Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII P 931/14
Data wyroku: 2015-03-12 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Sędziowie: Rafał Młyński

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 18 lutego 2015r.
Pozwem z dnia 7 października 2014 r. powódkaA. W.wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanej(...) S.A.wW.(obecnie(...) S.A.) odszkodowania w wysokości 42.331,73 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 3 lipca 2013 r. do dnia zapłaty tytułem nierównego traktowania w zatrudnieniu oraz zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych (pozew k. 3 – 8).
W odpowiedzi na pozew(...) S.A.wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na rzecz pozwanej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów opłaty skarbowej za udzielenie pełnomocnictwa oraz kosztów zastępstwa procesowego (k. 43 – 48).
Na rozprawie w dniu 18 lutego 2015 r. pełnomocnik powódki poparł powództwo zmieniając okres naliczania odsetek od żądanej kwoty od dnia 19 listopada 2013 r. Pełnomocnik pozwanej poinformował o zmianie nazwy spółki na(...) S.A.(protokół k. 104 – 105).
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W 1993 r. miały miejsce negocjacje(...)z pozwaną spółką w sprawie powstania Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy.(zeznania świadkaM. K.k. 104v – 105)
Pozwana zatrudniała wtedy ok. 3.000 pracowników, w tym wielu chłoporobotników i zatrudnianych sezonowo palaczy w okresie zimowym.(zeznania świadkaM. K.k. 104v – 105)
Dochodziło do sytuacji, w których pracujący sezonowo pracownik przynosił od władz lokalnych zaświadczenie potwierdzające, że przepracował 30 lat na roli i w związku z tym zyskiwał prawo do nagrody.(zeznania świadkaM. K.k. 104v – 105)
Powyższa praktyka bardzo obciążała fundusz płac, w związku z tym pojawił się pomysł aby zmienić zasady naliczania nagrody jubileuszowej poprzez rozgraniczenie okresu zatrudnienia.(zeznania świadkaM. K.k. 104v – 105)
Czas przepracowany u pozwanej był liczony jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy, a poprzedni okres na podstawie pensji zasadniczej wówczas obowiązującej.(zeznania świadkaM. K.k. 104v – 105)
Celem nowych rozwiązań w zakresie obliczania nagród było zachęcenie nowych osób do podjęcia pracy u pozwanej.(zeznania świadkaM. K.k. 104v – 105)
W dniu 30 grudnia 1996 roku pracodawca i reprezentujące pracowników związki zawodowe podpisały Zakładowy Układ Zbiorowy Pracy. ( k. 17 -24)
Zgodnie z treścią § 28 Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy pracownikom przysługuje prawo do nagród jubileuszowych związanych z pracą dla pozwanej spółki. Przepis ten różnicuje prawo do nagrody jubileuszowej w zależności od stażu pracy i nawiązania stosunku pracy. Na mocy powyższej regulacji, od dnia 1 grudnia 1993r. wprowadzono u pozwanego załącznik nr 10 i 10a. Na podstawie tych przepisów pracownicy zatrudnieni u pozwanego przed dniem 1 grudnia 1993r. przysługiwała nagroda jubileuszowa po przepracowaniu piętnastu lat pracy u pozwanego. Do stażu pracy, od którego zależała wysokość świadczenia, zaliczano zarówno okres pracy u pozwanego jak i okres pracy u innych pracodawców. Pracownicy zatrudnieni po 1 grudnia 1993r. także nabywali prawo do nagrody jubileuszowej po przepracowaniu piętnastu lat. Do stażu pracy zliczany był jedynie okres pracy u pozwanego.(bezsporne)
PowódkaA. W.została zatrudniona u pozwanej w dniu 1 kwietnia 1996 r. na stanowisku kierownika działu(...), ostatnio – kierownika Sekcji(...).(umowa k. 4, powiadomienie k. 141, porozumienie zmieniające k. 137 akta osobowe część B)
Za przepracowanie 15 lat u pozwanej (za okres 1.04.1996 – 1.04.2011) powódka otrzymała nagrodę jubileuszową.(pismo k. 99, załącznik k. 100, k. 101)
Wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2010 r. tutejszy Sąd zasądził od(...) S.A.wW.(którego pozwany jest następcą prawnym) na rzecz innego z pracowników odszkodowanie w oparciu oart. 183dkodeksu pracyw związku zart.183a,art.183biart.183ckodeksu pracy. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że podstawą dyskryminacji pracowników spółki były zapisy Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy podpisanego 30 grudnia 1996 roku dotyczące zasad przyznawania pracownikom nagrody jubileuszowej. (bezsporne, okoliczność znana Sadowi z urzędu).
W dniu 18 listopada 2013 r. staż pracy powódki wynosił 35 lat, w tym u pozwanej ponad 17 lat.(wyliczenie k. 90)
W związku z powyższym powódka zwróciła się do pracodawcy z prośbą o wypłatę nagrody jubileuszowej w wysokości 42.331,73 zł za 35 lat pracy.(pisma: k. 12, k. 14)
W odpowiedzi na powyższe pracodawca wskazując na Załącznik nr(...)do ZUZP, uznał brak podstaw do wypłaty powódce nagrody.(pisma: k. 11, k. 13)
Średnie miesięczne wynagrodzenie powódki liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy wynosiło 8.260 zł.(zaświadczenie k. 57)
Powyższy stan faktyczny został ustalony przez Sąd na podstawie :
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. złożonych do akt dokumentów oraz dokumentów zawartych w aktach osobowych powoda.
Sąd oparł ustalenia stanu faktycznego również na zeznaniach świadkaM. K.(k. 104v – 105), które uznał za wiarygodne, spójne i miarodajne w zakresie przedstawienia okoliczności negocjowania postanowień Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy, którego treść stanowiła podstawę sporu w niniejszej sprawie.
Sąd zważył co następuje:
W ocenie Sądu roszczenie powódkiA. W.zasługuje na uwzględnienie w całości.
Podstawę roszczenia stanowiart. 183dkodeksu pracyw związku zart.183a,art.183biart.183ckodeksu pracy. Pozwany w niniejszym procesie kwestionował roszczenie powódki co do zasady.
Pracownicy powinni być równo traktowani w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku pracy, warunków zatrudnienia, awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, w szczególności bez względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także bez względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy. Równe traktowanie w zatrudnieniu oznacza niedyskryminowanie w jakikolwiek sposób, bezpośrednio lub pośrednio, z przyczyn określonych powyżej. (art. 183a§1 i 2 kp)
Za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu, uważa się różnicowanie przez pracodawcę sytuacji pracownika z jednej lub kilku przyczyn określonych wart. 183a§ 1, którego skutkiem jest w m.in. niekorzystne ukształtowanie wynagrodzenia za pracę lub innych warunków zatrudnienia albo pominięcie przy awansowaniu lub przyznawaniu innych świadczeń związanych z pracą. Zasady równego traktowania w zatrudnieniu nie naruszają działania, proporcjonalne do osiągnięcia zgodnego z prawem celu różnicowania sytuacji pracownika, polegające m.in.: na stosowaniu kryterium stażu pracy przy ustalaniu warunków zatrudniania i zwalniania pracowników, zasad wynagradzania i awansowania oraz dostępu do szkolenia w celu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, co uzasadnia odmienne traktowanie pracowników ze względu na wiek (art. 183b§1 i 2 kp).
Pracownicy mają prawo do jednakowego wynagrodzenia za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości, obejmuje on wszystkie składniki wynagrodzenia, bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne świadczenia związane z pracą, przyznawane pracownikom w formie pieniężnej lub w innej formie niż pieniężna. (art. 183c§1 i 2 kp).
W ocenie Sądu pozwany, zapisami Zakładowego Układu Zbiorowego obowiązującymi w dniu 30 grudnia 1996 r., doprowadził do niczym nieuzasadnionego zróżnicowania pracowników w zakresie wysokości nagrody jubileuszowej. Pracownicy zatrudnieni przed datą 1 grudnia 1993 r., w przypadku nagrody jubileuszowej mają prawo wliczać do stażu pracy okres pracy u innych pracodawców, co ma bezpośrednio wpływ na wysokość nagrody jubileuszowej (wzrasta proporcjonalnie), natomiast pracownicy zatrudnieniu później nie mają możliwości zaliczenia do stażu pracy okresu pracy w innych zakładach pracy.
Nie ma żadnych obiektywnych powodów, żeby pracownicy, zatrudnieni przed 1 grudnia 1993r. byli w korzystniejszej sytuacji od pracowników zatrudnionych później. Takie zróżnicowanie nie wynika z obiektywnych okoliczności jak większe doświadczenie (bo pracownicy dyskryminowani mogą mieć dłuższy staż pracy od traktowanych lepiej), nie związane jest to z wykształceniem, obowiązkami jakie wykonują.
W ocenie Sądu rozróżnienie między pracownikami w oparciu o datę ich zatrudnienia w pozwanej spółce stanowiło niedozwolona klauzulę dyskryminacyjną w rozumieniuart. 183a-3ckodeksu pracy, w zakresie warunków zatrudnienia oraz przesądza o nierównym traktowaniu pracowników wobec prawa oraz ich pośrednim dyskryminowaniu.
Ponadtoart. 183b§ 2 kodeksu pracymówi, że kryterium różnicującym (jest to katalog zamknięty) może być staż pracy, a nie data zatrudnienia, która w rozpoznawanym przypadku nijak się ma do stażu pracy.
W ocenie Sądu na tej podstawie należy uznać, że pozwany stosuje praktyki dyskryminujące, wynikiem czego zgodnie zart. 183dkodeksu pracypowód ma prawo domagania się odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę ustalane na podstawie odrębnych przepisów.
„Odszkodowania przewidziane wart. 183dk.p.powinno być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. Odszkodowanie powinno zatem wyrównywać uszczerbek poniesiony przez pracownika, powinna być zachowana odpowiednia proporcja między odszkodowaniem a naruszeniem przez pracodawcę obowiązku równego traktowania pracowników, a także odszkodowanie powinno działać prewencyjnie. Ustalając jego wysokość należy więc brać pod uwagę okoliczności dotyczące obu stron stosunku pracy, zwłaszcza do odszkodowania mającego wyrównać szkodę niemajątkową pracownika, będącego - według przyjętej w Polsce nomenklatury - zadośćuczynieniem za krzywdę.”(wyrok Sądu Najwyższego z 2009.01.07, sygn. akt III PK 43/08, nie publik., baza danych Lex nr 57769).
Istotne dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest to, że prawo do nagrody jubileuszowej za 15 lat pracy, 20 lat pracy i za 35 lat pracy nie są tożsame. Tak więc szkoda, która wyniknęła z niewypłacenia powódce nagrody za 35 lat pracy nie może być w żaden sposób kompensowana wypłaconą nagrodą jubileuszową za 15 czy 20 lat pracy, albowiem prawo pracownika do niej wynika z innej podstawy faktycznej i prawnej.
Dodatkowo należy wskazać, że mimo, wyroku Sądu z dnia 11 sierpnia 2010 roku opartego o podobny stan faktyczny i taki sam stan prawny, stwierdzającego naruszenie zasady niedyskryminacji w zakresie praw pracowników do nagrody jubileuszowej w oparciu o przepisy Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy podpisanego 30 grudnia 1996 roku, pozwany nie podjął żadnych czynności zmierzających do usunięcia stanu niezgodne z prawem.
Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd doszedł do przekonania, że adekwatnym odszkodowaniem, do poniesionej szkody będzie kwota 42.331,73 zł odpowiadająca nagrodzie jubileuszowej przyznawanej według zasad określonych w załączniku nr 10, za 35 lat pracy (zgodnie z niekwestionowanym stanem faktycznym powódce upłyną taki okres pracy zawodowej w dniu 18 listopada 2013 r.) Do tej kwoty Sąd, na podstawieart. 481 §1 k.c.w związku zart. 300 k.p., doliczył odsetki ustawowe za zwłokę od kwoty 42.331,73 zł liczone od dnia 19 listopada 2013 r. do dnia zapłaty.
W ocenie Sądu taka kwota odszkodowania będzie adekwatna do szkody poniesionej przez powódkę, wyrównując w ten sposób uszczerbek jaki poniosła w skutek dyskryminacyjnych zapisów w Zakładowym Układzie Zbiorowym.
Na podstawieart. 4772§1 kpcSąd nadał rygor natychmiastowej wykonalności w części nie przekraczającej pełnego jednomiesięcznego wynagrodzenia, tj. kwoty 8.260 zł.
W tym stanie rzeczy, w oparciu o przytoczone przepisy prawa Sąd orzekł jak w sentencji.
Na podstawieart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz.U. z 2005r., nr 167, poz. 1398 ze zm.) zobowiązał pozwanego do uiszczenia na rzecz Skarbu Państwa kosztów opłaty od pozwu (5% z 42.331,73 zł).
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło w oparciu o treśćart. 98 § 1 k.p.c., na zasadzie odpowiedzialności za wynik sporu, przy czym w zakresie kosztów zastępstwa procesowego strony powodowej biorąc pod uwagę wysokość wynikającą z§ 11 ust. 1 pkt 2w zw. z § 6 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r.w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu( Dz. U. z 2002r. nr 163, poz. 1349 z zm.)( 75 % od kwoty 2.400 zł = 1.800 zł).
SSR Rafał Młyński
Z:(...).