Sąd Okręgowy w Łodzi
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 55/15
Data wyroku: 2015-05-18 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Dziedziczenie Ustawowe
Podstawa prawna: art. 937 pkt 3 k.c.

Sygn. akt III Ca 55/15

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 października 2014 r. w sprawie z wnioskuT. B.z udziałemM. K.iA. K. (1)o stwierdzenie nabycia spadku Sąd Rejonowy w Pabianicach w punkcie 1. stwierdził, że spadek poS. B., zmarłym w dniu 11 marca 1975r. wP., ostatnio stale zamieszkałym wP., na podstawie ustawy nabyli: żonaM. B.z domuM.córkaJ.iA., synT. B.synM., córkaM. K.córkaM., po 1/3 części każde z nich, w punkcie 2. stwierdził, że spadek poM. B.z domuM., zmarłej w dniu 13 sierpnia 1986r. wP., ostatnio stale zamieszkałej wP., na podstawie ustawy nabyli: synT. B.synS., córkaM. K.córkaS.oraz synA. K. (1)synW., przysposobiony przezS. K.iA. K. (2), po 1/3 części każde z nich oraz ustalił, że wnioskodawca i uczestnicy postępowania ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.
Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie w zakresie punktu drugiego na ustaleniach, żeM. B.z domuM.zmarła w dniu 13.08.1986r. jako wdowa. Spadkodawczyni nie sporządziła testamentu, pozostawiła troje dzieciT. B.,M. K.orazA. K. (1).A. K. (1)został przysposobiony przezS.iA.małż.K.na mocy postanowienia Sądu Powiatowego wW.z dnia 2.01.1956r.
W rozważanych prawnych Sąd Rejonowy wskazał, iż spadek poM. B.nabyli spadkobiercy ustawowi, stosownie doart. 931 §1 zd.1 k.c.Z uwagi na to, że przysposobienieA. K. (1)przezS. K.iA. K. (2)było przysposobieniem niepełnym, Sąd stwierdził, żeA. K. (1)również dziedziczy po zmarłejM. B..
Apelację od powyższego orzeczenia złożył wnioskodawcaT. B., zaskarżając je w części, tj. w zakresiepunktu 2. Podniesiony przeciwko ww. rozstrzygnięciu zarzut sprowadzał się do naruszenia przez Sąd Rejonowyart. LI ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilnypoprzez jego niezastosowanie, a w rezultacie pominięcie właściwych regulacji prawnych dotyczących spraw spadkowych i przez to błędne ustalenie kręgu spadkobierców ustawowych, podczas gdy prawidłowe rozstrzygnięcie powinno doprowadzić do stwierdzenia, że spadek poM. B.nabyliM. K.iS. B.w części po ½ każde z nich. W konsekwencji, skarżący wniósł o zmianę postanowienia w zaskarżonym zakresie poprzez ustalenie, że spadek po zmarłejM. B.w całości nabyliM. K.orazS. B.po ½ każde z nich.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie jest zasadna i jako taka nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżone postanowienie zostało oparte na ustaleniach szczegółowo przedstawionych w jego uzasadnieniu. Sąd Okręgowy w całości podziela te ustalenia i przyjmuje je za własne, zwłaszcza, że podstawa faktyczna zaskarżonego postanowienia nie została w apelacji podważona.
Apelacja wnioskodawcyT. B.sprowadza się wyłącznie do zakwestionowania zastosowanych w sprawie przepisów prawa materialnego. Zdaniem skarżącego, jedynieart. LI ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające Kodeks Cywilny(Dz.U. Nr 16, poz. 94) w sposób prawidłowy określa prawo właściwe mające zastosowanie w niniejszej sprawie. Zgodnie z powołanym przepisem, do spraw spadkowych stosuje się prawo obowiązujące w chwili śmierci spadkodawcy, o ile przepisy poniższe nie stanowią inaczej. Wskazaną regułę stosuje się więc do określenia, jakie przepisy znajdą zastosowanie do wskazania tego, kto dochodzi do spadku jako spadkobierca ustawowy spadkodawcy. Jeżeli spadkobierców ustawowych jest kilku, przepisy obowiązujące w chwili śmierci spadkodawcy określają, jakie są udziały poszczególnych spadkobierców ustawowych w spadku (por. post. SN z 20.3.1984 r., III CRN 35/84, OSN 1984, Nr 10, poz. 184; uzasadnienie post. SN z 7.5.1986 r., III CRN 60/86, OSN 1987, Nr 9, poz. 138; post. SN z 20.5.1994 r., II CRN 34/94, niepubl.; zob. też uzasadnienie uchw. SN z 12.10.1964 r., III CO 46/64, OSN 1965, Nr 7-8, poz. 109). W konsekwencji powyższego oraz biorąc pod uwagę datę śmierciM. B., a to 13 sierpnia 1986 r., uznać należy, że Sąd Rejonowy prawidłowo sięgnął do regulacjiart. 931 § 1 k.c., której treść zarówno wówczas jak i obecnie jest ta sama. Zgodnie z ww. przepisem, w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jeżeli zatem brak jest małżonka chcącego i mogącego dziedziczyć, cały spadek przypada dzieciom spadkodawcy.
Z uwagi na to, żeM. B.miała trójkę dzieci, w tymA. K. (1), przysposobionego przezS. K.iA. K. (2), Sąd Rejonowy dokonał oceny charakteru tego przysposobienia w celu ustalenia, czyA. K. (1)również dziedziczy po zmarłejM. B..
Należy bowiem zauważyć, iż podobnie jak obecnie, w chwili śmierciM. B., zasady dziedziczenia osób przysposobionych różniły się w zależności od tego, czy przysposobienie było pełne, czy też niepełne. W tym ostatnim przypadku, jak wyjaśnił Sąd Rejonowy, stosunek pokrewieństwa powstaje między przysposabiającym i przysposobionym lecz nie powoduje zerwania związków z rodziną naturalną przysposobionego i nie narusza powołania przysposobionego do dziedziczenia po wstępnych naturalnych (art. 937 pkt 3 in fine k.c.).
PrzysposobienieA. K. (1)przezS. K.iA. K. (2)było przysposobieniem niepełnym. Nastąpiło ono bowiem 2 stycznia 1956 r., czyli przed wejściem w życie aktualnie obowiązującegokodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Zgodnie zaś zart. XIII ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Przepisy wprowadzające kodeks rodzinny i opiekuńczy(Dz.U. Nr 9, poz. 60), przysposobienie dokonane przed dniem wejścia w życiekodeksu rodzinnego i opiekuńczegowywołuje skutki przewidziane w art. 124 tego kodeksu. Przepisart. 124 kodeksu rodzinnego i opiekuńczegoreguluje zaś kwestię przysposobienia niepełnego.
Mając wszystko powyższe na uwadze, należy przyjąć, iż Sąd Rejonowy bezbłędnie zastosował przepisy prawa materialnego, skutkiem czego do spadku po zmarłejM. B.zostały powołane jej dzieci:T. B.,M. K.orazA. K. (1), po 1/3 (jednej trzeciej) części każde z nich. Zaskarżone postanowienie z dnia 29 października 2014 r. jest zatem prawidłowe i jako takie musi się ostać.
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na podstawieart. 385 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.oddalił apelację.
Orzeczenie w pkt II postanowienia wydano w oparciu o przepisart. 520 §1 k.p.c.jako generalną regułę postępowania nieprocesowego. Nie było bowiem okoliczności do przyjęcia zasad szczególnych rozdziału kosztów z dalszych paragrafów powołanego artykułu skoro postępowanie niniejsze w równym stopniu wyjaśniło sytuację prawną spadkobierców.