Sąd Okręgowy w Elblągu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ca 134/14
Data wyroku: 2014-06-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Dorota Twardowska, Arkadiusz Kuta, Krzysztof Nowaczyński
Słowa kluczowe: Nieważność Postępowania
Podstawa prawna: art. 379 pkt 5 kpc

Sygn. akt I Ca 134/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 18 czerwca 2014 r.
Sąd Okręgowy w Elblągu I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Arkadiusz Kuta
Sędziowie: SO Dorota Twardowska
SO Krzysztof Nowaczyński (spr.)
Protokolant: st. sekr. sąd. Danuta Gołębiewska
po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2014 r. w Elblągu
na rozprawie
sprawy z powództwaU.Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego wW.
przeciwkoK. B.
o zapłatę
na skutek apelacji pozwanej
od wyroku Sądu Rejonowego w Iławie
z dnia 24 marca 2014 r. sygn. akt I C 1112/13
uchyla zaskarżony wyrok, znosi z powodu nieważności postępowanie w zakresie rozprawy z dnia 24 marca 2014r. i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Iławie do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego.
Sygn. akt I Ca 134/14

UZASADNIENIE
PowódU.Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty wW.wniósł o zasądzenie od pozwanejK. B.kwoty 12.313,88 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, tytułem należności związanej z zawarciem umowy pożyczki, nabytej przez powoda w drodze przelewu wierzytelności.
Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, powołując się na swoją trudną sytuacją osobistą i majątkową.
Wyrokiem z dnia 24 marca 2014r. Sąd Rejonowy w Iławie zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 12.313,88 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 29 listopada 2013r. do dnia zapłaty oraz kwotę 3.033 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Orzeczenie to było wynikiem następujących ustaleń i wypływających z nich wniosków:
PozwanaK. B.zawarła umowę o kredyt gotówkowy z(...) Bank SAna kwotę 10.946 zł. Zgodnie z postanowieniami tej umowy łączna kwota wszystkich kosztów obciążających kredytobiorcę wyniosła 5.952,85 zł. Ustalono, iż spłata kredytu nastąpi w 60 równych miesięcznych ratach, poczynając od 30.10.2008r. Pozwana nie wywiązała się z tej umowy. Wierzytelność wynikająca z przedmiotowej umowy została zbyta powodowi na podstawie umowy sprzedaży wierzytelności z dnia 23.11.2012r.
Sąd Rejonowy zważył, że powództwo zasługiwało na uwzględnienie, gdyż bezsporne były okoliczności wskazane w części ustalającej uzasadnienia. Pozwana nie kwestionowała istnienia ani wymagalności wierzytelności, ani też jej sprzedaży powodowi. Wskazywała jedynie, że dokonywała spłat w 2010 r., ale nie potrafiła określić konkretnie jakich i w żaden sposób tych twierdzeń nie udowadniała. W ocenie Sądu na wysokość roszczenia powoda nie wpływa obecna sytuacja osobista i majątkowa pozwanej. Istnienie roszczenia materialnoprawnego nie jest uzależnione od takich okoliczności. W konsekwencji Sąd na podstawieart. 69 ust.1 i 2 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Prawo bankoweorzekł jak w pkt I wyroku. O odsetkach ustawowych orzeczono na podstawieart.481 § 1 i 2 k.c., zaś o kosztach procesu na podstawieart.98 § 1 i 3 k.p.c.
W apelacji od powyższego wyroku pozwanaK. B.podniosła zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:art. 133 § 1 k.p.c.w zw. zart. 214 § 1 k.p.c.przez jego niezastosowanie i nieodroczenie rozprawy w dniu 24 marca 2014r., pomimo niedoręczenia pozwanej odpisu pozwu, a w konsekwencji przeprowadzenie i zamknięcie rozprawy w tym dniu oraz wydanie orzeczenia, co stanowi przyczynę nieważności określoną wart. 379 pkt 5 k.p.c.Stawiając ten zarzut pozwana wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku, zniesienie postępowania przed Sądem I instancji w zakresie dotkniętym nieważnością i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach instancji odwoławczej.
W uzasadnieniu wskazywała, że została pozbawiona możności obrony jej praw, gdyż nie doręczono jej odpisu pozwu w przedmiotowej sprawie. Wprawdzie brała udział w jedynej rozprawie, ale pozostawała w błędnym przekonaniu, że jest to inna sprawa prowadzona z udziałem tego samego powoda, w której doręczono jej odpis pozwu. Dopiero po zapadnięciu orzeczenia uzyskała od pełnomocnika z urzędu informację, że uprzednio doręczony odpis pozwu nie dotyczy sprawy rozstrzygniętej w dniu 24 marca 2014r. Próbując wyjaśnić tą sytuację uzyskała w sekretariacie sądu informację, że odpis pozwu w sprawie I C 1112/13 w ogóle nie został jej doręczony. W konsekwencji nie znając jego treści nie mogła podjąć jakiegokolwiek działania mającego na celu obronę jej praw przed roszczeniem powoda.
W odpowiedzi na apelację powódU.Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamknięty wW.domagał się jej oddalenia jako niezasadnej i zasądzenia od pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego.
Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje:
Apelacja pozwanej zasługiwała na uwzględnienie.
Przewodniczący wydając zarządzenie o wyznaczeniu terminu rozprawy na dzień 24 marca 2014r. zawiadomił pozwaną, ale nie zarządził doręczenia jej odpisu pozwu, wbrew przepisowiart. 206 § 1 zdanie drugie k.p.c.(por. zarządzenie z dnia 27 stycznia 2014r. – k. 20). Pozwana stawiła się na rozprawę i wniosła o oddalenie powództwa, powołując się na swoją trudną sytuację osobistą i majątkową. Po zamknięciu rozprawy z dnia 24 marca 2014r. Sąd wydał wyrok uwzględniający żądanie pozwu.
Należy wyjaśnić, że z doręczenia odpisu pozwu wynikają skutki procesowe (stan zawisłości sporu –art. 192 k.p.c.) oraz materialnoprawne. Niedoręczenie pisma stronie w procesie cywilnym stanowi naruszenie przepisów postępowania (art. 133 § 1 k.p.c.), które może mieć wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy, niedoręczenie pozwu stronie pozwanej może prowadzić do nieważności postępowania, jeżeli pozwany został pobawiony przez to możności obrony swych praw –art. 379 pkt 5 k.p.c.(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 maja 1966r., III PRN 23/66, OSNC 1967/5/84). Analizując, czy doszło do pozbawienia strony możności działania, trzeba w pierwszej kolejności rozważyć, czy nastąpiło naruszenie przepisów procesowych, następnie ustalić czy uchybienie to wpłynęło na możność strony do działania w postępowaniu, w końcu zaś ocenić, czy pomimo zaistnienia tych okoliczności strona mogła bronić swych praw w procesie. Dopiero w razie kumulatywnego spełnienia wszystkich tych przesłanek można przyjąć, że strona została pozbawiona możności działania (por. Tadeusz Wiśniewski, Komentarz do art. 379 k.p.c., system informacji prawnej LEX i przywołane tam uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 28 marca 2008r., V CSK 488/07, LEX nr 424315).
Przenosząc powyższy pogląd na grunt przedmiotowej sprawy należało więc zważyć, że fakt niedoręczenia pozwanej odpisu pozwu stanowił naruszenie przepisów postępowania w postaci powoływanych wyżejart. 206 § 1 k.p.c.iart. 133 § 1 k.p.c.). Okoliczność ta jest niewątpliwa i wynika również z ustalenia, że odpis pozwu z załącznikami znajduje się w aktach sprawy. Przewodniczący podczas rozprawy w dniu 24 marca 2014r. nie dostrzegł tego uchybienia i nie doręczył również wówczas odpisu pozwu pozwanej, która mogłaby podjąć merytoryczną obronę, bądź domagać się odroczenia rozprawy. Tymczasem w apelacji pozwana podniosła, że była przekonana, że zajmuje stanowisko w innej sprawie wytoczonej przez ten sam podmiot, gdzie doszło już do doręczenia jej odpisu pozwu (sprawa I C(...)). Oczywiście takiej informacji nie można obiektywnie zweryfikować, ale niewątpliwie uchybienie to wpłynęło na możność strony do działania w postępowaniu, skoro nie wiedziała, czego sprawa dotyczy i jakie zgłoszono wobec niej żądanie. W takim razie należało też uznać, że pozwana nie mogła bronić swych praw w procesie. Doszło więc tym samym do spełnienia wszystkich omawianych przesłanek składających się na pozbawienie pozwanej możności obrony jej praw, a tym samym należało stwierdzić nieważność postępowania, zgodnie zart. 379 pkt 5 k.p.c.
W tym stanie należało uchylić zaskarżony wyrok, znieść z powodu nieważności postępowanie w zakresie rozprawy z dnia 24 marca 2014r. i przekazać sprawę Sądowi Rejonowemu w Iławie do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania odwoławczego, na podstawieart. 386 § 2 k.p.c.w zw. zart. 108 § 2 k.p.c.
W toku ponownego rozpoznania sprawy Sąd podejmie czynności związane z doręczeniem pozwanej odpisu pozwu z załącznikami i dalsze czynności w zależności od stanowiska procesowego pozwanej.