Sąd Okręgowy w Gdańsku
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 946/15
Data wyroku: 2016-01-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Wiesława Szulczewska
Słowa kluczowe: Kapitał Początkowy
Podstawa prawna: art. 173 ustawy z dnia 17.12.1998 r.

Sygn. akt VII U 946/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 stycznia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Gdańsku
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSO Wiesława Szulczewska
Protokolant: stażysta Justyna Łącka
po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2016 r. w Gdańsku
sprawyW. B.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wG.
o wysokość kapitału początkowego
na skutek odwołaniaW. B.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wG.
z dnia 12 marca 2015 r. nr(...)-2004
zmienia zaskarżoną decyzję i nakazuje ustalić kapitał początkowyW. B.przy uwzględnieniu wynagrodzenia wSpółce z o.o. (...)w latach 1987-1989 na podstawie złożonych karotek zarobkowych.
Sygn. akt VII U 946/15

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 12 marca 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wG.ponownie ustalił ubezpieczonemuW. B.kapitał początkowy na dzień 01 stycznia 1999 r. Do ustalenia wartości kapitału początkowego Zakład przyjął podstawę wymiaru kapitału początkowego w kwocie 676,13 zł. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 55,38 %. Zakład przyjął 16 lat i 7 miesięcy okresów składkowych oraz 4 lata, 6 miesięcy i 24 dni okresów nieskładkowych. Kapitał początkowy ustalony na dzień 01 stycznia 1999 r. wyniósł 75 996,58 zł (k. nienumerowana akt kapitałowych).
Odwołanie z dnia 10 kwietnia 2015 r. od powyższej decyzji wniósł ubezpieczonyW. B., zaskarżając decyzję organu rentowego z dnia 12 marca 2015 r. o ponownym ustaleniu kapitału początkowego, zarzucając jej nieuwzględnienie przy obliczeniu wartości kapitału początkowego wynagrodzenia otrzymanego przez ubezpieczonego wZakładach Usługowo - Produkcyjnych (...) Spółka z o.o.z siedzibą wG.za lata 1987 - 1989.
Wskazując na powyższe ubezpieczony wniósł o zmianę decyzji organu rentowego z dnia 12 marca 2015 r. o ponownym ustaleniu kapitału początkowego, poprzez uwzględnienie przy obliczeniu wartości kapitału początkowego wynagrodzenia otrzymanego wZakładach Usługowo - Produkcyjnych (...)Spotka z o.o. z siedzibą wG., ewentualnie o zmianę zaskarżonej decyzji organu rentowego w ten sposób, że zobowiąże się organ rentowy do uwzględnienia przy obliczeniu wartości kapitału początkowego wynagrodzenia otrzymanego wZakładach Usługowo - Produkcyjnych (...) Spółka z o.o.lub o uchylenie decyzji organu rentowego z dnia 12 marca 2015 r. o ponownym ustaleniu kapitału początkowego i przekazanie sprawy organowi rentowemu do ponownego rozpoznania.
Ponadto ubezpieczony wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków:J. S., iR. P., na okoliczność autentyczności oraz oryginalności złożonych przez ubezpieczonego w organie rentowym kartotek zarobkowych za lata 1987 - 1989 i wcześniejszego honorowania przez organ rentowy tego typu kartotek w innych sprawach o ustalenie kapitału początkowego pracownikówZakładów Usługowo - Produkcyjnych (...) Spółka z o.o.z siedzibą wG., oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do odwołania.
W odpowiedzi z dnia 08 maja 2015 r. na odwołanie ubezpieczonego pozwany organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wyjaśniając, iż do ustalenia kapitału początkowego nie uwzględnił zarobków wynikających z kartotek zarobkowych z tytułu pracy wZakładach Produkcyjnych (...) Sp.z.o.o.wG., ze względu na fakt, iż dokumentacja płacowa zlikwidowanych jednostek powinna być przechowywana przez upoważnione archiwa w uwierzytelnionej formie. Zaświadczenie z dnia 23 stycznia 2015 r. zawiera zaś braki formalne, brak pieczęci archiwum oraz brak pieczęci osoby upoważnionej. Wobec powyższego w opinii Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie można jednoznacznie ustalić pochodzenia kartotek. (k. 13 akt sprawy).
Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyW. B.,urodzony w dniu (...)złożył do pozwanego organu wniosek o ponowne ustalenie kapitału początkowego – wnosząc o uwzględnienie wynagrodzenia za lata 1987-1989.
okoliczności bezsporne, vide: wniosek ubezpieczonego o ponowne ustalenie kapitału początkowego z dnia 26 stycznia 2015 r. – k. 61-62 akt kapitałowych
W okresie od dnia 01 lutego 1987r. do dnia 05 maja 1989r. ubezpieczony był zatrudniony wZakładzie Usługowo - Produkcyjnym (...)wG., w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku Zastępcy KierownikaZakładu Usług (...).
Zakłady Usługowo-Produkcyjne (...) Sp.z.o.o.prowadziły działalność gospodarczą od 26 listopada 1986 r. do dnia 07 maja 1991 r. w którym to dniu na mocyart. 267 Kodeksu Handlowegozostał wpisany do rejestru wniosek o otwarcie likwidacji spółki. Likwidatorem zostałH. S. (1). Dnia 15 maja 1995 r. został złożony wniosek o wykreślenie spółki z rejestru handlowego.
Zgodnie z Uchwałą Zgromadzenia Wspólników nr 3/95 z dnia 20 stycznia 1995 r. postanowiono, że akta zlikwidowanej Spółki będą przechowywane przez jej byłego dyrektoraH. S. (1), w miejscu jego zamieszkania tj. przyul. (...),(...)-(...) G.. Akta obecnie przechowujeJ. S.w związku z faktem, iżH. S. (1)zamieszkuje wW..
dowód: zeznania świadkaJ. S.k. 36 akt sprawy protokół elektroniczny, zeznania ubezpieczonego k. 36 akt sprawy protokół elektroniczny, Sprawozdanie likwidacyjne spółki k. 6 akt sprawy, uchwała nr 3/95 k. 11 akt sprawy, wniosek o wykreślenie Spółki z rejestru handlowego k. 9 akt sprawy, kartoteki zarobkowe k. nienumerowana akt kapitałowych
Decyzją z dnia 15 lutego 2010 r. pozwany organ rentowy po raz pierwszy ustalił ubezpieczonemu kapitał początkowy.
Do ustalenia wartości kapitału początkowego Zakład przyjął podstawę wymiaru kapitału początkowego w kwocie 600, 68 zł. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 49,20%. Zakład przyjął 16 lat, 7 miesiące i okresów składkowych oraz 4 rok, 6 miesiące i 24 dni okresów nieskładkowych. Kapitał początkowy ustalony na dzień 01 stycznia 1999 r. wyniósł 71 954, 52 zł.
W zakresie wydania w/w decyzji – nie zaskarżonej przez ubezpieczonego – pozwany organ nie uwzględnił jego zarobków za lata 01 lutego 1987 do 05 maja 1989 z tytułu pracy wprzedsiębiorstwie (...). W związku z brakiem dokumentów potwierdzających uzyskiwane dochody przyjęto kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w tych okresach.
dowód: decyzja o ustaleniu kapitału początkowego z dnia15 lutego 2010 r. – k. 58-59 akt kapitałowych
Dnia 26 stycznia 2015 r. ubezpieczony przedłożył pozwanemu oryginalne kartoteki zarobkowe zfirmy (...).
Zaskarżoną w sprawie decyzją z dnia 12 marca 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wG.ponownie ustalił ubezpieczonemuW. B.kapitał początkowy na dzień 01 stycznia 1999 r. Do ustalenia wartości kapitału początkowego Zakład przyjął podstawę wymiaru kapitału początkowego w kwocie 676,13 zł. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 55,38 %. Zakład przyjął 16 lat, 7 miesięcy okresów składkowych oraz 4 lata, 6 miesięcy i 24 dni okresów nieskładkowych. Kapitał początkowy ustalony na dzień 01 stycznia 1999 r. wyniósł 75 996,58 zł . Do ustalenia kapitału początkowego pozwany nie uwzględnił zarobków wynikających z przedłożonych kartotek zarobkowychU., bo nie są one przechowywane przez upoważnione archiwum .
dowód: decyzja o ponownym ustaleniu kapitału początkowego z dnia 16 czerwca 2014 r. – k. nienumerowana akt kapitałowych
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach rentowych oraz w aktach sprawy, w szczególności opierając się na oryginalnych zaświadczeniach oraz kartotekach zarobkowych. Ustalenia faktyczne Sąd poczynił w oparciu o dokumentację dostarczoną przez strony. Dowód z dokumentów zgromadzonych w sprawie w zakresie w jakim posłużyły do ustalenia stanu faktycznego Sąd uznał za w pełni wiarygodny, gdyż dokumenty te nie budziły żadnych wątpliwości. Dowody w postaci dokumentów urzędowych Sąd ocenił na podstawieart. 244 § 1 k.p.c.ustalając, że skoro w toku procesu nie zostały skutecznie podważone, stanowią świadectwo tego, co zostało w nich urzędowo poświadczone. Powyższe dowody układają się zdaniem Sądu w spójną całość, wzajemnie się potwierdzając lub uzupełniając.
Sąd równocześnie przy ustalaniu stanu faktycznego w sprawie posiłkował się zeznaniami świadkaJ. S., której to zeznania uznał za miarodajne i wiarygodne w zakresie wiedzy ogólnej o dokumentacji zarobkowej zakładu pracy w spornym okresie, tj. w zakresie w jakim znajdują one odzwierciedlenie w pozostałym materiale dowodowym.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonegoW. B.od decyzji pozwanego jest zasadne .
Zgodnie zart. 173 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2015 r. poz. 748 ze zm.), dalej: ustawa, dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek ustala się kapitał początkowy. Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w art. 174 pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone zgodnie z art. 26 ust.3 dla osób w wieku 62 lat.Wartość kapitału początkowego ustala się na dzień wejścia w życie ustawy tj. na dzień 01 stycznia 1999 r.
W myślart. 174 ust. 1powyższej ustawy kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w art. 53, z uwzględnieniemust. 2-12. Stosownie do treściart. 174 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy:
1)okresy składkowe, o których mowa w art. 6,
2)okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 5,
3)okresy nieskładkowe, o których mowa w art. 7 pkt 1-4 i 6-12, w wymiarze nie większym niż określony w art. 5 ust. 2.
Podstawę wymiaru kapitału początkowego ustala się na zasadach określonych w art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18, z tym że okres kolejnych 10 lat kalendarzowych ustala się z okresu przed dniem 1 stycznia 1999 r. Odesłanie z art. 174 ust. 3 ustawy do wymienionych w nim przepisów oznacza, że zasady ustalania podstawy wymiaru kapitału początkowego są takie same, jak zasady ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent. Ogólne zasady ustalania tej podstawy uregulowane są w art. 15 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym podstawę wymiaru emerytury i renty stanowi przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne w okresie kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę lub rentę. Prawo wyboru okresu kolejnych 10 lat kalendarzowych ograniczone jest w przypadku ustalania podstawy wymiaru kapitału początkowego do lat 1980-1998. Natomiast według art. 15 ust. 6 tejże ustawy, na wniosek ubezpieczonego podstawę wymiaru emerytury lub renty może stanowić ustalona w sposób określony w ust. 4 i 5 przeciętna podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie 20 lat kalendarzowych przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku, wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu.
Z kolei zgodnie z art. 175 § 4 ustawy, ponowne ustalenie wysokości kapitału początkowego następuje w okolicznościach określonych w art. 114 tejże ustawy, z którego wynika, iż prawo do świadczeń lub ich wysokość ulega ponownemu ustaleniu na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu, jeżeli po uprawomocnieniu się decyzji w sprawie świadczeń zostaną przedłożone nowe dowody lub ujawniono okoliczności istniejące przed wydaniem tej decyzji, które mają wpływ na prawo do świadczeń lub na ich wysokość.
Jak wynika z regulacji art. 116 ust. 5 ustawy, do wniosku w sprawie przyznania świadczeń powinny być dołączone dowody uzasadniające prawo do świadczeń i ich wysokości, określone w drodze rozporządzenia przez ministra właściwego do spraw zabezpieczenia społecznego – co oznacza wymóg inicjatywy ubezpieczonego w zakresie pozyskiwania i udowadniania wysokości wynagrodzeń, które w jego ocenie winny stanowić podstawę ustalenia wysokości świadczenia emerytalnego lub rentowego (tak również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 marca 2001 r., II UKN 297/00).
Stosownie zatem do treści art. 116 ust. 5 w związku z art. 194 tej ustawy oraz§ 21 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe(Dz. U. z 2011 r. nr 237 poz. 1412), dalej: rozporządzenie, środkiem dowodowym stwierdzającym wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu oraz uposażenia przyjmowanego do ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty są zaświadczenia pracodawcy lub innego płatnika składek, legitymacja ubezpieczeniowa lubinny dokument, na podstawie którego można ustalić wysokość wynagrodzenia, dochodu, przychodu lub uposażenia.
W świetle wyczerpujących i miarodajnych zeznań świadkaJ. S.wskazać należy, iżZakłady Usługowo-Produkcyjne (...) Sp.z.o.o.prowadziły działalność gospodarczą od 26 listopada 1986 r. do dnia 07 maja 1991 r. na skutek likwidacji i wykreślenia z rejestru, Uchwałą Zgromadzenia Wspólników nr 3/95 z dnia 20 stycznia 1995 r. zadecydowano, że akta zlikwidowanej Spółki będą przez byłego dyrektoraH. S. (1)w miejscu jego zamieszkaniatj.ul. (...),(...)-(...) G..
Nadto wskazać należy, iż autentyczność kartotek zarobkowych przedłożonych przez ubezpieczonego, (uzyskanych od osoby aktualnie je przechowującą, tj.J. S.w związku z faktem, iżH. S. (1)przeprowadził się doW.), w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości. Wskazać bowiem należy, iż kwoty naniesione na ww. dokumentach zostały naniesione różnymi długopisami, również stan ww. dokumentów poświadcza ich oryginalność i niezasadnym byłaby odmowa dania im wiary w całości. Nadto świadek w sposób logiczny i jednoznaczny wskazała w jaki sposób doszło do tego , że przechowują dokumenty zlikwidowanejspółki (...)w swoim miejscu zamieszkania .
Ubezpieczony w spornym okresie był zatrudniony przezZakłady Usługowo-Produkcyjne (...) Sp.z.o.o., a przedstawione kartoteki płacowe przechowywane przezJ. S.nie budzą wątpliwości co do ich oryginalności.
Wynika z nich dokładna wysokość wynagrodzenia osiąganego przez ubezpieczonego współce (...), wraz z wszystkimi dodatkami .
Mając na uwadze powyższy stan faktyczny i prawny, działając na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.w związku z przywołanymi wyżej przepisami, Sąd Okręgowy wyroku zmienił zaskarżoną decyzję pozwanego organu rentowego w ten sposób, iż zobowiązał pozwanego do ustalenia wysokości kapitału początkowego ubezpieczonegoW. B.przy uwzględnieniu wynagrodzenia w Spółce z.o.o.(...)w latach 1987-1989 na podstawie przedłożonych kartotek zarobkowych.
SSO Wiesława Szulczewska