Sąd Okręgowy w Kielcach
IX Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IX Ka 1302/14
Data wyroku: 2014-11-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Opozda-Kałka, Krzysztof Sójka, Aleksandra Babilon-Domagała

Sygn. akt IX Ka 1302/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 listopada 2014 roku
Sąd Okręgowy w Kielcach IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Ewa Opozda-Kałka
Sędziowie: SSO Aleksandra Babilon-Domagała
SSO Krzysztof Sójka (spr.)
Protokolant: st.sekr.sądowy Dorota Ziółkowska
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Jerzego Piwko
po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2014 roku
sprawyP. N.
oskarżonego o przestępstwo zart. 177§2 k.k.iart. 177§1 k.k.w zw. zart. 11§2 k.k.
na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Skarżysku Kamiennej
z dnia 4 lipca 2014 roku sygn. akt II K 537/13

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że wymierzoną oskarżonemuP. N.w punkcie I wyroku karę pozbawienia wolności podwyższa do 4 (czterech) lat;

II
zmienia zaskarżone uzasadnienie w ten sposób, że na karcie 15 pisemnych motywów rozstrzygnięcia przyjmuje, iż Sąd orzekł wobec oskarżonego środek karny zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat;

III
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.

IV
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokataG. M.kwotę 516,60 (pięćset szesnaście 60/100) złotych tytułem wynagrodzenia za obronę oskarżonego z urzędu w postępowaniu odwoławczym;

V
zwalnia oskarżonegoP. N.od opłaty za obie instancje oraz od wydatków za postępowanie odwoławcze w całości.

Sygn. akt IXKa1302)14

UZASADNIENIE
P. N.oskarżony został o to, że : dniu 4.06.2013 roku wM.umyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że kierując samochodem osobowym markiF. (...)onumerze rejestracyjnym (...), w rejonie wyznaczonym podwójną ciągłą linią dzielącą jezdnię na dwie części przeznaczone do ruchu w kierunkach przeciwnych, poruszał się po części jezdni przeznaczonej dla pojazdów nadjeżdżających z przeciwka, z prędkością większą od prędkości dozwolonej w tym obszarze – do 50 km/h, to jest z prędkością około 95 km/h, doprowadziwszy w ten sposób do zderzenia z jadącym prawidłowo z przeciwka samochodem osobowym markiF. (...)onr rej. (...)kierowanym przezN. M., w wyniku czego spowodował nieumyślnie wypadek drogowy, w którym kierujący pojazdem markiF. (...)–N. M.doznał obrażeń ciała w postaci otarcia skóry klatki piersiowej, tułowia i kończyn, rozerwania aorty piersiowej z krwotokiem do jamy opłucnowej, stłuczenia płuc, rozerwania wątroby, krwi w jamie otrzewnowej, podbiegnięcia krezki jelit, skutkujących jego zgonem, zaś pasażerka samochoduF. (...)–M. M.doznała obrażeń ciała w postaci wielomiejscowych stłuczeń ciała powikłanych krwawieniem śródczaszkowym, złamaniami kości twarzy z pourazową neuropatią nerwu wzrokowego (II) lewego, raną szarpaną ucha lewego, odmą opłucnową obustronną, złamaniami żeber V, VI, IX po stronie lewej, stłuczeniem płuca lewego, rozerwaniem śledziony z krwawieniem do jamy otrzewnowej, złamaniem V kości śródręcza lewego i raną podudzia prawego, a które to obrażenia naruszyły prawidłowe funkcje narządów jej ciała na okres powyżej dni siedmiu. tj. o czyn zart. 177 § 2 kkiart. 177 §1kkw związku zart. 11§ 2 kk.
Sąd Rejonowy w Skarżysku Kamiennej wyrokiem z dnia 4 lipca 2014 roku w sprawie(...))13 oskarżonegoP. N.uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu stanowiącego przestępstwo zart. 177 § 2 k.k.iart. 177 § 1 k.k.zw. zart. 11 § 2 k.k.i za to na podstawieart. 177 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.wymierzył mu karę 3 lat pozbawienia wolności. Na podstawieart. 42 § 2 k.k.w zw. zart. 43 § 1 k.k.orzekł wobec oskarżonegoP. N.środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat. Na podstawieart. 43 § 3 k.k.zobowiązał oskarżonegoP. N.do zwrotu dokumentu prawa jazdy. Na podstawieart. 46 § 1 k.k.zobowiązał oskarżonegoP. N.do zapłaty na rzecz pokrzywdzonejM. M.kwoty 30.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę. Na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 20 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokataG. M.kwotę 723,24 złotych tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu. Na podstawieart. 627 k.p.k.zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2.750,90 złotych tytułem części kosztów sądowych, a w tym kwotę 400 zł tytułem opłaty od wymierzonej kary, a w pozostałym zakresie na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.zwolnił oskarżonego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, którymi obciążył Skarb Państwa.
Apelację od tego wyroku wniósł obrońcaP. N., który zaskarżył powyższy wyrok w części orzeczenia o karze na korzyść oskarżonego i zarzucił rozstrzygnięciu rażącą niewspółmierność kary wymierzonej oskarżonemu – jej surowość przez nienależyte uwzględnienie stopnia zawinienia oskarżonego oraz przyznania się do winy i okazanej skruchy.
W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez znaczne złagodzenie kary pozbawienia wolności i orzeczenie jej z warunkowym zawieszeniem wykonania oraz o zasądzenie kosztów obrony z urzędu oskarżonegoP. N.w postępowaniu przed Sądem Okręgowym.
Apelację wniósł także prokurator , który zaskarżył powyższy wyrok części dotyczącej orzeczenia o karze na niekorzyśćP.N., a w części dotyczącej uzasadnienia wyroku na korzyśćP. N.i zarzucił rozstrzygnięciu :

I
obrazę przepisów prawa procesowego –art. 413 § 2 pkt 2 kpkorazart. 424 § 2 kpkktóra mogła mieć a mieć wpływ na treść orzeczenia, polegającą na rozbieżności pomiędzy treścią wyroku – gdzie Sąd wymierzył oskarżonemu środek karny 5 lat zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, a uzasadnieniem wyroku – gdzie Sąd wskazał, że wymierzył oskarżonemu środek kamy 6 lat zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych;

II
rażącą niewspółmierność orzeczonej względemP. N.kary 3 lat pozbawienia wolności, wynikającą z przecenienia ustalonych przez Sąd okoliczności łagodzących w postaci przyznania się przez oskarżonego do zarzucanego mu czynu, wyrażenia żalu i skruchy, niekaralności, a niedoceniania ustalonych przez Sąd okoliczności obciążających takich jak: sposób zachowania się sprawcy, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na sprawcy obowiązków, rodzaj i rozmiar ujemnych następstw oraz nie uwzględniającej stopnia zawinieniaP. N.i społecznej szkodliwości jego czynu, dyrektyw prewencji indywidualnej oraz generalnej, co w konsekwencji doprowadziło do wymierzenia kary rażąco łagodnej.

W konkluzji skarżący wniósł o: zmianę zaskarżonego wyroku i jego uzasadnienia poprzez: - wskazanie w uzasadnieniu orzeczenia, że Sąd orzekł wobecP. N.środek kamy zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat. – orzeczenie wobecP. N.kary 5 lat pozbawienia wolności.

Sąd Okręgowy zważył co następuje :
Apelacja wniesiona przez oskarżyciela publicznego okazała się częściowo zasadna , natomiast apelacja obrońcę oskarżonegoP. N.nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd Rejonowy prawidłowo, zgodnie z wymogamiart. 7kpkocenił przeprowadzone dowody, dokonując na ich podstawie trafnych ustaleń faktycznych dotyczących przypisania oskarżonemu popełnienia zarzucanego mu czynu . W tym zakresie wyrok nie był kwestionowany przez strony postepowania .
Odnosząc się do oceny kary wymierzonej wobecP. N.stwierdzić należy , iż w tym zakresie częściowo zasadny jest zarzut podnoszony w apelacji prokuratora wskazujący na rażącą niewspółmiernie łagodność orzeczonej kary pozbawienia wolności . Choć Sąd Rejonowy oceniając stopień winy i społecznej szkodliwości czynuP. N.uwzględnił dyrektywy wskazane wart. 53kk, to jednak nie do końca prawidłowo je ocenił . W pisemnym uzasadnieniu wskazano, iż stopień społecznej szkodliwości czynu i stopień winy oskarżonego są wysokie , tymczasem jednak ocena stopnia i rodzaj naruszonych zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym , rodzaju naruszenia dóbr prawnych oraz rozmiaru tragicznych skutków przedmiotowego wypadku drogowego wskazuje , iż są one bardzo wysokie .P. N.umyślnie i rażąco naruszył szereg zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym . Sposób prowadzenia pojazdy przez oskarżonego był agresywny i skrajnie niebezpieczny . Z zebranych dowodów , w tym zeznańP. D.,M. P.iP. M.wynikało, iż zanim doszło do zderzenia pojazdu oskarżonego z pojazdemN. M.,P. N.podejmował nie znajdujące żadnego uzasadnienia w sytuacji na drodze gwałtowne manewry , które jedynie na skutek podjęcia reakcji obronnych przez kierowców nie doprowadziły do innych zdarzeń drogowych. I takP. N.początkowo wykonał manewr wyprzedzania samochoduO. (...)kierowanego przezP. D., przy czym, mimo małego ruchu na drodze , wykonywał go w ten sposób, żeP. D.musiał zjechać na trawiaste pobocze po to, by oskarżony nie zepchnął go z jezdni. Następnie zaś oskarżony kontynuując jazdę poruszał się częściowo prawym , częściowo lewym pasem ruchu , by po chwili ponownie zjechać na prawy pas, a następnie częściowo lewy , po którym w tym czasie poruszał się samochódV. (...). Z relacjiP. D.wynikało, że kierujący tym pojazdem musiał zjechać na pobocze po to , by uniknąć czołowego zderzenia z oskarżonym . Istotnym jest , iż powyższe niebezpieczne sytuacje na drodze nie skłoniły oskarżonego do żadnej refleksji , nadal kontynuował prowadzenie pojazdu w ten skrajnie niebezpieczny sposób , by w efekcie doprowadzić do czołowego zderzenia z jadącym z na przeciwka pojazdemN. M., który jechał prawidłowo , swoim pasem ruchu . Do zderzenia doszło na przeciwnym dla oskarżonego pasie ruchu , gdzie zgodnie z zasadami ruchu drogowegoP. N.nie powinien się znaleźć . Ponadto na tym odcinku drogi poszczególne pasy ruchu rozdzielone były podwójną linią ciągłą . Z przeprowadzonych dowodów wynikało, iż nie występowały żadne okoliczności obiektywne , które uzasadniałby takie zachowanie oskarżonego na drodze. Niewątpliwie zaś taki sposób prowadzenia pojazdu ocenić należy jako agresywny, skrajnie niebezpieczny i zasługujący na szczególną dezaprobatę . Jeżeli uwzględni się nadto, iż oskarżony poruszał się z prędkością ok. 95km/h w terenie zabudowanym , gdzie obowiązywała dopuszczalna prędkość 50 km/h , to jego zachowanie można ocenić wręcz jako bezmyślne piractwo drogowe . W konsekwencji zaś oskarżony doprowadził do czołowego zderzenia z prawidłowo jadącym pojazdem prowadzonym przezN. M.. Rażące , umyślne naruszenie podstawowych zasad ruchu drogowego , było wyłączną przyczyną zaistniałego wypadku drogowego, bowiem pokrzywdzony w żaden sposób się do zdarzenia nie przyczynił się, jechał prawidłowo , swoim pasem ruchu . Na ocenę stopnia społecznej szkodliwości czynu oskarżonego niewątpliwy wpływ mają również tragiczne skutki przedmiotowego wypadku drogowego, w którym życie straciłN. M., zaś pokrzywdzonaM. M.doznała poważnych obrażeń ciała , skutkujących nie tylko koniecznością długotrwałego leczenia, ale także nie uzyskaniem pełnej sprawności narządów wzroku i ruchu .
W ocenie Sądu Okręgowego jedyną okolicznością łagodząca jest dotychczasowa niekaralnośćP. N., a także w niewielkim stopniu fakt, iż także on doznał obrażeń ciała .
Natomiast wbrew wywodom obrońcy oskarżonego takimi okolicznościami nie są przyznanie się do winy i złożenie szczerych wyjaśnień. Przede wszystkim zauważyć należy, iż aby można było uznać przyznanie się do winy oskarżonego jako okoliczność łagodzącą , należy, oceniając jego postawę procesową , nabrać przekonania, iż rzeczywiście wskazuje ona na to, że cele wychowawcze zostały już w pewnym stopniu osiągnięte w toku postepowania . Takich wniosków nie można wysnuć oceniając wyjaśnieniaP. N.. Chociaż bowiem formalnie przyznał się do winy , co w świetle pozostałych zgromadzonych dowodów i tak nie mogło budzić najmniejszych wątpliwości , to równocześnie treść jego wyjaśnień wskazywała, iż próbował się uwolnić od odpowiedzialności podając nieprawdziwe okoliczności. W świetle przeprowadzonych dowodów z opinii biegłego kardiologa (k.237-238), neurologa (k.310-312) i zeznańM. P.(k.14,283v i 284v) wykluczone zostało, iż, jak podawał oskarżony, po wyprzedzeniu pojazduO. (...), stracił przytomność . Nie tylko bowiem z medycznego punktu widzenia nie było uzasadnienia tych twierdzeń, ale także relacje świadkówP. D.,M. P.iP. M.wykluczają powyższe, nie jest możliwym , pozostając w stanie nieprzytomności , wykonywanie manewrów na jezdni , a takie manewry , wykonywane po wyprzedzeniu ich przez oskarżonego , opisywali świadkowie .
Powyższe okoliczności uzasadniają , ocenę, iż wymierzona oskarżonemuP. N.kara 3 lat pozbawienia wolności jest karą rażąco łagodną i dlatego Sąd Okręgowy podwyższył jej wymiar do 4 lat pozbawienia wolności . Tak orzeczona kara będzie karą adekwatną zarówno do stopnia winy, jak też społecznej szkodliwości przypisanego czynu . W tej sytuacji bezprzedmiotowe pozostają argumenty obrońcy odnoszące się do warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności .
Trafnie natomiast wskazał prokurator na sprzeczność pomiędzy treścią wyroku , a uzasadnieniem (k.15) w zakresie wskazanej w pisemnych motywach wysokości orzeczonego środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych . Nie ulega wątpliwości, iż rozstrzygającą i wiążącą pozostaje treść wyroku, dlatego też Sąd Okręgowy zmienił uzasadnienie na k. 15 i przyjął , iż Sąd Rejonowy orzekł wobec oskarżonego środek karny zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat . Wysokość orzeczonego środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych jest prawidłowa. Oskarżony swoim postępowaniem wykazał, że prowadzenie przez niego pojazdów stwarza zagrożenie bezpieczeństwu w komunikacji , na co wskazują okoliczności niniejszego zdarzenia drogowego i należy go wyeliminować z ruchu drogowego na długi czas .
Nie budzą zastrzeżeń także pozostałe rozstrzygnięcia zawarte w zaskarżonym wyroku , a to zobowiązanie oskarżonego do zwrotu dokumentu prawa jazdy, wysokości i zasadności zasądzonego na rzeczM. M.zadośćuczynienia .
Mając na uwadze wskazane wyżej argumenty Sąd Okręgowy orzekł na podstawieart. 437§1kpk.
Na podstawie §14 ust.2 pkt.4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz obrońcy z urzędu , który udzielał pomocy prawnej oskarżonemu w postepowaniu odwoławczym kwotę 516.60 zł tytułem wynagrodzenia .
Na podstawieart. 624§1kpkzwolniono oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych za obie instancje oraz wydatków za postępowanie odwoławcze, bowiemP. N.nie pracuje, pozostaje na zasiłku wypłacanym przez MOPS w kwocie 540 zł , zobowiązany jest do świadczeń alimentacyjnych, z uwagi na kontynuowanie leczenia nie pracuje , nadto także uwzględniając wysokość obciążeń finansowych wynikających z wyroku, uiszczenie przez niego tych kosztów byłoby zbyt uciążliwe.
SSO Krzysztof Sójka SSO Ewa Opozda – Kałka SSO Aleksandra Babilon – Domagała