Sąd Okręgowy w Suwałkach
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 87/14
Data wyroku: 2014-06-25 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Piotr Witkowski
Słowa kluczowe: Podleganie Ubezpieczeniom Społecznym
Podstawa prawna: art. 6 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

Sygn. akt III U 87/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 czerwca 2014r.
Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Piotr Witkowski

Protokolant:

sekr. sądowy Beata Dzienis

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2014r. w Suwałkach
sprawyR. K.
przy udziale zainteresowanegoR. W.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.
o ustalenie
w związku z odwołaniemR. K.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.
z dnia 24 października 2013 r. znak(...)

1

zmienia zaskarżoną decyzję i ustala, żeR. K.podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznych (emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu i chorobowemu) od dnia 3 kwietnia 2013r. jako pracownik na umowę o pracę u płatnika składekR. W.;

2

przyznaje adw.K. B.kwotę 73,80 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w tym kwotę 13,80 zł tytułem podatku VAT, którą wypłacić z Kasy Sądu Okręgowego w Suwałkach.

Sygn. akt III U 87/14

UZASADNIENIE
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wO.decyzją z dnia 24.10.2013r. stwierdził, żeR. K.jako pracownik u płatnika składekR. W.nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu, wypadkowemu od dnia 03.04.2013r.
W uzasadnieniu wskazał na podstawę prawną wydania decyzji (art. 38 ust. 1, art. 83 ust. 1 pkt 1 i art. 68 ust. 1 i 1a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2009r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.).
Wywodził, że celem zawartej pomiędzyR. K., aR. W.umowy o pracę nie była wola rzeczywistego jej świadczenia z jednej strony i wola korzystania z tej pracy z drugiej strony, lecz uzyskanie uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Wskazują bowiem na to okoliczności, że (zgodnie ze złożonymi oświadczeniami pracodawcy i pracownika oraz na podstawie danych zawartych w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS) stanowisko, na które została przyjętaR. K.nie istniało przed jej zatrudnieniem, na dzień wydania decyzji nie zatrudniono również nowej osoby na powyższe stanowisko, a punkt wG.gdzie pracowała został zamknięty ze względu na brak odpowiedniej osoby, pomimo tego, że od czerwca 2013r. działalność prowadzona w tym lokalu cieszyła się dużym zainteresowaniem. Zamknięcie więc działalności gospodarczej w tym lokalu świadczy, iż pracodawca nie miał rzeczywistej potrzeby zatrudnienia pracownika we wskazanym okresie. Przemawia też za tym sprzeczność między wyjaśnieniamiR. W.mówiące o tym, że od czerwca 2013r. nastąpiło zwiększenie zainteresowania punktem prowadzonym wG.gdzie miała pracowaćR. K., a wykazanym przez niego utargiem z tego punktu, który nie przynosił dużo zysków (utarg w miesiącu czerwcu 2013r. wyniósł 36 zł, w lipcu 2013r.-42 zł, w sierpniu 2013r.-48zł)
W odwołaniu od tej decyzjiR. K.wniosła o jej zmianę i ustalenie, że od 3.04.2013r. podlegała ubezpieczeniom społecznym. Została bowiem zatrudniona przez(...)z dniem 3.04.2013r. w wymiarze 1/8 etatu, a od 1.06.2013r. w pełnym wymiarze czasu pracy. Wykonywała zaś pracę sprzedawcy oraz sprzątała zakład wG.o powierzchni około 18 m(
    2), otwierała i zamykała pomieszczenia zakładu, a także zapisywała w ewidencji danych przychody ze sprzedaży. Na okoliczności wykonywania pracy wniosła o przesłuchanie zawnioskowanych świadków.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wnosił o jego oddalenie powołując się na podstawy i argumenty jak w zaskarżonej decyzji.Wskazał też, że zwrócić należy uwagę na to, że miejsce położenia siedzibyfirmy (...)toK., zaś miejsce położenia nowo otwartego punktu toG.oraz miejsce zamieszkania pracownika to(...),(...)-(...) S.. Z dokumentacji zaś zgłoszeniowej złożonej w ZUS, jak i z wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, nie wynika miejsce prowadzenia działalności wG.. Zaznaczył również, że od kiedyR. K.podjęła pracę do czasu pójścia przez nią na zwolnienie lekarskie w związku z ciążą minął krótki okres czasu.
Wezwany do udziału w sprawie w charakterze zainteresowanegoR. W.podtrzymał stanowisko odwołującej się.

Sąd Okręgowy w Suwałkach ustalił i zważył, co następuje:

Odwołanie należało uznać za uzasadnione.
W sprawie mianowicie w obliczu jej okoliczności w świetle zebranegow niej materiału dowodowego uznać należało, że odwołująca się rzeczywiście świadczyła pracę na rzeczR. W.i stąd z mocyart. 6 ust. 1wskazanejustawy o systemie ubezpieczeń społecznychpodlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. Fakt natomiast, że pracę tą świadczyła niezbyt długo, gdyż od 3.04.2013r. do 30.08.2013r., bo poszła na zwolnienie lekarskie w związku z powikłaniami ciąży, nie może stać temu na przeszkodzie. Przepis mianowicieart.6 ust.1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznychstanowi o obowiązkowym ubezpieczeniu emerytalnym i rentowym pracowników, czyli – stosownie doart. 2 kp– osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę i ją wykonujących. Niezależnie więc od tego jak długo przez daną osobę była świadczona praca na umowę o pracę, jeżeli była świadczona rzeczywiście, osoba ta od momentu jej wykonywania, daty zatrudnienia, podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, nawet jeżeli była to kobieta w ciąży i w ten sposób chciała uzyskać prawa do świadczeń społecznych związanych z macierzyństwem. Jak wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14.02.2006r. III.UK.150/05 (LEX 272551), trudno uznać, że dążenie do uzyskania przez zawarcie umowy o pracę ochrony gwarantowanej pracowniczym ubezpieczeniem społecznym może być uznane za zmierzające do dokonania czynności sprzecznej z prawem albo mającej na celu obejście prawa. Przeciwnie, jest to zachowanie rozsądne i uzasadnione zarówno z osobistego, jak i społecznego punktu widzenia. Między innymi dlatego kobietom ciężarnym przysługuje ochrona przed odmową zatrudnienia z powodu ciąży, a odmowa nawiązania stosunku pracy, podyktowana taką przyczyną, jest traktowana jako dyskryminacja ze względu na płeć.
Podobnie wypowiedział się Sąd Najwyższy w wielu innych swoich orzeczeniach, choćby wyroku z dnia 6.02.2006r. III.UK.156/05 (LEX 272549), stwierdzając, że samo zawarcie umowy o pracę w okresie ciąży, nawet gdyby głównym motywem było uzyskanie zasiłku macierzyńskiego, nie jest naganne ani tym bardziej sprzeczne z prawem.
Zasadnicze zatem znaczenie w sprawie miała okoliczność czyR. K.rzeczywiście była zatrudniona przezR. W.w warunkach umowy o pracę i czy ją faktycznie świadczyła, gdyż obejściem prawa byłoby tylko nawiązanie stosunku pracy, a tym samym i stosunku ubezpieczenia społecznego, bez rzeczywistego wykonywania umowy o pracę. Tymczasem, jak wyżej wskazano, w obliczu zebranego w sprawie materiału, uznać należało, żeR. K.faktycznie świadczyła pracę na rzeczR. W.. Wynika to jednoznacznie z jej zeznań w tym względzie złożonych w charakterze strony słuchanej w trybieart.299 kpc, co nie tylko potwierdziłR. W.ale i zawnioskowani przez nią świadkowieA. S.,A. R.iŻ. M.. Pracowała bowiem w lokalu gdzie stały automaty do gry (symulatory do gier zręcznościowych).A. R.do pracy w tym lokalu na rzeczR. W.R. K.zrekrutował, gdyż tym między innymi trudni się jego firma obsługująca zainstalowanie i serwis automatów do gry. Widział ją później w lokalu wG.kilka razy gdzie te automaty stały. Wiadomym mu też było, ze wykonywała ona swoją pracę w zakresie obsługi tego lokalu pod względem porządku panującego w nim i sprzedaży napojów i kawy czy herbaty klientom do tego lokalu przychodzącym.A. S.natomiast pracownikA. R.widziałR. K.w lokaluR. W.naulicy (...)wG., gdy automaty do tego lokalu przywiózł. Następnie serwisując te automaty widywał ja systematycznie w tym lokalu będąc w nim średnio raz w tygodniu, gdzie była ona zatrudniona jako sprzedawczyni i osoba pilnująca i sprzątająca lokal. Na fakt takiej pracyR. K.w lokaluR. W.i okoliczności z tym związane zeznała teżŻ. M.. Jako siostra narzeczonego, a wcześniej chłopakaR. K., była świadkiem jak znalazła ona tę pracę, jak została zatrudniona, (najpierw na okres próby) i jak na nią zdecydowała się gdy zatrudniająca ją osoba uznała, że nadaje się na nią, zamieszkała w związku z tym w jej domu rodzinnym, gdyż matka była za granicą, a sama mieszkała wS., bo tam pracowała. Była też kilka razy w lokalu, gdzieR. K.pracowała. W bezpośrednim przesłuchaniu Sąd nie znalazł powodów aby tym wszystkim świadkom odmówić wiary. Zeznające osoby były przekonywujące i nie było widać aby miały jakiś interes w zeznaniu nieprawdy. Nie można zaś było w sprawie uznać, żeR. K.nie mogła być w lokalu zatrudniona, a tym bardziej na cały etat, gdyż utarg z lokalu był bardzo mały. Abstrahując już, że był , a więcR. K.musiała jednak być w nim zatrudniona, stwierdzić należy, że sam utarg w lokalu ze sprzedaży nie może decydować o fakcie czy ktoś jest czy nie jest w nim zatrudniony. To przedsiębiorca bierze na siebie ryzyko działalności gospodarczej i ewentualnie braku zysku, pracownikowi zaś musi zawsze wynagrodzenie płacić. W tym przypadku należy jeszcze zauważyć, że sam utarg ze sprzedaży napojów zimnych, kawy czy herbaty i słodyczy nie decydował o zyskuR. W.. Jak zeznali świadkowieA. R.iA. S.dzierżawił on automaty do gry i one mu też przynosić musiały jakiś dochód. Widocznie nie aż taki jakiego, po zainteresowaniu się lokalem, spodziewał się, skoro lokal zamknął. Przyjęcie natomiast, że instalowałby w tym lokalu automaty do gry tylko po to aby zapewnićR. K.zasiłek macierzyński i to w najmniejszej wysokości, byłoby chyba niedorzecznością.
Mając zatem to wszystko na uwadze Sąd Okręgowy na mocyart.47714§2 kpczmienił zaskarżoną decyzję i ustalił, żeR. K.podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznych (emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu i chorobowemu) od dnia 3.04.2013r. jako pracownik na umowę o pracę u płatnika składekR. W.. Przyznał też na mocy§19,20 i 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.) adwokatK. B.kwotę 73,80zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w tym kwotę 13,80zł tytułem podatku VAT.
PW/tb