Sąd Rejonowy w Koninie
V Wydział Gospodarczy
Sygnatura akt: V GC 483/14
Data wyroku: 2016-04-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Krzysztof Jaskólski
Słowa kluczowe: Bezpodstawne Wzbogacenie
Podstawa prawna: art.410 kc

Sygnatura akt V GC 483/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
K., dnia 19-04-2016 r.
Sąd Rejonowy w Koninie V Wydział Gospodarczy w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Krzysztof Jaskólski
Protokolant: St. sekr. sąd. Julia Szadek
po rozpoznaniu w dniu 22.03.2016r. w Koninie
na rozprawie
sprawy z powództwaM. A.
przeciwkoM. W.
o zapłatę

I
zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 45 339,53zł (czterdzieści pięć tysięcy trzysta trzydzieści dziewięć złotych pięćdziesiąt trzy grosze ) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 25.lipca 2014r. do dnia zapłaty,

II
zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 5 879zł tytułem zwrotu kosztów procesu,

III
nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa ( Sąd Rejonowy w Koninie) kwotę 826,12zł tytułem nieuiszczonych kosztów opinii biegłego.

Krzysztof Jaskólski
Sygn. akt V GC 483/14

UZASADNIENIE
Pozwem wniesionym w dniu 28 lipca 2014r. powódM. A.wniósł o zasądzenie od pozwanegoM. W.kwoty 45.239,53 zł. wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, iż strony w dniu 10 grudnia 2012r. zawarły umowę o wykonanie robót budowlanych w ramach której powód zlecił pozwanemu usługę budowlaną w zakresie rozbudowy budynku inwentarskiego w miejscowościW.Podmiejska 14, wg kosztorysu dołączonego do umowy. Termin rozpoczęcia prac przypadał na 2 stycznia 2013r., zaś termin zakończenia prac nie został sprecyzowany z uwagi na porę roku i warunki atmosferyczne, które mogły opóźnić prace budowlane, lecz stron y ustaliły, że termin ten nie będzie przekraczał 6 miesięcy od dnia rozpoczęcia robót. Strony ustaliły iż wynagrodzenie będzie wynosić całościowo 300.500,00 zł. netto, płatne w 4 ratach, z odroczonym 14 dniowym terminem płatności.(...)niezbędne przy pracach miały być nabywane przez obie strony. W dniu 24 czerwca 2013r. doszło do przesunięcia prac do dnia 31 lipca 2013r. ze względu na warunki atmosferyczne i częściowe braki w spłatach. W późniejszym czasie pozwany po raz kolejny wniósł o przedłużenie wykonania prac do dnia 30 listopada 2013r. na co powód wyraził zgodę. Pozwany, w trakcie wykonywania prac wystawiał powodowi faktury VAT, które powód opłacał gotówką, co zostało odnotowane na fakturach. Łączna kwota na którą zostały wystawione faktury VAT wyniosła 369.615,00 zł. Powód częściowo regulował faktury VAT jedynie w kwocie netto, po czym pozostała do zapłaty 48.380,50 zł. miała zostać uregulowana przez powoda w kolejnych przelewach przekazywanych na konto pozwanego. Pozwany w czerwcu 2013r. z uwagi na rzekomy brak środków finansowych poinformował powoda, iż nie jest w stanie zakupić materiałów odfirmy (...) sp. z o.o.wobec czego powód dokonał kilku przelewów bezpośrednio na kontofirmy (...) sp. z o.o., która dostarczała materiały – poszycia dachowe na obiekt budowy. I tak powód wpłacił kwotę 43.670,03 zł. na kotnofirmy (...) sp. z o.o.Nadto, powód w dniu 10 czerwca 2013r. dokonał wpłaty na konto pozwanego kwoty 39.950,00 zł., zaś w dniu 11 lipca 10.000,00 zł. W związku z powyższym, powód domaga się od pozwanego kwoty 45.239,53 zł., która wynika z różnicy pomiędzy kwota dokonanych przez powoda wpłat w łącznej wysokości 93.620,03 zł., na którą składają się zaliczki na konto pozwanego oraz wpłaty dokonane na rzeczfirmy (...) sp. z o.o.a kwotą 48.380,50 zł., która pozostała do zapłaty za faktury, które powód regulował wcześniej w kwocie netto. Pozwany nie uregulował należności, mimo wezwania go do zapłaty.
W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów postępowania na jego rzecz. W uzasadnieniu wskazał, iż kwestionuje dochodzone roszczenie, bowiem kwota 43.670,03 zł. wpłaconaspółce (...) sp. z o.o.obciążała stronę powodową, zaś powód w niniejszym postępowaniu próbuje przerzucić na pozwanego w/w koszty, co nie znajduje uzasadnienia. Pozwany podkreślił również iż nie wszystkie materiały były wykorzystane przy budowie przedmiotowej inwestycji, zaś część tych materiałów wykorzystywana była w pracach dodatkowych.
W piśmie procesowym z dnia 19 stycznia 2015r. powód zaprzeczył argumentacji pozwanego i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Podkreślił, iż pozwany błędnie interpretuje zapisy umowy mówiące o tym, iż materiały budowa len miały być nabywane przez wykonawcę a cześć przez inwestora, co nie oznacza iż inwestor miał ponosić koszty tego nabycia. Nadto, przeczy temu fakt, iżspółka (...) sp. z o.o.została poproszona przez powoda o przeksięgowanie wpłaty z dnia 20 czerwca 2013r. i poprzednich na pozwanego jako podwykonawcę. Powód wskazał, iż umówione wynagrodzenie w kwocie 369.615,00 zł. brutto obejmowało zarówno towar jak i robociznę. Powód nie tylko wywiązał się z ich zapłaty, ale i dodatkowo poniósł za pozwanego koszty zakupu towaru od(...) Halle sp. z o.o.
Sąd ustalił, następujący stan faktyczny:
W dniu 19 grudnia 2012r. powódM. A.zawarł z pozwanymM. W.umowę o wykonanie robót budowlanych. W § 1 umowy określono iż zamawiający – powód zleca, a wykonawca – pozwany przyjmuje do wykonania usługę budowlana w zakresie rozbudowy budynku inwentarskiego w miejscowościW.Podmiejska 14 według projektu dołączonego do umowy. Termin rozpoczęcia robót strony ustaliły na 2 stycznia 2013r., a termin zakończenia ze względu na porę roku i warunki atmosferyczne, które mogą opóźnić prace budowlane zostawiły otwarty, jednak nie przekraczający 6 miesięcy od dnia rozpoczęcia.
W § 3 umowy określono, iż materiały budowlane potrzebne do przeprowadzenia prac będą nabywane przez wykonawcę, po części przez inwestora, co rozliczane będzie na bieżąco i udokumentowane dowodami wpłat. Natomiast całość wynagrodzenia za usługę z materiałem strony ustalają na kwotę 300.500,00 zł. (369.615,00 zł. brutto), płatne w 4 ratach, tj. pierwsza płatna w dniu wykonania fundamentów, druga w dniu zakończenia stanu surowego murów przez wykonawcę, trzecia po wykonaniu pokrycia dachu i czwarta po całkowitym zakończeniu prac. Cała budowa miała być sfinansowana przez kredyt inwestycyjny z dopłatami Agencji Restrukturyzacji i modernizacji rolnictwa, który to powód ostatecznie otrzymał.

Dowód:

umowa o wykonanie robót budowlanych wraz z kosztorysem uproszczonym (k. 10-11), umowa o kredyt (k.15- 20), poszczególne etapy zakończenia robót (k. 108), zeznania powoda (k. 111-112).
W dniu 24 czerwca 2013r. strony zawarły aneks do umowy, w którym określiły, iż ze względu na warunki atmosferyczne i częściowe braki w spłatach termin wykonania usługi został przesunięty do 31 lipca 2013r.

Dowód:

aneks do umowy (k. 12)
W dniu 4 lipca 2013r. powód zamówił towar u sprzedawcy(...) sp. z o.o.wR.na łączną kwotę 75.434,56 zł. brutto. Należność za w/w towar powód uiścił w kwocie 10.000,00 zł. w dniu 20 czerwca 2013r., zaś warunkiem włączenia zamówienia do planu produkcji i wyprodukowanie płyt do 12 lipca 2013r. było przesłanie podpisanej kopii zamówienia i wpłata II części zaliczki w kwocie 12.500,00 zł. w dniu 4 lipca 2013r. Powód zwrócił się do formy(...) sp. z o.o.– dostawcy materiałów i przeksięgowanie wpłaconej w dniu 20 czerwca 2013r. kwoty10.000,00zł. oraz pozostałym wpłat do zamówienia nr 69-06 na rzecz wykonawcy – pozwanego, któremu zlecił wykonanie hali. Należność za materiał winna być uregulowana przez pozwanego. Powód na konto dostawcy materiałów uregulował w dniu 5 lipca 2013r. kwotę5.000,00zł., w dniu 9 lipca 2013r. kwotę7.500,00zł., w dniu 11 lipca 2013r. kwotę11.170,03zł., w dniu 16 lipca 2013r. kwotę10.000,00zł.Spółka (...) sp. z o.o.wR.dokonała przeksięgowania faktur VAT, wystawionych w związku z zamówieniem nr 69-06 na pozwanego.
W dniu 10 czerwca 2013r. powód dokonał wpłaty bezpośrednio na konto pozwanego kwoty 39.950,00 zł., a w dniu 11 lipca 2013r. kwoty 10.000 zł.

Dowód:

zamówienie nr 69-06 (k. 13-14), pismo powoda (k. 31), dowód wpłaty kwoty 10.000,00 zł. (k. 32), zeznania powoda (k.111-112), dowody wpłat (k. 36-40), faktury VAT przeksięgowane na pozwanego (k. 97- 105)
W dniu 29 lipca 2013r. Wykonawca- pozwany sporządził oświadczenie, że zobowiązuje się do wykonania pozowanych prac przy budynku inwentarskim wW.Podmiejskiej 14 w terminach do 15 września 2013r. – prace wykończeniowe dachu, montaż rynien, zakończenie prac ziemnych, obsypanie fundamentów na wysokości izolacji, do 30 września 2013r. montaż wrót i obróbka okien, wykończenie zewnętrzne elewacji, do 30 września 2013r. wykonanie ocieplenia budynku pianką polietylową w środku lub do 30 listopada 2013r. styropian z alufoksem na zewnątrz w zależności od decyzji powoda.
Dowód:
oświadczenie pozwanego z dnia 29.07.2013r. (k. 21)
W dniu 31 grudnia 2012r. pozwany wystawił na rzecz powodafakturę VAT nr (...)na kwotę 36.900,00 zł. z terminem płatności do dnia 31.12.2012r. tytułem przygotowania terenu, wykopy i wykonanie ław fundamentowych do poziomu zero, pomiary geodezyjne, częściowy zakup materiałów. Powód uregulował powyższą należność w całości.
W dniu 6 maja 2013r. pozwany wystawił na rzecz powodafakturę VAT nr (...)na kwotę 37.084,50 zł. z terminem płatności do dnia 6 maja 2013r. tytułem przygotowania terenu, wykopów i wykonania ław fundamentowych do poziomu zero, pomiary geodezyjne, częściowy zakup materiałów dotyczących wymurowania ścian nośnych. Powód uregulował w całości powyższą należność.
W dniu 20 maja 2013r. pozwany wystawił na rzecz powodafakturę VAT nr (...)na kwotę 36.900,00 zł. z terminem płatności do dnia 20 maja 2013r. tytułem przygotowania terenu, wykopów i wykonania ław fundamentowych do poziomu zero, pomiary geodezyjne, częściowy zakup materiałów dotyczących wymurowania ścian nośnych. Powód uregulował w całości powyższą należność.
W dniu 19 lipca 2013r. pozwany wystawił powodowifakturę VAT nr (...)na kwotę 109.900,50 zł. tytułem wymurowania ścian nośnych, zakup płyty warstwowej wraz z materiałami wykończeniowymi. Powód uregulował w dniu 19 lipca 2013r. należność wynikającą z w/w faktury VAT w kwocie netto tj. w kwocie 89.350,00 zł., tym samym do zapłaty pozostała kwota20.550,50 zł.
W dniu 22 lipca 2013r. pozwany wystawił powodowifakturę VAT nr (...)na kwotę 126.690,00 zł. brutto z terminem płatności do dnia 29 lipca 2013r., tytułem wykonania konstrukcji dachowej wraz z obróbką i pokryciem płytą warstwową, zakup okien z wentylacją oraz zaliczka na ocieplenie pianką polietynową. Powód uregulował w dniu 22 lipca 2013r. należność wynikającą z w/w faktury VAT w kwocie netto, tj. w kwocie 103.000,00 zł., tym samym do zapłaty pozostała kwota23.690,00 zł.
W dniu 30 lipca 2013r. pozwany wystawił powodowifakturę VAT nr (...)na kwotę 22.140,00 zł. tytułem wylania posadzek cementowych, montaż okien, drzwi, elektryki, hydrauliki, ocieplenie pianką polietylową i cały asortyment robót wykończeniowych. Powód uregulował w dniu 30 lipca 2013r. należność wynikającą z w/w faktury VAT w kwocie netto, tj. w kwocie 18.000,00 zł., tym samym do zapłaty pozostała kwota4.140,00 zł.
Dowód:faktury VAT wraz z dowodami wpłat (k. 22- 30, 33- 35)
W dniu 15 lipca 2013r. powód sporządził oświadczenie, w którym wskazał, iż zostały dokonane pewne zmiany w usytuowaniu budynku, zmiany okien, drzwi, została zmieniona konstrukcja – materiał dachu, ścian, posadzek. Nadto, wskazano iż zmiany te nie przyczyniły się do osłabienia konstrukcji. Nadto, w kolejnym oświadczeniu z tejże daty wskazano, iż wszystkie etapy planowanych robót zostały zmienione na prośba powoda na potrzeby banku w celu uzyskania kredytu.

Dowód:

oświadczenia (k. 67).
W dniu 19 marca 2014r. powód wystosował do pozwanej wezwanie do zapłaty kwoty 45.239,53 zł. w związku z nadpłata wynikającą z umowy o wykonanie robót budowlanych z zagrożeniem wystąpienia na drogę postępowania sądowego.
Dowód: wezwanie do zapłaty wraz z potwierdzeniem nadania (k. 41- 43)
W dniu 16 kwietnia 2014r. powód wystosował pismo do dostawcy materiałów(...) sp. z o.o.wR.w sprawie o udzielenie informacji co do wpłat dokonanych przez powoda na rzecz w/w spółki w łącznej wysokości 43.670,03 zł. i ich przeksięgowania na poczet towaru pobranego przez pozwanego, objętego zamówieniem nr 69-06 z dnia 4 lipca 2013r. Nadto, wskazał, iż zarówno faktury VAT jak i informacja o zaliczeniu wpłat potrzebne SA do rozliczeń pomiędzy stronami postępowania.

Dowód:

pismo powoda (k. 83)
Pozwany nie wykonał wszystkich prac objętych umową, wykonał też część prac dodatkowych.

Dowód:

zeznania powoda (k. 111-112), opinia biegłego sądowegoZ. B.(k. 122- 165), wyjaśnienia biegłego (k. 190-190v).
W dniu 1 sierpnia 2013r. powód zatwierdził prace wykonane przez pozwanego i nie wnosił do nich żadnych zastrzeżeń. Oświadczenie to miało zostać przekazane kierownikowi budowy, który prowadził całą dokumentację.

Dowód:

oświadczenie powoda (k. 176), zeznania powoda (k. 111-112).
Sąd dał wiarę wskazanym w ustaleniach stanu faktycznego dokumentom, gdyż ich autentyczność i treść nie była kwestionowana przez strony, a Sąd nie dopatrzył się powodów by czynić to z urzędu. Sąd pominął dowód z artykułu prasowego przedłożonego przez stronę pozwaną, na okoliczność spalenia się obiektu, będącego podstawą rozliczeń pomiędzy stronami, z uwagi na fakt, iż w/w obiekt uległ spaleniu nie stanowił przeszkody do przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z dziedziny budownictwa na okoliczność dokonanych w toku realizacji prac zmian i ich wpływ na umniejszenie jakości poszczególnych pozycji kosztorysu pozwanego (robocizna, materiały, wynagrodzenie).
Sąd nie znalazł także podstaw, aby nie dać wiary zeznaniomM. A.. Były one bowiem spójne, jasne i rzeczowe oraz korespondowały z zebranym w sprawie materiałem dowodowym.
Sąd nie znalazł także podstaw, aby kwestionować przydatności opinii biegłego z dziedziny budownictwa i szacowania nieruchomościZ. B.. Opinia ta jest jasna, logiczna, przekonywującą i wyczerpująco uzasadniona. Nadto zarówno wnioski końcowe opinii, jak i jej uzasadnienie są jasne i kategoryczne.
Sąd zważył, co następuje:
Powództwo podlegało uwzględnieniu w całości.
Strony niniejszego postępowania łączyła umowa o wykonanie robót budowlanych. W § 3 umowy strony ustaliły, iż całość wynagrodzenia za usługę z materiałem będzie wynosić kwotę 300.500,00 zł., tym samym wynagrodzenie obejmowało również koszt materiałów.
Należy podkreślić, iż to na powodzie zgodnie z regulacjąart. 6 k.c.iart. 232 k.p.c.spoczywa obowiązek wykazania, iż wysunięte w pozwie żądanie jest uzasadnione zarówno co do zasady, jak i wysokości. Realizując zatem w sposób należyty to zobowiązanie powód był zobligowany do przedstawienia takich dowodów, których analiza w sposób nie budzący wątpliwości pozwoliłaby na weryfikacje wysokości dochodzonego pozwem roszczenia.
Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, iż powód, mimo iż zobowiązany do tego był pozwany, uregulował należnośćfirmie (...) sp. z o.o.za materiały w łącznej wysokości43.670,03 zł.Z rozliczeń stron, zaś wynika, iż powód opłacałfaktury VAT nr (...)w kwotach netto, przez co powstała niedopłata wobec pozwanego w kwocie48.380,50 zł.Nadto, powód w dniach 10 czerwca 2013r. wpłacił na konto pozwanego kwotę w wysokości39.950,00 zł.oraz 11 czerwca 2013r. w wysokości10.000,00 zł.Skoro, zatem powód uregulował na rzecz pozwanego w wyniku w/w rozliczeń łączną kwotę 49.950,00 zł., zaś był winien pozwanemu kwotę 43.670,03 zł., oraz uregulował za pozwanego należność za materiały w kwocie 48.380,50 zł., tym samym powstała nadpłata w kwocie dochodzonej niniejszym pozwem tj.45.239,53 zł.,którą to pozwany winien zwrócić powodowi.
W niniejszej sprawie należało odwołać się do treściart.410 §1 kcwskazując, że reguluje on szczególny przypadek bezpodstawnego wzbogacenia, którym jest nienależne świadczenie. Do powstania odpowiedzialności z tego tytułu konieczne jest zaistnienie wszystkich jego przesłanek, takich jak wzbogacenie, zubożenie, związek między nimi oraz brak podstawy prawnej. Świadczenie jest nienależne w sytuacjach konkretnie wyliczonych w§2 art.410 kc, a więc m.in. wtedy, gdy spełnienie zobowiązania wprawdzie istniało, ale w mniejszym rozmiarze niż zostało spełnione (nadpłata). Należy wskazać, że wedługart. 405 k.c.wzbogacony ( o nienależne świadczenie -art. 410 k.c.) obowiązany jest do zwrotu tego, co wyszło z majątku zubożonego. Gdy wzbogacenie polega na uzyskaniu sumy pieniężnej, wzbogacony, który korzystając z tych pieniędzy uzyskał określoną korzyść, powinien zwrócić świadczenie pieniężne przeliczone zgodnie z zasadą ekwiwalentności.
Mając na uwadze powyższe oraz przeprowadzone postępowanie dowodowe oraz okoliczność, iż powód udowodnił podstawę dochodzonego roszczenia należało uwzględnić jego roszczenie i zasądzić od pozwanego na rzecz powoda kwotę 45.339,53 zł. z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 25 lipca 2014r. do dnia zapłaty (pkt I wyroku).
Podstawą prawną zasądzenia odsetek ustawowych byłart. 481 § 1 i 2 k.c.
Sąd na podstawie 98 i 99k.p.c.w zw. zart. 108 k.p.c.zasądził od pozwanego na rzecz powoda w pkt II wyroku koszty procesu faktycznie poniesione w kwocie 5.879,00 zł, albowiem wygrał on w całości sprawę. Na koszty procesu powoda złożyły się bowiem: opłata sądowa od pozwu w kwocie 2262 zł, wynagrodzenie pełnomocnika procesowego – 2400 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł., zaliczka na poczet opinii biegłego w kwocie 1200,00 zł.
W pkt III wyroku Sąd nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa (Sąd Rejonowy w Koninie) kwotę 826,12 zł. tytułem nieuiszczonych kosztów opinii biegłego.
SSR Krzysztof Jaskólski