Sąd Rejonowy w Olsztynie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II W 116/14
Data wyroku: 2014-11-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Krzysztof Bieńkowski
Teza: utradnianie kontroli celnej

Sygn. akt II W 116/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
dnia 28 listopada 2014 r.
Sąd Rejonowy w Olsztynie w II Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący: SSR Krzysztof Bieńkowski
Protokolant: prac.sąd.Katarzyna Bogusz - Trojanowska
Przy udziale oskarżyciela publicznego z UC w Olsztynie Andrzeja Mościbrockiego
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2014 r. sprawy:
J. Ł. (1),s.B.iH.z domu(...),ur. (...)wB.,

oskarżonego o to, że:

I. w dniu 23.07.2014r. na terenie targowiska miejskiego przyul. (...)wO.przechowywał w samochodzie osobowymV. (...)nr rej.(...)wyroby akcyzowe importowane bez przedstawienia organowi celnemu, bez uprzedniego oznaczenia znakami akcyzy w postaci 79 paczek po 20 szt. papierosów różnych marek, od którego to towaru należny był podatek VAT w kwocie 310,00zł , podatek akcyzowy w kwocie 1209,00zł oraz cło w kwocie 51,00zł ,
- tj. o wykroczenie skarbowe określone wart. 54§1 i 3 k.k.s.w zw. zart.65 § 1 i 4 kksw zb. zart. 91 § 1 i 4 kksw zw. zart. 7 § 1 kks,
II. w dniu 09.07.2014r. oraz w dniu 23.07.2014r. na terenie targowiska miejskiego przyul. (...)wO., działając w krótkich odstępach czasu, dwukrotnie uniemożliwił funkcjonariuszom Urzędu Celnego wO.przeprowadzenie skutecznej kontroli celnej dotyczącej przechowywanych przez niego na terenie tego targowiska wyrobów akcyzowych bez polskich znaków akcyzy poprzez odmowę okazania dowodu osobistego, a następnie ucieczkę z miejsca kontroli
- tj. o wykroczenie skarbowe określone wart. 94§2 i 3 k.k.s.w zw. zart.6§2 k.k.s.

orzeka

I
oskarżonegoJ. Ł. (1)uznaje za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za to na podstawieart. 54§1 i 3 k.k.s.w zb zart.65 § 1 i 4 kksw zb. zart. 91 § 1 i 4 kksw zw. zart. 7 § 1 kksorazart.94§2 i 3 k.k.s.skazuje go, a na podstawieart. 65 § 4 kksw zw. zart. 7 § 2 kksprzy zast.art.50§1 k.k.s.wymierza mu łącznie karę grzywny w wysokości 2000 (dwóch tysięcy ) złotych;

II
na podstawieart. 49 § 1, 2 i 3 kksw zw. zart. 29 pkt 1 kksiart. 31 § 6 i § 7 kksorzeka przepadek poprzez zniszczenie zabezpieczonych w sprawie dowodów rzeczowych w postaci 79 paczek papierosów po 20 sztuk różnych marek;

III
na podstawieart. 113 § 1 kksw zw. zart. 624 § 1 kpkzwalnia oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w całości.

UZASADNIENIE
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
W dniu 09 lipca 2014r. funkcjonariusze z Oddziału Celnego wO.J. R.iB. G.wykonywali czynności kontrolne na terenie targowiska przyul.(...)wO..
Na terenie targowiska funkcjonariusze zauważyli znanego im z wcześniejszych czynności kontrolnych oskarżonegoJ. Ł. (1).
W związku z uzyskanymi wcześniej informacjami, że tego dnia oskarżony miał zajmować się sprzedażą papierosów bez znaków akcyzy , funkcjonariusze przystąpili do kontroli wymienionego.
Po okazaniu legitymacji służbowych i prośbie o okazanie dowodu osobistego oskarżony zareagował gwałtownie i wulgarnie.
Następnie oskarżony poinformowany już o rozpoczęciu kontroli celnej, gdy funkcjonariusze chcieli przystąpić do przeszukania posiadanej przez oskarżonego torby gdzie mógł przechowywać towary bez znaków skarbowych akcyzy, uciekł z miejsca zdarzenia.
(dow : zezn.śwd.B. G.k.47, notatka k.2, zezn.śwd.J. R.k.47)
Kolejne spotkanie funkcjonariuszy celnych z oskarżonym miało miejsce również na terenie targowiska miejskiego przyul.(...)wO.w dniu 23.07.2014r.
Wówczas funkcjonariusze UC wO.zauważyliJ. Ł. (1)wyjmującego papierosy z samochodu osobowego markiV. (...)nr rej.(...).
Gdy podeszli do pojazdu oskarżony zbiegł.
Powrócił na miejsce po około 15 minutach, oświadczając , że jest współwłaścicielem pojazdu , a znajdujące się wewnątrz papierosy stanowią jego własność.
Funkcjonariusze UC przystąpili do kontroli , legitymując oskarżonego i zabezpieczając przechowywane w samochodzie papierosy bez polskich znaków skarbowych akcyzy.
W pewnym momencie oskarżony chwycił kilka pakietów już wyjętych z wnętrza pojazdu pakietów składowanych na dachu i uciekł.
Oskarżony zabrał w ten sposób około 40 paczek papierosów.
W trakcie kontroli w pojeździe oskarżonego zabezpieczono łącznie 79 paczek po 20 szt. papierosów różnych marek bez polskich znaków skarbowych akcyzy, od którego to towaru należne było cło w kwocie 51 zł , podatek akcyzowy w kwocie 1209,00zł oraz podatek VAT w kwocie 310,00zł.
(dow : zezn.śwd.R. G.k.47-48 , zezn.śwd.A. P.k.48 , notatka k.5 , protokół zatrzymania przedmiotów i spis rzeczy k.5-6 , wyliczenie wysokości należności celnych k.13-14 , protokół oględzin rzeczy k.15, wykaz dowodów rzeczowych k.16)
Przesłuchany w charakterze podejrzanego w postępowaniu przygotowawczymJ. Ł. (1)przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu przechowywania wyrobów akcyzowych bez polskich znaków skarbowych i odmówił składania wyjaśnień.
(dow : wyjaśn.osk.k.11)
W trakcie kolejnego przesłuchania na etapie postępowania przygotowawczego po przedstawieniu oskarżonemu zarzutów posiadania wyrobów akcyzowych i utrudniania kontroli celnej, oskarżony przyznał się do przedstawionych zarzutów i odmówił składania wyjaśnień.
(dow : wyjaśni.osk. k.33)
Przesłuchany na rozprawie oskarżony częściowo zmienił swoje stanowisko.
Przyznając się do posiadania wyrobów bez polskich znaków skarbowych akcyzy, oświadczył , że nie przyznaje się do popełnienia zarzucanego w pkt II utrudniania kontroli celnej.
Oskarżony wyjaśnił , że jego zdaniem „nie jest stosowne karanie mnie za ucieczkę” i „wiadomo, że jeśli ktoś ma wyroby to się ucieka z tymi papierosami”.
Stwierdził ponadto , że wyroby tytoniowe nabył od osoby, której nie pamięta gdyż „dużo osób przywozi je zza wschodniej granicy”.
(dow : wyjaśni.osk. k.46v)
Sąd zważył , co następuje :
Wyjaśnienia oskarżonego ocenić należy jako wiarygodne w części , w której przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów.
Nie można natomiast w najmniejszym stopniu podzielić stanowiska zaprezentowanego na rozprawie odnośnie zarzutu z pkt II aktu oskarżenia.
W tym zakresie wyjaśnienia oskarżonego ocenić należy jako próbę uchronienia się od prawno-karnych konsekwencji swojego zachowania.
Wskazać należy , że stan faktyczny nie był kwestionowany przez oskarżonego, a w świetle innych przeprowadzonych dowodów nie budzi on wątpliwości.
W ocenie Sądu spójne i logiczne zeznania funkcjonariuszy celnych , które to dowody ocenić należy jako wiarygodne, pozwalają w sposób pewny zrekonstruować przebieg zdarzeń opisany powyżej.
Relacje procesowe w/w znajdują ponadto odzwierciedlenie w innych zgromadzonych w toku postępowania dowodach w postaci dokumentów.
Podkreślenia wymaga , żeJ. Ł.w swoich złożonych na rozprawie wyjaśnieniach nie kwestionował przebiegu kontroli celnych, ale zaprezentował odmienną od oskarżyciela ocenę swojego zachowania, sprowadzającą się do tezy , że ucieczka z miejsca kontroli celnej jest realizacją prawa do obrony.
Nie były natomiast kwestionowane i nie budzą zdaniem Sądu okoliczności dotyczące posiadania przez oskarżonego towarów akcyzowych.
Sąd podziela wyliczenie wysokości narażonych na uszczuplenie należności publiczno-prawnych zakwestionowanych wyrobów akcyzowych przeprowadzone w toku postępowania przygotowawczego(protokół zatrzymania przedmiotów i spis rzeczy k.5-6 , wyliczenie wysokości należności celnych k.13-14), albowiem dokonane one zostało przez kompetentne organy ,nie zwiera błędów natury formalnej czy merytorycznej i nie było kwestionowane.
W ocenie Sądu stanowisko oskarżonego zaprezentowane na rozprawie odnośnie zarzutu z pkt II aktu oskarżenia nie może zostać zaakceptowane.
Nawet bowiem przy szerokim ujęciu prawa do obrony nie obejmuje ono uprawnienia do popełnienia czynu zabronionego.
Oskarżony zdaje się nie dostrzegać , że w obu opisanych przypadkach kontrola celna już się rozpoczęła, a tym samym kontrolowany był zobowiązany do podporządkowania się poleceniom funkcjonariuszy.
Funkcjonariusze celni poinformowali oskarżonego kim są i rozpoczęli wykonywanie czynności służbowych.
Oskarżony miał więc pełną świadomość rozpoczęcia czynności kontrolnych i ich zniweczenie (względnie utrudnienie) poprzez ucieczkę stanowiło zachowanie sprzeczne z prawem, wyczerpujące znamiona czynu zabronionego.
Zgodnie z przepisamiUstawy z dnia 27.08.2009r. o Służbie Celnej(Dz.U.2013.1404 j.t.) :
Art. 32.1. Funkcjonariusze wykonujący kontrole są uprawnieni do:
1)żądania udostępniania akt, ksiąg i wszelkiego rodzaju ewidencji i dokumentów związanych z przedmiotem kontroli, w tym dokumentów elektronicznych, oraz do sporządzania z nich odpisów, kopii, wyciągów, notatek, wydruków i udokumentowanego pobierania danych w formie elektronicznej;
2)żądania zamknięcia dokumentacji dotyczącej towarów i czynności podlegających kontroli w celu umożliwienia porównania rzeczywistego stanu ze stanem ewidencyjnym;
3)legitymowania lub ustalania w inny sposób tożsamości osób;
4)przeszukiwania osób i pomieszczeń, w tym z użyciem urządzeń technicznych i psów służbowych;
5)przesłuchiwania świadków;
6)zasięgania opinii biegłych;
7)dokonywania oględzin;
8)badania towarów, surowców, półproduktów i wyrobów, w tym pobrania próbek towarów, surowców, półproduktów i wyrobów gotowych w celu ich zbadania;
9)przeprowadzania rewizji towarów, wyrobów i środków transportu, w tym z użyciem urządzeń technicznych i psów służbowych;
10)żądania powtórzenia, jeżeli to możliwe, każdej czynności, w wyniku której uzyskuje się dane o przyjmowanych, wydawanych lub wprowadzanych do procesu produkcyjnego surowcach, materiałach, produkcji w toku i półproduktach oraz uzyskanych produktach, wyrobach gotowych i wysokości strat produkcyjnych;
11)nakładania zamknięć urzędowych na urządzenia, pomieszczenia, naczynia oraz środki transportu;
12)uczestniczenia w podlegających kontroli czynnościach, o których mowa w art. 30 ust. 2 pkt 2;
13)(4)przeprowadzania w uzasadnionych przypadkach, w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie, gry na automacie o niskich wygranych lub gry na innym urządzeniu;
13)(5)przeprowadzania w uzasadnionych przypadkach, w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie lub gry na innym urządzeniu;
14)zabezpieczania zebranych dowodów;
15)sporządzania szkiców, filmowania i fotografowania oraz dokonywania nagrań dźwiękowych;
16)zatrzymywania i kontrolowania środków transportu oraz statków w rozumieniuustawy z dnia 18 września 2001 r. - Kodeks morski(Dz. U. z 2013 r. poz. 758 i 1014) iustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o żegludze śródlądowej(Dz. U. z 2006 r. Nr 123, poz. 857, z późn. zm.);
17)zbierania niezbędnych materiałów w zakresie kontroli.
2. Funkcjonariusze są upoważnieni do wstępu i poruszania się po terenie podmiotu podlegającego kontroli bez potrzeby uzyskania przepustki oraz nie podlegają rewizji osobistej przewidzianej w regulaminie wewnętrznym tego podmiotu. Funkcjonariusze podlegają przepisom o bezpieczeństwie i higienie pracy obowiązującym ten podmiot.
3. Funkcjonariusze są uprawnieni do wydawania osobom poleceń określonego zachowania się, w granicach niezbędnych do wykonania czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 3, 4, 9 i 16, albo w celu uniknięcia bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa osób lub mienia.
Z kolei pojęcie kontroli celnej definiuje WspólnotowyKodeks Celny(Dz.U.UE L z dnia 19 października 1992 r.) wart. 4:
"Kontrola celna" oznacza wykonywanie specjalnych czynności przez organy celne w celu zapewnienia prawidłowego stosowania przepisów celnych i innych przepisów dotyczących wwozu, wywozu, tranzytu, przewozu i końcowego wykorzystania towarów w obrocie pomiędzy obszarem celnym Wspólnoty a państwami trzecimi oraz obecności towarów nieposiadających statusu wspólnotowego; takie działania mogą obejmować weryfikację towarów, sprawdzanie danych na zgłoszeniu oraz istnienia i autentyczności dokumentów elektronicznych lub sporządzonych w formie pisemnej, kontrolę księgowości i innych dokumentów przedsiębiorstw, kontrolę środków transportu, kontrolę bagaży i innych towarów przewożonych przez osoby oraz prowadzenie dochodzeń w postępowaniu administracyjnym i innych podobnych czynności.
W świetle cytowanych regulacji prawnych w realiach niniejszej sprawy nie budzi wątpliwości ,że oskarżony w pełni świadomie utrudnił czynności kontroli celnej i nie podporządkowując się poleceniom funkcjonariuszy naruszył dyspozycjęart.94§2 k.k.s.
Biorąc pod uwagę charakter i miejsce kontroli oraz jej cel trafne było, zdaniem Sądu zakwalifikowanie zachowania oskarżonego jako wypadku mniejszej wagi , t.j. jako wykroczenie zart.94§3 k.k.s.
Z kolei przechowywanie papierosów bez znaków skarbowych akcyzy, biorąc pod uwagę wysokość narażonych na uszczuplenie należności publiczno-prawnych należało zakwalifikować jako wykroczenie karno-skarbowe zart.54§1 i 3 k.k.s.w zw. zart.65§1 i 4 k.k.s.w zb. zart.91§1 i 4 k.k.s.w zw. zart.7§1 k.k.s.
Wymierzając karę oskarżonemuSąd miał na uwadze całokształt okoliczności zarówno łagodzących jak i obciążających , w szczególności stopień społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu i stopień winy.
Określając wysokość kary Sąd uwzględnił również cele zapobiegawcze i wychowawcze kary w stosunku do sprawcy , a ponadto potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa.
Wymierzając karę oskarżonemu, Sąd wziął pod uwagę powyższe dyrektywy , a w szczególności jako okoliczności obciążające uwzględnił stosunkowo znaczną ilość towarów akcyzowych i niemałą wysokość narażonych na uszczuplenie należności publiczno-prawnych.
Ponadto w zakresie czynów zart.94 k.k.s Sąd uwzględnił swoistą arogancję i uporczywość w działaniu oskarżonego i realny wpływ tych zachowań na czynności służbowe funkcjonariuszy w dniu 09.07.2014r.
Ponadto Sąd uwzględnił również uprzednią karalność oskarżonego za wykroczenia podobnego rodzaju (k.20-21)
W ocenie Sądu kara grzywny orzeczona łącznie w oparciu oart.50§1 k.k.s.w wymiarze 2000 zł jest adekwatną do wagi czynów sankcją, a co również istotne – karą realną do wykonania.
Przy ocenie dolegliwości kary trzeba również , zdaniem Sądu uwzględnić orzeczony w pkt II wyroku obligatoryjny środek karny przepadku przedmiotów.
Sąd w oparciu oart.624§1 k.p.k.w zw. zart.113§1 k.k.s.zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych , uznając , że ich poniesienie byłoby dla niego zbyt uciążliwe z uwagi na sytuację materialną i niskie dochody.