Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII Pz 12/15
Data wyroku: 2015-04-27 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Grażyna Łazowska, Jolanta Łanowy, Teresa Kalinka
Słowa kluczowe: Sąd Powszechny
Podstawa prawna: art. 38 ustawy o pracownikach urzędów państwowych

Sygn. akt VIII Pz 12/15

POSTANOWIENIE

Dnia 27 kwietnia 2015 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSO Teresa Kalinka
Sędziowie: SSO Grażyna Łazowska
SSO Jolanta Łanowy
po rozpoznaniu sprawy 27 kwietnia 2015 wG.
na posiedzeniu niejawnym
w sprawieA. K. (1)
przeciwkoSądowi Rejonowemu w Rudzie Śląskiej
oprzywrócenie na dotychczasowych warunkach pracy i płacy
na skutek apelacji/zażaleniapozwanego Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej
od wyrokuSądu Rejonowego w Zabrzu
z dnia21 stycznia 2015sygn. aktIV P 1464/14
p o s t a n a w i a:
oddalić zażalenie.
(-) SSO Grażyna Łazowska (-) SSO Teresa Kalinka (-) SSO Jolanta Łanowy

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 21 stycznia 2015 roku Sąd Rejonowy w Zabrzu odmówił odrzucenia pozwu w sprawie z powództwaA. K. (2)przeciwko Sądowi Rejonowemu w Rudzie Śląskiej o przywrócenie warunków pracy i płacy. W niniejszej sprawie powódka wniosła pozew przeciwko pracodawcy - Sądowi Rejonowemu w Rudzie Śląskiej o przywrócenie poprzednich warunków pracy z mianowania, a w szczególności wniosła o uznanie za bezskuteczne przeniesienia na niższe stanowisko , dokonane decyzją Dyrektora Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 27 sierpnia 2014 roku, która została utrzymana w mocy przez Dyrektora Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 3 października 2014 roku. Zdaniem powódki zaskarżona decyzja jest wypowiedzeniem zmieniającym, niezawierających jednak nowych warunków pracy, a zatem nie spełniającym wymogów zart. 42 § 1 i 2 k.p.. Nadto powódka zarzuciła naruszenie art. 32 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych podnosząc że decyzja wydana została bez zgody za zakładowej organizacji związkowej.
W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o odrzucenie pozwu, bowiem jego zdaniem, przeniesienie mianowanego pracownika sądu na niższe stanowisko powinno być rozpoznawane w trybie administracyjnym. Właściwym do rozpoznania sprawy winien być Wojewódzki Sąd Administracyjny wG..
Sąd Rejonowy odmawiając odrzucenia pozwu podniósł , że stosunek pracy powódki został nawiązany przed dniem wejścia w życieustawy z dnia 18 grudnia 1998 roku o pracownikach sądów i prokuratury, w zatem na mocy artykułu 22 tej ustawy, do stosunku pracy powódki w zastosowanie mają przepisyustawy o pracownikach urzędów państwowych. Zgodnie z treściąart. 242 § 1 i art. 262 § 1k.p. orazartykułu 476 § 1 pkt 1 k.p.c.sprawy o roszczenia ze stosunku pracy należą do sądów pracy. Przepisyustawy o pracownikach urzędów państwowych, ani przepisyustawy o pracownikach sądów i prokuraturynie mogą stanowić podstawy do odstąpienia od kodeksowej zasady określającej właściwość sądu pracy. Zgodnie z treściąart. 39 ustawy o pracownikach urzędów państwowych z dnia 16 września 1982 rokusprawy spory o roszczenia ze stosunków pracy urzędników państwowych rozpatrywane są w trybie określonym wk.p.. Właściwości sądów administracyjnych nie można wyprowadzić zawartego w art. 38 ustawy o pracownikach państwowych zapisu ustanawiającego możliwość odwołania się urzędnika do kierownika organu nadrzędnego nad urzędem, w którym jest zatrudniony. Możliwość przeprowadzenia takiego postępowania, nie odnosi się do trybu sądowej ochrony, o której jednoznacznie stanowi art. 39 tej ustawy. Wobec faktu, że sprawa należy do spraw ze stosunków pracy podlegających rozpoznaniu przez sądy pracy odmówiono odrzucenia pozwu na podstawieart. 222 k.p.c.w związku zart. 199 § 1 pkt 1 k.p.c..
W zażaleniu Sąd Rejonowy w Zabrzu wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez odrzucenie pozwu i o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów procesu, w tym kosztów postępowania zażaleniowego według norm przepisanych. Zarzucono naruszenieart. 199 § 1 pkt 1 k.p.c.poprzez odmowę odrzucenia pozwu, pomimo że w sprawie brak jest drogi sądowej. Zdaniem skarżącego pozew faktycznie dotyczy przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach pracy i płacy, ponieważ powódka domaga się uchylenia decyzji o przeniesieniu na niższe stanowisko służbowe , wydanej w wykonaniu prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego. Należy dostrzec rozróżnienie pomiędzy roszczeniami pracownika mianowanego dotyczącego jego stosunku mianowania (art. 38 ustawy o pracownikach urzędów państwowych) - nawiązanie rozwiązanie zmiana stanowiska służbowego, a roszczeniami wszystkich urzędników nie wynikających ze stosunku pracy (art. 39 ustawy). W przypadku urzędników niebędących urzędnikami mianowanymi spory dotyczące nawiązania bądź rozwiązania stosunku pracy rozpoznaje się na ogólnych zasadach określonych wk.p., bowiem nie łączy ich z urzędem stosunek o charakterze administracyjnym lecz prywatnoprawny stosunek pracy. Stosunek służby mianowanych urzędników państwowych ma charakter administracyjny, co oznacza że nawiązanie i rozwiązanie tego stosunku a także określone prawem zmiany treści tego stosunku dotyczące bezpośrednio jego istoty, podlegają regulacji prawa administracyjnego. O tym stanowiart. 38 ustawy o pracownikach urzędów państwowych. Przepis ten stanowi że od decyzji pierwszej instancji przysługuje odwołanie do organu wyższej instancji a organy te orzekają w drodze decyzji. W konsekwencji znajdzie zastosowaniaart. 3 § 2 ust. 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w z którego wynika że sprawowana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej sprawowana jest m.in. poprzez rozpoznawanie skarg na decyzje administracyjne. Skreślenie z dniem 1 stycznia 2004 rokuart. 38 ust. 2 ustawy o pracownikach urzędów państwowychniczego nie zmieniło w treści stosunku łączącego urzędnika mianowanego z urzędem, ani też nie zmieniło możliwości zaskarżenia takiej decyzji do sądu administracyjnego. Przepis ten został usunięty jako zbędny, bowiem możliwość zaskarżania tej decyzji wynikała bezpośrednio z ustawy procesowej. Skoro powódka w domaga się nie tyle przywrócenia poprzednich warunków pracy i płacy ile żąda przywrócenia na poprzednio zajmowane stanowisko służbowe w starszego specjalisty, to jej żądanie zmierza do zmiany w rozstrzygnięcia o charakterze administracyjnym dotyczącego jej stosunku służby.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Kwestia właściwości sądów w stosunku do pracowników urzędów państwowych była przedmiotem orzecznictwa Sądu Najwyższego, jak również orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego . Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 3 kwietnia 1996 roku w sprawie o sygn. IIIPO7 / 96 stwierdził że w sprawie mianowanego pracownika Najwyższej Izby Kontroli o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie za okres pozostawania bez pracy właściwy jest sąd pracy, jeżeli nie było decyzji o rozwiązaniu stosunku pracy Sąd Najwyższy zwrócił uwagę w tym orzeczeniu, że generalnie odmówienie drogi sądowej w sprawach ze stosunku pracy z mianowania pozostaje w wyraźnej sprzeczności z zasadąk.p.przyznającą każdemu pracownikowi, w tym pracownikowi zatrudnionemu na podstawie mianowania (art. 2) prawo dochodzenia swych roszczeń ze stosunku pracy na drodze sądowej (art. 242 § 1 k.p.).
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 11 kwietnia 2007 roku w sprawie i 1 OSK 924 /06 stwierdził ,że do czasu skreślenia z dniem 1 stycznia 2004 rokuart. 38 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 1982 roku o pracownikach urzędów państwowych(Dz.U. z 2001 roku nr 86 pozycja 953 ze zmianami ), sprawa rozpatrywania sporów o roszczenia urzędników ze stosunku pracy uregulowana była różnie wobec urzędników państwowych mianowanych i wobec urzędników państwowych zatrudnionych na podstawie umowy o pracę. W stosunku do tych ostatnich, zgodnie z art. 39 ustawy, miał zastosowanie bez żadnych ograniczeń tryb określony wk.p.. Natomiast w odniesieniu do urzędników państwowych mianowanych , w art. 38 ust. 1 ustawy, określone zostały rodzaje spraw w których rozpatrywanie sporów podlegało trybowi postępowania administracyjnego oraz sądowoadministracyjnego. Z dniem 1 stycznia 2004 roku utracił moc obowiązującąart. 38 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 1982 roku o pracownikach urzędów państwowych. Wymieniony przepis stanowił, że od decyzji w sprawie wypowiedzenia lub rozwiązania stosunku pracy z urzędnikiem państwowym mianowanym, przeniesienia lub zlecenia mu wykonywania innej pracy, przeniesienia na niższe stanowisko gońca wniesienia w pełnieniu obowiązków, urzędnikowi państwowemu mianowanemu przysługiwała skarga do sądu administracyjnego na zasadach przewidzianych wk.p.a.Powyższy przepis został skreślony przez art. 11 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - przepisy wprowadzające ustawę -prawo o ustroju sądów administracyjnychiustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(w Dz.U. nr 153 pozycja 1271) z dniem 1 stycznia 2004. W związku ze skreśleniemust. 2 art. 38 ustawy o pracownikach urzędów państwowych, sprawy pracowników mianowanych przypisane zostały kognicji sądu powszechnego - sądu pracy.
Orzecznictwo sądów administracyjnych w zakresie właściwości rozpatrywania sporów pracowników mianowanych urzędów państwowych podzielił Sąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych m.in. w wyroku z dnia 3 września 2010 roku sygn. 1 PK 68 / 10. Sąd Najwyższy stwierdził, że zasady właściwości sądów pracy w sprawach dotyczących roszczeń pracownika ze stosunku pracy nie przełamują przepisy szczególne dotyczące stosunku pracy mianowanych urzędników. Nie ma w tym zakresie odmiennej regulacji ani wustawie z dnia 18 grudnia 1998 roku o pracownikach sądów i prokuratury, ani podlegających odpowiedniemu stosowaniu na podstawie artykułu 18 tej ustawy - wustawie z dnia 16 września 1982 roku o pracownikach urzędów państwowych. Oznacza to, że stosunki pracy z mianowania w takim zakresie, w jakim nie są unormowane przepisami szczególnymi, podlegają unormowaniu kodeksowemu w trybie rozstrzygania sporów ze stosunków pracy (porównajart. 5 k.p.). Sprawa roszczeń ze stosunku pracy niezależnie od podstawy jego nawiązania należy do sądów pracy, co wynika zart. 242 § 1 i art. 262 § 1 k.p.orazart. 476 § 1 pkt 1 k.p.c.Wart. 38 ustawy o pracownikach urzędów państwowychnie ma szczególnej regulacji ustanawiającej właściwości sądów administracyjnych . Takiej właściwości nie można wyprowadzać wyłącznie zawartego w art. 38 ustawy uregulowania ustanawiającego możliwość odwołania się urzędnika do kierownika organu nadrzędnego nad urzędem w którym jest zatrudniony.
Z przytoczonego orzecznictwa sądowego wynika jednoznacznie że sprawa z roszczenia ze stosunku pracy pracownika mianowanego, poczynając od 1 stycznia 2004 roku, właściwym do rozpoznania sprawy jest sąd powszechny. Sąd Rejonowy zasadnie odmówił odrzucenia pozwu w zaskarżonym postanowieniu.
W związku z powyższym zażalenie pozwanego zostało oddalone na podstawieart. 397 § 2 k.p.c.w związku zart. 385 k.p.c..
(-) SSO Grażyna Łazowska (-) SSO Teresa Kalinka (-) SSO Jolanta Łanowy