Sąd Apelacyjny w Lublinie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 192/14
Data wyroku: 2014-10-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Zbigniew Makarewicz, Andrzej Kaczmarek, Elżbieta Jóźwiakowska
Słowa kluczowe: Kumulatywna Kwalifikacja Przestępstwa, Zamiar
Podstawa prawna: art. 148 § 1 k.k.

Sygn. akt II AKa 192/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 października 2014 r.
Sąd Apelacyjny w Lublinie w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący - Sędzia

SA Zbigniew Makarewicz

Sędziowie:

SA Elżbieta Jóźwiakowska
SA Andrzej Kaczmarek (sprawozdawca)

Protokolant

sekretarz sąd. Agnieszka Muszyńska

przy udziale Lidii Sobestiańczuk-Jasim prokuratora Prokuratury Okręgowej w Lublinie del. do Prokuratury Apelacyjnej w Lublinie
po rozpoznaniu w dniu 7 października 2014 r.
sprawy

A. K.
oskarżonego zart.148§1 kk,art.158§1 kk,art.193 kk,

P. S. (1)
oskarżonego zart.158§1 kk,art.193 kk,

P. M.
oskarżonego zart.158§1 kk,art.239§1 kkw zw. zart.64§1 kk
    ,S. S.oskarżonej zart.158§1 kk,art.239§1 kk,

A. T.
oskarżonej zart.158§1 kk,

E. T.
oskarżonej zart.158§1 kk
z powodu apelacji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonegoA. K.
od wyroku Sądu Okręgowego w Zamościu
z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt II K 76/13

I
uchyla w całości zaskarżony wyrok wobec oskarżonegoA. K.i sprawę tego oskarżonego przekazuje Sądowi Okręgowemu w Zamościu do ponownego rozpoznania;

II
w pozostałych częściach zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy, uznając apelację prokuratora w odniesieniu do oskarżonychP. S. (1),P. M.,S. S.,A. T.iE. T.za oczywiście bezzasadną;

III
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. adw.L. P.,B. B.,M. P.orazI. S.- Kancelarie Adwokackie wZ.- kwoty po 738 (siedemset trzydzieści osiem) zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu odwoławczym odpowiednio oskarżonymP. S. (1),P. M.,S. S.iE. T., a nadto na rzecz adw.J. W.- Kancelaria Adwokacka wZ.- kwotę 738 ( siedemset trzydzieści osiem) zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w drugiej instancji oskarżycielce posiłkowejJ. K.;

IV
ustala, że wydatki postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa.

UZASADNIENIE
A. K.oskarżony został o to, że:

I
w nocy z 3 na 4 września 2013 r. wJ., województwa(...)chcąc pozbawić życiaS. K.zadał mu cios nożem o długości ostrza około 19 centymetrów w okolice grzbietowej części ciała, w wyniku czego spowodował ranę kłutą, penetrującą na głębokość ok. 11 cm z uszkodzeniem głównego naczynia krwionośnego, co skutkowało wykrwawieniem się i zgonem pokrzywdzonego, tj. o czyn zart. 148 § 1 k.k.,

ponadtoA. K.orazP. S. (1)oskarżeni zostali o to, że:

II
w nocy 2 września 2013 r. wJ., województwa(...)działając wspólnie i w porozumieniu, z ustaloną osobą wzięli udział w pobiciuP. S. (2), w ten sposób, że uderzali pokrzywdzonego pięściami po twarzy, kopali po całym ciele powodując obrażenia ciała w postaci zasinienia okolicy oczodołu lewego, bolesności klatki piersiowej po stronie lewej, dużego obrzęku i rany wargi górnej po stronie lewej, złamania zdrowych zębów jedynki i dwójki górnej prawej oraz jedynki górnej lewej, skutkujące naruszeniem czynności narządu żucia i rozstrojem zdrowia wymienionego na okres przekraczający 7 dni oraz naraziły na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego wart. 156 § 1 k.k., tj. o czyn zart. 158 § 1 k.k.,

III
w nocy 2 września 2013 r. wJ., województwa(...)działając wspólnie i w porozumieniu z ustaloną osobą, wdarli się do domuZ. K., tj. o czyn zart. 193 k.k.,

a nadtoP. S. (1)oskarżony został o to, że:

IV
w nocy 2 września 2013 r. wJ., województwa(...)działając wspólnie i w porozumieniu z ustaloną osobą wziął udział w pobiciuZ. K., w ten sposób, że uderzał pokrzywdzonego pięściami po twarzy, dusił, kopał po całym ciele powodując obrażenia ciała w postaci wylewu krwawego w okolicy oczodołu lewego, wylewu krwawego podspojówkowego na gałce ocznej lewej, rany wargi górnej po stronie lewej skutkujące rozstrojem zdrowia wymienionego na okres nieprzekraczający 7 dni oraz naraziły na bezpośrednie niebezpieczeństwo nastąpienia skutku określonego wart. 156 § 1 k.k.lub wart. 157 § 1 k.k., tj. o czyn zart. 158 § 1 k.k.,

zaśA. K.,P. S. (1),P. M.,S. S.,A. T.,E. T.oskarżeni zostali o to, że:

V
w nocy z 3 na 4 września 2013 r. wJ., województwa(...)działając wspólnie i w porozumieniu wzięli udział w pobiciuS. K., w ten sposób, żeA. K.szarpał pokrzywdzonego za ubranie i uderzał po całym ciele,P. S. (1)uderzał po głowie,P. M.iA. T.uderzali po głowie i plecach,S. S.iE. T., u której zdolność rozpoznania czynu i kierowania swoim postępowaniem były w znacznym stopniu ograniczone, biły pokrzywdzonego po całym ciele powodując u niego obrażenia w postaci ran i licznych podbiegnięć krwawych głowy, podbiegnięcia krwawego prawego jądra skutkujące naruszeniem czynności narządów ciała pokrzywdzonego na okres nieprzekraczający 7 dni oraz naraziły na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo nastąpienia skutku określonego wart. 156 § 1 k.k.lubart. 157 § 1 k.k., tj. o czyn zart. 158 § 1 k.k., a w stosunku doE. T.o czynart. 158 § 1 k.k.w zw. zart. 31 §2 k.k.,

ponadtoP. M.orazS. S.oskarżenizostali o to, że:

VI
w nocy z 3 na 4 września 2014 r. wJ., województwa(...), działając wspólnie i w porozumieniu utrudniali postępowanie karne pomagając sprawcy zabójstwaS. A.K.uniknąć odpowiedzialności karnej, zacierając ślady popełnienia przestępstwa w ten sposób, żeS. S.umyła nóż, którym wymieniony zadał cios pokrzywdzonemu, aP. M.ukrył przedmiotowy nóż, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu od 6 kwietnia 2009 r. do 6 października 2009 r. kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Zamościu z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt VII K 500/08 za umyślne przestępstwo podobne zart. 244 k.k.w zb. zart. 178 a § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.oraz kary pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w Zamościu z dnia 21 października 2010 r., sygn. akt VII K 1165/10 za umyślne przestępstwa podobne zart. 244 k.k., którą to karę odbywał w okresie od 28 grudnia 2010 r. do 27 sierpnia 2011 r., tj. o czyn zart. 239 § 1 k.k., a w stosunku doP. M.o czyn zart. 239 § 1 k.k.w zw. zart. 64 § 1 k.k.

Sąd Okręgowy w Zamościu, wyrokiem z dnia 10 kwietnia 2014r., sygn. akt II K 76/13 oskarżonych:
A. K.uznał za winnego tego, że:
w nocy z 3 na 4 września 2013 r. wJ., województwa(...), przewidując możliwość pozbawienia życiaS. K.i godząc się na to, zadał mu jeden cios nożem o długości ostrza około 19 cm w okolicę grzbietową ciała, czym spowodował ranę kłutą penetrującą na głębokość 6-8 cm uszkadzając główne naczynie krwionośne, co skutkowało wykrwawieniem się i zgonem pokrzywdzonego, tj. czynu wyczerpującego dyspozycjęart. 148 § 1 k.k.i za to wymierzył oskarżonemu na podstawieart. 148 § 1 k.k.karę 11(jedenastu) lat pozbawienia wolności;
nadto oskarżonegoA. K.uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu II (drugiego), przy czym ustalił, że pokrzywdzonyP. S. (2)doznał również złamania zęba górnej dwójki po stronie lewej, a czyn ten wyczerpał dyspozycjęart. 158 § 1 k.k.;
oraz winnym popełnienia zarzucanego mu czynu V (piątego) wyczerpującego dyspozycjęart. 158 § 1 k.k.i przyjmując, iż czyny te stanowią ciąg przestępstw, na podstawieart. 158 § 1 k.k.w zw. zart. 91 § 1 k.k.za czyny II (drugi) i V (piąty) wymierzył mu karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności;
A. K.uznał również winnym popełnienia zarzucanego mu czynu III (trzeciego) wyczerpującego dyspozycjęart. 193 k.k.i za to na podstawieart. 193 k.k.wymierzył mu karę 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart. 85 k.k.iart. 91 § 2 k.k.orzeczone jednostkowe kary pozbawienia wolności połączył i jako karę łączną wymierzyłA. K.karę 11 (jedenastu) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;
P. S. (1)uznał za winnego popełnienia zarzucanych mu czynówII (drugiego), IV (czwartego) i V (piątego) wyczerpujących każdorazowo dyspozycjęart. 158 § 1 k.k., przy czym ustalił, że pokrzywdzony czynemIIP. S. (2)doznał również złamania zęba: górnej dwójki po stronie lewej, a czyny II (drugi), IV (czwarty) i V (piąty) stanowią ciąg przestępstw i za to na podstawieart. 158 § 1 k.k.w zw. zart. 91 § 1 k.k.za czyny II, IV i V wymierzył mu karę 1 (jednego) roku i 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności;
nadto oskarżonegoP. S. (1)uznał winnym popełnienia zarzucanego mu czynu III (trzeciego) wyczerpującego dyspozycjęart. 193 k.k.i za to na podstawieart. 193 k.k.wymierzył mu karę 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart. 85 k.k.iart. 91 § 2 k.k.orzeczone jednostkowe kary pozbawienia wolności połączył i jako karę łączną wymierzyłP. S. (1)karę 1 (jednego) roku i 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności;
P. M.uznał za winnego popełnieniazarzucanego mu czynu V (piątego) wyczerpującego dyspozycjęart. 158 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 158 § 1 k.k.wymierzył mu karę 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności;
a nadto oskarżonegoP. M.uznał winnympopełnienia zarzucanego mu czynu VI (szóstego) wyczerpującego dyspozycjęart. 239 § 1 k.k.w zw. zart. 64 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 239 § 1 k.k.wymierzył mu karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.orzeczone kary jednostkowe pozbawienia wolności połączył i jako karę łączną orzekł wobecP.
M.1 (jednego) roku pozbawienia wolności;
na podstawieart. 44 § 2 k.k.za czyn VI (szósty) orzekł przepadek dowodu rzeczowego w postaci noża z drewnianą rękojeścią oznaczonego jako ślad 22, bliżej opisanego w Wykazie Dowodów Rzeczowych Nr-I-367/13 pod poz. 22 (k. 497 i nast. akt), przechowywanego w Magazynie Dowodów Rzeczowych Sądu Okręgowego w Zamościu i wpisanego w Księdze Dowodów Rzeczowych tego Sądu pod poz. 31/13 pkt 22;
S. S.uznał za winną popełnienia zarzucanego jej czynu V (piątego) wyczerpującego dyspozycjęart. 158 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 158 § 1 k.k.wymierzył jej karę 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności;
nadtoS. S.uznał winną popełnienia zarzucanego jej czynuVI (szóstego) wyczerpującego dyspozycjęart. 239 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 239 § 1 k.k.wymierzył jej karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k.orzeczone kary jednostkowe pozbawienia wolności połączył i jako karę łączną orzekł wobecS. S.8 (osiem) miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.iart. 70 § 2 k.k.warunkowo zawiesił oskarżonej wykonanie orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności na okres4 (czterech) lat tytułem próby;
na podstawieart. 71 § 1 k.k.orzekł wobec oskarżonejS. S.grzywnę w wysokości 150 (sto pięćdziesiąt) stawek dziennych, ustalając stawkę dzienną na kwotę 10 (dziesięć) złotych;
na podstawieart. 73 § 2 k.k.oddał oskarżonąS. S.pod dozórkuratora w okresie próby.
A. T.uznał za winną popełnienia zarzucanego jej czynuV (piątego) wyczerpującego dyspozycjęart. 158 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 158 § 1 k.k.wymierzył jej karę 5 (pięciu) miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.iart. 70 § 2 k.k.warunkowo zawiesił oskarżonej wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres 3 (trzech lat tytułem próby;
na podstawieart. 71 § 1 k.k.orzekł wobec oskarżonejA. T.grzywnę w wysokości 100 (stu) stawek dziennych, ustalając stawkę dziennąna kwotę 10 (dziesięć) złotych;
na podstawieart. 73 § 2 k.k.oddał oskarżonąA. T.pod dozór kuratora w okresie próby.
E. T.uznał za winną popełnienia zarzucanego jej czynu V (piątego) wyczerpującego dyspozycjęart. 158 § 1 k.k.w zw. zart. 31 § 2 k.k.i za to na podstawieart. 158 § 1 k.k.wymierzył jej karę 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.iart. 70 § 1 pkt 1 k.k.warunkowo zawiesił oskarżonej wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności na okres 3 (trzech) lat tytułem próby;
na podstawieart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonych kar pozbawienia wolności zaliczył oskarżonym:
-A. K.okres rzeczywistego pozbawienia wolnościw postaci zatrzymania i tymczasowego aresztowania w dniach od 2 września 2013 roku do dnia 3 września 2013 roku i w okresie od dnia 4 września 2013 roku do dnia 10 kwietnia 2014 roku, przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności jest równoważny jednemu dniowi kary pozbawienia wolności;
-P. S. (1)okres rzeczywistego pozbawienia wolności w postaci zatrzymania od dnia 2 września 2013 roku do dnia 3 września 2013 roku przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności jest równoważny jednemu dniowi kary pozbawienia wolności;
-P. M.okres rzeczywistego pozbawienia wolności w postaci zatrzymania i tymczasowego aresztowania w okresie od dnia 4 września 2013 roku do dnia 22 października 2013 roku i od dnia 28 listopada 2013 roku do dnia 11 grudnia 2013 roku, przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności równoważny jednemu dniowi kary pozbawienia wolności;
na podstawieart. 63 § 1 k.k.zaliczył na poczet orzeczonych kar grzywny, oskarżonym:
-S. S.okres rzeczywistego pozbawienia wolności w postacizatrzymania i tymczasowego aresztowania w dniach od 4 września 2013 roku do dnia 17 listopada 2013 roku przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności jest równoważny dwóm stawkom dziennym grzywny i grzywnę uznaje za wykonaną w całości;
-A. T.okres rzeczywistego pozbawienia wolności w postacizatrzymania w dniach od 4 września 2013 roku do dnia 6 września 2013 roku, przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności jest równoważny dwóm stawkom dziennym grzywny i grzywnę do wysokości 6 (sześciu) stawek dziennych uznaje za wykonaną;
zasądził od Skarbu Państwa kwoty po 1697,40 (jeden tysiąc dziewięćdziesiąt siedem złotych czterdzieści groszy) zawierające podatek VAT w wysokości po 317,40 (trzysta siedemnaście złotych czterdzieści groszy) na rzecz: adw.R. R.za wykonywaną z urzędu obronę oskarżonegoA. K., adw.L. P.za wykonywaną z urzędu z obronę oskarżonegoP. S. (1), adw.B. B.za wykonywaną z urzędu obronę oskarżonegoP. M.i adw.I. S.za wykonywaną z urzędu obronę oskarżonejE. T.oraz kwotę 1328,40 (jeden tysiąc trzysta dwadzieścia osiem złotych czterdzieści groszy) zawierającą podatek VAT w kwocie 248,40 (dwieście czterdzieści osiem złotych czterdzieści groszy) na rzecz adw.M. P.za wykonywaną z urzędu obronę oskarżonejS. S.;
zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.B. C.kwotę 1033,20 (jeden tysiąc trzydzieści trzy złote dwadzieścia groszy) zawierającą podatek VAT w kwocie 193,20 (sto dziewięćdziesiąt trzy złote dwadzieścia groszy) za udzieloną z urzędu pomoc prawną oskarżycielce posiłkowejJ. K.;
zwolnił oskarżonych od ponoszenia kosztów sądowych, a wydatkami w tym zakresie obciążył Skarb Państwa.
Powyższy wyrok zaskarżony został apelacjami prokuratora i obrońcy oskarżonegoA. K..
Prokuratorzaskarżył wyrok w całości na niekorzyść oskarżonegoA. K.oraz na niekorzyść oskarżonychP. S. (1),P. M.,S. S.,A. T.iE. T.– w części dotyczącej orzeczenia o karze i zarzucił:

1
błąd w ustaleniach faktycznych, przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na jego treść, polegający na uznaniu, iż oskarżonyA. K.działał z zamiarem ewentualnym pozbawienia życiaS. K., podczas gdy właściwa ocena materiału dowodowego prowadzi do wniosku, iż działał on w zamiarze bezpośrednim pozbawienia życia pokrzywdzonego;

2
rażącą niewspółmierność kary polegającą na wymierzeniu oskarżonemuA. K.za przypisany mu czyn w pkt. I kary 11 lat pozbawienia wolności i kary łącznej za czyny z pkt. I, II, III i V w wymiarze 11 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności w sytuacji, gdy prawidłowa ocena stopnia społecznej szkodliwości czynu z pkt. I, sposób jego popełnienia, jego skutków, celów zapobiegawczych i wychowawczych kary, które ma ona osiągać w stosunku do oskarżonego oraz potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa przemawiają za orzeczeniem kary surowszej;

3
niesłuszne niezastosowanie środka karnego w postaci zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonych w sytuacji, gdy stopień winy oskarżonychA. K.,P. S. (1),P. M.,S. S.,A. T.iE. T.i społeczna szkodliwość przypisanych im czynów, cele wychowawcze kary, które ma ona osiągnąć w stosunku do oskarżonych oraz potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa, przemawiają za orzeczeniem wobec nich tego środka karnego.

We wnioskach prokurator domagał się:

1
uchylenia wyroku w części dotyczącej oskarżonegoA. K.i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu w Zamościu do ponownego rozpoznania,

2
zmiany zaskarżonego wyroku w części dotyczącej oskarżonychP.S.,P. M.,S. S.,A. T.iE.T.poprzez orzeczenie wobec nich zadośćuczynienia na rzecz pokrzywdzonych:

- odP. S. (1): 2.500 zł dlaP. S. (2), 800 zł dlaZ. K.i 1.000 zł dla matki pokrzywdzonegoS. K.–J. K.
- odP. M.,S. S.,A. T.iE. T.: po 1.000 zł dla matki pokrzywdzonegoS. K.–J. K..
Obrońca oskarżonegoA. K.zaskarżył wyrok w części dotyczącej uznania oskarżonego za winnego popełnienia czynu zart. 148 § 1 k.k.i zarzucił:

1
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonegowyroku, polegający na uznaniu oskarżonegoA. K.za winnego zabójstwaS. K., dokonanego w zamiarze ewentualnym, w sytuacji, gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przypisanie oskarżonemu winy umyślnej w zakresie zaistniałego skutku, tj. śmierci pokrzywdzonego,

2
rażącą surowość wymierzonej oskarżonemu kary jednostkowej 11 latpozbawienia wolności, jak i kary łącznej 11 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności.

Wskazując na powyższe, autor apelacji wniósł o zmianę wyroku w zaskarżonej części przez wyeliminowanie z opisu czynu, przypisanego oskarżonemu zabójstwa w zamiarze ewentualnym i uznanie, że oskarżony biorąc udział w pobiciuS. K.w miejscu, czasie oraz w sposób opisany w punkcie V części dyspozytywnej wyroku, wykraczając poza granice porozumienia z pozostałymi współsprawcami pobicia, używając niebezpiecznego narzędzia w postaci noża, nieumyślnie doprowadził do śmierci pokrzywdzonego, wyczerpując w ten sposób dyspozycjęart. 159 k.k.w zb. zart. 158 § 3 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 91 § 1 k.k., a w ślad za tym wymierzenie oskarżonemu znacznie łagodniejszej kary jednostkowej jak i kary łącznej pozbawienia wolności, na podstawieart. 158 § 3 k.k.,
ewentualnie, o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.
Sąd Apelacyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Kontrola odwoławcza zaskarżonego wyroku uzasadnia jego uchylenie,a w konsekwencji cofnięcie sprawy do stadium postępowania przed sądem pierwszej instancji nie tylko z powodu trafnego zarzutu wyartykułowanego w pkt. 1 skargi apelacyjnej prokuratora, ale również poza granicami zaskarżenia, w zakresie prawnej oceny zarzucanych oskarżonemuA. K.czynów, opisanych w pkt. pkt I i V aktu oskarżenia.
Przedwczesne natomiast byłoby ustosunkowanie się do apelacji wniesionej na korzyść oskarżonego, a to dlatego, że zaaprobowanie stanowiska prokuratora stało się wystarczające do wydania orzeczenia kasatoryjnego.
Przede wszystkim jednak podnieść należy, że sąd pierwszej instancji dość szczegółowo opisał stan faktyczny, ustalony na podstawie ujawnionego w sprawie materiału dowodowego, jednak wnioski wyprowadzone z przeprowadzonych dowodów budzić muszą uzasadnione wątpliwości, zwłaszcza w aspekcie ustalonego zamiaru, z jakim działał oskarżony zadającS. K.cios nożem w plecy, oraz przyjęcia, że zdarzenia, opisane w pkt. pkt I i V aktu oskarżenia, stanowią dwa, pozostające w zbiegu realnym, przestępstwa.
Niekwestionowany jest fakt udziału oskarżonegoA. K.w pobiciuS. K., tak samo jak i to, że w trakcie tego zdarzenia podjął on zamiar wzięcia noża i uderzenia nim atakowanego.
Faktem jest, że oskarżony, w trakcie uczestniczenia w biciuS.K., nie posiadał przy sobie noża. Nie ustalił jednak sądmeriti,że oskarżony odstąpił od dalszego bicia pokrzywdzonego, uznając zdarzenieza zakończone, a po pewnym czasie powziął zamiar zadania ciosu nożem, po który udał się do domu, przed którym rozgrywało się zdarzenie będące przedmiotem osądu w niniejszej sprawie. Ów zamiar, jak wynika z ustaleń sądu, powstał w trakcie bicia pokrzywdzonego, co musiało łączyć się z udaniem się oskarżonego po nóż, powrotem na miejsce zdarzenia i zadaniem ciosu. Bez znaczenia dla prawnokarnej oceny zachowania oskarżonego pozostaje, w ocenie Sądu Apelacyjnego w Lublinie to, czy oskarżony podjął samodzielnie decyzję o wzięciu noża, czy też uczynił to pod namową innego uczestnika pobicia, co mogłoby być oceniane w aspekcie podżegania. Istotne jest to, że nie ustalił sąd żadnych okoliczności, które pozwalałyby na stwierdzenie, że opisane w pkt. V i I zdarzenia wyczerpujące odpowiednio dyspozycjeart. 158 § 1 k.k.iart. 148 § 1 k.k.nie mogą pozostawać w kumulatywnym zbiegu w rozumieniuart. 11 § 2 k.k.Podjęte zaś, na ten temat rozważania (k. 34-35 uzasadnienia zaskarżonego wyroku)w żaden sposób nie przystają do ustaleń faktycznych sądumeriti.
Nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie sposób zaakceptować kumulatywnego zbiegu zachowań opisanych wart. 148 § 1 k.k.oraz zart. 158 § 3 k.k., co jest tak oczywiste, że nie wymaga szerszego uzasadnienia. Ze wszech miar jednak uzasadniona jest kumulatywna kwalifikacja przestępstw opisanych wart. 148 § 1 k.k.iart. 158 § 1 k.k.w sytuacjach, gdy ustalony uczestnik pobicia poweźmie, w trakcie tego zdarzenia, zamiar (choćby wynikowy) spowodowania śmierci człowieka i zamiar ten zrealizuje.
Trafnie też, w ocenie sądu odwoławczego, podniesiony został zarzutw rozumieniuart. 438 pkt 3 k.p.k., w którym zakwestionowano ocenę prawną zachowania oskarżonego realizującego znamiona zbrodni określonej wart. 148 § 1 k.k., a u podstaw afirmowanego uchybienia, które, z oczywistych powodów, mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku, legło stwierdzenie sądu pierwszej instancji, przywołane w uzasadnieniu prawnym odnoszącym się do oceny czynu opisanego, które nie zostało w żaden sposób odnotowane w ustalonym przez sąd pierwszej instancji, a opisanym we wstępnej części uzasadnienia zaskarżonego wyroku, stanie faktycznym. Stwierdzenie to rzuca zupełnie inne światło na zamiar oskarżonego, jaki mu przyświecał podczas zadawania ciosuS. K..
Ustalił sąd pierwszej instancji, że oskarżony w czasie biciaS.K.udał się do domu i zabrał z suszarki nóż, podbiegł doS. K.i wbił mu ten nóż w plecy (str. 5 uzasadnienia).
Pomijając stanowisko sądu o niecelowanym uderzeniu, które było absolutnie zamierzone, a ostrze wbiło się w plecy na głębokość 6-8 cm, sądmeritiustalił, że po zadanym ciosie oskarżony uciekł do domu, aS. K.upadł na ziemię. Nie przedstawił jednak sąd pierwszej instancji w dalszej części ustalonego stanu faktycznego zachowania oskarżonego bezpośrednio po zadanym ciosie. Dopiero w uzasadnieniu prawnym, argumentując zamiar, z jakim działał oskarżony, sąd pierwszej instancji stwierdził, że „oskarżony specjalnie udał się po nóż do domu, wrócił z nim na miejsce zdarzenia i zadał nim cios w plecy pokrzywdzonego”. Dalej sądmeritistwierdza:„...działanie miało konkretny cel – w tym przypadku osłabienie pokrzywdzonego i w ten sposób udzielenie pomocy koledze”,a następnie przedstawia stanowisko oskarżonego, że było mu obojętne, gdzie uderzy nożem, co ma świadczyć o obojętności i godzeniu się na zaistnienie każdego skutku, w tym śmiertelnego (str. 28 i 29 uzasadnienia wyroku).
Wydaje się, że powyższe rozważania sądu pierwszej instancji w żaden sposób nie przystają do afirmowanego wcześniej oświadczenia oskarżonego, które należy uznać za bezsprzecznie ustalone, chociaż zawarte w uzasadnieniu prawnym. Powiada Sąd Okręgowy w Zamościu, że o zamiarze zabójstwaS. K.zadecydowały wymienione taksatywnie okoliczności ustalone w toku procesu. Jedną z nich jest stwierdzenie, że po zadaniu ciosu oskarżony pobiegł do domu, gdzie w obecności innych osób wyrażając się wulgarnie oS. K.oświadczył, ze go zabił. To oświadczenie oskarżonego nie zostało w żaden sposób ocenione, a przecież w sposób wyraźny może wskazywać na zamiar, z jakim działał oskarżony – a więc na zamiar bezpośredni (nagły), podjęty szybko, bez zastanowienia.
Nierozważenie powyższych okoliczności w sposób jednoznacznie wykluczający istnienie innego, niż przedstawiony w zaskarżonym wyroku, zamiaru, z jakim działał oskarżony, a przede wszystkim, sprzeczności i wzajemnie wykluczające się stanowiska w omawianych kwestiach faktycznych i prawnych, uniemożliwiają wydanie, przez sąd odwoławczy, ostatecznego, czy nawet reformatoryjnego orzeczenia. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Uchylenie zaskarżonego wyroku wobec oskarżonegoA. K.w całości spowodowane zostało brakiem możliwości dokonania ustaleń faktycznych w zakresie czynów opisanych w pkt.pkt I i V, co wymagałoby ewentualnego wyłączenia jednego z czynów zart. 158 § 1 k.k.z przyjętej konstrukcji ciągu przestępstw przy wymiarze kary, a w konsekwencji wymierzenia kary za czyn opisany wpkt. IIz pozbawieniem oskarżonego praw do instancji i to zarówno w odniesieniu do kar jednostkowych, jak i łącznej.
Kontrola odwoławcza ani w granicach zaskarżenia, ani poza granicami wniesionych środków odwoławczych, nie ujawniła ani luk, ani braków w materiale dowodowym sprawy. Nie zachodzi więc konieczność udzielenia szczegółowych wytycznych co do dalszego postępowania w zakresie, w jakim Sąd Apelacyjny nie kwestionuje ustaleń sądu pierwszej instancji, tj. w odniesieniu do pozostałych zarzuconych oskarżonemu czynów, co oznacza, że po odebraniu wyjaśnień od oskarżonego będzie możliwe skorzystanie z uregulowania zawartego wart. 424 § 2 k.k.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd pierwszej instancji oceni, biorąc pod uwagę rozważania sądu odwoławczego, czy oskarżonyA. K.w odniesieniu doS. K.dopuścił się dwóch pozostających w zbiegu realnym przestępstw, czy też działania opisane w pkt. pkt I i V aktu oskarżenia należy zakwalifikować kumulatywnie ze zbiegających się przepisówart. 148 § 1 k.k.i zart. 158 § 1 k.k.w rozumieniuart. 11 § 2 k.k.Ponadto, przeanalizuje i wyjaśni kwestie ustalonego, podczas ponownego rozpoznawania sprawy, zamiaru, z jakim oskarżony realizował znamiona przestępstwa opisanego w pkt. I aktu oskarżenia.
Sporządzając zaś uzasadnienie wyroku przedstawi, w sposób uporządkowany, wyniki z narady oraz wyjaśni podstawę prawną wyroku tak, aby było możliwe udzielenie odpowiedzi na pytanie, dlaczego taki, a nie inny wyrok został wydany. Będzie też miał na uwadze stanowisko zawarte w apelacji wniesionej na korzyść oskarżonego.
Z tych wszystkich względów, Sąd Apelacyjny w Lublinie orzekł jakw wyroku.