Sąd Okręgowy w Kaliszu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 725/14
Data wyroku: 2014-09-03 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jacek Chmura
Słowa kluczowe: Niewypłacalność Pracodawcy
Podstawa prawna: art. 23 ustawy z 13.07.2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy (Dz. U. 155, poz. 1121)

Sygn. akt I C 725/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 3 września 2014 r.
Sąd Okręgowy w Kaliszu I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Jacek Chmura
Protokolant: protokolant sądowy Anna Więcław
po rozpoznaniu w dniu 3 września 2014 r. w Kaliszu
na rozprawie
sprawy z powództwa:(...)z siedzibą wW.;

    przeciwko:(...)Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą wP.;
o zapłatę

I
Zasądza od pozwanej(...)Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą wP.na rzecz powoda(...)z siedzibą wW.kwotę 309.287,98 zł (trzysta dziewięć tysięcy dwieście osiemdziesiąt siedem złotych 98/100) z ustawowymi odsetkami od:

- kwoty 15.113,82 zł od dnia 06.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- kwoty 139.229,02 zł od 07.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- kwoty 34.515,67 zł od 14.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- kwoty 2.622,03 zł od 15.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- kwoty 26.028,97 zł od 21.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- kwoty 91.778,47 zł od 01.03.2014 r. do dnia zapłaty;

II
Kosztami postępowania obciąża pozwaną w całości i z tego tytułu:

1
zasądza od pozwanej(...)Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą wP.na rzecz powoda(...)z siedzibą wW.kwotę 7.217,00 zł (siedem tysięcy dwieście siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego;

2
nakazuje pobrać od pozwanej(...)Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą wP.na rzecz Skarbu Państwa Sądu Okręgowego w Kaliszu kwotę 15.465,00 zł (piętnaście tysięcy czterysta sześćdziesiąt pięć złotych) tytułem nieuiszczonej opłaty.

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 01 kwietnia 2014 r. powód(...)wW., reprezentowany przez Marszałka Województwa(...)z siedzibą wP.wniósł przeciwko pozwanej(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.o zapłatę kwoty 309.287,98 zł z ustawowymi odsetkami i kosztami postępowania w postępowaniu upominawczym.
W uzasadnieniu pozwu powód twierdził, że z uwagi na niewykonywanie przez pozwaną spółkę obowiązków pracodawcy, dokonał wypłaty świadczeń pracowniczych na rzecz byłych pracowników pozwanej spółki, na podstawie 65 wniosków indywidualnych, złożonych w trybieart. 16 ust. 1 ustawy z dnia 13.07.2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy(Dz. U. Nr 158, poz. 1121 ze zm.).
Na łącznie wypłaconą kwotę 309.287,98 zł składają się 217.509,51 zł świadczeń pracowniczych oraz 91.778,47 zł składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.
Dochodzona w pozwie kwota jest równowartością przyznanych przez powoda świadczeń brutto. Na podstawie art. 23 cytowanej ustawy powód wstąpił w prawa zaspokojonych wierzycieli pozwanej spółki i ma roszczenie o zwrot wypłaconych świadczeń.
Pomimo wezwania do zapłaty pozwana spółka nie uiściła należności objętych pozwem.
W dniu 16 kwietnia 2014 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, w sprawie I Nc 42/14, zobowiązując pozwanaspółkę (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.do zapłacenia na rzecz powoda kwoty 309.287,98 zł z odsetkami i kosztami postępowania, z pouczeniem o sprzeciwie (nakaz k.214).
W dniu 12 maja 2014 r. pozwana(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.wniosła sprzeciw od nakazu zapłaty z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie I Nc 42/14 (k.217-219), zaskarżając go w całości i wnosząc o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej zwrotu kosztów postępowania oraz o sprawdzenie wartości przedmiotu sporu.
W uzasadnieniu pozwana spółka zarzuciła, że zaprzecza podanym w pozwie okolicznościom faktycznym, jako przedstawionym koniunkturalnie i w sposób niepełny. Nieuiszczenie przez pozwaną spółkę należności dochodzonych przez powoda, wynikało z przyczyn całkowicie niezależnych od pozwanej spółki, która z powodu recesji gospodarczej znalazła się w trudnej sytuacji finansowej.
W związku z tym pozwana wniosła o rozłożenie na raty świadczenia pieniężnego, o ile zostanie ono zasądzone na rzecz powoda. Pozwana zarzuciła też, że nie została wezwana do zapłaty należności dochodzonych w pozwie.
Sąd poczynił następujące ustalenia faktyczne:
Stroną pozwaną w niniejszej sprawie jest(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP., wpisana do KRS od 26.05.2011 r. Pozwana spółka prowadziła działalność gospodarczą, zatrudniając pracowników na podstawie umowy o pracę.
(Informacja KRS k.221-228, okoliczność niesporna).
Uchwałą nr(...)z dnia 07 stycznia 2014 r. Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników pozwanej spółki, wszczęte zostało postępowanie likwidacyjne spółki.
(Informacja KRS k.221-228).
W miesiącach grudniu 2013 r. i styczniu 2014 r. 65 pracowników pozwanej(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.złożyło do powoda wnioski indywidualne o wypłatę świadczeń z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych z tytułu niezaspokojonych roszczeń pracowniczych, obejmujące świadczenia pracownicze i odprawy pieniężne. Po złożeniu wniosków należności przysługujące pracownikom pozwanej spółki zostały przez powoda(...)wW.obliczone i wypłacone, razem ze składkami na ubezpieczenie zdrowotne, składkami na ubezpieczenie społeczne oraz zaliczkami na podatek dochodowy.
(wykaz pracowników k.8-10, wnioski indywidualne z rozliczeniem przyznanych świadczeń: k. 11-12, 14-15, 17-18, 20-21, 23-24, 26-27, 29-30, 32-33, 35-36, 38-39, 41-42, 44-45, 47-48, 50-51, 53-54, 56-57, 59-60, 62-63, 65-66, 68-69, 71-72, 74-75, 77-78, 80-81, 83-84, 86-87, 89-90, 92-93, 95-96, 98-99, 101-102, 104-105, 107-108, 110-111, 113-114, 116-117, 119-120, 122-123, 125-126, 128-129, 131-132, 134-135, 137-138, 140-141, 143-144, 146-147, 149-150, 152-153, 155-156, 158-159, 161-162, 164-165, 167-168, 170-171, 173-174, 176-177, 179-180, 182-183, 185-186, 188-189, 191-192, 194-195, 197-198, 200-201, 203-204, potwierdzenia przelewu k. 13, 16, 19, 22, 25, 28, 31, 34, 37, 40, 43, 46, 49, 52, 55, 58, 61, 64, 67, 70, 73, 76, 79, 82, 85, 88, 91, 94, 97, 100, 103, 106, 109, 112, 115, 118, 121, 124, 127, 130, 133, 136, 139, 142, 145, 148, 151, 154, 157, 160, 163, 166, 169, 172, 175, 178, 181, 184, 187, 190, 193, 196, 199, 202, 205, 206-208).
Płatności na rzecz pracowników pozwanej spółki zostały dokonane w kwotach 15.113,82 zł w dniu 05.02.2014 r., 139.229,02 zł w dniu 06.06.2014 r., 34.515,67 zł w dniu 13.02.2014 r., 2.622,03 zł w dniu 14.02.2014 r., 26.028,97 zł w dniu 20.02.2014 r., 91.778,47 zł w dniu 28 lutego 2014 r.
(potwierdzenia przelewu k. 13, 16, 19, 22, 25, 28, 31, 34, 37, 40, 43, 46, 49, 52, 55, 58, 61, 64, 67, 70, 73, 76, 79, 82, 85, 88, 91, 94, 97, 100, 103, 106, 109, 112, 115, 118, 121, 124, 127, 130, 133, 136, 139, 142, 145, 148, 151, 154, 157, 160, 163, 166, 169, 172, 175, 178, 181, 184, 187, 190, 193, 196, 199, 202, 205, 206-208).
Pismem z dnia 12.03.2014 r. powód(...)wW.wezwał pozwaną(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.do zapłaty kwoty 309.287,98 zł wraz z odsetkami od kwoty:
- 15.113,82 zł od dnia 06.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- 139.229,02 zł od dnia 07.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- 34.515,67 zł od dnia 14.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- 2.622,03 zł od dnia 15.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- 26.028,97 zł od dnia 21.02.2014 r. do dnia zapłaty;
- 91.778,47 zł od dnia 01.03.2014 r. do dnia zapłaty;
W terminie 14 dni od doręczenia wezwania.
(wezwanie do zapłaty z dowodem doręczenia k.209-210).
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie załączonych do akt dokumentów, nie zakwestionowanych przez strony. Strony – reprezentowane przez profesjonalnych pełnomocników nie złożyły żadnych innych wniosków dowodowych oprócz przeprowadzenia dowodów z załączonych do akt dokumentów.
Biorąc pod uwagę wyżej opisane okoliczności faktyczne, Sąd zważył, co następuje:
W niniejszej sprawie powód(...)wW.wniósł przeciwko pozwanej(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.o zapłatę kwot zapłaconych przez powoda pracownikom pozwanej spółki – na podstawie przepisówustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy(Dz. U. Nr 158, poz. 1121 ze zm.).
Zgodnie z art. 1 ustawa ta reguluje zasady, zakres i tryb ochrony roszczeń pracowniczych w razie niemożności ich zaspokojenia z powodu niewypłacalności pracodawcy. Przepisy ustawy stosuje się w przypadku niewypłacalności pracodawcy będącego przedsiębiorcą, o którym mowa wart. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej(Dz. U. z 2013 r. poz. 672, z późn. zm.) – (Art. 2 ust.1 ustawy).
Zgodnie z art. 11 cytowanej ustawy, w razie niewypłacalności pracodawcy są zaspokajane roszczenia pracowników, o których mowa w art. 10, a także byłych pracowników oraz uprawnionych do renty rodzinnej członków rodziny zmarłego pracownika lub zmarłego byłego pracownika.
Art. 12 ust.1 - W razie niewypłacalności pracodawcy niezaspokojone roszczenia pracownicze, zwane dalej "roszczeniami", podlegają zaspokojeniu ze środków Funduszu.
2. Zaspokojeniu ze środków Funduszu podlegają należności główne z tytułu:
1) wynagrodzenia za pracę;
2) przysługujących pracownikowi na podstawie powszechnie obowiązujących przepisów prawa pracy:
a) wynagrodzenia za czas niezawinionego przez pracownika przestoju, za czas niewykonywania pracy (zwolnienia od pracy) i za czas innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy,
b) wynagrodzenia za czas niezdolności pracownika do pracy wskutek choroby, o którym mowa wart. 92 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy(Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.),
c) wynagrodzenia za czas urlopu wypoczynkowego,
d) odprawy pieniężnej przysługującej na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
e) ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, o którym mowa wart. 171 § 1 Kodeksu pracy, należny za rok kalendarzowy, w którym ustał stosunek pracy,
f) odszkodowania, o którym mowa wart. 361 § 1 Kodeksu pracy,
g) dodatku wyrównawczego, o którym mowa wart. 230 i 231 Kodeksu pracy;
3) składek na ubezpieczenia społeczne należnych od pracodawców na podstawie przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.
W myśl art. 16 ust.1 ustawy, wypłata świadczeń może nastąpić także na podstawie wniosku pracownika, byłego pracownika lub uprawnionych do renty rodzinnej członków rodziny zmarłego pracownika lub zmarłego byłego pracownika.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, składa się marszałkowi województwa, o którym mowa w art. 15 ust. 3, nie wcześniej niż po upływie dwóch tygodni od terminów przewidzianych do złożenia wykazu lub wykazu uzupełniającego, o których mowa w art. 15 ust. 1 i 2.
Marszałek województwa, o którym mowa w art. 15 ust. 3, dokonuje wypłaty niezwłocznie po stwierdzeniu, że wniosek obejmuje roszczenia podlegające zaspokojeniu ze środków Funduszu oraz niezwłocznie powiadamia o tym pracodawcę, syndyka, likwidatora lub inną osobę sprawującą zarząd majątkiem pracodawcy.
Zgodnie z art. 23 ustawy, przekazanie środków finansowych Funduszu na wypłatę świadczeń, a także wypłata świadczeń ze środków Funduszu powoduje z mocy prawa przejście na marszałka województwa, działającego w imieniu dysponenta Funduszu, roszczenia wobec pracodawcy, likwidatora lub innej osoby zarządzającej majątkiem pracodawcy lub roszczenia do masy upadłości o zwrot wypłaconych świadczeń. Przy dochodzeniu zwrotu wypłaconych świadczeń roszczenia na rzecz Funduszu korzystają z takiej samej ochrony prawnej, jaką odrębne przepisy przewidują dla należności za pracę.
W niniejszej sprawie pozwana(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.nie zaprzeczyła, że wskazane w zestawieniu (k. 8-10) osoby były pracownikami pozwanej spółki oraz, że nie zostały im wypłacone świadczenia pracownicze, określone szczegółowo w załączonych do akt indywidualnych wnioskach każdego z pracowników.
Należało zatem uznać, iż powód -(...)wW.wykazał wypłacenie na rzecz 65 pracowników lub byłych pracowników pozwanej spółki świadczeń przewidzianych wustawie z dnia 13 lipca 2006 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy(Dz. U. Nr 158, poz. 1121 ze zm.) w kwotach sprecyzowanych w treści pozwu.
Zgodnie z cytowanym wyżej art. 23 ustawy, na powoda – z chwilą wypłaty świadczeń pracownikom pozwanej spółki – przeszło z mocy prawa roszczenie wobec pozwanej spółki, z przywilejami wynikającymi z charakteru roszczenia (roszczenie ze stosunku pracy).
Należało zatem uznać, iż żądanie pozwu co do kwoty głównej jak i odsetek było w całości uzasadnione.
Pozwana(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.swoje zarzuty wobec żądania pozwu ograniczyła do twierdzeń zawartych w treści sprzeciwu z dnia 08.12.2014 r. ( k.217-219). Pozwana reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika nie zgłosiła w toku niniejszego procesu żadnych wniosków dowodowych.
Nie ulega wątpliwości, iż pozwana spółka jest przedsiębiorcą prowadzącym na własny rachunek działalność gospodarczą. Prowadzenie takiej działalności wiąże się z ryzykiem recesji, lub innego rodzaju trudności gospodarczych, niezależnych od działań samego przedsiębiorcy. Wystąpienie takiej sytuacji nie ma jednak wpływu na obowiązek pracodawcy wypłaty świadczeń jego pracownikom. Trudna sytuacja finansowa pracodawcy bądź utrata przez niego płynności finansowej nie zwalnia go z obowiązku zapłaty wynagrodzenia za pracę zatrudnionym przez niego pracownikom. Żądanie oddalenia powództwa na tej podstawie nie mogło zatem zostać uwzględnione.
Jeżeli chodzi o wniosek pozwanej o rozłożenie na raty zasądzonego na rzecz powoda świadczenia, Sąd zważył, iż zgodnie zart. 320 k.p.c., w szczególnie uzasadnionych wypadkach sąd może w wyroku rozłożyć na raty zasądzone świadczenie, a w sprawach o wydanie nieruchomości lub o opróżnienie pomieszczenia - wyznaczyć odpowiedni termin do spełnienia tego świadczenia.
Rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty albo wyznaczenie odpowiedniego terminu do spełnienia zasądzonego świadczenia jest możliwe tylko "w szczególnie uzasadnionych wypadkach". Takie wypadki zachodzą, jeżeli ze względu na stan majątkowy, rodzinny, zdrowotny spełnienie świadczenia przez pozwanego niezwłoczne lub jednorazowe spełnienie zasądzonego świadczenia przez pozwanego byłoby niemożliwe lub bardzo utrudnione albo narażałoby jego lub jego bliskich na niepowetowane szkody. (Autor: Andrzej Jakubecki. Tytuł: Komentarz do art.320 Kodeksu postępowania cywilnego. Stan prawny: 2013.01.30 w LEX).
Okoliczności faktyczne stanowiące podstawę do przyjęcia, że w niniejszej sprawie zachodzą szczególne okoliczności zart. 320 k.p.c., powinny być wykazane przez pozwaną. Tymczasem pozwana ograniczyła się jedynie do twierdzenia, że świadczenie wobec powoda byłoby niemożliwe do wykonania przez nią i naraziło by ją na niepowetowane szkody. Pozwana oprócz wypisu z rejestru KRS z wpisem wszczętej likwidacji spółki, nie przedstawiła żadnych faktów ze swojej sytuacji majątkowej i dochodowej. Należy zatem uznać, iż pozwana(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.nie wykazała okoliczności faktycznych, mogących uzasadniać zastosowanie w niniejszej sprawieart. 320 k.p.c.i rozłożenie świadczenia na raty.
Wbrew zarzutom pozwanej, powód przedstawił sporządzone na piśmie wezwanie do zapłaty z dnia 12.03.2014 r. doręczone pozwanej spółce dnia 17.03.2014 r. (k. 209-210). Naliczenie odsetek od następnego dnia po dokonanych przez powoda wypłatach świadczeń było zatem uzasadnione.
Jeżeli chodzi o wniosek pozwanej(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.o sprawdzenie wartości przedmiotu sporu na podstawieart. 25 k.p.c., Sąd zważył, na podstawie powyższego przepisu Sąd może na posiedzeniu niejawnym sprawdzić wartość przedmiotu sporu oznaczoną przez powoda i zarządzić w tym celu dochodzenie.
W niniejszej sprawie powód żądał zapłaty świadczenia pieniężnego, zatem zgodnie zart. 19 § 1 k.p.c., żądana w pozwie kwota stanowiła wartość przedmiotu sporu. Sprawdzenie tej wartości w trybieart. 25 k.p.c.następuje w przypadku wątpliwości co do jej określenia przez powoda. W niniejszej sprawie ani treść pozwu i załączonych dokumentów, ani też treść sprzeciwu nie określała jakie są wątpliwości w zakresie określenia przez powoda wartości przedmiotu sporu. Wniosek pozwanej o sprawdzenie wartości przedmiotu sporu, jako nieuzasadniony, podlegał zatem oddaleniu.
O kosztach Sąd orzekł na podstawieart. 98 k.p.c.obciążając nimi pozwaną(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.jako stronę przegrywającą.
Z uwagi na zwolnienie powoda od opłat sądowych Sąd nakazał pobrać od pozwanej(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą wP.na rzecz Skarbu Państwa Sadu Okręgowego w Kaliszu kwotę 15.465 zł nieuiszczonej opłaty. O wysokości kosztów zastępstwa procesowego sąd orzekł na podstawie§ 6 pkt.7)rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).