Sąd Apelacyjnywe Wrocławiu
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 1137/14
Data wyroku: 2014-12-16 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Elżbieta Kunecka, Ireneusz Lejczak, Jarosław Błaszczak
Słowa kluczowe: Wysokość Emerytury, Kapitał Początkowy
Podstawa prawna: art. 111 ust. 1 pkt 2 FUS

Sygn. akt III AUa 1137/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 grudnia 2014 r.
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu
Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Elżbieta Kunecka

Sędziowie:

SSA Ireneusz Lejczak (spr.)
SSA Jarosław Błaszczak

Protokolant:

Katarzyna Sypień

po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2014 r. we Wrocławiu
na rozprawie
sprawy z wnioskuW. K.
przeciwko  Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.
o ustalenie wartości kapitału początkowego i przeliczenie emerytury
na skutek apelacjiW. K.
od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w Jeleniej Górze
z dnia 12 marca 2014 r. sygn. akt VII U 191/13

o d d a l a apelację.

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 12 marca 2014 r. Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie wnioskodawcyW. K.od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.z dnia 18 października 2012 r. i 26.10.2012 r. ustalających wysokość kapitału początkowego i wysokość emerytury wnioskodawcy.
Rozstrzygnięcie powyższe Sąd I instancji oparł na następująco ustalonym stanie faktycznym:
Decyzją z dnia 7 kwietnia 1999 r. przyznano wnioskodawcy prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Wnioskodawca miał prawo do renty, najpierw z tytułu częściowej, a następnie z tytułu całkowitej niezdolności do pracy do dnia 31 lipca 2012 r.
Decyzją z dnia 12 września 2012 r. przyznano wnioskodawcy zaliczkę na poczet emerytury przysługującej od dnia 27 lipca 2012 r. tj. od osiągnięcia wieku emerytalnego. Następnie decyzją z dnia 26 października 2012 r. ustalono wysokość emerytury na kwotę 2.119,95 zł. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład uwzględnił 36 lat, miesiąc i 14 dni okresów składkowych oraz rok, 10 miesięcy i 24 dni okresów nieskładkowych. Nie uwzględnił okresów: od 15 czerwca 1972 r. do 19 czerwca 1972 r. z uwagi na nieopłacenie składki na ubezpieczenia społeczne oraz od 17 sierpnia 1974 r. do 22 sierpnia 1974 r., od 3 listopada 1989 r. do 4 listopada 1989 r. oraz 22 września 1989 r. jako okresy urlopów bezpłatnych. Świadczenie zostało wyliczone na podstawieart. 183 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tj. Dz. U. z 2009 r., nr 153, poz. 1227 ze zm.) na kwotę 2119,95 zł.
Kapitał początkowy wnioskodawcy został ustalony decyzją z dnia 18 października 2012 r. na kwotę 154363,22 zł. Do ustalenia kapitału początkowego Zakład nie uwzględnił okresu od 15 czerwca 1972 r. do 19 czerwca 1972 r., ponieważ za ten okres nie została opłacona składka na ubezpieczenie społeczne. Nie uwzględniono okresów przebywania przez wnioskodawcę na urlopach bezpłatnych: od 18 sierpnia 1974 r. do 22 sierpnia 1974 r., od 22 września 1989 r. do 22 września 1989 r. i od 3 listopada 1989 r. do 4 listopada 1989 r. Ponadto nie uwzględniono okresu od 1 września 1998 r. do 31 grudnia 1998 r., ponieważ zasiłek chorobowy po ustaniu zatrudnienia nie został wypłacony. W związku z przejściem wnioskodawcy na emeryturę, decyzją z dnia 18 października 2012 r. przeliczono kapitał początkowy wnioskodawcy, ustalając jego wysokość po uwzględnieniu dodanego okresu składkowego, na kwotę 172523,23 zł.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie wypłacił wnioskodawcy zasiłku chorobowego za okres od 1 września 1998 r. do 8 stycznia 1999 r.
Do ustalenia wysokości emerytury Zakład Ubezpieczeń Społecznych uwzględnił wynagrodzenie m.in. z lat 1980 – 1989. Do wyliczenia wskaźnika wysokości podstawy wymiaru przyjęto 20 lat kalendarzowych, wybranych z całego okresu zatrudnienia.
Sąd I instancji, opierając się na ustalonym w sprawie stanie faktycznym uznał, że odwołanie wnioskodawcy jest niezasadne.
Wnioskodawca ostatecznie kwestionował nie uwzględnienie do okresów ubezpieczenia okresu zasiłkowego od 1 września 1998 r. do 31 grudnia 1998 r. Ponadto domagał się wyliczenie wysokości emerytury z 10 kolejnych lat od 1980 r. do 1989 r.
W zakresie nie uwzględnienia okresu zasiłkowego od 1 września 1998 r. do 31 grudnia 1998 r. Sąd Okręgowy zważył, że decyzją z dnia 7 kwietnia 1999 r. przyznano wnioskodawcy prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, od dnia 1 czerwca 1998 r. świadczenie przyznano na podstawie wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 29 stycznia 1999 r., sygn. akt VIIIU 4515/98. Wyrok wpłynął do ZUS w dniu 22 marca 1999 r. Okoliczności powyższe wskazują, że w okresie od 1 września 1998 r. do 31 grudnia 1998 r. wnioskodawca miał przyznane prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy mimo, że faktycznie świadczenie zostało mu przyznane dopiero wyżej powołanym wyrokiem Sądu Okresowego we Wrocławiu. Zgodnie z treściąart. 13 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa(tj. Dz. U. z 2014 r., poz. 156), obowiązującej w dacie przyznania wnioskodawcy prawa do emerytury i ustalania wysokości kapitału początkowego, zasiłek chorobowy z tytułu niezdolności do pracy powstałej w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, jak i z tytułu niezdolności do pracy powstałej po ustaniu tytułu ubezpieczenia nie przysługuje za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli osoba niezdolna do pracy ma ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy. Okres zasiłkowy nie może zatem zostać wnioskodawcy zaliczony do okresów ubezpieczenia niezależnie od tego, czy w tym okresie świadczenie było wypłacone czy też nie. Faktem jest, że w spornym okresie toczyło się postępowanie o przyznanie prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, ale nie ma żadnych dowodów na to, że świadczenie zostało wnioskodawcy wypłacone. Okoliczność ta nie ma jednak znaczenia w kontekście powołanej wyżejustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, w związku z tym, że wnioskodawca miał ostatecznie w spornym okresie przyznane prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Nadmienić należy, że również wcześniej obowiązujące przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1974r. o świadczeniach pieniężnych z zabezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 1983 r., Nr 30, poz. 143 ze zm.), uchylone z dniem1 września 1999 r. również nie przewidywały możliwości przyznania zasiłku chorobowego dla osoby która przeszła na emeryturę lun rentę (art. 6 ust. 2 pkt 2).
Sąd Okręgowy ocenił dalej, że strona pozwana prawidłowo wyliczyła wysokość świadczenia wnioskodawcy na podstawie art. 183 ustawy o emeryturach i rentach. Do wysokości ustalenia wysokości świadczenia strona pozwana uwzględniła wynagrodzenie wnioskodawcy za lata 1980 – 1989. Wskazać należy, ze wnioskodawca od 1998 r. ma przyznane prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wniosek o emeryturę złożył w dniu 3 lipca 2012 r. Wyliczenie emerytury z lat 1980 - 1989 nie jest możliwe, ponieważ z treści art. art. 15 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach wynika, że podstawę wymiaru emerytury stanowi podstawa wymiaru składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w okresie 10 lat kalendarzowych, wybranych przez zainteresowanego z ostatnich 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok, w którym zgłoszono wniosek o emeryturę. Okres, którego uwzględnienia domaga się wnioskodawca, nie mieści się w przedziale ostatnich 10 lat od daty złożenia wniosku o emeryturę.
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy oddalił odwołanie wnioskodawcy (art. 47714§ 1 kpc).
Powyższy wyrok zaskarżył wnioskodawca, podnosząc, że za okres od dnia 1 września 1998 r. do dnia 31 grudnia 1998 r. został mu wypłacony zasiłek chorobowy przezZakład (...)wW., co potwierdza zaświadczenie z dnia 12 kwietnia 1999 r. Nadto podniósł, że decyzje organu rentowego zawierają różne wysokości kapitału początkowego.
Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i ponowne rozstrzygnięcie sprawy.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja wnioskodawcy jest bezzasadna.
Sąd Okręgowy w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, zaś w swych ustaleniach i wnioskach nie wykroczył poza ramy swobodnej oceny wiarygodności i mocy dowodów wynikające z przepisuart. 233 kpc, nie popełnił też błędów w rozumowaniu w zakresie zarówno ustalonych faktów, jak też ich kwalifikacji prawnej, albowiem prawidłowo zinterpretował i zastosował odpowiednie przepisy prawa. Sąd Apelacyjny podziela argumenty zawarte w uzasadnieniu Sądu Okręgowego i przyjmuje je za własne.
W sprawie sporna kwestia sprowadzała się do ustalenia, czy okres pobierania przez wnioskodawcę zasiłku chorobowego w okresie od dnia 1 września 1998 r. do dnia 31 grudnia 1998 r. podlega uwzględnieniu przy ustaleniu wysokości kapitału początkowego.
Zgodnie zart. 174 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 z późn. zm.) dla ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 r., którzy przed dniem wejścia w życie ustawy opłacali składki na ubezpieczenie społeczne lub za których składki opłacali płatnicy składek, ustala się kapitał początkowy. Kapitał początkowy stanowi równowartość kwoty obliczonej według zasad określonych w przepisieart. 174, pomnożonej przez wyrażone w miesiącach średnie dalsze trwanie życia ustalone zgodnie z przepisem art. 26 ust. 3. Wartość kapitału początkowego ustala się na dzień wejścia w życie ustawy, czyli 1 styczeń 1999 r. W myśl art. 174 ust. 1 ustawy kapitał początkowy ustala się na zasadach określonych w przepisie art. 53, z uwzględnieniem ust. 2 – 12. Zgodnie z ust. 2 przy ustalaniu kapitału początkowego przyjmuje się przebyte przed dniem wejścia w życie ustawy: okresy składkowe i nieskładkowe.
Ponadto odesłanie do art. 15, 16, 17 ust. 1 i 3 oraz art. 18 wymienione zawarte art. 174 ust. 3 powyższej ustawy oznacza, że zasady ustalania podstawy wymiaru kapitału początkowego są takie same, jak zasady ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy należy stwierdzić, że zarzuty wnioskodawcy są niesłuszne. Jak wynika bowiem z decyzji organu rentowego z dnia 7 kwietnia 1999 r., wydanej na podstawie prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 29 stycznia 1999 r., wnioskodawcy przyznano prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od dnia 1 czerwca 1998 r. Oznaczało to więc, iż w okresie faktycznie pobieranego zasiłku chorobowego zostało przyznane prawo do renty.
Skutki zbiegu konkurujących świadczeń (zasiłku chorobowego i renty z tytułu niezdolności do pracy) prawidłowo ocenił Sąd Okręgowy przytaczającart. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Nadto okres pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy nie podlega uwzględnieniu przy wyliczeniu kapitału początkowego. Wobec tego słusznie Sąd Okręgowy wskazał, że okres ten nie podlega uwzględnieniu przy ustaleniu kapitału początkowego (por. art. 174 ustawy o emeryturach i rentach z FUS).
Odnośnie pozostałych okresów, których uwzględnienia domagał się wnioskodawca, to nie ma podstaw do ich zaliczenia. Jeżeli chodzi o okres od dnia 15 czerwca 1972 r. do dnia 19 czerwca 1972 r., to wnioskodawca nie opłacił składek na ubezpieczenie społeczne. Natomiast okresy urlopów bezpłatnych nie należą do okresów nieskładkowych.
Wnioskodawca w toku postępowania domagał się również przeliczenia emerytury w oparciu o lata 1980 – 1989. Zgodnie z art. 111 ust.1 pkt.2 wysokość emerytury oblicza się ponownie, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, od podstawy wymiaru ustalonej w myśl art. 15, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego: z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury lub renty albo o ponowne ustalenie emerytury lub renty, z uwzględnieniem art. 176. Wnioskodawca złożył wniosek o emeryturę w dniu 3 lipca 2012 r., wobec czego wyliczenie emerytury z powyższego okresu nie jest możliwe. Nadto należy zauważyć, że wynagrodzenia za lata 1980 – 1989 zostały już uwzględnione w podstawie wymiaru emerytury wnioskodawcy.
Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny na podstawieart. 385 kpcoddalił apelację wnioskodawcy, jako bezzasadną.
R.S.