Sąd Okręgowy w Kaliszu
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II Cz 752/16
Data wyroku: 2016-11-08 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Janusz Roszewski, Marian Raszewski, Wojciech Vogt –

Sygn. akt II Cz 752/16

POSTANOWIENIE
K., dnia 8 listopada 2016 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu, II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący:S.S.O. Wojciech Vogt – spr.
Sędziowie:S.S.O. Marian Raszewski
S.S.O. Janusz Roszewski
po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2016 r. w Kaliszu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z wniosku(...) sp. z o.o.sp. k. z siedzibą weW.
z udziałemE. K.
o stwierdzenie nabycia spadku poS. K.
w przedmiocie zażalenia(...) sp. z o.o.sp. k. z siedzibą weW.
na postanowienie Sądu Rejonowego w Jarocinie
z dnia 30 sierpnia 2016 r., sygn. akt I Ns 771/15
postanawia:
1.  zmienić punkt II. zaskarżonego postanowienia Sądu Rejonowegow Jarocinie z dnia 30 sierpnia 2016 r., wydanego w sprawie sygn. aktI Ns 771/15 i nadać mu następujące brzmienie:
„II. kosztami postępowania obciążyć uczestniczkę postępowaniaE. K.i z tego tytułu zasądzić odE. K.na rzecz wnioskodawcy(...) sp. z o.o.sp. k. z siedzibąweW.kwotę 331 zł (trzysta trzydzieści jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.",
2.zasądzić od uczestniczki postępowaniaE. K.na rzeczwnioskodawcy(...) sp. z o.o.sp. k. z siedzibą
weW.kwotę 150 zł (sto pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
S.S.O. Marian Raszewski S.S.O. Wojciech Vogt S.S.O. Janusz Roszewski
Sygn. akt II Cz 752/l 6

UZASADNIENIE
W punkcie II. postanowienia z dnia 30 sierpnia 2016 r. Sąd Rejonowy w Jarocinie rozstrzygnął o kosztach postępowania o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłymS. K.obciążając nimi zainteresowanych w zakresie przez nich poniesionym.
W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, iż podstawą rozstrzygnięcia jestart. 520 § l k.p.c.a mimo faktu, iż wnioskodawca jest wierzycielem spadkodawcy w niniejszej sprawie nie wystąpiła sprzeczność interesów.
Zażalenie na powyższe orzeczenie w zakresie punktu II złożył wnioskodawca domagając się jego zmiany przez zasądzenie na swoją rzecz od uczestniczki postępowaniaE. K.kwoty 331 zł oraz kosztów postępowania zażaleniowego.
W uzasadnieniu wskazano, że z uwagi na fakt, iż wnioskodawca jest wierzycielem następcy prawnego dłużnika (spadkodawcy) to interesy wnioskodawcy i uczestniczki postępowania są sprzeczne, stąd kosztami postępowania w niniejszej sprawie powinna zostać obciążona w całościE. K..
Sąd Okręgowy, zważył co następuje:  Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Co do zasady w przypadku rozstrzygania o kosztach w postępowaniu nieprocesowym obowiązuje odmienna zasada niż w procesie. Zgodnie z treściąart. 520 § l k.p.c., każdy uczestnik postępowania ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie. W rezultacie koszty połączone z poszczególnymi czynnościami ponosi ten, kto czynności tej dokonał. Każdy uczestnik postępowania ponosi zatem koszty związane z jego działaniem lubz czynnościami sądu podjętymi w jego interesie.
Odstępstwo od tej generalnej zasady ustawodawca przewidział wart. 520 § 2 k.p.c.orazart. 520 § 3 k.p.c.Przesłankami zastosowania tej szczególnej regulacji są: różny stopień zainteresowania wynikiem postępowania lub sprzeczność interesów. Wskazać trzeba,że o sprzeczności interesów uczestników można mówić, gdy występują w postępowaniu jako swego rodzaju przeciwnicy w zakresie rozpoznawanego żądania. Czy występuje jednak sprzeczność interesów należy indywidualnie badać okoliczności konkretnej sprawy. Zgodnie zart. 1025 § l k.c.Sąd stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę na wniosek osoby zainteresowanej, a więc mającej w tym interes prawny. Osobą zainteresowaną, która ma interes prawny w żądaniu stwierdzenia nabycia spadku jest m.in. wierzyciel spadku.
Podkreślenia wymaga, że jeżeli wnioskodawca - tak jak w niniejszej sprawie - nie jest spadkobiercą ale wierzycielem spadku, to jego interes - realizowanie swojej wierzytelności -
jest sprzeczny z interesem spadkobiercy, który jako dłużnik jest zobowiązany zaspokoić interes wierzyciela. Skoro dłużnik nie spełnił świadczenia wierzyciel ma prawo realizowaćje w drodze postępowania sądowego. Do tego natomiast konieczne jest uprzednie stwierdzenie nabycia spadku. W takiej sytuacji odpowiednio do postępowania nieprocesowego stosuje się przepisyart. 98 k.p.c.w zakresie, w jakim określa on koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i do celowej obrony (por. Agnieszka Góra-Błaszczykowska /w/Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego pod redakcją Henryka Doleckiego i Tadeusza Wiśniewskiego,Warszawa 2011, tom II, s. 70). Wbrew stanowisku Sądu Rejonowego koszty poniesione przez wnioskodawcę, w tym koszty opłaty skarbowejod dokumentów urzędowych, opłaty od pełnomocnictwa i koszty wniosku o wskazanie następców prawnych oraz koszt ogłoszeń prasowych wchodzą w skład kosztów, o których mówiart. 98 k.p.c.(por. Andrzej Daczyński,Koszty postępowania cywilnego pod red. Jacka IgnaczewskiegoCH Beck Warszawa 2010 r., s. 210).
W niniejszej sprawie wyniosły one łącznie 331 zł (60 zł koszty zastępstwa procesowego, 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, 50 zł tytułem opłatyod wniosku o stwierdzenie nabycia spadku, 48 zł tytułem kosztu wniosku o wskazanie następców prawnych oraz kwota 156 zł tytułem opłat za odpisy aktów stanu cywilnego).
Z materiału dowodowego niniejszej sprawy nie wynikało aby dziedzicząca uczestniczka postępowania miała jakikolwiek własny interes w stwierdzaniu nabycia spadku po spadkodawcy skoroS. K.zmarł w 2012 r. i do tej pory nikt nie wystąpił z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku. Z drugiej strony skoro Sąd uwzględnił wniosek wierzyciela i stwierdził nabycie spadku, to przesłankowo uznał, że wykazał on swoje prawo do wystąpienia w roli wnioskodawcy, więc wykazał dostatecznie, że jest wierzycielem spadku. W tej sytuacji uzyskanie przez niego stwierdzenia nabycia spadku leży w jego interesie, gdyż jest to pierwszy i niezbędny krok do uzyskania od uczestników należnegomu świadczenia. W istocie zatem interesem uczestniczki w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku było oddalenie wniosku, gdyż uwzględnienie wniosku o stwierdzenie nabycia spadku umożliwia wierzycielowi zaspokojenie jego roszczenia i pozostaje w sprzecznościz interesem spadkobierczyni. Zauważyć również trzeba, że z akt sprawy nie wynika aby spełnione zostały przesłanki zart. 102 k.p.c., który może mieć zastosowanie w tego rodzaju sprawach.
Mając na uwadze powyższe rozważania zgodnie zart. 386 § l k.p.c.w zw. zart. 397§ 2 k.p.c.iart. 13 § 2 k.p.c.należało orzec jak w sentencji.
S.S.O. Marian Raszewski S.S.O. Wojciech Vogt S.S.O. Janusz Roszewski