Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 1885/14
Data wyroku: 2015-10-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Łazowska
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 ustawy o funduszu ubezpieczeń społecznych

Sygn. aktVIII U 1885/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 października 2015 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Grażyna Łazowska

Protokolant:

Kamila Niemczyk

po rozpoznaniu w dniu21 października 2015 r. w Gliwicach
sprawyT. K.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
oprawo do emerytury
na skutek odwołaniaT. K.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia31 lipca 2014 r.nr(...)

1
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu prawo do emerytury poczynając od 10 lipca 2015 r.,

2
zasądza od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego 60 zł (sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

(-) SSO Grażyna Łazowska
Sygn. akt VIIIU 1885/14

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 31.07.2014r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.odmówił ubezpieczonemuT. K.(K.) prawa do emerytury na podstawie art.184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w związku z§4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, gdyż ubezpieczony: przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego i nie złożył wniosku o przekazanie zgromadzonych tam środków na dochody budżetu państwa, a także na dzień 01.01.1999r. nie osiągnął 25 – letniego okresu składkowego i nieskładkowego oraz nie udokumentował żadnego okresu pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Decyzją z dnia 30.01.2015r. organ rentowy ponownie odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury na podstawie przepisów powołanych powyżej, gdyż ubezpieczony: przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego i nie złożył wniosku o przekazanie zgromadzonych tam środków na dochody budżetu państwa oraz na dzień 01.01.1999r. nie udowodnił wymaganego 15 – letniego okresu pracy w warunkach szczególnych. Jednocześnie organ rentowy ustalił, iż ubezpieczony na dzień 01.01.1999r. udowodnił wymagany 25 - letni staż pracy.
Ubezpieczony w odwołaniach od niniejszych decyzji domagał się ich zmiany przez przyznanie prawa do emerytury z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych oraz zasądzenia na swoją rzecz od organu rentowego kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Na rozprawie w dniu 05.12.2014r. pełnomocnik ubezpieczonego oświadczył, iż domaga się zaliczenia do pracy w warunkach szczególnych okresów zatrudnienia ubezpieczonego wfirmie (...), kiedy to ubezpieczony wykonywał pracę kierowcy operatora żurawia oraz wfirmie (...), kiedy to pracował jako kierowca samochodu ciężarowego.
Organ rentowy w odpowiedziach na odwołania wniósł o ich oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonych decyzjach.
Sąd połączył sprawy do łącznego rozpoznania.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyT. K.urodził się w dniu (...), legitymuje się na dzień 1.01.1999r. 25 - letnim okresem składkowym i nieskładkowym.
W dniu 10.07.2015r. ubezpieczony złożył w organie rentowym wniosek o wykreślenie z rejestru członków otwartych funduszy emerytalnych i przekazanie do budżetu państwa środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym.
W okresie od 11.01.1973r. do 31.12.1990r. odwołujący był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...)wS..
W świadectwie pracy z dnia 02.01.1991r. podano, iż ubezpieczony w tym czasie zajmował stanowisko operatora żurawia samochodowego oraz, że: od dnia 27.10.1973r. do dnia 16.10.1975r. odbywał zasadniczą służbę wojskową, od dnia 27.05.1986r. do dnia 26.05.1987r. był oddelegowany z macierzystego zakładu pracy na budowę eksportową, natomiast od dnia 01.09.1989r. do dnia 31.12.1990r. przebywał na urlopie bezpłatnym.
Wyżej wymienione Przedsiębiorstwo świadczyło usługi budowlane dla innych podmiotów i stąd dysponowało sprzętem ciężkim do prac budowlanych m.in. dźwigami.
Ubezpieczony pracował w bazie przedsiębiorstwa wC.. Początkowo - do czasu powołania do wojska, ubezpieczony wykonywał pracę pomocnika operatora żurawia wieżowego i był przygotowywany do samodzielnej pracy. Operator żurawia wieżowego zajmował się wówczas budową bloków mieszkalnych, montażem płyt betonowych. W wojsku ubezpieczony zdobył prawo jazdy kategorii C i po powrocie do Przedsiębiorstwa pracował jako kierowca samochoduJ., a następnie został skierowany na kurs operatora żurawia samojezdnego kołowego. W Książce operatora nr(...)-8 ( której kserokopia znajduje się w aktach osobowych ubezpieczonego )Instytut (...)potwierdził, iż ubezpieczony odbył szkolenie i uzyskał pozytywny wynik sprawdzianu w zakresie: obsługi żurawia samojezdnego kołowego do 10 ton, klasa trzecia - w dniu 13.04.1976r., żurawia samojezdnego kołowego, wielkości - wszystkie, klasa pierwsza – w dniu 06.06.1983r. Po ukończeniu w 1976r. kursu operatora jw. ubezpieczony od maja 1976r. do dnia 31.08.1989r. faktycznie, generalnie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, wykonywał pracę operatora żurawia samojezdnego, a sporadycznie tylko pracował jako kierowca samochodu ciężarowego. Pracę operatora żurawia ubezpieczony wykonywał również podczas pracy na eksporcie na terenie byłego ZSRR, kiedy to obsługiwał żurawia samojezdnego(...).
Razem z ubezpieczonym pracowali w tym czasie:
-J. G., który zatrudniony był wPrzedsiębiorstwie (...)od dnia 08.07.1974r. do dnia 31.03.1993r. i pracował jako operator dźwigu samojezdnego, a następnie przez około 3 lata jako kierowca autobusu,
-K. O., który zatrudniony był w Przedsiębiorstwie od dnia 15.02.1978r. do dnia 04.04.1992r. i wykonywał pracę kierowcy wywrotki, kierowcy pogotowia technicznego oraz montażysty żurawi.
W dniu 22.04.2015r.Centrum (...) S.A.( poprzednia nazwa
(...) S.A.wS.) wydała ubezpieczonemu świadectwo wykonywania prac w warunkach szczególnych za okres zatrudnienia od dnia 01.05.1976r. do 25.05.1986r. oraz od dnia 30.07.1987r. do dnia 02.09.1989r. na stanowisku maszynisty żurawi samojezdnych kołowych wymienionym w wykazie A, dziale V, poz.33, pkt 4 załącznika nr 1 do zarządzenia nr 9 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 01.08.1983r. w sprawie wykazu stanowisk pracy w zakładach pracy nadzorowanych przez Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach, uprawniające do wcześniejszego przejścia na emeryturę oraz do wzrostu emerytury i renty. Świadectwo to zostało przedłożone przez pełnomocnika ubezpieczonego do akt sprawy w toku toczącego się postępowania sądowego, znajduje się też w aktach osobowych odwołującego i nie zostało przedłożone organowi rentowemu.
Z dokumentacji akt osobowych ubezpieczonego dotyczących spornego okresu jego zatrudnienia wynika stanowisko ubezpieczonego: operator, operator – kierowca, operator żurawia samochodowego Takie stanowisko zostało wykazane m.in. w karcie obiegowej zmiany, kartach wynagrodzeń, kwestionariuszu osobowym.
W aktach tych znajdują się również:
- życiorys ubezpieczonego z 1985r., w którym odwołujący podał, iż od dnia 11.01.1973r. zaczął pracować w „E.-u ” jako pomoc operatora, a po odbyciu służby wojskowej powrócił do pracy i pracuje jako kierowca – operator żurawi samochodowych,
- umowa o pracę z dnia 26.05.1986r.o zatrudnieniu ubezpieczonego na budowie eksportowej w ZSRR na stanowisku kierowcy – operatora(...),
- karta obiegowa zmiany(...)oraz karta wyjazdowa skierowanego na budowę:K.w ZSRR z wykazanym stanowiskiem: operatora żurawia samochodowego,
- zaświadczenie z dnia 20.05.1986r. o przydatności ubezpieczonego do pracy na budowach w ZSRR jako kierowcy – operatora.
Następnie od dnia 02.01.1991r. ubezpieczony był zatrudniony kolejno: wPrzedsiębiorstwie (...) Spółka z o.o.wG.i wPrzedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o.(...)V.wZ..
Ubezpieczony na okoliczność tego zatrudnienia przedstawił w organie rentowym świadectwa pracy wystawione przez:
- P.P.Z.(...) Sp. z o.o.z dnia 03.07.1995r. z wykazanym okresem zatrudnienia od dnia 02.01.1991r. do dnia 30.06.1995r. na stanowiskach: kierowcy – mechanika, st. koordynatora do spraw spedycji i transportu,
-Przedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o.(...)V.wZ.z wykazanym okresem zatrudnienia od dnia 01.07.1995r. do dnia 31.01.1999r. na stanowisku zastępcy kierownika do spraw transportu.
Przedsiębiorstwa te zajmowały się usługami transportowymi, a zatrudnieni w nich kierowcy jeździli samochodami ciężarowymi przede wszystkim w trasy międzynarodowe. W firmie nie było samochodów typuN.czyŻ..
Ubezpieczony pracował w bazie tych firm położonej wZ.. Od początku swojego zatrudnienia, to jest od dnia 02.01.1991r. odwołujący faktycznie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę kierowcy samochodu ciężarowego o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony i pracę taką świadczył do końca 1996r. Od 1997r. przeszedł do spedycji na stanowisko st. koordynatora do spraw spedycji i transportu. Odtąd tylko sporadycznie wyjeżdżał w trasy. Ostatnim zajmowanym przez niego stanowiskiem było stanowisko zastępcy kierownika do spraw transportu.
Razem z ubezpieczonym pracowali:
-B. J., który zatrudniony był wfirmie (...)i „G.–F.
I ”(...) Sp. z o.o.(...)V.od 1992r. do 2000r. na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego,
-W. K., który zatrudniony był w P.P.Z.(...)od dnia 04.01.1991r. do dnia 31.07.1997r. oraz w(...) Sp. z o.o.(...)V.od dnia 01.08.1997r. do dnia 31.05.2000r. i pracował jako kierowca dużych samochodów ciężarowych typuM.,S.,I..
Powyższe Sąd ustalił na podstawie dokumentacji akt organu rentowego, akt osobowych ubezpieczonego z okresu jego zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie (...), akt osobowych świadkówJ. G.iK. O., zeznań świadkówJ. G.,K. O.,B. J.iW. K.oraz zeznań ubezpieczonego ( protokół elektroniczny z rozprawy z dnia 10.07.2015r. czas 00:13:48 – 01:23:29 ).
Odnośnie rodzaju rzeczywiście wykonywanej pracy przez ubezpieczonego Sąd dał wiarę zeznaniom słuchanych w sprawie świadków oraz ubezpieczonego, gdyż były one rzeczowe, szczegółowe, logiczne, zasadniczo zgodne ze sobą. Świadkowie pracowali razem z ubezpieczonym w spornych okresach jego zatrudnienia i stąd niewątpliwie posiadają szczegółową wiedzę na temat miejsca i charakteru wykonywanej przez ubezpieczonego pracy. Nadto zeznania te znajdują potwierdzenie w powołanej w sprawie dokumentacji, zwłaszcza, odnośnie pracy ubezpieczonego wfirmie (...), w dokumentacji zawartej w aktach osobowych.
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 184 ust. 1 i 2w zw. zart. 32 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych( tekst jednolity Dz. U. z 2015r., poz. 748 ) prawo do emerytury ma ubezpieczony urodzony po 31.12.1948 roku , który:

-

ukończył 60 lat,

udokumentował do dnia 31.12.1998r. 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, w tym co najmniej 15 lat zatrudnienia przy pracach wymienionych w wykazie ARozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zm.),

nie przystąpił do OFE albo złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w OFE za pośrednictwem ZUS, na dochody budżetu państwa,

Po myśli § 2 ust. 1 i 2 w/w rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie
Okoliczność sporna w rozpoznawanej sprawie dotyczyła posiadania przez ubezpieczonego na dzień 01.01.1999r. wymaganego 15 – letniego okresu pracy wykonywanej w warunkach szczególnych.
W wykazie A, dziale V, poz.3 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. wymienione zostały prace – „ prace maszynistów ciężkich maszyn budowlanych i drogowych ”, natomiast w wykazie A, dziale VIII, poz.2 wyszczególnione zostały prace –
„ prace kierowców samochodów ciężarowych o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony ”.
W ocenie Sądu, przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że ubezpieczony od dnia 01.05.1976r., czyli po ukończeniu kursu operatora żurawia samojezdnego i zdobyciu uprawnień w tym zakresie, do dnia 31.08.1989r.( gdy po tym czasie korzystał z urlopu bezpłatnego ), wykonywał pracę, która mieści w pracach określonych w powyższym rozporządzeniu.
Odwołujący w tym okresie generalnie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował jako operator żurawia samojezdnego, sporadycznie tylko wykonywał pracę kierowcy samochodu ciężarowego. Pracę operatora żurawia jw. ubezpieczony świadczył także w czasie oddelegowania do pracy na budowę eksportową w ZSRR.
Okoliczność tę potwierdzają zeznaniach świadkówJ. G.iK. O., zeznania ubezpieczonego, dokumentacja osobowa oraz świadectwo pracy w warunkach szczególnych, które ubezpieczony przedłożył w toku niniejszego postępowania.
Zauważyć należy, iż w judykaturze ugruntowany jest pogląd, iż pracownik, który u jednego pracodawcy w tym samym okresie wykonywał różne rodzaje pracy w szczególnych warunkach ( wymienione w załączniku do rozporządzenia z dnia 07.02.1983r. – wykaz A ) stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, nie powinien być pozbawiony uprawnienia do zaliczenia tego okresu do zatrudnienia w szczególnych warunkach ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27.01.2012r. w sprawie o sygn. akt II UK 103/11. LEX nr 1130388 ).
Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało także, iż ubezpieczony w kolejnym okresie spornym, to jest podczas zatrudnienia wfirmie (...)i
(...) Sp. z o.o.(...)V.od dnia 02.01.1991r. do końca 1996r. wykonywał pracę, która mieści w pracach określonych w powyższym rozporządzeniu
( wykazie A, dziale VIII, poz.2 ).
Ubezpieczony w tym czasie rzeczywiście stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował jako kierowca samochodu ciężarowego o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony.
Ustalając to Sąd oparł się na zeznaniach słuchanych w sprawie świadkówB. J.iW. K.- współpracowników ubezpieczonego z tego okresu, zeznaniach ubezpieczonego, a także opisanych wcześniej świadectwach pracy.
Bez znaczenia dla rozpoznania sprawy pozostaje fakt, że ubezpieczony nie przedłożył w organie rentowym za okresy sporne świadectw pracy w szczególnych warunkach. Fakt wykonywania takiej pracy został wykazany w postępowaniu sądowym za pomocą innych dowodów. W postępowaniu odwoławczym przed Sądem nie obowiązują bowiem ograniczenia dowodowe jakie występują w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe przed organem rentowym, a Sąd może ustalić okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość jak: okresy zatrudnienia, w tym wykonywanie pracy w warunkach szczególnych, za pomocą wszelkich środków dowodowych, przewidzianych wkodeksie postępowania cywilnego(por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10.03.1984r. III UZP 6/84, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21.09.1984r. III UZP 48/84, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 07.12.2006r., I UK 179/06, LEX nr 342283).
W konsekwencji uznania, że ubezpieczony legitymuje się wymaganym 15 – letnim okresem pracy w warunkach szczególnych, stwierdzić należy, że spełnia wszystkie przesłanki nabycia prawa do emerytury.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.w pkt 1 wyroku zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury poczynając od dnia 10.07.2015r., tj. od dnia złożenia przez ubezpieczonego w organie rentowym wniosku o wykreślenie z rejestru członków otwartych funduszy emerytalnych i przekazanie do budżetu państwa środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, gdyż z tym dniem ubezpieczony spełnił wszystkie przewidziane prawem przesłanki przyznania prawa do dochodzonego świadczenia ( art.100 ust.1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS ).
W pkt 2 wyroku Sąd na podstawieart.98 k.p.c.w związku z§2 ust.1 i 2, §12 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie i ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu( tj. Dz.U. z 2013r., poz.461 ze zm. ) zasądził od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
(-) SSO Grażyna Łazowska