Sąd Okręgowy w Gdańsku
XII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
Sygnatura akt: XII Gz 12/14
Data wyroku: 2014-02-24 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Ewa Górniak, Jolanta Safader – Skwarlińska, Bożena Kachnowicz-Kokot
Słowa kluczowe: Właściwość Sądu
Podstawa prawna: art 20 ust 1 ustawy z dnia 22 V 2003 r.art 35 kpc

Sygn. akt XII Gz 12/14

POSTANOWIENIE
Dnia 24 lutego 2014 roku

Sąd Okręgowy w Gdańsku XII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Bożena Kachnowicz - Kokot
Sędziowie: SSO Ewa Górniak
SSO Jolanta Safader – Skwarlińska (spr.)

po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2014 roku w Gdańsku
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaL. P.
przeciwko(...) Spółce AkcyjnejwW.
o zapłatę
na skutek zażalenia powoda
od postanowienia Sądu Rejonowego Gdańsk – Północ w Gdańsku z dnia 30 października 2013 roku, sygn. akt V GC 1463/13

postanawia:

uchylić zaskarżone postanowienie.

Sygn. akt XII Gz 12/14

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 października 2013 roku Sąd Rejonowy Gdańsk – Północ w Gdańsku w sprawie z powództwaL. P.przeciwko(...) Spółce AkcyjnejwW.o zapłatę kwoty 2.460 zł z ustawowymi odsetkami, sygn. akt V GC 1463/13, na podstawieart. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych(Dz.U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.),art. 30 k.p.c.,art. 200 k.p.c.,art. 202 k.p.c.stwierdził swą niewłaściwość i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu dla miasta stołecznego Warszawy wW..
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z przepisemart. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych(Dz.U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.) powództwo o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń można wytoczyć bądź według przepisów o właściwości ogólnej, bądź przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia. Biorąc pod uwagę, że powód nie jest żadną z osób wskazanych w tym przepisie, a scedowanie na niego wierzytelności z tytułu odszkodowania nie wiąże się z uzyskaniem przez niego statusu poszkodowanego oraz, że pozwany ma miejsce swojej siedziby wW., Sąd Rejonowy uznał, że właściwym do rozpoznania sprawy jest Sąd Rejonowy dla Miasta Stołecznego Warszawy wW..

Na powyższe postanowienie zażalenie złożył powód zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenieart. 202 k.p.c.w związku zart. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych(Dz.U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.) przez błędne uznanie nabywcy wierzytelności jako podmiotu, któremu nie przysługuje uprawnienie do wytoczenia powództwa o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń przez sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Pozwany w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie jako bezzasadnego i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie powoda jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.
PowódkaL. P.(cesjonariusz) wskazała w pozwie, że poszkodowanemu (cedentowi) przysługiwało wobec pozwanego ubezpieczyciela roszczenie o naprawienie szkody z racji istnienia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej między pozwanym ubezpieczycielem i sprawcą kolizji drogowej.
Przepis art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 lipca 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.) stanowi, że powództwo o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń można wytoczyć bądź według przepisów o właściwości ogólnej, bądź przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
W ocenie Sądu Okręgowego redakcja wyżej przytoczonego przepisu wskazuje wyraźnie i jednoznacznie, iż ustawodawca dał możliwość wyboru powodowi albo sądu właściwości ogólnej, albo sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia. Przepis ten statuuje zatem właściwość przemienną. Charakter tego przepisu sprawia jedynie, iż jako szczególny wobec przepisówkodeksu postępowania cywilnegoregulujących właściwość miejscową wyłącza ich zastosowanie w sytuacjach objętych jego hipotezą. Mamy tu zatem do czynienia z właściwością przemienną regulowaną przepisem o charakterze szczególnym.
Do zagadnienia wykładniart. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych(Dz. U. Nr 124, poz. 1152 z późn. zm.) odniósł się już wprost Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 21 kwietnia 2005 r., III CZP 17/05, Lex nr 369265, przyjmując, że możliwości powołania się na właściwość przemienną sądu, wynikającą z tego przepisu, nie wyłącza okoliczność, że powód jest cesjonariuszem wierzytelności przysługującej uprzednio wobec ubezpieczyciela cedentowi nieuczestniczącemu w sporze. Za takim stanowiskiem przemawia to, że roszczenie, które przysługiwało uprzednio poszkodowanemu cedentowi przeciwko ubezpieczycielowi nie zmienia swego charakteru w następstwie dokonania przez poszkodowanego cesji na rzecz osoby trzeciej - cesjonariusza. Podstawą dochodzonego przeciwko pozwanemu roszczenia nie jest bowiem umowny przelew wierzytelności na rzecz powoda, gdyż z chwilą dokonania tej cesji nastąpił tylko skutek w postaci nabycia przez następcę prawnego cedenta przysługującej wcześniej cedentowi wierzytelności wobec jego dłużnika. Zmieniła się więc jedynie osoba wierzyciela, natomiast nie uległ zmianie charakter jej roszczenia o zapłatę wobec dłużnika, celem zaspokojenia wierzytelności przysługującej już nowemu wierzycielowi. Sąd Najwyższy, w powołanym wyżej orzeczeniu, powołał się także na wyrażany w piśmiennictwie pogląd odnośnie do powództw mających za przedmiot roszczenia z tytułu czynu niedozwolonego, stwierdzając, że wstąpienie następców prawnych w miejsce podmiotów uprawnionych lub zobowiązanych z deliktu nie pozbawia przysługujących im roszczeń charakteru roszczeń z czynu niedozwolonego, co skutkuje tym, że dla powództw mających za przedmiot takie roszczenia właściwy miejscowo będzie nadal sąd określony z zachowaniem wymogów przepisuart. 35 k.p.c.
Stanowisko zajęte w powołanym wyżej orzeczeniu podzielił także Sąd Najwyższy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 16 listopada 2012r., III CZP 69/12, Lex nr 1284757, gdzie podkreślono, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego konsekwentnie przyjmuje się, że zawarcie umowy przelewu wierzytelności nie prowadzi do zmiany, szeroko rozumianej, sytuacji prawnej cesjonariusza (por. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 3 września 1998 r., I CKN 822/97, OSNC 1999, Nr 2, poz. 39 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 2010 r., V CSK 367/09, Lex nr 1170238). Dotyczy to więc także sytuacji wynikającej zart. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, jeśli się uwzględni, że właściwość przemienna sądu została w nim określona za pomocą kryterium przedmiotowego, a nie podmiotowego. Należy mieć także na uwadze zbieżność celów regulacji zawartej wart. 20 ust. 1powołanej wyżej ustawy orazart. 35 k.p.c., który, jak się zasadnie przyjmuje w piśmiennictwie, ma zastosowanie także do następców prawnych podmiotów poszkodowanych, dochodzących wymienionych w nim powództw.
Sąd Okręgowy w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowiska wyrażone przez Sąd Najwyższy w wyżej powołanym orzeczeniach. Słusznie zatem podnosi skarżący, że brak jest podstaw do zaaprobowania stanowiska Sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu dla miasta stołecznego Warszawy wW..
Mając na względzie powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd Okręgowy na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.w związku zart. 397 § 2 zd. 1 k.p.c.orzekł jak w sentencji.