Sąd Okręgowy w Suwałkach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 74/15
Data wyroku: 2015-04-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Zielińska
Teza: Określony w art. 46 kk obowiązek naprawienia szkody lub nawiązka orzekane są na wniosek pokrzywdzonego lub innego uprawnionego podmiotu (zob. uwagi do tego przepisu). Inaczej jest w wypadku nawiązki orzekanej na podstawie art. 57a § 2 kk, która zawsze orzekana jest z urzędu. Przepis art. 57a § 2 kk nie daje Sądowi dowolności w tym zakresie, obligując do orzekania tego środka karnego.

Sygn. akt II. Ka. 74/15

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 kwietnia 2015 r.
Sąd Okręgowy w Suwałkach w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący:

SSO Grażyna Zielińska

Protokolant:

st.sekr.sądowy Edyta Ewa Basaj

przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej Adama Szczytko
po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2015r.
sprawyR. G.
oskarżonego zart.157§2 kkw zw. zart.57a§1 kk,art.190§1 kk
na skutek apelacji, wniesionej przez Prokuratora Rejonowego w Sejnach
od wyroku Sądu Rejonowego w Augustowie VI Zamiejscowy Wydział Karny
z siedzibą w Sejnach
z dnia 18/12/2014 r. sygn. akt VI. K. 257/14

I
Wyrok w zaskarżonej części zmienia w ten sposób, iż na podstawieart. 57 a § 2 kkorzeka od oskarżonegoR. G.na rzecz pokrzywdzonejM. M.nawiązkę w kwocie 300 (trzysta) złotych.

II
W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.

III
Zwalnia oskarżonego od ponoszenia opłaty i pozostałych kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

Sygn. akt II. Ka. 74/15

UZASADNIENIE
R. G.oskarżono o to, że:

I
w dniu 18 lipca 2014 roku około godz. 22.00 wS.na(...)uderzył głową w głowęM. M.powodujące u niej stłuczenia tkanek miękkich w okolicy łuku brwiowego z niewielkim obrzękiem i sińcem, naruszając tym czynności narządu ciała i rozstrój zdrowia trwające nie dłużej niż 7 dni, przy czym czynu tego dokonał w miejscu publicznym bez powodu, okazując przez to rażące lekceważenie porządku prawnego

tj. o czyn zart. 157 § 2 kkw zw. zart. 57a § 1 kk

II
w dniu 18 lipca 2014 roku około godz. 22.00 wS.na(...)kierował groźby uszkodzenia ciała wobec małoletniejM. M.orazA. J., które to groźby wzbudziły w pokrzywdzonych uzasadnioną obawę ich spełnienia

tj. o czyn zart. 190 § 1 kk
Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2014r., sygn. akt VIK 257/14 Sąd Rejonowy w Augustowie w VI Zamiejscowym Wydziale Karnym z siedzibą w Sejnach:

I
OskarżonegoR. G.uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu w pkt I aktu oskarżenia za to na podstawieart. 157 § 2 kkw zw. zart. 57a § 1 kkskazał go na karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności.

II
OskarżonegoR. G.uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu w pkt II aktu oskarżenia i za to na podstawieart. 190 § 1 kkskazał go na karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności.

III
Na podstawieart. 85 kk,art. 86 § 1 kkpołączył orzeczone w pkt I i II wyroku kary pozbawienia wolności i jako karę łączną wymierzył oskarżonemu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności.

IV
Na podstawieart. 69 § 1, 2 i § 4 kk,art. 70 § 1 pkt 1 kkwykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesił oskarżonemu na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata.

V
Zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.P. Ś.kwotę 180 zł plus 23% podatku VAT tytułem nieopłaconych kosztów pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu przygotowawczym.

VI
Zasadził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 180 złotych tytułem opłaty i obciążył go pozostałymi kosztami sądowymi w sprawie w kwocie 478,17 złotych.

Apelację od powyższego wyroku złożył Prokurator Rejonowy w Sejnach, który działając na podstawieart. 444 kpkiart. 425 § 1 i 2 kpkzaskarżył przedmiotowy wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze na niekorzyść oskarżonegoR. G..
Na zasadzieart. 427 § 2 kpkiart. 438 pkt 1 kpkwyrokowi temu zarzucił obrazę prawa materialnego poprzez nie zastosowanieart. 57a § 2 kk, przewidującego obowiązek orzeczenia nawiązki na rzecz pokrzywdzonego w przypadku skazania za występek o charakterze chuligańskim jego sprawcy.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja prokuratora zasługuje na uwzględnienie.
Abstrahując od zarzutów podniesionych przez skarżącego stwierdzić należy, iż ustaleń w zakresie winy oskarżonego Sąd Rejonowy dokonał w sposób prawidłowy. Zważywszy na fakt, iż nie podnosił tych kwestii prokurator, dalsze ich rozważanie pozostaje niecelowe.
Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w oparciu o całokształt zebranego materiału dowodowego, który ocenił swobodnie uwzględniając zasady prawidłowego rozumowania oraz zasady wiedzy i doświadczenia życiowego.
Bez wątpienia należy jednak zgodzić się ze stanowiskiem zaprezentowanym przez prokuratora, iż Sąd dopuścił się uchybienia, nie orzekając w przedmiotowym wyroku o nawiązce na rzecz pokrzywdzonejM. M..
Konstrukcjaart. 57a § 2 kkprzewiduje, o ile pokrzywdzony został ustalony, dokonanie przez Sąd wyboru: albo orzeka nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego, albo też orzeka obowiązek naprawienia szkody lub nawiązkę na podstawieart. 46kk. Mamy tutaj więc do czynienia z regulacją o charakterze kolizyjnym, wedle której jeżeli nie istnieją podstawy do orzeczenia, czy to obowiązku naprawienia wyrządzonej szkody (art. 46 § 1 kk), czy to nawiązki w celu zadośćuczynienia (art. 46 § 2 kk), sąd obowiązany jest orzec nawiązkę na podstawieart. 57a § 2 kk.
Z komentowanego przepisu wynika, że obowiązek orzekania nawiązki na rzecz pokrzywdzonego występkiem o charakterze chuligańskim wyłącza orzeczenie obowiązku naprawienia szkody na podstawieart. 46 § 1 kk. W wypadku, gdy zamiast obowiązku naprawienia szkody sąd orzeka - na podstawieart. 46 § 2 kk- nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego za ciężki uszczerbek na zdrowiu, naruszenia czynności narzędzia ciała, rozstrój zdrowia lub doznaną krzywdę, obowiązek orzeczenia nawiązki na podstawieart. 57a § 2 kkustaje.
Należy zwrócić uwagę, że określony wart. 46 kkobowiązek naprawienia szkody lub nawiązka orzekane są na wniosek pokrzywdzonego lub innego uprawnionego podmiotu (zob. uwagi do tego przepisu). Inaczej jest w wypadku nawiązki orzekanej na podstawieart. 57a § 2 kk, która zawsze orzekana jest z urzędu.Przepisart. 57 a § 2 kknie daje Sądowi dowolności w tym zakresie, obligując do orzekania tego środka karnego.Zupełnie niezrozumiałe i nieuprawnione są zatem rozważania Sądu I instancji, który nie potrafił przyznać się do błędu orzekając w tym przedmiocie.
Dlatego też Sąd Okręgowy biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, działając w oparciu oart. 437 § 1 i 2 kpk, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że na podstawieart. 57 a § 2 kkorzekł od oskarżonegoR. G.na rzecz pokrzywdzonejM. M., wnioskowana przez prokuratora nawiązkę w kwocie 300 złotych.
Odnośnie ustalania wysokości nawiązki w przypadkach, kiedy nie jest ona sztywno ograniczona przez przepisy ustawowe, należy uznać, że podstawowe znaczenie winny mieć ogólne zasady wymiaru kary określone wart. 53 i art. 54 k.k.Tak bowiem należy rozumieć treśćart. 56 k.k.
Sąd Okręgowy, nakładając na oskarżonego obowiązek zapłacenia na rzecz pokrzywdzonej kwoty 300 złotych, wziął pod uwagę stopień winy oskarżonego, jak i stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu wynikający z jego rodzaju, okoliczności jego popełnienia, sposobu działania oskarżonego, jak i rozmiaru wyrządzonej nim szkody. Swoim zachowaniem oskarżony spowodowali bowiem u pokrzywdzonej stłuczenie tkanek miękkich w okolicy łuku brwiowego z niewielkim obrzękiem i sińcem, naruszając tym czynności narządu ciała i rozstrój zdrowia trwający nie dłużej niż 7 dni.
Sąd Okręgowy nie stwierdził innych uchybień, a w szczególności tych, o których mówiart. 439 § 1 kpki dlatego w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok został utrzymany w mocy.
Ze względu na fakt, iż zmiana zaskarżonego wyroku nastąpiła z uwagi na błąd Sądu I instancji, Sąd Okręgowy na zasadzie słuszności i w oparciu o treśćart. 634 kpkw zw. zart. 624 § 1 kpkzwolnił oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.