Sąd Rejonowy w Sokółce
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 7797/13
Data wyroku: 2015-01-15 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Dział Spadku
Podstawa prawna: art 212 K.C.

Sygn. Akt I Ns 7797/13

UZASADNIENIE
Wnioskiem jaki do Sądu Rejonowego wS.wpłynął 22 listopada 2013r. (k.2-4)R. O.wystąpiła o dokonanie działu spadków poW. J.iA. J. (1), jak też podziału majątku wspólnegoW.iA.małżonkówJ..
Uzasadniając wniosek inicjatora postępowania wskazała w pierwszym rzędzie, iż postanowieniem z 20.06.2007r. Sąd Rejonowy wS.stwierdził nabycie spadku poW. J.na rzecz żonyA.w 1/4 części oraz dzieci:A. J. (2),B. J.,T. J.iR. O.z udziałami wynoszącymi po 3/16 części. Tym samym postanowieniem sąd stwierdził także nabycie spadku poA. J. (1)na rzeczA. J. (2),R. O.,B. J.iT. J.z udziałami wynoszącymi po 1/4 części. Z kolei w sprawie II Ns 3968/09 Sąd Rejonowy wB.wydał postanowienie stwierdzające nabycie spadku poB.J.na rzecz dzieciJ. J. (1),K. J.iM. O.. Jak wynikało to z dalszych wywodów wnioskodawczyni, w chwili śmierciW. J.pozostawał on w związku małżeńskim zA. J. (1), przy czym małżonkowie pozostawali w ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej. Według twierdzeńR. O.do majątku spadkodawców wchodzą 3 działki, a mianowicie nieruchomość oznaczonanumerem ewidencyjnym (...)o powierzchni 0,09ha,(...)o powierzchni 0,42ha, a ponadto oznaczona numerem(...)o powierzchni 0,21ha, położone wS.w gminieK..
Wskazując proponowany sposób podziałuR. O.wniosła o przyznanie prawa własności wszystkich w/w działek na swoją rzecz.
J. J. (2)przychylił się do wniosku co do zasady, jak i co do proponowanego przez inicjatorkę postępowania sposobu podziału, nie wnosząc początkowo o zasądzenie na swoją rzecz spłat pieniężnych (k.35-36). Pismem procesowym z 12.02.2014r. Wystąpił on do Sądu Rejonowego wB.o dokonanie częściowego działu spadku poB. J.– w zakresie udziału w majątku nabytym przezeń po rodzicachW.iA. J. (1)(k.76). Postanowieniem z 3.04.2014r. (k.85) Sąd Rejonowy wB.przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu wS.. Analogiczne jakJ. J. (1)stanowisko procesowe w sprawie zajęłaA. J. (2)(k.35-36). UczestnikT. J.nie ustosunkował się do żądania wniosku. W dalszym toku postępowaniaJ. J. (1)zmodyfikował zajmowane stanowisko procesowe wnosząc o zasądzenie na swoją rzecz spłaty pieniężnej jak też wnioskując o zasadzenie spłaty na rzeczK. J.– na podstawie udzielonego przez uczestniczkę pełnomocnictwa do występowania w sprawie (k.121-122, 120). TakżeM. O.w złożonym oświadczeniu przychyliła się co do zasady do wniosków, wyrażając również zgodę na przyznanie nieruchomości na własność wnioskodawczyni. Wniosła przy tym o zasądzenie na swoją rzecz spłaty pieniężnej.
Na rozprawie w dniu 9.01.2015r.R. O.,A. J. (2)iJ.J.– działający w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik uczestniczek postępowaniaK. J.iM. O.wnieśli o zarządzenie sprzedaży licytacyjnej nieruchomości wchodzących w skład spadków i majątku wspólnegoW.iA.małżonkówJ..
Sąd ustalił i zważył co następuje:
W. J., synF.iM.zmarł 31 maja 1992 roku wS.i tam ostatnio stale zamieszkiwał. Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2007 roku Sąd Rejonowy wS.stwierdził nabycie spadku po spadkodawcy na rzecz żonyA. J. (1)w 1/4 części, a ponadto na rzecz dzieci: AgaryJ.,B. J.,T. J.iR. O.z udziałmi wynoszącymi po 3/16 części.
A. J. (1), córkaA.iZ.zmarła 22 grudnia 1998 roku wB., przed śmiercią zamieszkiwała w miejscowościS.. Postanowieniem z 20 czerwca 2007r. wydanym w sprawie I Ns 144/07 Sąd Rejonowy wS.stwierdził nabycie spadku po spadkodawczyni na rzecz dzieci:A. J. (2),B. J.,T. J.iR. O.z udziałami wynoszącymi po 1/4 części.
B. J., synW.iA.zmarł 9 sierpnia 2001r. wK., ostatnio stale zamieszkiwał wC.. Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2010 roku, wydanym w sprawie II Ns 3968/09 Sąd Rejonowy wS.stwierdził nabycie spadku po spadkodawcy na rzecz dzieci:M. O.,J. J. (1)iK. J.z wynoszącymi po 1/3 części udziałami.
W skład majątku wspólnegoW.iA.małżonkówJ.wchodziło gospodarstwo rolne o powierzchni 8,35ha, położone wS., nabyte na podstawie aktu własności ziemi wydanego 31 października 1975 roku wydanego w sprawie(...).OU.(...). Wskazane gospodarstwo rolne decyzją Naczelnika Gminy wK.z 29 września 1987 roku zostało przejęte na własność Skarbu Państwa. Spod przejęcia wyłączona została działka zabudowana, oznaczonanumerem ewidencyjny (...). Z kolei decyzją Wójta GminyK.z 5.08.1991 roku, wydaną na podstawieart.118 ust.1 i 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolnikówprzyznanoW. J.iA. J. (1)prawo własności działek oznaczonychnumerami ewidencyjnymi (...).
Za wyjątkiemdziałki (...)– zabudowanej drewnianym budynkiem mieszkalnym, murowanym chlewem i stodołą pozostałe wchodzące w skład majątku wspólnegoW.iA.małżonkówJ., w skład spadków po w/w, a ponadto w skład spadku poB. J.nieruchomości są niezabudowane. Łączna wartość wszystkich nieruchomości wynosi 61000 złotych.
Wyrażone wartościowo udziały (po 1/4 części)R. O.,A. J. (2)iT. J.w majątku stanowiącym przedmiot postępowania wynosiły po 15250 złotych. UdziałyJ. J. (1),M. O.iK. J.wynosiły z kolei po 5083,33 złotych.
Powyższy nie budzący jakichkolwiek wątpliwości i bezsporny stan faktyczny sąd ustalił na podstawie akt sprawy I Ns 144/07 Sądu Rejonowego wS., zwłaszcza zaś postanowienia z dnia 20.06.2007r., postanowienia Sądu Rejonowego wB.z dnia 25.01.2010r. W sprawie II Ns 3968/09 (k.43 akt I Ns 144/07 SR wS.), aktu własności ziemi nr(...).OU.(...)(k.6), wypisu z rejestru gruntów i mapy (k.7-8), decyzji Wójta GminyK.z 5.08.1991r. (k.29), decyzji Naczelnika Gminy wK.z 29.09.1987r. (k.30), a ponadto w oparciu o treść opinii opracowanej przez biegłego z zakresu szacowania nieruchomości mgr inż.J. Ł.(k.127-152).
Stosownie do regulacji odsyłającej zart.46 kodeksu rodzinnego i opiekuńczegodo podziału majątku wspólnego od chwili ustania wspólności stosuje się odpowiednio przepisy o dziale spadku. W myśl z koleiart.1035 kodeksu cywilnegodo wspólności majątku spadkowego przypadającego kilku spadkobiercom oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych.
Zasadniczy (preferowany przez prawodawcę) sposób podziału majątku stanowiącego przedmiot współwłasności zgodnie z treściąart.211§1 kodeksu cywilnegostanowi tzw. podział fizyczny rzeczy wspólnej. Poza wskazanym sposobem wyjścia ze współwłasności ustawodawca przewidział również możliwość przyznania rzeczy jednemu ze współwłaścicieli – z obowiązkiem spłaty pozostałych, bądź też jej sprzedaży (i podziału uzyskanej w wyniku licytacji kwoty).
W sprawie poddanej pod rozstrzygnięcie sądu tak wnioskodawczyni jak też uczestnicy postępowania w osobachA. J. (2)iJ. J. (1)– działającego w imieniu własnym oraz jako pełnomocnikM. O.iK. J.nie wyrazili zgody na przyznanie im (na własność bądź też współwłasność) wchodzących w skład majątku wspólnegoW.iA.małżonkówJ., w skład spadku po w/w i w skład spadku poB. J.działek oznaczonychnumerami ewidencyjnymi (...). Wskazując – czy to jakJ. J. (1)na wolę uzyskania wyłącznie finansowej rekompensaty, czy też jakR. O.iA. J. (2)na zamiar sprzedaży nieruchomości i dokonania podziału uzyskanych w ten sposób środków z jednej strony oraz na brak możliwości finansowych dokonania spłat pozostałych uczestników w przypadku przyznania im rzeczy strony postulował ostatecznie by do podziału majątku stanowiącego przedmiot postępowania doszło na trzeci ze sposobów (t.j. sprzedaż rzeczy).
Uwzględniając stanowiska stron sąd stosownie orzekł zatem o podziale majątku wspólnegoW.iA.małżonkówJ., dziale spadków po w/w i częściowym dziale spadku poB. J.poprzez sprzedaż licytacyjną nieruchomości oznaczonychnumerami ewidencyjnymi (...)położonych wS.(punkt I postanowienia), jak również o podziale sumy uzyskanej w wyniku sprzedaży stosownie do przysługujących poszczególnym stronom udziałom w tymże majątku (punkt II postanowienia).
O nieuiszczonych kosztach sądowych, obejmujących opłatę od wniosku w kwocie 2000 złotych jak też wyłożoną przez Skarb Państwa kwotę 1625,22 złotych - przeznaczoną na pokrycie wydatków związanych z przeprowadzeniem dowodu z opinii biegłego z zakresu szacowania nieruchomości sąd orzekł na podstawie art.113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych w zw. z art.520§1k.p.c., obciążając nimi strony stosownie do przysługujących im udziałów.