Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 6447/14
Data wyroku: 2015-05-12 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Urszula Sipińska-Sęk
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 32 w zw. z art. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS ( tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 1440 ze zm. )

Sygn. akt VU 6447/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 12 maja 2015 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący SSR del. Urszula Sipińska-Sęk
Protokolant st. sekr. sądowy Zofia Aleksandrowicz
po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2015 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie
sprawy z wnioskuS. C.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o prawo do emerytury
na skutek odwołaniaS. C.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 6 października 2014 r. sygn.(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcyS. C.prawo do emerytury z dniem(...)2014 roku.
Sygn. akt VU 6447/14

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 6 października 2014 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówił wnioskodawcyS. C.prawa do emerytury z uwagi na brak wymaganego stażu pracy w warunkach szczególnych.
Od powyższej decyzji odwołanie w dniu 3 listopada 2014 roku złożył wnioskodawca. W odwołaniu wniósł o zaliczenie do pracy w warunkach szczególnych okresu od dnia 1 marca 1976 roku do 7 maja 1993 roku kiedy pracował jako kierowca samochoduS..
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.wniósł o oddalenie odwołania, wskazując, że ze świadectwa pracy wystawionego przez(...) S.A.wW.jak i z przedłożonych kart wynagrodzeń nie wynika, aby wnioskodawca pracował jako kierowca samochodu ciężarowego ponad 3,5 tony.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
WnioskodawcaS. C.,urodzony w dniu (...), złożył w dniu 26 września 2014 roku wniosek o przyznanie emerytury. Wnioskodawca był członkiem otwartego funduszu emerytalnego, ale złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym za pośrednictwem Zakładu na dochodu budżetu państwa.
(dowód: wniosek o emeryturę k. 1-4 akt emerytalnych)
Na dzień 1 stycznia 1999 roku skarżący udowodnił staż pracy wynoszący 27 lat 10 miesięcy i 25 dni,w tym 4 lata, 6 miesięcy i 8 dni pracy w szczególnych warunkach,tj. w okresie od 6 czerwca 1994 roku do 31 grudnia 1998 roku (pomniejszony o okres zwolnienia lekarskiego 16 dni) w(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąŁ.na stanowisku kierowca autotransportera.
(dowód: decyzja z dnia 6 października 2014 roku k. 25 akt emerytalnych, odpowiedź na odwołanie k. 4-5)
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.nie zaliczył wnioskodawcy do pracy wykonywanej w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia:
- od dnia 1 marca 1976 roku do 7 maja 1993 roku w(...)wW.następnie przekształconym współkę (...) S.A.wW.na stanowisku kierowca.
(dowód: decyzja z dnia 6 października 2014 roku k. 25 akt emerytalnych, odpowiedź na odwołanie k. 4-5)
S. C.od dnia 1 marca 1976 roku do 31 stycznia 1992 roku był zatrudniony na podstawie umowy o pracę, w pełnym wymiarze czasu pracy w(...)wW.a od 1 lutego 1992 roku do 7 maja 1993 roku u następcy prawnego tego przedsiębiorcy wSpółce (...) Spółce AkcyjnejwW..
(dowód: świadectwo pracy z dnia 5 listopada 1980 roku k. 4 akt kapitałowych)
Wprzedsiębiorstwie (...), które zajmowało się sprzedażą samochodów osobowych oraz sprzedażą części do nich, wnioskodawca jeździł samochodem ciężarowym o ładowności powyżej 3,5 tonymarki S.z naczepą orazL., którymi przewoził samochody osobowe po terenie całego kraju. Dodatkowo od lutego 1981r. wnioskodawca był kierowcą autobusu o liczbie miejsc powyżej 43. Jako kierowca autobusu przewoził wycieczki zagraniczne do Włoch, Rosji, NRD. Wycieczki do Rosji i NRD trwały 3 dni i były w weekendy. Natomiast do Włoch była jedna wycieczka w miesiącu dwutygodniowa.
(dowód: umowa o prace k. 3 akt, zeznania świadkaP. J.protokół rozprawy z dnia 20 lutego 2015 roku nagranie od minuty 8.30 do minuty 13.30, zeznania świadkaL. R.protokół rozprawy z dnia 20 lutego 2015 roku nagranie od minuty 13.38 do minuty 18.00, zeznania świadkaS. P.protokół rozprawy z dnia 12 maja 2015 roku nagranie od minuty 3.13 do minuty 8.00, zeznania świadkaW. W.protokół rozprawy z dnia 12 maja 2015 roku nagranie od minuty 8.13 do minuty 13.00, zeznania wnioskodawcy protokół rozprawy z dnia 12 maja 2015 roku nagranie od minuty 13.50 do minuty 20.25 )
W okresie od 24 marca 1980 roku do 25 czerwca 1980 roku wnioskodawca pracował na budowie eksportowej w(...).
(dowód: świadectwo pracy z dnia 4 lipca 1980 roku k. 26 akt ZUS plik I)
S. C.od 18 czerwca 1973 roku posiada prawo jazdy kategorii C (uprawniające do kierowania pojazdami samochodowymi o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony z wyjątkiem autobusu) oraz CE (uprawniające do kierowania pojazdami samochodowymi o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony łącznie z przyczepą), a od 2 lutego 1981 roku prawo jazdy kategorii D tj. uprawniające do kierowania autobusami.
(dowód: : prawo jazdy okazane na rozprawie w dniu 12 maja 2015 roku0 )
Pracodawca nie wystawił wnioskodawcy świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnych.
(okoliczność bezsporna)

Sąd Okręgowy dokonał oceny dowodów i zważył co następuje:
Odwołanie jest uzasadnione, co skutkuje zmianą zaskarżonej decyzji.
Stosownie doart. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 r.) osiągnęli:
1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz
2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa (ust. 2). Od 1 stycznia 2013 roku nie jest już wymagane rozwiązanie stosunku pracy.
W świetle powyższych regulacji żądanie wnioskodawcy należało rozpoznać w aspekcie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz.U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:

1
osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,

2
ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Ten „wymagany okres zatrudnienia” to okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia (§ 3 rozporządzenia), natomiast pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tegoż aktu (§ 1 i § 2 rozporządzenia).
Prawidłowe rozumienie pojęcia pracy w szczególnych warunkach nie jest możliwe bez wnikliwej analizyrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.).
Z zestawienia § 1 i 2 tegoż rozporządzenia wynika, że pracą w szczególnych warunkach jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tego aktu. Warunek wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy jest spełniony tylko wówczas, gdy pracownik w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy na określonym stanowisku pracy nie wykonuje czynności pracowniczych nie związanych z tym stanowiskiem pracy, ale stale, tj. ciągle wykonuje prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 listopada 2000 roku, II UKN 39/00, OSNAP 2002/11/272).
Odnośnie oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu zważyć należy, iż okresy pracy w warunkach szczególnych, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia lub w świadectwie pracy.
Należy jednak wskazać, że z cytowanego wyżej § 2 rozporządzenia nie wynika, aby stwierdzenie zakładu pracy w przedmiocie wykonywania przez pracownika pracy w warunkach szczególnych miało charakter wiążący i nie podlegało kontroli organów przyznających świadczenia uzależnione od wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Brak zatem takiego świadectwa lub jego zakwestionowanie przez organ rentowy, nie wyklucza dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego. Świadectwo pracy ma bowiem jedynie charakter informacyjny, samo przez się nie tworzy więc praw podmiotowych ani ich nie pozbawia. Nie stwarza ono cech wyłączności w zakresie dowodowym w postępowaniu o realizację tych praw.
W będącej przedmiotem osądu sprawie nie był sporny między stronami fakt zatrudnienia wnioskodawcy wPrzedsiębiorstwie (...)wW.w okresie od 1 marca 1976 roku do 7 maja 1993 roku. Spornym pozostawał natomiast charakter pracy wykonywanej przez wnioskodawcę w tym okresie tj. czy była to praca wykonywana w szczególnych warunkach, czy też nie. Stało się tak dlatego, że z dokumentów w postaci świadectwa pracy, kart wynagrodzeń oraz innych dokumentów zgromadzonych w toku postępowania, potwierdzających zatrudnienie wnioskodawcy w spornym okresie, wynika, że wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku kierowcy. Okoliczność nieprecyzyjnego określenia stanowiska pracy wnioskodawcy w w/w dokumentach polegającego na niewskazaniu kierowcą jakich pojazdów był wnioskodawca, nie oznacza – jak chce organ rentowy – że wnioskodawca nie był kierowcą samochodów ciężarowych o ciężarze całkowitym ponad 3,5 tony.
Charakter pracy wnioskodawcy w okresie zatrudnienia od dnia 1 marca 1976 roku do 31 stycznia 1992 roku w(...)wW.a od 1 lutego 1992 roku do7 maja 1993 roku u następcy prawnego tego przedsiębiorcy wSpółce (...) Spółce AkcyjnejwW.Sąd ustalił na podstawie zeznań świadków:P. J.,L. R.,S. P.iW. W.. Z wiarygodnych zeznań świadków wynika, że skarżący , tak samo jak świadkowie, w całym okresie pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony, a najwcześniej od dnia lutego 1981 roku (od tego dnia posiada prawo jazdy kategorii D) dodatkowo jako kierowca samochodu autobusu o liczbie miejsc 43 wożąc wycieczki gównie do Włoch, Rosji i NRD. Samochodem ciężarowym o ładowności powyżej 3,5 tonymarki S.orazL.wnioskodawca przewoził samochody osobowe oraz części do samochodów po terenie całego kraju. Natomiast jako kierowca autobusu przewoził wycieczki zagraniczne do Włoch, Rosji, NRD. Wycieczki do Rosji i NRD trwały 3 dni i były w weekendy. Natomiast do Włoch była jedna wycieczka w miesiącu dwutygodniowa.
Powyższe ustalenie wystarczają do przyjęcia, że wnioskodawca jako kierowca autobusu i samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Świadkowie potwierdzili zeznania wnioskodawcy, że skarżący poza obowiązkami kierowcy samochodu ciężarowego o ładowności powyżej 3,5 tony oraz kierowcy autobusu, nie miał innych obowiązków.
Zarówno praca kierowców autobusów o liczbie miejsc powyżej 15 jak i kierowców samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony jest pracą w szczególnych warunkach wymienioną w wykazie A Dziale VIII (prace w transporcie i łączności) pkt 2 będącym załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.
Wnioskodawca udowodnił zatem, że wykonywał pracę w szczególnych warunkach (kierowcy samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony oraz kierowcy autobusu o liczbie miejsc powyżej 15) od dnia 1 marca 1976 roku do 23 marca 1980r. i od 26 czerwca 1980r. do 31 stycznia 1992 roku w(...)wW., a od 1 lutego 1992 roku do 7 maja 1993 roku u następcy prawnego tego przedsiębiorcy wSpółce (...) Spółce AkcyjnejwW..
Sąd nie zaliczył do pracy w warunkach szczególnych jedynie okresu pracy wnioskodawcy na budowie eksportowej w okresie od dnia 24 marca 1980 roku do 25 czerwca 1980 roku. Wnioskodawca nie przedstawił na okoliczność charakteru pracy w tym okresie żadnego dowodu. Zgłoszeni przez niego świadkowie nie byli razem z nim na budowie eksportowej, nie posiadają tym samym jakiejkolwiek wiedzy na temat wykonywanej przezS. C.pracy.
Podsumowując wnioskodawca wykazał, że zarówno ze względu na rodzaj wykonywanej pracy jak i warunki, w których praca była wykonywana, wykonywał prace w szczególnych warunkach przez łączny czas przekraczający 15 lat.
Wnioskodawca spełnił jednocześnie pozostałe wymagane przepisami rozporządzenia warunki to jest ukończył 60 lat, jego łączny okres zatrudnienia składkowy i nieskładkowy wyniósł 25 lat i złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na otwartym funduszu emerytalnym za pośrednictwem Zakładu na dochody budżetu państwa. A zatem należy uznać, że wydana przez organ rentowy decyzja jest błędna, a żądanie wnioskodawcy zasługuje na uwzględnienie.
Sąd przyznał wnioskodawcy prawo do emerytury z dniem ukończenia przez niego 60 roku życia. Wówczas bowiem skarżący spełnił ostatnią przesłankę, od której zależało jego prawo do emerytury.
Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji wyroku.