Sąd Okręgowy w Łodzi
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 531/15
Data wyroku: 2015-07-30 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Przedawnienie Roszczeń
Podstawa prawna: art. 118 k.c.

Sygn. akt III Ca 531/15

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 22 grudnia 2014 roku były Sąd RejonowywK., VI Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą wŁ., w sprawiez powództwa PROKURA Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z siedzibą weW.przeciwkoP. R.o zapłatę, zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 33.301,11 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 14 lutego 2014 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 4.083,58 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.
U podstaw powyższego rozstrzygnięcia legło ustalenie o istnieniu wymagalnego zobowiązania pozwanego względem powoda, wynikającego z umowy kredytu zawartej z pierwotnym wierzycielem(...) Bank S.A., w wysokości dochodzonej pozwem. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy wskazał przepisart. 471 k.c.w zw. zart. 509 § 2 k.c.(w zakresie należności głównej) orazart. 481 k.c.w zakresie odsetek. O kosztach Sąd I instancji orzekł na podstawieart. 98 k.p.c.uznając, iż powód wygrał sprawę w całości.
Powyższe orzeczenie zaskarżył apelacją pozwany w całości zarzucając Sądowi Rejonowemu:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci:
a)art. 471 k.c.poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż przedmiotem przelewu były roszczenia odszkodowawcze poprzednika prawnego powoda, podczas gdy nie wynikało to w żaden sposób, aniz twierdzeń pozwu, ani z załączonych do niego dokumentów,
b)art. 6 k.c.poprzez jego wadliwą wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż to strona pozwana miała obowiązek wykazywania wysokości dochodzonego wobec niej roszczenia, podczas gdy ciężar dowodu w tym zakresie spoczywał na powodzie, jako na stronie która wywodziła z niego skutki prawne, a strona pozwana konsekwentnie w/w okoliczność kwestionowała;
2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia w postaci:
a)art. 194 ust. 2 ustawy z dnia 27.05.2004r o funduszach inwestycyjnych(Dz.U. z 2014, poz. 157 ze zm.) w zw. zart. 245 k.p.c.w zw. zart. 232 k.p.c.poprzez wadliwe uznanie, iż powód wykazał wysokość dochodzonego pozwem roszczenia, podczas gdy przedstawił on na tę okoliczność jedynie wyciąg z jego własnych ksiąg rachunkowych, który w postępowaniu cywilnym nie ma waloru dokumentu urzędowego i może jedynie stanowić dowód, że strona powodowa złożyła oświadczenie o wskazanej w nim treści,
b)art. 225 k.p.c.w zw. zart. 217 § 3 k.p.c.w zw. z 227k.p.c.poprzez bezzasadną odmowę otwarcia rozprawy na nowo i pominięcie wniosku dowodowego o zwrócenie się do(...) Banku S.A.o wskazanie sposobu rozliczenia przez niego kwoty uzyskanej z przedmiotu zabezpieczenia pomimo, iż w/w wniosek odnosił się do okoliczności o istotnym znaczeniu dla rozstrzygnięcia.
Skarżący podniósł również zarzut przedawnienia dochodzonych pozwem roszczeń.
W kontekście tak sformułowanych zarzutów skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego
wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie na moją rzecz kosztów procesu za obie instancje.
Nadto skarżący wniósł o:
1) dopuszczenie dowodów z załączonych do apelacji dokumentów w postaci:
a) pisma(...) Bank S.A.z/s wW.z dnia 09.04.2010 r.,
b)faktury VAT nr (...)z dnia 16.03.2010 r.,
- na okoliczność sprzedaży przez poprzednika prawnego powoda pojazdu stanowiącego zabezpieczenie umowy kredytowej, a także kwoty uzyskanejz jego sprzedaży, o którą powinno zostać pomniejszone zadłużenie kredytowe pozwanego,
2) zwrócenie się do(...) Banku S.A.z siedzibą wW.o wskazanie sposobu wyliczenia należności przysługujących w/w podmiotowi wobec pozwanegoz tytułu umowy kredytu nr(...)z dnia 07.02.2008r, obejmującegow szczególności rozliczenie kwot wpłaconych przez pozwanego przed wypowiedzeniem wobec niego umowy oraz kwot uzyskanych przez Bank z tytułu sprzedaży pojazdu, stanowiącego przedmiot zabezpieczenia.
W uzasadnieniu powyższego wniosku skarżący wskazał, iż nie miał możliwości zgłoszenia w/w wniosków na etapie postępowania przed sądem pierwszej instancji, gdyż jego stanowisko w tym przedmiocie nie zostało uwzględnionew protokole rozprawy, a zgłoszony wniosek o otwarcie rozprawy na nowo w celu uzupełnienia postępowania dowodowego, został w sposób bezzasadny pominięty.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie jest zasadna.
Sąd Rejonowy na podstawie zgromadzonego materiału procesowego dokonał w niniejszej sprawie prawidłowych ustaleń faktycznych, które Sąd Odwoławczy podziela i przyjmuje za własne – uznając za zbędne powtarzanie ich w dalszej części uzasadnienia; z tą jedynie zmianą, że pierwotny wierzyciel pozwanego(...) Bank S.A.z siedzibą wK., którego następcą prawnym był(...) Bank S.A.z siedzibą wW., wypowiedział zawartą z pozwanym umowę kredytu nr(...)z dnia 7 lutego 2008 r. pismem datowanym na dzień 27 sierpnia 2009 r., doręczonym pozwanemu w dniu 15 września 2009 r., z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia liczonego od dnia doręczenia wypowiedzenia (a nie jak błędnie przyjął Sąd Rejonowy w dniu 1 września 2009 r.) oraz że umowa przelewu wierzytelności z dnia 19 grudnia 2012 r. została zawarta przez powodaz następcą prawnym pierwotnego wierzyciela, tj. z(...) Bank S.A.z siedzibą wW., co nie ma jednak znaczenia dla oceny prawnej roszczenia strony powodowej, a o czym będzie niżej.
Ustosunkowując się merytorycznie do apelacji pozwanego w pierwszej kolejności koniecznym jest odniesienie się do podniesionego przez niego dopiero na etapie postępowania apelacyjnego zarzutu przedawnienia należności objętej pozwem, jako zarzutu o charakterze pierwszorzędnym i przesądzającymo treści rozstrzygnięcia w postępowaniu apelacyjnym.
Sąd Okręgowy podziela stanowisko Sądu Najwyższego wyrażonew uzasadnieniu wyroku z dnia 3 listopada 2010 r. (sygn. akt V CSK 142/10, LEX nr 737290), zgodnie z którym podnoszenie po raz pierwszy w postępowaniu apelacyjnym zarzutów merytorycznych, opartych na pewnym stanie faktycznym jest dopuszczalne o tyle, o ile ich uzasadnienie mieści się w granicach stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji lub może być oparty na nowych faktach i dowodach dopuszczalnych w postępowaniu przed sądem apelacyjnym. Dotyczy to np. zarzutu przedawnienia, który opiera się na określonym stanie faktycznym i jest z nim związany. Na gruncieart. 381 k.p.c.można więc przyjąć, że jeżeli materiał faktyczny i dowodowy został zgromadzony w sposób wyczerpujący, a zarzutu przedawnienia strona nie podniosła przed sądem pierwszej instancji (a z taką sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie), to nie ma przeszkód do zgłoszenia tego zarzutu dopiero w postępowaniu apelacyjnym.
Przeprowadzona przez Sąd Okręgowy wszechstronna analiza przedmiotowej sprawy prowadzi do wniosku, że podniesiony przez pozwanego zarzut przedawnienia jest zasadny.
Zgodnie zart. 120 § 1 k.c.bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia,w którym roszczenie stało się wymagalne. Uwzględniając fakt, że oświadczenie pierwotnego wierzyciela (poprzednika prawnego powoda)(...) Bank S.A.z siedzibą wK.o wypowiedzeniu zawartej z pozwanym umowy kredytu nr(...)z dnia 7 lutego 2008 r., z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia liczonego od dnia doręczenia wypowiedzenia, zostało doręczone pozwanemu w dniu 15 września 2009 r., stwierdzić należy, iż termin wypowiedzenia upłynął w dniu 15 października 2009 r., zaś zobowiązanie pozwanego z tytułu przedmiotowej umowy kredytu stało się wymagalne z dniem 16 października 2009 r.
Dochodzone pozwem roszczenie bezspornie jest roszczeniem związanymz prowadzeniem działalności gospodarczej przez pierwotnego wierzyciela pozwanego(...) Bank S.A.z siedzibą wK., tj. poprzednika prawnego powoda, a zatem, zgodnie z treściąart. 118 k.c., zastosowanie do niego ma trzyletni termin przedawnienia, który w przedmiotowej sprawie upłynął w dniu 16 października 2012 r.
Powód wystąpił zaś z powództwem w przedmiotowej sprawie dopiero w dniu14 lutego 2014 r. (oddając pismo procesowe w placówce pocztowej) czyli, bez wątpienia, już po upływie trzyletniego terminu przedawnienia zobowiązania pozwanego wynikającego zumowy kredytowej nr (...)z dnia 7 lutego 2008 r. Ze zgromadzonych w toku postępowania rozpoznawczego dokumentów wynika wprawdzie, że pierwotny wierzyciel pozwanego(...) Bank S.A.z siedzibą wK.oraz jego następca prawny(...) Bank S.A.z siedzibąwW.podjęli skutecznie czynności przerywające bieg terminu przedawnienia, polegające na wystąpieniu do Sądu Rejonowego z wnioskiem o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr(...)wystawionemu w dniu 21 grudnia 2009 r. (Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia8 stycznia 2010 r. w sprawie o sygn. akt I Co 3/10 nadał mu klauzulę wykonalności na rzecz(...) Bank S.A.z siedzibą wK., a postanowieniem z dnia29 marca 2010 r. w sprawie o sygn. akt I Co 283/10 nadał mu klauzulę wykonalności na rzecz(...) Bank S.A.z siedzibą wW.), jednak również od daty wydania przez Sąd Rejonowy postanowień o nadaniu klauzuli wykonalności wystawionemu przeciwko pozwanemu bankowemu tytułowi egzekucyjnemu do dnia wytoczenia powództwa upłynął okres dłuższy niż trzy lata. Strona powodowa nie wykazała w toku postępowania apelacyjnego, aby po dniu 29 marca 2010 r. nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia lub też, że pozwany po upływie terminu przedawnienia zrzekł się korzystania z zarzutu przedawnienia.
Uwzględniając przedstawione powyżej stanowisko co do przedawnienia dochodzonego pozwem roszczenia odnoszenie się przez Sąd Odwoławczy do pozostałych sformułowanych w apelacji zarzutów jest zbędne.
Mając na uwadze powyższe, na podstawieart. 386 § 1 k.p.c., Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok i oddalił powództwo oraz, na podstawieart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnychw zw. zart. 98 i art. 391 § 1 k.p.c., nakazał pobrać od Prokura Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego z siedzibą weW.na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Łęczycy kwotę 1.662 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych - opłaty sądowej od apelacji.