Sąd Okręgowy w Legnicy
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 10/15
Data wyroku: 2015-06-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Regina Stępień
Słowa kluczowe: Składki Na Ubezpieczenie Społeczne
Podstawa prawna: art. 14 ust. 1 i 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U.z2013 r., poz. 1442 t.jed.)

Sygn. aktV U 10/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia17 czerwca 2015 r.
Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy
w składzie:
Przewodniczący:SSO Regina Stępień
Protokolant: star. sekr. sądowy Justyna Alfawicka
po rozpoznaniu w dniu17 czerwca 2015 r. w Legnicy
sprawy z wnioskuK. Ż. (1),K. Ż. (2)
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
o wyrażenie zgody na opłacenie składek po terminie
na skutek odwołaniaK. Ż. (1),K. Ż. (2)
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
z dnia17 listopada 2014 r.

    znak(...)

oddala odwołanie.

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 17 listopada 2014r. w sprawie(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że brak jest podstaw do wyrażenia zgody na opłacenie po terminie składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za miesiąc marzec i kwiecień 2014r. ubezpieczonejK. Ż. (1)jako osoby współpracującej przy prowadzeniu działalności gospodarczej.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyli ubezpieczonaK. Ż. (1)i płatnikK. Ż. (2). Wnieśli o jej zmianę poprzez wyrażenie zgody na opłacenie składek po terminie. W uzasadnieniu wskazali, iż nieprawidłowe opłacenie składek wynikło z błędu biura rachunkowego prowadzącego obsługę księgową płatnika. Od dnia 12 czerwca 2014r. ubezpieczona była niezdolna do pracy i wystąpiła o wypłatę zasiłku chorobowego za okres od 12 czerwca 2014r. do 8 września 2014r. Odmówiono jej wypłaty wskazując, iż nie podlegała ona ubezpieczeniu chorobowemu z powodu zaniżenie podstawy wymiaru składek. Po otrzymaniu informacji w tym przedmiocie płatnik uzupełnił brakującą składkę i złożył wniosek o wyrażenie zgody na opłacenie należnych składek po terminie. Dodał, iż od 12 czerwca 2014r. ubezpieczona wskutek błędu biura rachunkowego pozostaje bez świadczeń związanych z chorobą i macierzyństwem.
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie, argumentując jak w zaskarżonej decyzji. Dodał, iż w sprawie nie zaistniały szczególne okoliczności, które usprawiedliwiałyby nie dopełnienie ustawowego obowiązku płatnika składek.

Sąd ustalił:

K. Ż. (2)prowadzi działalność gospodarczą od 2010r. Polega ona na produkcji zniczy. Jego żonaK. Ż. (1)pomagała mu przy prowadzeniu tej działalności. Na początku 2014r. płatnik zlecił biuru rachunkowemu(...)Spółka z o. o. z siedzibą weW.- obsługę księgową. Podjął taką decyzję, gdyż wcześniej prowadząc rozliczenia samodzielnie nieprawidłowo rozliczał i opłacał m. in. składki na ubezpieczenie społeczne. Zgłosił do ubezpieczenia społecznego i dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego swoją żonąK. Ż. (1). Składki na to ubezpieczenie w podziale na określone fundusze za marzec 2014r. i kwiecień 2014r. odprowadził w wysokości wyliczonej przez biuro rachunkowe.
W dniu 12 czerwca 2014r. będąc w ciąży,K.stała się czasowo niezdolna do pracy. W dniu 14 sierpnia 2014r. złożyła wniosek o wypłatę zasiłku chorobowego. Decyzją z 18 września 2014r. odmówiono jej wypłaty tego świadczenia z okres od 12 czerwca 2014r. do 8 września 2014r. i za dalszy okres wskazując, iż nie podlega ona dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 13 marca 2014r. z powodu zaniżonej podstawy wymiaru składek. Podano, iż od 13 marca 2014r, jako podstawę wskazano kwotę 00, 0 zł a powinna być wykazana kwota za 19 dni współpracy a za kwiecień 2014r. zaniżono wysokość należnej składki.
(bezsporne).
W związku z ta decyzja ubezpieczona w dniu 16 października 2014r. złożyła wniosek o wyrażenie zgody na opłacenie należnych składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe po terminie argumentując, iż składki zostały opłacone w nieprawidłowej wysokości wskutek błędu biura rachunkowego.
W dniu 23 września 2014r. biuro rachunkowe powiadomiło płatnika o wysokości skalski, która należy uzupełnić. W dniu 23 września 2014r. płatnik uiścił skalski na ubezpieczenie społeczne wnioskodawczyni w kwocie 439, 44 zł za miesiąc marzec 2014r. i w kwocie 715, 99 zł za kwiecień. Zaś w dniu 14 listopada 2014r. kwotę 264, 80 zł za marzec 2014r.
(dowody; akta ubezpieczeniowe)

Sąd zważył:
Odwołanie jest nieuzasadnione.
Zgodnie z treściąart. 14 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz.U.2015.121 t. jed.) objęcie dobrowolnie ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi i chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku o objęcie tymi ubezpieczeniami, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został zgłoszony, z zastrzeżeniem ust. 1a. (tj. objęcie dobrowolnie ubezpieczeniem chorobowym następuje od dnia wskazanego we wniosku tylko wówczas, gdy zgłoszenie do ubezpieczeń emerytalnego i rentowych zostanie dokonane w terminie określonym wart. 36ust. 4.).
Zaś ust. 2. tego przepisu stanowi, iż ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz chorobowe, o których mowa w ust. 1, ustają:
1) od dnia wskazanego we wniosku o wyłączenie z tych ubezpieczeń, nie wcześniej jednak niż od dnia, w którym wniosek został złożony;
2)od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego, za który nie opłacono w terminie składki należnej na to ubezpieczenie- w przypadku osób prowadzących pozarolniczą działalność i osób z nimi współpracujących, duchownych oraz osób wymienionych w art. 7; w uzasadnionych przypadkach Zakład, na wniosek ubezpieczonego, może wyrazić zgodę na opłacenie składki po terminie (…).
W sprawie bezsporne jest, iż składki na ubezpieczenie społeczne w tym dobrowolne ubezpieczenie choroboweK. Ż. (1)za okres od marca do kwietnia 2014r. zostały opłacone przez płatnika składekK. Ż. (2)w nieprawidłowej wysokości. Bezsporne było również to, że błąd w tym zakresie spowodowało biuro rachunkowe, któremu w zakresie obowiązków ubezpieczeniowych obsługę zlecił prowadzący działalność gospodarcząK. Ż. (2). Bezsporne było również, że od dnia 12 czerwca 2014r.K. Ż. (1)przebywała na zwolnieniu lekarskim. Bezsporne również były okoliczności związane z podjęciem przez wnioskodawczynię dzielności gospodarczej.
Ocenie sądu natomiast podlegały kwestie: czy opłacenie składki w terminie, ale w nieprawidłowej wysokości powoduje ustanie ubezpieczenia, jeśli tak to czy w tej sprawie zaistniały szczególne okoliczności, które uzasadniają przywrócenie terminu do zapłaty składek, a w konsekwencji objęcieK. Ż. (1)ubezpieczeniem chorobowym za marzec i kwiecień 2014r.
Wskazany wyżej przepis art. 14 ust. 2 pkt 2 stanowi, iż ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz chorobowe, o których mowa w ust. 1, ustają m.in. od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego, za który nie opłacono w terminieskładki należnejna to ubezpieczenie - w przypadku osób prowadzących pozarolniczą działalność i osób z nimi współpracujących (…). Należy wskazać, iż określenie użyte przez ustawodawcę w tym przepisie „składki należnej” nie jest przypadkowe. Oznacza pełną składkę a nie jakąkolwiek składkę (por. wyrok SN z 18 kwietnia 2012r. II UK 188/11 – LEX nr 1217208). Opłacenie składki w niepełnej wysokości jest zatem podstawą dla uznania, że zaistniały przesłanki do ustania podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu z mocy prawa, od pierwszego miesiąca kalendarzowego, za który nie opłacono składki w pełnej i prawidłowo ustalonej wysokości. Opłacenie składki po ustaniu z mocy prawa dobrowolnego tytułu ubezpieczenia nie powoduje dalszego trwania ochrony ubezpieczeniowej z wygasłego stosunku ubezpieczenia. Co więcej ubezpieczenie to wygasa nawet w sytuacji, gdy ubezpieczona nie ponosi winy za nieopłacenie składki (por. m.in. wyrok SA w Rzeszowie z 3 lipca 2014r. III AUa 1349/13 – LEX nr 1493876).
Stąd zasadnie organ rentowy uznał, iż za okres, za który prowadzący działalność gospodarczą opłacił składki na ubezpieczenie społeczne współpracującej z nim żony w nieprawidłowej wysokości tj. od marca i kwietnia 2014r. nie podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu.
Odnosząc się do kwestii związanych z instytucją przywrócenia terminu do opłacenia należnej składki, o której stanowi art. 14 ust. 2 pkt 2 zd. 2-gie ustawy o sus, tj. „że wuzasadnionych przypadkachZakład na wniosek ubezpieczonego, może wyrazić zgodę na opłacenie składki po terminie (…) należy uznać, iż w istocie, tak jak to organ rentowy wskazuje, w sprawie nie zaistniały żadne szczególne okoliczności, które takie przywrócenie terminu by uzasadniały.
Jak wskazał SN w postanowieniu z 14 listopada 2007r. sygn. II UK 65/07 (LEX nr 863989) – przyznana Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych kompetencja wyrażenia zgody na opłacenie składki po terminie, czyli uznania, że mimo nieopłacenia składki w terminie ubezpieczenie nie ustało, winna być dokonywana według kryteriów sprawdzalnych i sprawiedliwych. Wobec czego każdy wniosek w tym przedmiocie winien być rozpatrywany indywidualnie w odniesieniu do przyczyn, które przekroczenie terminu spowodowały. Takiej oceny winien dokonywać również sąd kontrolujący decyzje organu rentowego. Jako przyczynę uzasadniającą wyrażenie zgody na opłacenie składek po terminie można wskazać: chorobę ubezpieczonego, nagły wyjazd, brak pieniędzy wywołany przyczynami niezależnymi od ubezpieczonego, siłę wyższą, wypadek losowy, czy też inne okoliczności, które obiektywnie wskazują, że zapłata składek w terminie była niemożliwa, a niemożliwość ta nie była spowodowana tylko zaniedbaniem ubezpieczonego (por. wyrok SA w Łodzi z 8 sierpnia 2014r. III AUa 2219/13 – LEX 1511675). Jak wynika z bezspornego w tej części stanu faktycznego – nie opłacenie w terminie należnych składek przez ą spowodowane było błędem biura rachunkowego prowadzącego w tym zakresie obsługę działalności gospodarczej męża ubezpieczonej w oparciu o udzieloną mu umowę. Okoliczność ta nie uzasadnia przywrócenia terminu do zapłaty składek. Kwestię odpowiedzialności wynikających z nienależytego wykonania umowy zlecenia obciąża biuro rachunkowe. Działało ono w imieniu i na rzecz zlecającego taka obsługę w ramach posiadanego umocowania.
Stąd bez znaczenia jest spór między stronami, czy uzupełnienie składek do prawidłowej wysokości miało miejsce we wrześniu czy listopadzie 2014r.
Z tych względów sąd na podstawieart. 47714§ 1 kodeksu postępowania cywilnegooddalił odwołanie.