Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Cz 42/14
Data wyroku: 2014-03-27 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Piotr Starosta
Słowa kluczowe: Skarga Na Czynności Komornika
Podstawa prawna: art. 762 § 1 k.p.c.

Sygn. akt II Cz 42/14

POSTANOWIENIE
Dnia 27 marca 2014 roku
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny - Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący : SSO Piotr Starosta
po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2014 roku w Bydgoszczy
na posiedzeniu jawnym
sprawy z wniosku wierzyciela:M. K.przeciwko dłużnikowi:A. Ł.
o: świadczenie pieniężne
w przedmiocie skargi dłużnika na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym wB.J. K.w sprawie Km 4763/13 z dnia03.07.2013 r. polegającą na nałożeniu na niego grzywny w kwocie 2.000 zł.
na skutek zażalenia dłużnika
na postanowienie Sądu Rejonowego w Szubinie VI Zamiejscowego Wydziału
Cywilnego z siedzibą w Nakle nad Notecią z dnia 7 listopada 2013 r.
sygn. akt V Co 1220/13
postanawia:

oddalić zażalenie.

1
II Cz 42/14

UZASADNIENIE
DłużnikA. Ł.wniósł skargę na czynności KomornikaJ. K.działającego przy Sądzie Rejonowym wB.w sprawie Km 4763/13 z dnia 03.07.2013 r., polegającą na nałożeniu na niego grzywny w kwocie 2.000 zł.
Postanowieniem z dnia 7 listopada 2013 r. Sąd Rejonowy w Szubinie V Zamiejscowy Wydział Cywilny z siedzibą w Nakle nad Notecią oddalił skargę .
Sad Rejonowy ustalił i zważył co następuje : WierzycielM. K.złożył wniosek do KomornikaJ. K.działającego przy Sądzie Rejonowym wB.o wyegzekwowanie postanowienia rut. Sądu z 28.03.2013r. w przedmiocie zabezpieczenia powództwa o odszkodowanie . W postanowieniu tym Sąd udzieliłM. K.zabezpieczenia poprzez zajęcie ciągnika markiV.onr rej. (...)do kwoty 7.162,55 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wymagalności do dnia wydania postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia, przysługującej powodowi z wyroku wydanego w sprawie VII P 756/11 i VII P 243/12 , wydanych przez Sąd Rejonowy wB.(...)Wydział(...), z tytułu należności głównej z ustawowymi odsetkami, do czasu prawomocnego zakończenia tej sprawy V C 426/13.
Pismem z dnia 02.04.2013r. dłużnik został wezwany do podstawienia pojazdu pod kancelarię komornika lub wpłaty do depozytu kwoty podlegającej zabezpieczeniu. W dniu 17.04.2013r. asesor komorniczy osobiście udał się do miejsca zamieszkania dłużnika naul. (...)lecz go nie zastał. Wezwanie dla niego odebrałaA. T.- pracownica ojca dłużnika -pod adresem(...), gdzie mieści się siedziba firmy dłużnika.
Pismem z dnia 21.05.2013r. komornik na podstawieart. 761 k.p.c.ponownie wezwał dłużnika do osobistego stawiennictwa w jego kancelarii w terminie 7 dni Jednocześnie komornik w piśmie zawarł pouczenie , że w przypadku nieuzasadnionego niestawiennictwa lub nie złożenia wyjaśnień na piśmie zostanie nałożona grzywna w wysokości do 2.000 zł, a następnie zostaną podjęte czynności w asyście Policji oraz ślusarza celem przymusowego otwarcia lokalu , schowków oraz przeszukania rzeczy w trybieart. 814 k.p.c.Nadto w tym piśmie komornik pouczył dłużnika o konieczności powiadamiania go o każdej zmianie jego

2
miejsca zamieszkania także pod rygorem nałożenia grzywny. Wezwanie dla dłużnika w jego miejscu zamieszkania odebrał w dniu 23.05.2013r. jego ojciecW. Ł.. Pomimo upływu zakreślonego terminu dłużnik nie stawił się w kancelarii komornika i nie złożył wyjaśnień . Dlatego też postanowieniem z 03.07.2013r. komornik nałożył na dłużnika grzywnę w kwocie 2.000 zł. Zgodnie zart.761 § 1 k.p.corgan egzekucyjny może żądać od uczestnika postępowania złożenia wyjaśnień oraz zasięgnąć od organów administracji publicznej maklerskich . organów wykonujących zadania z zakresu administracji publicznej , organów podatkowych, organów rentowych , banków , spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych , przedsiębiorstw maklerskich, organów spółdzielni mieszkaniowych, zarządów wspólnot mieszkaniowych oraz innych podmiotów zarządzających mieszkaniami i lokalami użytkowymi* jak -również innych instytucji i osób nieuczestniczących w postępowaniu informacji niezbędnych do prowadzenia egzekucji.
Natomiast zgodnie zart. 762§ 1 k.p.cza nieuzasadnioną odmowę udzielenia organowi egzekucyjnemu wyjaśnień lub informacji przewidzianych wart. 761albo za udzielenie informacji lub wyjaśnień świadomie fałszywych osoba odpowiedzialna może być na wniosek wierzyciela lub z urzędu ukarana przez organ egzekucyjny do 2.000 zł. Grzywną taką może być również ukarany dłużnik, który zaniedba obowiązku powiadomienia o zmianie miejsca swojego pobytu.
Z akt sprawy wynika, że wezwanie dla dłużnika odebrał w dniu 23.05.2013 r. jego ojciecW. Ł..
Zgodnie zart. 138 § 1 k.p.cjeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo sądowe dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu, dozorcy domu lub sołtysowi, jeżeli osoby te nie są przeciwnikami adresata w sprawie i podjęły się oddania mu pisma.
Sąd uznał, że fakt, iż dłużnik w maju 2013r. przebywał przez pewien czas w trasie za granicą nie ma znaczenia w niniejszej sprawie . Należy bowiem podkreślić , iż komornik dokonał prawidłowego doręczenia wezwania dłużnikowi zgodnie zart. 138 § 1 k.p.cw zw. zart. 142§ 1 k.p.c.Wezwanie to odebrał ojciec dłużnika. Skoro ojciec dłużnika-W. Ł.jako dorosły domownik odebrał wezwanie dla syna , to zgodnie zart. 138§ 1 k.p.cpodjął się oddania mu tego pisma .Sam dłużnik potwierdził, że ojciec w tym czasie mieszkał razem z nim naul. (...). Nadto dłużnik wskazał, że utrzymuje z ojcem dobre kontakty i gdy wraca z trasy to widuje się z nim co drugi dzień. Poza tym jego ojcu znane są zarówno problemy dłużnika jak i jego matki, gdyż występował jako jego pełnomocnik przed tut. sądem

3
w innych sprawach. Okoliczność ta jest także Sądowi znana z urzędu z racji prowadzenia spraw z udziałem całej rodzinyA. Ł.tj. jego matkiM. Ł. (1), ojcaW. Ł.i brataM. Ł. (2).
Sąd nie dał wiary dłużnikowi, który twierdził, że ojciec zapomniał przekazać mu wezwania, z powodu bałaganu w dokumentach , nad którym nie panował . Kolejne bowiem wezwanie i postanowienie o ukaraniu grzywną kierowane do dłużnika w sprawie Km 4763/13 również odebrał jego ojciec , na które dłużnik zareagował w terminie. Dlatego też niewiarygodne były wyjaśnienia dłużnika, który twierdził, że o kolejnym wezwaniu dowiedział się od brata. Nadto z racji rozpoznania skargi matki dłużnika -M. Ł. (1)-w sprawie V Co 1221/13 Sądowi wiadomo jest , że tego samego dniaW. Ł.odebrał identyczne wezwanie od tego samego komornika dla żony, które jej przekazał . Zatem niewiarygodne .jest,_aby-z powodu bałaganu miał zagubić tylko wezwanie dla syna. Poza tym dłużnik twierdził, że już w 2012r. nie kazał ojcu odbierać urzędowych korespondencji. Gdyby tak było , to dłużnik zadbałby o jej doręczanie w chwili kiedy wyjeżdżał służbowo za granicę . Natomiast dłużnik tego nie uczynił, a nadto ojciec dłużnika po tej dacie także odbierał za niego korespondencję w innych sprawach , w których nawet go reprezentował przed tut. Sądem. Nadto z wyjaśnień samego dłużnika wynika, że w ogóle nie zamierza on umożliwić wykonania postanowienia o zabezpieczeniu powództwa ani tym bardziej spełnić świadczenia należnego wierzycielowi, gdyż pomimo prawomocnego wyroku tut. Sądu wydanego w sprawie I C 173/11 i postanowienia wydanego w sprawie V C 426/13 nie czuje się wobec niego zobowiązany. Dlatego też Sąd uznał, iż fakt, że dłużnik nie zareagował na wezwanie komornika w trybieart. 761 k.p.c.wynika ze świadomego lekceważenia orzeczenia Sądu wydanego w sprawie wierzycielaM. K.przeciwko dłużnikowiA. Ł.. Sądowi z urzędu wiadomo jest - z racji prowadzenia sprawy I C 173/11- , że wierzyciel uzyskał już prawomocny, korzystny wyrok przeciwko dłużnikowiA. Ł.w trybie skargi pauliańskiej. Mimo toA. Ł.obecnie zbył pojazd będący przedmiotem tamtego postępowania na rzecz brataM. Ł. (2), co zmusiło powoda do wytoczenia kolejnego powództwa. Zresztą dłużnik sam w wyjaśnieniach potwierdził, że pojazd którego dotyczyło orzeczenie w sprawie I C 173/11 sprzedał bratu , żeby się go pozbyć , ponieważ pojazd ten sprawiał mu za dużo problemów .
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, iż dłużnik działał w porozumieniu z ojcem i świadomie nie stawił się u komornika , gdyż pomimo wykonalnych orzeczeń tut. Sądu w ogóle nie czuje się zobowiązany wobec wierzycielaM. K.. Dlatego też w ocenie Sądu działanie komornika o ukaraniu grzywną należało uznać za

4
prawidłowe. W związku z tym Sąd skargę dłużnika oddalił.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł dłużnik domagając się :

1
zmiany zaskarżonego postanowienia Sądu Rejonowego w Szubinie poprzez uwzględnienie skargi dłużnika na czynność Komornika,

2
ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania,

3
zasądzenia od wierzyciela na rzecz dłużnika zwrotu kosztów postępowania w obu instancjach.

W uzasadnieniu swojego zażalenia skarżący podniósł, że w maju bieżącego roku przebywał służbowo poza granicami kraju i powrócił do swego domu po terminie, na który był wzywany do osobistego stawiennictwa w Kancelarii Komornika wB.. W czasie swego pobytu za-granieą-nie miał żadnego kontaktu z ojcem, więc nie mógł wiedzieć o odebranej dla niego korespondencji. Obciążanie winą za to, że ojciec dłużnika nie przekazał mu informacji o wezwaniu z 21.05.2013 r. jest niczym nieuzasadnione. Podobnie, ze względu na konsekwencje, trudno uznać twierdzenia Sądu, że dłużnik działał w porozumieniu ze swym ojcem i celowo odmówił złożenia wyjaśnień przed Komornikiem w trybieart. 761 § 1 k.p.c.Nie sposób również uznać, że dłużnik wyczerpał przesłankę zart. 762 § 1 k.p.c, a mianowicie że bezzasadnie odmówił Komornikowi udzielenia wyjaśnień i informacji. Stosowanie domniemań w tym zakresie, w/ okolicznościach sprawy jest nieuprawnione i nieuzasadnione. Nie można również dłużnikowi zarzucić naruszeniaart. 761 § 3 k.p.c.który nakłada na niego obowiązek powiadamiania Komornika o zmianie swego miejsca pobytu na okres trwający ponad 30 dni. Pobyt dłużnika poza granicami kraju nie trwał aż tak długo. Grzywna ze swej istoty jest niewątpliwie karą i może być oparta jedynie na zasadzie ewidentnej i nie budzącej wątpliwości winy sprawcy, której dłużnikowi nie można w żaden sposób przypisać, a w okolicznościach sprawy nie można jej nie oceniać. Komornik nie ma obowiązku wysłuchania dłużnika przed wydaniem swego postanowienia o ukaraniu go grzywną jednak z uwagi na charakter i maksymalną dolegliwość zastosowanej sankcji, powinien to uczynić. Komornik winien wykazać winę dłużnika w przedmiocie stosowanych, przez niego sankcji, a także konieczność jej stosowania. Należy wreszcie podnieść, że w przedmiotowej sprawie Komornik nałożył na dłużnika grzywnę w maksymalnej wysokości, a Sąd Rejonowy nie dopatrzył się w tym żadnej nieprawidłowości, ani słowem nie ustosunkowując się, jak ocenił tego zasadność.
Sąd Okręgowy zważył co następuje: zażalenie dłużnika nie jest zasadne.
5
Sąd Rejonowy bardzo wnikliwie rozpoznał skargę dłużnika na postanowienie komornika o ukaraniu jego grzywną w kwocie 2000 złotych i swoje stanowisko bardzo szczegółowo uzasadnił. Należy zauważyć , że przed wydaniem zaskarżonego postanowienia sąd pierwszej instancji na posiedzeniu w dniu 7 listopada 2013 roku -zgodnie z treściąart. 768 k.p.c.-przesłuchał dłużnika dając mu możliwość przedstawienia okoliczności uniemożliwiających stawienie się w kancelarii komornika - zgodnie z wezwaniem - i złożenie wyjaśnień . Sąd Rejonowy ocenił treść tych wyjaśnień , w powiązaniu z innymi dowodami , nie naruszając granic zakreślonych wart. 233§ lk.p.c. i słusznie uznał , że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W istocie rzeczy treść zażalenia jest wyłącznie polemiką z ustaleniami sądu pierwszej instancji i stanowi próbę odmiennej oceny dowodów nie znajdującą uzasadnienie w aktach sprawy.
Należy zauważyć , że grzywna wymierzana jest przez organ egzekucyjny z urzędu lub na wniosek wierzyciela. Sankcja ta może być zastosowana, gdy łącznie zostaną spełnione dwie przesłanki . Na osobie, do której organ egzekucyjny zwrócił się o złożenie wyjaśnień lub o udzielenie informacji, spoczywa ciężar złożenia wyjaśnień lub udzielenia informacji na podstawie art. 761k.p.c. i osoba ta bez uzasadnienia odmówiła złożenia wyjaśnień lub udzielenia informacji albo świadomie udzieliła informacji lub wyjaśnień fałszywych. Obie te przesłanki zostały spełnione a zatem grzywna nie została nałożona przez komornika z naruszeniem art. 762§lk.p.c.
Sąd Rejonowy po wysłuchaniu dłużnika słusznie uznał, że skarga na postanowienie komornika o ukaraniu grzywną jest nieuzasadniona. Wbrew twierdzeniu skarżącego sąd pierwszej instancji nie musiał wyjaśniać dlaczego ukaranie grzywną w kwocie 2000 złotych uznał za zasadne skoro dłużnik negował jedynie sam fakt istnienia podstaw do ukarania a nałożona grzywna mieści się w granicach zakreślonych w art. 762§lk.p.c.
Zauważyć jednak należy , że sąd pierwszej instancji oceniając zachowanie dłużnika wskazał jednocześnie , że działał on w porozumieniu z ojcem i świadomie nie stawił się u komornika , gdyż pomimo wykonalnych orzeczeń Sądu w ogóle nie czuje się zobowiązany wobec wierzycielaM. K.. W ocenie Sądu Okręgowego w sposób dostateczny uzasadnia to nałożenie grzywny w wysokości 2000 złotych .
Z przytoczonych względów Sąd Okręgowy zażalenie dłużnika na podstawieart. 385 k.p.c.w związku zart. 397 k.p.c.oddalił.