Sąd Rejonowy w Rzeszowie
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 400/15
Data wyroku: 2015-10-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Kallaus
Teza: Wyzbywanie się majątku w wyniku wynoszenie z domu rzeczy ruchomych, alkoholizm, niedokładanie się do potrzeb członków rodziny  nie tworzy uzasadnienia dla powództwa dalej idącego, zawierającego wniosek o ustalenie daty wstecznej w zakresie orzeczenia rozdzielności majątkowej pomiędzy małżonkami. Powyższe okoliczności nie stanowią bowiem wyjątkowej sytuacji. Należy bowiem podkreślić, że wyjątkowość stanu faktycznego uzasadniająca uwzględnienie powództwa z art. 52 §2 k.r.o. powinna mieć charakter szczególnie doniosły, skoro przesłanka ta pozostaje w związku z przyczyną rozwiązania wspólności, która sama w sobie musi być ważna. A zatem chodzi w tym drugim wypadku o jednoznaczne okoliczności, których znaczenie wykracza poza przyczynę uzasadniającą uwzględnienie żądania co do zasady.

Sygn. akt III RC 400/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 października 2015 r.
Sąd Rejonowy w Rzeszowie – III Wydział Rodzinny i Nieletnich
w składzie:
Przewodniczący: SSR Andrzej Kallaus
Ławnicy:-------
Protokolant:sekr. sądowy Ewelina Marszał
po rozpoznaniu w dniu 12 października 2015 r. w Rzeszowie
sprawy
z powództwaI. P. (1)
przeciwkoE. P. (1)
o ustanowienie rozdzielności majątkowej

I
u s t a l a rozdzielność majątkową pomiędzy powódkąI. P. (1)i pozwanymE. P. (1)w miejsce wspólności majątkowej wynikającej z zawarcia przez strony w dniu 02.10.1982r. związku małżeńskiego przed kierownikiem USC wK.(nr aktu małżeństwa 53/82) – z dniem 23.07.2015r.,

II
w pozostałej części powództwo o d d a l a,

III
z n o s i wzajemnie koszty procesu pomiędzy stronami.

III RC 400/15

UZASADNIENIE
wyroku z dn. 12.10.2015r.
PowódkaI. P. (2)wniosła do tut. Sądu 23.07.2015 r. pozew o ustalenie rozdzielności małżeńskiej z datą wsteczną, kierując swoje żądanie przeciwko pozwanemuE. P. (1), podnosząc, że pozwany nadużywa alkoholu, nie przyczynia się do tworzenia wspólnego majątku, a wręcz przeciwnie powoduje jego uszczuplenie, gdyż powódka jest zmuszona do opłacania należności związanych z umieszczeniem małżonka w izbie wytrzeźwień. Podkreślono, że strony mieszkają razem, ale ze względu na alkoholizm pozwanego, pozostają w stanie separacji faktycznej. Strony zajmują osobne pomieszczenia w domu.
Pozwany wniósł o oddalenie powództwa.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Strony zawarły związek małżeński 02.10.1982r. w wyniku złożenia przed Kierownikiem USC wK.zgodnych oświadczeń. W wyniku tego zdarzenia powstała pomiędzy nimi małżeńska wspólność majątkowa, która nie była modyfikowana przez strony na zasadzie umów majątkowych. W skład majątku wspólnego wchodzi nieruchomość zabudowana domem jednorodzinny. Wartość tego majątku wynosi ok. 250.000 zł.
Powódka pracuje jako nauczyciel z wynagrodzeniem 2100 zł miesięcznie.
Pozwany podejmuje prace dorywcze. Jest osobą uzależnioną od alkoholu. Sąd Rejonowy w Rzeszowie zastosował wobec niego przymusowe leczenie, wydając w tym przedmiocie 26.05.2011 r. postanowienie zobowiązujące go do leczenia w systemie niestacjonarnym. Następne postępowanie o leczenie odwykowe zostało wszczęte 26.09.2015r. i zakończyło się orzeczeniem z dn. 04.11.2014 r. Na mocy tego postanowienia utrzymano wobec pozwanego obowiązek leczenia odwykowego. Sąd Rejonowy w Rzeszowie 21.05.2015 r. zmienił formę terapii przeciwalkoholowej na stacjonarną.
Strony mieszkają ze sobą. Pozwany nadużywa alkoholu. Z tego powodu jest umieszczany w izbie wytrzeźwień. Należności związane z izolacją pozwanego są ściągane z majątku wspólnego.E. P. (2)nie przyczynia się do jego powstawania, wręcz przeciwnie wynosi z domu drobne rzeczy i sumy pieniężne. Wobec pozwanego wszczęto postepowania karne w sprawie o znęcanie się nad członkami rodziny.
Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie odpisu aktu stanu cywilnego oraz akt sprawy o leczenie odwykowe, gdyż dowody te stanowią dokumenty urzędowe, które nie zostały podważone w toku procesu. Sąd uznał za wiarygodne zeznania powódki, stwierdzając, że korespondują one z powyższymi dokumentami. Natomiast odmówił wiarygodności zeznaniom pozwanego, gdyż były one sprzeczne z zebranym materiałem dowodowym.
Sąd zważył co następuje:
W myślart. 52 § 1 k.r.o.z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej. Nie ulega wątpliwości, że marnotrawienie majątku wspólnego w wyniku alkoholizmu jest ważną przyczyną rozwiązania wspólności małżeńskiej. Założenie to znalazło swój wyraz w wydanym wyroku, mocą którego Sąd orzekł rozdzielność majątkową pomiędzy stronami. Jednak wyzbywanie się majątku w wyniku wynoszenie z domu rzeczy ruchomych, alkoholizm, niedokładanie się do potrzeb członków rodziny nie tworzy uzasadnienia dla powództwa dalej idącego, zawierającego wniosek o ustalenie daty wstecznej w zakresie orzeczenia rozdzielności majątkowej pomiędzy małżonkami. Powyższe okoliczności nie stanowią bowiem wyjątkowej sytuacji. Należy bowiem podkreślić, że wyjątkowość stanu faktycznego uzasadniająca uwzględnienie powództwa zart. 52 §2 k.r.o.powinna mieć charakter szczególnie doniosły, skoro przesłanka ta pozostaje w związku z przyczyną rozwiązania wspólności, która sama w sobie musi być ważna. A zatem chodzi w tym drugim wypadku o jednoznaczne okoliczności, których znaczenie wykracza poza przyczynę uzasadniającą uwzględnienie żądania co do zasady. O wyjątkowej sytuacji można mówić tylko wówczas, gdy występujące w rzeczywistości okoliczności są tego rodzaju, że potencjalni kontrahenci małżonków przy zastosowaniu racjonalnego rozumowania musieliby powstrzymać się od ryzyka dokonania z ich udziałem czynności prawnych albo dokonaliby tych czynności ze świadomością niebezpieczeństwa wystąpienia perturbacji w zakresie zaspokojenia swojego prawa. Trzeba bowiem zauważyć, że w ramach omawianych przepisów ustawodawca nie realizuje w sposób bezwzględny ochrony dobra rodziny, lecz bierze pod uwagę również interesy wierzycieli. Wspólne, wieloletnie zamieszkiwanie z osobą nadużywającą alkoholu nie odpowiada hipotezie powołanej normy prawnej, albowiem rodzi przekonanie, że taki stan rzeczy jestde factoakceptowany w rodzinie. Wystarczy zauważyć, że zgodnie z przytoczeniami powódki dochodziło wielokrotnie do zaspokojenia z majątku wspólnego należności powstałych w związku z nagannym zachowaniem się pozwanego.
Powódka łączy żądanie ustanowienia rozdzielności z datą wsteczną z faktem interwencji policji i zamiarem uchylenia się od kosztów ewentualnej egzekucji świadczenia związanego z kolejnym umieszczeniem pozwanego w izbie wytrzeźwień. Jednakże to założenie zupełnie odrywa się od wymogów prawnych stawianych wobec orzeczenia o rozdzielności majątkowej z datą wsteczną. Data ta musi odnosić się do zdarzenia, które można wyodrębnić z rzeczywistości, a które jako skierowane do otoczenia zawiera przekaz o faktycznym zerwaniu pomiędzy stronami ich wzajemnych relacji majątkowych. Kolejna interwencji policji nie ma takiego charakteru zwłaszcza w sytuacji, w której wcześniej dochodziło do takich czynności, a żadne z nich nie zmieniło obrazu stosunków majątkowych małżonków. Nie można określać tego elementu stanu faktycznego w sposób dowolny. Zdarzenie rozpoczynające okres, co do którego sąd może wprowadzić rozdzielność majątkową, musi być uzewnętrznione w stopniu, jaki umożliwia potencjalnym wierzycielom odnotowanie tego faktu i powiązanie go ze sprawami majątkowymi małżonków. Skoro nadużywanie alkoholu przez uczestnika sięga kilku lat wstecz i w tym okresie często dochodziło do umieszczania pozwanego w izbie wytrzeźwień, to nie stało nic na przeszkodzie, aby powódka wystąpiła z powództwem wcześniej, bez konieczność domagania się ustanowienia rozdzielności majątkowej z datą wsteczną.
Trzeba stwierdzić, iż niepodobna ustalić rozdzielności majątkowej pomiędzy małżonkami z innym terminem niż dzień wniesienia pozwu w odniesieniu do stanu separacji faktycznej, która w żaden sposób nie została ujawniona w stosunkach zewnętrznych, tym bardziej że ta kwestia została poruszona wyłącznie w pozwie, ale już pominięta w postępowaniu dowodowym.
W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji
z.
odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć powódce,
kal. 14 dni.