Sąd Okręgowy w Świdnicy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 255/15
Data wyroku: 2015-05-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Waldemar Majka, Agnieszka Połyniak, Mariusz Górski
Słowa kluczowe: Kradzież
Podstawa prawna: art. 437 § 1 kpk

Sygn. akt IV Ka 255/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 maja 2015 roku
Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący:

SSO Agnieszka Połyniak (spr.)

Sędziowie:

SSO Mariusz Górski
SSO Waldemar Majka

Protokolant:

Magdalena Telesz

przy udziale Władysławy Kunickiej – Żurek Prokuratora Prokuratury Okręgowej,
po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2015 roku
sprawy

1)J. R.

synaR.iK.z domuW.
urodzonego (...)wW.
oskarżonego zart. 278 § 1 kkw zw. zart. 12 kk,

2)J. M.

synaA.iA.z domuS.
urodzonego (...)wW.
oskarżonego za czyn zart. 278 § 1kkw zw. zart. 12 kkw zw. zart. 64 § 1kk
na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonegoJ. M.
od wyroku Sądu Rejonowego w Dzierżoniowie
z dnia 27 stycznia 2015 r. sygnatura akt II K 395/14
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sygnatura akt IV Ka 255/15

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2015r. Sąd Rejonowy w Dzierżoniowie, w sprawie o sygn. akt II K 395/14, uznałJ. M.za winnego tego, że w dniu 23 stycznia 2014 roku wD., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniu z inną osobą zabrał w celu przywłaszczenia: wsklepie (...)przyul. (...)pięć butelek Whisky(...)0,7 l o wartości 79,95 zł za sztukę, a następnie wsklepie (...)naOsiedlu (...)dwie butelki Whisky(...)0,7 l o wartości 69,99 zł za sztukę oraz trzy butelki Whisky(...)1 l o wartości 64,99 zł za sztukę, powodując straty w łącznej wysokości 734,70 zł na szkodę(...) S.A.z siedzibą wK., przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu pięciu lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności orzeczonej za podobne umyślne przestępstwo przeciwko mieniu wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 19 października 2005 roku w sprawie sygn. akt II K 619/05 za czyn zart. 280 § 1 k.k.iart. 157 § 1 k.k.iart. 275 § 1 k.k.iart. 276 k.k.iart. 278 § 5 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k., za który wymierzono mu karę 2 lat pozbawienia wolności, objętym następnie wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z dnia 21 kwietnia 2008 roku w sprawie sygn. akt II K 47/08, którym wymierzono karę łączną w wymiarze 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, którą odbył w okresach od 14 marca 2005 roku do 26 lipca 2005 roku, od 16 listopada 2007 roku do 7 grudnia 2007 roku, od 7 czerwca 2008 roku do 18 listopada 2008 roku oraz od 5 grudnia 2008 roku do 27 października 2009 roku, tj. występku zart. 278 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i w zw. zart. 64 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 278 § 1 k.k.wymierzył mu karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.iart. 70 § 1 pkt 1 k.k.wykonanie orzeczonejwobec oskarżonegoJ. M.w pkt II części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 4 (cztery) lata, a na podstawieart. 73 § 1 k.k.oddał oskarżonego w okresie próby pod dozór kuratora sądowego;
Na podstawieart. 46 § 1 k.k.orzekł wobec oskarżonegoJ. M.środek karny w postaci obowiązku naprawienia w całości szkody wyrządzonej przestępstwem poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonej(...) S.A.z siedzibą wK.kwoty 734,70 zł (siedemset trzydzieści cztery złote siedemdziesiąt groszy);
Na podstawieart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonej w pkt II części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemuJ. M.okres jego zatrzymania w dniach od 27 stycznia 2014 roku do 29 stycznia 2014 roku przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności odpowiada jednemu dniowi kary pozbawienia wolności;
Na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.iart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku o opłatach w sprawach karnychzwolnił oskarżonegoJ. M.w całości od obowiązku zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w części przypadającej na tego oskarżonego;
Tym samym wyrokiem uniewinnił tenże Sąd oskarżonegoJ. R.od zarzutu popełnienia czynu zart. 278 §1 k.k.w zw.zart. 12 k.k.polegającego na tym, że w dniu 23 stycznia 2014 roku wD., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniu zabrał w celu przywłaszczenia wsklepach (...)przyul. (...)oraz naOsiedlu (...)piętnaście butelek Whisky(...)(...),(...)o łącznej wartości 1.109,65 zł na szkodę(...) S.A.wK., a na podstawieart. 632 pkt 2 k.p.k.orzekł, że wydatki związane z postępowaniem w sprawie w części dotyczącej oskarżonegoJ. R.ponosi Skarb Państwa.
Z rozstrzygnięciem tym nie pogodził się oskarżonyJ. M., który za pośrednictwem swego obrońcy zaskarżył wyrok w całości na swoją korzyść, zarzucając:

I
obrazę przepisów postępowania, mająca wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, a toart. 4 kpk,art. 5 § 2 kpkorazart. 7 kpkw zw. zart. 410 kpkprzejawiającą się w dokonywaniu przez Sąd kategorycznych ustaleń wbrew regułom prawidłowego rozumowania oraz wskazaniom wiedzy i doświadczenia życiowego z naruszeniem granic swobodnej oceny dowodów, przy jednoczesnym pominięciu okoliczności, które przemawiały na korzyść oskarżonego oraz rozstrzygnięciu nieusuwalnych wątpliwości na jego niekorzyść, a skutkującą w swej konsekwencji błędem w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia polegającym na nieprawidłowym uznaniu, iż oskarżony dopuścił się kradzieży zesklepu (...)na oś.(...)wD., skąd zabrać miał dwie butelki whisky(...)0,7 l o wartości 69,99 złotych za sztukę oraz trzy butelki whisky(...)1 l o wartości 64, 99 złotych za sztukę, w sytuacji w której zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności dowody z nagrań zarejestrowanych przez monitoring sklepowy oraz z przesłuchania świadkaM. H., nie dają wystarczających podstaw dla poczynienia ustalenia w przedmiocie sprawstwa oskarżonego wyżej wymienionego czynu;

II
błąd w ustaleniach faktycznych mającą wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia polegający na wadliwym oraz nieznajdującym oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym ustaleniu, iż oskarżony dopuścił się zarzucanych mu kradzieży w ramach z góry powziętego zamiaru, działając w wykonaniu ustalonego wcześniej porozumienia.

Podnosząc wskazane zarzuty apelujący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Na niekorzyść oskarżonegoJ. R.wyrok zaskarżył Prokurator Prokuratury Rejonowej w Dzierżoniowie, który zarzucił na podstawieart. 438 pkt 3 k.p.k.błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na niesłusznym przyjęciu, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do przypisania oskarżonemu winy z powodu licznych wątpliwości, których nie można rozstrzygać na jego niekorzyść, podczas gdy analiza tegoż materiału prowadzi do wniosku przeciwnego.
Podnosząc ten zarzut Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącejJ. R.i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd odwoławczy zważył, co następuje:
Zasadna okazała się apelacja Prokuratora, który trafnie zarzucił, że Sąd orzekający błędnie uznał, iż w sprawie wystąpiły wątpliwości, których nie może usunąć, a zatem – zgodnie z brzmieniem zasady in dubio pro reo – zobowiązany jest rozstrzygnąć je na korzyśćJ. R.i w konsekwencji uniewinnić tego oskarżonego od zarzutu popełnienia czynu, którego miał dopuścić się wspólnie i w porozumieniu zJ. M..
Zgodzić się przy tym należy z Sądem a quo, że w istocie podstawowym dowodem świadczącym o sprawstwie i winie jest nagranie monitoringu zesklepów (...)wD.przyul. (...)oraz naOsiedlu (...), jak też naul. (...), gdzieJ. M.został zatrzymany, kiedy usiłował opuścić sklep, po dokonaniu kradzieży alkoholu.
Niemniej dokładne zapoznanie się z treścią tego dowodu, pozwala na stwierdzenie, że ujęcia kamer wewnętrznych sklepów są na tyle wyraźne, że pozwalają na dokonanie ustaleń w zakresie stwierdzenie tego czy tym sprawcą, który zdejmował z półek alkohol i następnie w wózku przewoził w miejsce, gdzie chował je za tzw. „pazuchę”J. M., jestJ. R., czy też nie.
Sąd I instancji dowód ten przeprowadził jednakże w sposób pobieżny, o czym świadczy zapis protokołu rozprawy z dnia 04.09.2014r. (k. 95v – 96), z którego wynika, że odtwarzano jednocześnie zapisy z poszczególnych kamer (k. 96). Zauważyć przy tym trzeba, że nie ma przy tym zapisu z żadnego sklepu położonego przyul. (...), jak wynika z treści całości protokołu. Należy jedynie domniemywać, że odtworzono nagranie zul. (...), ale i tu – w ocenie Sądu odwoławczego, który zapoznał się z nagraniami- zwłaszcza ostatnie ujęcia z momentu po zatrzymaniu J.M., kiedy drugi mężczyzna cofa się i następnie zagląda do wnętrza sklepu, są na tyle wyraźne, że mogą stanowić podstawę ustalenia tożsamości sprawcy. Nadto zapisy z dwóch pozostałych sklepów także zawierają ujęcia, które pozwalają na dokonanie ustaleń co do tożsamości sprawców. Konieczne jest jednakże dokładne przeanalizowanie poszczególnych ujęć, a tego Sąd zaniechał.
To, że oskarżeni negowali swoje sprawstwo, zaprzeczali, by rozpoznawali samych siebie na zdjęciach i nagraniu monitoringu, w żadnym razie nie stanowiło o tym, że powstały jakiekolwiek wątpliwości w tym zakresie. W sytuacji, gdy Sąd mariti powziął wątpliwość, mógł, dysponując zdjęciemJ. R., przeprowadzić dowód z opinii biegłego z zakresu antropologii, który przeanalizowałby zapis nagrań. Możliwa przy tym jest poprawa ich jakości i na tej podstawie ustalenie, czy przedstawiają one tę samą osobę –J. R..
Zasada in dubio pro reo może mieć zastosowanie tylko wtedy, kiedy wyczerpane zostaną wszelkie możliwość dowodowe, w tym przypadku tak nie jest.
Z tego też względu rację ma Prokurator, że uniewinnienieJ. R., w oparciu oart. 5§2 k.p.k., jest rozstrzygnięciem błędnym i ostać się nie może. Dopiero po przeprowadzeniu w/wym. dowodu, Sąd I instancji będzie uprawniony do kategorycznego wypowiedzenia się w kwestii sprawstwa i winyJ. R..
Konsekwencją uchylenia wyroku w części dotyczącej tego oskarżonego, który miał działać wspólnie i w porozumieniu zJ. M.było uchylenie wyroku także co do tego oskarżonego, któremu sprawstwo i winę Sąd przypisał. Wynika to choćby stąd, że w razie stwierdzenie sprawstwa drugiego z oskarżonych, odmiennie może np. ukształtować się zakres obowiązku naprawienia szkody, tj. obaj sprawcy mogą takim obowiązkiem zostać obciążeni, co byłoby działaniem na korzyść J.M..
Nie jest to jednakże konsekwencja podzielania zarzutów apelacji obrońcy oskarżonego, bowiem tę Sąd odwoławczy uznał za wręcz oczywiście bezzasadną.
W żadnym razie nie można zgodzić się z apelującym, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego Sąd orzekający nie był w stanie ocenić czy sprawcy działali w wykonaniu z góry powziętego zamiaru.
Jak wynika z akt sprawy (i ustaleń Sądu Rejonowego) mężczyźni (na pewnoJ. M.) specjalnie przyjechali doD.w celu dokonania przestępstw. Wiedzieli do jakich sklepów mają się udać (świadczy o tym to, w jak krótkim czasie przemieszczali się z jednegosklepu (...)do drugiego), znali nie tylko rozkład towaru w sklepie, ale i orientowali się w których miejscach monitoring nie obejmuje dokładnie obszaru pomiędzy regałami (widać to po zachowaniu obu mężczyzn w sklepie, pewnym sposobie przemieszczania się i wyborze miejsca, w którym J.M.chował alkohol, a drugi mężczyzna podjeżdżał do niego wózkiem).
Zasady logiki i prawidłowego rozumowania sprzeciwiają się przyjęciu tezy, forsowanej przez obrońcę, że po dokonaniu kradzieży w pierwszym sklepie, dopiero powstał „impuls”, by udać się do następnego i do jeszcze kolejnego (ten element zachowania sprawców niestety nie został objęty zarzutem). Sprawcy szybko i pewnie przemieszczali się pomiędzy sklepami (nie poszukując ich), jak też każdy z nich wykonywał swoją część „zadania” w samym sklepie. Przyjęcie zatem, iż był to czyn ciągły (art. 12 k.k.) było oczywiści słuszne.
Nietrafnie przy tym podnosi apelujący, że zgromadzony materiał dowody nie pozwala na ustalenie co w istocie robiłJ. M.w drugim w kolejności sklepie (naOs. (...)), jak też nieskutecznie kwestionuje ustalenie, iż dokonał on wówczas kradzieży 2 butelek whisky(...)oraz 3 butelek whisky(...). Jakkolwiek istotnie nie ma protokołu remanentu, który by brak tego alkoholu potwierdzał, to jednakże zapis monitoringu pozwala jednoznacznie ustalić co współdziałający zJ. M.mężczyzna zabrał z półki do wózka. Te ujęcia w pełni korespondują z treścią zawiadomienia iż taki właśnie alkohol został wyniesiony ze sklepu bez zapłaty (kamery nad kasami rejestrują nie tylko kupujących, ale i zawartość ich koszyków wraz z pozycjami skanowanymi przez kasy). Te właśnie dowody, w powiązaniu z zarejestrowanym zachowaniem oskarżonego, w sposób jednoznaczny uprawniały Sąd a quo do wyprowadzenia wniosku, żeJ. M.chował pod garderobą butelki wymienione w opisie czynu przypisanego, które następnie wyniósł ze sklepu. Stanowisko Sądu Rejonowego i przedstawione w tym zakresie argumenty (k. 157-158) są jedynie słuszne i jako takie Sąd odwoławczy w pełni je podziela i uznaje za własne.
Z tych też względów Sąd ad quem nie znajduje żadnych podstaw ku temu, by zakwestionować sprawstwoJ. M.. Jedynie z uwagi na ścisłe powiązanie działań obu sprawców, dokonujących kradzieży wsklepach (...)na terenieD., jak też niewykorzystanie możliwości dowodowy (skoro powziął Sąd wątpliwość co do tożsamości drugiego sprawcy), zatem co najmniej przedwczesne uniewinnienieJ. R., skutkowało uchyleniem wyroku w całości.