Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 707/14
Data wyroku: 2014-06-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Karol Smaga
Słowa kluczowe: Eksmisja
Podstawa prawna: art. 675 k.c.

Sygn. akt I C 707/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 27 czerwca 2014 roku
Sąd Rejonowy dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie I Wydział Cywilny
w składzie:
Przewodniczący: SSR Karol Smaga
Protokolant: apl. sędz.L. B. (1)
po rozpoznaniu dnia 27 czerwca 2014 roku wW.
na rozprawie
sprawy z powództwa miasta(...)
przeciwkoA. R. (1)
o opuszczenie i opróżnienie lokalu mieszkalnego

1
oddala powództwo,

2
zasądza od miasta(...)na rzeczA. R. (1)kwotę 137 (sto trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu.

Sygn. akt I C 707/14

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 19 marca 2014 roku powód miasto(...)– reprezentowane przez pełnomocnika w osobie radcy prawnegoL. C.(pełnomocnictwo – k. 5) – wniósł o nakazanieA. R. (1)opuszczenia i opróżnienialokalu mieszkalnego numer (...), znajdującego się w budynku przyulicy (...)wW.oraz wydanie go powodowi, a także o zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na pozew pozwana - reprezentowana przez pełnomocnika w osobie adwokataA. R. (2)(pełnomocnictwo – k. 37) wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 30 lipca 1960 rokuA. R. (1)(z domuB.) zawarła związek małżeński zW. R.(skrócony akt małżeństwa – k. 22).
A. R. (1)wstąpiła w stosunek najmulokalu mieszkalnego numer (...)znajdującego się w budynku przyulicy (...)wW.po zmarłym najemcyL. B. (2)z dniem 25 listopada 2011 roku (aneks – k. 9).
Postanowieniem z dnia 6 czerwca 2013 roku Sąd Okręgowy w Warszawie orzekł separację związku małżeńskiegoA. R. (1)iW. R.. Stało się ono prawomocne z dniem 28 czerwca 2013 roku (postanowienie – k. 40).
Pismem z dnia 26 listopada 2013 roku miasto(...)na podstawie przepisuart. 11 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnegowypowiedziałoA. R. (1)umowę najmulokalu mieszkalnego numer (...)położonego w budynku przyulicy (...)wW.z zachowaniem miesięcznego terminu wypowiedzenia, na koniec miesiąca kalendarzowego. Jako przyczynę wypowiedzenia wskazano fakt posiadania przezA. R. (1)tytułu prawnego do innego lokalu mieszkalnego położonego wW., tj.lokalu numer (...)przyulicy (...)(wypowiedzenie – k. 23).
Na dzień dokonania wypowiedzenia maż pozwanejW. R.był właścicielemlokalu numer (...)przyulicy (...)wW.(bezsporne).
A. R. (1)zamieszkujelokalu mieszkalnym numer (...)znajdującym się w budynku przyulicy (...)wW.od 1995 roku. Wcześniej mieszkała z mężem. Jednakże z uwagi na stan zdrowia matki i konieczność opieki nad nią wprowadziła się do w/w lokalu. Powyższe stało się źródłem konfliktu z mężem. Od 1995 rokuA. R. (1)nie utrzymuje kontaktu z mężem, nie mogła liczyć na jego wsparcie. Jej mąż nie widzi możliwości na jej zamieszkanie w jego lokalu. Lokal przyulicy (...)jest wystarczający dla zaspokojenia jej potrzeb mieszkaniowych, ma blisko do lekarza.A. R. (1)pobiera emeryturę w kwocie 2.000 złotych, na leki wydaje ponad 500 złotych miesięcznie (zeznania pozwanej – k. 45).
A. R. (1)została zaliczona do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności (orzeczenie – k. 41).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzone w aktach sprawy, a wskazane powyżej dokumenty, a także zeznania pozwanejA. R. (1)(k. 45).
Sąd dał wiarę załączonym do akt sprawy dokumentom, gdyż ich prawdziwość i wiarygodność, w świetle wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego, nie nasuwała żadnych wątpliwości i nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania.
Sąd dał również wiarę zeznaniom pozwanej, albowiem są spójne i logiczne oraz znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Powództwo w niniejszej sprawie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Zgodnie z brzmieniemart. 675 § 1 kcpo zakończeniu najmu najemca obowiązany jest zwrócić rzecz w stanie niepogorszonym. Obowiązek ten obciąża również pozostałe osoby zamieszkujące z najemcą (art. 675 § 2 kc).
W ocenie Sądu stosunek najmu, jaki łączył powoda zA. R. (1)nie uległ rozwiązaniu, albowiem wypowiedzenie umowy najmu z dnia 26 listopada 2013 jest bezskuteczne wobec nieistnienia przyczyny wypowiedzenia.
W przedmiotowej sprawie powód, uzasadniając żądanie pozwu wskazywał, że pozwana zajmujelokal mieszkalny numer (...), znajdujący się przyulicy (...)wW.bez tytułu prawnego, albowiem pismem z dnia 26 listopada 2013 roku została jej skutecznie wypowiedziana umowa najmu wskazanego lokalu mieszkalnego. Powód, jako przyczynę uzasadniającą wypowiedzenie umowy najmu pozwanej, wskazał przepisart. 11 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 roku o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianieKodeksu cywilnego(Dz. U. z 2005 roku, Nr 31, poz. 266), tj., fakt posiadania przezA. R. (1)tytułu prawnego do innego lokalu mieszkalnego położonego wW., tj.lokalu numer (...)przyulicy (...). Według powołanego przepisu właściciel lokalu, w którym czynsz jest niższy niż 3% wartości odtworzeniowej lokalu w skali roku, może wypowiedzieć stosunek najmu z zachowaniem miesięcznego terminu wypowiedzenia, na koniec miesiąca kalendarzowego, osobie, której przysługuje tytuł prawny do innego lokalu położonego w tej samej miejscowości, a lokator może używać tego lokalu, jeżeli lokal ten spełnia warunki przewidziane dla lokalu zamiennego. Strona powodowa podniosła, iż mąż pozwanej jest właścicielemlokalu numer (...)przyulicy (...)ilokalu numer (...)przyulicy (...)zatem pozwanej, w myśl przepisuart. 281Kodeksu rodzinnego i opiekuńczegoprzysługuje uprawnienie do korzystania z wymienionego lokalu mieszkalnego, a zatem posiada ona tytuł prawny do innego lokalu niż obecnie przez nią zajmowanylokal numer (...)położony w budynku przyulicy (...)wW., co z kolei stanowi podstawę do wypowiedzenia umowy najmu określoną w art. 11 ust. 3 pkt 2 u.o.p.l.
Zgodnie z treścią przepisuart. 281Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jeżeli prawo do mieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie wypowiedzenie umowy najmu dokonane wobecA. R. (1)uznać należało za bezpodstawne, albowiem wyżej wskazany przepisart. 281Kodeksu rodzinnego i opiekuńczegonie mógł znaleźć zastosowania odnośnie do sytuacji pozwanej.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że uprawnienie małżonka do korzystania z mieszkania, do którego tytuł prawny przysługuje wyłącznie drugiemu małżonkowi, czyli tzw. prawnorodzinny tytuł prawny do korzystania z mieszkania jest ograniczone realizacją celu, jaki stanowi „zaspokojenie potrzeb rodziny”. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż o „potrzebach rodziny” w rozumieniu wskazanego przepisu można mówić jedynie wówczas, gdy rodzina jest związana węzłem wspólnego pożycia. Tylko bowiem w takiej sytuacji powstają potrzeby dotyczące zespołu osób tworzących rodzinę (System Prawa Prywatnego, tom 11, Prawo rodzinne i opiekuńcze, s. 219).
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że na dzień dokonania wypowiedzenia pozwana z mężem pozostawali w prawnej separacji, albowiem postanowieniem z dnia 6 czerwca 2013 roku (prawomocnym z dniem 28 czerwca 2013 roku) Sąd Okręgowy w Warszawie orzekł separację związku małżeńskiegoA. R. (1)iW. R.. Małżonkowie zaś pozostawali w faktycznej separacji na długo przed dokonaniem wypowiedzenia, bo od 1995 roku, kiedy to pozwana wyprowadziła się do matki, aby sprawować nad nią opiekę. Od tego czasu nie mogła liczyć na pomoc i wsparcie męża. Dlatego uznać należy, że pozwana oraz jej mąż, w chwili dokonania wypowiedzenia umowy najmulokalu mieszkalnego numer (...)przyulicy (...)wW., nie stanowili rodziny w rozumieniuart. 281Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, a zatem nie sposób uznać by w stosunku do pozwanejA. R. (1)zaktualizowało się uprawnienie do korzystania z lokali mieszkalnych, do których tytuł prawny przysługiwał mężowi pozwanej.
W dalszej kolejności wskazać należy, że prawo małżonka do korzystania z lokalu mieszkalnego, do którego tytuł prawny przysługuje wyłącznie współmałżonkowi jest ograniczone nie tylko celem, którego realizacji ma służyć regulacja określona w przepisieart. 281Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, w postaci zaspokojenia potrzeb rodziny. Jest ono bowiem ograniczone również do sytuacji, w której jeden z małżonków nie posiada tytułu prawnego do żadnego lokalu mieszkalnego, a więc nie ma możliwości zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych w inny sposób. Dopiero zaistnienie wskazanych okoliczności warunkuje powstanie po stronie tegoż małżonka uprawnienia wskazanego wart. 281Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego(M. Olczyk,Komentarz do ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.04.162.1691), w zakresie zmian do ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy Dz.U.64.9.59, Lex 2005). W niniejszej sprawie, stwierdzić należy ponad wszelką wątpliwość, że wymienione wyżej okoliczności nie zaistniały, a zatem po stronie pozwanej nie mogło zaktualizować się uprawnienie do korzystania z mieszkania, do którego tytuł prawny przysługiwał wyłącznie jej mężowi. Wskazać bowiem należy, że pozwana miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, była bowiem najemcąlokalu mieszkalnego numer (...), znajdującego się w budynku przyulicy (...)wW., wobec czego nie sposób uznać by w chwili dokonania wypowiedzenia umowy najmu tego lokalu spełniała ona przesłanki warunkujące powstanie po jej stronie uprawnienia, na które powód powoływał się w treści przedmiotowego wypowiedzenia. W ocenie Sądu nie jest możliwym dokonanie wypowiedzenia umowy najmu lokalu mieszkalnego na skutek stwierdzenia, iż danej osobie przysługuje tzw. prawnorodzinny tytuł do lokalu mieszkalnego, pochodzący od prawa podmiotowego do danego lokalu, przysługującego drugiemu z małżonków. Bowiem przesłanką powodującą zaktualizowanie się tego uprawnienia po stronie małżonka jest brak tytułu prawnego do jakiegokolwiek innego lokalu mieszkalnego. Zatem dopóki danej sobie będzie przysługiwało prawo najmu lokalu mieszkalnego, dotąd nie będzie możliwe powstanie po jej stronie uprawnienia określonego wart. 281Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.
Mając na względzie powyższe rozważania, wypowiedzenie umowy najmu dokonane przez powoda pismem z dnia 26 listopada 2013 roku uznać należało za bezzasadne, a tym samym bezskuteczne wobec pozwanejA. R. (1). Zatem wobec powyższego, uznając, że pozwana nadal posiada tytuł prawny do spornego lokalu mieszkalnego, powództwo w zakresie żądania opuszczenia i opróżnienia przedmiotowego lokalu przez pozwaną należało oddalić w całości.
Niezależnie od powyższego żądanie powoda należało uznać za sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (zasadą sprawiedliwości społecznej) z uwagi na wyżej przytoczone okoliczności (porzucenie domu rodzinnego przez pozwaną w celu opieki nad chorą matką, co doprowadziło do rozpadu małżeństwa, braku wsparcia i pomocy ze strony męża, w tym zakresie możliwości wspólnego z nim zamieszkiwania) oraz z uwagi na aktualny stan zdrowia pozwanej (jest zaliczona do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności).
W tym stanie rzeczy na podstawie w/w przepisów Sąd orzekł jak w punkcie I wyroku.
O kosztach procesu Sąd orzekł w oparciu o przepisart. 98 kpc. Powód jest tą stroną procesu, która przegrała przedmiotową sprawę, w związku z tym obowiązany jest zwrócić pozwanej poniesione przez nią koszty procesu. Warunkiem zasądzenia od strony przegrywającej na rzecz przeciwnika kosztów procesu jest zgłoszenie żądania, który w niniejszej sprawie został spełniony, albowiem pełnomocnik pozwanej wniósł o zasądzenie kosztów procesu w odpowiedzi na pozew. W skład kosztów należnych stronie pozwanej wchodzi wynagrodzenie adwokata w kwocie 120 złotych oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w wysokości 17 złotych.