Sąd Rejonowy w Toruniu
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 174/15
Data wyroku: 2015-09-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marek Szcześniak
Słowa kluczowe: Zniesienie Małżeńskiej Wspólności Majątkowej
Podstawa prawna: art52§1kro
Teza: Sąd Okręgowy w Toruniu w sprawie VIII Ca 895/15 zmienił wyrok i powództwo oddalił w całości.

Sygn. akt III RC 174/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 września 2015 r.
Sąd Rejonowy w Toruniu III Wydział Rodzinny i Nieletnich w składzie:
Przewodniczący SSR Marek Szcześniak
Protokolant  stażysta Karol Kotoński
Po rozpoznaniu w dniu 14 września 2015 r. w Toruniu.
sprawy z powództwa:S. Z.
przeciwko:A. Z.
o:ustanowienie rozdzielności majątkowej

I
ustanawia z dniem 13.11.2014r. rozdzielność majątkową pomiędzyS. Z.iA. Z., którzy od dnia 15.01.1994r. pozostają w związku małżeńskim, dla którego w Urzędzie Stanu Cywilnego wT.wydano akt małżeństwa o numerze(...),

II
zasądza od pozwanejA. Z.na rzecz powodaS. Z.kwotę 577 zł (pięćset siedemdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów procesu.

III RC 174/15

UZASADNIENIE
S. Z.w dniu 12.02.2015r. wniósł pozew przeciwkoA. Z.domagając się ustanowienia rozdzielności majątkowej z dniem 13 listopada 2014r. wskazując m.in., iż od dnia 13.11.2014r. nie mieszka z żoną, stan separacji faktycznej uniemożliwia małżonkom zarząd majątkiem wspólnym, małżonkowie nie udzielają sobie informacji o stanie majątku wspólnego ani o zobowiązanych obciążających majątek wspólny, każdy z małżonków prowadzi swoją działalność gospodarczą, relacje między mężem i zoną ulegały pogorszeniu od kilku lat z powodu m.in. romansówA. Z., przy czym pozwana nie wyraziła zgody na zawarcie umowy o rozdzielności majątkowej co jest niezgodne z zasadami współżycia społecznego. Złożony został ponadto wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych (k.2-6,36-53,98).
PozwanaA. Z.wniosła o oddalenie powództwa podając m.in., iżS. Z.dopuścił się zdrady małżeńskiej i dlategoA. Z.wniosła pozew o rozwód, a nie każdy stan separacji faktycznej jest ważnym powodem do ustanowienia rozdzielności majątkowej lecz tylko taki który uniemożliwia lub znacznie utrudnia zarząd majątkiem wspólnym, ustanowienie rozdzielności majątkowej z datą wsteczną możliwe jest tylko w sytuacjach rzadkich i wyjątkowych, ponadto działanieS. Z.jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego bo toS. Z.dopuścił się zdrady małżeńskiej i jest winny separacji oraz działa wbrew dobru rodziny. Ponadto złożony został wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (k.12-30).
S ą d u s t a l i ł c o n a s t ę p u j e
S.iA.małżonkowieZ.od dnia 15.01.1994r. pozostają w związku małżeńskim.
(dowód: odpis aktu małżeństwa k. 6)
Posiadają córki :W.ur. (...)iK.ur. (...)S.iA.małżonkowieZ.nie zawierali majątkowych umów małżeńskich.
Każdy z małżonków prowadzi swoją działalność gospodarczą.
(okoliczności bezsporne k. 2,4,5,26-30)
W skład majątku wspólnego wchodzą m.in.:
- mieszkanie wT.przyul. (...)zajmowane obecnie przezA. Z.i dzieci,
- posesja wS.przyul. (...)na której jest budynek biurowo-mieszkalny zajmowany obecnie przezS. Z.,
- kilka samochodów wykorzystywanych w działalności gospodarczejS. Z., oraz samochódH. (...)z którego korzystaA. Z..
(dowód: zeznaniaS. Z.k. 91,93)
S. Z.w 2013r. osiągnął dochód brutto w wysokości ok. 125.181zł od którego podatek dochodowy wyniósł ok. 23.784zł, a dochód netto wyniósł ok. 101.397zł. Natomiast w 2014r.S. Z.osiągnął dochód brutto w wysokości ok. 644.704zł (istniejący po dokonaniu odliczenia straty z wcześniejszych lat w wysokości 940.004zł) od którego podatek dochodowy wyniósł ok. 122.493zł, a dochód netto wyniósł ok. 522.211zł.
(dowód: odpis PIT za 2013r. k. 79-84
- odpis PIT za 2014r. k. 85-89)
W swojej działalności gospodarczejS. Z.korzystał z kilku kont bankowych i jego żonaA. Z.posiadała dostęp do tych kont, ale od około 2 lat utraciła możliwość korzystania z nich, aS. Z.zaczął przelewać pieniądze na wspólne konto małżonków wbanku (...). Następnie zaprzestał wpłat na wspólne konto małżonków, z tym, że do maja 2015r. przelewał łącznie 5.000zł miesięcznie tytułem alimentów dla 2 dzieci (zgodnie z zabezpieczeniem w sprawie o rozwód) a w okresie późniejszym alimenty zaczął wpłacać na kontoA. Z..
A. Z.uważa, że zaprzestanie przez męża przed ok. 2 laty wpłat na wspólne konto bankowe wynikało z rozpoczęcia znajomościS. Z.z kobietą z którą miał później romans.
(okoliczności bezsporne k. 19-25,42-53)
(dowód: zeznaniaA. Z.k. 96-97)
Przed wyprowadzką w dniu 13.11.2014r.S. Z.od rodziny doszło do kilku zdrad małżeńskich ze stronyA. Z., relacje pomiędzy małżonkami uległy pogorszeniu i przestali oni dogadywać się. Od 13.11.2014r. pomiędzyS.iA. Z.istnieje stan separacji faktycznej, a do ostatniego stosunku seksualnego pomiędzy nimi doszło w sierpniu 2014r.
(dowód: zeznaniaS. Z.k. 91-93)
We wrześniu 2014r. małżonkowie pożyczyli 45.000zł rodzicomA. Z., a w grudniu 2014r. oddali oni pieniądze tylkoA. Z., o czym poinformowała ona męża na jednej z rozpraw w sprawie o rozwód.
Pozew rozwodowy został złożony przezA. Z.do sądu pod koniec kwietnia 2015r., aS. Z.wyraża zgodę na rozwiązanie małżeństwa przez rozwód.
W grudniu 2014r.S. Z.w czasie rozmowy dotyczącej zwrotu w/w kwoty 45.000zł dowiedział się od teścia, żeA. Z.i jej ojciec zdecydowali o przeznaczeniu tej kwoty na edukację dzieci (tj. mał.W.iK.). W styczniu 2015r. w trakcie rozmowy małżonków w mieszkaniu przyul. (...)zaproponowała mężowi aby przeznaczyć tą kwotę 45.000zł na edukację ich córek, aleS. Z.nie zgodził się na to, gdyż nic na tą propozycję nie odpowiedział.
(okoliczności bezsporne k. 12-14,31,36-38)
(dowód: notatka urzędowa k.34
- zeznaniaS. Z.k. 95
- zeznaniaA. Z.k. 96-97)
S. Z.proponował żonie zawarcie umowy o rozdzielności majątkowej małżeńskiej, jednakżeA. Z.nie wyraziła zgody bo uważa, że byłoby to niesprawiedliwe ponieważ pomagała mężowi w 2008r. założyć jego firmę a obecnie mąż ma romans.
(okoliczności bezsporne k. 2,66)
(dowód: zeznaniaS. Z.k. 92
- zeznaniaA. Z.k. 96)
Od czasu gdy małżonkowie nie mieszkają razem, to nawet w drobnych sprawach dotyczących zarządu majątkiem wspólnym nie udaje się im nawiązać porozumienia, przy czym sporów słownych nie było dużo gdyż małżonkowie niewiele kontaktują się ze sobą. W ocenieS. Z.jego żona nie interesuje się zobowiązaniami dotyczącymi majątku wspólnego i w grudniu 2014r. spłacił on debet w wysokości ok. 12.500zł na karcie do wspólnego konta małżonków, a w styczniu 2015r. zapłacił 1.800zł za polisę ubezpieczeniową do samochoduH. (...)z którego korzystaA. Z..
(dowód: zeznaniaS. Z.k. 91-94)
A. Z.odmówiła zgody na zaciągniecie przezS. Z.kredytu hipotecznego, gdyż uważa, że sytuacja finansowa męża nie wymagała uzyskania takiego kredytu.
(dowód: zeznaniaA. Z.k. 96)
W styczniu 2015r. bank odmówiłS. Z.udzielenia kredytu hipotecznego iS. Z.wydatki sfinansował z innych źródeł. W sierpniu 2015r.S. Z.uzyskał kredyt obrotowy w wysokości 70.000zł na okres 5 lat i obecnie zaciągniecie kredytu hipotecznego nie jest konieczne.
Działka wS.została kupiona przez małżonków w 2008r. na kredyt którego rata wynosi 1.400zł miesięcznie i od początku raty były płacone tylko przezS. Z.. W 2013r. małżonkowie wystawili weksel na kwotę 300.000zł w związku z budową części biurowej w budynku na w/w posesji. Inwestycja w ten budynek zakończyła się 30.09.2014r. i do zapłaty pozostawała kwota 300.000zł – wykonawca dzwonił najpierw doA. Z.co do uregulowania tej należności, ale skierowany został on przez nią do męża.S. Z.pod koniec listopada 2014r. zapłacił ok. 60 % tej kwoty, a wiosną 2015r. prawie całą resztę. Dotacja z(...)na w/w budowę nie została jeszcze rozliczona.
(dowód: zeznaniaS. Z.k. 91,93-95)
Wykonawcą robót była firma żonyM. M., całościowy koszt robót wyniósł 1.530.000zł brutto i do zapłaty w czerwcu 2015r. pozostawała kwota ok. 6.000zł.
(dowód: zeznania świadkaM. M.k. 59)
B. L.jest księgową i prowadzi biuro rachunkowe wfirmie (...)oraz wfirmie (...). W 2014r.S. Z.mówiłB. L.że ma problemy z zapłaceniem np. należności do ZUS i te należności były zapłacone z kilkudniowym opóźnieniem.
(dowód: zeznania świadkaB. L.k. 72-73)
S ą d z w a ż y ł c o n a s t ę p u j e
Powyższy stan faktyczny ustalono na podstawie zeznań świadków i stron procesu, które uznano za wiarygodne, gdyż dotyczyły zdarzeń znanych tym osobom bezpośrednio, a także były spójne, logiczne i wzajemnie uzupełniały się, a ponadto znalazły potwierdzenie, w odpowiedni zakresie, w stosownych dokumentach których wiarygodność nie została podważona.
Zgodnie zart. 230 kodeksu postępowania cywilnegouznano za bezsporne okoliczności faktyczne zawarte pozwie i pismach procesowych złożonych w sprawie, oraz przytoczone przez strony procesu w ramach informacyjnego wysłuchania, którym strona przeciwna nie zaprzeczyła, gdyż nie budziły wątpliwości co do zgodności z prawdziwym stanem rzeczy i znalazły, w odpowiednim zakresie, potwierdzenie w pozostałym materiale procesowym.
Wniosek dowodowy o zobowiązanie powoda do złożenia dokumentacji księgowej (k.13 i 31 verte) oddalono w trybieart. 217 § 3 i art. 227 kpc(k.61) gdyż nie dotyczył okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Przedmiotem postępowania były bowiem kwestie dotyczące istnienia ważnych przyczyn do ustanowienia rozdzielności majątkowej, a nie zagadnienia związane z prowadzeniem księgowości w działalności gospodarczej strony powodowej.
Wniosek o nieprzesłuchiwanie świadkaB. L.pod nieobecność pozwanej (k.71) oddalono jako niezasadny (k.72) gdyż przepisy procedury cywilnej nie wprowadzają obowiązku przesłuchania świadków w obecności stron procesu, a pozwana na rozprawie na której przesłuchano świadka była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika. Kolejny wniosek pozwanej o ponowne przesłuchanie świadkaB. L.na następnej rozprawie w obecności pozwanej (k.72) oddalono jako niezasadny (k.74) z podanych wyżej tych samych przyczyn.
Stosownie do treściart. 52 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczegoz ważnych powodów każdy z małżonków może żądać ustanowienia przez sąd rozdzielności majątkowej.
W myśl § 2 w/w artykułu rozdzielność majątkowa powstaje z dniem oznaczonym w wyroku, który ją ustanawia, przy czym w wyjątkowych wypadkach sąd może ustanowić rozdzielność majątkową z dniem wcześniejszym niż dzień wytoczenia powództwa, w szczególności, jeżeli małżonkowie żyli w rozłączeniu.
Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 13.05.1997r.,(...)(...)) wskazał, iż separacja faktyczna małżonków, uniemożliwiająca im współdziałanie w zarządzie majątkiem wspólnym, może stanowić ważny powód zniesienia przez sąd wspólności majątkowej małżeńskiej. Z żądaniem może wystąpić również małżonek, który jest wyłącznie winny separacji. Wina jego, jak też wzgląd na dobro rodziny lub pozwanego małżonka, powinny być brane pod uwagę jedynie przy ocenie żądania zniesienia wspólności z punktu widzenia zasad współżycia społecznego (art. 5 kc).
Analiza materiału procesowego zgromadzonego w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, iż stan separacji istniejący od 13.11.2014r. pomiędzy małżonkami uniemożliwia im zarząd majątkiem wspólnym.
S. Z.iA. Z.od dnia 13.11.2014r. praktycznie ze sobą nie rozmawiają w kwestiach dotyczących zarządu majątkiem wspólnym, oraz nie informują się o dokonywanych czynnościach zarządu majątkiem.
Przykładowo pod koniec 2014r.A. Z.samodzielnie zdecydowała, że kwota 45.000zł zwrotu pożyczki od jej rodziców – udzielonej wspólnie przez nią i męża – pozostanie wyłącznie w jej dyspozycji i pieniądze przeznaczy na edukację mał.W.iK.sióstrZ.(przy czymS. Z.nie wyraził zgody na takie działania żony). Kolejnym przykładem jest skierowanie przezA. Z., wykonawcy żądającego zapłaty reszty wynagrodzenia za budowę na posesji wS., doS. Z., mimo, że posesja wS.należy do majątku wspólnego (iS. Z.sfinansował niemal w całości tą należność w kwocie ok. 300.000zł – w czerwcu 2015r. do zapłaty pozostawała jeszcze kwota ok. 6.000zł). PonadtoA. Z.odmówiła zgody na zaciągnięcie przez męża kredytu hipotecznego iS. Z.musiał poszukiwać innych źródeł finansowania.
Należy dodać, że ustanowienie przez sąd rozdzielności majątkowej nie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego ani z dobrem rodziny, gdyż oboje małżonkowie – w toku prowadzonej sprawy rozwodowej – wnoszą o rozwiązanie ich małżeństwa przez rozwód. Ponadto w toku niniejszej sprawy nie zostało wykazane, żeS. Z.jest osobą wyłącznie winną separacji, gdyż przed jego romansem, toA. Z.miała kilka romansów.
Mając powyższe na uwadze Sąd Rejonowy(...)na podstawieart. 52 § 1 i 2 krouwzględnił powództwo w całości orzekając jak w punkcie I sentencji.
O kosztach procesu rozstrzygnięto na mocyart. 98 § 1 kpc, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy, orzekając jak w punkcie II sentencji.
W myślart. 98 § 3 i art. 99 kpcdo niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez radcę prawnego zalicza się m.in. koszty sądowe oraz wynagrodzenie radcy prawnego w kwocie nie wyższej niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach – to jest obecnie wrozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu(jt. Dz.U. z 2013r., poz. 461 ze zm.).
Stosownie do treści § 6a ust. 1 pkt 9 w/w rozporządzenia stawka minimalna w sprawie o ustanowienie rozdzielności majątkowej między małżonkami wynosi 360zł.
Do kosztów procesu zaliczono, w trybieart. 98 § 3 kpc, poniesioną opłatę sądową od pozwu w wysokości 200zł (k.3 i okładka akt).
Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w uchwale z dnia 12.03.2003r. (III CZP 2/03, OSNC z 2003r., nr 12, poz. 161) że „do kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (art. 98 § 1 kpc) strony reprezentowanej przez adwokata podlega zaliczeniu wydatek poniesiony przez nią w związku z koniecznością uiszczenia opłaty skarbowej od dokumentu stwierdzającego ustanowienie pełnomocnika”, to do kosztów procesu doliczono także kwotę 17zł opłaty skarbowej poniesioną od pełnomocnictwa dla radcy prawnego w niniejszej sprawie (k.41 i okładka akt).
W rezultacie suma kosztów procesu strony powodowej w niniejszej sprawie wynosiła : 360zł + 200zł + 17zł, czyli 577zł.