Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 289/15
Data wyroku: 2015-05-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Barbara Braziewicz, Leszek Dąbek, Ewa Buczek – Fidyka
Słowa kluczowe: Czyny Niedozwolone
Podstawa prawna: art. 448 kc

Sygn. akt III Ca 289/15

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 maja 2015 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek (spr.)
Sędzia    SO Barbara Braziewicz
SR del. Ewa Buczek – Fidyka
Protokolant    Aleksandra Sado-Stach
po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2015 r. w Gliwicach
na rozprawie
sprawy z powództwaR. S.
przeciwko Skarbowi Państwa - Dyrektorowi Aresztu Śledczego wZ.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu
z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt I C 854/11

1
oddala apelację;

2
nie obciąża powoda kosztami postępowania odwoławczego;

3
przyznaje radcy prawnemuM. S.od Skarbu Państwa (Sądu Rejonowego w Zabrzu) kwotę 73,80 zł (siedemdziesiąt trzy złote osiemdziesiąt groszy), w tym kwotę 13,80 zł (trzynaście złotych osiemdziesiąt groszy) podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu powodowi w postępowaniu odwoławczym.

SSR (del.) Ewa Buczek-Fidyka SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz
Sygn. akt III Ca 289/15
Sygn. akt III Ca 289/15

UZASADNIENIE
PowódR. S.ostatecznieżądał zasądzenia na jego rzecz od poz-wanego Skarbu Państwa - Dyrektora Aresztu Śledczego wZ.zadośćuczynienia
za krzywdę w kwocie 8.00zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia powództwa oraz zwrotu kosztów procesu.
Uzasadniając żądanie twierdził, że w czasie pobytu w Areszcie Śledczym wM.-wicach Dyrektor tego Aresztu pozytywnie rozpatrzył jego wniosek o protezowanie jego jamy ustnej, co skutkowało podjęciem przez niego leczenia stomatologicznego i w jego trakcie usunięciem zębów oraz korzeni zębów. W trakcie leczenia został przeniesiony do Aresztu Śledczego wZ., gdzie pomimo rozpoczętego leczenia stomato-logicznego Dyrektor tego Aresztu odmówił zgody na dalsze leczenie stomatologiczne
i bezpłatne oprotezowanie jamy ustnej powoda. Niezakończone leczenia powoda doprowadziło u niego do powstania cierpień psychicznych, gdyż w pozbawiony jest on obecnie możliwości spożywania wszelkich pokarmów i normalnego funkcjonowania oraz utracił wiarę w swoją atrakcyjność.
Pozwany Skarb Państwa – Dyrektor Aresztu Śledczego wZ.wnosił o oddalenie powództwa i zasądzenie na jego rzecz od powoda zwrotu kosztów procesu. Zarzucił, że w dokumentacji medycznej powoda brak jest jakiejkolwiek informacji
o udzieleniu mu zgody na protezowanie jamy ustnej oraz że nie mógł on otrzymać takiej zgody z uwagi na regulacjęart. 115 k.k.w.w związku z § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 12 2003r. w sprawie warunków i sposobu zaopatrzenia osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych w protezy, przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze (Dz.U. nr 204, poz. 1986).
Sąd Rejonowy w Zabrzuw wyroku z dnia 14 11 2014r. oddalił powództwo, przyznał pełnomocnikowi powoda od Skarbu Państwa koszty nieopłaconej pomocy prawnej oraz „odstąpił od obciążania powoda kosztami postępowania”.
W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia przywołał regulację art. 417
iart. 448 k.c.w związku zart. 23 k.c.iart. 24 k.c.oraz§ 4 ust. 1wskazanego powyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Następnie dokonała oceny poczynionych
w sprawie ustaleń faktycznych i stwierdził, że zachowanie pozwanego nie było sprzeczne z tymi regulacjami prawnymi, gdyż powód nie spełniał przewidzianych w § 4 ust. 1 b warunków, co już tylko z tego powodu czyniło powództwo bezzasadnym. Ponadto wskazał, że w książeczce zdrowia powoda nie zawarto informacji o udzieleniu w Areszcie Śledczym wM.zgody na protezowanie, „co przemawiało na za przyjęciem, że formalnie nie została ona udzielona”, że po przyjęciu go do Aresztu Śledczego wZ.sanacja jego jamy ustnej nie została zakończona, gdyż w dniu 12 03 2012r. odmówił stawienia się na badania oraz że z opinii biegłego jednoznacznie wynika, że brak zgody pozwanego na protezowanie nie miało negatywnego wpływu
na stan zdrowia powoda, co dodatkowo przemawiało za oddaleniem powództwa.
O kosztach procesu orzekał na mocy regulacjiart. 102 k.p.c.uwzględniając sytuację materialną powoda oraz fakt jego ponownego osadzenia w zakładzie karnym. Należne pełnomocnikowi powoda koszty nieopłaconej pomocy prawnej przyznał stosując regulację § 18, § 11 ust. 1 pkt 25 oraz § 2 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 09 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej
z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348, z późniejszymi zmianami).
Orzeczenie zaskarżyłpowódR. S.wnosząc o jego zmianę
przez uwzględnienie powództwa i zasądzenie na od pozwanego kosztów świadczonej
z urzędu pomocy prawnej w toku postępowania odwoławczego zwrotu kosztów,
bądź uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Zarzucał, że przy ferowaniu wyroku naruszono prawo procesowe, regulacjęart. 233 § 1 k.p.c.poprzez przekroczenie przez Sąd pierwszej instancji granic swobodnej oceny dowodów i uznanie, iż opinia biegłego sądowego oraz opinia uzupełniająca są miaro-dajne i wyczerpujące podczas, gdy biegły sporządził opinie wyłącznie na podstawie dokumentacji pomijając bezpośrednie badanie powoda.
Ponadto zarzucał, że przy ferowaniu wyroku naruszono prawo materialne, regulacje:
- § 4 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 12 2003r. w sprawie warunków i sposobu zaopatrzenia osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych w protezy, przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze (Dz.U. nr 204, poz. 1986),
-art. 417 § 1 k.c.w związku zart. 77 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej,
gdyż działanie pozwanego w zakresie odmowy przyznania powodowi bezpłatnej protezy jamy ustnej nosiło znamiona deliktu władzy publicznej oraz doprowadziło
do pogorszenia stanu zdrowia powoda.
Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje:
Sąd pierwszej instancji trafnie zakwalifikował roszczenia powoda przyjmując, że ma ono źródło w reżimie odpowiedzialności deliktowej, a następnie orzekając
w sprawie skonstruował prawidłową podstawę faktyczną orzeczenia.
Zawarte w części ustalającej uzasadnienia zaskarżonego wyroku ustalenia faktyczne – poza ustaleniami dotyczącymi konieczności protezowania jamy ustnej powoda - nie były kwestionowane w apelacji.
W znacznej części dotyczą one faktów bezspornych pomiędzy stronami,
a w pozostałym zakresie mają podstawę w zgromadzonym w sprawie materiale, który
w tej części jest logiczny, zaś informacje zawarte w poszczególnych źródłach dowo-dowych nawzajem się uzupełniają i potwierdzają i jako takie są w pełni wiarygodne.
Prawidłowe są również ustalenia faktyczne kwestionowane przez pozwanego.
Zostały one poczynione na podstawie informacji zawartych w prawidłowo sporządzonych opinii biegłego i jego opinii uzupełniającej, których moc dowodowa została w sposób prawidłowy oceniona przez Sąd Rejonowy.
Jakkolwiek bowiem opinie te zostały sporządzone wyłącznie na podstawie dokumentacji lekarskiej zawartej w aktach sprawy, to od czasu opuszczenia przez powoda Aresztu Śledczego wZ.do czasu ich sporządzenia minęło ponad trzy lata
i jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji z uwagi na znaczy upływ czasu oraz niewątpliwie powstałe w tym okresie zmiany w stanie uzębienia powoda bezpośrednie badania powoda „nie mogło mieć większego wpływu na treść opinii” oraz co słusznie podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku pominięcie tych badań zostało spowodowane zachowaniem skarżącego, który nie stawił na wyznaczone przez biegłego badania.
Dlatego czyniąc te ustalenia Sąd Rejonowy nie naruszył zawartej wart. 233 § 1 k.p.c.zasady swobodnej oceny dowodów i podniesiony w apelacji zarzut jej naruszenia jest nieuzasadniony.
Z tych też względów Sąd odwoławczy przyjął za własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji.
W świetle podstawy faktycznej powództwa roszczenie powoda ma źródło
w regulacjachart. 448 k.c.w z związkuart. 417 k.c.iart. 24 k.c.statuującej odpowiedzialność Skarbu Państwa za szkody niematerialne wyrządzone przez niezgodne z prawem działania i zaniechania przy wykonywaniu władzy publicznej.
Dla powstania tej odpowiedzialności konieczne jest żeby działania lub zanie-chania pozwanego były bezprawne, co w okolicznościach sprawy sprowadza się
do naruszenia przez pozwanego regulacji § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 12 2003r. w sprawie warunków i sposobu zaopatrzenia osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych w protezy, przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze (Dz.U. nr 204, poz. 1986)
Dokonana przez Sąd Rejonowy ocena prawna tego zagadnienia jest prawidło-wa i Sąd odwoławczy ją podziela i przyjmuje za własną (orzecz. SN z dn. 26 04 1935r. C III 473/34, Zb. U.z 1935r. poz. 496).
W szczególności w jej ramach nie naruszono przywołanej w apelacji regulacji § 4ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia.
W toku postępowania nie wykazano bowiem żeby stan zdrowia pozwanego wymagał oprotezowania jego jamy ustnej, wprost przeciwnie z opinii biegłego i poczy-nionych na jej podstawie ustaleń faktycznych wynikało, że brak oprotezowania
nie miała wpływu na stan zdrowia pozwanego oraz co należy podkreślić, gdyby nawet mógł on mieć taki wpływ to w czasie pobytu powoda w Areszcie Śledczym wZ.oprotezowanie jego jamy ustnej nie mogło zostać przeprowadzone, gdyż proces leczenia nie został zakończony na skutek odmowy powoda stawienia się na badania.
Z tego też powodu nie można pozwanemu przypisać winy za powstałe w psy-chice powoda ewentualne negatywne konsekwencje braku opretozowania jego jamy ustnej w czasie jego tymczasowego aresztowania (nie zostały one przez powoda wyka-zane), co w świetle przywołanych powyżej regulacji prawnych czyni jego powództwo bezzasadnym
Znalazło to prawidłowe odzwierciedlenie w zaskarżonym wyroku i apelacja jest bezzasadna.
Reasumując zaskarżony wyrok jest prawidłowy i dlatego apelację powoda jako bezzasadną oddalono na mocy regulacjiart. 385 k.p.c.
Ustanowionemu z urzędu radcy prawnemu reprezentującemu powoda przyznano wynagrodzenie od Skarbu Państwa w oparciu o regulację  § 15
w związku z§ 12 ust. 1 pkt 1 i § 10 pkt 25 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 09 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz.U. nr 163, poz. 1348, z późniejszymi zmianami).
SSR (del.) Ewa Buczek-Fidyka SSO Leszek Dąbek SSO Barbara Braziewicz