Sąd Okręgowy w Ostrołęce
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 1394/13
Data wyroku: 2014-06-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Załęska-Bartkowiak
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Sygn. akt:III U 1394/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 czerwca 2014 r.
Sąd Okręgowy w Ostrołęce III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Grażyna Załęska-Bartkowiak

Protokolant:

sekretarz sądowy Emilia Kowalczyk

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu10 czerwca 2014 r. wO.
sprawy z odwołaniaS. C.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wP.
oprawo do emerytury
na skutek odwołaniaS. C.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wP.
z dnia24.07.2013r.znak(...)
orzeka:
oddala odwołanie.

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 24.07.2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wP.odmówiłS. C.prawa do emerytury.
S. C.wniósł odwołanie od tej decyzji. Podniósł, że przez 15 lat pracował w szczególnych warunkach.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Wskazał, żeS. C.nie spełnia warunków do przyznania wcześniejszej emerytury, o których mowa wart.184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż pomimo osiągnięcia wymaganego wieku emerytalnego 60 lat i legitymowania się ponad 25-letnim ogólnym stażem pracy, nie posiada wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach.
Sąd ustalił i zważył, co następuje:
w dniu 27.05.2013r.S. C.złożył w Oddziale ZUS wniosek o emeryturę z tytułu pracy w warunkach szczególnych. Po rozpoznaniu tego wniosku ZUS uznał, żeS. C.osiągnął wymagany wiek emerytalny 60 lat, jednakże na dzień 01.01.1999r. legitymuje się on ogólnym stażem pracy w wymiarze jedynie 23 lata, 4 miesiące i 15 dni okresów składkowych i nieskładkowych. Nadto ZUS nie uznałS. C.żadnego okresu jako pracy wykonywanej w szczególnych warunkach. W konsekwencji ZUS wydał dnia 24.07.2013r. decyzję odmawiającąS. C.prawa do emerytury.
Od decyzji tejS. C.wniósł odwołanie, do którego dołączył dodatkowe dokumenty. W oparciu o nie – ZUS uznał dodatkowo pracę w gospodarstwie rolnym rodziców, co spowodowało, żeS. C.wykazał 25 lat ogólnego stażu pracy. ZUS nadal nie uznał jednak żadnego okresu pracy w szczególnych warunkach, zatem decyzją z dnia 23.08.2013r. ponownie odmówiłS. C.prawa do emerytury.
S. C.urodził się dnia (...)Zatem podstawą ubiegania się przez niego o prawo do emerytury jestart.184ustawyo emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń(tekst jedn. Dz.U. z 2013r., ,poz.1440ze zm.) w zw. z§4rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r.w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.). Zgodnie z tymi przepisami prawo do emerytury przysługuje ubezpieczonemu urodzonemu po 31.12.1948r., jeżeli:
- osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla mężczyzn,
- nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego lub złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w OFE, za pośrednictwem Zakładu na dochody budżetu państwa,
- w dniu 01.01.1999r. udowodnił 25-letni okres składkowy i nieskładkowy, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
W przedmiotowej sprawie spór sprowadzał się ostatecznie do rozstrzygnięcia, czy odwołujący zgromadził 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Odwołujący wykazywał w przedmiotowej sprawie, że pracował w szczególnych warunkach:
- od dnia 01.12.1974r. do dnia 31.03.1977r. w Jednostce Wojskowej wP.;
- od dnia 01.04.1977r. do dnia 14.03.1984r. wGminnej Spółdzielni (...)wK.;
- od dnia 15.03.1984r. do dnia 14.04.1995r. wGminnej Spółdzielni (...)wK..
Sąd w pierwszej kolejności analizował, czy praca odwołującego wGminnej Spółdzielni (...)wK.była pracą wykonywaną w szczególnych warunkach.
Na okoliczność charakteru pracy wGminnej Spółdzielni (...)wK.odwołujący złożył do ZUS świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 21.11.2001r., z którego wynika, że w okresie od dnia 01.04.1977r. do dnia 14.03.1984r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał naprawę pojazdów samochodowych jako mechanik lakiernik, tj. na stanowisku wymienionym w wykazie A, dziale XIV poz.16 i 17 w/w rozporządzenia (k.9 a.e.).
Akta osobowe z zatrudnieniaS. C.wGminnej Spółdzielni (...)wK.nie zachowały się. Pozostały jedynie szczątkowe dokumenty złożone uprzednio do ZUS, gdy odwołujący ubiegał się o prawo do renty oraz dokumenty złożone przez odwołującego w toku przedmiotowego postępowania (k.39 a.s.).
Z „umowy o pracę z pracownikiem kierującym zakładem usługowym za zryczałtowanym rozrachunku” (k.10-16 akt rentowych) wynika, że od dnia 01.04.1977r. GS(...)wK.zawarła zeS. C.umowę na czas nieokreślony, na podstawie której został on przyjęty do pracy w zakładzie usługowym zajmującym się naprawą samochodów. W kwestionariuszu dotyczącym okresów składkowych i nieskładkowych wypełnianym przy wniosku o rentęS. C.napisał, że w okresie od dnia 01.04.1977r. do dnia 14.03.1984r. był KierownikiemZakładu (...)(k.3 akt rentowych). Z dokumentu z dnia 02.02.1982r. złożonego przez odwołującego w toku postępowania (k.39 a.s.) wynika, że odwołujący prowadził usługi mechaniki pojazdowej i są to jedyne tego rodzaju usługi na terenie Urzędu Gminy.
Ponieważ są to jedyne dokumenty, które zachowały się z tego okresu, Sąd poddał je wnikliwej analizie. W szczególności Sąd zwrócił uwagę, że z oświadczenia odwołującego złożonego na rozprawie z dnia 10.06.2014r. wynika, że dokumenty, które złożył w toku postępowania (k.39 a.s.) uzyskał od likwidatora spółdzielni prawdopodobnie w 2000r., gdy uzyskiwał świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Jedno świadectwo wystawione jest w 2000r., drugie w 2001r. Ani z dokumentów złożonych przez odwołującego w tym postępowaniu ani z dokumentów złożonych uprzednio do ZUS – bezpośrednio po zakończeniu stosunku pracy w GS(...)wK.– nie wynika zdaniem Sądu, abyS. C.od dnia 01.04.1977r. do dnia 14.03.1984r. pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w kanałach remontowych przy naprawie pojazdów mechanicznych lub jako lakiernik.
Już choćby z zeznań samego odwołującego wynika, że wykonywał wszelkie czynności związane z naprawą samochodów. Były to naprawy wykonywane w kanałach remontowych, ale także były to naprawy wykonywane poza kanałami. Były to zarówno prace blacharskie jak i prace przy naprawie silników. Naprawiał samochody należące do GS, ale również samochody osób prywatnych. Pracował tam sam, nie miał nikogo do pomocy. Zeznająca w charakterze świadkaL. C.– żona odwołującego – starała się uwypuklić te czynności, które uznawała za pracę wykonywaną w szczególnych warunkach jak np. spawanie, wycinanie elektryczne, lakierowanie. Jednakże świadek także przyznała, że odwołujący wykonywał wszystkie naprawy w samochodach, a wymienione powyżej czynności zostały przez nią wskazane jako przykładowe (k.30v). Także świadekR. C.(k.31) stwierdził, że odwołujący był jednoosobowym zakładem usługowym i wszystko musiał robić sam. W większości zajmował się blacharką – musiał wyczyścić blachę, wyklepać, pospawać i polakierować. Z zeznań świadka wynika jednakże, że odwołujący wykonywał także remonty samochodów. Natomiast świadekC. K.(k.31) zeznała, że widziała w tym okresie odwołującego jak wycinał, spawał i malował blachy samochodowe.
W oparciu o przedstawione dowody, Sąd uznał, że brak jest podstaw do zaliczenia odwołującemu okresu od dnia 01.04.1977r. do dnia 14.03.1984r. jako pracy wykonywanej w szczególnych warunkach. Odwołujący nie wykazał bowiem, aby stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace w kanałach remontowych (wykaz A, dział XIV, poz.16) lub aby wykonywał prace przy lakierowaniu (wykaz A, dział XIV, poz.17) czy przy spawaniu (wykaz A, dział XIV, poz.12).
Niewątpliwie część prac, które wykonywał odwołujący, jest wymienionych w w/w rozporządzeniu. Jednakże aby wykonywanie tych prac przyniosło przywilej przejścia na wcześniejszą emeryturę, konieczne byłoby ich wykonywanie stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Oczywiście zarówno odwołujący jak i świadkowie starali się te czynności wyeksponować, jednak już choćby z ich zeznań wynika, że były to jedynie jedne z wielu czynności, które wykonywał odwołujący przy naprawie samochodów. Nadto logika wskazuje, że skoro odwołujący prowadził zakład naprawy samochodów jednoosobowo, a był to jedyny tego rodzaju zakład na terenie Gminy – to wykonywał on wszelkie naprawy związane z samochodami, a jego czynności nie polegały jedynie na pracy przy spawaniu czy lakierowaniu i nie były jedynie wykonywane w kanale remontowym.
Wobec powyższego Sąd uznał, że treść świadectwa wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 21.11.2001r. nie ma żadnego pokrycia w rzeczywistym zakresie prac odwołującego, a nade wszystko nie ma oparcia w zachowanych z tego okresu dokumentach.
Kolejnym okresem, który odwołujący wykazywał jako pracę w szczególnych warunkach, był okres od dnia 15.03.1984r. do dnia 14.04.1995r., gdyS. C.pracował wGminnej Spółdzielni (...)wK.jako magazynier.
S. C.złożył do ZUS świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 05.07.2000r., z którego wynika, że od dnia 15.03.1984r. do dnia 14.04.1995r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy pracował jako magazynier artykułów masowych i środków ochrony roślin oraz jako kierownik sklepu tj. na stanowisku wymienionym w wykazie A, dziale IV, poz.40 w/w rozporządzenia (k.10 a.e.).
Z umowy o pracę z dnia 15.03.1984r. (k.27 akt rentowych) wynika, żeS. C.od tego dnia został magazynierem artykułów masowych w GS(...)wK.w BazieW.. Z umowy o odpowiedzialności wspólnej z dnia 15.03.1984r. (k.39 a.s.) wynika, że w BazieW.oprócz odwołującego magazynierem była także jego żonaL. C.i oboje podpisali umowę o odpowiedzialności. Natomiast z umowy o pracę z dnia 02.09.1991r. wynika, żeS. C.został kierownikiemsklepu (...)wK., który prowadziła jego żonaL. C.(k.19-20 akt rentowych). Analogiczne informacje wynikają ze świadectwa pracy z dnia 18.05.1999r., w którym widnieje zapis, żeS. C.był magazynierem artykułów masowych i kierownikiemsklepu (...)(k.11 akt kapitału).
W toku postępowania odwołujący starał się wykazać, że artykuły, które magazynował należały do kategorii wymienionej w wykazie A, dziale IV, poz.40 w/w rozporządzenia, a więc, że były to artykuły: pyliste, toksyczne i żrące. Wobec powyższego zarówno on jak i zeznająca w charakterze świadka jego żonaL. C.uwypuklali w trakcie swych zeznań, że magazynował on wapno palone, środki ochrony roślin, sól, cement, węgiel. Jednakże już z zeznań samego odwołującego wynika, że oprócz wymienionych powyżej artykułów – przechowywał także inne artykuły, takie jak: wszystkie artykuły budowlane m.in. pustaki, cegły, belki metalowe, drut. ŚwiadekL. C.potwierdziła, że były tam magazynowane belki i drut. Także świadekR. C.potwierdził, że w magazynie był przechowywany drut, pustaki i wszystkie materiały budowlane.
Z zeznań odwołującego i świadków wynika ponadto, że w 1991r. dodano do obowiązków odwołującego takżesklep (...), który był oddalony od magazynów około 2 km. W sklepie tym sprzedawane były proszki, szampony i sprzęt AGD. Z zeznańL. C.iR. C.wynika, że jedynieL. C.sprzedawała w sklepie, natomiast odwołujący miał z nią jedynie wspólną odpowiedzialność materialną za sklep i był kierownikiem tego sklepu. Nie pracował jednak w sklepie, nadal pracował w magazynie.
Sąd uznał, że brak jest podstaw do zaliczenia okresu od dnia 15.03.1984r. do dnia 14.04.1995r. do pracy wykonywanej w szczególnych warunkach.S. C.nie wykonywał bowiem stale i w pełnym wymiarze czasu pracy - pracy magazyniera surowców i wyrobów pylistych, toksycznych, żrących, parzących i wybuchowych (wykaz A, dział IV, poz.40 rozporządzenia). Niewątpliwie część artykułów magazynowanych przez odwołującego miała te cechy, jednakże poza tymi artykułamiS. C.magazynował artykuły, które nie były pyliste, toksyczne, żrące, parzące i wybuchowe. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że magazynował on wszystkie artykuły budowlane, np. cegły, pustaki, drut, belki. Sąd miał na uwadze, że wówczas wszelkie towary można było jedynie kupić za pośrednictwem GS. Zatem bez wątpienia materiały budowlane stanowiły znaczną część magazynowanych przez odwołującego towarów. Tym samym oznacza to, że odwołujący nie pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku wymienionym w wykazie A, dziale IV, poz.40 w/w rozporządzenia.
Nadto z zachowanych dokumentów wynika, że od 02.09.1991r.S. C.był kierownikiemsklepu (...). Wprawdzie odwołujący zaprzeczył jakoby w tym sklepie pracował, jednak przeczą temu zapisy w dokumentach, które się zachowały. W angażach z dnia 02.09.1991r. i z dnia 01.08.1993r. –S. C.określany jest jako: „sprzedawcasklepu (...)i magazynier” (k.39 a.s.). Natomiast w zaświadczeniu o zatrudnieniu i wynagrodzeniu z dnia 23.01.1995r. wynika, że ostatnim stanowiskiem, pracy był kierowniksklepu (...)(k.21a i 21 akt rentowych). Ponadto z dnia 23.01.1995r. pochodzi także informacja udzielona przez zakład pracy Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w związku z ubieganiem sięS. C.o rentę. Otóż Prezes ZarząduJ. O.napisał, że ostatnim zajmowanym przez odwołującego stanowiskiem pracy było stanowisko kierownikasklepu (...)od dnia 01.09.1991r., a jego praca na tym stanowisku odbywała się w pozycji siedzącej i stojącej, wymagała chodzenia i dźwigania ciężarów, dużej ruchliwości (załadunek i rozładunek towarów AGD i żelaznych).J. O.napisał także, żeS. C.pracował na zewnątrz i wewnątrz sklepu. Natomiast stanowisko magazyniera artykułów masowych zostało wpisane w rubryce poprzednio zajmowanego stanowiska (k.22 akt rentowych). Warto w tym miejscu zwrócić uwagę, że dokumenty te były wypełniane przezJ. O.bezpośrednio po zakończeniu stosunku pracy. Istniały zatem niewątpliwie dokumenty, na podstawie którychJ. O.poświadczył, że ostatnim stanowiskiem pracy odwołującego byłsklep (...). Z zapisów w tych dokumentach wynika jednoznacznie, żeS. C.wbrew temu, co twierdzi w przedmiotowej sprawie - pracował wsklepie (...).
Dodatkowo Sąd miał również na uwadze, że w kwestionariuszu dotyczącym okresów składkowych i nieskładkowych wypełnianym przezS. C.na potrzeby uzyskania prawa do renty, napisał on, że magazynierem był w okresie od dnia 15.03.1984r. do dnia 31.08.1991r., natomiast od dnia 01.09.1991r. był kierownikiemsklepu (...)(k.3 akt rentowych).
Okoliczność ta także utwierdza w przekonaniu, że odwołujący nie wykonywał w pełnym wymiarze czasu pracy magazyniera artykułów wymienionych w wykazie A, dziale IV, poz.40 w/w rozporządzenia.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, Sąd zaniechał analizy, czy odwołujący pracował w szczególnych warunkach w Jednostce Wojskowej wP.w okresie od dnia 01.12.1974r. do dnia 31.03.1977r. na stanowisku mechanika pojazdów samochodowych. Niezależnie bowiem od ustaleń Sądu w tym zakresie – jest to okres niewystarczający do uzyskania uprawnień do emerytury.
Wobec powyższego Sąd uznał, żeS. C.nie wykazał w niniejszym postępowaniu pracy w szczególnych warunkach w rozmiarze 15 lat i na mocyart.47714§1 kpcoddalił odwołanie.