Sąd Okręgowy w Siedlcach
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 385/14
Data wyroku: 2015-02-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Katarzyna Antoniak
Słowa kluczowe: Renta Rodzinna
Podstawa prawna: art.129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt IV U 385/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 lutego 2015r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

SSO Katarzyna Antoniak

Protokolant

stażysta Renata Olędzka

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2015r. wS.
odwołaniaB. M.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
z dnia 31 stycznia 2014r. znak:(...)z dnia 6 lutego 2014r. znak:(...)i z dnia 7 marca 2014r. znak:(...)
w sprawieB. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
o prawo do renty rodzinnej od wcześniejszej daty
I. oddala odwołania od wszystkich trzech decyzji,
II. zasądza odB. M.na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.kwotę 60,00 złotych (sześćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Sygn. akt: IV U 385/14UZASADNIENIE
Decyzją z 31 stycznia 2014r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS., działając na podstawieart.57 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychi wykonując wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z 29 listopada 2013r. ponownie ustalił prawoB. M.do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od 1 lipca 2011r. do 30 kwietnia 2015r. Kolejną decyzją z 6 lutego 2014r. organ rentowy przeliczył od 1 stycznia 2014r. ,tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku rentę rodzinną na okres do 30 kwietnia 2015r. zaliczając na poczet należności za okres od 1 stycznia 2014r. do 28 lutego 2014r. wypłaconą na podstawie w/w decyzji z 31 stycznia 2014r. rentę z tytułu niezdolności do pracy.
Odwołanie od obu w/w decyzji złożyłaB. M.. W odniesieniu do decyzji z 31 stycznia 2014r. o ustaleniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy ubezpieczona zakwestionowała pkt I.1. tej decyzji dotyczący okresu, na jaki została przyznana renta ,tj. od 1 lipca 2011r. do 30 kwietnia 2015r. W odniesieniu do decyzji z 6 lutego 2014r. zakwestionowała datę, od której dokonano przeliczenia świadczenia na rentę rodzinną ,tj. od 1 stycznia 2014r. Wniosła o wypłatę zaległych rat wraz z odsetkami od 30 kwietnia 2011r. Sprawa z tego odwołania zarejestrowana została pod sygnaturą akt IV U(...)(odwołanie k.2 w/w akt). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o ich oddalenie wskazując, że decyzja z 31 stycznia 2014r. o ponownym ustaleniu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wydana została w wykonaniu prawomocnego wyroku sądowego, który ustalił prawo ubezpieczonej do renty z tytułu niezdolności do pracy na okres od 1 lipca 2011r. do 30 kwietnia 2015r. Natomiast przeliczenie świadczenia na rentę rodzinną dokonane decyzją z 6 lutego 2014r. nastąpiło od 1 stycznia 2014r. ,tj. od miesiąca, w którym ubezpieczona wystąpiła z wnioskiem o wypłatę renty rodzinnej. Z tą chwilą dokonała wyboru świadczenia, które chce pobierać ,tj. rentę rodzinną zamiast renty z tytułu niezdolności do pracy (odwołanie k.3-4 akt IV U(...)
Następnie decyzją z 7 marca 2014r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej wyrównania renty rodzinnej za okres od 1 lipca 2011r. do 31 grudnia 2013r. wskazując, że brak jest podstaw do wypłaty renty rodzinnej za wskazany okres, gdyż dopiero we wniosku z 31 stycznia 2014r. dokonała ona wyboru renty rodzinnej jako świadczenia, które chce pobierać. Do 31 grudnia 2013r. wypłacono jej rentę z tytułu niezdolności do pracy, gdyż o takie świadczenie wystąpiła we wniosku z 1 czerwca 2011r.
Odwołanie od powyższej decyzji wniosła ubezpieczona wskazując, że od chwili wystąpienia z wnioskiem z 1 czerwca 2011r. do 31 stycznia 2014r. nie miała wypłacanego żadnego świadczenia. Początkowo organ rentowy rozpatrywał jej wniosek z 1 czerwca 2011r. jako wniosek o rentę rodzinną, a obecnie wskazuje, że był to wniosek o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z 29 listopada 2013r. w sprawie IV U(...)przyznano jej rentę z tytułu niezdolności do pracy i dopiero w styczniu 2014r. mogła wybrać świadczenie, które chce pobierać. Sprawa z powyższego odwołania zarejestrowana została pod sygnaturą akt IV U 390/14 (k.2 w/w akt).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, wskazując na przepisy prawa i uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji (odpowiedź organu rentowego na odwołanie k.11-12 akt(...)).
Postanowieniem z 10 lutego 2015r. wydanym w sprawie IV U(...)Sąd dołączył sprawę z odwołania ubezpieczonej od decyzji z 7 marca 2014r. (zarejestrowaną pod sygnaturą IV U 390/14) do wcześniejszej sprawy z odwołania od decyzji z 31 stycznia 2014r. i 6 lutego 2014r. celem łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia, a sprawę IV U 390/14 zakreślił w repertorium U jako załatwioną w inny sposób (postanowienie z 10 lutego 2015r. k.9 akt IV U 385/14).
Sąd ustalił, co następuje:
W dniu 2 maja 2011r. ubezpieczonaB. M.wystąpiła do organu rentowego z wnioskiem o rente rodzinną po mężuR. M.zmarłym w dniu 21 czerwca 2001r. (wniosek o rentę rodzinną z 2 maja 2011r. k.1 akt rentowych za tym wnioskiem). W chwili wystąpienia z wnioskiem o rentę rodzinną, ubezpieczona uprawniona była do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Prawo do tego świadczenia ustalone miała do 30 czerwca 2011r. (decyzja z 20 stycznia 2011r. o ustaleniu prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy do 30 czerwca 2011r. k.365 akt rentowych za wnioskiem z 28 sierpnia 1991r. o rentę inwalidzką).
W wyniku rozpoznania w/w wniosku ubezpieczonej o rentę rodzinną, decyzją z 18 maja 2011r. organ rentowy przeliczył – przyznał ubezpieczonej rentę rodzinną do 30 czerwca 2011r. (decyzja z 18 maja 2011r. k.11-12 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). W dniu 1 czerwca 2011r. wpłynął do organu rentowego wniosek ubezpieczonej o ponowne ustalenie prawa do renty. Wniosek złożony został na druku dotyczącym renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazano na nim znak sprawy renty rodzinnej (wniosek z 1 czerwca 2011r. akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). Organ rentowy potraktował ten wniosek jako wniosek o ponowne ustalenie prawa do renty rodzinnej. Ubezpieczona skierowana została na badanie przez Lekarza Orzecznika ZUS, który w orzeczeniu z 5 lipca 2011r. ustalił, że ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy. Na skutek sprzeciwu ubezpieczonej do powyższego orzeczenia została ona skierowana na badanie przez komisję lekarską ZUS, która w orzeczeniu z 10 sierpnia 2011r. ustaliła, że ubezpieczona nie jest ona niezdolna do pracy (orzeczenie Lekarza Orzecznika z 5 lipca 2011r., sprzeciw ubezpieczonej od orzeczenia Lekarza Orzecznika oraz orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z 10 sierpnia 2011r. k.15, 16 i 21 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). W oparciu o powyższe orzeczenie komisji lekarskiej ZUS decyzją z 22 sierpnia 2011r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej prawa do renty rodzinnej od 1 lipca 2011r. (decyzja z 22 sierpnia 2011r. k.22 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). Na skutek odwołania ubezpieczonej od powyższej decyzji z 22 sierpnia 2011r. odmawiającej jej prawa do renty rodzinnej sprawa przekazana została do rozpoznania przez Sąd Okręgowy w Siedlcach, który wyrokiem z 10 maja 2012r. w sprawie IV U 723/11 oddalił to odwołanie (odpis wyroku z 10 maja 2012r. w sprawie IV U 723/11 k.41 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). Następnie na skutek apelacji ubezpieczonej od w/w wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z 10 maja 2012r., Sąd Apelacyjny w Lublinie wyrokiem z 22 sierpnia 2012r. uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach oraz poprzedzającą go decyzję organu rentowego (z 22 sierpnia 2011r. odmawiającą ubezpieczonej prawa do renty rodzinnej od 1 lipca 2011r.) i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd Apelacyjny wskazał, że organ rentowy niewłaściwie rozpoznał wniosek ubezpieczonej z 1 czerwca 2011r. jako wniosek o ustalenie prawa do renty rodzinnej na dalszy okres. Błąd ten powielił również Sąd Okręgowy w Siedlcach. Analiza w/w wniosku ubezpieczonej z 1 czerwca 2011r. (na k.13 akt o rentę rodzinną) wskazuje bowiem, że wystąpiła ona z wnioskiem nie o rentę rodzinę, ale o rentę z tytułu niezdolności do pracy (wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 22 sierpnia 2012r. wraz z uzasadnieniem k.38-39 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.).
Rozpoznając ponownie – stosownie do wskazówek Sądu Apelacyjnego w Lublinie – wniosek ubezpieczonej z 1 czerwca 2011r., organ rentowy decyzją z 26 września 2012r. odmówił ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy wskazując, że komisja lekarska ZUS orzeczeniem z 10 sierpnia 2011r. ustaliła, ze ubezpieczona nie jest niezdolna do pracy (decyzja z 26 września 2012r. odmawiająca prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy k.42 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). Na skutek odwołania ubezpieczonej od powyższej decyzji sprawa przekazana została do Sądu Okręgowego w Siedlcach, który prawomocnym wyrokiem z 29 listopada 2013r. w sprawie IV U 978/12 zmienił decyzję z 26 września 2012r. odmawiającą ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy i ustalił prawo ubezpieczonej do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od 1 lipca 2011r. do 30 kwietnia 2015r. (odwołanie ubezpieczonej od decyzji z 26 września 2012r. i wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z 29 listopada 2013r. w sprawie IV U 978/12 wraz z uzasadnieniem k.391-392 i 398-401 tom III akt o rentę z tytułu niezdolności do pracy). W wykonaniu powyższego wyroku zaskarżoną przez ubezpieczoną decyzją z 31 stycznia 2014r. organ rentowy przyznał ubezpieczonej prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy na okres od 1 lipca 2011r. do 30 kwietnia 2014r. (decyzja z 31 stycznia 2014r. k.412-413 tom III akt o rentę z tytułu niezdolności do pracy).
W dniu 31 stycznia 2014r. wpłynął do organu rentowego wniosek ubezpieczonej o wypłatę renty rodzinnej, która pobierała uprzednio oraz wypłate wyrównania tej renty za okres miniony (wniosek z 31 stycznia 2014r. k.43 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). W odpowiedzi na w/w wniosek ubezpieczonej, kolejną zaskarżoną decyzją z 6 lutego 2014r. organ rentowy przeliczył od 1 stycznia 2014r. ,tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku rentę rodzinną na okres do 30 kwietnia 2015r. (decyzja z 6 lutego 2014r. k.47 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). Wreszcie kolejną zaskarżoną decyzją z 7 marca 2014r. organ rentowy odmówił ubezpieczonej wyrównania renty rodzinnej za okres od 1 lipca 2011r. do 31 grudnia 2013r. wskazując, że brak jest podstaw do wypłaty renty rodzinnej za wskazany okres, gdyż dopiero we wniosku z 31 stycznia 2014r. dokonała ona wyboru renty rodzinnej jako świadczenia, które chce pobierać. Do 31 grudnia 2013r. wypłacono jej rentę z tytułu niezdolności do pracy, gdyż o takie świadczenie wystąpiła we wniosku z 1 czerwca 2011r. (decyzja z 7 marca 2014r. k.51 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.).
Sąd zważył, co następuje:
Odwołania ubezpieczonejB. M.od decyzji organu rentowego z 31 stycznia 2014r., 6 lutego 2014r. i 7 marca 2014r. podlegały oddaleniu.
W odwołaniu od decyzji z 31 stycznia 2014r. ubezpieczona wskazała, ze kwestionuje pkt I. 1. tego rozstrzygnięcia (odwołanie k.2 akt sprawy). Analiza powyższej decyzji wskazuje, że w zaskarżonym punkcie organ rentowy ponownie ustalił prawo ubezpieczonej do renty z tytułu niezdolności do pracy od 1 lipca 2011r. do 30 kwietnia 2015r., przy czym ustalenie to dokonane zostało w wykonaniu prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z 29 listopada 2013r. w sprawie IV U 978/12. W tych okolicznościach brak jest podstaw do kwestionowania przedmiotowej decyzji. Zawarte w niej rozstrzygniecie było bowiem podyktowane prawomocnym wyrokiem Sądu zapadłym w sprawie z odwołania ubezpieczonej od decyzji z 26 września 2012r. odmawiającej ubezpieczonej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Niezależnie od tego wskazać należy, że data, od której przyznane zostało ubezpieczonej prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, czyli 1 lipca 2011r., to dzień następny po dniu 30 czerwca 2011r., do którego ubezpieczona miała przyznane wcześniejsze prawo do tego rodzaju renty (vide: ustalenia faktyczne).
W odwołaniach od kolejnych dwóch decyzji ,tj. od decyzji z 6 lutego 2014r., w której organ rentowy przeliczył i podjął od 1 stycznia 2014r. wypłatę na rzecz ubezpieczonej renty rodzinnej oraz od decyzji z 7 marca 2014r., w której organ odmówił wyrównania renty rodzinnej za okres od 1 lipca 2011r. do 31 grudnia 2013r., ubezpieczona zakwestionowała stanowisko organu rentowego, iż wypłata renty rodzinnej możliwa jest od 1 stycznia 2014r., gdyż dopiero we wniosku z 31 stycznia 2014r. ubezpieczona wystąpiła o wypłatę tego świadczenia wybierając je spośród dwóch świadczeń ,tj. renty rodzinnej i renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy.
Analizując przedstawiony wyżej chronologiczny przebieg zdarzeń Sąd doszedł do przekonania, że odwołania ubezpieczonej nie zasługują na uwzględnienie. Z dokonanych ustaleń wynika, że ubezpieczona miała ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy do 30 czerwca 2011r. W trakcie pobierania tego świadczenia - w dniu 2 maja 2011r. wystąpiła z wnioskiem o rentę rodzinną po mężu. Decyzją 18 maja 2011r. organ rentowy uwzględnił ten wniosek i przyznał ubezpieczonej rentę rodzinną do 30 czerwca 2011r. ,tj. na okres, na który miała ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. W dniu 1 czerwca 2011r. ubezpieczona wystąpiła z wnioskiem o rentę na dalszy okres, z tym że treść wniosku wskazuje, że dotyczy on ponownego ustalenia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, a nie renty rodzinnej (wniosek z 1 czerwca 2011r. k.13 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.). Na takim stanowisku stanął również Sąd Apelacyjny w Lublinie, który wyrokiem z 22 sierpnia 2012r. uchylił decyzję organu rentowego z 22 sierpnia 2011r., w której organ rentowy rozpoznał powyższy wniosek jako wniosek o rentę rodzinną, stwierdzając że wniosek ten dotyczy renty z tytułu niezdolności do pracy i w takim kierunku należy go rozpoznać. Konsekwencją tego było wydanie przez organ rentowy decyzji z 26 września 2012r. odmawiającej ubezpieczonej renty z tytułu niezdolności do pracy i wszczęta przez nią procedura odwoławcza, która zakończyła się prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Siedlcach z 29 listopada 2013r. w sprawie IV U 978/12 ustalającym prawo ubezpieczonej do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres od 1 lipca 2011r. do 30 kwietnia 2015r. (vide: ustalenia faktyczne). Należy podkreślić, ze ubezpieczona nie kwestionowała takiego sposobu załatwienia jej wniosku z 1 czerwca 2011r. Po uchyleniu przez Sąd Apelacyjny w Lublinie decyzji z 22 sierpnia 2011r., w której organ rentowy rozpoznał jej wniosek z 1 czerwca 2011r. jako wniosek o rentę rodzinną i wyrażeniu przez ten Sąd poglądu, iż wniosek ten dotyczy renty z tytułu niezdolności do pracy ubezpieczona nie „skorygowała” powstałej sytuacji np. poprzez wystąpienie z nowym wnioskiem o rentę rodzinną, co nakazuje przyjąć, że jej intencją było ustalenie uprawnień do renty z tytułu niezdolności do pracy, a nie renty rodzinnej. Po wydaniu decyzji z 26 września 2012r. w sprawie o rentę z tytułu niezdolności do pracy wszczęła procedurę odwoławczą, a w odwołaniu od tej decyzji przywoływała w/w stanowisko Sądu Apelacyjnego (vide: odwołanie do decyzji z 26 września 2012r. tom III k.391 akt o rentę z tytułu niezdolności do pracy). W tych okolicznościach organ rentowy zasadnie przyjął, że dopiero we wniosku z 31 stycznia 2014r. (na k.43 akt o rentę rodzinną za wnioskiem z 2 maja 2011r.) ubezpieczona wniosła o wypłatę renty rodzinnej dokonując wyboru między rentą rodzinną a rentą z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Dlatego, zgodnie zart.129 ust.1 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychorgan rentowy zasadnie podjął wypłatę tego świadczenia od miesiąca zgłoszenia wniosku o o to świadczenie i słusznie stwierdził brak podstaw do wyrównania renty rodzinnej za okres od 1 lipca 2011r. do 31 grudnia 2013r.
Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd na podstawieart.477.14§1 kpcorzekł jak w sentencji wyroku. Ponadto zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, na podstawieart.98§1 i 3 kpcw zw. zart.99 kpcw zw. z§11 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz.U. Nr 163, poz.1349 ze zm.) Sąd obciążył odwołującą się obowiązkiem zwrotu organowi rentowemu kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 60 złotych.