Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 107/14
Data wyroku: 2014-10-31 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Beata Łapińska
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art.184 w zw. art.32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt VU 107/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 31 października 2014 roku
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący SSO Beata Łapińska
Protokolant stażysta Bożena Sobczyk
po rozpoznaniu w dniu 28 października 2014 roku w Piotrkowie Trybunalskim
na rozprawie
sprawy z wnioskuM. P.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o emeryturę
na skutek odwołaniaM. P.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 30 grudnia 2013 r. sygn.(...)
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznajeM. P.prawo do emerytury poczynając od dnia(...)roku.
Sygn. akt VU 107/14

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 30 grudnia 2013 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówił wnioskodawcyM. P.prawa do emerytury.
W odwołaniu od powyższej decyzjiM. P.wniósł o przyznanie żądanego prawa z uwagi na to, że przepracował wymagane 15 lat w warunkach szczególnych. Wskazał, że pracował w takich warunkach także w okresach od 5 lipca 1974 roku do 30 czerwca 1981 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wG.oraz od 1 listopada 1991 roku do 31 grudnia 1998 roku wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń prądotwórczych.
ZUS wnosił o oddalenie odwołania.

Sąd Okręgowy ustalił co następuje:
M. P.,urodzony dnia (...), złożył w dniu 9 grudnia 2013 roku wniosek o przyznanie emerytury.
(dowód: wniosek o emeryturę k. 1-3 w aktach ZUS)
Na dzień 1 stycznia 1999 roku skarżący udowodnił staż pracy wynoszący ponad 25 lat. Niekwestionowany przez ZUS okres zatrudnienia wnioskodawczyni w szczególnych warunkach wynosi 10 lat i 4 miesiące. Jest to okres zatrudnienia od 1 lipca 1981 roku do 31 października 1991 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wG.na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń prądotwórczych.
Wnioskodawca nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego.
(okoliczności niesporne)
W okresie od 5 lipca 1974 roku do 31 października 1991 roku wnioskodawca był zatrudniony wPrzedsiębiorstwie (...)wG.. W świadectwie pracy wystawionym wnioskodawcy za wskazany okres zatrudnienia pracodawca podał, że pracował on na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń silnoprądowych.
(dowód: świadectwo pracy k. 6, angaże k. 15-16, 17, 18-19. 20-22, 23-24, 25-58 w aktach ZUS)
W angażach stanowisko pracy wnioskodawcy określano jako elektromonter, elektryk zmianowy, elektryk warsztatowy, elektromonter instalacji i urządzeń elektroenergetycznych, elektryk i elektromonter instalacji i urządzeń silnoprądowych
(dowód: świadectwo pracy k. 6, angaże k. 15-16, 17, 18-19. 20-22, 23-24, 25-58 w aktach ZUS)
Przedsiębiorstwo (...)wG.zajmowało się produkcją betonu komórkowego i rur żelbetowych.
Przez cały okres zatrudnienia w ww. przedsiębiorstwie, a nie tylko w okresie 1 lipca 1981 roku do 31 października 1991 roku zaliczonym przez ZUS do pracy w warunkach szczególnych, wnioskodawca pracował jako elektromonter utrzymania ruchu i wykonywał takie same czynności. Będąc zatrudnionym na tym stanowisku wnioskodawca wykonywał prace na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane były prace w warunkach szczególnych. Do oddziałów tych należało pomieszczenie, gdzie pompowano do zbiorników cement, wapno i piasek, hala szlamatorów, hala dozowania surowców do produkcji, hala mieszania surowców, hala produkcyjnej, hala autoklawów, hala sprężarek powietrza, magazyn wyrobów gotowych oraz kotłownia. Do obowiązków wnioskodawcy należało utrzymanie w ruchu znajdujących się na ww. oddziałach urządzeń takich jak np. agregatów do produkcji rur, wibratorów, taśmociągów, urządzeń do mieszaniu piasku, mieszarek turbinowych, podajników wapna i cementu, mieszadeł proszku aluminium, młynów i podajników taśmowych, przesuwnic podłogowych, ciągów podłogowych, podcinarek, krajalnic, spiętrzarek, sprężarek, suwnic, napędów rusztów kotłów i nadmuchów powietrza kotłów. Wnioskodawca wymieniał silniki, styczniki, zabezpieczenia termiczne, przewody i instalacje zasilające. Awarie i remonty wnioskodawca wykonywał w trakcie ruchu znajdujących się w poszczególnych urządzeń. Innych prac wnioskodawca nie wykonywał.
(dowód: pismo wnioskodawcy k. 5 w aktach ZUS, zeznania świadkówJ. P.iW. R.k. 19 odwrót – k. 20, k. 21, zeznania wnioskodawcy k. 19 odwrót – k. 20, k. 21 w aktach sprawy)
Przedsiębiorstwo (...)wG.nie wystawiło wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych.
(okoliczność niesporna)
W okresie od 1 listopada 1991 roku do 30 listopada 2005 roku wnioskodawca pracował wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń silnoprądowych. Następnie pracował na tym stanowisku u następcy prawnego ww. przedsiębiorstw - H +H (...) Spółce z o.o.Zakładzie (...)wG.w okresie od 1 grudnia 2005 roku do 28 lutego 2007 roku.(...) S.A.wG.powstał w wyniku przekształceniaPrzedsiębiorstwa (...)wG..
W trakcie zatrudnienia w(...) S.A.wG.wnioskodawca przebywał na zwolnieniach lekarskich w okresach od 29 czerwca 1993 roku do 13 lipca 1993 roku, od 10 października 1994 roku do 12 października 1994 roku, od 20 maja 1995 roku do 6 czerwca 1995 roku, od 21 listopada 1996 roku do 25 listopada 1996 roku oraz od 17 listopada 1997 roku do 20 listopada 1997 roku.
(dowód: świadectwo pracy k. 7 w aktach ZUS)
W Przedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.będąc zatrudnionym na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń silnoprądowych wnioskodawca wykonywał takie same czynności, jak wcześniej w(...).
(dowód: zeznania świadkaJ. P.k. 19 odwrót – k. 20, k. 21, zeznania wnioskodawcy k. 19 odwrót – k. 20, k. 21 w aktach sprawy)
Przedsiębiorstwo Produkcji (...) S.A.wG.nie wystawiło wnioskodawcy świadectwa pracy w warunkach szczególnych.
(okoliczność niesporna)
Zatrudniony wraz z wnioskodawcą na stanowisku elektromontera instalacji silnoprądowych wPrzedsiębiorstwie (...)wG., a następnie wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.–J. P.ma zaliczone okresy pracy na tym stanowisku do stażu pracy w warunkach szczególnych na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 1 kwietnia 2014 roku w sprawie VU 35/14. ZUS nie składał apelacji od przedmiotowego wyroku.
(dowód: ww. wyrok wraz z uzasadnieniem k. 79, k. 83-89 w aktach VU 35/14)
Przy zaliczeniu okresów zatrudnienia od 5 lipca 1974 roku do 30 czerwca 1981 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wG.oraz od 1 listopada 1991 roku do 31 grudnia 1998 roku wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.do stażu pracy w warunkach szczególnych, wnioskodawca legitymuje się stażem pracy w takich warunkach w wymiarze ponad 15 lat.
(okoliczność niesporna)

Sąd Okręgowy zważył i ocenił co następuje:
Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treściąart. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz. 1440 z późn. zm.) ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27 pkt 1(tj. poniżej 65 lat dla mężczyzn). Ustęp 4 art. 32 stanowi zaś, że wiek emerytalny, o którym mowa wust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych.
Stosownie do art. 184 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2012 roku) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 roku) osiągnęli:

1
okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz

2
okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.

Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa.
W świetle powyższych regulacji żądanie wnioskodawcy należało zatem rozpoznać w aspekcie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:
1. osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,
2. ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Ten „wymagany okres zatrudnienia” to okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia (§ 3 rozporządzenia), natomiast pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tegoż aktu (§ 1 i § 2 rozporządzenia). Należy dodać, że warunek wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy jest spełniony tylko wówczas, gdy pracownik w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy na określonym stanowisku pracy nie wykonuje czynności pracowniczych nie związanych z tym stanowiskiem pracy, ale stale wykonuje prace o jakich mowa w rozporządzeniu (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 listopada 2000 roku, II UKN 39/00, OSNAP 2002/11/272).
Okresy pracy w warunkach szczególnych, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Brak takiego świadectwa nie wyklucza jednak dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego. Stanowisko takie wielokrotnie zajmował również Sąd Najwyższy, który między innymi w wyroku z dnia 2 lutego 1996 roku, II URN 3/95, OSNAP 1996/16/239 stwierdził, że w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi wkodeksie postępowania cywilnego. Ograniczenia dowodowe zawarte wrozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń(Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm.), obecnierozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe(Dz. U. Nr 237, poz. 1412), dotyczą wyłącznie postępowania przed tymi organami.
Spór pomiędzy stronami ograniczał się do faktu, czy wnioskodawca ma 15-letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach (spełnienie pozostałych przesłanek nie było przedmiotem sporu, a jednocześnie nie budzi żadnych wątpliwości – wnioskodawca ma wymagany okres zatrudnienia, to jest 25 lat, w dniu(...)roku ukończył 60 lat oraz nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego.
Organ rentowy uznał, że wnioskodawca nie spełnia przesłanki zatrudnienia w warunkach szczególnych co najmniej przez 15 lat. Wnioskodawca twierdził zaś, że legitymuje się wymaganym okresem pracy w warunkach szczególnych, albowiem pracował w takich warunkach także w okresach od 5 lipca 1974 roku do 30 czerwca 1981 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wG.oraz od 1 listopada 1991 roku do 31 grudnia 1998 roku wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń prądotwórczych.
Dokonując ustaleń w zakresie rodzaju prac wykonywanych przez wnioskodawcę we wskazanym wyżej okresie Sąd oparł zeznaniach świadkówJ. P.iW. R.oraz zeznaniach samego wnioskodawcy. Zeznania te zasługują na wiarę, gdyż są spójne i wzajemnie się uzupełniają. Świadkowie pracowali razem z wnioskodawcą i opisali w sposób logiczny zakres obowiązków wnioskodawcy. Organ rentowy nie przedstawił zaś w toku postępowania żadnych dowodów, które pozwoliłyby na podważenie ich wiarygodności. Zeznania osobowych źródeł dowodowych korespondują przy tym z zachowaną dokumentacją pracowniczą wnioskodawcy.
Jak wynika z zeznań świadków oraz wnioskodawcy w okresach od 5 lipca 1974 roku do 30 czerwca 1981 roku wPrzedsiębiorstwie (...)wG.oraz od 1 listopada 1991 roku do 31 grudnia 1998 roku wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.wnioskodawca pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku na stanowisku elektromontera instalacji i urządzeń prądotwórczych.
Będąc zatrudnionym na tym stanowisku wnioskodawca wykonywał prace na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane były prace w warunkach szczególnych. Do obowiązków wnioskodawcy należało utrzymanie w ruchu znajdujących się na ww. oddziałach urządzeń takich jak np. agregatów do produkcji rur, wibratorów, taśmociągów, urządzeń do mieszaniu piasku, mieszarek turbinowych, podajników wapna i cementu, mieszadeł proszku aluminium, młynów i podajników taśmowych, przesuwnic podłogowych, ciągów podłogowych, podcinarek, krajalnic, spiętrzarek, sprężarek, suwnic, napędów rusztów kotłów i nadmuchów powietrza kotłów. Wnioskodawca wymieniał silniki, styczniki, zabezpieczenia termiczne, przewody i instalacje zasilające. Awarie i remonty wnioskodawca wykonywał w trakcie ruchu znajdujących się w poszczególnych oddziałach urządzeń. Innych prac wnioskodawca nie wykonywał.
Mając powyższe na względzie, nie powinno budzić wątpliwości, że wnioskodawca wykonywał we wskazanych wyżej okresach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy prace wymienione w Wykazie A, Dziale XIV pkt 25 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku, to jest prace przy bieżącej konserwacji agregatów i urządzeń na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie.
W ocenie Sądu do stażu pracy w warunkach szczególnych powinny zostać zaliczone okresy zasiłkowe przypadające w trakcie zatrudnienia wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG., tj. okresy od 29 czerwca 1993 roku do 13 lipca 1993 roku, od 10 października 1994 roku do 12 października 1994 roku, od 20 maja 1995 roku do 6 czerwca 1995 roku, od 21 listopada 1996 roku do 25 listopada 1996 roku oraz od 17 listopada 1997 roku do 20 listopada 1997 roku.
Zgodnie bowiem z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2003 roku, III UZP 10/03, OSNP 2004/5/87 przyjmuje się, że do okresu pracy w szczególnych warunkach, o jakich mowa w§ 4 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, wlicza się okresy zasiłku chorobowego w czasie trwania tego stosunku pracy, przypadające po dniu wejścia w życieustawy z dnia 17 października 1991 roku o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw(Dz. U. Nr 104, poz. 450 ze zm.).
W związku z tym, że wykazany przez wnioskodawcę okres pracy w warunkach szczególnych wynosi więcej niż 15 lat, stwierdzić zatem należało, iż spełnia on wszystkie wymagane prawem warunki do uzyskania prawa do emerytury zgodnie zart. 32 ust. 1w zw. zart. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Na marginesie wskazać należy, iż zatrudniony wraz z wnioskodawcą na stanowisku elektromontera instalacji silnoprądowych wPrzedsiębiorstwie (...)wG., a następnie wPrzedsiębiorstwie Produkcji (...) S.A.wG.–J. P.ma zaliczone okresy pracy na tym stanowisku do stażu pracy w warunkach szczególnych na podstawie wyroku Sądu Okręgowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 1 kwietnia 2014 roku w sprawie VU 35/14. ZUS nie składał apelacji od przedmiotowego wyroku.
Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na podstawieart. 47714 § 2 k.p.c., orzekł jak w sentencji.