Sąd Okręgowy w Suwałkach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ca 49/15
Data wyroku: 2015-03-11 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Antoni Czeszkiewicz, Joanna Walczuk, Cezary Olszewski

Sygn. aktI.Ca 49/15

POSTANOWIENIE

Dnia 11 marca 2015 roku
Sąd Okręgowy w Suwałkach I Wydział Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSO Cezary Olszewski (spr.)

Sędziowie

SSO Antoni Czeszkiewicz
SSO Joanna Walczuk

Protokolant:

st. sekr. sąd. Ewa Andryszczyk

po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2015 roku w Suwałkach
na rozprawie
sprawy z wnioskuA. W.
z udziałemS. W.

o podział majątku wspólnego

na skutek apelacji uczestnikaS. W.
od postanowienia Sądu Rejonowego w Augustowie
z dnia 17 grudnia 2014r., sygn. akt I Ns 255/14
p o s t a n a w i a:

1
Oddalić apelację;

2
Zasądzić od uczestnika postępowaniaS. W.na rzecz wnioskodawczyniA. W.kwotę 900 zł (dziewięćset złotych) tytułem kosztów zastępstwa prawnego przed Sądem II – giej instancji.

Sygn. akt: I. Ca. 49/15

UZASADNIENIE
WnioskodawczyniA. W.wniosła o dokonanie podziału majątku wspólnego jej i uczestnika postępowaniaS. W., w skład którego wchodzi: spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...)o powierzchni 45,4 m2, wyposażenie w/w lokalu w postaci: lodówki, zabudowy kuchennej, pralki, sofy i komody, wkład zgromadzony na książeczkach oszczędnościowych nr(...)i(...)w Banku Spółdzielczym wB.oraz dochody uzyskane z najmu w/w lokalu mieszkalnego.
Uczestnik postępowaniaS. W.przychylił się do wnioskuw przedmiocie podziału majątku wspólnego, zastrzegając przy tym, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...)oraz oszczędności zgromadzone na książeczce oszczędnościowej w(...)(...)wB.wchodzą w skład jego majątku osobistego.
Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2014 r. w sprawie o sygn. akt: I. Ns. 255/14 Sąd Rejonowy w(...)dokonał podziału majątku wspólnego wnioskodawczyniA. W.i uczestnika postępowaniaS. W., w skład którego wchodzi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...)o powierzchni 45,40 m(
    2)o wartości 135.000 zł, ruchomości w postaci: lodówki, zabudowy kuchennej, pralki, sofy i komody, ogólnej wartości 4.200 zł, kwota 35.468,58 zł zgromadzona na lokacie nr(...)(...)w(...)wB., kwota 479,00 zł z tytułu najmu spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...), w ten sposób, że: na wyłączną własność uczestnika postępowania przyznał spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...)o powierzchni 45,40 m(
    2 )o wartości 135.000 zł oraz ruchomości w postaci: lodówki, zabudowy kuchennej, pralki, sofy i komody, ogólnej wartości 4.200 zł (pkt 1); tytułem spłat stanowiących wyrównanie udziałów zasądził od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawczyni kwotę 87.573,79 zł płatną w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, z ustawowymi odsetkami w przypadku zwłoki w terminie płatności w/w kwoty (pkt 2); zasądził od uczestnika postępowania na rzecz uczestniczki postępowania kwotę 500,00 zł tytułem zwrotu połowy opłaty sądowej (pkt 3); stwierdził, że zainteresowani ponoszą pozostałe koszty związane ze swoim udziałem w sprawie (pkt 4).
Z ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd Rejonowy wynika, żeA. W.iS. W.zawarli związek małżeński w dniu 28 października 2000 r. Natomiast prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego HrabstwaH.z dnia 09.09.2013 r. nr(...)małżeństwo ich zostało rozwiązane przez rozwód. Wspólność ustawowa małżeńska trwała do 23 października 2013 r.
Sąd Rejonowy na gruncieart. 31 k.r.o.przyjął, że w skład majątku wspólnego zainteresowanych wchodzi wyposażenie lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...)w postaci lodówki, zabudowy kuchennej, pralki, sofy i komody o wartości 4.200 zł. Do tej masy majątkowej należy również zakwalifikować własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego nabyte przez małżonków na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej. Sąd I instancji nie podzielił przy tym twierdzeń uczestnika postępowania, jakoby w/w prawo do lokalu stanowiło jego majątek osobisty. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wprawdzie potwierdziło fakt sfinansowania zakupu tego lokalu przezJ. W. (1)działającego w imieniuK. W., jednak wnioskodawczyni, która była stroną zawartego umowy sprzedaży pozostawała wówczas w dobrych relacjach zarówno z teściami, jak i uczestnikiem postępowania i jego bratemK..J. W. (2)miał świadomość, że nabywcami przedmiotowego mieszkania są zarówno syn i synowa, co potwierdził zawarty przez nich akt notarialny. Sąd Rejonowy przyjął także, że w skład majątku wspólnego wchodzi kwota 35.000 zł zgromadzona na lokacie w(...)wB.. W ocenie Sądu Rejonowego, uczestnik postępowania nie wyjaśnił dostatecznie, aby kwota ta pochodziła z wpłat dokonanych na rzeczS. W.przez jego brataK. W.i była darowizną uczynioną jedynie na jego rzecz. Do majątku wspólnego Sąd I instancji zaliczył również dochód z wynajmu mieszkania za okres od 01.10.2013 r. do 01.12.2014 r. w wysokości 479,00 zł jako różnica kwoty 4.200 zł uiszczonej przez najemcę i należny czynsz w wysokości 3.721 zł.
Sąd nie uwzględnił przy tym, aby kwota 18.406,86 zł zgromadzona na lokacie wnioskodawczyni wchodziła w skład majątku wspólnego zainteresowanych, albowiem na datę 23.10.2013 r. nie posiadała ona żadnej lokaty bankowej.
W świetle powyższych ustaleń Sąd I instancji przyjął, że wartość majątku wspólnego stron kształtuje się wokół kwoty 175.147,58 zł i na tę kwotę składa się wartość spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu w kwocie 135.000 zł, ruchomości w kwocie 4.200 zł, kwota 35.468,58 zł zgromadzona na lokacie nr(...)-11-037 w(...)wB.oraz kwota 479,00 zł z tytułu najmu w/w lokalu mieszkalnego.
Dokonując podziału majątku wspólnego Sąd Rejonowy miał na względzie stanowiska zainteresowanych odnośnie przyznania im poszczególnych składników majątku wspólnego, dlatego na wyłączną własność uczestnika postępowania przyznał spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...)wraz z wyposażeniem. W związku z tym, iż kwota 35.468,58 zł została wypłacona przez uczestnika postępowania przed zawarciem przez niego umowy najmu przedmiotowego lokalu mieszkalnego zH. K., spłaty należne wnioskodawczyni zamykają się kwotą 87.579,79 zł.
O kosztach Sąd Rejonowy postanowił zgodnie z treściąart. 520 § 1 k.p.c.
Powyższe orzeczenie w zakresie pkt 1, 2 i 3 zaskarżył uczestnik postępowaniaS. W., zarzucając Sądowi Rejonowemu:

1
naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnięi niewłaściwe zastosowanie, tj.:

a
art. 33 ust. 2 i 10 k.r.o.w zw. zart. 65 § 2 k.r.o.poprzez błędne ustalenie i przyjęcie że:

- spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położone wA.((...)) przyul. (...)wchodzi w skład majątku wspólnego małżon­ków, które zostało zakupione ze środków pochodzących z darowizny uczynionej na rzecz małżonkówA.iS. W., podczas gdy mieszkanie to zakupiono za środki pochodzące z darowizny uczynionej przezK. W.wyłącznie na rzecz uczestnika i taką wolę wyraził darczyńca;
- środki pieniężne zgromadzone na lokacie bankowej w(...)K.w kwocie 35.468,58 zł stanowią majątek wspólny małżonków, podczas gdy pochodziły z darowizny uczynionej uczestnikowi przez brataK. W.i stanowiły majątek osobisty uczestnika postępowania;

2
naruszenie przepisów postępowania, tj:

a
art. 233 § 1w zw. zart. 217 k.p.c.poprzez:

- dowolne ustalenie, wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu, że w skład majątku wspólnego wchodzi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...), podczas gdy wnioskodawczyni w ża­den sposób nie udowodniła, obalając domniemanie zart. 33 ust. 2 k.r.o., iż darowizna uczynio­na przezK. W.uczestnikowi postępowania została uczyniona wspólnie na rzecz małżonkówW., podczas gdy w tej części to na wnioskodawczyni spoczywał cię­żar dowodu wykazania, że darowizna została uczyniona do majątku wspólnego małżonków;
- dowolne ustalenie, wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu, że w skład majątku wspólnego małżonkówW.wchodzą środki zgromadzone na lokacie ban­kowej w(...)wB.w kwocie 35.468,58 zł, podczas gdy z dokumentów złożonych w sprawie jednoznacznie wynika, że środki na tę lokatę pochodziły z darowizny uczynionej przezK. W.swojemu bratu, a okoliczność ta nie była kwestionowana przez wnioskodawczynię;
- dowolne ustalenie, wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu, że w skład majątku wspólnego wchodzi kwota 479,00 zł jako przychód z najmu lokalu położonego wA.przyul. (...), podczas gdy taki przychód nie został osiągnięty,

b
naruszenieart. 567 § 1 k.p.c.poprzez zaniechanie ustalenia, że uczestnik postępowania poniósł nakład z majątku osobistego na majątek wspólny w postaci kwoty 150.000,00 zł, którą uczestnik przeznaczył na pokrycie kosztu zakupu spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego położonego wA.przyul. (...)w kwocie 100.000,00 zł oraz na założenie lokaty bankowej w kwocie 50.000,00 zł, które zostały zdeponowane w(...)K..

Mając na względzie powyższe, apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia i ustalenie, że:

1
w skład majątku wspólnego stron wchodzą ruchomości stanowiące wyposażenie mieszkania przyul. (...)(...)(...)-(...) A., tj.: lodówka o wartości 200,00 zł, pralka automatyczna o wartości 200,00 zł; komoda o wartości 2.400,00 zł; sofa o wartości 400 zł; zabudowa kuchni o wartości 1.000 zł;

2
w skład majątku osobistego uczestnika postępowaniaS. W.wcho­dzi:

a
własnościowe spółdzielcze prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)usytuowane w budynku przyul. (...)wA.wraz z przynależną piwnicą nr(...)o wartości 135.000,00 zł nabyte na podstawie umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego sporządzonego w Kancelarii Notarialnej NotariuszL. F.wA.w dniu 26.06.2006 r.;

b
oszczędności zgromadzone na książeczce oszczędnościowej prowadzonej w(...)wB.w kwocie 35.468,58 zł

i dokonanie podziału składników z pkt 1 w ten sposób, aby wszystkie składniki majątku przyznać na wyłączną własność uczestnika postępowania, za spłatą na rzecz wnioskodawczyni kwoty 2.100,00 zł w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się postanowienia, ustalając jednocześnie, że pozostałe składniki majątku stanowią majątek osobisty uczestnika postępowania oraz zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
ewentualnie:

1
ustalenie, że w skład majątku wspólnego stron wchodzą własnościowe spółdzielcze prawo dolokalu mieszkalnego nr (...)usytuowane w budynku przyul. (...)wA.wraz z przynależną piwnicą nr(...)o wartości 135.000,00 zł nabyte na podstawie umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego sporządzonego w Kancelarii Notarialnej NotariuszL. F.wA.w dniu 26.06.2006 r.; oszczędności zgromadzone na książeczce oszczędnościowej prowadzonej w(...)(...)wB.w kwocie 35.468,58 zł; ruchomości stanowiące wyposażenie mieszkania przyul. (...)lok.(...)
(...)-(...) A., tj.: lodówka o wartości 200,00 zł, pralka automatyczna o wartości 200,00 zł; komoda o wartości 2.400,00 zł; sofa o wartości 400 zł; zabudowa kuchni o wartości 1.000 zł i ustalenie, że uczestnik postępowaniaS. W.poniósł nakład z majątku osobistego na majątek wspólny małżonków w kwocie 150.000,00 zł;

2
dokonanie podziału składników z ust. 1 pkt 1 w ten sposób aby wszystkie składniki majątku przyznać na wyłączną własność uczestnika postępowania, za spłatą na rzecz wnioskodawczyni kwoty 24.668,58 zł w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się postanowienia,

3
zasądzenie od wnioskodawczym na rzecz uczestnika postępowania kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

ewentualnie:

1
uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I Instancji;

2
zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na apelację, wnioskodawczyni wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie od uczestnika postępowania na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja uczestnika postępowania podlegała oddaleniu.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił Sądowi rozpoznającemu apelację na konstatację, że dokonane przez Sąd Rejonowy rozstrzygnięcie, jak i wnioski wywiedzione z przeprowadzonego postępowania dowodowego prowadzące do wydania zaskarżonego postanowienia były prawidłowe. Stąd też w pełni akceptuje poczynione przez Sąd I instancji ustalenia stanu faktycznego, jak i zaprezentowane w uzasadnieniu skarżonego orzeczenia rozważania prawne. W konsekwencji, zarzuty podniesione w treści apelacji, w ocenie Sądu II instancji, stanowią w istocie gołosłowną polemikę z prawidłowymi wskazaniami i rozważaniami Sądu I instancji.
Przechodząc do oceny zarzutów apelacyjnych, przede wszystkim należało zauważyć, że kwestią sporną było to, czy nabycie własnościowego spółdzielczego prawa dolokalu mieszkalnego nr (...)(...)wA.nastąpiło ze środków pieniężnych stanowiących darowiznę uczynioną przez ojca uczestnika postępowania na rzeczS. W.i wchodziły do jego majątku osobistego czy też uczyniona została na rzeczS. W.iA. W.i weszły do ich majątku wspólnego.
Należy w tym miejscu z całą stanowczością podkreślić, iż ustawodawca w sposób jednoznaczny uregulował omawianą kwestię wart. 33 pkt 2 k.r.o.Stosownie do jego treści do majątku osobistego małżonków należą przedmioty majątkowe nabyte m.in. przez darowiznę, chyba że darczyńca inaczej postanowił. Tak skonstruowane domniemanie wskazuje, iż w braku dowodów przeciwnych każda darowizna musi być uznana za dokonaną wyłącznie na rzecz obdarowanego małżonka. Innymi słowy, w wypadku sporu co do woli darczyńcy, ciężar dowodu, że „darczyńca inaczej postanowił” spoczywa na tym z małżonków, który twierdzi, iż na skutek takiego oświadczenia darczyńcy darowizna weszła do majątku wspólnego małżonków (art. 6 k.c.).
Zdaniem Sądu Okręgowego, wnioskodawczyni w toku postępowania przed Sądem Rejonowym wykazała, że powyższa darowizna została uczyniona na rzecz obojga małżonków i tym samym weszła do ich majątku wspólnego. Bezsprzecznie, treść aktu notarialnego w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości sugeruje, iż czynność prawna z dnia 26 czerwca 2006 r. polegająca na nabyciu lokalu mieszkalnego została dokonana do majątku wspólnego małżonków. Poza tym sytuacja między małżonkami w tym okresie i relacje rodzinne wskazują na to, że strony dokonując czynności prawnej miały świadomość, że darowizna wchodzi do majątku i nie było powodów, aby przyjmować, że ta czynność obejmuje tylko jedną ze stron. W ocenie Sądu Okręgowego, gdyby dać wiarę twierdzeniom skarżącego, że darowizna jego ojca została uczyniona wyłącznie na jego rzecz, to wówczas przy sporządzaniu aktu notarialnego nie byłaby obecna jego żona bądź też złożyła oświadczenie, że zakup mieszkania następuje ze środków jej męża. Tymczasem żadna z wyżej opisanych sytuacji nie miała miejsca. W tych okolicznościach w ocenie Sądu Okręgowego, nie było podstaw do przyjęcia, że środki pieniężne przeznaczone na zakup mieszkania stanowiły majątek osobisty uczestnika postępowania i w konsekwencji stwierdzić należy, że Sąd Rejonowy prawidłowo zakwalifikował równowartość tego mieszkania do majątku wspólnego.
Podobnie należało ocenić zarzut uczestnika postępowania kwestionujący zaliczenie do majątku wspólnego środków pieniężnych zgromadzonych na lokacie bankowej w wysokości 35.468,58 zł. Zauważyć bowiem należy, że w sierpniu 2007 r.K. W.wpłacił na rzeczS. W.kwotę 50.000,00 zł i ten ostatni w marcu 2008 r. wypłacił powyższą kwotę. Natomiast we wrześniu 2013 r., czyli po upływie ok. 5 latS. W.wpłacił na swoje konto kwotę 35.000,00 zł i wypłacił ją w lipcu 2014 r. (k. 85). Z powyższego zestawienia nie wynika, aby istniał związek między powyższymi kwotami, a w szczególności trudno jest przypisać im wspólne źródło pochodzenia. W tych okolicznościach stwierdzić należy, że rozważania Sądu Rejonowego dotyczące tejże lokaty były prawidłowe i Sąd ten słusznie przyjął, że jest to składnik majątku wspólnego bowiem zainteresowanych nie łączyła żadna umowa o rozdzielności majątkowej, a więc pozyskane środki stanowiły ich majątek wspólny. W ocenie Sądu okręgowego, uczestnik postępowania nie wykazał pochodzenia tych środków i że należy je zaliczyć do jego majątku osobistego.
Chybiony okazał się też zarzut dotyczący zaliczenia dochodów w wysokości 479,00 zł z najmu lokalu mieszkalnego do majątku wspólnego. Jak słusznie wskazał Sąd Rejonowy kwota ta stanowi różnicę za okres od 01.10.2013 r. do 01.12.2014 r. między kwotą pobraną od najemcyH. K.(300 zł) a kwotą należną na rzecz(...)wA.(w 2013 r. 263,79 zł i od 2014 r. 266,36 zł). Powyższe przeliczenia nie budzą też wątpliwości pod względem rachunkowym. W ocenie Sądu Okręgowego, nie sposób jest też podzielić zarzutów skarżącego, że „czysty” dochód z wynajmu lokalu należałoby zaliczyć na bieżącą konserwację mieszkania. Zauważyć bowiem należy, że najemcę lokalu obciążają drobne nakłady, w szczególności. drobne naprawy podłóg, drzwi i okien, malowanie ścian, podłóg oraz wewnętrznej strony drzwi wejściowych, jak również drobne naprawy instalacji i urządzeń technicznych, zapewniających korzystanie ze światła, ogrzewania lokalu, dopływu i odpływu wody (art. 681 k.c.). A więc nieuzasadniony jest wniosek, że na skarżącym spoczywał obowiązek zwrotu tych nakładów na rzecz najemcy.
W związku z powyższym skarżący nie wykazał w toku postępowania żadnych okoliczności, które skutkowałyby uznaniem skarżonego orzeczenia za błędne, wydane w oparciu o niewłaściwą analizę akt sprawy czy niedostosowaniem stanu faktycznego do regulacji prawnych.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy uznając apelację za nieuzasadnioną, na podstawieart. 385 k.p.c.orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Okręgowy postanowił na zasadzieart. 520 § 2 k.p.c.w zw. zart. 391 § 1 k.p.c., a wysokość kosztów zastępstwa prawnego ustalono na podstawie§ 6a ust. 1 pkt 10w zw. z§ 6 pkt 6w zw. z§ 12 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(t. j. – Dz. U. z 2013 r., poz. 490).