Sąd Okręgowy w Słupsku
IV Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Cz 729/15
Data wyroku: 2015-12-21 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Andrzej Jastrzębski, Jolanta Deniziuk, Mariola Watemborska
Słowa kluczowe: Odrzucenie Pozwu
Podstawa prawna: art. 199§1 pkt 3 kpc

Sygn. akt IV Cz 729/15

POSTANOWIENIE
Dnia 21 grudnia 2015r.
Sąd Okręgowy wS.IV Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Andrzej Jastrzębski
Sędziowie SO: Jolanta Deniziuk,M. W.
po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2015 r. wS.
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z wnioskuE. P.
z udziałemW. B.
o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie
na skutek zażalenia wnioskodawczyniE. P.
na postanowienie Sądu Rejonowego wC., I Wydział Cywilny
z dnia 4 sierpnia 2015r., sygn. akt I Ns 477/15
postanawia:
uchylić zaskarżone postanowienie.
Sygn. akt IV Cz 729/15

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy wC.zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2015r. odrzucił na podstawieart. 199 § 1 pkt 3 kpcw zw. zart. 13 § 2 kpcwniosekE. P.o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, albowiem wnioskodawczyni jako uczestniczkę postępowania wskazała między innymi osobę nieżyjącą, co miało ten skutek, że taki brak zdolności procesowej nie mógł zostać usunięty w trybieart. 199 § 2 kpc.
Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie wywiodła wnioskodawczyni, podnosząc zarzuty naruszeniaart. 199 § 1 pkt 3 kpcw zw. zart. 199 § 2 kpcpoprzez niezasadne uznanie, że brak jest możliwości usunięcia braku zdolności sądowej osoby fizycznej przez Sąd w trybie przewidzianym wkpc, podczas, gdy żaden z przepisówkpctakiego zakazu nie formułuje, jak iart. 609 § 2 kpcpoprzez jego niezastosowanie i uznanie, że w sprawie brak było konieczności wezwania do wzięcia udziału w sprawie innych zainteresowanych poprzez ogłoszenie, względnie w innym trybie oraz poprzez odrzucenie wniosku bez uprzedniego wezwania do udziału w sprawie innych zainteresowanych mimo złożenia takiego wniosku przez wnioskodawczynię. W efekcie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie.
Zważyć należało, że zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło na podstawie zastosowanego odpowiednio z mocyart. 13 § 2 kpcprzepisuart. 199 § 1 pkt 3 kpc. W literaturze i orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że odpowiednie stosowanie przepisów prawa oznacza bądź stosowanie odnośnych przepisów bez żadnych zmian do innego zakresu odniesienia, bądź stosowanie ich z pewnymi zmianami, bądź też niestosowanie tych przepisów do innego zakresu odniesienia (por. m.in. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 23 sierpnia 2006 r., III CZP 56/06, OSNC 2007, nr 3, poz. 43). W ocenie Sądu Okręgowego na gruncie niniejszej sprawy wskazany wyżej przepis nie stanowi podstawy do jej rozstrzygania w sposób zaproponowany przez Sąd I instancji, albowiem stan rzeczy wymagający takiego rozstrzygania objęty jest hipotezą i dyspozycją normyart. 609 § 2 kpc. W tej sytuacji odwoływanie się do przepisów, które tylko odpowiednio wskazują sposób postępowania w stanie faktycznym niniejszej sprawy i to w sytuacji istnienia przepisu prawa, który na taki sposób zachowania wskazuje wprost, jest chybione.
Na uwadze mieć należało, że dla stwierdzenia zasiedzenia ustawodawca przewidział szczególny tryb postępowania: sprawy te rozstrzygane są w trybie postępowania nieprocesowego i rządzą się swoimi, tym trybem wyznaczanymi, prawami. I tak, przepisart. 609 kpcstanowi, żeDo zgłoszenia wniosku o stwierdzenie zasiedzenia własności uprawniony jest każdy zainteresowany(§ 1).Jeżeli wnioskodawca nie wskazuje innych zainteresowanych, orzeczenie może zapaść dopiero po wezwaniu innych zainteresowanych przez ogłoszenie. Sąd może zarządzić ogłoszenie również w innych wypadkach, jeżeli uzna to za wskazane(§ 2).Ogłoszenie powinno zawierać dokładne określenie rzeczy, imię i nazwisko posiadacza rzeczy, a jeżeli chodzi o rzeczy ruchome - również jego miejsce zamieszkania(§ 3).
Sąd Okręgowy w składzie rozpoznającym zażalenie podziela argumentację wnioskodawczyni w tymże zażaleniu przedstawioną, albowiem nie ulega wątpliwości, że w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia do kręgu osób zainteresowanych w rozumieniuart. 510 § 1 k.p.c.należy przede wszystkim dotychczasowy właściciel (właściciele) nieruchomości, bez względu na to, czy jego prawo zostało stwierdzone i czy wynika z dołączonego na podstawieart. 607 k.p.c.odpisu z księgi wieczystej. Jeżeli właściciel nie żyje, status zainteresowanych mają jego spadkobiercy. Wnioskodawca powinien więc we wniosku o stwierdzenie zasiedzenia wskazać dotychczasowego właściciela nieruchomości. Gdyby z przyczyn od siebie niezależnych tego nie uczynił, sąd powinien z urzędu podjąć czynności zmierzające do ustalenia właściciela i wezwania go do udziału w sprawie (art. 510 § 2 k.p.c.), a gdyby czynności te nie przyniosły rezultatu - zarządzić ogłoszenie przewidziane wart. 609 § 2 kpc(zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 1993 r., II CRN 73/93, nie publ., z dnia 2 września 1993 r., II CRN 89/93, nie publ., z dnia 10 września 1993 r., I CRN 111/93, nie publ., z dnia 18 listopada 2003 r., II CK 233/02, nie publ., z dnia 10 listopada 2004 r., II CK 185/04, nie publ., z dnia 22 stycznia 2009 r., III CSK 287/08, nie publ. i z dnia 24 czerwca 2009 r., I CSK 453/08, nie publ.).
W realiach niniejszej sprawy wnioskodawczyni sprostała obowiązkowi wskazania dotychczasowego właściciela. Jak wynika bowiem z odpisu zksięgi wieczystej KW nr (...)wpisaną do tej księgi właścicielką nieruchomości, o zasiedzenie której wnioskodawczyni wystąpiła, jestM. L.(vide: k. 12). W toku dotychczasowego postępowania sądowego ustalone zostało, że osoba ta nie żyje (vide: odpis skrócony aktu zgonu – k. 31). W tej sytuacji zdaniem Sądu Okręgowego zastosowanie winien znaleźć przepisart. 609 § 2 zd. 2 kpc, który przewidziany jest dla takich właśnie „innych wypadków” – tj. w szczególności takich, w których wnioskodawca wprawdzie wskazał innych zainteresowanych (tu właścicielkę nieruchomości wpisaną do księgi wieczystej), jednak ze względów oczywistych, tj. z uwagi na brak zdolności sądowej i procesowej, nie mogących być uczestnikiem postępowania.
Na marginesie wypadało też zauważyć, że wnioskodawczyni obok uczestniczkiM. L., która zmarła w dniu(...). (k. 31) podała jako uczestniczkę postępowania także inną jeszcze osobę, tj.W. B.. Co do tej osoby istotnie Sąd I instancji nie poczynił żadnych ustaleń odnośnie jej zdolności sądowej i procesowej.
W tym stanie rzeczy Sąd odwoławczy na mocyart. 386 § 1 kpcw zw. zart. 397 § 2 kpciart. 13 § 2 kpcuchylił zaskarżone postanowienie, otwierając tym samym Sądowi I instancji drogę do dalszego procedowania.