Sąd Okręgowy w Przemyślu
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 718/15
Data wyroku: 2015-11-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Józef Pawłowski

Sygn. akt III U 718/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 listopada 2015 r.
Sąd Okręgowy w Przemyślu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie następującym:
PrzewodniczącySSO Józef Pawłowski
Protokolantst. sekr. sądowy Ewelina Kowalska
po rozpoznaniu w dniu26 listopada 2015 r. w Przemyślu
na rozprawie
sprawyE. W.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wR.
oemeryturę
na skutek odwołaniaE. W.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wR.
z dnia3 sierpnia 2015 r.,znak:(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcyE. W.prawo do emerytury w ustawowej wysokości począwszy od dnia 1 lipca 2015 r.
Sygn. akt III U 718/15

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 26 listopada 2015 r.
Decyzją z dnia 3 sierpnia 2015r., znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.odmówił wnioskodawcyE. W.prawa do emerytury.
W podstawie prawnej decyzji organ rentowy powołał ogólnie przepisyrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ze zm.) orazustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2015r. poz. 748).
Zakład odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury, ponieważ do dnia 1 stycznia 1999r. nie został udowodniony wymagany 15 letni okres pracyw szczególnych warunkach wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Organ rentowy do stażu pracy w warunkach szczególnych zaliczył wnioskodawcy na podstawie przedłożonej dokumentacji jedynie okres 8 lat, 10 miesięcy i 10 dni.
W odwołaniu z dnia 28 sierpnia 2015r. wnioskodawca zakwestionował powyższą decyzję, wnosząc ostatecznie o jej zmianę i przyznanie mu prawa do emerytury w obniżonym wieku przy zaliczeniu pracy w warunkach szczególnych wGospodarstwie (...)wS.w okresie od 1.07.1987r. do 31.05.1991r., od 21.10.1991r. do 30.04.1992r., od 1.09.1992r. do 28.02.1997r. na stanowisku palacz c.o. i palacz urządzeń suszarniczych.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odwołał się do treściart. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznychi § 2 rozporządzenia Rady Ministrówz dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach. Zaznaczył, iż za pracęw szczególnych warunkach organ rentowy nie uznał okresu pracyw 1.07.1987r. do 31.05.1991r., od 21.10.1991r. do 30.04.1992r., od 1.09.1992r. do 28.02.1997r. wZakładach (...)wS.orazGospodarstwie (...)Skarbu Państwa wM.na stanowisku palacz c.o.i palacz urządzeń suszarniczych tj. 9 lat, 1 miesiąc i 11 dni, gdyż wnioskodawca nie przedłożył za wskazane okresy świadectw pracyw szczególnych warunkach.

Sąd Okręgowy w Przemyślu

III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

ustalił następujący stan faktyczny:

WnioskodawcaE. W.,urodzony (...),w dniu 1 lipca 2015r. złożył wniosek o emeryturę, zaznaczając jednocześnie, iż nie jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego.
Wnioskodawca do wniosku przedłożył świadectwo pracy z dnia19 czerwca 2015r. wystawione przez(...) S.A.wR., z którego wynika, iż wnioskodawca był tam zatrudniony w okresie od 1 września 1972r. do 25 maja 1974r. jako uczeń praktycznej nauki zawodu oraz świadectwo wykonywania pracyw szczególnych warunkach z dnia 13 marca 2013r. wystawione przezStocznię (...), z którego wynika, iż wnioskodawca był tam zatrudniony w okresie od 29 sierpnia 1977r. do 30 kwietnia 1987r., w tymw okresie od 29 sierpnia 1977r. do 3 marca 1983r. oraz od 1 sierpnia 1983r. do 30 września 1984r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace bezpośrednio przy budowie i remoncie statków na stanowiskach znajdujących się na tych statkach, pochylniach, dokach i przy nabrzeżach – wykaz A dział III, poz. 90 rozporządzenia Rady Ministrówz dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach - na stanowisku monter rurociągów okrętowych – spawacz (dział III poz. 90 pkt 23 zarządzenia nr 3 Ministra Hutnictwa i Przemysłu Maszynowego z dnia 30 marca 1985r.w sprawie stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w zakładach pracy resortu hutnictwa i przemysłu maszynowego), a w okresie od 1 października 1984r. do 31 maja 1986r. oraz od 1 sierpnia 1986r. do 30 kwietnia 1987r. stalei w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace bezpośrednio przy budowie i remoncie statków na stanowiskach znajdujących się na tych statkach, pochylniach, dokach i przy nabrzeżach – wykaz A dział III, poz. 90 na stanowisku kompletator części kadłubowych i wyposażenia okrętowego pracujący na przedmontażu, pochylni i na statkach (dział III poz. 90 pkt 10).
Nadto, wnioskodawca przedłożył zaświadczenie z dnia 3 stycznia 2003r. wystawione przez Agencję Własności Rolnej Skarbu Państwa poświadczające, iż w okresie od 1 lipca 1987r. do 31 maja 1991r. był zatrudniony wZakładach (...)wS.na stanowiskach hydraulik – pracownik budowlany, palacz c.o., palacz urządzeń suszarniczych oraz pobierał dodatek szkodliwy w okresach: w 1988r. od marca do maja i w grudniu, w 1989r. od stycznia do września oraz w listopadzie i grudniu, w 1990r. cały rok, w 1991r. w styczniu, marcu i kwietniu i od października do grudnia, w 1992r. od stycznia do kwietnia i od września do grudnia,w 1993r. od stycznia do listopada, w 1994r. cały rok, w 1995r. cały rok i w 1996r. od stycznia do października.
Ustalony przez organ rentowy wymiar okresów składkowychi nieskładkowych wykazanych przez wnioskodawcę na dzień 1 stycznia1999 r. wyniósł 25 lat, 4 miesiące i 6 dni, a okres pracy w szczególnych warunkach 8 lat, 10 miesięcy i 10 dni.
W rezultacie zaskarżoną decyzją z dnia 3 sierpnia 2015r. organ rentowy odmówił wnioskodawcy przyznania emerytury.
Dowód:  akta rentowe
Sąd ustalił ponadto, że w okresie od 1 lipca 1987r. do 31 maja 1991r. wnioskodawca był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy wZakładach (...)wS.na stanowiskach hydraulik – pracownik budowlany, palacz c.o., palacz urządzeń suszarniczych.
W okresie od 21 października 1991r. do 30 kwietnia 1992r. wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku palacz c.o. wKombinacie (...)wD.Zakłady (...)wS.w likwidacji.
W okresie od 1 września 1992r. do 30 września 1996r. wnioskodawca był zatrudniony wGospodarstwie (...)wS.na stanowisku palacz c.o. W okresie od 1 października 1996r. do 28 lutego 1997r. wnioskodawca był zatrudniony na stanowisku palacz c.o.wGospodarstwie (...)wM..
W początkowym okresie pracy w(...)do miesiąca lutego 1988r. wnioskodawca pracował jako pracownik budowlany, natomiast od marca 1988r. zaczął pracować jako palacz w stolarni. Kocioł obsługiwany przez wnioskodawcę ogrzewał suszarnię i stolarnię (suszone było drzewo).
Piece obsługiwane przez wnioskodawcę były piecami węglowymi. Wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy.
Wnioskodawca od września 1992r. do września 1996r. pracowałw kotłowni osiedlowej przy kotłach ogrzewających osiedle mieszkaniowe(...)wS.. Kotłownia zasilała dwa bloki i dziesięć domków jednorodzinnych. Wraz z wnioskodawcą pracowało trzech palaczy, pracujących na zmiany. Wnioskodawca jako palacz pracował cały rok, gdyż w okresie grzewczym kotły służyły do ogrzewania centralnego, natomiast w okresie letnim służyły do wytwarzania ciepłej wody. Piece obsługiwane przez wnioskodawcę były piecami parowymi. Wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy.
Kotły obsługiwane we wskazanych okresach przez wnioskodawca, tak w kotłowni do zasilania suszarni, jak i w kotłowni osiedlowej były kotłami przemysłowymi niezautomatyzowanymi. Za niezautomatyzowane kotły parowe lub wodne typu przemysłowego uznaje się urządzenia z paleniskiem, przeznaczone do wytwarzania pary lub podgrzewania wody ciepłem powstałym w wyniku spalania paliwa.
/ Dowód:
- świadectwo pracy z dnia 26.03.(...)– k. 18,
- świadectwo pracy z dnia 30.04.1992r. – k. 19,
- świadectwo pracy z dnia 27.09.1996r. – k. 20,
- świadectwo pracy z dnia 28.02.1997r. – k. 21,
- zeznania świadków: -E. S.,
-S. F.,
- zeznania wnioskodawcyE. W.,
- opinia biegłego z zakresu BHP – k. 26-43/.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodówz dokumentów zgromadzonych w aktach rentowych oraz w ramach toczącego się w sprawie sądowego postępowania dowodowego, których domniemanie prawdziwości wynika zart. 244 i nast. k.p.c., a ponadto ich wiarygodność nie została obalona przez żadną ze stron.
Za w pełni wiarygodne Sąd uznał ponadto dowody z zeznań świadkówE. S.iS. F., którzy pracowali wrazz wnioskodawcą, dlatego też znali zakres obowiązków wnioskodawcy, jaki rzeczywisty rodzaj jego pracy oraz jej warunki.
Za w pełni wiarygodne Sąd uznał ponadto dowód z przesłuchania wnioskodawcy. Zeznania te precyzują m.in. przedłożone świadectwa pracy poprzez uściślenie, jakiego rodzaju prace i na jakim stanowisku wykonywał wnioskodawca w okresie będącym przedmiotem badania.
Sąd uznał opinię biegłego z zakresu BHP za w pełni miarodajną,w zakresie oceny czy kotły obsługiwane przez wnioskodawcę można zaliczyć do niezautomatyzowanych kotłów typu przemysłowego. Opinia ta została wydana w oparciu o szczegółową analizę akt sprawy. Opinię tę sporządzono w sposób rzetelny i jasny. Zawiera ponadto dostateczne uzasadnienie wniosków końcowych.

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie zart. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U.z 2015r. poz. 748), ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. na dzień 1 stycznia 1999r.) osiągnęli:
1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat- dla mężczyzn oraz
2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
W myśl przepisu art. 184 ust. 2 cyt. Ustawy emerytura, o której mowa powyżej, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
Zgodnie zart. 32 ust. 1powołanej wyżejustawy o emeryturachi rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949r. będącym pracownikami, o których mowaw ust. 2-3 zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przysługuje emerytura w wieku niższym, niż określony w art. 27 pkt. 1 ustawy (co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn).
Dla celów ustalenia uprawnień, o których mowa w ust. 1,za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia (art. 32 ust. 2 cyt. ustawy).
Wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowiskoraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych (ust. 4 art. 32 cyt. ustawy).
Przepisy dotychczasowe torozporządzenie Rady Ministrów z dnia7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 ze zm.).
Zgodnie z przepisem § 4 ust. 1 tego rozporządzenia, pracownik, który wykonywał pracę w szczególnych warunkach określonych w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeśli osiągnął wiek emerytalny(który dla mężczyzn wynosi 60 lat), ma wymagany okres składkowyi nieskładkowy (25 lat dla mężczyzn), w tym co najmniej 15 lat pracyw warunkach szczególnych.
Ponadto według § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonychw rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkachlub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym na danym stanowisku pracy.
Okresy pracy w szczególnych warunkach stwierdza zakład pracyna podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania pracyw szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy.
W myśl § 3 powołanego rozporządzenia za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej „wymaganym okresem zatrudnienia”, uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczanymi do okresów zatrudnienia.
Bezsporne jest, że wnioskodawcaE. W.wykazał, iż ukończył 60 lat oraz posiada 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych.
W toku rozpoznawania sprawy przed organem rentowym uwzględniony został łączny okres zatrudnienia w warunkach szczególnych w wymiarze 8 lat, 10 miesięcy i 10 dni.
Istotą sporu w niniejszej sprawie była zatem kwestia ustalenia, czy wnioskodawcaE. W.przepracował co najmniej 15 latw warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, a okres ten przypadał przed dniem 1 stycznia 1999 r.
Na podstawie zgromadzonego materiału Sąd przyjął, że odwołanie wnioskodawcy jest zasadne, a jego żądanie co do zmiany zaskarżonych decyzji zasługuje na uwzględnienie.
Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało,że wnioskodawcaE. W.w okresie od 1 lipca 1987r. do 31 maja 1991r. był zatrudniony wZakładach (...)wS., w okresie od 21 października 1991r. do 30 kwietnia 1992r.wKombinacie (...)wD.Zakłady (...)wS.w likwidacji, w okresie od 1 września 1992r. do30 września 1996r. wGospodarstwie (...)wS., a w okresie od 1 października 1996r. do 28 lutego 1997r.wGospodarstwie (...)wM., gdzie w okresie od marca 1988r. do września 1996r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace jako palacz urządzeń suszarniczych oraz palacz c.o.
Charakter pracy wnioskodawcy wykonywanej we wskazanych zakładach pracy w pełni odpowiadał pracom w szczególnych warunkach wymienionym w wykazie A, dział XIV (prace rożne) poz. 1 (prace nie zautomatyzowane palaczy i rusztowych kotłów parowych lub wodnych typu przemysłowego) stanowiącym załącznik dorozporządzenia Rady Ministrówz dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r., Nr 8, poz. 43 ze zm.).
Stanowisko to wymienione jest również w wykazie A, dział XIV (prace rożne), pozycja 1 (prace nie zautomatyzowane palaczy i rusztowych kotłów parowych lub wodnych typu przemysłowego) pkt 4 (palacz) ZarządzeniaNr 16 Ministra Rolnictwa, Leśnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia31 marca 1988 r. w sprawie stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.
Podnieść należy, że w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość mogą być udowadniane wszelkimi dowodami przewidzianymiwkodeksie postępowania cywilnego, w tym również zeznaniami stroni świadków.
W związku z powyższym Sąd uznał, iż wnioskodawca wykazał, przy zaliczeniu okresu uznanego przez organ rentowy, ponad 15 letni okres pracy w szczególnych warunkach przypadających na dzień 1 stycznia 1999r.i spełnia wszelkie pozostałe przesłanki do nabycia prawa do emerytury przewidziane w przepisie art. 32 w związku z art. 184 ustawyo emeryturach i rentach z FUS.
Zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
Z powołanych względów Sąd orzekł o przyznaniu wnioskodawcy prawa do emerytury począwszy od 1 lipca 2015r., tj. od daty złożenia wniosku.
Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję należało zmienić,o czym orzeczono w sentencji wyroku, w oparciu o powyżej przytoczone przepisy i na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.