Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 657/15
Data wyroku: 2015-08-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Dyrda, Teresa Kołeczko-Wacławik, Anna Hajda
Słowa kluczowe: Odsetki
Podstawa prawna: art. 359 § 1 kc w zw. z art. 481 § 1 kc

Sygn. akt III Ca 657/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 sierpnia 2015 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - Sędzia SO Teresa Kołeczko - Wacławik (spr.)
Sędziowie   SO Andrzej Dyrda
SO Anna Hajda
Protokolant    stażysta Joanna Gołosz
po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2015 r. w Gliwicach
na rozprawie
sprawy z powództwaA. R.
przeciwko Gminie MiejskiejZ.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu
z dnia 5 listopada 2014 r., sygn. akt I C 706/14

oddala apelację.
SSO Anna Hajda SSO Teresa Kołeczko – Wacławik SSO Andrzej Dyrda
Sygn. akt III Ca 657/15

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy w Zabrzu oddalił powództwoA. R.przeciwko Gminie MiejskiejZ.o zapłatę kwoty 301,51 zł z ustawowymi odsetkami od 18 kwietnia 2014r., o zapłatę kosztów przedsądowych w wysokości 50 zł. z ustawowymi odsetkami naliczanymi również od 18 kwietnia 2014r. oraz kosztów sądowych. Powód domagał się zasądzenia powyższej kwoty jako sumy skapitalizowanych odsetek ustawowych za opóźnienie w wypłacie zasiłku rodzinnego oraz jednorazowego dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przez córkę. Wyjaśnił, że wskutek opóźnienia w wypłacie świadczenia z pomocy społecznej poniósł straty, jednak z uwagi na uciążliwy i pracochłonny charakter procesu ich wyliczenia, swoje roszczenie ograniczył do należności odsetkowych.
Sąd Rejonowy ustalił, że powód zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej wZ.o przyznanie wskazanych świadczeń w związku z rozpoczęciem przez córkę roku szkolnego. Decyzją z 23 marca 2010r. odmówiono powodowi przyznania świadczeń i dopiero w wyniku uwzględnienia odwołania powoda Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 14 lutego 2012r. uchylił wcześniejsze decyzje i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wG.i nakazał wypłatę na rzecz powoda zasiłku rodzinnego oraz dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego przez córkę. Kwoty zasiłku oraz dodatku zostały przelane na konto powoda 14 czerwca 2012r. Przed wniesieniem pozwu, powód nie wzywał pozwanej do zapłaty.
Ustalając powyższe sąd I instancji uznał, że brak jest przesłanek zart. 359 k.c.do uwzględnienia powództwa, albowiem obowiązek zapłaty odsetek – w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy – nie wynika ani z czynności prawnej, ani z ustawy, ani też z orzeczenia sądu lub decyzji innego właściwego organu. Obowiązek ten nie wynika przede wszystkim z przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych z 23 listopada 2003r. (prawidłowo z 28 listopada), na mocy której przyznano ostatecznie świadczenie na rzecz powoda. Określając bowiem termin wypłaty świadczenia o charakterze publicznoprawnym, ustawa nie określa skutków uchybienia terminu jego wypłaty. Wskazał dalej Sąd Rejonowy, że również regulacjaart. 481 § 1 k.c.nie może być podstawą naliczenia odsetek z tytułu opóźnienia w spełnieniu powyższego świadczenia, albowiem nie stanowi ono świadczenia wynikającego ze stosunków cywilnoprawnych regulowanych przepisamikodeksu cywilnego, austawa o świadczeniach rodzinnychw żadnej kwestii nią uregulowanych, nie odsyła do uregulowańkodeksu cywilnego. Nie znalazł też sąd I instancji podstaw do zasądzenia dochodzonej przez powoda kwoty w oparciu o przepisyart. 405 k.c.albowiem w żaden sposób powód nie wykazał wysokości „zubożenia” a zresztą sam w uzasadnieniu pozwu podnosił, że nie zamierza wykazywać poniesionej szkody, ponieważ byłoby to czasochłonne i wymagało dużego zaangażowania.
W apelacji powód zarzucił, iż sąd I instancji dokonał błędnego zastosowania procedury administracyjnej w sprawie procedowanej w procedurze cywilnej. Podniósł, że istotnie sądy administracyjne nie są uprawnione do zasądzania odsetek od zasiłków społecznych, ale nie ma żadnego przepisu zamykającego starania o te odsetki w procedurze cywilnej. Powołał się na regulacjęart. 481 k.c.który jednoznacznie wskazuje na konieczność naprawienia krzywd i wyrównanie strat jak również naliczania ustawowych odsetek. Odnosząc się do oceny sądu I instancji, iż nie wykazał poniesionych strat w związku z opóźnieniem w wypłacie świadczeń, podniósł, że sam fakt dysponowania przez inny podmiot, przez parę lat przysługującymi mu pieniędzmi jest wystarczającym dowodem na spowodowanie strat u niego.
Przedstawiając powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku, a w istocie o jego zmianę poprzez uwzględnienie powództwa w całości.
Sąd Okręgowy zważył co następuje.
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem wyrok Sądu Rejonowego jest prawidłowy.
Przede wszystkim wskazać należy, że powód sformułował żądanie pozwu w sposób, który można interpretować albo jako żądanie zasądzenia odszkodowania w wysokości odsetek ustawowych w związku z opóźnieniem się pozwanej w wypłacie należnego mu świadczenia rodzinnego, albo wprost jako żądanie zasądzenia odsetek za czas opóźnienia na podstawieart. 481 § 1 k.c., albo jak wskazał sąd I instancji jako żądanie oparte na podstawie zart. 405 k.c.W uzasadnieniu pozwu powód wskazał bowiem, że z uwagi na niewypłacenie przez pozwaną w terminie zasiłku rodzinnego oraz dodatku poniósł straty, które uwidocznione zostały w formie naliczonych odsetek ( uzasadnienie pozwu k. 2 ). W apelacji powołał się na regulacjęart. 481 k.c.dla wykazania, że z mocy prawa należą mu się odsetki ustawowe w związku z opóźnieniem się pozwanej ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, a dysponowanie przez pozwaną przez parę lat pieniędzmi, które jemu się należały, było w jego ocenie wystarczającym dowodem na spowodowanie strat ( czyli szkody) u niego.
W okolicznościach sprawy, zasadnie przyjął Sąd Rejonowy, że żadne z tak sformułowanych żądań nie zasługiwało na uwzględnienie
Żądanie zasądzenia odszkodowania w wysokości odsetek ustawowych, które mogło być dochodzone w postępowaniu cywilnym, nie mogło zostać uwzględnione, albowiem zgodnie z obowiązującą w tym postępowaniu zasadą wynikającą z regulacjiart. 6 k.c., która stanowi, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne, należało wykazać, że na skutek opóźnienia się pozwanej w wypłacie świadczenia na podstawieUstawy z 28.11.2003r o świadczeniach rodzinnych, zwanej dalejustawą z 28.11.2003r.( Dz.U. 2015.114 j.t. ze zm.) powód poniósł szkodę (którą nazywa stratą) w wysokości żądanej kwoty odsetek ustawowych. Wysokości tej straty powód nie wykazał, a nawet nie starał się wykazać, z uwagi na – jak podniósł w uzasadnieniu pozwu - zbytnią uciążliwość i pracochłonność procedury wyliczenia wszystkich poniesionych strat.
Nie mogło też zostać uwzględnione żądanie rozumiane wprost jako żądanie zasądzenia odsetek ustawowych za czas opóźnienia w wypłacie świadczenia zustawy o świadczeniach rodzinnych.
Jak zasadnie wskazał Sąd Rejonowy, wypłacone powodowi świadczenie miało charakter świadczenia publicznoprawnego, a podstawą jego wypłaty były przepisy ustawy z 28.11.2003r. Żaden przepis powyższej ustawy, która reguluje stosunki nie będące stosunkami z zakresu prawa cywilnego, nie odsyła w kwestii opóźnienia się organu w wypłacie świadczenia do przepisówkodeksu cywilnegoi nie wskazuje na możliwość jego zastosowania do stosunków w niej uregulowanych.
Odmienna regulacja w tej kwestii zawarta jest np. wUstawie z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych( Dz.U.2007.11.74. j.t. ze zm.), która wart. 85 ust. 1stanowi, że jeżeli zakład w terminach przewidzianych w przepisach określających zasady przyznawania i wypłacania świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego – nie ustalił prawa do świadczenia lub go nie wypłacił, jest obowiązany do wypłaty odsetek od tego świadczenia w wysokości odsetek ustawowych określonych przepisamikodeksu cywilnego.
Dlatego też, skoro ustawa z 28.11.2003r. nie przewidywała obowiązku zapłaty odsetek w przypadku uchybienia terminu jego wypłaty, a obowiązek taki nie wynikał także z orzeczenia sądu lub decyzji innego organu, na co zasadnie wskazał sąd I instancji, brak było podstaw do uznania, że zaistniały przesłanki zart. 359 § 1 k.c.w zw. zart. 481 § 1 k.c.do zasądzenia na rzecz powoda odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu przez pozwaną świadczenia, nie będącego świadczeniem wynikającym ze stosunku cywilnego.
Brak też było podstaw do uwzględnienia powództwa w oparciu o przepisart. 405 k.c.rozumianego jako żądanie zwrotu uzyskanej przez pozwaną, kosztem powoda, bez podstawy prawnej, korzyści majątkowej określonej wysokością odsetek ustawowych. Raz jeszcze bowiem należy podkreślić, że ustawa z 28.11.2003r. nie przewiduje obowiązku zapłaty przez organ administracyjny odsetek za opóźnienie w spełnieniu świadczenia, a świadczenie nie wynika ze stosunku cywilnoprawnego, regulowanego przepisami prawa cywilnego.
Nie wykazał też powód poniesienia kosztów przedsądowych w wysokości 50 złotych.
Z powyższych względów, apelacja powoda nie mogła odnieść skutku i jako bezzasadna została oddalona na podstawieart. 385 k.p.c.
SSO Anna Hajda   SSO Teresa Kołeczko-Wacławik SSO Andrzej Dyrda