Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 225/15
Data wyroku: 2015-04-17 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, SENTENCE, REASON
Sędziowie: Joanna Dalba
Podstawa prawna: art. 30 ustawy z dn 12.05.2011r. o kredycie konsumenckim, art. 5 k.c., art. 58 k.c.

Sygn. akt I C 225/14

WYROK ZAOCZNY
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 kwietnia 2015 roku
Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie, I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący SSR Joanna Dalba
Protokolant Anna Szwed
po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2015 roku w Warszawie
na rozprawie
sprawy z powództwa(...) Sp. z o.o.wW.
przeciwkoE. G.
o zapłatę

1
zasądza od pozwanejE. G.na rzecz powoda(...) Sp. z o.o.wW.kwotę 571,17 zł (pięćset siedemdziesiąt jeden złotych i siedemnaście groszy) wraz z:

- odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP rocznie liczonymi od kwoty 534,50 zł (pięćset trzydzieści cztery złote i pięćdziesiąt groszy) od dnia 21 maja 2014 r. do dnia zapłaty;
- odsetkami ustawowymi od kwoty 36,67 zł (trzydzieści sześć złotych i sześćdziesiąt siedem groszy) od dnia 31 października 2014 r. do dnia zapłaty;

2
w pozostałym zakresie oddala powództwo;

3
zasądza od pozwanejE. G.na rzecz powoda(...) Sp. z o.o.wW.kwotę 124,85 zł (sto dwadzieścia cztery złote i osiemdziesiąt pięć groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 99,- zł (dziewięćdziesiąt dziewięć złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego;

4
wyrokowi w punkcie 1 nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

Sygn .akt: I C 225/15

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia(...) Sp. Z o.o.z siedzibą wW.wniósł o zasądzenie odE. G.kwoty 1.040,- złotych, na którą składają się kwoty:
- 690,- zł wraz z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP od dnia 4 kwietnia 2014 r. do dnia zapłaty;
- 350,- zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 29 maja 2014 r. do dnia zapłaty
oraz wniósł o zasądzenie od pozwanej zwrotu kosztów sądowych oraz kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż dochodzona kwota wynika z braku zapłaty przez pozwaną zobowiązania z tytułu umowy pożyczki z dnia 4 marca 2014 r. zawartej miedzy(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.aE. G..(pozew z załącznikami – k. 2-18 ).
Na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2015 roku nie stawił się pełnomocnik powoda ani pozwana, prawidłowo zawiadomieni. ( zpo- k. 27-28, protokół – k. 29).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 4 marca 2014 r. pomiędzy(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.aE. G.została zawarta umowa pożyczki. Umowa została zawarta na okres od dnia 4 marca 2014 r. do dnia 3 kwietnia 2014 r., kiedy to miała nastąpić spłata końcowej raty pożyczki.(umowa – k.11,12).
W w/w umowie pożyczkodawca,(...) Sp. z o.o.zobowiązała się do wypłaty kwoty 500,00 zł dla pozwanejE. G.. Ponadto, powód zastrzegł sobie prawo do pobrania opłat:

1
50,00 zł za upomnienie, które powód mógł wysłać po upływie 7 dni od wystąpienia opóźnienia w spłacie

2
50,00 zł za wezwania do zapłaty, które powód mógł wysłać po upływie 14 dni od opóźnienia w spłacie

3
200,00 zł za wypowiedzenie umowy pożyczki

4
50,00 zł za wezwanie do wykupu weksla

5
10,00 zł dziennie za czynności windykacyjne i telefoniczny monitoring zadłużenia, naliczane od dnia wysłania pierwszego upomnienia przez okres do 60 dni.

Od pozwanej pobrano prowizję w kwocie 190,-zł.
Na podstawie § 1 pkt. 7 umowy pożyczkobiorca zobowiązał się dokonać spłaty pożyczki wraz z odsetkami umownymi w wysokości 16% w stosunku rocznym.
Powód, pismem z dnia 18 kwietnia 2014 r. wezwał pozwanąE. G.do natychmiastowej spłaty zadłużenia w kwocie 690,00 zł. W w/w piśmie naliczył również opłatę w wysokości 50,00 zł za upomnienie.(wezwanie – k. 13, zpo – k. 14)
Pismem z dnia 25 kwietnia 2014 r. powód wezwał pozwaną do natychmiastowej spłaty zadłużenia w kwocie 740,00 zł. Powód naliczył także opłatę od upomnienia w kwocie 50,00 zł.(wezwanie – 15, zpo – 16)
W dniu 19 maja 2014 r. powód wezwał w przesądowym wezwaniu do zapłaty oraz wezwaniu do wykupu weksla pozwanąE. G.do spłaty zadłużenia w kwocie 1054,00 zł. Pismo to stanowiło jednocześnie wypowiedzenie umowy stron.(pismo – k. 17, zpo – k. 18)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, których autentyczność nie była kwestionowana przez strony i nie budziła wątpliwości Sądu.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Sąd w części co do kwoty 571,17 zł i odsetek wymienionych w wyroku uwzględnił powództwo jako uzasadnione, a uznał je za bezzasadne w pozostałej części.
Zagadnienie pożyczki zawartej pomiędzy stronami niniejszego postępowania jest uregulowane w Ustawie z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz.U.2014.1497 j.t.). Zgodnie z przepisem art. 30 ust. 1 tej Ustawy - Umowa o kredyt konsumencki, z zastrzeżeniem art. 31-33, powinna określać:
1) imię, nazwisko i adres konsumenta oraz imię, nazwisko (nazwę) i adres (siedzibę) kredytodawcy i pośrednika kredytowego;
2) rodzaj kredytu;
3) czas obowiązywania umowy;
4) całkowitą kwotę kredytu;
5) terminy i sposób wypłaty kredytu;
6) stopę oprocentowania kredytu oraz warunki jej zmiany z podaniem indeksu lub stopy referencyjnej, o ile ma zastosowanie do pierwotnej stopy oprocentowania kredytu; jeżeli umowa o kredyt konsumencki przewiduje różne stopy oprocentowania, informacje te podaje się dla wszystkich stosowanych stóp procentowych w danym okresie obowiązywania umowy;
7) rzeczywistą roczną stopę oprocentowania oraz całkowitą kwotę do zapłaty przez konsumenta ustaloną w dniu zawarcia umowy o kredyt konsumencki wraz z podaniem wszystkich założeń przyjętych do jej obliczenia;
8) zasady i terminy spłaty kredytu, w szczególności kolejności zaliczania rat kredytu konsumenckiego na poczet należności kredytodawcy, w tym informację o prawie, o którym mowa w art. 37 ust. 1;
9) zestawienie zawierające terminy i zasady płatności odsetek oraz wszelkich innych kosztów kredytu, w przypadku gdy kredytodawca lub pośrednik kredytowy udziela karencji w spłacie kredytu;
10) informację o innych kosztach, które konsument zobowiązany jest ponieść w związku z umową o kredyt konsumencki, w szczególności opłatach, prowizjach, marżach oraz kosztach usług dodatkowych, jeżeli są znane kredytodawcy, oraz warunki na jakich koszty te mogą ulec zmianie;
11) roczną stopę oprocentowania zadłużenia przeterminowanego, warunki jej zmiany oraz ewentualne inne opłaty z tytułu zaległości w spłacie kredytu;
12) skutki braku płatności;
13) informację o konieczności poniesienia opłat notarialnych, o ile wystąpią;
14) sposób zabezpieczenia i ubezpieczenia spłaty kredytu, jeżeli umowa je przewiduje;
15) termin, sposób i skutki odstąpienia konsumenta od umowy, obowiązek zwrotu przez konsumenta udostępnionego przez kredytodawcę kredytu oraz odsetek zgodnie z rozdziałem 5, a także kwotę odsetek należnych w stosunku dziennym;
16) prawo konsumenta do spłaty kredytu przed terminem;
17) informację o prawie kredytodawcy do zastrzeżenia w umowie prowizji za dokonanie spłaty kredytu przed terminem i zasady ustalenia wysokości tej prowizji;
18) informację o prawie, o którym mowa w art. 59 ust. 1;
19) warunki wypowiedzenia umowy;
20) informację o możliwości korzystania z pozasądowego rozstrzygania sporów oraz zasadach dostępu do tej procedury, jeżeli takie prawo przysługuje konsumentowi;
21) wskazanie organu nadzoru właściwego w sprawach ochrony konsumentów.
W świetle zaś art. 25 ust. 1 ww. Ustawy - Kredytodawca lub pośrednik kredytowy przy ustalaniu rzeczywistej rocznej stopy oprocentowania uwzględnia:
1) całkowity koszt kredytu ponoszony przez konsumenta, z wyłączeniem opłat z tytułu niewykonania swoich zobowiązań wynikających z umowy o kredyt oraz opłat innych niż cena nabycia towaru lub usługi, które konsument jest zobowiązany ponieść bez względu na sposób finansowania tego nabycia, oraz
2) koszty prowadzenia rachunku, z którego realizowane są spłaty, koszty przelewów i wpłat na ten rachunek, oraz inne koszty związane z tymi transakcjami, chyba że otwarcie rachunku nie jest obowiązkowe, a koszty rachunku zostały w sposób jasny, zrozumiały i widoczny podane w umowie o kredyt lub w innej umowie zawartej z konsumentem.
Poprzednio obowiązywała Ustawa z dnia 20 lipca 2001 r. o kredycie konsumenckim (Dz.U.2001.100.1081 z późn. zm.)
W świetle przepisu art. 7a tej Ustawy - Łączna kwota wszystkich opłat, prowizji oraz innych kosztów związanych z zawarciem umowy o kredyt konsumencki, z wyłączeniem udokumentowanych lub wynikających z innych przepisów prawa kosztów, związanych z ustanowieniem, zmianą lub wygaśnięciem zabezpieczeń i ubezpieczeń (w tym kosztów ubezpieczenia spłaty kredytu, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 4), nie może przekroczyć 5 % kwoty udzielonego kredytu konsumenckiego.
Takiej czy podobnej regulacji nie zawiera nowa Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim.
Umowa pomiędzy stronami niniejszego postępowania została zawarta w dniu 4 marca 2014 r., a więc pod rządami nowej Ustawy.
Kwota kapitału kredytu na podstawie umowy stron to: 500,- zł., natomiast – jak wynika z § 1 pkt. 1 umowy – prowizje od udzielenia pożyczki ustalono na kwotę 190,- zł. Natomiast suma wszystkich opłat dochodzonych w pozwie od pozwanej to 350,- zł Tak więc kwota prowizji i opłat to łącznie kwota 540,- zł., czyli stanowiła ona ponad 100% udzielonej faktycznie pozwanej pożyczki.
Zdaniem Sądu opłaty, które naliczył powód, tj. opłaty za upomnienie w kwocie 50,00 zł, opłata za wezwanie do zapłaty w kwocie 50,00 zł, koszt wypowiedzenia umowy w kwocie 200,00 zł i opłata za wezwanie do wykupu weksla w kwocie 50,00 zł były nieuprawnione w zaistniałym stanie faktycznym. Przekraczały bowiem znacznie koszty udzielonego kredytu.  Co więcej, w zakresie opłaty za wypowiedzenie umowy w kwocie 200,00 zł, powód takiej opłaty nie mógł w ogóle pobrać. Przedmiotem powództwa jest umowa pożyczki zawarta 4 marca 2014 r., która obowiązywała do 3 kwietnia 2014 r. Powód wypowiedział umowę 19 maja 2014 r., także uczynił to już po wygaśnięciu umowy. W związku z powyższym, opłata za wypowiedzenie umowy nie mogła być naliczona. Umowy można wypowiadać tylko w okresie ich obowiązywania.
Ponadto, powód nie wykazał wysokości poniesionych kosztów, nie wiadomo, dlaczego w/w opłaty miałyby zostać określone na taką, a nie inną wysokość. Opłaty te nie mogą stanowić dodatkowych źródeł dochodu, mogą być one tylko i wyłącznie rekompensatą za wydatki poniesione w związku z czynnościami potrzebnymi do egzekucji długu. Pogląd o konieczności wykazania wysokości kosztów pożyczkodawcy został m. in. wyrażony w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 czerwca 2014 r. Sądu Rejonowego w Nysie (sygn. Akt I C 79/14 z dnia 10 czerwca 2014 r.).
W tym stanie rzeczy Sąd uznał zasadność powództwa w kwocie 571,17 zł., na co składały się następujące kwoty:
- 500,- zł. – kwota kapitału;
- 34,50 zł. – kwota prowizji od udzielenia pożyczki, którą to Sąd uznał za  zasadną w kwocie 5% od 690,- zł,;
- 36,67 zł. – kwota opłat po wygaśnięciu umowy jako 5,3 % od kwoty 690,- zł.
W pozostałym zakresie Sąd uznał, że postanowienia umowne są nieważne z mocy poniżej wskazanych przepisów art. 5 kc w zw. z art. 58 § 2 kc i powództwo w tym zakresie oddalił.
Mianowicie Sąd przepis art. 5 Kodeksu cywilnego stanowi, że - Nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony.
Natomiast na podstawie art. 58 § 1 kc - Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że właściwy przepis przewiduje inny skutek, w szczególności ten, iż na miejsce nieważnych postanowień czynności prawnej wchodzą odpowiednie przepisy ustawy. W świetle zaś § 2 ww. przepisu -Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w punktach 1 i 2 wyroku.
O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 kc.
Sąd zasądził od kwoty 500,- zł. (kapitał) plus 34,50 zł. (kwota prowizji wyliczona jak wyżej wskazano), czyli łącznie od kwoty 534,- zł. – odsetki od dnia 21 maja 2015 r., kiedy to doręczono pozwanej wezwanie do zapłaty. (k. 18-18 verte)
W tym zakresie Sąd oparł się na treści umowy stron i na art. 359 § 21kc regulującym odsetki maksymalne.
Natomiast odsetki ustawowe od kwoty opłat 36,67 zł. (opłaty wyliczone jak wyżej wskazano) Sąd zasądził od dnia wniesienia powództwa tj. od dnia 31 października 2014 r.
Z uwagi na powyższe powód wygrał sprawę w 55%. Na podstawie art. 98 kpc Sąd zasądził koszty procesu od pozwanej na rzecz powódki w łącznej kwocie 124,85 zł., na co składa się powyższy procent opłaty sądowej od pozwu – całkowita opłata to 30,- zł., nadto procent jak ww. opłaty skarbowej od pełnomocnictwa i kosztów zastępstwa procesowego pełnomocnika powoda. (por. pkt. 3 wyroku)
Niniejszy wyrok był wyrokiem zaocznym wydanym na podstawie art. 339 § 1 kpc. Z tego też względu Sąd w punkcie 4 wyroku nadał na podstawie art. 333 § 1 pkt. 3 kpc wyrokowi w punkcie 1 rygor natychmiastowej wykonalności. (por. pkt. 4 wyroku)

ZARZĄDZENIE
(...)