Sąd Okręgowy w Tarnowie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 735/15
Data wyroku: 2015-10-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jacek Liszka
Słowa kluczowe: Składki Na Ubezpieczenie Społeczne
Podstawa prawna: art. 17 ust 1, art. 23 ust 1 ustawy z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2015r., poz. 121)

Sygn. akt IV U 735/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 października 2015 roku
Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSR del. Jacek Liszka
Protokolant: st. sekr. sądowy Patrycja Czarnik
po rozpoznaniu w dniu 21 października 2015 roku w Tarnowie na rozprawie
sprawy z odwołania(...)Spółka Jawna wT.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 2 czerwca 2015 roku nr(...)
w sprawie(...)Spółka Jawna wT.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o należności z tytułu składek

1
oddala odwołanie;

2
zasądza od(...)Spółka Jawna wT.na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.kwotę 1 500 zł (słownie: jeden tysiąc pięćset złotych 00/100) tytułem częściowego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt IV U 735/15

UZASADNIENIE

wyroku Sądu Okręgowego z dnia 21 października 2015 r.
Decyzją z dnia 2 czerwca 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT., z powołaniem się na przepisyustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 121 ze zm.) stwierdził, że(...)spółka jawna wT.jest dłużnikiem ZUS z tytułu nieopłaconych składek za okres od 10/2012 r. do 11/2012r. na: ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na łączną sumę zadłużenia 133 696,27 zł. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że ubezpieczony – płatnik składek z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy jest obowiązany obliczać, potrącać, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy.
Z powyższą decyzją nie zgodził się odwołujący -(...)spółka jawna wT., wnosząc odwołanie w którym wskazał, iż to właściwy pracodawca, czyli Firma(...)Spółka z o.o. weW.za sporne miesiące nie zapłaciła należnych składek do ZUS, bowiem to ta Spółka płaciła wówczas wynagrodzenie pracownikom. W świetle powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji ZUS.
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Podkreślono, iż po analizie konta płatnika składek wykazane w decyzji zadłużenie z tytułu składek ustalono w prawidłowej wysokości.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Płatnik składek -(...)Spółka Jawna w dniu 1.08.2012 r. zawarł porozumienie z(...)Spółka z o.o. o przeniesienie pracowników w trybieart. 23(

    1 )kp, a następnie w dniu 1.09.2012 r. zawarł właściwą umowę ze wskazaną Spółką, której przedmiotem było świadczenie przez(...)Sp. z o.o. na rzecz odwołującego płatnika składek usług z segmentu określanego jako outsourcing kadrowo-płacowy. Wymieniona wyżej umowa ze spółką(...)została następnie przez odwołującego się wypowiedziana oświadczeniem z dnia 28.11.2012 r., a przyczyną wypowiedzenia były opóźnienia w regulowaniu składek za zatrudnionych pracowników.
Dowód:
- akt ZUS,
- odpis aktualny z KRS dot. odwołującej się Spółki Jawnej – k. 9-10.
Organ rentowy w wydanych w dniu 15.05.2014 r. decyzjach kierowanych zarówno do płatnika składek, jak i do zatrudnionych w odwołującej się Spółce pracowników ustalił, że przejęcie pracowników Spółki(...)przez(...)Sp. z o.o. było czynnością nieważną jako sprzeczną z ustawą oraz stwierdził, że ubezpieczeni jako pracownicy u płatnika składek, tj. FHU(...)podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu i chorobowemu w okresie od 1.09.2012 r. do 31.10.2012 r.
Dowód:akt ZUS
Decyzje z dnia 15.05.2014 r. w liczbie 42 sztuki zostały doręczone poszczególnym pracownikom(...)indywidualnie, a samemu pracodawcy – płatnikowi składek zbiorczo, tzn. wszystkie w jednej przesyłce w dniu 21.05.2014 r., co potwierdził pracownik Spółki na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Nikt nie wniósł odwołania od powyższych decyzji, a więc stały się one ostateczne i wiążące również w niniejszym postepowaniu.
Dowód:akt ZUS
Decyzją z dnia 2.06.2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.stwierdził, że(...)spółka jawna wT.jest dłużnikiem ZUS z tytułu nieopłaconych dla pracowników składek za okres od 10/2012 r. do 11/2012 r., na: ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych na łączną sumę zadłużenia 133 696,27 zł.
Od tej decyzjiSpółka (...)złożyła odwołanie.
Dowód:akt ZUS
Powyższe ustalenia faktyczne zostały poczynione w oparciu o dowody z dokumentów zgromadzone w trakcie postępowania i zalegające w aktach ZUS.
Sąd pozytywie ocenił dowody z dokumentów, zalegających w aktach rentowych oraz zgromadzonych w toku postępowania. Ich autentyczność oraz wiarygodność, jak również poprawność materialna i formalna nie budziły wątpliwości Sądu, nie były też kwestionowane przez strony postępowania. Brak było zatem jakichkolwiek podstaw, także takich jakie należałoby uwzględnić z urzędu, aby dokumentom tym odmówić właściwego im znaczenia dowodowego, w tym wynikającego zart. 244 kpciart. 245 kpc.

Sąd Okręgowy rozważył, co następuje:
Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz.U. z 2015 poz. 121) składki na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, wypadkowe oraz chorobowe za pracowników, obliczają, rozliczają i przekazują co miesiąc do Zakładu w całości płatnicy składek – którym jest między innymi pracodawca (art. 4 pkt 2 lit. a ustawy). Na podstawie art. 23 ust. 1 powołanej wyżej ustawy od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, na zasadach i w wysokości określonych wustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Z kolei obowiązek pracodawcy obliczania, pobierania i odprowadzania z dochodu ubezpieczonego pracownika składki na ubezpieczenie zdrowotne regulują przepisyustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych(Dz.U. z 2015 poz. 581). Taki obowiązek konstytuuje art. 85 ust. 1 tej ustawy. Natomiast art. 93 ust. 1 ustawy stanowi, iż składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz należności z tytułu odsetek za zwłokę nieopłacone w terminie podlegają ściągnięciu na zasadach określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych.
Stosownie doart. 9 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy(Dz.U. z 2014r. poz. 272) obowiązek opłacania składki za pracowników na Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych obciąża pracodawców objętych działaniem ustawy. Z kolei po myśli art. 30 ustawy poboru składek na Fundusz dokonuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych w okresach miesięcznych, łącznie ze składkami na ubezpieczenia społeczne, a kwoty pobrane tytułem składek przekazuje Funduszowi w terminie do 15. dnia następnego miesiąca.
Natomiast obowiązek opłacania składek na Fundusz Pracy regulujeart. 104 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy(Dz.U. z 2015 poz. 149), który stanowi, iż składki ustalone od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, wynoszących w przeliczeniu na okres miesiąca, co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę opłacają pracodawcy oraz inne jednostki organizacyjne za osoby pozostające w stosunku pracy lub w stosunku służbowym.
Ponadto, zgodnie zart. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznychdo składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne.
W niniejszym postępowaniu należy podkreślić, że decyzje z dnia 15.05.2014 r. w których ZUS ustalił, iż przejęcie pracowników(...)Spółka Jawna wT.przez(...)Sp. z o.o. było czynnością nieważną oraz stwierdził, że ubezpieczeni jako pracownicy u płatnika składek, tj. Spółki(...)podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu i chorobowemu w okresie od 1.09.2012 r. do 31.10.2012r., nie zostały zaskarżone odwołaniem. Doręczono je indywidualnie poszczególnym pracownikom, jak i zbiorczo płatnikowi składek(...)Spółka Jawna. Pracownik tej Spółki potwierdził bowiem odbiór przesyłki z ZUS własnoręcznym podpisem w dniu 21.05.2014 r. Takie doręczenie należy uznać za jak najbardziej prawidłowe w świetlekodeksu postępowania administracyjnego, tj.art. 39 kpai następnych. Tłumaczenia wspólników Spółki Jawnej, iż po otrzymaniu 42 sztuk przedmiotowych decyzji ZUS z dnia 15.05.2014 r. rozdali je poszczególnym pracownikom, gdyż uznali, że dotyczą one pracowników, a nie Spółki nic nie zmieniają w tym względzie oraz są bezzasadne. Skoro bowiem przedmiotowe decyzje były wysłane również zbiorczo przez ZUS na adres Spółki i wymieniały ją w nagłówku jako adresata, a zarazem – płatnika składek, to nie mogło być jakichkolwiek wątpliwości w tej mierze.
Powyższe decyzje są ostateczne. Ubezpieczeni pracownicy, jak i pracodawca nie złożyli od nich odwołania ani nie podważyli ich w inny sposób. Wobec tego należy przyjąć, zgodnie z zasadą domniemania prawidłowości aktów administracyjnych, że wywołują one skutki prawne i wiąże inne organy państwowe, w tym sądy (zob. np. wyrok NSA z 18 listopada 1998 r., SA 1103/97, LEX nr 35126). Także sąd ubezpieczeń społecznych jest związany ostateczną decyzją administracyjną, od której strona nie wniosła odwołania w trybieart. 4779k.p.c.ani nie podważyła jej skuteczności w inny prawem przewidziany sposób (patrz wyrok SN z dnia 29.01.2008r., I UK 173/07, OSNP 2009/5-6/78).
Powyższe stanowisko należy uznać za ugruntowane w judykaturze. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13 czerwca 2013 r. (I UK 20/13) podkreślił, że sąd ubezpieczeń społecznych jest związany decyzją organu rentowego, która uzyskała przymiot decyzji ostatecznej z tego względu, iż nie została zaskarżona do sądu. W judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje się jednolicie, że zgodnie z zasadą domniemania prawidłowości aktów administracyjnych oraz zasadą uwzględniania przez sądy powszechne skutków prawnych orzeczeń organów administracyjnych, która ma swoje źródło w prawnym rozgraniczeniu drogi sądowej i drogi administracyjnej, sąd ubezpieczeń społecznych jest związany ostateczną decyzją, od której strona nie wniosła odwołania w trybieart. 4779k.p.c., ani nie podważyła jej skuteczności w inny prawem przewidziany sposób. Możność badania, a ściślej - kwestionowania decyzji administracyjnej wyłącznie w ograniczonym zakresie, w myśl wypracowanej w judykaturze Sądu Najwyższego koncepcji bezwzględnej nieważności (nieistnienia) decyzji administracyjnej, stanowi jedyne odstępstwo od zasady związania sądu cywilnego decyzją administracyjną. Poza tym sąd w postępowaniu cywilnym nie jest uprawniony do kwestionowania decyzji administracyjnej, w szczególności pod względem jej merytorycznej zasadności i jest nią związany także wówczas, gdy w ocenie sądu decyzja jest wadliwa (por. także np. wyroki z dnia 10 czerwca 2008 r., I UK 376/07, OSNP 2009 nr 21-22, poz. 295; z dnia 7 kwietnia 2011r., I UK 357/10, LEX nr 863946 oraz uzasadnienie uchwały z dnia 15 września 2011 r., II UZP 8/11, OSNP 2012 nr 19-20, poz. 252 i powołane w nich orzeczenia, jak i wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 9 grudnia 2014 r., III AUa 279/14).
Kwestie podniesione przez odwołującego w niniejszym postepowaniu (np. w piśmie z dnia 19.10.2015 r. k. 13-15), a dotyczące np. braku podstaw do podważania legalności umów zawartych pomiędzy spółkami(...)a(...), w tym o przekazanie w trybieart. 23(

    1)kpczęści pracowników zostały już rozstrzygnięte ostatecznymi, niezaskarżonymi przez ich adresatów decyzjami ZUS z dnia 15.05.2014r. Te decyzje nie zostały zaskarżone odwołaniem ani wzruszone w jakikolwiek inny sposób.
Skoro zatem z ostatecznych decyzji ZUS z dnia 15.05.2014 r. wynika prawomocnie, że odwołująca się spółka(...)jako pracodawca jest płatnikiem zaległych składek, to ta Spółka powinna uregulować zadłużenie wynikające z zaskarżonej decyzji ZUS z dnia 2.06.2015 r. Nawet gdyby spółka(...)wpłaciła do ZUS jakąś kwotę z tego tytułu, to podlegałby to zwrotowi tej Spółce, gdyż zaległości składkowe ma uregulować płatnik składek tj. pracodawca -(...)Spółka Jawna wT.. Wzajemne natomiast rozliczenia z tego tytułu pomiędzy Spółką(...)a Spółką odwołującą się nie mają jakiegokolwiek znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy.
Wobec powyższego na podstawie powołanych przepisów orazart. 477(

    14)§1 kpcSąd oddalił odwołanie od decyzji ZUS z dnia 2.06.2015 r. r jako niezasadne. W punkcie II wyroku zasądził natomiast od(...)Spółka Jawna wT.na rzecz organu rentowego kwotę 1500 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na podstawie§ 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(tekst jedn. Dz.U z 2013 r., poz. 490 ze zm.).
Przedmiotem niniejszego postępowania była kwestia zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Nie była więc to sprawa o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego o których mowa w § 11 ust. 2 powyższego rozporządzenia. Podkreślić należy, że § 11 ust. 2 omawianego rozporządzenia, jako jedyny odnoszący się wprost do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, określa stawki minimalne opłat za czynności radcy prawnego tylko w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego. Przedmiot postępowania w niniejszej sprawie nie jest więc określony w § 11 ust. 2 rozporządzenia. Trzeba dodać, że przedmiot ten nie jest wprost określony również w pozostałych przepisach rozporządzenia. W takiej sytuacji należy zatem odwołać się do treści § 5 rozporządzenia, zgodnie z którym wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych w rozporządzeniu ustala się, przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. Sprawami o najbardziej zbliżonym rodzaju do takiej sprawy, w rozumieniu § 5 rozporządzenia, są sprawy, o których mowa w § 6, tj. takie, w których o wysokości stawek minimalnych decyduje wartość ich przedmiotu (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2010 r., II UK 199/09).
Sąd zastosowałart. 102 kpci zasądził tylko część tych kosztów (pełna kwota wynosiła 3600 zł) uznając, że Spółka znalazła się w trudnej sytuacji spowodowanej koniecznością uiszczenia dużej kwoty zaległych składek.