Sąd Okręgowy w Przemyślu
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 38/15
Data wyroku: 2015-02-04 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Anna Kicman
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: 1.	art 184 w zw. z art 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1440 ze zm.) w zw. z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz. 43 ze zm.).

Sygn. akt III U 38/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 lutego 2015 r.
Sąd Okręgowy w Przemyślu III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie następującym :
PrzewodniczącySSO Anna Kicman
Protokolantst. sekr. sądowy Katarzyna Maziarczyk - Kotwica
po rozpoznaniu w dniu4 lutego 2015 r. w Przemyślu
na rozprawie
sprawyJ. K.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wR.
oemeryturę
na skutek odwołaniaJ. K.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wR.
z dnia28 listopada 2014 r.,znak:(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcyJ. K.prawo do emerytury, począwszy od 7 grudnia 2014 r.
Sygn. akt III U 38/15

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 4 lutego 2015 r.
Decyzją z dnia 28 listopada 2014 r. znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.odmówił wnioskodawcyJ. K.prawa do emerytury.
W podstawie prawnej decyzji powołanoart. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t. j. Dz. U. z 2013, poz. 1440 ze zm.) oraz§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ze zm.).
W uzasadnieniu wskazano, że Zakład odmówił przyznania emerytury, ponieważ nie został udowodniony okres zatrudnienia w szczególnych warunkach, wykonywany stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym na danym stanowisku pracy, wynoszący co najmniej 15 lat – w świadectwie pracy w szczególnych warunkach z dnia 31 lipca 2000 r. brak jest prawidłowego powołania charakteru zatrudnienia, stanowisko nie odpowiada stanowisku z wykazu. Zakład przyjął za udowodnione na dzień 1 stycznia 1999 r. okresy nieskładkowe w wymiarze 1 miesiąca i 13 dni; składkowe – 24 lat, 4 miesięcy i 10 dni; uzupełniające - rola – 1 roku, 10 miesięcy i 11 dni; łącznie – 25 lat.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył w dniu 8 grudnia 2014 r. wnioskodawcaJ. K..
Na uzasadnienie swojego stanowiska wnioskodawca podał, żew okresie od 8 października 1979 r. do 30 września 2000 r. pracowałw szczególnych warunkach, w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku kierownika robót montażowych na oddziale warsztatowym, gdzie prowadził dozór techniczny i kontrolę jakości. Nadzorował prace przy spawaniu rur spadowych do zboża i mąki, czerpaków i wałów spiralnych do podnośników przeznaczonych na montaż w przemyśle zbożowo-młynarskim. Spawano konstrukcje wsporne pod urządzenia do młynów i magazynów zbóż. Cięto elektrycznie i gazowo zużyte elementy w urządzeniach młynarskichi spawano nowe. Wnioskodawca podał również, iż zakład pracy już nie istnieje i nie można uzupełnić braków w świadectwie wykonywania pracw szczególnych warunkach, na które wskazywał organ rentowyw zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wskazano w szczególności, że wnioskodawca nie udowodnił 15 lat pracy w szczególnych warunkach, stąd też brak jest podstaw do przyznania emerytury. Wnioskodawca przedstawił dokument stwierdzający wykonywanie prac w szczególnych warunkach na okres zatrudnienia od 8 października 1979 r. do 30 września 2000 r., jednakże nie określono w nim dokładnie charakteru wykonywanej pracy według wykazu, działu i pozycji przepisów rozporządzenia Rady Ministrów. Świadectwo to nie stanowi więc dla organu rentowego prawidłowego środka dowodowego.

Sąd Okręgowy w Przemyślu ustalił następujący stan faktyczny:
WnioskodawcaJ. K.,ur. dnia (...), w dniu 6 listopada 2014 r. złożył wniosek o emeryturę, oświadczając w nim, iż jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, ale jednocześnie wniósło przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
Wnioskodawca przedłożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych dokumentację poświadczającą przebieg jego zatrudnienia. Z zalegającychw aktach organu rentowego świadectw pracy wynika w szczególności, że wnioskodawca: był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...)wJ.w okresie od 12 lipca 1974 r. do 4 września 1996 r., w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku montera maszyn i urządzeń, kierownika robót montażowych; był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...)wJ.w okresie od 5 września 1996 r. do 31 lipca 2000 r., w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku kierownika robót montażowych. Wnioskodawca przedłożył ponadto świadectwo z dnia 31 lipca 2000 r. wystawione przezPrzedsiębiorstwo (...) Sp. z o.o.w upadłości, z którego wynika, że wnioskodawca był zatrudniony w tym zakładzie pracy od 12 lipca 1974 r. do 30 września 2000 r., i w tym okresie od 8 października 1979 r. do 30 września 2000 r., stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, wykonywał prace związane z nadzorem nad pracami wymienionymiw wykazie prac w szczególnych warunkach, na stanowisku kierownika robót montażowych (pracodawca powołał przy tym wykaz A, Dział XIV, poz. 24, pkt 12 załącznika nr 1 do zarządzenia Ministra Rolnictwa, Leśnictwai Gospodarki Żywnościowej z dnia 4 listopada 1988 r. w sprawie stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach lubw szczególnym charakterze).
Na podstawie całości zgromadzonej w aktach organu rentowego dokumentacji, ZUS wydał zaskarżoną decyzję z dnia 28 listopada 2014 r., którą odmówił wnioskodawcy prawa do emerytury, ponieważ nie został udowodniony okres zatrudnienia w szczególnych warunkach, wykonywany stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, obowiązującym na danym stanowisku pracy, wynoszący co najmniej 15 lat.
Zakład przyjął za udowodnione na dzień 1 stycznia 1999 r. okresy nieskładkowe w wymiarze 1 miesiąca i 13 dni; składkowe – 24 lat, 4 miesięcy i 10 dni; uzupełniające - rola – 1 roku, 10 miesięcy i 11 dni; łącznie – 25 lat.
Dowód – akta organu rentowego: wniosek emerytalny z dnia 6.11.2014 r., świadectwa pracy, zaskarżona decyzja ZUS z dnia 28.11.2014 r.
Ponadto Sąd ustalił, że wnioskodawca był zatrudnionywPrzedsiębiorstwie (...)wJ..
W latach 1974-1979 wnioskodawca był zatrudniony w tym zakładzie pracy jako pracownik fizyczny. W tym czasie odbył kurs spawania i pracował również jako spawacz.
W 1979 r. wnioskodawca został oddelegowany do pracy w warsztacie remontowo-montażowym przy(...) Przedsiębiorstwie (...)wL.. Do obowiązków wnioskodawcy należał bezpośredni nadzór nad pracami spawaczy. Podlegała mu brygada 10-15 pracowników. Podlegli wnioskodawcy pracownicy spawali części urządzeń zbożowo-młynarskich, metalowe rury spadowe do zboża i mąki, podnośniki, przenośniki ślimakowe, czerpaki. Wykonując ww. czynności wnioskodawca pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
W związku z warunkami pracy wnioskodawca otrzymywał mlekoi posiłki regeneracyjne.
Dowód:
- dokumentacja zawarta w aktach osobowych wnioskodawcy z okresu zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie (...)wJ.,
- zeznania świadkaS. W.,
- zeznania świadkaA. Ż.,
- przesłuchanie wnioskodawcy.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodówz dokumentów zgromadzonych w aktach organu rentowego oraz w aktach osobowych wnioskodawcy, których domniemanie prawdziwości wynika zart. 244 i nast. k.p.c., a ponadto ich wiarygodność nie została obalona przez żadną ze stron.
Sąd uznał za wiarygodne zeznania świadkówS. W.iA. Ż.oraz wnioskodawcyJ. K., jako spójne, logiczne, wzajemnie się uzupełniające. Wskazać należy, iż pracodawca wystawił wnioskodawcy świadectwo, z którego wynika, że był on zatrudniony w spornym okresie w warunkach szczególnych. Pomimo, iż zawiera ono pewne braki formalne, w szczególności nie wymieniono, nad jakimi pracownikami wnioskodawca sprawował nadzór zajmując stanowisko kierownika robót montażowych, to jednak przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe pozwoliło na poczynienie w tym zakresie stosownych ustaleń. Z zeznań przesłuchanych w sprawie świadków oraz wnioskodawcy jednoznacznie wynikało, w jakim charakterze, przy jakich pracach i w jakich warunkach był zatrudnionyJ. K.w spornym okresie wPrzedsiębiorstwie (...)wJ..

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Odwołanie wnioskodawcyJ. K.należy uznać za uzasadnione.
Na podstawieart. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t. j. Dz. U.z 2013 r. poz. 1440 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianegow art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:
1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz
2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa(ust. 2 art. 184).
Zgodnie zart. 32 ust. 1powołanej wyżejustawy o emeryturachi rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., będącym pracownikami, o których mowawust. 2 i 3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27 ust. 2 i 3.
Przy ustalaniu okresu zatrudnienia w szczególnych warunkachlub w szczególnym charakterze nie uwzględnia się: okresów niewykonywania pracy, za które pracownik otrzymał po dniu 14 listopada 1991 r. wynagrodzenie lub świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (art. 32 ust. 1a pkt 1).
Dla celów ustalenia uprawnień, o których mowa w ust. 1, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia (art. 32 ust. 2).
Wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych (ust. 4 art. 32).
Przepisy dotychczasowe torozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionychw szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.).
Zgodnie z§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43ze zm.) - pracownik, który wykonywał pracę w szczególnych warunkach określonych w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeśli osiągnął wiek emerytalny wynoszący 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych.
Ponadto według § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonychw rozporządzeniu są okresy, w których praca w szczególnych warunkachlub w szczególnym charakterze była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.
Okresy pracy w szczególnych warunkach stwierdza zakład pracyna podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania pracw szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy.
W myśl § 3 powołanego rozporządzenia za okres zatrudnienia wymagany do uzyskania emerytury, zwany dalej "wymaganym okresem zatrudnienia", uważa się okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 latdla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymido okresów zatrudnienia.
Bezspornym jest, iż wnioskodawca w dniu(...)r. ukończył 60 lat, jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, ale jednocześnie wniósł o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa, a ponadto wykazał na dzień 1 stycznia 1999 r. wymagany okres zatrudnienia wynoszący co najmniej 25 lat dla mężczyzn.
Istotą sporu w niniejszej sprawie była natomiast kwestia ustalenia,czy wnioskodawca był zatrudniony, co najmniej 15 lat w warunkach szczególnych.
Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało, że wnioskodawca był zatrudniony w warunkach szczególnych w okresie od dnia 8 października 1979 r. do dnia 31 grudnia 1998 r. wPrzedsiębiorstwie (...)wJ., stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, na stanowisku kierownika robót montażowych, nadzorując pracę spawaczy.
Stanowisko zajmowane przez wnioskodawcę wymienione zostałowrozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lubw szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ze zm.) w wykazie A, Dziale XIV „Prace różne”, poz. 24 – „Kontrola międzyoperacyjna, kontrola jakości produkcji i usług oraz dozór inżynieryjno-techniczny na oddziałachi wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie” w związku z Działem XIV „Prace różne”, poz. 12 – „Prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowodorowym” orazw załączniku nr 1 do zarządzenia nr 16 Ministra Rolnictwa, Leśnictwai(...)Żywnościowej z dnia 31 marca 1988 r. w sprawie stanowisk pracy, na których wykonywane są prace w szczególnych warunkach lubw szczególnym charakterze w wykazie A, Dziale XIV, poz. 24, pkt 1 – „stanowiska pracy, na których prace wykonywane są stale i w pełnym wymiarze bezpośrednio przy stanowiskach wymienionych w wykazie”, poz. 12, pkt 1 – „spawacz”.
Podkreślenia wymaga, iż w postępowaniu przed sądami pracyi ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość mogą być udowadniane wszelkimi dowodami przewidzianymi wkodeksie postępowania cywilnego, w tym również zeznaniami świadków i stron.
W postępowaniu wszczętym odwołaniem od decyzji organu rentowego Sąd kieruje się regułami dowodzenia określonymi wart. 227-309 k.p.c., zwłaszcza że w przepisach regulujących postępowanie w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych (art. 4778i nast. k.p.c.) nie ma jakichkolwiek odrębności lub ograniczeń. Przeciwnie,art. 473 § 1 k.p.c.stanowi,że w sprawach z tego zakresu nie stosuje się przepisów ograniczających dopuszczalność dowodu ze świadków i z przesłuchania stron, co oznacza,że fakty, od których uzależnione jest prawo do emerytury i rentyoraz wysokość tych świadczeń, mogą być wykazywane wszelkimi środkami dowodowymi, w tym także zeznaniami świadków i stron.
Z poczynionych wyżej ustaleń wynika, że wnioskodawca na dzień 1 stycznia 1999 r. wykazał ponad 15 lat pracy w warunkach szczególnych,a tym samym spełnił wszystkie przesłanki niezbędne do przyznania mu prawa do emerytury w świetle wyżej powołanych przepisów.
Zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach z FUS, świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca,w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.
W niniejszej sprawie wnioskodawca wszystkie przesłanki do nabycia świadczenia spełnił od dnia 7 grudnia 2014 r., a więc od ukończenia 60 roku życia.
Mając powyższe na uwadze, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.w związku z powołanymi wyżej przepisami prawa orzeczono, jak w sentencji wyroku.