Sąd Rejonowy w Toruniu
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 219/15
Data wyroku: 2015-12-08 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Kamilla Piórkowska
Słowa kluczowe: Podwyższenie Alimentów, Obniżenie Alimentów
Podstawa prawna: art. 138 kro
Teza: podwyższenie alimentów, oddalenie powództwa o obniżenie alimentów

Sygn. akt III RC 219/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 8 grudnia 2015 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie:
Przewodniczący SSR Kamilla Piórkowska
Protokolant  sekr. sądowy Kamil Roliński
Po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2015 r. w Toruniu.
przy udziale -
sprawy z powództwa:K. M. (1)
przeciwko:mał.P. M., działającej przez matkęJ. N. (1)
o:obniżenie alimentów
i z powództwa:mał.P. M., działającej przez matkęJ. N. (1)
przeciwko:K. M. (1)
o:podwyższenie alimentów

1
oddala powództwoK. M. (1)o obniżenie alimentów,

2
podwyższa odK. M. (1)alimenty na rzecz mał.P. M.z kwoty po 350 zł miesięcznie ustalonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 28.02.2012 r. w sprawie III RC(...)do kwoty po 420 zł (czterysta dwadzieścia) miesięcznie, płatnej z góry do rąk matki małoletniejJ. N. (1), poczynając od dnia 1.07.2015 r. do dnia 15-tego każdego miesiąca, z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności każdej z rat, niezależnie od zasiłku rodzinnego, do pobierania którego uprawniona jest matka małoletniej,

3
oddala powództwo mał.P. M.w pozostałym zakresie,

4
nie obciąża stron kosztami sądowymi,

5
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.A. D.kwotę 600 zł (sześćset) plus VAT tytułem pomocy prawnej udzielonej małoletniej z urzędu,

6
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.W. D.kwotę 600 zł (sześćset) plus VAT tytułem pomocy prawnej udzielonejK. M. (1)z urzędu,

7
wyrokowi w pkt 2 nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

Sygn. akt III RC 219/15

UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 23.02.2015r. powódK. M. (1)wniósł przeciwko małoletniej powódceP. M.pozew o obniżenie alimentów z kwoty po 350 zł. miesięcznie do kwoty po 200 zł. miesięcznie. W uzasadnieniu pozwu podał, że odbywa długoletni wyrok pozbawienia wolności, na terenie zakładu karnego nie pracuje a kwota 350 zł. alimentów jest dla niego zbyt wysoka.
Matka mał. pozwanejJ. N. (1)w odpowiedzi na pozew z dnia 4.05.2015r. wniosła o oddalenie powództwa. Swoje stanowisko uzasadniła tym, że córka od 5 lat choruje na cukrzycę, ponadto ma wiele innych schorzeń i jest leczenia u różnych specjalistów. Wiąże się to z dużymi kosztami. Wymaga ponadto specjalnej diety. Matka małoletniej po ukończeniu przez nią 16 lat utraciła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.
J. N. (1)działająca na rzecz małoletniejP. M.w pozwie przeciwkoK. M. (1), wniesionym w dniu 30 czerwca 2015 r., domagała się podwyższenia alimentów z kwoty po 350 zł miesięcznie do kwoty po 600 zł miesięcznie, poczynając od dnia 1 lipca 2015 r.
W uzasadnieniu swojego stanowiska wskazała, że od ostatniej sprawy alimentacyjnej potrzeby córki wzrosły z uwagi na upływ czasu i rozpoczęcie przez córkę nauki w szkole ponadgimnazjalnej. Ponadto małoletnia choruje, na leki wydaje ok. 400 zł. miesięcznie. Ojciec nie interesuje się w ogóle małoletnią , nie łoży dodatkowo na jej utrzymanie.
W odpowiedzi na pozew z dnia 15.10. 2015r.K. M. (1)wniósł o oddalenie tego powództwa. W uzasadnieniu podał, że odbywa długoletni wyrok pozbawienia wolności, na terenie zakładu karnego nie pracuje, podjął naukę, aby podwyższyć kwalifikacje. Ma na utrzymaniu jeszcze jedno dziecko na które płaci alimenty w kwocie po 300 zł. miesięcznie.
Na mocy postanowienia tut. Sądu z dnia 5.08.2015r. obie sprawy zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
S a d u s t a l i ł, c o n a s t ę p u j e:
MałoletniaP. M.urodziła się w dniu (...)Jest dzieckiem z nieformalnegozwiązku (...). /okoliczność bezsporna /
Uprzednio renta alimentacyjna na rzecz małoletniejP. M.została ustalona Wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu w sprawie III RC(...)na kwotę po 350 zł miesięcznie, płatną z góry do rąk matki małoletniej, poczynając od 22 listopada 2011 r. do dnia 15-tego każdego miesiąca niezależnie od zasiłku rodzinnego do pobierania którego uprawniona była matka małoletniej z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności każdej z rat.
/dowód: Wyrok z 28 lutego 2012 r. – k. 24 akt III RC(...)Sądu
Rejonowego wT./
Wówczas małoletnia miała 13 lat, był zaliczona do osób niepełnosprawnych. Wymagała stałej i długotrwałej pomocy innej osoby. Chorowała na cukrzycę typu I, miała wahania cukru, mogła w każdej chwili zapaść na śpiączkę. Przyjmowała na stałe leki, korzystała z pompy insulinowej. Miesięczny koszt leczenia wynosił 300 zł. Chodziła do klasy VI szkoły podstawowej. Dojeżdżała do szkoły, bilet miesięczny kosztował 43 zł.
Matka dziecka nie pracowała, z uwagi na chorobę córki zrezygnowała z pracy. Otrzymywała świadczenie pielęgnacyjne w kwocie po 520 zł. miesięcznie i zasiłek rodzinny 91 zł. oraz dodatek na rehabilitacje 80 zł. Oprócz małoletniej miała na utrzymaniu jeszcze syna lat 15 i córkę lat 19. Otrzymywała alimenty na dzieci łącznie 800 zł., ponadto na syna 153 zł. zasiłku pielęgnacyjnego i 80 zł. zasiłku na rehabilitację. Mieszkała z dziećmi sama w wynajętym mieszkaniu. Za czynsz płaciła 450 zł. miesięcznie, za prąd 150 zł. miesięcznie, za gaz 54 zł. miesięcznie, za internet i telefon 250 zł. miesięcznie.
Pozwany odbywał karę pozbawienia wolności, przed osadzeniem pracował jako glazurnik i zarabiał ok. 1600 zł. netto. Pozostawał w związku małżeńskim, miał ma utrzymaniu jeszcze jedno dziecko w wieku 11 miesięcy. W ZK nie pracował z uwagi na brak pracy, nie posiadał oszczędności.
/dowód: akta Sądu Rejonowego w Toruniu w sprawie III RC(...)

Aktualnie małoletnia  ma 16 lat. Ukończyła gimnazjum. Uczęszcza do kl. I zawodowej szkoły gastronomicznej. Ma w szkole praktyczną naukę zawodu, jest ona nieodpłatna. Uczniowie sami muszą zaopatrywać się w produkty potrzebne na technologię, ich miesięczny koszt to ok. 20 zł. Dojeżdża do szkoły, ma bilet miesięczny. Choruje na cukrzycę, tarczycę typuH., leczy się u alergologa, w poradni wieku rozwojowego, u dermatologa, w poradni reumatologicznej, jej organizm wytwarza przeciwciała, które wyniszczają jej organizm. Przyjmuje na stale leki, m-cznie matka wydaję na nie ok. 400 zł. Do pompy insulinowej dopłaca m-cznie 190 zł.

Małoletnia nosi okulary, ostatnio wzrok jej się pogorszył. Nowe okulary kosztowały ok. 400 zł., wymiana szkła 90 zł.
J. N. (1)otrzymuję na córkę zasiłek rodzinny w kwocie 106 zł.

Ponadto alimenty w kwocie po 350 zł. , zasiłek pielęgnacyjny po 150 zł. miesięcznie i 80 zł. na kształcenie i rehabilitację. Nie ma aktualnie innych dzieci na utrzymaniu. Nie pracuje, jest na utrzymaniu przyjaciela. Nie podejmuje zatrudnienia z uwagi na konieczność dalszego zajmowania się córką, która cierpi na liczne schorzenia i wymaga opieki. Do lutego dostawała świadczenie pielęgnacyjne naP.w kwocie 1200 zł. miesięcznie. Gdy małoletnia skończyła 16 lat utraciła prawo do tego świadczenia. Złożyłam odwołanie. Mieszka z córkami, wnuczką i Konkubentem . Starsza córka ma 24 lata.
Jej konkubent pracuje, zarabia ok. 1800 zł. miesięcznie, całe wynagrodzenie za pracę oddajeJ. N.. Prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Za czynsz, śmieci i wodę płacą ok. 500 zł. miesięcznie, za prąd 150 zł. miesięcznie, gaz 50 zł. miesięcznie. Starsza córka częściowo dokłada się do opłat.
SynJ. N. (1)przebywa w zakładzie poprawczym.

/dowód:
- zaświadczenia lekarskie k. 32, 35-58, 113-114, 178,
- decyzja Prezydenta MiastaT.k. 33-34,
- faktury dot. wydatków – k. 115-133, 154-175,
- zeznania świadków k. 201-205,
-dokumenty z akt IIIRC(...)k. 3-17,
- zeznania matki małoletniej – k. 184/.
K. M. (1)jest pozbawiony wolności od 2013r. Koniec kary przypada na 18.01.2019r. Jest skazany za przestępstwa zart. 155, 157, 279 kk. Przed osadzeniem pracował w swoim zawodzie jako posadzkarz, zarabiał ok. 1800 zł. netto. Pracowałem na „czarno”. Ma na utrzymaniu jeszcze 1 dziecko w wieku 3 lat , ma na nie zasądzone alimenty w kwocie 300 zł. miesięcznie. Przed osadzeniem mieszkał z żoną. Żona wychowywała dzieci. Nie pracuje na terenie aresztu.
Nie ma majątku. Przyjmuje leki na stałe. Mam żółtaczkę i leczy się psychiatrycznie. Obecnie nie wydaję nic na leki, dostaje je z aresztu.

/dowód :
- pisma jednostek penitencjarnych – k. 63, 81, 145, 199, 200,
- zeznania K.M.k.83-84/.
Powiatowy Urząd Pracy dla MiastaT.dysponował ofertami pracy dla mężczyzn bez kwalifikacji zawodowych. Proponowane przez pracodawców wynagrodzenie w 2014 r. wynosiło 1680 zł brutto, a w 2015 r. 1750 zł. brutto.
/dowód: pismo PUP wT.– k. 76/

S ą d z w a ż y ł, c o n a s t ę p u j e:
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów urzędowych i prywatnych, których domniemanie autentyczności wynikające zart. 245 kpc– a w odniesieniu do dokumentów urzędowych również zgodności z prawdą tego co zostało w nich zaświadczone, wynikające zart. 244 kpc– nie zostały podważone.  Zgodnie zart. 230 kpcuznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte w pozwie, pismach procesowych złożonych w sprawie, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości, co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły, w odpowiednim zakresie, potwierdzenie w pozostałym materiale procesowym.
Ponadto powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zeznań świadkówZ. M.,B. N.iM. Ż., przesłuchania matki małoletniej i K.M., które uznano za wiarygodne, gdyż były spójne, logiczne, wzajemnie się uzupełniały i dotyczyły faktów znanych tym osobom bezpośrednio, a ponadto znalazły potwierdzenie w stosownych dokumentach urzędowych i prywatnych.
Ustawodawca przewidział, że potrzeby uprawnionego oraz możliwości zobowiązanego mogą ulec zmianie, tym samym może ulegać zmianie wysokość alimentów. Dlatego zgodnie z brzmieniem przepisuart. 138 krow razie zmiany stosunków zarówno uprawniony, jak i zobowiązany mogą żądać zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego. Natomiast zakres świadczeń alimentacyjnych zależy w myślart. 135 § 1 krood dwóch przesłanek: usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.
Przez zmianę stosunków, o której mowa wart. 138 krorozumie się istotne zwiększenie możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji, istotne zwiększenie się usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego lub istotne zmniejszenie się możliwości zaspokojenia się własnymi siłami (por. kodeks rodzinny i opiekuńczy. Komentarz, pod red. K. Piaseckiego, Warszawa 2006 r., s. 839).
Nie ulega wątpliwości, że potrzeby dziecka rosną wraz z wiekiem. Kwota ostatnich alimentów na rzecz małoletniej została ustalona prawie 4 lata temu.
Sąd Rejonowy w pełni podziela pogląd Sądu Najwyższego, wyrażony w orzeczeniu z dnia 1 czerwca 1965 r. (I CZ 135/64, niepubl.), że „różnica wieku dzieci spowodowana upływem czasu od daty orzeczenia określającego wysokość renty alimentacyjnej, sama przez się uzasadnia wzrost potrzeb związany z uczęszczaniem do szkoły, pobieraniem dodatkowych lekcji itp., co z kolei pociąga za sobą konieczność ponoszenia zwiększonych wydatków”.
Zdaniem Sądu od ostatniej sprawy alimentacyjnej usprawiedliwione potrzeby małoletniej zmieniły się, znacznie wzrosły koszty jej utrzymania. Małoletnia ma obecnie 16 lata i od 1 września 2015 r. zaczął uczęszczać do szkoły zawodowej, co wiąże się z dodatkowymi opłatami związanymi z praktyczną nauką zawodu i dojazdami do szkoły. Nadto małoletnia poważnie choruje. Stwierdzono u niej wiele schorzeń wymagających leczenia, które jest bardzo kosztowne. Wobec powyższego miesięczny koszt utrzymania małoletniej jest duży i wynosi ok. 1000-1200 zł.  Matka dziecka co prawda nie pracuje, jednakże otrzymuje świadczenia z pomocy społecznej, ponadto pozostaje w konkubinacie. Konkubent pracuje i przekazuje jej zarobione pieniądze na utrzymanie domu i rodziny.
Matka małoletniej realizuje swój obowiązek alimentacyjny wobec niej, zaspokajając potrzeby dziecka w zakresie mieszkania, ogrzewania, oświetlenia, liczenia, wyżywienia i ubrania. Wydatki te są w ocenie Sądu całkowicie usprawiedliwione, znajdują uzasadnienie w konieczności zapewnienia dziecku możliwości prawidłowego rozwoju fizycznego i psychicznego. Ponadto czyni ona osobiste starania o jej wychowanie.K. M. (1)nie interesuje się małoletnią w ogóle, nie łoży dodatkowo na jej utrzymanie.
Przez ustawowe określenie „możliwości zarobkowe i majątkowe” należy rozumieć nie tylko zarobki i dochody rzeczywiście uzyskiwane ze swojego majątku, lecz te zarobki i dochody, które osoba zobowiązana może i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności i przestrzeganiu zasad prawidłowej gospodarki oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych (por. Henryk Haak, Obowiązek alimentacyjny. Komentarz, Toruń 1995, s. 118-119).
K. M. (1)aktualnie odbywa karę pozbawienia wolności, nie pracuje i nie osiąga żadnych dochodów, jednakże zgodnie z utrwalonym orzecznictwem należy w takiej sytuacji oceniać możliwości zarobkowe osoby zobowiązanej.
Powiatowy Urząd Pracy dla MiastaT.w okresie ostatnich 6 miesięcy dysponował  ofertami pracy dla mężczyzn bez kwalifikacji zawodowych. Proponowane przez pracodawców wynagrodzenie w 2014 r. wynosiło 1680 zł brutto, a w 2015 r. 1750 zł. brutto. W 2012r. kiedy toczyła się poprzednia sprawa alimentacyjna proponowane przez pracodawców wynagrodzenie wynosiło 1500 zł. brutto. Wobec powyższego kwota ta wzrosła o 250 zł. brutto, co daje ok. 210 zł. netto. ( Sąd kwotę te podzielił na 3 części – jedną dlaK. M., drugą dla jego syna z aktualnego związku i trzecią dla małoletniejP..)
Analiza możliwości zarobkowych i majątkowych K.M.prowadzi do wniosku, że jest on w stanie na rzecz małoletniej uiszczać alimenty w wysokości po 420 zł miesięcznie, tj. wyższej niż do tej pory o 70 zł. Nie posiada jednak możliwości aby płacić alimenty w wysokości żądanej przez matkę małoletniej, tj. po 600 zł miesięcznie.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawieart. 135 §1 krow zw. zart. 138 krow punkcie 1 sentencji wyroku oddalił powództwoK. M. (1)o obniżenie alimentów, w pkt 2 sentencji podwyższył rentę alimentacyjną na rzecz małoletniej do kwoty po 420 zł miesięcznie, poczynając od dnia 1 lipca 2015 r. , zgodnie z żądaniem pozwu.
Następnie Sąd oddalił powództwo małoletniej w pozostałej części i nie obciążył małoletniej kosztami sądowymi w zakresie oddalonego powództwa mając na uwadzeart. 96 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm.).K. M. (1)był zwolniony od kosztów sądowych.
W punktach 5 i 6 wyroku, Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocników stron ustanowionych z urzędu wynagrodzenia w myśl§ 6 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia  28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
O rygorze natychmiastowej wykonalności Sąd orzekł w punkcie IV wyroku na podstawieart. 333 §1 kpc.