Sąd Apelacyjny w Poznaniu
I Wydział Cywilny i Własności Intelektualnej
Sygnatura akt: I ACa 15/14
Data wyroku: 2014-05-27 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga, Jan Futro, Piotr Górecki
Słowa kluczowe: Wznowienie Postępowania, Koszty Procesu

I A Ca 15/14

POSTANOWIENIE
Dnia 27 maja 2014 r.
Sąd Apelacyjny w Poznaniu Wydział I Cywilny
w następującym składzie:
Przewodniczący SSA Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga
Sędziowie: SA Jan Futro (spr.), SA Piotr Górecki
po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym
sprawy ze skargiB. K.
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 22 maja 2013 r. sygn. akt I A Ca 307/13
wydanym w sprawie z powództwaP. T.&R.Spółka Akcyjna z (...)wL.
przeciwkoB. K.
o zapłatę
na skutek zażalenia pozwanej
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 28 kwietnia 2014 r.
sygn. akt I ACa 15/14

1
oddala zażalenie;

2
zasądza od pozwanejB. K.na rzecz powoda 3600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym.

Piotr Górecki Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga  Jan Futro

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny umorzył postępowanie wywołane wniesieniem skargi o wznowienie postępowania a orzekając o kosztach postępowania zasądził od pozwanejB. K.na rzecz powoda koszty zastępstwa procesowego w wysokości 5400 zł.
W uzasadnieniu wskazał, że o należnych stronie powodowej kosztach zastępstwa procesowego, wynikłych z wniesienia skargi o wznowienie orzeczono na podstawie przepisówart. 203 § 3 i art. 406 k.p.c.przy uwzględnieniu§ 2 ust. 1 i 2 oraz 6 pkt 7 i § 12 ust. 1 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz. U nr 163 poz. 1349).
Na postanowienie to w części, w jakiej orzeczono o kosztach postępowania, zażalenie wniosła pozwana zarzucając mu naruszenie przepisów prawa procesowego poprzez nieodstąpienie od obciążania jej kosztami postępowania w związku z jej trudną sytuacją materialną oraz zastosowanie § 12 ust. 1 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych, który nie znajduje zastosowania w postępowaniu o wznowienie postępowania.
W konsekwencji wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i nieobciążanie jej kosztami postępowania zasądzonymi na rzecz powoda.
Powód wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Zażalenie jest niezasadne.
Przede wszystkim podkreślić należy, że pozwana nie kwestionuje, iż Sąd Apelacyjny prawidłowo zastosował przepisart. 203 § 3 k.p.c.Nie kwestionuje też, że stosownie do tego przepisu powód wniósł o zasądzenie od niej na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego.
Jej zdaniem Sąd winien jednak zastosować dyspozycjęart. 102 k.p.c.i odstąpić od obciążania jej kosztami zastępstwa procesowego strony przeciwnej.
Koszty zastępstwa procesowego są częścią kosztów procesu konsekwencją, czego jest możliwym w szczególnie uzasadnionych wypadkach zastosowania dyspozycjiart. 102 k.p.c.Ten ostatni przepis znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy istnieją przewidziane przepisami o zwrocie kosztów procesu podstawy do ich zasądzenia a sąd uwzględniając szczególne okoliczności sprawy uznaje za zasadne odstąpienie od obciążania nimi strony. Ustawodawca, bowiem przyznaje sądowi pewną swobodę w zasądzaniu kosztów procesu, gdy stosowaniu zasady odpowiedzialności za wynik sporu (art. 98 k.p.c.) sprzeciwiają się względy słuszności.
Jednakże przepisart. 102 k.p.c.jako wyjątek od zasady przewidzianej wart. 98 k.p.c.nie może być rozszerzająco wykładany.
W szczególności nie może wyłączną podstawą jego zastosowania być trudna sytuacja majątkowa strony zobowiązanej do zwrotu kosztów stronie przeciwnej. Przeciwko takiemu poglądowi przemawia też treśćart. 108 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, zgodnie z którym zwolnienie strony ubogiej od kosztów sądowych nie zwalnia jej od obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi. Pomijając już kwestionowaną przez powoda sytuację majątkową pozwanej Sąd Apelacyjny nie dopatrzył się w niniejszym przypadku sytuacji szczególnej, uzasadniającej zastosowanie tej normy.
Odnosząc się natomiast do zarzutu bezpodstawnego zastosowania przepisu§ 12 ust. 1 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu( j. t. Dz. U. z 2013 r. poz.490) zauważyć trzeba, że przepisy Rozporządzenia nie przewidują osobnych stawek dla czynności o wznowienie postępowania w procesie cywilnym.
Należy zatem sięgnąć do innych przepisów regulujących postępowanie ze skargi o wznowienie postępowania. Zauważyć trzeba, że przepisydziału VI k.p.c.nie regulują postępowania ze skargi o wznowienie w sposób wyczerpujący, aart. 406 k.p.c.odsyła do odpowiedniego stosowania w tym postępowaniu przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, o ile przepisy działu VI nie stanowią inaczej, co faktycznie oznacza zastrzeżenie ich stosowania w pierwszej kolejności. Z odesłaniem wynikającym zart. 406 k.p.c.koresponduje treśćart. 409 k.p.c., który wymaga spełnienia przez skargę o wznowienie postępowania warunków przewidzianych dla pozwu. Wszystkie te przepisy w największym stopniu rzutują na specyfikę postępowania o wznowienie, gdyż z tych właśnie względów ma ono cechy zarówno postępowania zainicjowanego wniesieniem pozwu, jak i środka zaskarżenia.
Z koleiustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(j.t. Dz. U. z 2010 r. nr 90 poz. 594) w art. 3 ust. 1 i 2 pkt 8a wskazuje, że opłacie podlega m. in. skarga o wznowienie postępowania. Według art. 18 ust. 2 tej ustawy od skargi o wznowienie postępowania pobiera się opłatę jak od pozwu.
Konsekwentnie zatem uznać trzeba, że w przypadku skargi o wznowienie postępowania przed Sądem I instancji stosuje się odpowiednio przepisy, także o opłatach za czynności adwokackie jak w wyniku postępowania zapoczątkowanego wniesieniem pozwu a w przypadku skargi o wznowienie postępowania przed Sądem II instancji, przepisy związane z wniesieniem apelacji.
Słusznie zatem Sąd Apelacyjny zastosował kwestionowane przepisy Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Nadto wskazać należy, że sąd nie może, kierując się nawet niewielkim nakładem pracy adwokata przyznać mu wynagrodzenia niższego niż przewiduje to stawka minimalna ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 października 2012 r., LEX nr 1288673).
Wobec powyższego Sąd Apelacyjny mając powyższe na względzie, na podstawieart. 385 k.p.c.w zw. zart. 397 § 2 k.p.c.orzekł jak w punkcie 1 postanowienia.
O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono zgodnie zart. 98 1 i 3w zw. zart. 99 k.p.c.oraz6 pkt 7 i § 12 ust. 2 pkt. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

  Piotr Górecki  Małgorzata Mazurkiewicz-Talaga  Jan Futro