Sąd Apelacyjny w Łodzi
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 12/15
Data wyroku: 2015-03-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Krzysztof Eichstaedt, Sławomir Wlazło, Piotr Feliniak
Słowa kluczowe: Przestępstwo Przeciwko Mieniu
Podstawa prawna: art. 310 §1 kk

Sygnatura akt II AKa 12/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 marca 2015 r.
Sąd Apelacyjny w Łodzi II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: SSA Krzysztof Eichstaedt
Sędziowie: SA Piotr Feliniak
SA Sławomir Wlazło (spr.)
Protokolant: st. sekr. sąd. Łukasz Szymczyk
przy udziale:K. G., Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Łodzi
po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2015 r.
sprawy
1)J. M.oskarżonego z art.art. 310 §1 kk2)K. M.oskarżonego z art.art. 310 §1 kk
z powodu apelacji wniesionych przez obrońcę oskarżonych
od wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim
z dnia 27 października 2014 r. sygn. akt III K 46/14

1
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelacje za oczywiście bezzasadne;

2
zasądza od oskarżonychJ. M.iK. M.na rzecz Skarbu Państwa kwoty po 820 (osiemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

Sygn. aktII AKa 12/15

UZASADNIENIE
K. M.został oskarżony o to, że w marcu 2007 roku wT.woj.(...)naul. (...)w siedzibieSpółki Jawnej (...)i J.K. M.działając wspólnie i w porozumieniu zJ. D.iJ. M.w trakcie wystawiania weksla in blanco mającego stanowić jedno z zabezpieczeń kredytu kupieckiego w wysokości 1.000.000,00 zł udzielonego przez(...) Sp. z o.o.(...) Spółka Komandytowa Spółce Jawnej (...)i J.K. M.dokonał jego podrobienia poprzez nakreślenie na odwrocie weksla(...)nad sfałszowanymi podpisami poręczycieliR. M.iD. M., tj. o czynart. 310 § 1 kk.
J. M.został oskarżony o to, że w marcu 2007 roku wT.woj.(...)naul. (...)w siedzibieSpółki Jawnej (...)i J.K. M.działając wspólnie i w porozumieniu zJ. D.iK. M.w trakcie wystawiania weksla in blanco mającego stanowić jedno z zabezpieczeń kredytu kupieckiego w wysokości 1.000.000,00 zł udzielonego przez(...) Sp. z o.o.(...) Spółka Komandytowa Spółce Jawnej (...)i J.K. M.dokonała jego podrobienia poprzez nakreślenie na odwrocie weksla(...)pomiędzy sfałszowanymi podpisami poręczycieliR. M.iD. M., tj. o czyn zart. 310 §1 kk.
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim wyrokiem z dnia 27 października 2014 roku w sprawie III K 46/14 orzekł:

1
w miejsce zarzucanych czynów oskarżonychK. M.iJ. M.uznał za winnych tego, że w marcu 2007 roku wT., woj.(...), w siedzibiespółki jawnej (...).K. M.przyulicy (...), działając wspólnie i w porozumieniu podrobili weksel in blanco, mający stanowić jedno z zabezpieczeń kredytu kupieckiego w wysokości 1.000.000 złotych udzielonego w/w spółce przez(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwŁ.,ulica (...)w ten sposób, że na odwrocie wekslaK. M.iJ. M.złożyli swoje podpisy jako poręczyciele, a następnie po wspólnym ustaleniu,J. D.nakreśliła brakujące podpisy" ich żon jako pozostałych poręczycieli o treściM. D.iR. M., czym wyczerpali dyspozycjęart. 310§ 1 kki za to na podstawieart. 310§ 1 kkw zw. zart. 60§2 i §6 pkt 2kle wymierzył im kary po 2 lata pozbawienia wolności,

2
na podstawieart. 69§1 i §2 kk,art. 70§ 1 pkt 1 kkwykonanie kar pozbawienia wolności warunkowo zawiesił wobec oskarżonych na okres próby 4 lat,

3
na podstawie art. 71 §1 lek wymierzył oskarżonym kary grzywny w ilości po 100 stawek dziennych, każda po 50 złotych,

4
zobowiązał każdego z oskarżonych do zapłaty na rzecz oskarżycielek posiłkowych:D. M.kwoty po 250 złotych iR. M.kwoty po 250 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego,

5
zasądził od każdego z oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa kwoty po 450 złotych tytułem opłaty oraz kwoty po 277 złotych tytułem zwrotu wydatków.

Apelację od powyższego wyroku złożył obrońca oskarżonychK. M.iJ. M.i zaskarżając wyrok w całości na korzyść oskarżonych, zarzucił:

1
obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść zapadłego orzeczenia, a mianowicieart. 7 kpkiart. 410 kpk, polegającą na:

a
dokonaniu oceny dowodów w sposób wybiórczy, dowolny i sprzeczny z zasadami logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego, poprzez oparcie orzeczenia na selektywnie wybranym materiale dowodowym ograniczającym się do wyjaśnień oskarżonejJ. D.oraz nierzetelnej ocenie oraz odmówieniu waloru wiarygodności, bez należytego i przekonywającego uzasadnienia wyjaśnieniom oskarżonychJ. M.iK. M.oraz na wybiórczym uwzględnieniu zeznań pokrzywdzonychD. M.iR. M.i ich marginalnym potraktowaniu, 

b
błędną ocenę wiarygodności i mocy dowodowej zeznań oskarżonejJ. D.poprzez nadanie im waloru pełnej wiarygodności pomimo, że z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, iż była ona już uprzednio skazana za podrabianie podpisówJ. M.iK. M.na licznych dokumentach wystawianych w ramach działalności należącej do nich firmy, jest skonfliktowana z w/w oskarżonymi i toczyła z nimi spory karne,

c
błędną ocenę wiarygodności i mocy dowodowej zeznań świadkówA. Ł.iS. L., poprzez nadanie im waloru pełnej wiarygodności i uznaniu, iż ich zeznania potwierdzają wyjaśnienia oskarżonejJ. D.- podczas gdy indywidualne cechy, postawa oraz obiektywne okoliczności świadczą, iż wskazani świadkowie są stronniczy i pozostają z oskarżonymiJ. M.iK. M.w silnym konflikcie o podłożu finansowym,

d
nadto dowolną, sprzeczną, z wskazaniami wiedzy i z zasadami doświadczenia życiowego, w tym z regułami i praktyką funkcjonowania znacznej części firm ocenę przedstawionych wyżej dowodów, powodującą całkowicie nieuzasadnione i nie poparte żadnymi dowodami uznanie przez Sąd, iż „po prostu nie sposób uznać, żeJ. D.sama bez ich (J. M.iK. M.) wiedzy i zgody podrobiła podpisy ich żon na tak ważnym dokumencie” oraz, że nie miała żadnego motywu by tak postąpić,

2
mający wpływ na treść zaskarżonego wyroku błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę, polegający na:

a
pominięciu przez Sąd I instancji okoliczności, iż oskarżeniJ. M.iK. M., po ujawnieniu weksla ze sfałszowanymi podpisamiD. M.iR. M., sami nakłonili pokrzywdzone do powiadomienia o tym fakcie organów ścigania,

b
wywiedzeniu przez Sąd I instancji z zeznań świadkówA. Ł.iS. L., iż słyszały rozmowy telefoniczne oskarżonejJ. D.z szefami (J. M.iK. M.) podczas których prosili ją, aby złożyła za nich podpisy na dokumentach - podczas gdy świadkowie ci zeznali, iż słyszeli jedynie co mówi oskarżona, natomiast osobiście nie słyszeli wypowiedzi jej rozmówcy,

która to niewłaściwa ocena dowodów i nieprawidłowe ustalenia faktyczne w konsekwencji doprowadziły Sąd I instancji do błędnego wniosku, że oskarżeniJ. M.iK. M., działając w zamiarze bezpośrednim, poprosili oskarżonąJ. D.o podpisanie się za ich żony na wekslu, podczas gdy właściwie ustalony stan faktyczny i prawidłowa ocena zebranego materiału dowodowego świadczą, że oskarżeni nie mieli świadomości, żeJ. D.podrobiła na wekslu podpisy ich żon.
Podnosząc powyższe obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonychJ. M.iK. M.od zarzucanego im czynu, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Wniesiony przez obrońcę oskarżonych środek odwoławczy nie zasługiwał na uwzględnienie, a podniesione w nim zarzuty okazały się bezzasadne i to w stopniu oczywistym. W konsekwencji nie mogły zostać uwzględnione wnioski o zmianę ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących dowolności w ocenie materiału dowodowego przez Sąd I instancji, a skoncentrowanych wokół nieuwzględnienia wyjaśnień oskarżonych oraz ich małżonek, należy wskazać, iż w wyniku przeprowadzonej kontroli instancyjnej nie stwierdzono, by Sąd Okręgowy nieprawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy. W szczególności w postępowaniu pierwszo instancyjnym (co znalazło wyraz w uzasadnieniu) została przeprowadzona wręcz drobiazgowa analiza zarówno wyjaśnień oskarżonych, jak i zgromadzonych w sprawie dokumentów, a także zeznań świadków. Sąd podając pisemne motywy rozstrzygnięcia precyzyjnie i wyczerpująco przedstawił powody, dla których uznał wyjaśnieniaK.iJ. M.w istotnej części za niewiarygodne. Ocena ta w żadnej mierze nie nosi znamion dowolności, przeciwnie znajduje potwierdzenie w przytoczonych dowodach, jest zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego.
Sąd Okręgowy istotną część uzasadnienia poświęcił szczegółowemu omówieniu wyjaśnień oskarżonych , w tym również pomawiającejK.iJ. J.D.oraz świadkówA. Ł.,S. L.,R.iD. M.we wskazanym w zarzutach zakresie.
Skarżący nie wykazał z jakich powodów należałoby uznać za wiarygodne wyjaśnienia oskarżonych dotyczące okoliczności złożenia podpisów na wekslu przezJ. D.. Sąd I instancji trafnie dostrzegł, iż oskarżeni starali się wytworzyć przekonanie, iż podejmowane działania były racjonalne, zgodne z zasadami obowiązującymi w ich spółce , a działaniaJ. D.samowolne i nie konsultowane z właścicielami spółki czyli oskarżonymi . Oskarżeni swymi wyjaśnieniami chcieli udowodnić , że główna księgowa podejmując czynności na rzecz ich spółki robiła to bez konsultacji , a tak ważne czynności jak zaciąganie zobowiązań odbywało się bez ich wiedzy . Oczywistym jest jednak, że w konfrontacji z zebranym materiałem dowodowym i opierając się na zasadach logiki i doświadczenia życiowego nie sposób było uznać tej koncepcji za prawdziwą.
Nie jest bowiem możliwym , aby małżonki oskarżonych , które mają złożyć podpis na wekslu dowiadywały się o takiej konieczności nie od oskarżonych , a od głównej księgowej zatrudnionej w ich spółce . Nie jest również możliwym , aby żaden z oskarżonych nie zapytał się swej małżonki czy podpisała weksel i czy była w tym celu w siedzibie firmy . Zastanawiającym jest , że fakt sfałszowania podpisów oskarżeni podnosili dopiero jak ich firma stała się niewypłacalna , a uprawnieni z weksla zaczęli dochodzić swych roszczeń . Wtedy to (i to już wspólnie) oskarżeni i ich małżonki zakwestionowali złożone na wekslu podpisy i czynili to w celu zwolnienia się z odpowiedzialności cywilnej . Oskarżeni nie chcieli uregulować zaciągniętych zobowiązań , nie kwestionowali natomiast , że kredyt zaciągnęli .
Takie zachowanie oskarżonych świadczyć może o tym , że ich działanie przy podpisywaniu weksla było celowym i miało na celu przyszłe ewentualne uniemożliwienie egzekucji . Wobec tego wbrew twierdzeniom apelującego motyw działania był , ale nie po stronieJ. D., a oskarżonych . Sąd motywu działania wszystkich oskarżonych w niniejszej sprawie nie pominął przy ustaleniach faktycznych w sprawie .
Zauważyć w tym miejscu należy , że dyskredytowanie wyjaśnieńJ. D.przez obronę , sprowadza się do kwestionowania jej sylwetki moralnej . Eksponowanie faktu jej uprzedniej karalności nie ma natomiast znaczenia dla oceny wyjaśnień tej oskarżonej w niniejszej sprawie . Tak samo nie ma znaczenia jej postawa procesowa w niniejszym postępowaniu , dla oceny jej wyjaśnień , tym bardziej , że jest ona inna niż wskazuje na nią apelujący .
Wbrew temu co twierdzi obrońca na karcie 3 swej apelacji , oskarżonaD.przyznała się do popełnienia zarzucanego jej czynu podczas pierwszego przesłuchania w sprawie i stanowisko swe konsekwentnie podtrzymywała (k101-103, 232-234 – wyjaśnienia z postępowania przygotowawczego nie zostały ujawnione na rozprawie z uwagi na brak sprzeczności) , a nie jak wskazuje obrońca zmieniła swe wyjaśnienia po opinii biegłego eksperta graficznego .
Takich samych , innych niż wynikających z materiału dowodowego twierdzeń , apelujący doszukuje się w zeznaniach świadkówL.iŁ.(k.7 apelacji).
Świadkowie Ci zostali przesłuchani na rozprawie głównej przed sądem I instancji i złożyli zeznania inne niż te , które w swej apelacji eksponuje obrona . Apelujący bowiem twierdzi , że z zeznań tych świadków nie wynika ich wiedza o podpisywaniu za zgodą i na polecenie oskarżonychM.dokumentów przeJ. D..
Z zeznań świadkaS. L.(k.261) wynika jednoznacznie , że słyszała jakJ. D.dzwoniła do któregoś z oskarżonych , gdy brakowało jego podpisu na dokumencie , a ten odpowiadał - „żeby dokument za niego podpisała , bo nie będzie specjalnie jechał do firmy”. Świadek zeznała nadto , że podpisy za oskarżonych,J. D.składała na wyraźne polecenie swych przełożonych czyliK.iJ. M..
Identyczne w treści zeznania złożyłaA. Ł.na rozprawie w dniu 20 października 2014 roku (k261-262) .
Świadkowie powyżsi potwierdzają zatem treść wyjaśnieńJ. D.i potwierdzają jej wersję zdarzeń , której w tym stanie faktycznym nie sposób odmówić wiarygodności .
Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić trzeba , że sąd I instancji prawidłowo ocenił zebrane dowody w sprawie , wskazał , którym dał wiarę , a którym tego waloru odmówił ; podał jednocześnie z jakich powodów to uczynił . Rozumowaniu sądu nie można zarzucić cech dowolności , a wręcz uznać należy , że przeprowadzona ocena materiału dowodowego pozostaje pod ochronąart. 7 k.p.k.
W związku z powyższym sąd odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok uznając apelacje za oczywiście bezzasadne tym bardziej , że żadna z wymierzonych oskarżonym kar nie nosi cech rażącej surowości .
O kosztach postępowania orzeczono na podstawieart. 636 § 1 k.p.k.