Sąd Okręgowy w Opolu
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 2667/13
Data wyroku: 2014-02-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Witold Kozłowski
Słowa kluczowe: Ubezpieczenia Społeczne
Podstawa prawna: art 6,9 i 11 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych z 13.10.1998 (Dz. U. 2013, poz. 1442)

Sygn. akt V U 2667/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 27 lutego 2014 r.

Sąd Okręgowy w Opolu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Witold Kozłowski

Protokolant:

st. sekr. sądowy Ewa Polewka

po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. w Opolu
sprawyN. D.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział weW.
o podleganie obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu umowy zlecenia zawartej zSpółka z o.o. (...).(...). weW.
przy udziale zainteresowanego(...)weW.
na skutek odwołania wnioskodawczyni
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział weW.
z dnia 22 lutego 2013 roku
nr(...)
I. Oddala odwołanie
II. Zasądza od wnioskodawczyniN. D.na rzecz strony pozwanej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział weW.kwotę 600 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego .

Na oryginale właściwy podpis

UZASADNIENIE
WnioskodawczyniN. D.w odwołaniu od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział weW.z dnia 13.09.2013r. wniosła o jej uchylenie, a po sprecyzowaniu na rozprawie o zmianę decyzji i stwierdzenie, że podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu od 1.03.2013r. z tytułu umowy zlecenia zawartej zeSpółką z o.o. (...). W uzasadnieniu odwołania wskazano m.in. iż dwie umowy zlecenia które zawarła nie były zawarte dla pozoru i wykonywała pracę na rzecz obu pracodawców. Celem zawarcia tych umów nie było wyłudzenie jakiegokolwiek świadczenia z ZUS lecz chęć pozyskania środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny. Organ rentowy nieprawidłowo interpretuje przepisart. 9 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznychbowiem przepis ten zezwala na zmianę przez ubezpieczonego tytułu ubezpieczenia, co oznacza, że ubezpieczony zamiast tytułu który powstał najwczesniej może wybrać inny tytuł ubezpieczenia. W jej ocenie mogła zmienić tytułu ubezpieczenia z dotychczas wykonywanej umowy zlecenia na nowa umowę , co uczyniła składając deklaracje i opłacając z tego tytułu składki.

Strona pozwana(...) OddziałwO.domagała się oddalenia odwołania i zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego zarzucając, iż zaskarżona decyzja została wydana zgodnie zart. 83 ust. 1, w związku zart. 6 ust. 4 pkt 4, art. 9 ust. 2 art. 12 ust. 1, art. 13 pkt 2 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych.W szczególności zasadne było stwierdzenie, iż wnioskodawczyni nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu poczynając od dnia 1.03.2013r. z tytułu zawartej umowy zlecenia zeSpółką z o.o. (...)bowiem wcześniej poczynając od 20.01.2011r. wykonywała ona pracę na podstawie umowy zlecenia zawartej z(...)(...)weW.gdzie nastąpiło zgłoszenie do ubezpieczenia obowiązkowego. W takiej sytuacji mogła jedynie dobrowolnie na swój wniosek być objęta ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym z wybranych innych tytułów ubezpieczenia.
Zawiadomiony o terminie rozprawy płatnik składekSpółka z o.o. (...)będąca stroną w postępowaniu administracyjnym nie zajęła stanowiska co do zasadności odwołania.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

WnioskodawczyniN. D.w dniu 9.10.2012r. zawarła umowę zlecenia z(...)(...)weW.na okres do 30.09.2013r. , której przedmiotem było wykonywanie usług w zakresie prowadzenia zajęć dydaktycznych . Z tytułu zawarcia tej umowy została zgłoszona do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego przez płatnika składek jako osoba wykonująca umowę zlecenia. Płatnik- (...)(...)- wyrejestrował wnioskodawczynię z tego ubezpieczenia z dniem 1.10.2013r.

Dowód: fakt bezsporny, odpis umowy zlecenia karta 6, wyrejestrowanie z ubezpieczenia z 22.10.2013r. w aktach składkowych .

Z tytułu tej umowy została też zgłoszona do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Następnie w dniu 1.03.2013r. wnioskodawczyni zawarła kolejną umowę zlecenia zeSpółką z o.o. (...)weW.na okres od 1.03-31.12.2013r. W wyniku tej umowy wprowadzała dane adresowe do bazy danych i otrzymywała wynagrodzenie miesięczne w wysokości 2.060 złotych .

Dowód: odpis umowy karta 7 fakt bezsporny, zgłoszenie do ubezpieczenia z 11.03.2013r.

Z tytułu tej umowy płatnik składek zgłosił wnioskodawczynię od 1.03.2013r. do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego ( emerytalnego, rentowego, wypadkowego) jako osobę wykonującą pracę na podstawie umowy zlecenia. Jednocześnie zgłosił ją do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Wnioskodawczyni nie składała oświadczenia o zmianie tytułu ubezpieczenia po zawarciu drugiej umowy zlecenia i nie składała też wniosku o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem z tytułu zawartej umowy zlecenia zeSpółką (...).(...)(fakty bezsporne , akta składkowe tom II).W dniu 17.05.2013r. wnioskodawczyni urodziła synaJ.. Z tego tytułu otrzymywała zasiłek macierzyński liczony od wynagrodzeń otrzymywanych od wszystkich zleceniodawców do września 2013r. kiedy to organ rentowy wydał decyzję ograniczającą wysokość zasiłku z tytułu wynagrodzenia pobieranego wSpółce (...)i sprawa o wysokość zasiłku toczy się przed Sądem Rejonowym w Opolu. Po dniu 31.12.2013r. wnioskodawczyni nie przedłużała umowy z zainteresowanąSpółką (...), a od 1.12.2013r. została zatrudniona na podstawie umowy o pracę(fakty bezsporne, zeznania wnioskodawczyni) .
Decyzją z dnia 13.09.2013r. strona pozwana(...) OddziałweW.stwierdził, żeN. D.jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składekSpółki z o.o. (...)nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu od 1.03.2013r. i dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 1.03.2013r.

Dowód: akta składkowe tom I.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Odwołanie jest nieuzasadnione.

Zgodnie zart. 6 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 13.10.1998r.o systemie ubezpieczeń społecznychDz.U.2013.1442 j.t. osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu w okresie od dnia oznaczonego jako dzień rozpoczęcia wykonywania umowy do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia umowy.
Natomiast zgodnie z art. 11 tej ustawy obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu podlegają jedynie pracownicy i członkowie(...)( art. 6 ust. 1 pkt 1-3 i 12) .
Dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu podlegają na swój wniosek jedynie osoby objęte obowiązkowo ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym wymienione w art. 6 ust. 1 pkt 2,4,5,8 i 10, a więc m.in. osoby wykonując prace na podstawie umowy zlecenia.
Z wykładni gramatycznej tych przepisów wynika więc, iż dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu można podlegać na wniosek jedynie wtedy, kiedy dana osoba w tym wypadku wykonująca umowę zlecenia jest objęta obowiązkowo ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym z tytułu wykonywania tej umowy zlecenia. Jeżeli z tytułu umowy zlecenia nie jest ona objęta obowiązkowym ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym, to nie może podlegać dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu.
Jak wynika z art. 9 ust. 2 cyt. ustawy osoba spełniająca warunki do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z kilku tytułów, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2, 4-6 i 10, jest objęta obowiązkowo ubezpieczeniami z tego tytułu, który powstał najwcześniej.Może ona jednak dobrowolnie, na swój wniosek, być objęta ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi także z pozostałych, wszystkich lub wybranych tytułów lub zmienić tytuł ubezpieczeń.
Art. 36 wskazanej ustawy normuje tryb postępowania przy zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych przewidując w ust. 2, iż obowiązek zgłoszenia do ubezpieczenia w przypadku umowy zlecenia należy do płatnika składek.
Jednocześnie jednak osoby, które obejmowane są ubezpieczeniem społecznym na zasadach dobrowolności same zgłaszają wniosek o objęcie ubezpieczeniem w terminie przez nie wybranym.
W sprawie bezspornym było, iż wnioskodawczyni zawarła pierwszą umowę zlecenia w 2011r. z(...)(...)weW.i z tego tytułu aż do października 2013r. była zgłoszona przez płatnika składek do obowiązkowego ubezpieczenia emerytalnego, rentowego i wypadkowego , jednocześnie też zgłoszono ją do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego uiszczając składkę od wskazanej podstawy wymiaru. W marcu 2013r. , a więc w trakcie wykonywania pierwszej umowy zlecenia wnioskodawczyni zawarła kolejną umowę zlecenia . Płatnik wynagrodzeniaSpółka z o.o. (...)dokonał jej zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego z tego tytułu oraz do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, co w sposób jednoznaczny wynika ze zgłoszenia do ubezpieczenia.
W takiej sytuacji zgodnie z art. 9 ust. 2 wskazanej ustawy wnioskodawczyni była objęta obowiązkowo ubezpieczeniem społecznym z tego tytułu , który powstał najwcześniej, a więc z tytułu umowy zlecenia zawartej w(...)(...). Mogła dobrowolnie na swój wniosek być objęta ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym również z tytułu drugiej umowy zlecenia. Mogła też zmienić tytułu ubezpieczenia obowiązkowego na umowę zawartą w marcu 2013r. Do zmiany tytułu ubezpieczenia niewątpliwie potrzebne jest wyraźne oświadczenie płatnika składek bądź osoby wykonującej zlecenie
W niniejszej sprawie wnioskodawczyni takiego oświadczenia o wyborze tytułu do ubezpieczenia obowiązkowego nie złożyła nigdy, co sama przyznała. Płatnik składek będący stroną drugiej umowy zlecenia dokonał zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego czego w świetle art. 9 ust. 2 nie mógł zrobić bez uzyskania od wnioskodawczyni wyraźnego oświadczenia o wyborze obowiązkowego ubezpieczenia. ZgłoszenieSpółki (...)z 11.032013r. połączone z opłatą składek można byłoby uznać jedynie jako zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia emerytalnego i rentowego. W takim jednak przypadku zgodnie z art. 11 ust. 2 cyt. ustawy wnioskodawczyni nie mogła podlegać dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu.
W ocenie Sądu zgłoszenie do ubezpieczenia dokonane przezSpółkę z o.o. (...)nie może stanowić jednocześnie wyboru tytułu ubezpieczenia obowiązkowego z tytułu dwóch umów zlecenia bo nie dokonano wyrejestrowania wnioskodawczyni z obowiązkowego ubezpieczenia z tytułu pierwszej umowy zlecenia.(...)(...)wyrejestrował wnioskodawczynię z tytułu tego ubezpieczenia dopiero z dniem 1.10.2013r. a więc już po wydaniu zaskarżonej decyzji.
Zaskarżona decyzja mimo nieprecyzyjnego uzasadnienia w istocie jest zgodna ze wskazanymi przepisami.
Podkreślić należy, iż w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych przedmiot postępowania sądowego musi być zgodny z zakresem rozstrzygania zawartym w zaskarżonej decyzji organu rentowego. W niniejszej sprawie strona pozwana ustaliła jedynie, że wnioskodawczyni nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu poczynając od 1.03.2013r. do dnia wydania decyzji z tytułu umowy zlecenia zawartej zeSpółką z o.o. (...). oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu z tego tytułu.
Rozpoznając odwołanie Sąd mógł jedynie stwierdzić czy wnioskodawczyni podlega z tytułu wskazanej umowy obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu (emerytalnemu, rentowemu) oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Decyzja nie zawiera rozstrzygnięcia o braku podstaw do objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem emerytalnym, rentowym i chorobowym i w związku z tym tego rodzaju żądanie pełnomocnika wnioskodawczyni nie mogło być uwzględnione.
Ponieważ wnioskodawczyni nie podległa obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu , to jak wskazano wyżej w ogóle nie mogła podlegać z tego tytułu dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu mimo, że taki wniosek został złożony przez płatnika składek zainteresowana Spółkę.
Stan faktyczny w istotnych elementach był bezsporny, wynikał z zeznań wnioskodawczyni oraz dokumentów w postaci zgłoszeń do ubezpieczenia i wyrejestrowania z tego ubezpieczenia.
Mając powyższe rozważania na uwadze Sąd na zasadzie powołanych przepisów orazart. 47714§ 1 kpcorzekł jak w wyroku.
Orzeczenie o kosztach uzasadnione jest przepisamiart. 98 § 1 i 3w związku zart. 99 k.p.c.W szczególności w zakresie roszczenia o podleganie ubezpieczeniu wnioskodawczynię należało uznać za stronę przegrywającą spór, co rodzi obowiązek zwrotu stronie pozwanej kosztów zastępstwa procesowego w wysokości wskazanej w§ 6 pkt 3w zw. z § 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ... (Dz.U. z 2013r. poz. 490).
W szczególności w sprawie nie ma zastosowania § 11 ust. 2 cyt. Rozporządzenia bowiem spór nie dotyczył sprawy o świadczenie pieniężne z ubezpieczenia społecznego.
W ocenie Sądu stawkę wynagrodzenie należy odnieść do wartości przedmiotu sprawy który w przedmiotowej sprawie stanowić będą składki na ubezpieczenie rentowe , emerytalne i wypadkowe od wynagrodzenia za cały okres trwania umowy ( 8 miesięcy) tj. od kwoty 16.480zł. Składki te stanowią kwotę około 4.500 zł. W takiej sytuacji minimalna należna kwota wynagrodzenia radcy prawnego wynosi 600 złotych.