Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 343/14
Data wyroku: 2014-07-02 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Beata Majewska-Czajkowska, Leszek Dąbek, Gabriela Sobczyk
Słowa kluczowe: Stwierdzenie Nabycia Spadku
Podstawa prawna: art. 926 § 2 k.p.c.

Sygn. akt III Ca 343/14

POSTANOWIENIE
Dnia 2 lipca 2014 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:
Przewodniczący - Sędzia  SO Leszek Dąbek (spr.)
Sędziowie:    SO Gabriela Sobczyk
SR (del.) Beata Majewska-Czajkowska
Protokolant   Aldona Kocięcka
po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2014 r. na rozprawie
sprawy z wnioskuM. K.
z udziałemB. K.iD. K.
o stwierdzenie nabycia spadku poK. K.
na skutek apelacji uczestnika postępowaniaB. K.
od postanowienia Sądu Rejonowego w Gliwicach
z dnia 2 października 2012 r., sygn. akt I Ns 1515/12
postanawia:
uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego.

SSR (del). Beata Majewska-Czajkowska SSO Leszek Dąbek  SSO Gabriela Sobczyk

Sygn. akt III Ca 343/14

UZASADNIENIE
WnioskodawcaM. K.wniósł o stwierdzenie nabycia spadku po jego babciK. K..
Uzasadniając wniosek twierdził, żeK. K.zamarła 28 12 2011r.
nie pozostawiając testamentu i jej spadkobiercami ustawowymi są: synB. K.oraz wnukiM. K.iD. K..
Uczestnik postępowaniaD. K.poparł wniosek.
Uczestnik postępowaniaB. K.nie zajął stanowiska w sprawie.
Sąd Rejonowy w Gliwicachw postanowieniu z dnia 2 10 2012r. stwierdził, że spadek poK. K.nabyli na podstawie ustawowego porządku dziedziczenia: synB. K.w ½ części, wnukM. K.synJ.
w ¼ części, wnukD. K.synJ.w ¼ części oraz orzekł, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.
Orzeczenie zaskarżyłuczestnik postępowaniaB. K.,
który wnosił o otwarcie i ogłoszenie testamentu spadkodawczyni z dnia 29 01 2007r. oraz o zmianę zaskarżonego postanowienia przez stwierdzenie, że spadek poK. K.nabył na podstawie testamentu w całościB. K.,
bądź jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Zarzucił, że przy ferowaniu postanowieniu popełniono błąd w ustaleniach faktycznych przez przyjęcie – na podstawie nieprawdziwego zapewnieniu spadkowego wnioskodawcy – że spadkodawczyni nie pozostawiła testamentu,
co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia regulacjiart. 926 § 2 k.c.
(w apelacji popełniono błąd maszynowy podając, że naruszono regulacjęart. 926 § 2 k.p.c.).
W uzasadnieniu apelacji między innymi podnosił, że spadkodawczyni pozostawiła ważny testament notarialny sporządzony w dniu w dniu 29 01 2007r.,
w którym do całości spadku powołała synaB. K..
WnioskodawcaM. K.oraz uczestnik postępowaniaD. K.wnieśli o oddalenie apelacji.
Nie kwestionowali oni faktu sporządzenia testamentu przezK. K.
ani ważności tego testamentu.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Sąd pierwszej instancji trafnie zakwalifikował roszczenie wnioskodawcy, a następnie prawidłowo rozpoznała sprawę i w zgromadzonym w sprawie materiale wydał prawidłowe orzeczenie.

Zakwestionowane w apelacji ustalenie o nie pozostawieniu

przez spadkodawczynie testamentu oparł bowiem na informacjach zawartych w złożonym przez wnioskodawcę i nie zakwestionowanym przez uczestników postępowania zapewnieniu spadkowym, stąd też podniesiony w apelacji zarzut popełnienia przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia obłędu

w ustaleniach faktycznych i naruszenia regulacjiart. 926 § 2 k.c.jest oczywiście bezzasadny.
Po wydaniu zaskarżonego postanowienia ujawniono jednak, że spadkodawczyni pozostawiła testament.
Dziedziczenie testamentowe wyprzedza dziedziczenie oparte na ustawowym porządku dziedziczenia (art. 926 § 2 k.c.) i okoliczność pozostawienia
przez spadkodawcę testamentu sąd uwzględnia z urzędu (art. 670 k.p.c.).
Dlatego pominięcie przez Sąd Rejonowy przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia okoliczności pozostawienie przez spadkodawczynię testamentu
(bez jego winy), jest zatem równoznaczne z nie rozpoznaniem w tym zakresie istoty sprawy, a rozpoznanie przez Sąd odwoławczy tego zagadnienia (kardynalnego dla ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy) pozbawiłoby uczestników postępowania możliwości zweryfikowania prawidłowości wydanego orzeczenia
w drodze jego zaskarżenia zwykłym środkiem zaskarżenia (pozbawiłoby ich jednej z instancji).
W połączeniu z okolicznością, że otwarcia i ogłoszenia testamentu – stosownie do regulacjiart. 649 § 1 k.p.c.w związku zart. 646 § 1 k.p.c.- dokonuje sąd spadku (w tym wypadku Sąd Rejonowy w Gliwicach), skutkować to musiały uchyleniem zaskarżonego orzeczenia i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

Reasumując, zaskarżone postanowienie jest wadliwe i dlatego apelację uczestnika postępowaniaB. K.jako uzasadnioną uwzględniono, orzekając jak w sentencji w oparciu o przepisart. 386 § 4 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.
Rozpoznając ponownie sprawę Sąd Rejonowy dokona otwarcia i ogłoszenia testamentuK. K.sporządzonego w formie aktu notarialnego w dniu 29 01 2007r. przed notariuszemA. C.(Rep. A nr 542/2007), następnie, mając na uwadze wyniki postępowania dowodowego, ponownie orzeknie w przedmiocie stwierdzenia nabycia spadku po zmarłejK. K..

SSR (del.) Beata Majewska – Czajkowska SSO Leszek Dąbek SSO Gabriela Sobczyk