Sąd Rejonowy w Pleszewie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 59/15
Data wyroku: 2015-12-30 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Krzysztof Musioł
Słowa kluczowe: Podział Majątku Wspólnego
Podstawa prawna: 46 k.r.o., 45 § 1 k.r.o.
Teza: 1. Dług obojga małżonków, który powstał w czasie trwania wspólności, podlega rozliczeniu w wysokości spłaconej po ustaniu wspólności ustawowej.
2. Roszczenie o zwrot nakładów poczynionych przez małżonków na majątek osoby trzeciej, wchodzi do majątku wspólnego i jako prawo majątkowe powinno być objęte podziałem. Wartość tego roszczenia powinna być ustalona w postępowaniu o podział majątku wspólnego, tylko w sytuacji, kiedy wierzytelność z tego tytułu w wyniku podziału majątku przypadnie jednemu z małżonków.

Sygn. akt: I Ns 59/15

POSTANOWIENIE
Pleszew, dnia 30 grudnia 2015r.
Sąd Rejonowy w Pleszewie
I Wydział Cywilny
w składzie:
Przewodniczący : SSR Krzysztof Musioł
Protokolant : starszy sekretarz sądowy Weronika Winiecka
po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2015r. na rozprawie
sprawy z wnioskuT. K.
z udziałemA. K.
o podział majątku wspólnego
postanawia :

1
Dokonać podziału majątku wspólnegoT. K.iA. K.w ten sposób, że :

a
przyznać na własnośćA. K.garderobiankę w sypialni typu toaletka z szufladą o wartości 200,00 zł, chłodziarko-zamrażarkęL.o wartości 1623,52 zł, zmywarkę o wartości 610,71 zł, statyw na ubrania mały o wartości 40,00 zł, telewizorS.32 cale, telewizorS.42 cale o wartości 928,12 zł, pralkęE.o wartości 776,47 zł, łoże dwuosobowe z materacem na stelażu drewnianym o wartości 560,00 zł, łóżko jednosoboweR.o wartości 476,66 zł, meble kuchenne składające się z szafek wiszących i stojących na wymiar o wartości 2133,33 zł, blat kuchenny z zadaszeniem i oświetleniem o wartości 1000,00 zł, płytę gazowąM.o wartości 722,22 zł, zlewozmywak z armaturą o wartości 400,00 zł, piekarnikM.o wartości 546,42 zł, pochłaniacz zapachów kuchennychA.o wartości 270,00 zł, łóżko jednoosobowe z małego pokoju o wartości 80,00 zł, 6 krzeseł na stelażu metalowym z siedziskiem tapicerowanym o wartości łącznej 836,00 zł, stołu na stelażu metalowym ze szklanym blatem o wartości o wartości 900,00 zł, stojak na buty, stolik metalowy w kotłowni, odkurzacz do kominka, wazon szklany, misę szklaną na owoce, noszak na butelki, chlebak metalowy, siodełko plastikowe zielone, stolik w dużym pokoju, fotele ogrodowe białe dwie sztuki, garnki, , moskitierę okienną w kuchni, pościel, poduszki, obraz ślubny, choinkę z ozdobami, telefon przenośny.

b
przyznać na własnośćT. K.radio mp3 o wartości 60,00 zł, aparat fotograficznyS.o wartości 300,00 zł, odśnieżarkę spalinową o wartości 800,00 zł, router Wifi o wartości 90,00 zł, laptopA., agregat prądotwórczy o wartości 250,00 zł, nawigację(...)o wartości 150,00 zł, klimatyzator o wartości 400,00 zł, przyczepkę samochodową, samochód osobowyV. (...)numer identyfikacyjny(...),nr rej (...), o wartości 9000,00 zł.

c
zarządzić sprzedaż, stosownie do przepisówkodeksu postępowania cywilnego, następujących ruchomości : zestaw mebliL.(składający się z szafy dwudrzwiowej, garderoby z lustrem, szafki na buty, szafy trzydrzwiowej) o wartości 623,33 zł, statyw na ubrania duży o wartości 100,00 zł, regał z półkami metalowymi o wartości 100,00 zł, komodę w sypialni z czterema szufladami o wartości 240,00 zł, statyw w górnej sypialni o wartości 100,00 zł, żelazkoP.o wartości 50,00 zł, deskę do prasowania o wartości 50,00 zł, krzesło do prasowania o wartości 40,00 zł, dwa wentylatory o wartości 100,00 zł, zaparzacz do kawy o wartości 150,00 zł, lampę stojącą o wartości 50,00 zł, odkurzaczZ.o wartości 90,00 zł, blenderC.o wartości 80,00 zł , frytkownicę o wartości 90,00 zł, huśtawkę ogrodową o wartości 250,00 zł parasol ogrodowy o wartości 100,00 zł, dwa komplety sztućcy na 6 osób o wartości 170,00 zł, krzesło do biurka o wartości 80,00 zł, wieszak stojący na garderobę o wartości 90,00 zł, obraz podświetlony o wartości 80,00 zł, wieszak ogrodowy do suszenia o wartości 60,00 zł, trzy lampki nocne o wartości łącznej 90,00 zł, trzy nożeZ.o wartości łącznej 900,00 zł, mikser – mini robot kuchenny o wartości 60,00 zł, lampę w małym pokoju na parterze o wartości 40,00 zł, lampę w małym pokoju na piętrze o wartości 40,00 zł, żyrandol w sypialni o wartości 90,00 zł, 4 plafony o wartości łącznej 160,00 zł, 2 lampy w holu o wartości łącznej 80,00 zł, żyrandol w kuchni o wartości 70,00 zł, żyrandol w salonie o wartości 120,00 zł, żyrandol w salonie nad stołem o wartości 160,00 zł, dwa dywaniki beżowe o wartości łącznej 80,00 zł, dwa krzesła przy barku na stelażu metalowym o wartości łącznej 600,00 zł, zegar elektroniczny o wartości 40,00 zł, trzy walizki podróżne o wartości łącznej 210,00 zł, regał z półkami drewnianymi o wartości 50,00 zł, lustro w łazience o wartości 50,00 zł, oświetlenie nad lustrem w łazience o wartości 40,00 zł, mikrofalęZ.o wartości 124,44 zł, a sumę uzyskaną ze sprzedaży przyznaćT. K.w ½ części iA. K.w ½ części, po potrąceniu kosztów związanych ze sprzedażą.

2
Zasądzić odA. K.na rzeczT. K.526,73 zł (pięćset dwadzieścia sześć złoty 73/100) tytułem dopłaty, płatną w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w terminie płatności.

3
Zasądzić odA. K.na rzeczT. K.kwotę 7259,70 zł( siedem tysięcy dwieście pięćdziesiąt dziewięć złoty 70/100) tytułem zwrotu wydatków poniesionych z majątku osobistego na spłatę kredytu po ustaniu wspólności, płatną w terminie 1 miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w terminie płatności

4
PrzyznaćT. K.iA. K.po połowie, wierzytelność przysługującą z tytułu nakładów na budowę budynku mieszkalnego poczynionych z majątku wspólnego na nieruchomość położoną wP., dla której Sąd Rejonowy w Pleszewie prowadzi księgę wieczystą(...), stanowiącą w tym czasie własnośćK.iI. K.we wspólności ustawowej.

5
Kosztami postępowania obciążyć wnioskodawcę oraz uczestniczkę i nakazać pobrać odT. K.iA. K.na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Pleszewie po 1306,15 zł ( tysiąc trzysta sześć złoty 15/100)

/-/ Krzysztof Musioł
I Ns 59/15

UZASADNIENIE
Wnioskodawca złożył wniosek o podział majątku przez ustalenie że w jego skład wchodzi prawo majatkowe w postaci roszczenia o zwrot nakładów z tytułu budowy domu jednorodzinnego na nieruchomości osób trzecichK.iI.małż.K.o wartości co najmniej 400.000,00 zł , rozliczenie w podziale majątku dorobkowego kwoty 20 000 zł stanowiącej majątek odrębny wnioskodawcy , przeznaczonej na budowę domu jednorodzinnego, rozliczenie kwot stanowiących równowartość kwot uiszczonych przez wnioskodawcę po ustaniu wspólności małżeńskiej z tytułu spłaty kredytu zaciągniętego przez byłych małżonków.
W piśmie z dnia 18 września 2013r. zgłosił nadto do podziału kwotę 6000,00 zł uzyskaną ze sprzedaży samochodu osobowegoV., sprzedanego po ustaniu wspólności oraz ruchomości takich, jak : mebleL., szafa garderoba, stojak na ubrania duży, stojak na ubrania mały, stojak metalowy z półkami, meble w małym pokoju, łóżko sypialniane z materacemW., garderobianka w sypialni,  radio mp3, komoda w sypialni, regał metalowy w górnej sypialni, żelazkoP., deska do prasowania, krzesło do prasowania, wentylator, stojak na buty, kamera DVD (nie należy), aparatN.( nie należy zeznania uczesz. I matki), aparatS., zaparzacz do kawy, lampa stojąca w salonie, komplet kominkowy – metalowy, stolik metalowy w kotłowni, odkurzacz do kominka,- odkurzacz, wazon szklany, misa szklana na owoce, noszak na butelki, chlebak metalowy srebrny, blenderC., frytkownica, siodełko plastikowe zielone, stolik(...)pod telewizor, stojak na wino, nagrywarka DVD, pufy niebieskie 2szt. z narożnikiem, stolik szklany w dużym pokoju, stolik do kawy w dużym pokoju, przyczepka samochodowa, odśnieżarka, huśtawka ogrodowa, parasol ogrodowy, fotele ogrodowe, wyposażenie kuchni sztućce, garnki,  krzesło do biurka, pochłaniacz kuchenny okap, moskitiera okienna w kuchni, wieszak stojący na ubrania, łóżko pasierbaR., lampa w pokojuR., termometr elektryczny, wentylator mały, obraz podświetlany, wieszak ogrodowy, router WiFi, 3 lampki nocne w sypialni, ekspres do kawy, komplet noży kuchennych ze stojakiem, mikser kuchenny, lampka w małym pokoju na parterze, lampka w małym pokoju na piętrze, żyrandol w sypialni, 4 plafony, 2 lampy na holu , komplet pościeli w sypialni, 2 poduszki z łóżka w sypialni, żyrandol w kuchni, żyrandol w salonie, żyrandol w salonie nad stołem, telewizorL., dywaniki niebieski i beżowy, stół szklany, 2 krzesła przy barku, 2 komputery bazowe, komputer i monitor, laptopE., obraz ślubny, 6 krzeseł w salonie, zegar elektronicznyA.w sypialni, choinka wraz z ozdobami i oświetleniem, zestaw walizek podróżnych 3 szt., regał metalowy z półkami, regał z pólkami drewnianymi, zestaw mebli w pokojuR., agregat prądotwórczy, nawigacjag., lustro w łazience, lampa nad lustrem w łazience, stojak na ubrania,- telefon przenośnyU., klimatyzator przenośny, lodówkaL., zmywarka, mikrofala, piekarniki kuchenny, płyta gazowa, zlewozmywak i armatura, meble kuchenne, barek blat kuchenny, pralka.
W piśmie z dnia 3 września 2014r. wniósł o przyznanie wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy wspólnych. Wobec nieuzupełnienia i niesprecyzowania żądania, zarządzeniem z dnia 7 listopada 2014r. wniosek został zwrócony. W kolejnym piśmie z dnia 10 listopada 2014r. zawierającym żądanie ustalenia wynagrodzenia, wnioskodawca nadal nie sprecyzował wysokości żądania, co było podstawą jego zwrotu.
W odpowiedzi na wniosek, uczestniczka wniosła o oddalenie względnie odrzucenie żądania wniosku zawartego w punkcie 3 oraz o oddalenie lub odrzucenie żądania zawartego w punkcie 2 wniosku, albowiem tylko część tej kwoty była przeznaczona na poczynienie nakładów na budynek wybudowany na nieruchomości stanowiącej własność osób trzecich a nadto podała, że w skład majątku wchodzi samochódV..
W piśmie z dnia 30 września 2013r. zaprzeczyła by w skład majątku wspólnego wchodziły mebleL., szafa garderobiana, stojak na ubrania duży i mały, stojak metalowy z półkami, meble w pokoju małymI., łóżko sypialnianeW., stoliki przyłóżkoweW., garderobianka typu biurko, odśnieżarka, wyposażenie kuchni, komoda sypialniana, regał metalowy, wieszak na ubranie, żyrandol, lustrom w łazience, lampa nad lustrem, lodówka, zmywarka, pochłaniacz powietrza, piekarnik kuchenny, płyta gazowa stanowiące własność rodziców wnioskodawcy. Nie było w majątku takich przedmiotów jak: radio mp 3, kamera DVD, siodełko plastikowe wąskie.Z.do kawy, mebleR., krzesła w salonie stanowi jej majątek odrębny a stół szklany, stolik do kawy są zepsute i bezwartościowe, podobnie jak szereg innych przedmiotów. Zakwestionowała też wartość niektórych przedmiotów.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny.
Związek małżeńskiT.iA. K.zawarty dnia 21 lutego 2004r. został rozwiązany przez rozwód wyrokiem Sądu Okręgowego w Kaliszu z dnia 5 września 2012r., który uprawomocnił się dnia 9 października 2012r.
( dow. wyrok k. 305 akt sprawy I C 1205/11 Sądu Okręgowego w Kaliszu )
W czasie małżeństwa, małżonkowieK.zgromadzili następujący majątek wspólny: zestaw mebliL.składający się z szafy dwudrzwiowej, garderobę z lustrem, szafkę na buty o wartości 623,33 zł, szafę trzydrzwiową o wartości 326,66 zł, statyw na ubrania duży o wartości 100,00 zł, statyw na ubrania mały o wartości 40,00 zł, regał z półkami metalowymi o wartości 80,00 zł, meble w małym pokoju o wartości 600,00 zł składające się z szafy dwudrzwiowej, łóżko jednoosobowe o wartości 80,00 zł, łoże dwuosobowe z materacem na stelażu drewnianym o wartości 560,00 zł, garderobiankę w sypialni typu toaletka z szufladą o wartości 200,00 zł, radio mp3 o wartości 60,00 zł, komodę w sypialni z czterema szufladami o wartości 240,00 zł, statyw na ubrania w górnej sypialni o wartości 100,00 zł, żelazkoP.o wartości 50,00 zł, deskę do prasowania o wartości 50,00 zł, krzesło do prasowania o wartości 40,00 zł, dwa wentylatory o wartości 100,00 zł stojak na buty bez wartości, aparat fotograficznyS.o wartości 300,00 zł, zaparzacz do kawy o wartości 150,00 zł, lampę stojąca o wartości 50,00 zł, komplet kominkowy o wartości 70,00 zl, stolik metalowy w kotłowni bez wartości, odkurzacz do kominka bez wartości, odkurzaczZ.o wartości 90,00 zł, wazon szklany, misę szklaną na owoce, noszak na butelki, chlebak metalowy bez wartości, blenderC.o wartości 80,00 zł, frytkownicę o wartości 90,00 zł, siodełko plastikowe zielone bez wartości, stolik w dużym pokoju bez wartości, odśnieżarkę spalinową o wartości 800,00 zł, huśtawkę ogrodową o wartości 250,00 zł, parasol ogrodowy o wartości 100,00 zł, fotele ogrodowe bez wartości, dwa komplety sztućcy na 6 osób o wartości 170,00 zł, garnki bez wartości, krzesło do biurka o wartości 80,00 zł , pochłaniacz zapachów kuchennychA.o wartości 270,00 zł, moskitierę okienną w kuchni bez wartości, wieszak stojący na garderobę o wartości 90,00 zł, łóżko jednosoboweR.o wartości 476,66 zł, obraz podświetlony o wartości 80,00 zł, wieszak ogrodowy do suszenia o wartości 60,00 zł, router Wifi o wartości 90,00 zł, trzy lampki nocne o wartości o wartości 90,00 zł, trzy nożeZ.o wartości 900,00 zł, mikser –mini robot kuchenny o wartości 60,00 zł, lampę w małym pokoju na parterze o wartości 40,00 zł, lampę w małym pokoju na piętrze o wartości 40,00 zł, żyrandol w sypialni o wartości 90,00 zł, 4 plafony o wartości 160,00 zł, 2 lampy w holu o wartości 80,00 zł, pościel bez wartości, dwie poduszki bez wartości, żyrandol w kuchni o wartości 70,00 zł, żyrandol w salonie o wartości 120,00 zł, żyrandol w salonie nad stołem o wartości 160,00 zł, telewizorS.32 cale o wartości 1050,00 zł, telewizorS.42 cale o wartości 928,12 zł, dwa dywaniki beżowe o wartości 80,00 zł, stół na stelażu metalowym ze szklanym blatem o wartości 900,00 zł, dwa krzesła przy barku na stelażu metalowym o wartości 600,00 zł, laptopA., obraz ślubny bez wartości, 6 krzeseł na stelażu metalowym z siedziskiem tapicerowanym o wartości 836,00 zł, zegar elektroniczny o wartości 40,00 zł, choinkę z ozdobami bez wartości, trzy walizki podróżne o wartości 210,00 zł, regał z półkami drewnianymi o wartości 50,00 zł, agregat prądotwórczy o wartości 250,00 zł, nawigację GPS o wartości 150,00 zł, lustro w łazience o wartości 50,00 zł, oświetlenie nad lustrem w łazience o wartości 40,00 zł, telefon przenośny, klimatyzator o wartości 400,00 zł, chłodziarko-zamrażarkęL.o wartości 1623,52 zł, zmywarkę o wartości 610,71 zł, mikrofalęZ.o wartości 124,44 zł, piekarnikM.o wartości 546,42 zł, płytę gazowąM.o wartości 722,22 zł, zlewozmywak z armaturą o wartości 400,00 zł, meble kuchenne składające się z szafek wiszących i stojących na wymiar o wartości 2133,33 zł, blat kuchenny z zadaszeniem i oświetleniem o wartości 1000,00 zł, pralkęE.o wartości 776,47 zł, przyczepkę samochodową. .
( dow. zeznania wnioskodawcy k. 117-119, 336-336v, 337v, zapis elektroniczny z dnia 21 grudnia 2015r. od 00.12.30 – 00.24.28 i 00.36.08 – 00.37.05, uczestniczki k. 119-120v,336v-337v zapis elektroniczny z dnia 21 grudnia 2015r. od 00.24.34 – 00.36.08. świadkówI. K., k 87-89,J. S.k.89v-90, faktury k. 97, 98, 99, 100, 101, 102, 103, 104, k. 116, opinia biegłego k. 399- 411 i zdjęcia k. 412)
W czasie małżeństwa nabyli też samochód osobowyF. (...), motorowerP., motorowerE., które zostały zbyte przed ustaniem wspólności ustawowej. W skład majątku wspólnego wchodzi też samochód osobowyV. (...)numer identyfikacyjny(...),nr rej (...), który został uszkodzony przez wnioskodawcę w wypadku drogowym, w czasie małżeństwa.. Wnioskodawca dokonał częściowej naprawy samochodu a następnie po ustaniu wspólności, umową z dnia 29 marca 2013r. dokonał jego sprzedaży za kwotę 6000,00 zł. Wartość samochodu częściowo naprawionego, według stanu na dzień ustania wspólności wynosi 11.200,00 zł a z uwzględnieniem marży dla nabywcy 9000,00 zł. Samochód w okresie od marca 2012 do marca 2013r. był przedmiotem zajęcia w postępowaniu egzekucyjnym toczącym się z wniosku uczestniczki.
( oświadczenie wnioskodawcy k.90v, zeznania świadkówI. K.87v- 89,J. S.k.89v-90, k 87-89 zeznanie wnioskodawcy k. 117v, zapis elektroniczny z dnia 21 grudnia 2015r. od 00.12.30 – 00.24.28 pismo Starostwa Powiatowego wP.k. 126, umowa sprzedaży k. 140, fotografie k. 141-144, opinia biegłego rzeczoznawcy k. 450, kopia dowodu rejestracyjnego k. 49-51)
Po zawarciu związku małżeńskiego wnioskodawca i uczestniczka poczynili nakłady z majątku wspólnego w postaci pobudowania budynku mieszalnego na nieruchomości stanowiącej własność rodziców wnioskodawcy. Część nakładów została poczyniona z majątku osobistego wnioskodawcy, ze środków pochodzących ze sprzedaży mieszkania uzyskanego w wyniku podziału majątku z poprzedniego małżeństwa. Mała część nakładów była finansowana ze środków właścicieli nieruchomości – rodziców wnioskodawcy.
( dow. wydruk z kw k. 7-16, decyzja k. 17-18, umowa sprzedaży k. 106- 109, zeznania wnioskodawcy k.117-118, zeznania uczestniczki k. 119-120v, zeznania świadkaI. K.k. 87v- 89,J. S.k.89v-90, faktury k. 175- 288)
W dniu 23 czerwca 2006r.T.iA.małż.K.został udzielony kredyt hipoteczny na kwotę 50.000,00 zł, który następnie aneksem z dnia 15 maja 2007r. został zwiększony do kwoty 60.000,00 zł. W okresie od 9 października 2015r. do dnia 28 września 2015r został spłacony kapitał w kwocie i odsetki 13506,89 zł. Dodatkowo za okres o 1 października 2015 do 21 grudnia 2015r. zapłacił 1012,50 zł. Wartość dokonanych spłat wynosi łącznie 14519,39 zł.
( dow. pismo k487, umowa k.488-497, dowody wpłat k. 506-509, 533-534,zestawienie k. 530-532, zestawienia operacji k. 540)
Dokonując ustaleń sąd oparł się na dowodach wskazanych wyżej. Ustalając skład majątku wspólnego sąd miał na uwadze stanowisko wnioskodawcy, wyrażone w pierwszym piśmie uzupełniającym wniosek. To wnioskodawca wyznaczył składniki, które w jego ocenie przynależą do majątku wspólnego. Dlatego też, późniejsze zmiany stanowiska wyrażone w pismach jak i w trakcie oględzin ruchomości z udziałem biegłego, nie są dostateczną podstawą do przyjęcia, że niektóre z ruchomości stanowiły jego majątek osobisty. Uczestniczka postępowania z kolei prezentując swoje stanowisko wskazywała, że część przedmiotów stanowi jej majątek osobisty, część została zakupiona przez teściów. Zeznania wnioskodawcy i uczestniczki zawierały już nieco odmienną treść od prezentowanych stanowisk w pismach procesowych i w powiązaniu z pozostałymi dowodami dały podstawę do ustalenia składu ich majątku. Ponadto wnioskodawca i uczestniczka w trakcie oględzin ruchomości skorygowali przynależność niektórych składników do majątku, wskazując że nastąpiła pomyłka (np. ekspres do kawy) albo rezygnując z wyceny (np. laptopA., meble w pokojuR., ) albo przyznając, że dany składnik nie wchodzi do majątku wspólnego (np. tapczan narożnikowy i pufy). Uczestniczka sama przyznała, że nagrywarka DVD stanowi majątek osobisty wnioskodawcy oraz, że stół i 6 krzeseł otrzymali od jej matki w prezencie ślubnym. Stąd taka a nie inna kwalifikacja przynależności tych przedmiotów do określonych reżimów majątkowych. Zebrane dowody doprowadziły do ustalenia, że cześć przedmiotów została zakupiona przez rodziców wnioskodawcy. Wnioskodawca też nieprawidłowo założył, że przedmioty nabyte w związku z prowadzoną przez niego jednoosobowo działalnością gospodarczą, stanowią jego majątek osobisty. Wartość składników została ustalona na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy, przy czym z rozliczenia wartości części z nich wnioskodawca i uczestniczka zrezygnowali. Sąd nie dał wiary zeznaniom świadkaJ. S.co do oceny przynależności ruchomości do określonego reżimu majątkowego. Świadek zeznała, że część przedmiotów była kupowana dla syna a część dla synowej. Znamienne dla oceny tych zeznań jest stwierdzenie matki wnioskodawcy, która stwierdziła że: „ możemy przyjąć, że te rzeczy były kupowane dlaA. (...), gdyż nasz syn zaczął postępować nieładnie, karygodnie”. Rodzice wnioskodawcy żyli w przekonaniu, że synowa scali rodzinę. Wydaje się naturalne i zgodne z powszechnie obowiązującymi zasadami współżycia społecznego, że oferowali im pomoc, że kupowali różne przedmioty urządzenia domowego. W tamtym okresie nie było jednak wyraźnego stwierdzenia czy rozróżnienia, że przedmioty są darowizną dla synowej bądź syna. Wydaje się, że dopiero z perspektywy czasu, u matki wnioskodawcy pojawiła się swego rodzaju refleksja, będąca w jej ocenie skutkiem niewłaściwego jak to określiła zachowania syna. Refleksja ta spowodowała, że w trakcie składania zeznań użyła stwierdzenia przeczącego tezie o dokonywaniu zakupów z wyłączeniem ich z majątku wspólnego. Nie można bowiem inaczej oceniać znaczenia użytego sformułowania w trakcie składania zeznań, jak reakcję na skutek, którym było rozwiązanie małżeństwa oraz chęć ochrony synowej i wnuka.
Sąd zważył, co następuje
Zgodnie zart. 46 kodeksu rodzinnego i opiekuńczegoorazart. 567§3 k.p.c.w sprawie o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności ustawowej sąd stosuje przepisy o dziale spadku, w tym takżeart. 684 k.p.c., zgodnie z którym sąd z urzędu i samodzielnie ustala skład i wartość majątku wspólnego. Nie ma jednak przeszkód, by ustalenia w tym zakresie oprzeć na zgodnych stanowiskach uczestników postępowania. Skład majątku w zakresie obejmującym ruchomości został ustalony na podstawie zeznań wnioskodawcy, uczestniczki i świadków. Zgodnie zart. 31§1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczegoz chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Oznacza to, że do majątku wspólnego przynależą przedmioty nabyte ze środków pochodzących z majątku wspólnego jak i osobistego każdego z małżonków. Wyjątek stanowi surogacja przewidziana wart. 33 pkt 10 k.r.o.Nadto zgodnie zart. 34 k.r.o.przedmioty zwykłego urządzenia domowego, służące do użytku obojga małżonków, są objęte wspólnością ustawową także w wypadku, gdy zostały nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił. Sąd przyjął, że przedmioty kupowane przez rodziców wnioskodawcy były darowane do majątku wspólnego. Podobnie sytuacja przedstawia się z przedmiotami darowanymi przez matkę uczestniczki. Nie został przeprowadzony dowód, który obaliłby domniemanie zwarte w tym przepisie. Z jednej strony są zeznania uczestniczki, z drugiej wnioskodawcy. Interpretacja pozostałych dowodów prowadzi jedynie do konkluzji, że rodzice wnioskodawcy szanowali synową, że czynili starania aby związek się utrzymał i w tym celu m.in. dokonywali różnych zakupów albo dawali pieniądze na zakup rzeczy. Nie zostały przedstawione inne dowody, pozwalające na odmienną ocenę stanu faktycznego w tym zakresie.
W czasie małżeństwa wnioskodawca uszkodził samochód osobowyV.. Nie zostały przedstawione dowody pozwalające na ustalenie, że uszkodzenie nastąpiło na skutek rozmyślnego i celowego działania wnioskodawcy, a tylko takie ustalenie dałoby podstawę do rozliczenia powstałej szkody w majątku wspólnym, przy zastosowaniuart. 415 k.c.Dlatego zgodnie z ogólną regułą wynikającą z treściart. 684 k.p.c.sąd ustalił wartość uszkodzonego pojazdu po częściowej naprawie i przyjął do rozliczenia wartość pojazdu z marżą dla kupującego, tj. 9000,00 zł. Jest ona wyższa od wartości wynikającej z przedstawionej przez wnioskodawcę umowy sprzedaży. Nie można też pominąć okoliczności, że samochód był przedmiotem zajęcia, co uniemożliwiło wcześniejszą jego sprzedaż.
Wartość ruchomości przyznanych uczestniczce wynosi 12 103,45 zł. Wartość ruchomości przyznanych uczestnikowi wynosi 2050,00 zł plus samochód o wartości 9000,00 zł. Łączna wartość tych ruchomości wynosi 23153,45 zł. Dzieląc te wartość przez dwa otrzymujemy sumę 11 576,72 zł, która odpowiada połowie wartości dzielonych ruchomości. Jeżeli w wyniku podziału małżonek otrzymuje przedmioty o wartości niższej niż jego udział, przysługuje mu stosowna dopłata (art. 46 k.r.o.w zw. zart. 1035 i 212 k.c.). Różnica pomiędzy wartością rzeczy przyznanych uczestniczce a wartości połowy podzielonych ruchomości to 526,73 zł. I taką kwotę uczestniczka jest zobowiązana zapłacić wnioskodawcy tytułem wyrównania udziałów. Uwzględniając stan majątkowy wnioskodawcy i uczestniczki oraz wysokość przyznanych dopłat, sąd uznał, że zapłata może i powinna nastąpić w możliwie krótkim okresie czasu. Uczestniczka sama przyznała, że w tej kwestii może liczyć na pomoc ze strony teściowej. Stąd wyznaczony miesięczny termin jest w ocenie sądu odpowiedni.
Zgodnie zart. 45 §1 k.r.o.każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na majątek osobisty. Przy czym chodzi tu o nakłady i wydatki czynione na określone majątki w czasie trwania wspólności ustawowej Może też żądać zwrotu wydatków i nakładów poczynionych z majątku osobistego na majątek wspólny.Artykuł 45§ 3 k.r.o.reguluje sytuację, gdy dług jednego z małżonków został w czasie trwania wspólności ustawowej zaspokojony z majątku wspólnego. W tym trybie podlegają rozliczeniu długi o jakich mowa wart. 41 §2 i 3 k.r.o.. Natomiast jeżeli chodzi o dług obojga małżonków, a taki dług powstał w wyniku zaciągnięcia kredytu na finansowanie nakładów na budynek mieszkalny, podlega on rozliczeniu w wysokości spłaconej z majątku osobistego po ustaniu wspólności ustawowej na podstawieart. 207 k.c., który stosuje się odpowiednio. Wzajemne roszczenia małżonków z tytułu spłacenia tych długów podlegają rozpoznaniu w postępowaniu o podział majątku na podstawieart. 686 k.p.c.poprzez odesłanie zart. 567§3 k.p.c.Wnioskodawca po ustaniu wspólności ustawowej dokonał spłaty kredytu i odsetek z własnego majątku w wysokości 14 519,39 zł. Wobec powyższego, uczestniczka została zobowiązana do zwrotu połowy tej sumy w kwocie 7259,70 zł.
Zgodnie zart. 212§ 2 k.c.rzecz która nie daje się podzielić może być przyznana jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych albo sprzedana stosownie do przepisówkodeksu postępowania cywilnego. Wnioskodawca i uczestniczka nie wyrazili zgody na objęcie części ruchomości, które z uwagi na swą istotę nie dadzą się podzielić fizycznie. Wobec tego Sąd na podstawieart. 212§2 k.c.zarządził sprzedaż pozostałych ruchomości, stosownie do przepisówkodeksu postępowania cywilnegoi rozstrzygnął, że cena uzyskana ze sprzedaży, po odjęciu kosztów związanych ze sprzedażą, ma być podzielona pomiędzy wnioskodawcę i uczestniczkę po połowie.
Wnioskodawca domagał się też ustalenia, że przysługuje jemu oraz uczestniczce wierzytelność z tytułu nakładów poczynionych na majątek osób trzecich. Zebrane dowody doprowadziły do ustalenia, że rzeczywiście takie nakłady z majątku wspólnego ale także osobistego majątku wnioskodawcy i w małej części z majątku rodziców wnioskodawcy zostały poczynione. Kwestia kwalifikowania i rozliczenia roszczenia z tytułu nakładów czynionych na majątek osoby trzeciej była przedmiotem kilku wypowiedzi Sądu Najwyższego. ( por. uchwała z dnia 19 grudnia 1973r. III CZP 65/73, OSNCP 1974, nr 10 poz. 164, z 3 kwietnia 1970r. III CZP 18/70, OSNCP 1971 nr 2 poz. 18, postanowienia z dnia 23 marca 2011r. VCZ 121/10, LEX nr 1119456, z dnia 9 maja 2003r. VCKN 363/01 LEX 569117). W orzecznictwie tym wyjaśniono, że niewątpliwie roszczenie o zwrot nakładów dokonanych przez małżonków na majątek osoby trzeciej wchodzi do majątku wspólnego i jako prawo majątkowe powinno być objęte podziałem. Wartość tego roszczenia powinna zostać ustalona w postępowaniu o podział majątku tylko w sytuacji, kiedy wierzytelność z tego tytułu w wyniku podziału majątku przypadnie jednemu z małżonków. Konieczne jest to do określenia wysokości spłaty jaką otrzyma małżonek pozbawiony prawa do dochodzenia tego roszczenia. Jeżeli żaden z małżonków nie zgadza się na przyznanie mu wierzytelności, może każdemu z nich zostać przyznana ułamkowa część wierzytelności, bez oznaczenia jej wartości. W niniejszej sprawie takie rozstrzygnięcie jest dodatkowo usprawiedliwione okolicznościami, że nakłady były czynione z trzech różnych mas majątkowych : z majątku wspólnego, z majątku osobistego wnioskodawcy oraz w małej części z majątku właścicieli rzeczy. Uczestnikiem postępowania o podział majątku wspólnego nie może być osoba, na rzeczy której czyniono nakłady. W tej sytuacji niemożliwe byłoby poczynienie precyzyjnych ustaleń, co do zakresu i wartości nakładów z poszczególnych majątków na rzecz tej osoby.
O kosztach sąd rozstrzygnął na podstawieart. 520§1 k.p.c.i dlatego nakazał pobrać od wnioskodawcy i uczestniczki na rzecz Skarb Państwa po połowie sumę wyłożoną na pokrycie wydatków, na które złożyły się wynagrodzenie biegłegoB. M.w kwocie 1774,69 zł, biegłegoM. S.w kwocie 812,61 zł oraz koszt uzyskania dokumentu z banku w kwocie 25,00 zł.
/-/ Krzysztof Musioł