Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim
VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w Siemiatyczach
Sygnatura akt: VIII K 162/14
Data wyroku: 2015-01-16 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Elżbieta Smoktunowicz

Sygn. akt VIII K 162/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 stycznia 2015 roku
Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim Zamiejscowy VIII Wydział Karny z siedzibą w Siemiatyczach w składzie:
Przewodniczący: SSR Elżbieta Smoktunowicz
Protokolant: Marta Kobus
Przy udziale Prokuratora Ewy Grykowskiej
po rozpoznaniu w dniach 19 listopada 2014 roku, 14 stycznia 2015 roku sprawy:
M. W.s.W.iJ.z domuB.
Urodzonego w dniu (...)w miejscowościM.
oskarżonego o to, że:
w okresie od 19 września 2011 roku do 22 września 2011 roku wO., reprezentując(...) sp. z o.o.z/s wO., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, po uprzednim wprowadzeniu w błąd przedstawicieli podmiotuU. S..J. z/s wS.tj.Z. M.iB. R., co do przekazania przedmiotu transakcji w postaci-E. E.-1000, doprowadziłU. S.. J. z/s wS.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w postaci wypłaty zaliczki w kwocie 44.045,89 zł
tj. o czyn zart. 286 § 1 kk

I
OskarżonegoM. W.uznaje za winnego tego, że : w okresie od 19 września 2011 roku do 22 września 2011 roku reprezentując(...) sp. z o. o.wO., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przywłaszczył wpłaconą przezU.Z. M.,(...) Spółka JawnawS.zaliczkę w kwocie 44.045,89 złotych i kwalifikuje wyżej opisany czyn zart. 284 § 2 kki za to na podstawieart. 284 § 2 k.k.skazuje oskarżonego na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.

II
Na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.,art. 70 § 1 pkt 1 k.k.wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza oskarżonemu na okres próby wynoszący 2 (dwa) lata.

III
Na podstawieart. 46 § 1 k.k.orzeka od oskarżonegoM. W.na rzecz pokrzywdzonegoU.Z. M.,(...) Spółka JawnawS.obowiązek uiszczenia kwoty 44.045,89 (czterdzieści cztery tysiące czterdzieści pięć złotych osiemdziesiąt dziewięć groszy) złotych tytułem naprawienia wyrządzonej szkody.

IV
Zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem opłaty i obciąża go pozostałymi kosztami procesu.

VIII K 162/14

UZASADNIENIE
Na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie Sąd ustalił następujący stan faktyczny.
M. W.jest prezesemfirmy (...) Sp. z o.o.wO.. Prezesemfirmy (...). j. wS.jestZ. M.. We wrześniu 2014 rokuZ. M.postanowił zakupić do swojej firmy urządzenie o nazwie ekstruder, którego producentem jestfirma (...)mająca swoją siedzibę na Ukrainie, a przedstawicielem regionalnym tej firmy na Polskę jest właśniefirma (...) Sp. z o.o.wO..
Z. M.zwrócił się telefonicznie do prezesa(...) Sp. z o.o.–M. W.w celu wstępnego ustalenia możliwości zakupu ekstrudera. W związku z powyższą rozmowąfirma (...) sp. z o.o.wO.złożyłafirmie (...). J. wS.pismem z dnia 19 września 2011 roku ofertę dostawy ekstrudera(...)1000 (dla zboża). Cena ekstrudera w powyższej ofercie opiewała na kwotę 20.380 euro, a termin dostawy został wyznaczony do 14 dni od złożenia zamówienia oraz wpłaty zaliczki (40% ceny) na konto sprzedającego. W dniu 21 września 2011 rokuM. W.przyjechał do siedzibyU.wS.i wówczas wystawiłfakturę VAT Nr (...)z dnia 21 września 2011 roku stwierdzającą sprzedaż przez(...) sp. z o.o.wO.ekstrudera(...)100 za kwotę 110.045,.89 złotych.
Zgodnie z ofertąfirma (...). J. wS.była zobowiązana do wpłacenia na kontofirmy (...)zaliczkę w wysokości 40% wartości urządzenia czyli kwotę 44.045,89 złotych.Firma (...)powyższą kwotę przelała w dniu 22 września 2011 roku na rachunek bankowyfirmy (...)podany na fakturze. Zgodnie z ustaleniami pozostałą kwotęfirma (...)miała wpłacić na rzeczfirmy (...)po dostarczeniu ekstrudera. Mimo upływu 14 dni od wpłaty zaliczkifirma (...)nie wywiązała się z umowy i nie dostarczyła ekstrudera . Prezesfirmy (...)wielokrotnie telefonicznie kontaktował się zM. W.w celu uzyskania informacji dotyczących przyczyn niewywiązania się z umowy przez kontrahenta. Podczas jednej z takich rozmówM. W.przyznał, że wpłaconą zaliczkę na zakup ekstrudera przeznaczył na inny cel.
W dniu 20 października 2011 rokufirma (...)wysłałafirmie (...)wezwanie do zwrotu zaliczki.
Powyższych ustaleń faktycznych dokonano w oparciu o zeznania świadkówZ. M.,B. R.,T. R.oraz w oparciu o pozostały materiał dowodowy zebrany w sprawie.
OskarżonyM. W.przyznał się jedynie do przyjęcia zaliczki w kwocie 44.045,89 złotych, która wpłynęła na kontofirmy (...)odfirmy (...)wS..
Oskarżony nie przyznał się natomiast do tego, że jego działanie było zaplanowane i od początku zmierzało do tego abyfirmę (...)oszukać. Oskarżony wyjaśniał dalej, że jest prezesem i właścicielem(...) sp. z o.o.wO.i był również przedstawicielem ukraińskiego producenta ekstrudera i w 2011 roku skontaktowała się z nimfirma (...), która chciała dokonać zakupu ekstrudera,B. R.zwrócił się do niego o przesłanie oferty cenowej ekstrudera, on udał się więc na rozmowę dofirmy (...), rozmawiał z p.R., który nalegał na sporządzenie faktury „proforma” całego kosztu ekstrudera. Oskarżony twierdził, że taką fakturę wystawił i kilka dni później na konto jego firmy wpłynęła zaliczka na zakup ekstrudera, a pozostała część sumy miała być zapłacona po dostarczeniu ekstrudera. Oskarżony wyjaśniał dalej, że wówczas skontaktował się zT. R., z którym już wcześniej przeprowadzał transakcje sprowadzania maszyn z Ukrainy i zwrócił się do niego o dofinansowanie ceny fabrycznej maszyny czyli 30.000 złotych.T. R.nie zgodził się na dofinansowanie transakcji informując go, że ma środki pieniężne zaangażowane w inne projekty. Oskarżony twierdził, że nie miał zfirmą (...)zawartej konkretnej umowy z określonym terminem, więc sprawa zaczęła się przeciągać, przedstawił onfirmie (...)inną propozycję zakupu maszyny jednakfirma (...)nie zgodziła się na to i zażądała zwrotu zaliczki wraz z odsetkami, on jednak nie miał już całej kwoty zaliczki, ponieważ część zaliczki przeznaczył na koszty wyjazdu na Ukrainę, na bieżące opłaty za wynajem biura, przygotowanie innych transakcji, zaproponował wówczas zwrot zaliczki w ratach, alefirma (...)nie zgodziła się na to i przysłała mu pisemne wezwanie do zwrotu zaliczki.
Sąd zważył co następuje :
W ocenie Sądu treść wyjaśnień oskarżonego należało uznać za wiarygodne i tworzące z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie spójną całość. Z wyjaśnień oskarżonego i zeznań świadkówB. M.iB. R.zgodnie wynika, że w dniu 21 września 2011 roku pomiędzyfirmą (...). J. wS., afirmą (...) Sp. z o.o.wO.została zawarta umowa zakupu ekstrudera(...)100 za kwotę 110.045,.89 złotych. Zgodnie z tą umową, termin dostawy ekstrudera został wyznaczony do 14 dni od złożenia zamówienia oraz wpłaty zaliczki (40% ceny) na konto sprzedającego. Bezsporne jest w sprawie, że w dniu 22 września 2011 rokufirma (...). J. wS.wpłaciła na rachunek bakowyfirmy (...) Sp. z o.o.wO.zaliczkę w wysokości 40% wartości urządzenia czyli kwotę 44.045,89 złotych, a oskarżony nigdy maszyny nie dostarczył oraz mimo wielokrotnych upomnień pokrzywdzonego nie zwrócił zaliczki, w związku z czym pokrzywdzony złożył pozew o zasądzenie na jego rzecz kwoty 44.045,89 złotych.
Sąd oceniając zeznania świadków – pokrzywdzonych nie miał żadnych wątpliwości co do ich wiarygodności. Zeznania te są jasne, konsekwentne i pozbawione wewnętrznych sprzeczności. Wskazać tez należy, że zeznaniaB. R.iZ. M.korespondują z dokumentami ujawnionymi w toku postępowania, a szczególności z kserokopią oferty sprzedaży z dnia 19 września 2011 roku i kserokopiąfaktury VAT Nr (...)z dnia 21 września 2011 roku.
Przestępstwo określone wart.284 § 2 kkpolega na przywłaszczeniu powierzonej rzeczy ruchomej i należy do kategorii tzw. przestępstw kierunkowych co oznacza, że zachowanie sprawcy musi być ukierunkowane na określony cel, a tym celem jest włączenie cudzej rzeczy ruchomej lub cudzego prawa majątkowego do majątku sprawcy lub postępowanie z tą rzeczą jak z własną. Zamiar pozbawienia osoby uprawnionej własności rzeczy uzewnętrzniać się może przez bezprawne zatrzymanie cudzej rzeczy przez sprawcę, odmowę jej zwrotu, zaprzeczanie otrzymania, zapewnienie o zwrocie, ukrycie, przekazanie jej osobie trzeciej, bezprawne jej zużycie, przerobienie itp.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że oskarżony swoim postępowaniem wyczerpał wszystkie znamiona określone wart. 284 § 2 kk.
Otóż oskarżonemu powierzono pieniądze w kwocie 44.045,89 złotych przez wpłatę powyższej kwoty na rachunek bankowy oskarżonego, a powierzenie tych pieniędzy nastąpiło w określonym celu – nabycia urządzeniao nazwie e. (...)-1000 i dostarczenia go pokrzywdzonemu w terminie 14 dni od daty wpłaty zaliczki. Oskarżony, ani w umówionym terminie, ani po jego upływie nie dostarczył urządzenia i nie zwrócił również pokrzywdzonemu powierzonych pieniędzy. Zachowanie oskarżonego po otrzymaniu kwoty zaliczki, w ocenie Sądu wskazuje na jednoznaczny zamiar przywłaszczenia powierzonych pieniędzy. Jak wynika bowiem z zeznań pokrzywdzonych, oskarżony w żaden sposób nie poinformował ich o przyczynach niedostarczenia w terminie zamówionej maszyny, a początkowo nawet usiłował wprowadzić ich w błąd, przekonując pokrzywdzonych o swojej chęci wywiązania się z zobowiązania, w końcu jednak przyznał, że powierzone mu pieniądze przeznaczył na inny cel.
Oskarżony składając wyjaśnienia jako przyczynę niewywiązania się z zobowiązania podał fakt niedofinansowania transakcji przezT. R.. Jak wyjaśniał oskarżony jego współpraca zT. R.polegała na tym, że gdy on dysponował zaliczką wpłaconą przez zamawiającego, zwracał się o dopłacenie pozostałej ceny przedmiotu transakcji doT. R., gdyT. R.dofinansował zakup maszyny, on kupował ją od producenta, a następnie sprzedawał zamawiającemu.
ŚwiadekT. R.potwierdził fakt wcześniejszej jego współpracy z oskarżonym przy transakcjach zakupu maszyn z Ukrainy i przyznał, że kojarzy sobie sytuację z 2011 roku, kiedy to zwrócił się do niego oskarżony o uczestniczenie w zakupie ekstrudera przedstawiając mu warunki zakupu i sprzedaży maszyny, on mając na uwadze swoją sytuację finansową, nie przystąpił do jej realizacji. Świadek dodał, że oskarżony zwracając się do niego o uczestniczenie w przedmiotowej transakcji, mógł mieć nadzieję, że on do niej przystąpi ponieważ zgodnie z ich umową, oskarżony miał informować go o kolejnych tego typu transakcjach.
Sąd nie znalazł podstaw aby zakwestionować treść zeznań powyższego świadka.
Mając na uwadze treść świadkaT. R., w ocenie Sądu, oskarżony powziął zamiar przywłaszczenia powierzonych pieniędzy w momencie kiedy uzyskał informację od świadkaT. R.o braku możliwości dofinansowania transakcji zakupu ekstrudera. Mając powyższe okoliczności na uwadze, zdaniem Sądu nie ma wątpliwości, ze oskarżony swoim zachowaniem pozbawił właściciela posiadania i możliwości dysponowania swoim mieniem i postąpił z nim jak z własnym. W sprawie niniejszej bezsporna jest okoliczność, że oskarżony na żądanie pokrzywdzonego nie zwrócił zaliczki i rozdysponował otrzymaną kwotę zaliczki jak właściciel. Sam bowiem oskarżony w swoich wyjaśnieniach przyznał, że część zaliczki przeznaczył na koszty wyjazdu na Ukrainę, na bieżące opłaty za wynajem biura, przygotowanie innych transakcji. Fakt ten znajduje też potwierdzenie w zeznaniach świadkówZ. M.iB. R., którzy zeznali, że gdy domagali się od oskarżonego zwrotu zaliczki on nie ukrywał, że przeznaczył zaliczkę na inne cele.
W ocenie Sądu oskarżony podjął działania, które świadczą jedynie o zamiarze przywłaszczenia powierzonej rzeczy.
Stosownie do treściart. 286 § 1 kkodpowiada za oszustwo ten, kto w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania.
Wprowadzenie w błąd oznacza, że sprawca swoimi podstępnymi zabiegami doprowadza inną osobę do mylnego wyobrażenia o rzeczywistym stanie rzeczy. Ponadto istotnym elementem przestępstwa oszustwa jest dobrowolność rozporządzenia mieniem przez osobę pokrzywdzoną na rzecz sprawcy. Dla przypisania oskarżonemu przestępstwa zart. 286 § 1 kkkonieczne jest wykazanie, że oskarżony działał w zamiarze bezpośrednim jego popełnienia, a ponadto zamiar bezpośredni sprawcy powinien obejmować zarówno cel (korzyść majątkową) jak również sposób działania sprawcy, przy czym oba wskazane elementy powinny być objęte świadomością sprawcy.
Okoliczność, że oskarżony nie działał z zamiarem oszustwa znajduje potwierdzenie w zeznaniach świadkaT. R., który jak wyżej już wskazano, potwierdził relację oskarżonego odnośnie braku możliwości dofinansowania przedmiotowej transakcji.
Z powyższych okoliczności wynika więc, że oskarżony nie mógł przewidzieć braku możliwości dofinansowania transakcji ze stronyT. R., co świadczy z kolei, że nie było jego zamiarem niewywiązanie się z zobowiązania i wprowadzenie w błąd pokrzywdzonego co do tego zamiaru już w chwili zawarcia umowy.
Mając więc na uwadze powyższe okoliczności, nie można przyjąć, że oskarżony swoim zachowaniem zrealizował znamiona oszustwa i dlatego Sąd zmienił opis czynu zarzucanego oskarżonemu przez przyjęcie, że oskarżony swoim zachowaniem zrealizował znamiona czynu zart. 284 § 2 kk.
Wymierzając oskarżonemu karę Sąd kierował się dyrektywami wymiaru kary określonymi wart. 53 § 1 i § 2 kk.
Zgodnie zart. 53 § 1 kksąd wymierza karę według swojego uznania, w granicach przewidzianych przez ustawę, bacząc by jej dolegliwość nie przekraczała stopnia winy, uwzględniając stopień społecznej szkodliwości czynu oraz biorąc pod uwagę cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć w stosunku do skazanego. Z kolei§ 2wskazanego przepisu wskazuje, że wymierzając karę sąd uwzględnia w szczególności motywację i sposób zachowania się sprawcy, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, właściwości i warunki osobiste sprawcy, sposób życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowanie po jego popełnieniu.
Biorąc pod uwagę powyższe dyrektywy wymiaru kary, Sąd uznał, że wystarczającą karą dla oskarżonego będzie kara 6 miesięcy pozbawienia wolności.
Zgodnie zart. 69 kkwarunkowe zawieszenie wykonania kary może mieć zastosowanie w przypadku występowania pozytywnej prognozy kryminologicznej to jest uzasadnionego przypuszczenia, że oskarżony nie popełni kolejnych przestępstw i wykona nałożone obowiązki próby. W celu ustalenia przesłanek do warunkowego zawieszenia wykonania kary Sąd analizuje między innymi właściwości i warunki osobiste sprawcy oraz sposób jego życia przed oraz po popełnieniu przestępstwa.
W związku z przyjęciem wobec oskarżonego pozytywnej prognozy kryminologicznej Sąd zastosował wobec niego dobrodziejstwo warunkowego zawieszenia wykonania kary. Sąd uznał, że tak ukształtowany rodzaj i wymiar kary będzie wystarczający dla osiągnięcia wobec oskarżonego celów kary, w szczególności zapobieżenia powrotowi do przestępstwa.
Na podstawieart. 46 § 1 kkSąd zasądził od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonego(...)wS.kwotę 44.045,89 złotych tytułem naprawienia wyrządzonej szkody.
O opłacie orzeczono na podstawie art. 2 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 ( Dz. U. Nr. 49 poz 223 z późń. zm) zaś o kosztach na podstawieart. 627 kpk.
.