Sąd Apelacyjny w Krakowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACa 167/14
Data wyroku: 2014-04-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Wojciech Kościołek, Grzegorz Krężołek, Robert Jurga
Słowa kluczowe: Podział Spółdzielni
Podstawa prawna: art. 108a i 108 b ustawy Prawo spółdzielcze

Sygn. akt I ACa 167/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 kwietnia 2014 r.

Sąd Apelacyjny w Krakowie – Wydział I Cywilny
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Wojciech Kościołek

Sędziowie:

SSA Grzegorz Krężołek (spr.)
SSO del. Robert Jurga

Protokolant:

st.sekr.sądowy Urszula Kłosińska

po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2014 r. w Krakowie na rozprawie
sprawy z powództwa:J. R. (1),A. G. (1),H. O.- Komitetu OrganizacyjnegoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wK.
przeciwko:(...)Spółdzielni Mieszkaniowej (...)wK.
o wydanie orzeczenia zastępującego uchwałę o podziale spółdzielni
na skutek apelacji strony powodowej
od wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu
z dnia 30 listopada 2012 r. sygn. akt I C 1102/11
oddala apelację i odstępuje od obciążania strony powodowej kosztami postępowania odwoławczego na rzecz strony pozwanej.

Sygn. akt : I ACa 167/14

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 30 listopada 2012r Sąd Okręgowy w Nowym Sączu oddalił powództwo Komitetu OrganizacyjnegoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wK.domagającego się wydania przez Sąd orzeczenia zastępującego uchwałę Walnego Zgromadzenia(...) Spółdzielni Mieszkaniowejna podstawie którego miałoby dojść do wydzielania z zasobów strony pozwanej nowej Spółdzielni obejmującej tak członków jak i przysługujące im tytuły własnościowe względnie prawa lokatorskie do lokali położonych wbudynkach nr (...)przyul. (...)wK., a nadto przekazania na rzecz nowo powstałej Spółdzielni składników majątkowych oraz podziału funduszy dotąd funkcjonujących u strony pozwanej pomiędzy obydwie Spółdzielnie , dotąd istniejąc oraz nowo powstałą.
Koszty procesu między stronami Sąd I instancji zniósł , nakazał natomiast ściągać od Komitetu Organizacyjnego , w osobachH. O.,J. R. (2)iA. G. (1)na rzecz Skarbu Państwa kwotę odpowiadającą sumie tymczasowo w postepowaniu przez niego wyłożonej z tytułu kosztów sądowych.
Rozstrzygniecie zostało poprzedzone ustaleniem następujących okoliczności faktycznych :
(...) Spółdzielnia MieszkaniowawK.pozyskuje dochody przede wszystkim z wynajmowania lokali użytkowych znajdujących się w budynkach stanowiących jej własność położonych na gruntach oddanych w użytkowanie wieczyste , lub do których ma tytuł własności , a ewentualnie z wydzierżawiania składników majątkowych wchodzących w skład jej zasobów. Pozyskane w ten sposób środki przeznacza na pokrycie bieżących kosztów jej funkcjonowania w tym w szczególności kosztów utrzymania budynków mieszkalnych stanowiących jej majątek.
Liczba osób , które u strony pozwanej ma status członka oraz tych, które nie mając go, zajmują lokale w poszczególnych budynkach jest zmienna w czasie , będąc konsekwencją obrotu lokalami. Co więcej dane jakimi w tej kwestii dysponują władze Spółdzielni nie są do końca aktualne , zważywszy na to, iż wspomniany obrót nie wiąże się z przekazywaniem informacji o nim ze strony podmiotów w tym obrocie uczestniczących.
Według danych na dzień 26 października 2011r w budynkach znajdujących się przyul. (...)wK., które miały stać się podstawą majątkową dla nowo powstałej Spółdzielni zamieszkiwało :
- wbudynku nr (...),siedemdziesiąt siedem osób mających status członka ,
- wbudynku nr (...), dwudziestu ośmiu członków ,
- wbudynku nr (...), pięćdziesięciu siedmiu członków ,
- wbudynku nr (...), czterdziestu siedmiu członków ,
- wbudynku nr (...)pięćdziesięciu siedmiu członków, a wbudynku nr (...)osiemdziesięciu pięciu.
W Biuletynie InformacyjnymGrupy (...)- przekształconego później w Komitet Organizacyjny nowej Spółdzielni - datowanym na 6 maja 2011została przedstawiona propozycja utworzenia Spółdzielni ,wydzielonej z majątku strony pozwanej , obejmującego prawa do lokali we wskazanych wyżej budynkach oraz do nieruchomości na których są one posadowione. Podstawowym celem wydzielenia ze strony pozwanej i powstania nowego podmiotu miało być właściwsze gospodarowanie tym mieniem oraz ograniczenie kosztów zarządzania zasobami mieszkaniowymi.Grupa (...)w składzie :H. O.,M. J.,B. F.,S. L.,A. G. (1),T. R.iJ. T.zwróciła się w dniu 11 maja 2011r do Zarządu pozwanej o podanie danych dotyczących liczby członków mających prawa do lokali we wskazanych budynkach , a 17 maja 2011r H.O.zażądał listy tych członków , które spotkało się z odmową.
W kolejnym Biuletynie , datowanym na 20 maja 2011r , mieszkańcy budynków naosiedlu (...)zostali zapoznani z projektem uchwały o powołaniu nowej Spółdzielni.
Na spotkaniu odbytym 27 maja tego roku większość członków mających tytuły własnościowe , lokatorskie bądź będących właścicielami wyodrębnionych lokali wbudynkach nr (...)opowiedziało się za podjęciem uchwały o utworzeniu nowej Spółdzielni, której majątkiem miała być część majątku pozwanej ustalona proporcjonalnie do wielkości / powierzchni / lokali znajdujących się we wskazanych wyżej budynkach. Członkami nowej Spółdzielni mieli być ci , którzy dysponowali jedynym z opisanych tytułów do nich. Ponadto został powołany Komitet OrganizacyjnySpółdzielni (...)wK., który został upoważniony do wystąpienia do Zarządu strony pozwanej o zwołanie Walnego Zgromadzenia, przedmiotem obrad którego miało być podjęcie uchwały o podziale(...) Spółdzielni MieszkaniowejwK.i wydzielenia nowejSpółdzielni (...).
Opisaną uchwałę poparła więcej niż połowa członków zajmujących tę część zasobów Spółdzielni potencjalnie dzielonej albowiem na ogólną liczbę 342 członków „ za” opowiedziało się 214 osób.
Komitet Założycielski wyłonił ze swojego grona trzyosobowe prezydium w osobach H.O.,J. R.iA. G., a 10 czerwca 2011r złożył do zarządu(...)żądanie zwołania Walnego Zgromadzenia , które miało podjąć uchwałę o podziale.
Wcześniej z podobnym wnioskiem o podjęcie uchwały podziałowej zwróciła się do Zarządu inna grupa inicjatywna , obejmująca członków budynku przyul. (...)wK..
Zarząd strony pozwanej zwołał Walne Zgromadzenie , które miało być przeprowadzone w dwóch częściach. Pierwsza, w dniu 29 czerwca i druga w dniu 30 czerwca 2011r. Obradując w dniach 15 i 16 czerwca 2011r Zarząd rozszerzył porządek obrad zwołanego przez siebie Zgromadzenia o pkt 18 ,obejmując nim rozpatrzenie wniosków członków spółdzielni w sprawie podziału(...)i podjęcie odpowiednich uchwał. Pod projektem porządku obrad Zgromadzenia została zamieszczona uwaga, że z projektami uchwał można zapoznawać się począwszy od 10 czerwca 2011r.
Z dalszych ustaleń Sądu I instancji wynikało , że mimo złożenia wniosku o zwołanie Zgromadzenia przez Komitet OrganizacyjnySpółdzielni (...)pozwanej nie przygotował odpowiednich materiałów niezbędnych dla przeprowadzenia procedury wydzielenia nowej spółdzielni mimo , że obligował ją do tego zapisustawy Prawo SpółdzielczeUprzednio nie uczynił tego także wobec inicjatywy wydzielania nowej spółdzielni z majątku położonego przyul. (...), i za to zaniechanie prezes Zarządu pozwanej został prawomocnie skazany za popełnienie wykroczenia.
Zarząd stał na stanowisku ,że dokumenty te zostaną przygotowane o ile Walne Zgromadzenie podejmie uchwałę o podziale.
W ramach pierwszej części jego obrad ,które odbyły się w dniu 29 czerwca 2011r organ ten nie podjął uchwały o podziale pozwanej i wydzieleniuspółdzielni (...). Uczynił to dopiero po przerwie w obradach tej części Zgromadzenia , wznowionych w dniu 11 lipca 2011r. Podjął wówczas uchwałę nr(...)Na jej podstawie Zgromadzenie wyrażało zgodę na podział(...)wK.i wydzielania z niej nowejSpółdzielni (...)obejmującej członków mających tytuły do lokali wbudynkach nr (...), a elementem majątku nowo tworzonego podmiotu miała być także kotłownia osiedlowa. W uchwale zobowiązano Zarząd do przygotowania dokumentów związanych z podziałem, w tym dotyczących podziału majątku wedle reguły proporcjonalnej, w odniesieniu do powierzchni lokali mieszkalnych oraz przy przyjęciu wartości lokali użytkowych zgodnie z cenami rynkowymi. Materiały miały obejmować stan na 31 sierpnia 2011r. Za przyjęciem uchwały głosowali wszyscy obecni w czasie głosowania członkowie Zgromadzenia w liczbie trzydziestu ośmiu.
W ramach jego drugiej części ,odbytej w dniu 30 czerwca 2011r i w tym dniu zakończonej podjęta została kolejna uchwała o podziale strony pozwanej i wydzieleniaspółdzielni mieszkaniowej (...), nosząca oznaczenie jako(...).
Jej treść była nieco inna niż uchwała nr(...)obejmując zgodę na podział i wydzielenie nowej spółdzielni nie obejmując wskazania , że majątkiem nowego podmiotu ma być nieruchomość zabudowana kotłownią , brak w jej treści było określenia reguł podziału majątku pomiędzy obecnie istniejącą i wydzielaną, spółdzielniami.
Za podjęciem uchwały było 21 jeden członków , przeciw był jeden, a pięciu wstrzymało się od głosu.
Już w czasie trwania postępowania sądowego - z inicjatywy prezesa strony pozwanej - spośród członków Spółdzielni mających tytuły do lokali wbudynkach nr (...), którzy poprali uchwałę po utworzeniu nowej spółdzielni z dnia 27 maja 2011r, siedemdziesięciu jeden wycofało swoje poparcie dla tej inicjatywy , powołując się na nieokreśloną bliżej wadę swojego uprzedniego oświadczenia woli oraz na to , że Komitet Organizacyjny bezpodstawnie , wówczas gdy zabiegał o poparcie , twierdził nie przedkładając stosownych wyliczeń , iż powołanie nowej spółdzielni wpłynie na ograniczenie kosztów gospodarowania zasobami mieszkaniowymi.
Ponadto od czasu udzielenia poparcia cztery osoby zmarły, a jedna zrezygnowała z członkostwa.
Komitet Organizacyjny nowej spółdzielni także podjął akcję zbierania oświadczeń tych członków ,którzy poprali uchwałę z 27 maja 2011r. Wynikało z ich treści , że poparcia dla niej udzielali bez jakichkolwiek nacisków nie uzależniając go od przedstawienia kalkulacji finansowych związanych z konsekwencjami przyszłego wydzielenia.
Z dalszej części ustaleń dokonanych przez Sąd Okręgowy wynikało ,że na dzień 30 września 2012r wbudynkach (...)przyul. (...)wK., tytuły do lokali miało ogółem 347 osób mających status członków strony pozwanej.

W ramach rozważań prawnych Sąd I instancji w pierwszej kolejności podjął ocenę zarzutu pozwanej , którego uwzględnienie prowadziłoby doi odrzucenia pozwu.
Odwołując się do normyart. 108b §1 oraz art. 6 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982r Prawo Spółdzielcze[ jedn. tekst DzU z 2003r nr 188 poz. 1848 ] oraz do stanowiska Sądu Najwyższego zawartego w motywach orzeczenia z dnia 29 października 1990r , sygn.. IV CZ 206/90, uznał , że Komitet Organizacyjny powołany przez członków spółdzielni , których prawa i obowiązki majątkowe są związane z ta częścią jej majątku, który nadaje się do wyodrębnienia w ramach nowej spółdzielni ma osobowość prawną, a skoro tak , to zarzut pozwanej podnoszący ten brak czy to pierwotny czy to następczy, jako konsekwencja cofnięcia poparcia dla inicjatywy powołania nowego podmiotu , po stronie Komitetu nie był usprawiedliwiony.
Bez znaczenia przy tym było dla zachowania przezeń tej osobowości, a co za tym idzie zdolności sądowej i możliwości skutecznego domagania się wydania przez Sąd orzeczenia zastępującego uchwałę o podziale spółdzielni było to , że w toku sporu część popierających wydzielenie członków wycofało swoje poparcie. Okoliczność ta bowiem była doniosła tylko dla oceny merytorycznej zasadności tego żądania zawartego w pozwie .
Rozważając to zagadnienie w pierwszej kolejności Sąd I instancji zwrócił uwagę , że wbrew postanowieniom art. 108 a §2 ustawy Zarząd strony pozwanej nie przygotował , mimo , że był do tego obowiązany, dokumentów niezbędnych dla podjęcia przez Walne Zgromadzenie uchwały w przedmiocie żądania Komitetu Organizacyjnego. Ponadto na obu częściach Zgromadzenia odbytych w dniach 29 i 30 czerwca 2011r podjęte zostały wprawdzie uchwały o podziale pozwanej i warunkach wyodrębnieniaspółdzielni (...)przy czym Zgromadzenie uczyniło to w sposób ,który znamionując chaos organizacyjny jaki doprowadził do funkcjonowania w tej materii , nie dających się ze sobą pogodzić dwóch uchwał nr(...)Co więcej treść ich obu nie zawiera tych wszystkich elementów , które jako konieczne, opisuje brzmienie art. 108 §2 ustawy.
Te wszystkie nieprawidłowości ,zdaniem Sądu Okręgowego uprawniały Komitet Organizacyjny do wystąpienia o wydanie wyroku zastępującego uchwałę o podziale.
Zauważając, że pozew został wniesiony z przekroczeniem sześciotygodniowego terminu o jakim mowa w art. 108 a §4 ustawy, ocenił jednak , że powoływanie się na ten fakt przez stronę pozwaną , której organ / Zarząd / dopuścił się tak istotnych uchybień proceduralnych wobec wniosku Komitetu o zwołanie Walnego Zgromadzenia, w celu podjęcia uchwały o podziale(...)należy uznać za nadużycie prawa podmiotowego , a w konsekwencji nie uwzględniać go w ramach rozstrzygania o roszczeniu zgłoszonym w pozwie.
Tym nie mniej Sąd Okręgowy stanął na stanowisku - odwołując się do brzmienia art. 108b §3 ustawy , że przeciwko uwzględnieniu tego żądania przemawia to ,iż podział spółdzielni byłby sprzeczny z ważnymi interesami samej spółdzielni mającej być podzieloną oraz interesami jej członków.
Za taką oceną miał przemówić fakt mający miejsce już w trakcie trwania postępowania rozpoznawczego a to wycofanie poparcia dla inicjatywy powołaniaspółdzielni Mieszkaniowej (...)przez taką liczbę członków , poprzednio ją popierających, iż ci którzy nadal te inicjatywę wspierają nie stanowią większości tych , którzy mieliby być członkami nowej / wydzielonej / spółdzielni. W tym kontekście Sąd I instancji wyraził zapatrywanie zgodnie z którym poparcie to nie mogąc być zakwalifikowanym jako oświadczenie woli mogło być w każdym czasie skutecznie wycofane , nawet bez potrzeby powoływania się na jedną z wad oświadczeń woli , wskazanych wkodeksie cywilnym. Zatem w obecnej sytuacji wola mniejszości , zdaniem Sądu, nie może decydować za większość , a sytuacja ta realizuje tym samym przesłankę negatywną podziału wskazaną w opisanej wyżej normieart.108 b §3 ustawy Prawo Spółdzielcze.
Już bez prowadzenia szerszych rozważań , w formie uwag poczynionych marginalnie ,Sąd niższej instancji , odwołując się do ustalonej przez siebie okoliczności , że naosiedlu (...)znajduje się znaczna liczba lokali użytkowych wynajmowanych przez pozwaną , a z tak pozyskanych dochodów finansuje ona koszty utrzymania całości zarządzanych przez siebie zasobów mieszkaniowych , wydzielenie nowej Spółdzielni z wyposażeniem jej w ten majątek nie dałoby się pogodzić z istotnymi interesami gospodarczymi tak samej strony pozwanej jak i jej członków. Ponadto Sąd zwrócił uwagę , że przeciwko uwzględnieniu żądania , poza dotąd opisanymi powodami, przemawia także i to , że w obrocie prawnym funkcjonują dwie uchwały podziałowe nr(...)z 30 czerwca 2011 i(...)z 29 czerwca 2011r. Ich dotychczasowe nie wyeliminowanie mimo prób podejmowanych na drodze procesu tak przez obecnie pozwaną jak i indywidualnie przezH. O., które okazały się nieskuteczne.
Podstawą rozstrzygnięcia o kosztach procesu pomiędzy stronami była normaart. 108 b §6 ustawy Prawo Spółdzielczenakazująca ich solidarne pokrycie przez członków wnoszących o wydanie orzeczenia zastępującego uchwałę o podziale oraz spółdzielnia mająca podlegać podziałowi.

W apelacji od tego orzeczenia strona powodowa , zaskarżając je w całości , domagała się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Środek odwoławczy został oparty na następujących zarzutach :
- naruszenia prawa materialnego a to :
a/art. 56 i 60 kodeksu cywilnegow zw zart. 108 b §1 ustawy Prawo Spółdzielczewobec przyjęcia , że podjęcie przez członków uchwały o podziale spółdzielni nie stanowi czynności prawnej, a wobec tego każdy z nich , w dowolnym czasie może wycofać udzielone uprzednio poparcie dla inicjatywy takiego podziału ,
b/ art. 42 §2 w zw. z art. 108 §2 i 108 b§2 ustawy w związku zart. 58 §1 kcjako konsekwencji wyrażenia oceny , iż obydwie uchwały o podziale podjęte przez Walne Zgromadzenie strony pozwanej mimo , że są sprzeczne z postanowieniami ustawy nadal funkcjonują w obrocie , co stanowi jeden z powodów dla których powództwo nie może zostać uwzględnione,
- naruszenia prawa procesowego , w sposób mający wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia :
a/art. 233 §1 kpcwobec oparcia go na dowolnie przeprowadzonej ocenie zgromadzonych dowodów i wyrażeniu nie popartej głębszą analizą oceny , iż na dzień zamknięcia rozprawy za podziałem strony pozwanej i wydzieleniem z niejSpółdzielni Mieszkaniowej (...)opowiada się mniejszość członków zamieszkujących na tym osiedlu,
b/art. 227 §1 i 217 kpcwobec nie uwzględnienia wniosku apelującej o zobowiązania pozwanej do złożenia aktualnego wykazu członków spółdzielni ,dowodu z opinii biegłych z zakresu spółdzielczości oraz rachunkowości , a także zeznań świadków.
W motywach apelacji strona pozwana w istocie powtórzyła swoje stanowisko procesowe prezentowane w ramach postępowania rozpoznawczego przed Sądem I instancji, akcentując w szczególności : brak oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym , dodatkowo przy nie przeprowadzeniu przez Sąd wnioskowanych przez powódkę dowodów , dla zasadniczej dla treści podjętego rozstrzygnięcia , oceny prawnej , iż podział(...)wK.nie da się pogodzić z istotnymi interesami gospodarczykami spółdzielni , która miałaby zostać podzielona oraz jej członków , szczególnie w sytuacji, gdy na dzień zamknięcia rozprawy za podziałem opowiada się mniejszość osób mających status członkowski, a dysponujących prawami do lokali w ramach osiedla , które, po podziale, miałoby tworzyć nową spółdzielnię. Ponadto wskazywała na niezasadność stanowiska Sądu Okręgowego zgodnie z którym członkowie dotąd popierający dokonane przez podział utworzenie nowego podmiotu mogą w każdym czasie swoje poparcie wycofać .
Zdaniem apelującej podjęcie uchwały z dnia 27 maja 2011r o utworzeniuspółdzielni (...)jest czynnością prawną , a zatem usuniecie skutków złożenia aktu poparcia dla niej może nastąpić tylko o tyle o ile zostało by wykazane , co w rozstrzyganej sprawie nie miało miejsca , iż osoba popierająca uchwałę o podział działała w warunkach wadliwości swojego oświadczenia stanowiącego o tym poparciu.
W tym kontekście powódka zwracała także uwagę , że Sąd Okręgowy wyrażając stanowisko o braku [ na datę zamknięcia rozprawy ] wystarczającego poparcia dla inicjatywy podziału opierał się na nie do końca ścisłym oznaczeniu liczby osób , członków spółdzielni , mieszkańcówosiedla (...), mających rzeczywiście taki status. Brak jednoznaczności w zakresie tych ustaleń i oparcie się na danych przybliżonych tym bardziej czyni, zdaniem apelującej , wyrażoną ocenę , oceną wadliwą.
W dalszej części swojego stanowiska akcentowała to , że obydwie uchwały podjęte przez Walne Zgromadzenie, dotyczące podziału strony pozwanej i utworzenia nowej spółdzielni są, przez sposób ich podejmowania , wzajemną sprzeczność ich treści , a także braki konstrukcyjne z punktu widzenia wskazanych przez ustawę obligatoryjnych elementów składowych, tak wadliwe , że winny być potratowane jako nieważne , ewentualnie nieistniejące , a w konsekwencji takie , które nie stanowią przeszkody do wydania orzeczenia uwzględniającego powództwo , wbrew odmiennemu zapatrywaniu Sądu Okręgowego , wyrażonemu w motywach zaskarżonego wyroku.
W odpowiedzi na apelację strona pozwana , także odwołując się do stanowiska już przez siebie prezentowanego , domagała się jej oddalenia jako pozbawianej usprawiedliwionych podstaw.
W toku postępowania apelacyjnego strona powodowa powołała nowe okoliczności faktyczne z których wynikało , iż wyrokiem z dnia 28 lutego 2013r w sprawie o sygnaturze I C 421/12, Sąd Okręgowy w Nowym Sączu, w sprawie z powództwaJ. R. (1)przeciwko(...) Spółdzielni MieszkaniowejwK.stwierdził nieistnienie uchwał Walnego Zgromadzenia dotyczących podziału strony pozwanej nr(...)i(...), podjętych przez pierwszą oraz drugą tego Zgromadzenia / pismo procesowe strony powodowej z dnia 15 kwietnia 2013r wraz z załącznikami k. 1315 – 1321 akt/
Wskazała , że orzeczenie Sądu Okręgowego w sprawie I C 421/12 , które [ co niesporne pomiędzy stronami ] ma walor prawomocności , tym bardziej uzasadnia trafność zarzutów apelacyjnych , podważając ocenę Sądu meriti co do tego , iż uwzględnieniu żądania sprzeciwia się funkcjonowanie tych uchwał w obrocie prawnym.
Po rozpoznaniu apelacji ,Sąd Apelacyjny w Krakowie, wyrokiem z dnia 29 kwietnia 2013r , w sprawie o sygnaturze I ACa 302/ 13 uchylił zaskarżony wyrok Sądu I instancji i sprawę przekazał Sądowi Okręgowemu w Nowym Sączu do ponownego rozpoznania.
Na skutek zażalenia strony pozwanej wniesionego od orzeczenia kasatoryjnego Sądu II instancji, Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 21 listopada 2013r w sprawie III CZ 51/13 , wyrok ten uchylił. / k. 1390 akt /
Jak wynika z pisemnych motywów tego rozstrzygnięcia , które nie zawierają merytorycznej oceny orzeczeń wydanych przez Sądy obu instancji, podana jako przyczyna wydania przez Sąd Apelacyjny orzeczenia uchylającego w postaci potrzeby przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu uzupełnienia podstawy faktycznej niezbędnej dla wydania rozstrzygnięcia o żądaniu powódki nie stanowi realizacji przesłanki nierozpoznania istoty sprawy w rozumieniuart. 386 §4 kpc.
Rozpoznając apelację Sąd Apelacyjny rozważył :
Środek odwoławczy strony powodowej podlega oddaleniu albowiem mimo częściowo nietrafnego uzasadnienia , rozstrzygniecie poddane kontroli instancyjnej odpowiada prawu.
Nie może zostać uznany za trafny żaden z zarzutów procesowych sformułowanych w apelacji.
Jak wynika z analizy zarzutu naruszeniaart. 233 §1 kpcmającego by usprawiedliwionym wobec przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów nie ma on charakteru samodzielnego w tym znaczeniu , iż nie jest zbudowany na polemice z ich oceną dokonaną przez Sąd niższej instancji opartej na wykazywaniu , że jej wnioski nie dają się pogodzić z zasadami doświadczenia życiowego czy regułami logicznego rozumowania ale sięgniecie po ten zarzut ma wzmacniać argumentację powódki zmierzająca do podważenia oceny prawnej zaprezentowanej przez Sąd I instancji zgodnie z którą uwzględnienie żądania Komitetu Organizacyjnego byłoby sprzeczne zart. 108 b §3 ustawy Prawo Spółdzielcze, a ocena ta została sformułowana bez szerszej analizy zgromadzonego materiału i bezzasadne nie rozszerzenie go o dowody oznaczone we wnioskach zgłoszonych przez apelującą w postępowaniu rozpoznawczym.
Tak motywowany zarzut naruszenia normyart. 233 §1 kpcnie może zostać uznany za trafny.
Nie ma także racji apelantka gdy podnosi zarzut naruszeniaart. 227 kpci217 kpc, który w jej ocenie, miałby być usprawiedliwiony wobec oddalenia zgłoszonych przez nią wniosków dowodowych.
Ta decyzja procesowa Sądu I instancji była uzasadniona przyjętą koncepcją rozstrzygnięcia , która - prowadząc do oddalenia powództwa , w ostatecznym wyniku , jest rozstrzygnięciem trafnym z przyczyn o których będzie mowa w dalszej części motywów wyroku.
Skoro tak to także omawiany zarzut należy odeprzeć. Można by go bowiem uznać za trafny jedynie wówczas , gdyby decyzja o oddaleniu żądania zgłoszonego w pozwie nie znalazłaby akceptacji, w ramach kontroli instancyjnej.
Niezasadność omówionych zarzutów ma tę konsekwencję , iż fakty jakie Sąd Okręgowy uczynił podstawą wydanego wyroku, jako ustalone prawidłowo ,bo w sposób kompletny i niesprzeczny z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, Sąd II instancji akceptuje i przyjmuje za własne.
Okoliczności faktyczne skonstatowane przez Sąd niższej instancji musza zostać uzupełnione o te , które wynikają z treści prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Nowym Sączu z dnia 28 lutego 2013r , w sprawie po sygnaturze I C 421/12 / k. 1318 akt/. Wynika z niego , że obydwie uchwały dotyczące podziału strony pozwanej , nr(...)i(...), podjęte przez Walne Zgromadzenie w dniach 29 czerwca na pierwszej części i 30 czerwca 2011r na drugiej części obrad tego organu Spółdzielni / por. k. 509 i 510 akt / nie istnieją.

Przechodząc do oceny zarzutów materialno prawnych w pierwszej kolejności zauważyć trzeba , że wydanie przez Sąd Okręgowy w Nowym Sączu wskazanego wyżej wyroku , którym uznał obydwie uchwały za takie , które z racji naruszenia podstawowych zasad proceduralnych przy ich podejmowaniu , w tym w szczególności brakiem aktu glosowania nad stanowiącym integralną całość projektem uchwały o podziale za takie , które w ogóle nie stanowiły aktu decyzyjnego organu podmiotu korporacyjnego jakim jest spółdzielnia nie stanowi potwierdzenia trafności zarzutu naruszeniaart. 42 §2w zw zart. 108 §2 i 108 b §2 Prawa Spółdzielczegoorazart. 58 §1 kc.Uznanie tych uchwał za nieistniejące czyni ów zarzut , służący wsparciu oceny , iż oba te akty są niezgodne z prawem , zarzutem bezprzedmiotowym, nie wymagającym bliższej oceny.
Ma rację strona apelująca gdy stawiając zarzut naruszeniaart. 60 kcw zw zart. 108 b §1 ustawy Prawo Spółdzielcze, wskazuje na niezasadność poglądu Sądu meriti co do tego , że oświadczenie każdego z członków spółdzielni wyrażone poprzez złożenie podpisu pod uchwałą dotyczącą podziału nie jest oświadczeniem woli , a innym oświadczeniem , które z uwagi na swój charakter może być w każdej chwili odwołane bez potrzeby posługiwania się instytucją wady oświadczenia woli.
W ocenie Sądu Apelacyjnego , zgodnie z normąart. 108 a §1 ustawy Prawo Spółdzielczeuchwała podjęta większością głosów przez członków spółdzielni , których prawa i obowiązki są związane z częścią majątku spółdzielni, który nadaje się do wyodrębnienia , jest aktem początkującym procedurę , którą kończy uchwała Walnego Zgromadzenia o podziale lub odmawiająca zgody na podział.
Uchwała taka jest zatem czynnością konieczną dla rozpoczęcia procesu podziałowego , zatem nakierowana na osiągniecie określonego skutku prawnego w sferze praw i obowiązków tych, którzy zdecydowali się ją podjąć , a w przyszłości także samej spółdzielni potencjalnie poddanej procesowi podziału i członków , którzy pozostaną w ramach tego podmiotu po podziale. Zatem udzielenie poparcia dla inicjatywy przyszłego podziału wyrażone w drodze podjęcia uchwały o jakiej mowa wart. 108 a §1 ustawy Prawo Spółdzielczejest czynnością prawną każdego podmiotu , który ją w tej formie aprobował , a akt jej afirmacji należy identyfikować z niego oświadczeniem woli.
Skutki takiego oświadczenia mogą być zatem zniesione jedynie w drodze wykazania , że poparcie uchwały było dotknięte jedną z tych wad oświadczenia woli o jakich stanowią przepisykodeksu cywilnego.
W toku sporu, na co trafnie zwracała uwagę apelująca, nie zostało wykazane , że od pierwotnie złożonych oświadczeń popierających uchwałę z dnia 27 maja 2011r , początkującą proces podziału , członkowie pozwanej zamieszkujący naosiedlu (...)skutecznie uchylili się, a tym bardziej by ich liczba była na tyle znaczna , iż mogłoby to decydować o trafności zasadniczego argumentu prawnego na którym Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie stwierdzając , że uwzględnieniu powództwa sprzeciwia się fakt , iż mniejszość członków mających prawa do lokali wbudynkach nr (...)opowiada się za dokonaniem podziału.
Tym nie mniej powództwo strony powodowej trafnie zostało oddalone jakkolwiek z innej przyczyny niż ta wyeksponowana przez Sąd I instancji. Powodem dla którego w ostatecznym wyniku oddalenie powództwa odpowiada prawu jest przekroczenie przez Komitet Organizacyjny terminu sześciu tygodni do zgłoszenia roszczenia o wydanie przez Sad orzeczenia zastępującego uchwalę Walnego Zgromadzenia Spółdzielni o jej podziale.
Zgodnie z normąart. 108 a §4 ustawy Prawo Spółdzielcze z dnia 16 września 1982r[ jedn. tekst DzU z 2003 nr 188 poz. 1848 z poźn. zm] , w sytuacji podjęcia przez Walne Zgromadzenie uchwały odmawiającej podziału spółdzielni albo też uchwały o podziale , która narusza istotne interesy członków , którzy wystąpili z takim żądaniem mogą oni w terminie sześciu tygodni od dnia odbycia Walnego Zgromadzenia wystąpić do Sądu o wydanie wyroku zastępującego uchwałę o podziale.

Komitet Organizacyjny, który wystąpił z takim zadaniem w rozstrzyganej sprawie ma, w zakresie żądania wydania przez Sąd tego rodzaju orzeczenia zdolność sadową - reprezentując członków żądających wydzielenia nowej spółdzielni.
/ por. w tej materii bliżej judykat Sądu Najwyższego z dnia 19 października 1990 r , sygn.. IV CZ 206/90 , publ. OSNC z 1991 z. 10-12 poz. 131 , który jakkolwiek wydany na tle interpretacji przepisów epizodycznej ustawy z dnia 20 stycznia 1990 r O zmianach w organizacji spółdzielczości [ DzU Nr 6 poz. 36 ], zachował aktualność na tle wykładni powołanej normyart. 108 a i b ustawy Prawo Spółdzielcze, wobec wprowadzenia do tego ostatniego aktu regulacji w tym zakresie zbieżnych z aktem prawnym tylko czasowo obowiązującym /
Jak wynika z niekwestionowanych, także przez powódkę, ustaleń faktycznych Komitet złożył pozew w dniu 13 września 2011r , wskazując w jego podstawie faktycznej na obrady Walnego Zgromadzenia Spółdzielni mające za przedmiot zgłoszone żądanie podjęcia uchwały o podziale , odbyte w dniu 30 czerwca 2011r. Zgodnie z tymi twierdzeniami wówczas podjęta uchwała nr(...)zezwalająca na podział została wprawdzie podjęta ale była na tyle wadliwa , iż zrodziło to po stronie Komitetu działającego jako reprezentant członków popierających podział i powołanie nowej spółdzielni uprawnienie do domagania się wydania przez Sąd orzeczenia tę uchwałę zastępującego. W Szczególności Komitet eksponował nie zachowanie przez jej treść wszystkich elementów konstrukcyjnych wymienionych wart. 108 §2 Prawa Spółdzielczego, jak i to ,że jej brzmienie nie da się pogodzić z uchwałą nr(...)dotyczącą tej samej materii podjętą w dniu 29 czerwca 2011r
Twierdzenia strony powodowej oraz ustalenia dokonane niewadliwie przez Sąd I instancji skłaniają jeszcze do poczynienia, poza zasadniczym nurtem rozważań, dwóch uwag natury uzupełniającej. Podjecie tej uchwały, niezależnie od późniejszego rozstrzygnięcia w sprawie I C 421/12 Sądu Okręgowego w Nowym Sączu oznacza , że Zgromadzenie rozpatrzyło w tej formie żądanie podziału zgłoszone w imieniu większości członków spółdzielni zosiedla (...), wobec Zarządu strony pozwanej w dniu 10 czerwca 2011r i wniosku takiego nie zmienia to w jaki sposób do tej formy rozpatrzenia żądania doszło , nawet z uwzględnieniem nieprawidłowości proceduralnych , które towarzyszyły aktowi podejmowania uchwały nr(...)
Po wtóre ta ocena prowadzi do wniosku , że żądanie Komitetu Organizacyjnego nie może by rozpatrywane z punktu widzenia dochowania terminu do jego wniesienia przez pryzmat normy art. 108 a §5 ustawy [ zarzutu naruszenia której skarga apelacyjna nie formułuje], a jedynie terminu o jakim mowa w przepisie §4 art. 108 a ustawy.
Powracając do zasadniczego nurtu rozważań zauważyć należy , że termin wskazany w normie §4 art. 108 a ustawy upłynął w dniu 12 sierpnia 2011r , a ta konstatacja faktyczna także nie była przez żadną ze stron, w tym w szczególności stronę czynną procesu, podważana.
Sąd I instancji dostrzegając fakt , że zgłoszenie zadania nastąpiło z uchybieniem tego terminu ocenił jednak , że nie może mieć to decydującego znaczenia dla rozstrzygnięcia skoro powoływanie się przez stronę pozwaną na jego upływ nie dałoby się pogodzić z zasadami współżycia społecznego , będąc przejawem nadużycia przez nią prawa.
Ocena ta wskazuje , że Sąd I instancji uznał termin wskazany w tym przepisie za termin przedawnienia. Oto bowiem skutki upływu tego rodzaju terminu , zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego , w wyjątkowych sytuacjach faktycznych mogą być łagodzone poprzez sięgniecie po tę klauzule generalną.
Stanowisko tak kwalifikujące ów termin to nie jest trafne.
Zgodnie z utrwaloną tradycją językową określone normy szczególne zawierające w sobie oznaczenie terminów dla wykonywania oznaczonych ich treścią uprawnień oznacza się zbiorczą nazwą terminów zawitych lub prekluzyjnych.
W odróżnieniu od terminów przedawnienia roszczeń majątkowych terminy te zostały ustanowione w normach służących dla realizacji szczególnych celów natury ogólnospołecznej lub dla zapewnienia silniejszej ochrony dłużników. Z tej przyczyny charakteryzuje je znaczny rygoryzm prawny , przejawiający się głównie w tym , iż na skutek bezczynności beneficjenta uprawnienia , podczas biegu wyznaczonego przez normę rangi ustawowej terminu , uprawnienie to bezpowrotnie gaśnie. Instytucja terminów zawitych znajduje przy tym zastosowanie jedynie w przypadkach wyraźnie przewidzianych , a taki jego charakter wynika ze sformułowania samego przepisu , przy czym w każdym z nich określony jest zarówno sam termin, upływ którego powoduje taki skutek oraz datę / zdarzenie / początkujące jego bieg. Normy te maja charakter norm kogencyjnych , które przynależąc do sfery prawa materialnego muszą być brane pod uwagę przez Sąd z urzędu , w tym w szczególności , musi być przezeń uwzględniany skutek jaki niesie za sobą upływ tego rodzaju terminu, niezależnie od jakiejkolwiek aktywności samych stron, także w zakresie formułowania zarzutu jego przekroczenia , jak to ma miejsce w przypadku terminu przedawnienia.
Należy także zauważyć , że wprowadzając ograniczenia czasowe w zakresie możliwości skorzystania z określonych uprawnień ustawodawca w formie terminów o charakterze prekluzyjnym , zwykle krótszych od terminów przedawnienia , dąży do rygorystycznego ograniczenia w czasie takiej możliwości.
To ostatnie założenie sprzeciwia się zastosowaniu normyart. 5 kcjako środka łagodzenia tego rygoryzmu , prowadziłoby to bowiem do skutku w postaci usunięcia konsekwencji prekluzji, czyniąc klauzulę generalną zasad współżycia społecznego normą nadrzędną nad innymi normami składającymi się na porządek prawny.
Por. bliżej w tej materii także zbieżne z wyrażonym poglądem stanowisko Z. Radwańskiego w : Prawo cywilne część ogólna s. 231 , Wydawnictwo CH Beck 1993r oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2006r , sygn. II CSK 105/06 , publ. OSNC z 2007 nr 7-8 poz. 112/
Treść normyart. 108 a §4 ustawy Prawo Spółdzielczeokreślająca sześciotygodniowy termin do złożenia pozwu o wydanie orzeczenia zastępującego uchwałę Walnego Zgromadzenia w przedmiocie podziału spółdzielni, który został powtórzony w §4 art. 108 b ustawy jednoznacznie wskazuje, że jest on przykładem terminu prekluzyjnego [ zawitego ] prawa materialnego. Określony został bowiem w szczególności nie tylko jego czas trwania ale także zdarzenie od którego zaistnienia należy liczyć jego początek [ i w konsekwencji jego upływ ]
Musi przy tym pozostawać oczywiste , że uprawnienie jakie w zakresie doprowadzenia do podziału spółdzielni przez oznaczone ustawowo grono członków wynika z postanowień Prawa Spółdzielczego musi być czasowo ściśle limitowane, a przy tym stosunkowo - w zakresie możliwości realizacji - krótkie , a to przez wzgląd na potrzebę zapewnienia pewności prawa , w ramach którego działa sama Spółdzielnia , której żadanie podziału dotyczy.
Jak już powiedziano wyżej, żądanie Komitetu Organizacyjnego zostało zgłoszone z przekroczeniem tego terminu , co skutkować musi oddaleniem powództwa.

Z podanych wyżej przyczyn , w uznaniu , że mimo częściowo błędnego uzasadnienia orzeczenie Sądu Okręgowego odpowiada prawu , Sąd Apelacyjny orzekł o oddaleniu apelacji , na podstawieart. 385 kpc.
Z uwagi na charakter sprawy , która wymagała wykładni przepisów prawa materialnego , których jedna z możliwych interpretacji mogła upewnić stronę powodową w przekonaniu o trafności jej stanowiska , a także z uwagi na szczególne unormowanie dotyczące rozkładu ciężaru ponoszenia kosztów w tego rodzaju postępowaniach , wynikające z normy§6 art. 108 b ustawy Prawo Spółdzielcze, Sąd II instancji , stosującart. 102 kpcw zw zart. 108 §1 i 391 §1 kpc, zdecydował o nie obciążaniu powódki kosztami postępowania odwoławczego, należnymi stronie przeciwnej.