Sąd Okręgowy w Częstochowie
VI Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ca 263/16
Data wyroku: 2016-05-31 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Hanna Morejska, Jolanta Janas, Karol Kołodziejczyk
Słowa kluczowe: Lokal Socjalny
Podstawa prawna: art. 14 ust.  1   i  art.  23 ust.1i 2        ustawy z dnia 21 czerwca   2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U.2014.150  j.t )

Sygn. akt VI Ca 263/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 31 maja 2016 r.
Sąd Okręgowy w Częstochowie VI Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Karol Kołodziejczyk
Sędzia: SSO Hanna Morejska (spr.)
Sędzia: SSO Jolanta Janas
Protokolant: Jadwiga Cichoń
po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016r. w Częstochowie
na rozprawie
sprawy z powództwa GminyC.
przeciwkoF. K.,E. K.iZ. K.
o eksmisję
na skutek apelacji pozwanejE. K.
od wyroku Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 9 lutego 2016 r.
sygn. akt I C 2713/15
1. zmienia zaskarżony wyrok i powództwo oddala ,
2. zasądza od powódki na rzecz pozwanej kwotę 200 złotych ( dwieście ) tytułem zwrotu kosztów procesu apelacyjnego.
VICa 263/16

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 lutego 2016 roku Sąd Rejonowy w Częstochowie w sprawie z powództwa GminyC.przeciwkoF. K.,E. K.iZ. K.o eksmisję nakazał pozwanymF. K.,E. K.iZ. K.aby opróżnili z należących do nich rzeczy i opuścili lokalmieszkalny oznaczony numerem (...)położony wC.przyulicy (...)i wydali go powódce GminieC., przyznał pozwanym uprawnienie do otrzymania jednego lokalu socjalnego wchodzącego w skład zasobu mieszkaniowego GminyC., nakazał wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu przez pozwanych do czasu złożenia przez GminęC.oferty najmu lokalu socjalnego.
Sad Rejonowy ustalił i zważył co następuje ;
W dniu 27 sierpnia 2010 roku działający w imieniu Gminy jako właściciela Zakład Gospodarki MieszkaniowejTowarzystwo Budownictwa (...) Sp. z o. o.zawarł z pozwanąE. K.umowę najmulokalu socjalnego numer (...)położonego przyulicy (...)wC., o łącznej powierzchni użytkowej 34 m. kw. na czas określony do dnia 27 sierpnia 2011 roku. W lokalu tym pozwanaE. K.zamieszkała z rodziną , mężemF.i synemZ.. Po wygaśnięciu umowy najmu powódka pismami z dnia 25 maja 2014 roku wezwał pozwanych do opuszczenia lokalu i wydania kluczy. Powódka odmówiła pozwanejE. K.przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego z uwagi na przekroczenie limitu dochodowego upoważniającego do ubiegania się o lokal socjalny. PozwaniE. K.iF. K.są emerytami, którymi przysługują świadczenia z tego tytułu z ZUS. PozwanyZ. K.iest bezrobotny. PozwanaE. K.jest osobą przewlekle chorą , największym jej problemem zdrowotnym są powikłania choroby cukrzycowej , jest niewidoma na jedno oko i niedowidzi w znacznym stopniu na drugie oko . W opinii lekarza jej zdolność do samodzielnego funkcjonowania jest znacznie ograniczona. Jest w stanie wykonywać czynności samoobsługowe (toaleta,
ubieranie ) jedynie z pomocą osób trzecich. Jeżeli zaś chodzi o poruszanie się w środowisku i prowadzenie gospodarstwa domowego może je wykonywać jedynie z opieką innych osób. Funkcjonowanie pozwanejE. K.w życiu codziennym jest uzależnione od pomocy innych osób. Pomoc tę świadczy jej na co dzień jej mąż pozwanyF. K..
Zgodnie zart. 222 § 1 k.c.właściciel może żądać od osoby, która włada faktycznie jego rzeczą, ażeby rzecz została mu wydana. Jak wykazało niniejsze postępowanie, pozwanym nie przysługiwało skuteczne prawo do rzeczy. Umowa najmu, w oparciu o którą pozwana wraz domownikami była uprawniona do korzystania z przedmiotowego lokalu socjalnego uległa rozwiązaniu na skutek upływu okresu czasu, na który została zawarta. W świetle powyższego żądanie orzeczenia eksmisji pozwanych z tegoż lokalu było uzasadnione , Jednak w ocenie Sądu zachodziły przesłanki do orzeczenia o uprawnieniu pozwanych do lokalu socjalnego w związku ze statusem pozwanejE. K.jako osoby obłożnie chorej, jej mężaF. K.jako opiekuna osoby obłożnie chorej Natomiast odnośnieZ. K.jako osoby bezrobotnej zachodziły przesłanki obligatoryjne zart. 14 ust. 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego(Dz.U.2014.150 j.t )
Apelacje od wyroku w całości wniosła pozwanaE. K.zarzucając ogólnie naruszenie zasad współżycia społecznego i brak interesu Gminy w przenoszeniu jej i jej rodziny z jednego lokalu socjalnego do drugiego .
Sąd Okręgowy stwierdza że apelacja jest zasadna z przyczyn następujących .
Sąd Okręgowy uzupełnił postępowanie dowodowe i ustalił co następuje.
Wyrokiem z dnia 15.04. 2005 w sprawie IC 29/05 z powództwaJ. J.przeciwko ,E. K.,Z. K.iF.K.o eksmisję , Sąd nakazał pozwanymF. K.,E. K.iZ. K.aby opróżnili z należących do nich rzeczy i opuścili lokalmieszkalny oznaczony numerem (...)położony wC.przyulicy (...)i wydali go powodowi , przyznał pozwanym uprawnienie do otrzymania jednego lokalu socjalnego wchodzącego w skład zasobu mieszkaniowego GminyC., nakazał wstrzymanie wykonania opróżnienia lokalu przez pozwanych do czasu złożenia przez GminęC.oferty najmu lokalu socjalnego. Dlatego w dniu 29.07.2010 Gmina skierowała pozwanych do ZGM TBS celem zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego i strony zawarły umowę najmu odnośnie spornego lokalu.
Z mocy art. 23 wyżej powołanej ustawy umowę najmu lokalu socjalnego zawiera się na czas oznaczony. Umowa najmu lokalu socjalnego, z zastrzeżeniemart. 14 ust. 1, może być zawarta z osobą, która nie ma tytułu prawnego do lokalu i której dochody gospodarstwa domowego nie przekraczają wysokości określonej w uchwale rady gminy podjętej na podstawieart. 21 ust. 3pktl 1.. Umowę najmu lokalu socjalnego można po upływie oznaczonego w niej czasu przedłużyć na następny okres, jeżeli najemca nadal znajduje się w sytuacji uzasadniającej zawarcie takiej umowy . Zatem jeżeli osoba , z którą zawarto umowę najmu lokalu socjalnego wykonując obowiązek wynikający zart. 14 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego(Dz.U.2014.150 j.t )
nadal spełnia warunki będące podstawą przyznania przez sąd lokalu socjalnego , nie ma w świetle art. 23 ust.1i 2 ustawy przeszkód prawnych do przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego .
Dokonanie oceny, czy właściciel domagający się wydania przedmiotu swojego prawa, działa w zgodzie z zasadami współżycia społecznego i społeczno-gospodarczym przeznaczeniem nieruchomości, czy też jego działanie pozostaje w sprzeczności z tymi normami jest co do zasady zawsze dopuszczalne
Treśćart. 5 k.c.daje możliwość dokonania takiej oceny w stosunku do wykonywania każdego prawa podmiotowego przez osobę uprawnioną. Wystąpienie z żądaniem wydania nieruchomości jest wykonywaniem prawa podmiotowego (roszczenia windykacyjnego). Jednak w orzecznictwie Sądu Najwyższego za utrwalony można obecnie uznać pogląd, zgodnie z którym możliwość oddalenia roszczenia windykacyjnego na podstawieart. 5 k.c.wystąpi w sytuacjach zupełnie wyjątkowych, a zatem niezmiernie rzadkich. Ostrożność w oddalaniu powództwa windykacyjnego na podstawieart. 5 k.c.jest tym bardziej konieczna, że oznacza to pozbawienie właściciela (lub użytkownika wieczystego) ochrony przysługującego mu prawa. ( tak SN w sprawie ICKN 287/00 )
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy można dopatrzyć się takiej wyjątkowej sytuacji. W orzecznictwie i poglądach doktryny stosowanieart. 5 kcw sprawach o wydanie nieruchomości ukształtował się pogląd że zespół wyjątkowych okoliczności wystąpi w szczególności gdy żądanie wydania nieruchomości był by szczególnie dotkliwe dla zobowiązanego .W przedmiotowej sprawie lokal socjalny został przyznany pozwanym z mocy art. 14ust. 1. w/w ustawy , jeżeli w dalszym ciągu istniały przesłanki wynikające z tego przepisu do przyznania lokalu socjalnego , nie było żadnych przeszkód prawnych do przedłużenia umowy najmu lokalu socjalnego na kolejny okres. Należy uznać że brak jest interesu społecznego w nie przedłużaniu umowy najmu lokalu socjalnego przyznanego w oparciu o art. 14ust .1 w/ w ustawy , występowaniu o eksmisję z lokalu a następnie eksmitowanie pozwanych do kolejnego lokalu socjalnego . W niniejszej sprawie istnieje sytuacja szczególna i wyjątkowa z uwagi na stan zdrowia pozwanej. Klauzula ujęta wart. 5 kcjest tzw. Klauzulą generalną . Klauzule te mają na celu stworzenie możliwości odstąpienia od rygoryzmu prawnego przepisów prawnych w sytuacjach wyjątkowych i nietypowych . ( tak S. Dmowski i S. Rudnicki –Komentarz do kodeksu cywilnego - księga pierwsza – LexisNexis W- wa 2009 str. 38-39 ) Klauzule generalne Sąd może zatem stosować także z urzędu.
Reasumując Sąd Rejonowy przeprowadził w sprawie szczegółowe postępowanie dowodowe , dokonał wnikliwej analizy ustalonego stanu fatycznego i prawnego jednak wnioski jakie wyciągną z uwagi na brak pełnego obrazu sytuacji faktycznej były nie w całości prawidłowe. W tej sytuacji z mocyart. 386 par.1 kpcorzeczono jak w sentencji. Z mocyart. 378par.2 kpcrozpoznano sprawę także na rzecz pozwanychZ. K.iF.K.. O kosztach orzeczono z mocyart.98 kpcobciążając nimi powódkę jako stronę przegrywającą.