Sąd Rejonowy w Jarocinie
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 90/15
Data wyroku: 2016-01-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Dorota Pietrzak

Sygn. akt III RC 90/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 stycznia 2016 r.
Sąd Rejonowy w Jarocinie, III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Dorota Pietrzak
Protokolant: st.sekr.sąd. Mariola Grzelak
po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2016r. w Jarocinie
na rozprawie
sprawy z powództwa małol.M. B. (1), dział. przez ojcaR. B.
przeciwkoA. B. (1)
o podwyższenie alimentów
i z powództwaA. B. (1)
przeciwko mał.M. B. (1), dział. przez ojcaR. B.
o obniżenie alimentów

1
zasądza od pozwanejA. B. (1)na rzecz małoletniej córkiM. B. (1)ur. (...)rentę alimentacyjną w kwocie po 400 zł ( czterysta zł ) miesięcznie, poczynając od dnia 1 września 2015 r., do 10-go każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki w płatności którejś z rat, do rąk ojca dzieckaR. B.i to w miejsce renty alimentacyjnej ustalonej przed Sądem Rejonowym w Jarocinie w sprawie III RC 244/11 na kwotę po 300 zł miesięcznie

2
w pozostałym zakresie powództwo oddala

3
oddala powództwoA. B. (1)przeciwko mał.M. B. (1), dział. przez ojcaR. B.o obniżenie alimentów

4
kosztami postępowania obciąża strony w zakresie przez nich poniesionym

5
wyrokowi w punkcie 1 nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

SSR Dorota Pietrzak
Sygn. akt III RC 90/15

UZASADNIENIE
Dnia 17 kwietnia 2015r. małoletnia powódkaM. B. (1)wystąpiła do Sądu Rejonowego w Jarocinie o podwyższenie na swoją rzecz alimentów zasądzonych od pozwanejA. B. (1)wyrokiem Sądu Rejonowego w Jarocinie a dnia 1 marca 2012r. w sprawie III RC 244/11 z kwoty 300 zł do kwoty 550 zł miesięcznie , poczynając od dnia 1 kwietnia 2015r. do 10-go każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia terminu płatności którejkolwiek z rat, do rąk ojcaR. B..
Uzasadniając pozew małoletnia powódka podała, że po wydaniu wyroku jej sytuacja w zakresie potrzeb uległa znaczącej zmianie, zwiększyło się jej zapotrzebowanie w zakresie żywności i odzieży, a ponadto w związku z rozpoczęciem nauki w szkole zawodowej, konieczne będzie przeznaczenie środków pieniężnych na podręczniki i dojazdy do szkoły .
PozwanaA. B. (1), w złożonej w dniu 13 maja 2015r. odpowiedzi na pozew, wniosła o oddalenie powództwa , a jednocześnie zgłosiła powództwo wzajemne, domagając się obniżenia renty alimentacyjnej na małoletniąM. B. (1)do kwoty po 200 zł miesięcznie. ( k. 10,11)
Pozwana uzasadniając swoje stanowisko i żądanie obniżenia renty alimentacyjnej podniosła między innymi, iż aktualnie pozostaje bez pracy , konkubin z którym zamieszkuje pracuje tylko dorywczo , a ośmioletnia córka , jaką ma z konkubinatu, choruje na astmę oskrzelową i alergię.A. B. (1)podała również, że wspomaga małoletniąM., która nie przebywa u ojca a w ośrodku(...)wysyłając jej paczki i kupując odzież.
Sąd ustalił, co następuje:
MałoletniaM. B. (1)urodzona (...)jest dzieckiemR. B.iA. B. (1). MałżeństwoR. B.iA. B. (1)rozwiązane zostało przez rozwód w roku 2005. W wyroku rozwodowym wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletniąM.powierzono ojcuR. B..
Po raz ostatni obowiązek alimentacyjny pozwanejA. B. (1)wobec małoletniejM. B. (1)skonkretyzowany został w wyroku Sądu Rejonowego w Jarocinie z dnia 1 marca 2012r. wydanym w sprawie III RC 244/11 na kwotę po 300 zł miesięcznie, poczynając od dnia 15 lutego 2012r.
Wówczas to małoletniaM.zamieszkiwała z ojcemR. B., jego konkubinąA. K., przyrodnim bratemA. B. (2)oraz córką konkubiny ojcaK. P.. Z powodu zaburzeń zachowania i emocji, na przełomie roku 2011/2012 małoletnia przebywała na Oddziale(...)dla(...)weW.. Po wyjściu ze szpitala brała udział w zaleconej, częściowo płatnej, terapii rodzinnej oraz pozostawała pod stałą opieką lekarza(...)wK..
R. B.zatrudniony był wfirmie (...)za przeciętnym miesięcznym wynagrodzeniem w kwocie 2.423 zł netto. Jego konkubina nie pracowała , otrzymywała alimenty na małoletnią córkęK.w kwocie po 550 zł miesięcznie. Całościowe koszty wynajmowanego przez konkubentów mieszkania wynosiły 1.100 zł miesięcznie .
A. B. (1), w dacie wyrokowania przez Sąd Rejonowy w Jarocinie, zamieszkiwała wG.razem z konkubinem , jego matką i małoletnią córką. Nie pracowała, pozostawała na utrzymaniu konkubina, który pracując dorywczo zarabiał około 1.000 zł miesięcznie.
( dowód: akta sprawy III RC 244/11 Sądu Rejonowego w Jarocinie z pow.
mał.M. B. (1), dział. przez ojcaR.
B.przeciwkoA. B. (1)
o podwyższenie alimentów, zeznaniaR.
B.k. 114v-115).
Aktualnie małoletniaM. B. (1)mieszka z ojcem, ma ukończone 16 lat i od września ubiegłego roku uczęszcza doZespołu Szkół (...)wJ.. Jest uczennicą klasy I szkoły zawodowej, uczy się w zawodzie sprzedawcy. Praktyki odbywa wzakładzie (...)wJ.przyul. (...)i z tego tytułu otrzymuje miesięcznie 120 zł wynagrodzenia.
Małoletnia nie choruje, chodzi w zależności od potrzeb, do ginekologa i dentysty ( wizyty odpłatne i niepłatne). Koszt zaspokojenia potrzeb małoletniejM. B. (1)w zakresie utrzymania i wychowania wyraża się aktualnie kwotą około 800 zł miesięcznie.
W dacie składania pozwu o podwyższenie alimentów małoletniaM.przebywała w(...) Ośrodku (...)wB.. Wychowanką Ośrodka była do zakończenia roku szkolnego, to jest do czerwca 2015r. Opłaty za pobyt małoletniej w Ośrodku regulował ojciecR. B.. Przeciętna miesięczna opłata za pobytM. B. (1)w placówce wynosiła 211 zł. W okresie pobytu małoletniej powódki w placówce wB.R. B.przesyłał córce pieniądze na przejazd do domu ( około 50 zł ) oraz kilka razy drobne kwoty na własne potrzeby ( około 20 zł).
W czerwcu 2015r. przesłał do Ośrodka 250 zł i tym samym uregulował wszystkie zobowiązania wynikające z podstawowych potrzeb córki.
W przedmiotowym okresie matka małoletniej powódki przesłała córce dwie paczki z kosmetykami i środkami czystości, natomiast babciaM. B. (2)dwa przekazy pocztowe na kwoty po 40 zł i 30 zł.
Do domu wJ.M. B. (1)przyjechała jeden raz w kwietniu 2015r. i przebywała przez tydzień ( Święta Wielkanocne ) , a drugi raz była przez trzy dni w maju. We wakacje letnie 2015 roku małoletnia przebywała u matki i jej rodziny przez około dwa tygodnie. Zakupiono jej wtedy buty i odzież za łączną kwotę około 400 zł.
A. B. (1)od 5 lat nie płaci renty alimentacyjnej na małoletniąM..
( dowód: zeznaniaR. B.k. 114v-115, zeznania
A. B. (1)k. 62,63, informacja(...)wB.k.
44, zestawienie opłat za ośrodek k. 45, rachunki , przekazy,
dowody nadania k. 12 i 61, faktury k. 79-84)
R. B., ojciec małoletniejM. B. (1), z zawodu ślusarz- mechanik, zatrudniony jest wfirmie (...) S.A.na stanowisku spawacza. Miesięcznie zarabia ponad 3.000 zł netto.
Dwa lata temu zawarł związek małżeński zA. K., z którą wcześniej pozostawał w konkubinacie. Z obecnego związku ma synaA.ur. (...)A. B. (1)ma na utrzymaniu trzynastoletnią córkęK. P.pochodzącą z jej nieformalnego związku.
Pięcioosobowa rodzinaB., tak jak cztery lata temu, zajmuje wynajmowane mieszkanie wJ.o powierzchni 50 m2. Miesięczny koszt utrzymania mieszkania to kwota 948 zł ( czynsz 500 zł plus wszystkie media średnio miesięcznie 448 zł ).
ŻonaR. B.nie pracuje, aktualnie nie jest zarejestrowana w biurze pracy. Otrzymuje rentę alimentacyjną na córkęK.w kwocie po 550 zł miesięcznie. MałoletniA. B. (2)uczęszcza doNiepublicznego Przedszkola (...)wJ.. Przebywa tam 5 godzin dziennie, korzysta ze śniadań i obiadów. Miesięczna opłata za pobyt dziecka w przedszkolu wynosi od 70 zł do 80 zł.
R.iA.małżonkowieB.nie korzystają ze świadczeń opieki społecznej. Do września 2015r. włącznieR. B.otrzymywał na małoletniąM.z funduszu alimentacyjnego kwotę 300 zł miesięcznie .
( dowód: zaświadczenia o zarobkachR. B.k.
4,74,111,113, zaświadczenia(...)wJ.k. 22,77,
zestawienie kosztów utrzymania mieszkania k. 87,
zaświadczenie przedszkola(...)wJ.k. 78,
zeznaniaR. B.k. 114v-115, akta sprawy
III RC 244/11 SR Jarocinie z pow. mał.M. B. (1),
dział. przez ojcaR. B.przeciwko
A. B. (1)o podwyższenie alimentów )
A. B. (1), matka małoletniejM. B. (1), jest z zawodu fryzjerem, ukończyła szkołę zawodową wJ.o profilu fryzjer damski. Nie pracuje od 5 lat i nie jest zarejestrowana w urzędzie pracy . Dnia 8 września 2015r. utraciła status osoby bezrobotnej z powodu odmowy przyjęcia propozycji pracy wfirmie (...) Spółka z o.o.z siedzibą wS.. Miała tam możliwość podjęcia zatrudnienia na stanowisku pokojowej za wynagrodzeniem miesięcznym 2.000 zł brutto ( netto 1.459 zł ). W okresie od 1 kwietnia 2015r. do 9 grudnia 2015r. Powiatowy Urząd Pracy wG.dysponował 169 ofertami pracy dla kobiet w zawodzie fryzjer i bez kwalifikacji, a proponowane wynagrodzenia kształtowały się najczęściej na poziomie od 1.750 zł do 2. 000 zł brutto miesięcznie .
Nie ma obiektywnych przyczyn uniemożliwiających podjęcie zatrudnienia przezA. B. (1).
A. B. (1)zamieszkuje wG.z konkubinemM. S.i córkąS. S.ur. (...)Zajmują wynajmowane mieszkanie o powierzchni 52 m2, składające się z dwóch pokoi , kuchni i łazienki. Miesięczne koszty utrzymania mieszkania to: czynsz 750 zł, energia elektryczna 110 zł, woda 30 zł, gaz 35 zł.A. B. (1)korzysta regularnie z różnorodnych świadczeń z opieki społecznej. Co miesiąc z Ośrodka Pomocy(...)wG.otrzymuje dodatek mieszkaniowy- 232 zł, zasiłek rodzinny – 106 zł, dodatek do zasiłku rodzinnego – 80 zł, zasiłek pielęgnacyjny - 153 zł. Ponadto od lutego do maja 2015r. pobierała zasiłek okresowy w kwocie po 149 zł miesięcznie, a od sierpnia do września 2015r. w kwocie po 49 zł miesięcznie. We wrześniu ubiegłego roku otrzymała także zasiłek celowy na pokrycie kosztów zakupu żywności w kwocie 120 zł.
Konkubin pozwanejM. S.pracuje dorywczo przy wywozie drewna z lasu i zarabia około 700 zł miesięcznie.
MałoletniaS. S.– córkaA. B. (1)choruje na astmę oskrzelową i w związku z tym pozostaje pod opieką poradni alergologicznej. Dnia 14 maja 2014r.(...)ds. Orzekania o Niepełnosprawności wG.zaliczyłS. S.do osób niepełnosprawnych na okres do 21 maja 2016r.
W niniejszej sprawie Sąd poczynił ustalenia w oparciu o zgromadzone dokumenty, treść zeznańR. B.iA. B. (1)oraz materiał zawarty w aktach sprawy III RC 244/11 Sądu Rejonowego w Jarocinie z powództwa małoletniejM. B. (1), dział. przez ojcaR. B.przeciwkoA. B. (1)o podwyższenie alimentów .
Zdaniem Sądu, zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb małoletniejM. B. (1), przy uwzględnieniu aktualnej struktury cen artykułów żywnościowych, odzieży , obuwia , artykułów sanitarnych , pomocy i wydatków szkolnych, wizyt lekarskich i leków, jak również kosztów utrzymania mieszkania, wymaga kwoty około 800 zł miesięcznie .
W tym względzie stanowisko Sądu jest zbieżne z treścią zeznań ojca dziecka.
Sąd zważył, co następuje:
W myśl przepisuart. 138 k.r.i o. w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego.
Przez zmianę stosunków należy rozumieć zwiększenie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego lub istotne zmniejszenie albo ustanie możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji.
Nie każda zmiana w zakresie usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego lub zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego uzasadnia zastosowanieart.138 k.r.i o.
Skutecznie z żądaniem zmiany orzeczenia lub ugody dotyczącej obowiązku alimentacyjnego można wystąpić „w razie zmiany stosunków”, przy czym chodzi tu o zmianę istotną i trwałą zaistniałą po uprawomocnieniu się wyroku zasądzającego alimenty w dotychczasowej wysokości albo postanowienia wydanego w konsekwencji zawarcia ugody alimentacyjnej.
Tak więc dla stwierdzenia czy nastąpiła zmiana stosunków, o której mowa wart. 138 k.r.i o., należy porównać istniejącą przez dłuższy czas sytuację poprzednią z sytuacją obecną, o ile ma ona charakter trwały i będzie istnieć przez dłuższy czas.
W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, iż koszt utrzymania małoletniej powódkiM. B. (1), od ostatniej konkretyzacji renty alimentacyjnej, wzrósł. Od tego czasu minęły blisko cztery lata i niewątpliwie potrzeby dziecka znajdującego się w fazie intensywnego rozwoju fizycznego i psychicznego zwiększyły się w tym okresie. Z ustaleń Sądu wynika, iż zaspokojenie usprawiedliwionych wiekiem potrzeb małoletniej powódki wymaga comiesięcznie kwoty około 800 zł.
Przesłanki istnienia obowiązku alimentacyjnego rodziców względem dziecka określa przepisart.133 § 1 k.r.i o. stanowiąc, że rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba , że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego (art. 135 § 1 k.r.i o.). Zgodnie zart. 135 § 2 k.r.i o. wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego; w takim wypadku świadczenie alimentacyjne pozostałych zobowiązanych polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania uprawnionego.
Stosownie do treści przepisówart. 133 § 1 k.r.i o iart. 135 § 1 k.r.i o. rodzice są obowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka w tej samej kolejności, ale odpowiednio do swoich możliwości zarobkowych i majątkowych.
Przede wszystkim należy wskazać, że trudna sytuacja materialnaA. B. (1), na którą się powołuje, wynika tylko i wyłącznie z jej bierności w pozyskaniu odpowiedniego zatrudnienia i tym samym nie zasługuje na usprawiedliwienie, skoro od rodziców zobowiązanych do alimentacji małoletnich dzieci, których usprawiedliwione potrzeby systematycznie wzrastają wraz z wiekiem, wymaga się szczególnej aktywności w zakresie zdobywania środków finansowych. Z materiału zebranego w sprawie wynika zaś, że aktywność pozwanej ogranicza się do pozyskiwania środków finansowych z opieki społecznej.
Skoro pozwana ( niepracująca od 5 lat ) odmówiła podjęcia pracy za kwotę 2.000 zł brutto miesięcznie ( netto 1.459 zł ) , a jednocześnie Powiatowy Urząd Pracy wG.w okresie od kwietnia do grudnia 2015r. dysponował 169 ofertami pracy dla kobiet w zawodzie fryzjer i bez kwalifikacji i to najczęściej za wynagrodzeniem od 1.750 zł do 2.000 zł brutto, to zdaniem Sądu, właśnie te kwoty wyznaczają zakres możliwości zarobkowych i majątkowych matki małoletniejM. B. (1). Uwzględniając obowiązek alimentacyjnyA. B. (1)wobec małoletniejS. S., Sąd uznał, że pozwana winna partycypować w kosztach utrzymania małoletniejM.na poziomie 400 zł miesięcznie. Biorąc pod uwagę wynagrodzenie małoletniej powódki, jakie otrzymuje z tytułu praktyk ( 120 zł miesięcznie), udział finansowyR. B.ograniczony został do kwoty niespełna 300 zł miesięcznie. OjciecM. B. (1)spełnia również swój obowiązek alimentacyjny przez bieżącą i osobistą pieczę nad córką. Zakres możliwości zarobkowych i majątkowychR. B.wyznaczają jego aktualne zarobki, które kształtują się na poziomie ponad 3.000 zł netto miesięcznie. W porównaniu z rokiem 2012 wzrosły one o blisko 600 zł. Koszty utrzymania mieszkania zajmowanego przez rodzinęB., której skład osobowy nie zmienił się od czasu ostatniej konkretyzacji renty alimentacyjnej, uległy natomiast zmniejszeniu o kwotę około 150 zł miesięcznie.
W tych okolicznościach obciążenie ojca małoletniej powódki udziałem finansowym w kosztach utrzymania córki na poziomie około 300 zł miesięcznie w pełni odpowiada dyspozycjiart. 135 § 1 i § 2 k.r.i o.
Podwyższając rentę alimentacyjną od września 2015r. Sąd miał na względzie, że istotna i trwała zmiana, wyrażona wart. 138 k.r.i o., w zakresie usprawiedliwionych potrzeb małoletniejM. B. (1)nastąpiła właśnie od tego czasu. Małoletnia powódka rozpoczęła nowy etap nauki na poziomie ponadgimnazjalnym i stale przebywa pod opieką ojca. Nie sposób nie zauważyć, iż istotna część kosztów utrzymania małoletniejM., w czasie jej pobytu w(...) Ośrodku (...)wB.( opłata miesięczna za wyżywienie ), kształtowała się na poziomie 211 zł miesięcznie. Wprawdzie, w znacznej mierze, dodatkowe koszty związane z pobytem małoletniej powódki w placówce regulował ojciec, to jednocześnie, w sposób naturalny, jego codzienne, osobiste starania o utrzymanie i wychowanie córki w tym okresie były ograniczone.
Co do żądania zgłoszonego przezA. B. (1)przepisart. 138 k.r.i o. nie może mieć zastosowania. Sytuacja materialna powódki, na jaką się powołuje, w porównaniu z rokiem 2012 nie uległa żadnej zmianie i to z przyczyn zawinionych leżących po jej stronie, a opisanych wcześniej.
Mając na względzie powyższe oraz treść powołanych przepisów Sąd orzekł jak w punkcie 1, 2 i 3 części dyspozytywnej wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono w myślart. 98 k.p.c.,102 k.p.c.i108 § 1 k.p.c.
Na podstawieart. 333 § 1 pkt 1 k.p.c.wyrokowi wpunkcie 1nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
SSR Dorota Pietrzak