Sąd Okręgowy w Lublinie
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 1336/15
Data wyroku: 2016-07-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jacek Chaciński

Sygn. akt VII U 1336/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 lipca 2016r.
Sąd Okręgowy w Lublinie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Jacek Chaciński

Protokolant:

starszy sekretarz sądowy Beata Pełczyńska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2016 r. w Lublinie
sprawyZ. I.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wL.
o wysokość kapitału początkowego
na skutek odwołaniaZ. I.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wL.
z dnia 30 czerwca 2015 r., nr(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowegoZ. I.ustala na 141,61%, a wysokość kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku na kwotę 140 272,44 zł (sto czterdzieści tysięcy dwieście siedemdziesiąt dwa złote i czterdzieści cztery grosze).
Sygn. akt VII U 1336/15

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 30 czerwca 2015 roku, znak(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.na podstawieustawy z dnia17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2009, Nr 153, poz. 1227 ze zm.) ustalił na dzień 1 stycznia 1999 roku dlaZ. I.kapitał początkowy w wysokości 131.515.34 zł. Do ustalenia wartości kapitału początkowego organ przyjął podstawę wymiaru kapitału w kwocie 1.572.14 zł. oraz okresy składkowe w wymiarze 18 lat, 0 miesięcy, 6 dni oraz okresy nieskładkowe w wymiarze 4 lat, 9 miesięcy oraz 29 dni (decyzja – k. 48 akta ZUS).
Odwołanie od powyższej decyzji złożyłZ. I., wnosząco ponowne naliczenie kapitału początkowego z uwzględnieniem faktycznego a nie minimalnego wynagrodzenia za okres pracy w 1993 roku. Wnioskodawca wskazał,iż wyliczona w ten sposób kwota jest dużo niższa od należnej, przez co dla niego bardzo krzywdząca. Skarżący zaznaczył także, iż w przedłożonej do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dokumentacji wskazane są kwoty wynagrodzeń, wypłacanych przez pracodawców, za które odprowadzono składki na ubezpieczenie społeczne,z uwzględnieniem których powinien zostać naliczony kapitał początkowy (odwołanie od decyzji – k. 2 a.s.)
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie podnosząc argumenty które legły u podstaw zaskarżonej decyzji (odpowiedźna odwołanie – k. 3 a.s.).

Sąd Okręgowy ustalił co następuje:
Z. I.,urodzony (...), z wykształcenia jest inżynierem technologii żywności (zaświadczenie o stanie odbytych studiów wyższych – akta ZUS).
W okresie od 1 września 1980 roku do 31 maja 1992 roku był zatrudnionywFabryce (...) S.A.wP., na stanowisku mistrza produkcji, starszego mistrza produkcji oraz kierownika zmiany. W kolejnym okresie zatrudnienia w wyżej wskazanej spółce, tj. od 1 czerwca 1992 roku do 30 czerwca 1994 roku zatrudniony został na stanowisku Dyrektora ds.(...)Ostatnim zajmowanym stanowiskiem przez wnioskodawcę w tym okresie było stanowisko Kierownika Działu(...)na którym otrzymywał wynagrodzenie 2.300.000 zł miesięcznie, zwiększonego o premię uznaniową do wysokości 300% wynagrodzenia zasadniczego (świadectwa pracy, legitymacja ubezpieczeniowa, zaświadczenia o zatrudnieniui wynagrodzeniu – akta ZUS; zeznania wnioskodawcyZ. I.– k. 10 v, 15 v. a.s.).
Pierwszą decyzją dotyczącą ustalenia kapitału początkowego dlaZ. I.była decyzja z dnia 15 czerwca 2004 roku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL., ustalił wówczas skarżącemu kapitał początkowy nie uwzględniając do stażu pracy zatrudnienia współce (...) S.A.wP., przypadającego w okresie od 1 czerwca 1992 roku do 30 czerwca 1994 roku (decyzja – akta ZUS).
Wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2015 roku o sygn. akt VII U 219/15, Sąd Okręgowy w Lublinie, VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, zmienił zaskarżoną decyzję ZUS uwzględniając do ustalenia wartości kapitału początkowegoZ. I.okres od 1 czerwca 1992 roku do 30 czerwca 1994 rokuz tytułu zatrudnienia wSpółce (...) S.AwP.(odpis wyroku – akta ZUS).
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL., wykonując prawomocny wyrok Sądu Okręgowego z dnia 15 kwietnia 2015 roku, decyzją z dnia7 maja 2015 roku ponownie ustalił wnioskodawcy wartość kapitału początkowegona dzień 1 stycznia 1999 roku. Zakład przyjął wówczasZ. I.kapitał początkowy w wysokości 128.779.53 zł. Do ustalenia podstawy wymiaru kapitału początkowego przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek z 10 kolejnych lat kalendarzowych, tj. od 1 października 1989 roku do 31 grudnia 1998 rokuze wskaźnikiem wynoszącym 124,76%. Do wyliczenia wskaźnika nie uwzględniono wynagrodzenia za 1993 rok, ponieważ przedłożone przez wnioskodawcę zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu „Rp-7” zawierało błędną łączną kwotę wynagrodzenia. Dnia 14 maja 2015 roku wnioskodawca złożył wniosek o ponowne ustalenie kapitału początkowego z uwzględnieniem za rok 1993 wynagrodzenia minimalnego (wniosek- k. 45 akta ZUS).
Zaskarżoną decyzją organ rentowy przeliczył kapitał początkowy zgodniez wnioskiem skarżącego. Po doliczeniu za rok 1993 wynagrodzenia minimalnego, wskaźnik podstawy wymiaru wyniósł 128,77%, a wartość kapitału zwiększyła siędo kwoty 131.515.34 zł (decyzja – k. 48 akta ZUS).
Powyższy (bezsporny) stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o przytoczone dowody z dokumentów zawartych w aktach ZUS oraz aktach sprawy, zwłaszczaz zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniuZ. I., sporządzone przezSpółkę Akcyjną (...)wP., które zostało wystawionena podstawie akt osobowych oraz karty zarobkowej pracownika (których to nie udało się odzyskać z powodu likwidacji zakładu). Dokumenty te zostały one sporządzone w przepisanej formie, w oparciu o obowiązujące w dacie ich wydania przepisy prawne oraz wydane przez kompetentne osoby w ramach przysługujących im uprawnień. Wobec tego dokumenty powyższe zostały obdarzone wiarą jako autentyczne i rzetelne, a przez to prawdziwe.
Oceniając zgromadzone dowody, Sąd częściowo dał wiarę również zeznaniom wnioskodawcy w zakresie w jakim stwierdził, że jego wynagrodzenieza 1993 rok było wyższe niż wynagrodzenie minimalne. Wnioskodawca nie był w stanie stwierdzić ile konkretnie wynosiło (protokół – k. 10 v a.s.), jednak w toku postępowania wyliczył wysokość wynagrodzenia na podstawie przemnożenia kwoty wskazanejw świadectwie pracy przez 12 miesięcy oraz dodaniu do niej premii wskazanejw zaświadczeniu Rp-7, co dało kwotę 82.994.300 zł. Wnioskodawca powołał się tym samym na błąd sporządzonego zaświadczenia w wysokości wynagrodzenia zasadniczego oraz sumy wskazanej w kolumnie nr 7 (protokół – k. 15 v a.s.).
W ocenie Sądu powołana okoliczność błędnego wskazania łącznej kwoty wynagrodzenia w zaświadczeniu o zatrudnieniu i wynagrodzeniu „Rp-7” nie jest zasadna. Kwota ta wypisana została bowiem w sposób jednoznaczny. Wątpliwość budzi natomiast kwota wskazana w rubryce nr 2 jako wynagrodzenie zasadnicze. Okoliczność błędnego wpisu, oraz ewentualną próbę jego poprawy wskazanego wynagrodzenia zasadniczego w zaświadczeniu, nie może jednak stanowić uzasadnionej podstawydo odmowy mocy dowodowej wskazanego dokumentu przy uwzględnieniu całokształtu materiału dowodowego.
Odnosząc się do braku wyraźnie wskazanej kwoty wynagrodzenia zasadniczego w zaświadczeniu za rok 1993, w pierwszej kolejności należy wskazać,że ewentualne wątpliwości w zakresie kwot otrzymywanych przez skarżącego mogą być wyjaśnione przy uwzględnieniu pozostałych kwot, tj. premii w wysokości 49.910.100 zł oraz świadczenia pieniężnego z ubezpieczenia społecznego w kwocie 5.484.200 zł oraz łączną kwotę wynagrodzenia w wysokości 80.771.000 zł. O fakcie, iż wynagrodzenie otrzymywane przez skarżącego przewyższało wynagrodzenie minimalne świadczą także wskazane wynagrodzenia z pozostałych okresów zatrudnienia (rosnąco latami), zwiększony stosunek wynagrodzenia pracownika do rocznego przeciętnego wynagrodzenia wskazany w rubryce nr 9 zaświadczenia „Rp-7”, świadectwo pracy wskazujące na miesięczne wynagrodzenie skarżącego w wysokości 2.300.000 zł zwiększonego o premię uznaniową, a przede wszystkim, kierownicze stanowisko jakie wnioskodawca zajmował w ostatnim okresie pracy, oraz stanowisko Dyrektora ds.(...). Z zestawienia tych okoliczności należy wyprowadzić wniosek, że pozostałe wskazane w zaświadczeniu kwoty wskazują na łączne wynagrodzenie, o którym mowa w rubryce nr 7 omawianego zaświadczenia. To ten fakt ma zasadnicze znaczenie dla oceny wiarygodności powołanego dokumentu, a nie jego braki formalne, które pracownika, z reguły nie mającego wpływu na jego sporządzenie, nie mogą obciążać.
Z tych względów przytoczone dowody zostały uznane za wiarygodne i jako takie stanowiły pełnowartościowe źródło informacji o okolicznościach faktycznych w sprawie. Pomyłka drukarska przy sporządzaniu zaświadczenia o zatrudnieniui wynagrodzeniu Rp-7 w rubryce określającej wynagrodzenie zasadnicze wskazuje na wyraźne zaniedbanie pracodawcy w tym zakresie, nie mogące obciążać ubezpieczonego sankcją zastosowaną przez organ rentowy w zaskarżonej decyzji. Z tych względów zostały one uznane za wiarygodne i jako takie stanowiły pełnowartościowe źródło informacji o okolicznościach faktycznych w sprawie.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
OdwołanieZ. I.jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 173 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2015 roku, poz. 748 ze zm.) – zwanej w dalszej części ustawą emerytalną, dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 roku, którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy.
W myśl art. 174 ust. 1 wyżej wskazanej ustawy kapitał początkowy ustala sięna zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniem ust. 2-12. Wedle ust. 2 tego artykułu przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:
1) okresy składkowe, o których mowa w art. 6;
2) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5;
3) okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-4 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2.
Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonychw art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu przed dniem 1 stycznia 1999 r.
Zgodnie natomiast z art. 15 ustawy systemowej, podstawę wymiaru emeryturyi renty stanowi ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub na ubezpieczenie społecznena podstawie przepisów prawa polskiego w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych, wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę lub rentę,z uwzględnieniem ust. 6 i art. 176.
Zgodnie zart. 6 ust. 2 pkt. 11 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, za okresy składkowe uważa się przypadające przed dniem 15 listopada 1991 r. okresy, za które została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne albo za które nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne, wykonywania na obszarze Państwa Polskiego pracy nakładczej:
a) objętej obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, za które opłacono składkęna to ubezpieczenie lub w których występowało zwolnienie od opłacania składki,
b) przed dniem objęcia obowiązkiem ubezpieczenia z tego tytułu,
jeżeli w tych okresach osoba wykonująca taką pracę uzyskiwała wynagrodzeniew wysokości co najmniej połowy obowiązującego najniższego wynagrodzenia, określonego na podstawie przepisówKodeksu pracy.
Do okoliczności spornych w rozpoznawanej sprawie, biorąc pod uwagę treść zaskarżonej decyzji, odwołania, wniosku złożonego przed organem rentowym oraz składanych wyjaśnień należała możliwość obliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego ubezpieczonego przy uwzględnieniu wynagrodzenia za 1993 rok w kwocie wyższej niż wynagrodzenie minimalne.
Stosownie do treści § 21 rozporządzenia Ministra Pracy i polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o oświadczenia emerytalno - rentowe środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są dla pracowników – zaświadczenie pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lub inny dokument, na podstawie którego można ustalić wysokość wynagrodzenia. Brak formalny lub błędny zapis na takim dokumencie nie może być jednocześnie oceniony jako uniemożliwiający zidentyfikowanie źródła zawartych w nim informacji.
Podkreślenia jednak wymaga że Sąd, w przeciwieństwie do organu rentowego, nie jest związany określonymi środkami dowodowymi. Zgodnie z treściąart. 473 k.p.c.w postępowaniu przed sądem w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych nie stosuje się przepisów ograniczających dopuszczalność dowoduze świadków i przesłuchania stron. Powyższe oznacza, że każdy fakt może być dowodzony wszelkimi środkami, które Sąd uzna za pożądane, a ich dopuszczenieza celowe (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 1984 r., sygn. III UZP 6/84; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 września 1984 r., sygn. III UZP 48/84wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lipca 1997 r., sygn. H UKN 186/97; wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. III AUa 808/12).
W wyniku przeprowadzonego postępowania dowodowego Sąd Okręgowy uznał zatem, że wnioskodawca w 1993 roku uzyskał wynagrodzenie w kwocie 80.771.000 zł, która to powinna zostać uwzględniona przy wyliczeniu wskaźnika wysokości wymiaru kapitału początkowego.
Zgodnie ze stanowiskiem organu rentowego zawartym w piśmie z dnia22 lutego 2016 r. przy założeniu, że wnioskodawca w roku 1993 uzyskał wynagrodzenie wraz ze świadczeniami ubezpieczenia społecznego w kwocie 80.771.000 zł, wskaźnik wysokości podstawy wymiaru z 10 kolejnych lat kalendarzowych od 1 stycznia 1989 roku do 31 grudnia 1998 roku wyniósłby 141,61%. Kapitał początkowy przeliczonyna dzień 1 stycznia 1999 roku wyniósłby 140.272.44 zł
Zasadna zatem była zmiana zaskarżonej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wL.z dnia 30 czerwca 2015 roku, poprzez ustalenie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowegoZ. I.na 141,61%, a wysokość kapitału początkowego na dzień 1 stycznia 1999 roku na kwotę 140.272.44 zł.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie powołanych przepisów orazart. 47714§2 k.p.c.Sąd orzekł jak w sentencji.