Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 1618/15
Data wyroku: 2016-09-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Lucyna Łaciak
Słowa kluczowe: Podleganie Ubezpieczeniom Społecznym
Podstawa prawna: art 22 kp

Sygn. akt VII U 1618/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 września 2016 r.
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie VII Wydział Pracyi Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSO Lucyna Łaciak
Protokolant: sekr. sądowy Monika Bąk - Rokicka
po rozpoznaniu w dniu 6 września 2016 r. w Warszawie
sprawyE. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.
przy udziale(...) Klubu Sportowego (...)wW.
o podleganie ubezpieczeniom społecznym
na skutek odwołaniaE. M.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.
z dnia 8 września 2015 r. znak:(...)
- zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że stwierdza, iż odwołującaE. M.podlega obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu, wypadkowemu z tytułu zatrudnienia na podstawie stosunku pracy w(...) Klubie Sportowym (...)wW.od dnia 04 maja 2015 roku.

UZASADNIENIE

E. M.w dniu 14 września 2015 r. złożyła do Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie za pośrednictwem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II OddziałwW.odwołanie od decyzji ww. organu rentowego z dnia 8 września 2015 r.,nr:(...)stwierdzającej, iż od dnia 4 maja 2015 r. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu jako pracowniku płatnika składek -(...)Klubu Sportowego(...). Ubezpieczona wniosła o zmianę ww. decyzji poprzez uznanie, iż podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu od dnia 4 maja 2015 r. Ponadto wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy prowadzonych przez organ rentowy, z zeznań świadków oraz dokumentów wskazanych w odwołaniu (

    k. 2-5 a. s.).
Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.w odpowiedzi na odwołanie wniósł na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.o jego oddalenie. Organ rentowy wskazał, że umowa pomiędzy odwołującą a zainteresowaną nie została zawarta w celu faktycznego świadczenia pracy, a miała na celu jedynie uzyskanie świadczenia z ubezpieczeń społecznych. Ponadtopo dokonaniu analizy dokumentów zgromadzonych w toku postępowania organ rentowy stwierdził, że stanowisko ubezpieczonej powstało z dniem rozpoczęcia przez nią pracy,a pracodawca nie przyjął do pracy nowej osoby, która przejęłaby jej zakres obowiązków.W konkluzji uzasadnienia organ rentowy stwierdził, iż umowa o pracę została zawarta dla pozoru w rozumieniuart. 83 k.c.w związku zart. 300 k.p.z naruszeniem zasad współżycia społecznego w myślart. 58 § 2 k.c.w związku zart. 300 k.p.jedynie w celu uzyskania świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (k. 8-9 a. s.).
Sąd w postanowieniu z dnia 15 grudnia 2015 r. na podstawieart. 477(

    11)k.p.c.zawiadomił(...)Klub Sportowy(...)o toczącym się postępowaniu (

    k. 20 a. s.).
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W związku z koniecznością ustalenia okresu podlegania ubezpieczeniom społecznym, Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.pismem z dnia 15 lipca 2015 r. zawiadomił odwołującą i zainteresowanego o wszczęciu postępowania, zmierzającegodo stwierdzenia i ustalenia obowiązku ubezpieczeń społecznych oraz prawidłowych podstaw wymiaru składek za ubezpieczonąE. M.zatrudnioną przez płatnika składek(...)Klub Sportowy(...). Jednocześnie organ rentowy wezwał do złożenia dokumentów zgłoszeniowych świadczących o faktycznym wykonywaniu przez nią pracy na rzecz spółki (

    akta ZUS)

    .

W dniu 4 maja 2015 r.(...)Klub Sportowy(...)zawarł z odwołującą umowę o pracę na stanowisku specjalisty ds. biurowo-administracyjnych i promocji na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasu pracy za wynagrodzeniem 4210,80 złotych brutto. W załączniku do umowy o pracę wskazano, że do obowiązków pracowniczych ubezpieczonej należy kierowanie pracami w klubie, pracownikamii zleceniobiorcami; prowadzenie dokumentacji Stowarzyszenia, prowadzenie korespondencji; obsługa kancelaryjno-techniczna Walnego Zgromadzenia Członków oraz posiedzeń Zarządu; przygotowywanie materiałów na Walne Zebranie Członków oraz posiedzenia Zarządu; sporządzanie protokołów z posiedzeń organów Stowarzyszenia; prowadzenie dokumentacji Walnego Zebrania Członków Zarządu; prowadzenie rejestru uchwał organów Stowarzyszenia; sporządzanie odpisów uchwał Walnego Zebrania Członków i wydawanie ich uprawnionym organom; prowadzenie dokumentacji członkowskiej; prowadzenie archiwum Stowarzyszenia; realizowanie innych zadań zleconych przez Zarząd klubu; przygotowywanie dokumentacji księgowej dla firmy zewnętrznej; nadzór nad kalendarzem treningów; nadzóri rozliczenie wszystkich wyjazdów klubowych, zawody, zgrupowania, szkolenia; obsługa strony internetowej klubu iF., aktualizacja danych; poszukiwanie nowych placówek do realizacji zadań statutowych Klubu; poszukiwanie innych form finansowania Klubui zawodników (dotacje i sponsorzy); poszukiwanie i obsługa akcji promocyjnych Klubu, pikniki, imprezy plenerowe i inne; przygotowywanie ofert konkursowych (dotacje)i sponsorskich; prowadzenie wszystkich prac związanych z organizacją zgrupowań letnichi zimowych w Klubie (poszukiwanie baz noclegowych, przygotowanie programów, poszukiwanie transportu, przygotowanie ofert, kalkulacje kosztów i inne prace zlecone przez Zarząd Klubu); przygotowywanie materiałów promocyjnych dla Klubu (ulotki, plakaty, odzież klubowa i inne); współpraca z placówkami gdzie prowadzone są treningi, nadzór nad dokumentacją; współpraca z firmami zewnętrznymi (drukarnie, graficy i inni); przygotowywanie akcji naborowych i pokazów sportowych w nowych placówkach (

    akta ZUS).
Odwołująca została zgłoszona przez płatnika składek do ubezpieczeń społecznych oraz ubezpieczenia zdrowotnego w dniu 8 maja 2015 r. (akta ZUS).
Odwołująca w dniu 4 maja 2015 r. uzyskała zaświadczenie lekarskie, którym została uznana za zdolną do wykonywania pracy na stanowisku specjalisty ds. biurowo-administracyjnych i promocji (akta ZUS).
Ubezpieczona uzyskała również zaświadczenie z dnia 11 kwietnia 2015 r. o ukończeniu szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy celem zaznajomienia pracownikaz podstawowymi przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy zawartymi wKodeksie pracy(akta ZUS).
Odwołująca podpisywała listę obecności począwszy od dnia 4 maja 2015 r. do dnia3 czerwca 2015 r. (akta ZUS);
Z listy płac za okres od maja 2015 r. do czerwca 2015 r. oraz z potwierdzenia wykonania przelewów wynika, iż ubezpieczona otrzymywała osiągane wynagrodzenie wynikające z podpisanej umowy o pracę (akta ZUS).
W oparciu o powyższe ustalenia, Zakład Ubezpieczeń Społecznych II OddziałwW.na podstawieart. 83 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt. 1, art. 8 ust. 1, art. 11 ust. 1, art. 12 ust. 1, art. 13 pkt 1 i art. 38 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznychw związku zart. 58 § 2 i art. 83 § 1 k.c.orazart. 22 § 1 i art. 300 k.p.wydał decyzję w dniu 8 września 2015 r., nr:(...)stwierdzającej, iż od dnia 4 maja 2015 r. nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu jako pracownik u płatnika składek -(...)Klubu Sportowego(...). Organ rentowy stwierdził, że stanowisko ubezpieczonej powstało z dniem rozpoczęcia przez nią pracy, a pracodawca nie przyjął do pracy nowej osoby, która przejęłaby zakres obowiązków odwołującej. Ponadto wskazał, iż płatnik oprócz zgłoszenia do ubezpieczenia odwołującej, zgłosił jeszczeC. M.orazR. M.. W konkluzji uzasadnienia organ rentowy stwierdził, iż umowa o pracę została zawarta dla pozoru w rozumieniuart. 83 k.c.w związku zart. 300 k.p.z naruszeniem zasad współżycia społecznego w myślart. 58 § 2 k.c.w związku zart. 300 k.p.jedynie w celu uzyskania świadczeń z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (

    akta ZUS).
Odwołująca świadczyła pracę na rzecz(...)Klubu Sportowego(...)w pełnym wymiarze czasu pracy, w godzinach od 8.00 do 16.00w domu. Od momentu nawiązania stosunku pracy pomiędzy odwołującą, a(...)Klubem Sportowym(...), realizowała ona swoje obowiązki wynikające z umowy o pracę. Odwołująca kontaktowała się z kontrahentami, czemu wyraz dały wydruki korespondencji e-mailowej oraz dokumenty dotyczące oferty sponsorskiej. Ubezpieczona wydawała również decyzje w imieniu płatnika składek.E. M.postanowiła min. o zwolnieniu z opłacania składek w miesiącach lipcu i sierpniu 2016 r.M. M.. Ubezpieczona zwracała się także z podaniem o wynajęcie małej sali gimnastycznej do treningów. Odwołująca podpisywała też liczne faktury na zakup sprzętui towaru, który pozwalał na rozwijanie się firmy, w której świadczyła obowiązki pracownicze.E. M.była służbowo podległa wiceprezesowiG. L.i prezesowiR. M.. Po odejściu odwołującej na zwolnienie lekarskie, jej obowiązki wykonywane były przez firmę zewnętrzną, reprezentowaną przezM. B. (1)

    .Ubezpieczona przekazała dokumentację stowarzyszenia oraz wykonywane wcześniej przez nią prace (

    akta ZUS, dokumentacja - k. 28 a. s., umowa o współpracę z firmą(...), zeznania świadkówG. L.,M. B. (2),R. K.iM. B. (1)oraz zeznania odwołującejiR. M.w charakterze stron - k. 43-44, 72 i 88-90 a. s.).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie akt rentowych oraz na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania, przesłuchania odwołującej, zainteresowanego oraz zeznań świadków. Powołane przez Sąd dowody z dokumentów,w zakresie w jakim Sąd oparł na nich swoje ustalenia, były wiarygodne, korespondowałyze sobą oraz z osobowymi źródłami dowodowymi i tworzyły spójny stan faktyczny.
Jednocześnie Sąd dał wiarę zeznaniom świadkówG. L.,M. B. (2),R. K.iM. B. (1). Zdaniem Sądu złożone zeznania były logiczne, spójne i wzajemnie się uzupełniały. Potwierdzały one wersję przedstawioną przez odwołującą i zainteresowanego, przynajmniej w części dotyczącej tych okoliczności, które były świadkom znane. Świadkowie potwierdzili fakt wykonywania pracy przez ubezpieczoną w zainteresowanym stowarzyszeniu na stanowisku specjalisty ds. biurowo-administracyjnych i promocji.
W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy stanowił wystarczającą podstawę do wydania orzeczenia.
Sąd zważył, co następuje:
OdwołanieE. M.od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wW.z dnia 8 września 2015 r., nr:(...)jest uzasadnione i podlega uwzględnieniu.
Kwestią sporną w niniejszym postępowaniu było to, czy odwołująca od dnia 4 maja 2015 r. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu zatrudnieniana podstawie umowy o pracę u płatnika składek(...)Klubu Sportowego(...). Aby tę kwestię rozstrzygnąć, należało dokonać szczegółowej wykładni przepisówustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych(

    Dz. U. z 2015 r. poz. 121 j.t.) zwanej dalej ,,ustawą’’.
Art. 6 ust 1 pkt 1 ustawy stanowi, że obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemui rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9, osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są pracownikami, z wyłączeniem prokuratorów.
W myśl art. 13 pkt 1 ww. ustawy obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne, tj. pracownicy – od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania tego stosunku.
Zgodnie z cytowanym przepisemart. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych– ubezpieczeniu społecznemu podlegają pracownicy. Stosownie zaś do zawartej wart. 2 k. p.definicji – pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie m.in. umowyo pracę. Użyty w powyższym przepisie zwrot „zatrudniona” oznacza istnienie między pracownikiem a pracodawcą szczególnej więzi prawnej o charakterze zobowiązaniowym,tj. stosunku pracy. Istotą tegoż stosunku jest – w świetleart. 22 § 1 k. p.– uzewnętrznienie woli umawiających się stron, z których jedna deklaruje chęć wykonywania pracy określonego rodzaju w warunkach podporządkowania pracodawcy, natomiast druga – stworzenia stanowiska pracy i zapewnienia świadczenia pracy za wynagrodzeniem.
W świetleart. 58 § 1 i § 2 k.c.czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek,w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
W świetleart. 83 § 1 k.c.nieważne jest oświadczenie woli złożone drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. Pozorność umowy wyraża się w braku zamiaru wywołania skutków prawnych przy jednoczesnym zamiarze stworzenia okoliczności mających na celu zmylenie osób trzecich.
W niniejszej sprawie organ rentowy wskazał na nieważność umowy zawartej między odwołującą a zainteresowanym stowarzyszeniem, która jest niezgodna z zasadami współżycia społecznego jako naczelną przesłankę odmowy podlegania ubezpieczeniom społecznym przezE. M.z tytułu zatrudnienia od dnia 4 maja 2015 r. W ocenie Sądu, w świetle zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, zatrudnienie ubezpieczonej nie było pozorną czynnością mającą na celu obejście przepisów prawa. Należy podzielić stanowisko odwołującej, iż zamiarem stron umowy o pracę było świadczenie pracy, a nie uzyskanie świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Sąd Okręgowy badając stan faktyczny sprawy, miał głównie na uwadze przesłanki zachodzące w dyspozycjiart. 22 k.p.charakteryzujące stosunek pracy, jakimi są osobiste wykonywanie pracy przez ubezpieczoną, podporządkowanie pracownicze i otrzymywane wynagrodzenie stanowiące ekwiwalent wykonanej pracy.
Sąd doszedł do przekonania, że zatrudnienie odwołującej w charakterze specjalisty ds. biurowo-administracyjnych i promocji było uzasadnione dla stowarzyszenia. Ubezpieczonaw toku postępowania sądowego wskazała, iż z wykształcenia jest technikiem ekonomistą oraz posiada bogate doświadczenie w zakresie sprzedaży, koordynacji działu handlowego oraz doświadczenie na stanowisku managera. Wbrew twierdzeniom organu rentowego, zdaniem Sądu związek małżeński odwołującej i jednego z przedstawicieli stowarzyszenia(...)Klubu Sportowego(...), nie świadczyo pozorności zawartej umowy. Obowiązujące przepisy nie zabraniają spółkom zatrudniaćw pracy osób należących do rodziny.
Odwołująca zatrudniona była na stanowisku specjalisty ds. biurowo-administracyjnychi promocji na czas nieokreślony od dnia 4 maja 2015 r. z wynagrodzeniem 4210,80 złotych brutto. Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie Sąd zważył,że ubezpieczona faktycznie świadczyła pracę na ww. stanowisku. Potwierdziły to dokumenty złożone przed organem rentowym w postaci umowy o pracę, zakresu obowiązków pracownika, zaświadczenia lekarskiego dopuszczającego do pracy, zaświadczeniao ukończeniu szkolenia BHP, listy obecności za maj i czerwiec 2015 r., listy płac, potwierdzenia wypłaty wynagrodzenia, korespondencji e-mailowej oraz licznych faktur podpisanych przez ubezpieczoną.
Ponadto odwołująca przekazała dokumentację stowarzyszenia oraz swoje obowiązki spółce, z którą firma nawiązała współpracę po powstaniu niezdolności do pracyE. M.. W związku z tym, nie może ostać się argument organu rentowego dotyczący nieprzekazania przez osoby zarządzające firmą zakresu obowiązków innemu pracownikowi, gdyż obowiązki te wykonywała zewnętrzna firma. Także zeznania świadków zawnioskowanych w niniejszej sprawie potwierdziły wykonywaną pracę przez odwołującą, ponieważ świadkowie posiadali z nią bieżący kontakt. Zgodnie z zeznaniami stron, które Sąd uznał w całości za wiarygodne, wynika, że istniał stosunek nadzorczy i odwołująca podlegałaG. L.oraz swojemu mężowi, którzy kontrolowali jej pracę w zakresie realizacji poszczególnych czynności. Również przesłanka, iż odwołująca była w ciążyw momencie podpisania umowy nie może świadczyć o pozorności umowy, gdyż obowiązujące przepisy prawne nie zabraniają kobietom w ciąży podejmować zatrudnienia.
W ocenie Sądu, w świetle zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, zatrudnienie ubezpieczonej nie było pozorną czynnością mającą na celu obejście przepisów prawa. Należy podzielić stanowisko odwołującej i zainteresowanych, iż zamiarem stron umowy o pracę było świadczenie pracy, a nie uzyskanie świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Z uwagi na materiał dowodowy zgodnie z którym Sąd przyjął, że odwołująca faktycznie świadczyła pracę, gdzie nie został pogwałcony żaden z obowiązujących przepisów prawa charakteryzujących stosunek zatrudnienia, na podstawieart. 477(

    14)§ 2 k.p.c.należało zmienić zaskarżoną decyzję uznając, żeE. M.jako pracownik u płatnika składek(...)Klubu Sportowego(...)podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu od dnia 4 maja 2015 r.
Zarządzenie:(...)