Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 71/14
Data wyroku: 2014-03-25 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Tomasz Skowron Andrzej Tekieli, Barbara Żukowska
Słowa kluczowe: Środki Karne
Podstawa prawna: art. 42 § 2 kk

Sygn. akt VI Ka 71/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 marca 2014 r.
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze w VI Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący – Sędzia  SO Barbara Żukowska  (spr.)
Sędziowie  SO Tomasz Skowron SO Andrzej Tekieli
Protokolant Jolanta Kopeć

przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Jeleniej Górze Zbigniewa Jaworskiego
po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2014r.
sprawyG. R.
oskarżonego zart. 178a § 1 kk
z powodu apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Lubaniu
z dnia 2 grudnia 2013 r. sygn. akt II K 436/13

I. zmienia zaskarżony wyrok wobec oskarżonegoG. R.w ten sposób, że podwyższa na okres 2 (dwóch) lat orzeczony na podstawieart. 42 § 2 kkśrodek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym,
II. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy,
III. zwalnia oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze obciążając nimi Skarb Państwa.

Sygn. akt VI Ka 71/14

UZASADNIENIE
G. R.został oskarżony o to, że:
w dniu 5 czerwca 2013r. wL., woj.(...)kierował w ruchu lądowym samochodem osobowym markiB.onr rej. (...)znajdując się w stanie nietrzeźwości, pierwsze badanie 0,48 mg/dm3, drugie badanie 0,53 mg/dm3, trzecie badanie 0,59 mg/dm3alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. o czyn zart. 178a § 1 kk.

Sąd Rejonowy w Lubaniu wyrokiem z dnia 2 grudnia 2013r. w sprawie sygn. akt II K 436/13:
I. uznał oskarżonegoG. R.winnym popełniania zarzucanego mu czynu opisanego w części wstępnej stanowiącego występek zart. 178a § 1 kki za to na podstawieart. 178a § 1 kkwymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności,
II. na podstawieart. 69 § 1 i 2 kkiart. 70 § 1 pkt 1 kkzawiesił oskarżonemuG. R.wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres próby wynoszący 2 (dwa) lata,
III. na podstawieart. 42 § 2 kkorzekł wobec oskarżonegoG. R.środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 1 (jednego) roku,
IV. na podstawieart. 63 § 2 kkna poczet orzeczonego środka karnego zaliczył oskarżonemuG. R.okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 05.06.2013r. do dnia 02.12.2013r.,
V. na podstawieart. 71 § 1 kkwymierzył oskarżonemuG. R.karę grzywny w wysokości 50 (pięćdziesięciu) stawek dziennych przy przyjęciu, iż wartość jednej stawki dziennej równoważna jest kwocie 30 (trzydziestu) złotych,
VI. na podstawieart. 627 kpkzasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty postępowania i na podstawieart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnychnie wymierzył mu opłaty.

Apelację od powyższego wyroku wywiódł prokurator zaskarżając wyrok Sądu I instancji na niekorzyść oskarżonegoG. R.w części dotyczącej orzeczenia o karze.
Na podstawieart. 438 pkt 4 kpkskarżący wyrokowi temu zarzucił rażąca niewspółmierność orzeczonego wobec oskarżonegoG. R.środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres jednego roku, w stosunku do znacznego stopnia społecznej szkodliwości czynu, wyrażającą się w niedostatecznym uwzględnieniu przez Sąd stopnia oraz charakteru naruszenia przez oskarżonego zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, a także wysokiego poziomu stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu, czego wynikiem było orzeczenie środka karnego w zbyt łagodnej postaci, nie spełniającego dyrektyw wskazanych wart. 53 kk.
Stawiając powyższy zarzut w myślart. 437 § 1 kpkprokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres dwóch lat.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja prokuratora zasługiwała na uzasadnienie.
Z uwagi na kierunek i granice zaskarżenia wyroku Sądu I instancji przez oskarżyciela publicznego wspomnieć jedynie trzeba, iż Sąd Rejonowy w sposób właściwy przeprowadził postępowanie dowodowe, gromadząc materiał dowodowy, dający podstawę do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia. Tak zgromadzony materiał dowodowy został następnie poddany rzetelnej analizie. Oceny wartości poszczególnych dowodów dokonano z uwzględnieniem zasad logicznego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, bez wykroczenia poza ramy przysługującej sądowi swobodnej oceny dowodów (art. 7 k.p.k.). Z uwagi na to, iż ustalenia i oceny w tej materii nie były kwestionowane przez skarżącego, Sąd Odwoławczy zwolniony był od dokonywania dalszych rozważań w tym przedmiocie. Podobnie ma się rzecz z rozstrzygnięciem o karze orzeczonej wobec oskarżonegoG. R.za przypisany mu występek zart. 178a § 1 k.k., której rodzaju i wymiaru nie kwestionował oskarżyciel publiczny.
Zasadny jest natomiast zarzut prokuratora, gdy powołując się na treśćart. 438 pkt 4 k.p.k.wskazuje na rażącą niewspółmierność orzeczonego wobec oskarżonego środka karnego w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym, nie zgadzając się z okresem, na jaki został ów zakaz orzeczony.
G. R.popełnił czyn zabroniony, którego dobrem prawnie chronionym było bezpieczeństwo w komunikacji. Stąd też nie tylko orzeczona wobec oskarżonego kara, ale również i środek karny winien w sposób skuteczny zmusić go w przyszłości do przestrzegania obowiązujących zasad ruchu drogowego i jednocześnie przekonać innych uczestników tego ruchu o konieczności bezwzględnego podporządkowania się tym zasadom. Wszak nie tylko wymierzona kara powinna stanowić realną dolegliwość dla osoby skazanej, co stanowi nieodłączną funkcję represji karnej, albowiem zasada ta dotyczy w równym stopniu stosowanego środka karnego.
W ocenie Sądu Okręgowego wymiar orzeczonego przez Sąd Rejonowy wobecG. R.zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym, zważywszy na wagę popełnionego przez oskarżonego czynu oraz jego okoliczności, nie spełnia wskazanych wart. 53 § 1 i 2 k.k.(w zw. zart. 56 k.k.) celów tego środka karnego. Podkreślić należy, że orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych wobec sprawcy przestępstwa zart. 178 a § 1 k.k.jest obligatoryjne, zaś jego celem jest zabezpieczenie społeczeństwa przez nieodpowiedzialnym uczestnikiem ruchu drogowego poprzez wyeliminowanie z tego ruchu sprawcy stwarzającego realne zagrożenie dla jego uczestników. Jego dolegliwość powinna być dostosowana do stopnia społecznej szkodliwości czynu oraz winy sprawcy. Sąd I instancji słusznie ustalił, ze zarówno stopień zawinienia, jak i stopień społecznej szkodliwości czynu przypisanegoG. R.był znaczny. Okoliczności czynu oskarżonego świadczyły o jego wyraźnie lekceważącym stosunku do podstawowych zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Stan nietrzeźwości oskarżonego znacząco przekraczał granicę (dopuszczalna normę) określoną wart. 115 § 16 pkt 2 k.k.G. R.wprawdzie prowadził pojazd mechaniczny po drodze publicznej w godzinach wieczornych, a więc w czasie gdy ruch komunikacyjny jest ograniczony, niemniej nie można tej okoliczności nadawać istotnego i determinującego znaczenia, gdy mieć na uwadze, iż oskarżony zamierzał pokonać trasę zG.doZ.(około 40 km), co wiązało się z przejazdem przez kilka miejscowości, w terenie zabudowanym poruszał się ze znaczną prędkością, o czym świadczy dokonany przez funkcjonariuszy policji pomiar prędkości pojazdu, niemal dwukrotnie wyższy od dopuszczalnej administracyjnie prędkości (95 km/h), oskarżony nie zatrzymał się do kontroli drogowej na wezwanie policjanta podejmując się ucieczkiulicami (...)((...),(...),(...)). Takie zachowanie i postepowanie oskarżonego stanowi więc wyraz poważnego i rażącego, zasługującego na jaskrawą krytykę, naruszenia zasad bezpieczeństwa w ruchu lądowym, które istotnie zagrażało innym jego uczestnikom. Oskarżony jest dorosłym człowiekiem i decydując się na prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości powinien mieć świadomość konsekwencji prawnych swojego postępowania. Oskarżony w pełni zdawał sobie sprawę z tego, że decydując się na prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu popełnia przestępstwo. Nie można w tym miejscu nie dostrzec błahego powodu, dla któregoG. R.zdecydował się na jazdę w stanie nietrzeźwości i to bezpośrednio po spożyciu alkoholu, czego dowodem jest wykazana tendencja wzrostowa stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu (k.2). Trudno bowiem usprawiedliwiać taki stan rzeczy kłótnią z dziewczyną (vide: wyjaśnienia oskarżonego, k.9v). Z dezaprobatą należy odnieść się także do tej treści wyjaśnieńG. R., gdy wskazał przyczyny nie zatrzymania się do kontroli drogowej: „byłem świadom, że zostaną mi zatrzymane uprawienia, bowiem Wydział Komunikacji wysłał mnie na egzamin kontrolny w celu sprawdzenia umiejętności kierowcy” (k.10). Podnieść wreszcie należy, iżG. R.był już w przeszłości karany za przestępstwo, zaś występku zart. 178a § 1 k.k.będącego przedmiotem osądu dopuścił się w okresie probacji, a więc korzystania z dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary (k.11).
Wszelkie te okoliczności nakazują uznać za słuszny zarzut apelacji prokuratora, że orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w najniższym z możliwych wymiarze jednego roku nie jest wystarczającym dla osiągnięcia jego celu w kontekście ogólnych dyrektyw wymiaru określonych w przepisieart. 53 § 1 i 2 k.k.Podkreślić trzeba, że każdy sprawca czynu stypizowanego wart. 178a § 1 k.k., powinien być napiętnowany i przykładnie ukarany, tak by nie tylko kształtować społeczne poczucie sprawiedliwości, lecz także jego świadomość prawną rozumianą, jako oddziaływanie prewencje, zapobiegające tego typu zachowaniom. Nie ma bowiem zgody i akceptacji na bezmyślne i niczym nieuzasadnione narażanie na najcięższe skutki zdrowotne innych, prawidłowo zachowujących się uczestników ruchu drogowego. W kontekście tego utrwalonego i powszechnie akceptowanego poglądu, nie sposób dla zachowania oskarżonego znaleźć jakiegokolwiek zrozumienia. Zdaniem Sądu Okręgowego za zasadny należy więc uznać podniesiony w apelacji prokuratora zarzut uzasadniający konieczność zmiany zaskarżonego orzeczenia wydanego na podstawieart. 42 § 2 k.k.poprzez podwyższenie czasokresu stosowania tego środka do 2 lat. Orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na taki okres będzie w ocenie Sądu Okręgowego w okolicznościach niniejszej sprawy orzeczeniem sprawiedliwym. Z tych też względów Sąd II instancji uznał apelację prokuratora za zasadną i zmienił wyrok Sądu Rejonowego w ten sposób, że orzeczony w pkt III tego wyroku środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym podwyższył do 2 lat. W pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymano w mocy.
Na podstawieart. 624 k.p.k.w zw. aart. 635 k.p.k.iart. 634 k.p.k.Sąd Okręgowy zwolnił oskarżonegoG. R.od obowiązku zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze oraz w oparciu oart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych(Dz. U. z 1983 r., Nr 49, poz. 223 ze zm.) nie wymierzył mu opłaty.