Sąd Okręgowy w Siedlcach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 312/15
Data wyroku: 2015-07-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Jaszczuk, Krystyna Święcicka, Jerzy Kozaczuk
Słowa kluczowe: Zatarcie Skazania
Podstawa prawna: art. 437 §2 kpk

Sygn. akt II Ka 312/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 17 lipca 2015 r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSO Grażyna Jaszczuk (spr.)

Sędziowie:

SSO Jerzy Kozaczuk
SSO Krystyna Święcicka

Protokolant:

sekr. sąd. Agnieszka Wierzbicka

przy udziale Prokuratora Bożeny Grochowskiej-Małek
po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2015 r.
sprawyM. F.
oskarżonego o przestępstwo zart. 178a § 4 kk
na skutek apelacji, wniesionej przez oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim
z dnia 20 kwietnia 2015 r. sygn. akt II K 1193/14
I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że:
- eliminuje z opisu przypisanego oskarżonemu czynu sformułowanie: "przy czym będąc uprzednio prawomocnie skazanym za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości";
- za podstawę skazania i wymiaru kary pozbawienia wolności przyjmujeart. 178a § 1 kk;
- na podstawieart. 69 § 1 i 2 kk,art. 70 § 2 kkiart. 73 § 2 kkwykonanie wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres 3 (trzech) tytułem próby oraz oddaje go w okresie próby pod dozór kuratora;
- na podstawieart. 71 § 1 kkw zw. zart. 33 § 1 i 3 kkorzeka od oskarżonego grzywnę w ilości 80 (osiemdziesiąt) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 (dziesięć) złotych;
II. w pozostałej zaskarżonej części wyrok utrzymuje w mocy;
III. zwalnia oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa opłaty za obie instancje stwierdzając, że wydatki postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa.
Sygn. akt II Ka 312/15

UZASADNIENIE
M. F.został oskarżony o to, że w dniu 25 października 2014 roku w miejscowościM., powiat(...), województwo(...), kierował po drodze publicznej samochodem osobowym markiN. (...)o numerach tablicy rejestracyjnej(...), będąc w stanie nietrzeźwości 0,56 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, przy czym będąc uprzednio prawomocnie skazanym za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości,
tj. o czyn zart. 178a § 4 k.k.
Sąd Rejonowy w Mińsku Mazowieckim wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2015 r., sygn. akt II K 1193/14:

I
oskarżonegoM. F.uznał za winnego dokonania zarzucanego mu czynu wyczerpującego dyspozycjęart. 178 § 4 k.k.i za ten czyn na podstawieart. 178a § 4 k.k.skazał go na karę 3 /trzech/ miesięcy pozbawienia wolności;

II
na podstawieart. 42 § 2 k.k.iart. 43 § 1 k.k.orzekł wobec oskarżonegoM. F.zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 /dwóch/ lat;

III
zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 70 zł /siedemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu wydatków poniesionych w sprawie oraz kwotę 60 zł /sześćdziesiąt złotych/ tytułem opłaty.

Apelację od przedstawionego wyżej wyroku wniósł oskarżonyM. F., zaskarżając wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, zarzucając mu rażącą niewspółmierność wymierzonej mu kary pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania.
W następstwie tak sformułowanego zarzutu oskarżony wniósł o zmianę wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 20 kwietnia 2015 r., sygn. akt II K 1193/14 i orzeczenie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.
W toku rozprawy odwoławczej oskarżony poparł złożoną apelację i wniosek w niej zawarty. Prokurator wniósł o zmianę kwalifikacji prawnej zarzucanego czynu naart. 178a § 1 k.k.w związku ze zmianą przepisów w tym zakresie, w pozostałej części wnosząc o utrzymanie wyroku w mocy.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Środek odwoławczy wniesiony przez oskarżonego okazał się o tyle skuteczny, o ile doprowadził do zmiany zaskarżonego wyroku w zakresie wskazanym w orzeczeniu Sądu Odwoławczego.
Za zasadne w pierwszej kolejności uznano odniesienie się do kwestii kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonemu czynu, zaś w dalszej kolejności do podniesionego przez oskarżonego zarzutu rażącej niewspółmierności orzeczonej kary.
Podkreślić przy tym należy, iż zasadnicze znaczenie w zakresie kwalifikacji prawnej przypisanego oskarżonemu czynu ma zatracie jego uprzedniego skazania, co zostało uwzględnione z urzędu.
M. F.został skazany za czyn zart. 178a § 1 k.k.wyrokiem Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 13 grudnia 2012r., sygn. akt II K 1262/12 na karę grzywny w wymiarze 80 stawek dziennych, po 10 złotych każda stawka. W w/w wyroku na podstawieart. 42 § 2 k.k.orzeczono także wobec oskarżonego na okres 1 roku środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 21 grudnia 2013 r. Jak wynika z analizy akt niniejszej sprawy,M. F.wykonał wszystkie nałożone na niego w/w wyrokiem obowiązki, a mianowicie w dniu 30 stycznia 2013 r. wykonano karę grzywny, zaś w dniu 23 grudnia 2013 r. wykonano środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów (k. 12).
Zgodnie z dyspozycjąart. 107 § 4a k.k.dodanego ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, w razie skazania na grzywnę zatarcie skazania następuje z mocy prawa z upływem roku od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania. Przepis ten wszedł w życie z dniem 21 marca 2015 r., a zatem z tym też dniem uprzednie skazanieM. F.uległo zatarciu z mocy prawa.
Zatarcie to pozostaje w zgodzie zarówno z art. 21 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, jak i zart. 4 k.k.regulującym kolizję ustaw w czasie mieszczącą się w przedziale zmian normatywnych wyznaczonych ustawą obowiązującą w czasie popełnienia czynu i ustawą obowiązującą w czasie orzekania w sprawie tego czynu, nakazującym stosowanie ustawy względniejszej dla sprawcy.
W tym miejscu przytoczenia wymaga także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2014 r., sygn. III K 381/14 w którym wskazano, iż fakt zatarcia z mocy prawa wcześniejszego skazania za przestępstwo określone wart. 178a § 1 k.k.lub wymienione wart. 178a § 4 k.k., zaistniały w dacie wyrokowania co do popełnienia czynu określonego wart. 178a § 1 k.k., uniemożliwia przyjęcie odpowiedzialności sprawcy na podstawieart. 178a § 4 k.k.także wtedy, gdy do popełnienia tego czynu doszło przed upływem okresu niezbędnego do zatarcia wcześniejszego skazania.
Z uwagi na powyższe, mimo, iż w dacie czynu (25 października 2014 r.) oskarżony był osobą karaną za czyn zart. 178a § 1 k.k., to w dacie wyrokowania przez Sąd Rejonowy (20 kwietnia 2015 r.) oskarżony nie mógł być uznany za uprzednio karanego za czyn zart. 178a § 1 k.k., a ustalenia poczynione w tym zakresie przez Sąd I instancji były błędne. Oskarżony nie popełnił zarzucanego mu czynu także w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych.
W toku kontroli drugoinstancyjnej koniecznością stało się wyeliminowanie z opisu czynu sformułowania dotyczącego uprzedniej karalności oskarżonego i zakwalifikowanie czynu zart. 178a § 1 k.k., mimo, iż oskarżony zaskarżył wyrok jedynie w części orzeczenia o karze, albowiem bez takiej zmiany dokonanej z urzędu wyrok pozostałby rażąco niesprawiedliwy (art. 440 k.p.k.).
Konsekwencją zmiany kwalifikacji prawnej zarzucanego oskarżonemu czynu było orzeczenie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Rozstrzygnięcie o zasadności warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności stanowi bowiem integralną część orzeczenia o karze i w istotnym stopniu wpływa na drugoinstancyjną ocenę, czy orzeczona represja karna nosi cechy rażącej niewspółmierności w rozumieniuart. 438 pkt 4 k.p.k.(vide: post. Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2013 r., sygn. II KK 131/13). W sytuacji odmiennej kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego, przy uwzględnieniu wszelkich okoliczności sprawy istnieją pełne podstawy do uznania, iż zaistniały przesłanki zart. 69 § 1 i 2 k.k.warunkujące orzeczenie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania.
Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Apelacyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 5 marca 2015 r., sygn. II AKa 24/15 pierwszoplanowym kryterium ustaleń możliwości warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonej kary jest uznanie, że tak ukształtowana represja będzie wystarczająca dla osiągnięcia wobec sprawcy celów kary, a w szczególności zapobieżenia powrotowi do przestępstwa.
Warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności musi zatem znajdować swoje odzwierciedlenie w pozytywnej prognozie kryminologicznej. W niniejszej sprawie ocena postawy sprawcy, jego właściwości i warunków osobistych, dotychczasowego sposobu życia oraz ocena jego zachowania po popełnieniu przestępstwa prowadzi do wniosków korzystnych dla oskarżonego.M. F.przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu, złożył obszerne wyjaśnienia w sprawie oraz wyraził skruchę związaną z przedmiotowym zdarzeniem. Jest on młodym, wkraczającym w dorosłe życie człowiekiem, planuje konturowanie nauki oraz podjęcie studiów. Wykonuje także pracę zarobkową, posiadając na utrzymaniu żonę i małoletnie dziecko, które z racji problemów zdrowotnych wymaga szczególnej opieki. W świetle nowelizacji przepisówKodeksu karnegodotyczących zatarcia skazania, uznawany jest również za osobę dotychczas niekaraną.
Kara 3 miesięcy pozbawienia wolności orzeczona z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 3 lat tytułem próby, zdaniem Sądu Okręgowego, uwzględnia cele, jakie powinna ona spełniać w zakresie prewencji indywidualnej i ogólnej, w szczególności przyczyni się do uświadomienia oskarżonemu zgubnego wpływu alkoholu na kierujących wszelkiego rodzaju pojazdami oraz uczyni zadość społecznemu poczuciu sprawiedliwości, dowodząc braku bezkarności dla tego typu zachowań. Wymierzona w ten sposób kara jest współmierna do stopnia jego zawinienia, wystarczająca do tego, by podziałała na młodocianego sprawcę powstrzymująco i uświadomiła mu nieuchronność poniesienia odpowiedzialności za naruszenie porządku prawnego. Spełni również swoje zadania w zakresie prewencji ogólnej, co do poszanowania prawa i kształtowania pozytywnych postaw. Okres próby w wymiarze 3 lat oraz dozór kuratora orzeczony na podstawieart. 73 § 2 k.k.pozwoli również na pełną weryfikację pozytywnej prognozy kryminologicznej.
W oparciu oart. 71 § 1 k.k.w zw. zart. 33 § 1 i 3 k.k.orzeczono wobec oskarżonego karę grzywny w wymiarze 80 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 10 złotych. Wobec orzeczenia kary pozbawienia wolności z dobrodziejstwem warunkowego zawieszenia jej wykonania, kara ta stanowi jedyną realną dolegliwość, która pozwoli oskarżonemu odczuć choć w sferze materialnej naganność jego poczynań (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 29 lipca 1999 r., II AKA 134/99). Nie przekracza ona także możliwości majątkowych i zarobkowych oskarżonego.
W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymano w mocy.
Na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.wydatkami poniesionymi w postępowaniu odwoławczym obciążono Skarb Państwa, uznając, iż przemawiają za tym względy słuszności.
Z tych względów, Sąd Okręgowy orzekł jak w wyroku.