Sąd Rejonowy w Lesku
VI Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Ustrzykach Dolnych
Sygnatura akt: VI K 192/15
Data wyroku: 2015-12-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Daniel Radwański
Słowa kluczowe: Przestępstwa Przeciwko Rodzinie I Opiece
Podstawa prawna: art. 209 §1 kk
Teza: uporczywie uchylał się od wykonywania ciążącego na nim z mocy orzeczenia sądowego i ustawy obowiązku opieki, poprzez niełożenie na utrzymanie małoletniej córki.

Sygn. akt VI K 192/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 grudnia 2015r.
Sąd Rejonowy w Lesku, Zamiejscowy Wydział VI Karny z siedzibą w Ustrzykach Dolnych w składzie:

Przewodniczący SSR Daniel Radwański

Protokolant Beata Filipów
po rozpoznaniu w dniach 02 grudnia i 17 grudnia 2015r. w Ustrzykach Dolnych, na rozprawie
sprawy
B. B.-s.M.iM.z domuM.ur. (...)wS., zam.U.,ul. (...), obywatelstwa polskiego, karanego,PESEL (...)

oskarżonego o to, że:

w okresie od stycznia 2003r. daty dziennej nieustalonej do dnia 27 lipca 2005r., a następnie od 21 lutego 2008r. do dnia 1 sierpnia 2014r. uporczywie uchylał się od wykonywania ciążącego na nim z mocy orzeczenie sądowego i ustawy obowiązku opieki, poprzez nie łożenie na utrzymanie małoletniej córkiL. B.reprezentowanej przez matkęR. P.i przez to naraził ją na niemożność zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych
tj. o czyn z art.art. 209 §1 kk

I
u z n a j eoskarżonegoB. B.za winnego czynu zarzucanego mu aktem oskarżenia, a stanowiącego przestępstwo zart. 209 §1 kki za to na podstawieart. 209 §1 kk

s k a z u j e
go na karę 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności,

II
na podstawieart. 69 §1 i §2 kkiart. 70 §1 kkwykonanie orzeczonej oskarżonemuB. B.kary pozbawienia wolnościwarunkowo zawieszana okres 3 (trzech) lat próby,

III
na podstawieart. 72 §1 pkt 3 kkzobowiązujeoskarżonegoB. B.w okresie próby do wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na rzecz małoletniej córkiL. B..

IV
na podstawieart. 624 §1 kpkoraz art. 17 ust. 1 ustawy „o opłatach w sprawach karnych” z dnia 23.06.1973 r. (Dz.U. z 1983r. Nr49, poz.223 z zm.)zwalniaoskarżonego od uiszczenia kosztów sądowych w tym opłaty, a wydatkami obciąża Skarb Państwa.

Sygn. akt VI K 192/15

UZASADNIENIE
wyroku z dnia 17 grudnia 2015r.
OskarżonyB. B.jest ojcem małoletniejK. G.oraz małoletniej pokrzywdzonejL. B.ur. (...)
Na podstawie ugody zawartej przed Sądem Rejonowym w(...)sygn. akt III RC 45/02 oskarżony zobowiązał się płacić do rąkR. P.alimenty na rzecz małoletniejL. B.w kwocie 150 zł miesięcznie. Następnie na podstawie ugody zawartej przed Sądem Rejonowym w(...)sygn. akt III RC 261/03 oskarżony zobowiązał się płacić do rąkR. P.alimenty na rzecz małoletniejL. B.w kwocie 180 zł miesięcznie. Na podstawie kolejnej ugody zawartej przed Sądem Rejonowym w(...)sygn. akt III RC 27/10 oskarżony zobowiązał się płacić do rąkR. P.alimenty na rzecz małoletniejL. B.w kwocie 300 zł miesięcznie do dnia 15 każdego miesiąca.
Jedyną wpłatę na poczet w/w alimentów w wysokości 1400 zł oskarżony dokonał w dniu 9 stycznia 2003r. W okresie od stycznia 2003r. daty dziennej nieustalonej, do dnia 27 lipca 2005r., a następnie od 21 lutego 2008r. do dnia 1 sierpnia 2014r. oskarżony nie łożył na utrzymanie małoletniej córkiL. B., w tym przede wszystkim nie płacił należnych od niego alimentów.
W w/w okresie oskarżony realizował swój obowiązek alimentacyjny wobec małoletniej córkiK. G.płacąc do rąk jej matki po 250 zł miesięcznie.
Oskarżony przez okres trwania ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego zatrudniony był jedynie przez krótkie okresy, a przeważnie nie miał stałej pracy i utrzymywał się z dochodów uzyskiwanych z prac dorywczych, a także pomocy finansowej matkiM. B., u której mieszka.
W okresie objętym aktem oskarżenia małoletniaL. B.mieszkała z matkąR. P.wU.,S.i innych bliżej nieustalonych miejscowościach, a od końca 2012r. do bliżej nieustalonego dnia 2014r. wL.. W tym okresie oskarżony nie miał z nimi kontaktu. Następnie małoletnia zamieszkała u babkiS. T.wU., a jej matkaR. P.wyjechała do pracy do Wielkiej Brytanii. Matka małoletniej część swoich dochodów wysyła swojej matce z przeznaczeniem na utrzymanieL. B., jednakże pomimo tegoS. T.musi na utrzymanie małoletniej pokrzywdzonej przeznaczać część swojej emerytury. W okresie, w którym małoletnia mieszkała wU., oskarżony kilka razy dał jej drobne kwoty. Jednakże z powodu niechęci małoletniej do kontaktów z nim, oskarżony zaprzestał dalszych kontaktów.
Na podstawie decyzji BurmistrzaU.z dnia 30.05.2014r. oskarżony został uznany za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Na dzień 13.08.2014r. zadłużenie oskarżonego z tytułu alimentów na rzeczL. P.wynosiło 5.366 zł, z tytułu odsetek 6.018,92 zł, wobec ZUS 1397,90 zł, z tytułu zaliczki alimentacyjnej finansowanej z budżetu gminy ((...)) 6993 zł i wobec funduszu alimentacyjnego(...)18.741,43 oraz odsetek z tego tytułu w kwocie 6.517,33 zł. Do chwili wydania wyroku w sprawie, oskarżony nie uregulował w/w zaległości nawet w części.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zeznańR. P.(k.8),M. B.(k.131-132),L. B.(k.131),S. T.(k.131), decyzji z dnia 30.05.2014r. (k.3), odpisu prot. rozprawy (k.9), informacji komornika (k.13), karty rozliczeniowej (k.14), pisma(...)z dnia 12.08.2014r. (k.15), decyzjiP.. MiastaL.z dnia 10.12.2012r. i 10.10.2013r. (k.17-20), informacji PUP z dnia 18.08.2014r. (k.23), informacji ZUS z dnia 04.09.2014r. (k.24-27), karty karnej (k.100), dowodów wpłat (k.116-129).
OskarżonyB. B.ma 38 lata. Jest kawalerem, ma dwójkę dzieci. Był karany. Jest bezrobotny, utrzymuje się z prac dorywczych i pomocy matki.
S.faktyczny Sąd ustalił na podstawie wyżej wskazanych dowodów. Zeznania świadków, co do okoliczności związanych ze stanem majątkowym oskarżonego oraz realizowaniem przez niego obowiązku alimentacyjnego wobec małol.L. B., były spójne i kategoryczne. Świadkowie potwierdzili, że oskarżony nie płacił alimentów na rzecz pokrzywdzonej, a ciężar zapewnienia małoletniej koniecznego utrzymania w całości spoczywa na matce małoletniej, która była zmuszona wyjechać do pracy za granicę, oraz jej babce, która sprawuje bieżącą pieczę nad małoletnią. Brak realizacji przez oskarżonego obowiązku alimentacyjnego wobecL. B., znajdował potwierdzenie także w dokumentach wydanych przez komornika sadowego i organy właściwe dla wypłaty uprawnionejL. B.świadczeń alimentacyjnych.
OskarżonyB. B.przyznał się na rozprawie do zarzuconego mu czynu i wyjaśnił (wyjaśnienia oskarżonego k.110-111), że jest bezrobotny, bez majątku, a niewielkie dochody uzyskiwane z prac dorywczych w części przeznacza na zapłatę alimentów na rzecz swojej córkiK. G.. Wyjaśnił ponadto, że płaci alimenty tylko na jedno dziecko, aby nie zalegać ze świadczeniami przynajmniej na rzecz jednej uprawnionej. Wyjaśnił też, że małoletniej dawał drobne kwoty na słodycze, gdy spotykał ją wU..
Wyjaśnienia oskarżonego były wiarygodne i znajdowały potwierdzenie w zeznaniach świadków oraz dowodach w postaci dokumentów zgromadzonych w aktach.
Sąd zważył, co następuje:
Na podstawie dokonanych ustaleń faktycznych Sąd stwierdził, że oskarżonyB. B.dopuścił się czynu zart. 209 § 1 kkzarzuconego mu w akcie oskarżenia czynu.
Występek zart. 209 § 1 kkktóry popełnia ten, kto uporczywie uchyla się od wykonania ciążącego na nim, z mocy ustawy lub orzeczenia sądowego obowiązku opieki, przez niełożenie na utrzymanie osoby najbliższej lub innej osoby i przez to naraża ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Czyn został popełniony w ten sposób, że w okresie wskazanym w akcie oskarżenia,B. B.uporczywie uchylał się od ciążącego na nim z mocy ustawy i tytułów wykonawczych Sądu Rejonowego w(...)Sądem Rejonowym w(...)sygn. akt III RC 45/02, III RC 261/03 i III RC 27/10, obowiązku alimentacyjnego wobec córkiL. B., czym naraził ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych.
Istotą tego czynu, jest "uporczywość" rozumiana, jako zachowanie długotrwałe, powtarzalne, nacechowane złą wolą i nieustępliwością, skierowaną na niewywiązywanie się z obowiązku płacenia alimentów, przez osobę mając obiektywną możliwość wykonania tego obowiązku.S.tego, rozciągniętego w dłuższym czasie, nie przerywa krótkotrwałe realizowanie obowiązku. Zachowanie to musi z kolei powodować stan bezpośredniego i konkretnego zagrożenia niemożnością zaspokojenia potrzeb osoby uprawnionej. Te podstawowe potrzeby, to nie tylko potrzeby w zakresie minimum egzystencji jak wyżywienie, odzież, potrzeby higieniczne, ale również potrzeby związane z uzyskaniem niezbędnego wykształcenia i korzystaniem z dóbr kulturalnych. Skutku tego przestępstwa nie usuwa fakt, że potrzeby te są zaspokajane przez inną osobę, np. drugiego z rodziców, który czyni to kosztem znacznych poświęceń albo w wyniku świadczeń dokonywanych z funduszy publicznych.
Z ustalonego stanu faktycznego wynikało, że zachowanie oskarżonego spełniało wskazane znamiona czynu zart. 209 § 1 kk.
Oskarżony jest młody, zdrowy i zdolny pracy, a przy wykazaniu wymaganej od niego determinacji do wykonywania pracy zarobkowej, mógłaby uzyskiwać wynagrodzenie, chociażby w minimalnej ustawowej wysokości, które pozwalałoby mu na płacenie alimentów. Zresztą oskarżony wyjaśnił, że z prac dorywczych uzyskuje dochody, z których płaci alimenty na drugie dziecko. Oskarżony ma więc możliwość zaspokajania, przynajmniej w części roszczeń alimentacyjnych obu córek.
Jednakże oskarżony tego nie robił i celowo zaspokajał potrzeby tylko jednej córki, z którą czuł się bliżej związany, mając jednocześnie świadomość, że sytuacja ta może spowodować dla niego negatywne skutki z powodu nie alimentacjiL. B..
W ustalonym stanie faktycznym, potrzeby pokrzywdzonej były pokrywane z funduszu alimentacyjnego, ale także przez ich matkę, która podjęła wysiłek pracy zarobkowej za granicą oraz dzięki pomocyS. T., co usunęło realne zagrożenie dla zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych małoletniej pokrzywdzonej.
Za czyn stanowiący przestępstwo z art. zart. 209§1 kkSąd skazał oskarżonego na karę 4 miesięcy pozbawienia wolności. Kara ta została wymierzona blisko dolnej granicy ustawowego zagrożenia. Jako okoliczność obciążającą Sąd przyjął długi okres nie alimentacji i oraz powstałe w jej wyniku znaczne zadłużenie wobec instytucji publicznych. Natomiast jako okoliczność łagodzącą Sąd potraktował stronę podmiotową zaniechania oskarżonego, który co do zasady widział konieczność płacenia alimentów na obie córki, jednakże z powodu braku regularnych dochodów, pozwalających mu na płacenie wszystkich swoich zobowiązań alimentacyjnych, wybrał wg. niego mniejsze zło i realizowanie w całości obowiązku tylko w stosunku do jednej z córek.
Na podstawieart. 69 §1 i §2 kkiart. 70 §1 kkwykonanie orzeczonej oskarżonemuB. B.kary pozbawienia wolności, Sąd warunkowo zawiesił na okres 3 lat próby. Długość okresu warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności uwzględniała funkcję prewencyjną orzeczonej kary. Oskarżony został skazany za czyn, który był rozciągnięty czasowo i do jego znamion należała uporczywość. Ponadto przewidywany czas trwania obowiązku alimentacyjnego wobec małol.L. B.może wynosić jeszcze co najmniej trzy lata. Dlatego ważne było, aby okres zawieszenia wykonania kary pozbawiania wolności, mobilizował oskarżonego do wykonywania obowiązku alimentacyjnego wobec pokrzywdzonej. Tym samym zrealizowana zostanie funkcja prewencyjna i wychowawcza kary.  Na podstawieart. 72 §1 pkt 3 kkSąd zobowiązał oskarżonegoB. B.w okresie próby do wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na rzecz małoletniej córkiL. B..
Na podstawieart. 624 §1 kpkoraz art. 17 ust. 1 ustawy „o opłatach w sprawach karnych” z dnia 23.06.1973 r. (Dz.U. z 1983r. Nr49, poz.223 z zm.) Sąd zwolnił oskarżonego od uiszczenia kosztów sądowych w tym opłaty, a wydatkami obciążył Skarb Państwa. Orzeczenie to znajdowało uzasadnienie w trudnej sytuacji majątkowej skazanego oraz ciążących na nim zobowiązań alimentacyjnych w dużej wysokości.