Sąd Okręgowy w Ostrołęce
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 36/15
Data wyroku: 2015-03-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Załęska-Bartkowiak
Słowa kluczowe: Renta Rodzinna
Podstawa prawna: art. 107a ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt:III U 36/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 marca 2015 r.
Sąd Okręgowy w Ostrołęce III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Grażyna Załęska-Bartkowiak

Protokolant:

starszy sekretarz sądowy Beata Ossowska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu10 marca 2015 r. wO.
sprawy z odwołaniaA. T.
z udziałem zainteresowanejK. T.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wP.
orentę rodzinną
na skutek odwołaniaA. T.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wP.
z dnia17.12.2014r.znak(...)

orzeka:
oddala odwołanie.
Sygn. akt III U 36/15

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 17.12.2014r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wP.odmówiłA. T.wypłaty renty rodzinnej po zmarłym ojcu za okres od dnia 01.09.2013r. do dnia 30.09.2013r. i od dnia 01.03.2014r. do dnia 30.09.2014r.
A. T.wniosła odwołanie od powyższej decyzji. Podniosła, że jej bratM. T.zobowiązany został do zwrotu nienależnie pobranej renty rodzinnej za okresy wskazane w zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego ZUS winien jej zdaniem wyrównać jej za te okresy rentę jej należną.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wP.wniósł o oddalenie odwołania. Podniósł, że zgodnie zart.107a ust.3 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychponowne ustalenie wysokości renty rodzinnej następuje od miesiąca, w którym osoba uprawniona do renty zgłosi wniosek o wyłączenie jej z kręgu osób uprawnionych do renty. PonieważM. T.takiego wniosku nie złożył, zatem zdaniem organu rentowego nie zachodzą podstawy do wypłaty renty rodzinnej za te okresy na rzeczA. T..
Na mocyart.47711§2 kpcSąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanejK. T., albowiem w okresie od dnia 01.04.1997r. do dnia 01.10.2013r. była ona także uprawniona do renty rodzinnej. Zatem przez część spornego okresu także pobierała rentę.
ZainteresowanaK. T.przyłączyła się do odwołania.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

Decyzją z dnia 09.05.1997r. ZUS przyznał dzieciom zmarłegoS. T.prawo do renty rodzinnej, począwszy od dnia 01.04.1997r. Renta dzielona była na troje dzieci:K.,M.iA. T.. Renta rodzinna na rzeczK. T.wypłacana była do dnia 01.10.2013r., na rzeczM.- do dnia 30.09.2014r., a na rzeczA.renta jest przyznana do dnia 28.02.2017r.
Następnie ZUS ustalił, że w okresach od dnia 01.09.2013r. do dnia 30.09.2013r. i od dnia 01.03.2014r. do dnia 30.09.2014r.M. T.nie kontynuował nauki i nie powiadomił o tym organu rentowego.
Wobec powyższego decyzjami z dnia 17.11.2014r. i z dnia 18.11.2014r. ZUS zobowiązałM. T.do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z tytułu renty rodzinnej za w/w okresy.M. T.nie wniósł odwołania od tych decyzji i zwrócił żądaną kwotę.
W konsekwencjiA. T.dnia 12.12.2014r. złożyła wniosek o ponowne przeliczenie jej renty i wypłatę jej różnicy przysługującej za okresy od dnia 01.09.2013r. do dnia 30.09.2013r. i od dnia 01.03.2014r. do dnia 30.09.2014r.
ZUS, po rozpoznaniu tego wniosku, wydał zaskarżoną decyzję.
AktualnieM. T.ponownie pobiera rentę rodzinną od dnia 01.10.2014r., gdyż podjął naukę.

Sąd zważył, co następuje:

W przedmiotowej sprawie w okresie od dnia 01.09.2013r. do dnia 30.09.2013r. renta rodzinna wypłacana była w 95% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu i kwota ta dzielona była na trzy osoby. Tymczasem, gdybyM. T.zgłosił fakt zaprzestania nauki - byłaby wypłaca renta w wysokości 90% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu i kwota ta dzielona byłaby naK.iA. T.. Natomiast w okresie od dnia 01.03.2014r. do dnia 30.09.2014r. ZUS wypłacał rentę rodzinną w wysokości 90% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu i kwota ta dzielona była naM.iA. T.. Tymczasem, gdybyM. T.zgłosił fakt zaprzestania nauki - byłaby wypłaca renta w wysokości 85% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu i kwota ta wypłacana byłaby jedynieA. T..
W niniejszym postępowaniuA. T.stoi na stanowisku, że skoro ZUS zobowiązałM. T.do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, to winien wypłacićA. T.różnicę w przysługującej jej rencie.
OdwołanieA. T.nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa.
Zgodnie zart. 107a ust. 1ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn.Dz.U. z 2013r., poz.1440 ze zm.) - jeżeli do renty rodzinnej uprawnionych jest więcej niż jedna osoba i jedna lub kilka z tych osób zgłosi wniosek o wyłączenie z kręgu osób uprawnionych do renty, prawo do renty rodzinnej ulegnie ponownemu ustaleniu z pominięciem tej osoby (osób). W myśl ust.3 w/w przepisu - ponowne ustalenie wysokości renty rodzinnej dla pozostałych osób uprawnionych do renty następuje od miesiąca, od którego wstrzymano wypłatę renty osobie, o której mowa wust. 1. Natomiast zgodnie z ust.4 w/w przepisu - na wniosek osoby, o której mowa wust. 1, prawo do renty rodzinnej ulega ponownemu ustaleniu, nie wcześniej jednak niż od miesiąca zgłoszenia wniosku.
Z brzmienia tego przepisu wynika zatem, że aby doszło do ponownego ustalenia wysokości renty rodzinnej, z pominięciemM. T., konieczne byłoby złożenie przez niego wniosku o wyłączenie go z kręgu osób uprawnionych do renty. Dopiero wówczas zachodziłyby podstawy do przeliczenia wysokości renty na pozostałe uprawnione osoby, czyli do dnia 01.10.2013r. na rzeczK.iA. T., a po tej dacie na rzeczA. T.. Ustęp 4 tegoż przepisu wyraźnie wskazuje, że mogło to nastąpić jednak nie wcześniej niż od miesiąca złożenia takiego wniosku przezM. T..
TymczasemM. T.takiego wniosku nie złożył. Pomimo przerwania nauki, nie powiadomił o tym fakcie organu rentowego. Dlatego ZUS nadal wypłacał mu rentę. Dopiero z urzędu ZUS powziął informację, że w okresach od dnia 01.09.2013r. do dnia 30.09.2013r. i od dnia 01.03.2014r. do dnia 30.09.2014r.M. T.nie kontynuował nauki, a zatem nie był uprawniony do renty. Dlatego decyzjami z dnia 17.11.2014r. z 18.11.2014r. zobowiązał go do zwrotu nienależnie pobranej renty rodzinnej.
Ujawnienie pobrania przez jedną z uprawnionych do renty rodzinnej nienależnego świadczenia nie prowadzi automatycznie do ponownego podziału renty rodzinnej za ten sam okres pomiędzy pozostałych uprawnionych. Sąd w tym zakresie podziela pogląd wyrażony w wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 18.08.2010r. w sprawie IIIAUa 476/10, w którym Sąd Apelacyjny stanął na stanowisku, że osoba, która nienależnie pobierała nieprzysługujące jej równe części renty rodzinnej jest zobowiązana do zwrotu całości nienależnie pobranych części renty rodzinnej, bez możliwości wstecznego ustalenia nowej wysokości lub nowego podziału tego świadczenia na pozostałych uprawnionych, ze względu na zmianę liczby osób uprawnionych za okresy przypadające przed miesiącem ujawnienia okoliczności uzasadniających ponowne ustalenie wysokości i ponowny podział renty rodzinnej. Oznacza to, że zobowiązanie do zwrotu całości nienależnie pobranych części renty rodzinnej przez osobę, która utraciła prawo do tego świadczenia, nie prowadzi do ponownego ustalenia wysokości lub podziału renty rodzinnej przysługującej pozostałym osobom uprawnionym do tego świadczenia za okresy, które przypadały przed miesiącem ujawnienia okoliczności powodujących konieczność dokonania ponownego ustalenia wysokości lub podziału renty rodzinnej. W takiej sytuacji uprawniona do renty rodzinnejA. T.może jedynie dochodzić odM. T.na zasadach ogólnych wyrównania szkody polegającej na nieuzyskaniu z jego winy szkody w postaci renty rodzinnej w wysokości przysługującej jej w myśl art.73 ust.1 w/w ustawy.
Z tych względów brak jest podstaw do przyznaniaA. T.prawa do wyrównania wysokości renty rodzinnej za wsteczne okresy tj. od dnia 01.09.2013r. do dnia 30.09.2013r. i od dnia 01.03.2014r. do dnia 30.09.2014r.
Mając to na uwadze Sąd Okręgowy na mocyart.47714§1 k.p.c.oddalił odwołanie.