Sąd Rejonowy w Brzezinach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 174/15
Data wyroku: 2015-12-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: SSRVioletta Olborska
Słowa kluczowe: Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: art.445§1 kc i art.444§1kc
Teza: wyrok z uzasadnienie

Sygnatura akt I C 174/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 grudnia 2015 r.
Sąd Rejonowy w Brzezinach I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodnicząca: SSRVioletta Olborska
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Jolanta Ostrowska
po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2016 r. w Brzezinach na rozprawie
sprawy z powództwaA. Ś.
przeciwkoTowarzystwu (...)wW.
o odszkodowanie i zadośćuczynienie
I . zasądza od pozwanegoTowarzystwa (...)wW.na rzecz powódkiA. Ś.kwoty :

1
30 000(trzydzieści tysięcy) złotych tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od kwot:

a/ 9226(dziewięć tysięcy dwieście dwadzieścia sześć) złotych od dnia 5 sierpnia 2014 r. do dnia zapłaty ,
b/ 20 774(dwadzieścia tysięcy siedemset siedemdziesiąt cztery) złotych od dnia 19 sierpnia 2015 r. do dnia zapłaty,

2
4 712 (cztery tysiące siedemset dwanaście) złotych tytułem odszkodowania z ustawowymi odsetkami od kwot :

a/ 2 774(dwa tysiące siedemset siedemdziesiąt cztery) złotych od dnia 5 sierpnia 2014 r. do dnia zapłaty ,
b/ 1 938(jeden tysiąc dziewięćset trzydzieści osiem) złotych od dnia 19 sierpnia 2015 r. do dnia zapłaty,

3
4 503(cztery tysiące pięćset trzy) złote tytułem zwrotu kosztów procesu,

II. zasądza od pozwanegoTowarzystwa (...)wW.na rzecz Skarbu Państwa – kasa Sądu Rejonowego w Brzezinach kwotę 253,15 (dwieście pięćdziesiąt trzy złote piętnaście groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów procesu.

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 13 sierpnia 2014r.A. Ś.wniosła o zasądzenie od pozwanegoTowarzystwa (...)wW.kwoty 9226zł. tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 sierpnia 2014r. do dnia zapłaty, kwoty 2774zł. tytułem poniesionych kosztów leczenia i opieki wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia 5 sierpnia 2014r. do dnia zapłaty. Powódka wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
/pozew- k. 2 –6 /
Pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zwrot kosztów procesu według norm przepisanych. W ocenie pozwanego wypłacone powódce zadośćuczynienie jest adekwatne do doznanej krzywdy i nieznacznego trwałego uszczerbku na zdrowiu, który był skutkiem zdarzenia ubezpieczeniowego. Pozwany podkreślił, że wielkość zadośćuczynienia powinna być zindywidualizowana, między innymi z uwagi na kryterium wieku osoby poszkodowanej i w tym kontekście pozwany wskazał, że wymiar odczuwanej krzywdy jest mniejszy u osoby starszej schorowanej niż u osoby młodej w pełni sił. Nadto w ocenie pozwanego konieczne jest ustalenie na ile na stan powódki po wypadku miały wcześniejsze choroby i urazy, których powódka doznała.
/odpowiedź na pozew – k.28– 31/
Pełnomocnik pozwanego wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów.
/protokół z rozprawy – k. 61 – 62/
W piśmie z dnia 14 sierpnia 2015r. pełnomocnik powoda rozszerzył powództwo a/ z tytułu zadośćuczynienia do kwoty 30.000zł. czyli o kwotę 20774zł. i wniósł o zasądzenie od pozwanego kwoty 30.000zł. tytułem zadośćuczynienia wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 stycznia 2014r. do dnia zapłaty od kwoty 9226zł. oraz od kwoty 20774zł. od dnia doręczenia odpisu pisma z rozszerzeniem powództwa stronie pozwanej do dnia zapłaty oraz b/z tytułu odszkodowania do kwoty 4712zł. czyli o kwotę 2774zł. i wniósł o zasądzenie na rzecz powódki kwoty 4712zł. za poniesione koszty opieki wraz z ustawowymi odsetkami od kwoty 2774zł. od dnia 5 sierpnia 2014r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 1938zł. od dnia doręczenia pisma z rozszerzeniem powództwa stronie pozwanej.
Na uzasadnienie rozszerzenia powództwa pełnomocnik podniósł, że powódka wymagała opieki i pomocy osób trzecich przez okres pierwszych trzech miesięcy przez 4 godziny dziennie oraz przez kolejne 2 miesiące po 2 godziny dziennie. Pełnomocnik wyliczył kwotę odszkodowania należną powódce przy uwzględnieniu wysokości przeciętnej stawki 9,50 zł. za 1 godzinę usług opiekuńczych.
/pismo – k. 104 – 106/
Pełnomocnik pozwanego nie uznał powództwa w rozszerzonym kształcie, wniósł o jego oddalenie i o zwrot kosztów procesu według norm przepisanych.
/pismo – k. 161/
Pełnomocnik powódki poparł powództwo w wersji rozszerzonej. Pełnomocnik pozwanego wniósł o oddalenie powództwa.
/protokół z rozprawy – k. 166/
W dniu 19 sierpnia 2015r. pełnomocnik pozwanego otrzymał pismo zawierające rozszerzenie powództwa.
/bezsporne – protokół z rozprawy – k. 166/
Pełnomocnik powódki poparł powództwo, oświadczył, że stan powódki znacznie się pogarsza, nie ma siły stawiać się do lekarzy biegłych, z tego też powodu odstąpiono od dowodu z opinii biegłych lekarzy psychiatry i kardiologa a powódka porusza się za pomocą dwóch kul i jedynie na wizyty lekarskie.
/protokół z rozprawy – k. 172 – 172 verte/

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 31 maja 2014r. powódka doznała obrażeń ciała na skutek potrącenia na podwórzuposesji nr (...)przyulicy (...)wB., przez samochód osobowym markiO. (...)onr rej. (...), którym kierowałZ. P.. Pozwany ubezpieczał odpowiedzialność cywilną posiadacza przedmiotowego pojazdu.
/bezsporne/
Powódka została przewieziona do SPZOZ wB., gdzie po wykonaniu zdjęć rtg dokonano repozycji złamania w znieczuleniu ogólnym i założono opatrunek gipsowy stopowo – udowy. Stwierdzono u powódki otarcia przednich goleni w ½ wysokości, zniekształconą okolicę prawego stawu skokowego oraz bolesność uciskową kostek. Badanie rtg stawu skokowego na Szpitalnym Oddziale Ratunkowym w SPZOZ wB.wykazało złamanie dwukostkowe z przemieszczeniem prawego podudzia. Dalsze leczenie powódka podjęła w poradni ortopedycznej, gdzie po 6 tygodniach zdjęto opatrunek gipsowy stopowy – udowy, wykonano zdjęcie rtg i założono ponownie opatrunek gipsowy goleniowy – stopowy na okres 8 tygodni. Powódka przyjmowała leki przeciwbólowe i przeciw zakrzepowe. Powódka odczuwa ból w nodze, która uległa urazowi, także na zmianę pogody. W miejscu doznanego urazu pozostało zasinienie. W związku z bólem i zasinieniem powódka smaruje nogę maściami przeciwbólowymi, końskimi ( czasami kilka razy dziennie). Powódka zażywała leki przeciwbólowe – ketonal, merafol oraz fleganus. Powódka ma problemy ze snem. Bierze leki uspokajające i na sen. Powódka przed wypadkiem, mimo podeszłego wieku, była pełna sił. W chwili zdarzeniaA. Ś.miała 82 lata. Powódka była osobą samodzielną, silną - mimo przebytego zawału i problemów kardiologicznych. Nie miała problemów z wykonywaniem codziennych czynności, z pochylaniem się. Po wypadku w związku z usztywnieniem kończyny nastąpiło znaczne ograniczenie sprawności fizycznej powódki i konieczna była pomoc w codziennych czynnościach. Powódka zrobiła się także nerwowa. Powódka ma trudności z akceptacją zastałego po urazie stanu zdrowia, nadto z wystąpieniem ograniczeń ruchowych. Skutki wypadku powódka odczuwa w dalszym ciągu.
Powódka po wypadku straciła apetyt, w konsekwencji schudła ok. 25 kg.A. Ś.ograniczyła do minimum wychodzenie z domu. Robi to sporadycznie i z obawą o upadek. Powódka nie podejmowała leczenia psychiatrycznego. Zgodnie z zaleceniami ortopedy powódka moczy nogi w soli iwonickiej i w szarym mydle. Na same leki w związku z urazem nogi powódka w początkowym okresie wydawała ok. 100zł.miesięcznie a po rekonwalescencji ok.30zł.. Przez 6 – tygodni po zdarzeniu powódka nie wstawała z łóżka. Miała założony gips aż do pachwiny. W czynnościach życia codziennego, przy higienie pomagała jej i pomaga w dalszym ciągu córkaA. T.. Przed wypadkiem powódka nie miała żadnych złamań.
/dowód: wyjaśnienia powódki - k. 61 – 61 verte, zeznania świadkaA. T.– k. 61 verte – 62, dokumentacja medyczna – k. 13 – 19, k.43 – 45, akta szkody – nr szkody(...)
U powódki rozpoznano wygojone złamanie dwukostkowe goleni prawej z deformacją i upośledzeniem stawu skokowego prawego. Wypadek z dnia 31 maja 2014r. spowodował u powódki trwały uszczerbek na zdrowiu w wysokości 15%.
Rozmiar cierpień fizycznych u powódki był stopnia średniego i utrzymywał się przez okres unieruchomienia gipsowego.
Skutki wypadu powodowały upośledzenie funkcji życiowej powódki, co powodowało konieczność pomocy osób trzecich w wymiarze 3 – 4 godzin dziennie przez okres 3 miesięcy, a następnie w wymiarze 2 godzin dziennie przez okres następnych dwóch miesięcy. Powódka nie korzystała z zabiegów rehabilitacyjnych po urazie z dnia 31 maja 2014r. U powódki zakończono leczenie ortopedyczne. Powódka wymaga zabiegów rehabilitacyjnych, co jest możliwe w ramach ubezpieczenia w NFZ ( 2 cykle w roku).
/dowód: opinia biegłego – k. 66 - 69/
W toku postępowania likwidacyjnego pozwany uznał odpowiedzialnośćTowarzystwa (...)z siedzibą wW.za skutki zdarzenia z dnia 31 maja 2014r. i wypłacił powódce kwotę 7.500zł. tytułem zadośćuczynienia. Ostateczne stanowisko o odmowie przyznania powódce rekompensaty ponad kwotę 7500zł. tytułem zadośćuczynienia pozwany zajął w dniu 4 sierpnia 2014r.
/pismo - k.23, akta szkody - nr szkody(...)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił  w oparciu o wyjaśnienia powódki, zeznania świadka oraz dokumenty i opinie biegłego sądowego – ortopedy, które  te dowody w za sadzie nie budziły wątpliwości. Zastrzeżenia do opinii biegłego zgłoszone przez pełnomocnika pozwanego (pismo – k.80) zostały wyjaśnione w toku opinii uzupełniającej. Biegły sądowy podtrzymał wydaną opinię w sprawie ( opinia uzupełniająca – k. 91 – 92) Żadna ze stron nie zgłosiła dalszych zastrzeżeń czy uwag do opinii biegłego sądowego.

Sąd Rejonowy  zważył, co następuje :

Roszczenie powódki zasługuje w całości na uwzględnienie.
Odpowiedzialność pozwanego nie budzi wątpliwości.Pozwany zapewniał ochronę ubezpieczeniową odpowiedzialnego za skutki zdarzenia z dnia 31 maja 2014r.
Powódka wykazała, że poniosła szkodę.
Istnieje związek przyczynowy pomiędzy powstałą szkodą a zdarzeniem z dnia 31 maja 2014r.
Podstawę prawną odpowiedzialności posiadacza pojazdu stanowiart. 436§1 k.c., na mocy którego samoistny posiadacz środka komunikacji wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody odpowiada na zasadzie ryzyka za szkodę na osobie lub mieniu wyrządzoną przez ruch pojazdu.
Podstawę odpowiedzialności ubezpieczyciela za szkodę wyrządzoną przez posiadacza pojazdu stanowiart. 822 §1 k.c., w myśl którego przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłaty określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony.
Zgodnie z przepisemart. 445 § 1 k.c.w wypadkach przewidzianych wart.444kc/uszkodzenia ciała, rozstrój zdrowia/ sąd może przyznać odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Chodzi tu o krzywdę ujmowaną jako cierpienie fizyczne /ból i inne dolegliwości/, cierpienie psychiczne /ujemne uczucia przeżywane w związku z cierpieniem fizycznym lub następstwami uszkodzenia ciała albo rozstroju zdrowia w postaci np.: zeszpecenia, niemożności uprawiania działalności artystycznej, wyłączenie z normalnego życia/. Zadośćuczynienie ma przede wszystkim na celu złagodzenie cierpień fizycznych i psychicznych, zarówno tych już doznanych, jak i tych które zapewne nastąpią w przyszłości. Ma więc ono charakter całościowy i powinno stanowić rekompensatę pieniężną za całą krzywdę doznaną przez poszkodowanego, chodzi bowiem o jednorazową sumę przyznaną z tytułu zadośćuczynienia /Komentarz do kodeksu cywilnego, Księga trzecia, Zobowiązania, tom I, pod red. G.Bieniek, wydanie 6, W-wa 2006 r., str. 465/.
W ocenie Sądu powódce winna być przyznana kwota łączna 37500zł. tytułem zadośćuczynienia. Wskazana wyżej kwota stanowi właściwe zadośćuczynienie za doznane przez powódkę cierpienia fizyczne i psychiczne. Wypłacone w toku postępowania likwidacyjnego zadośćuczynienia nie było w ocenie Sądu adekwatne do występujących dolegliwości i skutków zdarzenia z dnia 31 maja 2014r. Z uwagi na wypłacone w toku postępowania likwidacyjnego zadośćuczynienie w wysokości 7500zł. dodatkowo, tytułem uzupełnienia, powódce należy się kwota 30.000zł.. Ustalając wysokość  zadośćuczynienia Sąd wziął pod uwagę z jednej strony stały uszczerbek na zdrowiu powódki w wysokości 15%, jako następstwo zdarzenia, a także nieodwracalny charakter zmian. Cierpienia powódki w początkowej fazie leczenia były znaczne a skutki zdarzenia powódka odczuwa do dnia dzisiejszego.  W początkowych tygodniach po wypadku z uwagi na unieruchomienie powódka wymagała pomocy nawet w najprostszych czynnościach – tj. przygotowywanie posiłków, czynnościach higienicznych, pracach domowych, przy przemieszczaniu się. Należy zwrócić uwagę na fakt, że wiek powódki nie sprzyjał rekonwalescencji a powódka powinna przejść jeszcze rehabilitację.
Powódka stała się nerwowa, straciła apetyt, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że bardzo schudła. Z osoby samodzielnej, sprawnej stała się osobą wymagającą codziennej opieki osób trzecich. Zależność od innych osób wywołała u powódki gorszy stan emocjonalny, niepokój.
Powódka ma kłopoty ze snem. Odczuwa dolegliwości bólowe w miejscu urazu, które łagodzone są przez stosowanie nawet kilka razy dziennie maści.
Nie ulega wątpliwości Sądu, że jakość życia powódki po wypadku drastycznie spadła.
Ustalanie kwoty mającej rekompensować doznaną krzywdę i cierpienia należy odnieść do okoliczności konkretnej sprawy. Posługiwanie się tabelami procentowego uszczerbku na zdrowiu i stawkami za każdy procent tegoż procentowy uszczerbku pełni w gruncie rzeczy funkcję orientacyjną, pomocniczą. Ustalone, zatem zadośćuczynienie winno zrekompensować doznane cierpieniaA. Ś..
Zgodnie z dyspozycją przepisuart. 444 § 1 k.c.w razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty.
Odszkodowanie przewidziane wart. 444 § 1 k.c.obejmuje wszelkie wydatki pozostające w związku z uszkodzeniem ciała lub rozstrojem zdrowia, jeżeli są konieczne i celowe. Przykładowo można wymienić koszty leczenia, specjalnego odżywiania, wydatki związane z przyjazdem osób trzecich w odwiedziny do poszkodowanego, koszty konsultacji medycznych /Komentarz do kodeksu cywilnego, Księga trzecia, Zobowiązania, tom I, pod red. G. Bieniek, wydanie 6, W-wa 2006 r., str.451/.
Niewątpliwie w związku z zaistniałym zdarzeniem i powstałymi skutkami powódka poniosła koszty w wysokości nie mniejszej niż 4712zł. Koszty te uznać należy za jak najbardziej celowe i uzasadnione, a przede wszystkim pozostające w adekwatnym związku przyczynowym z zaistniałym zdarzeniem.  Koszt opieki wyniósł nie mniej niż 4712zł., gdyż powódka wymagała pomocy przez co najmniej 4 godziny dziennie przez 93 dni oraz przez 62 dni w wymiarze 2 godzin dziennie a wysokość stawki(...) Komitetu Pomocy (...)wynosiła w tym czasie 9,50 zł. za 1 godzinę.
O odsetkach Sąd orzekł na podstawieart. 481 paragraf 1 k.c.uznając ich zasadność od dnia 5 sierpnia 2014r. oraz dnia rozszerzenia powództwa od dodatkowo żądanej kwoty zadośćuczynienia i odszkodowania.
O kosztach postępowania, w tym kosztach sądowych Sąd orzekł w myśl zasady wynikającej zart. 98 k.p.c.
Powódka wygrała sprawę w całości i należy się jej zwrot od strony przegranej wszelkich poniesionych kosztów Powódka poniosła koszty w wysokości łącznej 4503zł. zł. w tym tytułem opłaty od pozwu – 600zł., opłaty od rozszerzonego powództwa - 1136zł. zaliczki - k.350, kwoty 2400zł. tytułem kosztów zastępstwa procesowego i kwoty 17zł. opłaty od pełnomocnictwa.
Biegłemu sądowemu wypłacono część wynagrodzenia tj. w kwocie 253,15zł. ze Skarbu Państwa (124,40zł. (k. 96) oraz 128,75 zł. (k.84). Nieuiszczonymi kosztami postępowania w wysokości 253,15zł. obciążono stronę pozwaną.
W sprawie powódka reprezentowana była przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata.
Koszty zastępstwa procesowego ustalono na podstawie§6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa  kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(Dz. U. z 2002 nr 163, poz. 1348 z późn. zm.) W tym zakresie zostały zasądzone od strony przegranej na rzecz powoda.