Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 115/15
Data wyroku: 2015-04-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Słowa kluczowe: Przedawnienie
Podstawa prawna: art. 819 k.c.

Sygn. akt II Ca 115/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 kwietnia 2015 r.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze II Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:
PrzewodniczącySSO Wojciech Damaszko /spr/
SędziowieSSO Beata Kostaś, SSO Maria Lechowska
ProtokolantEwelina Gibes
po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2015 r. w Jeleniej Górze
na rozprawie
sprawy z powództwaF. P.
przeciwko(...) S.A.wW.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze
z dnia 12 grudnia 2014 r., sygn. akt I C 1328/14

I
apelację oddala;

II
zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1200 zł z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej.

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze zaskarżonym wyrokiem z 12 grudnia 2014 r. oddalił powództwoF. P.skierowane przeciwko(...) S.A.wW.o zapłatę 1 800 zł tytułem odszkodowania za skradzioną piłę spalinową, 6 400 zł tytułem odszkodowania za skradzione koła do samochodu, 1 800 zł tytułem odszkodowania za skradzioną myjkę ciśnieniową i 500 zł tytułem odszkodowania za skradziony odkurzacz do liści, to jest łącznie kwoty 10 500 zł. W punkcie drugim Sąd zasądził od powoda na rzecz pozwanego kwotę 2 417 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Z ustaleń Sądu Rejonowego wynikało, że 3 kwietnia 2010 r. w należącym doF. P.gospodarstwie rolnym doszło do włamania do pomieszczeń gospodarczych znajdujących się w budynku mieszkalnym oraz do pomieszczenia wolnostojącego, w wyniku którego zostały skradzione ruchomości wymienione w pozwie. Powód zgłosił powstanie szkody do swojego ubezpieczycielafirmy (...) S.A.z siedzibą wW., wnosząc o likwidację szkody zgodnie z polisą Ubezpieczenie(...), w tym z tytułu ubezpieczenia mienia ruchomego w gospodarstwach rolnych - w budynku mieszkalnym.
Pozwany sporządził operat szkody ustalając wysokość szkody na 4 767 zł. Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego pismem z 5 maja 2010 r. pozwany poinformował powoda o odmowie przyznania odszkodowania wobec braku jego odpowiedzialności, powołując się na postanowienia § 6 ust. 15 oraz § 25 ust. 1 i 5 ogólnych warunków ubezpieczenia mienia ruchomego w gospodarstwach rolnych ustalonych Uchwałą Nr(...)z dnia 28 czerwca 2007 r.Zarządu (...) S.A.wraz z późniejszymi zmianami. Pozwany argumentował, że odpowiada za szkodę w ruchomościach domowych spowodowaną przez kradzież z włamaniem do budynku mieszkalnego pod warunkiem, że budynek ten był na stałe zamieszkały oraz zabezpieczony zgodnie z wymogami § 25 ust. 5 ogólnych warunków ubezpieczenia mienia ruchomego w gospodarstwach rolnych.
Pismem, które wpłynęło do strony pozwanej 29 lipca 2010 r. ówczesny pełnomocnik powoda wniósł o ponowne wnikliwe i rzetelne przeanalizowanie sprawy oraz ponowne rozpatrzenie roszczeń powoda.
W odpowiedzi pozwany pismem datowanym na dzień 26 sierpnia 2010 r. podtrzymał swoje poprzednie ustalenia jako prawidłowe i nie znalazła podstaw do zmiany dotychczasowego stanowiska, ponownie informując o możliwości dochodzenia roszczeń także na drodze sądowej.
W dniu 8 kwietnia 2011 r. powód wystosował do(...) S.A.wezwanie do zapłaty, w którym ponownie wezwał do zapłaty należnego odszkodowania, jednakże i w tym przypadku pismem z 11 maja 2011 r. pozwana nie znalazła podstaw do ponownego rozpatrzenia sprawy. Po raz kolejny poinformowano również o możliwości dochodzenia roszczeń także na drodze sądowej.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd pierwszej instancji uznał, że powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie z uwagi na skutecznie podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia.
Roszczenia dochodzone pozwem nie dotyczyły ubezpieczenia OC, a roszczeń z tytułu zawartej między stronami umowy ubezpieczenia m.in. mienia ruchomego w gospodarstwach rolnych, w przypadku których termin przedawnienia w sprawie nie wynosi 20, lecz 3 lata.
W ocenie Sądu Rejonowego w przedmiotowej sprawie została spełniona przesłanka zgłoszenia zdarzenia objętego ubezpieczeniem, wedługart. 819 § 4 k.c., w konsekwencji doszło do przerwania biegu przedawnienia roszczenia kierowanego przeciwko ubezpieczycielowi, jednakże po każdym przerwaniu przedawnienie zgodnie zart. 124 § 1 k.c.biegnie na nowo. Z mocyart. 819 § 4 zdanie drugie k.c.bieg przedawnienia rozpoczyna się na nowo od dnia, w którym zgłaszający roszczenie lub zdarzenie otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela o przyznaniu lub odmowie świadczenia.
Powyższe miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Powód pismem z 5 maja 2010 r. otrzymał od pozwanego oświadczenia o odmowie zapłaty żądanych świadczeń. Przyjmując nawet wersję najbardziej dla powoda korzystną, trzyletni okres przedawnienia ponownie rozpoczął bieg od dnia 1 września 2010 r., to jest od otrzymania przez ówczesnego pełnomocnika poszkodowanego decyzji odmownej strony pozwanej, co do wypłaty odszkodowania.
Z uwagi zaś na nieudowodnienie w żaden sposób twierdzeń powoda o ponownym przerwaniu biegu terminu przedawnienia roszczeń wnioskiem o zawezwanie pozwanego do próby ugodowej z dnia 7 sierpnia 2013 r. roszczenia objęte pozwem uległy przedawnieniu z dniem 1 września 2013 r., czyli niewątpliwie przed dniem wniesienia pozwu w dniu 31 lipca 2014 r.
Z tych względów Sąd pierwszej instancji uznał, że roszczenia powoda istotnie są przedawnione.
Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się powód i zaskarżył je w całości.
Zarzucił:

1
naruszenie prawa materialnego, to jestart. 4421§ 2 k.c.przez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że dwudziestoletni okres przedawnienia dotyczy jedynie roszczeń z ubezpieczenia OC, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że wskazany okres przedawnienia dotyczy wszelkich roszczeń majątkowych wywołanych czynem niedozwolonym, co w niniejszym postępowaniu nie było przez pozwaną kwestionowane,

2
naruszenie prawa procesowego:

a
art. 328 § 2 k.p.c.przez sporządzenie treści uzasadnienia wyroku w sposób uniemożliwiający jego kontrolę instancyjną, albowiem Sąd Rejonowy nie dokonał w zasadzie rozważań, co do istoty sprawy w zakresie twierdzeń powoda co do słuszności żądania, jak i zarzutów i argumentów pozwanej co do oddalenia powództwa, tym bardziej, że pozwana takie argumenty wytoczyła z ostrożności procesowej, sama nie będąc więc przekonana o trzyletnim okresie przedawnienia roszczenia,

b
przez brak ustaleń w zakresie twierdzeń pozwanego, co do spełniania przez niego warunków umowy ubezpieczenia, zwłaszcza w zakresie prawidłowego zabezpieczenia nieruchomości.

Wskazując na te zarzuty powód wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie powództwa w całości, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz o rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów za obie instancje.
W uzasadnianiu apelacji powód wywodził, że w rozpoznawanej sprawie miał zastosowanie zart. 4421k.c., zgodnie z którym roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulegają przedawnieniu z upływem lat dwudziestu od dnia popełnienia czyny zabronionego, bez względu na to kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie obowiązanej do jej naprawienia.
W odpowiedzi pozwany wniósł o oddalenie apelacji w całości oraz o zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej, argumentując że roszczenie powoda oparte było na łączącej strony umowie dobrowolnego ubezpieczenia mienia ruchomego w gospodarstwach rolnych, w przypadku którego termin przedawnienia wynosi trzy lata.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zarzuty i wnioski zgłoszone w apelacji nie zasługiwała na uwzględnienie.
Bezspornie powoda i pozwanego łączyła umowa ubezpieczenia mienia ruchomego w gospodarstwach rolnych, zgodnie z którą ubezpieczyciel zobowiązany był, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający do zapłaty składki (art. 805 k.c.). Świadczenie ubezpieczyciela polegało w szczególności na zapłacie przy ubezpieczeniu majątkowym - określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku. Nie budziło również wątpliwości, że przywołanym ubezpieczeniem objęte były ruchomości domowe powoda także od ryzyka kradzieży z włamaniem i rabunku.
Skoro strony łączyła dobrowolna umowa ubezpieczenia majątkowego to w rozpoznawanej sprawie (pomimo odmiennego stanowiska skarżącego), nie znajdowały zastosowania przepisy regulujące odpowiedzialność deliktową (art. 415 k.c.i następne).
Wobec powyższego, wbrew stanowisku skarżącego Sąd Rejonowy prawidłowo przyjął, że dla roszczeń z umowy ubezpieczenia, poza ubezpieczeniem odpowiedzialności cywilnej, zgodnie zart. 819 § 1 k.c.termin przedawnienia wynosi trzy lata. Innymi słowy jedynie w wypadku ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej roszczenie poszkodowanego do ubezpieczyciela o odszkodowanie lub zadośćuczynienie przedawnia się z upływem terminu przewidzianego dla tego roszczenia w przepisach o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym lub wynikłą z niewykonania bądź nienależytego wykonania zobowiązania i tylko w tym stanie znajdują zastosowanie uregulowania zawarte wart. 4421k.c.
Niewadliwie również ustalił Sąd Rejonowy, że w przedmiotowej sprawie powód swoim działaniem spełnił przesłankę zgłoszenia zdarzenia objętego ubezpieczeniem (art. 819 § 4 k.c.), co w konsekwencji doprowadził od przerwania biegu przedawnienia roszczenia kierowanego przeciwko ubezpieczycielowi.
Jednakże po każdym przerwaniu przedawnienie biegnie na nowo (art. 124 § 1 k.c.) poczynając od dnia, w którym zgłaszający roszczenie lub zdarzenie otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela o przyznaniu lub odmowie świadczenia.
W rozpoznawanej sprawie miało to miejsce w związku z otrzymanym przez powoda pisemnego oświadczenia strony pozwanej o odmowie świadczenia z dnia 5 maja 2010 r. Przyjmując nawet wersję najbardziej dla powoda korzystną, trzyletni okres przedawnienia ponownie rozpoczął bieg od dnia 1 września 2010 r., zatem od dnia otrzymania przez ówczesnego pełnomocnika powoda negatywnej decyzji Ubezpieczyciela, co do wypłaty odszkodowania z dnia 26 sierpnia 2010 r. W tym stanie roszczenia objęte pozwem uległy przedawnieniu z dniem 1 września 2013 r., zatem jeszcze przed dniem wniesienia pozwu do Sądu w dniu 31 lipca 2014 r.
Jedynie na marginesie podnieść należało, że skoro pozwany zasadnie podniósł zarzut przedawnienia Sąd Rejonowy zwolniony był z dalszego merytorycznego badania okoliczności w niniejszej sprawy, stąd za chybiony uznać należało zrzut powoda jakoby Sąd meriti nie dokonał ustaleń faktycznych umożliwiających kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku.
Z tych względów apelacja skarżącego, jako nieuzasadniona na podstawieart. 385 k.p.c.podlegała oddaleniu.
W przedmiocie zwrotu kosztów procesu w instancji odwoławczej Sąd Okręgowy rozstrzygnął zgodnie zart. 98 k.p.c.