Sąd Okręgowy w Lublinie
XI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: XI Ka 207/14
Data wyroku: 2014-04-29 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Bogusz-Patyra, Katarzyna Żmigrodzka, Arkadiusz Śmiech
Słowa kluczowe: Postępowanie Odwoławcze
Podstawa prawna: art. 437 § 2 kpk

Sygn. akt XI Ka 207/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 29 kwietnia 2014 roku

Sąd Okręgowy w Lublinie XI Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący Sędzia SO Arkadiusz Śmiech (spr.)
Sędziowie SO Ewa Bogusz-Patyra
SO  Katarzyna Żmigrodzka
Protokolant apl. aplikacji ogólnej Katarzyna Kubiak
przy udziale Prokuratora Ewy Stelmach
po rozpoznaniu w dniu29 kwietnia 2014 roku
sprawyP. S.
oskarżonego zart. 177 § 2 kk. w zw. zart. 178 § 1 kki in.
na skutek apelacji obrońcy oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim
z dnia 15 października 2013 roku
sygn. akt II K 726/13
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę oskarżonegoP. S.przekazuje Sądowi Rejonowemu w Radzyniu Podlaskim do ponownego rozpoznania.
XI Ka 207/14

UZASADNIENIE
P. S.został oskarżony o to, że:

I
w dniu 29 marca 2013 roku wZ., gm.M., woj.(...), umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym w ten sposób, że kierując w stanie nietrzeźwości (1,10 mg/l) samochodem markiA. (...)onr rej. (...), nie dostosował prędkości do panujących warunków drogowych i atmosferycznych, skutkiem czego na prostym odcinku drogi stracił panowanie nad pojazdem, a następnie zjechał do przydrożnego rowu i uderzył w drzewo, w wyniku czego pasażer pojazduA. S.poniósł śmierć, po czym kierujący samochodem zbiegł z miejsca zdarzenia

tj. o przestępstwo określone wart. 177§2 kkw zw. zart. 178§1 kk;

II
w dniu 29 marca 2013 roku wZ., gm.M., woj.(...), znajdując się w stanie nietrzeźwości (1,10 mg/l) , prowadził w ruchu lądowym samochód markiA. (...)onr rej. (...)będąc już wcześniej skazanym za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości przez Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim w sprawie o sygn. akt II K 1499/09

tj. o przestępstwo określone wart. 178a§4 kkw zw. zart. 178a§1 kk.
Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim wyrokiem z dnia 15 października 2013 roku oskarżonegoP. S.uznał za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów i skazał go: za czyn I z mocyart. 177§2 kkw zw. zart. 178§1 kkna karę 4(czterech ) lat i 6 (sześciu ) miesięcy pozbawienia wolności i za czyn II z mocyart. 178 a § 4 kkna karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności. Zgodnie zart. 42§3 kkorzekł wobec oskarżonego za czyn I zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na zawsze. Na podstawieart. 42§2 kkw zw. zart. 43§1 kkorzekł wobec oskarżonego za czyn II środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 (pięciu) lat. W oparciu oart. 85 kk,art. 86§1 kkorzeczone wyżej kary pozbawienia wolności oskarżonemu połączył i jako łączną wymierzył mu karę 5 (pięciu) lat pozbawienia wolności. Na zasadzieart. 90§2 kkw zw. zart. 85 kkiart. 86§1 kkorzeczone wobec oskarżonego środki karne połączył i jako łączny orzekł wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na zawsze. W myślart. 63§1 kkna poczet kary łącznej pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemu okres zatrzymania i tymczasowego aresztowania od 29 marca do 15 października 2013 roku. Na podstawieart. 230§2 kpkpolecił zwrócenie oskarżonemu kurtki materiałowej typu ¾ koloru szaro-czarnego, pary trzewików męskich rozmiar 46firmy (...)i pary rękawic roboczych przechowywanych w magazynie dowodów rzeczowych tut. Sądu pod poz.(...). Zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 400 złotych opłaty i obciążył go wydatkami w kwocie 2 477,25 złotych.
Od wyroku tego apelację złożył obrońca oskarżonego. Zaskarżając rozstrzygnięcie w całości zarzucił wyrokowi obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:

a
art. 170 § 1 k.p.k.iart. 366 § 1 k.p.k.w zw. zart. 2 § 2 k.p.k.orazart. 193 § 1 k.p.k.wynikającą z oddalenia wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków/ zakresu ruchu drogowego i techniki pojazdóww sytuacji gdy

- stwierdzenie czy przyczyną wypadku było niedostosowanie prędkości do warunków drogowych i atmosferycznych wymagało wiadomości specjalnych;
- sprawdzenie wyjaśnień oskarżonego, w których podawał, że przyczyną wypadku było nagłe pociągnięcie przez pasażera ręką za kierownicę wymagało odtworzenia przebiegu zdarzenia w oparciu o ślady ujawnione w toku oględzin, w szczególności o prędkość pojazdu i tor ruchu pojazdu, co pozwoliłoby wykluczyć bądź potwierdzić wersję oskarżonego;
b)art. 2 § 2, 4, 7, 366 § 1, 410 i 424 § 1 pkt. 1 k.p.k.wynikającą z przyjęcia, że:

⚫

A. S.był w takim stanie nietrzeźwości, że nie mógł reagować w podany przez oskarżonego sposób, a jedynie w tym stanie mógł spaćw sytuacji gdy

- po opuszczeniu domu należącego do świadkaJ.A. S.nie spożywał alkoholu a opuszczając ten dom uczynił to o własnych siłach;
-materiały znajdujące się na stronie www.autoinfo.pl na podstawie, których został wysnuty powyższy wniosek nie były ujawnione w toku postępowania sądowego i nie stanowiły materiału dowodowego;

⚫

do wypadku nie mogło dość w wyniku nagłego pociągnięcia ręką za kierownicę przezA. S.albowiem przeczy temu tor ruchu pojazduw sytuacji gdyokoliczność ta może być potwierdzona bądź wykluczona po przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego;

oskarżony po wypadku nie był w szoku i telefonicznie poszukiwał osoby, która wzięłaby na siebie kierowanie samochodem w chwili wypadkuw sytuacji gdy

- nie wiadomo czy oskarżony po wypadku wykonał jakiekolwiek połączenie ze swojego telefonu;
- nie ustalono czy świadekJ. K.słyszał całą rozmowę czy jej fragment;
-nie uwzględniono tego, iż oskarżony ma niewyraźną wymowę.
c)art. 410 i art. 424 § 2 k.p.k.przez bardzo ogólne przytoczenie w wyroku okoliczności, które Sąd miał na względzie przy wymierzeniu kary za czyn z pkt. II, czego konsekwencją jest rażąca surowość kary, wynikająca z braku należytego rozważenia przesłanek przepisuart. 53 § 1 i 2 k.k.i okoliczności łagodzących.
Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje;
apelacja jest zasadna i stąd zasługuje na uwzględnienie.
Ma całkowitą rację skarżący podnosząc, że przy rozpoznaniu niniejszej sprawy Sąd Rejonowy dopuścił się nieprawidłowości, stanowiących obrazę przepisów postępowania, które dyskwalifikują zapadłe rozstrzygnięcie. Obrońca oskarżonego złożył na rozprawie wniosek dowodowy o powołanie biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych, który w swojej opinii miałby odpowiedzieć na pytanie, co było przyczyną wypadku z uwzględnieniem wersji podawanej przez oskarżonego. Zdaniem obrońcy, jeżeli przyczyną wypadku było nie dostosowanie prędkości do panujących warunków drogowych i atmosferycznych, jak zarzuca to akt oskarżenia, to okoliczność ta wymaga wiedzy specjalistycznej.(vide protokół rozprawy k. 266v. akt). Sąd Rejonowy oddalił powyższy wniosek bowiem, jego zdaniem, ustalenie przyczyn wypadku, w omawianym przypadku, nie wymaga wiadomości specjalnych.(vide protokół rozprawy k. 284 akt). Jak czytamy w części motywacyjnej zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji, dokonując oceny wyjaśnień oskarżonego stwierdził ; op, cit:Twierdzeniu, że do wypadku doszło w wyniku ,,nagłego pociągnięcia ręką za kierownicę ,,przez pasażera pojazduA. S.(k.54v), przeczy tor ruchu pojazdu po łuku i uderzenie w drzewo po wpadnięciu w poślizg na śliskiej jezdni, na prostym odcinku drogi (k. 5-6,29,99). Z dokumentów tych wynika, że oskarżony początkowo poruszał się lewą stroną jezdni a następnie po łuku zjechał na prawą stronę. Gdyby został szarpnięty za kierownicę a następnie próbował skręcić w lewo, zaznaczony śladami tor poruszania się nie byłby tak łagodny. Poza tymA. S.był w takim stanie nietrzeźwości (4,4 promila alkoholu we krwi), w którym nie mógł reagować w podany przez oskarżonego sposób, a mógł jedynie w tym stanie spać. Badania prowadzone w zakresie działania alkoholu etylowego na ośrodkowy układ nerwowy wskazują, że powyżej 4 promila zawartości alkoholu we krwi występuje śpiączka (www.(...)). Wyjaśnienie kwestii szarpnięcia za kierownicę przez pasażera nie leży też w kompetencji biegłych z zakresu techniki i ruchu drogowego, gdyż biegli nie mogą oceniać dowodów i wyjaśniać czy przyczyną poślizgu było zachowanie oskarżonego czy też nieżyjącego pasażera. Na gruncie pozostawionych śladów i wyjaśnień oskarżonego, który twierdzi, że na śliskiej jezdni poruszał się z prędkością 60-70 km/h (k.54v), niewątpliwym jest, że oskarżony nie dostosował prędkości do panujących warunków drogowych i atmosferycznych i na prostym odcinku drogi, będąc w stanie nietrzeźwości, stracił panowanie nad pojazdem a następnie zjechał do przydrożnego rowu po prawej stronie drogi i uderzył w drzewo.
Zacytowany fragment argumentacji uzasadniającej wnioskowanie Sądu Rejonowego przeczy wcześniejszemu stanowisku o zbędności wiadomości specjalnych, dla ustalenia przyczyn wypadku. Sąd orzekający dwukrotnie dokonał oceny okoliczności, które wymagają takowych wiadomości, a mianowicie odnośnie toru ruchu pojazdu wskazującego na utratę przez kierującego panowania nad pojazdem i przyczyny utraty tego panowania. Rozstrzygnięcie tych okoliczności przez sam Sąd pierwszej instancji, bez zasięgnięcia opinii biegłego nastąpiło z rażącą obraząart. 193 § 1 k.p.k., która skutkowała, z kolei niespełnieniem wymogówart. 410 k.p.k., co niewątpliwie mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Niezależnie od tego uchybienia, które już samo w sobie dyskwalifikuje zapadłe rozstrzygnięcie, należy zwrócić uwagę Sądowi Rejonowemu na wadliwość wnioskowania w zakresie oceny wyjaśnień oskarżonego, co do twierdzeń o szarpnięciu za kierownicę przez pasażeraA. S.. Stanowisko Sądu, że w stanie nietrzeźwości wynoszącym 4,4 %o alkoholu we krwi człowiek może jedynie spać, na gruncie zasad doświadczenia życiowego i w świetle wyników badań empirycznych jest nieuprawnione. Twierdzenia oskarżonego w tym zakresie weryfikują wnioski wypływające z zeznań świadkaJ. K.. W związku z tym, że obydwa zarzucane czyn pozostają ze sobą w ścisłym związku zaskarżony wyrok należało uchylić w całości.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy od nowa przeprowadzi postępowanie dowodowe w zakresie niezbędnym dla prawidłowego wyrokowania. Odbierze od oskarżonego wyjaśnienia, o ile nie skorzysta on z prawa do odmowy składania wyjaśnień. Przesłucha świadków na wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Dopuści dowód z opinii biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych, zgodnie z wnioskiem obrońcy oskarżonego, w której opiniujący, po dokonaniu symulacji komputerowej wypowie się co było przyczyną wypadku drogowego, w tym zweryfikuje twierdzenia oskarżonego.
Tak zgromadzony materiał dowodowy Sąd orzekający oceni we wzajemnym powiązaniu, uwzględniając wymogi art.art. 5 i 7 k.p.k.oraz uwagi poczynione wyżej przez Sąd odwoławczy. Dokona rekonstrukcji zdarzeń będących przedmiotem osądu. Uznane za udowodnione zachowania oskarżonego właściwie oceni pod względem prawnym, co przy uznaniu realizacji znamion czynów zabronionych, znajdzie swoje odzwierciedlenie w ich prawidłowym opisie i kwalifikacji prawnej. Dokona oceny stopnia szkodliwości społecznej czynów oraz stopnia zawinieniaP. S.i na tej podstawie wyda rozstrzygnięcie w sprawie, pamiętając przy tym o zakaziereformationis in peius. Swoje stanowisko, w razie potrzeby, uzasadni zgodnie z wymogamiart. 424 § 1 k.p.k.
Mając na względzie zaprezentowaną motywację Sąd Okręgowy na podstawieart. 437 § 2 k.p.k.orzekł jak w wyroku.