoda. O tym, że zapewnienia skarżącego są niewiarygodne, świadczy gwałtowny przebieg zdarzenia z dnia 24 września 2015 roku, podczas którego doszło do naruszenia nietykalności cielesnej powoda. Poziom negatywnych emocji stron jest przesłanką do uznania, że jest wysoce prawdopodobnym, iż w przyszłości może dojść do kolejnych naruszeń. Nadto apelujący wszczął odrębne postępowanie przeciwko powodowi, a zatem pozwany jest nadal zaangażowany w sposób wykonywania władztwa naddziałką nr (...)wŁ..
Należy dodać, że powód w niniejszej sprawie nie domagał się przywrócenia utraconego posiadania, lecz nakazania pozwanemu zaniechania dalszych naruszeń. Tym samym roszczenieP. R.nie było bezprzedmiotowe, lecz miało oparcie w okolicznościach faktycznych, które zostały już wyżej omówione.
Na marginesie trzeba tylko wskazać, że zgodnie zart. 478 k.p.c.w sprawacho naruszenie posiadania sąd bada jedynie ostatni stan posiadania i fakt jego naruszenia, nie rozpoznając samego prawa ani dobrej wiary pozwanego. Dlatego też kwestia współwłasności spornej działki nie mogła być przedmiotem analizy w niniejszym postępowaniu.
Z przytoczonych względów Sąd Okręgowy oddalił apelację na podstawieart. 385 k.p.c., o czym orzekł w punkcie 1. sentencji wyroku.
O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd odwoławczy orzekł w punkcie 2. sentencji na podstawieart. 98 § 1 i 3w zw. zart. 391 § 1 k.p.c., a zatem zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, który pozwany przegrał w instancji odwoławczejw całości.
Sąd zasądził więc od pozwanego na rzecz powoda kwotę 160 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnym, którą to kwotę Sąd ustalił w oparciu o § 5 pkt 4) i § 10 ust. 1 pkt 1) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800).