Sąd Apelacyjny w Katowicach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKz 505/14
Data wyroku: 2014-08-13 00:00:00
Typ orzeczenia: REGULATION, DECISION, REASON
Sędziowie: Iwona Hyła, Michał Marzec, Sędzia Bożena Summer – Brason

Sygn. akt II AKz 505/14

POSTANOWIENIE
Dnia 13 sierpnia 2014 roku
Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący-Sędzia: SA Bożena Summer – Brason (spr.)
Sędziowie: SA Michał Marzec
SA Iwona Hyła
Protokolant: Magdalena Bauer
przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej Tomasza Janeczka
po rozpoznaniu w sprawieP. M.(M.)
oskarżonej o popełnienie przestępstwa zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.iart. 156 § 1 pkt 2 k.k.przy zast.art. 11 § 2 k.k.i inne
zażalenia obrońcy oskarżonej
na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach
z dnia 22 lipca 2014 roku, sygn. akt XXI K 122/14
w przedmiocie określenia czasu trwania aresztu tymczasowego
na podstawieart. 437 § 1 i § 2 k.p.k.

p o s t a n a w i a:

1
zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że wyeliminować z podstawy prawnej przedłużenia stosowania tymczasowego aresztowania wobec oskarżonejP. M.przepisart. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.;

2
w pozostałym zakresie zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy.

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 22 lipca 2014 roku, sygn. akt XXI K 122/14, Sąd Okręgowy w Katowicach utrzymał w mocy stosowanie środka zapobiegawczegow postaci tymczasowego aresztowania, zastosowanego postanowieniem Sądu Rejonowego w Tychach z dnia 2 sierpnia 2013 roku o sygn. akt II Kp 244/13i przedłużył jego stosowanie na dalszy okres do dnia 31 października 2014 roku.
Zażalenie na opisane powyżej postanowienie złożył obrońca oskarżonej, zarzucając mu naruszenie przepisu:

⚫

art. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.poprzez uznanie, że w sprawie istnieje obawa, że oskarżona w bezprawny sposób będzie utrudniała tok postępowania przygotowawczego, zwłaszcza, iż złożyła ona w niniejszym postępowaniu wyczerpujące wyjaśnienia i przyznała się do spowodowania obrażeń ciałau swojej małoletniej córkiZ. M.,

art. 258 § 2 k.p.k.poprzez błędne uznanie, iż z uwagi na grożącą oskarżonej surową karę będzie ona starała się w sposób bezprawny wpływać na tok postępowania,

a z daleko idącej ostrożności procesowej skarżący nadto zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenieart. 257 § 1 k.p.k.poprzez naruszenie zasady minimalizmu środków zapobiegawczych, będącej negatywną przesłanka stosowanie tymczasowego aresztowania i zastosowanie tego najsurowszego środka w sytuacji, gdy inne środki zapobiegawcze byłyby wystarczające.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o:

⚫

uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości,

a z daleko idącej ostrożności procesowej o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie wobec oskarżonejP. M.środka zapobiegawczego o charakterze nieizolacyjnym.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenie obrońcy oskarżonej okazało się o tyle zasadne, iż doprowadziło do eliminacji z podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia przesłanki szczególnej tymczasowego aresztowania określonej w treściart. 258 § 1 pkt 2 k.p.k.Z obawą matactwa w rozumieniu przywołanego przepisu mamy do czynienia bowiem jedyniew sytuacji, gdy jest ona uzasadniona konkretnymi okolicznościami, a przede wszystkim wcześniejszymi zachowaniami podejrzanego (oskarżonego) podjętymiw celu utrudniania toczącego się postępowania, bądź też w przypadku zarzucanie mu działania w zorganizowanej grupie przestępczej. Na kanwie niniejszej sprawy żadnaz powyższych okoliczności nie zaistniała, zatem zaszła konieczność dokonania stosownej korekty zaskarżonego rozstrzygnięcia. Natomiast w pozostałym zakresie zaskarżone postanowienie należało utrzymać w mocy.
Przede wszystkim stwierdzić należy, że w rozpatrywanej sprawie nadal zachodzi przesłanka zart. 249 § 1 k.p.k., za którą przemawiają przywołanew uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia dowody, a istnienie której to przesłanki ogólnej nie jest bezpośrednio kwestionowane przez skarżącego. W tej sytuacji zbędnym jest powtarzanie argumentacji przywołanej przez Sąd Okręgowyw zaskarżonym orzeczeniu, którą tut. Sąd ocenia jak prawidłową.
Co do zarzutu obrazy przepisuart. 258 § 2 k.p.k.to skonstatować należy, iż nie jest on zasadny. Sąd I instancji w motywach swego postanowienia przywołał argument o grożącej oskarżonejP. M.surowej karze, zaś Sąd odwoławczy takie stanowisko aprobuje. Ta szczególna przesłanka stosowania izolacyjnego środka zapobiegawczego wynika nie tylko z faktu, że oskarżona stanęła pod zarzutem popełnienia zbrodni zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.iart. 156 § 1 pkt 2 k.k.przy zast.art. 11 § 2 k.k., zagrożonej karą pozbawienia wolności na czas nie krótszy od 8 lat, karą 25 lat pozbawienia wolności albo karą dożywotniego pozbawienia wolności, ale także z wysokiego stopnia społecznej szkodliwości tego czynu orazz faktu naruszenia dobra prawnego, które podlega szczególnej ochronie prawnej, tj. zdrowie małoletniej córki oskarżonej. Wskazać jeszcze należy, że zgodniez aktualnym orzecznictwem zagrożenie surową karą, o czym mowa wart. 258 § 2 k.p.k.jest samoistną, wystarczającą przesłanką do stosowania wskazanego środka zapobiegawczego (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 12 grudnia 2007 r., sygn. akt II AKz 648/07, KZS 2008/2/42).
Skarżący nie ma również racji, że po stronie oskarżonej nie występuje obawa matactwa, z tym, że przesłanka ta, na kanwie niniejszej sprawy, nie wynika zart. 258 § 1 pkt 2 k.p.k., ale opiera się na założeniu, że oskarżona może podejmować próby zakłócenia prawidłowego toku postępowania, gdy spodziewa się orzeczenia względem siebie surowej kary, przy czym przesłanka ta nie wymaga wykazywania, że zachodzą inne szczególne okoliczności uzasadniające obawę, iż będzie utrudniać postępowanie (por. post. SN z dnia 12 marca 2009 roku, sygn. WZ 15/09). Ustaliwszy zatem istnienie podstawy domniemania prawnego wprowadzonego przez ustawodawcęw treściart. 258 § 2 k.p.k., w postaci realnego zagrożenia surową karą, uzasadnionym staje się przyjęcie wynikających z owego domniemania konsekwencji, mającej postać uzasadnionej obawy podejmowania przez oskarżonego działań zmierzających do destabilizacji postępowania. To z kolei wymusza w badanej sprawie konieczność podjęcia działań zmierzających do zabezpieczenia prawidłowego toku postępowaniaw formie zastosowania tymczasowego aresztowania. Stąd też nieodzownym jest stosowanie wobec oskarżonej środka zapobiegawczego o charakterze izolacyjnym,a sięganie na obecnym etapie postępowania po łagodniejsze środki zapobiegawcze, wiążące się z pozostawaniem oskarżonej na wolności nie byłoby wystarczające. Co więc, wskazać należy skarżącemu, że zakończenie postępowania przygotowawczegoi przesłanie sprawy z aktem oskarżenia do sądu nie oznacza, że oskarżona przebywająca na wolności nie będzie podejmowała żadnych działań utrudniających prawidłowy tok postępowania. Jak uczy praktyka sądowa i dotychczasowe orzecznictwo obawa matactwa może dotyczyć osób już przesłuchanych czy dowodów już utrwalonych, bowiem zdarzają się, wcale nierzadko, przypadki tzw. zmiany zeznań przez świadków. Stąd też nieodzownym jest stosowanie wobec oskarżonej tymczasowego aresztowania, a sięganie na obecnym etapie postępowania po łagodniejsze środki zapobiegawcze, wiążące się z pozostawaniem oskarżonej na wolności nie byłoby wystarczające. Właśnie w takim znaczeniu - bo wynika to z treści uzasadnienia - Sąd orzekający w pierwszej instancji okoliczności te przyjął, a zatem w świetle powyższych wywodów w pełni zasadne było uznanie, że po stronie oskarżonej zachodzi obawa matactwa.
Mając w polu widzenia przytoczone uwarunkowania przedmiotowej sprawy uprawnionym jest wniosek, iż jedynie dalsze stosowanie wobec oskarżonej środka zapobiegawczego o charakterze izolacyjnym w pełni zabezpieczy prawidłowy tok postępowania, zaś inny środek zapobiegawczy aktualnie nie spełniłby swej roli.W takim zaś stanie rzeczy za bezpodstawny należy uznać zarzut obrońcy oskarżonej, dotyczący nieuzasadnionego nie zastosowaniaart. 257 § 1 k.p.k.
Wobec powyższego, nie znajdując powodów do zmiany, bądź uchylenia zaskarżonego postanowienia, jak również szczególnych okoliczności, o jakich mowa wart. 259 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.k., które nakazywałyby odstąpienie od stosowaniaw niniejszej sprawie tymczasowego aresztowania, orzeczono jak w części dyspozytywnej.

ZARZĄDZENIE
- odpis postanowienia doręczyć oskarżonej z pouczeniem o jego prawomocności i jej obrońcy,
- zwrócić akta sprawy.
Katowice, dnia 13 sierpnia 2014 roku.