Sąd Okręgowy w Gliwicach
VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VIII U 953/13
Data wyroku: 2014-01-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Patrycja Bogacińska-Piątek
Słowa kluczowe: Składki Na Ubezpieczenie Społeczne
Podstawa prawna: art. 115 ustawy ordynacja podatkowa

Sygn. aktVIII U 953/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 stycznia 2014 r.

Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Patrycja Bogacińska-Piątek

Protokolant:

Agata Kędzierawska

po rozpoznaniu w dniu24 stycznia 2014 r. w Gliwicach
sprawyE. M.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
przy udzialeB. O.i Apteki „Plac (...)”E. M.,(...)wG.
oustalenie odpowiedzialności osób trzecich za składki
na skutek odwołaniaE. M.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.
z dnia18 lutego 2013  r.nrRED-(...)

1
oddala odwołanie;

2
zasądza odE. M.na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.kwotę 2.400 zł (dwa tysiące czterysta złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

(-) SSO Patrycja Bogacińska-Piątek

Sygn akt VIII U 953/13

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 18 lutego 2013 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wZ.stwierdził, żeE. M.jako osoba trzecia tj. wspólnik Apteka „Plac (...)”spółki jawnej (...),B. O.odpowiada solidarnie z pozostałym wspólnikiemB. O.za zaległości spółki powstałe w wyniku nieopłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Zaległości obejmują okres od czerwca 2011 roku do grudnia 2011 roku. ZUS objął decyzją należności z tytułu odsetek naliczonych na dzień wydania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu organ rentowy podał, że spółka jawna nie regulowała należności za okres objęty decyzją i wspólnicy odpowiadają za zadłużenie solidarnie.
Analogiczna decyzja z tej samej daty została wydana co do zobowiązańB. O..
W odwołaniu od decyzjiE. M.wniosła o jej zmianę przez stwierdzenie braku odpowiedzialności osoby trzeciej. W uzasadnieniu odwołująca powołała się na przepisart. 31 k.s.h.i stwierdziła, że odpowiedzialność wspólników spółki jawnej jest subsydiarna. W pierwszej kolejności odpowiada spółka, a dopiero gdy egzekucja okaże się bezskuteczna odpowiadają wspólnicy.
B. O.nie odwołała się od decyzji organu rentowego.
W odpowiedzi na odwołania ZUS wniósł o oddalenie odwołania i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
E. M.iB. O.umową z dnia 1 stycznia 2003 roku zawarły spółkę jawną. Umowa została zawarta na czas nieograniczony. Zgodnie z umową spółka prowadzona była pod nazwą Apteka „Plac (...)”Spółka Jawna (...),B. O.. Wyrokiem z dnia 30 stycznia 2013 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach w sprawie XGC 153/12 rozwiązał umowę spółki jawnej zawartą przez odwołującą i zainteresowaną. W dacie orzekania przez Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych spółka jawna nie została wykreślona z KRS, była w likwidacji, a likwidatorami byłyE. M.iB. O..
W lutym 2012 roku spółka dokonywała jeszcze płatności za faktury.

Powyższy stan faktyczny ustalił Sąd na podstawie dowodów z akt organu rentowego i akt X GC 153/12. Na dowodach tych oparł się w całości uznając je za wiarygodne.

Sąd zważył co następuje: odwołanie nie było zasadne.
Zaskarżone decyzje zostały wydane na podstawie przepisówart. 107 par. 1 i 2 pkt 2 i 4, art 108 par. 1 i art. 115 par. 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa/ Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm./ w zw. zart. 31 i 32 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych/ Dz.U z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm./. Przepisy te zostały prawidłowo zastosowane. W sprawie z mocy art 31 ustawy o s.u.s. Zastosowanie ma przepisart. 115 ustawy Ordynacja podatkowa. Stanowi on:
Art. 115.§ 1.(...) spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej oraz komplementariusz spółki komandytowej albo komandytowo-akcyjnej odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się również do odpowiedzialności byłego wspólnika za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie, gdy był on wspólnikiem, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie, gdy był on wspólnikiem. Za zobowiązania podatkowe powstałe, na podstawie odrębnych przepisów, po rozwiązaniu spółki odpowiadają osoby będące wspólnikami w momencie rozwiązania spółki.
§ 3. (uchylony).
§ 4. Orzeczenie o odpowiedzialności, o której mowa w § 1, za zaległości podatkowe spółki z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1 nie wymaga uprzedniego wydania decyzji, o których mowa w art. 108 § 2 pkt 2. W tym przypadku określenie wysokości zobowiązań podatkowych spółki, orzeczenie o odpowiedzialności płatnika (inkasenta), zwrocie zaliczki na naliczony podatek od towarów i usług lub określenie wysokości należnych odsetek za zwłokę następuje w decyzji, o której mowa w art. 108 § 1.
§ 5. Przepis § 4 stosuje się również w przypadku rozwiązania spółki.

Przepis ten został zastosowany przez organ rentowy prawidłowo.
Odwołująca powoływała się na okoliczność, że odpowiedzialność wspólników spółki jawnej jest subsydiarna ze spółką i powinna zostać wydana decyzja przeciwko spółce i dopiero po bezskuteczności egzekucji można wydać decyzję przeciwko wspólnikom. Twierdzenie to byłoby zasadne gdyby chodziło o należności cywilne, a nie z zakresu ubezpieczeń społecznych. Zobowiązanymi do opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych są wspólnicy spółki jawnej jako osoby prowadzące działalność gospodarczą, a nie spółka jawna. Zagadnienie to wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 19 czerwca 2012 roku, II UK 272/11, w którym stwierdził:
Spółki osobowe prawa handlowego mogą we własnym imieniu nabywać prawa, zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozywane (art. 8 k.s.h.), są więc podmiotami prawa określonymi wart. 331k.c.jako jednostki organizacyjne niebędące osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, i do których stosuje się odpowiednio przepisy o osobach prawnych.
Na podstawie organizacyjnego i majątkowego wyodrębnienia od wspólników, spółki (nie wspólnicy) prowadzą przedsiębiorstwo (pod własną firmą), więc spółki, a nie wspólnicy są przedsiębiorcami w rozumieniuart. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej(tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447). Odpowiedzialność wspólników spółki jawnej za dług spółki powstaje ex lege w stosunku do każdego ze wspólników oddzielnie.
Na podstawieart. 22 § 2 k.s.h.każdy wspólnik odpowiada za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem solidarnie z pozostałymi wspólnikami oraz ze spółką, decyzja wydana na podstawie art. 115 § 1 Ordynacji podatkowej ma więc wobec wspólników spółki jawnej charakter deklaratywny.
W ramach odpowiedzialności cywilnej egzekucja wobec wspólnika nie może być prowadzona zanim egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna (art. 31 § 1 k.s.h.), w czym wyraża się subsydiarność tej odpowiedzialności. Dotyczy ona wspólników, a nie spółki, która jest dłużnikiem pierwotnym i nie może być traktowana jako osoba trzecia w rozumieniuart. 107w związku z art. 115 Ordynacji Podatkowej. Ma to ten skutek, że wskazywanie spółki jawnej (płatnika składek) w decyzji dotyczącej odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej jako podmiotu odpowiedzialnego subsydiarnie nie jest konieczne (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2009 r., I UZP 3/09). Łatwo zresztą można zakwestionować subsydiarność odpowiedzialności wspólników spółki jawnej z punktu widzenia podmiotu zobowiązanego pierwotnie do opłacania składek. Zgodnie z art. 4 pkt 2 lit. d, płatnikiem składek nie jest spółka jawna, lecz wspólnik jako ubezpieczony zobowiązany do opłacenia składek na własne ubezpieczenia społeczne ustanowione jako obowiązkowe wobec wspólników spółek handlowych w art. 8 ust. 6 pkt 4 ustawy systemowej od dnia 1 stycznia 2003 r.ustawą z dnia 18 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw(Dz. U. Nr 241, poz. 2074 z późn. zm.;). Reasumując, mimo umiejscowienia art. 115 Ordynacji podatkowej w rozdziale regulującym odpowiedzialność osób trzecich, nasuwającego sugestię, że odpowiedzialność za zobowiązania wspólników spółki jawnej należy traktować tak, jakby wspólnicy byli "osobami trzecimi" wobec dłużnika (płatnika) w rozumieniu art. 108 § 4 tej ustawy, tymczasem podstawa ich odpowiedzialności jest w rzeczywistości inna, pierwotna, na co wskazuje także art. 108 § 4 Ordynacji podatkowej, stwierdzający, że orzeczenie o ich odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych w sposób przewidziany w art. 21 § 1 pkt 1 nie wymaga uprzedniego wydania decyzji, o których mowa w art. 108 § 2 pkt 2.
Odwołująca nie podnosiła innych okoliczności, w szczególności zarzutów co do wysokości zaległości.
Mając powyższe na uwadze odwołania oddalono na podstawieart. 47714par. 1 k.p.c.
O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na podstawieart. 98 k.p.c.