Sąd Apelacyjnyw Szczecinie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 202/14
Data wyroku: 2014-11-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Olszewski, Bogumiła Metecka-Draus, Stanisław Kucharczyk, Janusz Jaromin, Piotr Brodniak
Słowa kluczowe: Wyrok Łączny
Podstawa prawna: art. 437§1 kpk

Sygn. aktII AKa 202/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 listopada 2014 r.
Sąd Apelacyjny w Szczecinie, II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSA Bogumiła Metecka-Draus

Sędziowie:

SA Andrzej Olszewski
SA Janusz Jaromin (spr.)
SA Stanisław Kucharczyk
SA Piotr Brodniak

Protokolant:

sekr. sądowy Karolina Pajewska

przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Andrzeja Paździórki
po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2014 r. sprawy
M. C.
z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku łącznego Sądu Okręgowego w Szczecinie
z dnia 29 lipca 2014 r., sygn. akt III K 77/14

I
zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, uznając apelację obrońcy skazanego za oczywiście bezzasadną;

II
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.B. P.kwotę 147,60 (stu czterdziestu siedmiu 60/100) złotych z VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skazanemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym;

III
wydatkami za postępowanie odwoławcze obciąża Skarb Państwa.

    Andrzej Olszewski Bogumiła Metecka-Draus Janusz Jaromin

Stanisław Kucharczyk Piotr Brodniak
Sygn. akt II AKa 202/14

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Szczecinie rozpoznawał sprawęM. C.o objęcie wyrokiem łącznym skazań prawomocnymi wyrokami:
I. Sądu Rejonowego w Szczecinie z dnia 20 lutego 2008 r. (sygn. akt VI K 803/07), za przestępstwo zart. 279 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, popełnione w okresie od 28 kwietnia 2006 r. do 4 maja 2006 r., na karę 2 lat pozbawienia wolności;
II. Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 19 marca 2008 r. (sygn. akt III K 107/07), za:
1. przestępstwo zart. 148 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, popełnione w dniach pomiędzy 7 a 10 lipca 2006 r., na karę 25 lat pozbawienia wolności;
2. dwa przestępstwa zart. 157 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, popełnione w ramach ciągu przestępstw (art. 91 § 1 kk) w dniu 29 kwietnia 2006 r., na karę 2 lat pozbawienia wolności,
które to kary złączono w karę łączną 25 lat pozbawienia wolności;
III. Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 29 listopada 2010 r. (sygn. akt III K 152/08), za przestępstwo:
1. zart. 278 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, popełnione w dniu 1 sierpnia 2006 r., na karę2 lat pozbawienia wolności;
2. zart. 148 § 1 kkw zw. zart. 64 § 1 kk, popełnione w dniu 1 sierpnia 2006 r., na karę 25 lat pozbawienia wolności,
które to kary złączono w karę łączną 25 lat pozbawienia wolności.
Wyrokiem łącznym z dnia 29 lipca 2014r. Sąd połączył orzeczone wyrokami opisanymi w punktach I, II, III kary pozbawienia wolności i wymierzyłM. C.karę dożywotniego pozbawienia wolności, jako karę łączną. Sąd zwolnił skazanego od kosztów sądowych.
Wyrok zaskarżył obrońca skazanego.
Obrońca skazanego zaskarżył wyrok w całości, zarzucając mu: obrazę przepisów prawa materialnego a konkretnieart. 88 k.k.w związku zart. 53 k.k.polegającą na nieprawidłowym zastosowaniu dyrektyw wymiaru kary określonychw ww. przepisach i uznaniu, iż dyrektywy prewencyjne, związek przedmiotowo -podmiotowy popełnionych czynowi oraz ich zbieżność czasowa nie są wystarczającymi przesłankami możliwości orzeczenia wobec skazanego kary łącznejz zastosowaniem zasady pełnej absorpcji, zwłaszcza w świetle okoliczności popełnionych czynów i ich szkodliwości społecznej.
Wobec powyższych zarzutów, obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyrokui wymierzenie skazanemu kary łącznej z zastosowaniem zasady pełnej absorpcji, tj.w wymiarze 25 lat pozbawienia wolności.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja obrońcy skazanegoB. P.jest bezzasadna i tow stopniu oczywistym.
W pierwszej kolejności należy jednak stwierdzić, że Sąd I instancji w sposób prawidłowy ustalił, że kary wymierzone za poszczególne przestępstwa zawartew wyrokach opisanych w części wstępnej zaskarżonego orzeczenia kwalifikują się do połączenia w wyroku łącznym. Ustaleń z tym związanych oraz samego rozstrzygnięcia w tym zakresie skarżący zresztą nie podważał. Także i Sąd Apelacyjny nie znalazł podstaw do ich kwestionowania.
Przedmiotem rozważań w sprawie była natomiast kwestia wymiaru kary, orzeczonej jako kara łączna, analizowana przez pryzmat postawionego w apelacji zarzutu niewspółmierności kary wskazującego, iż dyrektywy prewencyjne, związek przedmiotowo -podmiotowy popełnionych czynów oraz ich zbieżność czasowa nie są wystarczającymi przesłankami możliwości orzeczenia wobec skazanego kary łącznejz zastosowaniem zasady pełnej absorpcji, zwłaszcza w świetle okoliczności popełnionych czynów i ich szkodliwości społecznej. Jednocześnie, w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku Sąd pierwszej instancji prawidłowo i wyczerpująco wyjaśnił i ocenił powyższe zagadnienia, które miały wpływ na wymiar kary oraz wszechstronnie je rozważył, zaś wnioski jakie w tej mierze sformułował są bezbłędnei jako takie nie mogą być skutecznie kwestionowane. W szczególności nie czyni tego skarżący w apelacji.
Sąd Okręgowy prawidłowo orzekł karę dożywotniego pozbawienia wolności, jako karę łączną z jednoczesnym uwzględnieniem zasady wskazanej wart. 88 k.k., zgodnie z którym, w wypadku gdy za pozostające w zbiegu realnym przestępstwa orzeczone zostały co najmniej dwie (lub więcej) jednostkowe kary 25 lat pozbawienia wolności, sąd uprawniony jest do tego, aby w charakterze kary łącznej orzec karę 25 lat pozbawienia wolności albo karę dożywotniego pozbawienia wolności. Oznacza to, że w tym szczególnym przypadku nie mają zastosowania typowe konsekwencje łączenia kar w postaci materialnej przesłanki jej wymiaru (art. 85 k.k.), podstawyi granic jej orzekania (art. 86 k.k.), jak też wypracowanych przez orzecznictwoi doktrynę reguł wymiaru łącznej kary m.in. relacji zachodzącej między przestępstwami w zbiegu realnym, a więc rodzaju i bliskości związku czasowego, rodzajowego pomiędzy przestępstwami, jak też innych okoliczności, lecz wymierza się jedną karę o szczególnym charakterze: karę 25 lat pozbawienia wolności albo karę dożywotniego pozbawienia wolności. A zatem należy przyjąć, że wybór jednejz dwóch kar, winien uwzględniać ogólne dyrektywy jej wymiaru określone wart. 53 k.k., wśród których na plan pierwszy wysuwają się dyrektywy prewencyjne, uwzględniające potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa oraz względy prognostyczne, wyrażające się stopniem zagrożenia dla porządku prawnego ze strony sprawcy (vide: wyr. SN z 1.3.2007 r. V KK 4/07, oraz postanowienie SA w Lublinie z 12.5.2005 r. II AKA 95/05).
I tak, Sąd Okręgowy z poszanowaniem powyższych wytycznych, wymierzającM. C.na podstawieart. 88 k.k.karę dożywotniego pozbawienia wolności, jako karę łączną, miał na uwadze dyrektywy wskazane wart. 53 k.k., zaś bez znaczenia dla przedmiotowego rozstrzygnięcia pozostały eksponowane w apelacji okoliczności, takie jak zbieżność czasowa przestępstw oraz więzi przedmiotowo – podmiotowe. Mając na uwadze drastyczność popełnionych przez skazanego przestępstw zart. 148 § 1 k.k., których dopuścił się w warunkach recydywy, bez wątpienia orzeczona kara łączna o charakterze eliminacyjnym, pomimo iż surowsza od sumy kar wymierzonych, jest słuszna i sprawiedliwa, bowiem wymierzenie drugiejz możliwych – kary 25 lat pozbawienia wolności, prowadziłoby w praktyce do całkowitej bezkarnościM. C.za jedną ze zbrodni zabójstwa oraz pozostałych przestępstw podlegających łączeniu, takiego zaś rozstrzygnięcia o karze nie można byłoby akceptować. Potrzeba zadośćuczynienia społecznemu poczuciu sprawiedliwości przemawiała za słusznością wymierzenia oskarżonemu kary dożywotniego pozbawienia wolności, jako kary łącznej. Z punktu widzenia właściwego kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa (art. 53 § 1 k.k.) ważne jest to, aby utrwalić przekonanie społeczeństwa o nieuchronności kary za naruszenie dóbr chronionych prawem, w szczególności tych najwyższych jakim jest życie i zdrowie, oraz o nieopłacalności zamachów na te dobra, jak również ugruntować poszanowanie prawa, jak również wyrobić właściwe poczucie sprawiedliwości i odbudować poczucie naruszonego bezpieczeństwa. Wskazana wart. 88 k.k.alternatywna kara 25 lat pozbawienia wolności, orzeczona jako kara łączna nie spełniałaby powyższych celów kary, a wręcz byłaby formą nagrody dla skazanego.
Oceny pod kątem orzeczonej kary nie jest w stanie zmieć postawa skazanegow zakładzie karnym, na którą wskazuje apelujący. Istotnie, podkreślić należy, że zachowanie skazanego określane jest jako zmienne z przewagą pozytywnego. Przestrzega on regulaminu odbywania kary, nagradzany regulaminowo był 46 razy min. za pracę nieodpłatną. Takie odbywanie kary jest jednak zasadą, obowiązkiem każdego skazanego oraz świadczy o prawidłowym przebiegu kary. Powyższe jest na pewno pozytywnym symptomem na przyszłość, ale nie może póki co zmienić oceny dokonanych przez skazanego czynów oraz świadczyć o spełnieniu się celów kary(w ramach prewencji indywidualnej i ogólnej) poprzez jej wymierzenie w wysokości jedynie najsurowszej kary pozbawienia wolności za jeden z rozważanych tutaj czynów jednostkowych popełnionych przez skazanego. Tym bardziej, że postawa skazanegow zakładzie karym nie jest jednoznacznie pozytywna. Skazany w przeszłości był bowiem kilkukrotnie karany dyscyplinarnie (ostatnio w dniu 7 stycznia 2014 r.). Ponadto skazany został wycofany z nauczania na poziomie I semestru GimnazjumwCentrum (...)wS., z uwagi na przekroczenie progu50 % nieobecności na zajęciach szkolnych, co świadczy o braku jego należytego zaangażowania w proces resocjalizacji. Słusznie zatem Sąd Okręgowy wyraził swoją wątpliwość, co do trwałości pozytywnych przeobrażeń skazanego.
Mając na uwadze powyższe, nie było zatem żadnych podstaw do uwzględnienia wniosku obrońcyM. C., co do wymierzenia skazanemu najniżej możliwej kary. Za wymierzeniem wobec skazanego kary 25 lat pozbawienia wolności, jako kary łącznej nie przemawiały żadne szczególne okoliczności popełnionych przez niego czynów oraz postawa skazanego po ich popełnieniu, dlatego postulat zawartyw apelacji o wymierzenie skazanemu kary łącznej powodującej poprawę jego sytuacji, nie zasługiwał na uwzględnienie. Cele kary określone wart. 53 k.k.mogą zostać bowiem osiągnięte w przypadku skazanego tylko i wyłącznie poprzez wymierzenie mu kary wyższej niż najsurowsza, wymierzona za czyny jednostkowe zart. 148 § 1 k.k.w zw. zart. 64 § 1 k.k., w wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 19 marca 2008 r. (III K 107/07) oraz w wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dnia 29 listopada 2010 r. (III K 152/08). Sąd I instancji był zatem w pełni uprawniony do wymierzenia skazanemu kary dożywotniego pozbawienia wolności, jako kary łącznej. Taka kara w przypadku skazanego nie może być uznana za rażąco surową oraz uwzględnia zarówno okoliczności popełnionych przestępstw, postawę skazanego, jego niewątpliwie znaczny poziom demoralizacji wynikający z popełnienia wielu przestępstw o znacznej szkodliwości społecznej, warunki i właściwości osobiste jaki poprawę zachowania w ostatnim czasie w zakładzie karnym. Wiek skazanego podnoszony w apelacji miał zaś dla rozważanej tutaj kwestii kary łącznej marginalne znaczenie.
W świetle całokształtu ustalonych i zestawionych przez Sąd I instancji okoliczności łagodzących i obciążających (których było więcej), brak było jakichkolwiek podstaw do zmiany wyroku w sposób proponowany w apelacji.
Mając to wszystko na względzie, Sąd Apelacyjny na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.utrzymał w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację za oczywiście bezzasadną.
Na podstawie przepisu zart. 624 § 1 k.p.k.Sąd Apelacyjny zwolnił skazanego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze uznając, że byłoby to dlań zbyt uciążliwe ze względu na sytuację majątkową.
O wynagrodzeniu za obronę z urzędu przed Sądem Apelacyjnym w sprawie o wydanie wyroku łącznego orzeczono na podstawieart. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze(t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 635) w związku zart. 618 § 1 pkt 11 k.p.k.,§ 2 ust. 3, § 14 ust. 5, § 19 pkt 1 i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 461).