Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 1753/13
Data wyroku: 2014-07-01 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: SRR Anatol Ławrynowicz
Słowa kluczowe: Testament
Podstawa prawna: art. 943§1 kc, art. 681 kpc.

Sygn. akt I Ns 1753/13

POSTANOWIENIE
Dnia 1 lipca 2014 roku
Sąd Rejonowy w Bielsku Podlaskim I Wydział Cywilny
w składzie :
Przewodniczący:SRR Anatol Ławrynowicz
Protokolant :   Monika Kosobko - Derehajło
po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 28 stycznia 2014 roku, 1 kwietnia 2014 roku i 1 lipca 2014 roku w Bielsku Podlaskim
sprawy z wnioskuT. A. M.
z udziałemJ. B.iB. D.
o stwierdzenie nabycia spadku poF. K.
postanawia:
I Stwierdzić, że spadek poF. K., córceG.iW., zmarłej dnia 29 października 1998 roku wK., ostatnio stale zamieszkałej wK.na podstawie testamentu z dnia 15 listopada 1985 roku nabyła córkaI. B., córkaM.iF.w całości.
Sędzia
I Ns 1753/13

UZASADNIENIE
T. A. M.wnosił o stwierdzenie iż spadek poF. K., córceG.iW.zmarłej dnia 29 października 1998 roku wK., ostatnio stale zamieszkałej tamże na podstawie ustawy nabyli mążT. K., synT. B.i córkaI. B.po 1/3 ( jednej trzeciej) części, w tym także wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne.
Uczestnicy postępowaniaJ. B.iB. D.wnosili o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłej na podstawie testamentu z dnia 15 listopada 1985 roku na rzecz córkiI. B., córkiM.w całości.
Sąd Rejonowy ustalił i zważył co następuje:
F. K., córkaG.iW.zmarła dnia 29 października 1998 roku wK.i tam też ostatnio stale zamieszkiwała. Miała mężaT. K., synaT. B.i córkęI. B., nie miała innych dzieci, w tym pozamałżeńskich i przysposobionych.T. K.zmarł dnia 30 listopada 2005 roku wK., spadek po nim odziedziczyli z mocy testamentu z dnia 27 stycznia 2002 rokuJ. B., synI.iZ.iT. A. M., synM.iF.po ½ ( jednej drugiej) części.
I. B.córkaM.iF.zmarła dnia 30 sierpnia 2001 roku wB., spadek po niej odziedziczyli mążZ. B., córkaB. D.i synJ. B.w częściach równych.Z. B.zmarł 28 grudnia 2003 roku wB.a jego następcami prawnymi są córkaB. D.i synJ. B..
F. K.dnia 15 listopada 1985 roku działając z pełnym rozeznaniem, w sposób świadomy i swobodny rozrządziła swoim majątkiem w formie testamentu własnoręcznego na rzecz córkiI. B.. Nic nie wskazuje ażeby w późniejszym czasie spadkodawczyni testament odwołała bądź dokonała innych rozrządzeń na wypadek śmierci swoim majątkiem.
Całokształt okoliczności wskazuje iż spadkodawczyni (licząca wówczas 73 lata ) miała zachowaną pełna zdolność do czynności prawnych, była osobą kontaktową i towarzyską, posiadła umiejętność pisania i czytania a jej stan zdrowia nie wyłączał jej od zajęć w gospodarstwie rolnym, prowadzenia domu, kontaktów sąsiedzkich. Prowadziła w miarę ustabilizowany tryb życia adekwatnie do wieku aż do momentu gdy 7 grudnia 1885 doznała wylewu krwi do mózgu. Zachorowanie nastąpiło nagle w trakcie wykonywania prac w gospodarstwie rolnym. Po przewiezieniu na Oddział Wewnętrzny SP ZOZ wB.spadkodawczyni była w stanie ogólnym ciężkim, nieprzytomna. W drugiej dobie hospitalizacji pacjentka odzyskała przytomność a jej stan neurologiczny zaczął się stopniowo poprawiać. W 10 dniu leczenia stwierdzono ustąpienia krwawienia.F. K.była spowolniona ruchowo, w trakcie leczenia stwierdzono zaniki pamięci świeżej, okresowe zdezorientowanie. Jej stan psychiczny uległ poprawie po podaniu leków. Wypisano ją ze szpitala do domu w stanie ogólnym dobrym z odruchowym niedowładem prawostronnym chodząca przy asekuracji osób trzecich.
W późniejszym czasie stan zdrowiaF. K.aczkolwiek ustabilizował się to nie poprawił się znacząco, pozwalał jej egzystować na miarę znośnym poziomie do momentu śmierci przez 13 lat, nie wyłączając możliwości dokonywania czynności prawnych.
Orzeczeniem Obwodowej Komisji d/s Inwalidztwa i Zatrudnienia wB.F. K.zaliczono do I grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia stwierdzając iż inwalidztwo istnieje od lutego 1988 roku. Podano iż badana nie może wykonywać żadnej pracy i wymaga opieki osoby trzeciej.
Dnia 12 sierpnia 1987 rokuT. K.iF. K.darowali na rzeczJ. B.prawo własności nieruchomości rolnych. Dnia 19 lutego 1998 rokuT.iF.małżonkowieK.wydzierżawili inne nieruchomości rolne na rzeczS. N..
Decyzją Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 9 lipca 1991 rokuF. K.przyznano emeryturę rolniczą. Do tego zaś czasu wspólnie z mężem utrzymywała się ona z dochodów z gospodarstwa rolnego.
Nikt z grona spadkobierców ustawowych ani powołana do spadku na mocy testamentu nie składali oświadczeń o zrzeczeniu się dziedziczenia, nikt też nie odrzucił spadku ani nie został uznany za niegodnego dziedziczenia.
Relacje interpersonalne między spadkodawczynią a jej dziećmi kształtowały się w dużym stopniu pod wpływem impulsów życia codziennego, jej stosunki z córką były niezmiennie stabilne i prawidłowe.
W przypadku zaś stosunków z wnioskodawcą zostały one na dłuższy czas zaburzone z powodu perturbacji rodzinnychT. M.związanych z porzuceniem pierwszej żony i dzieci i nawiązaniem relacji z drugą partnerkąM. M.Całokształt okoliczności wskazuje izF. K.mocno to przeżyła co nie pozostało bez wpływu na dokonane rozrządzenie majątkiem. W późniejszym czasie z upływem czasu stosunku te uległy poprawie jednakże nie rzutowało to na podjęte już rozrządzenie majątkiem.
Powyższe ustalenia mają potwierdzenie w dokumentach k 8-10 ( akt zgonuF. K., wypis z rejestru gruntów, akt własności ziemi), k 31-32, k 35 ( wypis postanowienia SR wB.w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku poI. B.iZ. B., testamentF. B.), k 48 ( wypis karty informacyjnej leczenia szpitalnego), k 54-69 ( umowa darowizny z dnia 3 grudnia 1998 roku, oświadczeniaT. K., dowody ubezpieczenia składników gospodarstwa rolnego, ubezpieczenieT. K.od następstw nieszczęśliwych wypadków, umowa dzierżawy z dnia 19 lutego 1998 roku, umowa sprzedaży nieruchomości rolnych z dnia 12 sierpnia 1987 roku, umowa pożyczki, skrypt dłużny, wypis karty informacyjnej leczenia szpitalnego, wniosek o pożyczkę długoterminową, korespondencja urzędowa doF. K., bankowe dowody wpłat, wypis orzeczenia o inwalidztwie spadkodawczyni, zeszyt z zapiskamiF. K.o treści religijnej , książka gwarancyjna, pokwitowanie) , k 94-109 ( wypisy umowy darowizny z dnia 12 sierpnia 1987 roku, informacja ze(...) Publicznego Zespołu (...)wB.o skasowaniu dokumentacji medycznej dotyczącejF. K.po upływie okresu ich przechowania), w aktach Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział wB., w aktach sprawy(...),(...)Sądu Rejonowego wB. P., w zapewnieniu wnioskodawcy i uczestników postępowania w trybieart 671 § 1 i 2 kpc( k 36-39), w zeznaniachM. D.,J. M.,T. N. (1),T. N. (2),M. M. (2)( k 122-126), w opinii biegłego z zakresu badania pismaM. Ł.( k 138-146).
W myślart. 949.§ 1 kcspadkodawca może sporządzić testament w ten sposób, że napisze go w całości pismem ręcznym, podpisze i opatrzy datą. Testament holograficzny jest podstawową formą testamentu zwykłego. Forma ta jest powszechnie dostępna dla osób, które umieją czytać i pisać, a jego konstrukcja opiera się na dość rygorystycznie traktowanych przesłankach formalnych, które muszą być zachowane pod rygorem nieważności (ad solemnitatem), a mianowicie do swej ważności wymaga on sporządzenia pismem ręcznym testatora, podpisania oraz - w zasadzie - opatrzenia datą. Tylko dwie pierwsze przesłanki są traktowane przez ustawodawcę w sposób bezwzględny, ich naruszenie powoduje zawsze nieważność testamentu, naruszenie zaś przesłanki trzeciej nie zawsze prowadzi do nieważności testamentu.
W świetleart. 949 § 1 k.c.testament holograficzny musi być sporządzony w całości pismem ręcznym testatora. Użyte w ustawie sformułowanie "pismem ręcznym" oznacza, że osoba sporządzająca testament musi go w całości napisać własnoręcznie. Sporządzony testament powinien być podpisany przez spadkodawcę. Podpis pełni dwie funkcje, identyfikuje testatora oraz oznacza, że złożone oświadczenie jest ukończonym testamentem, czyli potwierdza wolę testowania Nie ulega też wątpliwości, że podpis powinien być złożony pod rozrządzeniami testamentowymi.
Kolejnym wymogiem formalnym ważności testamentu holograficznego jest umieszczenie na nim daty. Nie ma przy tym znaczenia umiejscowienie daty, na początku, na końcu testamentu czy w jego treści, jak też nie ma znaczenia, w jaki sposób data została określona, jako data kalendarzowa z podaniem dnia, miesiąca i roku czy w sposób opisowy. Istotne jest tylko takie sprecyzowanie daty, by można było ustalić moment sporządzenia testamentu. Nie ma nadto znaczenia sposób sporządzenia daty, data może być odbita na testamencie mechanicznie (pieczęcią), maszynowo (post. SN z dnia 26 listopada 2004 r., I CK 306/04).
Zgodnie zart. 6 kcciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która wywodzi z niego skutki prawne. W postępowaniu cywilnym reguła ta została powtórzona wart. 232 kpc, zgodnie z którą strony są obowiązane wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Przytoczone regulacje oznaczają, iż ciężar udowodnienia twierdzenia o istnieniu określonego faktu spoczywa na twierdzącym, a nie przeczącym. Powyższe regulacje mają również swoje zastosowanie w postępowaniu nieprocesowym.
Wnioskodawca nie przedstawił wiarygodnych i przekonujących dowodów na poparcie swoich twierdzeń w przedmiocie zaistnienia okoliczności powodujących nieważność testamentu.
Z treści dokumentów nie wynika ażeby na moment rozrządzenia testamentowego testatorka cierpiała na jakiekolwiek odchylenia od normy w zakresie zdrowia psychicznego bądź uskarżała się na inne schorzenie powodujące daleko idące ograniczenia w możliwość dokonywania czynności faktycznych bądź prawnych. Była kobietą jak na swój wiek w miarę sprawną fizycznie, w pełni kontaktową, poruszała się samodzielnie, była zdolną do trzeźwej oceny sytuacji, do wyrażania emocji.
Choroba dopadła ją nagle 7 grudnia 1985 roku ,,w trakcie wykonywania prac w gospodarstwie” ( k 48). Długotrwała hospitalizacja w dniach od 7 grudnia 1985 roku do 4 lutego 1986 roku wpłynęła na poprawę jej stanu zdrowia co pozwalało jej egzystować jeszcze przez lata wszakże ze wszystkimi trwałymi następstwami udaru.
Nic nie wskazuje ażeby spadkodawczyni rozrządzając majątkiem działała pod wpływem czyjejś presji, a w szczególności ze strony osoby na rzecz której nastąpiło. Należy sądzić iż testatorka znajdowała u córki niezmienne oparcie i pomoc, mogła liczyć na jego zrozumienie i szacunek
ZeznaniaJ. M., ( k 122) koncentrują wokół wątku opieki sprawowanej nadF. K.w roku 1997 a więc bezpośrednio przed jej śmiercią, gdy była ona już w zaawansowanej chorobie. Relacja świadka nie odnosi się do momentu rozrządzenia spadkodawczyni ani nie precyzuje jego treści. Wskazanie że z czasem stosunki między matką a synem unormowały się znajduje rozwinięcie w innych dowodach.
Materiały sprawy(...)Sądu Rejonowego wB. P.wskazują jednak wyraźnie iż do momentu dokonania rozrządzenia majątkiem spadkodawczyni była skłócona z synem, miała mu za złe sposób traktowania pierwszej żony i czwórki dzieci, które porzucił, zaniedbując ich utrzymanie, wytykało mu hulaszczy tryb życia i wyprzedaż zwierząt, drewna.
ŚwiadekM. M. (2)charakteryzuje spadkodawczynię z okresu przed wylewem krewi do mózgu jako osobę energiczną, pracowitą, sprawną ruchowo. Wskazuje iż po wylewie jej życie zmieniło się znacząco. Wiarygodnie brzmią relacje o dobrym niezmiennie stosunkach pomiędzyF. K.a jej córką oraz o zmiennym jej relacjach z synem. Nie ma podstaw by wątpić iż z czasem spadkodawczyni zaakceptowała ją jako synową.
Wskazanie jednakże o tym dlaczegoJ. B.iB. D.tak długo ukrywali testament, że prowadzili jakąś grę dowodzi iż świadek jest zaangażowana w spór po stronie wnioskodawcy i że nie jest li tylko bezstronnym obserwatorem.
Z relacjiT. N. (3)wynika iż przed chorobą spadkodawczyni była rozmowna i energiczna Jest to wszakże spostrzeżenie oparte na bezpośrednich kontaktach z osobą lecz na znajomości bliżej nieokreślonej.
ZeznaniaT. N. (2)nic istotnego do sprawy nie wniosły ( k 125).
WniosekT. M. (1)o przesłuchanie stron postępowania w trybie przepisuart 299 kpc( k 53) nie zawierał tezy dowodowej. Nie wskazano więc jakie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności mają być wykazane tym dowodem (art. 227 kpc).
W świetle opinii biegłejM. Ł.nie może być wątpliwości co do autentyczności testamentu spadkodawczyni jako własnoręcznego.
W terminie przez sąd zakreślonym nie wpłynęły zastrzeżenia do opinii ze strony wnioskodawcy, te zaś uwagi krytyczne, które sformułowali uczestnicy postępowania były przedmiotem omówienia przez biegłą ( k 177). Sąd zaś zastrzegł rygor pominięcia uwag bądź zarzutów zgłoszonych po terminie.
Dyrektywa ustawodawcy wyrażona wart 3 kpci wart 6 kpcjest wyraźna, obliguje ona tak sąd jak i uczestników postępowania do przeciwdziałania przewlekaniu postępowania i przedstawiana okoliczności faktycznych i dowodów bez zwłoki. Wprawdzie w postępowaniu nieprocesowych nie obowiązuje pełna kontradyktoryjność to jednak zasada koncentracji materiału procesowego, postulat szybkości i efektywności postępowania dotyczy całości postępowania, W związku z tymkodeks postępowania cywilnegowyposażył przewodniczącego i sąd w odpowiednie środki zmierzające do koncentracji materiału procesowego przez możliwość wydawania przez przewodniczącego zarządzeń pod określonymi rygorami. Pismo procesowe wnioskodawcy z dnia 11 czerwca 2014 roku stanowi jedynie o sugestii zadawania pytań biegłej ale nie zawiera choćby jednej krytycznej uwagi do wydanej opinii. Sąd przeto uznał iż uwagi zgłoszone na rozprawie są spóźnione.
BiegłaM. Ł.posiada dyplom ukończonych studiów wyższych, pełni funkcję biegłej III kadencji. Jej ustalenia zostały poczynione na bazie dostępnego ( dostarczonego przez zainteresowanych materiału porównawczego). Biegła wyselekcjonowała materiał dowodowy jako nie mający żadnego związku z rozpatrywana sprawą a następnie zestawiła go z testamentem spadkodawczyni poddając szczegółowych badaniom porównawczym pisma. Przebieg tego badania nie nasuwa zastrzeżeń odnośnie przyjętej metody, nie były one wyrywkowe czy pobieżne. Sąd nie dostrzega oznak braku dociekliwości. Wbrew sugestiom wnioskodawcy materiał porównawczy został właściwie wyselekcjonowany pod kątem ustalenia wiarygodności pisma spadkodawczyni złożonego w różnych sytuacjach życiowych w sposób nieskrępowany ( są tam dokumenty potwierdzające czynności bankowe, związane z ubezpieczeniem, przepisy kulinarne, zapiski o treści religijnej).
Zdaniem sądu opinia biegłej jest szczegółowa i rzetelna a ostateczne wnioski mają mocne oparcie w ustaleniach faktycznych i dokonanej analizie przez pryzmat specjalistycznej wiedzy.
Analizując orzecznictwo sądów w zakresie konieczności nowego opracowania biegłego sąd zwrócił uwagę na treść wyroku Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 19 grudnia 2013 r ACa 558/13 które zawiera tezę mówiącą iż specyfika oceny dowodu z opinii biegłego powinna wyrażać się tym, że sfera merytoryczna opinii kontrolowana jest przez sąd nie posiadający wiadomości specjalnych w istocie tylko w zakresie zgodności z zasadami logicznego myślenia, doświadczenia życiowego i wiedzy powszechnej. Odwołanie się przez sąd do tych kryteriów oceny stanowi więc wystarczające i należyte uzasadnienie przyczyn uznania opinii biegłego za przekonujące.
Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2013 r. IV CSK 135/13 opinia biegłego tak jak inne dowody podlega ocenie przy zastosowaniuart. 233 § 1 k.p.c., chociaż na podstawie właściwych jedynie dla jej przedmiotu kryteriów zgodności z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziomu wiedzy biegłego, podstaw teoretycznych opinii, sposobu motywowania i stopnia stanowczości wyrażonych w niej wniosków.
2. Biegły zawsze powinien być wezwany na rozprawę niezależnie od tego, czy sąd zlecił mu opracowanie opinii ustnej czy pisemnej. Taki tryb postępowania, realizujący zasady bezpośredniości i kontradyktoryjności postępowania, pozwala stronom i sądowi na zadanie biegłemu pytań w kwestiach wynikłych na tle jego opinii pisemnej, co służy usunięciu wątpliwości, mogących powstać u osób niedysponujących wiedzą fachową z danej dziedziny wiedzy i usunięciu wynikających z jej treści niejasności i sprzeczności.
Pomimo początkowych wątpliwości natury formalnej ( sąd bowiem wezwał biegłą na termin rozprawy w czasie gdy termin zakreślony jeszcze nie upłynął) wobec sygnału w postaci wspomnianego pisma procesowego wnioskodawcy to ostatecznie uznał na podstawie opinii pisemnej że jej ustalenia i wnioski są jasne i przekonywające.
W myśl wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 30 października 2013 r. I ACa 577/13 wnioski środka dowodowego w postaci opinii biegłego mają być jasne, kategoryczne i przekonujące dla sądu, jako bezstronnego arbitra w sprawie, dlatego gdy opinia biegłego czyni zadość tym wymogom, co pozwala uznać znaczące dla istoty sprawy okoliczności za wyjaśnione, to nie zachodzi potrzeba dopuszczania dowodu z dalszej opinii biegłych. Granicę obowiązku prowadzenia przez sąd postępowania dowodowego wyznacza, podlegająca kontroli instancyjnej, ocena czy dostatecznie wyjaśniono sporne okoliczności sprawy, okoliczność zaś, że opinia biegłych nie ma treści odpowiadającej stronie nie stanowi dostatecznego uzasadnienia dla przeprowadzenia dowodu z kolejnych opinii.
Samo niezadowolenie strony z treści opinii biegłego,gdy nie zgłasza ona żadnych nowych konkretnych zarzutów w stosunku do opinii, nie powoduje konieczności powoływania kolejnego biegłego czy kolejnych biegłych ( tak w wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 1 października 2013 r III AUa 1149/12 , . SN z 15 lutego 1974 r., II CR 817/73, niepubl. oraz SN z 18 lutego 1974 r., II CR 5/74, Biuletyn SN 1974 r., Nr 4, poz. 64).
Sąd I instancji uczynił przedmiotem dowodu fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie (art. 227 k.p.c.), nie ograniczał stron w możliwości składania wniosków dowodowych, a dla wyjaśnienia istoty sprawy przeprowadził postępowanie dowodoweuwzględniając wszystkie powołane dowody.
Nie można w szczególności przyjmować, że sąd obowiązany jest dopuścić dowód z kolejnych biegłych w każdym wypadku, gdy złożona opinia jest dla strony niekorzystna. Potrzeba powołania innego biegłego powinna bowiem wynikać z okoliczności sprawy, a nie z samego niezadowolenia strony z dotychczas złożonej opinii.
Dowód z opinii biegłego jest prawidłowo przeprowadzony wówczas, gdy opinia zawiera uzasadnienie ostatecznych wniosków, sformułowane w sposób przystępny i zrozumiały dla osób nieposiadających wiadomości specjalnych. Ocena dowodu z opinii biegłego sądowego wymaga ustosunkowania się do mocy przekonywającej rozumowania biegłego i logicznej poprawności wyciągniętych przez niego wniosków. Nie można oprzeć ustaleń wyłącznie na podstawie konkluzji opinii biegłego, lecz koniecznym jest sprawdzenie poprawności poszczególnych elementów składających się na trafność wniosków końcowych. Nie należy przy tym zapominać, iż wnioski biegłego powinny być w zasadzie stanowcze i jednoznaczne.
Sąd oceniał opinię biegłej według właściwych dla przedmiotu opinii kryteriów zgodności z zasadami logiki i wiedzy powszechnej, poziomu wiedzy biegłej, podstaw teoretycznych opinii, a także sposobu motywowania oraz stopnia stanowczości wyrażonych w niej wniosków.
Mając powyższe na uwadze sąd uznał iż nie ma potrzeby odwoływania się do kolejnej opinii biegłego tej samej specjalności w sprawie.
Odwołując się do zasady wyrażonej wart 6 kpcsąd wobec jasno wyartykułowanych juz na pierwszej rozprawie stanowisk zainteresowanych zakreślił im termin 14 dniowy do zgłaszania wszelkich wniosków dowodowych pod rygorem pominięcia wniosków zgłoszonych po terminie ( k 39). Już w tej fazie postępowania było wiadomo że wnioskodawca kontestuje rozrządzenie testatorki pod kątem jej zdolności do czynności prawnych wskazując wyraźnie na dominujący wpływ jej krytycznego stanu zdrowia na skutki czynności. W piśmie procesowym z dnia 10 lutego 2014 roku wnioskodawca jedynie zastrzegł możliwość zgłoszenia ,, wniosku dowodowego w przedmiocie powołania biegłych sądowych celem wydania opinii czy na dzień testowaniaF. K.była w stanie świadomie i swobodnie powziąć decyzję i wyrazić wolę oraz czy działała z pełnym rozeznaniem” ( k 52).
Nie kwestionując prawa strony do zastrzegania inicjatywy dowodowej musi być ona świadoma ( szczególnie zaś gdy działa z zawodowym prawnikiem) skutków zaniechania złożenia wniosku dowodowego ( a nie zamiaru zgłoszenia takiego wniosku) po terminie. Wnioskodawca zanim zgłosił jeszcze wniosek o zażądanie dokumentacji medycznej był przekonany ,, ze wykluczone abyF. K.mogła świadomie dokonać czynności prawnych, , zachowywała się jak małe dziecko:, nie potrafiła normalnie myśleć „( k 37) Takie twierdzenia by nie uznać je za gołosłowne muszą przekładać się na dowody.
Kwestia stanu świadomości i swobody rozrządzania jest kluczowa dla oceny skutków rozrządzenia (art 944 § 1 kc,art 945 § 1 kc) toteż nie należy się dziwić iż wszelkie zgłoszone przez wnioskodawcę w tym kierunku wniosku zostały uwzględnione ( informacja z agend ZUS i KRUS, informacja medyczna z SP ZOZ wB.) .
Z tejże dokumentacji lekarskiej jedynym dowodem, przedstawionym zreszta zbieżnie przez obie strony była karta informacyjna leczenia szpitalnego. Inne dokumenty zostały zniszczone przez wzgląd na okres ich archiwizowania. Na podstawie zachowanych dokumentów sądzić należy bez wątpienia że testament został spisany zanimF. K.doznała udaru mózgu i wszelkich negatywnych następstw z tym związanych. W tym okresie – jak to opisują wszyscy słuchani w sprawie świadkowie spadkodawczyni była zdrowa, kontaktowa, energiczna, w pełni zdolna do czynności prawnych. Powyższe znajduje także potwierdzenie w przyznanie wnioskodawcy ( k 37).
W związku z powyższym sąd pominął jako spóźniony wniosek o przeprowadzenie dowodu z opinii sądowo psychiatrycznej. W istocie ów wniosek był jedynie ( k 183 ,, podtrzymują w tym zakresie swój wniosek”) przypomnieniem o zastrzeżeniu zgłaszania w dalszym toku postępowania nowych dowodów.
Na podstawie dowodu darowizny uczynionej przezF. K.w roku 1987 ( k 106) i umowy dzierżawy należy sądzić iż po udarze mózgu spadkodawczyni nie utraciła w sposób trwały zdolności dokonywania czynności prawnych.
Charakter jednostronny czynności rozrządzenia swoim majątkiem na wypadek treści powoduje iż spadkodawca nie jest zobligowany do wskazania z jakim przyczyn podejmuje takie rozrządzenie.
Jedną z naczelnych zasadprawa spadkowegojest zasada swobody testowania. Osoba fizyczna ma prawnie zagwarantowaną możliwość swobodnego dysponowania majątkiem także na wypadek śmierci, co stanowi niejako przedłużenie swobody w dysponowaniu majątkiem w drodze czynności prawnych dokonywanych za życia . Granice tej swobody są zakreślone w ustawie stosunkowo szeroko, wyznacza je postulat zrozumiałości oświadczenia woli i możliwości wywołania przez nie skutków prawnych.
W tym kontekście materiał dowodowy daje dostateczne podstawy by sądzić iż rozrządzenie nastąpiło z uwzględnieniem wszelkich istotnych okoliczności i nie było dotknięte wadą prawną. Z całą pewnością materiały sprawy(...)Sądu Rejonowego wB. P.są istotną wskazówką odnośnie szukania motywów takiego rozrządzenia. Jaskrawe nieposłuszeństwo wobec matki, nieobyczajne w ocenieF. K.postępowanie wnioskodawcy wobec rodziny z oczywistych względów przekładały się na rozrządzenie majątkiem na rzeczI. B..
Mając powyższe sąd na mocyart 949 § 1 kc,art 681 kpcsąd orzekł jak w sentencji