Sąd Apelacyjnyw Szczecinie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 153/14
Data wyroku: 2014-08-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Mania, Grzegorz Chojnowski, Piotr Brodniak
Słowa kluczowe: Wyrok Łączny, Reformationis In Peius
Podstawa prawna: art. 437 § 2 k.k.

Sygn. aktII AKa 153/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 sierpnia 2014 r.
Sąd Apelacyjny w Szczecinie, II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSA Piotr Brodniak

Sędziowie:

SSA Andrzej Mania (spr.)
SSA Grzegorz Chojnowski

Protokolant:

sekr. sądowy Karolina Pajewska

przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Jerzego Masierowskiego
po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2014 r. sprawy
M. P.
z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku łącznego Sądu Okręgowego w Szczecinie
z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt III K 51/14
1. zmienia wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, że orzeczoną karę łączną pozbawienia wolności obniża do 4 lat i 6 miesięcy;
2. w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;
3. zwalnia skazanego od ponoszenia wydatków za postępowanie odwoławcze.
Sygn. aktII AKa 153/14

UZASADNIENIE

W sprawie III K 240/11M. P.został oskarżony o to, że:

    I.w okresie od stycznia 2011r. do 17 lutego 2011r. wA.iS.działając wspólnie i w porozumieniu zJ. R. (1), w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, wbrew przepisom ustawy, dwukrotnie dokonali wewnątrzwspólnotowego nabycia na terytorium Holandii, a następnie przewozu przez terytorium Niemiec do Polski znacznej ilości substancji psychotropowej w postaci 433,71 gram kokainy, w ten sposób, że w styczniu 2011r. w Holandii iS.dokonali wewnątrzwspólnotowego nabycia na terytorium Holandii, a następnie przewozu przez terytorium Niemiec do Polski znacznej ilości substancji psychotropowej w postaci 210 gram kokainy, a od 16 do 17 lutego 2011r. dokonali wewnątrzwspólnotowego nabycia na terytorium Holandii, a następnie przewozu przez terytorium Niemiec do Polski znacznej ilości substancji psychotropowej w postaci 223,71 gram kokainy oraz 1,46 grama marihuany,
tj. o czyn zart. 55 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 k.k.(pkt Iczęści wstępnej);

    II.w okresie pomiędzy miesiącami kwietniem a grudniem 2010 roku, wS., działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej odpłatnie udzieliłJ. R. (1)około kilkudziesięciu gram substancji psychotropowej w postaci kokainy, w ten sposób, że sprzedawał mu ją średnio raz w tygodniu w porcjach po 2, 3 gramy, jeden raz 5 gram i kilka razy po 4 gramy, w cenie po 200 zł za 1 gram,
tj. o czyn zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 k.k.(pkt Xczęści wstępnej);

    III.w okresie pomiędzy miesiącami grudniem 2009r. a lutym 2011r., wS., działając w realizacji z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej odpłatnie udzieliłT. K.licząc po 170 zł za 1 gram – kilkadziesiąt razy w ilości łącznej co najmniej 20 gram i kilkunastu innym osobom łącznie co najmniej 180 gram substancji psychotropowej w postaci kokainy, w ten sposób, że sprzedał ją w cenie po 200 zł za 1 gram:A. Z.kilkanaście razy w porcjach od 1 do 5 gram,J. R. (1)od 6 do 8 razy 2-3 gramy,D. M.od 20 do 25 razy po 1 gramie,G. G.około 25 razy po 2-3 gramy,M. M.kilkadziesiąt razy po 1-2 gramy łącznie co najmniej 26 gram,R. K.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 6 gram,M. W.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 5 gram,J. R. (2)kilka razy w ilości łącznej co najmniej 7 gram,P. G.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 3 gram,J. G.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 2 gram,J. S.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 2 gram,D. S.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 3 gram,M. U.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 3 gram, mężczyźnie ops. (...)kilka razy w ilości łącznej co najmniej 4 gram,A. K.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 3 gram,
tj. o czyn zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 k.k.(pkt XIczęści wstępnej);
IV.w okresie pomiędzy miesiącami październikiem 2010r. a styczniem 2011r. pomógłT. K.w udzieleniuD. M., celem osiągnięcia korzyści majątkowej, około 50 gram substancji psychotropowej w postaci kokainy, w cenie po 200 zł za 1 gram, w ten sposób, że około 25 razy przekazałT. K.pieniądze otrzymane odD. M., któremu z kolei przekazywał otrzymaną w zamian kokainę,
tj. o czyn zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii(pkt XIIczęści wstępnej);
V.od grudnia 2009r. do około listopada 2010r. pomógł nieustalonemu mężczyźnie i w celu osiągnięcia przez tego mężczyznę korzyści majątkowej, w udzieleniuT. K.od 5 do 10 gram substancji psychotropowej w postaci kokainy, w cenie po 170 zł za 1 gram, w ten sposób, że pięciokrotnie, do dziesięciokrotnie, doprowadził do spotkania ww. nieustalonego mężczyzny zT. K.i przekazania pieniędzy w zamian za udzielną kokainę,
tj. o czyn zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii(pkt XIIIczęści wstępnej.
Sąd Okręgowy w Szczecinie wyrokiem z dnia 10 grudnia 2012r., sygn. III K 240/11 uznał oskarżonegoM. P.za winnego popełnienia:
I.czynu opisanego w pkt I części wstępnej wyroku i za to przestępstwo na podstawieart. 55 ust. 3 ustawy z dnia 29.07.2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiwymierzył mu karę 4 (czterech) lat pozbawienia wolności oraz karę 200 (dwustu) stawek dziennych grzywny po 50 (pięćdziesiąt) złotych;
II.czynów opisanych wpkt X i XI, przy czym ustalił, że zostały one popełnione w wyniku z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, tj. w warunkach określonych wart. 12 k.k.i czyny te zakwalifikował jako jedno przestępstwo zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29.07.2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 k.k.i za to przestępstwo na podstawieart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29.07.2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiiart. 33 § 2 k.k.wymierzył mu karę 3 (trzech) lat pozbawienia wolności oraz karę 200 (dwustu) stawek dziennych grzywny po 50 (pięćdziesiąt) złotych, zaś na podstawieart. 45 § 1 k.k.orzekł przepadek korzyści majątkowej pochodzącej z przestępstwa w kwocie 39.400 (trzydziestu dziewięciu tysięcy czterysta) złotych;
III.czynu opisanego w pkt XII części wstępnej wyroku i za to przestępstwo na podstawieart. 19 § 1 k.k.w zw. zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29.07.2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiiart. 33 § 2 k.k.wymierzył mu karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i 100 (stu) stawek dziennych grzywny po 50 (pięćdziesiąt) złotych każda;
IV.uniewinniłM. P.od popełnienia czynu opisanego w pkt XIII części wstępnej wyroku;
V.na podstawieart. 85 k.k.,art. 86 § 1 k.k.połączył orzeczone wobecM. P.kary pozbawienia wolności i kary grzywny i orzekł kary łączne 4 (czterech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i karę 400 (czterystu) stawek dziennych grzywny po 50 (pięćdziesiąt) złotych;
VI.na podstawieart. 627 k.p.k.zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w częściach od niego przypadającej, w tym wymierzył mu opłatę w kwocie 400 (czterystu) złotych.
Od powyższego wyroku apelację w części dotyczącej zarzutów z pkt. I, X, XI i XII części wstępnej wywiódł obrońca oskarżonego. Zarzucił:
1.obrazę przepisów prawa materialnego tj.art. 18 § 3 k.k., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, iż oskarżony pomógłT. K.w udzieleniuD. M.kokainy, skoro zachowanie oskarżonego nie stanowiło pomocnictwa;
2.obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na treść orzeczenia, tj.
a)art. 7 k.p.k.poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i ich dokonanie z naruszeniem zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego polegające na uznaniu za wiarygodne wyjaśnienia oskarżonegoJ. R. (1)w zakresie, w jakim pomówił on oskarżonegoM. P., podczas gdy wyjaśnieniaJ. R. (1)w żaden sposób nie sposób uznać za prawdziwe,
b)art. 237 § 1, 2 i 4 k.p.k., poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji posłużenie się w toku ustalania stanu faktycznego, stanowiącego podstawę skazania oskarżonegoM. P., nielegalnie uzyskanymi i utrwalonymi rozmowami telefonicznymi prowadzonymi przez oskarżonych, pomimo iż nie wydano w tym zakresie w odniesieniu do osoby oskarżonegoM. P.postanowienia o kontroli i utrwalaniu rozmów telefonicznych tego oskarżonego.
tj. zarzuty o których mowa wart. 438 pkt. 1 i 2 k.p.k.;
W oparciu o tak sformułowane zarzuty obrońca oskarżonegoM. P.wniósł o uchylenie wyroku w jego zaskarżonej części i przekazanie sprawy w takim zakresie Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W rozpoznaniu apelacji Sąd Apelacyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2013r., sygn. II AKa 72/13:
I.zmienił zaskarżony wyrok wobec oskarżonegoM. P., w ten sposób, że:
1.uchylił orzeczenie o karach łącznych pozbawienia wolności i grzywny,
2.w zakresie czynu XII części wstępnej wyroku przyjął, że oskarżony pomógł w udzieleniu około 40 gram kokainy przekazując około 20 razy pieniądze na ten cel i orzeczoną za ten czyn karę obniżył do roku i 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności oraz 80 (osiemdziesięciu) stawek dziennych grzywny po 50 (pięćdziesiąt) złotych,
3.uchylił zaskarżony wyrok, co do oskarżonegoM. P.odnośnie czynów z pkt X i XI części wstępnej wyroku, i w tym zakresie sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania,
4.na podstawieart. 85 i 86 § 1 k.k.orzekł wobec oskarżonegoM. P.kary łączne 4 (czterech) lat pozbawienia wolności i grzywny 200 (dwieście) stawek po 50 (pięćdziesiąt) złotych;
II.w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy;
III.zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa wydatki postępowania odwoławczego w częściach go dotyczących i wymierzył opłaty za obie instancje w kwocie 2.400 (dwa tysiące czterysta) złotych.
W toku ponownego rozpoznania Sąd Okręgowy w Szczecinie, wyrokiem z dnia 18 lutego 2014 r., Sygn. akt III K 97/13:

    I.oskarżonegoM. P.uznał za winnego popełnienia czynów opisanych w punkcie I części wstępnej polegającego na tym, że w okresie pomiędzy miesiącami kwietniem a grudniem 2010r. wS., działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej odpłatnie udzieliłJ. R. (1)około kilkudziesięciu gram substancji psychotropowej w postaci kokainy, w ten sposób, że sprzedawał mu ją średnio raz w tygodniu w porcjach po 2, 3 gramy, jeden raz 5 gram i kilka razy po 4 gramy, w cenie po 200 zł za 1 gram, kwalifikowanego zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 k.k.;
i w punkcie II części wstępnej wyroku, polegającego na tym, że w okresie pomiędzy miesiącami grudniem 2009r. a lutym 2011r. wS., działając w realizacji z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej odpłatnie udzieliłT. K.licząc po 170 zł za 1 gram – kilkadziesiąt razy w ilości łącznej co najmniej 20 gram i kilkunastu innym osobom łącznie co najmniej 180 gram substancji psychotropowej w postaci kokainy, w ten sposób, że sprzedał ją w cenie po 200 zł za 1 gram:A. Z.kilkanaście razy w porcjach od 1 do 5 gram,J. R. (1)od 6 do 8 razy 2-3 gramy,D. M.od 20 do 25 razy po 1 gramie,G. G.około 25 razy po 2-3 gramy,M. M.kilkadziesiąt razy po 1-2 gramy łącznie co najmniej 26 gram,R. K.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 6 gram,M. W.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 5 gram,J. R. (2)kilka razy w ilości łącznej co najmniej 7 gram,P. G.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 3 gram,J. G.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 2 gram,J. S.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 2 gram,D. S.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 3 gram,M. U.kilka razy w ilości łącznej co najmniej 3 gram, mężczyźnie ops. (...)kilka razy w ilości łącznej co najmniej 4 gram,A. K.kilka razy w ilości łącznej, co najmniej 3 gram, kwalifikowanego zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 k.k.,
przy czym ustalił, że zostały one popełnione w wyniku z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu, to jest w warunkach określonych jako czyn ciągły zart. 12 k.k.i za przestępstwo to, na podstawieart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiiart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 12 k.k.wymierzył mu karę 2 (dwóch) lat i 1 (jednego) miesiąca pozbawienia wolności oraz karę 200 (dwustu) stawek dziennych grzywny po 25 (dwadzieścia pięć) złotych każda, nadto na podstawieart. 45 § 1 k.k.orzekł przepadek korzyści majątkowej pochodzącej z przestępstwa w kwocie 39.400 (trzydziestu dziewięciu tysięcy czterystu) złotych.
Na podstawie zaśart. 627 k.p.k.określił, iż koszty sądowe ponosi w całości oskarżony i wymierzył mu 400 (czterysta) złotych opłaty.
Następnie Sąd Okręgowy w Szczecinie wyrokiem łącznym z dnia 28 maja 2014r., sygn. III K 51/14:
I.rozwiązał karę łączną orzeczoną wyrokiem opisanym w pkt 1 części wstępnej;
II.na podstawieart. 85 k.k.orazart. 86 § 1 k.k.połączył orzeczone wobecM. P.kary pozbawienia wolności i grzywny wyrokami opisanymi w punktach 1 i 2 części wstępnej i wymierzył mu karę łączną 5 (pięciu) lat pozbawienia wolności i karę łączną grzywny w wymiarze 200 (dwustu) stawek dziennych po 50 (pięćdziesiąt) złotych każda;
III.w pozostałym zakresie pozostawił wyroki do odrębnego wykonania;
IV.na podstawieart. 577 k.p.k.na poczet orzeczonej w punkcie II części dyspozytywnej wyroku kary łącznej pozbawienia wolności zaliczył skazanemu okresy faktycznego pozbawienia wolności w sprawach objętych wyrokiem łącznym od 17 lutego 2011r. do 5 marca 2012r. oraz oznaczył początek odbywania kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem łącznym na dzień 16 kwietnia 2012r.;
V.zasądził od skazanego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe.
Apelację od powyższego wyroku wywiódł obrońca skazanego. Zarzucił wyrokowi obrazę przepisów prawa materialnego, tj.art. 85 k.k.w zw. zart. 53 k.k.poprzez ich błędną wykładnię i w konsekwencji wymierzenie skazanemu kary łącznej 5 lat pozbawienia wolności, podczas gdy właściwości i warunki osobiste skazanego, czasookres popełnionych przestępstw, stopień winy skazanego, społecznej szkodliwości czynów, sposób życia skazanego przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie się po jego popełnieniu oraz rozmiar kary pozbawienia wolności orzeczonej w postaci kary łącznej w wymiarze 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 10 grudnia 2012r., sygn. III K 240/1, a zwłaszcza że ze względu na to, iż jego uchylenie nastąpiło wyłącznie na korzyść skazanego i na skutek jego apelacji, uzasadniają orzeczenie wobec skazanego kary łącznej w wysokości 4 lat pozbawienia wolności lub łagodniejszej w stosunku do wymierzonej zaskarżonym wyrokiem.
Podnosząc powyższy zarzut obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez wymierzenie skazanemu kary łącznej pozbawienia wolności w wymiarze 4 lat lub łagodniejszej.
Sąd Apelacyjny zważył co następuje:
Apelacji obrońcy skazanego nie można odmówić słuszności, abstrahując oczywiście od wadliwości formalnej sformułowanego w niej zarzutu. W układzie faktyczno - procesowym sprawy nastąpiło bowiem rzeczywiście naruszenie przez sąd pierwszej instancji zakazu reformationis in pius. Wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 10 grudnia 2012r., sygn. III K 240/11 zaskarżony został bowiem wyłącznie na korzyść oskarżonegoM. P.. Sąd Apelacyjny zaś wyrokiem z dnia 30 kwietnia 2013r., sygn. II AKa 72/13 uchylił go w zakresie czynów opisanych w punktach X i XI jego części wstępnej i sprawę o te czyny przekazał Sądowi Okręgowemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania, oczywiście także na korzyść oskarżonego. Rozstrzygnięcie to – upraszczając – pociągnęło za sobą konieczność uchylenia orzeczenia o karze łącznej. Nie ulega jednak wątpliwości, że to także nastąpiło na korzyść oskarżonego. Sąd Apelacyjny zauważa przy tym, że jakkolwiek praktyka orzecznicza w tym względzie jest ugruntowana na rzecz wyroku łącznego, to jednak nie znajduje żadnych procesowych przeciwwskazań, aby w przypadku uchylenia orzeczenia o karze łącznej do ponownego rozpoznania nie przekazać/przekazywać sądowi I instancji sprawy także i tej w części. Przemawia za tym niewątpliwie fakt, iż w procedowaniu po uchyleniu, sąd ma/będzie miał bezpośredni kontakt nie tylko z przeprowadzanymi dowodami, ale i z oskarżonym. Zgodnie zaś zart. 443 k.p.k.w razie przekazania sprawy do ponownego rozpoznania wolno w dalszym postępowaniu wydać orzeczenie „surowsze niż uchylone” tylko wtedy, gdy orzeczenie było zaskarżone na niekorzyść oskarżonego, i to jedynie w granicach zaskarżenia na niekorzyść lub gdy uchylenie orzeczenia nastąpiło z mocy samej ustawy, niezależnie od granic zaskarżenia (art. 439 § 1 pkt 1-4 k.p.k.,art. 440 k.p.k.) (zob. uchwała SN z dnia 29.05.2003r., sygn. I KZP 14/03, OSNKW 2003/7-8/61) albo gdy zachodzą okoliczności określone wart. 434 § 3 k.p.k.Przy procedowaniu po uchyleniu sąd ponownie rozpoznający sprawę winien zatem baczyć, aby wydane przez niego orzeczenie nie było surowsze dla oskarżonego od tego, które zostało zaskarżone apelacją na jego korzyść i następnie uchylone. Punktem odniesienia jest tu zawartość uprzednio zaskarżonego orzeczenia. Implikuje ono granice dopuszczalnych zmian w warunkach obowiązywania zakazu reformtionis in peius. W zakresie oceny surowości orzeczenia, które może być wydane w postępowaniu ponownym, należy – przy jego porównywaniu z orzeczeniem, które zostało uprzednio wydane, a następnie zaskarżone wyłącznie na korzyść oskarżonego i uchylone – brać pod uwagę ustalenia faktyczne, kwalifikację prawną czynu, orzeczoną karę oraz zastosowane środki karne, a także wszystkie możliwe następstwa tych rozstrzygnięć dla sytuacji prawnej oskarżonego. Tak zakaz ten jest od dnia 1 września 1998r. ujmowany w orzecznictwie sądowym (zob. np. wyrok SN z dnia 21.11.2002 r., III KKN 264/00, LEX nr 56861, wyrok SN z dnia 3.01.2002r., IV KKN 608/97, LEX nr 53001). Orzeczenie surowsze to zaś każdy wyrok lub postanowienie, z którym wiąże się realnie większa dolegliwość w porównaniu do orzeczenia, które zostało wydane w sądzie I instancji i w następstwie zaskarżenia na korzyść oskarżonego uchylone. Bez znaczenia pozostaje przy tym to, czy po uchyleniu wyroku w części sąd w zakresie przekazanym procedował w jednym postępowaniu, czy też z rożnych powodów w kilku, zarówno przed sądem rejonowym, jak i przed sądem okręgowym. Istotnym jest tu jedynie to, aby dolegliwość jaka wynika z owych kilku kolejnych wyroków, nie była większa od tej jaka wynika z wyroku, zwykle pierwszego, uchylonego na korzyść.
Zważywszy zatem, że wyrokiem łącznym Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 28 maja 2014r., sygn. III K 51/14 za przestępstwa stanowiące realny zbieg przestępstw, tożsamy realnemu zbiegowi przestępstw przyjętemu pierwszym z rozważanych wyroków, tj. wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie, sygn. III K 240/11 orzeczono karę łączną pozbawienia wolności w rozmiarze 5 lat, zaś drugim karę łączną w rozmiarze 4 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, oznacza to, że tym samym procedując w sprawie wyroku łącznego uchybiono dyspozycjiart. 443 k.p.k.Za powyższym przemawia niewątpliwie również fakt, że przepisy o karze łącznej skonstruowano zarówno dla potrzeb orzekania kary łącznej w postępowaniu, w którym przedmiotem osądu pozostaje realny zbieg przestępstw oraz kary łącznej w wyroku łącznym, zatem dla potrzeb jednoczesności i niejednoczesność sądzenia. Charakterystyczna jest tu zatem dwoistość sytuacji. W pierwszym wypadkukodeks karnynakazuje w jednym wyroku wymierzyć osobno kary za każde z tych przestępstw, a następnie wymierzyć w tym samym wyroku karę łączną opartą na poszczególnych karach jednostkowych. Z kolei w drugim wypadku, w którym istnieją osobne prawomocne wyroki, a ich treść nie może być już zmieniona, nakazuje wydać wyrok łączny (art. 569 § 1 k.p.k.). Wyrok łączny to zatem wyrok szczególny. Służy realizacji materialnej instytucji realnego zbiegu przestępstw (zob. postanowienie SN z dnia 3.11.2003r., sygn. IV KK 295/02 – OSNKW 2004 z. 1, poz. 7). Jego istota sprowadza zaś skazania za przestępstwa objęte różnymi wyrokami do takiej sytuacji, jaka miałaby miejsce gdyby wszystkie popełnione przez sprawcę i pozostające w zbiegu realnym przestępstwa ujawnione i następnie objęte zostały jednym postępowaniem i tym samym zachodziły warunki do orzekania w wyroku skazującym kary łącznej. To zaś oznacza, iż także i z tego względu nie ma żadnych powodów, aby w sprawie nie miał zastosowania bezpośredni/pośredni zakaz reformationis in pius. (zob. wyrok SN z dnia 16.10.2012 r., sygn. V KK 133/12, LEX nr 1226778). Nie sposób zaś zaakceptować takiego stanu rzeczy, że sytuacja oskarżonego mogłaby się w czymkolwiek pogorszyć, bo on sam (lub jego obrońca) wniósł apelację. Mogłoby to zatem prowadzić do nieuprawnionego ograniczenia prawa oskarżonego do zaskarżenia wyroku w sposób, jak uznaje za najbardziej dla siebie korzystny, a co jest oczywiście również nie do przyjęcia. Nie sposób też oczekiwać, aby oskarżony, bądź jego obrońca już przy konstruowaniu środka odwoławczego przewidywali tego ewentualne i ujemne konsekwencje, i już wtedy przeciwdziałali potencjalnemu zagrożeniu.
Tak argumentując Sąd Apelacyjny w uwzględnieniu apelacji obrońcy skazanego, działając na zasadzieart. 437 § 2 k.p.k., zmienił wyrok Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 28 maja 2014r., sygn. III K 51/14 w zaskarżonej części w ten sposób, że obniżył orzeczoną karę łączną pozbawienia wolności do 4 lat i 6 miesięcy. Sąd odwoławczy nie znalazł przy tym racjonalnych powodów, aby karę tę skazanemu dalej złagodzić. Kara ta bowiem jedynie o 6 miesięcy przekracza najwyższą z kar, stanowiącą po myśliart. 86 § 1 k.k.dolną granicę kary łącznej, tj. karę orzeczoną prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 19 grudnia 2012r., sygn. III K 240/01 za przestępstwo kwalifikowane zart. 55 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii, tworzące z pozostałymi realny zbieg przestępstw. Nie można tu zaś zapominać tego, a co słusznie zauważa sąd I instancji, że skazany należy do podkultury przestępczej i choć nie stwierdzono przejawów negatywnego zachowania na tym tle, to fakt ten już sam w sobie stanowi rażące naruszenie regulaminu wykonywania kary pozbawienie wolności. Skazanemu bowiem, jak przesądza toart. 116a pkt 1 k.k.w.nie wolno „uczestniczyć w grupach organizowanych bez zgody lub wiedzy właściwego przełożonego”. Zgodzić się też należy ze stanowiskiem sądu I instancji, że w sprawie brak jest szczególnych okoliczności, które czyniłyby zasadnym ukształtowanie kary łącznej pozbawienia wolności z zastosowaniem zasady pełnej absrobcji. Tego rodzaju okoliczności skarżący zresztą w apelacji także nie wskazuje. Charakter li tylko życzeniowy ma zaś żądnie wymierzenia skazanemu kary łagodniejszej od 4 lat pozbawienia wolności. Zadośćuczynieniu temu stoi bowiem na przeszkodzie regulacja zawarta wart. 86 § 1 k.k.W jej bowiem świetle kara łączna pozbawienie wolności nie może być niższa od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa, tj. przywołanej wyżej kary 4 lat pozbawienia wolności.
Za pozbawione merytorycznego znaczenia w sprawie Sąd Apelacyjny uznaje przywołane w apelacji wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 22.03.1973r., I KR 425/72, OSNKW 1973, nr 7-8, poz. 96; z dnia 6.09.2000r., III KKN 340/00, LEX nr 51106; z dnia 22.06.2004r., V KK 50/04, LEX 109520. Straciły one bowiem swoje znaczenie z chwila rezygnacji z „konfiguracyjnej” interpretacji przepisów o karze łącznej i wyroku łącznym, na rzecz wykładni „restryktywnej”, a czego wyrazem jest uchwała Sądu Najwyższego (7 sędziów) z dnia 25.02.2005r., sygn. I KZP 36/04, OSNKW 2005 nr 2, poz. 13, mająca moc zasady prawnej. Od tego też czasu „racjonalizacja kary orzekanej jako kara łączna w wyroku łącznym, jak wyraził to Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21.08.2007r., sygn. II KK 96/07, OSNKW 2008 nr 1poz. 6), nie musi być rozumiana wyłącznie jako łagodzenie i mieć zatem charakter jednokierunkowy”. Wyrok z dnia 20.02.1995r., II KRN 2/95, OSNKW 1995, nr 3-4, poz. 17 nie dotyczy zaś w ogóle rozważanej kwestii.
O zwolnieniuM. P.od ponoszenia wydatków sądowych za postępowanie odwoławcze orzeczono na podstawieart. 634 k.p.k.w zw. zart. 624 § 1 k.p.k.iart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych(tekst jedn. Dz. U. 1983 Nr 49, poz. 223 ze zm.).