Sąd Okręgowy w Kaliszu
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II Ca 489/15
Data wyroku: 2015-12-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Janusz Roszewski, Marian Raszewski, Wojciech Vogt

Sygn. akt II Ca 489/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
K., dnia 17 grudnia 2015 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Wojciech Vogt (spr.)

Sędziowie:

SSO Marian Raszewski
SSO Janusz Roszewski

Protokolant:

st. sekr. sąd. Elżbieta Wajgielt

po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2015 r. w Kaliszu
na rozprawie
sprawy z powództwaM.C.-G.
przeciwko Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu wW.
o zadośćuczynienie z tytułu uszkodzenia ciała lub uszczerbku na zdrowiu
na skutek apelacji pozwanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Krotoszynie
z dnia 12 maja 2015r. sygn. akt I C 447/15

1
oddala apelację,

2
zasądza do pozwanego na rzecz powódki kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym.

SSO Wojciech Vogt SSO Marian Raszewski SSO Janusz Roszewski
II Ca 489/15

UZASADNIENIE
PowódkaM. G.reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wystąpiła do Sądu Rejonowego w Krotoszynie przeciwko Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu wW.z pozwem o zapłatę kwoty 40.000,00 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę, którą doznała w wyniku śmierci męża wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 2 lipca 2014 roku do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanego na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie na swoja rzecz kosztów postępowania.
Sąd Rejonowy w Krotoszyniewyrokiem z dnia 12 maja 2015 r. zasądził od pozwanego Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego wW.na rzecz powódkiM.C.-G.kwitę 25.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 2 lipca 2014 r.. Oddalił powództwo w pozostałym zakresie i orzekł o kosztach postępowania.
Apelacjęod tego rozstrzygnięcia wniósł pozwany zaskarżając wyrok w części, tj. w punkcie 1 w zakresie zasądzającym na rzecz powódkiM.C.–G.kwotę 15.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od tej kwoty oraz w zakresie odsetek ustawowych od zasądzonej kwoty 25.000 zł od dnia 2 lipca 2014 r. do dnia wydania wyroku, tj. do dnia 12 maja 2015 r. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść orzeczenia tj.:
przekroczenie zasady swobodnej oceny –art. 233 § 1 k.p.c.poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów, a mianowicie:

⚫

ustalenie, że materiał dowodowy przedmiotowej sprawy, w tym w szczególności zeznania powódki i słuchanych w sprawie świadków uzasadniają uznanie, że odpowiednią dla powódki kwotą zadośćuczynienia jest kwota 25.000 zł, podczas gdy brak jest uzasadnienia dla takiego stanowiska w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym w tym w szczególności przeczą temu same zeznania powódki, która wskazała, że nie korzystała z pomocy psychiatrycznej i psychologicznej otrzymała oparcie i pomoc w członkach swojej najbliższej rodziny, w tym w szczególności dwójki dzieci a ponadto po 3 latach po latach po śmierci męża powódka ponownie wyszła za mąż podczas gdy powyższe okoliczności powinny w większym stopniu wpływać na ustalenie wysokości przyznanego powódce świadczenia albowiem wskazują one na to, że powódka prawidłowo przeżyła żałobę zaadoptowała się do nowej sytuacji, co z kolei wskazuje, że wnioski wyciągnięte przez sąd pozostają w sprzeczności z doświadczeniem życiowym,

przyjęcie sprzecznie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, iż z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że pozwany powinien zapłacić powódce kwotę 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia, podczas gdy - jak sam Sąd I instancji wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia – okoliczności sprawy uzasadniają przyznanie zadośćuczynienia w kwocie wyjściowej 40.000 zł pomniejszonej następnie o 50% przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody.

art. 328 § 2 k.p.c.po z błędne ustalenia w zakresie kwoty zadośćuczynienia i zasądzenie na rzecz powódki kwoty 25.000 zł pomimo, iż z treści uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd uznał za wyjściową kwotę 40.000 zł pomniejszoną o 50% przyczynienia się poszkodowanego do szkody, w konsekwencji winien zasądzić kwotę 20.000 zł a nie kwotę 25.000 zł.
Zarzucił również naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwa interpretację:

⚫

art. 448 k.c.w zw.art. 24 k.c.poprzez przyjęcie w stanie faktycznym niniejszej sprawy, że odpowiednią dla powódki kwotą zadośćuczynienia za doznaną krzywdę jest kwota 40.000 zł. a po uwzględnieniu 50%-owego stopnia przyczynienia się zmarłego do powstania szkody kwota 25.000 zł, podczas gdy mając na względzie całokształt materiału dowodowego, uznać należy, że zasądzona na rzecz powódki kwota jest wygórowana i nieadekwatna do doznanej przez nią krzywdy,

art. 481 § 1 k.c.w zw. z art. 109 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych.(...)i(...)(Dz. U. z 2013 r.. poz. 392) poprzez ich niewłaściwą interpretację przyjęcie w stanie faktycznym niniejszej sprawy, że odsetki od zasądzonego zadośćuczynienia należą się od daty wskazanej w wyroku, w sytuacji gdy odsetki winny zostać zasądzone najwcześniej od dnia wyrokowania.

W oparciu o te zarzuty wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części i zasądzenie kosztów za obie instancje.
Powódka wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie zwrotu kosztów związanych z postepowaniem apelacyjnym.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Okręgowy w całości podziela ustalenia faktyczne i rozważania dokonane przez Sąd Rejonowy i uznaje je za własne. W takiej sytuacji gdy sąd odwoławczy orzeka na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w pierwszej instancji i aprobuje dotychczasowe ustalenia, nie musi ich powtarzać (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2007 r., II CSK 18/07, Lex nr 966804; orzeczenie Sadu Najwyższego z dnia 13 grudnia 1935 r., C III 680/34. Zb. Urz. 1936, poz. 379, z dnia 14 lutego 1938 r.., C II 21172/37, Przegląd Sądowy 1938, poz. 380 i z dnia 19 listopada 1998 r., III CKN 792/98, OSNC 1999, nr 4, poz. 83; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 marca 2006 r., I CSK 147/05).
Sąd Rejonowy ustalając wysokość zadośćuczynienia należnego powódce wziął pod uwagę wszystkie istotne okoliczności, które zgodnie z przepisami mają wpływ na ustalanie wysokości tego zadośćuczynienia.
Sąd I instancji prawidłowo ustalił, że w chwili zdarzeniaM. C.maił 37 lat. Był zdrowym młodym mężczyzną , posiadał rodzinę: żonę, córkę lat 7 i syna lat 12. Zmarły i powódka tworzyli zgodne małżeństwo otaczali się wzajemną troską, pomocą i zrozumieniem .M. C.pracował zarobkowo, łożył na utrzymanie rodziny, wspierał żonę w wychowaniu dzieci i w czynnościach życia codziennego. Powódka zawsze mogła liczyć na jego pomoc i zrozumienie.
Przedwczesna śmierć męża była dla powódki wielkim przeżyciem. Powódka nie dowierzała wiadomości o śmierci męża. Nagła i tragiczna śmierć męża wywołała u niej bolesne przeżycia, wstrząs oraz uczucie pustki po stracie najbliższej osoby. ŚmierćM. C.miała negatywny wpływ na całe życie rodzinne i zawodowe powódki. Powódka była przygnębiona, smutna. Odseparowała się od otoczenia, unikała spotkań. W/w nie była w stanie funkcjonować, potrzebowała pomocy lekarza, przyjmowała leki uspokajające. Powódka do dnia dzisiejszego odczuwa tęsknotę za mężem na którego zawsze mogła liczyć. Jego śmierć pozbawiła ją część wsparcia i pomocy w życiu codziennym.
Okoliczność, że powódka ponownie wyszła za mąż i znalazła w nowym mężu wsparcie nie przekreśla negatywnych przeżyć związanych z nagła śmiercią pierwszego męża, nie unieważnia przeżywanej tęsknoty za nim i odczuwanego bólu po jego stracie. Najwyraźniej świadczy o tym zachowanie powódki, która mimo upływu czasu wspomina męża i odwiedza jego grób.
Duży upływ czasu od zdarzenia na pewno łagodzi ból po stracie najbliższej osoby ale nie można z tego wyciągać wniosku, że osobie, która wcześniej domaga się zadośćuczynienia przysługuje ono w wyższej wysokości niż osobie, która robi to po wielu latach.
Zdaniem Sądu Okręgowego odpowiednią kwota zadośćuczynienia dla powódki - uwzględniając ustalony przez Sąd Rejonowy stan faktyczny – jest kwota 50.000 zł. Uwzględniając więc przyczynienie się poszkodowanego do powstania szkody należna kwotą zadośćuczynienia jest kwota 25.000 zł. Orzeczenie Sądu I instancji nie narusza więc prawa materialnego.
Zupełnie niezrozumiały jest zarzut dotyczący terminu początkowego należnych powodowi odsetek. Skarżący podnosi, że odsetki powinny być zasądzone od chwili wyrokowania. Zart. 481 k.c.wyraźnie wynika, że odsetki należą się za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego. Nie ulega wątpliwości, że wyrok zasądzający zadośćuczynienie jest wyrokiem deklaratoryjnym (por. orzeczenie Sądu Najwyższego II CSK 595/13, Lex 1504837).
W wyroku z dnia 18 września 1970 r. Sąd Najwyższy podkreślił, że z charakteru świadczenia w postaci zadośćuczynienia, którego wysokość zależna jest od oceny rozmiaru doznanej krzywdy , ze swojej istoty trudno wymiernej i zależnej od szeregu okoliczności związanych z następstwami uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia wynika, że obowiązek jego niezwłocznego spełnienia powstaje po wezwaniu dłużnika (II PR 257/70, OSN C 1971, z.6, poz. 103). Jest to moment wymagalności świadczenia, które zresztą powstało wcześniej, bo w momencie wyrządzenia szkody. Zobowiązany niespełniając świadczenia w tym terminie dopuszcza się opóźnienia, za które należą się odsetki ustawowe. Sąd Okręgowy nie podziela poglądu, że w takiej sytuacji odsetki należą się od chwili wyrokowania. Obowiązek zapłaty zadośćuczynienia powstał w chwili wyrządzenia szkody, a opóźnienie w spełnieniu świadczenia od momentu wezwania dłużnika do spełnienia świadczenia. W literaturze broniony jest pogląd mocniejszy, mówi się mianowicie że w wypadku czynu niedozwolonego zobowiązanie dłużnika powinno być spełnione niezwłocznie, a wynika to z właściwości zobowiązania ( por. Marcin Lemkowski,Odsetki cywilnoprawne, Warszawa 2007.s, 271 – wówczas odsetki byłyby liczona od dnia szkody). Także ustalenie wartości szkody według cen z chwili wyrokowania nie uzasadnia zasądzenia odsetek od dnia wyrokowania. Takie podejście pomija zupełnie fakt, że przez pewien czas osoba odpowiedzialna już opóźniała się ze spełnieniem świadczenia odszkodowawczego, być może w innej wysokości – ustalonej według daty wyrządzenia szkody. W niniejszej sprawie nie zostało wykazane aby zadośćuczynienie należne powódce w chwili wyrządzenia szkody miało być niższe niż w chwili wyrokowania.
Mając na uwadze powyższe okoliczności należało, zgodnie zart. 385 k.p.c., orzec jak w sentencji. O kosztach orzeczono zgodnie zart. 98 k.p.c.