Sąd Okręgowy w Lublinie
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 614/14
Data wyroku: 2014-11-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Okręgowego Ewa Bazelan, Sędzia Sądu Okręgowego Anna Podolska-Kojtych, Sądu Rejonowego Anna Wołucka-Ławnikowicz ()
Słowa kluczowe: Przedawnienie Roszczeń
Podstawa prawna: art. 123 § 1 pkt 1 k.c.

Sygn. akt II Ca 614/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 listopada 2014 roku
Sąd Okręgowy w Lublinie II Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie
następującym:
Przewodniczący Sędzia Sądu Okręgowego Ewa Bazelan (spr.)
Sędziowie: Sędzia Sądu Okręgowego Anna Podolska-Kojtych
Sędzia Sądu Rejonowego Anna Wołucka-Ławnikowicz (del.)
Protokolant Dorota Hordziejewska
po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2014 roku w Lublinie
na rozprawie
sprawy z powództwaI. M.
przeciwko(...) Spółce Akcyjnej
V.(...)wW.
o zapłatę
na skutek apelacji powodaI. M.
od wyroku Sądu Rejonowego Lublin- Zachód w Lublinie z dnia 10 kwietnia 2014
roku, sygn. akt I C 19/14
I. zmienia zaskarżony wyrok:
a) w punkcie I. w ten sposób, że zasądza od pozwanego(...) Spółki AkcyjnejV.(...)wW.na rzecz powódkiI. M.kwotę 53800 zł (pięćdziesiąt
trzy tysiące osiemset złotych) z ustawowymi odsetkami od dnia 2 lutego
2010 roku do dnia zapłaty;
b) w punkcie II. w ten sposób, że zasądza od pozwanego(...) Spółki AkcyjnejV.(...)wW.na rzecz powódkiI. M.kwotę 6307 zł (sześć tysięcy trzysta siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu za pierwszą instancję;

II
w pozostałej części apelację oddala;

III
zasądza od pozwanego(...) Spółki AkcyjnejV.(...)wW.na rzecz powódkiI. M.kwotę 3717 zł (trzy tysiące siedemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu za drugą instancję;

IV
nakazuje pobrać na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego Lublin -Zachód w Lublinie kwotę 1690 zł (tysiąc sześćset dziewięćdziesiąt złotych)od pozwanego(...) Spółki AkcyjnejV.(...)wW.tytułem części opłaty od apelacji,od której powódka była zwolniona.

II Ca 614/14

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 07 listopada 2013 roku skierowanym przeciwko(...) Spółka AkcyjnaV.(...)z siedzibą wW., powódkaI. M.wniosła o zasądzenie kwoty 53.800,00 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 19 stycznia 2010 roku do dnia zapłaty oraz zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych tytułem odszkodowania z umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku.
Wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2014 roku Sąd Rejonowy Lublin- Zachód w Lublinie:

I
oddalił powództwo;

II
zasądził od powódkiI. M.na rzecz pozwanego(...) Spółka AkcyjnaV.(...)z siedzibą wW.kwotę 3.886,13 zł złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.

Podstawę tego rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia Sądu Rejonowego:
Nieruchomość stanowiąca działkę onumerze ewidencyjnym (...)położona wL.przyul. (...)stanowiąca przedmiot użytkowania wieczystego i przedmiot prawa własności posadowionego na niej budynku magazynowo - hurtowegoP.iI.małżonkówM.na zasadzie wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej, stanowiła przedmiot najmu na rzecz(...) Spółki z o.o.wL., w których to pomieszczeniach spółka prowadziła działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży hurtowej akcesoriów erotycznych. Wyłącznym udziałowcem spółki i jednocześnie jej dyrektorem byłP. M. (1), a umowa najmu została zawarta w dniu 06 marca 2006 roku na czas nieokreślony.
(...) Spółka z o.o.wL.jako ubezpieczający, w dniu 15 stycznia 2009 roku zawarła z(...) Spółką AkcyjnąV.(...)z siedzibą wW.umowę ubezpieczenia budynków oraz maszyn, urządzeń, wyposażenia i środków obrotowych znajdujących się na nieruchomości położonej wL.przyul. (...)w zakresie rozszerzonym na okres od dnia 16 stycznia 2009 roku do dnia 15 stycznia 2010 roku.
Ubezpieczonymi z tejże umowy była:(...) Spółka z o.o.wL.w zakresie maszyn, urządzeń, wyposażenia i środków obrotowych, a w zakresie(...)M.– właściciel budynków. Umowa ta została potwierdzona polisą nr(...), zaś jej integralną część stanowiły Ogólne Warunki Ubezpieczenia(...), zatwierdzone uchwałą nr(...)Zarządu (...) S.A.V.(...)z dnia 09 września 2008 roku
Na mocy aktu notarialnego z dnia 01 czerwca 2009 roku sporządzonego za numerem rep.(...), między małżonkamiI.iP. M. (1)został wprowadzony ustrój rozdzielności majątkowej małżeńskiej
W dniu 15 września 2009 roku doszło do pożaru, wskutek którego zniszczeniu uległy między innymi budynki posadowione na nieruchomości stanowiącejdziałkę geodezyjną nr (...), położonej wL.przyulicy (...), która to nieruchomość stanowiła przedmiot współwłasnościI.iP.małżonkówM..
W dniu 16 września 2009 rokuP. M. (1)działając w imieniu(...) Spółki z o.o.wL.zgłosił w oddziale(...) Spółce AkcyjnejV.(...)z siedzibą wW., szkodę powstałą w związku z pożarem budynku magazynu i hurtowni przyul. (...)wL..
W toku postępowania likwidacyjnego nr(...)ubezpieczyciel na podstawie raportu szkody datowanego na dzień 14 stycznia 2010 roku, a sporządzonego na jego zlecenie przez(...) Spółkę z o.o.z siedzibą wL.ustalił bezsporną wysokość szkody w zakresie substancji budowlanej na kwotę 107.600,29 złotych. Raport ten ubezpieczyciel otrzymał w dniu 18 stycznia 2010 roku, i pismem z dnia 11 stycznia 2010 roku odmówił wypłaty odszkodowania w sprawach nr(...)(dotyczących szkody w budynku magazynowo - hurtowym),(...)(dotyczącym szkody w wyposażeniu budynku),(...)(dotyczącym szkody w środkach obrotowych), powołując się na treść § 4 ust. 2 pkt 3 OWU, §4 ust. 1 pkt 1 OWU, a ponadto na § 11 ust 5 pkt 4 OWU. Stanowisko swoje ubezpieczyciel podtrzymał również w piśmie z dnia 31 marca 2010 roku, które stanowiło odpowiedź na złożone przez(...) Spółkę z o.o.wL.odwołanie z dnia 18 lutego 2010 roku od decyzji odmawiającej przyznania odszkodowania.
Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2010 roku Prokuratura RejonowaL.-P.wL.w sprawie o sygn. akt 2 Ds. 375/10 umorzyła śledztwo w sprawie sprowadzenia w dniu 15 września 2009 roku zdarzenia, które zagrażało mieniu w wielkich rozmiarach, mające postać pożaru budynków przyul. (...)wL.na szkodę(...) Spółki z o.o.wL.tj. o czyn zart. 163 §2 k.k.w zw. zart. 163 §1 k.k.– na podstawieart. 17 §1 pkt 2 k.p.k.wobec braku znamion czynu zabronionego.
W dniu 29 czerwca 2010 rokuI. M.iP. M. (1)zawarli w formie aktu notarialnego sporządzonego za numerem rep.(...)umowę o podział majątku wspólnego w skład, którego według ich oświadczenia wchodziło m. in. roszczenie o zapłatę przez(...) S.A.wW.Oddział wL.odszkodowanie przysługujące na podstawie umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku, potwierdzonej polisą(...)z tytułu szkody powstałej w wyniku zdarzenia z dnia 15 września 2009 roku na nieruchomości położonej wL.przyul. (...), objętej(...)prowadzoną przez Sąd Rejonowy w Lublinie, dotyczącej szkody nr(...),(...)o wartości szacunkowej 368.520,00 złotych, na mocy którejI. M.otrzymała m. in. ½ w/w wierzytelności.
W związku z w/w umowąP. M. (1)pismem z dnia 23 lipca 2010 roku zawiadomił(...) Spółkę AkcyjnąV.(...)z siedzibą wW., iż na skutek umowy o podział majątku wspólnegoI. M.iP. M. (1)dokonali podziału przysługującej im wierzytelności z tytułu szkody powstałej w dniu 15 września 2009 roku na nieruchomości położonej wL.przyul. (...). Po podzialeI. M.przysługuje po ½ części wierzytelności o szacowanej wartości 368.520,00 złotych. Pismo to ubezpieczyciel otrzymał w dniu 28 lipca 2010 roku
Pozwem złożonym w Sądzie Okręgowym w Lublinie w sprawie o sygn. akt I C 576/11 w dniu 13 lipca 2011 roku,P. M. (1)wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanego(...) Spółki AkcyjnejV.(...)z siedzibą wW.kwoty 107.600,29 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 17 stycznia 2010 roku tytułem odszkodowania w zakresie substancji budowlanej w związku z wystąpieniem szkody z dnia 15 września 2009 roku w postaci pożaru, twierdząc, iż zawarł zI. M.ustną umowę, na mocy którejI. M.umocowała go do dochodzenia całości roszczenia o zapłatę przez InterRisk odszkodowania za szkodę z dnia 15 września 2009 roku. Sprawa to została zarejestrowana pod sygn. akt I C 576/11.
Wyrokiem z dnia 20 grudnia 2012 roku, w sprawie o sygn. akt I C 576/11, Sąd Okręgowy w Lublinie zasądził od(...) Spółki AkcyjnejV.(...)z siedzibą wW.na rzeczP. M. (1)kwotę 53.800,00 złotych z ustawowymi odsetkami od dnia 01 lutego 2010 roku do dnia zapłaty, zaś w pozostałej części powództwo oddalił. Wyrok ten uprawomocnił się z dniem 12 czerwca 2013 roku, na skutek oddalenia przez Sąd Apelacyjny w Lublinie apelacji(...) Spółki AkcyjnejV.(...)z siedzibą wW.od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 20 grudnia 2012 roku
W dniu 31 sierpnia 2012 roku (data stempla pocztowego)I. M.złożyła w Sądzie Rejonowym dla m. st. Warszawy w Warszawie wniosek o zawezwanie(...) Spółkę AkcyjnąV.(...)z siedzibą wW.do próby ugodowej w sprawie zapłaty kwoty 1.884,963,47 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 17 stycznia 2010 roku do dnia zapłaty tytułem odszkodowania za szkodę z dnia 15 września 2009 roku nr:(...),(...),(...).
W uzasadnieniu wniosku wskazała, iż dnia 15 września 2009 roku na terenie(...) Spółki z o.o.wL.wybuchł pożar, który spowodował straty na kwotę 1.884.963,47 złotych, w tym szkodę w zakresie substancji budowlanej 260.919,71 złotych, w zakresie maszyn, urządzeń i wyposażenia w kwocie 124.043,76 złotych, zaś w zakresie środków obrotowych w kwocie 1.500.000,00 złotych. Na mocy aktu notarialnego z dnia 29 czerwca 2010 roku wzywająca nabyła prawo do ½ wierzytelności w postaci odszkodowania należnego od InterRisk, przysługującego na podstawie umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku, potwierdzonej polisą nr(...)z tytułu szkody nr(...),(...),(...)na nieruchomości położonej wL.przyul. (...).
Postanowieniem z dnia 17 września 2012 roku Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie, w sprawie o sygn. akt I Co 1985/12 uznał swą niewłaściwość miejscową i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie. Sprawa to została zarejestrowana pod sygn. akt I Co 2650/12. Odpis powyższego wniosku zawezwane(...) Spółkę AkcyjnąV.(...)z siedzibą wW.otrzymało w dniu 13 grudnia 2012 roku
Na posiedzeniu jawnym w dniu 08 marca 2013 roku, wyznaczonym w sprawie o sygn. akt I Co 2650/12 z wnioskuI. M.o zawezwanie do próby ugodowej, pełnomocnik zawezwanego(...) Spółki AkcyjnejV.(...)z siedzibą wW.oświadczył, iż nie wyraża zgody na zawarcie ugody, gdyż wniosek ten jest przedwczesny i nieuzasadniony, a to z uwagi na okoliczność, że sprawa o zapłatę odszkodowania z tytułu szkody pożarowej, o której mowa we wniosku jest zawisła przed Sądem Apelacyjnym w Lublinie, a spór dotyczy zasadności wypłaty odszkodowania. Do ugody w ramach postępowania I Co 2650/12 nie doszło.
Pismem z dnia 16 stycznia 2013 rokuI. M.wezwała(...) Spółkę AkcyjnąV.(...)z siedzibą wW.do zapłaty kwoty 53.800,15 złotych tytułem odszkodowania za szkodę z dnia 15 września 2009 roku nr(...),(...),(...)w terminie 7 dni, licząc od daty otrzymania niniejszego wezwania.
W uzasadnieniu wskazała, iż w dniu 15 września 2009 roku na terenie(...) Spółki z o.o.wL.wybuchł pożar, który spowodował znaczne straty. Po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego w sprawie, bezsporna wysokość szkody w zakresie substancji budowlanej została ustalona na kwotę 107.600,29 złotych. Natomiast na mocy umowy z dnia 29 czerwca 2010 roku nabyła ona prawo do ½ wierzytelności w postaci odszkodowania przysługującego na podstawie umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku, potwierdzonej polisą nr(...), z tytułu szkody nr(...),(...),(...)na nieruchomości położonej wL.przyul. (...). Podniosła jednocześnie, iż w motywach nieprawomocnego wyroku z dnia 20 grudnia 2012 roku Sąd Okręgowy w Lublinie, w sprawie o sygn. akt I C 576/11 orzekł, że InterRisk ponosi odpowiedzialność za przedmiotową szkodę. Pismo to(...) Spółka AkcyjnaV.(...)z siedzibą wW.otrzymała w dniu 28 stycznia 2013 roku
W odpowiedzi na powyższe wezwanie w piśmie z dnia 07 lutego 2013 roku ubezpieczyciel wskazał, iż uznaje je za nieuzasadnione i przedwczesne, bowiem powołany w wezwaniu wyrok Sądu Okręgowego w Lublinie o sygn. akt I C 576/11 nie uzyskał statusu prawomocności, zaś InterRisk złożyło od tego wyroku apelację.
Pismami z dnia 14 i 17 czerwca 2013 rokuI. M.wezwała ponownie(...) Spółkę AkcyjnąV.(...)z siedzibą wW.do zapłaty kwoty 53.800,15 złotych tytułem odszkodowania za szkodę z dnia 15 września 2009 roku nr(...),(...),(...)w terminie 7 dni, licząc od otrzymania wezwania. Wezwanie do zapłaty datowane na dzień 17 czerwca 2013 roku wpłynęło do ubezpieczyciela w dniu 26 czerwca 2013 roku, jednak i tym razem odmówił onI. M.wypłaty odszkodowania wskazując, iż roszczenie jej uległo przedawnieniu.
Powyższy stan faktyczny, Sąd Rejonowy ustalił na podstawie powołanych w uzasadnieniu dokumentów.
Sąd Rejonowy wskazał, że spór sprowadzał się do prawnej oceny w zakresie zgłoszonego zarzutu braku legitymacji procesowej po stronie powodowej, zarzutu przedawnienia oraz zarzutu nadużycia prawa w związku z powołaniem się przez pozwanego na zarzut przedawnienia roszczenia.
Sąd zaznaczył, że na kanwie niniejszej sprawy mamy do czynienia z umową ubezpieczenia, o której mowa wart. 805 par. 1 k.c.przy czym stosownie do normyart. 808 par. 1 k.c.ubezpieczający może zawrzeć umowę ubezpieczenia na cudzy rachunek, a ubezpieczony jest uprawniony do żądania należnego świadczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela, chyba że strony postanowiły inaczej (par. 3 art. 808 k.c.). W sprawie tej mamy do czynienia z umową ubezpieczenia, w której ochroną objęty był zarówno sam ubezpieczający, tj.(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wL., jak i osoba trzecia, tj.P. M. (1).(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wL.ubezpieczonym była w zakresie środków obrotowych, jak też wyposażenia budynku magazynowo - hurtowego, maszyn i urządzeń, zaśP. M. (1)w zakresie samego budynku. Mamy tutaj więc do czynienia z umową ubezpieczenia na swój, jak i cudzy rachunek, w ramach której ubezpieczającym była spółka, zaś ubezpieczonymi z umowy: spółka i osoba fizyczna -P. M. (1).
W świetleart. 808 par. 3 k.c.uprawnionym do dochodzenia roszczeń z tytułu umowy ubezpieczenia zawartej na cudzy rachunek, jest sam ubezpieczony, którym w tym przypadku byłP. M. (1)(imiennie wskazany podmiot).
Zdaniem Sądu Rejonowego podnoszone przez powódkę okoliczności, tj. to, że ubezpieczone mienie wchodzi do wspólności majątkowej małżeńskiej, jak też umowa z dnia 29 czerwca 2010 roku o podziale majątku wspólnego, w ramach której przypadła jej ½ części wierzytelności z tejże umowy nie tworzą dla powódkiI. M.uprawnień do dochodzenia roszczeń odszkodowawczych z umowy ubezpieczenia zawartej na rzeczP. M. (1), jako ubezpieczonego. Z samego bowiem faktu, iż ubezpieczone mienie wchodziło w skład wspólności majątkowej małżeńskiej, nie może drugi z małżonków wywodzić roszczeń z umowy ubezpieczenia zawartej na cudzy rachunek, to jest na rzecz współmałżonka. Przysługują mu bowiem roszczenia nie do zakładu ubezpieczeń (skoro nie jest ani ubezpieczającym, ani ubezpieczonym z umowy ubezpieczenia, to jest osobą na rzecz której umowa ubezpieczenia została zawarta), ale w stosunku do współmałżonka, który jako uprawniony z umowy ubezpieczenia ma legitymację do dochodzenia roszczeń majątkowych bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń.
Już z tych tylko względów, żądanie powódkiI. M.podlegało według Sądu Rejonowego oddaleniu. Powódka nie ma bowiem legitymacji do skutecznego dochodzenia roszczenia z umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku w stosunku do pozwanego zakładu ubezpieczeń.
Niezależnie od tego, gdyby nawet przyjąć konstrukcję istnienia po stronie powódkiI. M.roszczenia o dochodzenie roszczeń z umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku, Sąd Rejonowy rozważył czy roszczenie to nie jest przedawnione.
W tym względzie Sąd pierwszej instancji odwołał się doart. 117 § 1 k.c.,art. 118 k.c.orazart. 819 k.c.wskazując, że zasadniczo roszczenia z umowy ubezpieczenia przedawniają się z upływem trzech lat, a przerwanie biegu roszczeń z umowy ubezpieczenia następuje nie tylko na skutek czynności dokonanej przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju albo przed sądem polubownym, przedsięwziętej bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia lub ten na skutek uznania roszczenia przez podmiot, przeciwko któremu ono przysługuje (por.art. 123 par. 1 k.c.), ale również przez zgłoszenie ubezpieczycielowi zdarzenia objętego ubezpieczeniem lub konkretnego roszczenia z tego tytułu. Po przerwaniu, na podstawieart. 819 par. 4 zdanie 1 k.c., bieg przedawnienia rozpoczyna się na nowo od dnia, w którym zgłaszający roszczenie lub zdarzenie otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela o przyznaniu lub odmowie wypłaty świadczenia.
Sąd zaznaczył, że zawiadomienie ubezpieczyciela o zajściu wypadku dokonane przez ubezpieczającego nie jest równoznaczne ze zgłoszeniem roszczenia przez ubezpieczającego i nie przerywa biegu przedawnienia zart. 819 par. 1 k.c.Za zgłoszenie roszczenia, które przerywa bieg terminu przedawnienia, można uznać żądanie spełnienia świadczenia przez ubezpieczyciela, czyli żądanie wypłacenia uprawnionemu należnej kwoty pieniężnej nie zaś zawiadomienie o zajściu nieszczęśliwego wypadku, nakładającego na ubezpieczyciela obowiązek świadczenia (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 lipca 1976 roku I CR 241/76, OSP 1977, z. 7, poz. 133).
Sąd podniósł, że zdarzenie objęte umową ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku, tj. pożar miało miejsce w dniu 15 września 2009 roku. W tej też dacie rozpoczął bieg trzyletni termin przedawnienia roszczeń z tejże umowy ubezpieczenia, o którym mowa wart. 819 par. 1 k.c.Zatem trzyletni termin przedawnienia liczony od daty wystąpienia zdarzenia szkodowego w dniu 15 września 2009 roku, upływał z dniem 15 września 2012 roku.
Zgłoszenie zdarzenia ubezpieczeniowego nastąpiło w pozwanym zakładzie ubezpieczeń w dniu 16 września 2009 roku, przy czym zgłoszenia zdarzenia - jak wynika z niespornych okoliczności - dokonał ubezpieczający i ubezpieczony jednocześnie, tj.(...) Sp. z o.o.wL.. W odpowiedzi na zgłoszenie zdarzenia, czyli czynności faktycznej, pozwany wydał odmowną decyzję w przedmiocie wypłaty odszkodowania z dnia 11 stycznia 2010 roku, skutkiem czego było rozpoczęcie na nowo - po przerwaniu - biegu przedawnienia, ale wyłącznie w stosunku do(...) Sp. z o.o.wL., nie zaś w stosunku do powódkiI. M..
W świetle powyższego powstało więc zagadnienie czy w okresie między 15 września 2009 roku, a 15 września 2012 roku nastąpiła przerwa biegu przedawnienia roszczeń z umowy ubezpieczenia powódkiI. M., a nie zaś pozostałych uprawnionych z umowy ubezpieczenia, to jest(...) Sp. z o.o.wL.orazP. M. (1).
Przerwanie biegu przedawnienia ma bowiem - w ocenie Sądu - charakter osobowy, a nie zaś przedmiotowy. Do przerwania biegu przedawnienia nie wystarczy identyczność wierzytelności, lecz niezbędna jest identyczność osób, na rzecz których i przeciwko którym dana czynność obiektywnie zdolna do przerwania biegu przedawnienia, została dokonana (tak Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 października 2010 roku I CSK 705/09, publikowanym LEX Nr 784900; tak też Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 24 września 2002 roku I ACa 276/02, publikowanym OSA 2004/4/10). Zatem przerwa biegu przedawnienia następuje w stosunku do poszczególnych uprawnionych, niezależnie od siebie, ze skutkiem wobec konkretnego uprawnionego.
Przenosząc powyższe na kanwę przedmiotowej sprawy Sąd wskazał, że powódkaI. M.nie dokonała zgłoszenia zdarzenia (nie dokonała czynności o charakterze faktycznym), co stanowiło okoliczność bezsporną w sprawie, zatem istotnym było ustalenie i ocena, czy dokonała czynności materialnej, to jest zgłoszenia roszczenia wypłaty świadczenia z umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku. Wbrew wywodom pełnomocnika powódki, oświadczeniaP. M. (1)z dnia 23 lipca 2010 roku, nie można potraktować jako zgłoszenia przezI. M.roszczenia o wpłatę odszkodowania z umowy ubezpieczenia w związku ze zdarzeniem pożarowym z dnia 15 września 2009 roku. O powyższym przesądza po pierwsze fakt, iż oświadczenie to nie pochodzi odI. M., a jedynie odP. M. (1), a po drugie, iż temu oświadczeniu trudno przypisać cechy zgłoszenia przezI. M.roszczenia o wypłatę świadczenia z umowy ubezpieczenia. Roszczenia z tego tytułu, ze skutkiem o którym mowa wart. 819 par. 4 zdanie 1 k.c., może zgłosić jedynie wierzyciel, zaś pod oświadczeniem z dnia 23 lipca 2010 roku nie figuruje podpisI. M..
W ocenie Sądu, przerwa biegu terminu przedawnienia roszczenia powódkiI. M., o którym z kolei mowa wart. 123 par. 1 pkt. 1)k.c., nie nastąpiła również w związku z wytoczeniem przezP. M. (1)pozwem z dnia 13 lipca 2011 roku powództwa o zapłatę kwoty 107.600,29 złotych. Jak wskazał Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 25 października 2012 roku I CSK 155/12, LEX Nr 1293668 ustawodawca w treściart. 123 par. 1 pkt 1 k.c.kładzie nacisk na bezpośredniość działań wierzyciela z określonym roszczeniem i tylko z takim działaniem wiąże skutek prawny w postaci przerwania biegu przedawnienia, a przerwanie biegu przedawnienia następuje co do zasady tylko pomiędzy stronami postępowania (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 24 września 2009 roku IV CSK 43/09, LEX Nr 578046).
PowódkaI. M.nie była stroną postępowania toczącego się przed Sądem Okręgowym w Lublinie za sygnaturą I C 576/11, o zapłatę kwoty 107.600,29 złotych, zatem w stosunku do niej nie nastąpiła przerwa przedawnienia roszczenia, o której mowa wart. 123 par. 1 pkt 1 k.c.Skutek taki powódka wiązała z omówionym już wyżej oświadczeniem z dnia 29 lipca 2010 roku, jak też ze złożeniem wniosku o zawezwanie do próby ugodowej w sprawie I Co 2650/12 Sądu Rejonowego Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieście w Warszawie, co z kolei konsekwentnie kwestionowała strona pozwana.
Jak wynika z akt I Co 2650/12 Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieście w Warszawie, wnioskiem złożonym w dniu 31 sierpnia 2012 rokuI. M.zawezwała pozwany zakład ubezpieczeń do zawarcia ugody w sprawie zapłaty kwoty 1.884.963,47 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 17 stycznia 2010 roku do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania za szkodę z dnia 15 września 2009 roku nr(...),(...)i(...), wskazując w uzasadnieniu tegoż wniosku, iż pożar z dnia 15 września 2009 roku spowodował straty na łączną kwotę 1.884.963,47 złotych, w tym 260.919,71 złotych w zakresie substancji budowlanej, 124.043,76 złotych w zakresie maszyn, urządzeń i wyposażenia i 1.500.000,00 złotych w zakresie środków obrotowych. Odpis wniosku został doręczony zawezwanemu w dniu 13 grudnia 2012 roku, a na posiedzeniu jawnym w dniu 08 marca 2013 roku do ugody nie doszło.
W ocenie Sądu Rejonowego rację ma strona pozwana, iż w ramach zawezwania do próby ugodowej,I. M.dochodziła roszczeń w nierealnej wysokości (jeżeli chodzi o roszczenia w zakresie substancji budowlanej), bądź roszczeń do dochodzenia których nie była w ogóle legitymowana (jak roszczenia w zakresie środków obrotowych oraz majątku(...) Sp. z o.o.wL.). Dodatkowo, na co wskazał pełnomocnik pozwanego w sprzeciwie do nakazu zapłaty,I. M.nie mogła liczyć na zaspokojenie roszczeń w ramach próby ugodowej mając świadomość tego, iż jej współmałżonek wszczął sprawę o całość roszczenia w zakresie substancji budowlanej, twierdząc w toku postępowania, iż ma do tego umocowanie odI. M..
Dokonując oceny skuteczności przerwy biegu terminu przedawnienia roszczeń powódki w związku z zawezwaniem pozwanego do próby ugodowej wnioskiem z dnia 31 sierpnia 2012 roku Sad Rejonowy odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego i sądów powszechnych podnosząc, że „Zawezwanie do próby ugodowej może prowadzić do przerwania biegu przedawnienia jedynie w sytuacji, gdy w jego treści w sposób jednoznaczny oznaczono wierzytelność pozwalającą na identyfikację roszczeń, zwięzłe oznaczenie sprawy, o którym mowa wart. 185 par 1 k.p.c.nie zwalnia wnioskodawcy od ścisłego sprecyzowania jego żądania tak, aby było wiadomo, jakie roszczenia, w jakiej wysokości i kiedy wymagalne są objęte wnioskiem. Zawezwanie do próby ugodowej które nie stwarza podstaw do ustalenia wysokości roszczenia i jego wymagalności nie może być traktowane jako zdarzenie powodujące, zgodnie zart. 123 k.c.przerwę biegu przedawnienia.
Zdaniem Sądu we wnioskuI. M.o zawezwanie do próby ugodowym została jedynie wskazana wysokość dochodzonych roszczeń z tytułu zdarzenia z dnia 15 września 2009 roku, bez szczegółowego odniesienia tychże kwot do szkody w substancji budowlanej, do środków obrotowych, jak też do maszyn i urządzeń, co nie daje podstaw do precyzyjnego określenia przedmiotowego zakresu próby ugodowej. Samo żądanie określonej co do wysokości kwoty - w ocenie Sądu - nie identyfikuje dostatecznie roszczenia. Na wzywającym do ugody, spoczywa obowiązek wykazania, jakie roszczenia składały się na kwotę określoną w zawezwaniu do próby ugodowej. Jego też obciążają skutki zaniedbania sprecyzowania roszczenia, w szczególności brak możliwości powołania się na to, że takie zawezwanie przerwało bieg przedawnienia.
W świetle powyższego nie było podstaw do przyjęcia, że zawezwanie do próby ugodowej powódkiI. M.z dnia 31 sierpnia 2012 roku stanowiło czynność prowadzącą do przerwania biegu terminu przedawnienia w odniesieniu do wierzytelności objętej żądaniem pozwu w przedmiotowej sprawie.
Zdaniem Sądu budziło także wątpliwości czy w sprawie z tytułu zawezwania do próby ugodowej dochodzona była kwota 53.800,00 złotych, stanowiąca przedmiot obecnie zgłoszonego żądania zapłaty, skoro w tamtym okresie była ona przedmiotem postępowania sądowego w sprawie I C 576/11 Sądu Okręgowego w Lublinie.
Zatem i te, wyżej wskazane okoliczności - w sytuacji przyjęcia istnienia po stronie powódki legitymacji do dochodzenia roszczenia z umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku - z uwagi na skutecznie podniesiony zarzut przedawnienia, winny skutkować według Sadu pierwszej instancji oddaleniem powództwa. W okresie biegu przedawnienia, nie doszło bowiem ze strony powódki do skutecznego przerwania biegu przedawnienia.
PowódkaI. M.dokonała zgłoszenia swojego roszczenia identycznego z roszczeniem dochodzonym w przedmiotowej sprawie, a więc czynności materialnej, dopiero pismem z dnia 16 stycznia 2013 roku doręczonym pozwanemu w dniu 28 stycznia 2013 roku, w odpowiedzi na które pozwany odmówił wypłaty odszkodowania pismem z dnia 07 lutego 2013 roku. Niemniej jednak czynność ta, została dokonana po upływie terminu przedawnienia roszczenia, a więc - w sytuacji zgłoszenia zarzutu - nie mogła wywołać skutków prawnych o których mowa wart. 819 par. 4 k.c.Skutków takich wreszcie nie mógł wywołać pozew złożony w przedmiotowej sprawie w dniu 07 listopada 2013 roku.
Powołana wyżej analiza prowadzi - w ocenie Sądu - również do wniosku, iż skorzystanie przez pozwanego z zarzutu przedawnienia, nie stanowiło nadużycia prawa w rozumieniuart. 5 k.c.a reprezentujący powódkę pełnomocnik poza odwołaniem się do orzecznictwa nie wskazał, jakie zasady współżycia społecznego zostały naruszone przez pozwanego w związku z powołaniem się na zarzut przedawnienia, ani też nie wykazywał, jakie zachowania pozwanego pozostają w sprzeczności ze społeczno – gospodarczym przeznaczeniem prawa. W ocenie Sądu Rejonowego przedawnienie roszczenia nastąpiło na skutek bezczynności powódki, a nie zaś pozwanego, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę fakt, iż powódka z pierwszym wezwaniem do zapłaty kwoty dochodzonej w ramach niniejszego postępowania sądowego, wystąpiła do pozwanego w styczniu 2013 roku, a więc już po upływie terminu przedawnienia, zaś jej zawezwanie do próby ugodowej z dnia 31 sierpnia 2012 roku nie mogło wywrzeć skutków przerwy biegu przedawnienia.
Rozstrzygnięcie w zakresie kosztów procesu Sąd uzasadnił normąart. 98 par. 1 i par. 3 k.p.c.w zw. zart. 99 k.p.c.
Z tych wszystkich względów oraz na mocy powołanych wyżej przepisów Sąd Rejonowy orzekł jak w części dyspozytywnej orzeczenia.
Apelację od tego wyroku wniosła powódkaI. M., która zaskarżyła wyrok w całości i zarzuciła:
I. bezzasadne ustalenie przez Sąd, że powódka nie posiada legitymacji do skutecznego dochodzenia roszczenia z umowy ubezpieczenia z dnia 15.01.2009r w stosunku do pozwanego zakładu ubezpieczeń, podczas gdy:
1. poza sporem pozostaje okoliczność, że przedmiot ubezpieczenia, tj. budynek magazynowo - hurtowy zlokalizowany na działce o nr ewidencyjnym(...)położonej wL.przyul. (...)stanowił wspólność ustawową majątkowąI.iP. M. (1),
2. przedmiotowy budynek stanowił przedmiot najmuI.iP. M. (1)na rzecz(...) sp. z o.o.wL., w których to pomieszczeniach w/w spółka prowadziła działalność gospodarczą,
3. wskutek pożaru do którego doszło 15.09.2009r. zniszczeniu uległy budynki posadowione na w/w nieruchomości stanowiącej przedmiot współwłasnościI.iP. M. (1),
4. w toku postępowania likwidacyjnego nr(...)pozwany na podstawie raportu szkody datowanego na 14.01.2010r. ustalił bezsporną wysokość szkody w zakresie substancji budowlanej na kwotę 107.600,29,-zł,
5. powódka w § 3 pkt. I ppkt. 9 aktu notarialnego - umowy o podział majątku wspólnego z dnia 29.06.2010 r. w wyniku podziału tegoż majątku nabyła 1/2 część wierzytelności w postaci odszkodowania należnego od pozwanego przysługującego na podstawie umowy ubezpieczenia z dnia 15.01.2009r. z tytułu szkody powstałej w wyniku zdarzenia z dnia 15.09.2009r. na nieruchomości położonej wL.przyul. (...), którą to umowę pozwany otrzymał w dniu 28.07.2010 r.
6. prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 20.12.2012r. w sprawie IC 576/11 zasądzono od pozwanego na rzeczP. M. (1)kwotę 53.800,-zł z ustawowymi odsetkami od 1.02.2010r. do dnia zapłaty, tj. 1/2 część z tytułu powstałej szkody,
7. 31.08.2012r. powódka złożyła w Sądzie Rejonowym dla m.st. Warszawy wniosek o zawezwanie pozwanego do próby ugodowej w sprawie zapłaty kwoty 1.884,963,47,-zł, który to odpis pozwany otrzymał 13.12.2012r. a na rozprawie w dniu 8.03.2013r. pełnomocnik pozwanego nie wyraził zgody na zawarcie ugody uzasadniając tym iż jest on przedwczesny i nieuzasadniony z uwagi na to, że sprawa zawisła przed Sądem Apelacyjnym w Lublinie, a spór dotyczy zasadności wypłaty odszkodowania,
II. obrazę przepisów prawa materialnego:
1. przez błędną wykładnięart. 819 § l k.c.prowadzącą do uznania, że pozwany skutecznie podniósł zarzut przedawnienia i niezastosowanieart. 819 § 4w sytuacji gdy: - pozwany wiedział że nieruchomość przyul. (...)stanowi przedmiot współwłasnościI.iP. M. (1),
- zgłoszenia zdarzenia ubezpieczeniowego dokonałP. M. (1)w dniu 16.09.2009r., 28.07.2010r. (k. 46 i 108) pozwany otrzymał odpis aktu notarialnego umowy o podział majątku wspólnegoI.iP. M. (1)i wiedział że 1/2 część wierzytelności z tytułu szkody z 15.09.2009r przypadaI. M.,
- 31.08.2012r. powódka złożyła wniosek o zawezwanie pozwanego do próby ugodowej i pismo to przerwało bieg przedawnienia w rozumieniuart. 819 § 4kciart. 123 § l pkt. l kc,
2.art. 805 § l i art. 808 § l i 3 kcprzez błędną wykładnię, że ubezpieczony tj.P. M. (1)jest osobą trzecią, podczas gdy zawarł on umowę ubezpieczenia także na rzeczI. M.jako współwłaściciela nieruchomości i znajdujących się na niej budynków,
3.art 6 kcprzez dokonanie błędnej wykładni prowadzącej do ustalenia, że pozwany nie był w stanie zidentyfikować roszczenia powódki w zawezwaniu do próby ugodowej, podczas gdy z treści protokołu rozprawy głównej z 8.03.2013r w sprawie I Co 2650/12wynika, że pełnomocnik pozwanego nie wyrażał zgody na zawarcie ugody nie ze względu na wysokość żądania czy brak jego sprecyzowania, lecz wyłącznie z uwagi na zawisłość sprawy przed Sądem Apelacyjnym w Lublinie i spór dotyczący zasadności wypłaty odszkodowania,
4.art. 5 k.c.przez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy nadużycie prawa zostało przez powódkę skutecznie wykazane, albowiem ubezpieczony, który opłacał składkę ubezpieczeniową miał słuszne podstawy i uzasadnione przekonanie że w przypadku szkody przez niego niezawinionej ubezpieczyciel wypłaci należne odszkodowanie w całości, a nie w 1/2 części, co pozostaje w ewidentnej sprzeczności z poczuciem sprawiedliwości społecznej i zasadami uczciwości, a także społeczno - gospodarczym przeznaczeniem prawa,

III
nierozpoznanie istoty sprawy poprzez skoncentrowanie się przede wszystkim na stronie formalnej procesu, tj. na legitymacji powódki oraz przedawnieniu, a nie na meritum roszczenia,

IV
w konsekwencji podniesionych wyżej zarzutów niewłaściwe orzeczenie o kosztach procesu.

W oparciu o powyższe zarzuty powódka wnosiła o: zmianę zaskarżonego wyroku: przez zasądzenie od pozwanego(...) S.A.V.(...)z siedzibą wW.na rzecz powódkiI. M.kwoty 53.800,-zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 19 stycznia 2010r. do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych za I - szą instancję oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów procesu za II-gą instancję, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu Lublin - Zachód w Lublinie.
W odpowiedzi na apelację powódki pozwany(...) S.A.V.(...)z wW.wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od powódki zwrotu kosztów postępowania odwoławczego według norm przepisanych.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja jako uzasadniona podlega uwzględnieniu.
Sąd Okręgowy podziela i uznaje za swoje ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd I instancji, ponieważ ustalenia te znajdują oparcie w zebranym materiale dowodowym, z pewnym wyjątkiem, który wymaga doprecyzowania.
Mianowicie Sąd Rejonowy ustalił, że w dniu 16 września 2009 rokuP. M. (1)zgłosił w oddziale(...) Spółce AkcyjnejV.(...)z siedzibą wW., szkodę powstałą w związku z pożarem budynku magazynu i hurtowni przyul. (...)wL.działając w imieniu(...) Spółki z o.o.wL.. Natomiast w ocenie Sądu Okręgowego zgłoszenia tegoP. M. (1)dokonał także w imieniu własnym. Wynika to z treści dokumentu zgłoszenia szkody (k.12), w którym wymienił siebie jako ubezpieczonego obokSpółki (...), jak też wymienił swoje dane jako zgłaszający. Tak też potraktowała to zgłoszenie strona pozwana, która wszczęła postępowanie również co do szkody budynkowej i wysyłając pisma, w tym udzielając odpowiedzi odmownej, kierowała je także doP. M. (1)(k. 49, 177, 217 akt szkody).
Przechodząc do oceny prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia należy wskazać, że trafnie zarzuca skarżąca, iż Sąd Rejonowy błędnie uznał, że nie ma ona legitymacji do skutecznego dochodzenia roszczenia zgłoszonego w pozwie, jak też błędnie przyjął, że doszło do przedawnienia tegoż roszczenia.
Umowa będąca podstawą żądania pozwu była umową ubezpieczenia na cudzy rachunek, przy czym ubezpieczony był imiennie wskazany w umowie jakoP. M. (1)(art. 808 § 1 k.p.c.). W tej sytuacji zgodzić się należy z Sądem Rejonowym, że tylkoP. M. (1)był uprawnionym z tej umowy i legitymowanym do dochodzenia świadczenia od ubezpieczyciela (art. 808 § 3 k.c.). Nie miały przy tym znaczenia okoliczności podnoszone przez powódkę w punktach I.1,2 i 3 apelacji w tym, że budynki, które uległy zniszczeniu stanowiły przedmiot współwłasnościI.iP. M. (1).
Niemniej jednak sytuacja powyższa uległa zmianie, gdyI.iP. M. (2)dokonali podziału majątku wspólnego umową z dnia 29 czerwca 2010 roku, w ramach którejI. M.przypadła ½ wierzytelności o zapłatę odszkodowania od(...) Spółki AkcyjnejwW.przysługującego na podstawie umowy ubezpieczenia z dnia 15 stycznia 2009 roku (k.41). Wskazuje to, że z dniem 29 czerwca 2010 rokuP. M. (1)przeniósł naI. M.przysługującą mu wobec pozwanego wierzytelność w połowie, co spowodowało, że od tego dnia to powódka stała się uprawnioną z tego tytułu i w tym zakresie (w ½) przysługiwała jej legitymacja do dochodzenia tego roszczenia od ubezpieczyciela.
Jednocześnie zawarcie tej umowy spowodowało, że powódka weszła w sytuację prawną dotychczasowego uprawnionegoP. M. (1), który zgłoszeniem szkody z dnia 16 września 2009 roku (k. 12) spowodował przerwę biegu przedawnienia tego roszczenia na podstawieart. 819 § 4 k.c.W tym miejscu należy wskazać, że Sąd Rejonowy bezpodstawnie i wbrew aktualnemu brzmieniuart. 819 § 4 k.c.stwierdził jakoby nie wystarczające do przerwania biegu terminu przedawnienia było zawiadomienie ubezpieczyciela o zajściu wypadku nakładającego na ubezpieczyciela obowiązek świadczenia, a konieczne zgłoszenie roszczenia. Przywoływany w tym względzie wyrok Sądu Najwyższego w sprawie I Cr 241/76 zapadł na tle wcześniejszego, innego stanu prawnego.
W konsekwencji bieg terminu przedawnienia rozpoczął bieg na nowo od dnia, w którymP. M. (1)otrzymał pisemne oświadczenie ubezpieczyciela o odmowie świadczenia, co w tym wypadku nastąpiło w dniu 6 kwietnia 2010 roku (k.33) i termin ten upłynąłby w dniu 6 kwietnia 2013 roku.
Niemniej za uzasadniony należy uznać także zarzut powódki błędnego przyjęcia przez Sąd Rejonowy jakoby pozwany zgłosił skutecznie zarzut przedawnienia, podczas gdy bieg tego terminu uległ kolejnemu przerwaniu.
Wprawdzie słusznie uznał Sąd Rejonowy, że zawiadomienie przezP. M. (1)z 23 lipca 2010 roku o podziale wierzytelności (k.46), jak też wniesienie przez niego w dniu 13 lipca 2011 roku pozwu do Sądu Okręgowego w Lublinie nie miało wpływu na bieg przedawnienia roszczenia przysługującego już wówczas powódceI. M.. Natomiast, wbrew stanowisku Sądu Rejonowego skutek w postaci przerwania tego biegu wywołała czynność powódki z dnia 31 sierpnia 2012 roku w postaci zawezwania do próby ugodowej w sprawie I Co 2650/12 Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie.
Nie ulega wątpliwości, żeart. 123 § 1 pkt 1 k.c.wymaga do przerwania biegu przedawnienia aby czynność przed sądem była podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia. Zawezwanie do próby ugodowej jest powszechnie w doktrynie i orzecznictwie uznawane za taką czynność (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 25 listopada 2009 roku, II CSK 259/09, Lex 55110, z dnia 14 lipca 2010 roku, V CSK 30/10, Lex 852596, z dnia 16 kwietnia 2014 roku, V CSK 274/13, Lex 1460982, z dnia 17 czerwca 2014 roku, V CSK 586/13, Lex 1493992 i powoływane w nich orzecznictwo). Warunkiem wywołania takiego skutku jest określenie w wezwaniu wierzytelności, tak aby możliwa była jej identyfikacja.
Sąd Okręgowy nie podziela stanowiska Sądu Rejonowego jakoby wniosekI. M.nie spełniał tego wymogu. Mianowicie w piśmie tym powołała ona
    ,że chodzi o odszkodowanie za szkodę z dnia 15 września 2009 roku wynikającą z pożaru na tereniespółki (...)wL., który spowodował straty na kwotę 1.884.963, 47 zł, odwołała się do numeru polisy(...)i konkretnych numerów postępowania likwidacyjnego prowadzonego przez pozwanego co do tego zdarzenia. Zaznaczyła także, iż ona w wyniku umowy o podział majątku wspólnego nabyła prawo do ½ odszkodowania. Ponadto wbrew stwierdzeniom Sądu Rejonowego powódka wyraźnie wymieniła jakie kwoty odnoszą się do poszczególnych rodzajów szkód – odrębnie co do maszyn urządzeń, co do środków obrotowych oraz substancji budowlanej, wskazując, że w przypadku substancji budowlanej jest to kwota 260 919 zł 71 gr (k.2 akt I Co 2650/12).
Te dane niewątpliwie pozwalały na ocenę jakich wierzytelności dotyczy wniosek i jednocześnie brak jest danych żeby wymieniona przez powódkę kwota strat w budynkach nie obejmowała całości szkody, w tym obecnie dochodzonej kwoty 53800 zł, która odpowiada ½ bezspornej wysokości szkody w substancji budowlanej (107600 zł).
Natomiast podniesione przez pozwanego i Sąd Rejonowy okoliczności (np. że roszczenia były wygórowane, czy nie była do części legitymowana) nie dyskwalifikują tej czynności jako przerywającej bieg terminu przedawnienia w takim zakresie w jakim powódce przysługiwało roszczenie.
Konieczność określenia w zawezwaniu do próby ugodowej roszczenia co do przedmiotu i wysokości nie oznacza, że wierzyciel dla wywołania skutku zart. 123 § 1 k.c.może zgłaszać tylko uzasadnione żądania i winien wskazać tylko kwotę jaka mu rzeczywiście przysługuje. Przecież istotą tego postępowania jest to, że strony dopiero polubownie w ugodzie określają swoje ostateczne zobowiązania pomimo, że uważają, iż mają dalej idące prawa, czy mniejsze obowiązki, ale czynią sobie ustępstwa. W wymogu wystarczającego oznaczenia żądania chodzi o to, żeby można było zidentyfikować roszczenie m.in. po to aby stwierdzić, że wniosek o zawezwanie do próby ugodowej obejmował określone konkretne należności. W niniejszym wypadku niewątpliwie obie strony wiedziały i rozumiały jakich roszczeń dotyczy wniosek. Stąd to, że wniosek obejmował wszystkie szkody, w tym te, do których powódce nie przysługiwały roszczenia, nie zmienia faktu, że co do części z nich, które istniały, czynność ta przerwała bieg przedawnienia.
Jak już zaznaczono nie ma powodów, żeby uznać, iż wniosek ten nie dotyczył odszkodowania w tej części, w której jest dochodzone w niniejszej sprawie, tj. żeby zawierał jakieś wyłączenia.
Przeciwko temu nie przemawia też fakt, że w tym czasie toczyła się sprawa I C 576/11, w którejP. M. (1)dochodził całości kwoty 107600 zł powołując się na to, że został do tego umocowany przezI. M..
Pomijając, że z materiału zebranego w niniejszej sprawie nie wynika jakobyI. M.już w sierpniu 2012 roku miała świadomość, że jej były mąż podniósł tego rodzaju okoliczności – w sprzeciwie pozwany powołał się na to, że potwierdziła stanowiskoP. M. (1)w tym zakresie w dniu 10 grudnia 2012 roku (k. 97) – to należy wskazać, że tego rodzaju twierdzeniaI.iP. M. (1)były tendencyjne i przedstawione jedynie na potrzeby toczącej się sprawy I C 576/11 wobec stanowiska ubezpieczyciela odwołującego się do przysługiwania połowy wierzytelnościI. M.w wyniku podziału majątku.
Ponadto nawet jeśli powódka wystąpiła z zawezwaniem do próby ugodowej jedynie asekuracyjnie, z pewnej ostrożności np. obawiając się braku zaspokojenia w wyniku sprawy I C 576/11 (co jak się okazało byłoby uzasadnione), to nie niweczy skutku zart. 123 § 1 pkt 1 k.c.w postaci przerwy biegu przedawnienia. Tym bardziej, że, wbrew wywodom pozwanego, mogła liczyć na ewentualne pozytywne rozwiązanie i uwzględnienie przez pozwanego jej roszczeń w ramach próby ugodowej, skoro w sprawie z powództwaP. M. (1)pozwany ubezpieczyciel bronił się brakiem jego legitymacji co do połowy dochodzonego odszkodowania właśnie z uwagi na uprawnienia jego byłej żony w tym względzie (k.56).
Należy wskazać, że sam pozwany uważał, że wniosekI. M.o zawezwanie do próby ugodowej dotyczył także tego roszczenia, skoro wprost stwierdzał, że o to odszkodowanie już toczy się sprawa w Sądzie w Lublinie i to było powodem niezawarcia ugody (k.25 akt I Co 2650/12).
Tym samym wniosekI. M.o zawezwanie do próby ugodowej doprowadził do przerwania biegu przedawnienia, które zaczęło biec na nowo od dnia 8 marca 2013 roku, kiedy postępowanie pojednawcze uległo zakończeniu (k.25 akt I Co2650/12). Kolejną czynnością przerywającą bieg tego terminu było wniesienie pozwu niniejszej sprawie - 7 listopada 2013 roku.
Dlatego też Sąd Rejonowy błędnie zastosowałart. 123 § 1 pkt 1 k.c.orazart. 117 § 2 k.c., gdyż nie zachodziły podstawy do uchylenia się przez pozwanego od zaspokojenia roszczenia powódki.
Z powyższych względów na mocyart. 386 § 1 k.p.c.Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok zasądzając od pozwanego na rzecz powódki tytułem odszkodowania z umowy z 15 stycznia 2009 roku kwotę dochodzoną pozwem – 53800 zł; należność ta miała charakter bezsporny - pozwany nie kwestionował jej co do zasady ani wysokości (k.94).
O odsetkach Sąd Okręgowy orzekł na mocyart. 817 § 2 k.c.zasądzając je po upływie 14 dni od dnia 18 stycznia 2010 roku, kiedy pozwany otrzymał raport(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, uznając, że co najmniej wówczas przy zachowaniu należytej staranności możliwe było już wyjaśnienie wszystkich okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela i wysokości świadczenia. Apelacja co do dalej idącego żądania odsetek podlegała oddaleniu (art. 385 k.p.c.).
Konsekwencją zmiany rozstrzygnięcia merytorycznego jest zmiana rozstrzygnięcia co do kosztów procesu w punkcie II. wyroku. Na mocyart. 98 § 1 i 3 k.p.c.oraz§ 6 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzęduSąd zasądził od pozwanego (jako strony przegrywającej) na rzecz powódki kwotę 6307 zł (2690 zł opłaty od pozwu, 3600 zł wynagrodzenia pełnomocnika, 17 zł opłaty od pełnomocnictwa) tytułem zwrotu kosztów procesu za pierwszą instancję.
Na mocyart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. zart. 391 § 1 k.p.c.Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 3717 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego (2700 zł wynagrodzenia pełnomocnika w oparciu o§ 13 ust. 1 pkt 1w zw. z§ 6 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, 1000 zł opłaty od apelacji i 17 zł opłaty od pełnomocnictwa).
Na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. zart. 98 § 1 k.p.c.Sąd Okręgowy obciążył pozwanego częścią opłaty od apelacji, od której powódka była zwolniona.