Sąd Apelacyjnywe Wrocławiu
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 2491/14
Data wyroku: 2015-02-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Szyburska-Walczak, Barbara Staśkiewicz, Stanisława Kubica
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza, Emerytura

Sygn. akt III AUa 2491/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 lutego 2015 r.
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSA Grażyna Szyburska-Walczak spr.
Sędziowie:  SSA Stanisława Kubica
SSA Barbara Staśkiewicz
Protokolant:  Monika Horabik
po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2015 r. we Wrocławiu
na rozprawie
sprawy z wnioskuJ. P.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.     
o prawo do emerytury
na skutek apelacjiJ. P.
od wyroku Sądu Okręgowego w Opolu Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
z dnia 20 października 2014 r. sygn. akt V U 1791/14

oddala apelację.

UZASADNIENIE
WnioskodawcaJ. P.wniósł odwołanie od decyzji ZUS Oddział wO.z 15 lipca 2014 r., w której odmówiono mu prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych. Wnioskodawca podał, że pracował w takich warunkach od 8.03.1975 r. do 29.04.1977 r. wSpółdzielni Pracy Budownictwa (...)wM., a okoliczność ta może zostać potwierdzona przez świadków.
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie podając, ze wnioskodawca wykazał jedynie 14 lat, 9 miesięcy i 27 dni okresów zatrudnienia w warunkach szczególnych, zamiast wymaganych 15 lat. Nie uwzględniono okresu pracy opisanego w odwołaniu, bowiemJ. P.nie przedłożył świadectwa pracy w warunkach szczególnych.
Wyrokiem z dnia 20 października 2014 r. Sąd Okręgowy w Opolu odwołanie to oddalił i zasądził od wnioskodawcy na rzecz organu rentowego kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Sąd ten ustalił, żeJ. P.ur. się(...)r., w dniu 18 czerwca 2014 r. złożył wniosek o emeryturę, nie jest członkiem OFE, w postępowaniu przedsądowym wykazał 28 lat, 11 miesięcy i 20 dni okresów składkowych i nieskładkowych oraz 14 lat i 9 miesięcy i 27 dni stażu pracy w warunkach szczególnych zamiast wymaganych 15 lat, w związku z czym decyzją z 15.07.2014 r. organ rentowy odmówił mu prawa do emerytury.
W okresie od 8.03.1975 r. do 29.04.1977 r.J. P.zatrudniony był wKombinacie Budowlanym Wojewódzkiej Spółdzielni Pracy (...)wK.Oddział wM.na stanowisku robotnika torowego, w pełnym wymiarze czasu pracy, wykonując prace polegającą na remoncie i konserwacji torów tramwajowych wK.,B.i innych miastach na terenieG..
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy uznał odwołanie za nieuzasadnione.
W ocenie Sądu żadnych wątpliwości nie budził fakt, żeJ. P.w spornym okresie wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracę robotnika torowego, jednak tego rodzaju zatrudnienie nie jest wymienione w żadnej pozycji przywołanego wyżej wykazu, jak również w odpowiednim zarządzeniu resortowym. Tymczasem jako prace w warunkach szczególnych można kwalifikować tylko te, które wymienione są wRozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43, ze zm.). Zaskarżona decyzja jest zatem prawidłowa.
Apelację od wyroku Sądu Okręgowego złożył wnioskodawca, zarzucając:

1
naruszenie prawa materialnego –§ 2 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzepoprzez nieuznanie okresu pracy odwołującego się jako robotnika torowego stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wSpółdzielni Pracy Budownictwa (...)wM.za pracę w warunkach szczególnych,

2
naruszenie art. 184 i 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w związku z § 4 ust. 3 rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. poprzez błędne przyjęcie, że odwołujący się w spornym okresie zatrudnienia nie wykonywał pracy w warunkach szczególnych, a tym samym nie wykazał 15-letniego stażu pracy w warunkach szczególnych i nieprzyznanie mu prawa do wcześniejszej emerytury,

3
naruszenie prawa materialnego, tj. poz. 13 działu VIII Wykazu A załącznika do rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że praca wnioskodawcySpółdzielni Pracy Budownictwa (...)wM.nie jest wymieniona w żadnej pozycji wykazu, a tym samym nie jest pracą w warunkach szczególnych.

4
naruszenie prawa materialnego – art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w zw. z § 1 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. przez niezastosowanie przepisów resortowych – tj. Uchwały Centralnego Związku Spółdzielczości Pracy z dnia 30 czerwca 1983 r. w sprawie prac wykonywanych w szczególnych warunkach w jednostkach organizacyjnych spółdzielczości pracy oraz zarządzenia nr 64 Ministra Komunikacji z dnia 29 czerwca 1993 r. w sprawie prac w szczególnych warunkach w zakładach pracy resortu komunikacji, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego oraz do wzrostu emerytury lub renty inwalidzkiej.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę wyroku o i uwzględnienie odwołania, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I Instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Sąd Apelacyjny zważył:

Apelacja wnioskodawcy jest bezzasadna.
Wnioskodawcaurodził się (...)
Zgodnie zart. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2013 r., poz. 1440) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego wart. 32, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy, czyli 1 stycznia 1999 r., osiągnęli: okres zatrudnienia w szczególnych warunkach wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 65 lat - dla mężczyzn (pkt 1) oraz okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 (pkt 2). Z kolei po myśli ust. 2 tego przepisu emerytura, o której mowa wust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
W myśl natomiast art. 32 w/w ustawy w związku z § 4 zrozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) ubezpieczonemu urodzonemu po dniu 31 grudnia 1948 r., będącym pracownikiem, o którym mowa w ust. 2-3, zatrudnionym w szczególnych warunkach, przysługuje emerytura, jeżeli osiągnął wiek emerytalny (60 lat) oraz posiada 25–letni okres zatrudnienia, a w tym, co najmniej 15 lat okresów pracy w warunkach szczególnych.
Wnioskodawca ubiegał się o przyznanie świadczenia po osiągnięciu wieku określonego w art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Warunkiem uzyskania prawa do emerytury jest w tym przypadku nadto wykazanie przez ubezpieczonego, w myśl§ 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. 8, poz. 43), iż ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach wymienionej w Wykazie A, stanowiącym załącznik do powołanego rozporządzenia. Praca w szczególnych warunkach musi być wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Spór w niniejszej sprawie dotyczył wykazania przez wnioskodawcę wymaganego powołanym przepisem stażu 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Organ rentowy odmówił zaliczenia do stażu pracy w warunkach szczególnych od 8 marca 1975 r. do 29 kwietnia 1977 r. w Kombinacie Budowlanym Wojewódzkiej Spółdzielni pracy(...)wK..
Sąd Okręgowy po przeprowadzeniu postępowania dowodowego uznał, iż brak podstaw do doliczenia wymienionych okresów do stażu pracy w warunkach szczególnych. Stanowisko to Sąd Apelacyjny podziela.
Wnioskodawca domagał się uznania spornego okresu pracy za pracę w warunkach szczególnych w oparciu o świadectwo pracy z dnia 29 kwietnia 1977 r., z którego wynika, że był zatrudniony na stanowisku robotnika torowego, wskazując, że stanowisko to zostało wymienione w Uchwale Centralnego Związku Spółdzielczości Pracy z dnia 30 czerwca 1983 r. w sprawie prac wykonywanych w szczególnych warunkach w jednostkach organizacyjnych spółdzielczości oraz w zarządzeniu nr 64 Ministra Komunikacji z dnia 29 czerwca 1983 r. w sprawie prac w szczególnych warunkach w zakładach resortu komunikacji, których wykonywanie uprawnia do niższego wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytury lub renty inwalidzkiej.
Jak jednak wyżej wskazano, aby praca mogła zostać uznana za prace w szczególnych warunkach musi być zgodna z rodzajem lub stanowiskiem pracy wymienionym w Rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Stanowisko, na którym pracował wnioskodawca, zostało ujęte tylko w zarządzeniu Ministra, a nie przewidziano go w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. Rozporządzenie, wydane na podstawieart. 55 ustawy z 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin(Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.), zawierało delegację dla Rady Ministrów do określenia rodzajów prac lub stanowisk pracy oraz warunków, na podstawie których osobom wymienionym wart. 11 ust. 3oraz w art. 53 ust. 2 i 3 ustawy przysługuje prawo do emerytury w określonym wieku, niższym niż to wynika z art. 26 ust. 1 pkt 1 oraz wzrost emerytury lub renty, o którym mowa w art. 54 ust. 1 pkt 2. Upoważnienie dla właściwych ministrów, kierowników urzędów centralnych oraz centralnych związków spółdzielczych wynikające z § 2 ust. 2 tego rozporządzenia nie stwarzało podstawy prawnej do wydawania aktów niepozostających w zgodności z powszechnie obowiązującym prawem, lecz obejmowało tylko ustalenie w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych w podległych i nadzorowanych zakładach pracy stanowisk pracy, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach i nie przewidywało możliwości wykroczenia poza wykazy prac wykonywanych w szczególnych warunkach wymienione w załączniku do rozporządzenia. Na jej podstawie wymienione podmioty mogły tylko wskazać, na których stanowiskach są wykonywane prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B, nigdy zaś ustanawiać nowych stanowisk pracy. Wykazy pochodzące od poszczególnych ministrów pełnią bowiem jedynie funkcję informacyjną i uściślającą.
Wykonywanie pracy na stanowisku określonym w zarządzeniu resortowym, której nie wymieniono w wykazach A i B, stanowiących załącznik dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzenie uprawnia do uzyskania emerytury na podstawieart. 184 ust. 1w związku zart. 32 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Pogląd ten, ugruntowany w orzecznictwie, Sąd Apelacyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę akceptuje i przyjmuje za własny.
Skoro zatem stanowisko na jakim pracował wnioskodawca w spornym okresie - tj. stanowisko robotnika torowego, nie zostało wymienione w wykazach stanowiącym załącznik do powołanego rozporządzenia, a jedynie w wykazie resortowym, praca wnioskodawcy na tym stanowisku nie może zostać uznana za pracę uprawniająca do otrzymania wcześniejszej emerytury.
Oznacza to, że nie jest możliwe zaliczenie pracy wnioskodawcy w spornym okresie do pracy w szczególnych warunkach, uprawniającej do uzyskania tzw. wcześniejszej emerytury. Nie stanowiła bowiem pracy wymienionej w załączniku A dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż wnioskodawca nie spełnia przesłanek do uzyskania prawa do emerytury na podstawieart. 184 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Z tych względów Sąd Apelacyjny na podstawieart. 385 kpcoddalił apelację wnioskodawcy jako bezzasadną.
R.S.