Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Cz 906/14
Data wyroku: 2014-08-19 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Anna Hajda, Sędzia Tomasz Tatarczyk, Gabriela Sobczyk
Słowa kluczowe: Koszty Procesu
Podstawa prawna: art. 520 § 2 i 3 kpc

Sygn. akt III Cz 906/14

POSTANOWIENIE
Dnia 19 sierpnia 2014 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:
Przewodniczący-Sędzia:  SO Tomasz Tatarczyk
Sędziowie:   SO Gabriela Sobczyk (spr.)
SO Anna Hajda
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 sierpnia 2014 r.
sprawy z wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wW.
przy udzialePrzedsiębiorstwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwR.
o wpis w księdze wieczystej
na skutek zażalenia wnioskodawcy
na pkt. 2 postanowienia Sądu Rejonowego w Raciborzu
z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt Dz.Kw 793/14
postanawia:
oddalić zażalenie.
SSO Anna Hajda SSO Tomasz Tatarczyk SSO Gabriela Sobczyk

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 marca 2014r. Sąd Rejonowy w Raciborzu uchylił w całości wpis referendarza i oddalił wniosek ZUS wW.o wpis hipotek przymusowych oraz zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki postępowaniaPrzedsiębiorstwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwR.kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, że wnioskodawca wniósł o wpisanie hipotek przymusowych wksiędze wieczystej (...), za podstawę wpisu wskazując decyzję ZUS wystawioną przeciwko(...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnościąwW.. w dniu 21 stycznia 2014r. referendarz dokonał wpisu zgodnego z wnioskiem, Uczestniczka postępowaniaPrzedsiębiorstwo (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwR.wniosła skargę na ten wpis, podnosząc, że nie ma żadnych zaległości w opłatach wobec ZUS.
Sąd Rejonowy ustalił, że w dziale IIksięgi wieczystej (...)jako użytkownik wieczysty wpisana jest uczestniczka postępowaniaPrzedsiębiorstwo (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąwR..
W tym stanie faktycznym, Sąd Rejonowy wskazując na treśćart. 109 ust.1 ustawy o księgach wieczystych i hipoteceoraz art., 26ust.2 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznychwskazał, że dołączona do wniosku decyzja nie dotyczy uczestniczki postępowania. Dlatego postanowił o uchyleniu zaskarżonego wpisu- na podstawieart. 5181§2kpcwart.6269kpci zasądzeniu zwrotu kosztów postępowania – na podstawieart. 520§2kpc.
Środek odwoławczy na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, określony ostatecznie jako zażalenie wniósł wnioskodawca, domagając się zmiany zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wskazał, że w niniejszej sprawie nie istnieją podstawy do obciążenia wnioskodawcy kosztami postępowania. Wskazał, że wystąpił do Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych z prośbą o wydanie wykazu ksiąg wieczystych w których jako właściciel, współwłaściciel lub użytkownik wieczysty figuruje podmiot określony jako(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąw(...)o wskazanym z zapytaniu nr REGON i NIP. W uzyskanym tą drogą wykazie wymienionoksięgę wieczystą (...). Wskazał ponadto, że przeglądnięcie danych zawartych w KRS wskazuje, że są trzy podmioty o wskazanej nazwie. Żaden z nich, poza uczestniczką postępowania nie ma siedziby wR., a dłużniczka wnioskodawcy ma też oddziały pozaW.. W ocenie skarżącego, uzyskana informacja pozwalała sądzić, że uzyskana odpowiedź dotyczyła dłużniczki, a nie innego podmiotu o tej samej nazwie.
Podniósł ponadto, że w treści wniosku wskazał określenie dłużniczki łącznie z siedzibą i nr REGON, przy rozpoznawaniu wniosku Sąd pierwotnie nie znalazł rozbieżności w treści badanych dokumentów i nie stwierdził przeszkód do dokonania wpisów. To w ocenie skarżącego powoduje, że brak było podstaw do obciążenia wnioskodawcy kosztami postępowania. Nadto wskazał, że w niniejszej sprawie nie uwzględniono faktu, że wnioskodawca jest zwolniony z ponoszenia opłat.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie nie mogło donieść skutku.
Zasadą w postępowaniu cywilnym procesowym jest ponoszenie przez stronę odpowiedzialności- w zakresie kosztów procesu za wynik postępowania. W postępowaniu nieprocesowym zasadą jestart. 520§1kpc, zgodnie z którym każdy z zainteresowanych ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie. Ustawodawca przewidział jednak wyjątki od tej zasady, zostały one określone wart. 520§2 i 3 kpc.
Zgodnie zart. 520§2kpc, jeżeli jednak uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub interesy ich są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości. To samo dotyczy zwrotu kosztów postępowania wyłożonych przez uczestników. Zgodnie zaś zart. 520§ 3 kpc, jeżeli interesy uczestników są sprzeczne, sąd może włożyć na uczestnika, którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone, obowiązek zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika. Przepis powyższy stosuje się odpowiednio, jeżeli uczestnik postępował niesumiennie lub oczywiście niewłaściwie.
Mimo wyjaśnień złożonych przez wnioskodawcę Sąd Okręgowy zauważa, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do odstąpienia od zasady zart. 520§1kpc. Niewątpliwie bowiem uczestniczka postępowania w żaden sposób nie zawiniła temu, że uzyskana przez wnioskodawcę informacja z Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych doprowadziła wnioskodawcę do przekonania, żeksięga wieczysta (...)dotyczy jego dłużniczki- tjspółki (...) spółki ograniczoną odpowiedzialnościąwW.. Uczestniczka postępowania nie może też ponosić odpowiedzialności za fakt dokonania wpisu przez referendarza na podstawie dołączonej do wniosku decyzji. Jednocześnie niewątpliwie dla ochrony swych słusznych interesów zmuszona była ona podjąć obronę w postaci wniesienia skargi na wpis referendarza i ponieść koszty sądowe z tym związane. Nie można pominąć, że powszechna dostępność w zakresie wglądu do ksiąg wieczystych winna była skutkować przejrzeniem przez wnioskodawcę treści wskazanej księgi celem weryfikacji wskazanej informacji przed wystąpieniem z wnioskiem. Niewątpliwie z treści księgi wieczystej wynika zarówno różnica w samej nazwie (poza określeniem(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąw nazwie uczestniczki występują też słowaPrzedsiębiorstwo (...)), jak i różnica w siedzibie podmiotu, która w księdze wieczystej jednoznacznie określony jest jakoR..
Nadmienić należy, że w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia nie obowiązywał jeszcze przepisart. 79 ust.1 pkt 1f ustawy z dnia 28 lipca 2005r.o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(tekst. jedn. Dz. U. z 2010 nr 90 poz. 594 ze zm.), wprowadzony z dniem 10 maja 2014r. ustawą z dnia 21 lutego 2014r.( dz. U. z 2014 poz. 528), który daje możliwość dokonania zwrotu opłaty od skargi na orzeczenie referendarza.
W tych okolicznościach zasadnie Sąd Rejonowy uznał, że w niniejszej sprawie istnieje podstawa do odstąpienia od zasady zart. 520§1kpcz uwagi na jej szczególne okoliczności. Obciążenie wnioskodawcy kosztami znajduje swą podstawę zarówno w treściart. 520§2 kpc, jak iart. 520§3kpc. Przeciwko obciążeniu wnioskodawcy wskazanymi kosztami nie przemawia fakt, że korzysta on z ustawowego zwolnienia z opłat. Zwolnienie takie dotyczy bowiem zobowiązania do uiszczenia opłaty na rzecz Skarbu Państwa, nie zwalnia natomiast od obowiązku zwrotu kosztów, poniesionych przez przeciwnika ( czy innego uczestnika postępowania nieprocesowego), nawet wówczas gdy składa się na nią uiszczona przez uczestnika opłata.
Z tych powodów, na podstawieart. 385kpcw zw. zart. 397§2kpcw zw. zart. 13§2kpcorzeczono jak w sentencji.
SSO Anna Hajda  SSO Tomasz Tatarczyk   SSO Gabriela Sobczyk