Sąd Apelacyjny w Katowicach
V Wydział Cywilny
Sygnatura akt: V S 31/14
Data wyroku: 2014-02-19 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Jadwiga Galas, Anna Tabak, Iwona Wilk
Słowa kluczowe: Skarga Na Przewlekłość
Podstawa prawna: art. 12 ust. 1 ust. z 17.06.2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

Sygn. akt V S 31/14

POSTANOWIENIE
Dnia 19 lutego 2014 r.

Sąd Apelacyjny w Katowicach V Wydział Cywilny
w składzie następującym :
Przewodniczący SSA Iwona Wilk
Sędziowie SA Jadwiga Galas
SA Anna Tabak (spr.)
po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. w Katowicach
na posiedzeniu niejawnym
sprawy ze skargJ. J.
przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Okręgowego w(...)
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - zawisłej przed Sądem Okręgowym w(...), pod sygn. akt I C 273/13
p o s t a n a w i a :

oddalić skargi.

Sygn. akt V S 31/14

UZASADNIENIE
W pismach z dnia 16 listopada 2013 r. oraz z dnia 4 grudnia 2013 r.J. J.złożył skargę na przewlekłość postępowania, toczącego się przed Sądem Okręgowym w(...), pod sygn. akt I C 273/13, domagając się stwierdzenia przewlekłości tegoż postępowania oraz zasądzenia kwoty 20.000 zł tytułem zadośćuczynienia.
W uzasadnieniu skarg wskazał, iż w sierpniu 2013 oraz w lipcu 2013 roku złożył pozew, zaś po uzupełnieniu (na wezwanie Sądu) jego braków formalnych, tj. w dniu 23 października 2013 r. Sąd Okręgowy wydał orzeczenie, które to powód zaskarżył. Zdaniem skarżącego, nieuzasadniona zwłoka w rozpoznaniu sprawy zaszła w okresie od 15 września do 16 grudnia 2013 r., a polegała na opieszałym wezwaniu go do usunięcia braków formalnych pozwu i wydaniu orzeczenia podlegającego zaskarżeniu. Przyczyniło się to - w opinii skarżącego – do zbędnego przedłużenia postępowania i nieuzasadnionego mnożenia kosztów oraz naraziło go na straty finansowe i zdrowotne.
Prezes Sądu Okręgowego w(...), w odpowiedzi na skargi wniósł o ich oddalenie, jako bezzasadnych. Przytaczając chronologię czynności podejmowanych w sprawie I C 273/13 stwierdził, że były one podejmowane bez zbędnej zwłoki, a Sąd nie stosował względem powoda obstrukcji i nie generował zbędnych kosztów przy rozpoznawaniu sprawy.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.
Przedmiotem postępowania wywołanego skargą na przewlekłość postępowania zgodnie zustawą z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki. (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.), zwaną dalej w skrócie:ustawą, jest badanie podniesionego przez składającego skargę zarzutu, że doszło do naruszenia przysługującego mu prawa do sądu poprzez przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie. Za przewlekłość postępowania uważa się, że są to wszystkie te sytuacje, w których pomimo realnych możliwości sprawnego prowadzenia postępowania, postępowanie to (na skutek nieuprawnionych działań lub zaniechań sądu) „przewleka się” - a stan ten utrzymuje się przez pewien okres czasu (trwa).
Dla stwierdzenia czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy zgodnie z treścią art. 2 ust. 2 cyt.ustawyocenić w szczególności terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty. Chodzi zatem o te czynności, które zmierzają do rozpoznania istoty sprawy, a nie kwestii incydentalnych.
Ustalenie zaistnienia przewlekłości postępowania nie jest zależne jedynie od upływu czasu i subiektywnych odczuć skarżącego, a jest wypadkową czynników obiektywnych oraz czasu niezbędnego do podejmowania działań zgodnych z obowiązującymi przepisami przewidującymi prowadzenie określonych procedur. Przewlekłość jest bowiem pojęciem mówiącym iż jakieś zdarzenia, czy stany są nadmiernie rozciągnięte w czasie, rozwleczone i przedłużają się. Jest to, co oczywiste pojęcie względne, a zatem zawsze musi być odnoszone do konkretnych realiów sprawy i przyjętego trybu postępowania. Jedynie nadmierne odstępstwa od czasu koniecznego do wykonania określonych czynność sądowych, prac i procedur mogą być uznawane za tworzące stan nieuzasadnionej zwłoki o jakim mowa w ustawie z dnia 17 czerwca 2004 r.(por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 11 maja 2005 roku w sprawie II S 26/05).
Analiza akt sprawy wskazuje, że zarzuty podniesione w skargach nie zasługują na uwzględnienie, a czynności przedsiębrane przez ten Sąd w postępowaniu I C 273/13 były podejmowane terminowo i bez nieuzasadnionej zwłoki.
Pozew w sprawie I C 273/13 wpłynął do Sądu Okręgowego w(...)dniu 27 września 2013 r., a nie - jak twierdzi skarżący – w lipcu, czy też w sierpniu 2013 r. Pismem z dnia 7 października 2013 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braku formalnego pozwu, a w związku z zawartym w pozwie wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu –– również do złożenia oświadczenia majątkowego (akta sprawy k. 6). Wezwanie powyższe zostało mu doręczone w dniu 16 października 2013 r. (k. 19). Odpowiedzi skarżący udzielił w dniu 17 października 2013 r. (data nadania dokumentów). Następnie, postanowieniem z dnia 23 października 2013 r. – Sąd Okręgowy zwolnił powoda od kosztów sądowych i oddalił jego wniosek o ustanowienie dla niego pełnomocnika z urzędu (k. 15), zarządzając jednocześnie doręczenie odpisu tegoż postanowienia skarżącemu. Odpis powyższego postanowienia skarżący otrzymał w dniu 7 listopada 2013 r. (k. 23), a następnie w piśmie z tego samego dnia wniósł na nie zażalenie (k. 20). Postanowieniem z dnia 20 listopada 2013 r. Sąd Okręgowy odrzucił zażalenie skarżącego na pkt 1 postanowienia z dnia 23 października 2013 r., przekazując jednocześnie akta sprawy Sądowi Apelacyjnemu wraz z zażaleniem skarżącego na pkt 2 postanowienia Sądu I instancji z dnia 23 października 2013 r. (k. 24-25). W dalszej kolejności – postanowieniem z dnia 2 grudnia 2013 r. – tutejszy Sąd oddalił powyższe zażalenie, które to orzeczenie zostało doręczone skarżącemu w dniu 16 grudnia 2013 r. (k. 35). W dniu 9 stycznia 2014 r. akta sprawy ponownie przedstawiono tutejszemu Sądowi celem rozpoznania zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w(...)z dnia 20 listopada 2013 r. oraz przedmiotowych skarg na przewlekłość postępowania.
W okolicznościach uzasadniających skargę powód wskazał, iż nieuzasadniona zwłoka w rozpoznaniu sprawy zaszła w okresie od 15 września do 16 grudnia 2013 r., a polegała na opieszałym wezwaniu go do usunięcia braków formalnych pozwu i wydaniu orzeczenia.
Na wstępie zauważyć trzeba, iż pozew w niniejszej sprawie nie został wniesiony w lipcu ani też w sierpniu 2013 r., jak twierdzi skarżący, lecz 27 września 2013 r. W związku z tym, nie może być mowy o zarzucanej przez powoda przewlekłości postępowania w okresie od dnia 15 września 2013 r. do 26 września 2013 r., bowiem w tym czasie postępowanie nie było jeszcze wszczęte. Zauważyć przy tym trzeba, iż skarżący posługuje się swoistym formularzem skargi, w którym w sposób dowolny wpisuje sygnatury akt kolejnej sprawy i kolejne okresy przewlekłości w tych sprawach, które jego zdaniem miały miejsce, co nie odzwierciedla rzeczywistego stanu faktycznego sprawy.
Tymczasem stwierdzić należało, iż tok postępowania przed Sądem Okręgowym w(...)od chwili wniesienia pozwu do chwili wniesienia skarg na przewlekłość postępowania nie wskazuje w żadnym razie, iż postępowanie to jest dotknięte przewlekłością.
Czynności Sądu w tym okresie, w szczególności wezwanie powoda do uzupełnienia braków formalnych pozwu oraz wydanie postanowienia w przedmiocie jego wniosków, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu podejmowane były terminowo, bez zbędnej zwłoki, a odstępy czasu, w których ich dokonywano (kilku-kilkunastu dni) wynikały w szczególności z czasu koniecznego na obrót korespondencji.
Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie nie dochodzi do przewlekłości postępowania jeżeli orzeczenie wydane w tym postępowaniu w załatwieniu wniosków i pism procesowych strony zapadają w okresie nie dłuższym niż miesiąc lub nieznacznie przekraczają ten termin, gdyż trzeba mieć na uwadze realne uwarunkowania wymiaru sprawiedliwości(zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 12 maja 2005r., III SPP 98/05, OSNP 2005/24/402).
Bezzasadnym był również zarzut skarżącego, jakoby na przewlekłość postępowania wpływ miało wydanie postanowienia z dnia 23 października 2013 r. i konieczność zaskarżenia tego rozstrzygnięcia. Nie sposób bowiem wywodzić twierdzenia o przewlekłości postępowania z faktu skorzystania przez stronę z przysługujących jej środków zaskarżenia.
Z tych przyczyn stwierdzić należało, iż w oczywisty sposób nie zostały spełnione przesłanki przewidziane w art. 2ustawyi dlatego na mocy art. 12 ust. 1ustawyskargi podlegały oddaleniu.