Sąd Okręgowy w Kaliszu
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V Pa 17/14
Data wyroku: 2014-05-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marzena Głuchowska, Stanisław Pilarczyk, Anna Miniecka
Słowa kluczowe: Wynagrodzenie Za Pracę, Wynagrodzenie Za Pracę W Godzinach Nadliczbowych
Podstawa prawna: art. 151 k.p.

Sygn. akt V Pa 17/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 maja 2014 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Anna Miniecka (spr.)

Sędziowie:

SSO Marzena Głuchowska
SSO Stanisław Pilarczyk

Protokolant:

st. sekr. sądowy Beata Kałużna

po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2014 r. w Kaliszu
apelacji pozwanego(...) Sp. z o.o.z siedzibą wT.
od wyroku Sądu Rejonowego w Kaliszu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
z dnia 17 lutego 2014 r. sygn. akt IV P 138/13
w sprawie z powództwaM. K.
przeciwko(...) Sp. z o.o.z siedzibą wT.
o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych

1
Oddala apelację.

2
Zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 225,00 zł (dwieście dwadzieścia pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego za instancję odwoławczą.

UZASADNIENIE
PowódM. K.wniósł pozew przeciwko(...) Spółce z o.o.wT., o wynagrodzenie za pracę w soboty, w godzinach nadliczbowych kwocie 7 141,17 złotych za okres maj – wrzesień 2012. W uzasadnieniu żądania powód podniósł, że mimo pracy ponad normę tygodniową 40 godzin, nie otrzymywał za pracę wynagrodzenia.
Pozwany(...) Spółka z o.o.T.wniosło o oddalenie powództwa, podnosząc, że powód nie świadczył pracy w godzinach nadliczbowych.
Sąd Rejonowy w Kaliszu wyrokiem z dnia 17 lutego 2014 r. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 4.667,45 zł tytułem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych wraz z ustawowymi odsetkami od daty wymagalności poszczególnych miesięcznych kwot, orzekł o kosztach procesu i nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 2.775 zł. Wyrok powyższy zapadł w oparciu o następujący stan faktyczny :
PowódM. K.zawarł z(...) Spółką z o.o.wT.w dniu 30.04.2012 r. umowę o pracę na okres próbny od 01.05. do 22.07.2012 r. Po okresie próbnym strony zawarły umowę o pracę na czas określony dwóch lat. W dniu 14.09.2012 r. pracodawca wypowiedział powodowi umowę o pracę za dwutygodniowym wypowiedzeniem, ze skutkiem na dzień 29.09.2012 r. Powodowi powierzono wykonywanie obowiązków windykatora w pełnym wymiarze czasu pracy, za wynagrodzeniem 2.775 złotych miesięcznie. Powód pracował od poniedziałku do piątku, w terenie, po 8 godzin. Ponadto codziennie powód dokonywał rozliczenia czasu pracy przygotowując plan pracy i rozliczając czas pracy w danym dniu. Dodatkowe prace z dokumentami zabierały powodowi około 1 godziny dziennie. Powód musiał codziennie rano przedstawić swemu przełożonemu kierownikowi plan dnia. Po jego zaakceptowaniu wyjeżdżał w teren do klientów. Powód był kontrolowany przez pracodawcę za pomocą GPS. Powód wykonywał także pracę w niektóre soboty, przy czym czas pracy w taki dzień wynosił około 5 godzin. Powód pracował w soboty: 5, 12, 19 i 26 maja 2012 r., 9, 23, 30 czerwca, 7, 14 lipca, 11, 18, 25 sierpnia i 8 września 2012. Tylko raz w maju 2012 r. powód otrzymał kwotę 140 złotych tytułem wynagrodzenia za pracę w nadgodzinach. Powód zarabiał 2.775 złotych miesięcznie. Powód podpisywał listę obecności w pracy. Powód podpisywał listę obecności w dni przypisane do soboty. Nie zawsze podpisywał się w rubrykach odpowiadających poniedziałkom. Pracodawca zabraniał podpisów w tych rubrykach. Powód korzystał w pracy z samochodu służbowego. Z tytułu pracy ponad normę powód winien otrzymać od pozwanego pracodawcy 4.807,45 złotych brutto. Otrzymał 140 złotych, toteż niedopłata wynosi 4.667,45 złotych. Z tytułu nadgodzin powód winien otrzymać dodatkowo w maju 2012 r. kwotę 1.041,03 złote, w czerwcu – 1.387,50 złotych, w lipcu 2012 r. – 812 złotych, w sierpniu 2012 – 993,32 złote i we wrześniu – 433,59 złotych. Wynagrodzenie za dany miesiąc płacono 10 dnia następnego miesiąca.
Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego Sąd I instancji uznał, że powód pracował w terenie od poniedziałku do piątku po 8 godzin, natomiast w niektóre soboty – po 4 godziny. Ponadto powód potrzebował około 1 godziny dziennie na przygotowanie się do pracy i rozliczenie dnia pracy. Czas pracy powoda w terenie po 8 godzin został potwierdzony przez jego przełożonegoS. M.. Ponadto ten świadek jak iP. B.zeznali, że praca w systemie to około 45-60 minut dziennie.P.B.pracował tylko w terenie po 7 godzin, dlatego też jego czas pracy dzienny nie przekraczał 8 godzin. Tego windykatora więc nie można w pełni porównywać z powodem. Świadek ten przyznał, że kiedyś pracował w soboty i miał za to ekstra płacone. Świadek ten zeznał także, że od czasu do czasu niezbędne było udanie się do biura celem rozliczenia gotówki. Osoba ta nie dokonywała natomiast kserowania w biurze, wszystko drukowała na drukarce powierzonej przez pracodawcę. Powód kserował natomiast wezwania w biurze co miało taniej kosztować. Zdaniem sądu powód potwierdził 8-godzinny czas pracy w terenie w dni powszednie i w soboty po 4 godziny. Sąd uznał, że powód na dodatkowe czynności poświęcał około 1 godziny, a nie dwóch jak podał. Dlatego też wyliczenia dokonane przez biegłego według sugestii sądu są wystarczające i przydatne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy, zdaniem sądu, wykazał, że powód pracował ponad normy czasu pracy, wynikające z przepisówkodeksu pracy(art.129 k.p.). Czasem pracy dla powoda był cały czas, w którym pozostawał do dyspozycji pracodawcy (art.128 k.p.). Faktycznie praca ponad normy nie była pracą w godzinach nadliczbowych, bo nie spełniała przesłanek zart.151 k.p.Niemniej za ten czas pracy powodowi należy się wynagrodzenie według zasad ujętych wart.151/1 k.p.Zdaniem sądu wyliczenie dokonane przez biegłego zasługuje na uwzględnienie i może stanowić podstawę wyroku. Wobec tego Sąd orzekł jak w punkcie 1 wyroku licząc odsetki od pierwszego dnia zwłoki w wypłacie wynagrodzenia za dany miesiąc i zgodnie z wnioskiem powoda. Sąd oddalił powództwo ponad zasądzoną kwotę uznając brak przesłanek do zasądzenia kwoty wyższej. Podany czas przez powoda na czynności dodatkowe był za długi w stosunku do podanego przez świadków. Rygor natychmiastowej wykonalności orzeczono zgodnie zart. 477/2 §1 k.p.c.
Koszty procesu Sąd rozliczył zgodnie z zasadą stosunkowego rozdzielenia kosztów obciążając pozwanego w 65 % wszystkich kosztów postępowania. O kosztach zastępstwa procesowego orzekł zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Od powyższego wyroku apelację wniosła strona pozwana, zaskarżając wyrok Sądu Rejonowego w całości i zarzucając mu:

1
Naruszenie prawa materialnego, tj.art.151 § 1 k.p.poprzez nieprawidłową wykładnię i przyjęcie przez Sąd I instancji, że samowolne i pozbawione stosownej zgody pracodawcy na świadczenie pracy ponad 8 godzinny czas pracy stanowi wykonywanie pracy w godzinach nadliczbowych.

2
Naruszenie przepisów prawa procesowego tj.:

a
art. 321 § 1 k.p.c.które miało istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie orzeczenia poprzez orzeczenie przez Sąd I instancji ponad żądanie określone w pozwie w postaci uznania, iż powód w soboty świadczył pracę w wymiarze 5 godzin;

b
art. 233 § 1 k.p.c.które miało istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie orzeczenia poprzez naruszenie przez Sąd I instancji zasady swobody oceny dowodów poprzez przyjecie, iż przeprowadzone w sprawie dowody świadczą o tym, iż powód świadczył pracę w godzinach nadliczbowych.

3
Błąd w ustaleniach faktycznych Sądu I instancji z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, która miała wpływ na treść orzeczenia, poprzez błędne przyjęcie, że:

a
powód świadczył pracę ponad dobowe oraz tygodniowe normy czasu pracy;

b
powód świadczył pracę w poniedziałki, które zgodnie z ewidencją czasu pracy były dla powoda dniami wolnymi od pracy.

Wskazując na powyższe strona pozwana wnosiła o:
- uchylenie zaskarżonego orzeczenia i oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie na rzecz pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego według norm przepisanych
ewentualnie, z ostrożności procesowej, o:
- uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji celem uzupełnienia postępowania dowodowego oraz ponownego rozpoznania sprawy.
Powód w odpowiedzi na apelację wniósł o:

1
oddalenie apelacji w całości jako bezzasadnej;

2
zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów niniejszego postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie jest uzasadniona.
Na wstępie stwierdzić trzeba, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut błędu w ustaleniach faktycznych Sądu I instancji z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, poprzez przyjęcie, że powód świadczył pracę w godzinach nadliczbowych.
Sąd I instancji poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne w tym zakresie, które mają oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym i wydał w sprawie trafny wyrok. Ustalenia te sąd odwoławczy w pełni podziela i przyjmuje za własne, stąd też nie zachodzi potrzeba powtórnego ich przytaczania.
Podniesiony w apelacji zarzut naruszenia prawa materialnegoart. 151§1 k.p.nie jest usprawiedliwiony. Sąd Rejonowy w oparciu o poczynione ustalenia trafnie przyjął, że powód świadczył pracę w godzinach nadliczbowych. Wbrew twierdzeniom skarżącego wykonywanie przez powoda pracy ponad 8 godzinny czas pracy nie było samowolne ani pozbawione zgody pracodawcy. To przecież pracodawca wymagał przedstawienia planu pracy na dany dzień do zatwierdzenia przed rozpoczęciem pracy przez powoda.
Skoro powoda obowiązywał 8 godzinny czas pracy w terenie, a pracodawca akceptował plan pracy, który przewidywał pracę w takim rozmiarze, to tym samym posiadał wiedzę o czasie pracy powoda i w sposób, jeżeli nie wyraźny, to przynajmniej dorozumiany, wyrażał zgodę na świadczenie pracy również w takim wymiarze, który obejmował czynności przygotowawcze do pracy oraz dojazd z domu lub biura do klienta. Czas ten jak przyznał świadekP. S.jest zaliczany do czasu pracy. Tymczasem, jak ustalił sąd I instancji, prowadzona przez pracodawcę ewidencja czasu pracy nie uwzględniała czasu potrzebnego na przygotowanie do pracy i jej rozliczenie po 8 godzinach pracy w terenie. Jednakże pracodawca kontrolował czas pracy powoda przy pomocy GPS stąd też miał wiedzę o pracy o pracy w godzinach nadliczbowych.
Zarzut naruszeniaart. 233 § 1 k.p.c.poprzez naruszenie przez Sąd I instancji zasady swobody oceny dowodów poprzez przyjęcie, iż przeprowadzone w sprawie dowody świadczą o tym, iż powód świadczył pracę w godzinach nadliczbowych również nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd I instancji w sposób prawidłowy ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy i wywiódł z niego trafne wnioski. Zasadnie w oparciu o zeznania świadkaS. M.przyjął, iż powód świadczył pracę w wymiarze 9 godzin dziennie. Wprawdzie świadek ten w swoich zeznaniach twierdził, iż wszystkie czynności służbowe wraz z ułożeniem planu pracy i rozliczeniem na koniec powinny zmieścić się w 40 godzinnym tygodniu pracy to jednak pierwotnie przyznał w swoich zeznaniach, że powoda obowiązywał 8 godzinny czas pracy w terenie. Podważa to wiarygodność zeznań świadka w zakresie jego twierdzeń co do tego, ze wszystkie czynności służbowe wraz z ułożeniem planu pracy i rozliczeniem jej na koniec powinny zmieścić się w 40 godzinnym tygodniu pracy. Jeżeli do czasu pracy wlicza się czas sporządzenia dokumentacji i czas dojazdu do klienta to w sposób oczywisty wynika, ze powód pracował w godzinach nadliczbowych skoro jego czas pracy był liczony dopiero od postoju u pierwszego klienta.
Brak wykazywania pracy powoda w poniedziałki (co potwierdził w swoich zeznaniach świadekS.) w ewidencji czasu pracy, jak również brak ujmowania czasu poświęconego na czynności przygotowawcze, a następnie czasu na rozliczenie po zakończeniu 8 godzinnej pracy jako czasu pracy, świadczy o jej nierzetelności. ŚwiadekS.nie dysponował wprawdzie wiedzą dotyczącą pracy powoda w poniedziałki w całym okresie jego zatrudnienia, jednakże z faktu świadczenia pracy przez powoda w te dni w okresie, na który świadek wskazywał, można zasadnie wywieść wniosek, iż podobnie było w całym okresie zatrudnienia powoda. Poza tym świadek zamieszkuje w budynku nad punktem, do którego powód przychodził kserować dokumenty, co pozwalało mu zaobserwować godziny pracy powoda.
Co do zarzutu naruszeniaart. 321 k.p.c.to podkreślić trzeba, iż przyjęcie, że powód świadczył pracę w soboty w wymiarze 5 godzin, nie jest orzeczeniem ponad żądanie określone w pozwie. Skoro następnie w toku postępowania powód wskazał, że praca w terenie zajmowała mu 4 godziny wyszczególnione w pozwie, nie licząc czynności przygotowawczych i czasu rozliczenia po powrocie do biura to powyższe traktować należy jako rozszerzenie jego pierwotnego żądania zawartego w pozwie. Za rozszerzenie żądania przez powoda należy potraktować wskazanie przez niego, że praca w terenie zajmowała mu 4 godziny wyszczególnione w pozwie, nie licząc czynności przygotowawczych i rozliczeniowych po powrocie do biura, co sprowadzało się do żądania zapłaty za 5 godzin pracy.
W tym stanie rzeczy apelacja jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawieart. 385 k.p.c.
O kosztach zastępstwa procesowego za instancję odwoławczą orzeczono na podstawierozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu((t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 490).