Sąd Okręgowy w Koninie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 1301/13
Data wyroku: 2014-02-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia – Jadwiga Święcicka
Słowa kluczowe: Podleganie Ubezpieczeniom Społecznym
Podstawa prawna: art. 6 ustawy o systemie ubezpiueczeń społecznych

Sygnatura akt III U 1301/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Konin, dnia 05-02-2014 r.

Sąd Okręgowy w Koninie  III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący - Sędzia –SO Jadwiga Święcicka

Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Elwira Świecka

po rozpoznaniu w dniu 05-02-2014 r.  w Koninie
sprawy Przedsiębiorstwa(...)
    wK.

z udziałemW. G. (1)

przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wP.

o podleganie ubezpieczeniom

na skutek odwołania  Przedsiębiorstwa(...)
wK.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wP.

z dnia 29 sierpnia 2013r. Nr(...)
znak:(...)

I. Oddala odwołanie
II. Zasądza od odwołującej Spółki na rzecz pozwanego kwotę 60 zł - tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego .

Sygn. aktIII U 1301/13

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 29 sierpnia 2013 roku nr(...), znak:(...)Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział wP.na podstawieart. 38 ust. 1 oraz art. 83 ust. 1 pkt. 2 i 3w związku zart. 6 ust. 1 pkt. 4, art. 12 ust. 1, art. 13 pkt. 2, art. 18 ust. 1 i 3, art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych,art. 81 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychstwierdził, żeW. G. (2)jako osoba wykonująca pracę w charakterze zleceniobiorcy u płatnika składek: Przedsiębiorstwo(...), podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowemui wypadkowemu w okresie od dnia 1 grudnia 2011 roku do dnia 31 grudnia 2011 roku, od dnia 2 stycznia 2012 rok do dnia 31 października 2012 roku i od dnia 2 listopada 2012 roku do dnia 30 listopada 2012 roku z podstawą wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe i ubezpieczenie zdrowotne, która wynosi:

-

za grudzień 2011 roku – 1.880,00 złotych (ubezpieczenie emerytalnei rentowe), 1.880,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 1.668,31 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za styczeń 2012 – 818,00 złotych (ubezpieczenie emerytalne i rentowe), 818,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 725,89 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za luty 2012 – 935,00 złotych (ubezpieczenie emerytalne i rentowe), 935,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 829,71 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za marzec 2012 – 584,00 złotych (ubezpieczenie emerytalne i rentowe), 584,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 518,24 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za kwiecień 2012 – 1.800,00 złotych (ubezpieczenie emerytalnei rentowe), 1.800,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 1.597,32 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za maj 2012 – 2.400,00 złotych (ubezpieczenie emerytalne i rentowe), 2.400,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 2.129,76 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za czerwiec 2012 – 2.500,00 złotych (ubezpieczenie emerytalnei rentowe), 2.500,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 2.218,50 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za lipiec 2012 – 2.460,00 złotych (ubezpieczenie emerytalne i rentowe), 2.460,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 2.183,00 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za sierpień 2012 – 2.400,00 złotych (ubezpieczenie emerytalne i rentowe), 2.400,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 2.129,76 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za wrzesień 2012 – 2.400,00 złotych (ubezpieczenie emerytalnei rentowe), 2.400,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 2.129,76 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za październik 2012 – 2.900,00 złotych (ubezpieczenie emerytalnei rentowe), 2.900,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 2.573,46 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

za listopad 2012 – 2.200,00 złotych (ubezpieczenie emerytalne i rentowe), 2.200,00 złotych (ubezpieczenie wypadkowe) i 1.952,28 złotych (ubezpieczenie zdrowotne),

Organ rentowy podniósł w uzasadnieniu decyzji m.in., że przedmiotem kontroli było sprawdzenie prawidłowości i rzetelności obliczania składek na ubezpieczenie społeczne oraz innych składek, do których pobierania zobowiązany jest ZUS oraz zgłaszania do ubezpieczeń społecznychi ubezpieczenia zdrowotnego. Z dokumentów zaś zgromadzonych w trakcie kontroli wynika, żeW. G. (1)w okresie objętym kontrolą zawarłz płatnikiem składek umowy cywilnoprawne nazwane umowami o dziełow okresach:

-

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 grudnia 2011 roku do dnia 31 grudnia 2011 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 2 stycznia 2012 roku do dnia 31 stycznia 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 lutego 2012 roku do dnia 29 lutego 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 marca 2012 roku do dnia 30 kwietnia 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 maja 2012 roku do dnia 31 maja 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 czerwca 2012 roku do dnia 30 czerwca 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 lipca 2012 roku do dnia 31 lipca 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 sierpnia 2012 roku do dnia 31 sierpnia 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 września 2012 roku do dnia 30 września 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 października 2012 roku do dnia 31 października 2012 roku,

umowa nr(...)zawarta na okres od dnia 1 listopada 2012 roku do dnia 30 listopada 2012 roku.

Przedmiotem zawartych umów było: humusowanie skarp na: „Budowie przejść dla małych zwierząt i remont istniejących przepustów znajdujących się w ciągu drogi krajowej nr(...)”, w miejscowościN., ułożenie drenażu na długości na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, umocowanie skarp płytami ażurowymi w ilości 300 m(

    2).
Zdaniem organu rentowego wynagrodzenie uzyskane przezW. G. (1)z tytułu realizacji umów cywilnoprawnych winno stanowić podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne (emerytalne, rentowei wypadkowe). W ocenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wykonywane prace w ramach zawartych umów były czynnościami powtarzalnymi, mechanicznymi, które charakteryzowały się pewną cyklicznościąz wymaganych zachowaniem najwyższej staranności, a ich istotą było wykonanie określonych prac, których instruktażu i poprawności wykonania dokonywał kierownik budowy. Organ rentowy podkreślił przy tym, że wykonywanie czynności rodzajowo odtwarzalnych takich jak umocowanie skarpy z płytami ażurowanymi nie jest konkretnym, indywidualnie oznaczonym rezultatem, jest natomiast pewnym procesem pracy, zobowiązaniem do wykonania czynności, do starannego działania. Czynności te zatem – w ocenie ZUS – spełniając kryteria umowy zlecenia, a nie umowy o dzieło. Dodatkowo organ rentowy podkreślił, że wielokrotne systematyczne świadczenie pracy nie jest umową o dzieło.
Konkludując, Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził – po przytoczeniu odpowiednich judykatów oraz regulacji prawnych – żeW. G. (1)podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w okresie wymienionym w sentencji decyzji, a wypłacone mu kwoty stanowiły przychód z tytułu wykonywania pracy w ramach umowy zlecania, a w konsekwencji stanowiły podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe i zdrowotne.
Odwołanie od tych decyzji złożyła Spółka – Przedsiębiorstwo(...)z siedzibą wK.wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu odwołująca podniosła m.in., że przedmiotem umów zawieranych zW. G. (1)były prace związane z branżową działalnością spółki na prowadzonych budowach, nie sposób zatem czynności takich zakwalifikować jako czynności prawnej dającej zlecenie. Odwołująca podkreśliła bowiem, że zlecenie może dotyczyć wyłącznie czynności prawnejz zakresu prawa materialnego, jak i czynności procesowych podejmowanychw postępowaniu przed sądami, organami administracji, czy innymi organamii uregulowanych przepisami dotyczącymi takich postępowań, ewentualnie innych czynności niebędących czynnościami prawnymi, ale które wywołują skutki prawne, jednak z pewnością nie dokonania czynności faktycznych,o których mowa powyżej. Odwołująca wskazała nadto, że wykonywanie czynności powtarzalnych na budowie nie może wyłączać ich spod umowyo działo, skoro czynności te zmierzają do wykonania określonego dzieła.W umowach o dzieło zaś rezultat nie jest elementem koniecznym, co jest kluczowe w przypadku robót budowlanych. Jednocześnie odwołująca pokreśliła, że praca musiała być wykonana dokładnie, solidnie i estetycznie,a za uznaniem umów jako umowy o dzieło przemawia przede wszystkim charakter umowy rezultatu, wyłącznie jakiegokolwiek podporządkowania względem zamawiającego oraz ponoszenie ryzyka nieprawidłowego wykonania przez wykonawcę, a nie odwołującą. Dodatkowo odwołująca podkreśliła, że wynagrodzenie wypłacane było jedynie za wykonane dzieła, weryfikowane pod względem jakości i prawidłowości wykonania, co również należy do istoty umowy o dzieło.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, że wykonywane prace w ramach zawartych umów były czynnościami powtarzalnymi, mechanicznymi i charakteryzowały się pewną cyklicznością z wymaganym zachowaniem najwyższej staranności, a ich istotą było wykonanie określonych pracy, których instruktażu i poprawności wykonania dokonywał kierownik budowy, co wskazuje, że umowy te były umowami zlecenia.
Sąd połączył sprawę z udziałemW. G. (1)ze sprawąz udziałemK. B., zaś na rozprawie w dniu 16 grudnia 2013 roku jednak sprawę z udziałemW. G. (1)do odrębnego rozpoznania.
UbezpieczonyW. G. (1)nie zajął stanowiska w sprawie, oświadczają, że najważniejsze były dla niego zarobione pieniądze.

Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Koninie ustalił i zważył co następuje:

Przedsiębiorstwo(...)” spółkaz ograniczoną odpowiedzialnością została powołana na mocy umowy spółkiz dnia 17 maja 2010 roku zawartej w formie aktu notarialnego przed notariuszemH. A.i została wpisana do rep.(...)pod nr(...).
Odwołująca została wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego w dniu 22 listopada 2012 roku pod numerem(...).
Przedmiotem działalności tej Spółki jest: wytwarzanie i przetwarzanie produktów rafinacji ropy naftowej, produkcja wyrobów budowlanych z betonu, produkcja wyrobów budowlanych z gipsu, produkcja masy betonowej prefabrykowanej, produkcja cementu wzmocnionego włóknem, produkcja pozostałych wyrobów z betonu, gipsu i cementu, realizacja projektów budowlanych związanych z wznoszeniem budynków, roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych, roboty związane z budową dróg i autostrad, roboty związane z budową dróg szynowych i kolei podziemnej, roboty związane z budową rurociągów przesyłowych i sieci rozdzielczych, roboty związane z budową obiektów inżynierii wodnej, roboty związane z budową pozostałych obiektów inżynierii lądowej i wodnej, gdzie indziej niesklasyfikowane, rozbiórka i burzenie obiektów budowlanych, przygotowywanie terenu pod budowę, wykonywanie wykopów i wierceń geologiczno – inżynierskich, wykonywanie instalacji elektrycznych, wykonywanie instalacji wodno – kanalizacyjnych, cieplnych, gazowych i klimatyzacyjnych, wykonywanie pozostałych instalacji budowlanych, tynkowanie, zakładanie stolarki budowlanej, posadzkarstwo, tapetowanie i oblicowywanie ścian, malowanie i szklenie, wykonywanie pozostałych robót budowlanych wykończeniowych, wykonywanie instrukcjii pokryć dachowych, pozostałe specjalistyczne roboty budowlane, gdzie indziej niesklasyfikowane, działalność agentów zajmujących się sprzedażą drewnai materiałów budowlanych, sprzedaż hurtowa maszyn wykorzystywanychw górnictwie, budownictwie oraz inżynierii lądowej i wodnej, sprzedać hurtowa drewna, materiałów budowlanych i wyposażenia sanitarnego, sprzedaż hurtowa niewyspecjalizowana, sprzedaż hurtowa wyrobów metalowych oraz sprzętui dodatkowego wyposażenia hydraulicznego i grzejnego, sprzedaż hurtowa wyrobów chemicznych, sprzedaż hurtowa pozostałych półproduktów, pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona poza siecią sklepową, straganamii targowiskami, transport drogowy towarów, działalność w zakresie architektury, działalność w zakresie inżynierii i związane z nią doradztwo techniczne.
W ramach tej działalności spółka zatrudniała pracowników na umowęo pracę m.in. na stanowiskach pracownika fizycznego, pracownika budowlanego o kierownika budowy, którzy nadzorowali pracowników fizycznych oraz budowlanych. Osoby te były zgłoszone do ubezpieczeń społecznych z tytułu zatrudnienia. Jednocześnie – w zależności od potrzeb – odwołująca zawierała – z osobami, które wcześniej interesowały się pracąw spółce i zostawiły swoje CV – tzw. umowy o działo. Przedmiotem umów było m.in. wykonywanie dodatkowych zabezpieczeń batachofauny, budowa zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie, ręczne odmulenie rowu na długości 500 metrów bieżących, umocnieniu skarp płytami ażurowymiw ilości m2wskazanych szczegółowo w umowach, układanie folii(...)w ilości m2określonych w umowie, ułożeniu płyt jomb na budowach okres ilości m2określonej w umowie, humusowanie skarp.
W dniu 1 grudnia 2011 roku działający w imieniu spółki prezes zarząduA. W.zawarła umowę o dzieło zW. G. (1)obejmującą okres od dnia od dnia 1 grudnia 2011 roku do dnia 31 grudnia 2011 roku. Przedmiot umowy stanowiło humusowanie skarp w ilości 40 m(
    2 )na „Budowie przejść dla małych zwierząt i remont istniejących przepustów znajdujących się w ciągu drogi krajowej nr(...)w miejscowościN.(§ 1 umowy). Jednocześnie w § 2 ust. 1 umowy ustalono, że do wykonania działa zamawiający wyda wykonawcy na jego żądania wszelkie niezbędne materiały i narzędzia. Strony umowy ustaliły także – w § 4 – miejsce odbioru działa (siedziba zamawiającego) oraz w § 5 wynagrodzenie w wysokości 1.880,00 złotych brutto, które wypłacone miało zostać w siedzibie zamawiającego, po wykonaniu dzieła, w terminie 7 dni od złożenia rachunku przez wykonawcę (§ 6 umowy o dzieło). W sprawach nieuregulowanych umową odesłano do przepisówkodeksu cywilnego(§ 8 umowy o dzieło).
Drugą umowę o tożsamej treści odwołująca zawarła zW. G. (1)w dniu 2 stycznia 2012 roku obejmującą okres od dnia 2 stycznia 2012 roku do dnia 31 stycznia 2012 roku. Przedmiotem umowy było humusowanie skarp w ilości 18 m(
    2)na: „Budowie przejść dla małych zwierząti remont istniejących przepustów znajdujących się w ciągu drogi krajowej nr(...)w miejscowościN., za wynagrodzeniem 818,00 złotych. Pozostałe postanowienia umowne pozostały bez zmian.
Kolejną umowę, obejmującą okres od dnia 1 lutego 2012 roku do dnia 29 lutego 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 lutego 2012 roku. Przedmiotem umowy było humusowanie skarp w ilości 20 m(
    2)na: „Budowie przejść dla małych zwierząt i remont istniejących przepustów znajdujących się w ciągu drogi krajowej nr(...)w miejscowościN., za wynagrodzeniem 935,00 złotych.
Czwartą umowę, obejmującą okres od dnia 1 marca 2012 roku do dnia 31 marca 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 marca 2012 roku. Przedmiotem umowy było humusowanie skarp w ilości 12 m(
    2)na: „Budowie przejść dla małych zwierząt i remont istniejących przepustów znajdujących się w ciągu drogi krajowej nr(...)w miejscowościN., za wynagrodzeniem 584,00 złotych.
Piątą umowę, obejmującą okres od dnia 1 kwietnia 2012 roku do dnia 30 kwietnia 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 kwietnia 2012 roku. Przedmiotem umowy było ułożenie drenażu na długości 90 metrów na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, za wynagrodzeniem 1.800,00 złotych.
Szóstą umowę, obejmującą okres od dnia 1 maja 2012 roku do dnia 31 maja 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 maja 2012 roku. Przedmiotem umowy było ułożenie drenażu na długości 120 metrów na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, za wynagrodzeniem 2.400,00 złotych.
Siódmą umowę, obejmującą okres od dnia 1 czerwca 2012 roku do dnia 30 czerwca 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 czerwca 2012 roku. Przedmiotem umowy było ułożenie drenażu na długości 125 metrów na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, za wynagrodzeniem 2.500,00 złotych.
Następną umowę, obejmującą okres od dnia 1 lipca 2012 roku do dnia 31 lipca 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 lipca 2012 roku. Przedmiotem umowy było ułożenie drenażu na długości 123 metrów na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, za wynagrodzeniem 2.460,00 złotych.
Kolejną umowę, obejmującą okres od dnia 1 sierpnia 2012 roku do dnia 31 sierpnia 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 sierpnia 2012 roku. Przedmiotem umowy było ułożenie drenażu na długości 120 metrów na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, za wynagrodzeniem 2.400,00 złotych.
Kolejną umowę, obejmującą okres od dnia 1 września 2012 roku do dnia 30 września 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 września 2012 roku. Przedmiotem umowy było ułożenie drenażu na długości 120 metrów na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, za wynagrodzeniem 2.400,00 złotych.
Jedenastą umowę, obejmującą okres od dnia 1 października 2012 roku do dnia 31 października 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 1 października 2012 roku. Przedmiotem umowy było ułożenie drenażu na długości 145 metrów na budowie: „Wykonanie dodatkowych zabezpieczeń batrachofauny, budowy zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B.”, za wynagrodzeniem 2.900,00 złotych.
Ostatnią umowę, obejmującą okres od dnia 2 listopada 2012 roku do dnia 30 listopada 2012 roku,W. G. (1)zawarł z odwołującą w dniu 2 listopada 2012 roku. Przedmiotem umowy było umocowanie skarp płytami ażurowymi w ilości 300 m2, za wynagrodzeniem 2.200,00 złotych.
Przed przystąpieniem do pracyW. G. (1)przeszedł szkoleniez zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy, zapoznany został z zasadami bezpieczeństwa i ochrony pracy oraz ochrony przeciwpożarowej na terenie pracodawcy, z treścią regulaminu pracy, regulaminu wynagradzania lub układu zbiorowego pracy obowiązującego w odwołującej spółce, z zakresem obowiązków dotyczących swojego stanowiska pracy, a także zapoznany został ze wszystkimi instrukcjami stanowiskowymi obowiązującymi z odwołującej spółce i z oceną ryzyka zawodowego na stanowisku pracownik fizyczny.W. G. (1)poddany został ponadto wstępnemu badaniu lekarskiemu na okoliczność ustalenia ewentualnych przeciwwskazań na stanowisku pracownika budowlanego.
W okresach objętych „umową o dzieło” zawartą zW. G. (1)odwołująca wykonywała prace budowlane przejść dla małych zwierząt i remont istniejących przepustów znajdujących się w ciągu drogi krajowej(...)w miejscowościN.oraz prace związanez zabezpieczeniem batrachofauny, z budową zbiorników rozrodczych dla płazów przy autostradzie(...)na odcinkuS.–B..
Do obowiązków pracowników na wskazanych budowana należało m.in. humusowanie skarp bądź ułożenie drenażu.
Prace wszystkich pracowników nadzorował kierownik budowy (P. D.bądźZ. S.). Kontrolował on prace pod względem staranności, estetyczności oraz dokładności wykonania. Dla odwołującej ważne było bowiem, aby praca wykonywana była z należytą starannością. Kierownik budowy ponadto rozdzielał prace, wskazywał ich zakres. Wszyscy pracownicy także mieli obowiązek codziennego osobistego stawiennictwa na terenie budowy w określonych godzinach (od 700– 800do 1500- 1600).
Przy humusowaniu skarp bądź układaniu drenażu pracowało z reguły około 15 pracowników współpracujących ze sobą. Część pracowników zajmowała się układaniem płyt ażurowych, czy też montażem słupków bądź siatki, a także drenażem zbiorników dla płazów. Inni natomiast (w tymW. G. (1)) grabili skarpy, podsypywali kamieniami przejścia dla zwierząt, siali trawę, malowali słupki, czy też sprzątali teren po wykopie. Zakres obowiązków związany był bowiem z aktualnymi potrzebami, nie zaś ściślez przedmiotem zawartych umów.
Wynagrodzenie pracownikom pracującym w oparciu o umowy cywilnoprawne wypłacane było na podstawie wystawionych rachunków, co miesiąc i nie było uzależnione od ukończenia powierzonych czynności. Odwołująca bowiem nie dokonywała formalnego odbioru prac.
W. G. (1)wystawił odwołującej dwanaście rachunków
Za pierwszą umowę (obowiązującą do dnia 15 listopada 2012 roku) rachunek z dnia 31 października 2012 roku na kwotę 1.000 złotych do wypłaty i z dnia 15 listopada 2012 roku na kwotę 883 złotych do wypłaty, za drugą umowę natomiast rachunek z dnia 18 grudnia 2012 roku na kwotę 1.883 złotych do wypłaty.
W dniach od 29 kwietnia 2013 roku do 16 maja 2013 roku organ rentowy przeprowadził kontrolę w firmie odwołującej Spółki. Kontrolą objęto okres od czerwca 2010 roku do grudnia 2012 roku i stwierdzono nieprawidłowościw zakresie umów o tytule o dzieło – płatnik składek nie naliczył składek na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe, zdrowotne, Fundusz Pracyi Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych od przychodu z tytułu umóww tytule „o dzieło”, których charakter wskazuje na umowę zlecenie.
Odwołująca złożyła zastrzeżenia do ustaleń kontroli.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie uwzględnił wniesionych zastrzeżeń, jednocześnie zawiadomił odwołującą oraz ubezpieczonycho wszczęciu z urzędu postępowania o objęciu ubezpieczeniem emerytalnym, rentowym i wypadkowym z tytułu umów cywilnoprawnych nazwanych umowami o dzieło, których charakter wskazuje na umowę zlecania.

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentów zawartych w aktach organu rentowego oraz dokumentów zgromadzonychw toku postępowania, a także w oparciu o zeznania ubezpieczonegoW. G. (1)i świadkaP. D..
Zarówno zeznania ubezpieczonego, jak i świadka Sąd uznał za wiarygodne, albowiem są one logiczne, rzeczowe, przekonujące, a ponadto wzajemne ze sobą koresponduję.
Rzeczowy materiał dowodowy nie budził wątpliwości Sądu, nadto nie był on kwestionowany przez strony.
Jednocześnie – mając na względzie zasadę bezpośredniości – Sąd oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentów akt sprawy o sygn. III U 1137/13 na okoliczność treści zeznań prezesa spółkiA. W., a także (na rozprawie w dniu 5 lutego 2014 roku) odstąpił od przesłuchaniaA. W.w charakterze strony, skoro dwukrotnie wezwany do osobistego stawiennictwa – pod rygorem pominięcia dowodu z jego zeznań –A. W.nie stawił się na terminy rozpraw.
Dodatkowo podnieść trzeba, że zeznania przez niego składanew sprawie o sygn. akt III U 1137/13 dotyczą innego ubezpieczonego, stąd –z uwagi na indywidualny charakter poszczególnych postępowań – wniosek odwołującej w tym zakresie należało oddalić, tym bardziej, że ogólne wyjaśnieniaA. W.dotyczące organizacji pracy znajdują sięw aktach organu rentowego, z których to Sąd przeprowadził dowód.

Podkreślić należy, że w przedmiotowej sprawie sta faktyczny nie był między stronami sporny. Sporne pozostawało bowiem ustalenie charakteru prawnego umów łączących odwołującą spółkę zM. G.. Zasadnicze więc znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy miało przesądzenie, czy umowy łączące spółkę zM. G.były umowami o dzieło, czy też umowami o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy o zleceniu (art. 750 k.c.). Od tego bowiem ustalenia zależał obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym.

Zgodnie z treścią przepisuart. 627 k.c.przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Nie ulega wątpliwości, że przedmiotem umowyo dzieło jest zindywidualizowany i konkretny (czyli oznaczony przez strony) rezultat pracy i umiejętności ludzkich. W wypadku umowy o dzieło niezbędne jest zatem, aby starania przyjmującego zamówienie doprowadziły w przyszłości do konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu. Zakłada się przy tym, że rezultat, o który umawiają się strony, musi być z góry określony, mieć samoistny byt oraz być obiektywnie osiągalny i pewny.
Wykonanie dzieła najczęściej przybiera postać wytworzenia rzeczy, czy też dokonania zmian w rzeczy już istniejącej (naprawienie, przerobienie, uzupełnienie). Dzieło musi przy tym istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu (por. A. Brzozowski Komentarz do art. 627 k.c. (w:) K. Pietrzykowski, Komentarz do art. 450-1088, t. II, 2005, s. 351-352).
Kodeks cywilnynie określa natomiast cech umowy o świadczenie usług, wskazując jedynie, że do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane innymi przepisami, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu (art. 750 k.c.)
Podstawowym kryterium odróżniającym umowę o świadczenie usług od umowy o dzieło stanowi okoliczność, że wykonawca nie jest zobowiązany do osiągnięcia konkretnego rezultatu. Dodatkowo należy wskazać, że inaczej niżw ramach umowy o dzieło, dołożenie przez zleceniobiorcę należytej staranności i mimo tego nieosiągnięcie przezeń zamierzonego skutku nie może stanowić przypadku niewykonania zobowiązania (red. E. Gniewek Komentarz do art. 627 k.c.). Dokonując kwalifikacji konkretnego stosunku umownego należy badaćw pierwszej kolejności, czy świadczenie będące przedmiotem zobowiązania ma cechy dzieła, a więc polega na osiągnięciu w przyszłości z góry określonego, samoistnego, obiektywnie osiągalnego i subiektywnie pewnego rezultatu ludzkiej pracy czy twórczości, mającego postać materialną lub też niematerialnego, ale ucieleśnionego w jakimś nośniku. Z ugruntowanego orzecznictwa Sądu Najwyższego i piśmiennictwa wynika, iż rezultaty niematerialne mogą, ale nie muszą, być ucieleśnione w jakimkolwiek przedmiocie materialnym. Z kolei umowa o świadczenie usług jest umową starannego działania, zatem jej celem jest wykonywanie określonych czynności, które nie muszą zmierzać do osiągnięcia rezultatu (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 września 2013 roku, II UK 39/13, publ. LEX nr 1378531; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 listopada 2013 roku, II UK 115/13, publ. LEX nr 1396411; wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 19 lipca 2012 roku, III AUa 612/12, publ. LEX nr 1217838; wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 1 października 2012 roku, III AUa 1028/12, publ. LEX nr 1220614).
Jednocześnie zważyć należy, iż każde celowe działanie człowieka zmierza w istocie do określonego rezultatu, który może ale nie musi nastąpić, a zatem czynności zleceniobiorcy w ramach umowy o świadczenie usług tj. umowy starannego działania również zmierzają do z góry określonego rezultatu, który może nastąpić lub nie. Rezultat umowy o dzieło powinien być obiektywnie osiągalny i w konkretnych warunkach pewny. Celem umowy o dzieło jest osiągnięcie określonego w niej rezultatu, a nie czynność, która przy zachowaniu należytej staranności ma do niego doprowadzić. Zasadniczym więc obowiązkiem przyjmującego zamówienie jest wykonanie dzieła, a nie podejmowane w tym celu czynności.
Transponując poczynione powyżej rozważania na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić trzeba, że umowy łączące odwołującą zM. G.nie mogą być uznane za umowy o dzieło. Zebrany w sprawie materiał dowodowy, w szczególności osobowy wskazuje bowiem, żew rzeczywistości wolą stron było świadczenie usług, a nie wykonanie dzieła, gdyż to nie wynik, ale określone czynności i staranne działanie przy ich wykonywaniu były istotne dla realizacji tych umów i z tegoM. G.był rozliczany.
W tym miejscu podkreślić trzeba, że nazwa umowy nie jest elementem decydującym samodzielnie o rodzaju zobowiązania, w oderwaniu od oceny rzeczywistego przedmiotu tej umowy i sposobu oraz okoliczności jej wykonania.
W przypadku umów zawartych zM. G.nie możnaw żadnym razie mówić o tym, że przedmiotem tych umów było osiągnięcie konkretnego rezultatu. Były to bowiem umowy dotyczące prostych czynności takich jak grabienie skarpy, poprawianie płyt ażurowych umocowanych na skarpie, podsypywanie kamieniami przejść dla zwierząt, malowanie słupków,a zatem celem tych umów nie było osiągnięcie z góry określonego rezultatu,a jedynie wykonanie czynności i dołożenie przy jej wykonywaniu należytej staranności. Poprawianie płyt ażurowych, czy grabienie skarpy, bądź malowania słupków nie jest dziełem, albowiem nie jest wytworem indywidualnym wykonawcy.M. G.nie wykonywał dzieła, a był zobowiązany jedynie do wykonania określonych prostych, powtarzalnych czynności, które nie mają ani indywidualnego, ani też odrębnego charakteru. Dodatkowo – jak już podkreślono – był on zobowiązany do należytej staranności. PracaM. G.była bowiem kontrolowana pod względem staranności wykonania przez kierownika budowy. Okoliczność tę przyznał także samA. W.podczas składania wyjaśnień przed organem rentowym.
Nie sposób przy tym nie wspomnieć, że odwołujący pracę przy konkretnej zleconej przez kierownika pracy wykonywał wspólne z innymi osobami –w zależności od potrzeb – zmieniając się podczas wykonywania danej czynności. Odwołująca nie wymagała bowiem, aby konkretna osoba wykonywała indywidualnie zleconą jej pracę.
Za niemożnością uznania zawartych przezM. G.z odwołującą umów za umowy o dzieło przemawia także sposób wypłaty wynagrodzenia. Wypłacane ono było jedynie w oparciu o wystawione rachunki, bez formalnego odbioru prac.
Podkreślić także trzeba, że odwołująca wymagała, abyW. G. (1)stawiał się w miejscu wykonywania czynności osobiście, i tow określonych godzinach (od 700- 800do 1500- 1600). Fakt ten mógłby wręcz wskazywać, żeW. G. (1)z odwołującą spółką łączył stosunek pracy.
W tych okolicznościach, nie było zdaniem Sądu podstaw by, jak błędnie uczyniła to odwołująca zakwalifikować przedmiotowe umowy jako umowyo dzieło bowiem posiadają one – jak wskazano powyżej – cechy charakterystyczne dla umowy o świadczenie usług (umowy starannego działania), do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu (art. 750 k.c.).
Przyjęcie, że strony łączyły umowy o dzieło podczas, gdy z jej treścii sposobu wykonania wynikając przeważające cechy właściwe dla umowyo świadczenie usług, byłoby niezgodne z właściwością stosunku prawnego.
Na gruncie niniejszej sprawy w istocie łączący strony umowy stosunek prawny należał do kategorii umów o świadczenie usług, a nie rezultatu – jakw przypadku umowy o dzieło. W sytuacji bowiem, gdy przeważające cechy stosunku prawnego wskazują na świadczenie usług przezW. G. (1), a jednocześnie strony zakwalifikowały wiążącą je umowy, jako umowy o dzieło, Sąd uprawniony jest do badania natury tegoż stosunkui w konsekwencji ustalenia, z jaką umową mamy do czynienia.
Konkludując stwierdzić trzeba, że sporne umowy nie były umowamio dzieło z uwagi na to, że przedmiot umowy nie stanowił konkretnego, indywidualnie oznaczonego i pewnego rezultatu – dzieła. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje bowiem, że stronom nie chodziło o rezultat, aleo usługi polegające na dokonywaniu przezW. G. (1)prostych czynności faktycznych polegających na grabieniu skarpy, malowaniu słupków, podsypywaniu kamienia, poprawianiu płyt ażurowych, a odpłatność nie była uzależniona od wykonania konkretnego dzieła, ale od stawiennictwa sięw pracy w określonych godzinach i starannego wykonywania zleconych czynności.
Konsekwencją ustalenia, że strony wiązała umowa o świadczenie usługa nie umowa o dzieło jest stwierdzenie obowiązku ubezpieczenia wobec osoby wykonującej pracę na jej podstawie. Nie było bowiem sporne, że na w okresach wskazanych w zaskarżonej decyzjiW. G. (1)nie podlegał ubezpieczeniu z innego tytułu.
W świetle natomiast przepisówart. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 12 ust. 1w zw. zart. 13 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585) ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne, które są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie zKodeksem cywilnymstosuje się przepisy dotyczące zlecenia oraz z osobami z nimi współpracującymi. Ubezpieczeniu temu osoby te podlegają od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonywania do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia tej umowy.
Z akt sprawy wynika – jak wskazano – żeW. G. (1)w okresach wskazanych w zaskarżonej decyzji kiedy to zawierałz odwołującą umowy nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu z innego tytułu. Skoro natomiast zawierał umowy o świadczenie usług i wykonywał pracew ramach tych umów osiągając wynagrodzenie to tym samym zaszły przesłanki do objęcia go ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.oddalił odwołanie (punkt 1. wyroku).

O kosztach zastępstwa procesowego Sąd Okręgowy orzekł na podstawieart. 98 § 1 k.p.c.w zw. z § 6 i 11 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U.2013.490 j.t.) – punkt 2. wyroku.

SSO Jadwiga Święcicka