Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 813/13
Data wyroku: 2014-04-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Magdalena Marczyńska
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 w zw. z art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt VU 813/13

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 kwietnia 2014 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący SSO Magdalena Marczyńska
Protokolant Alicja Jesion
po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2014 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie
sprawy z wnioskuA. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o emeryturę
na skutek odwołaniaA. M.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 23 kwietnia 2013 r. sygn.(...)
zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje wnioskodawcyA. M.prawo do emerytury od dnia(...)
Sygn. akt VU 813/13

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 23 kwietnia 2013 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówił wnioskodawcyA. M.prawa do emerytury.
Od decyzji powyższej wnioskodawca odwołał się w dniu 21 maja 2013 roku. Wniósł o przyznanie żądanego prawa z uwagi na to, że przepracował wymagane 15 lat w warunkach szczególnych.
Na rozprawach w dniu 28 listopada 2013 roku, 26 lutego 2014 roku i 10 kwietnia 2014 roku wnioskodawca sprecyzował odwołanie wnosząc o zaliczenie do pracy w warunkach szczególnych okresów zatrudnienia od 20 lutego 1975 roku do 31 maja 1976 roku w(...)Zakładzie (...)wŁ., od 1 czerwca 1976 roku do 31 marca 1982 roku wSpółdzielni (...) OddzialewR., od 1 kwietnia 1982 roku do 30 czerwca 1990 roku w(...)Spółdzielni(...)wP.., od 8 marca 1993 roku do 30 czerwca 1994 roku i od 14 marca 1995 roku do 31 marca 1996 roku wfirmie (...)wR.oraz od 19 maja 1997 roku do 14 września 1998 roku wfirmie (...)wR.na stanowiskach kierowcy samochodu ciężarowego o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony.
ZUS wnosił o oddalenie odwołania.

Sąd Okręgowy ustalił co następuje:
A. M.,urodzony w dniu (...), złożył w dniu 28 marca 2013 roku wniosek o przyznanie emerytury.
(dowód: wniosek o emeryturę k. 1-3 w aktach ZUS)
Na dzień 1 stycznia 1999 roku skarżący udowodnił staż pracy wynoszący ponad 25 lat. ZUS nie zaliczył wnioskodawcy do pracy w warunkach szczególnych żadnych okresów zatrudnienia.
Wnioskodawca nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego.
(okoliczności niesporne)
Wnioskodawca ma prawo jazdy uprawniające do prowadzenia samochodów ciężarowych od 1974 roku.
(dowód: zeznania wnioskodawcy k. 35, 36 w zw. z k. 11, 12 w aktach sprawy)
W okresie od 20 lutego 1975 roku do 31 maja 1976 roku wnioskodawca był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w(...)Zakładzie (...)wŁ.. W świadectwie pracy wystawionym wnioskodawcy za wskazany wyżej okres zatrudnienia wskazano, że pracował na stanowisku kierowcy.
(dowód: świadectwo pracy k. 7 w aktach ZUS)

W (...)Zakładzie (...)wŁ.wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodów ciężarowych o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Wnioskodawca jeździł samochodami marki „S.”, którymi przewoził owoce i warzywa. Innych czynności wnioskodawca nie wykonywał.
(dowód: zeznania wnioskodawcy k. 35, 36 w zw. z k. 11, 12 w aktach sprawy)
(...)Zakład (...)wŁ.nie wystawił wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych. Obecnie ten zakład pracy już nie istnieje.
(okoliczność niesporna)
W okresie od 1 czerwca 1976 roku do 31 marca 1982 roku wnioskodawca był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy wSpółdzielni (...) OddzialewR.. W świadectwie pracy wystawionym wnioskodawcy za wskazany wyżej okres zatrudnienia wskazano, że pracował na stanowisku kierowcy pojazdu samochodowego i konwojenta-ładowacza bezpośrednich dostaw.
(dowód: świadectwo pracy k. 8 w aktach ZUS w aktach sprawy)
W(...) OddzialewR.wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodów ciężarowych. Wnioskodawca jeździł samochodami marki „S.” i „J.”, którymi woził węgiel i towary do sklepów. Były to samochody o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Innych czynności wnioskodawca nie wykonywał. W trakcie zatrudnienia w(...)wnioskodawca przez około 1 rok pracował na stanowisku konwojenta. Było to w okresie, gdy miał odebrane prawo jazdy za prowadzenie samochodu pod wpływem alkoholu.
(dowód: zeznania świadkaR. K.k. 15, 16, zeznania wnioskodawcy k. 35, 36 w zw. z k. 11, 12 w aktach sprawy)
Spółdzielnia (...) OddziałwR.nie wystawiła wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych. Obecnie spółdzielnia ta już nie istnieje.
(okoliczność niesporna)
W okresie od 1 kwietnia 1982 roku do 30 czerwca 1990 roku wnioskodawca był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w(...)Spółdzielni(...)wP.. W świadectwach pracy wystawionych wnioskodawcy za wskazany wyżej okres zatrudnienia wskazano, że pracował na stanowisku kierowcy pojazdu samochodowego i kierowcy samochodowego.
(dowód: świadectwo pracy k. 9 w aktach ZUS, k. 2 w aktach osobowych wnioskodawcy)
W(...)Spółdzielni(...)wP.wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodów ciężarowych. Wnioskodawca jeździł samochodami marki „S. (...)” z przyczepami, którymi przewoził owoce, warzywa, ziemniaki, druty, gwoździe itp. Innych czynności wnioskodawca nie wykonywał.
(dowód: zeznania świadkówR. K.iJ. K.k. 15, 16, zeznania wnioskodawcy k. 35, 36 w zw. z k. 11, 12 w aktach sprawy)

(...)Spółdzielnia(...)wP.nie wystawiła wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych. Obecnie spółdzielnia ta już nie istnieje.
(okoliczność niesporna)
W okresach od 8 marca 1993 roku do 30 czerwca 1994 roku i od 14 marca 1995 roku do 31 marca 1996 roku w(...)wR.. W świadectwach pracy wystawionych wnioskodawcy za wskazane wyżej okresy zatrudnienia wskazano, że pracował na stanowisku kierowcy,
(dowód: świadectwa pracy k. 13 , 14 w aktach ZUS)
W(...)wR.. wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodów ciężarowych. Wnioskodawca jeździł samochodem „J.” z chłodnią, którym przewoził ryby. Był to samochód ciężarowy o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Innych czynności wnioskodawca nie wykonywał.
(dowód: zeznania świadkaJ. S.k. 35, 36, zeznania wnioskodawcy k. 35, 36 w zw. z k. 11, 12 w aktach sprawy)
(...)wR.nie wystawiło wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych.
(okoliczność niesporna)
W okresie od 19 maja 1997 roku do 14 września 1998 roku wnioskodawca był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy wfirmie (...)wR.należącej doS. B.. W świadectwie pracy wystawionym wnioskodawcy za wskazany wyżej okres zatrudnienia wskazano, że pracował na stanowisku kierowcy.
(dowód: świadectwo pracy k. 15 w aktach ZUS)
Wfirmie (...)wR.. wnioskodawca pracował w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodów ciężarowych. Ww. firma to była hurtownia warzyw i owoców. Wnioskodawca jeździł w niej samochodami ciężarowymi marki „A.” i „M.” o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Innych czynności wnioskodawca nie wykonywał.
(dowód: zeznania wnioskodawcy k. 35, 36 w aktach sprawy)
S. B.nie wystawił wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych.
(okoliczność niesporna)
Przy zaliczeniu do pracy w warunkach szczególnych okresów zatrudnienia od 20 lutego 1975 roku do 31 maja 1976 roku, od 1 czerwca 1976 roku do 31 marca 1982 roku (z wyłączeniem okresu pracy na stanowisku konwojenta – ładowacza), od 1 kwietnia 1982 roku do 30 czerwca 1990 roku, od 8 marca 1993 roku do 30 czerwca 1994 roku i od 14 marca 1995 roku do 31 marca 1996 roku oraz od 19 maja 1997 roku do 14 września 1998 roku, staż pracy wnioskodawcy w takich warunkach wynosi łącznie więcej niż 15 lat.
(okoliczność niesporna)

Sąd Okręgowy zważył i ocenił co następuje:
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treściąart. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn. Dz. U. z 2013r., poz. 1440 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27 pkt 1(tj. poniżej 65 lat dla mężczyzn). Ustęp 4 art. 32 stanowi zaś, że wiek emerytalny, o którym mowa wust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych.
Stosownie do art. 184 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2012 roku) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 roku) osiągnęli:
1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz
2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa oraz rozwiązania stosunku pracy – w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem (ust. 2).
W świetle powyższych regulacji żądanie wnioskodawcy należało zatem rozpoznać w aspekcie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:

1
osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,

2
ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Ten „wymagany okres zatrudnienia” to okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia (§ 3 rozporządzenia), natomiast pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tegoż aktu (§ 1 i § 2 rozporządzenia). Należy dodać, że warunek wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy jest spełniony tylko wówczas, gdy pracownik w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy na określonym stanowisku pracy nie wykonuje czynności pracowniczych nie związanych z tym stanowiskiem pracy, ale stale wykonuje prace o jakich mowa w rozporządzeniu (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 listopada 2000 roku, II UKN 39/00, OSNAP 2002/11/272).
Okresy pracy w warunkach szczególnych, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Brak takiego świadectwa nie wyklucza jednak dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego. Stanowisko takie wielokrotnie zajmował również Sąd Najwyższy, który między innymi w wyroku z dnia 2 lutego 1996 roku, II URN 3/95, OSNAP 1996/16/239 stwierdził, że w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi wkodeksie postępowania cywilnego. Ograniczenia dowodowe zawarte wrozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń(Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm.), obecnierozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe(Dz. U. Nr 237, poz. 1412), dotyczą wyłącznie postępowania przed tymi organami.
Spór pomiędzy stronami, w związku z zarzutami podniesionymi przez wnioskodawcę w odwołaniu, ograniczał się do faktu, czy ma on wymagany 15-letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach. Spełnienie pozostałych przesłanek nie było przedmiotem sporu, a jednocześnie nie budzi żadnych wątpliwości – wnioskodawca ma wymagany okres zatrudnienia, to jest 25 lat, w dniu(...)ukończył 60 lat i nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego, ale złożył wniosek o przekazanie zgromadzonych środków na rachunku w tym funduszu na dochody budżetu państwa.
Dokonując ustaleń w zakresie rodzaju prac wykonywanych przez wnioskodawcę w okresach zatrudnienia od 20 lutego 1975 roku do 31 maja 1976 roku w(...)Zakładzie (...)wŁ., od 1 czerwca 1976 roku do 31 marca 1982 roku wSpółdzielni (...) OddzialewR., od 1 kwietnia 1982 roku do 30 czerwca 1990 roku w(...)Spółdzielni(...)wP.., od 8 marca 1993 roku do 30 czerwca 1994 roku i od 14 marca 1995 roku do 31 marca 1996 roku wfirmie (...)wR.oraz od 19 maja 1997 roku do 14 września 1998 roku wfirmie (...)wR.Sąd oparł się na zeznaniach świadkówJ. K.,R. K.iJ. S.oraz zeznaniach wnioskodawcy. Zeznania te zasługują na wiarę, gdyż są spójne i wzajemnie się uzupełniają. Organ rentowy nie przedstawił zaś w toku postępowania żadnych dowodów, które pozwoliłyby na podważenie ich wiarygodności.
Z zeznań powyższych wynika, jakie konkretnie prace wnioskodawca wykonywał i w jakim wymiarze czasu pracy pracował.
Będąc zatrudnionym we wszystkich wskazanych wyżej zakładach pracy wnioskodawca stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował jako kierowca samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony.
I tak w(...)Zakładzie (...)wŁ.wnioskodawca jeździł samochodami marki „S.”, którymi przewoził owoce i warzywa. W(...) OddzialewR.wnioskodawca jeździł samochodami marki „S.” i „J.”, którymi woził węgiel i towary do sklepów. W(...)Spółdzielni(...)wP.wnioskodawca jeździł samochodami marki „S. (...)” z przyczepami, którymi przewoził owoce, warzywa, ziemniaki, druty, gwoździe itp. Z kolei w(...)wR.wnioskodawca jeździł samochodem „J.” z chłodnią, którym przewoził ryby. Wreszcie wfirmie (...)wR.wnioskodawca jeździł w samochodami ciężarowymi marki „A.” i „M.”, którymi przewoził warzywa i owoce. Innych czynności wnioskodawca nie wykonywał.
Podkreślić przy tym należy, iż w trakcie zatrudnienia w spornych okresach wnioskodawca posiadał prawo jazdy uprawniające do kierowania samochodami ciężarowymi, a więc w spornym okresach mógł już takie pojazdy prowadzić
W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie budzi żadnych wątpliwości, że wnioskodawca wykonywał w spornych okresach zatrudnienia (za wyłączeniem okresu, gdy w(...) OddzialewR.pracował przez okres około 1 roku na stanowisku konwojenta-ładowacza) stale i w pełnym wymiarze czasu pracy prace wymienione w Wykazie A, Dziale VIII pkt 2 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku, tj. prace na stanowisku kierowcy samochodów ciężarowych o ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony.
W związku z tym, że wykazane przez wnioskodawcę okresy pracy w warunkach szczególnych wynoszą więcej niż 15 lat, stwierdzić należało, iż spełnia on wszystkie wymagane prawem warunki do uzyskania prawa do emerytury zgodnie zart. 32 ust. 1w zw. zart. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji. Emerytura została przyznana wnioskodawcy od dnia(...), tj. od dnia ukończenia przez niego 60 lat.