Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 874/16
Data wyroku: 2016-10-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Artur Żymełka, Marcin Rak, Maryla Majewska-Lewandowska
Słowa kluczowe: Umowa Ubezpieczenia
Podstawa prawna: art. 805 k.c.

Sygn. akt III Ca 874/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 października 2016 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - Sędzia SO Marcin Rak (spr.)
Sędzia    SO Artur Żymełka
SR (del.) Maryla Majewska - Lewandowska
Protokolant    Dominika Tarasiewicz
po rozpoznaniu w dniu 19 października 2016 r. w Gliwicach
na rozprawie
sprawy z powództwaJ. B.
przeciwko ČeskaP. S.z siedzibą wP.Oddziałowi w Polsce wW.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim
z dnia 4 lutego 2016 r., sygn. akt I C 1712/14

1
oddala apelację;

2
zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 2400 zł (dwa tysiące czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

SSR (del.) Maryla Majewska - Lewandowska SSO Marcin Rak SSO Artur Żymełka
Sygn. akt III Ca 874/16

UZASADNIENIE
Powód domagał się zasądzenia od pozwanej spółki ubezpieczeniowej 20.000 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 27 lipca 2014 roku i kosztami procesu. Na uzasadnienie podał, że strony łączyła umowa ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków. W okresie jej obowiązywania powód uległ wypadkowi – wysiadając z samochodu upadł i doznał uszkodzenia stawu łokciowego prawego i mięśni z grup prostowników nadgarstka, co wywołało i nadal wywołuje znaczne dolegliwości. Wywodził, że w związku z tym, na podstawie wskazanej umowy, powodowi przysługuje odszkodowanie w kwocie 20.000 zł. Pozwana pomimo wezwania nie uiściła tej należności.
Pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu. Przyznała, że w okresie, którego dotyczy roszczenie strony łączyła umowa ubezpieczenia typu(...). Zarzuciła, że powód nie doznał opisanej w pozwie urazu a dolegliwości bólowe wynikają ze stanu chorobowego.
Wyrokiem z 4 lutego 2016 roku Sąd Rejonowy zasądził od pozwanej na rzecz powoda 600 złotych z ustawowymi odsetkami od 27 lipca 2014 roku, w pozostałym zakresie powództwo oddalił i zasądził od powoda na rzecz pozwanej 1.000 zł z tytułu zwrotu kosztów procesu.
Wyrok ten zapadł po ustaleniu, że w dniu 4 marca 2012 roku powód zawarł z pozwaną umowę, której przedmiotem był pakiet ubezpieczeń motoryzacyjnych typu OC, AC,A.oraz ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków ((...)). Ubezpieczenie było związane z pojazdemA. (...)nr rej. (...). Suma ubezpieczenia w ubezpieczeniu od następstw nieszczęśliwych wypadków wynosiła 20.000 zł. Okres ubezpieczenia obejmował czas od 16 marca 2012 roku do 15 marca 2013 roku. Ochrona ubezpieczeniowa przy ubezpieczeniu(...)obejmowała trwałe następstwa nieszczęśliwego wypadku w związku z ruchem pojazdu mechanicznego w postaci śmierci lub trwałego uszczerbku na zdrowiu (§ 37 ogólnych warunków ubezpieczenia - OWU). W razie trwałego uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonego pozwana miała wypłacić świadczenie w wysokości 1 % sumy ubezpieczenia za każdy 1 % trwałego uszczerbku na zdrowiu (§ 46 ust. 2 OWU). Ustalenie stopnia trwałego uszczerbku miało mieć miejsce zgodnie z tabelami stanowiącymi załącznik nr 2 do OWU (§ 47 ust. 2 OWU). Ochrona ubezpieczeniowa nie obejmowała nieszczęśliwych wypadków, które m.in. stanowiły następstwo jakichkolwiek stanów chorobowych (§ 43 ust. 3 OWU).
Przez nieszczęśliwy wypadek w związku z ruchem pojazdu mechanicznego, rozumiano nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną, niezależne od woli ubezpieczonego, który ma związek z ruchem wskazanego w umowie ruchem pojazdu mechanicznego, jak też podczas wsiadania i wysiadania z tego pojazdu, w trakcie jego zatrzymania lub postoju na trasie jazdy, podczas naprawy spowodowanej awarią w czasie jazdy oraz w czasie jego parkowania. Przez trwały uszczerbek na zdrowiu rozumiano trwałe nie rokujące poprawy fizyczne uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia, istniejące po zakończeniu leczenia i rehabilitacji powstałe w ciągu 2 lat od zaistnienia nieszczęśliwego wypadku (załącznik 1 do OWU „Definicje”).
Dalej Sąd Rejonowy ustalił, że w okresie obowiązywania umowy tj. w dniu 24 lutego 2013 roku, powód pojechał samochodem z rodziną do kościoła. Otwierając drzwi i wychodząc z samochodu stracił równowagę i chwycił się prawą ręką środkowego słupka. W tym momencie poczuł ból w prawym łokciu i przedramieniu. W wyniku zdarzenia doznał urazu prawego nadgarstka i przedramienia wskutek mechanizmu naderwania i pociągania, z uszkodzeniem przyczepów bliższych grupy mięśni prostowników stawu promieniowego – nadgarstkowego. Skutkowało to trwałą dysfunkcją dynamicznej z osłabieniem siły mięśniowej i przewlekłym zespołem bólowym prawej kończyny górnej.
Trwały uszczerbek na zdrowiu w związku z wypadkiem, według tabel pozwanej, wyniósł 3 %, co Sąd Rejonowy ustalił na podstawie opinii biegłego. Zarzuty pozwanej do tej opinii Sąd Rejonowy uznał za obalone wyjaśnieniami biegłego złożonymi w opinii uzupełniającej. Wywiódł, że do powstania urazu mogło dojść w podawanych przez powoda okolicznościach, a zarazem materiału sprawy nie wynikało aby do urazu faktycznie doszło w okolicznościach innych. Sąd Rejonowy uznał przy tym, że powoływana przez pozwaną, sporządzona na jej zlecenie opinia przesądowa, wskazująca na odmienne źródła dolegliwości powoda, nie mogła być podstawą ustaleń w sprawie.
Uwzględniając te ustalenia faktyczne Sąd Rejonowy zważył, że roszczenie pozwu miało swoje źródło w łączącej strony umowie ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków. Na podstawie tej umowy pozwana zobowiązała się wypłacić za każdy procent trwałego uszczerbku na zdrowiu kwotę stanowiącą 1% sumy ubezpieczenia (§ 46 ust. 2 OWU). Suma ubezpieczenia wynosiła 20.000 zł zatem przy stwierdzeniu 3% trwałego uszczerbku na zdrowiu (zgodnie z tabelami pozwanej) powodowi przysługiwało świadczenie w wysokości 600 zł.
Jako podstawę rozstrzygnięcia o odsetkach Sąd Rejonowy powołałart. 481 k.c.w zw.art. 817§1 k.c.Wywiódł, że odszkodowanie powinno być wypłacone w terminie 30 dni od zgłoszenia szkody, to jest w sprawie od dnia 6 czerwca 2014 roku. W dniu 27 lipca 2014 roku pozwana pozostawała więc w opóźnieniu.
Sąd Rejonowy dalej idące żądanie uznał za niezasadne i oddalił je. Jako podstawę rozstrzygnięcia o kosztach procesu wskazałart. 102 k.p.c.co uzasadniało obciążenie powoda jedynie częścią tych kosztów.
Apelację od tego wyroku w części oddalającej powództwo wniósł powód. Zarzucił błędne przyjęcie, że powodowi przysługiwało jedynie odszkodowanie w kwocie odpowiadającej procentowemu uszczerbkowi na zdrowiu oraz sprzeczność ustaleń z materiałem dowodowym sprawy, a to treścią umowy ubezpieczenia i ogólnych warunków ubezpieczenia.
W uzasadnieniu wywodził, że na skutek spornego zdarzenia doznał urazów, które wywołują znaczne niedogodności. Podjęte leczenie nie rokuje odzyskania pełnej sprawności stawu łokciowego. Wobec tego powodowi na podstawie umowy przysługuje odszkodowanie w kwocie 20.000 zł. Wywodził, że wydana w sprawie opinia biegłego uzasadnia zasądzenie żądania w takiej wysokości.
Formułując te zarzuty i wnioski domagał się zmiany zaskarżonego wyroku i uwzględnienia powództwa w całości.
Pozwana wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zgodnie zart. 378§1 k.p.c.wyrok Sądu Rejonowego podlegał kontroli instancyjnej jedynie w zaskarżonej części, to jest oddalającej powództwo ponad kwotę 600 zł z odsetkami oraz rozstrzygającej o kosztach sporu. W części nieobjętej apelacją wyrok ten był bowiem prawomocny, a zatem wiązał Sąd Okręgowy zgodnie zart. 365§1 k.p.c.
Konsekwencją tego było uznanie za wiążącą odpowiedzialności pozwanej za skutki spornego zdarzenia – co do samej zasady tej odpowiedzialności.
Oceniając zasadność apelacji, przy uwzględnieniu wskazanego związania zasadą odpowiedzialności pozwanej, Sąd Okręgowy uznał, że ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Rejonowy, a odnoszące się do wysokości należnego powodowi świadczenia, były prawidłowe. Czyniąc te ustalenia Sąd Rejonowy nie naruszył ustanowionych wart. 233§1 k.p.c.reguł oceny wiarygodności i mocy dowodów. Ustalenia Sądu Rejonowego znajdowały oparcie w materiale dowodowym sprawy ocenionym zgodnie z zasadami logicznego myślenia, doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów. Z tych też względów Sąd Okręgowy ustalenia te podzielił uznając za własne, bez potrzeby ponownego przytaczania. W szczególności w postępowaniu odwoławczym nie było ostatecznie kwestionowane to, że ustalony zgodnie z tabelami pozwanej trwały uszczerbek na zdrowiu powoda doznany w związku ze spornym zdarzeniem wynosił 3%.
Przechodząc zatem do materialnoprawnej oceny zasadności roszczenia objętego apelacją istotnym było, że podstawą żądania pozwu była umowa dobro wlanego ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków ((...)). Zatem, zgodnie zart. 187§1 pkt 1 k.p.c.w zw. zart. 321§1 k.p.c.orazart. 805 k.c., sporne roszczenie mogło być rozpoznawanej jedynie w granicach wynikających z postanowień tej umowy, w tym łączących strony ogólnych warunków ubezpieczeń komunikacyjnych(...)(k. 42-66 akt sprawy). Postanowienia tychże OWU wiązały strony co nie było w sprawie sporne. Zaznaczenia wymaga, że żadna ze stron postępowania nie wskazywała na jakiekolwiek okoliczności wyłączające związanie ich treścią stosownie doart. 384 i nast. k.c.Nie zachodziły także podstawy do stwierdzenia z urzędu jakoby istotne z punktu widzenia roszczenia powoda postanowienia omawianych OWU podlegać mogły niekorzystnej dla pozwanej weryfikacji na podstawieart. 3851i nast. k.c., jako kształtujące prawa powoda w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy jako konsumenta.
W świetle łączących strony warunków umowy ubezpieczenia, a konkretnie §36, §37, §46 ust 2 i §47 ust 2 OWU oraz definicji objętych załącznikiem numer 1 do tych że OWU, w razie zaistnienia nagłego zdarzenia wywołanego wyłącznie przyczyną zewnętrzną, zarówno podczas ruchu pojazdu jak i podczas wsiadania i wysiadania z tego pojazdu, którego skutkiem jest trwałe, nie rokujące poprawy fizyczne uszkodzenie ciała lub rozstrój zdrowia, istniejące po zakończeniu leczenia, powstałe w ciągu 2 lat od zaistnienia wypadku, ubezpieczonemu przysługiwało świadczenie w wysokości 1% sumy ubezpieczenia za każdy 1% uszczerbku na zdrowiu ubezpieczonego, nie więcej jednak niż suma ubezpieczenia. Ustalenie stopnia uszczerbku na zdrowiu następowało na podstawie tabel uszczerbku na zdrowiu stanowiących załącznik numer 2 do OWU.
Skoro suma ubezpieczenia wynosiła 20.000 złotych, zaś powód doznał 3% uszczerbku na zdrowiu (ustalonego zgodnie z tabelami pozwanej), to wysokość jego świadczenia ograniczała się do kwoty 600 zł (20.000 * 3%), co prawidłowo ocenił Sąd Rejonowy. W postanowieniach stanowiącej podstawę żądania pozwu umowy nie sposób doszukać się podstawy do wypłacenia dalej idących świadczeń z tytułu doznanego przez powoda uszczerbku na zdrowiu. Sam powód nie wskazuje zresztą z jakich konkretnie zapisów umownych miałoby wynikać jego uprawnienie do żądania dalszych należności. Zaznaczyć przy tym trzeba, że powód domagał się świadczenia w wysokości sumy ubezpieczenia natomiast postanowienia umowne nie obligowały pozwanej do wypłaty sumy ubezpieczenia w każdym przypadku wystąpienia trwałego uszczerbku na zdrowiu. Wszak wysokość wypłacanego świadczenia była równoważna odpowiedniemu procentowi tej sumy. Cała suma ubezpieczenia przysługiwała natomiast w razie śmierci ubezpieczonego.
Zaskarżony wyrok był więc prawidłowy co prowadzić musiało do oddalenia apelacji jako bezzasadnej, a to na podstawieart. 385 k.p.c.
O kosztach postępowania odwoławczego Sąd Okręgowy orzekł na podstawieart. 98 k.p.c.obciążając nimi powoda jako przegrywającego to postępowanie. Zasądzona na rzecz pozwanej kwota obejmowała wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości stawki minimalnej, zgodnej z§2 ust 5w zw. z §10 ust 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804).
SSR del. Maryla Majewska – Lewandowska SSO Marcin Rak SSO Artur Żymełka