Sąd Okręgowy w Łodzi
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 208/14
Data wyroku: 2014-06-24 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Ubezpieczenie
Podstawa prawna: art. 805 k.c.

Sygn. akt III Ca 208/14

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 28 listopada 2014 roku Sąd Rejonowy dla Łodzi- Widzewa w Łodzi w sprawie z powództwaTowarzystwa (...) Spółki AkcyjnejwW.przeciwko pozwanemuŁ. M.o zapłatę kwoty 2.852,00 złotych:

1
zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1.686,00 złotych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 3 kwietnia 2013 roku do dnia zapłaty;

2
umorzył postępowanie w pozostałej części;

3
zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 423,03 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu w części.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o ustalenie, że w dniu 4 listopada 2011 roku pozwanyŁ. M.jako ubezpieczający zawarł zTowarzystwem (...) Spółką AkcyjnąwW.umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdu – samochodu osobowego markiF.oraz ubezpieczenie auto-casco na okres od dnia 5 listopada 2011 roku do 4 listopada 2012 roku. Zawarcie umowy zostało potwierdzone wystawieniempolisy numer (...). Właścicielem przedmiotowego pojazdu byłJ. B.. Pozwany wraz z wnioskiem o ubezpieczenie złożył także oświadczenie klienta do ustalenia przebiegu ubezpieczenia OC, stanowiące załącznik do wniosku o ubezpieczenie, zgodnie z treścią którego w okresie ostatnich 36 miesięcy przed zawarciem przedmiotowej umowy nie spowodował żadnej szkody z ubezpieczenia OC pojazdu, którego była/jest właścicielem, użytkownikiem lub z ubezpieczenia OC innych pojazdów, w czasie gdy kierował innym pojazdem. Dodatkowo pozwany oświadczył, iż w okresie ostatnich 12 miesięcy nie było szkód AC w pojazdach, których był właścicielem, użytkownikiem oraz gdy kierował innymi pojazdami. Powyższe oświadczenie pozwany złożył również w imieniu właściciela przedmiotowego pojazdu. Zgodnie z postanowieniami tej umowy (oświadczenia klienta do ustalenia przebiegu ubezpieczenia OC i AC/KR), powód ustalał należną składkę na podstawie oświadczenia pozwanego, o którym mowa powyżej w tym uzasadnieniu. W przypadku oświadczenia o treści jak złożone w niniejszym przypadku przez pozwanego składka była niższa (wysokość składki ustalono przy pomocy tabeli klasy „bonus/malus” i odpowiadającego jej poziomu zniżki/zwyżki w OC, AC/KR). W umowie ubezpieczenia zawarto zapis, że składane oświadczenie, o którym mowa powyżej w tym uzasadnieniu będzie weryfikowane przez powoda w rejestrze umów i szkód Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. W przypadku, gdy okaże się, że podane w złożonym oświadczeniu informacje nie potwierdzą się, co miałoby wpływ na wysokość składki, powód obciąży pozwanego powstałą różnicą wraz z odsetkami ustawowymi naliczanymi od daty udzielenia ochrony ubezpieczeniowej. Dodatkowo w ubezpieczeniu OC (przy wyliczaniu składki za ubezpieczenie OC) miała być zastosowana zwyżka w wysokości 30% przy wystąpieniu co najmniej jednej szkody w ramach ubezpieczenia OC w okresie 36 miesięcy przed zawarciem umowy ubezpieczenia klienta w wieku powyżej 35 lat, zaś w ubezpieczeniu AC (przy wyliczaniu składki za ubezpieczenie AC) w przypadku zastosowania zwyżki w ramach ubezpieczenia OC i braku szkody w ramach ubezpieczenia w AC w ciągu 12 miesięcy przed zawarciem umowy ubezpieczenia zakład ubezpieczeń miał nie przyznawać zniżki przy składce AC i nie obciążać zwyżką wynikającą z grupy/klasy bonus-malus (zastosowanie stawki 0%). Na podstawie złożonych przez pozwanego oświadczeń powód przyznał pozwanemu zniżkę składki ubezpieczeniowej oraz wyliczył składkę ubezpieczeniową za ubezpieczenie w wysokości 1.078,00 złotych. W okresie 36 miesięcy przed zawarciem przedmiotowej umowy ubezpieczenia komunikacyjnego – w dniu 13 stycznia 2011 roku, miała miejsce szkoda wyrządzona w związku z ruchem pojazdu, któregoJ. B.był właścicielem. Dotyczyło to pojazdu markiV. (...)nr rej. (...). Szkoda wyrządzona przez ruch tego pojazdu została naprawiona przez zakład ubezpieczeń będący stroną umowy ubezpieczenia komunikacyjnego. Sprawcą szkody byłT. M., użytkownik w/w pojazdu. W dniu 23 lutego 2011 rokuJ. B.sprzedał samochód markiV. (...)nr rej. (...). Po zawarciu umowy, strona powodowa ustaliła dopłatę do składki w wysokości 2.852,00 zł.Towarzystwo (...) S.A.wezwało pozwanego do uiszczenia powyższej kwoty wezwaniem do zapłaty z dnia 29 października 2012 roku.
W oparciu o tak ustalony stan faktyczny Sąd Rejonowy wskazał, że wobec cofnięcia powództwa w zakresie kwoty 1.166,00 złotych wraz ze zrzeczeniem się roszczenia, podstępowanie w tym zakresie podlegało umorzeniu w oparciu oart. 355 § 1 k.p.c., gdyż, w ocenie Sądu cofnięcie pozwu nie było sprzeczne z prawem ani zasadami współżycia społecznego. W pozostałej części powództwo podlegało natomiast uwzględnieniu. W świetle postanowień łączącej strony umowy ubezpieczenia, powód miał prawo do rekalkulacji wyliczonej pierwotnie pozwanemu składki ubezpieczeniowej z uwagi na złożenie przez pozwanego nieprawdziwego oświadczenia o braku szkód w okresie 36 miesięcy przed zawarciem umowy ubezpieczenia, które to oświadczenie złożył również w imieniuJ. B.. Pozwany nie wskazał bowiem faktu szkody, która miała miejsce w dniu 13 stycznia 2011 roku w związku z ruchem pojazdu markiV. (...), któregoJ. B.był właścicielem. W łączącej strony umowie wyraźnie wszak wskazano jakie znaczenie ma składane przez ubezpieczającego oświadczenie o bezszkodowości. Pozwany podpisując wskazane oświadczenie, zgodził się na rekalkulację przez zakład ubezpieczeń składki ubezpieczeniowej w trakcie trwania umowy, w tym na obciążenie zwyżką w ubezpieczeniu OC w wysokości 30% w razie stwierdzenia przez powoda, że miała miejsce w ciągu 36 miesięcy przed zawarciemumowy (...)bądź 2 szkody w OC w związku z ruchem pojazdu, którego ubezpieczony był w tym okresie właścicielem i została ona naprawiona przez zakład ubezpieczeń będący stroną umowy ubezpieczenia OC obejmującej ruch pojazdu, którego ubezpieczony był właścicielem oraz na nieprzyznanie zniżki w ubezpieczeniu AC w razie zastosowania zwyżek w ubezpieczeniu OC. Nadto zgodził się również na obciążenie go różnicą pomiędzy pierwotnie wyliczoną składką a prawidłowo wyliczoną składką (po dokonanych przez powoda ustaleniach w(...)). O kosztach orzeczono w oparciu oart. 100 k.p.c.
Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany, zaskarżając go w zakresie w jakim uwzględniono powództwo. Skarżący podniósł, że nie zgadza się z przedmiotowym rozstrzygnięciem i uważa je za krzywdzące z tego względu, że w dniu podpisywania polisy ubezpieczeniowej system(...)nie stwierdził żadnych nieprawidłowości, wszystkie ulgi zostały przyznane przez ubezpieczyciela, zaś oświadczenie z dnia 13 stycznia 2013 roku jest nieautentyczne, gdyżJ. B.oświadczał, że nic nie wie o takim zdarzeniu. W ocenie skarżącego, system na którym bazowała strona powodowa był nieprawidłowy o czym świadczy fakt, że wskazywał także na zaistnienie innych szkód niż ta z dnia 13 stycznia 2011 roku. Zdaniem skarżącego, ubezpieczyciel winien poinformować go o fakcie zaistnienia szkody.
W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa w całości (apelacja – k. 99-100, - k. 103).
W odpowiedzi na apelację strona powodowa wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego (odpowiedź na apelację – k. 124-126).
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja jest niezasadna.
Stosownie do treściart. 50513§ 2 k.p.c., uzasadnienie sądu drugiej instancji w postępowaniu uproszczonym powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa, jeżeli sąd ten nie przeprowadził postępowania dowodowego. Sytuacja opisana w cytowanym przepisie miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, bowiem Sąd Okręgowy, po dokonaniu analizy stanu faktycznego sprawy, podziela i przyjmuje za własne ustalenia Sądu I instancji stanowiące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia przyjętego w zaskarżonym wyroku.
Wbrew zastrzeżeniom skarżącego, Sąd Rejonowy w niniejszej sprawie dokonał prawidłowej, odpowiadającej wymogom określonym wart. 233 § 1 k.p.c., oceny dowodów, w oparciu o którą wyprowadził także trafne wnioski jurydyczne. Wobec faktu, że nie jest rzeczą Sądu Odwoławczego powielanie wywodu Sądu I Instancji, którego argumentację Sąd Okręgowy w całości podziela, w ramach niniejszego uzasadnienia poprzestać należy jedynie na odniesieniu się do stanowiska apelacji.
Stanowisko to nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestionując prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia, poprzez wskazanie, że system(...)w dacie zawierania umowy nie stwierdzał żadnych nieprawidłowości oraz że ubezpieczyciel winien poinformować o przypisanych szkodach, skarżący nie zauważa, iż przedstawiona przez niego argumentacja nie znajduje oparcia w łączącej strony umowie i jako taka z natury rzeczy nie może podważyć prawidłowości zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Postanowienia przedmiotowej umowy wszak jednoznacznie określały znaczenie oświadczenia o bezszkodowości dla kalkulacji składki ubezpieczeniowej, jak też wyraźnie ustalały warunki rekalkulacji owej składki. Umowa ta jednak w żaden sposób nie uzależniała możliwości rekalkulacji składki ubezpieczeniowej od sposobu funkcjonowania systemu(...), a tym bardziej od jego prawidłowości czy też innych okoliczności wskazywanych przez apelującego, warunkując taką możliwość wyłącznie wystąpieniem niezgodności pomiędzy stanem zadeklarowanym w oświadczeniu ubezpieczającego ze stanem rzeczywistym. Skoro zatem oświadczenie złożone przez pozwanego okazało się niezgodne z rzeczywistością, bowiem w okresie 36 miesięcy przed zawarciem przedmiotowej umowy ubezpieczenia komunikacyjnego w dniu 13 stycznia 2011 roku miała miejsce szkoda wyrządzona w związku z ruchem pojazdu, któregoJ. B.był właścicielem i została naprawiona przez zakład ubezpieczeń będący stroną umowy ubezpieczenia, ubezpieczyciel był uprawniony do rekalkulacji składki ubezpieczeniowej i w rezultacie jej podwyższenia o zasądzoną zaskarżonym wyrokiem kwotę 1.686,00 złotych. Za bezskuteczne należy uznać kwestionowanie autentyczności oświadczenia z dnia 13 stycznia 2011 roku i utrzymywanie, żeJ. B.nic nie wie o tym zdarzeniu i oświadczenia takiego nie podpisywał, w sytuacji gdy bezspornym jest, że przedmiotowe oświadczenie podpisał sprawca kolizji, nie zaś właściciel pojazdu markiV. (...)onr rej (...), a z poczynionych ustaleń wynika, że w owym okresie pojazd ten znajdował się w użytkowaniu wnuczkaJ. T.M..
Powyższe prowadzi do wniosku, że apelacja wniesiona przez pozwanego stanowi jedynie polemikę z prawidłowym rozstrzygnięciem Sądu Rejonowego.
W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy w punkcie 1. wyroku na podstawieart. 385 k.p.c.oddalił apelację jako bezzasadną.
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono w punkcie 2. wyroku na podstawieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. zart. 99 k.p.c.zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Na koszty poniesione przez stronę powodową w tym postępowaniu złożyło się wyłącznie wynagrodzenie jej pełnomocnika w osobie radcy prawnego, którego wysokość ustalono w oparciu o § 2 ust. 1 i 2, § 6 pkt 3 w zw. z§ 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz.U.2013.490 j.t. ze zm.).