Sąd Rejonowy w Giżycku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 979/14
Data wyroku: 2014-12-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Alina Kowalewska
Słowa kluczowe: Podział Majątku Wspólnego
Teza: Jeżeli były małżonek dokonał spłaty długu powstałego w trakcie trwania małzeństwa a dług ten zabezpieczony rzeczowo nie był przedmiotem rozliczeń przy ustalaniu wartości majątku- zachowuje roszczenie regresowe w stosunku do byłego małżonka-współdłużnika

Sygn. akt: I C 979/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 grudnia 2014 r.
Sąd Rejonowy w Giżycku I Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSR Alina Kowalewska

Protokolant:

st. sekr. sądowy Urszula Szyszka

po rozpoznaniu w dniu5 grudnia 2014 r. w Giżycku na rozprawie
sprawy z powództwaU. R.
przeciwkoA. R.
o zapłatę

I
Zasądza od pozwanegoA. R.na rzecz powódkiU. R.kwotę 13.894,17 zł (trzynaście tysięcy osiemset dziewięćdziesiąt cztery złotych 17/100) z ustawowymi odsetkami od dnia 23.10.2014 r. do dnia zapłaty;

II
Zasądza od pozwanegoA. R.na rzecz powódkiU. R.kwotę 1.851,32 zł tytułem zwrotu kosztów procesu;

III
Oddala powództwo w pozostałym zakresie.

SSR Alina Kowalewska
Sygn. akt I C 979/14

UZASADNIENIE
PowódkaU. R.domagała się zasądzenia od pozwanegoA. R.kwoty 18.676,66zł wraz odsetkami od dnia doręczenia pozwu do dnia zapłaty oraz kosztami procesu. W uzasadnieniu pozwu podała, że w trakcie trwania małżeństwa z pozwanym została zawarta umowa kredytu hipotecznego pomiędzyBankiem (...) SAwW.a stronami na kwotę 50.000zł na okres 20 lat tj. do 1.09.2020r. z przeznaczeniem kredytu na budowę lokalu mieszkalnego przyul. (...)wG.przezSpółdzielnię Mieszkaniową (...). Po orzeczeniu rozwodu oraz podziale majątku wspólnego powódka spłaca zaciągnięty wspólnie z pozwanym kredyt hipoteczny. Na dzień sporządzenia pozwu powódka dokonała spłaty z tytułu kredytu 37.353,32zł, a z uwagi na to, iż spłacony dług ma swoje źródło w majątku wspólnym, zdaniem powódki, pozwany powinien zwrócić jej kwotę 18,676,66zł.
PozwanyA. R.nie uznał powództwa i wnosząc o jego oddalenie podniósł, żeart. 618 § 3 kpcnie pozwala na dochodzenie roszczeń z tytułu rozliczeń majątkowych pomiędzy byłymi małżonkami po zapadnięciu prawomocnego postanowienia o zniesieniu współwłasności chociażby nie były one zgłoszone w postępowaniu o zniesienie współwłasności. Utrzymywał także, że powódka w trakcie postępowania o podział majątku zobowiązała się do spłaty kredytu hipotecznego co z kolei wpłynęło na sposób rozliczenia między małżonkami z tytułu podziału majątku.
Sąd ustalił, co następuje:
Wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie wydanym w sprawie VI RC 568/06 z dnia 9.05.2006r. zostało rozwiązane przez rozwód małżeństwo stron. Wyrok w sprawie o rozwód uprawomocnił się z dniem 31.05.2006r. a więc z tym dniem ustała wspólność majątkowa małżeńska między stronami(dowód: odpis wyroku k. 15 akt I Ns 93/08).
W trakcie trwania małżeństwa w dniu 7.09.2000r. strony zawarły umowę kredytu hipotecznego na kwotę 50.000zł na okres 20 lat tj. do 01.09.2020r. z przeznaczeniem na sfinansowanie budowy lokalu mieszkalnego przyul. (...)wG.przezSpółdzielnię Mieszkaniową (...)wG.. Od dnia uprawomocnienia się wyroku w sprawie o rozwód powódka ponosi ciężar spłaty kredytu hipotecznego zaciągniętego w trakcie trwania małżeństwa. Na dzień 31.08.2014r. powódka spłaciła kwotę 37.353,32zł(okoliczności niesporne między stronami).
Sąd Rejonowy w Giżycku w sprawie I Ns 93/08 dokonał podziału majątku wspólnego na zgodny wniosek stron przyjmując, iż w skład tego majątku wchodzi lokal mieszkalny położony wG.przyul. (...)oznaczony numerem 51 wartości 230.000zł, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego wG.przyul. (...)oznaczonego numerem 16 wSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wG.wartości 230.000zł, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu użytkowego – garażu położonego wG.przyul. (...)wartości 30.000zł oraz nieruchomość o powierzchni 0,1016ha położona wR.gm.O.o wartości również 30.000zł. W wyniku podziału powódka otrzymała spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu położonego przyulicy (...)wG.oraz nieruchomość położoną wR.zaś pozwany lokal mieszkalny przyulicy (...)wG.i spółdzielcze własnościowe prawo do garażu przyulicy (...)wG.(dowód: postanowienie z dnia 7.05.2008r. w sprawie I Ns 93/08 k. 66).
Powódka w postępowaniu o podział majątku domagała się także rozliczenia nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny z tytułu spłaty kredytu hipotecznego na zakup lokalu mieszkalnego przyul. (...)i wyraziła gotowość dalszej spłaty pozostałej części kredytu pod warunkiem spłaty na jej rzecz przez współkredytobiorcęA. R.połowy kapitału pozostałego do spłaty (dowód: pismoU. R.k.25 akt I Ns 93/08).
Na rozprawie w dniu 7.05.2008r. powódkaU. R.oświadczyła, że będzie spłacała zobowiązania w banku dotyczące kredytu hipotecznego obciążającego lokal mieszkalny przyul. (...). Przedstawiając zgodny sposób podziału majątku wspólnego strony odstąpiły od zgłoszonych wcześniej przez powódkę wzajemnych rozliczeń z tytułu spłaty kredytu w postępowaniu o podział majątku. Zrezygnowały również z dopłat z tytułu wyrównania udziałów(dowód: protokół rozprawy k. 65 w aktach I Ns 93/08).
Sąd zważył, co następuje:
Roszczenie powódki jest w części uzasadnione.
Zgodnie ze stanowiskiem judykatury, przy szacowaniu majątku wspólnego należy uwzględnić obciążenia zmieniające rzeczywistą wartość majątku, w tym obciążenia o charakterze prawnorzeczowym, za które ponosi odpowiedzialność właściciel nieruchomości, a w szczególności obciążenie hipoteką. Wartość tych obciążeń wpływa na wartość majątku i powinna być odliczona przy ustalaniu wysokości spłaty. W postępowaniu o podział majątku strony odstąpiły od tego rodzaju rozliczeń. Obciążenie lokalu przyulicy (...)hipoteką nie spowodowało obniżenia wartości tego składnika majątkowego o czym świadczy wskazanie przez strony takiej samej wartości lokalu położonego przyulicy (...), który jest bez obciążeń.. Wprawdzie powódka złożyła wniosek by przy rozliczeniu finansowym uwzględnić spłatę kredytu i ustalić warunki spłaty kredytu po podziale majątku to jednak w toku postępowania o podział majątku strony uzgodniły swoje stanowiska i ostatecznie domagały się zgodnie by do majątku wspólnego zaliczyć dwa lokale mieszkalne, działkę rekreacyjną położoną wR.gm.O.oraz garaż posiadany przez strony w ramach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego. Strony nie żądały innych rozliczeń finansowych przyjmując wartość poszczególnych składników majątkowych w sposób zaproponowany przezA. R.a więc bez rozliczeń finansowych z tytułu obciążenia hipoteką ustanowioną dla zabezpieczenia kredytu bankowego.
Stosownie doart. 618 § 1 kpc, który znajduje również zastosowanie w sprawie o podział majątku wspólnego, w postępowaniu o zniesienie współwłasności sąd rozstrzyga także między innymi wzajemne roszczenia współwłaścicieli z tytułu posiadania rzeczy.Paragraf 2 art. 618 kpcstanowi, że z chwilą wszczęcia postępowania o zniesienie współwłasności odrębne postępowanie w sprawach wymienionych w§ 1jest niedopuszczalne. Po zapadnięciu prawomocnego postanowienia o zniesieniu współwłasności uczestnik nie może dochodzić roszczeń przewidzianych w§ 2 art. 618chociażby nie były one zgłoszone w postępowaniu o zniesienie współwłasności (§ 3 art. 618). W podziale majątku każdy z małżonków może żądać zwrotu wydatków i nakładów które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Dług zaciągnięty w czasie trwania wspólności ustawowej spłacony przez jednego z małżonków w okresie pomiędzy ustaniem wspólności a podziałem majątku wspólnego przekształca się w roszczenie o zwrot nakładów na podstawieart. 45kro. Z uwagi na to, iż roszczenie o zwrot wydatków i nakładów wskutek zgodnego stanowiska stron nie było przedmiotem rozpoznania w postępowaniu o podział majątku, stosownie doart. 618 § 3 kpcżadna ze stron nie może dochodzić rozliczeń z tego tytułu po prawomocnym zakończeniu postępowania o podział majątku. W tej sytuacji roszczenia powódki w zakresie zwrotu połowy spłaconego wyłączenie przez nią w trakcie trwania małżeństwa i w okresie po ustaniu wspólności kredytu do prawomocnego podziału majątku nie mogą być uwzględnione.
Przedmiotem podziału majątku w sprawie I Ns 93/08 były aktywa małżonków. Długi, jak wyżej wskazano, nie miały wpływu na wartość majątku i rozliczenia finansowe. W tej sytuacji były małżonek, który dokonał spłaty długu po podziale majątku zachowuje roszczenie regresowe w stosunku do byłego małżonka- współdłużnika. Nie stoi temu na przeszkodzie treśćart.618 § 3 kpc.
Nieuzasadnione jest stanowisko pozwanego, który twierdzi, że powódka w podziale majątku zobowiązała się do spłaty kredytu wobec czego strony dokonały zgodnych ustaleń co do podziału majątku. Jak wynika z akt sprawy I Ns 93/08 podstawą do zgodnych ustaleń co do wartości majątku i jego podziału było stanowisko pozwanego prezentowane we wniosku o podział majątku. Pierwotnie żądania pozwanej w postępowaniu działowym były dalej idące tak co do wartości majątku jak i do rozliczeń finansowych. Nie sposób więc uznać, że powódka godząc się ze stanowiskiem pozwanego co do podziału majątku miała także wolę przejęcia w całości obowiązku spłaty kredytu bez żadnych roszczeń w stosunku do drugiego kredytobiorcy. Jej oświadczenie o regulowaniu zobowiązań kredytowych dotyczyło spłaty bieżących rat.
PowódkaU. R.od chwili uprawomocnienia się postanowienia w przedmiocie podziału majątku tj. od czerwca 2008r. do sierpnia 2014r. (data wskazana w pozwie) według przedstawionego planu spłaty kredytu zapłaciła łącznie 27.788,35zł(dowód: historia spłaty kredytu k. 107 – 111). W tej sytuacji roszczenie powódki o zwrot połowy uiszczonego kredytu jest uzasadnione. Zważywszy na wysokość spłaconego kredytu w okresie od podziału majątku do sierpnia 2014r. pozwany winien zwrócić powódce kwotę 13.894,17zł.
Dalej idące roszczenia powódki z uwagi na treściart. 618 § 3 kpcnie mogą być uwzględnione.
Mając powyższe na uwadze na podstawie cytowanych wyżej przepisów sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
SSR Alina Kowalewska