Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 986/15
Data wyroku: 2016-01-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grzegorz Tyrka
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art. 477 ^14^§2 k.p.c art. 184 rozporządzenia r.m. z 1983r.

Sygn. aktVIII U 986/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 stycznia 2016 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Grzegorz Tyrka

Protokolant:

Zuzanna Gulcz

po rozpoznaniu w dniu21 stycznia 2016 r. w Gliwicach
sprawyC. C.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
oprawo do emerytury
na skutek
odwołaniaC. C.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia30 kwietnia 2015 r.nr(...)
z dnia5 czerwca 2015 r.nr(...)
zmienia zaskarżone decyzje w ten sposób, że przyznaje odwołującemuC. C.prawo do emerytury poczynając od dnia(...)
(-) SSO Grzegorz Tyrka
VIII U 986/15

UZASADNIENIE
Dnia 22.04.2015r. ubezpieczonyC. C.wniósł do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.o przyznanie prawa do emerytury.
Decyzją z dnia 30.04.2015r. i kolejną z dnia 05.06.2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.odmówił ubezpieczonemu prawa do emerytury.
W uzasadnieniu podał, że zgodnie zart. 184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychoraz z§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzeubezpieczony nabędzie prawo do wcześniejszej emerytury w przypadku łącznego spełnienia przesłanek: ukończenia wieku 60 lat, legitymowania się na dzień 01.01.1999r. okresem ubezpieczenia w wymiarze co najmniej 25 lat, w tym 15 - letnim okresem pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, nieprzystąpieniem do otwartego funduszu emerytalnego.
Ubezpieczony na dzień 01.01.1999r. nie udowodnił co najmniej 15 lat zatrudnienia w szczególnych warunkach, a jedynie ostatecznie - jak wskazał organ rentowy w decyzji z dnia 05.06.2015r. – 6 lat, 4 miesiące i 16 dni, to jest następujące okresy zatrudnienia: od dnia 01.07.1973r. do dnia 20.11.1974r. w(...) S.A., od dnia 06.01.1975r. do dnia 25.01.1975r., od dnia 27.01.1975r. do dnia 14.03.1975r., od dnia 14.04.1975r. do dnia 30.09.1977r. wKWK (...)wG., od dnia 14.11.1977r. do dnia 30.06.1979r. wZakładach (...) S.A.wG.oraz od dnia 10.02.1998r. do dnia 31.12.1998r. ( po wyłączeniu zasiłków chorobowych ) wPrzedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o.
Do pracy w warunkach szczególnych organ rentowy nie zaliczył okresów zatrudnienia ubezpieczonego w ww. Przedsiębiorstwie:
- od dnia 01.12.1979r. do dnia 30.11.1984r. na stanowisku montera c.o., gdyż stanowisko to nie mieści się w wykazie A, dziale II, poz.1 pkt 38,
- od dnia 01.12.1984r. do dnia 30.09.1996r. na stanowisku montera - konserwatora urządzeń grzewczych oraz od dnia 01.10.1996r. do dnia 09.02.1998r. na stanowisku montera – konserwatora urządzeń grzewczych – spawacza gazowego z uwagi na łączone stanowiska pracy, które znajdują się w obszarze odrębnych działów i pozycji, co wyklucza możliwość spełnienia wymogu wykonywania pracy stale i w pełnym wymiarze czasu, przewidzianym dla danego stanowiska pracy.
Ubezpieczony wniósł odwołania od powyższych decyzji domagając się ich zmiany przez przyznanie prawa do emerytury podnosząc, że posiada wymagany okres pracy w warunkach szczególnych, w tym pracę taką wykonywał w okresach nieuwzględnionych przez organ rentowy.
Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołań podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonych decyzjach.
Sąd połączył sprawy do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
UbezpieczonyC. C.dnia(...). ukończył 60 lat życia, nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego i na dzień 01.01.1999r. udowodnił 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych.
Od dnia 09.09.1970r. do dnia 21.12.1974r. ubezpieczony był zatrudniony w(...) S.A.
W świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach z dnia 13.05.2015r. zakład pracy podał, iż ubezpieczony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę w warunkach szczególnych od dnia 01.07.1973r. do dnia 20.11.1974r. na stanowisku montera maszyn i urządzeń – bieżąca konserwacja agregatów i urządzeń oraz prace budowlano – montażowe i budowlano – remontowe na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie, wymienionym w wykazie A dziale XIV, poz.25 pkt 1.
W okresie od dnia 06.01.1975r. do dnia 30.09.1977r. ubezpieczony był zatrudniony wKWK (...)na stanowisku ślusarza pod ziemią, w tym w okresie od dnia 27.01.1975r. do dnia 14.03.1975r. odbywał służbę wojskową.
W świadectwie pracy z dnia 14.05.2015r. zakład pracy zawarł zapis, iż w okresach: od dnia 06.01.1975r. do dnia 25.01.1975r. oraz od dnia 14.04.1975r. do dnia 30.09.1977r. ubezpieczony wykonywał pracę w warunkach szczególnych wymienioną w wykazie A, dziale I, poz.1 pkt 90 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. i w Załączniku nr 1 do Zarządzenia Nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 12.08.1983r.
Od dnia 14.11.1977r. do dnia 30.06.1979r. ubezpieczony był zatrudniony wZakładach (...):(...) S.A.wG.na stanowisku szlifierza.
W świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 20.05.2015r. zakład pracy stwierdził, iż ubezpieczony w powyższym okresie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał pracę w warunkach szczególnych wymienioną w wykazie A, dziale III, poz.78 pkt 6 rozporządzenia z dnia 07.02.1983r. oraz w Załączniku nr 1 do Zarządzenia Nr 3 Ministra Hutnictwa i Przemysłu Maszynowego z dnia 30.03.1985r. w sprawie stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w zakładach pracy resortu hutnictwa i przemysłu maszynowego.
Ubezpieczony od dnia 01.12.1979r. do dnia 03.04.2001r. był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o.
W świadectwie pracy z dnia 09.04.2015r. zakład pracy wykazał następujące stanowiska ubezpieczonego: od dnia 01.12.1979r. do dnia 30.11. 1984r. – montera c.o., od dnia 01.12.1984r. do dnia 30.09.1996r. montera / konserwatora urządzeń grzewczych, od dnia 01.10.1996r. do dnia 09.02.1998r. – montera - konserwatora urządzeń grzewczych- spawacza gazowego, od dnia 10.02.1998r. do dnia 22.02.1998r. – palacza, od dnia 23.02.1998r. do dnia 30.04.2001r. – montera – konserwatora urządzeń grzewczych – spawacza gazowego.
Z zeznań świadkówE. K.iZ. K.oraz z zeznań ubezpieczonego wynika, iż Przedsiębiorstwo zajmowało się wytwarzaniem i przesyłaniem energii cieplnej. Posiadało około 100 kotłowni lokalnych i osiedlowych oraz sieć przesyłową.
Ubezpieczony przez cały okres zatrudnienia w Przedsiębiorstwie, w tym w okresie spornym od dnia 01.12.1979r. do dnia 09.02.1998r., wykonywał generalnie taką samą pracę, a mianowicie faktycznie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy zajmował się montażem i demontażem kotłów grzewczych. W sezonie grzewczym trwającym 7-8 miesięcy wykonywał remonty awaryjne kotłów – w tym celu musiał zdemontować kocioł, oczyścić go i wymienić poszczególne elementy. Poza sezonem grzewczym remontował kotły i dokonywał ich przeglądów. Od uzyskania w dniu 10.02.1982r. uprawnień spawacza gazowego, podczas wykonywania tych prac ubezpieczony używał palnika gazowego.
Ubezpieczony był narażony na zapylenie i wilgoć. Z tytułu wykonywania takiej pracy otrzymywał dodatek za pracę w warunkach szkodliwych, mleko, a w sezonie zimowym posiłki regeneracyjne.
W świadectwie pracy z dnia 09.04.2015r. ( j.w. ) i w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach z tej samej daty Przedsiębiorstwo zawarło adnotację, iż ubezpieczony wykonywał pracę w warunkach szczególnych w okresach: od dnia 01.12.1979r. do dnia 30.09.1996r. na stanowisku wymienionym w wykazie A, Dziale II, poz.1 pkt 38, od dnia 01.10.1996r. do dnia 09.02.1998r. na stanowiskach wymienionych w wykazie A, Dziale II, poz.1 pkt 38 oraz wykazie A, dziale XIV, poz.12 pkt 2, od dnia 10.02.1998r. do dnia 22.02.1998r. na stanowisku wymienionym w wykazie A dziale XIV poz.1 pkt 3, od dnia 23.02.1998r. do dnia 30.04.2001r. na stanowisku wymienionym w wykazie A dziale XIV poz.12 pkt 2 - zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. oraz załącznikiem nr 1 do Zarządzenia Nr 9 Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 01.07.1983r. w sprawie stanowisk pracy w zakładach pracy resortu administracji, gospodarki terenowej i ochrony środowiska, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach, uprawniające do niższego wieku emerytalnego oraz do wzrostu emerytury lub renty.
W piśmie z dnia 12.11.2015r. zawierającym charakterystykę stanowisk pracy zajmowanych przez ubezpieczonego,Przedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o.wskazało, iż ubezpieczony przez cały okres zatrudnienia w tym Przedsiębiorstwie zajmował się naprawą oraz konserwacją urządzeń i instalacji ciepłowniczych zabudowanych w kotłowniach lokalnych. Były to prace demontażowe, montażowe urządzeń, elementów, osprzętu, instalacji i armatury, przy czym w okresie sezonu grzewczego bardzo często wykonywane w trybie awaryjnym. Wobec uzyskania uprawnień spawalniczych część tych prac ubezpieczony wykonywał przy użyciu palnika tlenowo – acetylenowego.
/dowód z: akt ZUS, akt osobowych i kart wynagrodzeń ubezpieczonego, świadectw pracy odwołującego z okresu zatrudnienia w(...) S.A,KWK (...)w(...) S.A.wG., pisma(...) Sp. z o.o.z dnia 12.11.2015r., książeczki spawacza, zeznań świadkówE. K.iZ. K., zeznań ubezpieczonego/.
Sąd zważył, co następuje:
OdwołanieC. C.zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 24 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 748 ze zm.) – zwanej dalej ustawą – ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego określonego w ust. 1a i 1b, z zastrzeżeniem art. 46, 47, 50, 50a, 50e i 184.
Zgodnie z 184 ust. 1 ustawy ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy – tj.01.01.1999r. – osiągnęli:
1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz
2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
Zgodnie z art. 184 ust. 2 ustawy emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
Zgodnie z§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. z 1983 roku, Nr 8, poz. 43 ze zm.) – zwanego dalej rozporządzeniem – pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn oraz ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Zgodnie z § 3 rozporządzenia za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej „wymaganym okresem zatrudnienia”, uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia.
Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.
Z cytowanych norm prawnych wynika, iż odwołujący nabędzie prawo do wcześniejszej emerytury w przypadku łącznego spełnienia przesłanek:
- ukończenia wieku 60 lat,
-legitymowania się okresem ubezpieczenia w wymiarze co najmniej 25 lat, przypadającym na dzień 01.01.1999r.,
- legitymowania się 15 letnim okresem pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, przypadających na dzień 01.01.1999r.,
- nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego.
Odwołujący wiek 60 lat ukończył w dniu(...), na dzień 01.01.1999r. legitymuje się ponad 25 - letnim okresem ubezpieczenia, nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego.
Spornym pozostawało, czy odwołujący na dzień 01.01.1999r. posiada 15 - letni okres pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, a konkretnie, czy istnieją podstawy do zaliczenia do takiej pracy okresu zatrudnienia odwołującego wPrzedsiębiorstwie (...) Sp. z o.o.od dnia 01.12.1979r. do dnia 09.02.1998r.
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że ubezpieczony faktycznie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał wówczas pracę polegającą na montażu, demontażu, remontach kotłów grzewczych, która ujęta została w stanowiącym załącznik do rozporządzenia, wykazie A dziale II – „ prace przy wytwarzaniu i przesyłaniu energii elektrycznej i cieplnej oraz przy montażu, remoncie i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych i cieplnych ”.
W ocenie Sądu pojęcie „ (…) montażu, remontu i eksploatacji (…) ” jest pojęciem bardzo szerokim. Mieści się w nim nie tylko konkretny remont, montaż przy użyciu podstawowych narzędzi, lecz także przy użyciu narzędzi wprawianych w ruch za pomocą sił przyrody np. palnika gazowego, jak to miało miejsce w przypadku ubezpieczonego.
Przy takiej interpretacji powołanego przepisu i zważywszy na wcześniej opisaną charakterystykę pracy rzeczywiście wykonywanej przez ubezpieczonego, nie sposób przyjąć, że mamy do czynienia z dwoma różnymi stanowiskami pracy, z dwóch różnych działów.
Niezależnie od tego w doktrynie i orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że wykonywanie równocześnie pracy – w ramach pełnego wymiaru czasu pracy – na dwóch różnych stanowiskach, na których zatrudnienie zaliczane jest do prac w szczególnych warunkach, podlega uwzględnieniu przy ustalaniu prawa do emerytury wcześniejszej z tytułu pracy w warunkach szczególnych ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 27.01.2015r. III AUa 386/14 ).
Nadto należy zauważyć, iż w dziale II nie wymienia się stanowisk pracy, a jest mowa o konkretnych pracach. Zatem istotnym jest jakie konkretnie czynności przez ubezpieczonego były wykonywane ( czy mieszczą się one w zakresie czynności wymienionych w tym uregulowaniu prawnym ), a nie jakie było zajmowane przez niego stanowisko pracy wykazane w umowie o pracę, angażach, świadectwie pracy.
Nie ulega też wątpliwości, iż Przedsiębiorstwo j.w. swoim zakresem działalności mieści się w powołanym dziale, jako przedsiębiorstwo zajmujące się wytwarzaniem i przesyłaniem energii cieplnej.
Po zaliczeniu okresu spornego do pracy w warunkach szczególnych uznanej już przez organ rentowy, ubezpieczony posiada na dzień 01.01.1999r. wymagany 15 – letni okres takiej pracy, a zatem spełnia wszystkie konieczne warunki do przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia.
W konsekwencji powyższego, na podstawie wyżej powołanych norm prawnych orazart. 47714§ 2 k.p.c.Sąd zmienił zaskarżone decyzje i przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury, poczynając od dnia(...)., to jest od ukończenia przez ubezpieczonego 60 roku życia ( zgodnie z art.100 ustawy prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia wszystkich wymaganych prawem warunków ).
Wprawdzie Sąd dokonuje oceny legalności i prawidłowości decyzji organu rentowego według stanu rzeczy na dzień jej wydania, a decyzja taka ma charakter jedynie deklaratoryjny, niemniej jednak w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych Sąd może przyznać ubezpieczonemu świadczenie, jeżeli warunki je uzasadniające zostały spełnione po wydaniu zaskarżonej decyzji ( por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 05.09.2013r. III AUa 121/13 ). Stąd Sąd przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury od osiągnięcia przez niego wieku emerytalnego, mimo że wiek taki ukończył już po wydaniu decyzji zaskarżonej z dnia(...)
(-) SSO Grzegorz Tyrka