Sąd Okręgowy w Gliwicach
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 1223/13
Data wyroku: 2014-01-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Arkadiusz Łata, Bożena Żywioł, Ewa Trzeja-Wagner
Słowa kluczowe: Opinia Biegłego
Podstawa prawna: art. 437, 438 kpk
Teza: Gdy opinia biegłego zawiera lakoniczną konkluzję bez wskazania przesłanek, którymi kierował się biegły, wydając ją wówczas wartość dowodową takiej opinii jest minimalna i nie może stanowić podstawy do poczynienia ustaleń faktycznych.

Sygnatura akt VI Ka 1223/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia17 stycznia 2014r.

Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział VI Karny Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący SSO Ewa Trzeja-Wagner (spr.)
Sędziowie SO Bożena Żywioł
SO Arkadiusz Łata
Protokolant Natalia Skalik-Paś

przy udziale Marka Dutkowskiego
Prokuratora Prokuratury Okręgowej
po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2014 r.

sprawyR. W., synaI.iM.
ur. (...)wP.
oskarżonego zart. 157§1 kk

na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia 20 września 2013 r. sygnatura akt IX K 514/12

na mocyart. 437 kpk,art. 438 kpk
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania.

Sygn. akt: VI Ka 1223/13

UZASADNIENIE
Od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 20 września 2013 r. (sygn. akt IX K 514/12) apelację złożył obrońca oskarżonegoR. W..
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1
obrazę przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na treść ostatecznego rozstrzygnięcia, tj.art. 2 § 2 k.p.k.w zw. zart. 4 k.p.k.w zw. zart. 7 k.p.k.w zw. zart. 410 k.p.k.w zw. zart. 424 § 1 k.p.k.poprzez ich niezastosowanie, a polegającą na ocenie materiału dowodowego w postaci:

a) wyjaśnień oskarżonego i zeznań świadkówA. D.orazM. J.w sposób wybiórczy, a polegający na ich pominięciu w zakresie, w którym wskazali, iż:
- pokrzywdzony po spożyciu alkoholu jest osobą agresywną,
- pokrzywdzony swoim agresywnym zachowaniem prowokował oskarżonego,
- pokrzywdzony zaatakował oskarżonego poprzez uderzenie go pięścią w twarz,
- pokrzywdzony chwycił za nóż leżący na stole w kuchni oskarżonego,
- oskarżony rzucił w pokrzywdzonego butelką aby obronić się przed pokrzywdzonym, który sięgał po nóż, a ty samym uniemożliwić mu zadanie ciosu,
- oskarżony nie wybiegł za pokrzywdzonym z domu.
b) zeznań świadkaA. D.z naruszeniem zasady swobodnej ocen dowodów poprzez odmówienie im waloru wiarygodności w kwestiach kluczowych – korzystnych dla oskarżonego, pomimo ich spójności z wersją tego ostatniego i pomimo przyznania im w innej części waloru wiarygodności;
c) zeznań pokrzywdzonego, co do okoliczności uderzenia butelką w głowę, jego własnej roli w zdarzeniu oraz zdarzeń mających bezpośrednio miejsce przed uderzeniem pokrzywdzonego butelką w głowę jak i po opuszczeniu domu oskarżonego tj. z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów, poprzez bezkrytyczne przyznanie im w tym zakresie waloru wiarygodności, w sytuacji, w której zeznania te nie zostały potwierdzone innymi środkami dowodowymi oraz pomimo tego, iż zeznania pokrzywdzonego w pozostałym zakresie nie zostały uznane w oczach Sądu za wiarygodne;
d) zeznań funkcjonariuszyA. G.,K. K.w sposób wybiórczy, a polegający na pominięciu pojawiających się w ich treści wewnętrznych sprzeczności oraz nieścisłości, świadczących na korzyść oskarżonego.

2
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, i mający wpływ na jego treść, stanowiący następstwo wadliwej ewaluacji ustalonych w sprawie okoliczności faktycznych, polegający na nieuprawnionym przyjęciu, iż: a) nic nie wskazuje na to, iż oskarżonyR. W.działał w obronie własnej przed bezprawnym, bezpośrednim zamachem ze stronyK. T.,

b) oskarżony z bliskiej odległości uderzył butelką pokrzywdzonego,
c) oskarżony chwycił za nóż,
a to wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu, a w szczególności zeznaniomA. D., będącego bezpośrednim świadkiem zdarzenia.
d) nie jest prawdopodobne, iż obrażenia pokrzywdzonego mogły powstać w okolicznościach opisanych przez oskarżonego tj. rzucenia butelką w głowę pokrzywdzonego, a to wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu w postaci opinii biegłego, która nie wyklucza tej wersji, a jedynie stwierdza, iż przedmiotowe obrażenia mogły powstać w wyniku zdarzenia opisanego rzez pokrzywdzonego;
e) oskarżonyR. W.wybiegł za pokrzywdzonego z nożem w ręku przed tym jak ten ostatni wbiegł na maskę radiowozu policyjnego, a to wbrew zgromadzonemu w sprawie materiałowi dowodowemu, w szczególności w postaci zeznań funkcjonariuszy i świadkaA. D..

Stawiając powyższe zarzuty, apelujący wniósł o:
zmianę wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od przypisanego mu przestępstwa przez przyjęcie, że oskarżony działał w ramach obrony koniecznej, względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Konsekwencją wniesienia apelacji i podnoszonego w niej zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, jest uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, bowiem nie są zdaniem Sądu Odwoławczego całkowicie pozbawionymi słuszności zastrzeżenia skarżącego co do oceny dowodów zaprezentowanej przez Sąd Rejonowy w zaskarżonym wyroku i nie ustalenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
Naczelnym dowodem w sprawie powinna być opinia biegłego sądowego z zakresu chirurgii co do obrażeń odniesionych przezK. T.w chwili zdarzenia oraz mechanizmu ich powstania. Taka opinia znajduje się w aktach sprawy (k. 14) jednakże jest ona wyjątkowo lakoniczna i niepełna.
Pokrzywdzony złożył na Policji zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa i dołączył do niego karty informacyjne z izby przyjęć. Dopuszczono wówczas z urzędu, po wydaniu postanowienia o wszczęciu dochodzenia, dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu chirurgii ogólnej na okoliczność jakich dokładnie obrażeń doznałK. T.w wyniku zdarzenia, jaki był mechanizm ich powstania, czy obrażenia te mogły powstać w wyniku zdarzenia opisanego przez pokrzywdzonego i na jaki okres czasu naruszyły one prawidłowe funkcjonowanie organizmu pokrzywdzonego. Biegły sądowyZ. K.wydał wówczas opinię, w której stwierdził, że pokrzywdzony doznał obrażeń w postaci ran ciętych głowy w okolicy ciemieniowej i potylicznej o długości 3 i 6 cm, stłuczenia oczodołu lewego z krwiakiem powieki górnej i dolej oka lewego i obrażenia te naruszyły prawidłowe czynności narządów ciała na okres powyżej 7 dni i poniżej 6 miesięcy. Opinia ta jest niewątpliwie niepełna i bardzo lakoniczna. Z samej treści opinii wynika, że biegły w ogóle nie odniósł się do wersji zdarzenia przedstawionej przez oskarżonego, a mianowicie w ogóle nie analizował treści wyjaśnieńR. W.. W opinii widnieje wprawdzie stwierdzenie, że obrażenia mogły powstać w wyniku zdarzenia opisanego przez pokrzywdzonego jednakże biorąc pod uwagę fakt, iż biegłemu nie przekazano akt sprawy - nie ma stosownej adnotacji na postanowieniu o dopuszczeniu dowodu z opinii biegłego i nie wynika to z treści samej opinii, a zatem biegły nie odniósł się również do wersji zdarzenia przedstawionej przez pokrzywdzonego. Biegły stwierdził jedynie, że obrażenia mogły powstać w wyniku zdarzenia opisanego przez pokrzywdzonego, jest to bardzo ogólnikowe stwierdzenie, które w ogóle nie odnosi się do materiału dowodowego zebranego w aktach postępowania przygotowawczego. Zaniechano jednakże zweryfikowania tej opinii w toku postępowania sądowego. Pominięcie dowodów mających znaczenie dla opracowania opinii powoduje, że opinia taka jest niepełna, a może być przez to także niejasna, bowiem nie uwzględnia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia konkretnej kwestii okoliczności (SN Rw 361/80, OSNKW 1981, nr 1-2, poz. 7; SN IV KR 152/80, OSNPG 1981, nr 2, poz. 27; SN IV KR 355/85, OSNPG 1987, nr 3, poz. 37; SN V KRN 59/88, OSNPG 1989, nr 1, poz. 15; SN II KR 96/88, OSNKW 1988, nr 9-10, poz. 72).
Wersje zdarzenia przedstawiane przez oskarżonego i pokrzywdzonego nie są zbieżne, zatem konieczne jest wypowiedzenie się przez biegłego jaki był mechanizm powstania obrażeń uK. T., a tym samym odniesienie się do relacji uczestników zajścia. Gdy opinia zawiera lakoniczną konkluzję bez wskazania przesłanek, którymi kierował się biegły wydając ją, wówczas wartość dowodowa takiej opinii jest minimalna i nie może stanowić podstawy do poczynienia ustaleń faktycznych odpowiadających prawdzie.
Zatem wnioski wysnute przez Sąd I instancji były przedwczesne. Sąd I instancji powinien był na posiedzeniu dopuścić dowód z opinii biegłego chirurga na okoliczności wskazane wyżej a w razie konieczności przesłuchać biegłego na rozprawie. Niewątpliwie pełna opinia biegłego chirurga usunęłaby wątpliwości związane z oceną wiarygodności zeznań pokrzywdzonego i wyjaśnień oskarżonego.

Należy zauważyć, iż bez wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, poczynione przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne ostać się nie mogą –„wyroku nie wolno wydawać na podstawie części materiału dowodowego, a musi on być wynikiem analizy całokształtu ujawnionych okoliczności, a więc i tych, które tezę oskarżenia potwierdzają i tych, które ją podważają. Dopiero wszechstronna ocena wszystkich dowodów i wynikających z nich okoliczności może doprowadzić do wykrycia prawdy i poczynienia prawidłowych w tym zakresie ustaleń” (wyrok SN z dnia 1.02.1996 r. sygn. akt III KRN 191/95 Prok. i Pr. 1996/7-8/11)
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, winien poddać dowody zgromadzone w sprawie dogłębnej i wnikliwej analizie po dokonaniu ustaleń faktycznych. Ocena dowodów powinna uwzględniać kryteria logicznego rozumowania, wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego. Ocenione w ten sposób dowody powinny stać się podstawą kategorycznych ustaleń co do stanu faktycznego i dopiero z takich ustaleń wyciągnięte zostaną wnioski co do winy bądź niewinności oskarżonego.
Nie przesądzając w obecnej chwili ostatecznego rozstrzygnięcia nin. sprawy w żadnym kierunku, stwierdzić trzeba, że dla wydania trafnego orzeczenia koniecznym jest poszerzenie materiału dowodowego we wskazanych wyżej kierunkach.
Wobec powyższego orzeczono jak w części dyspozytywnej wyroku.