Sąd Okręgowy w Toruniu
IX Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IX Ka 388/14
Data wyroku: 2014-10-09 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Andrzej Walenta, Rafał Sadowski
Słowa kluczowe: Subsydiarny Akt Oskarżenia
Podstawa prawna: art. 300 § 2 kk w zw. z art. 308 kk w zw. z art. 12 kk

Sygn. akt IXKa 388/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 09 października 2014r.
Sąd Okręgowy w Toruniu - IX Wydział Karny - Odwoławczy w składzie :
Przewodniczący -SSO Andrzej Walenta (spr.)
Sędziowie -SSO Rafał Sadowski
-SSO Lech Gutkowski
Protokolant :stażysta Marzena Chojnacka
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w ToruniuBarbary Dryzneripełnomocnikaoskarżyciela posiłkowego - subsydiarnego,
po rozpoznaniu w dniu 09 października 2014r.,
sprawyS. C.oskarżonego o przestępstwo zart. 300§2 kkw zw. zart. 308 kk, w zw. zart. 12 kk,
na skutek apelacji wniesionej przezpełnomocnika oskarżyciela posiłkowego - subsydiarnegood wyroku Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 27 maja 2014r., sygn. akt VIIIK 919/13

I
utrzymuje w mocyzaskarżony wyrok, uznając apelację za oczywiście bezzasadną;

II
kosztami procesu, w tym opłatą sądową w kwocie 240zł. (dwieście czterdzieści złotych)obciążaoskarżyciela posiłkowego – subsydiarnego.

Sygn. akt IXKa 388/14

UZASADNIENIE

S. C.został oskarżony o to, że działając jako Prezes Zarządu(...) S.A.z siedzibą wT.w celu udaremnienia wykonania orzeczeń sądów, tj. nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Okręgowy wT.w dniu 21 grudnia 2010r., sygn. akt(...)i nakazu zapłaty wydanego przez Sąd Rejonowy wT.w dniu 20 czerwca 2011r., sygn. akt(...), w okresie od dnia 14 stycznia 2011r. do dnia 26 stycznia 2011r. wT.dokonał sprzedaży do(...) Sp. z o.o.z siedzibą wT.trzech samochodów ciężarowych zagrożonych zajęciem za kwotę 225.859,82zł brutto, czym uszczuplił zaspokojenie wierzyciela(...) sp. z o.o.-
- tj. o czyn zart. 300§2 kkw zw. zart. 308 kk, w zw. zart. 12 kk;
Wyrokiem z dnia 27 maja 2014r. Sąd Rejonowy w Toruniu,sygn. akt VIIIK 919/13, uniewinnił oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu, kosztami postępowania obciążając oskarżyciela subsydiarnego.
Wyrok ten zaskarżyłw całości na niekorzyść oskarżonego pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego, zarzucając mu:

1
Naruszenie prawa materialnego, tj.art. 300§2 kkw zw. zart. 44 kcpoprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że termin majątek należy rozumieć jako obejmujący obok praw podmiotowych również posiadanie i ekspektatywę,art. 300§2 kkpoprzez błędną wykładnię polegającą na utożsamieniu zbycia jedynie z ważnym aktem sprzedaży i uznanie, że udaremnianie może dotyczyć jedynie roszczeń wymagalnych,art. 590§1 kcpoprzez wadliwe uznanie w wyniku jego niezastosowania, że transakcje dokonane przez oskarżonego nie uszczupliły możliwości zaspokojenia(...)z uwagi na możliwość uzyskania przez(...)zwolnienia przedmiotów spod egzekucji;

2
Naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na treść orzeczenia, tj. 4kpk,art. 7 kpkiart. 92 kpkpoprzez dowolne uznanie za wiarygodne niezgodnych z zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego zeznańJ. P.przy pominięciu pism(...)kierowanych do(...);

Powołując się na powyższe, skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja, jako bezzasadna w stopniu oczywistym, nie zasługiwała na uwzględnienie.
Skarżący niezasadnie kwestionował prawną ocenę zachowania oskarżonego dokonaną przez sąd orzekający.
Wdając się w niuanse cywilistycznych rozważań nad pojęciem „mienia”, starał się on podważyć zaskarżone rozstrzygnięcie poprzez wykazanie, że owo pojęcie obejmuje aktywa w postaci nie tylko prawa własności, ale i posiadania, a także tzw. ekspektatywy nabycia własności.
Tego rodzaju argumentacja nie mogła jednak skutecznie dyskredytować zaskarżonego wyroku, którym uznano, że zachowania stanowiące przedmiot zarzutu nie mogą rodzić odpowiedzialności karnej oskarżonego za przestępstwo zart. 300§2 kk.
Przyjmując, że z punktu widzenia wyżej wymienionego przepisu ekspektatywa tego rodzaju, z jaką mieliśmy do czynienia w przedmiotowej sprawie, nie może być traktowana jako mienie, dokonując prawno-karnej oceny faktu zbycia przez oskarżonego pojazdów, które jedynie w ramach dobrej woli sprzedającego otrzymał w posiadanie, pomimo nieuiszczenia ceny zakupu i nienabycia ich własności (a więc wbrew treści zawartej umowy), sąd orzekający słusznie uznał, że brak jest podstaw do uznania go za winnego popełnienia zarzucanego mu przestępstwa.
Logicznym jest, że z punktu widzenia stypizowanego wart. 300§2 kkprzestępstwa, które ma charakter materialny, a jako skutek przestępnego działania przewiduje co najmniej uszczuplenie zaspokojenia wierzyciela, karalne może być dokonywanie przez podmiot zagrożony zajęciem przesunięć dotyczących

    tylkotakich składników majątku, z których normalnie mógłby się zaspokoić wierzyciel. Okoliczność, że w razie korzystnego dla niego - z uwagi na takie, a nie inne ukształtowanie przepisów o egzekucji - zbiegu okoliczności w postaci nienależytej dbałości przez uprawnionego o swoje słuszne interesy i niewniesienia powództwa przeciwegzekucyjnego, wierzyciel teoretycznie miałby szansę zaspokoić się z zajętych w posiadaniu oskarżonego pojazdów, nie zmienia bezspornego w świetle treści umowy między(...), a(...)faktu, że do momentu uiszczenia ceny zakupu te pojazdy, których dotyczyły kwestionowane aktem oskarżenia transakcje, stanowiły własność sprzedającego. Oskarżony nie tylko niezgodnie z postanowieniami umowy wszedł w ich posiadanie (w świetle postanowień zawartej umowy w ogóle nie można się było tego spodziewać w razie nieuiszczenia ceny), ale nie był uprawniony do dokonania ich sprzedaży. Dokonane transakcje – niezależnie od tego, czy były skuteczne w rozumieniu prawa cywilnego, czy nie – wiążące się bezspornie z uiszczeniem ceny przez(...)bezpośrednio na rzecz właściciela pojazdów, to jest(...)i tak nie spowodowały żadnych przesunięć w majątku spółki oskarżonego. W ich wyniku fizyczne władanie pojazdami, w którym oskarżony znalazł się jedynie na mocy dobrej woli sprzedającego, a do nabycia własności których przez spółkę nie doszło, bowiem nie uiściła ich ceny, przeszło na inny podmiot. Zupełnym nieporozumieniem jest czynienie oskarżonemu w kontekście znamion podmiotowychart. 300 kkzarzutu z tego, że nie zataił on przed nabywcą faktu, że nie był właścicielem pojazdów i domagał się zaspokojenia ich właściciela, a więc zachował się lojalnie wobec nich, choć de facto skutkowało to powstaniem stanu rzeczy prima facie niekorzystnego dla wierzyciela(...)(w sensie takim, że do majątku spółki oskarżonego z dokonanego bez uprawnień rozporządzenia nie weszła korzyść, którą osiągnąłby w takiej sytuacji niezasadnie kosztem tych podmiotów).
Powyższe – niezależnie od tego, czy uznać, że dokonując przedmiotowych transakcji oskarżony winien był uważać spółkę, którą reprezentował, za podmiot, którego majątek zagrożony był zajęciem w rozumieniuart. 300 kkz uwagi na roszczenia z tytułu najmu na rzecz(...), czy jeszcze nie - uniemożliwiało uznanie zmiany miejsca położenia pojazdów związanej z wydaniem ich(...)w realizacji transakcji sprzedaży za czynność wypełniającą znamiona karalnego, na gruncieart. 300 kk, usuwania, czy zbywania składników majątku. W istocie ani rozstrzygnięcie w/w kwestii, ani ocena skuteczności zastrzeżenia własności w umowie(...)z(...)z punktu widzenia przepisów prawa cywilnego - o której najwyraźniej zarówno oskarżony, jak i kształtujący swoje przekonanie w tej kwestii na podstawie otrzymanych od niego informacjiJ. P.byli przekonani - nie miały znaczenia dla możliwości przypisania oskarżonemu znamiennego skutkiem w postaci udaremnienia zaspokojenia wierzyciela(...)umyślnego przestępstwa zart. 300§2 kk.
Sąd odwoławczy nie dopatrzył się w zaskarżonym orzeczeniu żadnych uchybień mogących stanowić bezwzględne przyczyny odwoławcze, będących podstawą do uchylenia wyroku z urzędu, dlatego też – jako słuszny – został on utrzymany w mocy.
Kosztami procesu, w tym opłatą sądową w wysokości 240zł, obciążono - po myśliart. 636§1 kpkw zw. zart. 13 ustawy z dnia 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnych(Dz. U. z 1983, nr 49, poz. 223 ze zm.) – oskarżyciela posiłkowego subsydiarnego.