Sąd Apelacyjnyw Warszawie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 134/16
Data wyroku: 2016-07-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Janicz, Marek Czecharowski, Ewa Plawgo
Słowa kluczowe: Dowody
Podstawa prawna: art. 7 kpk

Sygn. akt II AKa 134/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 lipca 2016 r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący Sędzia SA - Ewa Plawgo
Sędziowie SA - Marek Czecharowski
SA - Małgorzata Janicz (spr.)
Protokolant sekr. sąd. Łukasz Jachowicz -
przy udziale Prokuratora Anny Adamiak
po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2016 r. sprawy

1
M. Z. (1), synaH.iW.z domuP.,ur. (...)wW.

oskarżonego zart. 148 § 2 pkt 1 k.k.,art. 189 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.

2

O.G. Ż.c.J.iT.z domuS.,ur. (...)w miejscowościT.

oskarżoną zart. 148 § 2 pkt 1 k.k.,art. 189 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.

3
N. M., s.I.iM.z domuM.

oskarżonego zart. 148 § 2 pkt 1 k.k.,art. 189 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.
na skutek apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych i prokuratora
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. akt XII K 134/14

    uchyla w całości zaskarżony wyrok i sprawę oskarżonychM. Z. (1),O.G. Ż.iN. M.przekazuje Sądowi Okręgowemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE

M. Z. (1)
,

O.
G. Ż.
,

N. M.
oskarżono o to, że:w nocy z 16 na 17 sierpnia 2012 r. w miejscowościK., gminaW., działając z zamiarem bezpośrednim, wspólnie i w porozumieniu, pozbawili życia ze szczególnym okrucieństwemA.O.w ten sposób, że zgodnie z ustalonym uprzednio podziałem ról, przy użyciu siły fizycznej i uprzednim skrępowaniu oraz pozbawieniu wolności wymienionego w miejscu zamieszkaniaO.G.
Ż., samochodemM. Z. (1)przewieźliA.O.do kompleksu leśnego w miejscowościK., gdzie posługując się nożem uderzali skrępowanegoA.O.w okolice klatki piersiowej powodując trzy rany kłute skutkujące krwawieniem do lewej jamy opłucnej oraz polali wymienionego substancją łatwopalną - benzyną, a następnie podpalili, w wyniku czegoA. O. (1)zmarł na miejscu zdarzenia wskutek urazu termicznego, nakładającego się na doznane rany kłute klatki piersiowej,
tj. o czyn zart. 148 § 2 pkt 1 k.k.iart. 189 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k .
nadtoN. M.oskarżono o to, że:

I
w nocy z 16 na 17 sierpnia 2012 roku w miejscowościK.

dokonał zaboru w celu przywłaszczenia telefonu komórkowegoN. (...)o wartości 400 zł na szkodęA.O.,
tj. o czyn zart. 278 § 1 k.k.

II
w bliżej nieustalonym dniu, nie wcześniej niż 4 maja 2011 roku i nie później niż 22 lipca 2013 roku, wW., działając wspólnie i w porozumieniu z inną nieustaloną osobą, w celu użycia za autentyczny podrobił dokument tożsamościK. (...)poprzez użycie sfałszowanego blankietu dokumentu, wklejenie swego zdjęcia i zamieszczenie w dokumencie fikcyjnych danych osobowychG. L.,

tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.
Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z dnia 9 listopada 2015 r., sygn. akt XII K 134/14:

I
oskarżonychO.
G. Ż.iM. Z. (1)w ramach czynu zarzucanego im w punkcie I aktu oskarżenia uznał za winnych tego, że w godzinach wieczornych w dniu 16 sierpnia 2012 r. w mieszkaniuO.G.-Ż.wK., działając wspólnie i w porozumieniu, zgodnie z podziałem ról, pozbawili wolnościA.O.w ten sposób, że używając siły fizycznej skrępowali mu ręce, następnie wciągnęli go do samochodu, a potem wywieźli go do lasu w miejscowościK.oraz oblewając go benzyną zastosowali przemoc wobecA.O.chcąc zmusić go do spłacenia zaciągniętych długów pieniężnych i do zaprzestania wyłudzenia pieniędzy od kobiet, tj. o czyn zart. 189 § 1 k.k.w zb. zart. 191 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i za tak opisany czyn z mocyart. 189 § 1 k.k.w zb. zart. 191 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.skazał ich, zaś z mocyart. 189 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.wymierzył im kary po 3 (trzy) lata pozbawienia wolności;

II
Nadto oskarżonegoM. Z. (1)w ramach zarzucanego mu czynu w punkcie I aktu oskarżenia uznał za winnego tego, iż w nocy z16 na 17sierpnia 2012 r. w miejscowościK., gminaW.zbiegł z miejsca zdarzenia nie udzielając pomocyA.O.będącemu w położeniu grożącym utratą życia albowiem został on przezN. M.oblany benzyną i podpalony, w wyniku czegoA. O. (1)zmarł na miejscu wskutek urazu termicznego, nakładającego się na doznane rany kłute klatki piersiowej, tj. o czyn zart. 162 § 1 k.k.i za tak opisany czyn z mocyart. 162 § 1 k.k.skazał go na karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności;

III
oskarżonegoN. M.w ramach zarzucanego mu czynu w punkcie I aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w nocy z 16 na 17 sierpnia 2012 roku w miejscowościK.gminaW., działając z zamiarem bezpośrednim pozbawił życia ze szczególnym okrucieństwemA.O.w ten sposób, iż po uprzednim pozbawieniu go wspólnie i w porozumieniu zO.G.-Ż.iM. Z. (1)wolności w mieszkaniuO.G.-Ż.wK., polegającym na użyciu siły fizycznej, skrępowaniu rąk, wciągnięciu go do samochodu, wywiózł go zM. Z. (1)do kompleksu leśnegoK., a następnie zadałA. O.trzy ciosy nożem w okolice klatki piersiowej powodując rany kłute skutkujące krwawieniem do lewej jamy opłucnej oraz polał go substancją łatwopalną - benzyną i podpalił, w wyniku czegoA. O. (1)zmarł na miejscu zdarzenia wskutek urazu termicznego, nakładającego się na doznane rany kłute klatki piersiowej, tj. o czyn zart. 148 § 2 pkt 1 k.k.iart. 189 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i za tak opisany czyn z mocyart. 189 § 1 k.k.w zb. zart. 148 § 2 pkt 1 k.k.w zw. zart. 11§ 2 k.k.skazał go, zaś z mocyart. 148 § 2 pkt 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.wymierzył mu karę 25 (dwudziestu pięciu) lat pozbawienia wolności;

IV
przyjął, iż czyn zarzucony oskarżonemuN. M.w punkcie II aktu oskarżenia stanowi wykroczenie określone wart. 119 § 1k.w., na podstawieart. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. iart. 45 § 1k.w. postępowanie wobec oskarżonego umorzył z uwagi na przedawnienie karalności,

V
oskarżonegoN. M.w ramach zarzucanego mu czynu w punkcie III aktu oskarżenia uznał za winnego i za ten czyn na podstawieart. 270 § 1 k.k.skazał go na karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności,

VI
na mocyart. 85 § 1 k.k.,art. 85a i art. 86 § 1 k.k.orzekł wobecM. Z. (1)karę łączną 4 (czterech) lat pozbawienia wolności,

VII
na mocyart. 85 § 1 k.k.,art. 85a i art. 88 k.k.orzekł wobecN. M.karę łączną 25 (dwudziestu pięciu) lat pozbawienia wolności,

VIII
na podstawieart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonymO.G.-Ż.,M. Z. (1)iN. M.okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 22 lipca 2013 roku do dnia 9 listopada 2015 roku,

IX
orzekł przepadek dowodów rzeczowych zarejestrowanych w wykazie dowodów rzeczowych nr 0 pod poz. 1-25 (k. 157),

X
pozostawił dowody rzeczowe zarejestrowane w wykazie dowodów rzeczowych nr 0 pod poz. 26-31 (k. 157 verte), w wykazie śladów kryminalistycznych nr(...)pod poz. 1 i 2 (k. 2409) w wykazie śladów kryminalistycznych nr(...)pod poz. 1 (k. 2548) celem przechowywania w magazynie dowodów rzeczowych,

XI
na podstawieart. 230 § 2 k.p.k.zwrócił oskarżonemuM. Z. (1)dowody rzeczowe zarejestrowane w wykazie dowodów rzeczowych nr(...)pod poz. 2 (k. 1766), w wykazie dowodów rzeczowych nr(...)pod poz. 1 - 4 (k. 2408),N. M.dowód rzeczowy zarejestrowany w wykazie dowodów rzeczowych nr(...)pod poz. 5 (k. 2408),O.G.-Ż.dowody rzeczowe zarejestrowane w wykazie dowodów rzeczowych nr(...)pod poz. 6- 12 (k. 2408 verte),

XII
na podstawieart. 44 § 2 k.k.orzekł przepadek dowodu rzeczowego zarejestrowanego w wykazie dowodów rzeczowych nr(...)pod poz. 3 (k. 1766),

XIII
na podstawieart. 231 § 1 k.p.k.złożył do depozytu sądowego dowód rzeczowy zarejestrowany w wykazie dowodów rzeczowych nr(...)pod poz. 1 (k. 1766),

XIV
zasądził od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa tytułem opłaty kwotę 600 (sześćset) złotych odN. M., kwoty po 300 (trzysta) złotych odM. Z. (1)iO.G.-Ż.oraz obciąża ich kosztami postępowania w wysokości po 1000 (jeden tysiąc) złotych, zaś w pozostałym zakresie zwolnił ich od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych obciążając nimi Skarb Państwa.

Powyższy wyrok zaskarżyli obrońcy oskarżonych oraz prokurator.
Obrońca oskarżonego zaskarżył wyrok w stosunku doM. Z. (1), tj. w zakresie pkt I, II i VI części dyspozytywnej wyroku:
- w zakresie czynu przypisanego w pkt I części dyspozytywnej wyroku-w części-co do orzeczonej kary;
- w zakresie czynu przypisanego w pkt II części dyspozytywnej wyroku-w całości.
Na podstawieart. 427 § 1 i 2 k.p.k.(w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2015 r.) w zw. zart. 438 pkt 1 k.p.k.zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
- naruszenie prawa materialnego w postaciart. 60 § 3 k.k.poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy oskarżonyM. Z. (1)ujawnił wobec organów ścigania informacje dotyczące osób uczestniczących z nim w popełnieniu przestępstwa oraz istotne okoliczności jego popełnienia;
- naruszenie prawa materialnego, a mianowicieart. 162 § 1 k.k.poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym przyjęciu przez Sąd I instancji (przy niekwestionowanych przez obronę ustaleniach faktycznych), iż oskarżonyM. Z. (1)w nocy z dnia 16 na 17 sierpnia 2012 roku, w miejscowościK., gminaW.- zbiegł z miejsca zdarzenia nie udzielając pomocyA.O., będącemu w położeniu grożącym utratą życia, albowiem został on przezN. M.oblany benzyną i podpalony, w wyniku czegoA. O. (2)zmarł na miejscu wskutek urazu termicznego, nakładającego się na doznane rany kłute klatki piersiowej - w sytuacji, gdy oskarżonyM. Z. (1)bezsprzecznie swoim zachowaniem nie wypełnił wszystkich znamion przestępstwa stypizowanego wart. 162 §1 k.k., bowiem nie mógł udzielić pokrzywdzonemu pomocy bez narażenia siebie na niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na jego zdrowiu.
Podnosząc powyższe zarzuty, na podstawieart. 427 § 1 k.p.k.w zw. zart. 437 § 1 i 2 k.p.k.(w brzmieniu sprzed dnia 1 lipca 2015 r.), wniósł o:
- zmianę zaskarżonego wyroku w części poprzez uniewinnienie oskarżonegoM. Z. (1)od czynu przypisanego mu w pkt II części dyspozytywnej wyroku tj. występku zart. 162 § 1 k.k.oraz wymierzenie oskarżonemu kary za czyn przypisany mu w pkt I części dyspozytywnej wyroku z zastosowaniem instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary;
ewentualnie:
- zmianę zaskarżonego wyroku w części poprzez wymierzenie oskarżonemu kar jednostkowych za przestępstwa przypisane mu zaskarżonym wyrokiem z zastosowaniem instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary i wymierzenie nowej kary łącznej z warunkowym zawieszeniem jej wykonania;
ewentualnie:
- uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy w całości Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

      ObrońcaO.G.-Ż.

,  zaskarżył wyżej wskazany wyrok w całości tj. w zakresie pkt I sentencji wyroku odnoszącej się bezpośrednio doO.G.Ż., w którym to punkcie skazano oskarżoną na podstawieart. 189 § 1 k.k.w zb. 11§3 k.k.na karę 3 lat pozbawienia wolności.
I. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawieart. 438 pkt 2, 3 i 4 k.p.k.zarzucił:
1. obrazę przepisów prawa procesowego tj.art. 7 k.p.k.polegającą na bezkrytycznym daniu wiary tylko jednemu z oskarżonych tj. oskarżonemuM. Z. (1), gdzie w stosunku tylko do jego zeznań określano [dostosowywano] wiarygodność wyjaśnień pozostałych oskarżonych, gdzie w skutek tak prowadzonej oceny materiału dowodowego, błędnie uznano, żeO.G.-Ż.brała udział w pozbawieniu wolności poszkodowanegoA. O., gdzie jak wskazuje sama oskarżona, nie brała ona udziału czynnościach związanych pozbawieniem wolnościA. O., gdzie jej wersja zdarzeń oceniana przez pryzmat doświadczenia życiowego i zasad logiki winna doprowadzić do uznania, iż rzeczywiście jej pomoc przy dokonaniu opisanych zdarzeń nie była konieczna, chociażby tylko z tego faktu, że dwóch mężczyzn bez trudu może pozbawić wolności śpiącego człowieka i zaprowadzić go do samochodu, gdzie zgodnie z tym, co twierdzi oskarżona, w chwili tych czynności przebywała ona w innym pomieszczeniu;
2. błąd w ustaleniach faktycznych sprawy, który miał wpływ  na treść zapadłego orzeczenia, znamionujący się błędnym uznaniem, iżO.G.-Ż.brała udział w krępowaniu pokrzywdzonegoA. O., oraz w przenoszeniu go do samochodu, gdzie tym samym miała ona pozbawić w ten sposób pokrzywdzonego wolności, w sytuacji, w której z zeznań oskarżonej nie wynika, byO.G.-Ż.brała udział w wyżej opisanych zdarzeniach, gdzie wskazany błąd doprowadził do zastosowaniaart. 189 § 1 k.k.w zb. zart. 191 § 1 k.k.w stosunku do oskarżonej, w sytuacji, w której nie można jej przypisać sprawstwa;
3. orzeczenie wobec oskarżonejO.G.Ż.rażąco niewspółmiernie surowej kary pozbawienia wolności w wymiarze 3 lat, przy której wymiarze Sąd Okręgowy jedynie lakoniczne wskazał, że przy jej wymiarze miał na uwadze, tak samo jak wobec pozostałych oskarżonych, dyrektywy sądowego wymiaru kary określone wart. 53 § 1 i 2 k.k., gdzie zdaniem obrony przy wymiarze kary w stosunku do oskarżonej Sąd nie uwzględnił w ogóle stopnia winy, nie przyczynienia się oskarżonej do przestępstwa oraz jej roli w przestępstwie, motywacji, gdzie Sąd nie poddał powyższego ocenie bądź nie nadał jej właściwego znaczenia, co doprowadziło do orzeczenia rażąco surowej kary, która nie spełnia dyrektyw wymiaru kary określonych wart. 53 k.k.
II. Podnosząc powyższe zarzuty, na podstawieart. 437 § 1 i 2 k.p.k.wniósł o:

1
zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonej, uwzględniając natomiast jedynie zarzut ewentualny wniósł o:

2
zmianę zaskarżonego wyroku i wymierzenie oskarżonej łagodniejszej kary pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności - obejmującą czas pobytu w tymczasowym areszcie.

Obrońca oskarżonegoN. M., na podstawieart. 425 k.p.k.,art. 444 k.p.k.i445 k.p.k.- zaskarżył wyrok w części dotyczącej oskarżonegoN. M.tj. w pkt. III, V, VII i XIV sentencji wyroku w całości i na jego korzyść.

I
Na podstawieart. 427 § 2 k.p.k.. w zw. zart. 438 pkt. 2 i 3 k.p.k.zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1
naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wydanego w sprawie wyroku, tj.:art. 4 k.p.k.,art. 7 k.p.k.iart.410 k.p.k.poprzez nierozważenie wszystkich okoliczności sprawy, błędną, sprzeczną z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ocenę dowodu z wyjaśnień oskarżanegoM. Z. (1), który, zapierając się własnej winy, pomówił oskarżonegoN. M.o popełnienie zarzucanego im wspólnie czynu, w ten sposób dążąc do ekskulpowania własnej osoby, z pominięciem dowodów odciążającychN. M.i nie dając wiary jego wyjaśnieniom w całości, skutkiem czego oskarżonemu został przypisany czyn, którego znamion swoim zachowaniem nie wypełnił;

2
naruszenia przepisuart. 170 § 1 i 2 k.p.k., mające wpływ na treść wyroku poprzez bezpodstawne oddalenie złożonego przez oskarżonego wniosku dowodowego, dotyczącego przesłuchania świadkaI. G., które to naruszenie miało istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, prowadząc do ograniczenia możliwości obrony i ustalenia prawidłowego stanu faktycznego;

3
naruszenia przepisuart. 170 § 1 i 2 k.p.k., mające wpływ na treść wyroku poprzez bezpodstawne oddalenie złożonego przez oskarżonego wniosku dowodowego, dotyczącego przesłuchania świadkaO. L.bezpośrednio na rozprawie, np. w drodze wideokonferencji, wobec jej niestawiennictwa na wezwanie, wynikającego z zamieszkiwania poza granicamiP., które to naruszenie doprowadziło do ograniczenia możliwości obrony oskarżonego i ustalenia prawidłowego stanu faktycznego;

4
naruszenia przepisu art, 170§ 1 i 2 k.p.k., mające wpływ na treść wyroku poprzez bezpodstawne oddalenie złożonego przez oskarżonego wniosku dowodowego dotyczącego powołania nowego (innego) biegłego – specjalistę chirurga plastyka w celu wydania opinii na okoliczność charakteru obrażeń oskarżonegoN. M., a w szczególności tego czy mogły one powstać w sposób i czasie wskazanym przez oskarżonegoN. M.w wyjaśnieniach złożonych w dniu 24 marca 2014 r. skutkiem czego naruszony został przepisart. 200 i 201 k.p.k.a podstawą rozstrzygnięcia stała się opinia niepełna, wydana przez biegłego patomorfologa nie podsiadającego wiadomości specjalnych z dziedziny chirurgii lub chirurgii plastycznej, umożlwiających wydanie prawidłowej i pełnej opinii określającej wiek blizn oskarżonegoM.oraz sposób ich powstania;

5
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, który miał wpływ na jego treść, będący konsekwencją nieprawidłowej oceny dowodów, że oskarżonyN. M.wyczerpał swoim zachowaniem znamiona czynu zart. 270 § 1 k.k.

II
Na podstawieart. 427 § 1 k.p.k.w zw. zart. 437 k.p.k.wniósł o:

1
uchylenie orzeczenia o karze łącznej, tj. pkt. VII sentencji (tenor) wyroku;

2
zmianę zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części (pkt III) i odmienne orzeczenie co do istoty przez uznanie oskarżonegoN. M.w ramach czynu opisanego w pkt I aktu oskarżenia za winnego popełnienia czynu zart. 189 § 1 k.k.w zb. zart. 191 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.i za to skazanie go i wymierzenie mu kary 3 (trzech) lat pozbawienia wolności;

3
zmianę zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części (pkt V) i odmienne orzeczenie co do istoty przez uznanie oskarżonegoN. M.w ramach czynu opisanego w pkt III aktu oskarżenia za niewinnego;

ewentualnie, w przypadku uznania, iż istnieją ku temu przesłanki

4
uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Prokuratorzaskarżył wyrok na niekorzyść oskarżonegoM. Z. (1)oraz w części na niekorzyść oskarżonejO.G.Ż..
Na podstawieart. 438 pkt 1 i 2 k.p.k.wyrokowi temu zarzucił:

I
obrazę przepisów prawa karnego procesowego, mającą wpływ na treść wyroku, a mianowicieart. 7 k.p.k.,art. 410 k.p.k.orazart. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.- polegającą na przekroczeniu granic swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i dokonanie go w sposób dowolny, jednostronny, pozbawiony obiektywizmu, bez oparcia się na całokształcie ujawnionego w sprawie materiału dowodowego, bez uwzględnienia wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, a także zaniechanie przedstawienia w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia oceny całości materiału dowodowego przedstawionego na rozprawie, a w szczególności daniu w sposób bezkrytyczny wiary wyjaśnieniom oskarżonegoM. Z. (1), przyjęciu dowodów korzystnych dla oskarżonego z pominięciem dowodów przeciwnych i oparcie na nich rozstrzygnięcia, co skutkowało niesłusznym uznaniem, iżM. Z. (1)swoim zachowaniem, w ramach zarzuconego mu aktem oskarżenia czynu popełnienia zbrodni zabójstwa ze szczególnym okrucieństwem dopuścił się popełnienia dwóch czynów tj. pozbawieniuA.O.wolności oraz zmuszeniu wymienionego do określonego zachowania, a także nie udzieleniu pomocyA.O., podczas gdy materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, w tym zwłaszcza wyjaśnienia samego oskarżonego, zeznania świadków, opinie poligraficzne, psychologiczne oraz sądowo-medyczne, należycie ocenione, we wzajemnym powiązaniu prowadzą do wniosku, iżM. Z. (1)dopuścił się popełnienia zarzuconego mu aktem oskarżenia czynu;

II
obrazę prawa materialnego, a mianowicieart. 191 § 2 k.k., poprzez jego niezastosowanie w kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonejO.G.Ż.podczas gdy z ustalonego stanu faktycznego oraz opisu czynu przyjętego przez Sąd I instancji wynika, iż oskarżona pozbawiła wolnościA.O.i używając przemocy chciała zmusić pokrzywdzonego do zwrotu wierzytelności tj. do spłacenia zaciągniętych długów pieniężnych

W oparciu oart. 437 § 1 k.p.k.wniósł o:
- uchylenie zaskarżonego wyroku wobecM. Z. (1)i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania
- zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie, iż oskarżonaO.G.-Ż.czynem z pkt I sentencji wyroku wypełniła znamionaart. 189 § l k.k.w zb. zart. 191 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacje okazały się zasadne, wobec przekonywujących argumentów użytych przez skarżących i niemożności konwalidowania uchybień w sposobie gromadzenia i oceny materiału dowodowego na etapie postępowania odwoławczego, wnioski o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania zasługiwały na uwzględnienie.
Przekonuje zwłaszcza argumentacja apelacji prokuratora, choć także uchybienia związane z gromadzeniem i oceną dowodów wskazane w apelacjach obrońców zasługiwały w dużej części na uwzględnienie. Zgodzić się należy z częścią skarżących, iż ustalony w tej sprawie stan faktyczny budzi wątpliwości. Z jednej bowiem strony, stan ten oparty niemal wyłącznie na wyjaśnieniach oskarżonegoM. Z.ustalono bez należytej wnikliwości, albowiem ocena dowodów , której dokonał Sąd I instancji nie obejmowała ich całości. Przede wszystkim rację ma prokurator, iż ocena ta powinna być kompleksowa, z uwzględnieniem tych dowodów, które były dostępne, a więc np. treści opinii poligraficznej, psychologicznej, sądowo psychiatrycznej, protokołu eksperymentu procesowego . Ocena dowodu w postaci wyjaśnień oskarżonegoM. Z.rzeczywiście nie obejmowała zupełnie konkluzji co do zamiaru ewentualnego zabójstwa, co było wynikiem oceny tego dowodu samodzielnie, bez powiązania z pozostałym materiałem dowodowym. Rację ma także prokurator wskazując, iż pominięto zupełnie kwestię ewentualnego motywu finansowego, jakim mógł się kierować oskarżonyM. Z.. Ocena ta jest jednocześnie niejako niekonsekwentna. I tu rację należy przyznać obrońcy tego oskarżonego, który zasadnie formułuje pytanie, jakim materiałem dowodowym dysponowałyby organy wymiaru sprawiedliwości, gdyby oskarżonyM. Z.wyjaśnień nie złożył. Skoro Sąd ustalił stan faktyczny wyłącznie na podstawie wyjaśnień tego oskarżonego, którym dał wiarę niemal w całości, dlaczego nie rozważył zastosowania wobec niegoart. 60§ 3 k.k.Z uwagi na powyższe przy ponownym rozpoznaniu sprawy koniecznym będzie z jednej strony dokonanie ustaleń dotyczących zakresu akceptowania działań oskarżonegoN. M.wykraczających poza wcześniejsze ustalenia, ( a tym samym ocenę czy oskarżony wyczerpał dyspozycjęart. 162§ 1 k.k., przy pozostaniu przy ustalonym stanie faktycznym) z drugiej, przy ewentualnym podtrzymaniu w zasadniczym zakresie ustaleń faktycznych ustalonych aktualnie, rozważenie roli tego oskarżonego w wyjaśnieniu istotnych okoliczności sprawy niniejszej. Z uwagi na ustalony stan faktyczny, oparty w całości niemal na wyjaśnieniach oskarżonegoM. Z., i związane z tym uchybienia, koniecznym było uchylenie wyroku w całości , a więc także i co do pozostałych oskarżonych, albowiem należy przeprowadzić postępowanie w całości od nowa i na nowo dokonać oceny wszystkich dowodów w sprawie. Sąd odwoławczy ma świadomość, iż sprawa niniejsza należy do gatunku spraw skomplikowanych, albowiem nie ma tu żadnych bezstronnych świadków, sąd musiał oprzeć swoje ustalenia niemal wyłącznie o wyjaśnienia oskarżonych, a te są wzajemnie odmienne, niemal wykluczające, jeśli przeciwstawić wersje oskarżonegoM. Z.i oskarżonegoN. M.. Rację ma prokurator, iż Sąd Okręgowy dokonując niejako konfrontacji pomiędzy obiema wersjami zdarzenia niemal bezkrytycznie przyjął za prawdziwą wersję prezentowaną przez oskarżonegoZ.. Nie stanowiłoby to uchybienia , albowiem Sąd może przecież oprzeć swoje rozważania o jedną z wersji, uznając drugą za nieprawdopodobną, pod warunkiem jednak, iż taki tok rozumowania należycie i logicznie uzasadni. Nie może być to uzasadnienie graniczące jedynie z przywołaniem poszczególnych wypowiedzi oskarżonych i poprzestaniu na konstatacji, że jednej z nich Sąd daje wiarę. Nadto, podkreślić należy, iż w sprawie niniejszej Sąd w toku oceny dowodów i ustalaniu zamiaru oskarżonych, a także ram faktycznych ich udziału w przestępstwie nie wziął pod uwagę szeregu istotnych zagadnień, które być może wpłynęłyby nieco odmiennie na tę ocenę i w konsekwencji spowodowały odmienne ustalenia . Powtórzyć wobec tego należy, że rację ma prokurator , iż Sąd w ogóle nie rozpatrywał zachowania oskarżonegoM. Z.w kontekście zamiaru ewentualnego zabójstwa, ewentualnie pomocnictwa do tego czynu . Gdyby z kolei iść tym tropem, może to wpłynąć na zakres odpowiedzialności oskarżonegoN. M.( przy rozważeniu zarzutów apelacji jego obrońcy, zwłaszcza co do oceny zeznań świadkaT.P., informacji udzielonych przez Naczelnika USW.-U.dotyczących charakteru działalności gospodarczej prowadzonej przez oskarżonegoM. Z., ) co uzasadnia poddanie ponownej ocenie sprawy w pełnym zakresie.
Kwestia zamiaru nie została też należycie rozważona jeśli chodzi o oskarżonąO. G.-Ż.. Co do tej oskarżonej zachodzi także sprzeczność pomiędzy ustalonym przez Sąd stanem faktycznym, a konstrukcją czynu przypisanego. Skoro oskarżona pozostała w domu wK.to nie można poprzestać na stwierdzeniu, iż wspólnie i w porozumieniu „zgodnie z podziałam ról” dokonała następnych wymienionych czynności, tylko należy w zarzucie przypisać każdemu ze współsprawców to co wynika z ustalonego stanu faktycznego. Należy także przy ponownym rozpoznaniu sprawy rozważyć kwestię kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonej czynu, pod kątem odpowiedzialności zart. 191 § 2 k.k.w zb. zart. 189§ 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.( typ kwalifikowany, a nie podstawowy), skoro miała ona działać w celu wymuszenia zwrotu wierzytelności. Przypomnieć jedynie należy o granicach orzekania przez Sąd przy ponownym rozpoznaniu sprawy co do odpowiedzialności karnej oskarżonej, której to granice wyznaczają wniesiony na jej korzyść środek odwoławczy, a także środek odwoławczy wniesiony przez oskarżyciela publicznego. Na koniec stwierdzić trzeba, iż w realiach sprawy niniejszej , rezygnacja z bezpośredniego przesłuchania świadków, choćby w drodze wideokonferencji, nie jest właściwa, dlatego należy dążyć do przesłuchania świadkówI. G.orazO. L..
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd oceni dowody zgodnie z treściąart. 7 k.p.k., nie pomijając opinii sądowo psychiatrycznych i psychologicznych dotyczących oskarżonychM. Z.i N.M., opinii poligraficznej oskarżonegoM. Z., oraz pominiętych w ocenie dowodów, które mogły by wskazywać na motywy , jakie kierowały oskarżonymi w zakresie w jakim Sąd przypisze im ewentualnie winę . W aktualnym stanie, z uwagi na wyszczególnione powyżej uchybienia i ich sumę, skonstatować należy, iż sprawa nie dojrzała do merytorycznego rozstrzygnięcia. Wobec powyższego jedynie ponowne przeprowadzenie postępowania uczyni zadość zasadzie prawdy materialnej , której cechą nadrzędną jest ciążąca na Sądzie powinność takiego przeprowadzenia postępowania, aby w możliwie najpełniejszy sposób poczynione zostały ustalenia zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy.