Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Cz 85/14
Data wyroku: 2014-03-14 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Barbara Jankowska-Kocon, Janusz Kasnowski, Aurelia Pietrzak
Słowa kluczowe: Klauzula Wykonalności
Podstawa prawna: art. 787 k.p.c.

Sygn. akt II Cz 85/14

POSTANOWIENIE
Dnia 14 marca 2014 r.Sąd Okręgowy w Bydgoszczy Wydział II Cywilny Odwoławczy
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSO Barbara Jankowska- Kocon
Sędziowie: SO Janusz Kasnowski
SO Aurelia Pietrzak (spr.)
po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2014 r. w Bydgoszczy
na posiedzeniu niejawnym sprawy
z wniosku wierzycieliK. B.,T. R.
przeciwko małżonkowi dłużnikaM. G.-A. G.

o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika
na skutek zażalenia wierzycieli na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z
dnia 20 grudnia 2013 roku, sygn. akt XII Co 12359/13
postanawia:
I. zmienić zaskarżone postanowienie w całości w ten sposób, że:

1
nadać klauzulę wykonalności nakazowi zapłaty z dnia 29 czerwca 2009 r. wydanemu w postępowaniu upominawczym przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy, sygnatura akt IX GNc 1665/09, także przeciwko małżonkowi dłużnika,A. G., z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską,

2
zasądzić odA. G.na rzecz wierzycieli solidarnie kwotę 127 zł (sto dwadzieścia siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania,

II. zasądzić odA. G.na rzecz wierzycieli solidarnie kwotę 110 zł (sto
dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Na oryginale właściwe podpisy

Sygn. akt II Cz 85/14

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2013 roku Sąd Rejonowy w Bydgoszczy oddalił wniosek wierzycieli o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu -nakazowi zapłaty wydanemu przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy z dnia 29 czerwca 2009 roku w sprawie IX GNc 1665/09 przeciwko małżonkowi dłużnikaM. G.-A. G..
W uzasadnieniu Sąd Rejonowy wskazał, iż zgodnie z treściąart. 787 kpcw brzmieniu obowiązującym od dnia 20 stycznia 2005 roku tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko osobie pozostającej w związku małżeńskim sąd nada klauzulę wykonalności także przeciwko jej małżonkowi, z ograniczeniem odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową, jeżeli wierzyciel wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka.
Warunkiem uzyskania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika jest udowodnienie przez wierzyciela, że czynność, do której wierzytelność się odnosi, została dokonana za zgodą tego małżonka. W tym celu, wierzyciel może się posłużyć tak dokumentem urzędowym jak i prywatnym. Bez względu na formę w jakiej została dokonana czynność prawna, z której wynika zobowiązanie dłużnika, wierzyciel wnoszący o nadanie klauzuli na podstawieart. 787 kpcmusi do wniosku załączyć oryginał dokumentu urzędowego lub prywatnego podpisanego przez małżonka dłużnika, z którego wynika udzielenie zgody na dokonanie czynności prawnej.
Mając na uwadze przesłanki jakie winien badać Sąd rozpoznający wniosek o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, Sąd Rejonowy uznał, iż wierzyciel nie przedłożył dokumentu w sposób jednoznaczny stwierdzającego, że wierzytelność objęta tytułem egzekucyjnym powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika. Przedłożona przez wierzyciela, uwierzytelniona przez pełnomocnika, kopia oświadczenia małżonka dłużnika z 21 stycznia 2013 rok, iż prosi o rozłożenie zobowiązania na raty nie jest w aspekcie przesłanekart. 787 kpcdokumentem wystarczającym. Ściśle sformalizowany charakter postępowania klauzulowego, w toku którego nie jest dopuszczalne stosowanie domniemania przy ustalaniu, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstałą za zgodą małżonka dłużnika.
Mając na uwadze powyższe Sąd Rejonowy uznał, iż brak jest podstaw do przyjęcia, iż wierzyciel wykazał w sposób wystarczający fakt istnienia przesłanek umożliwiających nadanie tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy na podstawieart. 787 kpca contrario wniosek oddalił.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł wierzyciel zaskarżając je w całości, zarzucając mu naruszenie prawa procesowegoart. 787 kpc, a mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, polegające na przyjęciu, że wierzyciel niedostatecznie wykazał, iż wierzytelność ta powstała z czynności prawnej ze zgodą małżonka dłużnika, podczas gdy z dokumentów przedłożonych do akt sprawy IX GNc 1665/09 jednoznacznie wynika, iż wszelkie czynności podejmowane były za wiedzą i zgodą małżonka dłużnika. Skarżący wniósł zatem o zmianę postanowienia i nadanie nakazowi zapłaty klauzuli wykonalności przeciwko panuA. G.oraz o zasądzenie solidarnie od uczestników postępowania na rzecz wierzycieli zwrotu kosztów postępowania. Ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Zażalenie jest zasadne. Sąd Okręgowy nie podzielił stanowiska Sądu Rejonowego, iż w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki zart. 787 k.p.c.Postępowanie klauzulowe stanowi bowiem uproszczoną formę uzyskania tytułu wykonawczego przeciwko małżonkowi dłużnika i pozwala wierzycielowi uniknąć konieczności pozywania równocześnie dłużnika i jego małżonka. Bez względu na to, w jakiej formie została dokonana czynność prawna, z której wynika zobowiązanie dłużnika, wierzyciel wnoszący o nadanie klauzuli na podstawieart. 787 k.p.c.musi do wniosku załączyć oryginał dokumentu urzędowego lub prywatnego podpisanego przez małżonka dłużnika, z którego wynika udzielenie zgody na dokonanie czynności prawnej.
Zakres kognicji sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika obejmuje badanie czy przedłożony dokument stwierdzający obowiązek świadczenia przez dłużnika spełnia kryteria stawiane tytułowi egzekucyjnemu. Czy wierzyciel udokumentował że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka. Wreszcie czy osobę wskazaną we wniosku łączył związek małżeński z dłużnikiem w chwili wydania tytułu egzekucyjnego, a nadto czy pozostaje ona w tym związku w czasie postępowania klauzulowego.
Sąd Rejonowy wskazał, że w przedmiotowej sprawie wierzyciel nie przedłożył dokumentu stwierdzającego, że wierzytelność objęta tytułem egzekucyjnym powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonki dłużnika.
Z takim stanowiskiem Sądu I instancji nie można się zgodzić. Owszem słusznie zauważył Sąd Rejonowy, że nie można domniemywać zgody małżonka, ale żaden przepis nie wprowadza też wymogu formy pisemnej dla zgody małżonka. Dokument o którym mowa wart. 787 kpcma natomiast dowodzić faktu jej udzielenia. Oznacza to więc, że z jego treści powinno wynikać w sposób jednoznaczny i bezpośredni, że
małżonek dłużnika wyraził zgodę na zaciągniecie przez dłużnika konkretnego zobowiązania.
Termin „wykaże” odnosi się do treści, natomiast odwołanie się do „dokumentu prywatnego” wskazuje na wymaganą formę, jak i na treść. Zgoda małżonka musi wynikać z samej treści dokumentu prywatnego. W niniejszej sprawie z akt sprawy IX GNc 1665/09 wynika, iż faktura wystawiona przez wierzycieli na kwotę 698 zł została podpisana przezA. G.- męża dłużniczki. Co więcej, również pismo kierowane do Komornika w imieniu dłużniczki, z jej upoważnienia podpisałA. G.. Wreszcie również sam mąż dłużniczki składał w dniu 19 lutego 2013 roku w kancelarii Komornika oświadczenie, co do woli spłaty zadłużenia w ratach po 500 zł miesięcznie.
Powyższe, w ocenie Sądu Okręgowego, świadczy o tym, iż czynność prawna jakiej dokonała dłużniczka odbyła się za zgodą jej małżonka -A. G..
Mając na uwadze powyższe, a przede wszystkimi fakt wykazania przez wierzyciela dokumentami prywatnymi w postaci faktury, jak i oświadczenia złożonego przezA. G.w imieniu dłużniczki oraz zobowiązanieA. G.do spłacania zadłużenia małżonki w ratach, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka, istniały podstawy do nadania klauzuli wykonalności przeciwkoA. G.przedłożonemu tytułowi egzekucyjnemu na podstawieart 787 k.p.c., z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską.
Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy na podstawieart. 386 § 1 kpcw zw. zart. 397 § 2 kpcw zw. zart. 13 § 2 kpczmienił zaskarżone postanowienie w całości w ten sposób, że nadał klauzę wykonalności nakazowi zapłaty z dnia 29 czerwca 2009 roku wydanemu w postępowaniu upominawczym przez Sąd Rejonowy w Bydgoszczy, sygnatura akt IX GNc 1665/09, także przeciwko małżonkowi dłużnika,A. G., z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską.
Sąd Okręgowy na podstawieart. 98 kpcw zw. zart. 108 kpczasądził odA. G.na rzecz wierzycieli solidarnie kwotę 127 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na które złożyły się opłata od wniosku o nadanie klauzuli wykonalności w kwocie 50 zł, wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem zgodnie z § 11 pkt 13 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.461) oraz kwota 17 zł tytułem opłaty od pełnomocnictwa.
O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Okręgowy orzekł na podstawieart. 98 kpcstatuującego zasadę odpowiedzialności za wynik procesu i zasądził odA. G.na rzecz wierzycieli solidarnie kwotę 110 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, na które złożyły się kwota 50 zł tytułem opłaty od
zażalenia oraz kwota 60 zł wynagrodzenia pełnomocnika będącego adwokatem zgodnie z § 11 pkt 13 cytowanego powyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej z urzędu.
Na oryginale właściwe podpisy
Za zgodność z oryginałem