Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 84/14
Data wyroku: 2014-09-29 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Eksmisja
Podstawa prawna: art. 14 ust. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów...

Sygn. akt II Ca 84/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia

10 września 2014r.

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:

Przewodniczący

SSO Maria Leszczyńska

Sędziowie

SO Janusz Kasnowski
SO Aurelia Pietrzak (spr.)

Protokolant

sekr. sądowy Tomasz Rapacewicz

po rozpoznaniu w dniu 10 września 2014 r. w Bydgoszczy

na rozprawie

sprawy z powództwa
(...)" spółkiz ograniczoną odpowiedzialnością wB.

przeciwko

W. L.,S. P.iT. L.

o eksmisję

na skutek apelacji pozwanych

od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy

z dnia 10 września 2013 r. sygn. akt. I C 1213/13

oddala obie apelacje.
Sygn. akt II Ca 84/14

UZASADNIENIE
Powódka(...)" wB.wniosła pozew o nakazanie pozwanymT. L.,W. L.iS. P.opróżnienia lokalu mieszkalnego numer(...)położonego wB.przyul. (...). Ponadto powódka żądała zasądzenia od pozwanych kosztów procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu pozwu wskazała, iż pozwani zajęli lokal mieszkalny przyul. (...)wB.na podstawie umowy najmu. Z uwagi na fakt, że pozwani zalegali z zapłatą z tytułu czynszu wraz z opłatami eksploatacyjnymi powódka wezwała ich do uregulowania zaległości, wyznaczając w tym celu dodatkowy termin. Jednocześnie uprzedziła najemców, iż zwłoka przekraczająca trzy pełne okresy płatności upoważnia wynajmującego do wypowiedzenia umowy najmu. Pozwani nie uregulowali zaległych należności czynszowych. W związku z tym powódka wypowiedziała umowę najmu, a następnie wezwała do dobrowolnego opróżnienia i wydania zajmowanego lokalu. Sporny lokal nie został jednak wydany.
Wyrokiem z dnia 10 września 2013 r. Sąd Rejonowy w Bydgoszczy nakazał pozwanymW. L.,S. P.iT. L., aby opróżnili i wydali lokal mieszkalny numer(...)znajdujący się wB.przyul. (...)/punkt 1/, orzekając, że pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego /punkt 2/. Ponadto zasądził solidarnie od pozwanych na rzecz powoda kwotę 337 zł tytułem zwrotu kosztów procesu /punkt 3/ .
Powyższy wyrok Sąd Rejonowy oparł na następujących ustaleniach faktycznych i rozważaniach natury prawnej:
Powódka jest zarządcą nieruchomości położonej wB.przyul. (...), w której znajduje się lokal numer(...), w którym zamieszkują pozwani. Lokal ten wchodzi w skład gminnych zasobów mieszkaniowych.
W dniu 4 maja 1999 r. powódka zawarła z pozwanąT. L.umowę najmu lokalu mieszkalnego położonego wB.przyul. (...). Prawo do zamieszkania wraz z najemcą przysługiwało także pozostałym pozwanym.
W związku z nie regulowaniem na bieżąco czynszu i opłat eksploatacyjnych dotyczących spornego lokalu powódka powiadomiła pozwanych, że zamierza wypowiedzieć umowę najmu oraz że zwłoka z zapłatą czynszu i opłat niezależnych od właściciela za trzy pełne okresy płatności upoważnia ją do wypowiedzenia umowy najmu. Ponadto powódka wezwała pozwanych do uregulowania przedmiotowych zaległości, wyznaczając w tym celu dodatkowy termin.
Pismami z dnia 25 maja 2004 r. powódka wypowiedziała pozwanym umowę najmu z uwagi na nieuregulowane należności czynszowych przekraczających równowartość trzech okresów płatności podając jako podstawę prawnąart. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie prawa lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego.
Sąd Rejonowy ustalił, iż pozwaniW. L.iT. L.pracują i uzyskują łączny dochód w wysokości 2.600 zł netto. Wobec pozwanych nie wydano orzeczenia o niepełnosprawności. PozwanyS. P.przebywa w Areszcie Śledczym wB.. W spornym lokalu pozostawił swe rzeczy.
Sąd I instancji wskazał, iż istota rozstrzygnięcia sporu sprowadzała się do ustalenia czy powódka skutecznie wypowiedziała pozwanym najem oraz czy w przypadku orzeczenia eksmisji należałoby ustalić prawo pozwanych do otrzymania lokalu socjalnego z zasobów gminnych.
Bezsporne w sprawie było to, że pozwanym przysługiwał tytuł prawny do spornego lokalu w wyniku zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego nr(...)przyul. (...)wB., jak również, że pozwani byli lokatorami w rozumieniuustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego(Dz. U. 2005 r. Nr 31 poz. 266; dalej u.o.l.), a tym samym podlegali ochronie przed rozwiązaniem stosunku prawnego umożliwiającego im korzystanie z mieszkania.
W ocenie Sądu I instancji oświadczenia złożone przez powódkę w dniu 25 maja 2004 r. spełniały wymogi formalnoprawne określone w art.art. 11 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnegoi wskazują rzeczywistą przesłankę uzasadniającą wypowiedzenie umowy. W związku z czym Sąd Rejonowy uznał, że powódka skutecznie wypowiedziała umowę najmu pozwanym, co także nie było sporne między stronami. Oświadczenie o wypowiedzeniu zostało skutecznie doręczone.
Sąd Rejonowy dodatkowo wskazał, że przebywanie przez pozwanegoS. P.w Areszcie Śledczym nie sprzeciwia się orzeczeniu eksmisji. Pozwany w związku z pozbawieniem wolności czasowo nie przebywa w miejscu swojego zamieszkania, ale po zakończeniu odbywania kary mógłby do lokalu wrócić. Tym samym zasadne było żądanie eksmisji także w stosunku do tego pozwanego
W dalszej kolejności Sąd wskazał, iż skoro powódka skutecznie wypowiedziała pozwanym najem, należy uznać, iż pozwani nie posiadają już tytułu prawnego do zajmowania przedmiotowego mieszkania. W myślart. 675 k.c.w związku zart. 680 k.c., po zakończeniu najmu lokalu najemca obowiązany jest zwrócić rzecz (...). Stosownie do treści tego przepisu pozwani winni opróżnić i wydać powódce lokal mieszkalny, o czym orzekł Sąd Rejonowy w punkcie pierwszym wyroku.
Sąd I instancji wskazał, że zgodnie zart. 14 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianiekodeksu cywilnegow wyroku nakazującym opróżnienie lokalu sąd orzeka o uprawnieniu do otrzymania lokalu socjalnego bądź o braku takiego uprawnienia wobec osób, których nakaz dotyczy, chyba że osoby te mogą zamieszkać w innym lokalu niż dotychczas używany. Sąd, badając z urzędu, czy zachodzą przesłanki do otrzymania lokalu socjalnego, orzeka o uprawnieniu osób, których nakaz dotyczy, biorąc pod uwagę dotychczasowy sposób korzystania przez nie z lokalu oraz ich szczególną sytuację materialną i rodzinną, przy czym orzeczenie to jest obligatoryjnie w stosunku do osób wymienionych w ust. 4 tego artykułu. Zgodnie z tym ostatnim przepisem Sąd nie może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego wobec: kobiety w ciąży, małoletniego, niepełnosprawnego w rozumieniu przepisówustawyz dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej(Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414, ze zm.)lub ubezwłasnowolnionego oraz sprawującego nad taką osobą opiekę i wspólnie z nią zamieszkałą, obłożnie chorych, emerytów i rencistów spełniających kryteria do otrzymania świadczenia z pomocy społecznej, osoby posiadającej status bezrobotnego, osoby spełniającej przesłanki określone przez radę gminy w drodze uchwały- chyba że osoby te mogą zamieszkać w innym lokalu niż dotychczas używany.
Sąd Rejonowy powołując się na treśćart. 6 k.c.w związku zart. 3 k.p.c.podkreślił, że to na pozwanych spoczywał ciężar dowodu, iż spełniają kryteria uprawniające ich do otrzymania lokalu socjalnego. Mając to na uwadze zarządzeniem z dnia 12 lipca 2013 r, zobowiązano pozwanych do nadesłania stosownych dokumentów. Tymczasem pozwani nie przedstawili żadnego dowodu wykazującego okoliczność spełnienia kryteriów wynikających zart. 14 ust. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianiekodeksu cywilnego. Sąd Rejonowy po uzyskaniu informacji, że pozwanyS. P.przebywa w Areszcie Śledczym wB.przesłał temu pozwanemu odpis pozwu jak i zobowiązał go do nadesłania odpowiedzi na pozew oraz do wskazania czy domaga się doprowadzenia na termin rozprawy. Pozwany nie skorzystał z przysługującego mu prawa. Z przesłuchania pozwanych wynikało, że pracują a uzyskiwany dochód wykracza poza normę określoną w uchwale gminy uprawniającą do uzyskania lokalu socjalnego. Nie są też osobami niepełnosprawnymi.
W ocenie Sądu I instancji pozwani nie wykazali, aby należeli do kategorii osób, o których mowa wart. 14 ust. 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianiekodeksu cywilnego.
Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd Rejonowy w punkcie drugim sentencji orzekł, że pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 k.p.c.w zw. zart. 105 § 2 k.p.c.
Apelacje od powyższego wyroku wnieśli pozwaniT. L.iS. P.zaskarżając wyrok w całości.
PozwanyS. P.wskazał, iż przebywa w Zakładzie Karnym i jest osobą bezrobotną, zatem wnosi o przyznanie mu prawa do lokalu socjalnego.
PozwanaT. L.w apelacji wskazała, iż mąż pracował na umowę o dzieło, obecnie jednak stracił pracę, ona zaś pozostaje jedynym żywicielem rodziny otrzymując wynagrodzenie netto 1191,38 zł. Podejmuje starania spłaty zadłużenia, jednakże wnosi przyznanie lokalu socjalnego.
Pismem z dnia 29 lipca 2014 roku pozwana wskazała, iż obecnie jest osobą bezrobotną. Dołączyła decyzję z której wynika, iż z dniem 23 kwietnia 2014 roku jest osobą bezrobotną z prawem do zasiłku.
Na rozprawie apelacyjnej pozwana okazała kartę osoby bezrobotnej, z której wynika, iż co 3 miesiące stawia się w celu potwierdzenia statusu osoby bezrobotnej. Podała również , iż płaci czynsz w kwocie 500 zł i spłaca zaległości u powoda około 100 zł oraz ponosi inne opłaty. Zasiłek dla bezrobotnych wynosi 850 zł.W. L.nie pracuje.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacje nie zasługują na uwzględnienie.
Sąd Rejonowy poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne w sprawie z rozważeniem całokształtu materiału dowodowego bez przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów, o jakiej mowa wart. 233 § 1 k.p.c., które to ustalenia Sąd Okręgowy w całości akceptuje i przyjmuje za własne.
Skoro powódka skutecznie wypowiedziała pozwanym najem, konsekwencją była utrata tytułu prawnego do zajmowania lokalu nr(...)przyul. (...)wB.. Wobec treściart. 675 k.c.w zw. zart. 680 k.c.Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że pozwani winni opróżnić i wydać powódce lokal mieszkalny. Okoliczności leżące u podstaw powyższych ustaleń były pomiędzy stronami bezsporne i w istocie również nie kwestionowane w apelacji.
Na podstawie dokonanych ustaleń Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował przepisyustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego(tekst jednolity – Dz. U. 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.), a w szczególności zaś przepisart. 14 ust. 4, który stanowi, że sąd nie może orzec o braku uprawnienia do otrzymania lokalu socjalnego wobec: m.in. osoby posiadającej status bezrobotnego (pkt 5)– chyba że osoby te mogą zamieszkiwać w innym lokalu niż dotychczas używany.
Jak słusznie ocenił Sąd Rejonowy według stanu po zamknięciu rozprawy, pozwani znajdują się poza kręgiem osób wymienionych w wyżej przytoczonym przepisie.T. L.iW. L.pracowali uzyskując łączny dochód w granicach 2600 zł. Wobec tego nie było podstaw do orzeczenia względem nich uprawnienia do lokalu socjalnego.
Co prawda skarżąca w toku postępowania apelacyjnego wskazywała na fakt utraty pracy przez nią orazW. L., jednakże twierdzenia te są nie do pogodzenia z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, w związku z czym Sąd Okręgowy uznał je za niewiarygodne.
PozwanaT. L.twierdziła na rozprawie apelacyjnej, że jest w stanie utrzymać się wraz z mężem z kwoty około 800 zł miesięcznie, przy opłacaniu czynszu w kwocie 500 zł oraz zaległości czynszowych w kwocie 100 zł. Oznaczałoby to, iż na życie pozostawałaby im kwota 200 zł miesięcznie, przy czym od powyższej kwoty należałoby jeszcze odjąć wydatki na media, tj. prąd, gaz, woda. W przekonaniu Sądu Okręgowego niemożliwym jest by dwie dorosłe osoby były w stanie utrzymać się miesięcznie za kwotę około 100 zł, nawet jeśli jak twierdzi pozwana, córka czasem przekazuje im drobne kwoty. Zważyć bowiem należy, iż w okresie wcześniejszym, gdy dochody rodziny pozwanej były zdecydowanie wyższe, pozwani nie płacili czynszu najmu i innych opłat.
Należy również zwrócić uwagę, iżT. L.uiściła opłatę od apelacji w wysokości 200 zł bez podejmowania w ogóle próby uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych w tym zakresie. Gdyby rzeczywiście sytuacja materialna pozwanych miałaby być tak fatalna, po pierwsze pozwana podjęłaby starania o uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych, po drugie nie byłaby w stanie obok czynszu w wysokości 500 zł uiszczać jeszcze opłat i to w wysokości 100-200 zł miesięcznie na spłatę zaległości. Dodatkowo nie byłaby również w stanie przeznaczać kwoty 200 zł miesięcznie na leki. Tyle bowiem zgodnie z twierdzeniami zawartymi w apelacji pozwana płaci miesięcznie za leki, z uwagi na swoje liczne choroby.
W przekonaniu Sądu Okręgowego utrata przez pozwaną pracy po dziesięciu latach, akurat po wydaniu wyroku przez Sąd I instancji, mocą którego nie przyznano pozwanym lokalu socjalnego, nasuwa poważne wątpliwości. Co prawda pozwana twierdziła, iż miała zawartą umowę na czas określony, jednakże w świetle zasad logiki wysoce nieprawdopodobnym było, by akurat po wydaniu wyroku orzekającym o braku prawa do lokalu socjalnego upłynął czas zawarcia umowy. Tym bardziej, iż pozwana przed Sądem Rejonowym nie dokonywała jakiegokolwiek zastrzeżenia, iż jej umowa o pracę jest na czas określony. Oczywistym pozostawałoby, iż mając świadomość zakończenia umowy o pracę w najbliższej przyszłości zaznaczyłaby to w swoich zeznaniach. Poza tym skarżąca nie przedstawiła na tę okoliczność żadnych dowodów.
Dlatego też Sąd Okręgowy nie dał wiary pozwanym, iż ich jedynym źródłem dochodu jest zasiłek przyznanyT. L., a obydwoje pozostają bez pracy. Dokumenty przedstawione przezT. L.powstały, zdaniem Sądu Okręgowego, na potrzebę postępowania apelacyjnego i miały służyć jedynie wykazaniu prawa do lokalu socjalnego.
W konsekwencji czego Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego iż pozwanym nie przysługuje prawo do lokalu socjalnego.
Odnosząc się natomiast do pozwanegoS. P., w chwili obecnej brak jest konieczności o orzeczeniu lokalu socjalnego, przebywa on bowiem w chwili obecnej w Areszcie Śledczym, gdzie odbywa karę pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy miał na uwadze, iż pozwany nie jest odpłatnie zatrudniony w Areszcie, jednakże brak jest również podstaw do uznania, iż po opuszczeniu aresztu pozwany nie będzie miał pracy, w szczególności mając na względzie wiek pozwanego i stan jego zdrowia.
Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do uznania, iż orzeczenie Sądu Rejonowego, w szczególności w zakresie braku uprawnienia do lokalu socjalnego jest nieprawidłowe. Podniesione przez pozwanych w apelacjach argumenty nie podważają prawidłowości wyroku Sądu I instancji.
Podkreślenia wymaga również fakt, iż pozwanyW. L.nie złożył apelacji, zatem argumenty dotyczące utraty przez niego źródła dochodu zaraz po orzeczeniu Sądu I instancji nie były brane pod uwagę.
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy oddalił obie apelacje jako niezasadne na podstawieart. 385 k.p.c.