Sąd Okręgowy w Gliwicach
V Zamiejscowy Wydział Karny
Sygnatura akt: V Ka 631/14
Data wyroku: 2015-12-03 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Aleksandra Odoj-Jarek, Sławomir Klekocki, Lucyna Pradelska-Staniczek
Słowa kluczowe: Przestępstwo Przeciwko Bezpieczeństwu W Komunikacji
Podstawa prawna: art. 437 §1 kpk

Sygn. akt V .2 Ka 631/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia  3 grudnia 2015  r.

    Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku

Wydział V Karny Sekcja Odwoławcza
w składzie:
Przewodniczący:SSO Sławomir Klekocki
Sędziowie:SSO Aleksandra Odoj-Jarek (spr.)
SSO Lucyna Pradelska-Staniczek
Protokolant: Ewelina Grobelny
w obecności Magdaleny Szymańskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej
po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2015 r.
sprawy:M. F./F./,

synaJ.iZ.,

ur. (...)wB.

oskarżonego o przestępstwo zart. 178 a § 1 kk
na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Rybniku
z dnia 12 marca 2014r. sygn. akt III K 457/13

I
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok,

II
zwalnia oskarżonego od ponoszenia kosztów za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.

SSO Sławomir Klekocki
SSO Aleksandra Odoj-Jarek (spr.) SSO Lucyna Pradelska-Staniczek
Sygn. akt V.2 Ka 631/14

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Rybniku wyrokiem z dnia 12 marca 2014r., sygn. akt III K 457/13, uznał oskarżonegoM. F.za winnego tego, że w dniu 11 maja 2013r. wR., znajdując się w stanie nietrzeźwości, mając 1,27 mg/l i 1,24 mg/l (wynika badania na urządzeniu Alkometr) alkoholu w wydychanym powietrzu prowadził pojazd mechaniczny markiF. (...)onumerze rejestracyjnym (...)w ruchu lądowym, na drodze publicznej, tj. czynu wyczerpującego ustawowe znamiona występku zart. 178a § 1 kki za to na mocy tego przepisu wymierzył mu karę 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na mocyart. 69 § 1 i 2 kkiart. 70 § 1 pkt 1 kkwarunkowo zawiesił na okres próby wynoszący 3 lata.
Na mocyart. 71 § 1 kkSąd wymierzył oskarżonemu karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych przy przyjęciu, że wysokość jednej stawki dziennej grzywny odpowiada kwocie 20 złotych.
Na mocyart. 42 § 2 kkSąd orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat.
Na mocyart. 63 § 2 kkSąd zaliczył oskarżonemu na poczet orzeczonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 11 maja 2013r. do dnia 12 marca 2014r.
Na mocyart. 49 § 2 kkSąd orzekł wobec oskarżonego środek karny w postaci świadczenia pieniężnego w kwocie 200 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
Na podstawieart. 627 kpkorazart. 2 i 3 ustawy z dnia 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnychSąd zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe obejmujące opłatę w wysokości 400 złotych oraz wydatki postępowania w wysokości 657 złotych.
Apelację od tego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, który na podstawieart. 444 kpkiart. 425 § 2 kpkzaskarżył wyrok w całości i na zasadzieart. 427 § 2 kpkorazart. 438 pkt 2 i 3 kpkwyrokowi temu zarzucił:

-

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał istotny wpływ na treść orzeczenia poprzez przyjęcie, iż oskarżony był w pełni poczytalny w chwili zarzucanego mu czynu w sytuacji, gdy oskarżony wykazuje poważne zaburzenia psychiczne skutkujące umorzeniem postępowania karnego w innej toczącej się sprawie i skierowaniem do szpitala psychiatrycznego,

-

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia poprzez przyjęcie, iż oskarżony wyczerpał znamiona występku zart. 178a § 1 kpkw sytuacji, gdy był on w trakcie używania leku powodującego spowolnienie metabolizmu alkoholu, a co za tym idzie wpływającego na wynik badania stężenia alkoholu we krwi,

naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.art. 167 kpkpoprzez niedopuszczenie opinii sądowo-psychiatryczno-psychologicznej uzupełniającej w sytuacji, gdy dopuszczona opinia wykazywała istotne sprzeczności, w szczególności poprzez ujawnienie zaburzeń psychicznych występujących u oskarżonego przy jednoczesnym wskazaniu na pełną poczytalność w chwili czynu, przy czym zaburzenia tego rodzaju wpływają niewątpliwie na stan poczytalności w stopniu co najmniej ją ograniczającym.

Mając na uwadze powyższe, na zasadzieart. 452 § 1 i 2 kpkiart. 427 § 1 kpkw zw. zart. 437 § 1 i 2 kpkskarżący wniósł o:

-

dopuszczenie dowodu z akt Sądu Rejonowego w Gliwicach pod sygn. akt III K 844/06, tj. postanowienia zapadłego w tej sprawie i opinii sądowo–psychiatrycznej na okoliczność ustalenia stanu zdrowia psychicznego oskarżonego, a także iż umorzono postępowanie karne przeciwko oskarżonemu w innej sprawie i skierowano go tytułem środka zabezpieczającego do szpitala psychiatrycznego,

-

uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja obrońcy oskarżonego nie jest zasadna i na uwzględnienie nie zasługuje.
W ocenie Sądu Okręgowego Sąd I instancji procedował w niniejszej sprawie w pełni prawidłowo, nie uchybiając normom zarówno z zakresu prawa procesowego, jak i materialnego. W toku postępowania zostały wyjaśnione - zgodnie z nakazem płynącym z dyspozycji przepisuart. 366 § 1 kpk- wszystkie istotne dla sprawy okoliczności.
Jak się określa w doktrynie, błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia to błąd, który wynika bądź to z niepełności postępowania dowodowego (tzw. błąd „braku”), bądź też z przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów (błąd „dowolności”). Może on być wynikiem nieznajomości określonych dowodów lub nieprzestrzegania dyrektyw obowiązujących przy ocenie dowodów (art. 7 kpk), np. błąd logiczny, zlekceważenie niektórych dowodów, danie wiary dowodom nieprzekonywującym, bezpodstawne pominięcie określonych twierdzeń dowodowych, czy oparcie się na faktach w istocie nieudowodnionych(tak: T. Grzegorczyk, Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Zakamycze 1998, s. 871).
W ocenie Sądu Okręgowego ustalenia faktyczne Sąd Rejonowy poczynił w oparciu o całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (art. 410 kpk), który ocenił z poszanowaniem reguł wynikających zart. 4, 5 i 7 kpk, a swoje stanowisko w sposób wyczerpujący uzasadnił w pisemnych motywach wyroku sporządzonych zgodnie z wymogamiart. 424 § 1 kpk. Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd I instancji nie dopuścił się ani obrazy przepisów postępowania, ani nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów.
W istocie zarzuty apelacji sprowadzają się do kwestionowania dokonanej przez Sąd Rejonowy niekorzystnej dla oskarżonegoM. F.oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Stanowisko takie nie jest słuszne.
Czyniąc ustalenia Sądmeritioparł się między innymi na opinii sądowo-psychiatryczno-psychologicznej, którą uznał za pełną i wewnętrznie spójną. Mając na uwadze wnioski tej opinii poczynił Sąd Rejonowy prawidłowe ustalenia okoliczności faktycznych odnośnie stanu zdrowia psychicznego oskarżonego zarówno w dacie czynu, jak i w czasie postępowania. Jako niezasadny jawi się zarzut skarżącego, iż powołana opinia wykazywała istotne sprzeczności, w szczególności poprzez ujawnienie zaburzeń psychicznych występujących u oskarżonego przy jednoczesnym wskazaniu na pełną poczytalność w chwili czynu. Otóż opinia została sporządzona przez biegłych psychiatrówE. K.iM. K.oraz psychologa mgrB. B.na podstawie przeprowadzonego badania klinicznego psychiatrycznego i psychologicznego oraz znajomości całości akt sprawy wraz z dostarczoną na badanie przez oskarżonego dokumentacja medyczną, z której wynika, że w 2006 roku korzystał z pomocy psychiatry w związku z licznymi konfliktami z prawem i ujawnianymi zaburzeniami zachowania oraz nadużywaniem środków psychoaktywnych. Biegli stwierdzili, że w czasie badania oskarżony symulował objawy psychotyczne, które nie były spójne i nie tworzyły żadnej jednostki psychopatologicznej. Biegli zgodnie orzekli, że oskarżony w czasie popełnienia zarzucanego mu czynu nie zdradzał objawów choroby psychicznej, jakościowych zaburzeń świadomości, endogennych zaburzeń nastroju, upośledzenia umysłowego, zmian otępiennych czy też cech organicznego uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. Rozpoznano natomiast u oskarżonego zaburzenia osobowości z tendencją do lekceważenia ustalonych zasad współżycia społecznego i nadużywania środków psychoaktywnych. W czasie popełnienia czynu oskarżony znajdował się w stanie upojenia alkoholowego, które jednak nie zdradzało cech atypowości. Oskarżony jest w pełni sprawny intelektualnie, nie zdradza objawów otępiennych, dobrze zna i różnicuje podstawowe oraz złożone normy moralno-społeczne, ma też odpowiednie doświadczenie życiowe i jest krytyczny. Jego zdolność planowania, rozumienia i przewidywania sytuacji społecznych jest prawidłowa. Mając powyższe na uwadze biegli nie znaleźli żadnych podstaw lekarskich do przyjęcia warunków zniesionej czy też znaczne ograniczonej poczytalności, warunki zart. 31 § 1 i 2 kknie mają zatem zastosowania. Nie stwierdzono również żadnych wątpliwości co do poczytalności oskarżonego w myślart. 79 § 4 kpk.
W związku z podnoszonymi przez obrońcę oskarżonego wątpliwościami co do stanu poczytalności oskarżonego w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu, a to z uwagi na „poważne zaburzenia psychiczne skutkujące umorzeniem postępowania karnego w innej sprawie i skierowaniem do szpitala psychiatrycznego”, Sąd Okręgowy po zapoznaniu się z aktami Sądu Rejonowego w Gliwicach sygn. akt III K 844/06 postanowił dopuścić dowód z uzupełniającej opinii biegłych psychiatrówE. K.iM. K.oraz psychologa mgrB. B.. Na marginesie wskazać należy, że do Sądu Rejonowego w Gliwicach wpłynął wniosek Prokuratury RejonowejG.–Zachód wG.z dnia 2 czerwca 2006 roku o umorzenie postępowania o czyny zart. 233 kki zastosowanie wobecM. F.środka zabezpieczającego w postaci umieszczenia go w odpowiednim zakładzie psychiatrycznym. Sprawa toczyła się pod sygn. akt III K 844/06. Ostatecznie postępowanie o ww. czyny zostało umorzone wobecM. F.na podstawieart. 17 § 1 pkt 2 kpk, odstąpiono jednak od umieszczenia go w zakładzie psychiatrycznym w ramach detencji sądowej.
Sąd Okręgowy nadto powołał biegłego toksykologa, a to z uwagi na zarzut skarżącego, iżM. F.w chwili czynu był w trakcie używania leku o nazwie(...)powodującego spowolnienie metabolizmu alkoholu, a co za tym idzie, wpływającego na wynik badania stężenia alkoholu we krwi.
Dopuszczenie tych dowodów w postępowaniu odwoławczym nie naruszało uregulowań zawartych wart. 452 kpkw brzmieniu sprzed daty 1 lipca 2015 roku, bowiem dowody te nie dotyczyły istoty sprawy, a jedynie jednej z kwestii, która podlegała ocenie przez Sąd Odwoławczy. Należy przy tym podkreślić, że nie narusza kryterium „wyjątkowości” sytuacji procesowej, w której sąd odwoławczy przeprowadza dowody w trybieart. 452 § 2 kpk, weryfikowanie nimi zasadności ustaleń faktycznych co do istoty sprawy przyjętych przez sąd pierwszej instancji(postanowienie SN z dnia 26 marca 2008 r. w sprawie o sygn. V KK 389/07, OSNKW 2008/8/61).
Pozyskane przez Sąd Okręgowy opinie potwierdzają zasadność ustaleń i ocen dokonanych przez Sąd I instancji.
W pierwszej kolejności zasadność przyjęcia pełnej poczytalności oskarżonego w chwili czynu potwierdza uzupełniająca opinia sądowo-psychiatryczno-psychologiczna z dnia 18 marca 2015r(k. 171-175). Biegli psychiatrzy i psycholog, dysponując dodatkową dokumentacją w postaci opinii sądowo-psychiatrycznych z dnia 18.5.2006r. oraz z dnia 11.01.2007r. wydanych przez biegłych lekarzyE. R.iA. W., a stwierdzających całkowicie zniesioną poczytalnośćM. F.w czasie popełnienia czynów zart. 233 § 1 kkw dniach 28.05.2002r., 1.10.2004r. i 15.03.2006r., w całej rozciągłości podtrzymali wnioski opinii wydanej w dniu 11.02.2014r. na potrzeby sprawy niniejszej. Objawy psychotyczne u opiniowanego już wcześniej ustąpiły, co też stało się przyczyną odstąpienia od zastosowania detencji sądowej przez Sąd Rejonowy w Gliwicach w sprawie o sygn. akt III K 844/06. Biegli w dalszym ciągu nie znaleźli podstaw do przyjęcia warunków zniesionej czy też ograniczonej poczytalności oskarżonego w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu.
Żadnych wątpliwości nie budzi także kwestia ustalenia przez Sąd I instancji wysokości stężenia alkoholu w organizmie oskarżonego w chwili popełnienia zarzucanego mu czynu. Stężenie to zostało ustalone za pomocą badania oskarżonego urządzeniem typu Alkometr A2.0 o nr fabrycznym(...)posiadającym aktualne świadectwo wzorcowania. Wskazane wyniki to: o godz. 00.48 – 1,27 mg/l, tj. 2,67 promila w przeliczeniu na stężenie alkoholu we krwi i o godz. 00.50 – 1,24 mg/l, tj. 2,60 promila w przeliczeniu na stężenie alkoholu we krwi. Na to stężenie nie miało żadnego wpływu ewentualne zażywanie przez oskarżonego leku(...), co obrońca zasygnalizował na etapie postępowania apelacyjnego. Biegły z zakresu toksykologii i chemii sądowej dr n. med.R. C.w pisemnej opinii toksykologiczno-sądowej(k. 193-197)sformułował wniosek, iż wskazany lek nie miał wpływu na wartości wyników pomiarów stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu u oskarżonegoM. F.. Jego obecność w organizmie w stałym terapeutycznym stężeniu nie zakłóca działania analizatora wydychanego powietrza jakim jest Alkometr A2.0. Uzyskane wyniki należy uznać za prawidłowo odzwierciedlające spożycie określonej ilości alkoholu przez oskarżonego.
Uzyskanie ww. opinii pozwoliło Sądowi Okręgowemu ustosunkować się do zarzutów czynionych przez obrońcę oskarżonego oraz zweryfikować poprawność poczynionych przez Sąd Rejonowy ustaleń. Zarówno opinię uzupełniającą sądowo-psychiatryczno-psychologiczną, jak i toksykologiczno-sądową, Sąd Okręgowy uznał za wiarygodne, rzetelne i wydane zgodnie z wiedzą i kompetencjami biegłych. Nie dopatrzono się w nich sprzeczności czy też nielogiczności.
Reasumując należy jeszcze raz dać wyraz temu, że Sąd Rejonowy słusznie uznałM. F.za winnego zarzucanego mu czynu.
Odnosząc się do orzeczonej kary należy przyjąć, że wymierzona została przez Sąd I instancji po rozważeniu szeregu okoliczności mających wpływ na jej wymiar. Nie można uznać jej za rażąco surową, a wręcz przeciwnie - wymierzona kara 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 3 lata, a także kara grzywny w wysokości 50 stawek dziennych po 20 złotych każda, jawi się jako łagodna mając na uwadze wysokie stężenie alkoholu w organizmie oskarżonego. Sąd I instancji wziął pod uwagę okoliczności łagodzące i obciążające i należycie je uwzględnił przy wymiarze kary. Sąd podkreślił w pisemnych motywach wyroku, w jaki sposób na rodzaj i wysokość kary wpłynął stopień zawinienia oskarżonego i stopień społecznej szkodliwości jego czynu. W tym kontekście orzeczona kara jest karą sprawiedliwą, która winna stanowić dla oskarżonego dostateczną dolegliwość i wdrożyć go w przyszłości do przestrzegania porządku prawnego. Prawidłowo też Sąd Rejonowy na mocyart. 42 § 2 kkorzekł wobec oskarżonego obligatoryjny środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, którego wymiar jest adekwatny do tych wszystkich okoliczności, które Sąd wziął pod uwagę przy wymiarze kary pozbawienia wolności oraz kary grzywny. Dla wzmocnienia funkcji prewencyjnej zasadnym było również orzeczenie na podstawieart. 49 § 2 kkświadczenia pieniężnego w kwocie 200 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.
Z tych też względów, nie podzielając zarzutów stawianych zaskarżonemu rozstrzygnięciu i uznając orzeczenie Sądu Rejonowego w Rybniku za słuszne, Sąd Odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok nie znajdując jakichkolwiek podstaw do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Po myśliart. 624 § 1 kpkzwolniono oskarżonego w całości od obowiązku ponoszenia kosztów postępowania odwoławczego obciążając nimi Skarb Państwa.
SSO Sławomir Klekocki
SSO Aleksandra Odoj-Jarek (spr.) SSO Lucyna Pradelska-Staniczek