Sąd Apelacyjny w Gdańsku
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 451/14
Data wyroku: 2015-06-01 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Dorota Rostankowska, Grażyna Świderska-Wandor, Andrzej Czarnota
Słowa kluczowe: Przestępstwo Przeciwko Życiu, Zabójstwo
Podstawa prawna: art. 437 § 2 k.p.k., art. 148 § 1 k.k.

Sygn. akt II AKa 451/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 1 czerwca 2015 r.
Sąd Apelacyjny w Gdańsku II Wydział Karny
w składzie:
Przewodniczący:  SSA Grażyna Świderska - Wandor
Sędziowie:   SSA Andrzej Czarnota
SSA Dorota Rostankowska (spr.)
Protokolant:  referent-stażysta Michalina Adamonis
przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Gdańsku Wojciecha Wróbla
po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2015 r.
sprawy
S. S.
oskarżonego zart. 148 § 1 k.k.w zb. zart. 159 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.;art. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.w zb. zart. 159 k.k.w zb. zart. 157 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.

K. G. (1)

oskarżonego zart. 158 § 3 k.k.w zb. zart. 159 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.
na skutek apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych
od wyroku Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. aktIV K 241/10
I. zmienia zaskarżony wyrok w pkt I w ten sposób, że w ramach czynów zarzucanych oskarżonemuS. S.w punktach I i II oskarżenia uznaje go za winnego tego, że w dniu 14 lipca 2009r. wG., działając z zamiarem bezpośrednim, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, używając noża brał udział w pobiciuD. Z.iJ. M., w którymJ. M.narażono na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego wart.156 § 1 pkt 2 kkw postaci innego ciężkiego kalectwa oraz poprzez uderzenie nożem spowodował uJ. M.obrażenia ciała w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej i uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego oraz uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia, które naruszyły czynności narządu ciała wymienionego pokrzywdzonego na czas trwający dłużej niż 7 dni oraz w którym narażonoD. Z.na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia powodując obrażenia w postaci: podbiegnięć krwawych zlokalizowanych w powłokach brzucha i uda prawego oraz dziewięciu ran powierzchownych kłuto – ciętych i sześciu głębokich ran kłutych zlokalizowanych na głowie, karku, tułowiu i kończynach górnych, w tym dwóch głębokich ran kłutych klatki piersiowej, rany głębokiej brzucha w okolicy podżebrza prawego, trzech głębokich ran kłutych pleców a działając z bezpośrednim zamiarem pozbawienia życia spowodował u niego ranę śmiertelną w postaci rany kłutej brzucha w okolicy śródbrzusza po stronie prawej, z uszkodzeniem w obrębie jej kanału krezki na długości 11 cm, z obecnością w jamie otrzewnowej (brzusznej) jego zawartości, które to obrażenia łącznie poprzez uszkodzenie w obrębie kanałów narządów wewnętrznych w postaci serca, płuc, tętnicy głównej – aorty, wątroby i jelita cienkiego doprowadziły do gwałtownej śmierciD. Z.na skutek krwotoku zewnętrznego oraz wewnętrznego do jam opłucnej;
II. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, uznając apelację obrońcy oskarżonegoK. G. (1)za oczywiście bezzasadną;
III. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.Ł. D.– Kancelaria Adwokacka wG.kwotę 885,60 (osiemset osiemdziesiąt pięć 60/100) złotych brutto tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu udzielonej oskarżonemuK. G. (1)w postępowaniu odwoławczym;
IV. zwalnia oskarżonych od opłat za postępowanie odwoławcze a jego wydatkami obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Gdańsku rozpoznawał sprawę:
S. S.oskarżonego o to, że:

I
w dniu 14 lipca 2009r. wG., działając wspólnie i w porozumieniu zP. G.,A. K. (1),D. O.,P. T.,G. M.,K. G. (1),M. Z.,Z. Z. (1),A. W.,D. M.,Ł. W.oraz innym ustalonymi i nieustalonymi osobami, wobec których wyłączono materiały do odrębnego postępowania, biorąc udział w pobiciuD. Z.iJ. M., przy użyciu drewnianych pałek, noża oraz innych niebezpiecznych przedmiotów, działając z zamiarem bezpośrednim pozbawienia życiaD. Z., zadał mu 16 ran kłutych i ciętych, zlokalizowanych na głowie, karku i kończynach górnych, w tym 2 głębokie rany kłute klatki piersiowej, 2 głębokie kłute rany brzucha oraz 3 głębokie kłute rany pleców, które poprzez uszkodzenie kanałów serca, płuc, aorty wątroby i jelita cienkiego spowodowały krwotok wewnętrzny i zewnętrzny do jam opłucnej, w następstwie którego nastąpił zgon pokrzywdzonego, tj. o przestępstwo zart.148 § 1 kkw zb. zart.159 kkw zw. zart.11 § 2 kk,

II
w dniu 14 lipca 2009r. wG., działając wspólnie i w porozumieniu zP. G.,A. K. (1),D. O.,P. T.,G. M.,K. G. (1),M. Z.,Z. Z. (1),A. W.,D. M.,Ł. W.oraz innym ustalonymi i nieustalonymi osobami, wobec których wyłączono materiały do odrębnego postępowania, biorąc udział w pobiciuD. Z.iJ. M.przy użyciu drewnianych pałek, noża, oraz innych niebezpiecznych przedmiotów, z zamiarem bezpośrednim pozbawienia życia usiłował dokonać zabójstwaJ. M.zadając mu cios nożem skierowany w okolice szyi, lecz zamierzonego skutku nie osiągnął z uwagi na przyjęcie przez pokrzywdzonego postawy obronnej, w następstwie czego spowodował u niego obrażenia ciała w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej i uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego oraz uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia rany ciętej okolicy barku prawego, które naruszyły czynności narządu ciała na czas dłuższy niż 7 dni, tj. o przestępstwo zart.13 § 1 kkw zw. zart.148 § 1 kkw zb. zart.159 kkw zb.157§ 1 kkw zw. zart.11 § 2 kk;

A. W.oskarżonego o to, że:
w dniu 14 lipca 2009 r. wG., wspólnie i w porozumieniu zS. S.,P. G.,A. K. (1),D. O.,P. T.,G. M.,K. G. (1),Ł. W.,Z. Z. (1),M. Z.,D. M.oraz innym ustalonymi i nieustalonymi osobami, wobec których wyłączono materiały do odrębnego postępowania, brał udział w pobiciuD. Z.iJ. M., przy użyciu noża, pałek drewnianych oraz innych niebezpiecznych przedmiotów, w następstwie któregoD. Z.doznał licznych obrażeń ciała w postaci ran kłutych, ciętych i tłuczonych, które spowodowały jego śmierć, natomiastJ. M.doznał obrażeń w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej, uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego, uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia, rany ciętej okolicy barku prawego, urazu głowy z raną łuku brwiowego prawego, wstrząśnienia pnia mózgu, stłuczenia lewej strony klatki piersiowej bez złamania żeber, które naraziły go na bezpośrednie nastąpienie skutku zart.156 § 1 pkt 2 kkw postaci innego ciężkiego kalectwa, przy czym zarzucanego przestępstwa dopuścił się przed upływem 5 lat od odbycia w okresie od 6.03.2006r. do 6.03.2007r. części kary 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym z dnia 16.12.2008r. Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku w sprawie II K 441/08 obejmującego wyrok Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 3.07.2008r. w sprawie II K 1168/06 za umyślne przestępstwa podobne zart.193 kk,art.158 § 1 kkiart.190 § 1 kk, tj. o przestępstwo zart.158 § 3 kkw zb. zart.159 kkw zw. zart.11 § 2 kkw zw.art.64 § 1 kk.;
K. G. (1)oskarżonego o to, że:
w dniu 14 lipca 2009r. wG., wspólnie i w porozumieniu zS. S.,P. G.,A. K. (1),D. O.,P. T.,G. M.,M. Z.,Ł. W.,Z. Z. (1),A. W.,D. M.oraz innym ustalonymi i nieustalonymi osobami, wobec których wyłączono materiały do odrębnego postępowania brał udział w pobiciuD. Z.iJ. M., przy użyciu noża, pałek drewnianych oraz innych niebezpiecznych przedmiotów, w następstwie któregoD. Z.doznał licznych obrażeń ciała w postaci ran kłutych, ciętych i tłuczonych, które spowodowały jego śmierć, natomiastJ. M.doznał obrażeń w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej, uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego, uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia, rany ciętej okolicy barku prawego, urazu głowy z raną łuku brwiowego prawego, wstrząśnienia pnia mózgu, stłuczenia lewej strony klatki piersiowej bez złamania żeber, które naraziły go na bezpośrednie nastąpienie skutku zart.156 § 1 pkt 2 kkw postaci innego ciężkiego kalectwa, tj. o przestępstwo zart.158 § 3 kkw zb. zart.159 kkw zw. zart.11 § 2 kk,
Wyrokiemz dnia 10 czerwca 2014r. w sprawie sygn. akt IV K 241/10:
w ramach czynów zarzucanych oskarżonemuS. S.w punktach I i II oskarżenia uznał go za winnego tego, że w dniu 14 lipca 2009r. wG., działając z zamiarem bezpośrednim, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, używając noża, brał udział w pobiciuD. Z.iJ. M., w którymJ. M.narażono na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego wart.156 § 1 pkt 2 kkw postaci innego ciężkiego kalectwa oraz poprzez uderzenie nożem spowodował uJ. M.obrażenia ciała w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej i uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego oraz uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia, które naruszyły czynności narządu ciała wymienionego pokrzywdzonego na czas trwający dłużej niż 7 dni oraz działając z zamiarem bezpośrednim, zadając uderzenia nożem, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami używającymi pałek oraz innych niebezpiecznych przedmiotów, pozbawił życiaD. Z.powodując u niego obrażenia ciała w postaci: podbiegnięć krwawych zlokalizowanych w powłokach brzucha i uda prawego oraz dziewięciu ran powierzchownych kłuto – ciętych i siedmiu głębokich ran kłutych zlokalizowanych na głowie, karku, tułowiu i kończynach górnych, w tym dwóch głębokich ran kłutych klatki piersiowej, dwóch głębokich ran kłutych brzucha i trzech głębokich ran kłutych pleców, które poprzez uszkodzenie w obrębie ich kanałów narządów wewnętrznych w postaci serca, płuc, tętnicy głównej - aorty, wątroby i jelita cienkiego doprowadziły do gwałtownej śmierciD. Z.na skutek krwotoku zewnętrznego oraz wewnętrznego do jam opłucnej, czyn ten zakwalifikował zart.148 § 1 kkw zb. zart.158 § 1 kkw zb. zart.159 kk. w zb. zart.157 § 1 kkw zw. zart.11 § 2 kki za to na podstawie wymienionych przepisów skazał oskarżonego, a przy zastosowaniuart.11 § 3 kkna podstawieart.148 § 1 kkwymierzył mu karę 25 lat pozbawienia wolności;
na podstawieart.44 § 2 kkorzekł wobec oskarżonegoS. S.środek karny w postaci przepadku na rzecz Skarbu Państwa dowodu rzeczowego w postaci noża wymienionego pod poz.107 w wykazie dowodów rzeczowych numer(...)na k.7364 akt sprawy;
na podstawieart.46 § 1 kkorzekł wobec oskarżonegoS. S.na rzeczW.Z.środek karny w postaci zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w wysokości 30.000,-zł.;
na podstawieart.46 § 1 kkorzekł wobec oskarżonegoS. S.na rzeczM.Z.środek karny w postaci zadośćuczynienia za doznaną krzywdę w wysokości 15.000,-zł.;
na podstawieart.50 kkorzekł wobec oskarżonegoS. S.środek karny w postaci podania wyroku do publicznej wiadomości w części dotyczącej jego osoby poprzez jednokrotne opublikowanie w(...)oraz jednokrotne opublikowanie w portalu(...);
na podstawieart.63 § 1 kkna poczet orzeczonej oskarżonemuS. S.kary pozbawiania wolności zaliczył okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 17 lipca 2009r. do dnia 10 czerwca 2014r.;
oskarżonegoA. W.uznał za winnego tego, że w dniu 14 lipca 2009r. wG., działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, brał udział w pobiciuD. Z.iJ. M., w następstwie któregoD. Z.doznał licznych obrażeń ciała w postaci: podbiegnięć krwawych zlokalizowanych w powłokach brzucha i uda prawego oraz dziewięciu ran powierzchownych kłuto – ciętych i siedmiu głębokich ran kłutych zlokalizowanych na głowie, karku, tułowiu i kończynach górnych, w tym dwóch głębokich ran kłutych klatki piersiowej, dwóch głębokich ran kłutych brzucha i trzech głębokich ran kłutych pleców, które poprzez uszkodzenie w obrębie ich kanałów narządów wewnętrznych w postaci serca, płuc, tętnicy głównej - aorty, wątroby i jelita cienkiego doprowadziły do gwałtownej śmierciD. Z.na skutek krwotoku zewnętrznego oraz wewnętrznego do jam opłucnej, który to zgon oskarżony mógł przewidzieć, natomiastJ. M.doznał obrażeń ciała w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej i uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego oraz uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia, rany ciętej okolicy barku prawego, urazu głowy z raną łuku brwiowego prawego, wstrząśnienia pnia mózgu, stłuczenia lewej strony klatki piersiowej bez złamania żeber, które naraziły go na bezpośrednie nastąpienie skutku określonego wart.156 § 1 pkt 2 kkw postaci innego ciężkiego kalectwa, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu w okresie od 6.03.2006r. do 6.03.2007r. części kary 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 16.12.2008r. w sprawie o sygnaturze akt II K 441/08 obejmującej kary za umyślne przestępstwa podobne zart.193 kk,art.158 § 1 kkiart.190 § 1 kkorzeczone wyrokiem Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe w Gdańsku z dnia 3.07.2008r. w sprawie o sygnaturze akt II K 1168/06, czyn ten zakwalifikował zart.158 § 1 i § 3 kkw zw. zart.64 § 1 kki za to na podstawie wymienionych przepisów skazał oskarżonego, a przy zastosowaniuart.60 § 3 i § 6 pkt 2 kkw zw. zart.4 § 1 kkna podstawieart.158 § 3 kkwymierzył mu karę 11 miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart.69 § 1 i § 2 kkw zw. zart.70 § 1 pkt 1 kkwykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił oskarżonemuA. W.na okres próby wynoszący 5 lat;
na podstawieart.71 § 1 kkw zw. zart.33 § 1 i § 3 kkw zw. zart.4 § 1 kkorzekł oskarżonemuA. W.grzywnę w wymiarze 120 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10,-zł.;
na podstawieart.63 § 1 kkna poczet orzeczonej oskarżonemuA. W.kary grzywny zaliczył okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 20 lipca 2009r. do dnia 17 sierpnia 2009r., przyjmując, że jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności równa się dwóm dziennym stawkom grzywny;
oskarżonegoK. G. (1)uznał za winnego tego, że w dniu 14 lipca 2009r. wG., wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami brał udział w pobiciuD. Z.iJ. M., w następstwie któregoD. Z.doznał licznych obrażeń ciała w postaci: podbiegnięć krwawych zlokalizowanych w powłokach brzucha i uda prawego oraz dziewięciu ran powierzchownych kłuto – ciętych i siedmiu głębokich ran kłutych zlokalizowanych na głowie, karku, tułowiu i kończynach górnych, w tym dwóch głębokich ran kłutych klatki piersiowej, dwóch głębokich ran kłutych brzucha i trzech głębokich ran kłutych pleców, które poprzez uszkodzenie w obrębie ich kanałów narządów wewnętrznych w postaci serca, płuc, tętnicy głównej - aorty, wątroby i jelita cienkiego doprowadziły do gwałtownej śmierciD. Z.na skutek krwotoku zewnętrznego oraz wewnętrznego do jam opłucnej, który to zgon oskarżony mógł przewidzieć, natomiastJ. M.doznał obrażeń ciała w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej i uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego oraz uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia, rany ciętej okolicy barku prawego, urazu głowy z raną łuku brwiowego prawego, wstrząśnienia pnia mózgu, stłuczenia lewej strony klatki piersiowej bez złamania żeber, które naraziły go na bezpośrednie nastąpienie skutku określonego wart.156 § 1 pkt 2 kkw postaci innego ciężkiego kalectwa, czyn ten zakwalifikował zart.158 § 1 i § 3 kki za to na podstawie wymienionych przepisów skazał oskarżonego, a na podstawieart.158 § 3 kkwymierzył mu karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart.63 § 1 kkna poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemuK. G. (1)okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 4 listopada 2009r. do dnia 19 lipca 2010r.;
na podstawieart.29 ust.1 i 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1982r. – Prawo o adwokaturzeoraz§ 14 pkt. 2.5, § 16 i § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu– zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokataR. B.kwotę 10.332,-zł., w tym 1932,-zł. podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oskarżonemuA. W.;
na podstawieart.29 ust.1 i 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1982r. – Prawo o adwokaturzeoraz§ 14 pkt. 2.5, § 16 i § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu– zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokataŁ. D.kwotę 9151,20 zł, w tym 1711,20 zł podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oskarżonemuK. G. (1);
na podstawieart.1, art.2 ust.1 pkt 3, 5 i 6 oraz art.3 ust.2 ustawy z dnia 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnychwymierzył tytułem opłaty na rzecz Skarbu Państwa:
- oskarżonemuS. S.kwotę 600,-zł.,
- oskarżonemuA. W.kwotę 300,-zł.,
- oskarżonemuK. G. (1)kwotę 400,-zł.,
a na podstawieart.624 § 1 kpkzwolnił oskarżonych od zapłaty pozostałych kosztów sądowych i w tym zakresie obciążył nimi Skarb Państwa.
Apelacjeod powyższego wyroku apelacje wnieśli obrońcy oskarżonegoS. S.i obrońca oskarżonegoK. G. (1).
Obrońca oskarżonegoK. G. (1)zaskarżył powyższy wyrok w całości zarzucając mu:
- błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za jego podstawę, a mający wpływ na treść wyroku przez ustalenie na podstawie dowolnej oceny dowodów, że oskarżonyK. G. (1)swoim zachowaniem wyczerpał dyspozycję czynu kwalifikowanego zart.158 § 1 i 3 kk;
- rażącą surowość orzeczonej kary 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, poprzez pominięcie przez Sąd Okręgowy wyzywającego zachowania pokrzywdzonych wbrew dyspozycjiart.53 § 2 kk.
Wniósł o:

1
zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od dokonania przypisanego mu czynu,

ewentualnie,
2) uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gdańsku.
Ponadto, w przypadku nie uwzględnienia powyższych wniosków, wniósł o znaczne złagodzenie wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności.
Obrońca oskarżonegoS. S.adw.P. Z.zaskarżył wyrok na korzyść oskarżonego w części dotyczącej przypisania oskarżonemu popełnienia z zamiarem bezpośrednim przestępstwa zabójstwaD. Z., zarzucając mu:

1
obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, w postaci:

a
art.7 kpkiart.410 kpkpoprzez odstąpienie od przyjęcia za podstawę wyroku całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, a w konsekwencji przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i dokonanie ich dowolnej oceny z pominięciem zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, w szczególności przez niewystarczająco uzasadnione i sprzeczne zarówno wewnętrznie, jak i z pozostałymi dowodami przyjęcie, że oskarżonyS. S.działał z zamiarem bezpośrednim zabójstwaD. Z., że podczas inkryminowanego zdarzenia posługiwał się tym samym egzemplarzem noża, który zabezpieczono w toku postępowania w zbiorniku retencyjnym, zwanym(...)oraz że tym nożem zadano wszystkie obrażenia stwierdzone uD. Z., co w konsekwencji doprowadziło do bezzasadnego oparcia odpowiedzialności karnejS. S.za zachowanie podjęte w odniesieniu doD. Z.oart. 148 § 1 kka nadto poprzez sprzeczne z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie ustalenie, iż zeznaniaA. W.,P. G..M. Z.,D. S.orazA. K. (1)były oparte na prawdzie i nie zmierzały do obciążenia całą winąS. S.za pozbawienie życiaD. Z..

b
art.2 § 1 pkt 2 kpkpoprzez odstąpienie od ukształtowania postępowania karnego w taki sposób, aby ujawnione zostały wszystkie okoliczności sprzyjające popełnieniu przestępstwa oraz osiągnięte zostały cele postępowania karnego,

c
art.4 kpkpoprzez pominięcie w uzasadnieniu wyroku jakichkolwiek okoliczności i dowodów przemawiających na korzyść oskarżonego, pomimo iż okoliczności te wykazane zostały bezsprzecznie za pomocą dowodów przeprowadzonych w toku postępowania;

d
art.5 § 2 kpkpoprzez rozstrzygnięcie na niekorzyść oskarżonego wątpliwości w szczególności w zakresie tego kto zadał śmiertelną ranęD. Z.oraz ile ran zadanych pokrzywdzonemu zadałS. S.,

e
art.424 kpkpoprzez odstąpienie od wskazania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, które fakty Sąd uznał za nieudowodnione oraz dlaczego nie uznał częściowo zeznań świadkówP. G.orazM. C..

co w konsekwencji doprowadziło do:

2
błędów w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę orzeczenia, mającego wpływ na treść orzeczenia poprzez błędne uznanie, iż:

a
jedyną osobą, która w dniu zdarzenia pozbawiła życiaD. Z.byłS. S.podczas gdy z zeznań świadków wynika, iż tych osób było więcej,

b
A. W.był jedynie biernym świadkiem ataku naD. Z., podczas gdy z zeznań innych świadków wynika, iż mógł on również uczestniczyć w tym zdarzeniu,

c
S. S.działał z zamiarem bezpośrednim pozbawienia życiaD. Z., tj. swoim zachowaniem bezpośrednio zmierzał do pozbawienia życiaD. Z.lub na to się godził,

d
w trakcie pobiciaD. Z.jedynieS. S.używał noża,

e
obrażenia ciała w postaci ran kłutych zadaneD. Z.zarówno po stronie brzucha, jak i po stronie pleców pokrzywdzonego były zadane tym samym narzędziem podczas gdy biegli wskazali, iż nie da się tej okoliczności jednoznacznie potwierdzić.

Alternatywnie - na wypadek nieuwzględnienia zarzutów powyższych i uznanie, iż stan faktyczny w niniejszej sprawie ustalony został w sposób prawidłowy, zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
3. obrazę przepisów prawa materialnego to jestart.148 §1 kkorazart.158 § 1 i 3 kkpoprzez błędną wykładnię i nieuzasadnione przyjęcie, iż czyn, którego dopuścił się oskarżony wypełnia znamiona przestępstwa określonego w przepisieart.148 § 1 kkw zb. zart.159 § 1 kkzamiastart.159 § 3 kk.
Alternatywnie - na wypadek nieuwzględnienia zarzutów powyższych, zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
4.rażącą niewspółmierność kary do wagi popełnionego przez oskarżonego czynu oraz okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego, a także związanych z jego sytuacją osobistą.
Wniósł o:

1
o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji.

ewentualnie

2
o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wyeliminowanie z opisu czynu przypisanego oskarżonemuS. S.sformułowania, iż jego działanie polegało na zabójstwieD. Z., dokonanym z zamiarem bezpośrednim, poprzez zadawanie uderzeń nożem, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, używającymi pałek oraz innych niebezpiecznych przedmiotów jak i poprzez wyeliminowanie z kwalifikacji prawnej przypisanego przestępstwa i z podstawy skazaniaart.148 § 1 kka następnie o przyjęcie, że działanieS. S.w odniesieniu doD. Z.wyczerpywało znamiona przestępstwa zart.158 § 3 kkw zb. zart.159 kkw zw. zart.11 § 2 kk

ewentualnie

3
o zmianę zaskarżonego wyroku i skazanie oskarżonego na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.

Obrońca oskarżonegoS. S.adw.T. K.zaskarżył powyższy wyrok w całości zarzucając mu:

1
obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, tj.art.5 § 2 kpka to poprzez zastosowanie tego przepisu ze względu na niedające się usunąć wątpliwości w sprawie dotyczące tego, ile i jakie ciosy zadał oskarżonyS. S.pokrzywdzonemuD. Z.oraz tego, czy inne osoby również zadawały tej osobie rany narzędziami podobnymi do noża - i dokonanie ustalenia na podstawie w/w przepisu, iż oskarżonyS. S.działał wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, w celu dokonania zabójstwaD. Z., podczas gdy jest to ustalenie niekorzystne dla oskarżonego, dokonane również pomimo tego, iż:

- sąd nie ustalił i nie wskazał, kiedy miało powstać porozumienie pomiędzy osobami co do zabójstwaD. Z.,
- sąd nie ustalił jakie inne osoby miały być objęte tym porozumieniem, chociaż krąg napastników co do zasady został ustalony.

2
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, a mający wpływ na treść orzeczenia, to jest poprzez:

a
brak jednoznacznego ustalenia:

- czy w momencie dobiegnięcia przez oskarżonegoS. S.doD. Z.oskarżony został uderzony w głowę i jakie mogło mieć to konsekwencje dla podejmowania przez niego dalszych czynności,
- ile i które rany miał zadać oskarżonyS. S.D. Z.

b
ustalenie zamiaru bezpośredniegoS. S.co do pozbawienia życiaD. Z.z powołaniem się na ilość ran zadanych pokrzywdzonemu i ich rodzaj, ale zadanych przez wszystkich (nieustalonych) sprawców, bez ustalenia ile ran miał zadać oskarżony, które z ran miał zadać i w którym momencie.

Z ostrożności procesowej zaś, w wypadku nieuwzględnienia powyższych zarzutów, zarzucił:

3
rażącą niewspółmierność kary 25 lat pozbawienia wolności, a to poprzez przyjęcie, iż kara ta jest karą adekwatną ze względu na:

- działanie przeciwko życiu i zdrowiu przez oskarżonegoS. S., podczas gdy nie można popełnić przestępstw zart.148 kkiart.158 kknie naruszając tych dóbr chronionych prawem,
- wskazanie zamiaru bezpośredniego, przy jednoczesnym braku wskazania, czy zamiar oskarżonego był zaplanowany czy nagły, gdy drugi z nich winien być traktowany łagodniej,
- wypełnienie przez oskarżonego znamion wielu przestępstw, podczas gdy są to wszystko przestępstwa przeciwko temu samemu dobru chronionemu prawem,
- uprzednią karalność oskarżonego, podczas gdy w dacie orzekania wcześniejszy wyrok skazujący oskarżonego uległ zatarciu.
Wniósł o:
1. Zmianę zaskarżonego wyroku poprzez:
- wyeliminowanie z opisu czynu zamiaru dokonania zabójstwa i działania w tym zakresie z innymi osobami w ramach współsprawstwa,
- zakwalifikowanie czynu odnośnieD. Z.jako przestępstwa zart.158 § 3 kk,
- wymierzenie kary stosownie do zagrożenia przewidzianego przezart.158 § 3 kk,
- uchylenie pkt III - V sentencji wyroku.
2. Ewentualnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.
Wyrok w odniesieniu do oskarżonegoA. W.uprawomocnił się.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja obrońcy oskarżonegoK. G. (1)okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym i jako taka nie zasługiwała na uwzględnienie. Apelacje wniesione przez obrońców oskarżonegoS. S.okazały się natomiast w pewnym zakresie zasadne, co skutkowało zmianą zaskarżonego orzeczenia w odniesieniu do tego oskarżonego.
Odnośnie apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonegoK. G. (1).
Chybionym jest zarzut błędu w ustaleniach faktycznych mający polegać na przypisaniu oskarżonemuK. G. (1)popełnienia przestępstwa zart.158 § 1 i 3 kk. Odnosząc się do tego zarzutu należy stwierdzić, że Sąd Okręgowy poddał zgromadzony materiał dowodowy wszechstronnej analizie, a tok rozumowania zaprezentował w przekonującym uzasadnieniu. W przeciwieństwie do apelacji opartej na wybiórczo wskazanych okolicznościach podstawę zaskarżonego wyroku stanowi całokształt okoliczności ujawnionych na rozprawie głównej. W ocenie sądu odwoławczego apelacja nie przytoczyła takich okoliczności, które mogłyby podważyć prawidłowe ustalenia Sądu I instancji. Trzeba zarazem podkreślić, iż zarzut błędu w ustaleniach faktycznych nie może sprowadzać się do samej polemiki z ustaleniami sądu wyrażonymi w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia lecz musi zmierzać do wykazania jakich konkretnych uchybień w zakresie logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego dopuścił się sąd w ocenie materiału dowodowego. Sama możliwość przeciwstawienia ustaleniom sądu orzekającego odmiennego poglądu w kwestii ustaleń faktycznych, opartego na innych dowodach od tych, na których oparł się Sąd I instancji nie może prowadzić do wniosku o popełnieniu przez ten sąd błędu w ustaleniach faktycznych.
Okoliczność, że oskarżonyK. G. (1)nie występował czynnie przeciwko pokrzywdzonym (posiadaną bowiem pałką uderzał w samochód) nie implikuje uznania, że nie można mu przypisać popełnienia przestępstwa zart.158 § 1 i 3 kk. Podkreślenia bowiem wymaga, że oskarżony działał w ramach współsprawstwa. Jak prawidłowo, w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności wyjaśnienia samego oskarżonegoK. G. (1)ustalił Sąd Okręgowy, oskarżony był w grupie atakującej grupę przeciwną. Sam oskarżony wyjaśnił, że osoby biegnące obok niego w stronę grupyD. Z.posiadały niebezpieczne przedmioty, on sam zaś wyjął pałkę ze swojego samochodu, którą uderzył w stojący na trasie jego przejścia samochód. Widział osoby bijące pokrzywdzonegoJ. M.. Z zapisu monitoringu wyraźnie widać, że identyfikuje się ze swoją grupą, przebywa w bezpośredniej bliskości pobitegoJ. M.. Sam wreszcie przyznał się do udziału w pobiciu (k.1989 akt sprawy). Nie budzi zatem wątpliwości, że identyfikował się z grupą, do której należał. Sam bowiem zeznał, że swoim zachowaniem chciał zaimponować innym jej członkom licząc w przyszłości, że – mówiąc kolokwialnie – postawią go na bramce. Działanie wspólnie i w porozumieniu nie wymaga osobistego udziału każdego ze współsprawców w wypełnieniu wszystkich czynności sprawczych przypisanego przestępstwa. Wystarcza, że osoba taka – dążąc do realizacji zaplanowanego wspólnie czynu – działała w ramach uzgodnionego podziału ról, co najmniej ułatwiając bezpośredniemu sprawcy wykonanie wspólnie zamierzonego celu. Nadto dla przyjęcia współsprawstwa wystarcza obiektywne współdziałanie w samym wykonaniu, w ramach podziału ról uprzednio uzgodnionych (lub przeprowadzonego dopiero w toku wykonywania czynu), jeżeli każdy ze współsprawców obejmował swym zamiarem cały zespół przedmiotowych znamion przestępczego przedsięwzięcia. Obok przypadku podziału ról wynikających z wcześniejszego porozumienia, zdarza się w praktyce zmowa dorozumiana. O takiej możemy mówić w powyższej sprawie. Wiedząc zatem, że między obiema grupami istniał spór, a grupa atakująca, do której należał oskarżonyK. G. (1)posiadała w czasie ataku niebezpieczne narzędzia (mówi o tym sam oskarżony a zatem nie ma racji apelujący twierdząc, że oskarżony nie widział niebezpiecznych narzędzi u innych członków jego grupy), oskarżony działał umyślnie w zakresie udziału w bójce, w którym narażono dwie osoby na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, nieumyślnością obejmując skutek w postaci śmierci człowieka. Powinien bowiem i mógł przewidzieć, że skutek taki spowodują współsprawcy posługujący się niebezpiecznymi narzędziami. Nie ma zatem racji skarżący obrońca oskarżonegoK. G. (1)zarzucając Sądowi I instancji bezpodstawne odniesienie do tego oskarżonego rozważań w zakresie kwalifikacji prawnej czynu poczynionych przy okazji uzasadnienia kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemuA. W..
Odnosząc się do apelacji w części dotyczącej orzeczenia o karze, w ocenie Sądu Apelacyjnego, również i te zarzuty są bezzasadne w stopniu oczywistym.
Nie ma racji obrońca oskarżonegoK. G. (1)twierdząc, że przy wymiarze kary Sąd Okręgowy winien uwzględnić wyzywające zachowanie pokrzywdzonych. Wskazać bowiem należy, że zarówno pokrzywdzeni, jak i osoby im towarzyszące nie używali niebezpiecznych przedmiotów a atak został zainicjowany przez oskarżonegoS. S., który był w grupie przebywającej na terenie lokalu(...). Wprawdzie pokrzywdzonyD. Z.miał ze sobą pałkę ale jedynie ją demonstrował nie używając jej w jakikolwiek sposób. Nie budzi wątpliwości powód, dla którego pokrzywdzonyD. Z.pojawił się w inkryminowanym miejscu – konflikt dotyczący tego kto ma stać na tzw. bramce w lokalu(...). Podkreślenia jednak wymaga, że poza demonstracją siły przejawiającą się w przybyciu na miejsce w grupie osób oraz prezentowaniu pałki przezD. Z.(bez jakiegokolwiek jej użycia) pokrzywdzeni nie zachowywali się wyzywająco, w szczególności w sposób uzasadniający w jakimkolwiek stopniu zachowanie członków grupy przeciwnej. Przy takim zachowaniu pokrzywdzonych wskazywany przez skarżącego cel tego spotkania, tj. próba odzyskania tzw. bramki w lokalu(...)nie może wpłynąć na wymiar kary orzeczonej wobec oskarżonegoK. G. (1). Podkreślenia wymaga, żeD. Z.orazJ. M.w niniejszym postępowaniu są pokrzywdzonymi i na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemuK. G. (1)nie ma wpływu sylwetka pokrzywdzonych, w szczególności przestrzeganie przez nich prawa w okresie nie objętym przedmiotowym postępowaniem. Nie to bowiem było przedmiotem oceny w powyższej sprawie. Podkreślenia wreszcie wymaga, że wbrew twierdzeniom skarżącego to nie zachowanie pokrzywdzonych i towarzyszących im osób sprowokowało tragiczne w skutkach zajście a zachowanie jednego z członków grupy, do której należał oskarżonyK. G. (1)– oskarżonegoS. S., który rzucił ławką w kierunku grupyD. Z..
Sąd Okręgowy wymierzając karę oskarżonemuK. G. (1)uczynił to z pełnym respektowaniem dyrektyw wymiaru kary o jakich mowa wart.53 § 1ikk.
Orzeczona wobec oskarżonego kara ma bowiem za zadanie spełnienie dyrektyw prewencji ogólnej, wzbudzenie w społeczeństwie przekonania o nieuchronności kary za naruszenie dóbr chronionych prawem i nieopłacalności zamachów na te dobra. Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 9.05.2002r. w sprawie II Aka 526/01 stwierdził:„Istota prewencyjnego oddziaływania kary polega na wpływaniu - także poprzez jej niezbędną, to jest konieczną surowość - na kształtowanie postaw moralnych, organizujących społeczeństwa, wiarę w nie i ufność w celowość przestrzegania norm systemy te tworzących (zob.KZS 3/91 poz.8). Orzeczona kara winna zatem mieć także wpływ na każdego, kto w jakikolwiek sposób dowiedział się o przestępstwie i zapadłym orzeczeniu. (...) Kara jest również jednym z ważnych środków zwalczania przestępczości, tak w sensie funkcji odstraszającej, jak i w zakresie kształtowania społecznie porządanych postaw. Chodzi bowiem o to, aby nawet osoby skazane wdrażać do poszanowania zasad współżycia społecznego oraz do przestrzegania porządku prawnego i tym samym przeciwdziałać powrotowi do przestępstwa”(KZS 2002/10/69). Pogląd taki znajduje potwierdzenie w ugruntowanym i zachowującym swą aktualność orzecznictwie Sądu Najwyższego (patrz: wyrok składu 7 sędziów z dnia 25.02.1981r. w sprawie V KRN 343/80, OSPiKA 1981/11/199; wyrok z dnia 30.12.1977r. w sprawie V KR 190/77, OSNKW 1978/4/44; wyrok z dnia 22.03.1974r. w sprawie IV KRN 6/74, OSNKW 1974/7-8/134; wyrok z dnia 15.10.1982r. w sprawie IV KR 249/82, OSNKW 1983/6/41) i w pełni aprobuje go sąd odwoławczy orzekający w powyższej sprawie.
Sąd II instancji nie podziela zatem poglądu skarżącego, że orzeczona wobec oskarżonegoK. G. (1)kara jest niewspółmiernie wysoka a mając na uwadze powyższe wywody, ogólne i szczególne zasady wymiaru kary wskazane wart.53 § 1 i 2 kkpodzielił pogląd Sądu I instancji, że karą współmierną, uwzględniającą te wszystkie elementy w odniesieniu do oskarżonegoK. G. (1)będzie kara 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Kara ta bowiem jest w pełni współmierna do stopnia winy i stopnia społecznej szkodliwości czynu przypisanego oskarżonemu, powinna spełnić zarówno cele zapobiegawcze w stosunku do oskarżonego, jak i potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
Odnośnie apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonegoS. S..
W pierwszej kolejności Sąd Apelacyjny odniesie się do zarzutów obrońców oskarżonegoS. S.uznanych za bezzasadne.
Za całkowicie chybiony uznać należy podniesiony przez adw.T. K.zarzut błędu w ustaleniach faktycznych dotyczących uderzenia w głowę oskarżonegoS. S.. Przede wszystkim za dowolne uznać należy twierdzenia skarżącego, że oskarżony został uderzony w głowę przez pokrzywdzonegoD. Z.. Żaden bowiem z przesłuchanych w sprawie świadków lub współoskarżonych nie podał aby to pokrzywdzony uderzył oskarżonego. Sam oskarżony o uderzeniu w głowę wyjaśniał dopiero w toku kolejnych przesłuchań a i wówczas nie twierdził aby miał tego dokonaćD. Z.. Oskarżony podał, że został uderzony wcześniej, pierwszy wyprowadził cios i nie twierdził, że stracił przytomność, wrócił bowiem na taras (k. 4798 akt sprawy). Biegli badając oskarżonego stwierdzili u niego zwykłego guza, który w żaden sposób nie mógł wpłynąć na zachowanie oskarżonego (k.9602v akt sprawy). Nie sposób zatem uznać, jak twierdzi skarżący, że to uderzenie w głowę oskarżonego mogło utrudnić mu atakowanie pokrzywdzonegoD. Z., w szczególności atakowanie go nożem. Nie jest zatem tak jak twierdzi skarżący, że oskarżonyS. S.został uderzony w głowę w czasie między godz.23.00.15 a 23.00.40. a zatem wówczas, gdy miał miejsce bezpośredni atak na pokrzywdzonegoD. Z..
Wbrew twierdzeniom jednego z obrońców oskarżonegoS. S., nie doszło do dowolnej oceny dowodów w postaci zeznańA. W.,P. G.,M. Z.,D. S.iA. K. (2). Sąd Okręgowy bowiem dokonał oceny tych zeznań i wyjaśnień w sposób swobodny, zgodnie z zasadami logicznego rozumowania. Na wstępie wskazać należy, że w uzasadnieniu apelacji adw.P. Z.nie wskazał na zarzuty dotyczące dokonanej przez Sąd Okręgowy oceny depozycji wskazanych wyżej świadków, które mogłyby zostać uznane za trafne. W odniesieniu do świadków:P. G.,M. Z.iA. K. (2)wskazał jedynie na ostateczną ich jednolitość i korelację z materiałem dowodowym. Gdyby było tak jak twierdzi skarżący, że świadkowie ci przed zatrzymaniem uzgodniliby treść swoich zeznań w sposób sprzeczny z rzeczywistym przedbiegiem zdarzenia, ich zeznania byłyby spójne i jednolite od początku postępowania karnego w przedmiotowej sprawie. Tymczasem – jak wskazał sam skarżący – początkowo różniły się one od siebie. Wskazać również należy na to, że świadkowie, z których część zyskała w toku postępowania status podejrzanych a potem oskarżonych początkowo zaprzeczali swojemu udziałowi w zdarzeniu przed lokalem(...). Dopiero po ujawnieniu zapisów monitoringu zmieniali swoje depozycje. Skarżący nie wskazał w jakim zakresie uznaje depozycje uznane za wiarygodne przez Sąd Okręgowy za niezgodne z rzeczywistym przebiegiem inkryminowanych zdarzeń. Teza o tworzeniu konkurencyjnej w stosunku doS. S.organizacji przestępczej jako przyczyny obciążania tego oskarżonego jest całkowicie dowolna w tym zakresie. Wskazać w tym miejscu należy, że w czasie inkryminowanego zdarzenia wskazani wyżej świadkowie i oskarżonyS. S.stanowili jedną grupę, która stanęła naprzeciw grupy, do której należeli pokrzywdzeni. Z zeznań świadkaD. S.nie wynika aby tworzył on konkurencyjną w stosunku doS. S.grupę. Świadek zeznał jedynie, że był zastraszany przez ludzi z otoczeniaO. L., w celu skłonienia go do złożenia zeznań obciążających śmierciąD. Z.oskarżonegoA. W.(k.10348-10349 akt sprawy). ŚwiadekO. L.potwierdził, że od pewnego czasu pozostawał w konflikcie zD. S.(k.10510 akt sprawy). W omawianym zatem zakresie nie doszło do obrazyart.7 kpk, tj. dokonania dowolnej, nie zaś swobodnej oceny wskazanych wyżej dowodów przez Sąd I instancji. Podkreślenia wymaga, że prawidłowość rozstrzygnięcia sprawy zależy od należytego wykonania przez sąd dwóch podstawowych obowiązków. Pierwszy z nich dotyczy postępowania dowodowego i sprowadza się do prawidłowego – zgodnego z przepisami postępowania karnego – przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez strony, ale również do przeprowadzenia z urzędu wszelkich dowodów potrzebnych do ustalenia istotnych okoliczności dla rozstrzygnięcia o winie oskarżonego. Drugi z podstawowych obowiązków sprowadza się do prawidłowej oceny całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, a więc poza zasięgiem rozważań sądu nie mogą pozostawać dowody istotne dla rozstrzygnięcia kwestii winy. Podstawę zatem wyroku może stanowić tylko całokształt okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, przy czym w uzasadnieniu wyroku sąd ma obowiązek wskazać, jakie fakty uznał za udowodnione, na jakich w tej mierze oparł się dowodach i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych. Na sądzie orzekającym ciąży przy tym obowiązek badania i uwzględniania w toku procesu okoliczności przemawiających zarówno na korzyść jak i niekorzyść oskarżonego, a korzystając z prawa swobodnej oceny dowodów, przekonanie co do winy w zakresie przypisanych mu czynów, powinien logicznie i przekonująco uzasadnić. Uzasadnienie więc winno logicznie wskazywać na jakich dowodach oparł sąd orzekający ustalenie każdego istotnego dla sprawy faktu, a także należycie rozważać i oceniać wszystkie dowody przemawiające za przyjętymi przez sąd ustaleniami faktycznymi lub przeciwnie, wyjaśniać istotne wątpliwości w sprawie i sprzeczności w materiale dowodowym oraz się do nich ustosunkować. Nie ma – zdaniem Sądu Apelacyjnego – jakichkolwiek przesłanek pozwalających uznać, iż Sąd Okręgowy uchybił którejkolwiek z zasad związanych z postępowaniem dowodowym i oceną dowodów. Należy stwierdzić, iż Sąd orzekający po prawidłowym przeprowadzeniu przewodu sądowego, poddał zgromadzony materiał dowodowy wszechstronnej analizie, a tok rozumowania zaprezentował w jasnym, bardzo szczegółowym i przekonującym uzasadnieniu.
Ocena materiału dowodowego w omawianym zakresie zaprezentowana w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku – wbrew twierdzeniom skarżącego - dokonana została przez Sąd I instancji z uwzględnieniem reguł sformułowanych wart.7 kpkzgodna jest z zasadami wiedzy, doświadczenia życiowego oraz nie zawiera błędów logicznych lub faktycznych. Nie doszło również w omawianym zakresie do naruszeniaart.410 kpk. Sąd Okręgowy bowiem dokonał oceny całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Nie ma racji skarżący twierdząc jakoby Sąd Okręgowy przyjął, iż wszystkie obrażenia stwierdzone uD. Z.zostały zadane nożem wydobytym zeS., którym – jak ustalił Sąd I instancji posługiwał się oskarżonyS. S.. Nie ma więc racji drugi z obrońców oskarżonegoS. S.twierdząc jakoby Sąd Okręgowy przyjął, że wszystkie obrażenia stwierdzone uD. Z.zostały zadane przez oskarżonegoS. S.. Zmienił bowiem opis czynu w tym zakresie (co zresztą kwestionują skarżący obrońcy tego oskarżonego) ustalając, że w zamiarze zabójstwa działał wspólnie i w porozumieniu z innymi sprawcami, którzy również posługiwali się niebezpiecznym narzędziem. Świadczy o tym treść uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia, w którym podano, że również inne osoby zadawałyD. Z.uderzenia narzędziami ostrokończystymi (str.23 uzasadnienia wyroku). Zarzut ten sformułowany w pkt. 1a apelacji jest nadto o tyle niezrozumiały, że w uzasadnieniu środka odwoławczego skarżący stawia tezę przeciwną, tj. że nie tylko oskarżonyS. S.zadawał ciosy nożemD. Z.(str.5 apelacji). Dla uściślenia wskazać należy, że Sąd Okręgowy w odniesieniu do pozostałych, nieustalonych sprawców posługuje się określeniem „narzędzia ostrokończyste”, do których niewątpliwie zaliczany jest nóż.
Sąd Apelacyjny aprobuje ustalenia faktyczne i rozważania Sądu Okręgowego dotyczące tego, że nóż wyłowiony zeS.jest tym samym nożem, którym posługiwał się oskarżonyS. S.w czasie inkryminowanego zdarzenia. Na wstępie wskazać należy, że oskarżony w swych wyjaśnieniach w ogóle kwestionuje posługiwanie się nożem. Tymczasem przeczą temu nie tylko zeznania świadków:S. K. (1)(k.3523 akt sprawy),P. G.(k.1425 akt sprawy),A. W.(k.552 akt sprawy),D. S.(k.10349 akt sprawy), ci dwaj ostatni widzieli jak oskarżony zadaje ciosy nożemD. Z.– k.553 i k.10349-10350 akt sprawy ale i zapisy monitoringu (k.968, 969, 977 akt sprawy). Niewątpliwie również nożem oskarżonyS. S.zaatakował drugiego z pokrzywdzonych –J. M., nie kwestionują tego nawet sami skarżący obrońcy oskarżonego. Na postawie zeznań świadkaD. S.ustalono również, że w czasie odjazdu z miejsca zdarzenia oskarżonyS. S.podał nóżB. L., który wyrzucił go doS., skąd został wydobyty i stanowi dowód w sprawie. Skutku oczekiwanego przez skarżącego, tj. podważenia prawidłowości ustaleń w tym zakresie Sądu Okręgowego nie może przynieść wskazywanie na zeznaniaB. L., który zaprzeczył aby wrzucał do stawu nóż twierdząc, że wrzucał swój telefon. Sąd Okręgowy nie zanegował wiarygodności tych zeznań, (str.122 uzasadnienia wyroku) ustalając jednocześnie – w oparciu o uznane za wiarygodne w tym zakresie zeznaniaD. S.– że nóż, którym w czasie inkryminowanych zdarzeń posługiwał się oskarżonyS. S.został wyrzucony do stawu przezB. L.. Fakt, że w czasie ucieczki z miejsca zdarzenia na kolanach świadkaB. L.zajmującego miejsce pasażera obok kierującegoS. S.siedział świadekS. K. (2)a poza nimi w samochodzie znajdowały się jeszcze trzy osoby nie stanowił przeszkody ku temu aby wyrzucić nóż przekazany mu przez oskarżonegoS. S.. Tym bardziej, że świadekB. L.wskazał jak doszło do opuszczenia przez nich samochodu kierowanego przez oskarżonegoS. S.. Zeznał bowiem, że po przyjechaniu w okolice stawuS. K. (2)wysiadł z samochodu a za nim wysiadłB. L., który podbiegł do stawu (k.8311 akt sprawy). O wyrzuceniu noża (jak również i telefonu komórkowego) przezB. L.zeznawał również świadekD. S.(k.10350-10351 akt sprawy). W końcu wreszcie nóż ten był przedmiotem opinii biegłych i eksperymentu procesowego. Biegli stwierdzili na nim (na brzeszczocie i okładzinie) obecność DNA pokrzywdzonegoD. Z.wyjaśniając jednocześnie powody, dla których mogło nie zostać wyizolowane DNA drugiego z pokrzywdzonych, który został tym nożem wcześniej zaatakowany. Co do obecności DNA oskarżonegoS. S.na sznurku przytwierdzonym do noża biegli nie mogli wypowiedzieć się jednoznacznie mi.in. z uwagi na charakter materiału z jakiego wykonany jest sznurek, który nie sprzyja osadzaniu się DNA. Skutku oczekiwanego przez skarżącego nie może przyjąć podnoszenie, że oskarżonyS. S.nie mógł w samochodzie trzymać zakrwawionego noża, gdyż ślady krwi zostałyby zidentyfikowane. Sąd Okręgowy bowiem nie ustalił jakoby nóż, którym w inkryminowanym czasie posługiwał się oskarżonyS. S., w czasie ucieczki z miejsca zdarzenia był w takim stopniu zakrwawiony aby ślady krwi miały zostać w samochodzie. Całkowicie dowolnym jest twierdzenie skarżącego, że świadekD. S.przed składaniem zeznań znał akta postępowania i dopasował swoje depozycje do „oczekiwanego przez siebie skutku”. Skarżący nie precyzuje zresztą jaki „skutek” miał chcieć osiągnąć ów świadek.
Sąd Apelacyjny nie podziela również krytycznej oceny skarżącego odnoszącej się do końcowej opinii biegłych dotyczącej kwestii związku noża wyłowionego zeS.z ranami zadanymiD. Z.. Nie jest bowiem tak jak sugeruje apelujący, że biegli w sposób dowolny skorygowali swą pierwotnie wydaną opinię i doszło do fałszywego założenia, że okazany im nóż był tym, który został użyty do zadania ciosówD. Z.. Biegli bowiem jasno wskazali, że ich ostateczna opinia w omawianej kwestii została sformułowana po przeprowadzeniu eksperymentu procesowego z nożem wyłowionym zeS.(k.10135v akt sprawy). Nie sposób uznać zatem aby doszło w tym zakresie do jakiejkolwiek niedopuszczalnej dowolności i to zarówno ze strony biegłych jak i sądu oceniającego ten dowód. Skutku oczekiwanego przez skarżącego, tj. dowiedzenia że nóż wydobyty zeS.nie był tym, którym posługiwał się i atakowałD. Z.oskarżonyS. S.nie może przynieść odwoływanie się do tej części opinii, w której biegli piszą o obróceniu noża w ranie. Podkreślenia bowiem wymaga, że biegli w swej opinii nie mówili o jakimś szczególnym obracaniu noża w ranie, który miałby – jak to pisze skarżący – zwiększyć stopień dolegliwości uderzenia a o obrocie będącym zwykłym następstwem wyjmowania noża z ciała pokrzywdzonego (k.10135v akt sprawy).
Skutku oczekiwanego przez skarżącego, tj. dowiedzenia, że nóż znaleziony wS.nie jest tym jakim posługiwał się oskarżonyS. S.w czasie inkryminowanego zdarzenia nie może przynieść powoływanie się na wyjaśnieniaA. W.co do kwestii sznurka, jaki był lub nie przy tym nożu. Okoliczność bowiem, że współoskarżony nie widział tego sznurka nie dyskwalifikuje sama w sobie innych, wskazanych wyżej dowodów świadczących o tym, że nóż wyłowiony zeS.jest tym samym, którym oskarżonyS. S.posługiwał się w czasie inkryminowanego zdarzenia. Przede wszystkim wskazać należy, żeA. W.nie wskazał wprost, że nóż nie miał sznurka (k.552 akt sprawy) a zatem z tych depozycji nie można wnioskować o braku sznurka. OskarżonyA. W.bowiem z równym prawdopodobieństwem mógł nie zauważyć tego sznurka jak i nie uznać go za tak doniosły element tego narzędzia aby mówić o nim w czasie przesłuchania. Nadto podkreślenia wymaga, że przed zdarzeniem oskarżonyA. W.widział prezentowany przezS. S.nóż w pochwie. Sama ta okoliczność może być kolejnym powodem, dla którego nie wspomniał o sznurku przy nożu w swych wyjaśnieniach. Nie sposób również za możliwe przyjąć stanowiska skarżącego, że nożem wyłowionym ze stawu posługiwał się ktoś inny niż oskarżonyS. S., w szczególności jeden z nieustalonych mężczyzn, o których mowa na str. 7 apelacji. Przeczą bowiem temu zeznania świadków, którzy widzieli jak oskarżony zadaje ciosy nożemD. Z., którzy zeznawali o okolicznościach pozbycia się tego noża przez oskarżonego po zdarzeniu oraz opinia biegłych lekarzy sądowych wskazująca na związek tego noża z co najmniej jedną raną śmiertelną jakiej doznałD. Z..
Za przyjęciem toku rozumowania skarżącego, tj. przyjęciem, że nóż znaleziony wS.nie był tym, którym posługiwał się oskarżonyS. S.nie przemawia również fakt, że nie odnaleziono pochwy tego noża. Okoliczności bowiem w jakich mogło dojść do odłączenia noża od pochwy mogły być różne i nie mogą skutkować odmową wiarygodności dowodów wyżej omówionych. Miało to jednak miejsce przed atakiem na pokrzywdzonego. Świadczy o tym choćby fakt ataku oskarżonego na pokrzywdzonegoJ. M., który poprzedzał atak naD. Z.. Niewątpliwie oskarżony atakowałJ. M.nożem, który nie znajdował się wówczas w pochwie. Pochwa natomiast jest widoczna dla innych osób jeszcze przed zdarzeniem; zeznawał o tym świadekA. W.(k.552 akt sprawy) orazD. S.(k.10352v akt sprawy).
Sąd II instancji nie podziela stanowiska apelującego o wewnętrznej sprzeczności poglądu Sądu Okręgowego, który nie przypisał posługiwania się nożem przez którąkolwiek z osób wracających z oskarżonym z miejsca zdarzenia, przyjmując jednocześnie że inni, nieustaleni sprawcy posługiwali się nożem. Jest to bowiem pogląd jak najbardziej logiczny w świetle poczynionych przez Sąd Okręgowy ustaleń co do działania innych nieustalonych osób. Wskazać bowiem należy, że w samochodzie były ustalone osoby (oprócz oskarżonegoS. S.:M. Z.,G. M.,D. S., który zadawał pokrzywdzonemu ciosy pałką i brak jest jakichkolwiek dowodów na to, że posługiwał się nożem orazB. L.iS. K. (2)). A zatem w samochodzie nie znajdował się żaden nieustalony sprawca, który – jak przyjął Sąd Okręgowy działał z oskarżonymS. S.realizując zamiar zabójstwaD. Z.. Kwestia działaniaS. S.wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami w zamiarze zabójstwaD. Z.będzie przedmiotem szczegółowych rozważań w dalszej części niniejszego uzasadnienia.
Całkowicie niezrozumiały jest zarzut naruszeniaart.2 § 1 pkt 2 kpk, którego skarżący nie rozwinął w uzasadnieniu apelacji.
Nie doszło również w omawianym zakresie do naruszenia przez Sąd Okręgowy zasady obiektywizmu określonej w przepisieart.4 kpk. Zarzut został sformułowany bardzo ogólnie i nie wskazuje jakie okoliczności i dowody korzystne dla oskarżonegoS. S.zostały pominięte w uzasadnieniu wyroku.
Wbrew również twierdzeniom obrońcy oskarżonego - adw.P. Z., Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia ocenił dowody w postaci zeznań świadków:P. G.(str.115-116 uzasadnienia wyroku) iM. C.(str.104 uzasadnienia wyroku).
Całkowicie bezpodstawny należy uznać zarzut niezbadania maczet znalezionych w domuM. Z.. Żaden dowód (w tym wyjaśnienia oskarżonegoS. S.) nie wskazuje bowiem, że w czasie zdarzeniaM. Z.posługiwał się maczetą.
Sąd Apelacyjny nie uznał nadto za trafne zarzutów dotyczących udziału w zdarzeniuA. W., nie doszło zatem w tym zakresie – wbrew twierdzeniom skarżącego – adw.P. Z.do błędu w ustaleniach faktycznych.A. W.został prawomocnie skazany za udział w pobiciuD. Z.skutkującym śmiercią pokrzywdzonego, czyli za przestępstwo zart.158 § 1 i 3 kk. Nie doszło zatem – jak twierdzi skarżący do ustalenia, żeA. W.był jedynie biernym świadkiem ataku naD. Z.. Nie doszło również – wbrew twierdzeniom skarżącego – do ustalenia przez Sąd Okręgowy, żeS. S.był jedyną osobą, która pozbawiła życiaD. Z.. Niezależnie bowiem od ustalenia, że oskarżonyS. S.w zamiarze zabójstwa działał wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami (będzie to przedmiotem rozważań w dalszej części niniejszego uzasadnienia), doszło również do skazania szeregu osób za objęty nieumyślnością skutek w postaci śmierciD. Z.będący następstwem jego pobicia. Nie doszło również do ustalenia, że wszystkie obrażenia ciała jakich doznałD. Z.zostały zadane nożem przez oskarżonegoS. S.(str.23 uzasadnienia wyroku). Rację ma skarżący twierdząc, że rany kłute zadaneD. Z.zostały stwierdzone na całej powierzchni jego ciała. Skarżący zdaje się jednak nie dostrzegać, że zgodnie ze wskazanymi wyżej ustaleniami Sądu Okręgowego, ciosy narzędziami ostrokończystymi zadawał nie tylko oskarżonyS. S.(który posługiwał się nożem). Nadto fakt usytuowaniaD. Z.w momencie zakończenia nań ataku, tj. w pozycji na plecach jest całkowicie do pogodzenia z faktem, że stwierdzono również u niego obrażenia na plecach. Jak wynika bowiem ustaleń Sądu Okręgowego, których skarżący obrońcy oskarżonegoS. S.nie kwestionują,D. Z.uciekał przed napastnikami, co uzasadnia obrażenia na plecach. Następnie zaś upadł przyjmując ciosy w przednią część ciała. Wskazać w tym miejscu również należy na opinię biegłych lekarzy sądowych, który nie wykluczyli aby w czasie ustalonym jako czas bezpośredniego ataku na pokrzywdzonegoD. Z.doszło do tak licznych ciosów nożem (k.10136 akt sprawy). Na marginesie jedynie w tym miejscu – kwestia bowiem działania oskarżonegoS. S.w zamiarze zabójstwaD. Z.wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami będzie przedmiotem rozważań w dalszej części niniejszego uzasadnienia – wskazać należy, że do niebezpiecznych przedmiotów jakimi posługiwali się współsprawcy w inkryminowanym czasie (jak to określił Sąd Okręgowy w sentencji orzeczenia) należą narzędzia ostrokończyste (o których pisze Sąd Okręgowy w uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia - str.23), w szczególności nóż, którym posługiwał się oskarżonyS. S.. Nie jest to bowiem niekonsekwencja Sądu Okręgowego, tym bardziej rażąca.
Zbieżne z ustaleniami poczynionym przez Sąd I instancji są wywody skarżącego adw.P. Z.co do obrażeńD. Z.spowodowanych przez pozostałych ustalonych sprawców pobicia, w szczególnościD. M.,D. S.(uderzanie pałkami) iG. M.(uderzanie pięścią). Podobnie również jak skarżący, również i Sąd Okręgowy ustalił, że ciosy niebezpiecznymi narzędziami zadawaliD. Z.inni nieustaleni sprawcy. Ustalenia takie – wbrew twierdzeniom skarżącego - nie pozostają w sprzeczności ani z zeznaniami świadków:A. W.iD. M.ani z opiniami biegłych lekarzy sądowych. Kwestia sposobu działania i zamiaru nieustalonych współsprawców a w szczególności w kontekście odpowiedzialności karnej oskarżonegoS. S.będzie przedmiotem rozważań w dalszej części niniejszego uzasadnienia.
Apelacje wniesione przez obrońców oskarżonegoS. S.okazały się jednak w pewnym stopniu zasadne, co skutkowało zmianą zaskarżonego orzeczenia w odniesieniu do tego oskarżonego. Nieprzekonujące są bowiem wywody Sądu I instancji co do działania oskarżonegoS. S.w ramach zamiaru zabójstwa wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami.
Na wstępie Sąd Apelacyjny odniesie się jednak do zarzutów uznanych w tym zakresie za niezasadne.
Za całkowicie nieprzekonujący uznać należy wywód obrońcy dotyczący rzekomo dowolnego wniosku Sądu Okręgowego co do zamiaru z jakim działał oskarżonyS. S.. Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że oskarżonemu przypisano działanie w zamiarze nagłym a nie zaplanowanym a więc nie jest kwestionowane, że w chwili przybycia do lokalu(...)w dniu 14 lipca 2009r. oskarżony nie miał zamiaru zabicia pokrzywdzonego. Argumenty zatem skarżącego mające na celu wykazanie, że oskarżonyS. S.nie planował zabójstwa są całkowicie zbędne. Bez głębszych rozważań Sąd Apelacyjny pozostawia więc wyrażoną w tym kontekście opinię skarżącego o zdolnościach intelektualnych oskarżonegoS. S.(str.9 apelacji adw.P. Z.). Z tych samych względów, tj. wobec uznania, że oskarżonyS. S.nie działał z premedytacją w zakresie popełnienia zbrodni zart.148 § 1 kka powzięty przez niego zamiar miał charakter nagły, bez znaczenia dla jego odpowiedzialności karnej pozostają powody, dla których znalazł się w lokalu(...)w inkryminowanym czasie.
Wspominanie o rzekomym zamiarze zabójstwaJ. M.w kontekście zamiaru jaki towarzyszył oskarżonemuS. S.w odniesieniu do działań skierowanych przeciwkoD. Z.jest całkowicie bezprzedmiotowe. Tym bardziej, że Sąd Okręgowy nie przypisał oskarżonemuS. S.usiłowania zabójstwaJ. M.i znalazło to aprobatę nawet obrońców oskarżonych, czemu dali wyraz w wywiedzionych środkach odwoławczych. Sąd Apelacyjny nie podziela również stanowiska skarżącego, że okrzyki oskarżonegoS.„Z.trup” były wyrazem jego szoku po stwierdzeniu śmierci pokrzywdzonego nie zaś – jak przyjął Sąd Okręgowy – informacją o tym, że zabił pokrzywdzonego. Na wstępie wskazać należy, że – wbrew twierdzeniom skarżącego – świadkowie nie mieli wątpliwości kto wypowiadał te słowa. To, że wypowiadał je oskarżony potwierdzają świadkowie:A. W.(k.553 akt sprawy),P. G.(k.1425 akt sprawy)D. S.(k.10350 akt sprawy). Brak jest również podstaw do kwestionowania zeznańD. S.co do poinformowania przez oskarżonego, że zabiłD. Z.(„bił w trupa”) Taką relację świadkaD. S.potwierdził równieżO. L.. Podkreślenia wymaga, że z opinii biegłych jednoznacznie wynika, że wszystkie obrażenia stwierdzone uD. Z.miały charakter przyżyciowy a więc określenie „bicie w trupa” nie mogło oznaczać zadawania ciosów już po śmierci pokrzywdzonego. Nadużyciem ze strony skarżącego jest twierdzenie zawarte na str.8 apelacji sugerujące jakoby przyjście oskarżonegoS. S.na miejsce zdarzenia z nożem zostało przez Sąd Okręgowy uznane za jedną z podstaw przyjęcia zamiaru bezpośredniego spowodowania śmierciD. Z.. Lektura uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia (str.154-156 gdzie Sąd Okręgowy wskazuje motywy zakwalifikowania zachowania oskarżonegoS. S.wobecD. Z.zart.148 § 1 kk) nie pozwala bowiem na postawienie takiej tezy. Przeczy również twierdzeniu skarżącego zawartemu na str.17 apelacji, że Sąd Okręgowy nie uzasadnił swej tezy o działaniu oskarżonegoS. S.z zamiarem zabójstwaD. Z..
Skarżący adw.P. Z.w uzasadnieniu wniesionego środka odwoławczego powołał liczne orzeczenia sądów powszechnych i Sądu Najwyższego dotyczące dekodowania znamienia zamiaru przy zbrodni zabójstwa; rzecz jednak w tym, że w przeważającej części nie mają one przełożenia na realia rozpoznawanej sprawy. Jedynie wyrok Sądu Najwyższego w sprawie II KR 60/89 i Sądu Apelacyjnego w Łodzi w sprawie II AKa 121/99 (str.12 apelacji) mają związek z przedmiotową sprawą. Zgromadzony bowiem w sprawie materiał dowodowy pozwala na ustalenie, że oskarżonyS. S.jako jeden z uczestników pobicia podjął działanie, którego bezpośrednim rezultatem była śmierćD. Z..
W tym miejscu przejść należy do zarzutów apelacji obrońców oskarżonegoS. S., które zyskały aprobatę Sądu II instancji i powodów jakie legły u podstaw zmiany zaskarżonego orzeczenia. Na wstępie podkreślenia wymaga, że czym innym jest działanie w warunkachart.158 § 1 i 3 kka czym innym w warunkachart.148 § 1 kk. W pierwszym przypadku sprawca działa z zamiarem bezpośrednim narażenia na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia a skutek w postaci śmierci objęty jest nieumyślnością, w drugim zaś – skutek w postaci śmierci objęty jest umyślnością. Wskazać należy, że całe zajście w dniu 14 lipca 2009r. przed lokalem(...)miało niejako dwie fazy. Pierwsza to demonstracja siły przez obie grupy, przy czym członkowie tej, do której należał oskarżonyS. S.posiadali niebezpieczne przedmioty. Do tego elementu zdarzenia odnoszą się zeznania świadków dotyczące tego, że nie tylko oskarżonyS.miał narzędzie ostrokończyste (nóż) ale widziano również maczetę aK. J.jakimś ostrym narzędziem rozcięto pasek od spodni i nie uczynił tego oskarżonyS. S.. Do tych okoliczności odnosi się obrońca oskarżonegoS. S.– adw.P. Z.na str.17 swej apelacji. Druga to już działania części z grupy oskarżonego skutkujące bezpośrednio obrażeniami jakich doznali obaj pokrzywdzeni. W omawianym zakresie istotnym jest co działo się w grupie atakującejD. Z.. Nie kwestionując (wobec licznych obrażeń jakich doznałD. Z.) ustaleń Sądu Okręgowego, że również inne osoby zadawały ciosy pokrzywdzonemu niebezpiecznymi, w tym ostrokończystymi narzędziami, brak jest jednak podstaw do poczynienia stanowczych ustaleń co do tego, że oskarżonyS. S.działał z nimi wspólnie i w porozumieniu w zabójstwieD. Z.. Sąd Okręgowy w żaden sposób nie uzasadnił swojego poglądu o świadomości oskarżonegoS. S.co do tego, że inne osoby również zadają pokrzywdzonemu ciosy narzędziem ostrokończystym. Z tego względu rację mają skarżący twierdząc, że Sąd Okręgowy nie uzasadnił działania oskarżonegoS. S.wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami w zakresie zabójstwaD. Z.. Nie ma jednak racji skarżący twierdząc, że w żadnym stopniu nie da się ustalić obrażeń spowodowanych uD. Z.przezS. S.. Z opinii biegłych wynika bowiem, że nożem, którego – jak trafnie ustalił Sąd Okręgowy – używał w inkryminowanym czasie oskarżonyS.zadano z całą pewnością ranę kłutą brzucha w okolicy śródbrzusza i była to rana śmiertelna (k.9753 akt sprawy).
Niewątpliwie zatem oskarżonyS. S.działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami używając noża brał udział w pobiciuJ. M., w którym narażono go na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku w postaci ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Nadto działając również wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, używając noża brał udział w pobiciuD. Z., w którym narażono go na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia i do tego skutku w postaci utraty życia – w tym zakresie objętym nieumyślnością sprawców doszło. Natomiast nie działając już wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami dopuścił się ekscesu zadającD. Z.z zamiarem bezpośrednim pozbawienia życia cios nożem w brzuch. Łącznie obrażenia jakich doznałD. Z.(zarówno te wynikające z zamiaru nieumyślnego spowodowania śmierci objętego działaniem wspólnie i w porozumieniu, jak i te wynikające z zamiaru zabójstwa, który miał oskarżonyS. S.) doprowadziły do jego śmierci. Uzasadnia to przyjęcie w odniesieniu do oskarżonegoS. S.kwalifikacji prawnej czynu zart.148 § 1 kkw zb. zart.158 § 1 kkw zb. zart.159 kk(nie zaś jak podaje skarżący adw.P. Z.-art.148 § 1 kkw zb. zart.159 § 1 kk– str.3 apelacji). Na marginesie zatem jedynie wskazać należy, że postulowany na str.3 apelacji wpkt.3zarzutu jako podstawa kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemuS. S.przepisart.159 § 3 kknie istnieje.
Z tego względu Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że:
w ramach zarzucanych oskarżonemuS. S.w punktach I i II oskarżenia uznał go za winnego tego, że w dniu 14 lipca 2009r. wG., działając z zamiarem bezpośrednim, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, używając noża brał udział w pobiciuD. Z.iJ. M., w którymJ. M.narażono na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego wart.156 § 1 pkt 2 kkw postaci innego ciężkiego kalectwa oraz poprzez uderzenie nożem spowodował uJ. M.obrażenia ciała w postaci rozległej rany ciętej ramienia i przedramienia lewego ze złamaniem nadkłykcia przyśrodkowego kości ramiennej lewej i uszkodzenia osłonki nerwu łokciowego oraz uszkodzenia mięśni zginaczy przedramienia, które naruszyły czynności narządu ciała wymienionego pokrzywdzonego na czas dłużej niż 7 dni oraz w którym narażonoD. Z.na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia powodując obrażenia w postaci: podbiegnięć krwawych zlokalizowanych w powłokach brzucha i uda prawego oraz dziewięciu ran powierzchownych kłuto – ciętych i sześciu głębokich ran kłutych zlokalizowanych na głowie, karku tułowia i kończynach górnych, w tym dwóch głębokich ran kłutych klatki piersiowej, rany głębokiej brzucha w okolicy podżebrza prawego, trzech głębokich ran kłutych pleców a działając z bezpośrednim zamiarem pozbawienia życia spowodował u niego ranę śmiertelną w postaci rany kłutej brzucha w okolicy śródbrzusza po stronie prawej, z uszkodzeniem w obrębie jej kanału krezki na długości 11 cm, z obecnością w jamie otrzewnowej (brzusznej) jego zawartości, które obrażenia łącznie poprzez uszkodzenie w obrębie kanałów narządów wewnętrznych w postaci serca, płuc, tętnicy głównej – aorty, wątroby i jelita cienkiego doprowadziły do gwałtownej śmierciD. Z.na skutek krwotoku zewnętrznego oraz wewnętrznego do jam opłucnej.
Zmiana wyroku we wskazanym wyżej zakresie była dopuszczalna, zgodna zwłaszcza z kierunkiem wniesionej apelacji (na korzyść oskarżonegoS. S.) i przepisemart.5 § 2 kpknie poczyniono bowiem ustaleń mniej korzystnych dla tego oskarżonego niż poczynione przez Sąd I instancji i nie rozstrzygał wątpliwości na niekorzyść oskarżonego. Działaniem na korzyść oskarżonegoS. S.było w szczególności odstąpienie od uznania, że w ramach zbrodni zabójstwa oskarżonyS. S.działał wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami. Działanie bowiem wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami w popełnieniu przestępstwa stanowi okoliczność obciążającą. Nadto Sąd Okręgowy ustalił, że pokrzywdzonemu zadano kilka ciosów, w tym więcej niż jeden był ciosem śmiertelnym, a nadto uznał, że oskarżonyS. S.zadawałD. Z.ciosynożem. W oparciu o opinię biegłych Sąd Apelacyjny uznał, że oskarżony ten zadałjeden cios. Z uwagi jednak na fakt, że sam ten cios spowodował powstanie rany śmiertelnej, zasadnym było utrzymanie zastosowanej przez Sąd Okręgowy kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemuS. S.. Niewątpliwie bowiem zadanie silnego (ostrze noża weszło w całości do ciała pokrzywdzonego, skoro na jego ciele w okolicach rany stwierdzono ślady ząbków znajdujących się na rękojeści noża) w brzuch, biorąc również pod uwagę pozostałe, wskazane wyżej okoliczności świadczą o zamiarze zabójstwa, w jakim działał oskarżonyS. S.w odniesieniu doD. Z..
Chybione natomiast są zarzuty dotyczące kary orzeczonej wobec oskarżonegoS. S.. Słusznie Sąd Okręgowy uzasadniając wymierzenie wobec tego oskarżonego kary 25 lat pozbawienia wolności wskazał jako okoliczność obciążającą działanie przeciwko najwyższemu dobru chronionemu prawem. Ma to bowiem wpływ na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu. Nie jest natomiast tak jak twierdzi skarżący, że jako okoliczność obciążającą przy wymiarze kary Sąd Okręgowy uznał skutek w postaci śmierci jednego z pokrzywdzonych. To bowiem jako znamię przypisanego oskarżonemu czynu taką okolicznością być nie może.
Sąd Apelacyjny nie podziela również poglądu skarżącego że powód działania oskarżonego, zysk wynikający ze „stania na bramce” do czego nie chcieli dopuścić pokrzywdzeni nie może stanowić okoliczności obciążającej przy wymiarze kary.
Słusznie również za okoliczność obciążającą przy wymiarze kary wobec oskarżonegoS. S.Sąd Okręgowy uznał jego stopień agresji. Podkreślenia wymaga, że – zgodnie z ustaleniami poczynionymi przez Sąd I instancji – to działanie oskarżonegoS., tj. rzucenie ławką w stronę grupy, w której byli obaj pokrzywdzeni zainicjowało atak na tę grupę.
Trafnie nadto Sąd Okręgowy jako okoliczność obciążającą przy wymiarze kary uznał wypełnienie jednym zachowaniem kilku przestępstw. Okoliczność ta bowiem sama w sobie daje podstawę do orzeczenia surowszej kary, bez względu na stopień „rozbudowania” sposobu działania oskarżonego.
Rację ma skarżący, że w dacie wydawania wyroku przez Sąd I instancji skazanie wobec oskarżonegoS. S.w sprawie II K 914/07 Sądu Rejonowego w Kętrzynie uległo już zatarciu na skutek upływu okresu próby, na jaki warunkowo zawieszono orzeczoną wobec oskarżonegoS.w tym wyroku karę pozbawienia wolności oraz uiszczenie nawiązek na rzecz pokrzywdzonego. Jednakże wskazać należy, że w inkryminowanym czasie, tj. w dniu 14 lipca 2009r. oskarżonyS.był osobą karaną i to również za przestępstwo popełnione z użyciem noża.
Rację ma również skarżący twierdząc, że wskazanie przez Sąd Okręgowy na zainteresowania oskarżonegoS.oscylujące wokół siły i sportów walki nie powinny stanowić okoliczności obciążającej przy wymiarze kary. Nie są to bowiem zainteresowania sprzeczne z prawem. Inną rzeczą jest, że oskarżony nabyte w ten sposób umiejętności wykorzystuje przy podejmowaniu zachowań naruszających prawo. Świadczy o tym choćby opinia biegłego z zakresu sztuk walki –G. C.(k.9653 akt sprawy).
Nie sposób jednak uznać aby – mimo wskazanych okoliczności, w których rację należy przyznać skarżącemu – kara orzeczona wobec oskarżonegoS. S.raziła swoją surowością. Za okoliczność łagodzącą – wbrew twierdzeniom drugiego z obrońców oskarżonego nie może zostać uznany fakt, że oskarżony skorzystał z prawa do złożenia wyjaśnień. Wskazując na obszerność tych wyjaśnień skarżący zdaje się zapominać, że w części mającej zasadnicze znaczenie dla kwestii odpowiedzialności karnej oskarżonego wyjaśnienia te zostały przez Sąd Okręgowy uznane za niewiarygodne. Oskarżony wprawdzie w polskiej procedurze karnej nie ma obowiązku mówienia prawdy i może składać wyjaśnienia takie jakie uzna za najbardziej odpowiadające przyjętej przez siebie linii obrony, to jednak skorzystanie z prawa do złożenia wyjaśnień samo w sobie nie może stanowić okoliczności łagodzącej przy wymiarze kary. Za taką okoliczność może jedynie zostać uznane złożenie wyjaśnień, które przyczynią się do ustalenia stanu faktycznego, czyli uznanych przez sąd orzekający za wiarygodne. Nie miało to miejsca w powyższej sprawie w odniesieniu do oskarżonegoS. S..
Żadnego wpływu na wysokość orzeczonej wobec oskarżonego kary nie ma jego sytuacja rodzinna. Okoliczności skutkującej obniżeniem kary orzeczonej wobec oskarżonegoS. S.nie może stanowić to, że w dacie wyrokowania przez Sąd I instancji rzeczywiście doszło już do zatarcia uprzedniego skazania oskarżonego. Upłynął już bowiem okres próby na jaki warunkowo zawieszono orzeczoną wobec niego karę pozbawienia wolności oraz okres 6 miesięcy, w czasie którego mogło dojść do zarządzenia wykonania tej kary. W 2008r. oskarżony również uiścił nawiązkę, jaką orzeczono wobec niego przedmiotowym wyrokiem. Nie sposób jednak przejść obojętnie wobec wskazanego już wcześniej faktu, że w dacie popełnienia przypisanego mu czynu oskarżony był karany w tym również za przestępstwo z użyciem noża (k.1128-1129); pozostawał wówczas w okresie próby będąc skazanym na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Przedmiotowa sprawa nie jest zatem jego pierwszym konfliktem z prawem. W ocenie Sądu Apelacyjnego brak jest podstaw do obniżania orzeczonej wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności. Kara ta została bowiem orzeczona z uwzględnieniem wszystkich sądowych dyrektyw wymiaru kary o jakich mowa wart.53 kk. Nie należy pomijać okoliczności, że oskarżony przypisanym mu czynem działał na szkodę dwóch pokrzywdzonych. Co do jednego ze skutkiem zabójstwa, co do drugiego – narażając go na ciężki uszczerbek na zdrowiu, w obu przypadkach używając noża.
Odwołując się zatem do wywodów natury ogólnej dotyczących zasad wymierzania kar (str.20-21 niniejszego uzasadnienia), Sąd Apelacyjny stwierdza, że brak jest podstaw aby łagodzić wymierzoną wobec oskarżonegoS. S.karę 25 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela jednolitą w tym zakresie linię orzecznictwa, że karę 25 lat pozbawienia należy stosować w wypadkach najcięższych, gdy okoliczności obciążające zdecydowanie przeważają nad okolicznościami łagodzącymi i tylko wtedy, gdy stopień winy jest na tyle wysoki, że uzasadnia zastosowanie tej kary, a w okolicznościach konkretnego przypadku nawet kara 15 lat pozbawienia wolności nie spełniłaby indywidualno- lub generalno-prewencyjnych celów kary wymienionych wart.53 § 1 kk(tak: wyroki: Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 25.11.2014r. w sprawie II AKa 198/14; Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 5.06.2013r. w sprawie II AKa 54/13; Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 21.02.2013r. w sprawie II AKa 531/12. Przesłanki takie zachodzą w odniesieniu do oskarżonegoS. S.. Sąd Apelacyjny podziela argumenty wskazane przez Sąd Okręgowy w uzasadnieniu orzeczonej kary. Niewątpliwie stopień winy oskarżonego w popełnieniu przypisanego mu przestępstwa jest znaczny a okoliczności obciążające w zdecydowanej mierze przeważają nad łagodzącymi, nawet biorąc pod uwagę fakt, że zarówno w dacie wyrokowania przez Sąd I instancji, jak i przez sąd odwoławczy oskarżonyS. S.był osobą niekaraną w rozumieniu prawa, gdyż uprzednie skazanie uległo zatarciu.
Rozważanie zatem postulatu wymierzenia oskarżonemuS. S.kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania (pkt 3 wniosków apelacji – str.3 apelacji) jest całkowicie bezprzedmiotowe.
Wobec powyższego, nie stwierdzając zaistnienia przesłanek zart.439 § 1 kpkiart.440 kpk, w pozostałej części zaskarżony wyrok został utrzymany w mocy a apelacja obrońcy oskarżonegoK. G. (1)uznana została za oczywiście bezzasadną.
Na mocy§ 14 ust.1 pkt 5w zw. z§ 2 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzęduSąd Apelacyjny orzekł o kosztach obrony z urzędu udzielonej oskarżonemuK. G. (1)w postępowaniu odwoławczym.
O kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze Sąd Apelacyjny orzekł na mocyart.626 § 1 kpkiart.624 § 1 kpkzwalniając oskarżonych od obowiązku ich ponoszenia i obciążając nimi Skarb Państwa.