Sąd Rejonowy w Kłodzku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1480/12
Data wyroku: 2014-09-01 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Tadeusz Dereń
Słowa kluczowe: Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: art. 445 kc

Sygn. akt I C 1480/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 1 września 2014 roku
Sąd Rejonowy w Kłodzku Wydział I Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący SSR Tadeusz Dereń
ProtokolantMagda Biernat
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 września 2014 roku w Kłodzku
sprawy z powództwaH. O. (1)
przeciwko(...) S.A.z siedzibą wS.
o zapłatę kwoty 68000,00 zł

I
zasądza od strony pozwanej(...) S.A.z siedzibą wS.na rzecz powodaH. O. (1)kwotę 48000 zł (czterdzieści osiem tysięcy złotych) z ustawowymi odsetkami od kwoty 18000 zł od dnia 13 października 2012 roku i od kwoty 30000 zł od dnia 5 sierpnia 2014 roku do dnia zapłaty;

II
dalej idące powództwo oddala;

III
zasądza od strony pozwanej na rzecz powodaH. O. (1)kwotę 5452,33 zł tytułem zwrotu części kosztów procesu.

IC 1480/12

UZASADNIENIE
PowódkaH. O. (1)wniosła pozew o zasądzenie od strony pozwanej(...) S.A.wS.kwoty 18.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 13.10.2012r. do dnia zapłaty tytułem zadośćuczynienia oraz o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 4800 zł.
W uzasadnieniu pozwu podała, że w dniu 9.05.2012r. wK.naul. (...)potknęła się o uszkodzoną nawierzchnię chodnika w wyniku czego upadła i doznała obrażeń ciała. Świadkiem zdarzenia był mąż powódkiH. O. (2)iL. P. (1). W sprawie została też sporządzona dokumentacja fotograficzna miejsca zdarzenia.
Podmiotem odpowiedzialnym za utrzymanie nawierzchni chodnika w miejscu gdzie doszło do upadku powódki jestG. M. K., która wskazała, iż miała zawartą umowę ubezpieczenia OC z pozwanym towarzystwem ubezpieczeń.(...) S.A.pismem z dnia 29.06.2012r. zgłosiła stronie pozwanej szkodę oraz wniosło o zapłatę 37.000 zł tytułem zadośćuczynienia oraz 5.640 zł kosztów opieki. Strona pozwana decyzją z dnia 25.07.2012r. przyznała powódce 7.500 zł tytułem zadośćuczynienia i 1.974 zł tytułem kosztów opieki. Od tej decyzji powódka odwołała się i pozwany decyzją z dnia 12.10.212r. dopłacił kwotę 4.500 zł tytułem zadośćuczynienia. Po wypadku powódka przebywała w(...) Centrum MedycznymwP., gdzie przeprowadzono leczenie operacyjne zespolenia złamanej kości a następnie kończynę unieruchomiono w ortezie. Powódka kontynuowała leczenie w(...)wP.,K.z zabiegów fizjoterapeutycznych. Powódka bardzo cierpiała z powodu dolegliwości bólowych, zmuszona była do przyjmowania środków farmakologicznych, ponieważ ręka była unieruchomiona, nie była w stanie samodzielnie wykonywać podstawowych czynności dnia codziennego, wymagała pomocy i opieki osoby trzeciej. Do chwili obecnej ma ograniczenie ruchomości ręki i kontynuuje leczenie.
W odpowiedzi na pozew strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powódki kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego przyznając, że jako ubezpieczyciel odpowiedzialności cywilnej sprawcy wypadku z 20.04.2012r. ponosi odpowiedzialność co do zasady jednocześnie podnosząc, że spełniła świadczenie odszkodowawcze oraz zakwestionowała wysokość dochodzonego zadośćuczynienia jako nieadekwatnego do rozmiaru krzywdy i przekraczającego przeciętne zadośćuczynienia zart. 445 kc.Przyznała, że w toku postępowania likwidacyjnego wypłaciła powódce kwotę 12.000 zł przy ustalonym uszczerbku na zdrowiu powódki 12%. W celu polubownego zakończenia sporu strona pozwana zaproponowała zawarcie ugody do kwoty 9.000 zł – kwota główna, 1.200 zł – koszty zastępstwa procesowego i 1/2 opłaty sądowej.
Na rozprawie w dniu 6 lutego 2013r. powódka nie wyraziła zgody na zawarcie ugody w zakresie wynikającym z odpowiedzi na pozew.
Pismem procesowym z dnia 28.07.2014r. (k. 173) powódka rozszerzyła powództwo o dalszą kwotę 50.000 zł tytułem zadośćuczynienia z ustawowymi odsetkami od kwoty 18.000 zł od dnia 13.10.2012r. i od kwoty 50.000 zł od dnia wniesienia rozszerzenia powództwa do dnia zapłaty.

W wyniku postępowania dowodowego Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 20 kwietnia 2012r. naulicy (...)wK.powódka potknęła się o uszkodzoną nawierzchnię chodnika w wyniku czego upadła. Podmiotem odpowiedzialnym za utrzymanie stanu chodnika w miejscu upadku powódki byłaG. M. K.posiadająca w dniu zdarzenia umowę odpowiedzialności cywilnej, zawartą z pozwanym towarzystwem ubezpieczeń.
Odpowiedzialność za skutki wypadku przyjęła strona pozwana przeprowadzając postępowanie likwidacyjne i wypłacając powódce łącznie kwotę 12.000 zł tytułem zadośćuczynienia i 1.974 zł tytułem kosztów opieki.
/dowód:  - przesłuchanie powódki k. 186 verte,
- akta szkody strony pozwanej k. 28-72,
- pismoU. M.wK.z 14.10.2011r. k. 7/.
Świadkami upadku powódki był jej mążH. O. (2)orazL. P. (1), którzy złożyli oświadczenia. Bezpośrednio po wypadku mąż powódki zawiózł ją do(...) Centrum MedycznegowP., gdzie przebywała na(...)w okresie od 20-26 kwietnia 2012r.
W szpitalu rozpoznano złamanie głowy kości ramiennej prawej i przeprowadzono leczenie operacyjne otwarte, polegające na zespoleniu płytką(...)typuP.. Kończynę prawą powódki unieruchomiono w ortezie typuD.i wypisano w stanie ogólnym dobrym. Zalecono też kontrolę w(...), do której powódka zgłosiła się w dniu 8.06.2012r. i wykonane badanie rtg wykazało możliwość identyfikacji szpary złamania. Zalecono powódce zabiegi fizykoterapii, które powódka wybrała. Po następnej kontroli w dniu 7.07.2012r. stwierdzono w badaniu rtg, że szpara złamania jest nadal widoczna i zlecono leczenie fizykalne – laseroterapię i mobilizację stawu barkowego.
Przez cały okres powódka brała leki przeciwbólowe oraz gimnastykowała staw barkowy. Powódka wymagała pomocy osoby trzeciej w podstawowych czynnościach życia codziennego i taką pomoc przez okres około pół roku po zdarzeniu świadczył mąż powódki. Dopiero po tym okresie powódka zaczęła wykonywać większość czynności samodzielnie. Obecnie również, w niektórych czynnościach, np. przy ubieraniu, korzysta z pomocy męża z uwagi na ograniczoną ruchomość prawej ręki w stawie barkowym. Odczuwa również powódka bóle w prawym barku np. przy zmianach pogody, nie może prawą ręką wykonywać większości prac fizycznych np. mycia okien jak również nie może ręki przeciążać zaś przy stanach bólowych zażywa środki farmakologiczne. W chwili wypadku powódka była osobą bezrobotną, obecnie ma problemy ze znalezieniem pracy z uwagi na ograniczoną ruchomość prawej ręki i brak możliwości wykonywania tą ręką większości prac fizycznych. Wypadek zaważył na psychice powódki, czuje się osobą niepełnowartościową gdyż nie jest w pełni osobą samodzielną i nie może wykonywać wszystkich prac. Powódka uczy się wykonywać część prac fizycznych lewą ręką, jest osobą praworęczną. W przyszłości czeka powódkę zabieg usunięcia płytki zespalającej.
/dowód:  - przesłuchanie powódki k. 186 verte,
- karty informacyjne leczenia szpitalnego k. 66-67,
- akta szkody pozwanej – dokumentacja medyczna leczenia powódki,
- oświadczeniaH. O.iL. P.k. 59-60/.
Pismem z dnia 29.06.2012r.(...) S.A.wL., reprezentujące powódkę, zgłosiło stronie pozwanej szkodę wnosząc o zapłatę kwoty 37.000 zł tytułem zadośćuczynienia w terminie 30 dni oraz kwoty 5.640 zł tytułem zwrotu kosztów opieki. Powyższe wezwanie wpłynęło do strony pozwanej dnia 4 lipca 2012r. Po przeprowadzeniu postępowania decyzją z dnia 25.07.2012r, strona pozwana przyznała powódce kwotę 7.500 zł tytułem zadośćuczynienia i 1.974 zł tytułem zwrotu kosztów opieki osób trzecich. zaś po odwołaniu powódki pozwana decyzją z dnia 12.10.2012r., przyznała dalszą kwotę 4.500 zł tytułem zadośćuczynienia. Łącznie wypłacono powódce tytułem zadośćuczynienia kwotę 12.000 zł.
/dowód:  - przesłuchanie powódki k. 186 verte,
- zgłoszenie szkody, pismo z 29,.06.2012r. k. 54,
- pismo pozwanej z 25.07.2012r. k 46,
- pismo pozwanej z 12.10.2012r. k. 28/
W wyniku wypadku z dnia 20.04.2012r. powódka doznała złamania prawej kości ramiennej w zakresie nasady bliższej. Zespolono nasadę bliższą i trzon kości ramiennej płytą i 10 śrubami. Powstała szpara pomiędzy odłamami o szerokości od 2,5 mm do 3,2 mm nie wypełnia się kostniną i nie wykazuje tendencji do powstawania zrostu. Powódka posiada znaczne ograniczenie ruchomości w stawie ramiennym, odwodzenie ograniczone do kąta 40-45 stopniu, rotacja wewnętrzna ograniczona do 10 stopni, zaś rotacja zewnętrzna 30 stopni. Wielkość odniesionego przez powódkę trwałego uszczerbku na zdrowiu wynosi 40%. W okolicy stawu barkowego powódki blizna pooperacyjna długości około 120 mm. Powódka wymagała pomocy osoby trzeciej przez okres około sześciu tygodni tj. do pierwszej kontroli. Kończyna unieruchomiona w opatrunku (ortezie) ma możliwość posługiwania się unieruchomioną kończyną w całym zakresie ruchów nie wymagających odwodzenia i zginania w stawie ramiennym. W okresie sześciu tygodni po leczeniu operacyjnym powódka wymagała pomocy w wymiarze 1,5 do 2 godzin w ciągu doby.
/dowód:  - opinia biegłego RB.k. 93,
- opinia biegłego uzupełniająca k. 120 i k. 148/.

Sąd zważył, co następuje:

Bezspornym jest w sprawie, że w dniu 20 kwietnia 2012r. naulicy (...)wK.powódka potknęła się o uszkodzoną nawierzchnię chodnika w wyniku czego upadła, doznała złamania prawej kości ramiennej w zakresie nasady bliższej, zaś strona pozwana jako ubezpieczyciel odpowiedzialności cywilnej sprawcy zdarzenia, nie kwestionowała okoliczności wypadku oraz przyjęła odpowiedzialność za jego skutki, przeprowadzając postępowanie likwidacyjne i wypłacając powódce łącznie kwotę 12.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, a zwłaszcza przesłuchania powódki, dokumentacji medycznej leczenia powódki oraz opinii biegłego sądowego z zakresu(...), którą – łącznie z uzupełniającymi – należało, zdaniem Sądu, ocenić jako wyczerpującą, jasną, sporządzoną w sposób fachowy i rzetelny, uznać należy, że wypłacone powódce przez stronę pozwaną świadczenie z tytułu zadośćuczynienia w wysokości 12.000 zł jest zbyt niskie, a odmowa wypłaty dalszego zadośćuczynienia niezasadna. Świadczy o tym również propozycja ugodowa pozwanego zawarta w odpowiedzi na pozew a odnosząca się do wypłaty dalszego zadośćuczynienia w kwocie 9.000 zł.
Zgodnie z przepisemart. 445 § 1 kc, Sąd może, w wypadkach wskazanych wart. 444 kc, przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę. Ze względu na niewymierność krzywdy, określenie w konkretnym przypadku odpowiedniej sumy pozostawione zostało sądowi, zaś Sąd korzysta z daleko idącej swobody z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, mających wpływ na rozmiar doznanej krzywdy. Pojęcie krzywdy mieści w sobie wszelkie ujemne następstwa uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia, zarówno w postaci doznanych cierpień fizycznych jak i psychicznych. Przepisykodeksu cywilnegonie zawierają żadnych kryteriów jakie należy uwzględnić przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia pieniężnego, zaś zadośćuczynienie pieniężne wart. 445 § 1 kcma charakter kompensacyjny. Wysokość zadośćuczynienia musi przedstawić jakąś ekonomicznie odczuwalną wartość, nie może jednak spełniać funkcji źródła dochodu poszkodowanego, a jedynie wynagrodzenie mu doznany ból i cierpienie.
Kwotowe oznaczenie należnego zadośćuczynienia, według poglądów zarówno w orzecznictwie jak i w literaturze prawniczej, powinno być utrzymane w rozsądnych granicach z uwzględnieniem doznanej krzywdy jak i aktualnych stosunków majątkowych oraz poziomu życia społecznego (vide: wyrok SN z 28.09.2001 III CKN 427/00) co, zdaniem Sądu, nie podważa w żaden sposób kompensacyjnej funkcji zadośćuczynienia.
Z dokumentacji medycznej oraz opinii biegłegoR. B.wynika jednoznacznie, że powódka w wyniku zdarzenia z 20.04.2012r. doznała złamania prawej kości ramiennej w zakresie nasady bliższej, którą zespolono płytą i 10 śrubami, powstała szpara pomiędzy odłamami nadal nie wypełnia się kostniną i nie wykazuje tendencji do powstania zrostu, powódka nadal posiada znaczne ograniczenie ruchomości w stawie ramiennym – odwodzenie ograniczone do kąta 40-45 stopni, rotacja wewnętrzna ograniczona do 10 stopni, zaś rotacja zewnętrzna do 30 stopni, w okolicy barku widoczna blizna pooperacyjna długości około 12 cm, zaś trwały uszczerbek na zdrowiu powódki, pozostający w związku przyczynowym z wypadkiem, wynosi 40%. Należy wskazać, że biegły przyjął uszczerbek w tej wysokości na podstawie pkt 113c rozporządzenia MPiPS z 18.12.2002 (Dz. U. 2002.234.1974 ze zm.), który przewiduje zakres uszczerbku w granicach 30-55%, a więc nie można twierdzić, aby ustalony uszczerbek był zawyżony. Jak wynika zaś z opinii biegłego i przesłuchania powódki, wypadek z dnia 20.04.2012r. skutkuje do chwili obecnej dolegliwościami bólowymi stawu ramiennego prawego, które powodują upośledzenie funkcji prawej ręki w zakresie wykonywania cięższych prac fizycznych, ograniczenie możliwości w posługiwaniu się prawą ręką, nadal konieczność pomocy osób trzecich przy wykonywaniu niektórych czynności życia codziennego, brak możliwości powrotu do pełnego zdrowia, problemy ze znalezieniem pracy z uwagi na ograniczoną ruchomość prawej ręki.
Zatem mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności – w tym rozmiar doznanych przez powódkę cierpień fizycznych i psychicznych (powódka czuje się osobą niepełnowartościową z uwagi na brak pełnej samodzielności w zakresie posługiwania się prawą ręką), doznany ból podczas leczenia, długi i jeszcze niezakończony okres leczenia (powódkę czeka zabieg usunięcia płytki zespalającej) i związane z tym ograniczenie przez dłuższy okres aktywności życiowej z uwagi m.in. na założony opatrunek – ortezę i unieruchomienie kończyny, wiek powódki, konieczność pomocy osób trzecich przez dłuższy czas po zabiegu operacyjnym, nadal brak zrostu kości w obrębie złamania oraz aktualne skutki wypadku, ograniczające sprawność ruchową powódki i powodujące konieczność pomocy osób trzecich przy wykonywaniu niektórych czynności, Sąd uznał za odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego należnego powódce kwotę 60.000 zł przy uwzględnieniu także trwałego uszczerbku na zdrowiu powódki w wysokości 40% w nawiązaniu również, co wskazano wyżej, zarówno do zasobności społeczeństwa i przeciętnego poziomu życia, mając na uwadze także wysokość sum zasądzanych w podobnych przypadkach w tut. Sądzie.
W związku z powyższym, ustaloną wysokość zadośćuczynienia pieniężnego należnego powódce w kwocie 60.000 zł należało zmniejszyć o kwotę 12.000 zł, którą pozwana wypłaciła powódce i tytułem dalszego zadośćuczynienia zasądzić od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 48.000 zł (pkt I wyroku). Dalej idące powództwo – jako niezasadne i wygórowane – podlegało oddaleniu (pkt II wyroku).
Odnośnie odsetek od zasądzonej kwoty Sąd uwzględnił odsetki ustawowe od kwoty 18.000 zł od dnia 13.10.2012r. gdyż pismem z dnia 29.06.2012r., stanowiącym zgłoszenie szkody, a jednocześnie będącym wezwaniem do zapłaty, które wpłynęło do pozwanej w dniu 4.07.2012r., powódka domagała się kwoty 37.000 zł tytułem zadośćuczynienia pieniężnego.
Zgodnie zaś zart. 817 § 1 kcubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie 30 dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku, a wobec tego odsetki od daty 13.10.2012r. są w pełni zasadne.
Natomiast odsetki od kwoty 30.000 zł, wynikającej z pisma powódki z 28.07.2014r. rozszerzającego powództwo, Sąd uwzględnił od dnia 5.08.2014r. przy przyjęciu terminu 7 dni na doręczenie pisma stronie pozwanej (nadanie 28.07.2014r. k. 178) i odsetki od dnia następnego tj. 5.08.2014r. – zgodnie zart. 455 kcw zw. zart. 481 kcmając na uwadze, że zobowiązanie do zapłaty zadośćuczynienia pieniężnego ma, według utrwalonego orzecznictwa, charakter bezterminowy i dopiero staje się wymagalne po wezwaniu do zapłaty.
O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawieart. 100 kpc, stosunkowo je rozdzielając przy przyjęciu, że powódka wygrała w 0,71% (48.000 zł : 68.000 zł) zaś strona pozwana wygrała w 0,29% a zatem należne powódce koszty to 6.203,31 zł (0,71% x 8.737,06 zł, obejmujące 4.800 zł kosztów zastępstwa, 34 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictw, 3.400 zł opłaty sądowej i 503,06 zł kosztów opinii biegłego sądowego), zaś stronie pozwanej 750,98 zł (0,29% x 2.589,62 zł (2.400 zł koszty zastępstwa 189,62 koszty opinii biegłego k. 165) i w związku z tym należało zasądzić od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 5452,33 zł tytułem zwrotu części kosztów procesu (6.203,31 zł – 750,98 zł). Nadto wskazać należy, iż mając na uwadze nakład pracy pełnomocnika powódki, charakter sprawy i przyczynienie się pełnomocnika do jej ostatecznego rozstrzygnięcia Sąd uznał za zasadne uwzględnienie wynagrodzenia pełnomocnika powódki w wysokości stawki 4.800 zł, tj. dwukrotności stawki minimalnej.
W tym stanie rzeczy, mając na uwadze całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego, należało orzec jak w sentencji.