Sąd Okręgowy w Siedlcach
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 180/14
Data wyroku: 2014-10-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Katarzyna Antoniak
Słowa kluczowe: Świadczenia Przedemerytalne
Podstawa prawna: art. 2 ustawy o świadczenia przedemerytalnych

Sygn. akt IV U 180/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 października 2014r.
Sąd Okręgowy w Siedlcach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

SSO Katarzyna Antoniak

Protokolant

st. sekr. sądowy Iwona Chojecka

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2014r. wS.
odwołaniaA. D.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
z dnia(...)r. (Nr(...))
w sprawieA. D.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
o prawo do świadczenia przedemerytalnego
zmienia zaskarżoną decyzję i ustala prawoA. D.do świadczenia przedemerytalnego od(...)
Sygn. akt: IV U 180/14

UZASADNIENIE
Decyzją z(...). Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS., działając na podstawieart.2 ust.1 pkt 5 oraz ust.3 pkt 1, 2 i 3 ustawy z 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnychodmówiłA. D.prawa do świadczenia przedemerytalnego z uwagi na brak 40-letniego okresu uprawniającego do emerytury. Organ rentowy podniósł, że do stażu ubezpieczeniowego nie uwzględniono okresu pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym rodziców od 1(...)., gdyż z uwagi na odległość między gospodarstwem rolnym położonym w miejscowościP.aP. S. Z.wS., do którego uczęszczał ubezpieczony wynoszącą 36 km oraz związane z tym dojazdy, a także konieczność nauki po szkole nie jest możliwe, aby ubezpieczony wykonywał stałą pracę w gospodarstwie rolnym nawet w niepełnym wymiarze czasu pracy.
Odwołanie od w/w decyzji złożyłA. D.wnosząc o jej zmianę i przyznanie mu prawa do świadczenia przedemerytalnego. W uzasadnieniu stanowiska podniósł m.in., że wbrew ustaleniom organu rentowego we wskazanym okresie stale pracował w gospodarstwie rolnym rodziców w wymiarze przekraczającym połowę wymiaru czasu pracy. Okoliczność, że uczył się wówczas wS.nie przeszkadzała mu w tej pracy. Przez cały okres mieszkał w domu rodzinnym i po powrocie ze szkoły wykonywał pracę w gospodarstwie. Wskazał, że gospodarstwo rodziców miało powierzchnię blisko 10 ha, z czego 6,5 ha stanowiły grunty orne. Na krótko przed rozpoczęciem nauki wS.zmarła matka ubezpieczonego, a jego ojciec w związku z chorobą psychiatryczną przez większość czasu przebywał w szpitalu wŁ.. Praca w gospodarstwie rolnym była więc koniecznością i wykonywał ją razem z bratemJ. D., który uczył się wówczas zaocznie wT. R.wS.(odwołanie k.2-3).
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powołując się na argumenty przytoczone w zaskarżonej decyzji (odpowiedź na odwołanie k.5-6).
Sąd ustalił, co następuje:
UbezpieczonyA. D.mając ukończony(...)rok życia, w dniu(...)wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.z wnioskiem o świadczenie przedemerytalne (wniosek o świadczenie przedemerytalne z(...)k.1 akt o świadczenie przedemerytalne). Na podstawie przedłożonych do wniosku dokumentów organ rentowy ustalił, że do(...),tj. do dnia rozwiązania ostatniej umowy o pracę, co nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, ubezpieczony udowodnił okres składkowy i nieskładkowy w wymiarze 34 lata i 7 miesięcy, a po uzupełnieniu tego okresu okresem pracy w gospodarstwie rolnym rodziców od(...)łączny okres ubezpieczenia wynosi 38 lat, 2 miesiące i 10 dni (notatka w sprawie zaliczenia okresów pracy w gospodarstwie rolnym oraz karta przebiegu zatrudnienia k.19-20 akt o świadczenie). Rozpatrując uprawnienia do świadczenia organ rentowy nie uwzględnił okresu pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym rodziców od(...)z uwagi na trwającą w tym okresie naukę ubezpieczonego wP. S. Z.wS.i związane z tym dojazdy do szkoły oraz konieczność nauki w domu. Wskazując na powyższe decyzją z(...)organ rentowy odmówił ubezpieczonemu prawa do świadczenia przedemerytalnego (decyzja z(...)k.21 akt o świadczenie przedemerytalne).
Ubezpieczony pozostawał w zatrudnieniu w(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwK.. Zatrudnienie to trwało w okresie od(...). i ustało na skutek wypowiedzenia przez pracodawcę z przyczyn niedotyczących pracownika (świadectwo pracy z(...). k.13-14 akt o świadczenie przedemerytalne). Od(...)ubezpieczony zarejestrowany jest jako osoba bezrobotna, obecnie bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych, który pobierał przez ponad 6 miesięcy – w okresie od(...)Od chwili zarejestrowania ubezpieczony nie odmówił propozycji pracy (zaświadczenie Powiatowego(...)wŁ.z(...)k.15 akt o świadczenie przedemerytalne). Na datę rozwiązania stosunku pracy ubezpieczony udowodnił okres składkowy i nieskładkowy z tytułu zatrudnienia w(...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwK.w wymiarze 34 lata i 7 miesięcy dni (zestawienie okresów zatrudnienia k.20 akt o świadczenie przedemerytalne).
Ubezpieczonyurodził się w dniu (...)w miejscowościP.gminaP.powiatŁ.. Rodzice ubezpieczonegoG.iJ.małż.D.od lat 60-tych XX wieku byli posiadaczami gospodarstwa rolnego położonego na terenie wsiP.o powierzchni(...)ha, a następnie stali się jego właścicielami - w trybieustawy z 26 października 1971r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych(zaświadczenie Starostwa Powiatowego wŁ.z(...)k.9 akt o świadczenie przedemerytalne). Ubezpieczony od urodzenia mieszkał z rodzicami na terenie powyższego gospodarstwa (zaświadczenie o zameldowaniu k.8 akt o świadczenie przedemerytalne). Po ukończeniu szkoły podstawowej, w latach(...)ubezpieczony kontynuował naukę wL. O.wŁ.. Szkołę tę ukończył w dniu(...)(zaświadczenie zZespołu Szkół Nr (...)wŁ.k.11 akt o świadczenie przedemerytalne). Po ukończeniu liceum, w roku szkolnym(...)ubezpieczony uczęszczał do dwuletniegoP. S. Z.wS.w zawodzie radiotechnika i telewizja. Naukę ukończył uzyskując tytuł technika elektronika (zaświadczenie zZespołu Szkół (...)wS.k.12 akt o świadczenie przedemerytalne). Od ukończenia(...)roku życia – w dniu(...)do podjęcia pierwszej pracy zawodowej w dniu(...)ubezpieczony łączył naukę w szkole – początkowo w liceum wŁ., a następnie w studium policealnym wS.z pracą w gospodarstwie rolnym rodziców. Na posiadanych gruntach uprawiane było zboże, ziemniaki. W gospodarstwie hodowane były krowy w ilości około 5 sztuk, trzoda chlewna w ilości około 20 sztuk jednocześnie, owce w ilości kilku sztuk, drób. Był koń wykorzystywany do prac polowych. Odległość ze wsiP.doS., gdzie po ukończeniu liceum uczył się ubezpieczony wynosi 36 km. Nauka wP. S. Z.wS.odbywała się przez 4 dni w tygodniu od godziny 8 do 14. Ubezpieczony wychodził z domu około godziny 7, a wracał około godziny 15. Do szkoły dojeżdżał autobusem relacjiS.-S.. Dotarcie do szkoły i ze szkoły do domu zabierało mu po około godzinie czasu (autobus jechał około 45 minut). Na dwa miesiące przed podjęciem nauki wS.– w dniu(...)zmarła matka ubezpieczonegoG. D.(kopia odpisu skróconego aktu zgonu matki ubezpieczonego k.4 akt sprawy). W tym czasie ojciec ubezpieczonego od pewnego czasu zmagał się z chorobą psychiatryczną i przez większość czasu przebywał w szpitalu wŁ.. W związku z taką sytuacją rodzinną obowiązki związane z pracą w gospodarstwie rolnym spadły na ubezpieczonego i jego starszego o cztery lata brataJ. D., który w 1976r. ukończyłT. R.wS.. Rano przed wyjazdem doS.przez około godzinę ubezpieczony pracował przy obrządku zwierząt – ich karmieniu, dojeniu krów. Po powrocie ze szkoły, poza sezonem prac polowych, również pracował przy obrządku zwierząt (przygotowaniu karmy, karmieniu) i przy innych bieżących pracach w gospodarstwie np. młócenie. Zajmowało mu to około 4 godzin. W okresie prac polowych – sianokosy, żniwa, wykopki i w dni wolne od zajęć w szkole praca w gospodarstwie rolnym zabierała ubezpieczonemu znacznie nawet kilkanaście godzin na dobę (zeznania świadków:R. M.k.12-12v – nagranie od minuty 16 do 20,B. W.k.12v – nagranie od minuty 20 do 24 iJ. D.k.12v-13 – nagranie od minuty 24 do 30 oraz zeznania ubezpieczonego k.13 - nagranie od minuty 30 do 31 i k.11v - nagranie od minuty 1 do 12).
Sąd zważył, co następuje:
OdwołanieA. D.podlegało uwzględnieniu.
Zgodnie z art.2 ust.1 pkt 5 ustawy 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. Nr 120, poz.1252 ze zm.) prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisówustawy z 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn. Ponadto, jak stanowi dalej ustęp 3 wskazanego przepisu świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ustępie 1 po upływie co najmniej 6 miesięcy pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki:

1
nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna,

2
w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych, nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych,

3
złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 6-miesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych.

Rozstrzygnięcie sprawy wymagało zbadania czy ubezpieczony do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy ,tj. do 31 marca 2013r. posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 40 lat. Poza sporem pozostaje bowiem, że ubezpieczony spełnia pozostałe wymienione wyżej przesłanki nabycia świadczenia przedemerytalnego. Jak wynika z zaskarżonej decyzji organ rentowy uznał za udowodniony przez ubezpieczonego do dnia rozwiązania stosunku pracy okres składkowy i nieskładkowy w wymiarze 34 lata i 7 miesięcy. Ponadto do okresu uprawniającego do emerytury zaliczył okres pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym rodziców od ukończenia 16. roku życia ,tj. od(...)przypadający na czas nauki ubezpieczonego w Liceum Ogólnokształcącym wŁ.. Łącznie uznany okres ubezpieczenia wyniósł 38 lat, 2 miesiące i 10 dni. Rozstrzygnięcie sprawy wymagało zbadania, czy do okresu ubezpieczenia zaliczyć należy okres dalszej pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym rodziców ,tj. od(...)(od(...). ubezpieczony podjął pracę zawodową). Organ rentowy stanął na stanowisku, że we wskazanym okresie ubezpieczony ucząc się wP. S. Z.wS.nie mógł stale pracować w gospodarstwie rolnym rodziców w wymiarze uprawniającym do zaliczenia tego okresu do stażu ubezpieczeniowego. Podniósł, że nie pozwalały na to zarówno dojazdy do szkoły, jak i charakter szkoły i czas poświęcony na naukę.
Analizując dokonane w sprawie ustalenia Sąd doszedł do przekonania, że stanowisko organu rentowego jest niezasadne i nie uwzględnia wszystkich okoliczności sprawy. Poza sporem pozostaje, że nauka wP. S. Z.wS.wymagała od ubezpieczonego dojazdów doS.i z powrotem przez cztery dni w tygodniu. Jednakże odległość dzielącaP.odS.,tj. 36 km nie jest odległością, która nie pozwalałaby ubezpieczonemu na dojeżdżanie do szkoły i stale wykonywanie pracy w gospodarstwie rolnym. Ze spójnych i logicznych zeznań ubezpieczonego wynika, że dotarcie do szkoły i ze szkoły do domu zabierało mu po godzinie czasu, a zatem łącznie 2 godziny dziennie. Ubezpieczony wychodził z domu o godzinie 7 rano, a powracał do niego około godziny 15. Ze spójnych zeznań przesłuchanych w sprawie świadków – mieszkańców wsiP.oraz brata ubezpieczonego -J. D., a także z zeznań ubezpieczonego wynika, że ubezpieczony zarówno rano przed opuszczeniem domu, jak i po powrocie do domu stale - codziennie pracował w gospodarstwie rolnym rodziców. Wykonywał prace z zakresu obrządku zwierząt, prace polowe i inne prace niezbędne w gospodarstwie i w obejściu. Prace te zabierały mu co najmniej 5 godzin dziennie, a w dni wolne od szkoły i w okresie nasilonych prac polowych nawet kilkanaście godzin dziennie. W przekonaniu Sądu powyższych ustaleń nie podważa specyfika szkoły –P. S. Z.z zakresu radiotechniki i telewizji. Nie ulega wątpliwości, że nauka w szkole o takim profilu wymagała od ubezpieczonego nauki również w domu. Podkreślić jednak należy, że ubezpieczony pracował w gospodarstwie rolnym przez około godzinę rano - przed wyjściem z domu i następnie przez kilka godzin po powrocie do domu około godziny 15. Trzeba również podkreślić, że opisana wyżej sytuacja rodzinna ubezpieczonego (śmierć matki i choroba ojca) sprawiła, że praca ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym była koniecznością i powodowała, że ubezpieczony musiał łączyć naukę w studium z pracą w gospodarstwie rolnym. W rozpatrywanym okresie poza ubezpieczonym pracą w gospodarstwie zajmował się jedynie starszy o 4 lata brat ubezpieczonego. Niewątpliwie areał gospodarstwa i ilość hodowanych w nim zwierząt sprawiały, że praca ubezpieczonego miała istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania tego gospodarstwa. Wobec powyższego zgodnie zart.10 ust.1 pkt 3 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń SpołecznychSąd uznał, że okres pracy ubezpieczonego w gospodarstwie rolnym od 1 września 1976r. do 14 sierpnia 1978r. w wymiarze 1 roku, 11 miesięcy i 14 dni podlega doliczeniu do okresu wymaganego do emerytury, sprawiając że ubezpieczony do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy legitymuje się 40-letnim okresem ubezpieczenia.
Mając na uwadze całokształt przedstawionych okoliczności na podstawieart.477.14§2 kpcSąd zmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, żeA. D.przysługuje prawo do świadczenia przedemerytalnego od(...). ,tj. od dnia następnego po zgłoszeniu wniosku o świadczenie –art.7 ust.1 ustawy z 30 kwietnia 2004r. o świadczeniach przedemerytalnych.