Sąd Okręgowy w Słupsku
IV Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Cz 518/14
Data wyroku: 2014-08-27 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Wanda Dumanowska, Jolanta Deniziuk, Mariusz Struski
Słowa kluczowe: Postępowanie Zabezpieczające
Podstawa prawna: art. 745 kpc

Sygn. akt IV Cz 518/14

POSTANOWIENIE
Dnia 27 sierpnia 2014r.
Sąd Okręgowy w Słupsku, Wydział IV Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSO Wanda Dumanowska (spr.)
Sędziowie: SO Jolanta Deniziuk
SO Mariusz Struski
po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2014r., wS.
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa(...) FINANSE spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwS.
przeciwkoJ. M.,W. M. (1),Z. M.,A. M.iW. M. (2)
o zapłatę
na skutek zażalenia pozwanych
na postanowienie Sądu Rejonowego w Słupsku
z dnia 10 maja 2014r., sygn. akt INc 256/14
postanawia:

1
zmienić zaskarżone postanowienie i oddalić wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania zabezpieczającego;

2
zasądzić od powoda(...) FINANSE spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwS.na rzecz pozwanychJ. M.,W. M. (1),Z. M.,A. M.iW. M. (2)solidarnie kwotę 248 (dwieście czterdzieści osiem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Sygn. akt IV Cz 518/14

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Słupsku zasądził solidarnie od pozwanychJ. M.,W. M. (1),Z. M.,A. M.,W. M. (3)iW. M. (2)na rzecz powoda(...) FINANSE spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwS.kwotę 1900,45 zł tytułem kosztów postępowania zabezpieczającego, ustalonych przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w SłupskuP. S.w sprawie Km 219/14, prawomocnym postanowieniem z dnia 5 marca 2014r. Z uzasadnienia Sądu wynika, iż Komornik prowadził postępowanie celem zabezpieczenia roszczenia pieniężnego wierzyciela na podstawie nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu nakazowym dnia 31 stycznia 2014r. Sąd Rejonowy uznał, iż koszty winni ponieść dłużnicy, zgodnie zart. 745 § 1 kpc.
Postanowieniem z dnia 16 maja 2014r. Sąd Rejonowy odrzucił pozew w stosunku do pozwanejW. M. (3)i uchylił wobec niej nakaz zapłaty z dnia 31 stycznia 2014r. oraz postanowienie z dnia 10 maja 2014r.
Zażalenie na postanowienie z dania 10 maja 2014r. złożyli pozwani podnosząc, iż o obowiązku poniesienia kosztów postępowania zabezpieczającego winien rozstrzygnąć Sąd, ale na wniosek złożony najpóźniej w terminie 14 dni od daty uprawomocnienie się postanowienia wydanego przez Komornika. W konkluzji zażalenia pozwani wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia i oddalenie wniosku oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.

Sąd II-ej instancji zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Jeżeli chodzi o ogólne zasady dotyczące ustalenia kosztów postępowania zabezpieczającego, to zgodnie zart. 770 kpcustala je postanowieniem komornik, ale o tym kto je ostatecznie poniesie, zgodnie zart. 745 § 1 kpc, rozstrzyga sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie (patrz: Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne, Komentarz – E. Wengerek, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1972, str. 49, wyr. SN z 26.1.2001 r., II CKN 366/00, sip. Legalis).
Paragraf 2 art. 745 kpcreguluje sytuacje szczególne w zakresie kosztów zabezpieczenia ustanowionego na podstawie zarządzenia tymczasowego, wydanego przed wszczęciem sprawy. Stanowi on, że jeżeli wierzyciel nie zachował wyznaczonego mu terminu do wytoczenia sprawy, dłużnik może w ciągu dwóch tygodni od upływu tego terminu złożyć wniosek o przyznanie mu kosztów. W tymże terminie wniosek taki może zgłosić wierzyciel, jeżeli nie wytoczył sprawy dlatego, że dłużnik zaspokoił jego roszczenie.
Hipotezaart. 745 § 2 kpcnie obejmuje takiej sytuacji, jaka powstała w niniejszej sprawie, powód wszczął bowiem sprawę, wnosząc pozew w postępowaniu nakazowym, a w nim sam nakaz zapłaty jest, w myślart. 492 § 1 kpc, tytułem zabezpieczenia. Wydanie przez sąd odrębnego od nakazu zapłaty zarządzenia tymczasowego jest wobec tego zbędne. Jednak wydanego przez sąd nakazu zapłaty, nie można uznać za orzeczenie kończące postępowanie w sprawie, w rozumieniuart. 745 § 1 kpc, nie ma bowiem możliwości rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zabezpieczającego w nakazie zapłaty, gdyż dopiero nakaz zapłaty zaopatrzony w odpowiednią klauzulę wykonalności może stanowić podstawę wszczęcia na wniosek powoda postępowania zabezpieczającego.
W doktrynie i judykaturze przyjmuje się zgodnie, iż istnieje luka wKodeksie postępowania cywilnego, polegająca na braku uregulowania sposobu rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zabezpieczającego w sytuacji, gdy nakaz zapłaty nie został zaskarżony, a na jego podstawie postępowanie zabezpieczające zostało przeprowadzone. Lukę tę należy wypełnić w drodze analogii, stosując przepisy zawierające hipotezy, które mogłyby zostać odniesione do stanów faktycznych wykazujących dostateczne podobieństwo do unormowanych. Te przepisy, jeśli chodzi o sprawę obecnie rozstrzyganą, zawieraart. 745 § 1 i 2 zd. 2 kpc. Analogicznie do nich trzeba przyjąć, że o obowiązku poniesienia kosztów postępowania zabezpieczającego w takiej sprawie, rozstrzyga sąd, na wniosek powoda zgłoszony w ciągu dwóch tygodni, liczonych od dnia uprawomocnienia się postanowienia komornika ustalającego wysokość kosztów zabezpieczenia, poniesionych przez wierzyciela. Sąd Najwyższy wyraził taki pogląd w uchwale z 22 września 1995 r., III CZP 117/95, OSN 1995, Nr 9, poz. 119, następnie potwierdził go w wyroku z dnia 9 maja 2002r.,II CKN 639/00 – sip. Legalis. Sąd Okręgowy w pełni ten pogląd podziela, tym bardziej, iż został on zaakceptowany bez zastrzeżeń w doktrynie.
Dodać należy, iż na aprobatę zasługuje również pogląd Sądu Najwyższego, wrażony w uzasadnieniu uchwały z 22 września 1995r., iżart. 745 § 2 kpcnie zmienia zasady akcesoryjności roszczeń o zwrot kosztów postępowania w stosunku do powództwa podstawowego, a jedynie wyznacza inny niżart. 109 kpctermin do zgłoszenia wniosków o przyznanie tych kosztów. W razie uchybienia temu terminowi roszczenie o zwrot kosztów postępowania zabezpieczającego wygasa i nie może być dochodzone w procesie odszkodowawczym przewidzianym wart. 746 kpcani w innym postępowaniu.
Z uzasadnienia wniosku powoda o rozstrzygnięcie o kosztach postepowania zabezpieczającego wynika, iż postanowienie Komornika z dnia 5 marca 2014r. uprawomocniło się 13 marca 2014r. (vide: str. 2, trzeci wers od dołu k- 90v.). Zatem należy przyjąć, iż termin do złożenia wniosku upłynął powodowi w dniu 27 marca 2014r. Po tym terminie roszczenie o zwrot kosztów postepowania zabezpieczającego wygasło.
Skoro powód złożył wniosek w dniu 24 kwietnia 2014r., nie mógł być on uwzględniony. Tym samym zażalenie pozwanych należało uznać za całkowicie uzasadnione, o czym Sąd Okręgowy orzekł na podstawieart. 386 § 1 kpcw zw. zart. 397 § 2 kpc.
O kosztach postepowania zażaleniowego orzeczono na podstawieart. 108 § 1 i 98 kpcoraz§ 13 ust. 2 pkt 1w zw. z § 6 pkt 3 rozporządzenia MS z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (…).