Sąd Rejonowy w Kłodzku
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 287/14
Data wyroku: 2015-05-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Maciej Szota
Słowa kluczowe: Groźba
Podstawa prawna: 190 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk, 190a § 1 kk i 216 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2kk w zw. z. art. 64 § 1 kk

Sygn. akt IIK 287/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 maja 2015 roku
Sąd Rejonowy w Kłodzku w II Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący: SSR Maciej Szota
Protokolant: Dawid Broniszewski
w obecności Prokuratora Iwony Stanikowskiej
po rozpoznaniu dnia 10 lipca 2014 roku, 18 września 2014 roku, 06 listopada 2014 roku, 18 grudnia 2014 roku, 12 lutego 2015 roku, 19 marca 2015 roku, 05 maja 2015 roku sprawy karnej
A. G.
urodzonego (...)wK.
synaM.iJ.z domuP.
oskarżonego o to, że:
I. W dniu 9 grudnia 2013 roku wK., woj.(...), podczas rozmowy telefonicznej groziłH. S. (1),A. S.,S. S. (1),K. S. (1)iM. G.zabójstwem poprzez wysadzenie budynku wraz z w/w mieszkańcami, które to groźby wzbudziły u pokrzywdzonych uzasadnioną obawę ich spełnienia, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio prawomocnie skazanym, za podobne przestępstwo umyślne przez Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem sygn. akt II K 344/09 z dnia 2 czerwca 2010 roku na karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności za czyny zart. 190 § 1 kkiart. 263 § 2 kk,art. 178a § 1 kkorazart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, którą ta karę odbywał w okresie od 29.06.2009 r. do 30.06.2009 r, od 07.07.2009 r. do 18.06.2010 r. i od 23.01.2011 r. do 17.11.2011 r.

tj. o czyn zart. 190 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kk
II. W dniu 22 lutego 2014 roku wL., woj.(...), podczas rozmowy telefonicznej groziłH. S. (1),A. S.,S. S. (1),K. S. (1)iM. G.zniszczeniem mienia poprzez spalenie budynku, które to groźby wzbudziły u pokrzywdzonych uzasadnioną obawę ich spełnienia, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio prawomocnie skazanym, za podobne przestępstwo umyślne przez Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem sygn. akt II K 344/09 z dnia 2 czerwca 2010 roku na karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności za czyny zart. 190 § 1 kkiart. 263 § 2 kk,art. 178a § 1 kkorazart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, którą ta karę odbywał w okresie od 29.06.2009 r. do 30.06.2009 r. , od 07.07.2009 do 18.06.2010 r. i od 23.01.2011 r. do 17.11.2011 r.

tj. o czyn zart. 190 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kk
III. W okresie od 16 listopada 2013 roku do 9 stycznia 2014 roku wL., woj.(...), uporczywie nękałK. S. (1)w ten sposób że wielokrotnie dzwonił na jego telefon czym wzbudził u pokrzywdzonego uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia oraz istotnie naruszył jego prywatność, a nadto podczas tych rozmów telefonicznych znieważał pokrzywdzonego słowami powszechnie uznawanymi za obelżywe, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio prawomocnie skazanym, za podobne przestępstwo umyślne przez Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem sygn. akt II K 344/09 z dnia 2 czerwca 2010 roku na karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności za czyny zart. 190 § 1 kkiart. 263 § 2 kk.art. 178a § 1 kkorazart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, którą to karę odbywał w okresie od 29.06.2009 r. do 30,06.2009 r., od 07.07.2009 do 18.06.2010 r. i od 23.01.2011 r. do 17.11.2011 r.

tj. o czyn zart. 190a § 1 kki216 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2kkw zw. z.art. 64 § 1 kk
IV. W tym samy miejscu i czasie co w pkt. 3 uporczywie nękałS. S. (1)w ten sposób ,że wielokrotnie dzwonił na jej telefon czym wzbudził u pokrzywdzonej uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia oraz istotnie naruszył jej prywatność, a nadto podczas tych rozmów telefonicznych znieważał pokrzywdzoną słowami powszechnie uznawanymi za obelżywe, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio prawomocnie skazanym, za podobne przestępstwo umyślne przez Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem sygn. akt II K 344/09 z dnia 2 czerwca 2010 roku na karę 2 łat i 2 miesięcy pozbawienia wolności za czyny zart. 190 § 1 kkiart. 263 § 2 kk,art. 178a § 1 kkorazart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, którą ta karę odbywał w okresie od 29.06.2009 r. do 30.06.2009 r., od 07.07.2009 do 18.06.2010 r. i od 23.01.2011 r. do 17.11.2011 r.

tj. o czyn zart. 190a § 1 kki216 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. z.art. 64 § 1 kk
V. W tym samy miejscu i czasie co w pkt. 3 uporczywie nękałM. G.w ten sposób, że wielokrotnie dzwonił na jej telefon czym wzbudził u pokrzywdzonej uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia oraz istotnie naruszył jej prywatność, a nadto podczas tych rozmów telefonicznych znieważał pokrzywdzoną słowami powszechnie uznawanymi za obelżywe, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio prawomocnie skazanym, za podobne przestępstwo umyślne przez Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem sygn. akt II K 344/09 z dnia 2 czerwca 2010 roku na karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności za czyny zart. 190 § 1 kkiart. 263 § 2 kk,art.178a §1 kkorazart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, którą ta karę odbywał w okresie od 29.06.2009 r. do 30.06.2009 r., od 07.07.2009 r. do 18.06.2010 r. i od 23.01.2011 r. do 17.11.2011 r.

tj. o czyn zart. 190a § 1 kki216 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2kkw zw. z.art. 64 § 1 kk

I
A. G.uznaje za winnego tego, że w dniu 9 grudnia 2013 roku wK., woj.(...), podczas rozmowy telefonicznej groziłH. S. (1)zabójstwem jego i osób dla niego najbliższych poprzez wysadzenie budynku wraz z w/w mieszkańcami, które to groźby wzbudziły u pokrzywdzonego uzasadnioną obawę ich spełnienia, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio prawomocnie skazanym, za podobne przestępstwo umyślne przez Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem sygn. akt II K 344/09 z dnia 2 czerwca 2010 roku na karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności za czyny zart. 190 § 1 kkiart. 263 § 2 kk,art. 178a § 1 kkorazart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, którą ta karę odbywał w okresie od 29.06.2009 r. do 30.06.2009 r, od 07.07.2009 r. do 18.06.2010 r. i od 23.01.2011 r. do 17.11.2011 r., to jest czynu zart. 190 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kkoraz tego, że w dniu 22 lutego 2014 roku wL., woj.(...), podczas rozmowy telefonicznej groziłH. S. (1)zniszczeniem mienia jego i osób dla niego najbliższych poprzez spalenie budynku, które to groźby wzbudziły u pokrzywdzonego uzasadnioną obawę ich spełnienia, przy czym zarzucanego mu czynu dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa, będąc uprzednio prawomocnie skazanym, za podobne przestępstwo umyślne przez Sąd Rejonowy w Kłodzku wyrokiem sygn. akt II K 344/09 z dnia 2 czerwca 2010 roku na karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności za czyny zart. 190 § 1 kkiart. 263 § 2 kk,art. 178a § 1 kkorazart. 244 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, którą ta karę odbywał w okresie od 29.06.2009 r. do 30.06.2009 r., od 07.07.2009 do 18.06.2010 r. i od 23.01.2011 r. do 17.11.2011 r. to jest czynu zart. 190 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kki przyjmując, że czyny te stanowią ciąg przestępstw zart. 91 § 1 kkna podstawieart. 190 § 1 kkw zw. zart. 91 § 1 kkwymierza mu karę 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności.

II
A. G.uznaje za winnego czynu opisanego w punkcie III części wstępnej wyroku, przy czym eliminuje z opisu czynu zapis „a nadto podczas tych rozmów telefonicznych znieważył pokrzywdzonego słowami powszechnie uznanymi za obelżywe” i czyn ten kwalifikuje zart. 190a § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kkoraz czynu opisanego w punkcie IV części wstępnej wyroku, przy czym eliminuje z opisu czynu zapis „a nadto podczas tych rozmów telefonicznych znieważył pokrzywdzoną słowami powszechnie uznanymi za obelżywe” i czyn ten kwalifikuje zart. 190a § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kki przyjmując, że czyny te stanowią ciąg przestępstw zart. 91 § 1 kkna podstawieart. 190a § 1 kkw zw. zart. 91 § 1 kkwymierza mu karę 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności.

III
A. G.uznaje za winnego czynu opisanego w punkcie V części wstępnej wyroku, to jest czynu zart. 190a § 1 kkiart. 216 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kkw zw. z.art. 64 § 1 kki za to na podstawieart. 190a § 1 kkw zw. zart. 11 § 3 kkwymierza mu karę 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności.

IV
Na podstawieart. 91 § 2 kkjednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone wobec oskarżonego w punkcie I, II i III części dyspozytywnej wyroku łączy i orzeka karę łączną 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.

V
Zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.P. G.kwotę 1 033,20 zł złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu.

VI
Na podstawieart. 624 § 1 kpkzwalnia oskarżonego w całości od obowiązku zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, zaliczając wydatki poniesione w sprawie na rachunek tegoż Skarbu Państwa.

UZASADNIENIE
Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
A. G.jest bratemS. S. (1)i synemM. G., pomiędzy oskarżonym a członkami jego najbliżej rodziny istniał konflikt dotyczący majątku oraz sposobu traktowania matki przez oskarżonego. Naganne zachowanie oskarżonego doprowadziło do tego, żeM. G.wyprowadziła się zR., gdzie zamieszkiwała razem z synem, do mieszkania córki wL..
A. G.posiadał dwa numery telefoniczne(...)
W dniu 9 grudnia 2013A. G.zadzwonił z numeru(...)na numer stacjonarnyS. S. (1)(...), telefon odebrał synS. S. (1)H. S. (2). W czasie rozmowy oskarżony groził , że pojawi się wL.Z.i wysadzi dom z rodzinąS.w powietrze.H. S. (1)nagrał cała rozmowę telefonem komórkowych, obawiał się gróźb oskarżonego, bowiem uważa go za osobę nieobliczalną, oskarżony spędził wiele lat w więzieniu i zdaniem pokrzywdzonego na niczym mu nie zależy.
Dowód:protokół oględzin bilingów numeru(...)k. k. 44
Protokół odtworzenia płyty Cd z nagrana rozmową telefoniczną z dnia 9 grudnia 2013 roku k. 128-129
ZeznaniaH. S. (1)
W dniu 22 lutego 2014 rokuA. G.dzwonił z numeru(...)na numer stacjonarny(...), telefon odebrałH. S. (1), w czasie rozmowy
A. G.groził, że spali budynek wR.stanowiący własnośćM. G..H. S. (1)nagrał cała rozmowę telefonem komórkowych, obawiał się gróźb oskarżonego, bowiem uważa go za osobę nieobliczalną, oskarżony spędził wiele lat w więzieniu i zdaniem pokrzywdzonego na niczym mu nie zależy.
Dowód:zeznaniaH. S. (1)k 123-124
Protokół odtworzenia płyty Cd k. 150
S. S. (3)posiada telefony komórkowy numer(...),K. S. (1)(...),M. G.(...), rodzina posiada numer stacjonarny(...)
OskarżonyA.G.w okresie od 16 listopada 2013 do 9 stycznia 2014 z numeru(...)na numer(...)wykonał 30 połączeń, na numer(...)połączeń, na numer(...)połączenia.
Dowód:protokół oględzin bilingów numeru(...)
zeznaniaS. S. (1).K. S. (1),M. G.
OskarżonyA. G.w okresie od 16 listopada 2013 do 9 stycznia 2014 z numeru(...)na numer(...)wykonał 13 połączeń, na numer(...)połączeń, na numer(...)połączenia , na numerem(...)połączenia
Dowód:protokół oględzin k. 44-45
Bilingi k. 48-119
zeznaniaS. S. (1),K. S. (1),M. G.
Połączenia były wykonywane często w godzinach wieczornych i nocnych, z uwagi na wcześniejszą przeszłość kryminalna oskarżonego, jego agresywne zachowanie w stosunku do matki oraz groźby wypowiadane w dniu 9 grudnia 2013 roku zachowanie oskarżonego wywoływało uS. S. (1),K. S. (1)iM. G.uzasadnione poczucie zagrożenia.
Dowód:zeznaniaS. S. (1),K. S. (1),M. G.
K. S. (1)odebrał telefon od oskarżonego dwukrotnie, oskarżony nie znieważał pokrzywdzonego powiedział jedynie: „ nic do ciebie nie mam ale dom ci wysadzę:
Dowód:zeznaniaK. S. (1)k,. 148
W czasie gdy telefon odbierałaS. S. (1)znieważał jej synów wyzywając ich od bękartów oraz kierował do pokrzywdzonej słowa, że jest faszystką.
Dowód:zeznaniS. S. (1)
K.telefon od syna odebrałaM. G., w tym czasie wyzywał pokrzywdzoną słowami wulgarnymi oraz wypowiadał groźby.
Dowód:zeznaniM. G..
A. G.był wielokrotnie karany w tym wyrokiem Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 2 czerwca 2010roku za przestępstwo podobne zart. 190§1 k.k.na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, która weszła w skład kary łącznej 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności., którą odbył w okresie od 29 czerwca 2009 roku do 30 czerwca 2009 roku, od 7 lipca 2009 roku do 18 września 2010 roku i od 23 stycznia 2011 roku do 17 listopada 2011 roku
Dowód:karta karna k. 303
Odpis wyroku z danymi o odbyciu kary k. 180-181
Oskarżony nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów i wyjaśnił, że z rodziną kontaktował się w sprawach życiowych.
Dowód:wyjaśnienia oskarżonego
Sąd zważył , co następuje:
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy pozwala na ustalenie winy i sprawstwa oskarżonego w zakresie wszystkich zarzuconych mu czynów. Odnośnie gróźb karalnych z dnia 9 grudnia 2013 roku i 22 lutego 2014 roku na sprawstwo oskarżonego wskazują wiarygodne i logiczne zeznaniaH. S. (1), który dokładnie opisał przebieg rozmowy i wskazał, że oskarżony w dniu 9 grudnia 2013 roku groził wysadzeniem budynku a w dniu 22 lutego 2014 roku groził spolanieniem budynku a pokrzywdzony obawiał się spełnienia tych gróźb. Relacja świadka jest potwierdzona zapisem przebiegu rozmów, treść zapisów tych rozmów potwierdza wersję świadka i nie ma żadnych wątpliwości co do sprawstwa oskarżonego. Z relacji świadkaH. S.wynika, że to on był rozmówcą oskarżonego, dlatego zasadne jest przyjęcie, że groźby były kierowane do niego a nie do członków jego rodziny aart. 190§1 k.k.penalizuje grożenie pokrzywdzonemu popełnieniem przestępstwa na jego szkodęi na szkodę członków jego najbliższej rodziny, dlatego konieczna jest zmiana opisu czynów. Swoim działaniem oskarżony wyczerpał ustawowe znamiona czynów zart. 190§1 k.k., które stanowiły ciąg przestępstw, bowiem były popełnione w podobny sposób i w krótkich odstępach czasu. Oskarżony działał w warunkach powrotu do przestępstwa zart. 64§1 k.k.bowiem był karany wyrokiem Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 2 czerwca 2010roku za przestępstwo podobne zart. 190§1 k.k.na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, która weszła w skład kary łącznej 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności., którą odbył w okresie od 29 czerwca 2009 roku do 30 czerwca 2009 roku, od 7 lipca 2009 roku do 18 września 2010 roku i od 23 stycznia 2011 roku do 17 listopada 2011 roku
ZeznaniaS. S. (1),K. S. (1)iM. G.pozwalają również na ustalenie winy i sprawstwa oskarżonego w zakresie czynów zart. 190a§ k.k.polegających na uporczywym nękaniuS. S. (1),K. S. (1)orazM. G., które wywołały u pokrzywdzonych uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia. Z zeznań tych osób oraz bilingów telefonicznych wynika jednoznacznie, że oskarżony w okresie od 16 listopada 2013 roku do 9 stycznia 2014 wielokrotnie dzwonił na numery należące do pokrzywdzonych a gdyM. G.odbierała telefon była wyzywana słowami wulgarnymi , gdyS. S.odbierała telefon wyzywani byli jej synowie, natomiast gdy telefon odebrałK. S.oskarżony poinformował go, że nic do niego nie ma ale dom mu spali. Takie zachowanie oskarżonego to jest wielokrotne dzwonienie do członków rodziny, z którymi nie utrzymuje się kontaktów oraz wyzywani matkiM. G.wyczerpuje ustawowe znamiona czynu zart. 190a§1 k.k., bowiem w powiązaniu z przeszłością oskarżonego, jego agresywnym zachowaniem wobec matki oraz wypowiadaniem gróźb w dniu 9 grudnia 2013, roku pokrzywdzeni mieli podstawy do poczucia zagrożenia . Podkreślić należy, że pokrzywdzeni zamieszkują wspólnie i z tego powodu kierowanie połączeń telefonicznych na numery należące do różnych pokrzywdzonych mogło być przez wszystkie te osoby traktowane jako nękanie, bowiem stale byli adresatami lub świadkami kierowania przez oskarżonego połączeń telefonicznych.
W ocenie Sądu nie ma podstaw do przyjęcia, że przez telefon oskarżony znieważałK. S., bowiem świadek nie potwierdził takich faktów( k. 147) brak jest również podstaw do przyjęcia, że znieważałS. S. (1), bowiem słowa znieważające były kierowane pod adresem jej synów, dlatego w zakresie czynów popełnionych na szkodę tych osób Sąd zmienił kwalifikację naart. 190a§1 k.kw z. zart. 64§1 k.k.a czyny te stanowiły ciąg przestępstw zart. 91§1 k.k., a czynów tych dopuścił się w warunkach powrotu do przestępstwa omówionych wyżej. W zakresu czynu popełnionego na szkodęM. G.oskarżony wyczerpał znamiona czynu zart. 190a§1 k.k.w zw. zart. 216§1 k.k.w zw. zart. 11§2 k.k.w zw. zart. 64§1 k.k.bowiem wielokrotnie niepokoił pokrzywdzoną wykonując połączenia telefoniczne a podczas odebranych przez pokrzywdzoną rozmów wyzywał ja słowami wulgarnymi a czynu tego dopuścił się z warunkach powiatu do przestępstwa omówionego wyżej. W ocenie Sądu pewne rozbieżności z relacjiM. G.(świadek zeznała, że oskarżony dzwonił wielokrotnie a następnie twierdziła , że dzwonił 5 razy ) nie mają wpływu na ocenę wiarygodności tych zeznań, bowiem świadek mogła mieć ma myśli połączenia, które odebrała, podczas których oskarżony miał ją znieważać a z bilingu połączeń telefonicznych wynika jednoznacznie, że oskarżony kilkadziesiąt razy dzwonił na numer matki. Z opinii psychologicznej dotyczącej świadka nie wynika, by u pokrzywdzonej występowały zaburzenia procesów zapamiętywania i odtwarzania spostrzeżeń, dlatego jej relacja musi być uznana za wiarygodną.
W ocenie Sądu nie można dać wiary wyjaśnieniom oskarżonego , że kontaktował się z sprawach rodzinnych i związanych z pracami energetycznymi, bowiem z zeznań świadków wynika jednoznacznie, że rozmowy były nierozerwalnie związane z używaniem słów wulgarnych, zniewagami i groźbami, rodzinaS.iM. G.nie byli zainteresowani w utrzymywaniu kontaktów z oskarżonym i nie miał on żadnych powodów, czy tak często dozownic do nich.
Przechodząc do rozważań nad wymiarem kar jednostkowych oraz kary łącznej należy podkreślić, że zachowanie oskarżonego było niedopuszczalne a pokrzywdzeni maja prawa do życia w spokoju i bez ciągłych ataków oskarżonego stwarzających poczucie zagrożenia. Wydaje się, że swój błąd zrozumiał również oskarżony, który pod koniec procesu opuściłR., przeniósł się doK., co spowodowało, że odpadał główna przyczyna konfliktu to jest zajmowanie przez oskarżonego domuM. G.wR.. Okoliczność ta pozwala przyjąć, że nie będzie więcej podłoża do generowania kolejnych konfliktów, co umożliwia orzeczenie kar w dolnych granicach ustawowego zagrożenia i ustalenia kary łącznej pozbawienia wolności również w dolnych granicach Brak jest jednak podstaw do orzeczenia kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania, bowiemA. G.jest osobą wielokrotnie karaną, nie daje rękojmi przestrzegania porządku prawnego i dla osiągnięcia celów prewencyjnych kary konieczne jest orzeczenie kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. .
Zważywszy, że oskarżony korzystał z pomocy obrońcy z urzędu zasądzono na rzecz adw.P. G.koszty nieopłaconej pomocy prawnej a biorąc pod uwagę rodzaj orzeczonej kary oraz sytuację materialną oskarżonego Sąd zwolnił go od ponoszenia kosztów sądowych.