Sąd Rejonowy w Giżycku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 17/15
Data wyroku: 2015-02-25 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Alina Kowalewska
Słowa kluczowe: Dziedziczenie
Teza: Po złożeniu wniosku o zezwolenie na odrzucenie spadku w imieniu małoletniego termin do odrzucenia spadku ulega zawieszeniu na czas trwania postępowania przed sądem opiekuńczym.

Sygn. akt I Ns 17/15

POSTANOWIENIE
Dnia 25 lutego 2015 r.
Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSR Alina Kowalewska

Protokolant:

st. sekr. sądowy Justyna Kurzynowska-Lubecka

po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2015 r. w Giżycku na rozprawie
sprawy z wnioskuK. W. (1),M. W.działających poprzez ustawową przedstawicielkęW. W.
o uchylenie się od skutków prawnych nie złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku

postanawia:
Odmówić zatwierdzenia oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych nie złożenia w terminie oświadczenia o odrzuceniu spadku poM. J..
SSR Alina Kowalewska
Sygn. akt I Ns 17/15

UZASADNIENIE
WnioskodawczyniW. W.wniosła o zatwierdzenie jej oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku poM. J.w imieniu małoletnich dzieciK. W. (1)iM. W.. W złożonym wniosku wnioskodawczyni zawarła oświadczenie o odrzuceniu spadku.
Uzasadniając wnioskodawczyni podniosła, iż dnia 31 stycznia 2014 r. wM.zmarł jej ojciec,M. J.. Wskazała, że złożyła oświadczenie o odrzuceniu spadku po zmarłym ojcu, a na mocy postanowienia Sądu Rejonowego w Giżycku zezwolono jej na złożenie oświadczenia o odrzuceniu spadku w imieniu małoletnich dzieciM. W.iK. W. (1). Przedmiotowego oświadczenia nie złożyła z uwagi na przebytą operację, a później chorobę córki. Zaznaczyła jednocześnie, iż chciała ja złożyć oraz wiedziała o sześciomiesięcznym terminie na złożenie oświadczenia.
Wnioskodawczyni wskazała, że nie utrzymywała z ojcem kontaktów, a od matki dowiedziała się, iż miał długi z Funduszu alimentacyjnego.

Sąd ustalił, co następuje:
Dnia 31 stycznia 2014 r. wM.zmarłM. J..
(

dowód

: z akt sprawy I Ns 291/14: odpis skrócony aktu zgonu – k. 3)
W dniu 5 maja 2014 r. przez notariuszemJ. C.wnioskodawczyni odrzuciła spadek po ojcuM. J..
(

dowód:

z akt sprawy I Ns 291/14: akt notarialny – 2)
Wnioskodawczyni posiada dwoje małoletnich dzieci -K. W. (2)iK. W. (1).
(dowód:odpisy skrócone aktów urodzenia – k. 6)
Postanowieniem z dnia 28 października 2014 r. Sąd Rejonowy w Giżycku III Wydział Rodzinny zezwoliłW. W.iT. W.na złożenie w imieniu małoletnich dzieciM. W.iK. W. (1)oświadczenia o odrzuceniu spadku poM. J..
(

dowód:

postanowienie – k. 3)

Sąd zważył, co następuje:
Złożony wniosek nie podlegał uwzględnieniu.
Wnioskodawczyni oparła swój wniosek na treściart. 1019 k.c., zgodnie z którym jeżeli oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku zostało złożone pod wpływem błędu lub groźby, stosuje się przepisy o wadach oświadczenia woli, przy czym uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia powinno nastąpić przed sądem, a spadkobierca powinien oświadczyć, czy i jak spadek przyjmuje, czy też go odrzuca. Spadkobierca, który pod wpływem błędu lub groźby nie złożył żadnego oświadczenia w terminie może w powyższy sposób uchylić się od skutków prawnych niezachowania terminu. Sąd podejmując rozstrzygnięcie w kwestii zatwierdzenia oświadczenia bada zasadność oświadczenia o uchyleniu się od skutków prawnych w świetle przesłanek prawnej doniosłości groźby lub błędu, prawidłowość złożonego oświadczenia o przyjęciu bądź odrzuceniu spadku oraz zachowanie rocznego terminu zawitego przewidzianego wart. 88 § 2 k.c.Na mocyart. 6 k.c.to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających wniosek – w pierwszej kolejności błędu czy groźby.
Z powyższego wynika, iż instytucja uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia jest stosowana wyjątkowo w sytuacji wyrażenia przez stronę woli niezgodnie z rzeczywistą intencją, czy też w ogóle jej niewyrażenia. Zdaniem Sądu okoliczności przedmiotowej sprawy nie pozwalają uznać, iż wnioskodawczyni działała właśnie w takiej sytuacji, bowiem nie wykazała, iż pozostawała w błędnym przekonaniu co do okoliczności faktycznych lub prawnych, bądź złożyła oświadczenie pod wpływem bezprawnej groźby.
Należy przy tym wskazać, iż błędem na gruncie prawa cywilnego jest mylne wyobrażenie o rzeczywistym stanie rzeczy lub jego elemencie albo brak takiego wyobrażenia. Błąd może dotyczyć zarówno okoliczności faktycznych, jak i prawnych. W obu przypadkach obejmuje jednak sferę wewnętrzną podmiotu składającego oświadczenie, w związku z czym ustalenie przez sąd jego wystąpienia możliwe jest poprzez analizę okoliczności zewnętrznych poprzedzających złożenie oświadczenia, towarzyszących mu, bądź następujących po jego złożeniu.
W niniejszej sprawie wnioskodawczyni twierdziła, iż miała zamiar złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku w imieniu małoletnich dzieci, jednak nie dochowała sześciomiesięcznego terminu z uwagi na przebyty zabieg operacyjny oraz chorobę córki.
Podnoszone okoliczności nie mogły zostać uwzględnione. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że wnioskodawczyni miała świadomość, iż wskutek odrzucenia spadku po zmarłym ojcu do kręgu spadkobierców ustawowych weszły jej małoletnie dzieci. Powyższe potwierdza złożony przez nią wniosek o zezwolenie na złożenie w imieniu małoletnich dzieci oświadczenia o odrzuceniu spadku. Zgodnie z twierdzeniami wnioskodawczyni wiedziała także, iż oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku może zostać złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swojego powołania. W niniejszej sprawie termin ten rozpoczął bieg z dniem odrzucenia spadku przez wnioskodawczynię – tj. 5 maja 2014 r. Na zamiar złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku w imieniu małoletnich dzieci wskazuje także wcześniejsze odrzucenie spadku przez wnioskodawczynię oraz jej wiedza o długach spadkodawcy. W ocenie Sądu, uzyskując zgodę sądu rodzinnego wnioskodawczyni powinna i miała faktyczną możliwość podjęcia stosownych działań – tj. złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku w imieniu małoletnich dzieci, gdyż nie wskazała na żadne szczególne okoliczności, które uzasadniałyby niezłożenie oświadczenia. Podnoszone przez wnioskodawczynię okoliczności, które nie zostały zresztą udowodnione, nie stanowią błędu w rozumieniuart. 84 k.c.i nie mogą być podstawą do uchylenia się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia. Wnioskodawczyni miała całkowitą świadomość biegu terminu do złożenia oświadczenia, a jego niedochowanie nie zostało spowodowane pozostawaniem w błędnym przekonaniu co do okoliczności faktycznych lub prawnych, czy też groźbą bezprawną.
Mając powyższe względy na uwadze Sąd uznał, iż nie zostały wykazane okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku, w związku z czym odmówił zatwierdzenia oświadczenia o uchyleniu się od skutków nie złożenia w terminie oświadczenia o odrzuceniu spadku poM. J..