Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VI U 1033/14
Data wyroku: 2014-07-16 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Milczarek
Słowa kluczowe: Ubezpieczenie
Podstawa prawna: art. 9 ustawy o systemie

Sygn. akt VI U 1033/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 lipca 2014 r.
Sąd Okręgowy w Bydgoszczy VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący SSO Ewa Milczarek
Protokolant – sekr. sądowy Sylwia Sawicka
po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2014 r. w Bydgoszczy
na rozprawie
odwołania:E. R.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.
z dnia 26 września 2012 r., znak:(...)
w sprawie:E. R.
przeciwko: Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wB.
o podleganie ubezpieczeniom społecznym

1
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że ubezpieczonaE. R.nie podlega z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym – emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu w okresach od(...)r.,

2
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wB.na rzecz ubezpieczonej kwotę 300 (trzysta) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego.

Na oryginale właściwy podpis.

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 26 września 2012r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wB.objął ubezpieczonąE. R.obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej: ubezpieczeniem emerytalnym od dnia 1 lutego 2010r. do dnia 28 lutego 20l0r., od dnia 1 kwietnia 2010r. do dnia 31 maja 2010r., od dnia 1 lipca 2010r. do dnia 31 lipca 2010r., od dnia 1 września 2010r. do dnia 24 lipca 201 Ir.; ubezpieczeniami rentowymi od dnia lutego 2010r. do dnia 28 lutego 2010r., od dnia 1 kwietnia 2010r. do dnia 31 maja 2010r., od dnia 1 lipca 2010r. do dnia 31 lipca 2010r., od dnia 1 września 2010r. do dnia 24 lipca 2011 r.; ubezpieczeniem wypadkowym od dnia 1 lutego 2010r. do dnia 28 lutego 2010r., od dnia 1 kwietnia 2010r. do dnia 31 maja 2010r., od dnia 1 lipca 2010r. do dnia 31 lipca 2010r., od dnia 1 września 2010r. do dnia 4 lipca 2011 r. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy powołał się na przepisyart. 6 ust. 1 pkt. 5, art. 12 ust. l oraz art. 9 ust. l i art. 13 pkt.4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2009 roku, nr 205, poz. 1585 z późn. zm.) i wskazał iż z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej ubezpieczona dokonała zgłoszenia wyłącznie do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego od dnia 1 lutego 2010r. do dnia 24 lipca 2011 r. Ubezpieczona została zgłoszona również do ubezpieczeń społecznych jako pracownik przez płatnika składek Przedsiębiorstwo(...)R. K.od dnia 2 lipca 2007r. do dnia 5 lutego 201 Ir. i z tego tytułu tylko w miesiącach marzec, czerwiec oraz sierpień 2010r. osiągała minimalne wynagrodzenie za pracę. W związku z faktem, iż w okresach od dnia 1 lutego 2010r. do dnia 28 lutego 2010r. od dnia 1 kwietnia 2010r. do dnia 31 maja 2010r., od dnia 1 lipca do dnia 31 lipca 2010r. oraz od dnia 1 września 2010r. do dnia 24 lipca 2011r. ubezpieczona nie posiadała innego tytułu do ubezpieczeń zwalniających ją z obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej, zatem winna dokonać zgłoszenia z tego tytułu do obowiązkowych społecznych.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła ubezpieczonaE. R.wnosząc o jej zmianę. W uzasadnieniu odwołania ubezpieczona wskazała, iż po ustaniu stosunku pracy ubezpieczona przebywała na zwolnieniu lekarskim i w tym czasie spółka, w której była wspólnikiem nie przynosiła żadnych zysków, nadto w okresie zatrudnienia w Przedsiębiorstwie(...), pomimo obniżenia jej podstawy wymiaru czasu pracy do 1/2 etatu faktycznie wykonywała ona swoje obowiązki, przez co najmniej 8 godzin a często 10 godzin, w związku, z "czym pracodawca wypłacał jej wynagrodzenie dodatkowe i w konsekwencji kwota uzyskiwanego przez nią wynagrodzenia była równa, co najmniej wysokości minimalnego wynagrodzenia. Na powyższe okoliczności odwołująca wniosła o przeprowadzenie dowodu z zeznań wskazanych w odwołaniu świadków.
W odpowiedzi na odwołanie, organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2013r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy - VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie.
Na skutek apelację ubezpieczonej Sąd Apelacyjny w Gdańsku uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Bydgoszczy zlecając przy ponownym rozpoznaniu sprawy przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie zawnioskowanym przez ubezpieczoną w odwołaniu na okoliczność faktycznej wysokości wynagrodzenia uzyskiwanego przez ubezpieczoną.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:
Dnia 2 lipca 2007r. ubezpieczonaE. R.została zatrudniona u brata -K. R.prowadzącego Przedsiębiorstwo(...)jako pracownik biurowy na pełen etat, za wynagrodzeniem 950 zł. Przedmiotem działalności godpodarczejK. R.był transport samochodowy ciężki. Ubezpieczona nie otrzymała od pracodawcy zakresu czynności na piśmie. W biurze, na tyłach domuK. R.obok warsztatu, w którym pracowała ubezpieczona, zatrudniona była jeszcze jedna pracownica -E. H., również na pełen etat a do obowiązków obu pracownic należało zamawianie części na potrzeby warsztatu samochodowego, przywożenie ich do zakładu, prowadzenie dokumentacji warsztatu napraw samochodów ciężarowych i rozliczanie delegacji kierowców. Ubezpieczona iE. H.sporządzały też grafiki pracy kierowców, ustalały ich czas pracy w związku z urlopami, załatwiały wizy rosyjskie i białoruskie i stosowne zezwolenia z ministerstwa, należała do nich też obsługa dokumentacji dotycząca leasingu, ubezpieczenia, taboru samochodowego. Ubezpieczona zajmowała się przede wszystkim rozliczaniem delegacji kierowców i rozliczaniem paliwa a dodatkowo prowadziła wszystkie sprawy związane z tachografami.E. H.zakończyła pracę uK. R.w maju 2010 r. Po zwolnieniuE. H.ubezpieczona wykonywała wszystkie obowiązki sama. Wielokrotnie informowała brata, że nie jest w stanie wykonywać wszystkich obowiązków, bo nie ma na to wystarczającej ilości czasu. Ubezpieczona przez cały okres zatrudnienia pracowała w godzinach od 8.00 do 16.00, zdarzało się, że pracowała w biurze do godziny19.00. Biuro nie miało oficjalnych godzin otwarcia. Biuro obsługiwało pracowników a także klientów. W styczniu 2008 r. ubezpieczonej podwyższono wynagrodzenie zgodnie z ustawą o minimalnym wynagrodzeniu. Aneksem z dnia 2.01.2009 r. umowa o pracę łącząca strony została zmieniona w zakresie wymiaru czasu pracy- z pełnego etatu na pół etatu, za wynagrodzeniem w wysokości 565 zł a następnie 640 zł. Zmiana ta miała jednak charakter wyłącznie formalny.K. R.wyjaśnił ubezpieczonej, że ma podpisać aneks do umowy, faktycznie zaś jej wynagrodzenie ma pozostać takie samo tzn. w aneksie ustalono jako wynagrodzenie połowę minimalnego wynagrodzenia a pozostała kwota do wysokości 1500 zł miała być wypłacana ubezpieczonej poza listą płac. Przez cały okres zatrudnienia od 1 lipca 2007 r. do 5 lutego 2011 r. ubezpieczona otrzymywała co miesiąc faktycznie netto 1.500 zł z tym, że połowa tej kwoty wynikająca z angaży wypłacana była przelewem na konto ubezpieczonej a pozostałą część ubezpieczona, z polecenia brata, wypłacała sobie z banku na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przezK. R.. Składaniem deklaracji do ZUS-u zajmowała się główna księgowa zatrudniona wfirmie (...), również należącej doK. R.. Pracownicy w warsztacie napraw samochodów otrzymywali część wynagrodzenia oficjalnie a część poza listą płac. Ubezpieczona wypłacała te nieoficjalne części wynagrodzeń pracownikom na podstawie zeszytu założonego dla każdego pracownika warsztatu. Ostatecznie stosunek pracy łączący strony rozwiązał się za porozumieniem stron z dniem 5.02.2011 r., chociaż najpierwK. R.planował rozwiązanie z ubezpieczoną stosunku pracy w dyscyplinarny sposób.
W biurzeK. R.ubezpieczona przy wykonywaniu obowiązków służbowych, w godzinach od 8 do co najmniej 16, była widywana przez kontrahentówK. J.(...),I. R.,R. R., prowadzącego firmę transportową,W. R., której mąż współpracował zK. R., pracownikówK. R.:D. Ł.,M. B.iK. R..W. B.-pracownik należącej również doK. R.
firmy (...)kontaktował się z ubezpieczoną w sprawach służbowych drogą mailową w godzinach od 8 do 16.E. G., która została zatrudniona po Świętach(...)w(...)r. po to aby przejąć część obowiązków ubezpieczonej także potwierdziła, że ubezpieczona pracowała w biurzeK. R.w godzinach od 8 do 16 w 2010 roku.R. R.,W. R.iI. R.w rozmowach z ubezpieczoną uzyskali od niej informacje o uzyskiwanym przez ubezpieczoną wynagrodzeniu w okresie objętym zaskarżoną decyzją w wysokości 1500 netto. Od 1.02.2010 roku ubezpieczona prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą jako wspólnik spółki w której została zgłoszona wyłącznie do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego jako wspólnik w spółce jawnej. W okresie objętym zaskarżoną decyzją pracodawca ubezpieczonej odprowadził składki od minimalnego wynagrodzenia ubezpieczonej w miesiącach marcu, czerwcu i sierpniu 2010 roku, w pozostałych miesiącach roku 2010 i 2011 objętych zaskarżona decyzją podstawą wymiaru składek było wynagrodzenie ubezpieczonej w wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia.

    Dowód:akta osobowe i rentowe ubezpieczonej, zeznania świadkówW. B.,M. B.,D. Ł.,J. O.,I. R.,W. R.,R. R.,K. R.,E. G.i ubezpieczonej – zapisprotokołu (...)płyta k. 92 i 113.
Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów w aktach osobowych i rentowych ubezpieczonej, których prawdziwości strony nie zakwestionowały w toku postępowania oraz zeznań świadków i zeznań ubezpieczonej. Sąd dał wiarę zeznaniom świadkówW. B.,M. B.,D. Ł.,J. O.,I. R.,W. R.,R. R.,K. R.,E. G.bowiem były one zgodne ze sobą i uzupełniały się wzajemnie z zeznaniami ubezpieczonej. Świadkowie, którzy na bieżąco, w okresie objętym zaskarżoną decyzją, codziennie widywali ubezpieczoną, lub kontaktowali się z nią służbowo potwierdzili zgodnie, że ubezpieczona pracowała uK. R.w okresie objętym zaskarżoną decyzją w pełnym wymiarze czasu pracy, w całym okresie zatrudnienia, mimo formalnego ograniczenia wymiaru jej czasu pracy i wynagrodzenia od 2.01.2009 r. Z zeznań świadkówI. R.,W. R.iR. R.oraz ubezpieczonej wynika, że ubezpieczona w okresie objętym zaskarżoną decyzją otrzymywała co najmniej minimalne wynagrodzenie, co powodowało, że z uwagi na prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej nie była objęta obowiązkiem opłacania składek na ubezpieczenie społeczne. Zeznania świadków potwierdza także fakt, że miesiącach marcu, czerwcu i sierpniu 2010 r. płatnik składekK. R.odprowadził składki na ubezpieczenie społeczne w odniesieniu do ubezpieczonej od kwoty minimalnego wynagrodzenia mimo, że w dokumentach osobowych ubezpieczonej od 2.01.2009 r. ubezpieczona formalnie pracowała uK. R.na pół etatu, za wynagrodzeniem w wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia. Zasługuje na podkreślenie w tym miejscu, żeK. R.wezwany przez Sąd w charakterze świadka odmówił składania zeznań.
Zgodnie zart.9 ust.1 i 1 a ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych- Osoby, o których mowa wart. 6 ust. 1 pkt 1, 3, 10, 18a, 20 i 21, spełniające jednocześnie warunki do objęcia ich obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z innych tytułów, są obejmowane ubezpieczeniami tylko z tytułu stosunku pracy, umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie zKodeksem cywilnymstosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo umowy o dzieło, jeżeli umowę taką zawarły z pracodawcą, z którym pozostają w stosunku pracy, lub jeżeli w ramach takiej umowy wykonują pracę na rzecz pracodawcy, z którym pozostają w stosunku pracy, członkostwa w spółdzielni, służby, pobierania świadczenia szkoleniowego, świadczenia socjalnego, zasiłku socjalnego albo wynagrodzenia przysługującego w okresie korzystania ze świadczenia górniczego lub w okresie korzystania ze stypendium na przekwalifikowanie. Mogą one dobrowolnie, na swój wniosek, być objęte ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi również z innych tytułów, z zastrzeżeniemust. 1a(ust 1).
Ubezpieczeni wymienieni w ust. 1, których podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu stosunku pracy, członkostwa w spółdzielni, służby, pobierania świadczenia szkoleniowego, świadczenia socjalnego, zasiłku socjalnego lub wynagrodzenia przysługującego w okresie korzystania ze świadczenia górniczego lub w okresie korzystania ze stypendium na przekwalifikowanie w przeliczeniu na okres miesiąca jest niższa od określonej w art. 18 ust. 4 pkt 5a, podlegają również obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów, z zastrzeżeniem ust. 1b i art. 16 ust. 10a ( ust 1 a).
Skoro materiał dowodowy zgromadzony w sprawie prowadzi do wniosku, że płatnik składek faktycznie wypłacał ubezpieczonej w okresie objętym zaskarżoną decyzją co najmniej minimalne wynagrodzenie ( kwotę 1500 zł netto) a wysokość minimalnego wynagrodzenia wynosiła od 1.01.2008 kwotę 1126 zł (rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 września 2007 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2008r.Dz.U.2007.171.1209 ), Sąd Okręgowy uznał, że organ rentowy nieprawidłowo objął ubezpieczoną, prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie wskazanym w zaskarżonej decyzji, ubezpieczeniami społecznymi.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy na podstawieart.47714§ 2 k.p.c.zmienił zaskarżoną decyzje i orzekł jak w punkcie 1 wyroku.
O kosztach orzeczono w myślart.98 k.p.c.i przepisów rozporządzenia z 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
SSO Ewa Milczarek