Sąd Rejonowy w Krośnie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 273/16
Data wyroku: 2016-08-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Katarzyna Gurgacz
Słowa kluczowe: Świadczenia Rehabilitacyjne
Podstawa prawna: art. 18 ust. 7 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, art. 84 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

Sygn. akt IV.U 273/16

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 11 sierpnia 2016 r.
Sąd Rejonowy, Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Krośnie Wydział IV
w składzie:
Przewodniczący:SSR Katarzyna Gurgacz
Protokolant:sekr. sądowy Agnieszka Wulw-Kondej
po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2016 r. w Krośnie
sprawy z wnioskuS. B.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wJ.
o świadczenie rehabilitacyjne
na skutek odwołaniaS. B.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wJ.
z dnia 4 maja 2016 roku znak:(...)
z dnia 5 maja 2016 roku   znak:(...)

I
z m i e n i azaskarżoną decyzję Oddziału ZUS wJ.z dnia 4 maja 2016 roku znak:(...)i ustala, że wnioskodawczyniS. B.nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia rehabilitacyjnego za okres od dnia 12 listopada 2015 roku do dnia 31 marca 2016 roku w kwocie 10 290 zł 12 gr;

II
o d d a l aodwołanie od decyzji z dnia 5 maja 2016 roku znak:(...);

III
znosi wzajemnie między stronami koszty procesu.

Sygn. akt IV.U. 273/16

UZASADNIENIE
wyroku z dnia 11 sierpnia 2016 roku.
Decyzją z dnia 5 maja 2016 roku, znak :(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wJ.odmówił odwołującejS. B.prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 12 listopada 2015 roku do 9 maja 2016 roku.
W uzasadnieniu decyzji Oddział ZUS wJ.podał, żeS. B.ma ustalone prawo do emerytury od dnia 1 kwietnia 1996 roku.
Decyzją z dnia 4 maja 2016 roku, znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wJ.zobowiązał wnioskodawczynięS. B.do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 12 listopada 2015 roku do 31 marca 2016 roku.
W uzasadnieniu decyzji Oddział ZUS wJ.podał, żeS. B.ma ustalone prawo do emerytury od dnia 1 kwietnia 1996 roku, natomiast organ rentowy wypłacił wnioskodawczyni świadczenie rehabilitacyjne za okres od 12 listopada 2015 roku do 31 marca 2016 roku.
Powyższe decyzje zaskarżyła wnioskodawczyniS. B.wnosząc o ich zmianę poprzez ustalenie , że nie jest zobowiązana do zwrotu wymienionej kwoty świadczenia rehabilitacyjnego oraz że ma prawo do świadczenia rehabilitacyjnego.
Dalej wnioskodawczyni podniosła , że jej zdaniem brak było podstaw do wydania zaskarżonych decyzji o takiej treści. Wnioskodawczyni we wniosku o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego podała, że ma ustalone prawo do emerytury(...), a pomimo tego świadczenie rehabilitacyjne zostało jej przyznane, czym organ rentowy spowodował u wnioskodawczyni przekonanie, że to świadczenie jej przysługuje, dlatego nie może być obecnie uznane za nienależnie pobrane z winy ubezpieczonej.
W odpowiedzi na odwołania O/ZUS wJ.wniósł o oddalenie odwołań jako bezzasadnych, jednocześnie podając, że zaskarżone decyzje są prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami. W szczególności powołał się na fakt, że wnioskodawczyni zarówno we wniosku o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego jak i w decyzji przyznającej to świadczenie, została pouczona o okolicznościach powodujących ustanie prawa do świadczenia albo wstrzymanie ich wypłaty, zaś samo powiadomienie organu rentowego o tych okolicznościach przez wnioskodawczynię ma jedynie ten skutek, że organ nie może domagać się zwrotu świadczeń za okres dłuższy niż ostatnie 12 miesięcy a także domagać się zwrotu odsetek ustawowych.
W wyniku przeprowadzonego postępowania Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych dokonał następujących ustaleń :
Bezspornym w sprawie jest, że decyzją z dnia 7 grudnia 2015 roku znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wJ.przyznał wnioskodawczyniS. B.prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 12 listopada 2015 roku do 9 maja 2016 roku.
dowód: decyzja(...) OddziałwJ.z dnia 7 grudnia 2015 roku znak:(...)
Bezspornym jest również, że świadczenie rehabilitacyjne za okres od 12 listopada 2015 roku do 31 marca 2016 roku zostało wnioskodawczyni wypłacone.

    Poza sporem pozostaje również, że decyzją z dnia 21 czerwca 2016 roku znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wJ.uchylił decyzję z dnia 7 grudnia 2015 roku znak:(...)oraz jednocześnie odmówił wnioskodawczyniS. B.prawa do wypłaty świadczenia rehabilitacyjnego za okres od dnia 12 listopada 2015 roku do 9 maja 2016 roku.

dowód:akta zasiłkowe ZUS, decyzja z dnia 21 czerwca 2016 roku znak:(...)k.17
Bezspornym jest, że wnioskodawczyni od dnia 1 kwietnia 1996 roku ma ustalone prawo do emerytury, co podała w oświadczeniu do celów świadczenia rehabilitacyjnego.
dowód:akta zasiłkowe, akta ubezpieczeniowe wnioskodawczyni, zeznania wnioskodawczyni k.24
Tym wszystkim dowodom Sąd dał wiarę albowiem nie zachodzą między nimi sprzeczności, są logiczne, spójne i wzajemnie się uzupełniają a stan faktyczny w sprawie jest bezsporny.
Sąd zważył co następuje :
Zgodnie zart. 18 ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa/t. j.: Dz. U. z 2010 r., nr 77, poz. 512 ze zm./ - świadczenie rehabilitacyjne nie przysługuje osobie uprawnionej do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego oraz urlopu dla poratowania zdrowia, udzielonego na podstawie odrębnych przepisów.
Zgodnie zart. 84 ustawy  z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych/tekst jednolity : Dz. U. Nr 205, poz. 1585 ze zm./ - osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu, wraz z odsetkami.
Za kwoty nienależnie pobranych świadczeń uważa się:

1
świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń albo wstrzymanie ich wypłaty w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenie była pouczona o braku prawa do ich pobierania;

2
świadczenia przyznane lub wypłacone na podstawie nieprawdziwych zeznań lub fałszywych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzania w błąd organu wypłacającego świadczenia przez osobę pobierającą świadczenia.

Bezspornym jest, że zgodnie z art. 84 ust. 1 wymienionej ustawy obowiązek zwrotu świadczeń nienależnych ustalony decyzją organu ubezpieczeń społecznych obciąża osobę, która świadczenia te pobrała, tzn. osobę która uzyskała nienależną korzyść.
W niniejszej sprawie Sąd oparł rozstrzygnięcie na powołanych powyżej przepisach oraz podzielając w całości stanowisko wyrażone przezSąd Najwyższy w wyroku z dnia 3 grudnia 2013 roku, I UK 212/13, wydanym na tle analogicznego stanu faktycznego i prawnego.
Sąd Najwyższy w tezie powołanego wyroku stwierdził, że„ubezpieczony nie ma obowiązku zwrotu pobranego świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli we wniosku o to świadczenie podał, że pobiera rentę z tytułu niezdolności do pracy(…)”.
W uzasadnieniu tego wyroku Sąd Najwyższy szeroko uzasadnił, po pierwsze iż w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania przepis art. 84 ust. 2 pkt 1 ustawy systemowej, który dotyczy świadczenia, do którego prawo powstało, zaś w trakcie jego wypłaty zaistniały okoliczności powodujące ustanie prawa bądź wstrzymanie jego wypłaty, natomiast w rozpoznawanej sprawie prawo do świadczenia w ogóle nie powstało, ponieważ wnioskodawczyni w ogóle nie nabyła prawa do świadczenia rehabilitacyjnego ze względu na uprzednie prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy/emerytury – przyp. sądu/.
Natomiast regulacja art. 84 ust. 2 pkt 2 ustawy systemowej ze względu na określone kierunkowe działanie (nieprawdziwe zeznania, fałszywe dokumenty, wprowadzenie w błąd)nie dotyczy przypadku ubezpieczonej.
Sąd Najwyższy w uzasadnieniu powołanego wyroku powołuje się na wcześniejszą linię orzeczniczą, w której zwracano uwagę na określony zakres odpowiedzialności dochodzonej w trybie nienależnie pobranych świadczeń, który nie obejmuje świadczeń, które pozwany wypłacał, choć nie powinien wypłacać, bo ubezpieczony nie miał w ogóle do nich prawa lub świadczenie zostało zawyżone błędnie przez organ rentowy – uchwała SN z 21 maja 1984 roku, III UZP 20/84, wyrok ZS z 26 czerwca 1985 roku, II URN 98/85.
W tym stanie rzeczy Sąd uznając, że decyzja Oddziału ZUS wJ.z dnia 4 maja 2016 roku, znak:(...)jest nieprawidłowa dokonał jej zmiany, na zasadzieart. 47714§ 2 kpc.
Sąd na zasadzieart. 47714§ 1 kpcoddalił odwołanie od decyzji Oddziału ZUS wJ.z dnia 5 maja 2016 roku, znak :(...), opierając się na treści powołanego przepisuart. 18 ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.
O kosztach procesu Sąd orzekł w oparciu o przepisart. 100 k.p.c
Sędzia