Sąd Apelacyjny w Poznaniu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 258/14
Data wyroku: 2015-01-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: do Izabela Pospieska, Przemysław Grajzer, Janusz Szrama
Słowa kluczowe: Pomocnictwo
Teza: Z istoty "pomocnictwa" wynika, że nie musi być ono warunkiem dokonania, a wystarczy, że ułatwiło dokonanie czynu zabronionego przez inną osobę i może być dla dokonania czynu przestępczego działaniem o nieistotnym znaczeniu, a podjęte zostało z zamiarem ułatwienia innej osobie dokonanie czynu zabronionego. Pomocnik zatem nie działa w zamiarze wspólnego dokonania czynu zabronionego, ani też dokonania go na własny "rachunek", leczy jedynie w zamiarze wsparcia sprawcy.

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 stycznia 2015r.
Sąd Apelacyjny w Poznaniu, w II Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący: SSA Przemysław Grajzer
Sędziowie: SSA Janusz Szrama (spr.)
SSO del. do SA Izabela Pospieska
Protokolant: st.sekr.sądowy Magdalena Ziembiewicz
przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Rafała Maćkowiaka
po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2015r.
sprawyJ. O.
oskarżonego zart. 286§1kkw zw. zart. 294§1kkiart. 273kkw zw. zart. 11§2kk
z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu
z dnia 30 czerwca 2014r., sygn. akt XVI K 19/13

I
Zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że w pkt 3 uzupełnia podstawę orzeczenia środka karnego o§ 4 art. 44 k.k.

II
W pozostałym zakresie utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok.

III
Zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe za postępowanie odwoławcze w wysokości 3230 zł (trzy tysiące dwieście trzydzieści), w tym opłatę w kwocie 3.180 zł (trzy tysiące sto osiemdziesiąt) za II instancję.

    Izabela Pospieska Przemysław Grajzer Janusz Szrama

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Poznaniu wyrokiem z 30 czerwca 2014r. sygn.akt XVI K 19/13 uznał oskarżonegoJ. O.za winnego, że w okresie od 26 czerwca do 25 lipca 2000r. wS., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz wspólnie i w porozumieniu zK. T., używając w toku postępowania przetargowego dokumentu określonego wart. 272 kkw postaci zaświadczenia Kierownika Urzędu Rejonowego wG.W.. o prawie do ekwiwalentu z dnia 21 grudnia 1998r. sygn.(...)wprowadził w błąd członków Komisji Przetargowej doprowadzając do podpisania w dniu 25 lipca 2000r. umowy ustanowienia odrębnej własności lokal, sprzedaży oraz oddania w użytkowanie wieczyste właścicieli (akt notarialny rep. A nr(...)) w zakresie lokalu położonego wS.przyul. (...)(KW Sadu Rejonowego wS.) i w konsekwencji do niekorzystnego rozporządzenia mieniem Skarbu Państwa znacznej wartości, tj. 606.000zł reprezentowanym przez Prezydenta MiastaS., to jest przestępstwa zart. 286 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkiart. 273 kkw zw. zart. 11 § 3 kki za to na podstawieart. 294 § 1 kkw zw. zart. 11 § 3 kkskazał go na karę 1 roku pozbawienia wolności, a na mocyart. 33 § 2ki 3kkwymierzył mu grzywnę w ilości 150 stawek dziennych w wysokości 100 złotych każda z nich.
W oparciu o treśćart. 69 § 1 kkiart. 70 § 1 pkt. 1 kkwykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił na okres 5 lat próby.
Nadto na podstawieart. 44 § 1 kkorzekł przepadek kwoty 303.000zł stanowiącej równowartość udziału oskarżonego w pochodzącym z przestępstwa lokalu używkowego położonego wS.przyul. (...).
Wyrok ten został zaskarżony w całości przez obrońcę oskarżonego, który zarzucił obrazę prawa materialnego, naruszenie przepisów procesowych oraz błąd w ustaleniach faktycznych.
Jeśli chodzi o obrażę prawa materialnego to miała ona polegać na naruszeniu:

-

art. 286 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkiart. 273 kkw zw. zart. 11 § 2 kk, poprzez przyjecie, iż oskarżony dopuścił się zarzucanych mu czynów, mimo braku materialnych przesłanek do ustalenia sprawstwa i jego winy;

art. 44 § 7 kkpoprzez orzeczenie przepadku równowartości praw do nieruchomości w postaci lokalu użytkowego położonego weS.przyul. (...)pomimo, że brak jest wskazania, iż nieruchomość ta bezpośrednio pochodziła z przestępstwa;

poprzez uznanie, iż oskarżony swoim zachowaniem wypełnia przesłaniu, od których zależy odpowiedzialność zarzucanych mu czynów, tj.art. 286 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkiart. 273 kkw zw. zart. 11 § 2 kk, podczas gdy na podstawie ustalonego przez Sąd I instancji stanu faktycznego wynika, że oskarżony nie brał udziału w przestępstwie przetargowym wobec czego nie zrealizował znamion zarzucanych mu przestępstw.

W przypadku naruszenia przepisu przestępstwa, które miało wpływ na treść zaskarżonego wyroku, to polegałoby ono na obrazie:
-art. 7 kpkw zw. zart. 2 § 1 i 2 oraz art. 4 kpkpoprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, to jest dokonanie tej oceny w sposób sprzeczny ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego oraz prawidłowego rozumowania, a także w sposób wykluczający możliwość ustalenia prawdy obiektywnej, co wyrażało się w szczególności w:
- twierdzeniu, iż oskarżony powinien obejmować świadomością, że wydany wyrok Sądu Najwyższego z 12 stycznia 1998 roku sygn.akt(...)oraz Zaświadczenie Kierownika Urzędu Rejonowego wG.W.. z dnia 21 grudnia 1998r. nr sprawy(...)obarczone są nieprawidłowościami w sytuacji, gdy prawomocne orzeczenia sądów powszechnych korzystają z zasady res indieata, której istota polega, na przyjęciu, iż sprawę posądzoną uważa się za zgodną ze stanem faktycznym i prawnym. Tym samym oskarżony mógł zakładać, że wspomniane zaświadczenie zostało uzyskane zgodnie z prawem;
- ustalenia, iż oskarżony wprowadził pokrzywdzonego w błąd, używając na potrzeby postępowania przetargowego zaświadczenie Kierownika Urzędu Rejonowego wG.W.. z dnia 21 grudnia 1998r. nr sprawy(...)wydanego na podstawie wyroku Sądu Wojewódzkiego z 12 stycznia 1998r. sygn.akt(...)oraz finalnie zawarł umowę w dniu 25 lipca 2000r. ustanowienia odrębnej własności lokalu, sprzedaży oraz oddania w użytkowanie wieczyste (akt notarialny rep.A nr(...)) lokalu położonego ws., czym doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem Skarbu Państwa znacznej wartości tj. 606.000zł w sytuacji, gdy oskarżony nie uczestniczył we wspomnianym przetargu, a co za tym idzie nie używał na jego potrzeby wymienionych dokumentów, ponadto, tego nie obejmował świadomością, iż nabyta przez późniejszego swojego kontrahenta nieruchomość została uzyskana pomimo nie istnienia prawa do ekwiwalentu mając na uwadze, że prawo do ekwiwalentu zostało stwierdzone w wyroku, wyżej wymienionym i wydanym na jego podstawie zaświadczania, o którym napisano wyżej, co wskazuje na sprzeczność ustaleń Sądu I instancji z zebranym materiałem dowodowym;
- uznaniu za wiarygodne zeznania świadkaK. T.w części odnoszącej się do świadomości oskarżonegoJ. O.co do nierzetelności zaświadczenia Kierownika Urzędu Rejonowego wG.W.. z dnia 21 grudnia 1998r. nr sprawy(...), w sytuacji, w której świadek tego na pewnym etapie postępowania zeznawał w ten sposób, a później swe zeznania sprostował. Ponadto, Sąd uznał tylko w części zeznania tego świadka za wiarygodne, przy czym nie uzasadnił dlaczego w tej części dał im wiarę, co w kontekście wymogów oceny powoduje, że zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, nie zasługuje ono na uwzględnienie, a tym samym nie mogą one być podstawą ustaleń;
-art. 5 § 2 kpkpolegająca na rozstrzygnięciu na niekorzyść oskarżonego nie dających się usunąć wątpliwości w zakresie istnienia zamiaru wykorzystanie błędu pokrzywdzonego w celu uzyskania korzyści majątkowej i umyślności popełnienia przestępstwa zart. 286oraz użycia dokumentu, o którym mowa wart. 272 kkw sytuacji, gdy oskarżonemu w żaden sposób nie można przypisać na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, wykorzystania błędu pokrzywdzonego oraz użycia dokumentu, o którym mowa wart. 272 kpkw sytuacji, gdy nie był on uczestnikiem postępowania przetargowego;
-art. 424 kpkw zw. zart. 410 kpk, polegającą na sporządzeniu uzasadnienia wyroku w sposób niespełniający ustawowych wymagań, niepozwalających na poznanie rzeczywistych motywów, jakimi kierował się Sąd wydający zaskarżony wyroku oraz nieuwzględniający całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego przez co przedmiotowy wyrok nie może zostać w sposób prawidłowy poddany kontroli instancyjnej.
W końcu jeśli chodzi o błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku, który miał wpływ na jego treść, a polegający w szczególności na przyjęciu, że:

a
oskarżony działał z zamiarem pokrzywdzenia Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta MiastaS.,

b
oskarżony wprowadził członków Komisji Przetargowej w błąd używając w toku postępowania przetargowego dokumentu określonego wart. 272 kkw postaci zaświadczenia Kierownika Urzędu Rejonowego wG.W.. o prawie do ekwiwalentu z 21 grudnia 1998r. sygn.(...),

mimo, że ze zgromadzonego w powyższym zakresie materiału dowodowego wynika wniosek odmienny.
Reasumując wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uniewinnienie oskarżonegoJ. O.od popełniania zarzucanego mu czynu ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Apelacja obrońcy okazała się niezasadna.
Przed przystąpieniem do jej merytorycznego omówienia i stosunkowania się do niej należy wskazać na nieprawidłowość postawionych zarzutów.
Przede wszystkim nie można równocześnie podnosić zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku jaki i obrazy prawa materialnego, bowiem zarzut naruszenia przepisu prawa materialnego można stawiać wtedy, gdy stan faktyczny został w orzeczeniu prawidłowo ustalony i nie jest kwestionowany. Zresztą obraza prawa materialnego ma miejsce wtedy, gdy sąd postąpił niezgodnie z ustawowym nakazem, względnie orzekł wbrew wyraźnemu ustawowemu nakazowi. W sytuacji, gdy apelujący w zachowaniu się oskarżonego nie dopatruje Sue wyczerpania znamion przestępstwa, którego popełnienie mu się zarzuca, to powinien sformułować jedynie zarzut bledu w ustaleniach faktycznych względnie także przepisów prawa procesowego, jeśli naruszenie ich przyczyniło się do poczynienia nieprawidłowych ustaleń i mogło to mieć wpływ na treść wyroku.
W końcu nie można również jednocześnie zarzucać obrazy przepisów procesowych określonych wart. 7 kpkiart. 5 § 2 kpk.
Zarzut obrazyart. 7 kpkmoże być skutecznie podnoszony tylko wtedy, gdy jego autor wykaże na czym konkretnie polegało przekroczenie granic swobodnej oceny, tzn., które z dowodów zostały ocenione wbrew wskazaniom wiedzy względnie sprzecznie z zasadami doświadczenia życiowego lub wskaże w jakim zakresie poczynione ustalenia dotknięte są błędami natury faktycznej lub błędami logicznego rozumowania, bądź jakich z dostępnych dowodów, mogących mieć wpływ na treść orzeczenia nie przeprowadzono.
Natomiast jeśli chodzi o zarzut obrazy przepisuart. 5 § 2 kpk, to należy pamiętać, że wątpliwości o jakich stanowi ten przepis, to wątpliwości Sądu, a nie strony procesowej wyrażającej odmienne stanowisko w przedmiocie całokształtu materiału dowodowego, w szczególności w zakresie oceny wiarygodności poszczególnych dowodów. Zarzut naruszenia zasady in dubio pro reo może być skutecznie podnoszony tylko wtedy, gdy sąd pierwszej instancji przeprowadzając postępowanie dowodowe wyczerpał wszystkie możliwości poznawcze, a przy dokonywaniu oceny dowodów, nie pominął żadnego z nich, przy czym, ocena ta mieściła się w granicach zakreślonych przez przepisart. 7 kpki nadal pozostały niewyjaśnione okoliczności mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, zaś sąd orzekający te wątpliwości zinterpretował na niekorzyść oskarżonego.
Natomiast w sytuacji, gdy istnieje więcej niż jedna wersja przebiegu zdarzenia, to brak jest podstaw do twierdzenia, że istnieją wątpliwości, których nie da się usunąć, bowiem wtedy punkt ciężkości spoczywa na swobodnej ocenie dowodów, gdyż reguła wyrażona wart. 5 § 2 kpknie nakłada na sąd orzekający obowiązku przyjęcia za wiarygodną wersję najkorzystniejszej dla oskarżonego, a jedynie zakaz czynienia niekorzystnych domniemań w sytuacji, gdy z żadnego dowodu owe okoliczności nie wynikają.
Tak więc gdy nie można mówić o obrazieart. 5 § 2 kpk, w sytuacji gdy apelujący kwestionuje prawidłowość poczynionych ustaleń, a wynikających z istnienia niejednoznacznych dowodów, co nie jest, jak wyżej napisano, równoznaczne z istnieniem nie dających się usunąć wątpliwości, przeto apelujący winien podnieść jedynie zarzut naruszenia przepisuart. 7 kpk, oraz bledu w ustaleniach faktycznych, który miał być wątpliwym dowodem w ocenie dowodów.
Przechodząc do oceny merytorycznej podniesionych przez obrońcę zarzutów, należy stwierdzić, co zresztą na wstępie zarzucono, iż żaden z nich nie zasługiwał na uwzględnienie.
Wbrew twierdzeniom autora apelacji to, że oskarżonyJ. O.nie brał udziału w postępowania przetargowym dotyczącym zbycia lokalu użytkowego stanowiącego własność Skarbu Państwa, a położonego wS.przyul. (...), nie przesądza o tym, że zachowaniem swoim nie mógł wyczerpać znamion przypisanego mu przestępstwa.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że oskarżonegoJ. O.Sąd Okręgowy uznał za winnego popełnienia przestępstwa jako działającego wspólnie i w porozumieniu zK. T.. Współsprawstwo charakteryzuje się tym, że nie wszyscy współsprawcy muszą realizować wszystkie znamiona czasownikowe danego przestępstwa. Rola poszczególnych współsprawców może polegać na tym, że oni uzupełniają się w swoich działaniach i działanie jednego stanowi dopełnienie czynu drugiego, oczywiście przy akceptacji całości działań. Co więcej w ramach ustalonego podziału ról, może być tak, że któryś z współsprawców nie realizuje fizycznie żadnego ze znamion czasownikowych określonego przestępstwa, lecz jedynie swoim zachowaniem ułatwia innym sprawcom zrealizowanie określonego celu.
Również całkowicie nietrafne było postawienie zarzutu obrazyart. 2 § 2 kpkiart. 4 kpk, gdyż te przepisy w ogóle nie mogą być samodzielna podstawą apelacji jak i żadnego innego środka odwoławczego, ponieważ formułują one ogólne zasady procesowe (zasadę prawdy materialnej i zasadę obiektywizmu), których wysoki poziom abstrakcji normatywnej powoduje, że bez powiązania ich z przepisami służącymi realizacji tych zasad, które miałyby zostać naruszone, samoistnie nie mogą być wskazywane jako obraza prawa procesowego mającego mieć wpływ na treść wyroku, bo wręcz niemożliwe jest ustosunkowanie się do tak sformułowanego zarzutu.
Także chybiony był zarzut naruszenia przepisówart. 424 kpkw zw. zart. 410 kpk, a właściwie jest on zupełnie niezrozumiały, bo autor apelacji nie wskazał na czym miałoby owo naruszenie polegać. Można jedynie podjąć próbę zdekodowania tego zarzutu. Prawdopodobnie obrońcy chodziło o to, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd Okręgowy nie omówił wszystkich dowodów, które odrzucił, uznając je za niewiarygodne, ale nie sposób byłoby zarzut ten, w takim brzmieniu podzielić, bowiem Sąd meriti należycie rozważył i ocenił wszystkie dowody ujawnione w toku przewodu sądowego i z właściwą starannością uargumentował w zaskarżonym uzasadnieniu dlaczego jedynym dowodom nadał prymat wiarygodnych, a inne uznał za niewiarygodne.
Nie można zgodzić się z apelującym, co do tego, że oskarżonyJ. O.swoim zachowaniem nie wyczerpał znamion zarzucanego mu czynu, który był objęty przedmiotowym procedowaniem.
W tym miejscu należy przypomnieć, że Sąd Apelacyjny wP.uchylając wyrokiem z dnia 10 lipca 2012 roku sygn.akt(...)wyrok Sadu Okręgowego wP.z dnia 13 stycznia 2012r. sygn.akt(...)wobec oskarżonegoJ. O.w pkt. II i VI to jest co do czynu będącego przedmiotem procedowania przez Sąd Okręgowy w przedmiotowej sprawie wyraźnie podkreślił, że niewinienie tegoż oskarżonego od popełnienia tego właśnie czynu budzi wątpliwości i wskazał na pominięcie niektórych okoliczności, które mogły mieć wpływ na treść wyroku, tym zakresie.
Wskazał, że jeśli Sąd meriti, przy ponownym rozpoznawaniu sprawy uwzględniając wszystkie okoliczności, które pierwotnie pominął, nie dopatrzyłby się współsprawstwa, to należałoby rozważyć, czy nie jest to inna postać zjawiskowa tego przestępstwa, a mianowicie pomocnictwo.
Nierzadko rozgraniczenie współsprawstwa od pomocnictwa jest trudne. Rozróżnienia tych dwóch postaci zjawiskowych przestępstwa dokonuje się w płaszczyźnie nastawienia psychicznego oraz istotności działania danego sprawcy z punktu widzenia dokonania czynu zabronionego.
Bowiem z istoty „pomocnictwa” wynika, że nie musi być ono warunkiem dokonania, a wystarczy,. że ułatwiło dokonanie czynu zabronionego przez inną osobę i może być dla dokonania czynu przestępczego działaniem o nieistotnym znaczeniu, a podjęte zostało z zamiarem ułatwienia innej osobie dokonania czynu zabronionego. Pomocnik zatem, nie działa w zamiarze wspólnego dokonania czynu zabronionego, ani też dokonania go na własny „rachunek”, lecz jedynie w zamiarze wsparcia sprawcy. Współsprawca zaś, działa z zamiarem wspólnej realizacji znamion, na wspólny „rachunek” i podejmuje z tego punktu widzenia działania istotne zgodne z podziałem ról.
Należy przy tym pamiętać, o czym już wyżej napisano, że współsprawcą może być nie tylko ten, kto realizuje choćby część znamion zarzucanego czynu, ale także i ten kto realizuje czynności nie będące bezpośrednim wykonywaniem czynu zabronionego, lecz ściśle powiązane z realizacją tego czynu i stanowiące, według porozumienia część planu wspólnej realizacji przestępstwa i to na tyle istotnych, że bez jego działania dokonanie czynu przestępczego byłoby niemożliwe, a co najmniej mocno utrudnione względnie musiałoby być popełnione w inny sposób.
Sąd Okręgowy po rozważeniu wszystkich okoliczności, opierając się na wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku dowodach, które uznał za wiarygodne, a Sąd odwoławczy wbrew twierdzeniu autora apelacji nie dopatrzył się w tej ocenie dowolności uznał oskarżonegoJ. O.za winnego współsprawstwa.
Warto w tym miejscu zaznaczyć, żeKodeks postępowania karnegonie zawiera żadnych dyrektyw, które nakazywałyby określone ustosunkowanie się do konkretnych dowodów, jak również przepisów nie wprowadzają różnic co do wartości dowodowej poszczególnych rodzajów dowodów.
Jeśli chodzi o dowody osobowe, to nie daje on priorytetu dowodom tym złożonym przed sądem, nad tymi dowodami, które były przeprowadzone w toku postępowania przygotowawczego, zresztą również i odwrotnie, gdyż o wartości danego dowody nie decyduje stadium postępowania w jakim został on złożony ale jego treść konfrontowana z innymi dowodami.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Apelacyjny uznał, że danie przez Sąd meriti wiary zeznaniomK. T.złożonym na późnym etapie postępowania przygotowawczego (w początkowej jego fazie), z których wynikało, iż dzielił się z oskarżonymJ. O.wątpliwościami co do rzetelności wydanego zaświadczenia przez Kierownika Urzędu Rejonowego wG.W.. o prawie do ekwiwalentu z 21 grudnia 1998r., mieściło się w granicach swobodnej oceny zakreślonych przez przepisart. 7 kpk. Sąd orzekający w ramach swojej dyskrecjonalnej władzy może jedne dowody uznać za wiarygodne, a innym odmówić uznając je za niewiarygodne, byle swoje stanowisko uzasadnił w sposób wyczerpujący, logiczny i przekonujący, a dowód ten skonfrontował z innymi ujawnionymi przed sądem dowodami. W tym przypadku Sąd pierwszoinstancyjny uczynił powyższemu zadość.
Jeśli chodzi o kwestie świadomość oskarżonegoJ. O.co do tego, iż wyżej wskazane zaświadczenie nie odpowiada prawdzie, to Sąd Okręgowy wykazał w sposób nie budzący wątpliwości, że tenże oskarżony był świadomy tego, że owo zaświadczenie nie jest zgodne ze stanem faktycznym i na to się godził.
Aby nie powielać argumentacji Sądu orzekającego, a mającej przemawiać za takim stanowiskiem Sąd Apelacyjny akceptując ja na nią się powołuje, a niezależnie od tego pragnie podkreślić, żeJ. O.z zawodu jest prawnikiem, profesjonalnie zajmował się pośrednictwem w handlu nieruchomościami, przy tym obeznany był z tematyką odzyskiwania ekwiwalentu za utracone nieruchomości zabużańskie, gdyż sam również ubiegał się o odzyskanie równowartości utraconego majątku na terenach zabużańskich, przez jego wstępnych, a w końcu aktywnie działał w środowiskuZ.i służył im poradami prawnymi. Zresztą ta kwestia, to jest świadomość oskarżonegoJ. O.co do nierzetelności zaświadczenia wydanego przez Kierownika Urzędu Rejonowego wG.W.. została „przesadzona” w wyrokach Sadu Apelacyjnego wP.z 28 grudnia 2009r. sygn.akt(...)jak i potwierdzona w wyroku Sadu Apelacyjnego wP.z 10 lipca 2012r. w sprawie(...).
Wracając do współsprawstwa oskarżonegoJ. O., to należy zaznaczyć, że tenże oskarżony po zapoznani u się jesienią 1999 roku wW.na spotkaniu środowiskaZ.zK. T., przy czym obaj byli już zorientowani w tematyce „egzekwowania” ekwiwalentu za utracone mienie (nieruchomości) pozostawione przez obywateli Polski za wschodnią granicą, o czym traktowała ustawa z 21 sierpnia 1997 roku i gospodarce nieruchomościami, nawiązał z nim współpracę.
Zadaniem oskarżonegoJ. O.w ramach tej współpracy miało być wyszukiwanie w lokalnej prasie (mieszkał on wS.) ogłoszeń, w których można byłoby realizować uprawnienia wynikające z zaświadczenia, o którym m owa wyżej.
J. O.miał uzyskiwać z tego tytułu wynagrodzenie w wysokości 1/3 części kwoty uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze przetargu.
Warto w tym miejscu zaznaczyć, że dzieje się to w roku 2000, czyli w czasie kiedy korzystanie z Internetu w Polsce było przywilejem nielicznych.
W dniu 12 kwietnia 2000 rokuK. T.jako pełnomocnikM. T.udzieliłJ. O.notarialnego pełnomocnictwa substytucyjnego do reprezentowania tejże kobiety przed wszelkimi organami i instytucjami oraz osobami prawnymi i fizycznymi w sprawach związanych z uzyskaniem i realizacją uprawnień wynikających z art. 212 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami z 1997 roku.
Tenże oskarżony w(...)o(...)z dnia 7 czerwca 2000 roku odnalazł zamieszone w tych gazetach ogłoszenie Wojewody(...)o przetargu, który miał się odbyć 30 czerwca 2000 roku i poinformował o tymK. T..
Kilka dni przed wyznaczonym terminem przetargu obaj wyżej wymienieni mężczyźni zgłosili się do przewodniczącej Komisji przetargowej i przedłożyli pełnomocnictwa notarialne do reprezentowaniaM. T..
Ustalili, że w przetargu będzie uczestniczyłK. T., gdyż lokal użytkowy, który miał być przedmiotem przetargu chciał odkupić oskarżonyJ. O., w przypadku gdyK. T.reprezentującyM. T.wygra przetarg. Dużą niezręcznością byłoby uczestniczenie w przetargu przezJ. O., który chciał ten lokal kupić dla siebie występowanie w dwóch rolach.
OskarżonyJ. O.był obecny na sali gdzie odbywał się przetarg, aczkolwiek w nim nie uczestniczył.
W dniu 4 sierpnia 2000r.K. T.jako pełnomocnikM. T.sprzedał ten lokalJ.iJ. O.za kwotę 200 tysięcy złotych, a przypomnieć należy, że zlicytowany on został za kwotę 1.300.000zł. W istocieJ. O.przekazałK. T.130.000zł, gdyż potrącił 70.000zł, które należały mu się zgodnie z umową, z tytułu odnalezienia licytowanej nieruchomości. Żadnej kwoty z tytułu sprzedaży tej nieruchomościM. T.ani jej rodzina nie otrzymała, a o samej transakcji nic nie wiedziała. Natomiast oskarżonyJ. O.w obecnościK. T.iZ. W.własnoręcznie sporządził oświadczenie, że w dniu 2 sierpnia 2000r. przekazał kwotę 130 tysięcy złotych synowiM. S..
W tej sytuacji Sąd Okręgowy miał podstawy ku temu by uznać, że działania oskarżonegoJ. O., miały istotne znacznie dla ... przedmiotowego czynu, zresztą zgodnie z ustalonym podziałem ról, a jednocześnie stanowiły one dążenie do zrealizowania wspólnych zamierzeń, a nie były jedynie działaniem zmierzającym do ułatwienia dokonania czynu innej osobie tj.K. T., a tym samym zasadnie uznał oskarżonegoJ. O.za współsprawcę zarzucanego mu czynu.
Wbrew sugestiom apelującego Sąd Okręgowy nie orzekł przepadku nieruchomości nabytej w drodze przestępstwa lecz jedynie przepadek równowartości kwoty stanowiącej udział oskarżonegoJ. O.w pochodzącym z przestępstwa lokalu użytkowego (w roku 2009 małżonkowieJ.iJ. O.mieli zniesioną wspólność ustawową i oskarżony stał się współwłaścicielem tej nieruchomości).
Niezależnie od apelacji, Sąd zmodyfikował wyrok, na co zresztą zwrócił uwagę Sąd Okręgowy, przy uzupełnieniu podstawy prawnej orzeczenia środka karnego.
W tym stanie rzecz Sąd Apelacyjny w oparciu o treśćart. 437 § 1 i 2 kpk,art. 626 § 1 kpkiart. 636 § 1 kpk, a nadtoart. 8 ust. 1w zw. zart. 1, art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 3 ust. 1 ustawy z 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnychze zmianami orzekła jak w wyroku.

    Izabela Pospieska Przemysław Grajzer  Janusz Szrama

m/zw.