Sąd Okręgowy w Nowym Sączu
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 596/13
Data wyroku: 2014-01-22 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Urszula Kapustka, Katarzyna Kwilosz-Babiś, Zofia Klisiewicz-sprawozdawca
Słowa kluczowe: Ograniczone Prawo Rzeczowe
Podstawa prawna: art. 145 kc

Sygn. akt III Ca 596/13

POSTANOWIENIE
Dnia 22 stycznia 2014 r.

Sąd Okręgowy w Nowym Sączu Wydział III Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:

Przewodniczący – Sędzia SO Zofia Klisiewicz - sprawozdawca
Sędzia SO Urszula Kapustka
Sędzia SO Katarzyna Kwilosz-Babiś
Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Burnagiel
po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2014 r.
na rozprawie
sprawy z wniosku:S. C.,L. P.,K. M.
przy uczestnictwie:J. C. (1),A. K.,H. C.,M. W.,J. K.,J. P.,K. J.,M. M.,E. D.,W. D. (1),M. B. (1)iM. B. (2)
o ustanowienie drogi koniecznej
na skutek apelacji uczestników:E. D.,W. D. (1),M. B. (1)iM. B. (2)
od postanowienia Sądu Rejonowego w Zakopanem
z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt I Ns 869/10

p o s t a n a w i a:

1
odrzucić apelację uczestnikaW. D. (1),

2
w uwzględnieniu apelacji uczestniczkiE. D.zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że nadać mu treść:

    „I. ustanowić na rzecz każdoczesnego właściciela dz. ewid. nr:(...), 91 położonych w obr.(...)MiastaZ., obj. Kw. nr(...)oraz na rzecz każdoczesnego właściciela dz. ewid. nr(...)położonej w obr.(...)MiastaZ.obj. Kw. nr(...)służebność przejazdu, przechodu i przegonu po dz. ewid. nr(...)obj. KW nr(...)szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym oraz cyframi; 61, 2802, 97, 62, 91, 92, 93, 110, 231, 107, 108, 37, 31, 27, 61 oraz po dz. ewid. nr(...)obr.(...)MiastaZ.obj. Kw. nr(...)szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym oraz cyframi; 107, 106, 105, 104, 2806, 231, 107 – na mapie sytuacyjnej z projektem służebności – wersja IV sporządzonej przez biegłego geodetęJ. G.l.ks. zam.(...)z dnia 14.03.2012r., zaopatrzonej klauzulą Starosty(...)nr ewid.(...),

    II. ustanowić na rzecz każdoczesnego właściciela dz. ewid. nr:(...),(...)położonych w obr.(...)MiastaZ., obj. Kw. nr(...)służebność przejazdu, przechodu i przegonu po dz. ewid. nr(...)położonej w obr.(...)MiastaZ.obj. Kw. nr(...)szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym oraz cyframi; 104, 2806, 2807, 74, 104 – na mapie sytuacyjnej z projektem służebności – wersja IV sporządzonej przez biegłego geodetęJ. G.l.ks. zam.(...)z dnia 14.03.2012r., zaopatrzonej klauzulą Starosty(...)nr ewid.(...),

    III. ustanowić na rzecz każdoczesnego właściciela dz. ewid. nr(...)położonej w obr.(...)MiastaZ., obj. Kw. nr(...)służebność przejazdu, przechodu i przegonu po dz. ewid. nr(...)obr.(...)MiastaZ.obj. Kw. nr(...)szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym oraz cyframi; 2551, 1221, 15, 61, 2802, 18, 9, 6, 4, 98, 2551 – na mapie sytuacyjnej z projektem służebności – wersja IV sporządzonej przez biegłego geodetęJ. G.l.ks. zam.(...)z dnia 14.03.2012r., zaopatrzonej klauzulą Starosty(...)nr ewid.(...),

IV. zasądzić odL. P.iK. M.solidarnie na rzeczM. B. (2)iM. B. (1)kwoty po 7 314 zł tytułem wynagrodzenia,
V. zasądzić na rzeczM. M.;
- odL. P.iK. M.solidarnie kwotę 33 066 zł,
- odA. K.,H. C.,J. C. (1)kwoty po 14 696 zł,
- odS. C.iM. W.kwoty po 11 022 zł
tytułem wynagrodzenia,
VI. zasądzić na rzeczJ. K.,J. P.iK. J.;
- odL. P.iK. M.solidarnie kwotę 5 000 zł,
- odA. K.,H. C.,J. C. (1)kwoty po 2 224 zł,
- odS. C.iM. W.kwoty po 1 667 zł
tytułem wynagrodzenia,
VII. zasądzić na rzeczL. P.iK. M.solidarnie;
- odA. K.,H. C.,J. C. (1)kwoty po 4 385 zł,
- odS. C.iM. W.kwoty po 3 289 zł
tytułem wynagrodzenia,
VIII. przyznać biegłemuW. S. (1)wynagrodzenie w kwocie 106,10 zł,
IX. zasądzić na rzecz Skarbu Państwa (Sądu Rejonowego w Zakopanem) solidarnie odA. K.,H. C.,J. C. (1),S. C.iM. W.kwotę 1 744,53 zł oraz odK. M.iL. P.solidarnie kwotę 2 122,26 zł tytułem kosztów sądowych.”,

3
w pozostałej części apelację uczestniczkiE. D.oraz w całości apelację uczestnikówM. B. (2)iM. B. (1)oddalić,

4
orzec, że wnioskodawcy i uczestnicy ponoszą koszty postępowania apelacyjnego związane ze swym udziałem w sprawie.

Sygn. akt. III Ca 596/13

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 12.02.2013 r. Sąd Rejonowy Zakopanemw sprawie z wnioskuS. C.,L. P.,K. M.przy udzialeJ. C. (1),J. K.,J. P.,K. J.,M. M.,W. D. (1),M. B. (1),M. B. (2),A. K.,H. C.,M. W.,E. D.o ustanowienie drogi koniecznej;
-ustanowił na rzecz każdoczesnego właściciela dz. ewid.nr(...)oraz(...), położonych w obr.(...)MiastaZ.– zapisanych w księdze wieczystej nr.(...)oraz na rzecz każdoczesnego właściciela dz.ewid.nr.(...)położonej w obr.(...)MiastaZ.- zapisanej w księdze wieczystej nr.(...)służebność przejazdu, przechodu, przegonu po dz. ewid. nr(...)- zapisanej w księdze wieczystej nr.(...), szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym oraz cyframi: 61,27, 31, 37, 89, 90,93 ,92, 91,62, 2802, 61, po dz. ewid. nr.(...)- zapisanej w księdze wieczystej nr.(...),szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym oraz cyframi: 90, 94, 95,96, 102, 48, 42 89, 90 na mapie sytuacyjnej z projektem służebności - wersja III sporządzonej przez biegłego geodetęJ. G.lks. zam.(...)z dnia 19.01.2012r. zaopatrzonej w klauzulę Starosty(...)nr.ewid.(...). (pkt. I sentencji),
- ustanowił na rzecz każdoczesnego właściciela dz. ewid. nr(...)oraz(...)położonych w obr.(...)MiastaZ.–zapisanych wksiędze wieczystej (...)służebność przejazdu, przechodu i przegonu po dz. ewid. nr(...)położonej w obr.(...)MiastaZ.- zapisanej w księdze wieczystej nr.(...), szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym i cyframi: 96, 2807,74, 73,102, 96 na mapie sytuacyjnej z projektem służebności - wersja III, sporządzonej przez biegłego geodetęJ. G.lks.(...)z dnia 19.01.2012r. zaopatrzonej w klauzulę Starosty(...)nr. ewid.(...)(pkt II sentencji),
-ustanowił na rzecz każdego właściciela dz. ewid. nr(...)położonej w obr.(...)MiastaZ.- a zapisanej w księdze wieczystej nr.(...)służebność przejazdu przechodu i przegonu po dz. ewid. nr(...)położonej w obr.(...)MiastaZ.szlakiem oznaczonym kolorem czerwonym oraz cyframi: 2551, 1221,15, 61, 2802, 97, 18, 9, 4, 98, 2551 na mapie sytuacyjnej z projektem służebności - wersja III, sporządzonej przez biegłego geodetęJ. G.l.ks. zam.(...)z 19.01.2012r zaopatrzonej w klauzulę Starosty(...)nr. ewid.(...), (pkt III sentencji)
-zasądził na rzeczM. B. (2)iM. B. (1)odL. P.iK. M.- na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej kwoty po 7314 zł - tytułem wynagrodzenia (pkt. IV sentencji),
-zasądził na rzeczM. M.: odL. P.iK. M.na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej kwotę 34 953 zł, odA. K.,H. C.J. C. (2)kwoty po 15 534,67 zł, odS. C.,M. W.kwoty po 11 651 zł (pkt V sentencji),
- zasądził na rzeczE.iW.małżonkówD.odL. P.iK. M.na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej kwotę 11 200 zł, odA. K.,H. C.,J. C. (2)kwoty po 4978 zł, odS. C.,M. W.kwoty po 3733 zł (pkt VI sentencji),
-zasądził na rzeczL. P.iK. M.na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej odA. K.,H. C.,J. C. (2)kwoty po 3 792 zł, odS. C.,M. W.kwoty po(...)(pkt VII sentencji),
- przyznał biegłemuW. S. (1)wynagrodzenie w kwocie 106,10 zł (pkt VIII sentencji),
-zasądził na rzecz Skarbu Państwa (Sąd Rejonowy w Zakopanem) solidarnie odS. C.,A. K.,H. C.,M. W.,J. C. (1)kwotę 1744,53 zł oraz odK. M.iL. P.na zasadzie wspólności ustawowej małżeńskiej kwotę 2 122,26zł (pkt IX sentencji).
Sąd Rejonowy ustalił że dz. ewid. nr(...)oraz(...)stanowią współwłasność wnioskodawcy w 3/18 częściach oraz uczestników:M. W.w 3/18 częściach iA. K.,H. C.,J. C. (1)w udziałach po 4/18części. Dz. ewid. nr(...)stanowi własnośćM. M., dz. ewid. nr(...)stanowi współwłasnośćW.iE.małżonkówD., dz. ewid.nr(...)stanowi własnośćL. P.iK. M., dz.ewid. nr(...)stanowi współwłasnośćJ. K.,J. P.iK. J.po 1/3 części, dz. ewid. nr(...)jest współwłasnościąM. B. (2)iM. B. (1)po 1/2 części. Dz. ewid. nr(...)obciążona jest służebnością drogi koniecznej na rzecz dz. ewid.:(...). Podał dalej Sąd że w okresie międzywojennym dz. ewid.(...)stanowiły jedną całość, której właścicielami była rodzinaS., która następnie dokonała podziału nieruchomości i sprzedawała kolejno wydzielone działki. Przejazd i dojście do wydzielonych działek oddrogi publicznej nr (...)odbywały się szlakiem biegnącym zachodnim skrajem dz. ewid.:(...). Działki władnące nie mają ustanowionej służebności, ale mimo braku prawnego uregulowania, uczestnicyD.mieli wiadomości o uzgodnieniach ich poprzedników prawnych co do przebiegu szlaku drożnego po ich działce, na co złożyli stosowne oświadczenie w 1995 roku. W oświadczeniu tym potwierdzili okoliczność, że na ichdziałce nr (...)uwzględniona zostanie droga dojazdowa dodziałki nr (...). Faktycznie takie dojazdy i dojście miało miejsce do nieruchomości władnącej dopóki działka uczestnikówD.nie została ogrodzona. Po ogrodzeniu działki przez w/w uczestników dojazd i dojście do nieruchomości władnącej odbywał się przede wszystkim przez las położony na zachód od przedmiotu sporu przy czym, przejazdy i przechody były sporadyczne ze względu na charakter użytku działek - łąki. Działki władnące nie mają dostępu do drogi publicznej, a w planie zagospodarowania przestrzennego określone zostały jako tereny rolne. Komunikacja do działek położonych „w sznurkuS.“ rozpoczyna się od drogi gminnej i biegnie z południa na północ po zachodniej części dz. ewid. nr(...)pasem gruntu o zmiennej szerokości 2,42 do 3,06 m. W tym miejscu droga jest utwardzona żwirem i ogrodzona z obu stron. Nadziałce nr (...)znajduje się budynek mieszkalny. Dalszy odcinek szlaku biegnie po zachodniej części dz. ewid.(...). Na tym odcinku szlak również jest wyżwirowany i ogrodzony od strony zachodniej. Na pozostałej częścidziałki nr (...)prowadzona jest budowa.Działka nr (...)zabudowana jest budynkiem mieszkalnym, jest ogrodzona ze wszystkich stron i jest także wybrukowana. Od strony zachodniej ogrodzenie jest wzmocnione ze względu na możliwość spływu wód powierzchniowych.Działka nr (...)zabudowana jest budynkiem mieszkalnym, a w pozostałej części porośnięta jest trawą oraz drzewami które zarażone są kornikami. Warianty drogi koniecznej przedstawił na mapie biegły sądowy geodetaJ. G., natomiast wartość wynagrodzenia wyliczył biegłyW. S. (1). Według wariantu III szlak przebiega podziałce nr (...), a według wariantu IV szlak omijadziałkę nr (...)i przebiega podziałce (...)jej północno - wschodnim narożem. W tym miejscu rosną drzewa i przeprowadzenie szlaku wg wariantu IV wymaga wycinki tych drzew. Drzewa te zarażone są kornikiem.
W tym stanie faktycznym Sąd Rejonowy uznał że ustanowienie drogi koniecznej szlakiem wg wariantu III będzie odpowiadało treściart. 145 § 2 zd.2 k.c.Wprawdzie zauważył Sąd Rejonowy że argumenty wypływające z podziału nieruchomości i zmian własnościowych nie dotycządziałki nr (...), ale ponieważ leży ona w sąsiedztwie pozostałych nieruchomości władnących, to należało ją traktować tak jak pozostałe działki władnące. Odnośnie wysokości wynagrodzenia odwołał się Sąd do treści opinii biegłegoW. S. (1). O kosztach postępowania Sąd Rejonowy orzekł na podstawieart. 520 k.p.c.

Powyższe postanowienie zaskarżyli uczestnicyE.iW. D. (1)orazM. B. (2)iM. B. (1)apelacjami.

UczestniczkaE.iW. D. (2)w apelacji zaskarżyli pkt I, V, VI,VII i wnieśli o jego zmianę w zaskarżonej części przez ustanowienie na rzecz każdoczesnych właścicieli dz. ewid. nr:(...)oraz(...)służebności przejazdu przechodu i przegonu wg wariantu IV sporządzonego przez biegłego geodetęJ. G., nadto wnieśli o stosowną zmianę w zakresie orzekania o wynagrodzeniu na rzecz właścicieli nieruchomości obciążonych oraz zasądzenie od wnioskodawców na ich rzecz kosztów postępowania apelacyjnego.
Skarżący uczestnicyD.zarzucili sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego materiału dowodowego przez ustalenie że dz. ewid.nr:(...)stanowiły jedną całość, której właścicielami była jedna rodzinaS., nadto przez ustalenie że uczestnicy posiadali wiadomości o uzgodnieniach ich poprzedników prawnych co do przebiegu szlaku drożnego po dz. ewid. nr(...), zarzucili ponadto niewłaściwe zastosowanieart. 145 § 2 zdanie 2 k.c.

UczestnicyM. B. (2)iM. B. (1)zaskarżyli postanowienie w części, w której ustalono służebność przejazdu, przechodu i przegonu przez dz. ewid. nr(...), podnosząc, że obciążenie tej działki stanie się coraz bardziej uciążliwe w sytuacji gdy po niej będzie odbywał się intensywny ruch samochodowy tak osobowy jak i dostawczy. Podnosili również że dawne zapisy o prawie przejazdu po ich działce są nieaktualne oraz, że Sąd nie uwzględnił okoliczności, iż willa usytuowana nadziałce nr (...)powstała w latach dwudziestych ubiegłego wieku oraz że drzewostan wzdłuż alei również jest z tego okresu. Wskazywali na możliwość przeprowadzenia drogi koniecznej dla działek władnących przez działkę oznaczoną nr.(...), szlakiem przebiegającym przy granicy zdziałkami nr (...). Wywodzili nadto, że dotychczasowe korzystanie w zakresie przejazdu do działek władnących ograniczało się do przewiezienia kilku wozów konnych siana, a obecnie w dobie intensywnego ruchu samochodowego, ustanowienie drogi staje się szczególnie uciążliwym.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Apelacja uczestnikaW. D. (1)podlegała odrzuceniu jako spóźniona. Uczestnik ten nie składał wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia postanowienia. Postanowienie Sądu Rejonowego zostało wydane w dniu 12.02.2013r. zaś apelacja została złożona w dniu 8.03.2013r.
Stosownie do treściart. 369 § 1 i 2 k.p.cw zw. zart.13 § 2 k.p.c.apelację wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone postanowienie w terminie dwutygodniowym od doręczenia stronie skarżącej postanowienia z uzasadnieniem, a jeżeli strona nie żądała uzasadnienia, w terminie trzytygodniowym od ogłoszenia orzeczenia.  Zgodnie z treścią w/w przepisu ustawy, termin do złożenia apelacji upłynął uczestnikowi w dniu 5.03.2013r., a zatem złożenie apelacji w dniu 8.03.2013r. nastąpiło z uchybieniem ustawowego terminu.
W związku z powyższym Sąd Okręgowy odrzucił apelację uczestnikaW. D. (1)na zasadzieart.373 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.
Odnosząc się do apelacji uczestniczkiE. D., Sąd Okręgowy uznał, że jest ona zasadna w części gdzie kwestionowała ustanowienie drogi koniecznej wg wariantu III, natomiast Sąd nie podzielił wszystkich wniosków skarżącej co do wysokości wynagrodzenia.
Zasadnie został wywiedziony zarzut naruszeniaart. 145 § 2 zdanie 2 k.c.Zgodnie z treścią w/w przepisu ustawy, jeżeli potrzeba ustanowienia drogi jest następstwem sprzedaży gruntu lub innej czynności prawnej, a między interesowanymi nie dojdzie do porozumienia, sąd zarządzi, o ile to jest możliwe, przeprowadzenie drogi przez grunty, które były przedmiotem tej czynności prawnej.
W rozpoznawanej sprawie ustalenie Sądu Rejonowego, że działki projektowane do obciążenia i działki władnące według wariantu III, stanowiły w przeszłości jedną całość - „sznurekS.”, nie znajduje uzasadnienia w treści zebranych dowodów. W szczególności nie wynika to z żadnego dokumentu. Ustalenie to Sąd oparł - jak wynika z treści uzasadnienia – na zeznaniach stron. Tymczasem wnioskodawcaS. C.oraz uczestniczkaM. W.zeznali tylko tyle, że w przeszłości działki położone w obr.(...)należały do rodzinyS.. To w żaden sposób nie oznacza, iż jedenS.był właścicielem całej nieruchomości, która następnie podzieliła się na przedmiotowe działki, zwłaszcza że na tamtym terenie nazwiskoS.jest dość powszechne. W tym miejscu należy zauważyć, że dz. ewid. nr(...)położona jest w obr.(...), a przez tą działkę także przebiega projektowana służebność i wnioskodawca wskazywał, że przez tą działkę również odbywała się komunikacja od drogi publicznej do działek władnących. Powyższe wskazuje na to, że brak było podstaw do przyjęcia, iż potrzeba ustanowienia drogi koniecznej dla dz. ewid. nr(...)oraz(...)położonej w obr.(...), była następstwem sprzedaży lub innej czynności prawnej w rozumieniuart. 145 § 2 zdanie 2 k.p.c.
Niezależnie od powyższego, przepis ten kategorycznie nie nakazuje ustanowienia służebności drogi koniecznej przez grunty, które były przedmiotem czynności prawnej.
W niniejszej sprawie proponowana przez dz. ewid.(...)służebność, w świetle opinii biegłegoW. S., protokołu oględzin przedmiotu wniosku (k. 30) zdaje się wskazywać na to, że ustanowienie służebności szlakiem według wariantu III byłoby sprzeczne z treściąart. 145§zdanie 1 i § 3 k.c.Zapewne z uwagi na ogrodzenie dz. ewid. nr(...), w szczególności podmurówkę ciągłą, służącą jako zabezpieczenie przed wodami opadowymi mogącymi spływać na teren działki siedliskowej, co wynika z opinii biegłegoW. S., wnioskodawca na oględzinach i we wniosku wskazywał szlak służebny po dz. ewid. nr(...)z pominięciem dz. ewid. nr(...). Również w końcowej części postępowania po złożeniu uzupełniającej opinii przez biegłegoW. S.wnioskodawca oraz uczestnicyH. C.,A. K.wnosili o ustanowienie służebności według wariantu IV z pominięciem dz. ewid. nr(...)(k. 215). Okoliczność tą zauważa Sąd Rejonowy, ale z uwagi na założenie (niewykazane), że działki władnące pochodzą z jednej własności z działkami obciążonymi, wybiera wariant III prowadzący przez dz. ewid. nr(...).
Stosownie do treściart. 145 § 1 zdanie 1 i § 3 k.c., wybór wariantu drogi koniecznej winien uwzględniać potrzeby nieruchomości izolowanej, nadto jak najmniejsze obciążenie gruntów, przez które droga ma prowadzić oraz interes społeczno – gospodarczy. W kontekście w/w przepisu ustawy ustanowienie służebności według wariantu III nie było zasadne.Działka ewidencyjna nr (...)od strony zachodniej, to jest tej od której należałoby usunąć ogrodzenie na murku betonowym, stanowiącym zabezpieczenie przed spływem wód opadowych, ze względu na ukształtowanie terenu, w przypadku ustanowienia drogi według wariantu III, byłaby nadmiernie obciążona w zestawieniu z obciążeniem dz. ewid. nr(...)według wariantu IV. W tym miejscu należy podkreślić, że stosownie do treści opinii biegłegoW. S., w narożniku dz. ewid. nr(...)rosły cztery drzewa zarażone kornikiem, które powinny być wycięte. Na rozprawie apelacyjnej podano, że drzewa te zostały już usunięte (k. 284/2). Przebieg służebności po dz. ewid. nr(...)zajmuje niewielką powierzchnię, tj. 25 m(

    2)i przebiega skrajem działki z dala od budynku mieszkalnego. Powyższe wskazuje na to, że zestawienie obciążenia dz. ewid. nr(...)z obciążeniem dz. ewid. nr(...)przemawia za wyborem wariantu IV, bowiem ten nie będzie stanowił szczególnego obciążenia dz. ewid. nr(...). Oczywiście każde ustanowienie drogi przez cudzy grunt jest obciążeniem dla właściciela, ale rekompensatą za to obciążenie jest wynagrodzenie. Istotne jest, by to obciążenie było jak najmniejsze, a jak już wyżej podano, przebieg służebności po tej działce nie będzie przeszkadzał w jej prawidłowym zagospodarowaniu.
Z tych przyczyn Sąd Okręgowy uznał, że zaskarżone postanowienie co do przebiegu służebności należało zmienić i wybrać wariant IV zamiast III.
Zmieniając zaskarżone postanowienie w części dotyczącej przebiegu służebności, Sąd Okręgowy zmienił także orzeczenie Sądu I instancji w części dotyczącej wynagrodzenia za jej ustanowienie. Zmianie uległo wynagrodzenie na rzecz uczestnikaM. M.– właściciela dz. ewid. nr(...)(pkt 2 – V) z uwagi na mniejszy zakres obciążenia tej działki w stosunku do wariantu III oraz na rzecz właścicieli dz. ewid. nr(...)z uwagi na większy zakres obciążenia tej działki w stosunku do wariantu III (pkt 2 - VII), nadto Sąd zasądził wynagrodzenie na rzecz współwłaścicieli dz. ewid. nr(...)w miejsce wynagrodzenia zasądzonego na rzecz współwłaścicieli dz. ewid. nr(...), według stawek wyliczonych przez biegłegoW. S.. Opinia ta nie była kwestionowana przez którąkolwiek ze stron. Według opinii biegłegoW. S.(k. 163) wynagrodzenie za ustanowienie służebności po dz. ewid. nr(...)winno wynosić 5 000 zł od właścicieli jednej nieruchomości władnącej (k. 159). Z uwagi na to, że dz. ewid. nr(...)została obciążona służebnością na rzecz trzech nieruchomości, ich współwłaściciele zostali obciążeni wynagrodzeniem w łącznej kwocie 15 000 zł, stosownie do wielkości udziałów we współwłasności nieruchomości władnących – pkt 2 – VI.
Mając na względzie powyższe, Sąd nie uwzględnił wszystkich wniosków apelującejE. D.co do wysokości wynagrodzenia należnego właścicielom nieruchomości obciążonych.
Z tego też względu Sąd Okręgowy nie uwzględnił wnioskuE. D.o zasądzenie kosztów postępowania apelacyjnego, a ponadto w niniejszej sprawie nie zachodziły podstawy do odstąpienia od zasady wyrażonej w treściart. 520 § 1 k.p.c.

Odnosząc się do apelacji uczestnikówM. B. (2)iM. B. (1)stwierdzić należy, ze jest ona niezasadna.
Przede wszystkim należy zauważyć, że przez dz. ewid. nr(...)własności w/w apelujących ustanowiona jest już służebność na rzecz dz. ewid. nr(...), a zatem zaskarżone orzeczenie nie dotyczyło obciążania służebnością dz. ewid. nr(...)na rzecz dz. ewid. nr(...). Zaskarżone orzeczenie dotyczyło obciążenia dz. ewid. nr(...)służebnością tylko na rzecz dz. ewid. nr(...)współwłasnościL. P.iK. M.. Nie można zatem zgodzić się z zarzutami apelujących, iż ustanowienie służebności na rzecz tej jednej działki spowoduje wielokrotnie większe obciążenie. Jak wynika z treści dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, dz. ewid. nr(...)jest prawnie obciążona na rzecz dz. ewid. nr(...), a nade wszystko w terenie stanowi urządzoną drogę żwirową, odgrodzoną od części działki zabudowanej trwałym ogrodzeniem i przejazdy przez nią nie stanowią bezpośredniej ingerencji w budynek znajdujący się na dz. ewid. nr(...), ani też nie stanowią przeszkody w dowolnym zagospodarowaniu dz. ewid. nr(...). Ten pas gruntu jest trwale wyłączony z wyłącznego korzystania jego właścicieli z uwagi na służebności jak wyżej. Nie byłoby zatem celowe, by na rzecz dz. ewid. nr(...)obciążać inne działki służebnością. Podkreślenia wymaga również okoliczność, że apelujący uczestnicy nie mieszkają na stałe na dz. ewid. nr(...), a zatem immisje związane z przejazdami, bezpośrednio na nich nie oddziaływają. Okoliczność, iż wzdłuż służebnego szlaku rosną drzewa nie stoi na przeszkodzie ustanowieniu służebności drogi koniecznej. Zjawisko, że wzdłuż dróg rosną drzewa jest dość powszechne w Polsce.
Reasumując, Sąd Okręgowy uznał, iż ustanowienie służebności drogi koniecznej po dz. ewid. nr(...)nie narusza treściart. 145 k.c.i w tym zakresie je zaakceptował, oddalając apelację uczestnikówM. B. (2)iM. B. (1)w całości.
Sąd Okręgowy orzekł na zasadzieart. 386 § 1 k.p.c.,art. 385 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c., zaś o kosztach postępowania apelacyjnego orzekł na podstawieart. 520 § 1 k.p.c., uznając że w sprawie brak podstaw do odstąpienia od zasady w nim wyrażonej.

(...)
(...)