Sąd Okręgowy w Gliwicach
II Zamiejscowy Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II C 262/13
Data wyroku: 2014-04-16 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia Sądu Okręgowego Renata Kopala

Sygn. aktII C 262/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 kwietnia 2014r.
Sąd Okręgowy w GliwicachOśrodek (...)wR.Wydział II Cywilny
w składzie:
Przewodniczący: Sędzia Sądu Okręgowego Renata Kopala
Protokolant: Jolanta Bober
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 02 kwietnia 2014r. wR.
sprawy z powództwaZ. Ś.,S. Ś.iE. Ś.
przeciwko(...) S.A.z siedzibą wW.
o zapłatę

1
zasądza od pozwanego na rzeczE. Ś.kwotę 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia 16 kwietnia 2014 roku;

2
zasądza od pozwanego na rzeczZ. Ś.kwotę 25.000 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia 16 kwietnia 2014 roku;

3
zasądza od pozwanego na rzeczS. Ś.kwotę 40.000 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od dnia 16 kwietnia 2014 roku;

4
w pozostałej części powództwo oddala;

5
zasądza od pozwanego na rzecz powódkiE. Ś.kwotę 1250 zł (sto złotych zero groszy) tytułem zwrotu części kosztów sądowych;

6
zasądza od pozwanego na rzecz powodaZ. Ś.kwotę 1250 zł (sto złotych zero groszy) tytułem zwrotu części kosztów sądowych;

7
zasądza od pozwanego na rzecz powodaS. Ś.kwotę 2000 zł (sto złotych zero groszy) tytułem zwrotu części kosztów sądowych;

8
koszty zastępstwa procesowego między stronami wzajemnie znosi.

Sędzia:
Sygn. akt II C 262/13

UZASADNIENIE
PowodowieE. Ś.,Z. Ś.,S. Ś.wnieśli pozew przeciwko(...) S.A.wW.o zasądzenie na rzeczE. Ś.kwoty 50.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 18.07.2013 roku do dnia zapłaty, na rzeczZ. Ś.kwoty 50.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 18.07.2013 roku do dnia zapłaty i na rzeczS. Ś.kwoty 80.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 18.07.2013 roku do dnia zapłaty. Wnieśli także o zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów kosztów procesu według norm przypisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu powodowie podali, żeT. Ś.był synem powodówZ. Ś.iE. Ś.oraz bratem powodaS. Ś.. W dniu 14.04.2013r. naautostradzie (...)w mieścieR.niedalekoA.w Belgii doszło do wypadku komunikacyjnego. Autokar markiM. (...)nr(...)kierowany przezS. W.spadł z mostu i przewrócił się na bok. W wyniku tego zdarzenia zmiennik kierowcyT. Ś.poniósł śmierć na miejscu. Śledztwo w sprawie wypadku komunikacyjnego z dnia 14.04.2013r. prowadzi belgijska Prokuratura Generalna. Powodowie podnosili, że śmierćT. Ś.stanowiła dużą traumę psychiczną dla członków rodziny zmarłego.T. Ś.był oddanym synem i pozostawał w bliskich relacjach z powodami, stanowił także dla nich pomoc i wsparcie. Przez 9 miesięcy jeździł ze swoją matkąE. Ś.do placówki medycznej pomagając jej w leczeniu. Również dla brataS. Ś.zmarły stanowił wzór do naśladowania, bracia pozostawali w serdecznych stosunkach. Niespodziewana śmierćT. Ś.stanowiła dla powodów wielką tragedię,Z. Ś.iE. Ś.korzystali z pomocy poradni psychiatrycznej, gdzie stwierdzono u nich objawy depresyjne w przebiegu żałoby po śmierci syna. Powodowie wskazali, że pozwany wypłacił tytułem zadośćuczynieniaE. Ś.kwotę 25.000 zł,Z. Ś.kwotę 25.000 zł, zaśS. Ś.odmówiono wypłaty świadczenia.
Pozwany(...) S.A.wW.wniósł o oddalenie powództwa, a także o zasądzenie od powodów na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.      W uzasadnieniu pozwany wskazał, że właściciel pojazdu, którego ruchem został spowodowany wypadek komunikacyjny z dnia 14.04.2013r. zawarł z pozwanym umowę ubezpieczenia OC, a pozwany przyjął na siebie odpowiedzialność gwarancyjną w ramach której wypłacił tytułem zadośćuczynieniaE. Ś.kwotę 25.000 zł iZ. Ś.kwotę 25.000 zł. Pozwany nie negował bólu i cierpienia odczuwanego przez powodów po stracie członka rodziny, jednakże w jego ocenie żądane zadośćuczynienie jest rażąco wygórowane i odstaje od przeciętnego poziomu życia społeczeństwa. Pozwany podnosił, że nieuzasadnione jest żądanie odsetek od dnia 18.07.2013 roku, gdyż należą się one wierzycielowi od chwili gdy dłużnik opóźnia się ze spełnieniem wymaganego świadczenia, a w sprawach o zadośćuczynienie rozmiar krzywdy ustala de facto Sąd dopiero w wyroku.
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
T. Ś.był zatrudniony wprzedsiębiorstwie Usługi (...)wJ.jako kierowca. W dniu 14.04.2013 roku po przerwie w podróży trwającej co najmniej 9 godzin tj. około godz. 21-22 autobus markiM.onr rej. (...)prowadzony przezT. Ś.rozpoczął podróż zB.na trasie:M.-H.iB.nastąpiło zatrzymanie, podczas którego dokonano zmiany kierowców. Po zakończeniu postoju pracę kierowcy objąłS. W., który prowadził pojazd do miejsca wypadku w miejscowościR.przedA.na terenie Belgii. Naautostradzie (...)w mieścieR.niedalekoA.w Belgii autokar markiM. (...)nr(...)kierowany przezS. W.spadł z mostu i przewrócił się na bok. W wyniku tego zdarzenia zmiennik kierowcyT. Ś., który w tym czasie odpoczywał w kabinie sypialnej, poniósł śmierć na miejscu. W wyniku wypadku śmierć poniosło także trzech pasażerów i kierowca prowadzący autokarS. W.. Śledztwo w sprawie wypadku komunikacyjnego z dnia 14.04.2013r. prowadzi belgijska Prokuratura Generalna.    Pozwany(...) S.A.wW.przyznał decyzją z dnia 18.07.2013 roku tytułem zadośćuczynieniaE. Ś.kwotę 25.000 zł iZ. Ś.kwotę 25.000 zł, a w pozostałym zakresie oddalił roszczenia jako zbyt wygórowane.S. Ś.odmówiono wypłaty świadczenia, gdyż w ocenie pozwanego nie był on w żaden sposób uzależniony od pomocyT. Ś., a wsparcie udzielane przezT. Ś.powodowi miało charakter typowy dla przeciętnej rodziny.T. Ś.był synem powodówZ. Ś.iE. Ś.oraz bratem powodaS. Ś..T. Ś.był żonaty zA. Ś., małżonkowie zamieszkiwali u rodzicówA. Ś., w odległości około 3 km od miejsca zamieszkania powodówZ. Ś.iE. Ś..T. Ś.często odwiedzał rodziców, małżonkowie spędzali z nimi święta, proponowali wspólne wyjazdy.Z. Ś.iE. Ś.wyjeżdżali ze zmarłym synem na wieś.T. Ś.był oddanym synem i pozostawał w bliskich relacjach z powodami, stanowił także dla nich pomoc i wsparcie. Przez rok jeździł ze swoją matkąE. Ś.do placówki medycznej wT.pomagając jej w leczeniu tarczycy.T. Ś.często spotykał się z rodzicami, na ogół w niedzielę, dzielił się z nimi swoimi planami, dążeniami, przemyśleniami. Pomagał im także w pracach domowych. Również dla brataS. Ś.zmarły stanowił wzór do naśladowania, bracia pozostawali w serdecznych stosunkach.T.iS. Ś.mieli podobne gusta muzyczne i często wyjeżdżali wspólnie na koncerty ulubionych zespołów (np.zespołu (...)), wspólnie grali w koszykówkę i interesowali się tatuażami. Niespodziewana śmierćT. Ś.stanowiła dla powodów ogromną tragedię,Z. Ś.iE. Ś.korzystali z pomocy poradni psychiatrycznej, gdzie stwierdzono u nich objawy depresyjne w przebiegu żałoby po śmierci syna.E. Ś.przyjmuje leki uspokajające i nasenne. Od chwili śmierciT. Ś.powodowie mają obniżony nastrój, często wspominają zmarłego i czują żal związany z poniesioną stratą. Powodowie nie są w stanie pogodzić się ze śmierciąT. Ś..
dowód:
- wyciąg z aktu małżeństwaE. Ś.k. 6;
- odpis aktu urodzeniaT. Ś.k. 7;
- odpis aktu urodzeniaS. K.k. 25;
- odpis aktu urodzeniaS. Ś.k. 17;
- zaświadczenie psychiatryD. D.dotycząceE. Ś.k. 9;
- zaświadczenie psychiatryD. D.dotycząceZ. Ś.k. 11;
- decyzja pozwanego z dnia 18.07.2013r. dotycząca wypłaty zadośćuczynienia powodom k. 21- 23;
- akta szkodowe(...) S.A.wW.nr(...)k. 50-150 zprotokołem nr (...)dotyczącym ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku k. 140-144;
- przesłuchanieE. Ś.na rozprawie dnia 02.04.2014 roku;
- przesłuchanieZ. Ś.na rozprawie dnia 02.04.2014 roku;
- przesłuchanieS. Ś.na rozprawie dnia 02.04.2014 roku;
- zeznania świadkaA. Ś.na rozprawie dnia 02.04.2014 roku;
- zeznania świadkaR. K.na rozprawie dnia 02.04.2014 roku;
- zeznania świadkaS.S.na rozprawie dnia 02.04.2014 roku;
Przy ocenie materiałów sprawy Sąd kierował się zasadą swobodnej oceny dowodów wyrażoną wart. 233 § 1 kpc. Sąd oparł się na zeznaniach powodów oraz świadków, którzy zeznawali w sposób wyczerpujący, rzetelny i logiczny. Ich zeznania pozwoliły ocenić Sądowi charakter wzajemnych relacji powodów zT. Ś., ich częstotliwość. A także rozmiar negatywnych przeżyć i skutków śmierciT. Ś.dla powodów. Podstawą ustaleń w sprawie stały się dokumenty zawarte w aktach szkodowych pozwanego,w szczególnościprotokół nr (...)dotyczący ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku z dnia 14.04.2013 roku. Oddalono wniosek dowodowy pozwanego o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego psychologa. W tym zakresie nie były niezbędne wiadomości specjalne biegłego psychologa, Sąd jest w stanie ocenić charakter ujemnych doznań psychicznych powodów po stracie syna i brata, które mają charakter naturalny w zaistniałej sytuacji. W ocenie Sądu opinia biegłego psychologa przyczyniłaby się jedynie do podrożenia i przedłużenia postępowania, a badanie psychologiczne powodów stanowiłoby dla nich kolejne, związane z przykrymi wspomnieniami, negatywne doświadczenie. Sąd w końcu oparł się także na pozostałych dowodach z dokumentów, jako że sporządzone zostały one przez uprawnione podmioty w ramach obowiązków wynikających z charakteru ich działalności.
Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu żądanie pozwu jest częściowo uzasadnione.    Powodowie opierają swoje żądanie na treściart. 446 § 1 kc, zgodnie z którym poza innymi roszczeniami określonymi przepisemart. 446 kcSąd może także przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Niewątpliwie powodowie jako członkowie rodziny zmarłego są legitymowani do domagania się zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną w wyniku śmierci syna i brata.
Dnia 14.04.2013r. naautostradzie (...)w mieścieR.niedalekoA.w Belgii autokar markiM. (...)nr(...)kierowany przezS. W.spadł z mostu i przewrócił się na bok. W wyniku tego zdarzenia zmiennik kierowcyT. Ś., który w tym czasie odpoczywał w kabinie sypialnej, poniósł śmierć na miejscu. Śledztwo w sprawie wypadku komunikacyjnego z dnia 14.04.2013r. prowadzi belgijska Prokuratura Generalna.  Podstawą odpowiedzialności pozwanego jest zawarta z posiadaczem pojazdu mechanicznego - autokaru markiM. (...)nr(...)- umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Jest to odpowiedzialność na zasadzie ryzyka. W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 22.05.2003r., o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. 2003, Nr 124, poz.1152) umowa ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej obejmuje odpowiedzialność cywilną podmiotu objętego obowiązkiem ubezpieczenia za szkody wyrządzone czynem niedozwolonym oraz wynikłe z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, o ile nie sprzeciwia się to ustawie lub właściwości (naturze) danego rodzaju stosunków. Zgodnie zaś zart. 822 § 1 kcprzez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. W toku postępowania pozwany nie kwestionował podstawy swojej odpowiedzialności.      Przesłankami dochodzenia zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą ze śmierci najbliższego członka rodziny są zdarzenie powodujące śmierć najbliższego członka rodziny, zaistnienie krzywdy oraz adekwatny związek przyczynowy pomiędzy zdarzeniem a krzywdą. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje fakt, iż powodowie stracili syna i brata wskutek wypadku komunikacyjnego z dnia 14.04.2013r., a także że zdarzenie to stanowiło dlań krzywdę.
Okolicznością sporną w niniejszej sprawie był rozmiar doznanej przez powoda krzywdy, a co zatem idzie wysokość należnego zadośćuczynienia. Pozwany(...) S.A.wW.przyznał decyzją z dnia 18.07.2013 roku tytułem zadośćuczynieniaE. Ś.kwotę 25.000 zł iZ. Ś.kwotę 25.000 zł, a w pozostałym zakresie oddalił roszczenia jako zbyt wygórowane.S. Ś.odmówiono wypłaty świadczenia, gdyż w ocenie pozwanego nie był on w żaden sposób uzależniony od pomocyT. Ś., a wsparcie udzielane przezT. Ś.powodowi miało charakter typowy dla przeciętnej rodziny. Jak podniósł Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 17 stycznia 2001 r., sygn. akt: II KKN 351/99 „Stosownie doart. 445 § 2 kczadośćuczynienie winno być "odpowiednie". Ustalenie, jaka kwota w konkretnych okolicznościach jest "odpowiednia", z istoty należy do sfery swobodnego uznania sędziowskiego. W postępowaniu kasacyjnym zarzut niewłaściwego ustalenia kwoty zadośćuczynienia może być skuteczny tylko wtedy, gdy zaskarżone orzeczenie w sposób oczywisty narusza zasady ustalania tego zadośćuczynienia. W ramach kontroli kasacyjnej nie jest natomiast możliwe wkraczanie w sferę swobodnego uznania sędziowskiego.” (Prok. i Pr. (wkładka) 2001, nr 6, s. 11). Przy ocenie rozmiaru krzywdy powodów Sąd wziął pod uwagę okoliczności osobiste, dotyczące sytuacji powodów oraz ich relacji z synem i bratem, które pozwoliły przeanalizować charakter doznanego przez powodów niemajątkowego uszczerbku. Niewątpliwie bowiem powodowie doświadczyli krzywdy i traumy psychicznej wskutek śmierci syna i brata, a kwota przyznanego zadośćuczynienia okazała się niewystarczająca.T. Ś.utrzymywał dobre i serdeczne stosunki z rodzicami, wspólnie wyjeżdżali na wieś. Razem z małżonkąT. Ś.często odwiedzał rodziców, którzy zamieszkiwali w bliskiej odległości. Dzielił się z rodzicami swoimi przeżyciami, relacjami z podróży odbytych w ramach pracy kierowcy, a także swoimi doświadczeniami i przemyśleniami. Zmarły pozostawał z rodzicami w bliskich i serdecznych relacjach.T. Ś.stanowił pomoc i wsparcie dla swoich rodziców, pomagał im w pracach domowych.T. Ś.przez rok jeździł ze swoją matkąE. Ś.do placówki medycznej wT.pomagając jej w leczeniu tarczycy. Również dla brataS. Ś.zmarły był najbliższą osobą, przyjacielem i powiernikiem, bracia pozostawali w serdecznych stosunkach.T.iS. Ś.mieli podobne gusta muzyczne i często wyjeżdżali wspólnie na koncerty ulubionych zespołów (np.(...)), kupowali płyty, wspólnie grali w koszykówkę i interesowali się tatuażami. Niespodziewana śmierćT. Ś.stanowiła dla powodów ogromną tragedię,Z. Ś.iE. Ś.korzystali z pomocy poradni psychiatrycznej, gdzie stwierdzono u nich objawy depresyjne w przebiegu żałoby po śmierci syna.E. Ś.przyjmuje leki uspokajające i nasenne. Od chwili śmierciT. Ś.powodowie mają obniżony nastrój, często wspominają zmarłego i czują żal związany z poniesioną stratą. Powodowie nie są w stanie pogodzić się ze śmierciąT. Ś.. Zmarły był osobą młodą, zdrową, miał żonęA. Ś.i pozostawał w zatrudnieniu. Bez wątpienia tragiczna śmierćT. Ś.stanowiła dla powodów dużą stratę i skutkowała traumą i negatywnymi przeżyciami psychicznymi. W ocenie Sądu spełnione zostały wszystkie przesłanki przyznania powodom zadośćuczynienia w związku ze śmierciąT. Ś..
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd w punkcie 1 wyroku zasądził od pozwanego na rzecz powódkiE. Ś.kwotę 25.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 16.04.2014 roku, w punkcie 2 wyroku zasądził od pozwanego na rzecz powodaZ. Ś.kwotę 25.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 16.04.2014 roku, w punkcie 3 wyroku zasądził od pozwanego na rzecz powodaS. Ś., który nie otrzymał od pozwanego żadnej kwoty tytułem zadośćuczynienia, sumę 40.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 16.04.2014 roku. Sąd w punkcie 2 wyroku oddalił powództwo w pozostałym zakresie.
Sąd zasądził odsetki ustawowe od dnia wydania wyroku uznając, że w tym czasie roszczenie stało się wymagalne. Dopiero postępowanie dowodowe i przesłuchanie powodów oraz świadków pozwoliło ocenić charakter i rozmiar doznanych przez powodów krzywd i negatywnych przeżyć psychicznych. Ponadto jak wynika z zeznań powodów i świadków okoliczności związane z krzywdą powodów i dezorganizacją ich życia ujawniły się także w późniejszym okresie żałoby po stracieT. Ś.. Dlatego też Sąd oddalił dalej idące powództwo w tym zakresie (punkt 2 wyroku).        O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie 6,7 i 8 wyroku na podstawieart. 100 kpc, zasądzając od pozwanego na rzecz powodów koszty sądowe postaci połowy opłaty od pozwu i znosząc wzajemnie miedzy stronami koszty zastępstw procesowych (punkt 9 wyroku).
Sędzia