Sąd Rejonowy w Olsztynie
VII Wydział Karny
Sygnatura akt: VII K 768/14
Data wyroku: 2014-11-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Katarzyna Kruszewska-Sobczyk
Słowa kluczowe: Nieumyślność
Podstawa prawna: art. 116 ust.1i4 ustawy o prawie autorskim pracach pokrewnych
Teza: skazano za nieumyślne bezprawne rozpowszechnianie cudzego utworu

Sygn. akt VII K 768/14

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 26 listopada 2014r.
Sąd Rejonowy w Olsztynie w VII Wydziale Karnym w składzie:
Przewodniczący: SSR Katarzyna Kruszewska-Sobczyk
przy udziale Asesora Prokuratury RejonowejA. W.
po rozpoznaniu w dniu 13 października 2014r., 19 listopada 2014r.
sprawyD. Ś. (1)
urodz. (...)wO., synaZ.iT.z d.Z.
oskarżonego o to, że:
w okresie od dnia 28.08.2011r. do dnia 14.06.2012r. wO.naul. (...)woj.(...)- (...)za pośrednictwem sieci Internet i posiadanego na portalu(...)

konta o nazwie(...)działając nieumyślnie bezprawnie rozpowszechniał, cudzy utwór w postaci materiałów do nauki języka włoskiego„.D.[libro1].doc” powodując straty w kwocie co najmniej 59 zł na szkodę(...)z/s wC.

tj. o czyn zart. 116 ust. 1 i 4 Ustawy z dnia 4 lutego 1994r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych
orzeka

I
na podstawieart.66§1i §2 kkorazart.67§1 kkpostępowanie karne w stosunku doD. Ś. (1)warunkowo umarza na okres 2 (dwóch) lat - tytułem próby, z tym ustaleniem, iż wartość strat na szkodę(...)z/s wC.wynosiła 3500 zł,

II
na podstawieart. 67§3 kkzobowiązujeD. Ś. (1)do naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz(...)z/s wC.kwoty 3500 (trzy tysiące pięćset) złotych w terminie 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy od uprawomocnienia się wyroku,

III
na podstawieart. 624§1 kpkzwalnia oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w całości.

Sygn. akt VII K 768/14

UZASADNIENIE

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
D. Ś. (1)zamieszkuje wO.przyul. (...). Wymieniony w mieszkaniu tym posiadał komputermarki A.model(...), mając założone konto internetowe o nazwie„.na portalu www.(...)
Użytkując przedmiotowe kontoD. Ś. (1)pobrał od innego użytkownika plik, który zawierał materiały do nauki języka włoskiego„.D.[libro1].doc”, do których prawa wydawnicze posiada(...)z siedzibą wC..
D. Ś. (2)nie zamierzał rozpowszechniać przedmiotowego pliku, a jedynie chciał mieć go do własnego użytku, do nauki języka włoskiego, na który kiedyś uczęszczał. Z uwagi jednak na to, iż plik na koncie wymienionego nie został zabezpieczony hasłem, gdy skorzystał on z funkcji „zachomikuj plik”, jaką udostępniał przedmiotowy portal, w okresie od 28 sierpnia 2011r. do 14 czerwca 2012r. doszło do jego rozpowszechnienia dla innych użytkowników portalu, przy czym brak możliwości ustalenia ilu z nich pobrało z kontaD. Ś. (1)przedmiotowe materiały do nauki języka włoskiego.
(dowód: zeznaniaZ. K.k: 119v, 8v-10, protokół przeszukania k: 25-27, protokół oględzin k: 28-29, kserokopie scanów k: 3-5, wyjaśnieniaD. Ś. (1)k:104-104v, 50, 62).
Oskarżony

D. Ś. (1)
w toku prowadzonego postępowania przygotowawczego przyznał się do popełnienia zarzuconego mu czynu w części. Wyjaśnił, iż przyznaje się do tego, że plik o którym mowa w zarzucie był obecny na jego koncie„.na portalu(...). Nie wprowadzał go jednak w ogólny obieg, a znalazł się on tam dzięki funkcji jaką udostępnia portal pod nazwą „zachomikuj plik”. On ten plik „zachomikował”- skopiował od innego użytkownika w celu nauki języka włoskiego, gdyż na taki język wcześniej uczęszczał i chciał mieć go dla własnego użytku do nauki. Plik u tego użytkownika od którego kopiował nie był oznaczony w tamtym czasie jako plik o prawach autorskich. Znajdował się on w folderze z materiałami do nauki języka włoskiego i nie był w stanie sprawdzić wszystkich plików czy posiadają prawa autorskie. Plik na jego koncie nie był zabezpieczony hasłem i z tego powodu nieumyślnie został rozpowszechniony.
W kolejnych wyjaśnieniach podał, iż zarzut opiera się na skanie z dnia 14 czerwca 2012r., gdy plik nie był zablokowany, ale nie jest powiedziane, czy nie był zablokowany przed i po zrobieniu skanu. Jest również możliwe, że to osoba trzecia dodała przedmiotowy plik do jego konta bez jego wiedzy i zgody. Nie pamięta, czy miał odznaczoną opcję umożliwiającą dodawanie plików przez osoby trzecie, gdyż nie był w tamtym czasie zbyt dobrze zorientowany w funkcjonowaniu tego portalu. Nie jest teraz w stanie podać, czy plik obecny na jego koncie znalazł się tam dzięki jego działaniom, czy przyczyniły się do tego osoby trzecie. Wniósł też o warunkowe umorzenie postępowania wskazując, iż jest osobą niekaraną, a okoliczności popełnionego czynu wyjaśnił jak umiał najlepiej.
W czasie rozprawy oskarżony przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu. Wyjaśnił, iż założył konto na www.(...)o nazwie„.zakładając foldery do nauki języków obcych, w tym do języka włoskiego. Na jego koncie pośród wielu tysięcy plików znajdował się też plik o nazwie(...), co stwierdził po zarekwirowaniu komputera przez Policję. Nie zamieszczał plików znajdujących się na jego komputerze na jakimkolwiek portalu. Wskazany wyżej plik był na jego koncie, nie sprawdzał jednak co się pod nim kryje, nie jest pewien, czy rzeczywiście była to pełna książka. Wskazał też, iż nie zgadza się z kwotą 3500 zł, którą wskazał pokrzywdzony jako wartość wyrządzonej szkody.
(wyjaśnienia oskarżonego k: 50, 62, 104-104v).

Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu wyjaśnienia oskarżonego, w których przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu zasługiwały na wiarę. Oskarżony nie kwestionował, iż przedmiotowy plik znalazł się na jego koncie, podkreślając jednak, iż nie zamierzał go rozpowszechniać, a z jego wyjaśnień wynikało, iż do rozpowszechnienia tego doszło nieumyślnie, na skutek skorzystania z funkcji „chomikowania” pliku jaką udostępniał przedmiotowy portal.
Wyjaśnienia te były spójne, logiczne i w ocenie Sądu zasługiwały na wiarę, wskazać też należy, iż podnoszone przez oskarżonego okoliczności dotyczące nieumyślnego rozpowszechnienia przedmiotowych materiałów do nauki języka włoskiego nie pozostawały w sprzeczności z treścią zarzucanego mu czynu, wymieniony stanął bowiem pod zarzutem popełnienia czynu zart. 116 ust. 1 i 4 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, który dotyczy właśnie sytuacji, gdy osoba, która bez uprawnienia rozpowszechnia cudzy utwór działa nieumyślnie.
W ocenie Sądu na wiarę zasługiwały również zeznaniaZ. K.- właściciela(...), który podał, iż podczas przeglądania materiałów na portalu(...)znalazł kompletne materiały do nauki języków obcych –włoskiego i niemieckiego, w postaci podręczników i nagrań płyt CD, które nie były zabezpieczone, były ogólnie dostępne, do których jako właściciel(...)posiada wyłączne prawa autorskie, odnośnie wydawania i rozpowszechniania podręczników do nauki języka włoskiego(...)i(...). Wskazał, iż w związku z powyższym naruszeniem jego praw autorskich poniósł straty w wysokości 3500 zł za podręcznik i 1500 zł za płytę, co wynika z naruszenia licencji do rozpowszechniania tych materiałów.
Zeznania te są spójne, logiczne, korespondują z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, tak, iż w ocenie Sądu brak podstaw do kwestionowania ich wiarygodności.
W sprawie sporządzona została również opinia biegłego z zakresu informatyki, która jednak nie przyczyniła się do ustalenia stanu faktycznego sprawy, albowiem biegły po przeprowadzeniu badań komputera oskarżonego wskazał m.in., iż na dysku nie ujawniono dokumentów tekstowych zawierających w nazwie zwrot(...)lub innych mogących stanowić podręcznik do nauki języka włoskiego, zaś w logach przeglądarek internetowych nie ujawniono informacji wskazujących, aby użytkownik komputera odwiedzał strony serwisu(...), stwierdzono jedynie, iż użytkownik komputera w serwisie(...)używał nicka„.ujawniono też katalog oprogramowania wspomagającego korzystania z serwisu(...).
Mając jednak na uwadze całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w postaci wyjaśnień samego oskarżonego, Sąd uznał, iż materiał ten daje pełne podstawy do przyjęcia, iż oskarżony dopuścił się zarzucanego mu czynu, a wina jego nie budzi wątpliwości.
Z materiału tego wynika, iż w okresie od 28 sierpnia 2011r. do 14 czerwca 2012r. wO.naul. (...)tj. w miejscu zamieszkania oskarżonego, gdzie korzystał on z komputera,D. Ś. (1)za pośrednictwem sieci Internet i posiadanego na portaluwww.(...)konta o nazwie„.działając nieumyślnie bezprawnie rozpowszechniał cudzy utwór w postaci materiałów do nauki języka włoskiego, albowiem nie uzyskał on pisemnej zgody właściciela praw autorskich i nie uiścił opłaty w związku z rozpowszechnianiem tego utworu, działając na szkodę(...)w siedzibą wC., który posiadał prawa autorskie do przedmiotowych materiałów, wyczerpując tym dyspozycjęart. 116 ust. 1 i 4 Ustawy z dnia 4 lutego 1994r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych.
Wskazać przy tym należy, iż jakkolwiek oskarżony podnosił, iż jego zamiarem nie było rozpowszechnienie przedmiotowego utworu, a doszło do tego jedynie na skutek skorzystania przez niego z funkcji „zachomikuj” plik, jednakże należy mieć na uwadze, iż posiadając konto na przedmiotowym portalu i pobierając pliki w tak znacznej ilości, jak wynikało to z wyjaśnień oskarżonego, wymieniony jak każdy użytkownik o przeciętnej wiedzy i doświadczeniu życiowym powinien zapoznać się z należytą starannością z poszczególnymi funkcjami dostępnymi na tym portalu i możliwymi konsekwencjami ich użycia.
Jednocześnie Sąd przyjął, iż wysokość szkody doznanej przez pokrzywdzonego wynosiła 3500 zł mając tu na uwadze zeznaniaZ. K., który podał, iż kwota ta wynika z licencji na rozpowszechnianie. Przedmiotowy podręcznik był to bowiem materiał dla szkół językowych, uczących w oparciu o niego. Ze szkołami podpisuje się umowę licencyjną i tylko na podstawie tej licencji można to rozpowszechniać i tam jest wpisana kwota 3500 zł, która to kwota jest oficjalnie obowiązująca i figuruje na ich stronie internetowej.
Mając zatem powyższe na uwadze, jak również to, iż oskarżony jakkolwiek w sposób nieumyślny, jednak doprowadził do rozpowszechnienia utworu z naruszeniem praw autorskich pokrzywdzonego, Sąd opierając się na zeznaniachZ. K.przyjął, iż wartość szkody(...)wC.wynosiła 3500 zł.
Jednocześnie Sąd uznał, iż w sprawie zachodziły podstawy do warunkowego umorzenia postępowania wobec oskarżonego.
Charakter przedmiotowego czynu i okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, w swoich wyjaśnieniach oskarżony opisał bowiem w sposób dokładny i szczegółowy jak doszło do rozpowszechnienia przedmiotowych materiałów do języka włoskiego, które to wyjaśnienia w ocenie Sądu zasługiwały na wiarę jako spójne i logiczne, za wiarygodnością których przemawiały też wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego.
W ocenie Sądu zarówno stopień zawinienia oskarżonego, jak i stopień społecznej szkodliwości czynu, którego się dopuścił nie są znaczne. Oskarżony nie był karany sądownie, prowadzi ustabilizowany tryb życia. Czyn, którego się dopuścił należy do przestępstw nieumyślnych. Również postawa oskarżonego po popełnieniu przedmiotowego czynu, gdy w żaden sposób nie starał się on utrudniać prowadzonego postępowania, starając się wyjaśnić jak doszło do jego popełnienia, w ocenie Sądu uzasadniają przyjęcie, iż wymieniony w przyszłości nie popadnie w ponowny konflikt z prawem, przemawiając za warunkowym umorzeniem prowadzonego postępowania.
Czyn zarzucany oskarżonemu zagrożony jest karą grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku,a zatem spełnione są tu ustawowe przesłanki do warunkowego umorzenia postępowania, którego zgodnie zart. 66§2 kknie stosuje się do sprawcy przestępstwa zagrożonego karą przekraczającą 3 lata pozbawienia wolności.
Mając zatem na uwadze całokształt podniesionych wyżej okoliczności w ocenie Sądu zasadnym wydaje się warunkowe umorzenie postępowania wobec wymienionego. Zarówno stopień zawinienia, jak i stopień społecznej szkodliwości czynu nie są znaczne, jego okoliczności nie budzą wątpliwości, zaś postawa oskarżonego, jego warunki i właściwości osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przyjęcie, iż pomimo warunkowego umorzenia postępowania będzie on w przyszłości przestrzegać porządku prawnego, w związku z czym w oparciu o przepisart. 66§1 i 2 kk,art. 67§1 kkSąd warunkowo umorzył postępowanie wobec oskarżonego na okres 2 lat tytułem próby.
Ponadto Sąd zobowiązał oskarżonego na podstawieart. 67§3 kkdo naprawienia szkody poprzez zapłatę na rzecz(...)z/s wC.kwoty 3500 zł w terminie 1 roku i 6 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku, uznając, iż z uwagi na trudną sytuację materialną oskarżonego, który obecnie nie pracuje, pozostając na utrzymaniu rodziny, wyznaczony okres pozwoli mu na zgromadzenie środków potrzebnych na zapłatę wskazanej wyżej kwoty.
Mając powyższe na uwadze, z uwagi na trudną sytuację materialną oskarżonego, Sąd zwolnił go też od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych w całości.