Sąd Apelacyjny w Krakowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACa 417/15
Data wyroku: 2015-06-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Barbara Górzanowska, Grzegorz Krężołek, Andrzej Szewczyk
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 154 § 4 ustawy o Postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sygn. akt I ACa 417/15

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 czerwca 2015 r.
Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Andrzej Szewczyk

Sędziowie:

SSA Barbara Górzanowska
SSA Grzegorz Krężołek (spr.)

Protokolant:

sekr.sądowy Katarzyna Rogowska

po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2015 r. w Krakowie na rozprawie
sprawy z powództwaA. B. (1)
przeciwko Skarbowi Państwa - Wojewodzie(...)
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie
z dnia 3 grudnia 2014 r. sygn. akt I C 475/14
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w Krakowie do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania apelacyjnego.
Sygn. akt : I ACa 417/15

UZASADNIENIE
A. B. (1)w pozwie skierowanym przeciwko Skarbowi Państwa - Wojewodzie(...), domagał się zasądzenia 743 057 złotych i 83 groszy wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 27 września 2012r , tytułem odszkodowania za szkodę jaką poniósł przez to , iż Wojewoda nie wydał w odpowiednim czasie decyzji stwierdzającej przejście na podstawieart. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną[ Dz U z 1998r nr 133 poz. 872 / , na rzecz Skarbu Państwa prawa własności zajętych pod drogi publiczne , położonych na terenieK.nieruchomości , w odniesieniu do których przysługuje mu udział w tym prawie w wysokości 10 %.
Nie wydanie tego aktu administracyjnego spowodowało , że nie uzyskał, jak dotąd, odszkodowania za utracone prawo, do wypłaty którego zobowiązuje organ administracyjny art. 73 ust. 4 ustawy.
Wobec zaniechania strony pozwanej mimo , że w wymaganym przez ustawę terminie, wystąpił do niej o spełnienie świadczenia z tego tytułu , czyniąc to w dniu 18 sierpnia 2004r , powód wystąpił ze skargą na bezczynność organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wK., który wyrokiem z dnia 29 czerwca 2010r , bezczynność tę stwierdzając , nakazał Wojewodzie(...)wydanie decyzji stwierdzającej przejście prawa własności na rzecz Skarbu Państwa w terminie jednego miesiąca.
W oparciu o to orzeczenie, powód wezwał Wojewodę do jego wykonania , a wobec dalszej bezczynności , złożył do WSA kolejną skargę , domagając się nałożenia na organ administracyjny grzywny. Skarga została uwzględniona wyrokiem z dnia 8 maja 2012r. Nakładając grzywnę , w kwocie 5 000 złotych , Sąd stwierdził , iż bezczynność organu miała miejsce w warunkach rażącego naruszenia prawa.
Po tym orzeczeniuA. B. (1)wezwał Wojewodę do wypłaty odszkodowania , wyrównującego szkodę wynikającą z tej opieszałości , a wobec bezskutecznego upływu trzech miesięcy , w jakim miał to świadczenie otrzymać , domaga się wyrównania szkody na drodze sądowej przed sądem powszechnym. Podstawą materialną zgłoszonego roszczenia jest normaart. 154 §4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z 30 sierpnia 2002r[ jedn. tekst DzU z 2012 poz. 270 /
Uzasadniając konstrukcję samego roszczenia oraz jego wysokość , powód identyfikował je ze skalą utraconych korzyści wynikających z zaniechania ze strony Wojewody wydania aktu stwierdzającego przejście prawa własności nieruchomości zajętych pod drogi publiczne , które uniemożliwiło mu otrzymanie należnego mu odszkodowania w odpowiednim / właściwym /czasie.
Podnosił , że gdyby odszkodowanie to zostało mu wypłacone w tym terminie , uzyskane świadczenie mógłby złożyć na lokatę terminową o oprocentowaniu rocznym- średnio pięcioprocentowym- i właśnie ta, nie osiągnięta korzyść, stanowi jego szkodę.
Powód przedstawił wyliczenie świadczeń cząstkowych , składających się łącznie na sumę dochodzoną w pozwie. Wielkości te zostały odniesione do każdej z działek , stanowiących jego współwłasność , oraz okresów opóźnienia w wypłacie odszkodowania , przy założeniu , że Wojewoda był obowiązany wydać decyzję stwierdzające przejście prawa własności na Skarb Państwa i wypłacić odszkodowanie w terminach oznaczonych przez powoda , początek biegu których rozpoczynał się w datach w których / w odniesieniu do każdej z działek / Prezydent MiastaK.przedłożył Wojewodzie dokumentację geodezyjną każdej z nich.
Powód domagał się również przyznania na swoja rzecz kosztów postępowania.
Reprezentowana przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa strona pozwana domagała się oddalenia powództwa oraz obciążenia przeciwnika procesowego kosztami postępowania.
W swoim stanowisku w pierwszej kolejności wskazywała , że powód nie dowiódł swojej legitymacji czynnej do dochodzenia roszczenia określonego pozwem albowiem nie wykazał , iż rzeczywiście przysługuje mu udział wynoszący 10 % w prawie własności wszystkich nieruchomości , które identyfikuje jako te , które mają być zajęte pod drogi publiczne , co do których Wojewoda nie wydał aktu stwierdzającego przejście prawa własności na rzecz Skarbu Państwa , następujący z mocy przepisu art. 73 ust 1 , wskazanej wyżej ustawy.
Po wtóre oceniła roszczenieA. B. (1)jako przedwczesne , podnosząc, iż Sąd Powszechny nie jest uprawniony do ustalania wysokości odszkodowania , którego domaga się powód. Zasada jego przyznania oraz określenie jego wysokości może nastąpić bowiem jedynie na podstawie decyzji administracyjnej , w oparciu o reguły wymienione w ust. 4 art. 73 ustawy. Dopóty dopóki decyzja taka na rzecz powoda nie została wydana określanie przez niego skali szkody jakiej miałby doznać, jest jedynie wyrazem jego nieusprawiedliwionych oczekiwań.
W tym kontekście strona pozwana zwracała uwagę , że jak dotąd zarówno wydanie decyzji stwierdzającej przejście prawa własności tych nieruchomości na które powód wskazuje na rzecz Skarbu Państwa , a co za tym idzie, także ustalenie rozmiarów odszkodowania z tego tytułu na rzecz tych , którzy utracili tytuł własności z mocy prawa nie jest możliwe , wobec nie dających się przezwyciężyć trudności w ustaleniu kręgu współwłaścicieli realności , które są źródłem sporu.
Ponadto pozwana podnosiła , że wadliwe są założeniaA. B.w oparciu o które określa on wysokość poniesionej przez siebie szkody.
Po pierwsze dlatego , że nie dowiódł , iż zasadnym jest przyjęcie średniego oprocentowania lokat bankowych na poziomie 5 % rocznie , a po wtóre nietrafne jest uznanie , iż postępowanie administracyjne w przedmiocie ustalenia odszkodowania mogło być zakończone w przyjętym przez powoda terminie trzech miesięcy już chociażby z tego powodu , że ocena wysokości należnej z tego tytułu sumy musi być poprzedzona przeprowadzeniem dowodu z opinii rzeczoznawcy makatkowego, co istotnie wydłuża czas trwania postępowania , czyniąc ten, wskazany przez powoda okres, nierealistycznym.
Ponadto podnosiła , iż . wbrew zapatrywaniu powoda Wojewódzki Sąd Administracyjny wydając orzeczenie o nałożeniu grzywny na organ prowadzący postępowanie nie przesądził odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa.
Wyrokiem z dnia 3 grudnia 2014r, Sąd Okręgowy w Krakowie :
- oddalił powództwo [ pkt I ],
- zasądził od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa , kwotę 7200 złotych , tytułem kosztów procesu. [ pkt II sentencji orzeczenia ]
Sąd Okręgowy ustalił następujące fakty istotne dla rozstrzygnięcia :
W działach IIksiąg wieczystych nr (...)1(...),b/(...)(...), c/(...), i(...)
(...), prowadzonych dla nieruchomości składających się odpowiednio zdziałek ewidencyjnych nr(...)
(...)oraz(...)położonych wK., zajętych pod ulice:Aleję (...)oraz ulice:J.G.,(...),J.iK., wpisany jest powód jako współwłaściciel w 5760/57600 części.
Wobec zajęcia tych nieduchowności pod wskazane ulice, 18 sierpnia 2004r powód złożył do Wojewody(...)żądanie wypłaty odszkodowania na podstawie art. 73 ust.4 i 5 w zw ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r.
Wobec nie wydawania przez organ administracyjny decyzji stwierdzającego przejście prawa własności do tych nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, która warunkowała możliwość wydania decyzji przyznaniu odszkodowania , przez okres pięciu lat, powód złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę , zarzucając przewlekłość postępowania. Została ona uwzględniona i WSA w Krakowie, stwierdzając bezczynność w postępowaniu, wyrokiem z dnia 29 czerwca 2010r , w sprawie o sygnaturze II SAB /Kr 53/ 10, zobowiązał Wojewodę(...)do wydania, w terminie jednego miesiąca , aktu administracyjnego w sprawie znak :(...), dotyczącej nabycia przez Skarb Państwa prawa własności nieruchomości, w trybieart. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
Wobec nie dochowania tego terminu zakończenia sprawy,A. B. (1)wystąpił do WSA o nałożenie na organ prowadzący postępowanie grzywny. Sąd żądanie to uwzględnił i wyrokiem z dnia 8 maja 2012r , w sprawie o sygnaturze II SA/ KR 1952/11, nałożył na Wojewodę(...)grzywnę w kwocie 5 000 złotych , jednocześnie stwierdzając , że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Po upływie kilku miesięcy od daty wydania wyroku , który uzyskał walor prawomocności , powód , w dniu 27 września 2012r , wezwał Wojewodę do zapłaty odszkodowania w kwocie 858 000 złotych, w terminie do dnia 31 października 2012r.
Z dalszych ustaleń Sądu I instancji wynika , że w informacji jaka powód uzyskał od Prezydenta MiastaK., Prezydent wskazał , iż dokumentację geodezyjną , niezbędną dla wydania aktu stwierdzającego przejście prawa własności działek , stanowiących współwłasność powoda na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998r ,w odniesieniu do tych realności z którymi powód wiąże swoje roszczenie dochodzone pozwem , przekazał Wojewodzie w dniach:
- w odniesieniu dodziałki nr (...)- 8 lipca 2008r,
-działki (...)/1 – 11 lipca 2008r,
-działki (...)/1 – 16 lipca 2008r ,
-działki (...)/1 – 29 lipca 2008r ,
-działki (...)/2 – 1 sierpnia 2008r,
-działki (...)/7 – 7 kwietnia 2009r.
Prowadząc postępowania administracyjne dotyczące wydania decyzji administracyjnych stwierdzających przejście własności poszczególnych działek zajętych pod drogi publiczne , Wojewoda zwracał się do organów samorządowych , instytucji państwowych i osób fizycznych, ujawnionych w księgach wieczystych o informacje lub też o podjęcie czynności mających, w jego ocenie , zmierzać do usunięcia niezgodności pomiędzy treścią ujawnionych w nich wpisów z rzeczywistym stanem prawnym.
Z tych przyczyn postanowieniami z dnia 26 stycznia 2011r zawiesił postępowania dotyczącedziałek nr (...), objętych księgą wieczystą nr(...)(...)
W dniu 23 listopada 2010r zawiesił postępowanie dotyczącedziałki nr (...), które z inicjatywy powoda , zostało uchylone postanowieniem organu II instancji , Ministra Transportu , Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 17 stycznia 2011r
W dniu 12 września 2011r zawiesił postępowanie dotyczącedziałki nr (...), objętej księgą wieczystą nr KR 1(...)- orzeczenie to , także na skutek zażalenia powoda , zostało uchylone postanowieniem organu II instancji , Ministra Transportu , Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 5 lutego 2013r
Zawieszone zostało , postanowieniem z dnia 23 listopada 2010r , również postępowanie dotyczącedziałki nr (...).
Jak wynika z dalszej części uzasadnienia wyroku , ustalenia te Sąd I instancji oparł jedynie na treści dokumentów, a oddalił wszystkie inne wnioski dowodowe powoda , zmierzające w ocenieA. B. (1)do wykazania rozmiaru poniesionej przez niego szkody.
Zdaniem Sądu I instancji przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego dla ustalenia wartości gruntów wskazanych w podstawie faktycznej powództwa, które zostały zajęte pod drogi publiczne było zbędne dla poczynienia na jej podstawie ustaleń doniosłych dla rozstrzygnięcia , nadto prowadząc do zbędnego wydłużenia czasu trwania postępowania , dlatego ,że powód nie dowiódł wysokości oprocentowania lokat bankowych na których miałby ulokować uzyskane odszkodowanie za odjecie prawa własności. Wykazanie wysokości oprocentowania tych lokat jest bowiem , zdaniem Sądu I instancji , warunkiem stwierdzenia samej szkody i jej wysokości.
Oddalając wniosek o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania powoda w charakterze strony, Sąd uznał go za niedopuszczalny o ileA. B.miałby za jego pośrednictwem wykazywać wysokość poniesionej szkody. Wskazując na nieprecyzyjność tezy dowodowej , potwierdzeniu której treść tego dowodu miałaby służyć , stanął na stanowisku , iż wysokość oprocentowania lokat w poszczególnych bankach może być wykazywana wyłącznie dowodami z dokumentów jakimi są informacje z poszczególnych banków oferujących lokaty terminowe o warunkach na jakich są one otwierane.
Rozważania prawne rozpoczął Sąd I instancji od przedstawienia przesłanek normatywnych od których spełnienia ustawodawca , zgodnie zart. 154 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002r[jedn. tekst Dzu z 2012 poz., 270] uzależnia możliwość dochodzenia wyrównania szkody pozostającej w adekwatnym związku przyczynowym z faktem przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego.
Analizując treść oraz motywy obu wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wK., w których taka zwłoka została stwierdzona po stronie Wojewody(...)w odniesieniu do postępowania mającego za przedmiot stwierdzenie przejścia na rzecz Państwa prawa własności gruntów zajętych pod drogi publiczne , których powód jest współwłaścicielem uznał , że co do zasady, tego rodzaju odpowiedzialność natury odszkodowawczej należy mu przypisać .
Jednakowoż nie decyduje to o uznaniu roszczenia powoda za usprawiedliwione, dlatego , że , w jego ocenie , roszczenie to jest przedwczesne.
Taki wniosek oprał na następujących podstawach:
- wskazał , żeA. B. (1)identyfikuje poniesiony uszczerbek z utraconymi korzyściami jakich nie podniósł przez to , że organ administracyjny nie wydał tego aktu administracyjnego , warunkującego wydanie decyzji o ustaleniu oraz wysokości odszkodowania w odpowiednim czasie nie dopuszczając się nieuzasadnionej zwłoki. Korzyści te , to dochody z lokat bankowych na które wypłacone w odpowiednim czasie świadczenie z tytułu odszkodowania zostałyby przezeń osiągnięte,
- tak opisana szkoda nie jest możliwą do określenia bez wcześniejszego stwierdzenia w drodze decyzji administracyjnej , wydanej na warunkach wskazanych przezust. 4 art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną[ DzU Nr 133 poz. 872] czy i jaka kwota byłaby z tytułu odjęcia powodowi prawa własności do gruntów zajętych pod drogi publiczne , rzeczywiście przyznana. Przy tym jej określenie w ten sposób może nastąpić jedynie na drodze administracyjnej ,
- dopiero po jej określeniu możliwym byłoby stwierdzenie czy rzeczywiście tak opisany, jak czyni to powód , uszczerbek rzeczywiście po jego stronie ma miejsce , ponieważ zgodnie z przewidzianą przez wskazany wyżej przepis zasadą, wartość nieruchomości ustala się według jej stanu na datę wejścia w życie ustawy z 13 października 1998r i jej wartości na chwile ustalenia odszkodowania. Nie jest zatem wykluczone , że ta [dotąd nie ustalona w postępowaniu administracyjnym ] kwota będzie , z uwagi na wzrost cen nieruchomości pomiędzy data wejścia w życie ustawy, [ 29 października 1998r ] , a chwilą ,kiedy decyzja ustalająca odszkodowanie rzeczywiście zostanie wydana ,A. B.z faktu , że organ administracyjny pozostawał w zwłoce z jej wydaniem odniesie korzyść, a nie uszczerbek o charakterze majątkowym,
- nawet gdyby skala nie uzyskanego przez powoda dochodu wynikającego z umieszczenia sumy odszkodowania na lokatach bankowych , przez czas przez niego wskazany w pozwie, była wyższa od ostatecznie określonej w decyzji kwoty odszkodowania , to i tak szkoda podlegająca wyrównaniu , stanowiłaby jedynie różnicę pomiędzy obydwoma tymi wielkościami.
Tak czy inaczej , w ocenie Sądu I instancji , wobec nie zakończenia postępowania administracyjnego powództwo należy ocenić jako przedwczesne.
W dalszym fragmencie rozważań, mimo wskazanego wyżej zapatrywania , Sąd I instancji podjął jednak jego ocenę roszczenia powoda uznając go za niezasadne albowiem :
a/ pomiędzy zdarzeniem w postaci dopuszczenia się przez organ administracyjny w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nabycia prawa własności gruntów zajętych pod drogi publiczne przez Skarb Państwa , zwłoki z rażącym naruszeniem prawa , którą stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny wK., w szczególności w wyroku z dnia 8 maja 2012r , a szkodą opisaną przezA. B.brak jest adekwatnego związku przyczynowego albowiem wiąże on tę szkodę nie z faktem nie wydania aktu administracyjnego stwierdzającego przejście prawa własności gruntów na Skarb Państwa ale z tym ,że nie otrzymał w postępowaniu administracyjnym , zakończonym we właściwym czasie , odszkodowania , którego podstawą jest norma art. 73 ust. 4 ustawy z 13 października 1998r
b/ nie wykazał w postępowaniu wysokości tej szkody , w tym dowody , które zaoferował w tym celu nie były przydatne dla potwierdzenia skali twierdzonego przez niego uszczerbku.
W tym kontekście Sąd uznał , że okresy zwłoki wskazane przezA. B.są zupełnie dowolnie przez niego oznaczone , a ich granice czasowe oparte wyłącznie na mechanicznym , nie odniesionym do charakteru postępowania , wyliczeniu , opartym na odwołaniu się do wybranych przezeń fragmentów postępowania administracyjnego, w miejsce inicjatywy dowodowej powoda o dokonanie analizy całości jego przebiegu.
Ponadto nieprawidłowością po stronie powoda było nie wnioskowanie dowodów z ofert poszczególnych banków dotyczących warunków na jakich prowadziły one lokaty terminowe w okresie doniosłym dla rozstrzygnięcia, a tym samym twierdzenia poszkodowanego , iż średnie ich oprocentowanie w czasie wynosiło 5 % jest faktem przezA. B. (1)nieudowodnionym.
Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach postępowania była normaart. 98 §1 kpci wynikającą z niej , dla rozliczenia stron z tego tytułu, zasada odpowiedzialności za wynik sprawy.
W apelacji od tego wyroku powód , zaskarżając go w całości domagał się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Środek odwoławczy został oparty na następujących zarzutach :
- nieważności postępowania z przyczyni wskazanej wart. 379 pkt 5 kpc, której realizacji upatrywał apelujący w tym , że Sąd Okręgowy ,w jego ocenie nietrafnie , oddalił wszystkie, wskazane przez niego wnioski dowodowe służące wykazaniu poniesienia szkody oraz jej rozmiarów ,
- naruszenia prawa procesowego , w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy a to :
a/art. 299 kpcwobec oddalenia wniosku o przeprowadzenie dowodu z przysłuchania powoda w charakterze strony mimo , że nie wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia zostały uprzednio wyjaśnione , w szczególności wobec oddalenia przez Sąd I instancji , wcześniej dowodu z opinii biegłego za pomocą którego apelujący chciał wykazać fakt oraz wysokość uszczerbku podlegającego wyrównaniu . Dowód z jego przesłuchania miał właśnie temu celowi posłużyć .
Zarzut ten jest tym bardziej , zdaniem apelanta uzasadniony , gdy wziąć pod uwagę motywy , które powołał Sąd i instancji w motywach orzeczenia , dla uzasadnienia oddalenia tego wniosku , wskazując , że jest on nieprzydatny by stwierdzić ten fakt, gdyż wysokość oprocentowania lokat może zostać potwierdzona wyłącznie za pośrednictwem dowodu z dokumentów - ofert w zakresie lokat - pochodzących od poszczególnych banków. Tymczasem , jak wskazywałA. B.w motywach tego zarzutu , jego relacja potwierdziłaby ,że pieniądze , które powinien był otrzymać z racji odszkodowania w odpowiednim czasie , zamierzał umieścić na lokacie w banku , który prowadzi jego rachunek,
b/art. 217 kpcjako następstwa wydania wyroku objętego kontrolą instancyjną , w warunkach niewyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy , w tym bez ustalenia za pomocą dowodu z opinii biegłego , wartości nieruchomości , do których powód utracił tytuł właścicielski, mimo , że wniosek o przeprowadzenie tego dowodu został przez powoda złożony,
c/art. 233 kpcjako konsekwencji wadliwego ustalenia , iż pomiędzy szkodą doznaną przez powoda, a zwłoką w postępowaniu prowadzonym przez Wojewodę(...)brak jest adekwatnego związku przyczynowego,
d/art. 365 kpcwobec nie uwzględnienia przez Sąd I instancji treści orzeczeń wydanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wK.z 29 czerwca 2010r oraz 8 maja 2012r i nietrafnego ustalenia , iż postępowanie administracyjne prowadzone przez Wojewodę nie jest przewlekłe ,
e/art. 102 kpcw następstwie jego niezastosowania wobec powoda , w zakresie rozliczeń stron z tytułu kosztów procesu, mimo istnienia ku temu dostatecznych podstaw zarówno w samym charakterze sprawy , w tym w fakcie , że należne powodowi odszkodowanie nie jest wypłacane od szeregu lat , jak również w okolicznościach związanych z trudną sytuacją osobistą i majątkowąA. B. (1),
- naruszenia prawa materialnego, a toart. 361 §2 kcjako konsekwencji uznania przez Sąd Okręgowy , że nie osiągnięte przez powoda , na skutek opieszałego prowadzenia postępowania przez organ administracyjny, korzyści mogą by zrekompensowane przez wzrost cen nieruchomości udziały w których zostały uzyskane przez Skarb Państwa z mocy ustawy mimo , że do takiego wniosku brak podstaw w okolicznościach ustalonych w sprawie.
Odpowiadając na apelację strona pozwana domagała się jej oddalenia jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw oraz obciążeniaA. B. (1)kosztami postępowania apelacyjnego.
Odnosząc się polemicznie do każdego z postawionych przez powoda zarzutów apelacyjnych reprezentująca pozwany Skarb Państwa Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa , w sposób szczególny zaakcentowała dwie kwestie.
Po pierwsze tę , iż zawodowo zastępowany w postępowaniu powód , wobec oddalenia przez Sąd Okręgowy zgłoszonych przez niego wniosków dowodowych nie złożył zarzutów naruszenia w ten sposób procedury , opartych o normęart. 162 kpc, wobec czegoA. B.nie może powoływać się na zarzuty związane z faktem ich nieprzeprowadzenia w postępowaniu odwoławczym. Druga z nich dotyczyła sposobu ustalenia wysokości odszkodowania , którego dochodził powód. Zdaniem strony pozwanej jedynie droga administracyjna jest właściwą do ustalenia należnej potencjalnie powodowi sumy , określonej w oparciu o kryteria wymieniane w ust. 4 art. 73 ustawy z 13 października 1998r i tym samym wyłączona jest kompetencja sądu powszechnego dla określania jej wysokości.
Tym samym Skarb Państwa zaaprobował stanowisko Sądu I instancji zgodnie z którym nie zakończenie postępowania administracyjnego , które toczy się nadal, czyni żądanieA. B. (1)przedwczesnym, równocześnie wykluczając potwierdzenie , że wszystkie przesłanki normatywne odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa wobec niego zostały , na datę orzekania przez Sąd Okręgowy , spełnione.
Rozpoznając apelację, Sąd Apelacyjny rozważył:
Nie ma racji powód podnosząc zarzut nieważności postępowania przed Sądem I i instancji.
Zważywszy na argumenty , któreA. B. (1)powołał by zarzut ten uzasadnić, przypomnieć należy , że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego , wypracowanym na tle wykładniart 379 pkt 5 kpc, które Sąd Apelacyjny podziela , o pozbawieniu strony możliwości obrony swoich praw można mówić zasadnie wówczas , gdy na skutek wadliwych czynności procesowych Sądu lub strony przeciwnej , strona powołująca zarzut nie mogła ona brać i nie brała udziału w postępowaniu jako całości albo w istotnej jego części , przy czym chodzi o całkowite , faktyczne pozbawienie jej możliwości obrony jej praw procesowych.
/ por. bliżej w tej kwestii, powołane dla przykładu , postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2002r , sygn. II CKN 399/01 , powołane za zbiorem Lex nr 19607/
W okolicznościach faktycznych dotyczących przebiegu postępowania przed Sądem I instancji o tego rodzaju pozbawieniu po stronieA. B. (1)nie można mówić tym bardziej , gdy wziąć pod rozwagę , iż on sam upatruje realizacji wskazanej przez siebie przyczyny nieważności w nieuwzględnienia jego wniosków o przeprowadzenie dowodów z opinii biegłego oraz przesłuchania w charakterze strony.
Decyzja procesowa Sądu o ich nie uwzględnieniu nie jest przyczyną nieważności postępowania , opisaną przez normęart. 379 pkt 5 kpc.
Niezasadnie został podniesiony przez apelującego zarzut procesowy naruszeniaart. 233 kpc.
Jakakolwiek bowiem w motywach tego zarzutu wskazał na sprzeczność ustaleń z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego ale w istocie, biorąc pod uwagę treść uzasadnienia zarzutu za jego pośrednictwem nie zwalcza on samych poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń , tę sprzeczność wykazując ale wykorzystuje go jako środek do zakwestionowania oceny prawnej Sądu Okręgowego o braku adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy prowadzonym ze zwłoką postępowaniem administracyjnym, a szkodą powoda.
Taka konstrukcja zarzutu wyklucza jego trafność , szczególnie gdy wziąć pod uwagę , że zgodnie z utrwalonym , podzielanym przez Sąd II instancji , stanowiskiem Sądu Najwyższego , ukształtowanym na tle wykładni przepisuart. 233 kpcw tym w szczególności §1 tej normy , skuteczne powołanie się na jej naruszenie wymaga wykazania , iż w odniesieniu do zindywidualizowanych dowodów Sąd niższej instancji , wadliwie ocenił dowody albowiem ocena ta nie da się pogodzić czy to z zasadami doświadczenia życiowego lub regułami logicznego rozumowania albo też, iż została przeprowadzona , wbrew regułom procesowym , nadając nadmierne znaczenie jednej ich grupie , deprecjonując nietrafnie , doniosłość innych / przeciwnych/
Tak zbudowanej polemiki z oceną dokonana przez Sąd I instancji, powód w ramach uzasadnienia omawianego zarzutu nawet nie stara się prowadzić , co tym bardziej upewnia , o zasadności uznania go za podlegający odparciu.
NietrafnieA. B. (1)zarzuca naruszenie przez Sąd I instancji przepisuart. 365 kpc, którego realizacji upatruje w tym , iż Sąd Okręgowy uznał się za nie związany orzeczeniami WSA w Krakowie , a w szczególności tym z 8 maja 2012r , w którym stwierdzono bezczynność w prowadzonym przez Wojewodę(...)postępowaniu w warunkach rażącego naruszenia prawa.
Wbrew temu co podnosi apelujący z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika aby Sąd Okręgowy , wyraził stanowisko o braku związania orzeczeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego , przeciwnie , odwoływał się w motywach orzeczenia do konsekwencji stwierdzonej w nim bezczynności organu administracyjnego / por. str. 9 uzasadnienia./
Poza tym o niezasadności tego zarzutu przesądza także i to [ na co trafnie zwraca uwagę strona pozwana w odpowiedzi na apelację ] , iż normaart. 365 kpcstatuuje zasadę związania podmiotów i organów wskazanych w tej normie prawomocnym orzeczeniem sądu powszechnego, zapadłego w postepowaniu cywilnym, a nie wyrokiem sądu administracyjnego.
Nie ma też racji powód gdy , podnosząc zarzut naruszeniaart. 299 kpci417 kpc, jak można sądzić , odwołując się w szczególności do §1 tego przepisu , zarzuca Sądowi Okręgowemu nie uwzględnienie jego wniosków o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego , która miałaby określać wartość nieruchomości , do której tytuł własnościowy utracił z mocy prawa oraz przesłuchania powoda w charakterze strony.
Jak bowiem wynika z treści protokołu rozprawy podczas której te decyzje procesowe zapadły, zastępowany profesjonalnieA. B. (1)nie złożył wobec ich podjęcia zastrzeżeń , wskazujących na naruszenie w ten sposób przez Sąd I instancji przepisów proceduralnych. / por. k. 221 akt - zapis dźwiękowy przebiegu rozprawy z dnia 20 listopada 2014r minuty 51:43- 54:27 /
Zatem , zgodnie z ukształtowanym na tle interpretacji normyart. 162 kpcstanowiskiem Sądu Najwyższego odniesionej do obecnie obowiązującego systemu apelacji pełnej , zaniechanie to uniemożliwia skuteczne powołanie się na to uchybienie Sądu I instancji , jako podstawę konstrukcji procesowego zarzutu apelacyjnego.
/ por. w tej materii , wskazane jedynie przykładowo , judykaty Sądu Najwyższego z 12 stycznia 2007r , sygn. IV CSK 340/06 i z dnia 3 czerwca 2006r , sygn.. IV CSK 96/09 , obydwa powołane za zbiorem Lex nr 395263 i 511990/
Z tego powodu uznając omawiany zarzut za nieusprawiedliwiony , przy braku podstaw , z przyczyn wyżej wskazanych , do podzielenia innych zarzutów powoda dotyczących sposobu dokonania ustaleń faktycznych przez Sąd I instancji , Sąd Apelacyjny ustalenia te aprobuje , uznając je za własne.
Tym nie mniej , nawet niezależnie od zarzutów prawnomaterialnych postawionych przezA. B. (1), orzeczenie poddane kontroli instancyjnej należy ocenić jako zapadłe w warunkach nierozpoznania istoty sprawy, co czyni usprawiedliwionym wniosek zawarty w środku odwoławczym powoda o wydanie przez Sąd II instancji rozstrzygnięcia kasatoryjnego na podstawieart. 386 §4 kpc.
W pierwszej kolejności zauważyć trzeba , że pisemne motywy orzeczenia Sądu Okręgowego , w części poświęconej ocenie prawnej roszczenia powoda, są wewnętrznie niespójne.
Z jednej bowiem strony Sąd ocenia je jako przedwczesne , by następnie prowadzić w jej ramach ocenę normatywnych przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa , wskazując na brak związku przyczynowego pomiędzy zdarzeniem z którymA. B.wiąże doznany , podlegający wyrównaniu , uszczerbek , a nim samym , obszerny jej fragment poświęcając nieskuteczności środków dowodowych oferowanych przez powoda dla wykazania faktu oraz rozmiaru doznaj przez niego szkody , co przełożyło się , w ocenie Sądu Okręgowego , na jej nieudowodnienie przez powoda
Ocena Sądu I instancji , iż roszczenie powoda jest przedwczesne jest oceną niezasadną i jej niepodzielenie, decyduje o wydaniu przez Sąd II instancji orzeczenia kasatoryjnego albowiem to ona zdecydowała w zasadniczej części o sposobie prowadzenia przez Sąd I instancji postępowania rozpoznawczego , ostatecznie decydując o tym , że wyrok objęty kontrolą instancyjną zapadł w warunkach nierozpoznania istoty sprawy.
Stanowisko prawne Sądu I instancji , oceniające we wskazany wyżej sposób roszczenieA. B., opiera się na założeniu , że ustalenie czy , oraz w jakiej wysokości powodowi , który utracił prawo do nieruchomości zajętych pod drogi publiczne , należne jest odszkodowanie , mające być wypłaconym przez właściwego starostę , może określać jedynie decyzja administracyjna. Przy tym, sposób określenia wysokości tego świadczenia ma odpowiadać warunkom opisanym przez normęust. 4 i 5 art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną[ DzU Nr 133 poz. 872/ przy odpowiednim zastosowaniu również przepisówustawy z dnia 21 sierpnia 1997r O gospodarce nieruchomościami[ jedn. tekst DzU z 2015 poz. 282 ]
Stanowisko Sądu Okręgowego w tym zakresie , o czym przekonuje jej pogląd zawarty w odpowiedzi na apelację , aprobuje w pełni strona pozwana , która wręcz wskazuje, że Sąd cywilny nie jest władny samodzielnie jego rozmiarów ustalać dla braku w tym zakresie drogi sądowej / por. stronę piątą odpowiedzi na apelację.
W konsekwencji dopiero wydanie takiej decyzji , pozwolić by mogło na oceny czy oraz w jakim rozmiarze powód poniósł szkodę na skutek zwłoki stwierdzonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny , szkodę , która identyfikował z utratą korzyści , które byłyby jego udziałem gdyby postępowanie administracyjne byłoby zakończone we właściwym czasie, decyzja o wypłacie świadczenia odszkodowawczego za odjecie prawa własności do gruntów zajętych pod drogi publiczne , na jego rzecz.
Pogląd ten nie jest prawidłowy nie uwzględnia bowiem tego co wynika z podstawy normatywnej na której opiera się roszczenieA. B. (1).
Jak wynika z podstawy faktycznej roszczenia ta podstawą jest przepisart. 154§4w zw z z§5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z ustaleń faktycznych dokonanych w sprawie wynika natomiast , że poza sporem pomiędzy stronami było ,iż wszystkie warunki dla ubiegania się, na wskazanej podstawie przez powoda o wyrównanie szkody , wskazane w §1 tego przepisu zostały przezeń spełnione. W szczególności Wojewódzki Sąd Administracyjny wK.potwierdzając status powoda jako strony postępowania prowadzonego przez Wojewodę(...), w wyroku z dnia 8 maja 2012r, stwierdził bezczynność Wojewody w prowadzeniu postępowania mającego na celu wydanie aktu administracyjnego , stwierdzającego przejście na rzecz Skarbu Państwa prawa własności do nieruchomości zajętych pod drogi publiczne / ulice / , prawa , którego współwłaścicielem był dotąd powód. Co więcej ta bezczynność odnosiła się także do realizacji wcześniejszego wyroku tego Sądu z dnia 29 czerwca 2010r , którym nakazał on/ znając argumentację organu dotyczącą przyczyn nie zakończenia postępowania pomimo / naówczas / upływu pięciu lat od daty jego wszczęcia / , wydanie tego aktu w terminie jednego miesiąca. Co więcej nakładając w orzeczeniu z 8 maja 2012r na organ prowadzący postepowania grzywnę , stwierdził , iż ta/ trwająca nadal, / bezczynność ma miejsce w warunkach rażącego naruszenia prawa.
Wskazany wyżej przepis ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, w §4 stanowi , iż osobie , która poniosła szkodę na skutek nie wykonania orzeczenia Sądu , służy roszczenie o odszkodowanie na zasadach określonych wkodeksie cywilnymoraz [ §5] , że przysługuje ono od organu , który tego orzeczenia nie wykonał , a warunkiem wytoczenia powództwa odszkodowawczego jest po pierwsze złożenie przez poszkodowanego wniosku o jego zapłatę oraz bezskuteczny upływ terminu na wykonanie tego obowiązku przez odpowiedzialny odszkodowawczo organ administracyjny.
Poza sporem pomiędzy stronami było , że warunki teA. B. (1)także spełnił.
Brzmienie tej normy wskazuje w sposób jednoznaczny , poprzez odesłanie do przepisów regulujących zasady odpowiedzialności odszkodowawczej wkodeksie cywilnym, że po pierwsze poszkodowany może skutecznie ubiegać się o wyrównanie szkody w postaci tak rzeczywistej straty jak i utraconych korzyści skoro obydwie te postaci uszczerbku podlegają indemnizacji w ramach regulacji kodeksowych.
Po wtóre i przede wszystkim , wbrew stanowisku tak Sądu I instancji jak i strony pozwanej to sąd powszechny rozpoznając żądanie przyznania odszkodowania na tej podstawie jest uprawniony do samodzielnego ustalenia wysokości poniesionego uszczerbku i nie jest zobligowany oczekiwać na zakończenie postępowania administracyjnego , którego przedmiotem jest ustalenie wysokości odszkodowania na podstawieart. 73 ust. 4 i 5w zw zart. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998r Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną[ DzU z 1998r Nr 133 poz. 872]
Reguły ustalenia rozmiaru ilościowego takiego roszczenia , szczególnie gdy zważyć na tę jego postać jaką określa w niniejszym postępowaniu powód powinny odpowiadać zasadom wyznaczonym przez wskazany przepis art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające , szczególnie ust. 4 i 5 tej normy , tym nie mniej, jest to samodzielna kompetencja sądu powszechnego.
Tym samym pogląd zgodnie z którzy brak tej kompetencji jursdykcyjnej po jego stronie w sprawie o odszkodowanie wywodzone zart. 154 §4u. p.op. s.a., decyduje o przedwczesności roszczenia powoda jest wadliwy , decydując o nierozpoznaniu istoty sprawy.
Już tylko na marginesie tej części wywodu należy wskazać , że postępowania administracyjne prowadzone przez Wojewodę(...), odnoszące się odrębnie do każdej z nieruchomości zajętych pod drogi publiczne , co do których powód uznaje , że utracił tytuł właścicielski na podstawie następującego z mocy prawa skutku wynikającego z normy art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998r , nadal są prowadzone i nie wyszły poza stadium pierwszego etapu , w procesie uzyskiwania odszkodowania na drodze administracyjnej - wydania aktu administracyjnego stwierdzającego przejście własności do nich na rzecz Skarbu Państwa. Jego zakończenie warunkuje dopiero przejście do etapu drogiego , zmierzającego do wydania decyzji ustalającej osoby beneficjentów oraz rozmiar ilościowy świadczeń odszkodowawczych.
W takich warunkach uznawanie , że powód miałby oczekiwać na ich zakończenie , w bliżej niepokreślonym czasie , aby móc skutecznie dochodzić należnego mu wynagrodzenia szkody spowodowanej zwłoką organu administracyjnego , której dopuszcza się on w warunkach rażącego naruszenia prawa , nie da się pogodzić nie tylko ze zwykłym poczuciem sprawiedliwości ale także z normami rangi konstytucyjnej w tym art. 2 i 7 Ustawy Zasadniczej , zasadami demokratycznego państwa prawnego i praworządności.
Ocena , że przy podejmowaniu rozstrzygnięcia oddalającego powództwo Sąd I instancji nie rozpoznał istoty sprawy , co spowodowało konieczność uchylenia go i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu , czyni dalsze , przedstawione poniżej uwagi i oceny uzupełniającymi, poczynionymi dla zapewnienia kompletności wywodu , pozostając także konsekwencją obowiązku odniesienia się do wszystkich zarzutów jakie powód sformułował w środku odwoławczym.
Odesłanie przez ustawodawcę we wskazanym wyżej przepisie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r [ jedn. tekst DzU z 2012 poz. 270] do reguł odpowiedzialności odszkodowawczej określonych wkodeksie cywilnymma również dalsze następstwo , odnoszące się do zakresu obowiązków stron w zakresie dowodzenia okoliczności z których wywodzą one dla siebie korzystne skutki prawne.
Nie może zatem budzić wątpliwości , że to na powodzie spoczywa on w zakresie udowodnienia wszystkich przesłanek tej odpowiedzialności drugiej strony , jak w szczególności doznanie samego uszczerbku , a także istnienia adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy zwłoką organu administracyjnego, a szkodą.
W związku z tym obowiązkiemA. B. (1)stwierdzić należy iż nietrafnym jest pogląd prawny Sądu I instancji , iż związek taki jest wykluczony dlatego , że powód nie wiąże uszczerbku podlegającego wyrównaniu z faktem opieszałego prowadzenia postępowania administracyjnego mającego za przedmiot wydanie decyzji ustalającej na podstawie ust. 4 i 5 art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające […] odszkodowania za odjęcie mu prawa własności gruntów pod drogi publiczne ale ze zwłoką w postępowaniu o wydanie aktu administracyjnego, stwierdzającego przejście prawa własności do nich na rzecz Skarbu Państwa.
Zdaniem Sądu II instancji , ma rację powód , który negując ten pogląd Sadu niższej instancji powołuje zarzut naruszeniaart. 361 §1 kc.
W ocenie Sądu Apelacyjnego bowiem związek ten istnieje , gdy wziąć pod rozwagę, że akt administracyjny o którym mowa wyżej jest warunkiem koniecznym dla skutecznego ubiegania się o przyznanie na drodze administracyjnej , odszkodowania za utracone prawo na warunkach wskazanych w ust. 4 i 5 art. 73 ustawy.
Zatem kwalifikowana zwłoka w zakończeniu tego etapu postępowania zmierzającego do wyrównania szkody , na drodze administracyjnej rodzi także opóźnienie w odniesieniu do wszczęcia , a co za tym idzie zakończenia decyzją tego etapu postępowania w którym ustalone zostanie czy i w jakim rozmiarze ilościowym powodowi odszkodowanie może zostać przyznane. Nie uzyskanie zatem wyrównania szkody wynikającej z odjęcia powodowi prawa własności do gruntów , w odpowiednim / właściwym czasie / jest normalnym następstwem tego , że pierwszy etap postępowania zmierzającego do uzyskania tego świadczenia toczy się z kwalifikowaną zwłoką , której organ administracyjny dopuszcza się , prowadząc je już od niemal jedenastu lat , w warunkach rażącego naruszenia prawa, nie wykonując przy tym wyroku sądu administracyjnego nakazującego zakończenie go w ściśle określonym czasie.
Powracając do rozważań dotyczących ciężaru dowodzenia tego , iż spełnione zostały przesłanki warunkujące powstanie po stronie Skarbu Państwa odpowiedzialności odszkodowawczej wobec powoda zauważyć należy , że w stanowisku zaprezentowanym w uzasadnieniu rozstrzygnięcia , Sąd Okręgowy stanął na stanowisku , żeA. B.nie zdołał dowieść faktu poniesienia oraz wysokości szkody podlegającej wyrównaniu.
Przy tym ocena ta była następstwem uprzedniego uznania przez Sąd , że obydwa środki dowodowe , które zaoferował by sam uszczerbek[ w postaci utraconych korzyści ] oraz jego wymiar ilościowy wykazać w postaci opinii biegłego oraz przesłuchania powoda w charakterze strony są nieprzydatne dla stwierdzenia tych okoliczności.
Stanowisko , iż powód nie dowiódł doznania uszczerbku, jako co najmniej przedwczesne , będąc przy tym następstwem nieprawidłowości, proceduralnych , narusza prawo materialne , a to normę art. 4171§3 w zw zart. 154 §4 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi[ jedn. tekst DzU z 2012 poz.270]
Oddalenie obu wniosków dowodowych , zważywszy na zawartą w motywach wyroku motywacje tej decyzji , jest w odniesieniu do opinii biegłego po części wyrazem niezasadnej oceny o przedwczesności samego roszczenia , skoro Sąd wskazuje , że opracowanie to posłużyłoby jedynie ustaleniu hipotetycznej wysokości odszkodowania , a generalnie uznaje ten dowód za zbędny skoroA. B.nie wykazał jakie było oprocentowanie lokat bankowych , w czasie doniosłym dla rozstrzygnięcia. Co do wniosku o przesłuchanie powoda w charakterze strony , natomiast następstwem nieusprawiedliwionego poglądu , iż okoliczności dotyczące wysokości oprocentowania lokat bankowych mogą być dowodzone jedynie poprzez dowód z dokumentów [ ofert poszczególnych banków ] , wykazywanie ich w drodze relacji samej strony , jest wręcz niedopuszczalne.
Tego rodzaju wnioski nie tylko nie znajdują uzasadnienia w przepisach prawa procesowego ale nadto sprzeciwiają się regule , że dobór środków dowodowych pozostawiony jest stronie obarczonej obowiązkiem dowodzenia oznaczonej okoliczności faktycznej . Nie można w szczególności zasadnie uznawać , że dana okoliczność może by wykazywana jedynie za pomocą określonego środka dowodowego. Rzeczą Sądu natomiast jest ocena, czy w sposób określony przez dowodzącego , dany fakt, istotny z punktu widzenia rozstrzygnięcia , a przy tym sporny pomiędzy stronami procesu, rzeczywiście został udowodniony.
Wadliwość opisanego założenia Sądu Okręgowego doprowadziła w sprawie do nieco nietypowej sytuacji w której z jednej strony Sąd I instancji odmawia dopuszczenia dowodu z opinii biegłego uznając go za zbędny dlatego , że powód nie wykazał jak kształtowało się oprocentowanie lokat bankowych w doniosłym dla rozstrzygnięcia czasie, co jego zdaniem mógłby uczynić zgłaszając tylko dowody z dokumentów, by równocześnie ocenić jako nieprzydatny czy wręcz niedopuszczalny /str 13 v uzasadnienia / , dowód z przesłuchania powoda w charakterze strony za pomocą któregoA. B.zmierzał do wykazania właśnie faktów dotyczących wysokości szkody , w tym wysokości oprocentowania lokat bankowych.
Wszystkie te opisane wyżej nieprawidłowości Sądu I instancji w zakresie merytorycznej oceny roszczenia powoda, w tym przede wszystkim wadliwa ocena zakresu kompetencji jurysdykcyjnej Sądu Powszechnego rozstrzygającego spór i wynikająca z nietrafnego poglądu w tym zakresie , ocena żądaniaA. B. (1)jako przedwczesnego, zdecydowała o tym ,że zdaniem Sądu II instancji wydany w sprawie wyrok zapadł w warunkach nierozpoznania istoty sprawy, skutkując wydaniem rozstrzygnięcia kasatoryjnego , w oparciu o normyart. 386 §4 oraz 108 §2 kpc.
W na nowo prowadzonym postepowaniu Sąd I instancji uwzględni wyrażone wyżej oceny prawne, i w oparciu o dowody wskazane w ramach inicjatywy stron , oceni czyA. B.zdołał wykazać poniesiony uszczerbek za wyrównanie którego miałby odpowiadać Skarb Państwa , w takiej jego postaci jaką opisuje konsekwentnie w podstawie faktycznej powództwa oraz określa w ramach dotychczas prowadzonego postępowania.