Sąd Rejonowy w Dąbrowie Górniczej
IV Wydział Pracy
Sygnatura akt: IV P 259/14
Data wyroku: 2015-07-24 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION
Teza: pracodawca rozwiązując umowę o pracę  z uwagi na  zmniejszenie  poziomu zatrudnienia  jest obowiązany  stanowić  sprawiedliwe  i obiektywne  kryteria  doboru  do wypowiedzenia  w śród  których może  się  również  umieścić  kolejność  wręczenia .

Sygn. Akt IVP 259/14 UZASADNIENIE
PowódM. M. (1)domagał się przywrócenia do pracy w pozwanej(...) spółce z o.o.wD.oraz zasądzenia wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy. W uzasadnieniu nie zgodził się z podaną przyczyną, wskazując na poprawę sytuacji ekonomicznej zakładu oraz zatrudnianie pracowników tymczasowych.
Pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie zwrotu kosztów procesu. Wskazała na zmniejszenie poziomu zamówień skutkujący spadkiem zapotrzebowania na pracowników produkcyjnych , jakim był powód. Jako kryterium doboru do zwolnień przyjęto wyniki oceny okresowej, przeprowadzonej w 2013r oraz warunki socjalne i materialne. Po przeprowadzonej analizie z 9 pracownikami umowy rozwiązano za porozumieniem stron, 5-ciu je wypowiedziano . Pierwotnie liczba zwolnień miała być większa , lecz w październiku 2014r pozwana uzyskała duże zamówienie od Daimler AG i wstrzymała proces redukcji. Przyznała fakt współpracy z agencją pracy tymczasowej od 2009r, która to jednak pozostaje bez wpływu na wypowiedzenie .
W toku procesu przystąpiła do niego Komisja Zakładowa(...)Solidarność 80 przy(...) sp. z o.o.wD..
SĄD USTALIŁ NASTĘPUJĄCY STAN FAKTYCZNY
Powód był zatrudniony w pozwanej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony od 27.02.2009r na stanowisku operatora obrabiarki sterowanej numerycznie ((...)). Pismem z dnia 8.10.14r pozwana ją wypowiedziała ze skutkiem na 31.01.15r z przyczyn leżących po jej stronie ( ustawa z 13.03.2003r o szczególnych zasadach …), spowodowanych spadkiem zamówień. Wyjaśniła w nim również, że podstawowym kryterium wyboru do zwolnienia był wynik pracowniczej oceny okresowej .
Dowód : akta osobowe
Ocena taka przeprowadzona została w styczniu 2014r . Powód w ramach 9-ciu kryteriów uzyskał 32 punkty na 42 możliwe i na 31 wymaganych na tym stanowisku. Pozostali oceniani operatorzy(...)obsługujący linięS.uzyskali noty wyższe, przy czym oni pracowali również jako operatorzy szlifierki . Jednocześnie jednak ocenie nie poddano jednego z pracowników pozwanej zatrudnionych na tej linii, albowiem pracę podjął w czerwcu 2014r oraz zatrudnionego tam pracownika tymczasowego. Obaj oni, tak jak powód, obsługiwali tylko(...).
Dowód : karta oceny powoda k. 22-3, pozostałych
pracowników linii k. 93-103, informacja pozwanej k. 91
W II połowie 2014r nastąpił spadek sprzedaży w stosunku do planów o 10-15%. Pozwana do produkcji tarcz hamulcowych używa 48 maszyn, przy czym część z nich jest dedykowana do konkretnego klienta , pozostała zaś uniwersalna. Powód pracował na maszynie dedykowanejS., dla którego to klienta sprzedaż spadła o ok. 50%.
Procedura zwolnień polegała na określeniu przezD.logistyki zapotrzebowania na pracowników(...)( wielkość obłożenia na maszynach w stosunku do zamówień) , zaś kadry zdecydowały o ilości zwolnień. Wybór poszczególnych pracowników konsultowano z działem produkcji, przy czym na liście znalazło się 25 pracowników którzy uzyskali w ramach oceny ze stycznia 2014r od 25 do 32 punktów (k. 40). LiniaS.na której pracował powód została zamknięta. Była ona obsługiwana przez 8 osób , przy czym wypowiedzenie otrzymał tylko powód, gdyż kierownik produkcjiP. G.uznał, iż miał spośród nich najniższe kwalifikacje i był pracownikiem przeciętnym. Oceny jakie uzyskało 5-ciu innych kształtowały się na poziomie od 34 do 39 pkt (k. 91, 93-103). ŚwiadekG.nie potrafił podać nazwisk pracujących na linii, ilości punktów jakie uzyskali w swych ocenach, ani różnic kwalifikacji w stosunku do powoda, poza inicjatywą w zakresie innowacji w procesie produkcji, któremu to zarzutowi powód przeczył. Jak wyżej wspomniano, 5-ciu z nich uzyskało oceny wyższe odM. M., lecz pozostała dwójka nie została w ogóle poddana ocenie, ta zaś była podstawą wpisania na listę przewidzianych do zwolnień.
Proces zwolnień rozpoczęto od najniżej ocenionych, część pracowników odeszła za porozumieniem stron, części umowy wypowiedziano. Z tej grupy powód był jedyną osobą jaka uzyskała w ramach oceny ze stycznia 2014r 32 punkty i której ją wypowiedziano ( drugi z takich pracowników odszedł za porozumieniem). Pozwana zamierzała zwolnić łącznie 8 osób z liczbą 32 punktów , lecz po wręczeniu wypowiedzenia powodowi i porozumieniu z drugim wspomnianym pracownikiem, procedurę wstrzymano, gdyż spółka otrzymała nowe zlecenie od Daimler AG. Maszyny dedykowaneS.na których pracował powód były w stanie i w części produkowały również tarcze, zamówione przez Daimler. W ramach oceny liczbę 32 punktów otrzymała większa liczba operatorów(...)niż wpisana na listę ósemka . Pozostali się na niej nie znaleźli ze względu na ich sytuację rodzinną i majątkową. ŚwiadekA. R.– kierownik kadr zakładu tarcz, która ją oceniała, nie potrafiła dokonać porównania sytuacji powoda w stosunku do nieobjętych listą , którzy uzyskali również 32 pkt.
Dowód : zeznania świadków :G. G. (2)k. 161 ,P. G.k. 57-9,A. R. (2)k. 59-61, lista pracowników przewidzianych dl zwolnień k. 40, porównania sprzedaży rzeczywistej w stosunku do planów k. 21 i 92
SĄD ZWAŻYŁ CO NASTĘPUJE
Poza sporem jest zmniejszenie poziomu sprzedaży, szczególnie na liniiS.na której pracował powód, wyniki ocen operatorów(...)uzyskane w styczniu 2014r, kryteria doboru do zwolnień.
Sporne było natomiast , czy spadek ten uzasadniał wypowiedzenie umowy powodowi , w tym wybór jego osoby do zwolnienia.
Sąd nie ma zastrzeżeń co do prawdziwości przyczyny. Zastosowane jednak kryteria i przebieg procedury spowodowały uznanie wypowiedzenia za nieuzasadnione.
Określenie poziomu zatrudnienia , zatem i ustalenie liczby potrzebnych pracodawcy pracowników jest jego suwerenną decyzją w której zasadność Sąd nie jest uprawniony ingerować.
Powód zwolniony został w ramach ustawy o tzw. zwolnieniach grupowych, choć te, takiego charakteru nie miały. W takim przypadku ( zwolnień indywidualnych ), zgodnie zart. 94 pkt 9 kp, badaniu podlega zasadność wypowiedzeń, w tym prawdziwość podanej przyczyny, obiektywizm i sprawiedliwość przyjętych kryteriów doboru do zwolnień ( vide wyroki SN z 27.11.97r I PKN 401/97, z dnia 19.12.97r I PKN 442/97) .
W pierwszej kolejności, w ramach wspomnianych warunków, Sąd zbadał kolejność dokonywania zwolnień. Miała ona zasadnicze znaczenie dla sprawy, albowiem powód otrzymał wypowiedzenie, jako jedyny z 32 punktami, a kolejni na liście uniknęli zwolnień z uwagi na zamówienie od Daimler AG. Aby spełnić warunek sprawiedliwych i obiektywnych kryteriów pozwana winna była wykazać, że wśród tej grupy ( z 32 pkt) powód był najmniej przydatny, czego nie uczyniła. Z dokonanych ustaleń wynika natomiast, że wręczenie mu oświadczenia było wynikiem przypadku ( jako pierwszemu na liście), co już skutkuje możliwością uznania wypowiedzenia za bezskuteczne.
Drugą przesłanką dla której Sąd uwzględnił powództwo było nieobjęcie oceną dwóch z ośmiu pracowników liniiS., co skutkowało że nie mogli nawet znaleźć się na liście przewidzianych do zwolnień ( w zasadzie jeden z nich zatrudniony przez pozwaną ). Pracodawca jako zasadnicze kryterium doboru wskazał ( nawet w wypowiedzeniu) wynik oceny okresowej. Nie ma żadnych uzasadnionych podstaw, by z grona potencjalnych zwalnianych wykluczać nowozatrudnionego i pracownika tymczasowego, jeżeli wykonują taką samą pracę jak powód ( tzw. niedozwolone kryterium w rozumieniuart. 183akp). Okoliczność wykonywania takiej samej pracy pozwana przyznała w piśmie z 17.02.15r /k. 91/ , zatem brak było podstaw do przyjęcia za wiarygodne zeznań świadkaG.w zakresie w jakim twierdził , że pracownicy tymczasowi nie pracują jako operatorzy(...). Ewentualnie, w przypadku takiego wyłączenia , za nieobiektywne należy uznać kryterium ( zasadnicze) wyboru do zwolnienia w postaci wyniku oceny, skoro część pracowników mu nie podlegała. Pozwana uprawniona jest oczywiście do zatrudniania pracowników tymczasowych, lecz nie mogą oni być lepiej traktowani od własnych, zatrudnionych na podstawie umów o pracę.
Wreszcie, po trzecie, pozwana nie wykazała również, by pozostali operatorzy(...)którzy ocenieni zostali w styczniu 2014r na poziomie 32 pkt pozostawali w gorszej od powoda sytuacji rodzinnej i majątkowej, a co miało ich uchronić od umieszczenia na liście przewidzianych do zwolnień.
Pozostałe dowody jako spójne i wzajemnie logiczne zasługiwały na wiarygodność. Przeprowadzanie szerszego postępowania dowodowego w zakresie wniosków zgłoszonych przez powoda jak i(...)Solidarność 80 przy(...) sp. z o.o.wD.było w tym świetle zbędne i rodziłoby jedynie niepotrzebne przedłużenie postępowania. Nadto wnioski powoda Sąd uznał za spóźnione.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na mocyart. 45§1 kpprzywrócił powoda do pracy w pozwanej , zaś na podstawieart. 47 kporzekł o wynagrodzeniu za czas pozostawania bez pracy, którego kwotę wyliczyła pozwana.
O opłacie postanowiono w oparciu o treść art. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

ZARZĄDZENIE

1
odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełn. pozwanej ;

2
kal. z wpływem lub za 21 dni.

27.07.15r