Sąd Apelacyjnyw Warszawie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 266/15
Data wyroku: 2015-09-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Maria Mrozik-Sztykiel, Ewa Gregajtys, Marzanna A. Piekarska-Drążek
Słowa kluczowe: Narkomania
Podstawa prawna: art. 62 ust. 1 i 2 ustawy z 29.07.2005r.

Sygn. akt II AKa 266/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 24 września 2015r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: SSA – Marzanna A. Piekarska-Drążek (spr.)

    Sędziowie: SA – Maria Mrozik-Sztykiel

SO (del.) – Ewa Gregajtys
Protokolant: – st. sekr. sąd. Marzena Brzozowska
przy udziale Prokuratora Jacka Pergałowskiego
po rozpoznaniu w dniu 24 września 2015 r.
sprawy
R. K. (1)urodz. (...)weW.s.R.iW.z d.G.i
A. T. (1)urodz. (...)wW.s.T.iM.z d.B.
oskarżonych z art. 56 ust. 3 ustawy z 29 lipca 2005 r. w zw. zart. 64 § 1 k.k., art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. w zw. zart. 64 § 1 k.k., art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. w zw. zart. 64 § 1 k.k.((...)) oraz z art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. (T.)
na skutek apelacji, wniesionych przez obrońców oskarżonych
od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie
z dnia 20 kwietnia 2015 r. sygn. akt VIII K 141/14

1
zmienia zaskarżony wyrok w stosunku do oskarżonegoR. K. (1)w ten sposób, że:

- uchyla orzeczenie o karze łącznej z pkt IV;
- w ramach czynów przypisanych oskarżonemu w pkt I i II wyroku – czynu zarzuconego w pkt I aktu oskarżenia uznaje go za winnego tego, że w dniu 1 października 2013 r. w miejscowości(...), gm.M.w budynku gospodarczym znajdującym się na posesji przyul. (...), wbrew przepisom ustawy posiadał środki psychotropowe w postaci mieszaniny siarczanu amfetaminy i kofeiny o łącznej wadze 2,77 kg, co stanowi znaczną ilość środków psychotropowych, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwa podobne,
tj. przestępstwa zart. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii(Dz. U. Nr 124 z 2012 r. ze zm.) w zw. zart. 64§1 kki za to skazujeR. K. (1)na karę 3 (trzech) lat pozbawienia wolności,
2. zmienia wyrok w zaskarżonej części w stosunku do oskarżonegoA. T. (1)w ten sposób, że za przypisany mu czyn skazuje go na podstawieart. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomaniina karę grzywny w ilości 100 (stu) stawek dziennych po 30 zł (trzydzieści);
3. uchyla orzeczenie z pkt IX wyroku dotyczące przepadku przedmiotów;
4. w pozostałej części utrzymuje w mocy wyrok w stosunku doR. K. (1)IA. T. (1);
5. na podstawieart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.orzeka wobecR. K. (1)karę łączną 3 (trzech) lat pozbawienia wolności, biorąc za podstawę karę wymierzoną w pkt. 1 niniejszego wyroku i karę wymierzoną w pkt. III zaskarżonego wyroku;
6. na podstawieart. 63§1 k.k.zaliczaR. K. (1)na poczet kary łącznej pozbawienia wolności okres tymczasowego aresztowania od dnia 24 lipca 2015 r. do dnia 24 września 2015 r.;
7. na podstawieart. 63§ 2 k.k.zaliczaA. T. (1)na poczet kary grzywny okres zatrzymania od dnia 1 października 2013 r. do dnia 3 października 2013 r., przyjmują że jeden dzień pozbawienia wolności odpowiada dwukrotności stawki dziennej;

    8. na podstawieart. 230 § 2 k.p.k.zwraca oskarżonemuA. T. (1)telefonS.z kartą SIM o nr(...)oraz telefon(...)z kartą SIM o nr
(...)orazR.J.(...)dwa telefonyN.nr(...)oraz(...)i dwa telefony(...)oraz(...);

9. zwalnia oskarżonych od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze obciążając wydatkami Skarb Państwa.

UZASADNIENIE
Prokurator oskarżył:
R. K. (1)o to, że:
I. w okresie od 1 września 2012 roku do 1 października 2013 roku w miejscowości(...), gm.M., wbrew przepisom ustawy, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu z innymi nieustalonymi dotychczas osobami, wytwarzał oraz przetwarzał środki odurzające w postaci mieszaniny siarczanu amfetaminy oraz kofeiny o łącznej wadze 2,77 kg, co stanowi znaczną ilość środków odurzających, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne,
tj. o czyn zart. 53 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 64 § 1 k.k.
II. w dniu 1 października 2013 roku w miejscowości(...), gm.M., wbrew przepisom ustawy, posiadał środki odurzające w postaci żywicy konopi o łącznej wadze 1,46 grama, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne,
tj. o czyn zart. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 64 § 1 k.k.
A. T. (1)o to, że:
- w dniu 1 października 2013 roku w miejscowościS., wbrew przepisom ustawy, posiadał środki odurzające w postaci kokainy o łącznej wadze 0,13 grama netto,
tj. o czyn zart. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.
Sąd Okręgowy w Warszawie, wyrokiem z 20 kwietnia 2015 r., w sprawie sygn. akt VIII K 141/14, orzekł:
I. oskarżonegoR. K. (2)w ramach czynu zarzucanego mu w punkcie I aktu oskarżenia uznał za winnego tego, że w okresie od1 września 2012 roku do 1 października 2013 roku w miejscowości(...), gm.M., działając wspólnie i w porozumieniu z innymi nieustalonymi osobami, wbrew przepisomustawy z dnia29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, uczestniczył w obrocie znaczną ilością substancji psychotropowej w postaci mieszaniny siarczanu amfetaminy i kofeiny o łącznej wadze nie niższej niż 2,77 kg, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne, tj. czynu zart. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 64 § 1 k.k.i na tej podstawie skazał go i wymierzył karę 4 (cztery) lat pozbawienia wolności oraz grzywnę 150 (sto pięćdziesiąt) stawek dziennych ustalając wysokość stawki dziennej na 50 (pięćdziesiąt) złotych;
II. oskarżonegoR. K. (2)w ramach czynu zarzucanego mu w punkcie I aktu oskarżenia uznał za winnego także tego, że od daty nieustalonej, co najmniej w dniu 1 października 2013 roku w miejscowości(...), gm.M., wspólnie i w porozumieniu z innymi nieustalonymi osobami, przechowywał przyrządy w postaci elektrycznego płaszcza grzewczego, dwóch płaszczy grzewczych, szklanych elementów laboratoryjnych, dwóch kolb laboratoryjnych, pojemnika plastikowego z dwiema czerwonymi nakrętkami, dwóch menzurek z zabrudzeniami, które przeznaczone były do niedozwolonego wytwarzania siarczanu amfetaminy, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej6 miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo podobne, tj. czynu zart. 54 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r.o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 64 § 1 k.k.i na tej podstawie skazał go i wymierzył karę 1 (jeden) rok pozbawienia wolności;
III. oskarżonegoR. K. (2)uznał za winnego popełnienia czynu zarzucanego mu w punkcie II aktu oskarżenia i za to na podstawieart. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 64 § 1 k.k.skazał go i wymierzył karę 6 (sześć) miesięcy pozbawienia wolności;
IV. na podstawieart. 85 k.k.,art. 86 § 1 k.k.kary pozbawienia wolności orzeczone za czyny wpunktach I, II i IIIpołączył i wymierzył oskarżonemu karę łączną 4 (cztery) lat i 6 (sześć) miesięcy pozbawienia wolności;
V. oskarżonegoA. T. (1)uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, przy czym ustala, iż stanowi on wypadek mniejszej wagi i zakwalifikował go zart. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomaniii za to na tej podstawie wymierzył oskarżonemu karę 3 (trzy) miesięcy pozbawienia wolności;
VI. na podstawieart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemuA. T. (1)okres zatrzymania od dnia 01 października 2013 r. do dnia 03 października 2013 r. i uznał karę pozbawienia wolności w tej części za wykonaną.
W pkt VII i VIII wyroku, na podstawie art. 70 ust. 1 i 2 ustawy z dnia29 lipca 2005 r., orzeczono o przepadku przez zniszczenie dowodów rzeczowych służących do popełnienia przestępstwa (chemikalia, urządzenia do linii produkcyjnej narkotyków). W pkt IX wyroku, na podstawieart. 44 § 2 k.k., Sąd Okręgowy, orzekł także przepadek 6 telefonów komórkowych znalezionych u oskarżonych, uznając je za rzeczy służące do popełnienia przypisanych przestępstw.
Na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.zwolnił oskarżonych od ponoszenia kosztów sądowych (pkt X).
Apelacje od powyższego wyroku wnieśli obrońcy obu oskarżonych.
ObrońcaR. K. (1)zarzucił:
I. obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a mianowicieart. 7 k.p.k.w zw. zart. 410 k.p.k.w zw. zart. 4 k.p.k.:
- polegającą na przyjęciu przez Sądmeriti, iż oskarżonyR. K. (2)wspólnie i w porozumieniu z innymi nieustalonymi osobami przechowywał przyrządy służące do wytwarzania środków odurzających oraz uczestniczył w obrocie substancjami psychotropowymi zabezpieczonymi podczas przeszukania pomieszczeń przyul. (...)w miejscowości(...). pomimo, iż zebrany materiał dowodowy w postaci opinii daktyloskopijnej, badania śladów zapachowych, badania śladów genetycznych, zeznań świadków - w tym uznanych za wiarygodne zeznańA. S. (1),L. D.iU. P.- co nie daje podstaw do poczynienia powyższych ustaleń faktycznych, w szczególności z uwagi na brak jakiegokolwiek dowodu przemawiającego za uznaniem korzystania przez oskarżonego z w/w pomieszczenia, jak również uczestnictwa w obrocie narkotykami, co wydaje się w świetle logiki i doświadczenia sędziowskiego za niemożliwe uwzględniając również okoliczność interwencji niejako ad hoc policji w związku z otrzymanymi informacjami operacyjnymi, co w konsekwencji skutkowało przypisaniem oskarżonemu przez Sąd I instancji sprawstwa czynu spenalizowanego w treści art. 54 ust. 1 i art. 53 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomani;
- poprzez przyjęcie przez Sąd Okręgowy, iż treść wyjaśnień oskarżonego o powodach przyjazdu naul. (...)w miejscowości(...)celem spotkania zA., są niewiarygodne i stanowią jedynie przyjętą przez w/w linię obrony albowiem pozostają one w sprzeczności z treścią depozycji świadkaA. S. (2), który zaprzeczył znajomości z oskarżonymK.i nie rozpoznał go na okazanych tablicach z wizerunkami osób. pomimo, iż prawidłowe dokonanie oceny tej części materiału dowodowego winno prowadzić do wniosków przeciwnych, w szczególności w powiązaniu z innymi dowodami zgromadzonymi w sprawie, a zaprzeczenie znajomości z oskarżonym może być podyktowane umyślnym działaniemA. S. (2)mającym na celu odparcie od swojej osoby podejrzeli co do uczestnictwa w obrocie środkami odurzającymi, w szczególności, iż świadek ten wiedział o podjętych działaniach przez policję i ujawnionych kluczachprzy oskarżonymK., zanim został przesłuchany w przedmiotowej sprawie;
- poprzez uznanie przez Sąd I instancji, iż naturalnym wytłumaczeniem opuszczenia samochodu po dojechaniu naul. (...)przez oskarżonegoR. K. (2)- w świetle niewiarygodnych wyjaśnień co do oczekiwania na spotkanie zA.- była wizyta w pomieszczeniu gospodarczym, co w świetle zabezpieczonych na miejscu zdarzenia śladów linii papilarnych i osmologicznych jest ustaleniem wadliwym i stanowiącym daleko idące domniemanie wykraczające poza swobodną ocenę dowodów, w szczególności, iż za nieprawdopodobne należy uznać brak jakichkolwiek śladów indentyfikacyjnych mając na uwadze okoliczności przeprowadzonej interwencji policji w dniu zatrzymania oskarżonegoK.i podjętych przez niego działań przed samym zatrzymaniem;
- poprzez oparcie rozstrzygnięcia w zakresie sprawstwa w zarzucanych czynach oskarżonemuK.na ilości telefonów, które mogą budzić podejrzenie jako typowe dlaosób popełniającym przestępstwa oraz okolicznościposiadania kluczy do pomieszczenia gospodarczego przyul. (...)w miejscowości(...)z wyłączeniem wszechstronnej analizy zebranego materiału dowodowego ze szczególnym uwzględnieniem opinii biegłych sporządzonych na potrzeby przedmiotowego postępowania oraz bez poddania rozważaniom innych ewentualnych wersji jako prawdopodobnych, w tym braku świadomości oskarżonego w zakresie przedmiotów znajdujących się w pomieszczeniu gospodarczym i środków odurzających;
II. obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a mianowicieart. 424 k.p.k.w zw. zart. 410 k.p.k.poprzez niewskazanie przez Sąd I instancji w treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku na jakich dowodach oparł się przyjmując czasookres przestępstwa zarzucanemu oskarżonemuR. K. (2), a nadto na jakich dowodach oparł się uznając świadomość oskarżonego w uczestnictwie w obrocie znaczną ilością substancji psychotropowej w postaci mieszaniny siarczanu amfetaminy i kofeiny o łącznej wadze nie niższej niż 2,77 kg;
III. mając powyższe na uwadze, na podstawieart. 427 § 1 k.p.k.iart. 437 § 2 k.p.k., obrońca wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części poprzez uniewinnienie oskarżonegoR. K. (2)od zarzucanych mu czynów wskazanych w pkt I i II wyroku.
Obrońca oskarżonegoA. T. (1)zaskarżył wyrok w części dotyczącej kary, w tym środka karnego w postaci przepadku dwóch telefonów z kartami SIM (pkt IX wyroku).
Zarzucił:
1. w oparciu oart. 427 § 1 i 2 i art 438 pkt 3 i 4 k.p.k.błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za postawę wyroku polegający na bezpodstawnym i błędnym uznaniu, że prognoza kryminologiczna względem oskarżonegoA. T. (1)jest negatywna i wymagane jest wymierzenie mu kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, co w konsekwencji spowodowało orzeczenie wobec oskarżonego kary rażąco niewspółmiernie surowej w wymiarze 3 miesięcy bezwzględnego pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, podczas gdy należyte i prawidłowe uwzględnienie występujących w sprawie okoliczności przedmiotowo-podmiotowych takich jak postawa prezentowana przez oskarżonego polegająca na przyznaniu się do zarzucanego mu czynu, posiadanie przez niego niewielkiej ilości środka odurzającego wyłącznie na własny użytek jak również brak znacznego stopnia społecznej szkodliwości czynu zabronionego przypisanego oskarżonemu oraz biorąc pod uwagę względy zapobiegawcze i wychowawcze jakie kara powinna osiągnąć w stosunku do oskarżonego nie będąc przy tym nadmierną dla niego represją winno skutkować ustaleniem pozytywnej prognozy kryminologicznej, a w konsekwencji wymierzeniem oskarżonemu łagodniejszej kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania;
jak również
2. w oparciu oart. 427 § 1 i 2 i art. 438 pkt 1 k.p.k.obrazę prawa materialnego, tj. 44§ 2 k.k.poprzez błędne zastosowanie tego przepisu i uznanie, że należące do oskarżonegoA. T. (1)telefony komórkowe markiS.wraz z kartą SIM o nr(...)orazH.wraz z kartą SIM o nr(...)służyły do popełniania przestępstw, co w ocenie Sądu uzasadniało orzeczenie ich przepadku, podczas gdy materiał dowodowy zgromadzony w przedmiotowej sprawie w żadnym razie nie dozwala na przyjęcie, iż telefony te w jakikolwiek sposób służyły do popełnienia przestępstw zarzucanych nie tylko oskarżonemuA. T. (1), ale również i oskarżonemuR. K. (2).
Mając na uwadze powyższe zarzuty, na podstawieart 427 § 1 i art 437 § 1 i 2 k.p.k.wnosił o:
1. zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej orzeczonej wobec oskarżonegoA. T. (1)kary pozbawienia wolności poprzez jej złagodzenie i wymierzenie oskarżanemuA. T. (1)kary 3 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym
zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat próby;
2. zmianę zaskarżonego wyroku w zakresie punktu IX wyroku dotyczącego środka karnego w postaci przepadku dwóch telefonów komórkowych poprzez uchylenie orzeczenia przepadku telefonów komórkowych markiS.wraz z kartą SIM o nr(...)oraz(...)wraz z kartą SIM o nr(...).
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacje zawierały częściowo trafne zarzuty i wnioski, co doprowadziło do zmiany zaskarżonego wyroku.
W odniesieniu do oskarżonegoR. K. (1)zmiana ta polegała na przypisaniu mu, w ramach czynu zarzucanego mu w pkt I aktu oskarżenia, a przypisanego mu przez Sąd Okręgowy jako dwa przestępstwa opisane w pkt I i II wyroku, przestępstwa posiadania znacznej ilości mieszaniny siarczanu amfetaminy, znalezionego w dniu 1 października 2013 r. w(...). Zmiana opisu i kwalifikacji prawnej przestępstwa, zagrożonego, zgodnie zart. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomaniikarą pozbawienia wolności do 10 lat, a więc niższą od zarzucanej w a/o zbrodni wytwarzania i niższą od przypisanego przez Sąd Okręgowy przestępstwa obrotu narkotykami, skutkowała wymierzeniem na podstawie art. 62 ust. 2 ustawy jednej i niższej kary – kary 3 lat pozbawienia wolności (w ramach I zarzutu a/o). Miało to z kolei wpływ na wymiar (niższej) kary łącznej pozbawienia wolności, orzeczonej na zasadzie absorpcji.
Korzystna reforma wyroku dotknęła także oskarżonegoA. T. (1), odnośnie którego Sąd Apelacyjny uznał zasadność zarzutu rażąco surowej kary. Surowość tejże nie była spowodowana długością kary (3 miesiące pozbawienia wolności – pkt V zaskarżonego wyroku), ale samym jej rodzajem, czyli orzeczeniem kary izolacyjnej – najsurowszej co do rodzaju - w sytuacji, gdy oskarżonemu przypisano posiadanie tak niewielkiej ilości narkotyku (0,13 kokainy).
Sąd Apelacyjny uznał także rację zarzutu dotyczącego środka karnego orzeczonego w pkt IX wyroku, zupełnie bezzasadnie traktującego telefony znalezione przy oskarżonych jako przedmioty służące do popełnienia przestępstw narkotykowych. Niewykazanie związku tych aparatów z przypisanymi przestępstwami posiadania środków psychotropowych i odurzających spowodowało zmianę wyroku w tej części na korzyść obydwu oskarżonych przez uchylenie przepadku i zwrot zajętych rzeczy właścicielom (oskarżonym), zgodnie z dyspozycjąart. 230 § 2 k.p.k.
Wracając do apelacji obrońcy oskarżonegoR. K. (1), który zaskarżył pkt I, II i IV wyroku, tj. skazanie za czyn zarzucany w pkt I a/o (wytwarzanie środków odurzających), Sąd Apelacyjny uznał, że zarówno opis czynu sformułowany przez prokuratora, jak też stworzenie na jego bazie dwóch czynów przypisanych w pkt I i II wyroku Sądu I instancji, daleko odbiega od stanu dowodowego sprawy i ustaleń faktycznych Sądu. Te ostatnie sprowadzają się w istocie do zarejestrowania faktu pobytu i zatrzymaniaR. K. (1)w dniu 1 października 2013 r. przed posesją na której znajdowały się narkotyki i liczne przedmioty (w tym chemikalia) wskazujące na możliwość używania ich w procesie wytwarzania amfetaminy. Słusznie podkreślił Sądmeriti, że fakt pobytu oskarżonego w tym miejscu i posiadania w kieszeni kurtki kluczyków od ogrodzenia posesji oraz od budynku, gdzie były takie rzeczy, w zderzeniu z wyjaśnieniamiA. T.o zatrzymaniu się w tym właśnie miejscu i wyjściuR. K.z samochodu (wyjaśn. K. 62 –„... staliśmy około 10 – 15 minut ...R.chyba na chwilę wyszedł...”) oraz w zderzeniu z niepotwierdzonymi wyjaśnieniamiR. K.o przypadkowym znalezieniu kluczy i odwiedzinach u nieznanego z nazwiskaA., przeczyło logicznej możliwości przypadkowego znalezienia się oskarżonego w miejscu wskazanym przez informatora policji jako miejsce produkcji narkotyków. Ani zmiana wyjaśnieńA. T.podczas rozprawy sądowej (k. 742:„...K.pokręcił się koło auta...”), ani próba powiązania rzekomego(...)zA. S. (2), znajomym właścicielki wynajętego budynku naposesji nr (...)przyul. (...), nie podważyła logicznego wniosku Sądu, żeR. K. (2)w dniu zatrzymania dysponował legalnie swobodnym dostępem do miejsca, gdzie znaleziono 2,77 kg środka psychotropowego. Pojechał tam specjalnie, w miejsce przechowywania narkotyku i środków chemicznych, a jego wizyta nie była przypadkowa ale związana z przechowywaniem, a więc posiadaniem w tym miejscu zabronionych środków. Jedynym logicznym wnioskiem, jaki można było wyciągnąć z faktu pobytu oskarżonego w dniu zatrzymania i znalezienia narkotyków na wskazanej posesji, wnioskiem nie naruszającymart. 4 k.p.k.iart. 5 k.p.k.był wniosek o świadomym posiadaniu narkotyków na posesji, którą w tym czasie (dniu) oskarżony dysponował jak prawowity posiadacz. Dysponował bowiem kluczami do niej i udał się tam celowo. Dalej idące domniemania oskarżyciela (o wytwarzaniu) i Sądu Okręgowego(o uczestnictwie w obrocie narkotykami) naruszały zasadęin dubio pro reo, gdyż żaden z dowodów zebranych w sprawie nie potwierdził, żeR. K.był stroną umowy najmu budynku (nie rozpoznany przez właścicielkę), albo że był jednym z młodych mężczyzn, którzy w czasie najmu pojawiali się tam by przerabiać amfetaminę z kofeiną (sąsiedzi nie rozpoznali nikogo). Nie ujawniono też śladów pochodzących od oskarżonego na miejscu przestępstwa, ani śladu substancji tam znalezionych na rzeczach czy ciele oskarżonego. Nie dowiedziono nawet, że w tym pomieszczeniu był prowadzony proces chemiczny syntezy amfetaminy, choć znaleziono wiele elementów linii produkcyjnej i niezbędnych chemikaliów. Sąd Okręgowy dostrzegł informacje zawarte w pisemnej opinii fizykochemicznej (k. 404) oraz opinii biegłego chemikaW. K.(k. 920v – 921), w tym to, że aparatura nie była zmontowana, że obok niezbędnych elementów, jak kolby, chłodnice czy czasza grzewcza, brakowało niezbędnego pojemnika z wodą (500 – 1000l), pompy wymuszającej obieg wody, a przede wszystkim prądu, koniecznego do działania obiegu chemicznego. Biegli jednoznacznie wskazali, że według stanu dowodów z dnia oględzin procesowych w budynku mogło dochodzić jedynie do mechanicznego mieszania amfetaminy z kofeiną, jako swoistym „rozcieńczalnikiem”, zwiększającym masę narkotyku.
Przyjęcie, jak uczynił prokurator, że brał w tym udziałR. K.nie zostało poparte żadnymi dowodami.
Tym bardziej bezzasadne było dalsze radykalizowanie roli oskarżonego w przestępstwach, które przypisał mu Sąd Okręgowy. Uznanie winy oskarżonego w zakresie dwóch przestępstw: udziału w obrocie narkotykami i posiadania przyrządów do produkcji amfetaminy, nie dość, że naruszało granice oskarżenia, czego nie dostrzegły strony, to było oderwane od ustaleń faktycznych i zebranych dowodów. Te zaś pozwalają jedynie na stwierdzenie, że osoba, która przyjechała w dniu 1 października 2013 r. na posesję przyul. (...), dysponując kluczami do furtki i budynku, gdzie znajdował się gotowy produkt handlowy, uczyniła to celowo – z pełną świadomością tego, że w budynku znajduje się lub pozostawia tam znaczną ilość narkotyku.
Jedynym logicznym wnioskowaniem jest przyjęcie, że oskarżony - którego dostrzeżono przed posesją, zatrzymano tuż za nią, dysponujący kluczami, czyli legalnym dostępem, zjawiający się tam z innej miejscowości, niczym innym nie związany z tym miejscem - władał wynajętym budynkiem tego dnia, wraz z jego nielegalnym ładunkiem.
Wbrew temu co zarzuca obrońcaR. K.w pkt I apelacji, zarzucając naruszenieart. 7 k.p.k., rozumowanie powyższe jest zgodne z wiedzą opartą na dowodach i wyciąganych z nich w sposób rozumny – logiczny wnioskach. Odpowiada ponadto przeciętnemu doświadczeniu życiowemu, które wskazuje na to, że osoba, która dysponuje kluczami od wynajętej posesji (budynku) włada przedmiotem najmu i decyduje o jego przeznaczeniu.
Próba obalenia tego najbardziej oczywistego domniemania podjęta w apelacji obrońcy jest nieskuteczna w świetle zebranych dowodów. Jest ona wprawdzie skierowana na słuszny sprzeciw wobec przypisaniaR. K.udziału w obrocie narkotykami ale twierdzenie o braku dowodów na korzystanie przez oskarżonego z budynku, gdzie przechowywano amfetaminę, podparte jedynie wyjaśnieniami oskarżonego, nie stanowi wersji logicznej i równorzędnie prawdopodobnej, co przyjęta przez Sąd. Skarżący z uporem powiela linię obrony opartą na wyjaśnieniach oskarżonego o znalezieniu kluczy na drodze, a właściwie w drodze do nieokreślonegoA.. Uznanie przez Sąd Okręgowy tej wersji za niewiarygodną polega na stosowaniu oceny, o której mowa wart. 7 k.p.k.iart. 4 k.k.Nie wymaga przy tym użycia żadnej zawiłej dedukcji ale zwyklej rozumnej oceny sytuacji. Po pierwsze oskarżony nie znał nazwiska osoby do której rzekomo przyjechał, po drugie nikt z domowników posesji „naprzeciwko” Nr(...)nie potwierdził jego wizyty, a przebywający tam czasamiA. S. (2)stanowczo zaprzeczył takiej znajomości (k. 357 podczas okazania zdjęć stwierdził:„... żaden nie jest moim znajomym”) i nie potwierdziła tego właścicielka obu posesjiA. S.. Po drugie: znalezienie kluczy na drodze w małej miejscowości, gdzie mieszkańcy się znają, a posesje nie są liczne, powoduje skojarzenie z najbliższymi mieszkańcami i wywołuje chęć oddania komuś miejscowemu lub podniesione wiesza się w widocznym miejscu na furtce, bramie lub ogrodzeniu. Schowanie ich do kieszeni, jak tłumaczy się oskarżony i odjechanie z nimi, świadczy o tym, że postępuje się z kluczami jak ze swoimi.
Charakterystyczne jest to, żeR. K.nie pozostawił na miejscu rzekomego znaleziska, nie szukał kogoś kto się nim zajmie, nie powiesił na ogrodzeniu, ani nawet nie rzucił niedbale do samochodu. Oskarżony włożył klucze do podręcznej kieszeni w naturalnym odruchu, gdyż nimi dysponował, bowiem wracał z budynku, gdzie przechowywał narkotyk. Brak innych dowodów, o których pisze skarżący (brak śladów pochodzących od oskarżonego) należało brać pod uwagę w zakresie niemożności powiązaniaR. K.z niezidentyfikowanymi mężczyznami, którzy byli widywani w okresie najmu przez sąsiadów, a ich obecność świadczyła o zorganizowanym procederze wytwarzania lub przetwarzania amfetaminy.
Pozostając przy tych pojęciach, trudno zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu Okręgowego zawartym na str. 10 – 12 uzasadnienia wyroku, jakoby mieszanie amfetaminy z kofeiną, na które wskazywały proste przyrządy w budynku, nie spełniały jednej z form sprawczych mieszczących się w znamionach przestępstwa z art. 53 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zabezpieczone przyrządy, np. waga, łopatka czy kofeina, a wreszcie gotowa amfetamina, ewidentnie wskazywały na mieszanie dwóch składników w celu uzyskania zyskownego produktu handlowego. Mieszanie niezbędnych składników odpowiada pojęciu przerobu czy przetwarzania. Jedynie brak dowodów na to, że oskarżony brał udział w takich procesach, że przebywał na tej posesji wcześniej, lub dłużej i w takim celu, uniemożliwiał przypisanie mu sprawstwa w zakresie zarzucanej zbrodni z art. 53 ust. 2 ustawy, a tym bardziej przestępstw za które został pierwotnie skazany, głównie udziału w obrocie narkotykami. Sprzeciw skarżącego jest w tym zakresie w pełni uzasadniony, bowiem poza teoretyczno – prawnymi rozważaniami Sądu Okręgowego dotyczącymi art. 56 ust. 3 ustawy (str. 13) Sąd nie powołał żadnego dowodu na uczestnictwoR. K.w obrocie narkotykami, z udziałem innych osób i w tak długim okresie, jaki mu przypisał. Nie poczynił w tym zakresie żadnych ustaleń faktycznych, poza logicznym ustaleniem, że oskarżony w dniu zatrzymania był w miejscu, gdzie przechowywano narkotyk, w niewątpliwie znacznej ilości.
W ocenie Sądu Apelacyjnego brak jest podstaw dowodowych doprzypisania oskarżonemu przestępstwa o charakterze długotrwałym czy wieloczynnościowym, jak obrót narkotykami. Dowody pozwalały jedynie na stanowcze ustalenie, że 1 października 2013 r.R. K.dysponował budynkiem, w którym posiadał 2,77 kg siarczanu amfetaminy. Nie udowodniono jego związku z produkcją i handlem czy organizacją narzędzi, dlatego apelacja godząca w skazanie oskarżonego za przestępstwa opisane w pkt I i II zaskarżonego wyroku była zasadna.
Nie przekonały natomiast Sądu odwoławczego dywagacje skarżącego nad możliwościami niezwiązanego z przestępstwem pobytu oskarżonego przyul. (...). Jak wcześniej wspomnianoA. S. (2), nieprzywołany z nazwiska przez oskarżonego, zaprzeczył kategorycznie znajomości z nim, stąd też wnioski apelującego, że„nie można wykluczyć, iżA. S.znał oskarżonego i umówił się z nim...”,jak też te o„ukrywaniu znajomości z oskarżonym”,stoją w rażącej sprzeczności z dowodami. Mimo to skarżący po wielokroć powtarza, że nie można wykluczyć wersji, że mężczyźni się znali, podczas gdy ku takiej wersji nie ma najmniejszych podstaw. W dodatku obrońca mija się z wersją samego oskarżonego, wynikającą wprost z jego wyjaśnień:„... klucze znalazłem...”(k. 69). Skarżący wprowadza bowiem nową możliwość, że„A. S.umówił się na spotkanie w celu odebrania od niego (od oskarżonego) kluczy od pomieszczeń gospodarczych...”(str. 5 apelacji). Prowadząc takie dywagacje skarżący w zasadzie zburzył przyjętą przez oskarżonego linię obrony, przyznając, że to właśnieR. K.dysponował kluczami dłużej niż twierdzi sam oskarżony, który tuż przed zatrzymaniem miał znaleźć klucze i nie miał szans na umówienie się z kimkolwiek, zwłaszcza że taki kontakt nie wynikał z połączeń widniejących w 4 zajętych telefonach. Sama różnorodność wersji obrony świadczy o ich niespójności i braku konsekwencji, czyniąc je niewiarygodnymi. Zmiana wyjaśnień zatrzymanego razem zR. K.A. T.(rozprawa k. 742), jakoby kolega, który namówił go na wyjazd do(...), wysiadłszy pod Nr(...)nie oddalił się do samochodu, słusznie została oceniona przez Sąd jako niewiarygodna i dokonana jedynie w celu wsparciaR. K.. Należy przy tym zauważyć, bardzo znamienną okoliczność, żeA. T.nic nie słyszał od kolegi o rzekomo znalezionych kluczach i chęci ich zwrotu jakiemuśA..
Należy zgodzić się z obrońcąR. K., a takżeA. T., że wnioski jakie wyciągnął Sąd Okręgowy z faktu posiadania kilku aparatów telefonicznych (K.4,T.2) oraz różnego rodzaju zapisów tam widniejących są nieuprawnione. W sytuacji, gdy faktów tych nie połączono w żaden sposób z przypisanymi przestępstwami, bowiem nie ustalono innych sprawców, ani przestępnych kontaktów oskarżonych, nieuprawnione były stwierdzenia o nieokreślonych podejrzeniach (str. 8 – 9 uzasadnienia). Trudno także nadać tym dowodom (telefonom, oględzinom danych) wartość weryfikującą wyjaśnienia oskarżonych, gdyż z danych telekomunikacyjnych nie wynika nic dla ustaleń faktycznych. Oparcie podejrzeń w tej kwestii jedynie na doświadczeniu życiowym czy orzeczniczym Sądu, jest dalece niewystarczające, a będące konsekwencją takich „podejrzeń” uznanie telefonów jako przedmiotów służących do popełnienia przestępstwa, całkowicie bezzasadne.
Równie krytycznie należało odnieść się do stwierdzeń zawartych na str. 14 uzasadnienia:„...K.nie był detalistą w obrocie amfetaminą musiał odgrywać znaczącą rolę”.O ile wcześniejsze skazaniaK., z których wynikała kwalifikacja prawna czynów w zw. zart. 64 § 1 k.k.wskazują na jego długoletnie zaangażowanie w przestępczość narkotyków i pośrednio wpływają na przyjęcie świadomości posiadania znacznych ilości narkotyku – pełnej świadomości tego co przechowuje w budynku i po co tam przyjechał, o tyle przełożenie tego na udział w obrocie, który wymaga ustalenia pewnej organizacji, wielokrotności działań było zupełnie bezpodstawne. Sąd Okręgowy uchybił w ten sposób zasadziein dubio pro reo, zastępując ją domysłami i spekulacjami, ale w zakresie przypisanym oskarżonemu w pkt I i II wyroku czynów.
Zarzut naruszeniaart. 410 k.p.k.(zarzut I i II) jest częściowo zasadny, w zakresie w jakim obrońca wytyka, że Sąd Okręgowy nie powołał dowodów na sprawstwo oskarżonego odnośnie do udziału w obrocie narkotykami. Zarzut ten jest trafniejszy w sytuacji powiązania go z zarzutem naruszeniaart. 424 k.p.k.na co wskazują skrytykowane powyżej fragmenty uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy dysponował kompletnym materiałem dowodowym, który w całości ujawnił na rozprawie. Nie dopuścił się więc klasycznego naruszeniaart. 410 k.p.k.Uchybił natomiast częściowo procesowi oceny dowodów, wychodząc ponad ich rzeczywiste znaczenie. Stąd też po części naruszył wskazany przepis, zasadę swobodnej oceny dowodów, a po częściart. 424 k.p.k.
Wszystko to spowodowało zmianę zaskarżonego wyroku na korzyść oskarżonegoR. K.w zakresie opisu czynu I, kwalifikacji prawnej i wymiaru kary.R. K.wchodząc samodzielnie do pomieszczenia, gdzie znajdowała się tak znaczna ilość amfetaminy mógł nią dysponować jak właściciel. Mógł ją pozostawić, zabrać, zabrać część. Wypełnił niewątpliwie znamiona przestępstwa posiadania z art. 62 ust. 2 ustawy z 29 lipca 2005 r. zagrożonego karą od 1 roku do 10 lat pozbawienia wolności.
Jak wspomniano na wstępie Sąd Apelacyjny uwzględnił częściowo apelację obrońcy oskarżonegoA. T. (1)w zakresie kary. Należy przy tym zaznaczyć, że wyjście od zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, gdy jedynym celem apelacji jest wymiar kary, jest niepoprawne i świadczy o nierozróżnianiu podstaw odwoławczych zart. 438 k.p.k.
Element kształtowania kary, jakim jest prognoza kryminologiczna nie należy do ustaleń faktycznych w sprawie, ani faktów w znaczeniu ścisłym rzutujący na wybór kary, takich jak sposób zachowania się sprawcy, rodzaj szkody czy karalność oskarżanego. Prognoza kryminologiczna jest projekcją zachowania sprawcy w przyszłości i z pewnością nie należy do ustaleń faktycznych.
Pomijając tę kwestię, należało przyznać rację skarżącemu, jedynie w zakresie argumentu dotyczącego niewielkiej ilości posiadanego przezA. T.narkotyku i wpływu tej okoliczności na reakcję karną. Mimo uprzedniej karalności oskarżonego (k. 872), należy zauważyć, że skazania nie były związane z przestępczością narkotykową, dlatego zdarzenie może zostać potraktowane jako incydentalne, nie powodujące wrażenia postępującej demoralizacji. W tej sytuacji skazanie na karę izolacyjną było nazbyt surowe.
Jednocześnie wniosek o wymierzenie takiej samej kary z warunkowym zawieszeniem nie zmierzał wcale do łagodniejszego potraktowania oskarżonego, gdyż nadal byłaby to kara taka sama rodzajowo.
Sąd Apelacyjny zmienił więc rodzaj kary orzekając karę grzywny100 stawek dziennych po 30 zł, której uiszczenie jest mniej dotkliwe, a w ostateczności ewentualne zarządzenie kary zastępczej spowoduje daleko krótszą izolację oskarżonego.
Fakt przyznania się oskarżonego do posiadania narkotyku jest nadmiernie podkreślany przez skarżącego, gdyż to nie oskarżony wskazał miejsce przechowywania kokainy ale przyznał jedynie ten fakt, po przeszukaniu mieszkania i ujawnieniu narkotyku. Ponadto należałoby brać pod uwagę całość postawy procesowej oskarżonego, w tym ocenioną jako interesowną (pomoc współoskarżonemu) zmianę wyjaśnień w sprawieR. K..
Sąd Apelacyjny uznał jednak ww. okoliczności za nieistotne w świetle faktu posiadania tak małej ilości narkotyku. Słusznie uczynił Sąd Okręgowy uznając to za wypadek mniejszej wagi z art. 62 ust. 3 ustawy, co powinno skutkować wymierzeniem łagodniejszej kary.
Oskarżony jest wprawdzie tymczasowo aresztowany w innej sprawie, jednak jest to środek okresowy, który nie powinien wyłączyć możliwości zarobkowych młodej osoby po opuszczeniu aresztu. Kara grzywny jest więc wykonalna.
Sąd Apelacyjny uznał zarzut 2 apelacji i uchylił przepadek telefonów orzeczony bezpodstawnie na mocyart. 44 § 2 k.k., o czym była wcześniej mowa. Niewykazanie związku tych przedmiotów z przypisanymi oskarżonym przestępstwami wykluczyło orzeczenie przepadku. Telefony, jako zbędne dla postępowania, zwrócono właścicielom (obu oskarżonym).
WymierzającR. K.karę za posiadanie znacznej ilości narkotyku oraz karę łączną, Sąd Apelacyjny kierował się generalnie ocenami wyrażonymi przez Sąd Okręgowy, a więc przede wszystkim wysokim stopniem demoralizacji oskarżonego, wielokrotnie karanego, w tym za przestępstwa podobne. Mimo nieskorzystania z obostrzeńart. 64 § 1 k.k.i wymierzenia za czyn I kary bliższej dolnej granicy zagrożenia, należy stwierdzić, że jedynie kara izolacyjna stanowi sprawiedliwą odpłatę za przestępstwo będące elementem kontynuowanej od wczesnej młodości działalności przestępczej (pierwszy wyrok w 2005 r.). Odbyte i odbywane kary długoterminowe (4 lata i 6 miesięcy oraz 5 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności) nie przyniosły skutku wychowawczego, dlatego wymierzone przez Sąd Apelacyjny kary są uzasadnione.
Oskarżonych, przebywających obecnie w jednostkach penitencjarnych zwolniono z kosztów postępowania odwoławczego.