Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 1478/14
Data wyroku: 2014-10-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Maria Pierzycka-Pająk
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184  ustawy z dnia 17.12.1998r.  o emeryturach i rentach z funduszu ubezpieczeń społecznych

Sygn. aktVIII U 1478/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 października 2014 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Maria Pierzycka-Pająk

Protokolant:

Maria Szczęsna

po rozpoznaniu w dniu22 października 2014 r. w Gliwicach
sprawyZ. M.(M.)
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
oprawo do emerytury
na skutek odwołaniaZ. M.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia16 czerwca 2014  r.nr(...)
z dnia9 września 2014  r.nr(...)
zmienia zaskarżone decyzje w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemuZ. M.prawo do emerytury począwszy od 1 maja 2014r.
(-) SSO Maria Pierzycka-Pająk

Sygn. akt. VIII U 1478/14

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 16 czerwca 2014r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych OddziałwZ.odmówił ubezpieczonemuZ. M.prawa do emerytury w niższym wieku w oparciu oart. 184w związku zart. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. Nr 39, poz. 353 z późn. zm.) w związku z tym, iż nie udowodnił on na dzień 1 stycznia 1999r. 25 letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a jedynie 24 lata, 9 miesięcy i 21 takich okresów jak również 15 – letniego okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach przy pracach wymienionych w wykazie A, bowiem ZUS uwzględnił jedynie 8 lat i 15 dni okresów takiej pracy.
W uzasadnieniu ZUS wskazał, że na prawo do emerytury nie uwzględnił okresów ubezpieczenia społecznego rolników od 19 maja 1992r. do 9 lipca 1992r., od 1 września 1992r. do 20 września 1992r., od 1 stycznia 1994r. do 3 stycznia 1994r., od 4 stycznia 1995r. do 31 grudnia 1998r. ponieważ w ocenie ZUS zostały uwzględnione na prawo do renty rolniczej. Równocześnie do okresów pracy w warunkach szczególnych ZUS nie uwzględnił pracy odwołującego w okresie w(...)od 19 listopada 1975r. do 31 października 1979r., bowiem odwołujący nie przedłożył za ten okres świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnych oraz wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wG.od 15 stycznia 1985r. do 2 lipca 1990r., ze względu na rozbieżności pomiędzy stanowiskami pracy wymienionymi w świadectwie pracy i w świadectwie wykonywania pracy w warunkach szczególnych.
Następnie w toku procesu ZUS wydał kolejną decyzję odmowną z dnia 9 września 2014r. w której zmienił swoje dotychczasowe stanowisko jedynie w takim zakresie, że uznał, iż odwołujący udowodnił 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych uzupełnionych okresami ubezpieczenia społecznego rolników. W dalszym ciągu organ rentowy nie zmienił swojego stanowiska w zakresie uwzględnionych okresów pracy w warunkach szczególnych.
W odwołaniu od zaskarżonych decyzji ubezpieczony domagał się ostatecznie ich zmiany poprzez przyznanie mu prawa do wcześniejszej emerytury. Podniósł, że zgodnie z przedłożonymi przez niego świadectwami i zaświadczeniami oraz zeznaniami świadków, o przesłuchanie których wnosił, wykonywał pracę w warunkach szczególnych i tym samym spełnia warunki do przyznania prawa do emerytury.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy, po skorygowaniu swojego stanowiskaw toku procesu w piśmie procesowym z dnia 12 września 2014r. wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia 9 września 2014r. w całości a w decyzji z dnia 16 czerwca 2014r., jedynie w zakresie nieuwzględnionych okresów pracy w warunkach szczególnych.
Sąd ustalił co następuje:
UbezpieczonyZ. M.,urodzony (...)w dniu 19 maja 2014r. złożył wniosek o emeryturę w wieku niższym niż 65 lat z tytułu zatrudnieniaw szczególnych warunkach.
Ubezpieczony 60 lat ukończył 10 kwietnia 2014r.
Skarżący, na dzień 1 stycznia 1999r., legitymuje się okresem składkowymi nieskładkowym w wymiarze ponad 25 lat, z tym, że w ocenie ZUS udowodnił jedynie 8 lati 15 dni pracy w szczególnych warunkach.
Po przeanalizowaniu sprawy ZUS w dniu 16 czerwca 2014r. i 9 września 2014r. wydał zaskarżone decyzje odmowne.
W postępowaniu przed Sądem ubezpieczony domagał się uznania za pracę w warunkach szczególnych pracy w okresie od 19 listopada 1975r. do 31 października 1979r. na stanowisku ślusarza-mechanika, robotnika magazynowego w(...) Oddział Hurtownia (...)wG.na stanowisku ślusarza-mechanika samochodowego, robotnika magazynowego, z uwagi na brak za ten okres świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnych i od 15 stycznia 1985r. do 2 lipca 1990r. wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wG.na stanowisku betoniarza -montażysty, mistrza budowlanego, brygadzisty robót remontowych, ze względu na rozbieżności pomiędzy stanowiskami pracy wymienionymi w świadectwie pracy i w świadectwie wykonywania pracy w warunkach szczególnych.
W toku procesu Sąd ustalił, iż w pierwszym ze spornych okresów ubezpieczony był zatrudniony w(...) Oddział Hurtownia (...)wG.. Faktycznie była to wielka hurtownia obsługująca w tym czasie większość salonów isklepów (...)na terenie Polski południowej. Znajdował się tam wielki magazyn, do którego z bocznicy kolejowej przeładowywano z wagonów kolejowych dostawy opon, akumulatorów, kwasu do akumulatorów i innych płynów eksploatacyjnych do samochodów, towary te wyładowywano również z samochodów ciężarowych. Następnie towary te z magazynu ładowano na samochody dostawcze, które rozwoziły je do poszczególnych sklepów i salonów samochodowych. Odwołujący w trakcie zatrudnienia u tego pracodawcy został zatrudniony na stanowisku ślusarza-mechanika samochodowego, bo odwołujący takie wykształcenie posiadał. Faktycznie, bez względu na przypisane mu w angażu stanowisko pracy, zajmował się głównej mierze przeładowywaniem ciężkich opon i akumulatorów, najczęściej do samochodów ciężarowych, jak również kilkudziesięciolitrowych pojemników z płynami eksploatacyjnymi do tych akumulatorów i samochodów. Płyny te były przeważnie substancjami żrącymi i drażniącymi, jak np. kwas do wyrobu elektrolitu w akumulatorach. Pracami przeładunkowymi odwołujący zajmował się codziennie przez pełne dniówki. Dodatkowo, poza normalnymi godzinami pracy odwołujący zajmował się też obsługą serwisową wózków akumulatorowych będących na wyposażeniu jego pracodawcy, tj. wymieniał i ładował ich akumulatory oraz wymieniał w nich kwas, w tym samym czasie zajmował się też napełnianiem i ładowaniem akumulatorów przeznaczonych do sprzedaży. Pracodawca za ten okres nie wystawiał świadectw pracy w warunkach szczególnych, bowiem nie było wtedy jeszcze odnośnych przepisów. Nie wypłacano dodatku za pracę w warunkach szczególnych, wydawano jedynie mleko.
Następnie w okresie od 15 stycznia 1985r. do 2 lipca 1990r. ubezpieczony był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wG.. Była to firma, która zajmowała się budową osiedli mieszkaniowych od fundamentów do oddania pod klucz.W ramach tego przedsiębiorstwa wydzielone były ekipy zajmujące się poszczególnymi etapami budowy tych budynków i ich wykończenia. W tym czasie odwołujący formalnie był zatrudniony kolejno na stanowisku betoniarza-montażysty, mistrza budowlanego, brygadzisty robót remontowych, faktycznie jednak, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy zajmował się prawie wyłącznie przekuwaniem i wykuwaniem za pomocą pneumatycznych młotów udarowych, otworów i bruzd w betonie, w których były prowadzone instalacje mediów w blokach i montowane ich elementy. Wyrównywał też nadlewki betonowe. Z kolei w czasie, gdy nie miał do wykonania żadnych prac przy wykuwaniu, to był kierowany do pracy przy wylewaniu betonu. Sąd ustalił nadto, że odwołujący miał wykształcenie średnie, potrafił czytać rysunek techniczny. Z tego też względu pracodawca dodatkowo, poza normalnymi godzinami pracy zlecał mu sprawdzanie prawidłowości wykonania niektórych prac i w związku z tym przypisał mu stanowiska dozoru, co dodatkowo pozwoliło na podniesienie mu wynagrodzenia. Faktycznie jednak odwołujący przez pełne dniówki zajmował się wyłącznie pracami z użyciem młota wibracyjnego, bądź przy wylewaniu betonu. Była tylko jedna taka brygada zajmująca się przekuciami, więc odwołujący miał ciągle zajęcie przy tego rodzaju pracach. Sąd ustalił także, iż w aktach osobowych odwołującego od tego pracodawcy znajdują się kartoteki płacowe, w których wyszczególniony wypłacany odwołującemu, w tym okresie, dodatek za pracę w warunkach szkodliwych.
Razem z odwołującym w tych okresach pracowali świadkowieL. L.– pracownik magazynowy w(...) Oddział Hurtownia (...)wG.,A. M.iW. P.– stolarze wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wG..
Ubezpieczony nie jest członkiem OFE.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: akt organu rentowego, dokumentacji akt osobowych ubezpieczonego (koperty k.33 i 36), zeznań świadków:L. L.A. M.iW. P.(nagranie z rozprawy z dnia 22 października 2014r. minuty 11.20 i n.), nadto z wyjaśnień odwołującego słuchanego w charakterze strony (nagranie z rozprawy z dnia 22 października 2014r. minuty 47.52 i n.).
Zebrany materiał dowodowy Sąd uznał za kompletny i spójny, a tym samym za wystarczający do poczynienia ustaleń faktycznych oraz do rozstrzygnięcia sprawy.W szczególności Sąd dał w pełni wiarę zeznaniom świadków i wyjaśnieniom samego ubezpieczonego, gdyż są spójne i wzajemnie się potwierdzają. Ponadto świadkowie byli współpracownikami odwołującego, zaś świadekL. L.pracował w takim samym charakterze, zatem mieli oni bezpośrednie informacje w zakresie charakteru i wymiaru świadczonej przez ubezpieczonego pracy w spornych okresach.
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonego,Z. M.zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treściart. 32 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturachi rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227, ze zm.) w powiązaniu z§ 3 i 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 ze zm.) ubezpieczonym mężczyznom urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949r. będącym pracownikami zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przy pracach wymienionych w wykazie A, przysługuje prawo do emerytury w razie łącznego spełnienia następujących warunków:
1. osiągnięcia wieku emerytalnego 60 lat
2. posiadania wymaganego okresu zatrudnienia wynoszącego 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Zgodnie z treścią § 2 ust. 1 rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których pracaw szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy.
Z kolei zgodnie z treścią art. 184 ust 1 ustawy, ubezpieczonym urodzonym po dniu31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:
1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz

2
okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.

W myśl ust. 2 emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa oraz rozwiązania stosunku pracy - w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem.
Na podstawie tego przepisu, prawo do emerytury w obniżonym wieku, przysługuje ubezpieczonemu, który w dniu wejścia w życie ustawy tj. w dniu 1 stycznia 1999r. spełnił warunki w zakresie posiadania ogólnego stażu pracy oraz pracy wykonywanej w warunkach szczególnych a nie osiągnął wymaganego wieku.
Ubezpieczony ukończył 60 lat życia i nie jest członkiem OFE. Kwestie te nie były sporne.
Okoliczność sporna w przedmiotowej sprawie dotyczyła posiadania przez ubezpieczonego (na dzień 1 stycznia 1999r.) wymaganego 15 letniego okresu pracy wykonywanej w warunkach szczególnych, bowiem organ rentowy zaliczył mu jedynie 8 lat i 15 dni okresów takiej pracy.
W świetle zgromadzonego w sprawie materiału Sąd uznał, że ubezpieczonyZ. M., ukończył 60 rok życia, i na dzień 31 grudnia 1998r. udowodnił łącznie ponad 15 lat pracy wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szczególnych warunkach. Nie budzi wątpliwości Sądu, że praca ubezpieczonego w(...) Oddział Hurtownia (...)wG., w okresie od 19 listopada 1975r. do31 października 1979r. na stanowisku ślusarza-mechanika, robotnika magazynowegoi wPrzedsiębiorstwie Budownictwa (...)wG.od 15 stycznia 1985r. do 2 lipca 1990r. na stanowisku betoniarza -montażysty, mistrza budowlanego, brygadzisty robót remontowych, była pracą stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywaną w szczególnych warunkach, tj. w wypadku pierwszego ze spornych okresów, przy ciężkich pracach załadunkowych i wyładunkowych oraz przeładunku toksycznych, żrących lub parzących w transporcie, zaś w drugim spornym okresie przy pracach betoniarskich oraz prace związane z obsługą urządzeń i narzędzi wibracyjnych lub udarowych.
Zgodnie z wykazem A stanowiącym załącznik dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzepracą w szczególnych warunkach, uprawniającą do niższego wieku emerytalnego były prace wymienione: w dziale VIII poz. 1, praca przy ciężkich pracach załadunkowych i wyładunkowych oraz przeładunek materiałów sypkich, pylistych, toksycznych, żrących lub parzących w transporcie, w dziale V poz. 4, prace zbrojarskie i betoniarskie, w dziale XIV poz. 18, przy obsłudze urządzeń i narzędzi wibracyjnych lub udarowych.
Sąd uznał, że w wymienionych wyżej spornych okresach, odwołujący pracowałw szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. W tym czasie wykonywał wprawdzie inne czynności niż związane z opisanymi pracami, jak napełnianie i ładowanie akumulatorów, a także sprawdzanie zgodności instalacji z rysunkami technicznymi, jednak te dodatkowe czynności wykonywał poza normalnym czasem pracy.
Sąd dał wiarę zeznaniom świadków potwierdzającym charakter pracy ubezpieczonego, uznając te dowody za spójne logiczne i wzajemnie się uzupełniające. Nadto zeznania świadków korelują z zapisami w dokumentacji osobowej ubezpieczonego i jego wyjaśnieniami.
Należy podkreślić, że okres zatrudnienia może być zaliczony do pracy w warunkach szczególnych, gdy pracownik faktycznie wykonywał prace objęte wykazem prac uprawniających do wcześniejszej emerytury, pomimo że stanowisko jakie mu formalnie przypisano nie jest wymienione w wykazie. Wymieniony wyżej wykaz A nie określa bowiem stanowisk pracy, ale definiuje rodzaj prac, które są uważane za wykonywane w szczególnych warunkach. Decydujące znaczenie dla zakwalifikowania pracy jako realizowanej w szczególnych warunkach ma nie nazwa zajmowanego stanowiska, ale rodzaj, charakter i warunki pracy.
Bez znaczenia pozostaje także fakt, że odwołujący za pierwszy ze spornych okresów nie przedłożył świadectwa pracy w warunkach szczególnych, a z kolei w drugim spornym okresie, że istnieją niezgodności pomiędzy stanowiskami wymienionymi w dokumentacji ubezpieczonego. Fakt wykonywania takiej pracy został wykazany w postępowaniu sądowym za pomocą innych dowodów. W postępowaniu odwoławczym przed Sądem nie obowiązują bowiem ograniczenia dowodowe jakie występują w postępowaniu o świadczenia emerytalno-rentowe przed organem rentowym, a Sąd może ustalić okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokość jak: okresy zatrudnienia - w tym wykonywanie pracy w warunkach szczególnych, za pomocą wszelkich środków dowodowych, przewidzianych wkodeksie postępowania cywilnego(por. uchwała Sądu Najwyższego z 10 marca 1984r. III UZP 6/84, uchwała Sądu Najwyższego z 21 września 1984r. III UZP 48/84, wyrok Sądu Najwyższego z 7 grudnia 2006r., I UK 179/06, LEX nr 342283).
Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że ubezpieczony legitymuje się na dzień1 stycznia 1999r. wymaganym 15 - letnim okresem pracy w szczególnych warunkach. Nadto Sąd uznał, że z momentem złożenia wniosku emerytalnego odwołujący spełnił wszystkie warunki uprawniające go do otrzymania prawa do emerytury w obniżonym wieku emerytalnym, z tytułu pracy w warunkach szczególnych.
W związku z powyższym Sąd z mocyart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji, przyznając ubezpieczonemu prawo do emerytury od dnia 1 maja 2014r. tj. od miesiąca zgłoszenia wniosku.
SSO Maria Pierzycka – Pająk