Sąd Okręgowy w Gliwicach
II Zamiejscowy Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II C 117/13
Data wyroku: 2015-10-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Okręgowego Renata Kopala

Sygn. aktII C 117/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 05 października 2015r.
Sąd Okręgowy w GliwicachOśrodek (...)wR.Wydział II Cywilny
w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Renata Kopala
Protokolant: Jolanta Bober
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 października 2015r. wR.
sprawy z powództwaR. C.(C.)
przeciwkoKlinice (...) Sp. z o.o.z siedzibą wŻ.
o zapłatę i ustalenie

1
zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 31.080 zł (trzydzieści jeden tysięcy osiemdziesiąt złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 15 czerwca 2013 roku;

2
ustala, że pozwany będzie odpowiadał za mogącą powstać w przyszłości szkodę związaną z wykonanym u powoda w dniu 12 listopada 2007 roku zabiegiem;

3
w zakresie kwoty 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) postępowanie umarza;

4
w pozostałej części powództwo oddala;

5
nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Gliwicach,Ośrodka (...)wR.kwotę 1.513,50 zł (jeden tysiąc pięćset trzynaście złotych pięćdziesiąt groszy) tytułem części nieuiszczonych kosztów sądowych;

6
nakazuje pobrać z zasądzonego roszczenia od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Gliwicach,Ośrodka (...)wR.kwotę 2.772,50 zł(dwa tysiące siedemset siedemdziesiąt dwa złote pięćdziesiąt groszy) tytułem części nieuiszczonych kosztów sądowych;

7
koszty zastępstwa procesowego między stronami wzajemnie znosi.

Sędzia:
Sygn. akt. II C 117/13

UZASADNIENIE
PowódR. C.domagał się od pozwanejKliniki (...)sp. z o.o wŻ.:
-zasądzenia kwoty 1080 zł ( początkowo 1330 zł później co do kwoty 250 zł cofnął pozew) tytułem odszkodowania z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu,
- zasądzenia kwoty 76.000 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu
-ustalenia odpowiedzialności pozwanej za szkody mogące powstać w przyszłości
- zasądzenia kosztów postępowania.
Wskazał, że u pozwanego był trzykrotnie poddawany zabiegom operacyjnym po doznanym urazie skrętu stawu kolanowego , przy czym ostatni z zabiegów zmierzał do poprawienia skutków błędu i zaniedbań jakich dopuszczono się wobec powoda w pozwanej klinice i miał na celu usuniecie metalowego ciała obcego pozostawionego podczas wcześniejszej operacji kolana. Wskutek tych zaniedbań powód był narażony na szkody materialne , zdrowotne, emocjonalne , psychiczne zatem wnosi o zasądzenia odszkodowania zgodnie z przedłożonymi fakturami i rachunkami oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę .
Jako podstawę prawną swoich roszczeń powód wskazałart. 445§1 kc, a ponieważ operujący lekarz był zatrudniony u pozwanej na podstawie umowy o pracę powód wskazywał, że operujący korzysta z tzw. immunitetu pracowniczego wynikającego z treściart. 119-120 kp, a podstawą odpowiedzialności kliniki jestart. 430 kcw związku zart. 474 kc .
Pozwana wnosiła o oddalenie powództwa i zasadzenie kosztów postępowania. Przyznała, że u powoda w dniu 12.11.2007 roku został przeprowadzony zabieg operacyjny, który przeprowadzono starannie i zgodnie z zasadami sztuki medycznej i nie dopuszczono się w trakcie tego zabiegu żadnego błędu medycznego. Dopiero na początku maja 2012 roku powód poinformował lekarza prowadzącego że trakcie wykonania zdjęcia RTG inny lekarz stwierdził wolny fragment w kolanie. Wówczas podjęto natychmiastową operację celem usunięcia ciała obcego, którym okazał sie odłamany w czasie operacji w roku 2007 kawałek drutu prowadzącego o długości 6 mm. Ponieważ odłamany fragment jest bardzo niewielki i wcześniej nie zdarzały się przypadki tego rodzaju, niezauważenie tego faktu nie może być poczytywane jako zaniedbania lekarskie jakim jest pozostawienie narzędzi chirurgicznych czy środków opatrunkowych w ciele pacjenta. Pozwana zwróciła powodowi koszty przeprowadzonych zabiegów ale tylko dlatego, że uznała to jako wypadek wyjątkowy. Nadto zabieg usunięcia ciała obcego wykonała bezpłatnie. Pozwana podnosiła, że roszczenie zadośćuczynienia w wskazanej kwocie nie jest uzasadnione wobec braku winy pozwanego, a cierpienia powoda to wynik jego schorzeń związanych z kolanem a nie z przeprowadzonymi zabiegami, które faktycznie przyczyniły się do poprawy zdrowia. Nadto podkreślała, że powód po zabiegu w roku 2007 nie przeprowadzał kontroli i nie wykonał kontrolnego badania(...)co pozwoliłoby wcześniej usunąć ciało obce.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W maju 2006 roku powód upadł z podestu i doznał urazu skrętnego stawu kolanowego w wyniku którego doszło do uszkodzenia łąkotki przyśrodkowej i więzadła krzyżowego przedniego kolana lewego. Zgłosił się do pozwanej kliniki i w dniu 07 września 2006 r. przeprowadzono artroskopię stawu kolanowego związaną z szyciem łąkotki przyśrodkowej z obkurczeniem termalnym pęczka tylno-bocznego. Zabieg ten przebiegał bez powikłań i powód uiścił za niego opłatę w kwocie 800 zł. Później korzystał z kul łokciowych, ortezy, rehabilitacji i uczęszczał na wizyty kontrolne u pozwanej uiszczając każdorazowo opłatę za wizytę 200 zł. Lekarz zalecił mu powrót do dawnego trybu życia i powolny powrót do biegania. W czasie biegania i poruszania się powód nadal odczuwał niestabilność kolana i dyskomfort związany z poruszaniem się co zgłaszał lekarzowi prowadzącemu dlatego też podjęto decyzję o drugim zabiegu. Ten zabieg wykonano u powoda w dniu 12 listopada 2007 roku, za który powód zapłacił kwotę 2.125 zł. W trakcie tego zabiegu stwierdzono wielofragmentowe nienaprawialne uszkodzenie rogu tylnego łąkotki przyśrodkowej oraz przednią funkcjonalną niestabilność stawu. Wykonano artroskopowi rekonstrukcję więzadła krzyżowego przedniego lewego stawu kolanowego autogennym przeszczepem z mięsni półścięgnistego i smukłego z osłoną Intra-lock oraz wykonano resekcję niestabilnego fragmentu łąkotki przyśrodkowej. W dokumentacji medycznej nie odnotowano żadnych powikłań przebiegu operacji. Po tym zabiegu powód nadal odczuwał w kolanie nawracający ból który trwał około trzech miesięcy. W lutym 2008 r. nie stwierdzono wysięku i zalecono kontrolę za dwa miesiące. W listopadzie 2008r. powód przy kolejnej wizycie nadal uskarżał się na bóle przedziału przyśrodkowego kolana. Zalecono wówczas w przypadku utrzymywania się dolegliwości wykonanie rezonansu magnetycznego ,którego powód nie wykonał. Ponieważ dolegliwości nadal się utrzymywały powód skorzystał z konsultacji w innym ośrodku ortopedycznym i w dniu 18 maja 2012 wykonano badanie rtg. W badaniu tym stwierdzono obecność metalicznego ciała wolnego w jamie stawu. Powód ponownie udał się do pozwanej kliniki , gdzie po raz trzeci w dniu 17 lipca 2012 wykonano zabieg artroskopii w czasie którego stwierdzono wolne ciało metaliczne w stawie kolanowym, kraterowaty ubytek chrząstki w obrębie bloczka kości udowej, zwłóknienia przedziału przyśrodkowego kolana. W czasie zabiegu usunięto metaliczne ciało obce , którym okazał się 6 mm fragment drutu prowadzącego . Powód przebywał na zwolnieniu do 22 września 2012 roku, a później dalej korzystał z konsultacji ortopedycznej. U powoda utrzymywały się cechy zaniku mięśnia czworogłowego uda lewego i deficyt zgięcia stawu. W dniu 27 lutego 2013 roku wydano zaświadczenie o zakończeniu leczenia ortopedycznego. Do dnia dzisiejszego powód zgłasza okresowe bóle w przedziale przyśrodkowym kolana nasilające się przy chodzeniu po schodach i brak pełnego zgięcia stawu.
dowód: kserokopia karty informacyjnej z 08.09.2006 -k.24, kserokopia karty informacyjnej z 13.11.2007 –k. 27, Kserokopia potwierdzenia wpłaty –k.26,faktura VAT nr (...)FS –k.28, historia choroby z 21.05.2012 i 09.07.2012-k.31-33, kserokopia karty leczenia szpitalnego z 11.07.(...)i karty informacyjnej z 18.07.2012 roku –k. 29, 30, 34, potwierdzenie wypłatyKW (...)Z 11.07.-k. 36 faktury – k.49,61, dokumentacja medyczna – w załączeniu do akt ,zeznania świadkówM. M.,H. N.na rozprawie w dniu 09.10.2013,J. D.na rozprawie w dniu 27.11.2013, opinia biegłego ChirurgaJ. Ś.-k.171-176, 220-222, zeznania powoda na rozprawie w dniu 25.03.2015,
Do lipca 2012 roku u pozwanej w trakcie zabiegu dokonywano jedynie wizualnego sprawdzenia stanu narzędzi, po tym jak doszło do odłamania fragmentu części narzędzia (drutu prowadzącego umieszczonego w wiertle) sprawdzenia zaczęto u pozwanej dokonywać poprzez pomiar długości użytego narzędzia i porównanie go z nieużywanym drutem
Dowód: zeznaniaA. I.,M. M.,H. N.na rozprawie w dniu 09.10.2013 roku,
Do czasu urazu powód był osoba aktywną fizycznie, uprawiał bieganie, W czasie pierwszego zabiegu powód był bezrobotny, starał się o pracę w straży pożarnej, ale nie został przyjęty. Przed drugą operacją powód pracował w ochronie do roku 2010r, a później jako monter turbin, Aktualnie wskutek likwidacji jego zakładu pracy jest bezrobotny. Przed zabiegami uprawiał turystykę górską, sporty walki, grał w piłkę. Obecnie z uwagi na ograniczenia w poruszaniu się musiał zrezygnować z aktywnego trybu życia.
Dowód; zeznania powoda na rozprawie w dniu 25.03.2015r., zeznania świadków:P. K.,M. S.,K. D.,A. C.iK. C.na rozprawie w dniu 27 listopada 2013r.
Sytuacja związania z kolejnymi zabiegami, ograniczeniami ruchowymi i bólem kolana a także brak pracy spowodowała stany przygnębienia, jednakże leczenie psychiatryczne, które powód kontynuuje nie jest spowodowane urazami kolana i kolejnymi zabiegami lecz wcześniejszym uzależnieniem od alkoholu i uzależnieniem od leków uspakajających. W leczeniu psychiatrycznym nie zgłaszał jakichkolwiek problemów związanych z zabiegiem i ograniczeniem swojej aktywności fizycznej. Zaburzenia psychiczne, do których doszło przed 2007 rokiem są w większej części związane z próbą wychodzenia z nałogu niż ze skutkami urazu, przy czym okresowo może dochodzić do pogorszenia samopoczucia z powodów bólowych .
Dowód: Opinia psychiatryczna biegłegoD. M.–k. 269-273.
Powyższy stan faktyczny Sad ustalił na podstawie wyżej wskazanych dowodów. W szczególności Sąd podziela ustalenia i częściowo wnioski opinii biegłego lekarza ortopedyJ. Ś.. Biegły sądowy w sposób szczegółowy przeanalizował dokumentację medyczną leczenia powoda i na jej podstawie wysnuł następujące wnioski. Wskazał, że pozostawienie w stawie 6-7 mm fragmentu instrumentarium nie powinno się zdarzyć z czym Sąd się zgadza. Również wnioski dotyczące stwierdzenia, że trudno jednoznacznie stwierdzić, że aktualne dolegliwości powoda wiążą się ze zmianami zwyrodnieniowymi czy też z obecnością w stawie ciałem metalicznym.
Biegły następnie stwierdził, że ponieważ z dokumentacji medycznej bloku operacyjnego nie wynika by doszło do uszkodzenia narzędzia nie można mówić o niedbalstwie chirurga przeprowadzającego zabieg. W tym zakresie Sąd nie podziela opinii biegłego. Jak wynika z późniejszych zmian organizacyjnych, a w szczególności dotyczących kontroli użytych narzędzi można było w sposób bardziej prawidłowy zabezpieczyć się przed niezauważeniem uszkodzenia wiertła (w późniejszym okresie wprowadzono pomiar użytego drutu prowadzącego). Wnioski biegłego co do braku zaniedbań nie korelują również z końcowymi wnioskami w opinii (k. 222) dotyczącymi braku zlecenia przez lekarza dodatkowych badań diagnostycznych w tym RTG – przy zgłaszaniu dolegliwości bólowych przez powoda co spowodowało opóźnienie diagnostyki i wykonanie koniecznego zabiegu rewizyjnej artroskopii. Co do opinia biegłego psychiatryD. M.jest ona jasna i spójna, biegły odpowiedział na wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia pytania. Opinia biegłego koresponduje także z pozostałym materiałem dowodowym w postaci dokumentacji medycznej i nie wymagała uzupełnienia o co wnosił powód. Z tych względów wniosek powoda o uzupełnienie tej opinii został oddalony.
Za wiarygodne Sąd uznał zeznania świadkówP. K.,M. S.,K. D.,A. C.iK. C.i powoda w zakresie utrudnień i ograniczeń w codziennym życiu spowodowanymi dolegliwościami bólowymi. Również zeznaniaM. M.,A. I.czyJ. D.potwierdzały ustalenia co do przebiegu zabiegów i fakt, że doszło od niezauważonego uszkodzenia narzędzia chirurgicznego w trakcie zabiegu.
Sąd zważył co następuje:
W niniejszej sprawie pozwana ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą względem powoda na zasadzieart. 471 k.c.w zw. zart. 474 k.c.w zbiegu z przepisami o czynach niedozwolonych. Świadczenia zdrowotne w postaci zabiegu wykonanego u powoda przez pozwaną ma bowiem charakter zobowiązaniowy w związku z umową jaka zawarł powód o wykonanie zabiegu artroskopii z pozwaną. Poza tym szkoda na osobie, niezależnie od tego, czy powstała wskutek nienależnego wykonania zobowiązania, jest jednocześnie czynem niedozwolonym a pozwana odpowiada za szkodę na zasadzieart. 430 kc.
W niniejszej sprawie powód wykazał zaistnienie przesłanek zart. 430 kciart. 445§1 kcw związku zart. 444§1 kc.Pozwana klinika ponosi odpowiedzialność za podległy mu personel Pozwana była zobowiązana względem powoda do dołożenia należytej staranności w wykonaniu zabiegu. Była również odpowiedzialna za takie przygotowanie używanego przy zabiegu instrumentarium i takie sprawdzenie po zabiegu używanych materiałów i narzędzi by można było wyeliminować pozostawienie w ciele pacjenta fragmentu używanego w czasie zabiegu narzędzia chirurgicznego. Brak prawidłowego sprawdzenia narzędzi po zabiegu był pośrednią przyczyną pozostawienia ciała obcego w kolanie powoda. Gdyby dokonano bardziej szczegółowego sprawdzenia użytego przy zabiegu drutu prowadzącego (w sposób jaki wykonuje się obecnie – przez pomiar i porównanie) zauważono by uszkodzenie tego drutu a to z kolei obligowałoby operującego do bardziej wnikliwej obserwacji operowanego miejsca i ustalenia czy fragment narzędzia nie pozostał w ciele pacjenta. Zaniedbanie polegające na pozostawieniu po operacji w zaszytej ranie fragmentu drutu prowadzącego, stanowi niedopełnienie ze strony lekarza zachowania należytej staranności. Świadomość, że takiego ciała nie należy pozostawiać w organizmie operowanego, nie wymaga znajomości sztuki lekarskiej. W rezultacie pozwana, której lekarz był pracownikiem ponosi odpowiedzialność za szkodę i cierpienia pacjenta za skutki spowodowane zawinionym pozostawieniem obcego ciała metalicznego tj. dolegliwości bólowe, konieczność przeprowadzenia kolejnego zabiegu i stresu związanego z powstałą sytuacją (art. 430 k.c.iart. 445 § 1 k.c.w zw. zart. 444 § 1 k.c.). Podnieść należy również, że po operacji (na co zwrócił uwagę w swojej opinii biegły ortopeda) nie dokonano prawidłowej diagnostyki – przy zgłaszanych dolegliwościach bólowych przez powoda zaniechano wykonania bardziej szczegółowej diagnostyki, co także przyczyniło się do długotrwałego pozostawania ciała obcego w stawie kolanowym powoda. Te okoliczności przemawiają za przyznaniem powodowi zadośćuczynienia za ból, cierpienie, niemożność uprawiania sportu, turystyki górskiej, utrudnień powoda w życiu codziennym, ograniczeń w poruszaniu się.
Zgodnie z art.art. 445 § 1 k.c.Sąd może przyznać w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia. Kwota zadośćuczynienia winna być zasądzona w rozsądnych granicach i odpowiadać aktualnym warunkom i przeciętnej stopie społeczeństwa. Zdaniem sądu żądana kwota76.000 zł jest kwotą wygórowaną. Pozwana nie odpowiada w całości za dysfunkcje stawu kolanowego i lewej kończyny powoda w całości. Cierpienia powoda związane z urazem kolana w roku 2006 i pierwszym zabiegiem oraz ze związaną z nim rehabilitacją pooperacyjną wyłączone są z zakresu odpowiedzialności pozwanej kliniki. Pozwana odpowiada natomiast za cierpienia, które powstały wskutek zaniedbań spowodowanych w trakcie drugiego zabiegu oraz koniecznością przeprowadzenia trzeciego zabiegu w celu usunięcia ciała obcego. Częściowo pozwana ponosi również odpowiedzialność za wydłużenie procesu leczenia . Powód do roku 2009 (a więc przez dwa lata po zabiegu 12.11.2007 roku ) przychodził na wizyty kontrolne u pozwanej, zgłaszał dolegliwości bólowe i mimo tego lekarz nie poszerzył diagnostyki umożliwiającej ustalenie, że w miejscu operowanym znajduje się fragment drutu prowadzącego. Niemniej po 2009 roku również powód przyczynił się do rozmiaru cierpień i wydłużył okres rekonwalescencji bowiem dopiero w roku 2012 zdecydował się na kolejną diagnostykę w innym ośrodku i dopiero wówczas stwierdzono ciało obce w stawie kolanowym. Mając te okoliczności na uwadze Sąd uznał, że kwota 30.000 zł jest adekwatnym zadośćuczynieniem dla powoda przy czym kwotę tę zasądził z odsetkami od dnia doręczenia pozwu pozwanej.
Zgodnie zart. 444§1 kcSąd uwzględnił roszczenia powoda dotyczące odszkodowania. Powód udokumentował koszty rehabilitacji i wizyt lekarskich przedłożonymi fakturami na kwotę 1080 zł i taka kwotę Sąd zasądził tytułem odszkodowania z ustawowymi odsetkami od dnia wezwania pozwanej do zapłaty tj. od dnia doręczenia odpisu pozwu.
Co do kwoty 250 zł żądanej tytułem odszkodowania powód cofnął pozew, na co pozwana wyraziła zgodę w związku z czym w myślart. 203 kpcSąd umorzył postępowanie jak w punkcie 3wyroku.
Jak wynika z opinii biegłego chirurga ortopedy nie można w sposób jednoznaczny wskazać w jakim stopniu pozostawienie ciała obcego przyczyniło się do opóźnienia powrotu powoda do pełnej aktywności i czy brak tego powrotu do pełnej aktywności spowodowane jest pozostawieniem ciała obcego czy zmianami zwyrodnieniowymi naturalnie występującymi po meniscectomii. Powód nadal zgłasza bóle w przedziale przyśrodkowym kolana nasilające się przy chodzeniu i brak pełnego zgięcia w stawie kolanowym lewym. Te nawracające dolegliwości ograniczają jego możliwości zawodowe i eliminują z uprawiania sportu. Uszczerbek na zdrowiu powoda ma zatem charakter długotrwały i w trakcie postępowania wykazano prawdopodobieństwo istnienia dalszych negatywnych skutków. Nie można jednoznacznie wykluczyć, że skutki te nie będą miały związku z nieprawidłowo wykonanym zabiegiem. Z tych względów Sąd w punkcie 2 wyroku ustalił odpowiedzialność pozwanej za ewentualne przyszłe skutki wadliwie przeprowadzonego zabiegu chirurgicznego w dniu 12 listopada 2007 roku.
W pozostałej części Sąd uznał żądanie powoda dotyczące zadośćuczynienia za wygórowane i nieuzasadnione i w tym zakresie powództwo oddalił.
Z uwagi na to, że powód wygrał proces w około 50% Sąd zgodnie zart. 100 kpcobciążył obie strony proporcjonalnie kosztami sądowymi, a koszty zastępstwa procesowego między nimi wzajemnie zniósł .Do kosztów sądowych należało zaliczyć: opłatę od pozwu w wysokości 3867zł i koszty wynagrodzenia biegłych 919 zł
Sąd nakazał pobrać od powoda z zasądzonego roszczenia kwotę(...),50 –z tytułu opłaty od nieuwzględnionej części roszczeń i połowę kosztów wynagrodzenia biegłych w kwocie 459,50zł łącznie 2.772,50 zł. Pozwana natomiast została obciążona częścią opłaty od pozwu w zakresie uwzględnionego roszczenia w kwocie 1554 zł i połową kosztów wynagrodzenia biegłych 459,50 zł razem 2013,50 zł, a po odliczeniu uiszczonej zaliczki w kwocie 500 zł sumarycznie kwota 1513,50 zł jak w punkcie 5 wyroku.