Sąd Okręgowy w Sieradzu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ca 271/14
Data wyroku: 2015-01-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Elżbieta Zalewska-Statuch, Joanna Składowska, Barbara Bojakowska
Słowa kluczowe: Kredyt
Podstawa prawna: art. 720 § 1 kc

Sygn. akt I Ca 271/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 stycznia 2015 r.
Sąd Okręgowy w Sieradzu Wydział I Cywilny
w składzie:
Przewodniczący SSO Barbara Bojakowska
Sędziowie SSO Elżbieta Zalewska-Statuch
SSO Joanna Składowska
Protokolant sekretarz sądowy Elwira Kosieniak
po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2015 r. w Sieradzu
na rozprawie sprawy
z powództwa(...)Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty wK.
przeciwkoK. G.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli
z dnia 14 maja 2014 r. sygn. akt I C 156/14

1
zmienia zaskarżony wyrok w punkcie 1 sentencjiw ten tylko sposób, że po słowach „do dnia zapłaty” dodaje sformułowanie „ z tym zastrzeżeniem, iż zapłata jakiejkolwiek części świadczenia zasądzonego wyrokiem Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli z dnia 30 kwietnia 2013 roku w sprawie sygn. akt I C 313/11 przezA. W.zwalnia z długu pozwanąK. G.do wysokości dokonanej zapłaty”

2
oddala apelację w pozostałym zakresie;

3
znosi pomiędzy stronami koszty postępowania przed Sądem drugiej instancji;

4
przyznaje adwokatowiD. C.kwotę(...)(dwa tysiące dwieście czternaście) złotych brutto z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej pozwanejK. G.z urzędu w postępowaniu apelacyjnym, którą nakazuje wypłacić z sum budżetowych Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Sieradzu.

Sygn. akt I Ca 271/14

UZASADNIENIE
W pozwie z dnia 29 lipca 2013 roku wniesionym w ramach elektronicznego postępowania upominawczego do Sądu Rejonowego Lublin-Zachód w Lublinie powód- (...)Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty z siedzibą wK.żądał zasądzenia od pozwanejK. G.kwoty 25 934,15 złotych wraz z odsetkami oraz kosztami procesu.
Sąd Rejonowy w Lublinie wydał nakaz zapłaty, od którego w ustawowym terminie pozwana wniosła sprzeciw, domagając się oddalenia powództwa.
Sprawa została przekazana do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zduńskiej Woli.
Wyrokiem z dnia 14 maja 2014 roku Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo w całości, zasądzając dochodzoną kwotę od pozwanej na rzecz powoda z odsetkami umownymi w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP od kwoty 14 332,24 złotych od dnia 29 lipca 2013 roku do dnia zapłaty wraz z kosztami procesu w wysokości 3 714,00 złotych.
Rozstrzygnięcie zapadło przy następujących ustaleniach i wnioskach:
W październiku 2009 rokuA. W.dokonała wspólnie zI. G.ustalenia, że jego matkaK. G.zaciągnie pożyczkę w(...) Banku S.A.W tym celu wszyscy troje udali się w dniu 7 października 2009 roku do miejscowej placówki Banku, gdzie pozwana zawarła z(...) Bankiem S.A.weW.umowę kredytową, na mocy której bank udzielił pozwanej pożyczki w kwocie 19 517,00 złotych.K. G.zobowiązała się zwrócić pożyczoną kwotę w 48 ratach miesięcznych. Ostateczny termin spłaty kredytu ustalono na 24 października 2013 roku.
Uzyskana na podstawie umowy kwota przekazana zostałaA. W., która zobowiązała się spłacać pożyczkę na rzecz Banku, na zasadach i w terminach, jakie obowiązywały powódkę jako kredytobiorcę. Tytułem spłaty zobowiązaniaK. G.w lutym 2010 rokuA. W.dokonała bezpośrednio na rzecz(...) Banku SAwpłaty kwoty 1 720 złotych. Innych wpłat już nie dokonywała. Również żadnych dobrowolnych wpłat na poczet pożyczki nie dokonywałaK. G..
Na skutek niedotrzymania postanowień umowy tj. braku systematycznych wpłat i stwierdzeniu niedopłaty na rachunku pozwanej(...) Bank S.A.weW.wypowiedział umowę kredytu. W dniu 10 kwietnia 2011 roku kredytodawca wystawił bankowy tytuł egzekucyjny, który postanowieniem z dnia 13 maja 2011 roku został zaopatrzony w sądową klauzulę wykonalności. Na podstawie wyżej wymienionego tytułu wierzyciel wszczął egzekucję, która została następnie umorzona na wniosek wierzyciela z dnia 07 czerwca 2013 roku. Na kwiecień 2013 roku ze świadczenia emerytalnego pozwanej wyegzekwowana została przez komornika łączna kwota 3 321,12 złotych. Należność względem banku wynosiła zaś wówczas 26 205,82 złotych, w tym 16 380,20 złotych należności głównej oraz 9 825,62 złotych z tytułu odsetek. Koszty egzekucyjne obciążające pozwaną wyniosły 3 930,87 złotych.
W dniu 07 czerwca 2013 roku(...) Bank S.A.weW.sprzedał wierzytelność wobecK. G.powodowi.
W dniu 15 lipca 2013 roku powód przesłał pozwanej zawiadomienie o dokonanej cesji i bezskuteczne wezwanie do dobrowolnej zapłaty całej należności w terminie 7 dni licząc od dnia otrzymania pisma.
K. G.wystąpiła z pozwem przeciwkoA. W.o zapłatę kwoty stanowiącej równowartość kredytu zaciągniętego w(...) Banku S.A.wW.oraz zwrot kosztów postępowania egzekucyjnego. W sprawie IC 313/11 Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli zasądził odA. W.na rzeczK. G.kwotę 7 251,99 złotych oraz na rzecz(...) Bank S.A.weW.kwotę 26 205,82 złotych (równowartość kwoty kredytu odsetek i prowizji pozostałych do zapłaty), a związanych z pożyczką zaciągnięta przez pozwaną w dniu 07 października 2009 roku.(...) Bank S.A.weW.nie był zawiadomiony o toczącym się postępowaniu i nie brał w nim udziału.
Sąd Rejonowy wskazał, iż zgodnie z treściąart. 720 § 1 k.c., przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy. Pozwana uchybiła temu obowiązkowi, skutkiem czego powód - jako nabywca wierzytelności w drodze cesji ma prawo żądać od niej zwrotu udzielonego kredytu (art. 509 § 1 i 2 k.c.).
Domagając się oddalenia powództwa, pozwana podniosła okoliczność, że wyrokiem wydanym przez Sąd Rejonowy w Zduńskiej Woli w dniu 30 kwietnia 2013 roku w sprawie
IC 313/11 toA. W.została zobowiązana do spłaty zaciągniętego zobowiązania. Wskazała, iż nigdy nie korzystała z pieniędzy pochodzących z kredytu, wiec pożyczkę winna spłacić osoba, która skonsumowała środki. Powołała się także na swoją trudną sytuację życiową i majątkową, która nie pozwala jej spłacić zobowiązania oraz sprzeczność żądania strony powodowej z zasadami współżycia społecznego.
W ocenie Sądu pierwszej instancji, skierowanie powództwa w sprawie przedmiotowej nie naruszało przepisów prawa i nie zmierzało do jego obejścia, nie pozostając także w sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. ToK. G.zaciągnęła zobowiązanie i to ona, jako dłużnik banku zobowiązana, jest do zwrotu pożyczki. Sytuacja życiowa i majątkowa pozwanej, która ma niewielkie dochody i sporo wydatków w związku ze złym stanem zdrowia jest ciężką, ale nie uzasadnia oddalenia powództwa przy zastosowaniuart. 5 k.c.Sąd mógłby na wniosek pozwanej rozważyć zastosowanieart. 320 k.p.c., jednakK. G.nie tylko nie wnosiła o rozłożenie świadczenia na raty, a wręcz oświadczyła, iż nie chce tego, bo nie czuje się w ogóle zobowiązana do spłaty kredytu.
Rację ma również pełnomocnik powoda, że wydanie wyroku w sprawie IC 313/11 Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli nie ma znaczenia dla odpowiedzialności pozwanej i nie ma wpływu na treść niniejszego orzeczenia. Zmiana dłużnika wymaga bowiem zgody wierzyciela (art. 519 § 2 k.c.), a takowej(...) Bank S.AweW.nigdy nie wyraził. Nie brał on udziału w sprawie i nie był mu znany wyrok, na który powołuje się pozwana. ZobowiązanieA. W.wynikające z opisanego orzeczenia nie zwalniaK. G.z długu wobec(...) Banku S.A., a skutkuje jedynie powstaniem solidarnej odpowiedzialności jej iA. W.. Przy czym to wierzyciel według swego uznania może dokonać wyboru, od którego ze zobowiązanych solidarnie będzie dochodził spełnienia świadczenia (art. 366 § 1 i 2 k.c.).
Od wyroku Sądu Rejonowego pozwana wniosła apelację, w której domagała się jego zmiany i oddalenia powództwa. Ponownie wskazała, iż z uwagi na treść wyroku Sądu Rejonowego w Zduńskiej Woli wydanego w sprawie IC 313/11, toA. W.winna spłacić kredyt. ToA. W.pozwana przekazała całą kwotę kredytu.
W piśmie procesowym złożonym w dniu 3 grudnia 2014r. pełnomocnik pozwanej powołał się również na pismo skierowane do pozwanej w dniu 13 października 2014r. przez(...) Bank S.A., w którym ten oświadczył, iż w związku z wyrokiem w sprawie IC 313/11 od pozwanej będzie dochodzona jedynie różnica między kwotą w nim zasądzoną a aktualną wysokością zadłużenia.
Sąd Okręgowy zważył, co następuję:
Zarzuty apelującej sprowadzają się stwierdzenia, iż pozwana, na skutek przekazania pozyskanych środkówA. W.i zawarcia z nią porozumienia co do spłaty zobowiązania na rzecz banku, została zwolniona z długu wynikającego z zawartej w dniu 07 października 2009 roku z(...) Bank S.A.umowy kredytowej. Z powyższym żadną miarą nie można się zgodzić.
Zgodnie zart. 508 k.c., do zwolnienia z długu może dojść tylko przez umowę zawartą pomiędzy wierzycielem a dłużnikiem, na mocy której wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje, czy inaczej rzecz ujmując: wierzyciel zrzeka się wierzytelności, a dłużnik to zrzeczenie przyjmuje. Jak stanowiart. 519 k.c.zaś, osoba trzecia może wstąpić na miejsce dłużnika, który zostaje z długu zwolniony (przejęcie długu) przez umowę między dłużnikiem a osobą trzecią jedynie za zgodą wierzyciela. W świetle powołanych uregulowań, zobowiązanieA. W.do spłaty zobowiązania kredytowego nie mogło doprowadzić do uwolnienia od odpowiedzialności pozwanej, bowiem udzielający kredytu bank nie był stroną zawartego porozumienia i nie wyrażał zgody, ani na zwolnienie z długuK. G., ani też na zmianę osoby dłużnika. Stanowiło natomiast przystąpienie do długu, które ze swej istoty polega na tym, że wierzyciel zyskuje kolejnego dłużnika solidarnego. W tym kontekście niezasadna jest argumentacja pozwanej, jakoby we wskazanych przez nią okolicznościach, przystąpienie do długu powodować mogło negatywne konsekwencje w stosunku do wierzyciela. Kumulatywne, umowne przystąpienie do długu spełnia cechy konstrukcyjne umowy na rzecz osoby trzeciej. Stosunek zobowiązaniowy pomiędzy wierzycielem a pierwotnym dłużnikiem pozostaje dla wierzyciela niezmieniony. Wierzyciel uzyskuje zatem nowego dłużnika, ale nie następuje jednocześnie zwolnienie z długu dawnego dłużnika, który nadal ponosi odpowiedzialność względem wierzyciela na podstawie łączącego ich stosunku prawnego. Może zatem - według własnego wyboru - żądać spełnienia całości lub części świadczenia zarówno od nowego dłużnika, jak i od dłużnika pierwotnego. Wyrok w sprawie IC 313/11 stanowi efekt realizacji tych uprawnień. Prawem wierzyciela jest również wybór kolejności w jakiej będzie usiłował uzyskać zaspokojenie, stąd skierowanie egzekucji i żądania spełnienia świadczenia doA. W., o czym pozwana została poinformowana w piśmie z 13 października 2014roku. Jak wyjaśniła strona powodowa w piśmie procesowym z 5 stycznia 2015r., jak dotąd żadna kwota nie została przez osobę tę na rzecz wierzyciela uiszczona.
W świetle powyższego zasadna jest konstatacja, iż wyrok Sądu Rejonowego jest w zasadzie prawidłowy. Jedyne zastrzeżenie w kontekście treści wyroku zapadłego w sprawie IC 313/11 należy zgłosić do braku w jego treści stwierdzenia, że zapłata jakiejkolwiek części świadczenia w nim zasądzonego przezA. W.zwalnia z długu pozwaną do wysokości dokonanej zapłaty. Stwierdzenie takie było konieczne wobec powstania dwóch tytułów wykonawczych dotyczących tego samego długu, za który są odpowiedzialne dwie osoby, a to w celu uniknięcia sytuacji, w jakiej w wyniku ich realizacji mogłoby dojść do „podwójnego” zaspokojenia i bezpodstawnego wzbogacenia wierzyciela.
Mając wskazane okoliczności na uwadze, Sąd Okręgowy - na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.- dokonał zmiany zaskarżonego wyroku poprzez jego uzupełnienie o konieczne zastrzeżenie, oddalając apelację pozwanej - na zasadzieart. 385 k.p.c.- w pozostałej części.
O zniesieniu między stronami kosztów postępowania odwoławczego orzeczono na podstawieart. 100 k.p.c.O zwrocie kosztów pełnomocnika ustanowionego dla pozwanej z urzędu zaś stosownie do§ 2w zw. z § 13 ust. 1 pkt 1 i § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie...” z dnia 28 września 2002r. (Dz.U. Nr 163, poz.1348).