Sąd Apelacyjny w Poznaniu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 248/14
Data wyroku: 2014-12-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: do Jarosław Komorowski, Maciej Świergosz, Grzegorz Nowak
Słowa kluczowe: Przedawnienie Karalności
Podstawa prawna: art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 grudnia 2014r.
Sąd Apelacyjny w Poznaniu w II Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący: SSA Maciej Świergosz (spr)
Sędziowie: SSA Grzegorz Nowak
SSO del. do SA Jarosław Komorowski
Protokolant: st.sekr.sąd. Magdalena Ziembiewicz
przy udziale Prokuratora Prok. Apel. Piotra Urowskiego
po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2014r. sprawy :
J. N.((...))
oskarżonego zart.291 § 1 kkiart.270 § 1 kk
z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu
z dnia 4.04.2014r. ( sygn. akt III K 164/11 )

1
przyjmując, że czyny zarzucane oskarżonemu miały miejscew okresie od 30.11.1994r. do 5.12.1994r. (pkt 9zaskarżonego wyroku) i od 2 do 5.12.1994r. (pkt 10 zaskarżonego wyroku), na podstawieart.17 § 1 pkt 6 kpkw zw. zart.439 § 1 pkt 9 kpkuchyla zaskarżony wyrok w zakresie dot.J. N.i umarza postępowanie karne o czyny zart.291 § 1 kkiart.270 § 1 kkprzypisane temu oskarżonemu w pkt 9 i 10 zaskarżonego wyroku,

2
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.T. G.kwotę 738 zł; (siedemset trzydzieści osiem), w tym VAT, z tytułu zwrotu kosztów nieopłaconej nawet w części pomocy prawnej udzielonej oskarżonemuJ. N.z urzędu w postępowaniu odwoławczym,

3
kosztami postępowania za obie instancje obciąża Skarb Państwa.

    Jarosław Komorowski Maciej Świergosz Grzegorz Nowak

UZASADNIENIE
J. N.stanął przed Sądem oskarżony o popełnienie następujących przestępstw :

I
w dniach 21 i 28 listopada 1994 r. wW.iP.działając wspólnie i w porozumieniu zL. J.,M. P.,Z. B.,J. L.iM. J.wpłacając zaliczkę w kwocie 25.000 zł wyłudził 258 telewizorów(...)o łącznej wartości 195.403,01 zł na szkodęfirmy (...) LTDz siedzibą wW.,

tj. o przestępstwo zart. 205§ 1 dkk

II
w grudniu 1994 r. wP.posługiwał się podrobionymifakturami VAT nr (...)stwierdzającymi iż telewizorymarki T.zostały sprzedane przez(...)ul. (...)wW.wiedząc o tym, iż firma taka nie istniejew rzeczywistości,

tj. o przestępstwo zart. 265 § 1 dkk

*****************
Wyrokiemz dnia 4.04.2014r. Sąd Okręgowy w Poznaniu ( III K 164/11 ) orzekł co następuje :

1
w ramach czynu opisanego w punkcie V części wstępnej wyrokuJ. N.uznał za winnego tego, że w okresie od listopada do grudnia 1994 r. wP.pomagał w zbyciu 258 telewizorów(...)o łącznej wartości 195 403,01 zł poprzez wyszukiwaniei znajdowanie nabywców tych telewizorów, wiedząc, że telewizory te pochodzą z przestępstwa na szkodęfirmy (...) LTDz siedzibą wW., tj. przestępstwa zart. 291 § 1 kki za to na podstawieart. 291 § 1 kkorazart. 33 § 2 kkwymierzył mu karę1 (jednego) roku pozbawienia wolności oraz karę grzywny w liczbie128 (stu dwudziestu ośmiu) stawek dziennych, na podstawieart.33§3 k.k.ustalając wysokość jednej stawki dziennej na 50 (pięćdziesiąt) złotych (pkt 9),

2
oskarżonegoJ. N.uznał za winnego czynu opisanegow pkt VI wyroku tj. przestępstwa zart. 270§ 1 kki za to na podstawieart. 270§ 1 kkwymierzył oskarżonemu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności (pkt 10),

3
na podstawieart. 85 kkiart. 86§1 kkwymierzone oskarżonemuJ. N.kary pozbawienia wolności połączył i wymierzył mu karę łączną 1 (jednego) roku pozbawienia wolności (pkt 11),

4
na podstawieart. 69§1 i §2 k.k.orazart.70§ 1 pkt 1 k.k.warunkowo zawiesił wykonanie wymierzonej oskarżonemuJ. N.kary łącznej pozbawienia wolności na okres 3 (trzech) lat próby (pkt 12),

5
na podstawieart.63§1 k.k.zaliczył oskarżonemuJ. N.na poczet kary grzywny okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie w okresie 21.02.1995r. do 25.04.1995r. przyjmując, że jeden dzień pozbawienia wolności jest równoważny dwóm stawkom dziennym grzywny i uznając karę grzywny za wykonaną w całości ( pkt 13c ),

6
na podstawie§14 ust.2 pkt 3,4,5, §16 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzęduzasądził od Skarbu Państwa na rzecz: adw.T. G.kwotę 8.309,88 złotych brutto tytułem wynagrodzenia za obronę udzieloną z urzędu oskarżonemuJ. N.( pkt 16 ),

7
na podstawieart. 624 §1 kpkzwolnił oskarżonego od obowiązku zwrotu Skarbowi Państwa kosztów sądowych i na podstawieart. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnychzwolnił go od opłaty (pkt 17 ).

*****************
Z wyrokiem tym nie zgodził sięobrońca oskarżonegoJ. N., z urzędu adw.T. G.( vide: k.13018-13021 ), który zaskarżył go w części dot. ww. oskarżonego.
Powołując się na treśćart.438 pkt 3 kpkapelujący zarzucił temu orzeczeniu :

1
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na treść orzeczenia polegający na przyjęciu,że oskarżony wiedział, że telewizory przy których zbyciu pomagał pochodziły z czynu zabronionego,

2
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na treść orzeczenia polegający na przyjęciu,że oskarżony wiedział, żefirma (...)nie istniejea w konsekwencji, że był świadomy, żefaktury VAT o nr (...)nie zostały wystawione przezfirmę (...).

Reasumując, obrońca wniósł o :

1
uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowiI instancji do ponownego rozpoznania,

2
zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy kosztów obronyz urzędu w postępowaniu odwoławczym.

W dniu 9.09.2014r. do Sądu Okręgowego w Poznaniu wpłynęłopismo oskarżonegoJ. N.zatytułowane „apelacja” ( vide: k.13007-13008 ). Z uwagi na brak podpisu wezwano ww. do usunięcia braków formalnych. Mimo upływu zakreślonego terminu oskarżony braku nie usunął aż do dnia dzisiejszego.
Na rozprawie apelacyjnejobrońcaskorygował swoje wnioski. Podnosząc, że odpowiednio w dniach 28.11.2014r. i 1.12.2014r. nastąpiło przedawnienie karalności czynów oskarżonego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania karnego. Określając termin przedawnienia skarżący odwoływał się do treści wyroku Sądu Najwyższegoz dnia 4.12.2007r. ( IV KK 281/07 ).

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje :

Apelacja obrońcy oskarżonego okazała się konieczna, a wnioski wyrażone na rozprawie odwoławczej – co do zasady - słuszne.
Zgodnie z treściąart.439 § 1 pkt 9 kpkniezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia sąd odwoławczy uchyla zaskarżone orzeczenie, jeżeli zachodzi jedna z okoliczności wyłączających postępowanie, określonych wart.17 § 1 pkt 5, 6 i 8-11 kpk. Sytuacja taka miała miejsce w przedmiotowej sprawie albowiem doszło do przedawnienia karalności obu czynów zarzucanych oskarżonemu (art.17 § 1 pkt 6 kpk).
Jak już wcześniej wspomniano Sąd Okręgowy przypisał oskarżonemuJ. N.sprawstwo w zakresie czynów zart.291 § 1 kkiart.270 § 1 kk, popełnionych odpowiednio od listopada do grudnia 1994r.( pkt 9 zaskarżonego wyroku ) i w grudniu 1994r. ( pkt 10 zaskarżonego wyroku ). Ustalenia w zakresie czasu w jakim miały miejsce oba te zdarzenia są jednak nieprecyzyjne. Wbrew obawom obrońcy wyrażanym na rozprawie apelacyjnej zgromadzone w sprawie materiały w postaci przede wszystkim faktur dokumentujących sprzedaż przedmiotowych telewizorów pozwalają jednak określić precyzyjnie, a nie szacunkowo, czy orientacyjnie, kiedy miało to miejsce. Nie ma więc w tym zakresie zastosowania zasada in dubio pro reo, przywoływana przez obrońcę w dniu 11.12.2014r. w ślad za wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 4.12.2007r. ( IV KK 281/07 ). Transakcja pomiędzyfirmami (...)miała miejsce 30.11.1994r., a kolejna pomiędzy(...)a SUPER TEAM w dniach 2, 3 i 5.12.1994r.To w trakcie tej drugiej oskarżony miał posłużyć się podrobionymi dokumentami. W tej sytuacji należało uznać, że pierwszy z zarzucanych oskarżonemu czynów ( zart.291 § 1 kk) miał miejsce w okresie od 30.11.1994r. do 5.12.1994r., a drugi ( zart.270 § 1 kk) w okresie od 2 do 5.12.1994r. Uwzględniając ww. daty należało też na nowo określić termin przedawnienia karalności tych czynów, mając przy tym na uwadze zarówno treśćart.4 § 1 kk, jak iart.15pwkk. Ten ostatni stanowi bowiem, że do czynów popełnionych przed wejściem w życieKodeksu karnego z 1997r.stosuje się przepisy tego kodeksu o przedawnieniu i zatarciu skazania, chyba że termin przedawnienia już upłynął. Odpowiednikiem przestępstw zart.291 § 1 kkiart.270 § 1 kkbyły wkodeksie karnym z 1969r.odpowiednio przepisyart.215 § 1 dkkiart.265 § 1 dkk. Zważywszy na fakt, że aktualnie obowiązujące przepisy są względniejsze pod względem zagrożenia ustawowego od tych obowiązujących tempore criminis Sąd Apelacyjny miał na względzie cyt. uprzednio regulacje zawarte wKodeksie karnym z 1997r.
Wart.101 § 1 pkt 3 kkustawodawca przyjął, że karalność przestępstwa ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło 10 lat. Dotyczy to występków zagrożonych – jak w niniejszej sprawie – karą pozbawienia wolności przekraczającą 3 lata, a nie przekraczającą 5 lat. Okres ten ulega wydłużeniu o kolejne 10 lat, jeżeli w okresie przewidzianym wart.101 kkwszczęto postępowanie in personam. Fakt ten zaistniał w przedmiotowej sprawie, a więc oba czyny zarzucane oskarżonemu objęte są 20 letnim okresem przedawnienia karalności. Zważywszy, że czyny opisane w pkt 9i 10 zaskarżonego wyroku zakończyły się 5.12.1994r. uznać należy,iż z dniem 6.12.2014r. nastąpiło ich przedawnienie. Konstatacja ta doprowadzić musiała do uchylenia zaskarżonego wyroku odnośnieJ. N.i umorzenia wobec niego postępowania karnego.
Okosztach obrony z urzęduza postępowanie odwoławcze Sąd Apelacyjny orzekł na podstawieart.29 ust.2 ustawy z dnia 26 maja 1982r. prawo o adwokaturze( tj. Dz.U. Nr 16, poz. 124 z późn.zm. ) i§ 1 pkt 1 i 3,§ 2 ust.1-3, § 14 ust.2 pkt 5, § 19 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu( Dz.U. Nr 163, poz.1348 z późn. zm. ).Z tego też tytułu sąd zasądził na rzecz adw.T. G.kwotę 738 zł;( w tym VAT ).
Okosztach postępowania za obie instancjeSąd Apelacyjny orzekł na podstawieart.634 kpk,art.632 pkt 2 kpk, obciążając nimi – z uwagi na treść wyroku umarzającego postępowanie – Skarb Państwa.

      Jarosław Komorowski Maciej Świergosz Grzegorz Nowak