Sąd Rejonowy w Kłodzku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 581/13
Data wyroku: 2015-04-13 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Tadeusz Dereń
Słowa kluczowe: Rozgraniczenie
Podstawa prawna: art. 153 kc

Sygn. akt I Ns 581/13

POSTANOWIENIE
Dnia 13 kwietnia 2015 r.
Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny
w składzie:

Przewodniczący SSR Tadeusz Dereń
ProtokolantMagda Biernat
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2015 r. w Kłodzku
sprawy z wniosku GminyN.
przy udzialeD. W.,K. W.,T. G.,A. G. (1),A. G. (2)iP. S.
o rozgraniczenie nieruchomości
postanawia:

I
dokonać rozgraniczenia nieruchomości obejmującejdziałkę nr (...)- droga gminna wewnętrzna o powierzchni(...)ha, stanowiącej własność GminyN., dla której Sąd Rejonowy w Kłodzku VII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą wN.prowadziksięgę wieczystą nr (...), oraz uczestników postępowania:

-K. W.iD. W.-działki nr (...)o powierzchni(...)ha i nr(...)o powierzchni(...)ha dla których Sąd Rejonowy w Kłodzku VII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą wN.prowadziksięgę wieczystą nr (...),
-P. S.-działka nr (...)o powierzchni(...)ha dla której Sąd Rejonowy w Kłodzku VII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą wN.prowadziksięgę wieczystą nr (...),
-A. G. (2)-działka nr (...)o powierzchni(...)ha dla której Sąd Rejonowy w Kłodzku VII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą wN.prowadziksięgę wieczystą nr (...),
-A. G. (1)iT. G.-działka nr (...)o powierzchni(...)ha dla której Sąd Rejonowy w Kłodzku VII Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych z siedzibą wN.prowadziksięgę wieczystą nr (...),
położonych wB.GminaN.
i ustalić przebieg granicy tych działek w ten sposób, że:
granicę między tymi działkami wyznaczyć według linii koloru czerwonego oznaczonej na mapie stanowiącej integralną część opinii biegłego sądowego z zakresu geodezjiZ. P.z dnia 4 października 2014 roku, znajdującej się na karcie 430 akt sprawy, łączącej punkty A, B, C, D, E, F, G, H, I, określające nowe punkty graniczne o współrzędnych:
X     Y
(...)
(...)
(...)
(...)
(...)
(...)
(...)
(...)
(...)

II
zasądzić od uczestnikówK. W.iD. W.na rzecz wnioskodawcy GminyN.kwotę 2781,13 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Sygn. akt I Ns 581/13

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 17 lipca 2012r Wójt GminyN.umorzył postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy nieruchomością oznaczoną jakodziałka ewidencyjna nr (...)w obrębieB., stanowiącą własność GminyN.( KW nr(...)a nieruchomościamidziałką nr (...)(KW nr(...)) obrębB.stanowiącą własnośćB. S.,działką nr (...)(KW nr(...)) obrębB., stanowiącą własnośćK.iD. W.,działką nr (...)(KW nr(...)) obrębB., stanowiącą własnośćA.iT. G. (1),działką nr (...)( KW nr(...)) obrębB., stanowiącą własnośćK.iD. W.idziałką nr (...)(KW nr(...)) obrębB., stanowiącą własnośćA. G. (2)iB. S.oraz przekazał sprawę z urzędu do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Kłodzku.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że postępowanie w sprawie rozgraniczenia w/w nieruchomości zostało wszczęte na podstawie postanowienia Wójta GminyN.z dnia 13 czerwca 2012r. Do czynności ustalenia przebiegu granic upoważniony został geodetaH. S. (1)i w wyniku przeprowadzonego przez geodetę postępowania nie doszło do zawarcia ugody pomiędzy właścicielami nieruchomości .Geodeta dokonał tymczasowego utrwalenia punktów granicznych według ostatniego stanu spokojnego posiadania ,dokumentów wskazań stron , oznaczył je na szkicu granicznym oraz sporządził opinię , w której zaproponował przebieg granicy.
Pismem z dnia 12.04.2013r GminaN.przekazała Sądowi Rejonowemu w Kłodzku do rozpatrzenia sprawę sporu granicznego pomiędzydziałką nr (...)a nieruchomościami –działkami nr(...).
W odpowiedzi na wniosek uczestnicyK. W.iD. W.wnieśli o oddalenie wniosku w całości dotyczącego rozgraniczenia ichdziałek nr (...)z nieistniejącądrogą gminną nr (...)podnosząc , że grunt o numerze(...)jest drogą wewnętrzną , wchodzi w składdziałki uczestników nr (...)i stanowi ich własność. Pozostali uczestnicy nie kwestionowali ustalenia przebiegu granic dokonanego w toku postępowania przeprowadzonego przez geodetęH. S., przyjmując granice ustalone na szkicu granicznym dołączonym do protokołu granicznego z 29 czerwca 2012r.
W wyniku postępowania dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 13 czerwca 2012r Wójt GminyN.wszczął postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy nieruchomością oznaczoną jakodziałka nr (...)obrębB., stanowiącą własność GminyN.a nieruchomościami –działką nr (...), stanowiącą własnośćB. S.,działką nr (...), stanowiącą własnośćK.iD. W.,działką nr (...), stanowiącą własnośćA.iT. G.,działką nr (...)stanowiącą własnośćK.iD. W.idziałką nr (...), stanowiącą własnośćA. G. (2)iB. S.. Do przeprowadzenia czynności związanych z ustaleniem przebiegu granic został upoważniony geodetaH. S.. W dniu 29 czerwca 2012r sporządzono protokół graniczny wraz z szkicem granicznym przebiegu granic. W dniu 6 lipca 2012r geodetaH. S.sporządziła opinię w sprawie rozgraniczenia nieruchomości –działki nr (...)położonej w obrębieB.. Zastrzeżenia do przebiegu granicy zgłosiliD.iK. W., nie przyjmując granic , oraz oznaczając na szkicu granicznym własny przebieg granicy.
Decyzją z dnia 17 lipca 2012r Wójt GminyN.wszczął postępowanie rozgraniczeniowe z uwagi , iż nie doszło do zawarcia ugody pomiędzy właścicielami nieruchomości i brak podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości.
/dowód : - dokumentacje , rozgraniczenie GminyN.k1 – 62 w tym decyzja o umorzeniu postępowania k-2, postanowienie o wszczęciu postępowania k-10, protokół wznowienia znaków granicznych k-51, protokół graniczny k-57, szkic graniczny k-58 , opinia geodetyH. S.k-60/
UczestnicyA.iT. G. (2)są współwłaścicielami nieruchomości , położonej wB., obejmującej min.działkę nr (...). UczestnikA. G. (2)jest właścicielem nieruchomości bez zabudowań położonej wB., obejmującejdziałkę nr (...). UczestniczkaP. S.jest właścicielem nieruchomości położonej wB.obejmującej nr(...). Wnioskodawca GminaN.jest właścicielem nieruchomości położonych wB.obejmującej min.działkę nr (...), stanowiącą drogę gminną o powierzchni(...)ha.
/ dowód : - odpisksięgi wieczystej nr (...)k-74, nr(...)k-77, nr(...),nr(...)k-79;
- oświadczenie uczestnikaB. S.k-223 verte / .
UczestniczyK. W.iD. W.są współwłaścicielami nieruchomości położonej wB.obejmującejdziałki nr (...). W przedmiotowej nieruchomości uczestnicy zamieszkują od 1990 roku zaś aktem notarialnym z dnia 16.04.1997r nabyli nieruchomość odS.iM. M.. W tym czasie pomiędzydziałkami nr (...)przebiegała droga polna , ubita a później utwardzona , w miejscu w którym przebiega obecnie . Droga wykorzystywana była i jest do przechodu i przejazdu samochodów.
/ dowód: - odpis zksięgi wieczystej nr (...),
- akt notarialny z 16.04.97r k-119,
- przesłuchanie uczestnikaK. W.k-369/ .
UczestnicyT. G.,A. G. (1),A. G. (2)iP. S.nie kwestionowali ustalenia przebiegu granicdziałki nr (...)w postępowaniu rozgraniczeniowym.
/ dowód : - protokół graniczny k-57,
- opinia geodetyH. S.k-60,
- oświadczenie uczestników k-223 verte i k-252 verte / .
Międzydziałkami nr (...)uczestnikówK.iD. W.przebiegała wytyczona w terenie droga , w miejscu gdzie jest obecnie , następnie utwardzona przez wnioskodawcę. Droga wykorzystywana była do przechodu i przejazdu samochodów.
/dowód: - zeznanie świadkówK. G.k-332,T. G.k-333,M. M.k- 354 verte,S. G.k-354 verte,J. J.k-355,G. F.k-356,
- przesłuchanie uczestnikaA. G.k-370 iA. G.k-370 verte / .
Ustalenie przebiegu granicydziałki nr (...)– droga gminna wewnętrzna , stanowiąca własność GminyN., z nieruchomościami uczestników postępowania winno nastąpić w oparciu o stan prawny zaś granicę prawną w/w działki stanowi linia koloru czerwonego , oznaczona na mapie stanowiącej integralną część opinii biegłego sądowego z zakresu geodezjiZ. P., łącząca punkty graniczne A,B,C,D,E,F,G,H,I o współrzędnych oznaczonych w opinii.
/dowód : - opinia biegłego sądowego z zakresu geodezjiZ. P.z X 2014r k-420,
- opinia uzupełniająca biegłego k-590 /.
W tym stanie rzeczy Sąd zważył , co następuje:
Zgodnie z przepisemart. 153 kcjeżeli granice gruntów stały się sporne , a stanu prawnego nie można stwierdzić , ustala się granice według ostatniego spokojnego stanu posiadania a gdyby również takiego stanu nie można było stwierdzić Sąd ustala granice z uwzględnieniem wszelkich okoliczności .
Zatem , w postępowaniu sądowym rozgraniczenie następuje na podstawie jednego z w/w kryteriów z przepisuart.153 kca są to stan prawny , ostatni spokojny stan posiadania oraz wszelkie okoliczności . Kryteria te mają zastosowanie w kolejności co oznacza , że następne kryterium bierze się pod uwagę dopiero wówczas , gdy poprzednie nie dało dostatecznych podstaw do rozgraniczenia zaś kryteria te wyłączają się wzajemnie.
Przez rozgraniczenie rozumie się określenie , jak na gruncie przebiega linia graniczna i jak mogą , być rozmieszczone punkty graniczne umożliwiające wytyczenie tej linii zaś przedmiotem roszczenia o rozgraniczenie są granice w terenie czyli na gruncie a nie na mapie. Niedopuszczalne jest również dokonanie rozgraniczenia w oparciu o względy celowości a z pominięciem stanu prawnego przedmiotu rozgraniczenia ( vide: postanowienie SN z 22.04.1974r III CRN 41/74).
W pierwszym rzędzie postępowanie rozgraniczeniowe prowadzi się w trybie administracyjnym według zasad określonych w przepisachustawy z dnia 17 maja 1989r – Prawo geodezyjne i kartograficzne( tekst jednolity : Dz. U. 2005r 240. 2027 ze zm. ) oraz w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14.04.1999r w sprawie rozgraniczenia nieruchomości ( Dz. U. 45. 453). Dopiero w razie braku zawarcia ugody pomiędzy właścicielami nieruchomości i braku decyzji organ administracyjny przekazuje sprawę do Sądu - jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie , gdyż uczestnikK. W.zakwestionował przebieg granicy działek.
Zgromadzony w niniejszym postępowaniu materiał dowodowy pozwolił na ustalenie przebiegu granicy pomiędzydziałką nr (...)a działkami uczestników postępowania nr(...)w oparciu o pierwsze kryterium tj. stan prawny nieruchomości. Ocena tego stanu prawnego jak i dokonanie rozgraniczenia poprzez stworzenie nowego stanu prawnego przebiegu spornej granicy dzielącej sąsiednie nieruchomości wymagało wiadomości specjalnych z zakresu geodezji a co za tym idzie , na podstawieart. 278§1 kpcnależało dopuścić dowód z opinii biegłego geodety . Sąd w całej rozciągłości podzielił stanowisko biegłego sądowego z zakresu geodezjiZ. P.wyrażone w opinii z dnia 4 października 2014r zarówno co do przyjętego za podstawę ustalenia przebiegu granicy kryterium rozgraniczenia jak i co do sposobu wytyczenia w terenie tej granicy .
Biegły szczegółowo uzasadnił na jakich dokumentach oparł swoje wnioski , wyjaśnił charakter poszczególnych dokumentów i map geodezyjnych oraz ich walor i moc wiążącą w postępowaniu rozgraniczeniowym , opierając się nie tylko na wymienionych w opinii dokumentach ale również na zdjęciach lotniczych i własnych pomiarach w terenie . Opinia biegłego , zdaniem Sądu jest wnikliwa , rzeczowa , odwołująca się do zgromadzonej dokumentacji w tym geodezyjnej , sporządzona w sposób fachowy i rzetelny . Sąd dokonując ustaleń w oparciu o opinię biegłegoZ. P.nie znalazł żadnych podstaw by zdezawuować jej rzetelność i prawidłowość zaś podkreślić należy , iż biegły bardzo szczegółowo przeanalizował posiadane i istotne dla ustaleń dokumenty , dokonał szczegółowych oględzin nieruchomości, oznaczył i opisał wszystkie istotne istniejące w terenie znaki.
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego stan prawny w rozumieniuart. 153 kc, który jest podstawą ustalenia spornej granicy , kształtują wszystkie zdarzenia prawne takie jak czynności prawne , decyzje administracyjne , orzeczenia sądowe , itp.
Zgodne zaś ze wskazanym wyżej rozporządzeniem z dnia 14.04.1999r w sprawie rozgraniczenia nieruchomości podstawę ustalenia przebiegu granic nieruchomości stanowią dokumenty stwierdzające stan prawny nieruchomości oraz określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości (§3) . Do dokumentów stwierdzających stan prawny nieruchomości zaliczyć należy odpisy z ksiąg wieczystych lub odpisy dokumentów znajdujących się w zbiorze dokumentów , wypisy aktów notarialnych , prawomocne orzeczenia sądu i ugody sądowe oraz ostateczne decyzje administracyjne (§4), natomiast dokumentami stanowiącymi podstawę ustalenia granic nieruchomości , określające położenie punktów granicznych są dokumenty geodezyjne takie jak szkice graniczne, protokoły graniczne , akty ugody , szkice wyznaczenia granic działek oraz inne dokumenty pomiarowe, obliczeniowe i opisowe, pozwalające na ustalenie przebiegu granic (§5). Z akt sprawy wynika , że biegły oparł się na dokumentach znajdujących się w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym , które spełniały wszystkie wymogi określone w/w rozporządzeniem z dnia 14.04.1999r i w tej sytuacji należało przyjąć , co wskazano wyżej, iż granice pomiędzy działką wnioskodawcy o numerze(...)a pozostałymi działkami uczestników o numerach(...)należało ustalić , w świetle treściart. 153 kc, na podstawie pierwszego kryterium a mianowicie stanu prawnego , któremu ustawodawca przypisał znaczenie decydujące przy rozgraniczeniu nieruchomości.
Prawidłowości i rzetelności opinii biegłego nie podważyli uczestnicyK.iD. W., który jedynie opierają się na własnym subiektywnym przekonaniu co do przebiegu spornej granicy , wbrew dokumentom – w tym treściksięgi wieczystej nr (...)–kwestionując istnieniedziałki nr (...)oraz by jej właścicielem była GminaN.zaś biegłyZ. P.w opinii uzupełniającej (k-590 akt sprawy) szczegółowo ustosunkował się do zarzutów uczestnikaK. W.i stanowisko biegłego w tym zakresie Sąd w pełni podziela.
Sąd pominął wnioski dowodowe zawarte w piśmie procesowymK.iD. W.z dnia 20.03.2015r (k-647 akt )jako spóźnione i zgłoszone po upływie terminu oznaczonego uczestnikom w postanowieniu z dnia 7.10.2013r (k-253 akt) a nadto wskazać należy iż wnioski te w żaden sposób nie mogły podważyć wiarygodności i rzetelności opinii biegłego sądowego oraz były bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i prawidłowego ustalenia granic nieruchomości wskazanych we wniosku.
Mając powyższe na uwadze , Sąd dokonał rozgraniczenia według aktualnego stanu prawnego ustalając przebieg granicy pomiędzy działkami stron według linii koloru czerwonego , oznaczonej w opinii biegłego sądowegoZ. P.(k-430 akt), łączącej punkty A,B,C,D,E,F,G,H,I o wskazanych tam współrzędnych.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocyart. 520§3 kpcktóry stanowi , że jeśli interesy uczestników są sprzeczne , Sąd może nałożyć na uczestnika , którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone , obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika. Niewątpliwie , postępowanie w niniejszej sprawie wykazało jednoznacznie , iż interesy uczestnikówW.i wnioskodawcy były sprzeczne a skoro zarzuty i twierdzenia uczestnikówW.co do przebiegu spornej granicy były chybione i nie znalazły oparcia w przeprowadzonym postępowaniu dowodowym , zaś ich wnioski zostały oddalone , zachodziły przesłanki do zastosowania przepisuart. 520§3 kpctym bardziej , że rozstrzygnięcie w przedmiocie przebiegu granicy odpowiada granicom okazanym uczestnikom w toku administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego . Na koszty zasądzone na rzecz wnioskodawcy w wysokości 2781,13 zł składa się kwota 200 zł – opłata sądowa od wniosku , 17 zł opłata skarbowa od pełnomocnictwa , 2204,13 zł koszty biegłego i 360 zł kosztów zastępstwa - zgodne z §7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz. U. nr 163 poz. 1349 ze zm.).
W tym stanie rzeczy , mając na uwadze całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego , postanowiono jak w sentencji.