Sąd Okręgowy w Kielcach
IX Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IX Ka 1716/14
Data wyroku: 2015-02-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Zbigniew Karamara, Wojciech Arczyński, Klaudiusz Senator

Sygn. akt IX Ka 1716/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 lutego 2015 roku
Sąd Okręgowy w Kielcach IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Klaudiusz Senator (spr.)
Sędziowie: SSO Wojciech Arczyński
SSO Zbigniew Karamara
Protokolant: st. sekr. sądowy Anna Niebudek
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Augustyna Pindziaka
po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2015 roku
sprawyJ. W.
oskarżonego o przestępstwo zart.177 § 2kk
na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora, pełnomocnika oskarżycielki posiłkowejJ. K.i oskarżyciela posiłkowegoT. K.
od wyroku Sądu Rejonowego w Kielcach
z dnia 6 czerwca 2014 roku sygn. akt XII K 397/12

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że :

1
uchyla orzeczenie z punktu II wyroku w przedmiocie warunkowego zawieszenia wykonania oskarżonemu wymierzonej kary pozbawienia wolności wydane na podstawieart. 69 § 1 i 2 kkiart. 70 § 1 pkt. 1 kk;

2
uchyla orzeczenie z punktu III wyroku w przedmiocie orzeczenia wobec oskarżonego kary grzywny wydanego na podstawieart. 71 § 1 kkiart. 33 § 1 i 3 kk;

3
uchyla orzeczenie z punktu IV wyroku w przedmiocie orzeczenia wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, do których prowadzenia uprawnia prawo jazdy kategorii „C” wydane na podstawieart. 42 § 1 kkw zw. zart. 43 § 1 pkt. 1 kk;

4
wymierzoną oskarżonemuJ. W.karę pozbawienia wolności za przypisany mu w wyroku czyn podwyższa do 4 (czterech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;

5
na podstawieart. 42 § 1 kkw zw. zart. 43 § 1 pkt. 1 kk( w brzmieniu obowiązującym w dacie czynu) orzeka wobec oskarżonegoJ. W.środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, do których prowadzenia uprawnia prawo jazdy kat.(...)iCna okres 6 (sześciu) lat i na podstawieart. 43 § 3 kkzobowiązuje oskarżonegoJ. W.do zwrotu dokumentu prawa jazdy;

6
zasądza od oskarżonegoJ. W.na rzecz Skarbu Państwa kwotę 400 (czterystu) złotych tytułem opłaty za obie instancje i obciąża oskarżonego wydatkami za I instancję;

II
na podstawieart. 46 § 2 kkorzeka wobec oskarżonegoJ. W.nawiązkę w wysokości 10.000 (dziesięć tysięcy) złotych na rzeczJ. K.;

III
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

IV
zasądza od oskarżonegoJ. W.na rzeczJ. K.kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów ustanowienia pełnomocnika w postępowaniu odwoławczym;

V
zasądza od oskarżonegoJ. W.na rzecz Skarbu Państwa kwotę 20 (dwadzieścia) złotych tytułem wydatków za postępowanie odwoławcze.

sygn. akt IXKa 1716/14

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Kielcach wyrokiem z dnia 6 czerwca 2014r. uznał oskarżonegoJ. W.za winnego popełnienia przestępstwa zart. 177§2 kki za czyn ten wymierzył mu karę 2 lat pozbawienia wolności, której wykonanie na podstawieart. 69§1 i §2 kkiart. 70§1 pkt 1 kkwarunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 5 lat próby, na podstawieart. 71§1 kkiart. 33§1 i §3 kkorzekł wobec oskarżonego karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 50 zł., na podstawieart. 42§1 kkw zw. zart. 43§1 kkorzekł wobec oskarżonego środek karny na okres 3 lat w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, do których prowadzenia uprawnia prawo jazdy kat. C, zaś na podstawieart. 43§3 kkzobowiązał oskarżonego do zwrotu dokumentu prawa jazdy.
Apelacje od tego wyroku wnieśli prokurator, pełnomocnik oskarżycielki posiłkowejJ. K.i oskarżyciel posiłkowyT. K..
Prokurator na podstawieart. 425 kpk,art. 444 kpkorazart. 447§2 kpkzaskarżył wyrok na niekorzyść oskarżonego w części orzeczenia o karze.
Powołując się naart. 427§1 kpkorazart. 438 pkt 2 i 4 kpkwyrokowi Sądu Rejonowego zarzucił:
1. rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec J.W.za zarzucany mu aktem oskarżenia czyn – kary 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 5 lat próby i niesłuszne niezastosowanie wobec niego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych poprzez nadanie przez Sąd I instancji nadmiernej wagi okolicznościom łagodzącym, a to – postawie oskarżonego w toku postępowania, wykazanej przez niego skruchy i świadomości rozmiaru tragedii, której był sprawcą, a niedostatecznym uwzględnieniu bardzo wysokiego stopnia społecznej szkodliwości zarzucanego mu czynu wynikającego ze skutków jego zachowania
- będących wynikiem zlekceważenia przez oskarżonego podstawowej zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w postaci nie zachowania szczególnej ostrożności podczas wykonywania manewru wyprzedzania innego pojazdu w sytuacji, gdy żadna zewnętrzna okoliczność nie utrudniała mu jazdy, a manewr wyprzedzania podjął bezpośrednio po wyjechaniu zza wyprzedzanego pojazdu, bez szansy na możliwość realnej oceny sytuacji panującej na drodze, podczas gdy oskarżony kierując samochodem na drodze ekspresowej i uwzględniając przy tym porę dnia i roku kiedy poruszał się pojazdem powinien był przewidywać, że natężenie ruchu będzie duże i że wskutek nienależytego upewnienia się co do sytuacji na drodze może dojść do zderzenia pojazdów i nieprzewidywalnych skutków, co doprowadziło, żeJ. W.wjechał wprost przed nadjeżdżający z przeciwnego kierunku ruchu i jadący w sposób prawidłowyN. (...)kierowany przezM. K., który nie miał żadnych szans uniknięcia zderzenia, w wyniku czego doszło do tragicznych skutków śmierci trzech osób i spowodowania choroby realnie zagrażającej życiuJ. K.oraz obrażeń ciałaŁ. G., które naruszyły czynności narządu jego ciała na czas trwający dłużej niż 7 dni, co sprawia, że Sąd I instancji orzekł karę nieadekwatną do popełnionego przez oskarżonego czynu, która nie spełni wychowawczego oddziaływania wobec społeczeństwa;
II obrazę przepisów postępowania, a toart. 626§1 kpkmającą wpływ na treść wydanego orzeczenia poprzez nie zamieszczenie w wyroku rozstrzygnięcia o kosztach postępowania i ustalenia kto, w jakiej części i w jakim zakresie ponosi koszty postępowania w niniejszej sprawie.
Podnosząc te zarzuty na podstawieart. 437§2 kpkwniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie wobecJ. W.kary 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności i środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat oraz obciążenie go kosztami postępowania.
Oskarżyciel posiłkowyT. K.zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego na podstawieart. 425§1 i 2 kpkiart. 444 kpkw całości na niekorzyść oskarżonego. Powołując się na przepisyart. 427§1 kpk,art. 437 i art. 438 pkt 2,3 i 4 kpkwyrokowi zarzucił:
1. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku i bezpodstawne ustalenia, że oskarżony nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym i stopień jego winy jest średni, w sytuacji gdy zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że oskarżony umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym i podjął manewr wyprzedzania nie mając widoczności skutkiem czego było znaczne przekroczenie pasa jezdni i wjechanie w prawidłowo jadący z przeciwka samochód pokrzywdzonych oraz, że oskarżyciel posiłkowy nie jest pokrzywdzonym i że z tego tytułu nie może domagać się zadośćuczynienia w sytuacji, gdy wskutek działania oskarżonego doznał krzywdy i cierpienia z powodu śmierci trojga najbliższych osób
2. obrazę przepisów postepowaniaart. 410 i art. 424§1 kpkprzez sporządzenie  uzasadnienia częściowo odnoszącego się do zachowania oskarżonejJ. B. (1)– k -12 uzasadnienia - w sytuacji, gdy oskarżonym jest w niniejszej sprawieJ. W., a nie występuje w niej żadna oskarżona kobieta, ani żadna osoba o imieniu i nazwiskuJ. B. (1)– co wyklucza omyłkę pisarską, a stanowi wyraz kopiowania uzasadnienia odnośnie innego stanu faktycznego i jest dowodem braku rzeczywistego uzasadnienia, a jedynie kopiowania fragmentów innego uzasadnienia nie wiadomo, jak mającego się do niniejszej sprawy w zakresie stanu faktycznego i jego oceny – co wpłynęło na ustalenie odnośnie stopnia winy oskarżonego, które w tym kontekście jawi się jako nierzetelne i sztampowe powielanie doktrynalnych formuł, bez należytego odniesienia do konkretnej sprawy oraz wskazanie na karcie 15 uzasadnienia, że oskarżony poruszał się samochodem do którego prowadzenia wymagana była kategoria prawa jazdy C, w sytuacji gdy oskarżony kierował samochodem osobowymf. (...), do o którego prowadzenia wymagana jest kategoria B prawa jazdy – i na tym ustaleniu oparł swoje rozważania co do orzeczenia środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów, gdy żaden z dowodów nie daje podstaw do takich ustaleń - co w efekcie nie daje podstawy do  oceny czy uzasadnienie zawiera rozważania sądu, czy też kopiuje w jakimś zakresie oceny z innej sprawy i uniemożliwia tym samym kontrolę instancyjną wyroku
3. rażącą niewspółmierność kary wymierzonej oskarżonemu za przypisane mu przestępstwo w pkt. I wyroku wynikającą z orzeczenia kary pozbawienia wolności w wymiarze 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby w wymiarze 5 lat, kary grzywny 100  stawek po 50 zł., orzeczenia środka karnego o symbolicznym znaczeniu orzeczeniu zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych do prowadzenia, których uprawnia prawo jazdy kategorii C –wobecJ. W.na okres lat 3 – z powodu nieuwzględnienia znacznego stopnia winy przypisanej oskarżonemu wynikającej z rażącego naruszenia obowiązków kierowcy przez oskarżonego i jego wyłącznego zawinienia co do powstania i skutków wypadku, wysokiego stopnia szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemu wynikającego z wagi naruszonych przepisówprawa o ruchu drogowymoraz nieuwzględnienia celów wychowawczych i zapobiegawczych, jakie kara ma spełniać w stosunku do sprawcy i celów społecznych oddziaływania na uczestników ruchu drogowego, przez co nie tworzy zaufania do obowiązującego systemu prawnego i atmosfery potępienia dla ludzi łamiących prawo, nieuwzględnienia skutków działania sprawcy jakim była śmierć trzech osób, ciężkie obrażenia jednej osoby oraz obrażenia ciała na okres dłuższy niż 7 dni u kolejnej osoby przy braku jakiegokolwiek przyczynienia się innej osoby co dawało wypadkowi w zakresie skutków niemalże rozmiar katastrofy
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku, a gdyby Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia, wniósł o jego zmianę przez
I. uznanieJ. W.za winnego zarzucanego mu czynu przy uznaniu, że niemyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym podejmując manewr wyprzedzania bez upewnienia się, że nie nadjeżdża z przeciwka inny pojazd i orzeczenie wobec oskarżonegoJ. W.kary w wymiarze 6 lat pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania.
II. na podstawieart. 42 § 2 kkw zw. zart. 43 § 1 kk, orzeczenie wobec niego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 lat
III. na mocyart. 46 § 1 kkorzeczenie od oskarżonego częściowego zadośćuczynienia w kwocie 10 tys. zł. na rzecz pokrzywdzonegoT. K.
IV. obciążenie oskarżonego kosztami postępowania.
Pełnomocnik oskarżycielki posiłkowejJ. K.na podstawieart. 425§1 i 2 kpk,art. 444 kpkzaskarżył wyrok w części dotyczącej wymiaru kary pozbawienia wolności oraz środka karnego na niekorzyśćJ. W..
Skarżący powołując się na przepisyart. 438 pkt 1 i 4 kpkw zw. zart. 427§2 kpkzaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
1. naruszenie prawa materialnego tj.art. 42 § 1 k.k.poprzez jego błędną  wykładnię, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie w postaci orzeczenia wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, do których prowadzenia uprawnia prawo jazdy kategorii C, podczas  gdy właściwym zakazem w przedmiocie orzeczonego środka karnego jest orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych do, których prowadzenia uprawnia prawo jazdy kategorii B,
2. naruszenie prawa materialnego, tj.art. 46 § 2 k.k.poprzez jego niezastosowanie i niezobowiązanie oskarżonego do wypłaty na rzecz pokrzywdzonejJ. K.nawiązki w kwocie 10000 złotych pomimo złożenia przez pełnomocnika pokrzywdzonej w ustawowym terminie w dniu 30 maja 2014 roku  wniosku w tej sprawie i uznanie przez Sąd, iż nie ma podstaw do jego uwzględniania z uwagi na jego nieudowodnienie w toku postępowania dowodowego,
3. rażącą niewspółmierność orzeczonej kary pozbawienia wolności względem oskarżonegoJ. W.polegającą na wymierzeniu oskarżonemu kary jedynie 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 5 lat poprzez przecenienie znaczenia ustalonych w tej sprawie okoliczności łagodzących, takich jak dotychczasowa niekaralność oskarżonego, jego ustabilizowany tryb życia oraz warunki i jego właściwości osobiste, przy jednoczesnym niedocenieniu wymowy i znaczenia ustalonych przez Sąd okoliczności, zwłaszcza bardzo wysokiego stopnia społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu, co ostatecznie doprowadziło do wymierzenia mu kary nieodpowiadającej jej celom w zakresie prewencji ogólnej i indywidualnej i nieuwzględniającej ustawowych dyrektyw wymiaru kary nakazujących zwracać  szczególną uwagę na okoliczności czynu i sposobu działania sprawcy, co w  konsekwencji spowodowało wymierzenie mu kary nieuwzględniającej bardzo wysokiego stopnia społecznej szkodliwości czynu, która to orzeczona kara nie da się także zaakceptować w odbiorze społecznym jako rażąco łagodna i nie wpływa na prawidłowe kształtowanie świadomości prawnej obywateli.
Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł, aby Sąd odwoławczy korzystając z uprawnień przewidzianych wart. 437 § 1 i 2 k.p.k.— zmienił zaskarżony wyrok - Sądu I instancji w części dotyczącej orzeczenia o karze oraz środku karnym i w tym  zakresie orzekł odmiennie co do istoty sprawy poprzez:
1. wymierzenie oskarżonemu kary 6 (sześciu) lat pozbawienia wolności oraz orzeczenie środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich  pojazdów mechanicznych — na okres 8 lat (ośmiu) lat
2. orzeczenie od oskarżonegoJ. W.na rzecz oskarżycielki posiłkowejJ. K.na podstawieart. 46 par. 2 k.k.nawiązki w kwocie 10 000  złotych — słownie (dziesięć tysięcy złotych ).
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Wniesione apelacje o ile zmierzają do zaostrzenia odpowiedzialności karnej dla oskarżonego za popełnione przestępstwo zasługują na uwzględnienie, jednak jedynie w granicach represji karnej wskazanej w wyroku Sądu Okręgowego.
Nie jest natomiast zasadna apelacja oskarżyciela posiłkowegoT. K.zarzucająca, że Sąd Rejonowy dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych ustalając, że oskarżony naruszył nieumyślnie zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Prawidłowo Sąd I instancji wskazał, żeJ. W.nie zachował szczególnej ostrożności i nie upewnił się czy ma odpowiednią widoczność i dostateczne miejsce do wyprzedzania bez utrudnienia ruchu pojazdom nadjeżdżającym z przeciwka (k.1117,1170). Takie ustalenie nie świadczy o umyślnym naruszeniu zasad ruchu drogowego i godzeniu się przez oskarżonego na zajechanie drogi pojazdowi jadącemu z przeciwka wbrew twierdzeniom zawartym w apelacjiT. K.. W żaden sposób nie można bowiem ustalić, że oskarżony działał z zamiarem naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Na taki zamiar nie wskazuje żaden z przeprowadzonych w sprawie dowodów. Oskarżony krytycznego dnia natomiast nie dochował wymaganych od niego aktów staranności, w okolicznościach sprawy zachowania szczególnej staranności przy wykonywaniu manewru wyprzedzania. Tak więc oskarżony nie działał z zamiarem naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, lecz pogwałcenie tych zasad było wynikiem niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo, że oskarżony (postępując w sposób ustalony przez Sąd Rejonowy) możliwość naruszenia zasad bezpieczeństwa przewidywał. Ta możliwość przewidzenia nie wskazuje na umyślne działanie. Takie bowiem zachowanie dowodzi nieumyślnego naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym, a nie zamiaru jego popełnienia w postaci godzenia się na takie zachowanie, jak to niezasadnie w apelacji podniósł oskarżyciel posiłkowyT. K..
Zauważyć należy, że Sąd Rejonowy opinię Instytutu Ekspertyz Sądowych im. prof. drJ. S.wK.ocenił, jako pełną, jasną i nie zawierającą żadnych wewnętrznych sprzeczności i na jej podstawie poczynił ustalenia faktyczne, uznając, że była ona podstawowym dowodem, na którym Sąd opierał ustalenia w sprawie (k.1166).
Istotnie Sąd Rejonowy w uzasadnieniu zawarł stwierdzenia odnoszące się do zachowaniaJ. B. (2), ale uchybienie to nie mogło mieć żadnego wpływu na treść zapadłego w sprawie wyroku.
Sąd I instancji zawarł w uzasadnieniu ocenę stopnia winyJ. W.. Ocenił tę stopień, jako średni, a uzasadnił to tym, że oskarżony popełnił przestępstwo nieumyślnie. Prawidło jednak Sąd nie stwierdził żadnych przesłanek wyłączjących bądź zmniejszających zawinienie oskarżonego (k.1173).
Skarżący mają racje, że Sąd Rejonowy przecenił okoliczności łagodzące przy wymiarze kary dla oskarżonego, nie uwzględniając należycie okoliczności obciążających i wysokiego stopnia społecznej szkodliwości przestępstwa jakiego się dopuścił.
Sąd bardzo pozytywnie ocenił to, że oskarżony nie był dotychczas karany, prowadzi ustabilizowany tryb życia, pracuje, ma rodzinę i utrzymuje dzieci.
Co do uprzedniej niekaralności zwrócić należy uwagę, że nie popełnianie przestępstw jest sytuacją oczekiwaną od każdego obywatela i niekaralność nie może być postrzegana, jako szczególny powód do wyróżnienia. Prowadzenie ustabilizowanego trybu życia, wykonywanie pracy, posiadanie rodziny i utrzymywanie członków rodziny stanowią zwykłe okoliczności dot. życia codziennego i nie mogą decydująco wpływać na wymiar kary.
Nie można nadawać nadmiernego znaczenia temu, że oskarżony nie jest zdemoralizowany. Zostało mu przecież przypisane popełnienie przestępstwa nieumyślnego. Nadto wskazywanie cech negatywnych, które nie występują u danego oskarżonego nie może być traktowane, jako istotna okoliczność łagodząca, bowiem nawet u sprawcy poważnego przestępstwa umyślnego z reguły można wynaleźć, jakąś cechę negatywną, która u niego nie występuje.
Nie może być okolicznością wpływającą na złagodzenie wymiaru kary to, że oskarżony kierując swoim pojazdem przekroczył oś jezdni o 1,1 metra. Zauważyć należy, że niemalże w każdej sytuacji da się wskazać bardziej niekorzystne okoliczności, których mógł się dopuścić sprawca, a które nie pojawiły się w zachowaniu danego oskarżonego np. osoba znęcająca się nad ofiarą, mogła teoretycznie dopuścić się bardziej okrutnych zachowań, bądź realizować swoje przestępcze zachowanie przez dłuższy okres czasu. Tak więc nie ma istotnego znaczenia to, że oskarżonyJ. W.nie poruszał się swoim samochodem zjeżdżając znacznie na lewy pas (jak to podniósł Sąd Rejonowy), a więc więcej niż na głębokość 1,1 metra. Już takie zachowanie oskarżonego (a więc zjazd na głębokość 1,1 metra) miało taki skutek, że kierujący samochodemN.nie miał żadnej możliwości uniknięcia wypadku. Zasadnie oskarżyciel posiłkowyT. K.wskazane przekroczenie osi jezdni odniósł do szerokości pasa jezdni i szerokości samochoduF. (...), która w rzeczywistości wynosi 1,75 m (k.222).
Nieuprawnione są również domniemania Sądu I instancji, że gdyby wypadek zakończył się tylko na zderzeniu samochodówF.iN.to na skutek tego zderzenia osoby znajdujące się w samochodzieN.nie odniosłyby poważnych obrażeń. Już po zderzeniu z samochodemF.doszło do oderwania przedniego lewego kołaN.oraz do rozerwania jego układu kierowniczego i hamulcowego, a więc kierujący tym pojazdem nie miał wpływu na tor jego ruchu, a przecież samochódN.po zderzeniu musiałby się w jakiś sposób zatrzymać, a więc mógłby uderzyć w inny pojazd, w barierkę, drzewo lub inną przeszkodę na drodze lub poza nią. To, że doszło do zderzenia z innym pojazdem znajdującym się na drodze nie jest niczym nadzwyczajnym skoro do wypadku doszło na drodze ekspresowej, na której odbywał się przecież niemały ruch samochodowy. Oskarżony w takim ruchu się poruszał, przed nim jechał samochód ciężarowy, za nim podążało kilka pojazdów, a z naprzeciwka nadjechał samochódN., którego oskarżony powinien zauważyć, gdyby należycie obserwował sytuację na drodze. Zdarzenie nie miało miejsca na drodze w terenie odludnym, w obszarze, gdzie jest niewielki ruch samochodowy. Zresztą nie może być okolicznością łagodzącą to, że gdyby przebieg wypadku był inny niż miało to miejsce w rzeczywistości to jego skutki byłyby mniejsze (tak bowiem należy interpretować stwierdzenie Sądu o tym, że gdyby przedmiotowy wypadek zakończył się tylko na zderzeniu samochoduF.zN., to osoby podróżujące tym pojazdem nie odniosłyby poważnych obrażeń). Sąd ma ocenić stopień społecznej szkodliwości czynu odnosząc go do realiów sprawy, które na skutek wyłącznego zachowania oskarżonego zaistniały i za taki czyn wymierzyć karę.
Nie docenił Sąd Rejonowy przy wymiarze kary w należyty sposób ustalonej w toku postępowania okoliczności, że kierujący samochodemN.nie przyczynił się do wypadku, a wyłączną winę za jego zaistnienie ponosiJ. W.. Podobną ocenę należy odnieść do skutków wypadku w postaci śmierci aż trzech osób oraz opisanych obrażeń u dwóch innych osób. Okoliczności te Sąd I instancji uwzględnił przy wymiarze kary, ale w niedostateczny sposób.
Odnośnie wyrażonego przez oskarżonego żalu i skruchy, którą to okoliczność oczywiście należy ocenić bardzo pozytywnie, to trzeba mieć na uwadze także i to, iż brak takiego zachowania ze strony oskarżonego w realiach sprawy i skutków czynu byłby trudny do zaakceptowania.
W świetle powyższego uznać należy w sposób oczywisty, że wymierzona oskarżonemu przez Sąd Rejonowy kara jest rażąco łagodna.
Za karę sprawiedliwą, odpowiadającą stopniowi zawinienia, adekwatną do stopnia społecznej szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemu, spełniającą należycie swoje role zapobiegawcze i wychowawcze wobec oskarżonego, odpowiadającą obiektywnie ocenianym potrzebom kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa uznać należy karę wskazaną w wyroku Sądu Okręgowego. Tak ukształtowana kary spełni warunki, jakie stawiaart. 53 kk.
Żądanie oskarżycieli posiłkowych wymierzenia oskarżonemu kary 6 lat pozbawienia wolności razi swoją surowością.
Zasadne są zarzuty podniesione we wniesionych apelacjach wskazujące na konieczność i celowość orzeczenia wobec oskarżonego także zakazu prowadzenia pojazdów takiej kategorii, jakim oskarżony spowodował wypadek. Ustalone przez Sąd okoliczności czynu i sposób prowadzenia pojazdu krytycznego dnia wskazują jednoznacznie na konieczność długotrwałego wyeliminowania oskarżonego z ruchu drogowego albowiem stanowi on poważne zagrożenie bezpieczeństwa w komunikacji, w tym dla innych uczestników ruchu drogowego. Dlatego też należało orzec, jak w punkcie I podpunkt 5.
Trafnie pełnomocnik oskarżycielki posiłkowejJ. K.zarzucił naruszenieart. 46§2 kk. Skoro Sąd nie orzekł obowiązku naprawienia szkody na rzeczJ. K., to uwzględniając realia sprawy powinien orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonej w celu zadośćuczynienia za ciężki uszczerbek na zdrowiu, jaki był skutkiem wypadku oraz za doznaną przez nią krzywdę. Uwzględniając te okoliczności w pełni uzasadnione jest orzeczenie nawiązki w wysokości 10000 zł., o czym Sąd Okręgowy orzekł w punkcie II wyroku. Z akt postępowania jednoznacznie wynika, jakich obrażeń doznała oskarżycielka posiłkowa i wiążącą się z tym krzywdę, jaką poniosła.
Słusznie natomiast postąpił Sąd Rejonowy nie orzekając nawiązki na rzecz oskarżyciela posiłkowegoT. K.albowiem zgodnie zart. 46§2 kkten środek karny może być orzeczony jedynie na rzecz pokrzywdzonego przestępstwem.T. K.występuje w sprawie w charakterze oskarżyciela posiłkowego w oparciu o uregulowanie zawarte wart. 52§1 kpk. Wykonuje bowiem prawa pokrzywdzonego, który zmarł.
Zmiany w zakresie wymierzonej oskarżonemuJ. W.kary implikują kwestię orzeczenia co do należnej od niego opłaty, o czym Sąd Okręgowy orzekł w oparciu o treśćart. 10 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych(t.j. Dz.U. z 1983 nr 49 poz. 223 z późn. zm.) w pkt I podpunkt 6 wyroku wymierzając oskarżonemu opłatę za obie instancje.
Mając powyższe na uwadze należało, na podstawieart. 437§1 kpkorzec, jak w punkcie I i III wyroku.
Z uwagi na to, że oskarżycielka posiłkowa poniosła w postępowaniu przed Sądem II instancji wydatki związane z ustanowieniem pełnomocnika, na podstawieart. 627 kpkw zw. zart. 634 kpk,§2 ust. 1, § 14 ust. 2 pkt 4, §14 ust.7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(Dz. Ust. nr 163 poz. 1348 z późn. zm.) należało orzec, jak w punkcie IV wyroku.
W zakresie wydatków za postępowanie odwoławcze orzeczono w oparciu o przepisart. 627 kpkw zw. zart. 634 kpk.
SSO Zbigniew Karamara SSO Klaudiusz Senator SSO Wojciech Arczyński