Sąd Rejonowy w Wałbrzychu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II K 711/13
Data wyroku: 2014-01-30 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: S.S.R Ewa Muzyka
Słowa kluczowe: Przestępstwa Karnoskarbowe
Teza: uniewinnienie

Sygn. akt II K 711/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 30 stycznia 2014 roku

Sąd Rejonowy w Wałbrzychu w II Wydziale Karnym w składzie :
Przewodniczący - S.S.R Ewa Muzyka
Protokolant - Agnieszka Lewek
przy udziale przedstawiciela Urzędu Celnego w Wałbrzychu – Krzysztofa Barczyka

po rozpoznaniu w dniach 5 września 2013 roku, 21 listopada 2013 roku, 23 stycznia 2014 roku, 23 stycznia 2014 roku oraz 30 stycznia 2014 roku w Wałbrzychu sprawy
A. H. (1)
ur. (...)wL.,
synaT.iG.z domuM.,

oskarżonego o to, że:
będąc płatnikiem podatku akcyzowego uchylał się od opodatkowania w ten sposób, ze nie złożył w terminie 14 dni, tj. od 10.06.2010r. Naczelnikowi Urzędu Celnego wW.deklaracji uproszczonej(...)dla tego podatku w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym pojazdu samochodowego markiB. (...)o numerze identyfikacyjnym VIN(...)przez co naraził na uszczuplenie podatek akcyzowy w kwocie 13.071,00 złotych,

tj. o przestępstwo skarbowe zart. 54§2 kks

IA. H. (1)uniewinnia od popełnienia czynu opisanego w części wstępnej wyroku, tj. przestępstwa skarbowego zart. 54§2 kks, zaś wydatki w sprawie zaliczając na rachunek Skarbu Państwa,
II na podstawieart. 632 pkt 2 kpkzasądza od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonegoA. H. (1)kwotę 1600 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt II K 711/13

UZASADNIENIE
W toku przeprowadzonego przewodu sądowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 10.06.2010r. oskarżonyA. H. (1)zakupił na terytorium Niemiec samochód markiB. (...)o numerze identyfikacyjnym VIN –(...), rok produkcji 2005 za kwotę 17 000 Euro. Samochód ten zarejestrowany był w Niemczech jako samochód ciężarowy. Oskarżony nie trudni się zawodowo handlem samochodami, zakupu dokonał okazjonalnie na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej.

Dowód:umowa kupna z dnia 10.06.2010r. – k. 29
Zaświadczenie o dopuszczeniu do ruchu część I (dowód rejestracyjny) i
część II (karta pojazdu) poświadczone tłumaczenie z języka niemieckiego –
k. 26, k. 28

Przed zakupem przeprowadzone zostały badania techniczne pojazdu w okręgowej stacji kontroli pojazdów, które dotyczyły samochodu ciężarowego. W załączniku do zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym – opisie zmian dokonanych w pojeździe – zaznaczono, iż: zmianie uległa ilość miejsc z 2 na 4, przegrodę przełożono na drugi rząd siedzeń, siedzenia wraz z zagłówkamii pasami mocowane w miejscach kotwiczeń oryginalnych fabrycznie, zmiany dokonano zgodnie z przepisamiprawo o ruchu drogowym.

Dowód:Zaświadczenie z dnia 09.06.2010r. o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu wraz z załącznikiem – opisem zmian dokonanych w pojeździe – k. 31 odwrót, k. 32

Oskarżony dokonał przewozu przedmiotowego pojazdu na terytorium Polski w dniu zakupu, t.j. 10.06.2010r. Samochód markiB. (...)stanowiący własnośćA. H. (1)został zarejestrowany na terytorium kraju jako pojazd ciężarowy w dniu 18.06.2010 r. Do wniosku o rejestrację pojazdu zostało dołączone zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego wL.potwierdzające brak obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług z tytułu nabycia środka transportu. Wydania właściwego dokumentu dowodu rejestracyjnego dokonano 30.06.2010r.

Dowód:Wniosek o rejestrację pojazdu ciężarowego z dnia 18.06.2010r. – k. 25
Zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego wL.VAT-25
z dnia 18.06.2010r. i wniosek o wydanie zaświadczenia VAT-24 z dnia
17.06.2010r. – k. 94 odwrót, k. 101-102
Dowód rejestracyjny – k. 19 odwrót

Na skutek czynności sprawdzających w systemie finansowo-księgowym Izby Celnej weW., Naczelnik Urzędu Celnego wW.ustalił, iż oskarżony nie złożył deklaracji uproszczonej nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego markiB. (...)i nie zapłacił podatku akcyzowego. W związku z powyższym pismem z dnia 26.10.2011r. wezwałA. H. (1)do złożenia deklaracji i zapłaty należnego podatku.

Dowód:Pismo Naczelnika Urzędu Celnego wW.z dnia 26.10.2011r. – k. 1

Dnia 16.11.2011r. Naczelnik Urzędu Celnego wW.zwrócił się doB. (...)z prośbą o przesłanie informacji czy samochód markiB. (...), nr nadwozia(...)został wyprodukowany jako samochód przeznaczony do przewozu osób, czy towarów.B. (...)dnia 06.12.2011r. w odpowiedzi poinformował, iż na podstawie baz danych producenta wskazany samochód został wyprodukowany w 2005 roku na podstawie europejskiej homologacji osobowej nr e1*(...)*(...)*10. typ pojazdu M1G, czyli osobowy (terenowy), ilość miejsc siedzących 5, liczba drzwi 4, rodzaj nadwozia: sedan, całkowicie przeszkolone, brak przegrody.

Dowód:PismoB. (...)z dnia 06.12.2011 – k. 23

W dalszej kolejności Naczelnik Urzędu Celnego wW.dnia 12.12.2011r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określeniaA. H. (1)zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego markiB. (...).
Po przeprowadzeniu postępowania Naczelnik Urzędu Celnego wW.wydał dnia 10.02.2012r. decyzję określającąA. H. (1)zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego markiB. (...)w kwocie 13 071,00 zł. Dyrektor Izby Celnej weW.decyzją z dnia 08.05.2012r. podtrzymał rozstrzygnięcie organu I instancji.

Dowód:Postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego wW.z dnia
12.12.2011r. – k. 14-15
Protokół oględzin pojazdu samochodowego z dnia 23.01.2012r. – k 17
Protokół złożenia wyjaśnień z dnia 23.01.2012r. – k. 18
Decyzja Naczelnika Urzędu Celnego wW.z 10.02.2012r. nr
(...)- (...)9110-187/12/JG – k. 6-9 odwrót
Decyzja Dyrektora Izby Celnej weW.z dnia 08.05.2012r. nr
(...)- (...)9110-99/12/379/DK – k. 2-5 odwrót

Zaległość podatkowa w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu markiB. (...)zostałaA. H. (1)rozłożona na raty decyzją Naczelnika Urzędu Celnego wW.z dnia 29.10.2012r. Zobowiązany dokonuje spłat zaległości według harmonogramu.

Dowód:Decyzja Naczelnika Urzędu Celnego wW.z 29.10.2012r. nr
(...)- (...)-11/12/MM – k. 46-51

Oskarżony nie przyznał się do zarzucanego mu czynu i w swoich wyjaśnieniach wskazał, iż nabył samochód jako ciężarowy i nie miał obowiązku składania deklaracji podatku akcyzowego i uiszczania opłaty akcyzowej.
Oskarżony był karany sądownie.
Dowód:wyjaśnienia oskarżonegoA. H. (1)– k. 79-81
Dane o karalności – k. 54-55

Sąd Rejonowy w Wałbrzychu zważył, co następuje:

Odpowiedzialność karno skarbowa związana jest nierozwerwalnie z winą, która stanowi swoistą legitymacje do stosowania kary wobec sprawcy przestępstwa.
Zgodnie z wolą ustawodawcy wyrażoną wart.1 § 1 kks, odpowiedzialności karnej za przestępstwo skarbowe lub odpowiedzialności za wykroczenie skarbowe podlega ten, kto popełnia czyn społecznie szkodliwy, zabroniony pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia. Możliwość pociągnięcia jednak danej osoby do odpowiedzialności karnej skarbowej uwarunkowana jest przypisaniem jej zarzutuwiny.W myśl bowiemart. 1 § 3 kksnie popełnia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego sprawca czynu zabronionego, jeżeli nie można mu przypisać winy w czasie czynu. Zatem, jeśli czyn zabroniony przepisamikksnie jest zawiniony, nie może być ani przestępstwem, ani wykroczeniem skarbowym. Oznacza to, że jeśli sprawcy nie można przypisać winy w czasie popełnienia danego czynu, nie może być on odpowiedzialnym według zasad ustalonych wkks.
W przedmiotowej sprawie dla stwierdzenia faktu popełnienia przestępstwa skarbowego zart. 54 § 2 kksprzez oskarżonegoA. H. (1), koniecznym jest zatem udowodnienie, że w czasie czynu zabronionego sprawca dopuścił się zachowania, które jest zawinione.
Realizacja znamion deliktu karnoskarbowego zart. 54 kks- uchylania się od opodatkowania może nastąpić albo poprzez nieujawnienie przedmiotu lub podstawy opodatkowania, albo poprzez niezłożenie deklaracji podatkowej. Zaniechanie złożenia deklaracji podatkowej jest jedną z form nieujawnienia przedmiotu i podstawy opodatkowania, stąd też znamię czasownikowe „nie ujawnia” pełni funkcję subsydiarną wobec znamienia „nie składa”.
Przestępstwo uchylania się od opodatkowania zart. 54 kksma charakter materialny. Ustawowo stypizowanym skutkiem jest narażenie na uszczuplenie podatku, czyli konkretne niebezpieczeństwo wystąpienia uszczerbku finansowego na skutek zaniechania uiszczenia względnie zaniechania zdeklarowania uiszczenia podatku przez osobę zobowiązaną.

Należy podkreślić, iż przestępstwo skarbowe zart. 54 § 2 kksmożna popełnić zgodnie z wolą ustawodawcy tylko umyślnie. W grę wchodzi jedynie zamiar bezpośredni, który sprowadza się do świadomości po stronie sprawcy tego, że popełnia on czyn zabroniony oraz tego, że chce popełnić czy zabroniony. Na gruncieart. 54 kkszamiar bezpośredni zabarwiony jest chęcią uchylenia się od opodatkowania, czyli niezapłacenia należnego podatku w terminie.
Zamiar ewentualny (jako jedna z dwóch postaci umyślności) jest w myślustawy kodeks karny skarbowyniekaralny, co oznacza, że przestępstwo skarbowe uchylania się od opodatkowania należy do kategorii czynów zabronionych kierunkowych.
Odnosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy przede wszystkim wskazać jednoznacznie należy, że w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Sąd uznał, żeA. H. (1)nie można przypisać winy w zakresie popełnienia zarzucanego mu czynu zart. 54 § 2 kks. Skoro w przypadku przestępstwa skarbowego zart. 54 § 2 kkschodzi o działanie umyślne i to w zamiarze bezpośrednim, wobec czego oskarżonemu należało bezsprzecznie wykazać, iż wiedział, iż nabywa samochód osobowy. Tymczasem w ocenie Sądu nie można działaniu oskarżonego przypisać umyślności w zamiarze bezpośrednim.A. H. (1)nie miał bowiem w przekonaniu Sądu świadomości tego, że nabyty przez niego samochód markiB. (...)spełnia wymagania do zakwalifikowania go jako osobowy, skoro z dokumentów, którymi dysponował w chwili nabycia wynikało, iż jest to pojazd ciężarowy. Świadomość ta została wzmocniona bezsprzecznie na skutek podjętych czynności mających na celu zarejestrowanie pojazdu na terytorium kraju.
Gdy prześledzi się zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (k.29, k. 26., k. 28., k. 31 odwrót, k. 32, k. 25, k. 94 odwrót, k. 101-102, k. 19 odwrót, k. 79-81), należy dojść do konkluzji, iż oskarżonyA. H. (1)nabywajac pojazd markiB. (...)o numerze identyfikacyjnym VIN(...)miał pełne podstawy do przekonania, że dokonuje zakupu tego samochodu jako ciężarowego. Na podstawie dokumentu potwierdzającego zarejestrowanie pojazdu na terenie Niemiec jako ciężarowego, jak i w oparciu o zaświadczenie z przeprowadzonego badania technicznego samochodu, dodatkowo dokumentów z Urzędu Skarbowego i wydanego przez Starostwo Powiatowe dowodu rejestracyjnego – pozostawał w świadomości nabycia samochodu ciężarowego, nie podlegającego ciężarowi opodatkowania podatkiem akcyzowym. Według dokumentacji nabycia pojazd ten był pojazdem ciężarowym i z tego też powodu nie została złożona przez oskarżonego deklaracja wewnątrzwspólnotowego nabycia tego pojazdu oraz odprowadzony podatek akcyzowy.
Sąd zauważa również, iż organ celny nie kwestionował w chwili zakupu (10.06.2010r.) klasyfikacji przedmiotowego pojazdu do celów podatkowych. Dopiero rok i 4 miesiące od nabycia, t.j. w dniu 26.10.2011r. wezwał oskarżonego do złożenia deklaracji i uiszczenia podatku akcyzowego (k. 16), uznając iż nabyte przez niego auto spełnia warunki do zakwalifikowania go jako przeznaczonego do przewozu osób. W ocenie Sądu okoliczność ta wskazuje, iż w chwili sprowadzenia przedmiotowego pojazdu na terytorium kraju organy celne nie kwestionowały właściwości jego przeznaczenia (do przewozu towarów).
W tym miejscu wskazać należy, że Sąd nie podważa ustaleń poczynionych przez organ celny co do przypisania nabytemu przezA. H. (1)pojazdowi cech samochodu osobowego. Organ odwołał się w tej kwestii do obowiązujących przepisyustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym, które szczegółowo regulują zagadnienia związane z opodatkowaniem akcyzą nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym (art. 100 ust. 1 pkt 2). Powołał definicję samochodu osobowego, zgodnie z którą samochody osobowe są to pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją(...)przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi, z wyłączeniem pojazdów samochodowych i pozostałych pojazdów, które nie wymagają rejestracji zgodnie z przepisami o ruchu drogowym (art. 100 ust. 4). Poza kwestią sporną jest również przyjęta przez organy celne I i II instancji klasyfikacja samochodu osobowego markiB. (...)zgodnie z wytycznymi Nomenklatury Scalonej (CN) wprowadzonej w życie rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1549/2006 z dnia 17 października 2006r. zmieniającym załącznik 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L Nr 301 z 2006r.). Jednak nietrudno dostrzec, że organ celny formułując akt oskarżenia w przedmiotowej sprawie w ogóle nie rozważał strony podmiotowej przestępstwa skarbowego zart. 54 §2 kks.
O dobrej woliA. H. (1)świadczy chociażby fakt, że oskarżony przyjął na siebie obowiązek związany z zapłatą zaległego podatku akcyzowego, określonego decyzjami organów celnych (k k. 6-9 odwrót, k. 2-5 odwrót, k. 46-51) i spłaca zobowiązanie zgodnie z ustalonym harmonogramem.
Kwestią wymagającą uwagi Sądu jest data powstania obowiązku podatkowego z tytułu nabycia przedmiotowego pojazdu. Art. 106 ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym stanowi, iż podatnik z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego jest obowiązany po dokonaniu jego przemieszczenia na terytorium kraju, bez wezwania organu podatkowego złożyć deklarację uproszczoną, według ustalonego wzoru, właściwemu naczelnikowi urzędu celnego w terminie 14 dni, licząc od dnia powstania obowiązku podatkowego, nie później jednak niż w dniu rejestracji samochodu osobowego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. W oparciu o ten przepis należy stwierdzić, iż datą powstania obowiązku podatkowego z tytułu nabycia przedmiotowego pojazdu była data przemieszczenia na terytorium kraju, t.j. 10.06.2010r. i od tej daty oskarżony zobowiązany był do złożenia deklaracji uproszczonej(...). Pierwotnie w akcie oskarżenia Urząd Celny jako datę powstania obowiązku podatkowego wskazał właśnie 10.06.2010r. – co zgodnie jest z w/w przepisem.
Niezrozumiała jest zatem dla Sądu i nie znajdująca uzasadnienia w przepisach, przyjęta przez oskarżyciela publicznego zmiana koncepcji powstania obowiązku podatkowego z tytułu nabycia przedmiotowego pojazdu, poprzez przyjęcie, iż termin na złożenie deklaracji upłynął 7 dni od dnia potwierdzenia odbioru pisma wysłanego do oskarżonego w dniu 26.10.2011r., tj. od dnia 10.11.2011r. (k. 109-110). Prowadzi to do wniosku w ocenie Sądu, iż organ celny tym samym przyznał, iż do daty wezwania oskarżony nie wiedział o obowiązku złożenia deklaracji i zapłaty podatku.
Reasumując dotychczasowe rozważania Sąd na podstawie omówionego wyżej materiału dowodowego, którego wiarygodność nie została przez żadną ze stron postępowania podważona, uznał, iż nie można stwierdzić in concreto, iż oskarżony winny jest popełnienia zarzucanego mu czynu zart. 54 § 2 kks, a tym samym Sąd uniewinniłA. H. (1)od zarzutu popełnienia czynu objętego aktem oskarżenia.