Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej
III Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: III RC 97/14
Data wyroku: 2014-12-01 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Beata Michurska-Gruszczyńska
Słowa kluczowe: Alimenty
Podstawa prawna: art. 138 krio, art. 135 krio, art. 133 krio
Teza: Ustawowy zakres zmiany obowiązku alimentacyjnego w każdym przypadku wyznaczającym usprawiedliwione potrzeby uprawnionego oraz stan majątkowy i możliwości zarobkowe zobowiązanego do alimentów, a jego wysokość ustalona jest poprzez porównanie warunków istniejących w dacie zawarcia między stronami ugody określającej obowiązek alimentacyjny z warunkami obecnymi.

Sygnatura akt III RC 97/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Ś., dnia 01-12-2014 r.
Sąd Rejonowy w Środzie Śląskiej III Wydział Rodzinny i Nieletnich w następującym składzie:
Przewodniczący: SSR Beata Michurska-Gruszczyńska
Protokolant: Marta Walaszczyk
po rozpoznaniu w dniu 24-11-2014 r. w Środzie Śląskiej
na rozprawie sprawy
z powództwa małoletniejH. K.reprezentowanej przezŁ. K.
przeciwkoJ. K.
o podwyższenie alimentów

I
podwyższa alimenty od pozwanegoJ. K.na rzecz małoletniej powódkiH. K.ustalone w ugodzie zawartej przed Sądem Rejonowym w Brzegu z dnia 15 czerwca 2011r. w sprawie o sygn. III RC 163/11, z kwoty po 450zł miesięcznie do kwoty po 600zł (sześćset złotych) miesięcznie, płatne poczynając od 21 marca 2014r. do 10-ego dnia każdego miesiąca do rąk matki małoletniej powódkiŁ. K.z ustawowymi odsetkami w razie opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat;

II
dalej idące powództwo oddala;

III
nie obciąża pozwanego kosztami postępowania zaliczając je na rachunek Skarbu Państwa;

IV
wyrokowi w pkt I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

Sygn. akt III RC 97/14

UZASADNIENIE
Małoletnia powódkaH. K., działająca przez przedstawicielkę ustawowąŁ. K.w pozwie z dnia 20 marca 2014r. wniosła o podwyższenie z dniem wytoczenia powództwa alimentów od pozwanegoJ. K., ustalonych ostatnio w ugodzie zawartej przed Sądem Rejonowym w Brzegu, w sprawie o sygn. akt III RC 163/11 z dnia 17 czerwca 2011r. w kwocie po 450 zł do kwoty po 1.200 zł miesięcznie, płatnych do dnia 10-go każdego miesiąca do rąk przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki wraz z odsetkami ustawowymi w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z rat.
W uzasadnieniu przedstawicielka ustawowa powódki podniosła, iż od chwili uzgodnienia przez strony alimentów w kwocie 450 zł w istotny sposób zwiększyły się usprawiedliwione potrzeby małoletniejH. K.. Nadto zmieniła się również sytuacja rodzinna matki powódki, albowiem zmniejszyły się jej możliwości zarobkowe i majątkowe. Podała, że w dniu 12.10.2012r. zawarła związek małżeński zK. K., a w dniu 31.10.2012r. ze związku tego urodził się ich małoletni synB. K.. Wskazała, że aktualnie koszty miesięczne wychowania i utrzymania małoletniej powódki kształtują się na poziomie 2.100 zł a zatem znacznie przewyższają kwotę alimentów, którą strony uzgodniły trzy lata temu. Obecnie składają się na tą kwotę wydatki na: mieszkanie – około 650 zł, przedszkole – około 300 zł, wyżywienie – 300 zł, odzież i obuwie – około 100 zł, rozrywki, zabawki edukacyjne – 100 zł, kosmetyki, środki higieniczno-pielęgnacyjne – około 50 zł, leki i wizyty lekarskie – około 200 zł, dojazd do przedszkola – około 100 zł, język angielski – 100 zł, balet – 100 zł, wyjazdy na wakacje letnie i ferie zimowe około 100 zł. Podała, że obecnie nie osiąga żadnych dochodów, jest na utrzymaniu męża, który osiąga wynagrodzenie w kwocie brutto 4.200 zł miesięcznie, a także premie zależną od wyników sprzedaży. W ocenie powódki możliwości majątkowe i zarobkowe pozwanego pozwalają na uiszczanie alimentów miesięcznie w kwocie po 1.200 zł. Podała, że pozwany pracuje na stacji diagnostycznej wP., jako mechanik samochodowy, a od zawarcia ugody w przedmiocie alimentów także jako diagnosta, co z pewnością przełożyło się na wysokość wypłacanej mu pensji. Zarzuciła też, że pozwany – poza realizowaniem kontaktów ustalonych przez Sąd – nie przejawia większego zainteresowania sprawami utrzymania i wychowania córki.
W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów postępowania. Kwestionował twierdzenia pozwu, jakoby doszło do drastycznego zwiększenia się usprawiedliwionych potrzeb małoletniejH. K., w taki sposób, że zasadne byłoby tak radykalne podwyższenie comiesięcznych alimentów z kwoty 450 zł do kwoty 1.200 zł. Zarzucił, że z treści pozwu można odnieść wrażenie, iż rzeczywistą podstawą do formułowania roszczenia nie są ustawowe przesłanki o których mowa wart. 135 § 1w zw. zart. 138 k.r.o., lecz wyłącznie zmiana sytuacji rodzinnej matki małoletniej, która jest wynikiem jej samodzielnych decyzji życiowych. Pozwany kwestionował też rzetelność przestawionego rozliczenia i dysproporcje miedzy potrzebami małoletniej, w kwocie 2.100 zł, a całkowitym kosztem utrzymania czteroosobowej rodziny w wysokości 5.000 zł. Zdaniem pozwanego, jeśli matka małoletniej tylko na powódkę wydatkuje kwotę 2.100 zł to tym samym wynika z tego, że koszty utrzymania pozostałych domowników wynoszą średnio około 950 zł. Zdaniem pozwanego z rozliczenia wynika, iż małoletnia jest odpowiedzialna za ponad połowę wszelkich wydatków związanych z utrzymaniem domu. Nadto zarzucił, że raty kredytu hipotecznego w wysokości 900 zł nie sposób kwalifikować jako składnika usprawiedliwionych potrzeb uprawnionej do alimentów. W ocenie pozwanego między datą wniesienia pozwu, nie nastąpiła zmiana stosunków mogąca uzasadniać trzykrotne podwyższenie wysokości alimentów. Podał, że jego dochód miesięczny to kwota netto 1.237 zł stąd chybione są twierdzenia powódki o świetnej kondycji finansowej pozwanego oraz przeświadczenie, że będzie on z łatwością w stanie płacić alimenty w kwocie 1.200 zł.
Na rozprawie w dniu 13.08.2014r. pozwany złożył propozycję zawarcia ugody na kwotę 550 zł pod warunkiem, że dziecko będzie przywożone doB., zaś przedstawicielka ustawowa małoletniej oświadczyła, że nie zgadza się na zawarcie ugody poniżej kwoty 800 zł. Na rozprawie dnia 24.11.2014r. przed wydaniem wyroku pozwany uznał powództwo do kwoty 600 zł. Przedstawicielka ustawowa małoletniej podtrzymała żądanie zawarte w pozwie.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
PowódkaH. K.,ur. (...)wB., pochodzi z nieformalnegozwiązku (...)i pozwanegoJ. K.. W dniu 10 lutego 2009r. pozwany przez Kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego wB.uznał małoletnią powódkęH. K., jako swoją córkę.
(dowód: okoliczność bezsporna,
odpis zupełny aktu urodzeniaH. K., sporządzony przez USC wB., pod numerem aktu 54/2009 - k. 13).
Postanowieniem Sądu Rejonowego w Brzegu z dnia 25 października 2010r., sygn. akt III Nsm 287/10 powierzono wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletniąH. K.matce, z zastrzeżeniem uprawnień pozwanego do współdecydowania o istotnych życiowych sprawach dziecka. Ustalono ponadto, że miejscem zamieszkania małoletniej będzie każde miejsce zamieszkania jej matki. Uregulowano kontakty pozwanego z córką. Kontakty te zostały następnie zmodyfikowane na mocy ugody z dnia 18.08.2012r. zawartej przed mediatorem sądowymR. M..
(dowody: odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Brzegu z dnia 25.10.2010r., sygn. akt III Nsm 287/10 - k. 20,
ugoda sądowa w sprawie kontaktów, zawarta przed mediatorem sądowym mgrR. M.z dnia 08.08.2012r. - k. 22-23).
Ugodą zawartą przed Sądem Rejonowym w Brzegu dniu 17 czerwca 2011r. w sprawie o sygn. akt III RC 163/11 pozwany zobowiązał się do uiszczania alimentów na rzecz małoletniej powódkiH. K.w kwocie 450 zł miesięcznie płatnych do rąk matki małoletniej do 10-go każdego miesiąca wraz z odsetkami w razie zwłoki w płatności którejkolwiek z rat.
(dowody: okoliczność bezsporna,
ugoda sądowa w sprawie alimentów z dnia 17.06.2011r. - k. 21,
zeznania świadkaK. K.- k. 117).
W dacie ustalenia obowiązku alimentacyjnego – w czerwcu 2011r. małoletniaH. K.miała dwa lata. Nie uczęszczała do przedszkola. Mieszkała wraz z matkąŁ. K.oraz babcią przyul. (...)wB.. Przedstawiciela ustawowa małoletniejŁ. K.(uprzednioZ.), nie pracowała. Była na utrzymaniu swojej matki. Studiowała na kierunku pedagogicznym, od stycznia do kwietnia 2011r. pobierała stypendium socjalne w wysokości miesięcznie 360 zł.
Miesięczny koszt utrzymania małoletniej w dacie wniesienia pozwu o alimenty w 2011r. wynosił kwotę ok. 900 zł. Składały się na niego wydatki związane z zakupem odzieży, zabawek edukacyjnych, środków czystości, kosmetyków, wyżywienia (w tym mlekoB.), leczenia zdiagnozowanej u dziecka astmy (170 zł), koszty mieszkania (252 zł). Małoletnia od lutego 2011r. była pod opieką(...)z powodu przewlekłych stanów zapalnych na podłożu alergicznym oraz zaburzeń odporności. Wymagała systematycznych wizyt kontrolnych oraz stosowania zaleconych leków.
(dowody: akta Sądu Rejonowego w Brzegu, w sprawie o sygn. akt III RC 163/11).
W dacie ustalania obowiązku alimentacyjnego – w czerwcu 2011r. pozwany mieszkał przyul (...)wB.z mamą, bratem i ojczymem, prowadził z nimi wspólne gospodarstwo domowe. Pracował wP., na stanowisku mechanika diagnosty. Wcześniej we wrześniu 2009r. pozwany zaciągnął kredyt hipoteczny na zakup mieszkania przyul. (...)wB., na okres 168 miesięcy w kwocie 77.625 zł z ratą około 660 zł. Pozwany nie ponosił kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania. Raty kredytu były spłacane w większości przez matkę pozwanego, zaś pozwany dokładał się co miesiąc do raty w wysokości 200 zł. Pozwany w 2011r. zarabiał średnio kwotę netto 1.034,31 zł (grudzień 2010 - maj 2011r). Pozwany przy ustalaniu alimentów w 2011r. nie był w stanie realnie ocenić kosztów utrzymania córkiH. K.. Na utrzymanie małoletniej dobrowolnie łożył kwotę 300 zł.
(dowody: akta Sądu Rejonowego w Brzegu o sygn. akt III RC 163/11,
umowa o konsumencki kredyt mieszkaniowy/inwestorski nr(...)z dnia 11.09.2009r. - k. 76-78,
przesłuchanie pozwanego – nagranie audio-video 00:12:35-00:20:18).
W dniu 12 października 2012r.Ł. K.zawarła związek małżeński zK. K.. W dniu 31 października 2012r. ze związku tego urodził się synB. K..
(dowody: okoliczność bezsporna,
odpis skrócony aktu małżeństwaŁ. K.(Z.) zK. K., sporządzony przez USC wB., pod numerem aktu 221/2012 - k. 13,
odpis skrócony aktu urodzeniaB. K., sporządzony przez USC weW.pod numerem aktu 8787/2012 - k. 13,
zeznania świadkaK. K.- k. 117,
przesłuchanie przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki – nagranie audio-video 00:01:51-00:12:34).
ObecnieŁ. K., ma 26 lat, z zawodu jest technikiem ekonomistą. Jest zatrudniona w(...)M. H.na stanowisku asystentki, ale obecnie w okresie od dnia 01.05.2013r. do dnia 01.05.2015r. przebywa na bezpłatnym urlopie wychowawczym Nie osiąga żadnych dochodów. Nie podejmuje prac dorywczych. Pozostaje na utrzymaniu mężaK. K.. Od października 2013r. jest studentką odpłatnych studiów niestacjonarnych drugiego stopnia na kierunku pedagogikaWyższej Szkoły (...)wJ., gdzie czesne wynosi 680 zł kwartalnie (rocznie 2.730 zł). W 2013r. uzyskała dochód z zasiłku z ubezpieczenia społecznego w kwocie 5.751,96 zł.
Mąż przedstawicielki ustawowej małoletniejK. K.jest zatrudniony na czas nieokreślony od dnia 01.08.2010r. w(...) Sp. z o.o.z siedzibą wW.na stanowisku salesman (sprzedawca samochodów), z wynagrodzeniem brutto około 4.200 zł (otrzymuje dodatki pieniężne w zależności od wielkości sprzedaży do wysokości 1.500 zł).
(dowody: zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach męża przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki z 10.03.2014r. - k. 24,
umowa uczelnia-student z dnia 18.10.2013r. - k. 25-26,
aneks Nr (...)do umowy uczelnia-student z dnia 18.10.2013r. - k. 27,
zaświadczenia o zatrudnieniuŁ. K.- k. 29, 53,
informacja o dochodachŁ. K.uzyskanych od organu rentowego za 2013r. PIT-11A - k. 54-55,
zaświadczenie z dnia 22.09.2014r. - k. 114,
przesłuchanie informacyjne przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki - k. 88,
zeznania świadkaK. K.- k. 117,
przesłuchanie przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki – nagranie audio-video 00:01:51-00:12:34).
RodzinaŁ.iK. K.wydaje miesięcznie około 4.500 zł. Na stałe koszty składają się wydatki takie jak: podatek od nieruchomości - kwartalnie 45 zł, opłaty za wywóz odpadów – kwartalnie 143,73 zł, energia – około 200 – 300 zł, woda – około 130 zł, usługi telekomunikacyjne – około 120 zł, gaz – w sezonie letnim około 150 zł w sezonie grzewczym około 600-800 zł, leki – 100 zł, telewizja cyfrowa – 99 zł, wyżywienie - około 200-250 zł na półtora – dwa tygodnie. MałżonkowieŁ.iK. K.spłacają kredyt hipoteczny na zakup domu (kredyt na 30 lat), rata miesięczna kredytu wynosi kwotę 900 zł. Małżonkowie mają oszczędności, które wydatkują na wyjazdy i nieprzewidziane wydatki.
(dowody: decyzja Burmistrza Miasta i GminyK.z dnia 24.01.2014r. w sprawie wymiary podatku od nieruchomości za rok 2014 - k. 30,
zawiadomienie o wysokości opłaty za wywóz odpadów z 29.08.2013r. - k. 31,
potwierdzenie zrealizowania opłaty za wywóz odpadów z 07.03.2014r. - k. 32,
faktura VAT nr (...)z dnia 11.03.2014r. - k. 33-34,
faktura VAT nr (...)z dnia 30.10.2013r. - k. 35,
faktura VAT nr (...)z dnia 14.05.2013 - k. 36,
faktura VAT nr (...)z dnia 28.01.2014 - k. 37,
faktura VAT nr (...)z dnia 07.03.2014 - k. 39,
potwierdzenie zrealizowania przelewu z dnia 10.03.2014 - k. 40,
zeznania świadkaK. K.- k. 117,
przesłuchanie przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki – nagranie audio-video 00:01:51-00:12:34).
PozwanyJ. K.zamieszkuje samotnie przyul. (...)wB.. Nie pozostaje w związku małżeńskim, nie ma innych osób na utrzymaniu. Od dnia 05.05.2008r. jest zatrudniony na umowę o pracę, na czas nieokreślony wfirmie PHU (...)wP., na stanowisku mechanik diagnosta, z wynagrodzeniem około 1.200 - 1.300 zł. Nie ma innych kwalifikacji zawodowych. Nie otrzymuje premii i dodatków. Nie ma innych dochodów. Nie podejmuje prac dorywczych.
Średniomiesięczne wydatki pozwanego związane z utrzymaniem mieszkania to: energia - około 40-50 zł, gaz – 80 zł na dwa miesiące, czynsz i media – około 150 zł, środki czystości i odzież – około 150 zł. W 2013r. pozwany uzyskał dochód w wysokości 17.531,28 zł. Koszt wyżywienia pozwanego to kwota około 150-200 zł na dwa tygodnie. Pozwany ma kredyt hipoteczny zaciągnięty w 2009r. na zakup lokalu mieszkalnego przyul. (...)wB., rata wynosi miesięcznie około 600 zł. Kredyt jest spłacany przez matkę pozwanego.
(dowody: zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach pozwanego z 01.08.2014r.- k. 75,
potwierdzenia wpłat za energię - k. 79,
rachunek(...)z dnia 20.01.2014r. - k. 80,
kartoteka finansowa za okres 01.01.2014-31.08.2014 - k. 81-82,
zeznanie podatkowe PIT-37 za 2013r. pozwanego - 83-84,
kartoteka płacowa pozwanego od 09-2013-08.2014 - k. 103-104,
umowa o konsumencki kredyt mieszkaniowy/inwestorski nr(...)z dnia 11.09.2009r. - k. 76-78,
przesłuchanie pozwanego – nagranie audio-video 00:12:35-00:20:18).
MałoletniaH. K.ma 5 lat. Obecnie mieszka wraz z matką, jej mężem oraz przyrodnim małoletnim bratemB. K.w domu jednorodzinnym, przyul. (...)wS.. Dwa razy w miesiącu (sobota-niedziela), w ramach ustalonych kontaktów małoletnia przebywa pod opieką pozwanego, w jego miejscu zamieszkania wB.. Uczęszcza do zerówki, odpłatnego przedszkola(...)S., maluchy i spółka” wS., które dysponuje świetlicą oraz zapewnia małoletniej wyżywienie. W przedszkolu uczestniczy w dodatkowych zajęciach takich jak taniec, basen, zajęcia plastyczne, język angielski. Ma zajęcia od godziny 07:30 do godz. 12:30. Przedszkole jest oddalone od domu około 10 km w jedną stronę. Dodatkowo uczęszcza na kurs nauki języka angielskiego wS.. Od października 2013r. małoletnia pozostaje pod opieką lekarza medycyny rodzinnej wS.. Cierpi na nawrotowe infekcje górnych dróg oddechowych ze stanami spastycznymi. Przyjmuje leki profilaktyczne.
(dowody: zaświadczenie Dyrektora Zespołu Szkolno - Przedszkolnego wS.z dnia 10.03.2014r. - k. 18,
zaświadczenie lekarza rodzinnego z dnia 11.03.2014r. - k. 19,
umowa z dnia 07.01.2014r. - k. 28,
potwierdzenie realizacji przelewu z dnia 10.03.2014 - k. 38,
umowa na pobyt dziecka w „Pracowni starszaka, maluchy i spółka” z dnia 05.09.2014r. z załącznikiem nr 1 - k. 111-113,
umowa o nauczanie języka angielskiego z dnia 02.09.2014r. - k. 115,
m.-informator grupy(...)- k. 116,
zeznania świadkaK. K.- k. 117,
przesłuchanie przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki – nagranie audio-video 00:01:51-00:12:34,
przesłuchanie pozwanego – nagranie audio-video 00:12:35-00:20:18).
Obecnie koszt miesięcznego utrzymania małoletniejH. K.to kwota około 1.200-1300 zł. Na wydatki składają się: koszty przedszkola wraz z wyżywieniem jednodaniowym – około 500 zł, kurs języka angielskiego – 140 zł, wyżywienie - około 300 zł, ubrania i buty – około 100 zł, kosmetyki i środki czystości – około 70 zł, wizyty lekarskie – około 70 zł, leki – około 50 zł, dojazdy do przedszkola – około 100 zł. W miesiącu wrześniu 2014r. koszt wyprawki małoletniej wyniósł około 400 zł.
(dowody:  umowa z dnia 07.01.2014r. - k. 28,
potwierdzenie realizacji przelewu z dnia 10.03.2014 - k. 38,
umowa na pobyt dziecka w „Pracowni starszaka, maluchy i spółka” z dnia 05.09.2014r. z załącznikiem nr 1 - k. 111-113,
umowa o nauczanie języka angielskiego z dnia 02.09.2014r.- k. 115,
m.-informator grupy(...)- k. 116,
przesłuchanie informacyjne przedstawicielki ustawowej powódki - k. 88,
zeznania świadkaK. K.- k. 117).
Jak wynika z zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy wŚ.z dnia 18.09.2014r. PUP w okresie od marca 2014r. dysponował ofertami pracy dla osób bez kwalifikacji zawodowych z wynagrodzeniem miesięcznym brutto od 1.680 zł do 2.000 zł oraz jedną ofertą pracy dla mechanika samochodowego diagnosty z wynagrodzeniem miesięcznym brutto 3.168 zł. Urząd nie posiadał ofert pracy na stanowisku technik ekonomista.
(dowód: pismo z PUP wŚ.z dnia 18.09.2014r. - k. 105).
Jak wynika z zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy wB.z dnia 23.09.2014r. PUP w okresie od 01.03.2014r. do 17.09.2014r. dysponował ofertami pracy dla osób bez kwalifikacji zawodowych, dla mechanika samochodowego z wynagrodzeniem miesięcznym brutto od 1.700-1.800 zł.
(dowód: pismo z PUP wB.z dnia 23.09.2014r. z wykazem - k. 107-108).
Jak wynika z zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy weW.z dnia 01.10.2014r. PUP w okresie od marca 2014r dysponował ofertami pracy dla osób bez kwalifikacji zawodowych z wynagrodzeniem od 1.700-1.800 zł, dla mechanika samochodowego z wynagrodzeniem od 2.000-3.500 zł, diagnosty z wynagrodzeniem od 1.700 zł, technika ekonomisty z wynagrodzeniem miesięcznym brutto 2.700 zł.
(dowód: pismo z PUP weW.z dnia 01.10.2014r. - k. 119).
Sąd zważył co następuje:
Powództwo jest częściowo uzasadnione.
Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania (art. 133 § 1 k.r.o.)
Zgodnie zart. 135 k.r.o.zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego. Wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, może polegać także, w całości lub części, na osobistych staraniach o jego utrzymanie lub wychowanie. Zakres świadczeń alimentacyjnych względem dziecka wyznaczają zatem z jednej strony usprawiedliwione potrzeby uprawnionego, a z drugiej strony możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego.
Usprawiedliwione potrzeby uprawnionego dotyczą środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Podczas gdy zaspokojenie środków utrzymania polega tylko na zapewnieniu uprawnionemu mieszkania, pożywienia, odzieży, pielęgnacji, leczenia, to dla zaspokojenie środków wychowania następuje ponadto przez osobistą troskę o jego rozwój fizyczny i umysłowy. Przy czym należy zaznaczyć, że przez usprawiedliwione potrzeby rozumie się nie tylko potrzeby zapewniające uprawnionemu minimum egzystencji, ale potrzeby, których zaspokojenie zapewni mu - odpowiedni do jego wieku i uzdolnień - prawidłowy rozwój fizyczny i duchowy (zob. teza IV uchwały Sądu Najwyższego z dnia 16.12.87r., sygn. akt III CZP 91/86, OSNC 1988/4/42).
Podstawą materialnoprawną żądania był przepisart. 138 k.r.o., stanowiący, iż w razie zmiany stosunków uprawniony, do alimentacji może żądać zmiany orzeczenia w przedmiocie obowiązku alimentacyjnego. Celem badania sądu w niniejszej sprawie było ustalenie, czy od daty poprzedniego orzeczenia dotyczącego wysokości świadczeń alimentacyjnych nastąpiła zmiana stosunków uzasadniająca zmianę dotychczasowego zakresu obowiązku alimentacyjnego pozwanego. W myśl utrwalonego orzecznictwa i piśmiennictwa zmianą stosunków jest zmiana okoliczności, od których zależy istnienie i zakres obowiązku alimentacyjnego, a więc zmiana możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanych, a także – zmiana usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 lipca 1974 r., sygn. akt II CO 9/74, publ. LEX nr 7560, a także: J. Pietrzykowski, [w:] tenże (red.), Kodeks rodzinny i opiekuńczy z komentarzem,Warszawa 1990, str.561).
Sąd przeanalizował sytuację pozwanego w zakresie jego możliwości majątkowych i zarobkowych, a także sytuację małoletniej powódki w kontekście jej potrzeb. Tym samym, poprzez porównanie warunków istniejących w dacie zawarcia między stronami ugody określającej obowiązek alimentacyjny pozwanego wobec małoletniej powódki na kwotę 450 zł miesięcznie z warunkami obecnymi, Sąd mógł ocenić, czy zachodzi przesłanka zart. 138 k.r.o., będąca jedyną podstawą uwzględnienia żądania zmiany orzeczenia dotyczącego obowiązku alimentacyjnego.
Okoliczności faktyczne niniejszej sprawy Sąd ustalił przede wszystkim na podstawie przesłuchania przedstawicielki ustawowej małoletniej powódki, przesłuchania pozwanego, także zeznań świadkaK. K., ponadto opierając się na dołączonych przez strony dokumentach, które to w świetle zasad doświadczenia życiowego uznał za wiarygodne i zasługujące na uwzględnienie.
Sąd doszedł do przekonania, że małoletnia powódka wykazała zmianę stosunków w rozumieniuart. 138 k.r.o.Po pierwsze, nastąpił wzrost usprawiedliwionych potrzeb małoletniej. Podczas gdy w 2011r. powódka ustaliła zakres tych potrzeb na poziomie 900 zł miesięcznie, i strony doszły do porozumienia, że pozwany będzie uiszczał kwotę 450 zł obecnie koszty utrzymania małoletniej kształtują się na poziomie ok. 1200-1300 zł miesięcznie, zatem wzrosły o około 300 zł. Zmiana ta jest z jednej strony powodowana ogólnym wzrostem cen towarów i usług w Polsce, którego konsekwencje jednak ponosi również pozwany. Niemniej z drugiej strony zwiększenie zakresu potrzeb małoletniej jest związany z jej wzrastaniem i rozwojem. Koszty utrzymania dziecka w wieku przedszkolnym są niewątpliwie wyższe, niż koszty utrzymania dziecka młodszego. Podczas gdy w 2011r. małoletnia mieszkała z matką u dziadków, którzy w związku z tym pomagali w utrzymaniu dziewczynki, chociażby w postaci sprawowania nad nią osobistej pieczy, to obecnie utrzymanie i wychowanie córki w całości obciąża w zasadzie matkę. Zwrócić jednakże uwagę trzeba, że sytuacja finansowa oraz rodzinna matki małoletniej zmieniła się korzystnie, co przenosi się także na sytuację małoletniej pozostającej pod jej bezpośrednią pieczą. Co prawda obecnie matka powódki nie osiąga wynagrodzenia, pozostając na urlopie wychowawczym, to jednak fakt ten nie wyklucza jej możliwości zarobkowych. Nadmienić trzeba, że w związku z zawarciem małżeństwa, ciężar utrzymania małoletniej przejął tymczasowo mąż matki małoletniejK. K., który, choć nie ma takiego obowiązku, zaspakaja finansowe potrzeby małoletniej. Niewątpliwie wysokość otrzymywanych przez niego zarobków w pełni pokrywa koszty utrzymania czteroosobowej rodziny. Co więcej jak wynika z zeznańK. K., rodzinaŁ. K.może z uzyskiwanych dochodów czynić oszczędności, na nieprzewidziane wydatki, także związane z organizacją wypoczynku małoletniej. Małoletnia rośnie, w związku z czym zwiększeniu ulegają również wydatki na wyżywienie i odzież dla małoletniej. Wzrost kosztów małoletniej związany jest także z rozpoczęciem przez małoletnią edukacji przedszkolnej (zerówka), która wiąże się z wydatkami na podręczniki i materiały szkolne. Uczęszcza ona na wiele zajęć dodatkowych, jak basen, lekcje angielskiego, taniec, które także wiążą się z opłatami, wydatki które można uznać za usprawiedliwione dla dobra dziecka.
W tym miejscu podkreślenia wymaga, że Sąd nie uznał za wiarygodne twierdzeń przedstawicielki ustawowej małoletniej dotyczących kosztów utrzymania małoletniej w dacie ustalania obowiązku alimentacyjnego w 2011r. na kwotę 500 zł. Sąd przyjął w tym zakresie twierdzenia przedstawicielki ustawowej, które były podstawą pozwu o alimenty w roku 2011. Wówczas twierdziła ona bowiem, że koszty utrzymania małoletniej stanowią kwotę 900 zł miesięcznie. Na tą okoliczność Sąd prowadził postępowanie, przyjął za wiarygodne jej twierdzenia, i uznał za adekwatną deklarację pozwanego, co do jego udziału w utrzymaniu córki w kwocie 450 zł. Sąd uznał, że obecnie całościowy miesięczny koszt utrzymania dziecka szacowany przez matkę na około 1.200 -1300zł, odpowiada jej usprawiedliwionym potrzebom i jest rozsądny w okolicznościach sprawy, na które składają się obecnie: koszty przedszkola wraz z wyżywieniem jednodaniowym – około 500 zł, kurs języka angielskiego – 140 zł, wyżywienie - około 300 zł, ubrania i buty – około 100 zł, kosmetyki i środki czystości – około 70 zł, wizyty lekarskie – około 70 zł, leki – około 50 zł miesięcznie, dojazdy do przedszkola – około 100 zł. Sąd w tym zakresie dał wiarę twierdzeniom matki małoletniej powódki, a także zeznaniom świadkaK. K.. Mając na względzie indywidualne cechy małoletniej jak i fakt, że jest ona ciągle w fazie intensywnego rozwoju, Sąd uznał, iż aktualne jej potrzeby w zakresie wyżywienia, ubrania, leczenia, mieszkania i wykształcenia uzasadniają podwyższenie kwoty poprzednio zasądzonych alimentów.
Jednocześnie z uwagi na fakt, że zakres obowiązku alimentacyjnego jest wypadkową dwóch czynników – uzasadnionych potrzeb uprawnionego i możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji, to pomimo przyjęcia, iż potrzeby małoletniej bez wątpienia wzrosły, Sąd zobligowany był również do ustalenia możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji. Sąd zważył, że po stronie pozwanego nastąpiła nieznaczna poprawa osiąganych zarobków netto - z około 1.034,31 zł w 2011r. do około 1.200 - 1.300 zł obecnie, a zatem o około 300 zł miesięcznie. W chwili obecnej nie można też przyjąć, że oboje rodzice nie mają porównywalnych możliwości zarobkowych. Jak wynika z informacji Powiatowych Urzędów Pracy, urzędy dysponowały ofertami pracy zarówno dla mechaników samochodowych, jak i technika ekonomisty z proponowanym wynagrodzeniem około brutto 3.000 zł. Na uwagę jednakże zasługuje również fakt, że ciężar wychowania małoletniej obecnie w przeważającej części spoczywa na jej matce – nawet po uwzględnieniu udziału pozwanego w kosztach jej utrzymania w postaci alimentów 450 zł miesięcznie. Niemniej Sąd uznał, że konsekwencje wzrostu kosztów utrzymania dziecka w kwocie około 300 zł miesięcznie ponieść powinni oboje rodzice małoletniej w częściach obliczonych stosunkowo do swojej sytuacji finansowej i możliwości zarobkowych, to jest w kwocie po około 150 zł. Sąd przy ustalaniu wysokości alimentów zobligowany był do wzięcia pod uwagę wysokości uzyskiwanych zarobków pozwanego oraz jego usprawiedliwione potrzeby życiowe. Pozwany obecnie uzyskuje dochód miesięczny w wysokości około 1.200 – 1.300 zł zaś jego wydatki miesięczne to kwota około 630 zł co stanowi połowę uzyskiwanych zarobków. Średniomiesięczne wydatki pozwanego związane z utrzymaniem mieszkania to: energia - około 40-50 zł, gaz – 80 zł na dwa miesiące, czynsz i media – około 150 zł, środki czystości i odzież – około 150 zł. W 2013r. pozwany uzyskał dochód w wysokości 17.531,28 zł. Koszt wyżywienia pozwanego to kwota około 150-200 zł na dwa tygodnie. Pozwany z pozostałej mu po odliczeniu kosztów utrzymania kwoty w wysokości około 670 zł opłaca już alimenty na małoletnią córkę w wysokości 450 zł. Pozostaje mu do dyspozycji kwota około 150-200 zł. Na tej podstawie uznać należy, że pozwany powinien uczestniczyć w utrzymaniu małoletniej w części jej zwiększonych kosztów, co najmniej w połowie.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd doszedł do przekonania, że pozwany jest w stanie i powinien łożyć obecnie na rzecz małoletniej powódki alimenty w kwocie 600 zł. Sąd wziął pod uwagę, że pozwany obecnie płaci dobrowolnie alimenty na rzecz córki w kwocie 450 zł miesięcznie i w toku postępowania deklarował, że jest w stanie płacić 600 zł miesięcznie, uznając w tym zakresie żądanie pozwu. Kwota ta z jednej strony powinna wystarczyć na zaspokojenie usprawiedliwionych zwiększonych potrzeb małoletniej wykazanych w postępowaniu w około 50% z drugiej zaś – nie przewyższa obecnych możliwości finansowych pozwanego. Pozwany nie ma nikogo na utrzymaniu, a jego obciążenia kredytowe nie mogą podlegać uwzględnieniu, jako usprawiedliwiony koszt jego utrzymania. Ustalając zatem powyższy stan faktyczny nie sposób zauważyć, że pozwany mógł się liczyć z tym, że koszt utrzymania jego córki będzie wzrastał, a nie malał, a zatem powinien on się liczyć, z tym, iż będzie musiał płacić w niedalekiej przyszłości, wyższe alimenty od dotychczasowych, które były dotychczas ustalone. Do zaspokojenia potrzeb małoletniej w pozostałej części obowiązana jest jej matka.
Mając na uwadze powyższe, Sąd w pkt. I sentencji wyroku podwyższył alimenty od pozwanego na rzecz małoletniej do kwoty po 600 zł miesięcznie, poczynając od 21 marca 2014r., płatnych do 10-go dnia każdego miesiąca z góry, z ustawowymi odsetkami w razie zwłoki w płatności którejkolwiek z rat, do rąk ustawowej przedstawicielki małoletniej powódki –Ł. K., oddalając w pkt. II dalej idące powództwo, co do dalszej kwoty żądania podwyższonych alimentów w wysokości miesięcznie 600 zł.
Na podstawieart. 102 k.p.c.w pkt. III sentencji wyroku Sąd nie obciążył pozwanego kosztami postępowania, zaliczając je na rachunek Skarbu Państwa;
Orzeczenie o rygorze natychmiastowej wykonalności oparto na treściart. 333 § 1 pkt 1 k.p.c., o czym orzeczono w punkcie IV sentencji wyroku.