Sąd Okręgowy w Świdnicy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 959/14
Data wyroku: 2015-02-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Waldemar Majka, Agnieszka Połyniak, Mariusz Górski
Słowa kluczowe: Przestępstwa Karnoskarbowe
Podstawa prawna: art. 437 § 1 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s.

Sygnatura akt IV Ka 959/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 lutego 2015 roku.
Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący :

SSO Waldemar Majka (spr.)

Sędziowie :

SSO Mariusz Górski
SSO Agnieszka Połyniak

Protokolant :

Agnieszka Kaczmarek

przy udzialeM. P.przedstawiciela Urzędu Skarbowego wK.
po rozpoznaniu dnia 10 lutego 2015 roku
sprawyD. G.z domuH.
córkiT.iS.z domuD.,urodzonej (...)wN.
oskarżonej zart. 56§2 kksiart. 56§2 kkw zw. zart. 6§2 kks
na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela publicznego - Urząd Skarbowy wK.
od wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku
z dnia 22 października 2014 roku, sygnatura akt II K 999/12
I. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie I jego dyspozycji i na podstawieart. 17 § 1 pkt 6 kpkw zw. zart. 113 § 1 kksiart. 44 § 1 pkt 1 i § 3 kkspostępowanie w zakresie czynu opisanego w punkcie 1 części wstępnej wyroku a kwalifikowanego zart. 56 § 2 kks– umarza, stwierdzając iż koszty procesu w tym zakresie ponosi Skarb Państwa;
II. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie II jego dyspozycji i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sygnatura akt IV Ka 959/14

UZASADNIENIE
Urząd Skarbowy wK.wniósł akt oskarżenia przeciwkoD. G.oskarżając ją o to, że:

1
prowadząc w 2005r. działalność gospodarczą p.n.:handel (...)oraz od dnia 12.07.2005r. pokoje gościnne(...)z.s. wK.i będąc opodatkowana podatkiem dochodowym od osób fizycznych podała nieprawdę w złożonym do Urzędu Skarbowego wK.w dniu 28.04.2006r. zeznaniu podatkowym PIT-36 za 2005r. wpisując zaniżoną wartość przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej oraz zawyżając koszty uzyskania przychodów i wykazując bezzasadnie stratę z przedmiotowej działalności, co stwierdzono w wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego, a następnie podatkowego zakończonego określeniem zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005r. w łącznej wysokości: 11 649 zł, przy czym podanie nieprawdy w zeznaniu PIT-36 wynikało z wpisania do niego danych pochodzących z nierzetelnie prowadzonej podatkowej księgi przychodów i rozchodów za 2005r., której zapisy nie odzwierciedlały rzeczywistego stanu zdarzeń gospodarczych w przedmiotowym okresie, czynem tym naruszyła przepis:art. 22 ust. 1, art.,. 22aust. 1, art. 23 ust. 1, art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych( Dz. U. z 2000r. Nr 14 poz. 176 z późn. zm.), oraz § 11 ust. 1, § 12 ust. 3, § 17 ust. 1, § 27 ust. 1, § 28 ust. 1,2,4, § 29 ust. 1 i 7 obowiązującego w 2005r.rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów( Dz. U. nr 152 poz. 1475 z późn. zm.), przy czym czynem tym naraziła Skarb Państwa na uszczuplenie w podatku dochodowym od osób fizycznych w łącznej wysokości: 11 649 zł i kwota ta nie została wpłacona w ustawowym terminie.

to jest przestępstwo skarbowe zart. 56 § 2 kks

2
prowadząc w 2005r. działalność gospodarczą p.n.:Handel (...)oraz od dnia 12 lipca 2005r. pokoje gościnne(...)z s. wK.i będąc opodatkowana podatkiem od towarów i usług, działając w warunkach czynu ciągłego, podała nieprawdę w złożonych do Urzędu Skarbowego wK.w okresie od: 25.04.2005r. do 25.01.2006r. deklaracjach VAT-7 za okres: od marca do grudnia 2005r. wpisując zaniżoną wartość obrotu i podatku VAT należnego osiągniętego z prowadzonej działalności gospodarczej, oraz błędną kwotę wydatków związanych z w/w działalnością co spowodowało powstanie zobowiązania w podatku VAT w łącznej wysokości” 120.332 zł, przy czym podanie nieprawdy w deklaracjach VAT-7 wynikało z wpisywania do nich danych pochodzących z nierzetelnie prowadzonej ewidencji sprzedaży i zakupów dla potrzeb podatku VAT za miesiące: od marca do grudnia 2005r., ponieważ jak stwierdzono w wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego, a następnie podatkowego zapisy dokonane w ewidencjach sprzedaży i zakupów VAT nie odzwierciedlały rzeczywistego stanu zdarzeń gospodarczych w przedmiotowym okresie, czynem tym naruszyła przepis:art.19 ust. 1 i ust.13 pkt 4, art.29 ust. 1, art.41 ust. 1 i ust.2, art.86 ust.1, art.88, art.109 ust.3 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług(Dz. U. z 2004r. Nr 54, poz.535 z późn. zm.) przy czym czynem tym naraziła Skarb Państwa na uszczuplenie w podatku od towarów i usług w łącznej wysokości: 120.322 zł, a kwota ta nie została wpłacona w ustawowym terminie.

to jest o przestępstwo skarbowe zart.56§2 kkw zw. zart.6§2 kks
Wyrokiem z dnia 22 października 2014 roku (sygn. akt II K 999/12) Sąd Rejonowy w Kłodzku:

I
oskarżonąD. G.uniewinnił od popełnienia zarzuconego jej czynu zart.56§2 kksopisanego w pkt. 1 części wstępnej wyroku;

II
oskarżonąD. G.uniewinnił od popełnienia zarzuconego jej czynu zart.56§2 kksw zw. zart.6§2 kksopisanego w pkt 2 części wstępnej wyroku;

III
na podstawieart. 632 pkt 2 kpkw zw. zart. 113§1 kkskosztami procesu obciążył Skarb Państwa.

Apelację od wyroku wywiódł Urząd Skarbowy wK.zaskarżając wyrok w całości na niekorzyść oskarżonej zarzucając:

1
art. 438 pkt 3 kpkw zw. zart. 113 § 1 kksbłąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na jego treść, poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, że w przypadku oskarżonej jej działanie mogło nosić cechy nieumyślności w formie niedbalstwa a takie zachowanie nie jest penalizowanie przezart. 56 § 2 kksw sytuacji, gdy konkluzji takiej nie sposób wywieźć z całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego;

2
art. 438 pkt 2 kpkw zw. zart. 113 § 1 kksobrazę przepisów prawa procesowego, która miała wpływ na treść orzeczenia, tj.art. 7 § 1 kpkiart. 167 kpkw zw. zart. 113 § 1 kks, poprzez oparcie orzeczenia w niniejszej sprawie wyłącznie na dowodach wskazujących zdaniem Sądu I instancji na nieumyślność działania oskarżonejD. G.oraz ocenie zgromadzonego materiału dowodowego w wąskim zakresie nie odzwierciedlającym charakteru popełnionych czynów zart. 56 § 2 kksiart. 56 § 2 kksw zw. zart. 6 § 2 kksi nie przeprowadzenie wszystkich dowodów w celu ustalenia sytuacji majątkowejD. G.w okresie od 2000 r. do 2014 r., a w konsekwencji uniewinnienie oskarżonej od popełnienia zarzucanych jej czynów zabronionych,

a podnosząc wskazane zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył:

apelacja oskarżyciela publicznego jest w części zasadna.
Trafnie podniósł skarżący, iż sąd i instancji zbyt powierzchownie odniósł się do szeregu eksponowanych w uzasadnieniu apelacji okoliczności istotnych z punktu widzenia oceny zamiaru oskarżonej.
Nie sposób odmówić trafności argumentacji skarżącego dotyczącej spisu likwidacyjnego obuwia, które miało być spalone w roku 2005. Jeśli sąd I instancji w oparciu o relacje świadków i wyjaśnienia oskarżonej okoliczność taką przyjmuje, winien ustalić jakie ilości butów były spalone oraz jaka z nich część to obuwie zakupione przed powodzią 1997 roku.
Wykazywanie straty z prowadzonej działalności gospodarczej w latach 2005-2006 (łącznie niemal czterystu tysięcy złotych) w zestawieniu z dokumentowanymi we wskazanym okresie wydatkami na cele mieszkaniowe w kwocie niemal 143 tyś. złotych winno w aspekcie przyjmowania nieumyślności działania oskarżonej daleko posuniętą ostrożność. Podobnie rzecz się przedstawia jeśli się weźmie pod uwagę wartość sprzedanych przez oskarżoną (w roku 2008 i 2013) nieruchomości, a w tym tej będącej przedmiotem doinwestowania „z wykazywanej straty” umiejscowionej wK.przyulicy (...). Wskazane okoliczności winny być zatem przedmiotem weryfikacji, bowiem mają znaczenie w aspekcie oceny zamiaru oskarżonej i charakteru zawinienia.
Uiszczenie należności podatkowych po zakończeniu postępowania podatkowego, jak słusznie podnosi skarżący, nie stanowi okoliczności wpływającej na ocenę zamiaru sprawcy, a jedynie okoliczność braną pod uwagę w zakresie kształtowania orzeczenia o karze, jako zachowanie po popełnieniu przestępstwa.
W zakresie czynu przypisanego oskarżonej w punkcie I dyspozycji zaskarżonego wyroku koniecznym pozostawało uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postepowania wobec przedawnienia karalności czynu.
Zgodnie zart.44§1 pkt 1 kkskaralność przestępstwa skarbowego ustaje jeśli od czasu jego popełnienia upłynęło lat pięć gdy czyn stanowi przestępstwo skarbowe zagrożone karą grzywny, karą ograniczenia wolności lub karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 3 lat (a do takiej kategorii należy przestępstwo zart.56§2 kks). Bieg przedawnienia przestępstwa skarbowego polegającego na uszczupleniu lub narażeniu na uszczuplenie należności publicznoprawnej rozpoczyna się z końcem roku, w którym upłynął termin płatności tej należności (art..44§3 kks), a zatem w zakresie czynu przypisanego oskarżonej wpunkcie Idyspozycji zaskarżonego wyroku – z końcem 2006 roku. Pięcioletni okres przedawnienia karalności upłynął zatem w tym wypadku 1 stycznia 2012 roku.
Gdyby w okresie przedawnienia wszczęto postepowanie przeciwko sprawcy okres przedawnienia uległby przedłużeniu do lat dziesięciu (art.44§5 kks), jednak postępowanie przeciwkoD. G.w tym zakresie zostało wszczęte 12 stycznia 2012 roku (data ogłoszenia postanowienia o przedstawieniu zarzutów – k.204), mimo iż postanowienie o przedstawieniu zarzutów zostało zredagowane 24 listopada 2011 roku.
Wydanie postanowienia o przedstawieniu zarzutów oznacza zarazem jego uzewnętrznienie. Aby postanowienie to zostało uznane za wydane, czyli prawnie skuteczne, niezbędne jest kumulatywne spełnienie 3 warunków: sporządzenie postanowienia, jego niezwłoczne ogłoszenie i przesłuchanie podejrzanego(por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 kwietnia 2007 roku IV KK 31/07). Zwrócić nadto należy również uwagę na stanowisko Sądu Najwyższego przedstawione w wyroku z dnia 7 listopada 2006 roku w którym Sąd Najwyższy wskazał, iżzgodnie zart. 44 § 5 k.k.s., jeżeli przed upływem podstawowego okresu przedawnienia karalności "wszczęto postępowanie przeciwko sprawcy, karalność (...) ustaje z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu". Decydujące zatem znaczenie ma moment "wszczęcia postępowania wobec sprawcy", a oceniać go należy na podstawie treści stosownych przepisówKodeksu postępowania karnego-art. 71 § 1 i art. 313 § 1, mających zastosowanie poprzezart. 113 § 1 k.k.s.Przekształcenie dochodzenia z pierwszej fazy w drugą, a tym samym przedłużenie okresu karalności o dalsze 5 lat, następuje wraz z "wydaniem" postanowienia o przedstawieniu zarzutów -art. 71 § 1 k.p.k.Znaczenie terminu "wydanie" i odkodowanie wynikających z niego norm prawnych może nastąpić jedynie przez pryzmat treściart. 313 § 1 k.p.k.Pomiędzy terminami "wydanie" postanowienia zart. 71 § 1 k.p.k.a "sporządzenie" zart. 313 § 1 k.p.k.zachodzi istotna różnica, jako że dla "wydania" niezbędne jest dopełnienie kolejnych czynności procesowych określonych w tym drugim przepisie, w piśmiennictwie nazywanych "promulgacją" postanowienia, niezbędną dla skuteczności tej procesowej czynności (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2006 roku IV KK 150/06).
Zgodnie zart.313§1 kpkw zw. zart.113§1 kksjeżeli dane istniejące w chwili wszczęcia śledztwa lub zebrane w jego toku uzasadniają dostatecznie podejrzenie, że czyn popełniła określona osoba, sporządza się postanowienie o przedstawieniu zarzutów, ogłasza je niezwłocznie podejrzanemu i przesłuchuje się go, chyba że ogłoszenie postanowienia lub przesłuchanie podejrzanego nie jest możliwe z powodu jego ukrywania się lub nieobecności w kraju. Od listopada 2011 roku do stycznia 2012 rokuD. G.przebywała w Polsce i nie ukrywała się, a zatem nie było przeszkód aby ogłosić jej zarzut, pouczyć o uprawnieniniach i przesłuchać jeszcze przed końcem 2011 roku, a skoro tego nie uczyniono nastąpiło przedawnienie karalności zarzucanego jej czynu.
Wobec powyższego zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu (art.437§2 kpk) a postępowanie umorzeniu w zakresie w jakim nastąpiło przedawnienie karalności (art.17§1 pkt 6 kpkiart.414§1 kpkw zw. zart.113§1 kks), w pozostałym zaś zakresie sprawa wymaga ponownego rozpoznania przy uwzględnieniu powyższych uwag odnośnie inicjatywy dowodowej i oceny materiału dowodowego.
O kosztach postępowania w zakresie umorzonego postępowania orzeczono zgodnie zart.636§1 kpkw zw. zart.113§1 kks.