Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie
V Wydział Rodzinny i Nieletnich
Sygnatura akt: V RC 755/13
Data wyroku: 2014-10-01 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Teza: obniżenie alimentów

Sygn. akt V RC 755/13

UZASADNIENIE
Pozwem z dnia 06 sierpnia 2013 roku (data prezentaty) małoletni powódB. B., działający przez matkęA. B., działając przez pełnomocnika, wniósł o podwyższenie alimentów zasądzonych od pozwanegoC. B. (1)wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2008 roku w sprawie sygn. akt C III 170/08, na swoją rzecz, z kwoty 600 zł miesięcznie do kwoty 2 000 zł miesięcznie oraz o zasądzenie od pozwanego kosztów procesu w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na uzasadnienie swojego stanowiska strona powodowa podniosła, iż od dnia wyroku rozwodowego wzrosły uzasadnione potrzeby małoletniego powoda, a pozwany – poza alimentami – nie uczestniczy aktywnie w życiu dziecka, nie realizuje kontaktów w zakresie wskazanym wyrokiem rozwodowym /k. 1 - 7/.
PozwanyC. B. (2), działający przez pełnomocnika, wniósł o oddalenie powództwa całości oraz o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego, według norm przypisanych. Pozwany zakwestionował jakoby od dnia wydania przez Sąd Okręgowy w Warszawie wyroku orzekającego rozwiązanie małżeństwaA. B.iC. B. (1)nastąpiła istotna zmiana wysokości usprawiedliwionych kosztów utrzymania małoletniego powoda, które wpływają na zasadność niniejszego pozwu. Pozwany zakwestionował koszty utrzymania dziecka wskazane przez jego matkę, podniósł iż jego sytuacja finansowa uległa pogorszeniu na skutek ograniczonych aktualnie możliwości zarobkowych /k. 157 – 163/. Na rozprawie w dniu 12 marca 2014 roku pozwany złożył pismo o obniżenie alimentów należnych od pozwanegoC. B. (1)na rzecz małoletniegoB. B.z kwoty po 600 zł miesięcznie do kwoty 400 zł miesięcznie, płatnych do rąk przedstawicielki ustawowej małoletniegoA. B.do 10 dnia każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia terminowi płatności którejkolwiek z rat poczynając od dnia wniesienia pozwu /k. 455 – 456, 523/.
Pismem z dnia 02 czerwca 2014 roku (data prezentaty) strona powodowa podtrzymała w całości dotychczasowe stanowisko w przedmiocie podwyższenia alimentów od pozwanegoC. B. (1)na rzecz małoletniegoB. B.zgodnie z treścią pozwu do kwoty 2 000 zł miesięcznie poczynając od 06 sierpnia 2013 roku oraz o oddalenie wniosku pozwanego o obniżenie alimentów od dnia 12 marca 2014 roku /k. 1109 – 1111/.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Obowiązek alimentacyjny pozwanegoC. B. (1), na rzecz małoletniegoB. B., ustalony został wyrokiem rozwodowym Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 23 czerwca 2008 roku, w sprawie III C 170/08, na kwotę 600 zł. Przed tutejszym Sądem toczyło się postępowanie o zmianę kontaktówC. B. (2)z synem, sygn. IV Nsm 354/10 /k. 11/.
Sytuacja stron była wówczas następująca:
Małoletni powód miał 7 lat, uczęszczał do szkoły podstawowej. Nie miał problemów z nauką. Chorował na astmę oskrzelową, był pod opieką poradni alergologicznej. Przyjmował na stałe leki.
Matka powoda miała 39 lat, w dniu 17 lipca 2010 roku zawarła związek małżeński zP. B.. Pracowała na stanowisku kierownika laboratorium z miesięcznym uposażeniem około 4 tyś zł.
PozwanyC. B. (1)miał 42 lata. Był współwłaścicielem sklepu ogrodniczego, jego dochody sięgały kwoty 3 000 zł miesięcznie. Mieszkał sam w mieszkaniu dwupokojowym o powierzchni 60 m2 wF..
Aktualnie sytuacja stron jest następująca:
Małoletni powód ma 11 lat. Uczęszcza do piątej klasy szkoły podstawowej /k. 26/. Małoletni jest alergikiem i cierpi na dolegliwości z tym związane. Korzysta z odpłatnej opieki stomatologicznej i ortodontycznej. Na rozprawie przedstawicielka ustawowa podniosła, że małoletni cierpi na skoliozę genetyczną i musi do osiemnastego roku życia korzystać z rehabilitacji ,której koszt wynosi 2 000 zł za trzy miesiące. Ostatecznie matka oceniła miesięczny koszt utrzymania syna na kwotę 5 000 zł w tym: wyżywienie około 1 443 zł, szkoła edukacja 519,83 zł, odzież i obuwie 277,41 zł, opieka medyczna 378,50 zł, higiena i środki czystości 165,16 zł, zajęcia dodatkowe 220,33 zł, rozwój kulturalny i rozrywka 456,78 zł, wakacje, ferie i wyjazdy 666,66 zł, świadczenia związane z mieszkaniem 196,83 zł /k. 27 – 30/. MałoletniB. B.jest pasjonatem modelarstwa, korzysta z zajęć modelarskich wOśrodku (...), koszt to 46 zł miesięcznie oraz materiały modelarskie 60 zł miesięcznie. Ponadto małoletni zapisał się do harcerstwa, koszty z tym związane to wyjazd na obóz , którego koszt wyniósł 1 200 zł oraz dodatkowo kieszonkowe 100 zł. Dziecko ma stwierdzoną dysleksję, dysortografię, co wiąże się z koniecznością odbywania zajęć z reedukatorem, koszt jednej godziny lekcji wynosi 80 zł. Ponadto uczęszcza na konsultacje psychologiczne /k. 1017/.
Matka małoletniego powoda,A. B., ma 43 lata. Od 2012 roku prowadzi działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej – Niepubliczny Zakład Opieki ZdrowotnejA.wK./k. 12 - 13/. Jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony na stanowisku kierownika laboratorium w pełnym wymiarze czasu pracy, z miesięcznym wynagrodzeniem 4 107,39 zł netto (5 800 zł brutto) /k. 96/. Pozostaje w związku małżeńskim zP. B., z którym wspólnie prowadzi działalność gospodarczą. Mąż przedstawicielki ustawowej jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę oraz prowadzi własną działalność gospodarczą, osiąga dochód w kwocie 11 tyś zł netto miesięcznie. Na utrzymaniu posiada 22 letniego syna, na którego łoży alimenty w kwocie 2 500 zł miesięcznie. Przedstawicielka ustawowa spłaca z mężem kredyt hipoteczny, której miesięczna rata wynosi1 900 zł.
W roku 2012 osiągnęła dochód w kwocie 72 275,05 zł /k. 14 – 19, 20 – 21, 22 - 24/.
PozwanyC. B. (1)ma 46 lat, jest inżynierem architektury krajobrazu. Przez 19 lat prowadził działalność gospodarczą –Sklep (...)wW.przyul. (...). W 2012 roku pozwany osiągnął dochód w kwocie 47 448,41 zł, co średnio na miesiąc daje kwotę około 3 288,62 zł netto (3 954 zł brutto). W roku 2013 dochody pozwanego znacznie spadły, albowiem branża ogrodnicza przechodzi kryzys i dochód pozwanego od początku roku do września 2013 r. wyniósł 20 606,62 zł, tj. średnio miesięcznie 2 289,62 zł /k. 166 – 168, 169, 419 – 421, 422/. W roku 2014 firma pozwanego -Sklep (...)energieS.wW.znajduje się w stanie likwidacji. Do końca marca 2014 roku pozwany miał zamiar utrzymywać firmę po to by ograniczyć straty, poprzez sprzedaż artykułów, które jeszcze pozostały. Obecnie nie prowadzi sklepu, jest zatrudniony na umowę zlecenie jako sprzedawca wfirmie (...), osiąga dochody w wysokości 1 680 zł brutto miesięcznie /k. 455 – 456, 1029 - 1031/.
Miesięczny koszt utrzymania pozwany ocenił na kwotę 1 771,20 zł, na co składa się: opłata za energię elektryczną 223,28 zł, podatek gruntowy 73,66 zł, telefon 107 zł, wywóz śmieci 60 zł, wywóz zanieczyszczeń 37,26 zł, kredyt za pralkę 70 zł, środki czystości 50 zł, wyżywienie 700 zł, odzież i obuwie 100 zł, paliwo, ubezpieczenie pojazdu 250 zł, kino, teatr, ksiązki 50 zł. Mieszka z swoimi rodzicami w domu jednorodzinnym.
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy.

Sąd zważył co następuje:
Powództwo o podwyższenie alimentów nie zasługuje na uwzględnienie.
Powództwo o obniżenie alimentów nie zasługuje na uwzględnienie.
Obowiązek alimentacyjny jest jednym z podstawowych obowiązków ciążących na obojgu rodzicach względem ich dziecka. Zgodnie bowiem z dyspozycjąart. 133 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczegorodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.
Artykuł 128 krostanowi, że obowiązek alimentacyjny polega na dostarczaniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Ustalając zakres świadczeń alimentacyjnych należy kierować się usprawiedliwionymi potrzebami uprawnionego oraz zarobkowymi i majątkowymi możliwościami zobowiązanego (art. 135 § 1 kro).
Obowiązek alimentowania, zwłaszcza rodziców wobec dzieci, z reguły utrzymuje się przez dłuższy czas. Towarzyszą temu nieodłącznie zmiany okoliczności, które kształtują zakres świadczeń alimentacyjnych. Z tego też powodu ustawodawca przewidział możliwość korelacji tychże świadczeń alimentacyjnych. Zgodnie z brzmieniemart. 138 krow razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Przez zmianę stosunków należy rozumieć istotne zwiększenie lub zmniejszenie się możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego, jak również istotne zwiększenie lub zmniejszenie się usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego. Przy czym podstawę takiego powództwa może stanowić tylko taka zmiana stosunków, która nastąpiła nie wcześniej, niż po uprawomocnieniu się wyroku zasądzającego alimenty, albowiem powództwo nie może zmierzać do weryfikacji prawomocnego orzeczenia sądu dotyczącego obowiązku alimentacyjnego.(wyrok SN z dnia 25 maja 1999 roku., sygn. akt I CKN 274/99, wyrok SN dnia 27 maja 1999 roku., sygn. akt I CKN 687/98)
Od dnia ustalenia ostatniego obowiązku alimentacyjnego pozwanego (powoda wzajemnego) na rzecz małoletniegoB. B.do dnia wniesienia pozwu w niniejszej sprawie upłynął okres sześciu lat .
Zdaniem Sądu od czasu ustalenia ostatniego obowiązku alimentacyjnego nie wystąpiły okoliczności uzasadniające zmianę wysokości świadczenia alimentacyjnego. Przede wszystkim nie uległy w znacznym stopniu zmianie koszty utrzymania małoletniego powoda (pozwanego wzajemnego) w zakresie niezbędnych potrzeb. Z kolei uległy zmianie możliwości zarobkowe pozwanego (powoda wzajemnego) oraz jego sytuacja finansowa .
Sąd nie uwzględnił powództwa głównego. Zdaniem Sądu kwoty deklarowane przez przedstawicielkę ustawową małoletniego powoda, jako miesięczny koszt utrzymania małoletniego na poziomie 5 000 zł zostały w znacznym stopniu zawyżone. Sąd nie kwestionuje faktu, iż małoletni cierpi na schorzenie związane z dysleksją i dysortografią co powoduje konieczność konsultacji psychologicznej w celu prawidłowego funkcjonowania w szkole. Niemniej aby dokonać ustalenia rzeczywistych kosztów utrzymania małoletniego , należało oprzeć się na zestawieniu usprawiedliwionych potrzeb oraz kosztów związanych z utrzymaniem dziecka. Zdaniem Sądu wysokość kosztów utrzymania małoletniego powoda nie przekracza miesięcznie kwoty 2 000 zł. Zatem wydatki ponoszone na rzecz syna przez matkę winny zostać zaspokojone ze środków pochodzących z dotychczasowych kwot alimentów tj. po 600 zł miesięcznie , przy uwzględnieniu proporcjonalnego wkładu matki w ponoszeniu tych kosztów.
Należy zauważyć, iż koszty ponoszone np. na zajęcia dodatkowe czy medyczną opiekę prywatną , są skutkiem jednostronnych decyzji matki. Podobnie koszty związane z wypoczynkiem małoletniego. Matka małoletniego sama decydując się na takie wydatki uznała je za niezbędne dla dziecka. Sąd nie podziela tego stanowiska. Małoletni mógłby korzystać np. z publicznej służby zdrowia. Sąd zweryfikował również koszt wyżywania małoletniego do kwoty 600 zł miesięcznie ,koszt rozwoju kulturalnego i rozrywki do 200 zł oraz wakacje, ferie i wyjazdy do 300 zł.
Sąd wziął pod uwagę fakt , iż matka sama sprawuje opiekę nad małoletnim dostarczając mu środków utrzymania. Pozwany deklaruje chęć rozszerzenia kontaktów z dzieckiem , jednak nie może wypełniać swych obowiązków wobec syna poprzez osobiste starania z uwagi na fakt , iż kontakty z małoletnim powodem są ze strony matki w znacznym stopniu utrudniane.
Sąd po analizie materiału dowodowego nie uwzględnił powództwa wzajemnego. Zdaniem Sądu sytuacja finansowa pozwanego uległa zmianie, ale nie na tyle, aby skutkowało to uwzględnieniem powództwa wzajemnego o obniżenie alimentów. Sąd zważył, iż powód wzajemny poprzez likwidację działalności gospodarczej, został zmuszony do poszukiwania pracy. Mimo wysłanych CV do sieci sklepów związanych z jego uprzednią działalnością jak(...)czy(...)nie uzyskał pozytywnych odpowiedzi. Jedyną propozycję jaką uzyskał i ,którą przyjął to zatrudnienie w siecisklepów (...)w charakterze sprzedawcy , z miesięcznym wynagrodzeniem około 1 400 zł netto. Niezmiennie jednak na pozwanym ciąży obowiązek alimentacyjny wobec małoletniego powoda. Tym bardziej, w okolicznościach, kiedy udział powoda wzajemnego w osobistym sprawowaniu opieki nad synem jest bardzo ograniczony a małoletni pozwany wzajemny przewlekle choruje i wymaga stałej troski najbliższych oraz specjalistycznej opieki lekarskiej.
W tym miejscu należy podnieść, iż wysokość alimentów zależy nie od zarobków zobowiązanego, a od możliwości zarobkowych osoby zobowiązanej, które nie zawsze są równe osiąganym dochodom.
Z uwagi na to, iż powód wzajemny jest ojcem małoletniego dziecka, powinien czynić starania poszukiwania dodatkowych źródeł dochodu. pozwany nie może oczekiwać, iż potrzeby małoletniego dziecka z racji ograniczeń występujących po stronie pozwanego będą się proporcjonalnie zmniejszać, niejako dostosowywać do bieżącej sytuacji majątkowej powoda wzajemnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawieart. 133 § 1 k.r.o.,art. 135 k.r.o.,art. 138 k.r.o.orzekł, jak w sentencji.