Sąd Okręgowy w Nowym Sączu
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 899/13
Data wyroku: 2014-01-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Katarzyna Kwilosz-Babiś
Słowa kluczowe: Ciężar Dowodu
Podstawa prawna: art. 6 kc

Sygn. akt III Ca 899/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 stycznia 2014 r.

Sąd Okręgowy w Nowym Sączu, Wydział III Cywilny Odwoławczy w składzie
następującym:

Przewodniczący:

SSO Katarzyna Kwilosz-Babiś

Protokolant:

insp. Jadwiga Sarota

po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2014r. w Nowym Sączu
na rozprawie sprawy
z powództwa(...) Banku (...) S.A.wK.
przeciwko małoletnim:S. M.iA. M.działającym przez przedstawicielkę ustawowąE. M.
o zapłatę
na skutek apelacji powoda
od wyroku Sądu Rejonowego w Zakopanem
z dnia 1 października 2013 r., sygn. akt I C 579/13

oddala apelację.

Sygn.akt III Ca 899/13

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 1 października 2013r. (sygn. akt I C 579/13) Sąd Rejonowy w Zakopanem oddalił powództwo (pkt I) oraz zasądził od powoda na rzecz małoletnich pozwanychA. M.iS. M.kwotę 1 217 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania (pkt II), uznając, że roszczenie powoda nie zostało udowodnione.
Powyższy wyrok zaskarżył apelacją w całości powód(...) Bank (...) S.A.z siedzibą wK.oraz wniósł o jego zmianę poprzez uwzględnienie powództwa w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje. Zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że powód nie udowodnił dochodzonego roszczenia, naruszenieart. 6 k.c.poprzez uznanie, że przedstawione przez powoda w sprawie dowody prywatne są nieważne, naruszenie prawa procesowego przez zaniechanie starannego i wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz wydanie wyroku w sytuacji pomięcia wniosków dowodowych zgłoszonych przez powoda.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Nie zachodzą w sprawie uchybienia, które sąd odwoławczy bierze pod uwagę z urzędu, a skutkujące nieważnością postępowania.
W ocenie Sądu Okręgowego zaskarżone orzeczenie jest trafne, a podniesione apelacją zarzuty nie mogą spowodować jego zmiany. Poczynione przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne są prawidłowe, dlatego też Sąd Okręgowy w całości je podziela i przyjmuje za własne.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że forsowane apelacją zarzuty naruszenia prawa procesowego okazały się całkowicie chybione. Po pierwsze wbrew twierdzeniom apelującego Sąd przy wydawaniu rozstrzygnięcia nie pominął zgłaszanych przez powoda dowodów w postaci: wyciągu z ksiąg bankowych z dnia 10 czerwca 2013r., umowy o limit zadłużenia zawartej w dniu 8 października 2003r. oraz wezwań do zapłaty z dnia 12 marca 2013r. (czego wyraz dał w uzasadnieniu wyroku ustalając stan faktyczny m.in. na podstawie wymienionych dokumentów), tym bardziej nie mógł więc pominąć formułowanych przez powoda wniosków dowodowych o dopuszczenie w/w dokumentów jako dowodów w sprawie. Po drugie stan faktyczny został ustalony na podstawie całokształtu materiału dowodowego, w tym przedstawionych przez powoda dokumentów w postaci w/w wyciągu bankowego, umowy o limit zadłużenia i wezwań do zapłaty. Ponieważ Sąd oparł się na wszystkich istotnych dla sprawy dowodach, ocenę swoją uzasadnił logiczną i rzeczową argumentacją, która dodatkowo znajduje osadzenie w przepisach prawa, to Sąd Okręgowy nie widzi powodów, dla których ocena dokonana przez Sąd Rejonowy miałaby zostać podważona. Jak zostało bowiem zauważone w orzecznictwie skuteczne naruszenie przez sądart. 233 k.p.c.może polegać tylko na takiej argumentacji, która podważa przede wszystkim logikę w działaniu sądu. Jeśli bowiem z materiału dowodowego sąd wyprowadza wnioski logicznie poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, to ocena sądu nie narusza reguł swobodnej oceny dowodów i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dawały się wysnuć wnioski odmienne. Jedynie wówczas, gdy brak jest logiki w wysnuwaniu wniosków ze zgromadzonego materiału dowodowego lub gdy wnioskowanie sądu wykracza poza reguły logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona. (m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 28 maja 2013 r. VI ACa 1466/12; wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 9 maja 2013 r. VI ACa 1379/12).
Najistotniejsze zagadanie poruszane w sprawie sprowadzało się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy na podstawie dołączonego do akt wyciągu z ksiąg bankowych z uwidocznionym zadłużeniem pozwanych oraz umowy o limit zadłużenia zostało udowodnione roszczenie powoda o zapłatę kwoty 5 704,04 zł.
Zgodnie z panującą w polskiej procedurze cywilnej ogólną zasadą orzekania żądanie pozwu może zostać uwzględnione jedynie w przypadku jego udowodnienia; nieudowodnienie roszczenia skutkuje oddaleniem powództwa (art. 6 k.c.). Przyjęty model dyspozytywności stron w procesie powoduje, że do formułowania twierdzeń oraz przedstawiania dowodów na ich poparcie zobowiązane są strony tego postępowania, zaś Sąd jedynie wyjątkowo może dopuścić dowód niewskazany przez stronę (art. 232 k.p.c.w zw. zart. 3 k.p.c.). Kwestię udowodnienia faktów w procesie cywilnym reguluje wspomnianyart. 6 k.c., zgodnie z którym ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Inaczej mówiąc strona, która powołuje się na jakiś fakt prawotwórczy, ma obowiązek go udowodnić, inaczej bowiem naraża się na brak skutków prawnych płynących z tego faktu (por. m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 23 października 2012 r., I ACa 563/12).
W niniejszej sprawie powód domagając się od pozwanych zapłaty wywodził, że posiadają oni nieuregulowane zobowiązanie wynikające z pozostawania przez ich poprzednika prawnego w zadłużeniu związanym z zawarciem przez niego umowy o limit zadłużenia. Na tę okoliczność przedstawił dowody w postaci: wyciągu z ksiąg bankowych, na którym uwidoczniono, że pozwani z tytułu nabycia spadku po ojcuP. M.posiadają dług w wysokości 5 704,04 zł, umowy z dnia 8 października 2003r. o limit zadłużenia na koncie bankowym zawartej między poprzednikiem prawnym pozwanychP. M.a powodem oraz przesądowych wezwań do zapłaty. O ile przedmiotowa umowa stanowi dowód tego, że między poprzednikiem prawnym pozwanych a bankiem powstał stosunek zobowiązaniowy, to nie wynika z niej ani wysokość zadłużenia pozwanych, ani przyczyna powstania zadłużenia, ani czas jego powstania (co jest istotne chociażby z punktu widzenia ewentualnego przedawnienia roszczenia). Z kolei wyciąg z ksiąg bankowych zgodnie zart. 95 ust 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. prawo bankowe, Dz.U.2012.1376 w zw. zart. 245 k.p.c.stanowi dowód jedynie tego, że bank złożył oświadczenie o istnieniu wobec pozwanych zadłużenia w wysokości 5 704,04 zł. Ponieważ zaś strona pozwana zaprzeczyła istnieniu po swojej stronie zobowiązania wobec banku, a bank nie przedstawił innych dowodów na poparcie swoich żądań to przyjąć należało, iż roszczenie nie zostało udowodnione (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2013r., V CSK 329/12) i jako takie podlegało oddaleniu, co znalazło odzwierciedlenie w zaskarżonym wyroku.
Nie ma przy tym racji powód twierdząc, że ponieważ z dokumentów dołączonych do pozwu wynika, że po stronie pozwanych istniało wymagalne niespłacone zobowiązanie, to ciężar udowodnienia jego nieistnienia przeszedł zgodnie zart. 6 k.c.na druga stronę i to pozwani powinni wykazać, że „brak jest legitymacji prawnej do utrzymania w mocy nakazu zapłaty”. Otóż zalegający w aktach sprawy nakaz zapłaty z dnia 5 lipca 2013r. został wydany w sprawie w postępowaniu upominawczym, zgodnie zaś zart. 505 § 1 k.p.c.regulującym owo postępowanie w razie prawidłowego wniesienia sprzeciwu nakaz zapłaty traci moc, a przewodniczący wyznacza rozprawę i zarządza doręczenie powodowi sprzeciwu wraz z wezwaniem na rozprawę. Oznacza to, że prawidłowo zaskarżony sprzeciwem nakaz zapłaty wydany w postępowaniu upominawczym traktuje się na dalszym etapie postępowania tak, jakby go nie było, a zastosowanie mają zasady ogólne. Skoro zatem pozwani poprzez skuteczne wniesienie sprzeciwu podważyli moc wydanego w sprawie nakazu zapłaty, to utracił on moc obowiązującą, a dalsze postępowanie toczyło się na zasadach ogólnych, do których – jak zostało wykazane – stosuje się także przepisy o obowiązku udowodnienia roszczenia. W poprzednim stanie prawnym (przed wejściem w życie przepisuart. 95 ust 1a prawa bankowegoi przed wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 marca 2011r., P 7/09) to w istocie do strony pozwanej należało wykazanie, że dochodzona i wykazana przez bank wyciągiem bankowym wierzytelność nie istnieje, wyciąg z ksiąg bankowych korzystał bowiem z mocy dokumentu urzędowego. Jednakże w obecnym stanie prawnym zauważyć można tendencję do zrównywania pozycji banku z pozycją pozostałych podmiotów w obrocie gospodarczym, czego wyrazem jest m.in. wprowadzenie cytowanego ustępu doart. 95 prawa bankowego, w związku z czym do udowodnienia roszczeń banków wynikających z czynności bankowej w przypadku kwestionowania ich istnienia przez druga stronę nie wystarcza załączenie wyciągu z ksiąg bankowych, lecz konieczne jest ścisłe udowodnienie żądania, o czym była już mowa wyżej. Wniesienie sprzeciwu od nakazu zapłaty nie spowodowało przejścia ciężaru dowodu na stronę pozwaną,art. 6 k.c.został zatem przez Sąd Rejonowy zastosowany prawidłowo.
W związku z powyższym apelacja jako niezasadna podlegała oddaleniu na podstawieart. 385 k.p.c.

(...)