Sąd Okręgowy w Radomiu
IV Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Cz 254/15
Data wyroku: 2015-05-22 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Irena Koś
Słowa kluczowe: Opłata Sądowa
Podstawa prawna: art. 79 ust. 2 pkt c ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj. Dz.U. z 2014 r. poz. 1025)
Teza: Wynikający z art. 79 ust. 1 pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych obowiązek sądu zwrotu trzech czwartych uiszczonej opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym, jeżeli uprawomocnił się nakaz zapłaty, został sformułowany w sposób nie budzący wątpliwości ( "sąd z urzędu zwraca stronie"). W nakazie zaplaty wydawanym w postępowaniu upominawczym powinno się zaś zasądzić pod pozwanego na rzecz powoda, w ramach rozliczenia kosztów procesu (art. 98 k.p.c., art. 502 par. 1 k.p.c.), zwrot jedynie czwartej części poniesionej przez powoda opłaty od pozwu. Trzy czwarte opłaty zwróci powodowi z urzędu sąd.

Sygn. akt IV Cz 254/15

POSTANOWIENIE
Dnia 22 maja 2015 roku
Sąd Okręgowy w Radomiu IV Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Irena Koś
po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2015 roku w Radomiu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa Prokury Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą weW.
przeciwkoP. M.
o zapłatę
na skutek zażalenia Prokury Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą weW.
na postanowienie Sądu Rejonowego w Przysusze
z dnia 31 lipca 2014 roku, sygn. akt VI Nc 412/13
postanawia:

1
sprostować w zaskarżonym postanowieniu oznaczenie powoda przez wpisanie „Prokury Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą weW.” w miejsce „U.Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą wW.”,

2
zmienić zaskarżone postanowienie i zwrócić Prokurze Niestandaryzowanemu Sekurytyzacyjnemu Funduszowi Inwestycyjnemu Zamkniętemu z siedzibą weW.¾ opłaty od pozwu tj. kwotę 22 (dwadzieścia dwa) złote i 50 (pięćdziesiąt) groszy,

3
zwrócić opłatę od zażalenia w kwocie 30 (trzydzieści) złotych stwierdzając oczywiste naruszenie prawa,

4
nie obciążaćP. M.kosztami postępowania zażaleniowego

Sygn. akt IV Cz 254/15

UZASADNIENIE
Postanowieniem z 31 lipca 2014 roku Sąd Rejonowy w Przysusze oddalił wniosek powoda Prokury Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą weW.o zwrot3/4 uiszczonej opłaty od pozwu .
Postępowanie w sprawie niniejszej toczyło się w postępowaniu upominawczym uproszczonym. Powód dochodził zasądzenia od pozwanegoP. M.kwoty 626,66 zł. z ustawowymi odsetkami od 28 listopada 2013 r. oraz zwrotu kosztów procesu. Uiścił przy wniesieniu pozwu opłatę w wysokości 30 zł. W dniu 13 grudnia 2013 r. wydany został nakaz zapłaty uwzględniający powództwo, od pozwanego zasądzona została również kwota 30 zł. na rzecz powoda. Rozstrzygnięcie to nie zostało zaskarżone. Zdaniem Sądu Rejonowego powód uzyskał tym samym pełną kompensację poniesionej opłaty.
Zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego wniósł powód Prokura Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą weW.zarzucając naruszenieart.79 ust.l pkt 2 lit. c ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnychpoprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie.
Wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i uwzględnienie jego żądania.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie jest zasadne. Zawarta wart. 79 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(t. j. Dz. U. z 2014 r., poz.1025)) regulacja dotycząca zwrotu trzech czwartych opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym w razie uprawomocnienia się nakazu zapłaty wydanego w tym postępowaniu, dodana została przez ustawę z 14 grudnia 2006 r. o zmianie ustawy o kosztach sądowych (Dz. U. Nr 21 poz. 123), która zmieniła również między innymi art. 19 tej ustawy. Przed powołaną zmianąart. 19 ust.2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnychod pozwu w postępowaniu upominawczym pobierana była jedynie czwarta części opłaty oraz trzy czwarte opłaty od powoda w razie prawidłowego wniesienia przez pozwanego sprzeciwu przeciwko nakazowi zapłaty wydanemu w tym postępowaniu, o czym stanowił ust.4 pkt 2 art. 19 sprzed nowelizacji. Nie zmieniła się jednakże obowiązująca i przed tą zmianą zasada, że w postępowaniu upominawczym zakończonym wydaniem nakazu zapłaty należna opłata sądowa od pozwu stanowi czwartą część całej opłaty należnej. Obecnie jedynie od pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym pobiera się czwartą część opłaty (art. 19 ust.2 pkt 2). Powód wnosząc pozew w postępowaniu upominawczym uiszcza całą opłatę, a więc również tę jej część, do uiszczenia której uprzednio był zobowiązany w wypadku wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty, natomiast gdy sprzeciw nie zostaje wniesiony, wskutek czego dochodzi do uprawomocnienia się nakazu, ta część opłaty zgodnie zart.79ust lpkt 2 lit. „c„ podlega zwrotowi. W ten sposób rozpoznanie i zakończenie sprawy w postępowaniu upominawczym- w przypadku uprawomocnienia się wydanego nakazu zapłaty­ wiąże się dla powoda z koniecznością poniesienia ostatecznie jedynie czwartej części opłaty od pozwu, ponieważ trzy czwarte tej opłaty zostanie mu zwrócone przez sąd z urzędu.
W wydanym w sprawie niniejszej nakazie zapłaty w postępowaniu upominawczym pozwany obciążony został obowiązkiem zapłaty na rzecz powoda całej uiszczonej przez powoda opłaty od pozwu w kwocie 30 zł., co stanowiło dla Sądu Rejonowego podstawę do oddalenia wniosku o zwrot trzech czwartych uiszczonej opłaty. Sąd Okręgowy nie podziela tego stanowiska. Wynikający z art.79 ust.l pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych obowiązek sądu zwrotu trzech czwartych uiszczonej opłaty od pozwu w postępowaniu upominawczym, jeżeli uprawomocnił się nakaz zapłaty został sformułowany w sposób nie budzący wątpliwości („sąd z urzędu zwraca stronie,,). W nakazie zapłaty wydawanym w postępowaniu upominawczym powinno się zaś zasądzać od pozwanego na rzecz powoda, w ramach rozliczenia kosztów procesu (art.98 k.p.c,art.502§l k.p.c), zwrot jedynie czwartej części poniesionej przez powoda opłaty od pozwu. Trzy czwarte opłaty zwróci powodowi z urzędu sąd. Należy także zauważyć, że w wypadku wniesienia sprzeciwu od nakazu zapłaty, nakaz ten w zaskarżonej części zgodnie zart.505§l i 2 k.p.c.traci moc, w tym również w części dotyczącej orzeczenia o kosztach procesu.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na mocyart.386§ w związku zart.397 §2 k.p.c.zmienił zaskarżone postanowienie i orzekł o zwrocie powodowi % uiszczonej opłaty od pozwu, tj. kwotę 22,50 zł. Odmowa przez Sąd Rejonowy zwrotu tej opłaty powodowi stanowiła oczywiste naruszenie prawa- art.79 ust.l pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, co skutkowało zarządzeniem przez Sąd Okręgowy zwrotu uiszczonej przez powoda opłaty od zażalenia w kwocie 30 zł., stosownie do art.79 ust.l pkt e tej ustawy.
Na podstawieart.351 §3w związku z §1 tegoart. i art.361 k.p.c.Sąd Okręgowy sprostował w zaskarżonym postanowieniu oznaczenie powoda przez wpisanie jego prawidłowej nazwy „Prokury Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą weW.,,.
Zawarty w zażaleniu wniosek skarżącego o zasądzenie od pozwanego na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego podlegał oddaleniu jako bezzasadny. Postępowanie w sprawie niniejszej zostało zakończone, gdyż wydany nakaz zapłaty stał się prawomocny. Jakkolwiek powód złożył wniosek o zwrot ¾  części uiszczonej opłaty od pozwu, to zwrotu takiego - jak już wyżej powołano- dokonuje sąd z urzędu. Zwrot ten następuje na koszt sądu. Wydatki związane ze zwrotem opłat nie obciążają stron, o czym stanowi art. 5 ust. 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Na etapie zwrotu powodowi części opłaty od pozwu pozwany nie jest stroną przegrywającą sprawę w rozumieniuart.98§l k.p.c.