Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VI U 837/15
Data wyroku: 2015-12-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Milczarek
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 ustawy emerytalnej z dnia 17.12.1998 r.

Sygn. akt VI U 837/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 grudnia 2015 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący SSO Ewa Milczarek
Protokolant – sekr. sądowy Sylwia Sawicka
po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2015 r. w Bydgoszczy
na rozprawie
odwołań:W. U.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.
z dnia 10 marca 2015 r., znak:(...)
z dnia 5 maja 2015 r., znak:(...)
w sprawie:W. U.
przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wB.
o emeryturę

1
zmienia zaskarżone decyzje w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemuW. U.prawo do emerytury od dnia(...)

2
stwierdza, że organ rentowy nie ponosi odpowiedzialności za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.

Na oryginale właściwy podpis.

UZASADNIENIE
Zaskarżonymi decyzjami z dnia 10.03.2015 r. i 5.05.2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.odmówił ubezpieczonemuW. U.prawa do emerytury na podstawie art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że powód nie spełnił jedynie warunku posiadania 15 letniego stażu pracy w szczególnych warunkach, bowiem nie zaliczono mu żadnego okresu pracy w szczególnych warunkach z uwagi na brak zaświadczeń o pracy w szczególnych warunkach dotyczących tych okresów zatrudnienia.
W odwołaniu od tych decyzji ubezpieczony wniósł o jej zmianę i przyznanie prawa do emerytury z uwagi na to, że w spornych okresach pracował stale i w pełnym wymiarze czasu w warunkach szczególnych. W toku procesu powód zakwestionował także decyzję z dnia 8.02.2012 r.
W odpowiedzi na odwołanie pozwany wniósł o jego oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyW. U.,urodzony (...), kwalifikacje spawacza zdobył w 1978 r. w trakcie pracy w Przedsiębiorstwie(...)wI.. Pracował w tym zakładzie od 18 marca 1975 r. do 31.10.1982 r. Zatrudnił się tam jako monter konstrukcji żelbetowych w wyuczonym zawodzie-montera konstrukcji żelbetowych. W czasie pierwszego roku zatrudnienia ubezpieczony pracował przy produkcji pomocniczej jako betoniarz, zbrojarz i montażysta-spawacz. Ubezpieczony montował konstrukcje metalowe i żelbetowe na wysokości m. in. przy budowie kurników, które miały stalową więźbę dachową. Ubezpieczony spawał już w tym okresie w pełnym wymiarze czasu pracy przed zdobyciem formalnych uprawnień w 1978 r. Jego stałą pracą było spawanie elektryczne i montaż konstrukcji stalowych i żelbetowych na wysokości, przy których to czynnościach też wykonywał spawanie.
dowód:- zeznania świadkaJ. J., ubezpieczonego – zapis protokołu rozprawy k.64, dokumenty w aktach osobowych, odpis książeczki spawacza.
W(...)Zakładach (...)wI.ubezpieczony zatrudnił się 2.11.1982 r. jako spawacz, zajmował się wyłącznie spawaniem podgrzewaczy do wody i to była jego stała praca w pełnym wymiarze czasu pracy do 7.02.1984 r.
dowód:- zeznania świadkaZ. M., ubezpieczonego – zapis protokołu rozprawy k.64, dokumenty w aktach osobowych
Następnie ubezpieczony zatrudnił się w(...) S.A.wI.od 20 lutego 1984 r. i pracowałem tam do 31.10.1991 r. Ubezpieczony zatrudnił się jako ślusarz, a spawaniem zajmował się od 3 marca 1986 r. do końca zatrudnienia, to jest do 31.10.1991 r. Ubezpieczony spawał ramy, dmuchawy oraz wirniki do zboża. To była też jego stała praca w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie od 3.03.1986 r. do 31.10.1991 r..
dowód:dokumenty w aktach osobowych, zeznania ubezpieczonego– zapis protokołu rozprawy k.64
Następnie ubezpieczony zatrudnił się w Przedsiębiorstwie(...)wI.i tam pracował w okresie od 1.11. 1991 – 31.03.1994, początkowo w(...) Spółce z o.o., potem kolejno w(...)K.i(...). We wszystkich tych Zakładach ubezpieczony zajmował się spawaniem na terenie zakładu pracy form do płyt żelbetowych.
dowód:- zeznania świadkówW. S.,J. L., ubezpieczonego – zapis protokołu rozprawy k.64,
W okresie od 28.02.1996 r. do 30.11.1996 r. ubezpieczony pracował w– (...) Sp. z o.o.wO.- praca wR.na budowie wM.przy montażu konstrukcji na wysokości jako spawacz i w tym okresie również stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał wyłącznie czynności spawania. Pracodawca wystawił ubezpieczonemu świadectwo pracy w szczególnych w którym potwierdził prace ubezpieczonego jako spawacza.
dowód:umowa o pracę z dnia 21.02.1996 r. i kolejne aneksy do umowy na stanowisku spawacza w aktach osobowych powoda prowadzonych przez(...) Sp. z o.o.wO., dokumenty w aktach rentowych, oraz zeznania powoda zapis protokołu rozprawy k.64,
Powód złożył wniosek o emeryturę 29.12.2014 r.
dowód: wniosek w aktach rentowych powoda.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie dokumentów w aktach osobowych powoda oraz w jego aktach rentowych , których prawdziwości strony nie kwestionowały oraz zeznań świadków, bowiem były one zgodnie spójne, wzajemnie się uzupełniały z zeznaniami powoda i znajdowały potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w aktach sprawy. ŚwiadkowieJ. J.,J. L.,Z. M.iW. S.pracowali razem z powodem stąd ich zeznania stanowiły miarodajny dla ustalenia stanu faktycznego w sprawie dowód. Zeznania ubezpieczonego jako zgodne z zeznaniami świadków i znajdujące potwierdzenie w zebranych w sprawie dowodach z dokumentów również zasługiwały na wiarę.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, zdaniem Sądu Okręgowego, w sposób niebudzący wątpliwości, że powód w spornych okresach od 18.03.1975 r. 18 marca 1975r. – 31 października 1982r. w(...)I., od 2 listopada 1982r. – 7 lutego 1984r. wI. D., od 3.03.1986r. – 31.10.1991r. – wzakładach (...), od 2 sierpnia 1993r. – 30 września 1993r. w(...)K.- , od 1.10.1993r. – 31.03.1994r. w(...), od 1.10.1993r. – 31.03.1994r. w(...)wykonywał pracę w szczególnych warunkach wymienioną w dziale V pkt.5 ( montaż konstrukcji metalowych na wysokości ) oraz w dziale XIV pkt. 12 wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 8.02.1983r. w sprawie w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Pozycja 12 cyt. załącznika A  do prac w szczególnych warunkach zalicza prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowowodorowym.
Sąd dokonał następnie oceny ustalonego stanu faktycznego w kontekście przepisówart.184 i 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychorazrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Zgodnie z treścią art. 184. ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32-34, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:
1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz
2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego oraz.( art. 184 ust. 2)
Zgodnie z treścią art.32 ust. 1 cytowanej wyżej ustawy -ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt 1 ( 65 lat dla mężczyzn, 60 lat dla kobiet.) W myśl ustępu 2 art.32 cytowanej ustawy dla celów ustalenia uprawnień, o których mowa w ustępie 1, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Przepisy rozporządzenia wykonawczego Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r, które nadal zachowały swoją moc na warunkach określonych wart. 32 ust. 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, mają zastosowanie do wszystkich pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Zgodnie z § 2 tego rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku, a okresy te stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Niemniej jednak należy wskazać, iż w przypadku, gdy zainteresowany wykaże, że nie może przedstawić zaświadczeń potwierdzających okresy wykonywania pracy w szczególnych warunkach z przyczyn od siebie niezależnych,art. 472 i 473 k.p.c.umożliwiają ustalenie tych okoliczności w drodze postępowania odwoławczego przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z powołanymi przepisami w postępowaniu w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych każdy fakt mający wpływ na prawo do świadczenia lub jego wysokość może być dowodzony wszelkimi środkami, które sąd uzna za pożądane, a ich dopuszczenie za celowe. Zaliczenie nieudokumentowanych, spornych okresów pracy w szczególnych warunkach do stażu pracy uprawniającego do wcześniejszej emerytury wymaga dowodów niebudzących wątpliwości, spójnych i precyzyjnych. Nie ulega wątpliwości, że w postępowaniu o świadczenie emerytalno-rentowe dopuszczalne jest – jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale z 27 maja 1985 r. (III UZP 5/85, LEX nr14635) – przeprowadzenie przed sądem pracy i ubezpieczeń społecznych dowodu z zeznań świadków na okoliczność zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, jeżeli zainteresowany wykaże, że nie może przedstawić zaświadczenia zakładu pracy z powodu jego likwidacji lub zniszczenia dokumentów dotyczących zatrudnienia.
Okres pracy w warunkach szczególnych można również ustalić w postępowaniu sądowym na podstawie akt osobowych pracownika.
W myśl § 4 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Skoro postępowanie dowodowe potwierdziło fakt pracy powoda w szczególnych warunkach o których mowa w dziale V pkt.5 i XIV pkt.12 załącznika A do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983 r., w wyżej wymienionych okresach to okresy te dają okres ponad 15 letni okres pracy w szczególnych warunkach wymagany do uzyskania prawa do emerytury w obniżonym wieku. Organ rentowy nie kwestionował spełnienia przez powoda pozostałych warunków uzyskania prawa do emerytury i dlatego, biorąc pod uwagę fakt, że ubezpieczony wniosek o emeryturę złożył 29.12.2014 r.., Sąd Okręgowy na podstawieart. 47714§2 k.p.c.zmienił zaskarżona decyzję i orzekł jak w punkcie 1 wyroku.
O kosztach zastępstwa prawnego orzeczono zgodnie zart.98 k.p.c.i przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 29.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
Na zasadzie art. 118 ust 1 a ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS Sąd Okręgowy orzekł o braku odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji z uwagi na brak świadectw wykonywania pracy w szczególnych warunkach za wszystkie okresy, co powodowało konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego przed Sądem.
SSO Ewa Milczarek