Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Cz 294/15
Data wyroku: 2015-05-20 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Janusz Kasnowski, Irena Dobosiewicz, Wojciech Borodziuk
Słowa kluczowe: Zabezpieczenie
Podstawa prawna: art. 634 k.p.c.

Sygn. akt II Cz 294/15

POSTANOWIENIE
Dnia 20 maja 2015 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny – Odwoławczy w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Janusz Kasnowski (spr.)
Sędziowie: SO Wojciech Borodziuk
SO Irena Dobosiewicz
po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2015 r. w Bydgoszczy na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku
F. N.
z udziałem
M. N.iJ. L. (1)
o dział spadku i zniesienie współwłasności
na skutek zażaleniaJ. L. (2)na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 2 lutego 2015 r. w sprawie o sygn. akt: II Ns 959/13
postanawia:
oddalić zażalenie.
Sygn. akt: II Cz 294/15

UZASADNIENIE
WnioskodawcaF. N.i uczestnikM. N., w sprawie o dział spadku i zniesienie współwłasności, z uwagi na śmierć uczestnikaJ. L. (1), wnieśli o zabezpieczenie spadku poD. L.poprzez wydanie kluczy do lokalu, które prawdopodobnie znajdują się w posiadaniuJ. L. (2), a w razie niewydania tych kluczy, do upoważnieniaF. N.do wejścia do lokalu i oddania majątku spadkowego pod jego zarząd. Na uzasadnienie wniosku wskazano, że spadkobiercamiJ. L. (1)są osoby trzecie nieznane z imienia i nazwiska, co rodzi obawę uszczuplenia majątku spadkowego.
Postanowieniem z dnia 2 lutego 2015 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy zabezpieczył spadek poD. L., zmarłej dnia 16 lipca 2011 r. (punkt 1), ustalił, iż zabezpieczenie spadku nastąpi poprzez ustanowienie w osobieF. N.– dozorcy nieruchomości położonych wB.przyul. (...)stanowiących lokale mieszkalne, dla których Sąd Rejonowy w Bydgoszczy prowadzi księgi wieczyste KW Nr:(...),(...),(...)oraz(...)oraz nieruchomości położonej wT., dla której Sąd Rejonowy w Bydgoszczy prowadziksięgę wieczystą KW nr (...)(punkt 2) oraz polecił komornikowi sądowemu przy Sądzie Rejonowym w Bydgoszczy oddanieF. N.pod dozór nieruchomości położone wB.przyul. (...)stanowiących lokale mieszkalne oraz nieruchomości położonej wT.(punkt 3).
W uzasadnieniu Sąd Rejonowy przybliżył istotę instytucji zabezpieczenia spadku wskazując, że spadek zabezpiecza się, gdy z jakiejkolwiek przyczyny grozi naruszenie rzeczy lub praw pozostałych po spadkodawcy, zwłaszcza przez usunięcie, uszkodzenie, zniszczenie albo nieusprawiedliwione rozporządzenie (art. 634 k.p.c.), a także że na gruncieart. 635 k.p.c.wnioskodawcaF. N.niewątpliwie był uprawniony do złożenia przedmiotowego wniosku.
Sąd zaznaczył, że po śmierci spadkodawczyni składniki majątkowe wymienione w sentencji postanowienia znajdowały się w posiadaniu męża zmarłejJ. L. (1)będącego jednym z jej spadkobierców. Jednakże z uwagi na jego śmierć składniki te znalazły się we władaniu jego spadkobierców, czyli osób trzecich nienależących do kręgu spadkobierców poD. L.. Zatem groźba naruszenia rzeczy pozostałych po spadkodawczyni jest w ocenie Sądu realna, tym bardziej że wnioskodawca – jedyny żyjący spadkobierca z racji śmierci teżM. N.– nie ma dostępu do nieruchomości wchodzących w skład spadku.
Po przytoczeniu treściart. 636 k.p.c., a także właściwych przepisówrozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 1 października 1991 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przy zabezpieczaniu spadku i sporządzaniu spisu inwentarza(Dz. U. 1991 r. Nr 92, poz. 411) Sąd uznał, że najbardziej adekwatnym środkiem zabezpieczenia spadku jest wyznaczenie w osobie wnioskodawcy dozorcy nieruchomości wchodzących w skład spadku poD. L.. Wskazany przez wnioskodawcę sposób zabezpieczenia Sąd ocenił jako zbyt daleko idący. Dodał przy tym, że nie był związany treścią wniosku w tym zakresie.
Zażalenie na postanowienie złożyłJ. L. (2)– brat zmarłego uczestnikaJ. L. (1), będący jego spadkobiercą ustawowym – domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia. W uzasadnieniu podał, że Sąd stwierdzając śmierć dotychczasowych uczestników postępowania nie by uprawniony do wydawania zaskarżonego postanowienia. Nadto zaznaczył, że wyznaczenie dozorcy w osobie wnioskodawcy nie jest korzystne dla utrzymania substancji masy spadkowej, albowiemF.N.nie ma rozeznania w przedmiotach spadkowych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
ZażalenieJ. L. (2)nie jest uzasadnione. Sąd Rejonowy trafnie wskazał, że z uwagi na śmierć uczestnikaJ. L. (1)nieruchomości objęte wnioskiem nie znajdują się w posiadaniu spadkobierców poD. L., tylko pozostają do dyspozycji osób trzecich, związanych ze zmarłymJ.L., który posiadał te nieruchomości jako małżonekD. L.. W tym stanie rzeczy stwierdzić należy, że w sprawie istnieje wysokie prawdopodobieństwo, że spadek po zmarłej w powyższym zakresie nie jest objęty w posiadanie przez jej spadkobierców. Nadto podkreślenia wymaga okoliczność, że z uwagi na śmierć uczestników postępowaniaJ. L. (1)iM. N.na tym etapie sprawy nie zostali ujawnieni wszyscy spadkobiercy tych osób, którzy będą uprawnieni do wstąpienia do postępowania w ich miejsce. Zatem słusznie Sąd pierwszej instancji doszedł do wniosku, że w sprawie istnieją podstawy do dokonania zabezpieczenia spadku w myślart. 634 k.p.c., gdyż groźba naruszenia rzeczy lub praw po spadkodawczyni zdaje się być realna. Sąd Rejonowy prawidłowo przy tym uznał, że dla zabezpieczenia wystarczające jest strzeżenie tych nieruchomości przez dozorcę w osobie wnioskodawcy, który aktualnie jest jedynym ujawnionym spadkobiercą poD. L..
Przechodząc do zarzutów zawartych w zażaleniu stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie, wydane w toku sprawy o dział spadku i zniesienie współwłasności ma na celu zabezpieczenie jego prawidłowego przebiegu, zatem mogło być ono wydane już po zawieszeniu postępowania ze względu na śmierć uczestników, co wynika zart. 179 § 3 k.p.c., który stanowi, że podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu m.in. zabezpieczenie powództwa lub dowodu. Przepis ten ma odpowiednie zastosowanie w postępowaniu nieprocesowym poprzezart. 13 § 2 k.p.c.
Pozostałe twierdzenia przedstawione przez skarżącego stanowiły jedynie niczym nieuzasadnioną polemikę z wnioskami Sądu pierwszej instancji, które miały swoje poparcie w okolicznościach faktycznych sprawy powstałych w związku ze śmiercią dotychczasowych uczestników postępowania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy oddalił zażalenie jako niezasadne (na podstawieart. 385 k.p.c.w zw. zart. 397 § 2 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.).