Sąd Okręgowy we Wrocławiu
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 1388/13
Data wyroku: 2014-03-04 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Stanisław Jabłoński, Ewa Kilczewska, do Agata Chmielnikowska

Sygn. akt. IV Ka 1388/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 marca 2014 r.
Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział IV Karny Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący  SSO  Stanisław Jabłoński
Sędziowie  SSO  Ewa Kilczewska
SSR del. do SO  Agata Chmielnikowska (spr.)
Protokolant Justyna Gdula
przy udziale  Prokuratora Prokuratury Okręgowej Marka Janczyńskiego
po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2014 r.
sprawyM. M. (1)iM. P.
oskarżonych o przestępstwa zart. 283 kkw zw. zart. 280 § 1 kk, zart. 278 § 1 kk, zart. 284§ 1 kkiart. 191 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kk
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora oraz obrońcę oskarżonegoM. M. (1)
od wyroku Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieścia
z dnia 23 września 2013 r. sygn. akt V K 1149/12

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że:

a
uniewinnia oskarżonegoM. M. (1)od popełnienia przypisanego w pkt II części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku czynu, tj. przestępstwa zart. 278 § 1 kk;

b
uchyla zawarte w pkt IV części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku orzeczenie wydane w przedmiocie kary łącznej wymierzonej oskarżonemuM. M. (1)i na podstawieart. 85 § 1 kkiart. 86 § 1 kkwymierza mu nową karę łaczną 1 (jednego) roku pozbawienia wolności;

c
zmienia zawarte w pkt VII części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku orzeczenie wydane w przedmiocie orzeczenia przepadku, na podstawieart. 44 §1 kk, dowodu rzeczowego opisanego w wykazie dowodów rzeczowych nr I/397/12, pod pozycją 1, na karcie 152, w ten sposób, ze na podstawieart. 230 § 2 kpkzarządza zwrócenie tego dowodu pokrzywdzonemuD. B.;

d
uchyla zawarte w pkt VIII części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku orzeczenie wydane w przedmiocie zasądzenia od oskarżonegoM. M. (1)na rzecz pokrzywdzonegoM. W.odszkodowania w wysokości 944,50 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 22 kwietnia 2012 roku;

II
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

III
zasądza od Skarbu Państwa (Kasa Sądu Rejonowego dla Wrocławia - Śródmieścia) na rzecz adwokataP. S.kwotę 516,60 złotych (pięciuset szesnastu i60/100, w tym VAT), tytułem nieopłaconej obrony z urzędu udzielonejM. M. (1)w postępowaniu odwoławczym;

IV
zwalnia oskarżonegoM. M. (1)od przypadających na niego kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, w pozostałej części zaś kosztami sądowymi obciąża Skarb Państwa.

sygn. akt:IVKa 1388/13

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 23 września 2013 roku Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia (sygnatura akt: VK 1149/12) uznał oskarżonychM. P.iM. M. (1)za winnych popełnienia przestępstw:
- zart. 280 § 1 k.k.w zw. zart. 283 k.k., za który to czyn wymierzył, na podstawieart. 283 k.k., oskarżonemuM. P.1 roku karę pozbawienia wolności, aM. M. (2)karę 10 miesięcy pozbawienia wolności;
- zart. 278 § 1 k.k., za który to czyn wymierzył, na podstawieart. 278 § 1 k.k., oskarżonemuM. P.1 roku karę pozbawienia wolności, aM. M. (2)karę 10 miesięcy pozbawienia wolności;
- zart. 284 § 1 k.k.iart. 191 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k., za który to czyn wymierzył, na podstawieart. 284 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k., oskarżonemuM. P.karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, aM. M. (2)karę 6 miesięcy pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k., Sąd wymierzył oskarżonym kary łączne pozbawienia wolności,M. P.karę 2 lat pozbawienia wolności, aM. M. (2)karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, wykonanie których, na podstawieart. 69 § 1 k.k.iart. 70 § 1 pkt 1 k.k.warunkowo zawiesił na okresy 5 lat próby. Na poczet orzeczonych kar łącznych pozbawienia wolności Sąd, na podstawieart. 63 § 1 k.k., zaliczył oskarżonym okresy ich rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie,M. P.od 25 kwietnia 2012 roku do 28 września 2012 roku, aM. M. (1)od 4 maja 2012 roku do 28 września 2012 roku.
Nadto Sąd, na podstawieart. 415 § 4 k.p.k., zasądził od każdego z oskarżonych, w częściach równych, w kwotach po 944,50 złotych, odszkodowanie na rzecz pokrzywdzonego przestępstwem zart. 278 § 1 k.k., orzekł też na podstawieart. 230 § 2 k.p.k.o zwrocie pokrzywdzonemu przestępstwem zart. 284 § 1 k.k.iart. 191 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.dowodu rzeczowego w postaci telefonu komórkowego, na podstawie zaśart. 44 § 1 k.k.orzekł przepadek dowodu rzeczowego w postaci butelki, odebranej pokrzywdzonemu w wyniku przestępstwa zart. 280 § 1 k.k.w zw. zart. 283 k.k.
Orzekając w przedmiocie kosztów procesu Sąd, w oparciu oart. 624 § 1 k.p.k.orazart. 17 ustawy o opłatach w sprawach karnych, zwolnił oskarżonych od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych oraz uiszczenia opłat.
Jak wynika z uzasadnienia wyroku, Sąd Rejonowy, ustalając stan faktyczny w sprawie, oparł się na zgromadzonym z toku postępowania materiale dowodowym w postaci zeznaniach pokrzywdzonychD. B.,M. W.iD. K.oraz świadkówT. R.,A. M.iS. W., a także częściowo na wyjaśnieniach oskarżonych oraz dokumentach w postaci umowy pożyczki pod zastaw, protokołów przeszukania, okazania, użycia urządzenia kontrolno-pomiarowego do oznaczenia alkoholu w wydychanym powietrzu, zatrzymania rzeczy, danych o karalności, odpisach wyroków, danych osobo-poznawczych i opiniach o oskarżonych z Aresztu Śledczego weW..
W oparciu o wskazany wyżej materiał dowodowy Sąd Orzekający ustalił, że oskarżeni w dniu 22 kwietnia 2012 roku, weW., dokonali, działając wspólnie i w porozumieniu, zaboru w celu przywłaszczenia telefonu komórkowego, o wartości 1889 złotych, należącego doM. W., który to telefonM. P.wyrwał pokrzywdzonemu z ręki, w czasie, kiedy ten przemieszczał się pieszo, przechodząc przezul. (...).
Nadto Sąd ustalił, że w dniu 23 kwietnia 2012 roku, weW., oskarżeni, działający wspólnie i w porozumieniu, przywłaszczyli użyczony im przezD. K.telefon komórkowy, o wartości 80 złotych, a następnie grożąc pokrzywdzonemu, cierpiącemu z powodu niedosłuchu, gestami sugerującymi zamiar pobicia, szarpiąc i odpychając go, zmusili do zaniechania podjętych przez pokrzywdzonego prób odzyskania swojego mienia.
W wyniku analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego Sąd ustalił także, że w dniu 24 kwietnia 2012 roku, weW.,M. P.iM. M. (1), działając wspólnie i w porozumieniu, dopuścili się, po uprzednim użyciu przemocy wobecD. B.polegającej na uderzeniu go w bark, a także grożąc popełnieniem kolejnego przestępstwa na jego szkodę, zaboru w celu przywłaszczenia mienia pokrzywdzonego w postaci piwamarki H., o wartości 2 złotych.
Uzasadniając wymiar kary Sąd Rejonowy powołał się na dyrektywy określone wart. 53 k.k., w świetle których, uznał orzeczone wobec oskarżonych kary jednostkowe pozbawienia wolności, jak i karę łączną wymierzoną z zastosowaniem zasady asperacji i z zastosowaniem instytucji warunkowego zawieszenia ich wykonania za stanowiące dolegliwości współmierne do stopnia winy i społecznej szkodliwości popełnionych przez oskarżonych czynów, a także spełniające cele wychowawczego i zapobiegawczego oddziaływania wobecM. P.iM. M. (1)w stopniu dostatecznym.
Powyższy wyrok zaskarżyli, apelacją wniesioną na niekorzyść obu oskarżonych oskarżyciel publiczny, a apelacją wniesioną na korzyść oskarżonegoM. M. (1)obrońca udzielający temu oskarżonemu pomocy prawnej.
Oskarżyciel publiczny zaskarżonemu wyrokowi, ostatecznie, po modyfikacji zarzutów, zarzucił niezasadne zastosowanie wobec oskarżonych instytucji przewidzianej w przepisieart. 69 k.k., a wyrażające się w bezpodstawnym uznaniu, że w wypadku oskarżonych kara, której wykonanie zostało warunkowo zawieszone spełni cele wychowawczego i zapobiegawczego oddziaływania wobecM. P.iM. M. (1).
Powołując się na powyższe oskarżyciel publiczny wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania orzeczonych w stosunku do oskarżonych kar łącznych pozbawienia wolności.
Obrońca oskarżonegoM. M. (1)zarzucił zaskarżonemu wyrokowi niezasadne przyjęcie, że zebrany w sprawie materiał dowodowy dostarczył podstaw do przypisania oskarżonemu winy i sprawstwa w odniesieniu do wszystkich przypisanych mu czynów, a będące wynikiem obrazy przepisów postępowaniaart. 7 k.p.k.orazart. 5 § 2 k.p.k.
Powołując się na powyższe obrońca oskarżonegoM. M. (1)wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od popełnienia wszystkich przypisanych mu czynów, a ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja obrońcy oskarżonegoM. M. (1)zasługuje na częściowe uwzględnienie, natomiast apelacja oskarżyciela publicznego na uwzględnienie nie zasługuje.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonegoM. M. (1), Sąd Odwoławczy w oparciu o analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, uznał jedynie za nietrafne stanowisko Sądu I-ej Instancji w kwestii przypisania oskarżonemuM. M. (1)winy i sprawstwa w odniesieniu do przestępstwa zart. 278 § 1 k.k., popełnionego na szkodę pokrzywdzonegoM. W..
OskarżonyM. M. (1)nie przyznał się do popełnienia tego czynu. Wyjaśnienia oskarżonegoM. P., z uwagi na ich zmienność w kwestii udziałuM. M. (1)w przedsiębranym przez niego działaniu, nie mogą, w ocenie Sądu, stanowić w tym zakresie niebudzącej wątpliwości podstawy ustaleń faktycznych.
Ustaleń co do współudziałuM. M. (1)w tymże czynie nie sposób też oprzeć na zeznaniach pokrzywdzonegoM. W., z zeznań którego wynikało wręcz przeciwnie, że apelujący nie brał nie tylko czynnego udziału w zaborze mienia, ale i w ogóle nie współdziałał zM. P.na etapie planowania popełnienia czynu, jak również jego wykonania, a doM. P.przyłączył się już po zdarzeniu.
Z tych też względów, Sąd Odwoławczy, podzielając w tym zakresie stanowisko obrońcy oskarżonegoM. M. (1)co do braku dowodów na sprawstwo tego oskarżonego w odniesieniu do przestępstwa zart. 278 § 1 k.k., orzekł o uniewinnieniuM. M. (1)od przypisanego mu w pkt II części dyspozytywnej wyroku Sądu I-ej Instancji czynu.
W konsekwencji tego rozstrzygnięcia Sąd Okręgowy uchylił orzeczenie o karze łącznej, a także orzeczenie zawarte w pkt VIII części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku, odnoszące się do obciążeniaM. M. (1)świadczeniem odszkodowawczym na rzecz pokrzywdzonegoM. W..
Wymierzając na nowo kare łącznąM. M. (1)Sąd Okręgowy kierował się określonymi w przepisieart. 53 k.k.dyrektywami wymiaru kary, a w szczególności, aby ukształtowana kara nie przekraczała stopnia winy, a także by była współmierna do stopnia społecznej szkodliwości przypisanych oskarżonemu czynów.
W pozostałym zakresie Sąd Odwoławczy uznał natomiast apelację obrońcy oskarżonegoM. M. (1)za niezasługującą na uwzględnienie, a orzeczenie Sądu I-ej Instancji w zakresie winy i sprawstwa tego oskarżonego za trafne.
Zarówno, bowiem, w wypadku czynu popełnionego na szkodęD. K., jak i czynu popełnionego na szkodęD. B.podstawę ustaleń faktycznych stanowiły zeznania pokrzywdzonych tymi czynami, z których wprost wynikał nie tylko współudział oskarżonych w popełnionych czynach, ale i pełniona przez nich rola w poszczególnych przestępstwach. Zeznania pokrzywdzonych uwiarygadnia zaś ich następcze zachowanie, to jest zwrócenie się o pomoc do organów ścigania, a także w wypadkuD. K.odnalezienie zabranego mu telefonu w lombardzie prowadzonym przezS. W., a w wypadkuD. B.odnalezienie, bezpośrednio po zdarzeniu, przez wezwanych przez pokrzywdzonego funkcjonariuszy policji u oskarżonegoM. P.zabranej pokrzywdzonemu butelki piwamarki H..
Ocena wartości dowodowej zeznań w/w pokrzywdzonych, zdaniem Sądu Odwoławczego, nie tylko nie wykracza poza ramy swobodnej oceny, ale i jest logiczna i przez to przekonywująca. Stąd też, z uwagi na powyższe Sąd Odwoławczy uznał stanowisko Sądu Rejonowego w tym zakresie za w pełni uzasadnione.
Za słuszne, z uwagi na sposób działania oskarżonych w wypadku przypisanego im przestępstwa zart. 280 § 1 k.k., Sąd Okręgowy ocenił także uznanie tego czynu za wypadek mniejszej wagi przewidziany w przepisieart. 283 k.k.
Zdaniem Sądu Odwoławczego natomiast przyjęta przez Sąd Rejonowy kwalifikacja prawna czynu popełnionego na szkodęD. K.nie jest trafna. Analiza zeznań tego pokrzywdzonego prowadzi, bowiem, do wniosku, iż na jego szkodę popełnione zostały dwa czyny, wyczerpujący znamiona wykroczenia stypizowanego w przepisieart. 119 § 1k.w. oraz wyczerpujący znamiona przestępstwa zart. 191 § 1 k.k.Za taką oceną przemawia, bowiem, rozbieżność czasowa pomiędzy poszczególnymi działaniami, tj. objęciem w posiadanie i zatrzymaniem rzeczy o wartości statuującej to zachowanie jako wykroczenie, a działaniem zmierzającym do powstrzymania pokrzywdzonego od odbioru tejże rzeczy. Sąd Odwoławczy nie mógł jednak dokonać zmiany wyroku Sądu I-ej Instancji w tym zakresie, z uwagi na zakres skargi apelacyjnej wniesionej przez oskarżyciela publicznego, a w wypadku apelacji obrońcyM. M. (1)z uwagi na wniesienie jej wyłącznie na korzyść tego oskarżonego. Przyjęcie zaś prawidłowej kwalifikacji prawnej skutkowałoby koniecznością wymierzenia dwóch rodzajów kar podlegających wykonaniu.
Sąd Okręgowy analizując trafność rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego, nie wykraczając poza granice i cel skarg odwoławczych dokonał natomiast korekty rozstrzygnięcia pierwszo-instancyjnego w kwestii orzeczonego w pkt VII części dyspozytywnej wyroku z dnia 23 września 2013 roku przepadku dowodu rzeczowego w postaci butelki piwamarki H., uznając za zasadne, stosownie do treści przepisuart. 230 § 2 k.p.k., zwrócenie tej rzeczy pokrzywdzonemuD. B..
Odnosząc się natomiast do zarzutu oskarżyciela publicznego braku podstaw do zastosowania wobec oskarżonych instytucji warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonych kar łącznych pozbawienia wolności, Sąd Odwoławczy uznał, że w świetle całokształtu okoliczności podmiotowo-przedmiotowych niniejszej sprawy, za trafne warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonych wobecM. P.iM. M. (1)kar łącznych pozbawienia wolności. Zdaniem Sądu Odwoławczego, wymierzenie kar łącznych pozbawienia wolności z jednoczesnym warunkowym zawieszeniem ich wykonania, jest wystarczające dla osiągnięcia celów wychowawczego i zapobiegawczego oddziaływania wobec oskarżonych. Orzeczenie kar łącznych pozbawienia wolności, bez zastosowania instytucji warunkowego zawieszenia ich wykonania, byłyby rażąco niewspółmierne, w świetle dyrektyw wymiaru kary określonych wart. 53 k.k.Z tych też względów, Sąd Odwoławczy nie podzielił stanowiska oskarżyciela publicznego wyrażonego ostatecznie w apelacji.
Mając zatem na uwadze powyższe rozważania na uwadze Sąd Okręgowy orzekł jak w pkt I wyroku, w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymując w mocy.
O wynagrodzeniu obrońcy z tytułu świadczonej na rzeczM. M. (1)z urzędu pomocy prawnej w postepowaniu odwoławczym orzeczono w oparciu o przepisyart. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 roku prawo o adwokaturzeoraz przepisów§ 14 ust. 2 pkt 4w zw.§ 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Orzeczenie o kosztach sądowych oparto na treściart. 624 § 1 k.p.k.w zw. zart. 634 k.p.k.orazart. 17 ust. 1 ustawy o opłatach w sprawach karnych.