Sąd Okręgowy w Toruniu
VIII Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: VIII Ca 71/14
Data wyroku: 2014-04-09 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Rafał Krawczyk, Marek Lewandowski, Katarzyna Borowy
Słowa kluczowe: Stwierdzenie Nabycia Spadku
Podstawa prawna: art. 386 § 1 kpc

Sygn. akt  VIII Ca 71/14

POSTANOWIENIE

Dnia 9 kwietnia 2014 r.

Sąd Okręgowy w Toruniu VIII Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSO Rafał Krawczyk (spr.)

Sędziowie:

SSO Katarzyna Borowy
SSO Marek Lewandowski

Protokolant:

st. sekr. sąd. Izabela Bagińska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2014 r.
sprawy z wnioskuM. W.
z udziałemH. T., Skarbu Państwa - Wojewody(...),T. S. (1),J. S.,R. S.,R. K.,L. K.,T. S. (2),W. Ż.,E. C.,B. S.,M. K.,A. S.iG. S.
o stwierdzenie nabycia spadku poA. K. (1),J. K. (1)iP. K.
na skutek apelacji wnioskodawcy
od postanowienia Sądu Rejonowego w Toruniu
z dnia 15 października 2013 r.
sygn. akt XI Ns 2034/12
p o s t a n a w i a :

1
zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie I. (pierwszym) sentencji w ten sposób, że stwierdzić, iż spadek poA. K. (1), zmarłej w dniu(...)roku wM., tam też ostatnio zamieszkałej, na podstawie ustawy nabyli:P. G.,Z. S.,C. S.,J. K. (2),J. K. (1),P. K.,A. K. (2)iE. K.– każdy w 1/8 (jednej ósmej) części;

2
ustalić, że każdy z uczestników postępowania ponosi koszty związane ze swym udziałem w sprawie w postępowaniu odwoławczym.

Sygn. akt VIII Ca 71/14

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Toruniu postanowieniem z dnia 15 października 2013 r. w sprawie z wnioskuM. W.przy uczestnictwieH. T., Skarbu Państwa Wojewody(...),T. S. (1),J. S.,R. S.,R. K.,L. K.,T. S. (2),W. Ż.,E. C.,B. S.,M. K.,A. S.,G. S.o stwierdzenie nabycia spadku poA. K. (1),J. K. (1)iP. K.:

1
stwierdził, że spadek poA. K. (1)zmarłej(...)r. wM., ostatnio stale zamieszkałej wM., na podstawie ustawy nabyły dzieciA.iW.:J. K. (1),P. K.,P. G.,Z. S.,C. S.,A. K. (2),E. K.,K. K. (1)iJ. K. (2)po 1/9 (jednej dziewiątej) części każde z nich;

2
stwierdził, że spadek poJ. K. (1)zmarłym(...)r. wW., ostatnio stale zamieszkałym wW., na podstawie ustawy nabyli : żonaH. K. (1)(córkaJ.iM.) w ½ (jednej drugiej) części oraz rodzeństwo – dzieciA.iW.:P. K.,P. G.,Z. S.,C. S.,A. K. (2),E. K.iJ. K. (2)po 1/14 (jednej czternastej) części każde z nich;

3
stwierdził, że spadek poP. K.zmarłym(...)r. wT., ostatnio stale zamieszkałym wT., na podstawie ustawy nabyli żonaH. K. (2)(córkaA.) w ½ ( jednej drugiej ) części oraz rodzeństwo – dzieciA.iW.:P. G.,Z. S.,C. S.,A. K. (2),E. K.iJ. K. (2)po 1/12 (jednej dwunastej) części każde z nich.

Ustalenia faktyczne, na których oparto powyższe rozstrzygnięcie Sąd I instancji poczynił na podstawie okoliczności bezspornych, zebranej dokumentacji oraz zapewnieniu wnioskodawcy, które to dowodowy nie zostały podważone i nie budziły wątpliwości Sądu co do ich wiarygodności.
Dokonując oceny prawnej Sąd I instancji odwołał się z kolei – w stosunku doA. K. (1)– dodekretu z 8. X. 1946 r. prawo spadkoweobowiązującego w chwili jej śmierci. Powołując się na przepisy art. 16 i 17 dekretu Sąd I instancji wskazał, iż zmarła w chwili śmierci była wdową, stąd spadek po niej odziedziczyły w częściach równych wszystkie żyjące w chwili jej śmierci dzieci, wymienione w punkcie I orzeczenia, po 1/9 części. Jednocześnie Sąd Rejonowy ustalił, iż synK. K. (1)zmarł w(...)r.
Z kolei ocenę dziedziczenia poJ.iP. K., Sąd I instancji dokonał na podstawiekodeksu cywilnego, który wszedł w życie 1 stycznia 1965, orzekając na podstawieart. 932 § 1 i 2 kcoraz934 kcjak w punkcie II i III postanowienia.
Sąd odstąpił o orzekania o kosztach wskazując, iż zasady ich ponoszenia wynikają zart. 520 § 1 kpc.
Apelację od powyższego wyroku wniósł wnioskodawcaM. W.zaskarżając orzeczenie w części, tj. w punkcie I w zakresie, w jakim za spadkobiercę uznanoK. K. (1). Skarżonemu orzeczeniu zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawą rozstrzygnięcia polegający na wadliwym przyjęciu, żeK. K. (1)żył w chwili śmierciA. K. (1), a w konsekwencji naruszenie prawa materialnego, tj. błędne zastosowanie przepisu art. 17 § 1 w zw. zart. 5 § 1 dekretu z dnia 8 października 1946 r. prawo spadkowe. Apelujący zwrócił uwagę, iż Sąd I instancji prawidłowo ustalił, iżA. K. (1)zmarła w(...)r., zaś jej synK. K. (1)zmarł bezdzietnie w(...)r. Ostatecznie jednak, wbrew powyższym ustaleniom Sąd błędnie przyjął,K. K. (1)żył w chwili śmierciA. K. (1)i uznał go za jednego ze spadkobierców. Powyższe zaś naruszaart. 5 § 1 dekretu prawo rodzinne
    a contrario.
Mając na uwadze powyższe apelujący wniósł o zmianę skarżonego postanowienia w punkcie I poprzez stwierdzenie, iż spadek poA. K. (1)zmarłej(...)wM., ostatnio stale zamieszkałej wM., na podstawie ustawy nabyły dzieciA.iW.:P. G.,Z. S.,C. S.,J. K. (2),J. K. (1),P. K.,A. K. (2)iE. K.– każdy w 1/8 części.
UczestniczkiE. C.iB. S.przychyliły się do apelacji wnioskodawcy. Pozostali uczestnicy nie zajęli stanowiska w postępowaniu apelacyjnym.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja wnioskodawcy jako oczywiście uzasadniona podlegała uwzględnieniu skutkując koniecznością zmiany orzeczenia Sądu I instancji w skarżonym zakresie.
Z materiału dowodowego sprawy jednoznacznie wynika, żeK. K. (2)zmarł w(...)r., zaśA. K. (1)w dniu(...)r., co zostało przez Sąd I instancji prawidłowo ustalone.Dekret z dnia 8 października 1946 r. prawo spadkowe(Dz. U. Nr 60, poz. 328 ze zm.) wart. 5 § 1wskazuje wprost, iż spadkobiercą może być tylko ten, kto żyje w chwili otwarcia spadku, co wykluczaK. K. (2)z kręgu spadkobierców poA. K. (1).
Oceniając natomiast konsekwencje powyższego dla sytuacji prawnej pozostałych spadkobierców wskazać należało, iż zgodnie z art. 17 § 1 dekretu do spadku powołane są przede wszystkim dzieci spadkodawcy, które dziedziczą w częściach równych. Jeżeli dziecko nie żyje w chwili otwarcia spadku, część spadkowa, jaka by mu przypadła, przechodzi na jego dzieci w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do wstępowania dalszych zstępnych w miejsce swych wstępnych (§ 2). Z kolei – zgodnie z art. 18 § 1 i § 3 dekretu – w braku zstępnych powołani są do spadku rodzice i rodzeństwo spadkodawcy. Jeżeli do spadku powołani są tylko rodzice albo tylko rodzeństwo, otrzymują oni całość spadku, przypadającego krewnym spadkodawcy, w częściach równych.
K. K. (2)zmarł jako bezdzietny kawaler. Część spadkową jaka by mu przysługiwała w chwili śmierciA. K. (1), należało w częściach równych przypisać rodzeństwu, dziedziczącemu w konsekwencji w częściach równych spadek poA. K. (1), z wyłączeniemK. K. (2).
Uznając zatem apelację wnioskodawcy za w pełni uzasadnioną Sąd Okręgowy, zgodnie zart. 386 § 1 kpc, zmienił punkt I postanowienia Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 15 października 2013 r. w ten sposób, iż stwierdził, że spadek poA. K. (1)zmarłej(...)r. wM., ostatnio stale zamieszkałej wM., na podstawie ustawy nabyły dzieciA.iW.:P. G.,Z. S.,C. S.,J. K. (2),J. K. (1),P. K.,A. K. (2)iE. K.po 1/8 części każde z nich.
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono w II punkcie orzeczenia na postawieart. 520 § 2 kpc.