Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 2818/13
Data wyroku: 2014-07-23 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Joanna Smycz
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 w zw. z art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z fus

Sygn. aktVIII U 2818/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 23 lipca 2014 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSR del. Joanna Smycz

Protokolant:

Maria Szczęsna

po rozpoznaniu w dniu23 lipca 2014 r. w Gliwicach
sprawyZ. M.(M.)
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.
oprawo do emerytury
na skutek odwołaniaZ. M.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.
z dnia3 października 2013  r.nr(...)
zmienia zaskarżoną decyzję przyznając odwołującemuZ. M.prawo do emerytury począwszy od 1 kwietnia 2013r.
(-) SSR del. Joanna Smycz

Sygn. akt VIII U 2818/13

UZASADNIENIE

Decyzją z 3 października 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.odmówił ubezpieczonemuZ. M.prawa do emerytury w niższym wieku w oparciu oart. 184w związku zart. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t. j. Dz.U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227 z późn. zm.) w związku z tym, iż nie udowodnił on 15 – letniego okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach przy pracach wymienionych w wykazie A.
W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony, sprecyzowanym w piśmie z dnia 3 kwietnia 2014r., domagał się jej zmiany poprzez przyznanie mu prawa do wcześniejszej emerytury. Podniósł, że zgodnie z zeznaniami świadków, o przesłuchanie których wnosił, wykonywał pracę w warunkach szczególnych m.in w Zakładzie Karnym w(...),KWK (...), w firmach: Naftobudowa,S., wPrzedsiębiorstwie (...)i wfirmach (...)- stal. i tym samym spełnia warunki do przyznania prawa do emerytury.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a dodatkowo podniósł, że do okresów pracy w warunkach szczególnych nie zaliczył odwołującemu żadnych okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach, ponieważ ubezpieczony nie przedłożył świadectw wykonywania pracy w warunkach szczególnych.
Sąd ustalił co następuje:
UbezpieczonyZ. M.,urodzony (...)w dniu 23 kwietnia 2013r. złożył wniosek o emeryturę w wieku niższym niż 65 lat z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach.
Ubezpieczony 60 lat ukończył(...).
Skarżący, na dzień 1 stycznia 1999r., legitymuje się okresem składkowymi nieskładkowym w wymiarze ponad 25 lat, z tym że w ocenie ZUS nie udowodnił żadnych okresów pracy w szczególnych warunkach wymienionej w wykazie A.
Ubezpieczony nie jest członkiem OFE.
Po przeanalizowaniu sprawy ZUS wydał zaskarżoną decyzję.
W toku procesu Sąd ustalił, że w Zakładzie Karnym w(...)od 3 maja 1971r. do 28 sierpnia 1972r. ubezpieczony odbywając karę pozbawienia wolności pracował jako pracownik fizyczny na lakierni przy lakierowaniu natryskowym. Malował elementy stalowe.
Następnie ubezpieczony w dniu 5 kwietnia 1973r. ukończył podstawowy kurs ręcznego spawania elektrycznego organizowany przez Gwarectwo Mechanizacji Górnictwa(...), Centrum Mechanizacji Górnictwa(...)Zakład (...). Dodatkowo w Ośrodku Szkolenia SpawaczyHuty (...)wK.ukończył dwa kursy spawania elektrycznego elektrodami otulonymi urządzeń poddozorowych kat. Rs 1. Pierwszy w dniu 31 grudnia 1976r., a drugi 28 lutego 1977r., co zostało potwierdzone stosownymi wpisami w książeczce spawacza.
Dalej ustalono, że w czasie zatrudnienia wKopalni (...)wR.ubezpieczony w spornym okresie od 10 kwietnia 1973r. do 31 lipca 1978r. pracował jako spawacz o najwyższych kwalifikacjach i umiejętnościach. Wykonywał prace spawalnicze na oddziale spawalni, który znajdował się na Warsztacie Mechanicznym.
Nadto Sąd ustalił, że ubezpieczony wPrzedsiębiorstwie (...)Zarząd Budowlano – Montażowy Nr 6 wC.w okresie od 16 sierpnia 1978r. do 31 maja 1984r. pracował jako spawacz.
W okresie od 1 czerwca 1984r. do 6 grudnia 1986r. pracował jako spawacz w(...)Przedsiębiorstwo (...)k/G.. Wykonywał prace spawalnicze przy budowie hali, zbiorników i rurociągów wC..
Ustalono, że w czasie zatrudnienia wZakładzie (...)wR.ubezpieczony w okresach od 24 maja 1990r. do 9 stycznia 1995r. i od 1 lutego 1995r. do 31 grudnia 1995r. pracował jako spawacz elektryczny konstrukcji stalowych. Ubezpieczony wprawdzie był zatrudniony w niepełnym wymiarze czasu pracy -1/2 i 7/8 etatu - ale faktycznie pracował po 8 - 12 godzin dziennie.
Nadto ustalono, że odwołujący wPrzedsiębiorstwie (...)wG.od 11 kwietnia 1997r. do 3 maja 1998r. pracował jako spawacz konstrukcji stalowych.
W dalszej kolejności Sąd ustalił, że w czasie zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie Usługowo – (...)–J. S.wZ., w okresie od 1 lipca 1998r. do 31 grudnia 1998r. ubezpieczony faktycznie pracował jako spawacz. Do jego obowiązków należało spawanie rur, zbiorników i konstrukcji stalowych.
Pracę spawacza ubezpieczonego wykonywane wKopalni (...)wR.,Przedsiębiorstwie (...)Zarząd Budowlano – Montażowy Nr 6 wC.,Zakładzie (...)i wPrzedsiębiorstwie Usługowo – (...)–J. S.wZ.zostały potwierdzone przez ww. zakłady pracy w jego książeczce spawacza.
Ubezpieczony pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Nie był kierowany do innych prac.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: zeznań świadków:R. N.,A. S.(zapis rozprawy z dnia 28 maja 2014r. 31 min. 04 sek. – 1 godz., 32 sek.),E. B.iR. G.(zapis rozprawy z dnia 23 lipca 2014r. 8 min. 40 sek. – 33 min., 39 sek.), wyjaśnień ubezpieczonego (zapis rozprawy z dnia 23 lipca 2014r. 34 min. – 57 min., 44 sek.), pisma z Zakładu Karnego wI.oraz książeczki spawacza (koperta - k. 49 a.s.), akt osobowych ubezpieczonego z Naftobudowy iKWK (...)(koperta – k. 40 i k. 44 a.s.) oraz akt organu rentowego dołączonych do akt sprawy.
Zebrany materiał dowodowy Sąd uznał za kompletny i wystarczający do poczynienia ustaleń faktycznych oraz na rozstrzygnięcie sprawy. W szczególności Sąd dał w pełni wiarę zeznaniom świadków, gdyż są spójne i wzajemnie się potwierdzają. Należy również podkreślić, że świadkowie precyzyjnie i w sposób nie budzący najmniejszej wątpliwości określili charakter pracy odwołującego.
Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie ubezpieczonego,Z. M.zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz.U. z 2009r., nr 153, poz. 1227 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy osiągnęli:
1)okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz
2)okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.
Emerytura przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
W zakresie określenia wieku emerytalnego, o którym mowa w art. 32 ust. 1 ww. ustawy, rodzajów prac lub stanowisk oraz warunków, na podstawie których ubezpieczonym przysługuje prawo do emerytury art. 32 ust. 4 odsyła do uregulowańRozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zm.).
Zgodnie z treścią § 2 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których pracaw szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy.
Natomiast jak stanowi § 1, ust 1 i 2 rozporządzenie stosuje się do pracowników wykonujących prace w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wymienionew § 4-15 rozporządzenia oraz w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia, zwanych dalej "wykazami". Właściwi ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz centralne związki spółdzielcze w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych ustalają w podległychi nadzorowanych zakładach pracy stanowiska pracy, na których są wykonywane pracew szczególnych warunkach, wymienione w wykazach A i B.
W myśl § 3 i 4 rozporządzenia, pracownik który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w załączonym do rozporządzenia wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
1. osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 60 lat dla mężczyzn
2. ma wymagany 25 letni okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Zaś do okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach, zalicza się także okresy pracy górniczej w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin oraz okresy zatrudnienia na kolei w rozumieniu przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników kolejowych i ich rodzin.
Przedmiotem sporu pozostawało ustalenie, czy ubezpieczonyZ. M.przez okres co najmniej 15 lat pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szczególnych warunkach, a tym samym, czy ubezpieczony spełnia przesłanki do nabycia emerytury wcześniejszej z tytułu pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, po ukończeniu 60 roku życia.
Warunkiem nabycia uprawnień emerytalnych wedługart. 184jest spełnienie przesłanki stażu przed dniem 1 stycznia 1999r. Brak w treściart. 184przesłanki końcowej daty spełnienia pozostałych warunków nabycia uprawnień emerytalnych (tj. na dzień 31 grudnia 2008r.) powoduje, że ubezpieczeni, którzy w chwili wejścia w życieustawy o emeryturach i rentachz Funduszu Ubezpieczeń Społecznychposiadali wymagany okres ubezpieczenia (szczególnyi zwykły), mogą realizować prawo do emerytury na starych zasadach po osiągnięciu wieku emerytalnego określonego wart. 32również po dniu 31 grudnia 2008r. oraz nieprzystąpieniu do OFE albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa. Wszystkie przesłanki muszą zostać spełnione łącznie.
Należy podkreślić, że okres zatrudnienia może być zaliczony do pracy w warunkach szczególnych, gdy pracownik faktycznie wykonywał prace objęte wykazem prac uprawniających do wcześniejszej emerytury, pomimo że stanowisko jakie mu formalnie przypisano nie jest wymienione w wykazie. Wymieniony wyżej wykaz A nie określa bowiem stanowisk pracy, ale definiuje rodzaj prac, które są uważane za wykonywane w szczególnych warunkach. Decydujące znaczenie dla zakwalifikowania pracy jako realizowanej w szczególnych warunkach ma nie nazwa zajmowanego stanowiska, ale rodzaj, charakter i warunki pracy.
Zgodnie z wykazem A, dział XIV poz. 12 oraz dział XIV poz. 17 stanowiącym załącznik dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzeprace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowo wodorowym oraz lakierowanie ręczne lub natryskowe - nie zhermetyzowane są pracami w szczególnych warunkach, uprawniającymi do niższego wieku emerytalnego.
Według oceny Sądu postępowanie dowodowe przeprowadzone w tej konkretnej sprawie wykazało w sposób jednoznaczny, że ubezpieczonyZ. M.ukończył 60 rok życia,i na dzień 31 grudnia 1998r. udowodnił łącznie ponad 25 lat okresów składkowychi nieskładkowych, w tym ponad 15 lat pracy wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w szczególnych warunkach. Nie budzi wątpliwości Sądu, że praca ubezpieczonegow Zakładzie Karnym w(...)od 3 maja 1971r. do 28 sierpnia 1972r. była faktycznie pracą w warunkach szczególnych określoną w wykazieA, dziale XIV:
- poz. 17, tj. lakierowanie natryskowe.
Nadto praca ubezpieczonego wKopalni (...)wR.od 10 kwietnia 1973r. do 31 lipca 1978r., wPrzedsiębiorstwie (...)Zarząd Budowlano – Montażowy Nr 6 wC.od 16 sierpnia 1978r. do 31 maja 1984r., w(...)Przedsiębiorstwo (...)k/G.od 1 czerwca 1984r. do 6 grudnia 1986r., wZakładzie (...)w okresach od 24 maja 1990r. do 9 stycznia 1995r. i od 1 lutego 1995r. do 31 grudnia 1995r., wPrzedsiębiorstwie (...)od 11 kwietnia 1997r. do 3 maja 1998r. i wPrzedsiębiorstwie Usługowo – (...)–J. S.wZ., w okresie od 1 lipca 1998r. do 31 grudnia 1998r. była faktycznie pracą w warunkach szczególnych określoną w wykazieA, dziale XIV:
- poz. 12, tj. prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowodorowym
Organ rentowy nie uwzględnił odwołującemu spornych okresu pracy, argumentującże ubezpieczony nie przedłożył świadectw wykonywania pracy w warunkach szczególnych.
Trzeba jednak podkreślić, iż w myśl z ugruntowanego już stanowiskiem judykaturyi doktryny„sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpoznając sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dokonują kontroli zgodności decyzji administracyjnych wydanych w tych sprawachz prawem w trybie odrębnym określonym wkodeksie postępowania cywilnego, w którym to trybienie obowiązują ograniczenia dowodowe obowiązujące w postępowaniu administracyjnym toczącym się przed organami rentowymi”(vide – wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawiez dnia 12 kwietnia 1996r., sygn. akt III AUr 235/96, Orzecznictwo Sądu Apelacyjnegow Warszawie z 1997r.., nr 1, poz. 2). Z kolei w wyroku z dnia 25 lipca 1997r. sygn. akt II UKN 186/97 Sąd Najwyższy stwierdził, że:„W postępowaniu sądowym nie obowiązują ograniczenia, co do środków dowodowych stwierdzających wysokość zarobków lub dochodów stanowiących podstawę wymiaru emerytury lub renty określone w § 20 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia7 lutego 1984r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń (Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm.) ”( OSNP z 1998r, Nr11, poz. 342 ).
Tak więc w postępowaniu przed sądem ubezpieczeń społecznych mogą być przeprowadzane wszelkie dowody zmierzające do prawidłowego rozstrzygnięcia, w tym zeznania świadków.
Z powyższych przyczyn, Sąd stwierdził, żeZ. M.z momentem złożenia wniosku emerytalnego spełnia łącznie wszystkie warunków niezbędne do przyznania emerytury z obniżonego wieku, wynikających z treściart. 184, ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227 ze zmianami), a tym samym jej odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd na mocyart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł, jak sentencji wyroku.
SSR (del.) Joanna Smycz